-ocr page 1-
mvln i^lSfe
/P/u. J2.-/C&
■ /\'
-ocr page 2-
-ocr page 3-
. v-
-
Vak 2
EPISTOLA APERTA
Patrïs RAPHAËL T, k
Sanctissimo
F>atri LEO XIII.
Pontifici Sanctae Eomanae Ecclesiae
Catholicae.
-H3»S*
ROTERODANUM,
J. W. VAN LEENHOFF & ZOON,
1893.
r
109
-ocr page 4-
V
-ocr page 5-
EPISTOLA APERTA /w
Patris Raphaêlis T. A. Reijnard,
Sanctissimo Patri
;7"; v^a. \' o
t-»> .-
LEONI XIII^
fikwV**^ ***^ ,\'
-•HJ
CU
"eraZ
ROTERODANUM.
J. W. VAN LEENHOFF & ZOON.
1893.
-ocr page 6-
-ocr page 7-
Epistola aperte Patris Raphaëlis T. A. Reijnard
Sanctissimo Patri LEONI XIII
Pontifici Sanctee Romanae Ecclesiae
Catholicae Maximo.
Sanctissime Pater,
Concede mihi quaeso, Sanctissime ac Carissime Pater, ut demissis-
simae reverentiae, sincerissimae fidei ac maximi filialis amoris sencis
appropinquem ad Regale Solium Tuum, et genibus ante pedes Tuos
provolutus, a Majestate Tua gratiam efïlagitem, quae non minus aequa
et justa quam benevola et gratiosa est.
Nunquam tarnen via publica conspectui Tuo apparere auderem, si
mihi facultas alia via ad Paternitatem Tuam perveniendi data esset;
nunquam illam gratiam a Sanctitate Tua deprecarer, si mihi tantum
prod esset, et simul non aeternae multis decies centenus hominum
millibus esset saluti; nunquam me ad omnium fidelium Patrem con-
vertere accingerem, si non intime mihi de indeiesso divini honoris,
zelo, de paterna humanae salutis sollicitudine, ac de severa S. R.
Ecllesiae Pontificis Maximi justitia, in cuique jus suum tribuendo
persuasum esset. At cuin omnibus alis humaniis destitutis in conventu
detinear ; cum res agatur de bono communi, quae non perdenda sed
necessario vincenda sit mihique facultas via ordinaria ac legitima
-ocr page 8-
4
litem perorandi expresse interdicatur, extrema necessitate coactus
scriptura publica uti debeo, quae milii et omnibus, qui jus divinum
humanumque amant ac diligunt, iter pandet ad Venerandam Personam
Tuam, ut a Majestate Tua humiliter obsecremus ac benigne impetremus
exstirpationem abusuum, quibus gravissimum divino honori et
animarum saluti afferatur damnum.
Eum in finem Paternitati Tuae primum sincere referam et clare
atque evidenter exponam pro qua re per multos annos strenue certavi;
deinde Tibi dicam, quo modo usque in hodiernum diem prohibear ul-
lam reportare victoriam ; ut tandem perveniamus ad postulata nostra,
quae ut Sanctitas Tua, id quod firmiter speramus et humiliter atque
enixe oramus, ne aspernetur.
Servus Tuus, Sanctissime Pater, est vir quinquaginta octo annorum,
simplex sacerdos et confessarius Ordinis S. Francisci in Neerlandia.
Divina gratia per unum et triginta annos, quorum viginti annos in
Seraphicis stationibus et undecim annos in conventibus nostris moratus
est, in illo glorioso Ordine vivit. Servus Tuus, cum septendecim
annos eo in Ordine Domino famulasset, non sine singulari divina Pro-
videntia didicit, ex diverso conventuum et stationum vivendi modo
exoriu sequelas perniciosissimas. Sunt enim, Dilectissime Pater, hac
in Seraphica Germaniae Inferioris Provincia quinque conventus et
viginti quinque stationes, inquibus stationibus modus vivendi est adeo
liberalior atque a conventuum tantopere differt, ut quis deberet oculis
esse captus, si non videret ex eo discrimine, attenta communi humana
fragilitate, necessario esse oriundas deordinationes perniciosissimas.
Nam, ut aliquid dicam : in conventibus vix attingere audemus pecuniae,
cum in stationibus de magnis pecuniae summis ad libitum disponant
pastores. In conventibus cellulas inhabitamus, quae altissimam pauper-
tatem prae se ferunt, cum in stationibus camerae incolantur supel-
lectili, more saecularium, bene instructac. In conventibus gestantur
viles rudesque poenitentiae habitus, cum in stationibus vestimenta
adhibeantur subtilia pretiosaque. Patres conventuum media nocte
e lecto surgunt et ecclesiam ad Dominnm laudandum nudis pedibus
ingrediuntur, non ita in stationibus.
