382 XXXVi. HOOFDDEEL.
men de doelen vrijmoedig, doorgefned.eri , ^an jiio^t men hen in een
richting van verilapping plaatfen; _ en een verzachtende Pap daarover
heen gelegd hebbende, ,.zal de lijder, indien, deze behandeling van
goede uitwerking is, zich " fpoedig van dit ongemak verligt bevinden,
en de Wond moetin het vervolg op de gewone manier behi|.ndeld worden
Maar gelukt het niet,, gelijk, wanneer men of uit vrees of uit eeEige
.andere .;oorzaak deze. Operatie heeft uitgefteld,, dikwijls gebeuren zal,
d^n heeft men veel reden om te vermoeden dat de Lijder, ondanks het
gebruiken Van Heulftp en andere middelen, Jn ftuiptrekkingen zal iler-
'ven.
In fommige gevallen echter bevind men dat de pijn, die in Wonden
voorkomt, in plaats van diep te zitten, gelijk zij altiji doet, wanneer zij
uit-een kwttfing van een bijzondere Zenuw of Pees ontftaat, haren
oorfprong, heeft uit een eigenaartige prikkelbaarheid van de Zenuwen
op de oppervlakte der gekwetste deelen. De Pijn is in zulke gev^allen
niet zeer hevig; maar word dikwijls zo langdurig >dat zij veel ongemak
verwekt, waardoor .de Lijder rusteloos word, en de uitlopende Ktcer
eene bijtende fcherpte aanneemt. -
Om , foprti^elijke pijn wegteneemen, gébruikt men gewoonlijk Pappen,
en'andere warme .middelen;, dan zelden met eenig nut. Zij fchijnen in-
dedaad de, prikkelbaarheid dikwijls meer aantezetten. Ruime giften van
Heulfap brengen de meeste vefligting bij ; en eene ontbinding van
l^eulfap in Water, of eene zachte oplosfing van Loodfuiker zijn de
beste ükwendige geneesmiddelen. Wanneer zij van een behoorlijke ilerkte
zijn, dan zijn zij gewoonlijk van eene gewenschte uitwerking.
Wijl wij over.de Oorzaak en het Wegöeemen van pijn in Wonden handel-
den , was het ook noodzakeUjk dat wij gewag maakten van de Ontfteking,
en de beste middelen om dezelve te genezen. Jslu hebben wij ons oog te
vestigen op de natuur en wijze van behandeling van fommige ftuiptrek-
kend.e bewegingen, di.e dusdanige kwetfuren .fonitijds veroorzaken.
Opfpringingen der Peezen , en andere ftuiptrekkende. toevallen van
eenen kwaderen aart, zijn dikwijls gevolgen van Wonden: zij komen
meer bijzonderlijk voort uit het afzetten der Ledenmaren, wanneer zij
niet zelden de oorzaak van veel ongemakken en pijn zijn; want het
Opfpringenj dat zij in ftaat zijn om in het aangedane Lid te veroorza-
ken, brengt een geweldige beweging voort, welke de ^sersch door-
fnedene Spierdeelen niet kunnen uitftaan. En zijn zij zeer hevig, en
komen zij dikwijls terug, ' dan beletten, zij dat het verband behoorlijk
bevestigd blijft,, terwijl zij tevens dikwijls, oorzaak zijn van bloedftor-
tingen uit Slagaderen die i^elfs met bindfels onderfchept zijn. Men
moet ze dus in alle gevallen met voorzichtigheid behandelen. Jndedaad
het gevaar van bloedilordngen is zo groot, en de gewaarwordingen,
die zij aan de Lijder medsdeelen , zijn zo onaangenaam, dat een
voor-