fÏAARLE/W\'S PELGRI/Vl

Bedevaart naar Kevelaar.

ben inc/esdireven in de c/Laarlcmsclie cDroe~
dcrschap van @. & lyromv van cJlcvclaar
ie den 18

Vierde vermeerderde uitgave.

Haarlem F. van Collenburo ,
1890.

Harlemi, die 14 Julii 1890.

GEDRUKT IN UUT ST JACOBS-GODSilUIS
TE HAARLEM.

0. L. VROÜI VAN KEVELAAR,

Troosteres dër Bedrukten,
Scvestiad in cV St. (flntomiw-IWll op de

Op vergunning van Z. H. PIUS IX, gegeven 25 April 1S47,

gezien door Z. D. H\\v. Innocbntius Fbrribri , Vice-

Superior der Hollandschc Zending , 19 Mei 1847.

Allen, die genegen zijn zich te laten inschrij-
ven in deze heilrijke, met zoovele Aflaten he-
gunstigde Broederschap, waarin men tot niets
wordt verplicht, kunnen zich daartoe bij de
Broedermeesters of Lijsthouders hunner gemeente
vervoegen. Door die inschrijving worden zij deel-
achtig aan de Offeranden der Missen, kaarsen,
gebeden en goede werken, die van wege de
Broederschap tot geestelijk en lijdelijk welzijn
der levende en tut lafenis der overledene Broeders
en Zusters geschieden.

VI BROEDERSCHAP VAN O.LV.

Ieder Lid zal jaarlijks 50 cents betalen: het-
geen vóór den laatsten Augustus aan de Broeder-
meesters of Lijsthouders zal worden ter hand
gesteld, en dienen moet tot goedmaking der
uitgaven van de Broederschap.

welke door Zijne Heiligheid Paus PIUS IX

op den 25 April 1847, aan de

Broederschap zijn vergund.

1. Volle Aflaat aan alle Geloovigen, die op den
dag hunner inschrijving biechten, communiceeren
en bidden voor de eendracht der Christen Vor-
sten, uitroeiing der ketterijen en de verheffing
van onze Moeder de H. Kerk.

2. Volle Aflaat voor alle Broeders en Zusters,
in gevaar van sterven, mits zij biechten en
communiceeren, of dit niet kunnende, ten minste
een oprecht leedwezen over hunne zonden gevoe-
len en den H. Naam Jesus zullen aanroepen.

3. Volle Aflaat aan alle Broeders en Zusters,
die op den 8>^,tm December, den feestdag van de
Onbevlekte Ontvangenis der Allerheiligste Maagd
en Moeder Gods Maria, zijnde de voornaamste
feestdag van deze Broederschap, zullen gebiecht
en gecommuniceerd hebben, en bidden gelijk in
No. I. staat uitgedrukt.

A. Aflaat van 7 jaren en 7 maal <i0 dagen aan
alle Broeders en Zusters, die op de feestdagen
van l\'aschen, Pinksteren, Allerheiligen en Kers-

VAN KEVF.LAAR. VII

mis zullen biechten en communiceeren, en bid-
den gelijk in No 1 staat uitgedrukt.

5. Aflaat van 00 dagen aan alle Rroeders en
Zusters, die in de Broederschaps-kerk te zamen
het II. Misoffer, of de Processie of andere kerke-
lijke diensten bijwonen, of samenkomen om
eenig goed werk te verrichten , of die bij het
begraven der Overledenen godvruchtiglijk tegen-
woordig zijn; die het H. Sacrament des Altaars,
als het naar eene zieke gedragen wordt, verge-
zellen, of dit niet kunnende een Onze Vader en
een Wees gegroet voor den zieke bidden; die
eenen armen vreemdeling herbergen of met aal-
moezen godvruchtiglijk bijstaan; die de zieken
bezoeken en in hun lijden en smarten troosten;
die de onwetenden in Gods geboden en in het-
geen ter zaligheid noodig is onderwijzen, de
afgedwaalden op den weg der zaligheid terug-
brengen, vrede maken met hunne eigene vijan-
den, of tusschen de twistende liefde en eendracht
doen herleven; die vijfmaal het Gebed des Heeren
met de Groetenis des Engels voor de rust dei-
Afgestorvenen van de Broederschap bidden, en
ten laatste: die eenig geestelijk of lichamelijk
werk van barmhartigheid zullen verrichten.