-ocr page 9-
5
In conventibus nunquam vinum adustum bibitur, quotidie vero in
stationibus. liaro datur in conventibus vinum, quotidie vero in fere
omnibus stationibus. In conventibus semel tantum per annum conce-
ditur recreatio ad vespers usque ad horam nonam, cum in stationibus
singulis vesperis sumatur recreatio usque ad horam decimam unde-
cimam aut mediam noctem. In conventibus ad horam quartam post
meridiem datur potus cerevisiae determinatus, in stationibus vero a
prandio usque ad coenam interminatus. E conventibus ad vesperas
in publicum prodire ad laicos conveniendos nunquam licet, cum e
stationibus laici quotidie ad vesperas conveniantur, communiter usque
ad horam nonam et non raro usque ad mediam noctem. In locis
conventuum nemini apud laicos cibum vel potum sumere unquam
licet, cum in stationibus permittatur, ut pastores et sacellam quotidie
apud laicos cibum vel potum sumant. Patribus conventuum non datur
extra neeessitatis casum licentia propriam familiam visitandi nisi semel
per triennium cum e stationibus singulis annis saepenumero fiant
excursiones ad consanguineos et amicos. Patres conventuum cele-
brantes jubilaeum quinquaginta annorum exultant gaudio cum dimi-
diam vini legenam in festivo die a Guardiano accipiant, cum stationum
pastoribus hujuscemodi diebus concedalur licentia tales festas habendi
dapes, ut clericis et laicis non raro praebeant scandalum. Sic pater
J. Burgmeijer, pastor Amstelodamensis, qui etiam votum altissimae
paupertatis Deo nuncupavit, occasione jubilaei duo festa, unum in
conventu Wijchensi, alterum in aedibus pastoralibus Amstelodami
nuper celebravit, quorum prius festum nongentis florenis ei constitit,
praesentibus fere omnibus patribus Capitularibus. Ita pater Atha-
nasius Franciscus van Hemert turn Guardianusc onventus Wijchensis,
qui, celebrato festo, pastori J. Burgmeijer rationem nongentorum
florenorum misit, et mille florenos ab eo in solutionem accepit.
Haec et plura alia esse continuae invidiae causain fratribus con-
ventuum, qui eadem vota promiserint, at soli cogantur onus portare
altisfimae paupertatis; aut ansam praebere sacerdotibus junioribus
pinguia pastoralia anhelandi atque artibus inhonestis occupandi, quivis
etiam mediocris ingenii homo facile intelligit. At haecce leviora, de
quibus hic non loquor. Alias ex eo discrimine oriri vidi deordinationes,
-ocr page 10-
6
quae ad majora divino honori salutique animarum inferenda damna
natae essent. Parochias vidi per inultos annos pastoribus oneratas,
qui ad officium pastorale erant prorsus inhabiles. Pecuniam dari vidi,
et data pecunia, vitia obscurari aut promoveri eos, qui publice deliqnis-
sent. Plures, quibuscum olim in conventibus vixeram, ibique religione
fideque praefulserant, in stationibus, omni disciplina regulari abjecta,
Sanctam vocationem suam amittere conspexi.
Querelas, accusationesque afterre, facile est, et etiam facilius eas
negare, nisi gravissimis argumentis demonstrentur. Quapropter nemo
mihi perperam interpretetur, si nonnullos casus ad dicta probanda in
medium ducam ; non enim licet mihi mala afncere suspicione innocentes
tacendo reos; non licet mihi diutius perdere rem boni communis
celando facta, quae ad ejus defensionem necessario commemoranda
sunt. Si quis confrater illorum casuum veracitatem negare velit,
palam se compareat, et gravissimis atque invincibilibus argumentis
publice refutabo.
Sacellanus fui in Statione Woerdensi, ubi paulo ante pater C. van
Werkhoven ex-Procurator Generalis et Pastor illius parochiae jussu
Ulustr. Domini Wilmer Episc. Harl. ex illa statione decedere coactus
erat, quia ad officium pastorale non erat habilis. »Tuus Provincialis,
inquit Episcopus cuidam Ordinis nostri patri, me tefelltit, pater van
Werkhoven non potest praedicare.* Sacellanus fui Lichtenvordiae,
ubi patrem J. de Bruin ex-Min.-Prov. et Pastorem Vordiae apud
Lichtenvordiam cognovi, qui per viginti octo annos illa in statione
fuit pastor, at ne semel quidem per hoc temporis spatium intra Missam
cantatam praedicavit. Facilem quidem cum equo et curru, cum duabus
ancillis, cum domestico saeculari et sacellano per viginti octo annos
ibi duxit vitam, at ne semel quidem intra Missam cantatam annun-
tiavit verbum divinum, ne semel quidem per viginti octo annos con-
tinuos sermones quadragesimales habuit, quia non poterat. Ejus
antecessor iuerat pater Steenmans, qui etiam praedicare non potuerat,
et ibidem per viginti et unum annum moratus erat, ut Statio Vor-
densis per novem et quadraginta annos continuos non habuerit pas-
torem, qui pastorali officio fungi valeret. Sacellanus fui Gorcomii,
quae urbs Catholicorum duo millia sexcentos, et in praesenti centum
-ocr page 11-
7
et viginti matrimonia mixta habet, ubi adhuc in praesentia vir manere
pastorali fungitur, qui non aptus est, ut mares et puellas duodecim
annorum Catechismum doreat; non aptus ut eos ad primam S. Commu-
nionem praeparet atque admittat: Semel ab anno 1883 usque ad hunc
annum 1893, conatus est officium pastorale exequi, infantibus ad primam
S. Communionem admittendis et tota solemnitas ipsius imperitia
conturbabatur.
