ocr page 1

e calceynde coquamr optima.

E arensE copijs cum habeatur explicatum, tum etiam
de calce diligentia eftadhibenda, vti de aibo faxo, aut
filicecoquaturt &quxerit ex ipiiÌò & duriore^eric
vtilior in ftruftura :quxautem ex fiftulöfo, in tecto-
fijs. Cum ea erit extinfta,tunc materiaeita mifceatur,
vt fi erit fofsicia, tres arenae & vna calcis confundan-
tur. Si autem iluuiatica aut marioa^duae arenx in vnam calcis conijciau-
tur : ita enim erit iufla ratio mixtionis temperatura-. Etiam in fluuiati-
ca aut marina.fi quis teftam tuiàm & fuccretam ex tertia parte adiecerir,
cfficiet materia temperaturam ad vfum meliorem. Qiiare autem, cum
recipit aquam & arenam calx,tunc confirmât ftrufturam, hxc effe caufa
videtur^ quòdèprincipijs vticxteracorpora, ita & faxa funttemperata:
& quiç piushabent acris/nnt tenera;qu3e aque^lenta funt ab humoreiqus
terrxjdura : qux ignis.fragiliora. Itaq; ex his faxa^iì antequam coquan-
tiiTj contufa minute mixraq; arenx conijciancur in ftrufturam ,nec foli-
deicunt,neceam poterunt continere : cum vero coniecla infornacem,
ignis vehemend feruore correpta amiferint priftinx foliditatis virtutem,
rune exuftis atque exhauftis eorum, viribus relinquuntur patentibus fo-
raminibus & inanibus. Ergo liquor^qui eli: in eins lapidis corpore,& acr
cura exhaufius& ereptusfueritjiabueritqj in fe refiduum calorem laten-
tem, intinftus in aqua priufquam exeat ignis,vim rccip3rj& humore pe-
netrante inforaminum raritates ccr.ferueicitA jta refrigeratiis reijcit ex
calcis corpore feruorem. Ideo autem quo pondéré faxa conijciuntur in
fornacera cum eximuntur,nonpoiiunt ad id refpondereded ciìm expen-
duntur,eadeni magnitudinepernianente , excoftoliquore circitertertia
parte poìideris imminiita ci]einui.'niantur. Igiturxùra paterìtforamina
corum & raritat es,aren^ mixtionem in fe corri più π e, & ita cohaerefcunt,
ïiccefcendoq; cum cçmentis coëunr,&: efficiuc ftrufturarum foliditatem.

I:N CAPVT Λ^. ANNOTAT.
De calce diligentia efì: adiiibenda, uti de albo faxo, aut filice

C'OqiiatLirJ Cato Cenfirtm cdp^-x χ X ν i i ì. de re':E^iilcd,ldpldem ^uàm du^
r 'ißinium,((X qdam mimine '^vmum m.fornutcem indendum fcripßr. Lege de calce
rAiqua, Apud J^lmium lih. 'i^'-'ii X. ν Λ. εΑγ. χ χ I I I. CT" Palldd'Mm Hb. i,
^uanquam omnid pene häufermt de witruulo. Sed iHiid tarnen ex Valladtohißim
eß aidere,in eorum duntAXAt^τάΐΐΛτη,ψΊΊΐρ<,$ nonßemper copta ührorum JuppeM^ .
nlioÎ^mn hic altjs ücii poteramt-is ejß contenti nuda autorum laudatione.Calcem
^ΐίοψίε,ΙηψΜ,εχ -alboßtxo dtm^^'el Tjburtmoy&ut columhimfluuiatili coqtiemm^
rigiro^ (lUt'ßongtA, aut marmare' - Peremo'qtaz erh exi ^ 'dare.ßaxo^
.. i ÃŸmäum

CAP. V.

so

m. »VI τ Β. ν ν 1 I ρ ο L L.