Sacellanus fui Delphis, ubi socius meus in pastoris camera invenit
epistolam apertam, cui inscribebatur: ,/Reverendo Patri Provinciali\',
in qua epistola socius meus turpiter detractus et de me non omne
bonum ab hujus stationis pastore W. Strik descriptum fuerat. Indig-
natus de ea agendi ratione, patrem J. Frix Min. Prov. circa mensem
Majnm de eo feci certiorem. Verumtamen de mense Augusto venit
quidam ürdinis nostri pater, qui centum florenos a pastore acciepiebat
conventui nostro Mosae Trajectensi ; de mense Septembri venit frater
laicus Ordinis nostri, qui trecentos florenos a pastore dono accipiebat
conventui nostro Mosae Trajectensi; de mense Octobri venit pater
J. Trix Min.-Prov., annuae visitationis causa quo tempore communiter
a pastoribus nostris quota pecuniaria in manum Ministri Provincialis
traditur, et tum litem perdidi. Minister Provincialis graviter in me
invebebat, poenas mihi minabatur, poculum Campaniani cum pastore
hauriebat et me migrare curabat.
Sacellanus fui in statione Franequeranensi, ubi pastor, postquam
vinolentus a statione viae ferreae tabula aedes pastorales est trans-
portatus, mihi dixit, se mille florens donaturum esse pro Collegii
S. Antonii et conventus structura, quae Reverendissimus Pater Ber-
nardinus a portu Romatino Min. Gen. Romae erecturus esset, eaque
de causa a pastoribus nostris petivisset pecuniam; nemo, quamvis
scandalum fuisset publicum, unquam de quacumque poena audivit.
Idem pastor, pro cujus festo per urbem pagumque mendicaram
ecclesiamque a fundo usque ad tectum decoraram, me crimine, quod
non ego sed ipse patrarat, apud clericos incusavit. Postquam autem
mihi dixit se mille et centum florenos dono dedisse nostrae Provin-
ciae Serapbicae instituto, cujus cura Ministris Prov. imposita est, in
Vicarium divccesium Ultrajectensis et Buscoducensis a Ministro Prov.
-ocr page 12-
8
promotus est, quamvis de ea calumnia patres J. Trix et A. Kusters
fecissem certiores. Idem pastor, postquam quinque conventibus nostris
misit dona, a pater A. Ebben Min. Prov. coram facie ecclesiae corona
aurea coronatus est in jubilaei sui festo.
Etiam sub regimine patris A. Kusters Ministri Prov., postquam
pecuniam a pastore Gorcomiensi dono accepit, factum non est, quod
faciendum erat, quamvis eum bis commonuissem de officio suo. Priore
vice toti parochiae Gorcomiensi erat spirituali damno, posteriore vice
erat pastoris contra Provincialia statuta nostra delictum.
Cum ista multaque alia expertus ac meis oculis videram, me
non amplius continere potui, quin deordinationes cum legitimis
Superioribus communicarem. Sentiebam, me non posse supplere,
quod pastoribus, patrum Capitularium amicis ac benefactoribus defi-
ceret; sciebam, Superiores sola bona et sincera voluntate prohibere
posse innumerabilia peccata; videbam magnum thesaurum, qui refor-
matione disciplinae regularis patefieret; honores laudesque, quae Deo
referrentur, bortum pulcherrimarum virtutum, quae exercerentur;
altissimam paupertatem Deo voto solemni nuncupatam. quae obser-
varetur; aedificationem populi gloriamque Ordinis Nostri, quae inde
efflorescerent, quapropter cum fiducia, cum intima persuasione ac
certitudine me converti ad legitimos Superiores, eos humiliter et enixe
rogans ac supplicans, ut regularem stationum disciplinam, quantum
ministerium pastorale pateretur, ad nornam nostrorum conventuum
Ordinumque S. S. Ignatii, Dominici et Ligorii, qui in maximis Neer-
landiae urbibus etiam habent stationes, restaurare ac reformare
dignarentur, interea coöperationem Reverendissimorum Episcoporum
invocans, quorum in territorio stationes habemus, iique in statutis
nostris Provincialibus cap. 1 pag. 4 § 2 nobis ,/indicantur ut Superiores
in iis, quae spectant ad curam animarum."
Quatuordecim annos, Sanitissime ac Dilectissime Pater, fortiter pro
ea re certavit servus Tuus, sed et quatuordecim annos ignoratus ac
mortuus tacitus est. Tredecim longissimas epistolas, gravissimis
argumentis refertas, hu jus rei causa misit Romam, et ad tredecim
has longissimas epistolas non aliud responsum accepit, nisi una, exi-
guS, negativa litterula nullius valoris; et tarnen nusquam terrarum
-ocr page 13-
9
repit ullus vermis super terram, qui se magis sinuavit quam ego me
hanc ob causam coram Reverendissimis Patribus Generalibus depressi,
humiliavique; at demississima ac supplicissima quaeque deprecatio
contemta atque tacita est mortua. Audi quaeso, Amabilissiine Pater,
quomodo servus Tuus epistolae, Reverendissimo Patri Aloysio a Parma
anno \'\'OO scriptae, finem tecit: „noli ergo, scripsi, noli ergo Aman-
„tissime Pater, servo Tuo iilam gratiam denegare, noli me amplius
//confundere aut vacuüm dimittere. Jam decem annos pro eare
//laboravi ; jam multum pro ea oravi, jejunavi et passus suin ; noli
uesse crudelis, immisericors in ipso regiminis Tui limine ; etiam Tibi
#in praesenti opus est divina misericordia, esto et mihi misericors.
,/Quis enumerare potest peccata, quae, regulari disciplina corrupta,
z/patrantur, et quomodo stare poterimus ante Judicis Nostiï tribunal,
«si Ejus rem non egerimus et propter liominum metum aeternam
„sexaginta millium animarum salutem neglexerimus" ? et quid,
Sanctissime Pater, ad illas preces, quae durissimum quemque animum
mollirent atque placarent, in responsis dedit ? nihil, omnino nihil.
Et tarnen, Reverendissimus ille Pater universis fratibus paulo ante
prima epistola Encijclica coram Coelo terraque promiserat, „se omnes
;/subditos paterno atque aequali dilecturum esse amore ; de omnibus
,/et singulis curam habiturum sollicitam, ac cuique intactum daturum
„esse jus suum.»
Generose promiserat: „oves sibi concreditas directurum ad salutis
„paseua ; devias ad ovile paternis vocibus red ucturum esse etiam vitae
suae sacrificio."
Scio, Sanctissime Pater, Reverendissimos Patres Generales in hisce
temporum angustiis non satis habere unde vivant; non satis, quae
eorum conventui centum religiosorum quoad victum vestitumque sint
necessaria. Scio, ipsos Revmos Patres Gen. e Ministris Provincialibus
nostrae Provinciae et aliarum Provinciarum Seraph. pro diversis
necessitatibus quaerere pecuniam, nam in Ordinis actis cum ipsorum
approbatione singulis mensibus editis, inter alia legitur : „Et nos cum
z/fiducia ad vos convertamur, Patres Charissimi, praecipue vero ad
„Ministros Provinciales rogantes ut, pro opere ad necessitatem, utili-
z/tatem et decus totius Ordinis concepto, obulum Vestrarum Provin-
-ocr page 14-
10
„ciarum in numerata pecunia, iteratis vicibus quamdiu necessitas per-
duraverit suppositare velitis. *
Ah\'o loco legitur: „eodem modo, praesertim a Confratribus extra
,/Conventum degentibus, eleëmosijna contribui potent." Insuper ab
anno 1882 usque in praesentem diem ad calcem actorum Ordinis
legitur : ;/Expensae pro imprimendis et transmittendis fasciculis a Curia
z/Generali solventur ex spontaneis eleëmosijnis a singulis Provinciis
wad hunc finem absque dubio libenter oblatis."
Certum est igitur Revdmos Patres Gen. pecunia indigere, cer-
tumque ab ipsis identidem quaeri e Ministris Provincialibus, eamque
accipi, nam in iisdem Ordinis actis gratias pro acceptis agunt. Nos
vero non sumus pecunia orbati; viginti quinque liabemus statioties,
quae tam hiberno quam aestivo tempore florent fructusque ferunt.
Nonne temerarium esset judicium, Sanctissime Pater, cum Reveren-
dissimi Patres Gen. pecunia indigpant eamque petant atque acceptent,
si quis affirmaret praecipuam protectionis ac benignitatis rationem, quae
Revdmi Patres Gen. erga Ministros Provinciales praebentesse pecuniam ?
Sed et simul ex Sanctitate Tua quaero, num gratitudo pro acceptis
tanta esse liceat, ut ea de causa honor divinus et salus multorum ani-
marum millium negligenda sit ? quaero ex Sanctitate Tua, num aequum
sit humillimas ac justissimas ejusdem Ordinis fratris petitiones hanc ob
causam rejicere atque contemnere?
Servus Tuus Revdmum Patrem Aloijsium a Parma Min. Gen.
humiliter rogavit licentiam veniendi Romam et cum eo de reforma-
tione colloquendi: Eundem Reverendissimum Patrem enixe efflagitavit,
ut Pater Generalis ipse triennalem Seraph. Provinciae nostrae visita-
tionem instituere dignaretur. Ab eodem Reverendissimo Patre, qui
coram Coelo terraque pollicitus erat se de omnibus et singulis fratri-
bus curam liabiturum esse sollicitam, ardenter petivi ac supplicavi ut
milii subveniret et ex augustus meis salvaret. Eminentissimum Do-
minum Simeoni Ordinis nostri Protectorum de re^ulari nostrae Pro-
vinciae disciplina feci certiorem ejusque patrocinium invocavi, et ad
haec omnia ne mininum quidem responsum accepi, neque ulli postulato
satisfactnm est.
Servus Tuus supertriginta annos in S. Francisci Ordine vivit,
-ocr page 15-
11
quorum viginti annos continuos nostris in stationibus moratus est,
cum ex quindecim praecedentis Capituli patribus, decem patres simul
sumpti ne unam quidem horam aut sacellanus aut pastor in Seraphicis
stationibus nostris fuissent, caeterisque fere omnibus de propria causa
dandum esset judicium. Quapropter supplici voce eundum Revdmurn
Patrem Aloysium a Parma oravi, ut servus Tuus vocaretur apud
judices, cuique concederetur gratia retn divinam coram omnibus con-
gregatis Patribus Capitularibus perorandi atque defendendi, at non
est dignatus ullum dare responsum.
Anno \'87 scripsit milii Prev. Pater A. Kusters, Min. Prov. liane
epistolam: wEo die epistolam a Reverendissimo Patre Gen. accepi....,
z/menti agitans quae personae necessarias qualitates habeant, Reve-
#rentiam Tuam eligi; bona indoles, solida pietas et notus tuus ani-
i/marum zelus testes mihi sunt, ut boe momentosum atque bonorabile
^officium Tibi tranquillo animo concredere possim Data die 17 Nov.
^1887 ex conventu nostro Mosae Trajectensi A. Kusters Min. Prov."
Anno \'90 scripsit mibi Rev. Pater A. Ebben, Min. Prov. hanc
epistolam : „cum mihi persuasum sit de religioso animo Tuo deque
vinoralitate Tua plane securus sim, postulato Tuo satisfaciam, licen-
z/tiam petendo a Patre Reverendissimo ut Tibi gratiam in Terra
*Sancta laborandi concedat. Data die 31 Jul. 1890 ex conventu
^nostro Werthensi A. Ebben, Min. Prov."
Ma gratia mihi a Revdmo Patre Aloijsio a Parma Min. Gen.
recusata est. Meipsum obliviscens, facilemque pastoralem vitam con-
temnens, iteratis vicibus humiliter rogavi exstirpationem abusuum,
quorum perniciosissimas sequelas gravissimis argumentis indicaveram
et ad haec omnia altissimum silentium servatuin nee minimum re-
sponsum datum est, at quare, Sanctissime ac Charissime Pater; non
respondent Ministri Tui ? Patribus Prov., cum epistolas mittant Romam,
e vestigio respondetur, quare et mihi Revdmi Patres Gen. non res-
pondent? et ego homo sum, et quas causas, quasque qualitates quis,
non habens pecuniam, habere debet, ut responso aut aliqua gratia
ministrorum Sanctitatis Tuae fiat dignus ?
Multo etiam magis apparet injuria, si [perpendas, pecuniam a
pastoribus Rev. Ministris Provincialibus et a Ministris Prov. Rever-
-ocr page 16-
12
endissimis Patribus Generalibus datam, non esse eorum sed populi
mei, charorum in Neerlandia liberorum Tuorum. Fortissimus ac
nobilissimus ille populus, inter Dei Ecclesiaeque adversarios natus
et enutritus, jm-a divina et ecclesiastica ab infantia cognoscere, amare
ac defendere didicit, quapropter Paternitatem Tuam filiali amore di-
ligit atque prosequitur; quapropter ultimum obulum ad divinum
honorem suamque spiritualem salutem promovendam grato hilarique
animo sacerdotibus nostris offert; quapropter etiam ad divina Tuaque
aeterna jura defendenda suos filios misit Romam atque tradidit in
mortem ; at quo nomine, Sanctissime ac Amabilissime Pater, vocatur,
nam ego Sanctitati Tuae sincere fateri debeo, me non posse invenire
verbum, quo nomine vocatur, quam pecuniam ad cultum divinum
suumque spirituale commodum promovendum fortisfimus ac nobilis-
simus ille populus ministris Sanctitatis Tuae obtulerit, ad ejus detor-
queri perniciem et spirituale damnum ?
Tandem silentium Reverendissimi Patris Aloijsii animis damnosum
atque perniciosum esse, modo adbuc longe aptiore ex eo patet, quod
Ordo noster in praesenti quindeciin millia numerat sacerdotum, qui
oinnes sub illius unius Patris Generalis sunt jurisdictione. Curae
horum quindecim sacerdotum millium, salus plurium decies centenorum
animarum millium concredita est aeterna; si igitur Revdmus ille
Pater Generalis illa quindecim sacerdotem millia eodum modo tractet
et tractare pergat, quo me tractavit et ideo justissimis ac fervendis-
fimis cujusque sacerdotis, cujuscumque conditionis vel gradus\' peti-
tionibus pronas aures accomodare recuset, quid Sanctissime ac Dilec-
t.issime Pater, quid fiet de aeterna illorum decies centenorum anima-
rum millium salute ? quid injuriam auferre poterit eis illatam?
Haecce omnia luce clariora gra/issimis argumentis ac supplicis-
simis verbis in longum et latum Revdmis Patribus Generalibus et
Provincialibus demonstravi explicavique, at non solum altissimum
silentium tenuerunt et continuam fugam ceperunt, verum etiam artes
ac stratagemata adhibuerunt a quibus homo Christianus et vir bonae
indolis abhorrent et nauseant.
Dignare quaeso, Domine mi Rex, dignare quaeso paulo adhuc
sustinere famulum Tuum, ut enarret, quantum propter illud opus,
-ocr page 17-
13
amore erga Deum et proximum susceptum, pati debuerit. Non dubi-
tat servus Tuus, quin Sanctitas Tua sit miratura.
E vestigio me Reverendus Pater A. Ebben Min. Prov.. cum exiguam
negativam Revdmi Patris Bernardini litterulam anno \'89 ita refutas-
sem, ut nihil de ea superfuisset, ad conventum revocavit; et die
noctuque custodiendum tradidit Guardiano, qui ad Herodis crudelita-
tem multo magis appropinquet quam ad Salvatoris Nostri mansuetu-
dinem; qui dum epistolam ad commiserationem Patris Generalis
implorandam ei porrigebam, ea ira mihi succensuit, quae virum-for-
tem animum amplius scribendi demittere posset. Quo non contento,
cura animarum ita privatus et ex hominum conversatione extra con-
ventum amotus sum, ut clerici laici, cognati noti me pro malefico
suspensoque haberent atque necessario habere deberent Deinde cum
hac via non successisset, ut sponte desererein Ordinem nostrum, neque
orare destitissem, ut Superiores disciplinam stationum reformare dig-
narentur, Pater Marianus Joosten, Praefectus Gijmnasii Venradiensis,
postquam a Prev. Patre A. Kusters ex Min.-Prov. et pastore Rote-
rodamensi revenit, anno \'91 die octava Octobris circa horam septimam
ad vesperas intravit in cellam meain : „venio, inquit, temoniturus", ut
Ordinem nostrum deseras", istud nunquam, respondebam ; „puto, re-
posuit, ut Ordinem nostrum deseras cum dispensatione Itomana* ;
etiam istud nunquam, respondebam ; turn ille „nihil aliüd tibi supe-
rest, quam ut viginti adhuc annos, usque ad mortem tuam hac in
cella miseram ducas vitam, et fac finem amplius scribendi, nam nihil
tibi proderit". Uterque Rev. ille Pater post illa servitia praestita in
ultimo Capitulo anno elapso 20 Sept. habito in Collegium patrum
Definitorum prima vice aggregatus est. Porro cum infelix patris Joos-
ten machinatio me ad infidelitatem votorum solemnium Deo nuncu-
patorum commovere non potuisset, iterum mihi scripsit Rev. Pater
A. Ebben Min. Prov., qua epistola me rogabat, nam ex Seraphica
hac Provincia emigrare. domiciliumque meum ad urbem Lille in Gal-
liam transferre vellem, interea nova statuta construens, quibus regu-
laris stationum disciplina non modo non est reducta ad primaevam
institutionem, sed potius usus spiritualis liquoris apud laicos tot scan-
dalorum fomes, sacellanis pastoribusque conceditur liberalior largiorque
-ocr page 18-
14
quam priora statuta permittebant. Primo die hujus anni nova illa
statuta introduxit, et cumtres dies viguerant, quarta die Dominus vi-
vorum et mortuorum venit, virumque, qui divinum honorem et salu-
tem sexaginta millium animarum, quae nostris sacerdotibus hac in
regione concreditae sunt, multum promovere potuerat ac debuerat, at
non fecerat, ita improviso e vivis eripuit, ut tempus eum absolvendi
vix superfuisset; ita improviso atque inopinato, ut hora decima mor-
tuus esset, cum dimidia hora ante in conventu commeasset et tres
patres nostri conventus die quinta acciperent, quas epistolas die quarta
sua manu scripsisset. Tristi illo eventu, tam apto ad cujusvis homi-
nis animum salutari metu afficiendum, usus sum, ut cor Revdmi
Patris Aloijsii emollirem, iterum eum rogans, ut reformationem insti-
tuere mihique benevolum reponsum mittere dignaretur. Die 18 A-
prilis hujus anni illam epistolam scripsi, et die 29 Maji idem Revd-
mus Pater Aloysius a Parma Min. Gen. me poena decem dierum
afficiebat et per Rev. Patrem B. Franssen Min. Prov. hodiernum
mihi denuntiabat fore ut ipso facto suspensionem perpetuam a divinis
incurrissem, si semel adhuc illam rem attigissem vel de ea locutus
fuissem. Hoc est unicum responsum, quod ad omnes epistolas hujus
rei causa ad Reverendissimum illum Patrem missas, accepi.
Sane, hujuscemodi poenas, comminationesque aptissima esse strata-
gemata ad fortissirrum ac probissimum quemque sacerdotem metu
afficiendum; aptissima, non solum ad benefactoribus, qui ab officio
claudicaverunt, placendum eorumque famam conservandam, verum
etiam ad faciendum, ut si non majore, tarnen eadem liberalitate in
posterum contribuant obulos, quisque intelligit. At quo nomine, Santis-
sime ac ter Amabilissime Pater, vocatur, nam ego iterum ex corde
fateri debeo, quod nomen nesciam ; quo nomine vocatur, alteri sui
commodi causa detradere ? quo nomine vocatur, in conspectu omnium
hominum poena et infamia afficer innoecentem ut fama conservetur
reorum neve delicta transgressorum innotescant ? Plus quam quatuor
annos pro malefico suspensoque hoc in conventu quasi in carcere
inclusus otiose commeo; Suspensionem perpetuam a divinis incurram,
si semul adhuc quidquam pro divino honore et animarum salute
suscipere audebo ; atque sententia adhuc viginti annos, usque ad
-ocr page 19-
15
mortem meam, miseram hac in cella ducendi vitam a patre Joosten
in me pronuntiata est, cum alii, qui publicum dederunt scandal urn,
magnumque Deo et animis per multos annos intulerunt damnum,
maxima fruantur libertate atque honoribus laudibusque cumulentur;
at quis vir, Charissime Pater, quis vir bonae indolis, qui justitiam
amat eamquc sine ullo personarum respectu se exerciturum palam
promisit, eo modo justitiam exercere possit ? aut quis homo Christianus
qui ad divinum honorem salutemque animarum promovendam etiam
suae vitae sacrificio se obstrinxit, detensorem divini humanique juris
poena usque ad mortem puniat, ut eis placeat, protegatque qui per
multos annos utrique intulerunt damnum ?
Obsecro, mi Domine Rex, ne irascaris, si paulisper adhuc loquar.
Summam illatam injuriam nondum enarravit servus Tuus.
Cum per omnia dicta stratategata revera nihil refutatum nihilque
reformatum esset, et insuper tribunal Reverendissimi Patris Aloijsii
non sit nee summum nee ultimum tribunal, eundem patrein Franssen
Min. Prov. humiliter rogavi, ut mihi concederet gratiam paucos dies
morandi in Hollandia, ut libere auscultare possem, qua via me et
legitime et certo in Sanctitatis Tuae clientelam conferre valerem ; at
illam gratiam mihi recusabat.
Ad hoc reposuit servus Tuus, cuique captivo miselloque homini
in angustiis versanti ; toto terrarum orbe, etiam aqud gentes barbaras
concessum esse jus defensionis; quapropter iterum orabam ut et mihi
illud jus concedere dignaretur; sed recusando perstabat.
Concedere quidem volebat, ut muneribus sacerdotalibus denuo,
etiam aliquando extra conventum fungerer, at facultatem paucos dies
in Hollandia morandi; ut eam rem via legitima defendere possem,
mihi claris et expressis verbis interdixet.
Eo modo ministri Sanctitatis Tuae revera facti essent invincibiles ;
sed et eodem tempore actum esset de divino honore animarumque
salute promovenda et ego omnesque afflicti nunc et in posterum
destituti essemus novissima salutis spe, patrocinio dico omnium fide-
lium Patris, si iste agendi modus liceret. Nam hic, Charissime Pater,
hoc in conventu nemo iter paternam protectionem Tuam impetrandi
mihi aperire audet; si quisquam hoc in conventu mihi iter panderet
-ocr page 20-
16
ad Sanctitatem Tuam, eodem forsan modo condemnaretur, quo ego
condemnatus sum. Ex hoc conventu per epistolas me in Sanctitatis
Tuae clientelam commedare, est mihi prorsus impossibile; nam non
solum Revdmum Patrem Aloijsiuin oravi ac supplicavi ut epistolas
meas ad Sanctitatem Tuam transmittere dignaretur, verum etiam,
egomet tres epistolas ad Pontificem S. Ecclesiae Maximum misi neque
ullum responsum accepi. Illae epistolae simpliciter depressae sunt,
et nunquam earum argumentum cum Sanctitate Tua communicatum
est, ut in epistola dnodecima hujus rei causa Komara frustra missa,
clare ac perlucide demonstravi.
Si igitur, Amabilissime Pater, ministri Sanctitatis Tuae ad omnes
epistolas, gravissimis argumentis refertas, altissimum silentiutn tenent,
continuain fugam arripiunt, atque nos in conventu omnibus humanis
destitutos, occasione appelandi Sanctitatem Tuam exarmant, quid
Charissime ac millies Benedicte Pater, quid fiet, quid fieri poterit de
quocumque conatu, de quocumqne zelo ac studio ad divinum honorem
salutemque animarum promovendam ? quid aliud nobis superest nisi
debilitas animi, nisi desperatio ac servitus, omnium malorum in hac
lacrymarum valle postremum ?
At Sanctissime Pater, nonne haec omnia injuria est, qua nemo
unquam divino humanoque juri inferre potest majorem ?
Nonne Tibi, Christi in terris Vicario, totius Romanae Ecclesiae
Capiti et omnium fidelium Patri scire licet, in quibus angustiis sub-
diti Tui versentur? Nonne aequum ac justum est, quando ministri
Tui conternnunt humillimas liberorum Tuorum preces, qui sanguinem
pro Tuo jure effuderunt atque suos filios tradiderunt in mortem, aditum
occasionemque esse ad Sanctitatis Tuae patrocinium invocandi? Si
ministri Tui petitiones nostras audirent atque exaudirent, forsan non
opus esset, at si non audiunt ac per quatuordecim annos nos tacent
mortuos, atque insuper ad appellandam Sanctitatem Tuam facultatem
dant nullain, quid Amabilisfime ac Sanctissime Pater, quid nobis
aliud snperest nisi infernus terrester, ex quo nulla est redemptio nisi
per mortem?
Haec omnia perpendens, eidem Reverendo Patri Franssen libere
et intecte dixi, ut si jus defensionis, quod ubique terrarum homicidis
-ocr page 21-
17
omnigenisque maleficis conceditur, mihi hac in extrema necessitate
non donaret, via publica me defenderem.
Ne autem ullus homo me de aliqua praecipitatione aut de qua-
cumque duritate adversus Reverendum illum Patrem accusare posset,
spatium ad se deliberandum utrum illam gratiam concedere vellet
nee ne, decem dierum ei dedi, at hactenus, post quatuor menses non
est dignatus mihi mittere ullum responsum.
Eligo ergo tuta concientia viam publicam, et demississima reve-
rentia ac maximo filiali amore cum omnibus Neerlandiae et Italiae
fidelibus appropinquo ad Regale Solium Tuum, enixe orans ac sup-
plicans, ut Sanctitas Tua ob divinum honorem, aeternam plurium
decies centenorum animarum millium salutem, gloriamque Ordinis
nostri ad exitum illam rem perducere dignetur. Eum in finem
immote confidens paternae bonitati, notaeque justitiae Tuae in cuique
tribuendo jus suum, ante pedes Sanctitatis Tuae humiliter depono
triplex hoc postulatum:
Primum. Cum omnes Seraphicae Provinciae unam familiam,
ünumve Ordinem constituant, et e rei natura liqueat, Superiores de
subditorum facultatibus disponere posse. Cum dona non raro excaecent
et difficulter hodie ad rectum tramitem reducantur, qui heri magnam
summum pecuniariam dono dederint, humiliter peto, ut pastores Sera-
phicae nostrae Provinciae non amplius in posterum Ministris Provin-
cialibus; neque Ministri Prov. non amplius in posterum Ministris
Generalibus quidquam donent sed ut ille de pastorum et hi de Minis-
trorum Provincialium facultatibus in posterum pro necessitatibus suis
ad libitum disponant.
Secundum. Cum omnes homines ad divinum honorem salutem-
que animarum promovendam graviter adstringantur. Cum preces
subditorum contemnendo, tacendoque mortuas, omnis conatus omnis-
que stimulus ac zelas ad hoc officium faciendum extinguatur, januaque
omnigena injuria aificiendi aperiatur, humiliter peto ut ministri
Sanctitatis Tuae in posterum subditis cujuscumque conditionis aut
qualitatis honeste ac ratiohabiliter postulantibus ad honeste responden-
dum strictissime obligentur.
Tertium. Cum vota nostra Deo solemniter nuncupata, quae
-ocr page 22-
18
quidem possimus exsequi strictissime obligemur. Cum exsecutio
eorum maxima ex parte ministerio pastorali optime conjungi possit,
ut e vivendi modo aliorum Ordinum in maximis Neerlandiae urbibus
stationes habentium, abunde patet, humiliter peto, ut regularis statio-
num nostrarum disciplina eo modo restauretur ac reformetur, quo
servus Tuus in epistola diei 18 Aprilis hujus anni proposuit.
Benevolum responsum Tua manu seriptum et Apostolicam bene-
dictionem hnmiliter efflagitans, summae reverentiae ac maximi filialis
amoris fideique sensis maneo
Sanctitatis Tuae Dilectissimus ac devotissimus filius
pf.
Raphaêl T. A. Reijnard.
Germaniae Inferioris Provinciae sacerdos.
Data die mensis Novembris 1893.
Mega in Neerlandia.