0. Zijne Heiligheid verleent aan eiken priester,
die aan het hoogaltaar der Broederschaps-kerk de
H. Mis leest, een Aflaat voor de zielen der ge-
loovigen, die in het vagevuur zijn.

7. Volle Aflaat op de feestdagen van O. L. V.
Lichtmis (2 Feb.), Boodschap (25 Maart), Hemel-
vaart (15 Aug.), Geboorte (8 Sept.) en Onbe-
vlekte Ontvangenis (8 Doe), aan alle geloovigen,
die na gebiecht en gecommuniceerd te hebben

VIII ltnOEDERSCIIAP VAN O.L.V.

in de Broederschaps-kerk zullen bidden, gelijk in
No. 1. staat uitgedrukt.

Aüaat van 7 jaren en 7 maal 40 dagen op
de feestdagen van O. L. V. Visitatie (\'2 Jul\'y) en
Praesentatie (21 November).

Deze Aflaat kan ook aan de geloovige zielen
worden toegevoegd.

\\. Telken jarezalerin de Broederschaps-kerk
op de vijf voornaamste feestdagen van O. L. V.
eene plechtige H. Mis gezongen worden tot geeste-
lijk en tijdelijk welzijn der Broeders, Zusters en
Weldoeners van de Broederschap.

\'2. Den eersten vrijdag van iedere maand zal
er eene gezongene H. Mis ter eere van Maria
tot diezelfde intentie aan God worden opgedra-
gen, waarna eene stille Mis tot lafenis dei-
zielen van de overledene Broeders en Zusters.

3. Vooralle Broeders en Zusters, die jaarlijks
50 cents hebben geofferd, zullen na hun af-
sterven tot lafenis hunner zielen drie HH. Mis-
sen gelezen worden, als van het overlijden aan
de Broedermeesters of Lijsthouders hunner ge-
meente kennis is gegeven.

4. Onder de IIII. Diensten van de Broeder-
schap, gedurende de Octaven van O.L.V. en de
geheele maand Mei, welke bijzonder aan Maria
is toegewijd, zal er eene zware kaars ter harer
eere branden

5. Des Zondags na den 15 Augustus en den
8 December of op die dagen zelven, indien deze
op Zondag vallen, zal er na de Vesperen eene
plechtige Processie in de kerk geschieden

6. In de gemeente, waar een genoegzaam ge-
tal leden zich bevindt, zal er ook eene kaars
geoflerd worden, en zullen er vijf H. Missen op
de vijf voornaamste feestdagen van Maria voor
het geestelijk en tijdelijk welzijn der levende,
en eene H. Mis op den tweeden Vrijdag na de
terugkomst der pelgrims tot lafenis der overledene
Broeders en Zusters aan God worden opgedragen.

Verder zal er op Vrijdag vóór het vertrek der
processie eene gezongene H Mis in de liroeder-
schaps-kerk worden opgedragen, om den godde-
lijken zegen over de Dedcvaart af te smeeken;
en op den eersten Vrijdag na de terugkomst der
pelgrims eene gezongene 11. Mis tot dankbaar-
heid, en den daaropvolgenden Vrijdag eene Dienst
van Requiem tot lafenis voor de overledene Broe-
ders en Zusters.

Algemeene bepalingen.

De Haarlemsche Processie zal jaarlijks naar
Kevelaar vertrekken Dinsdag na het feest van
O. L. Vrouw Geboorte.

De bijzondere bepalingen voor de reis worden
op een reiswijzer aangegeven, die telken jare
tijdig aan de bedevaartgangers zal worden uit-
gereikt.

Zij die de reis mede willen maken, worden

verzocht zich t.\\J<lifr van plaatskaarten te voorzien.
N;i Maandag morgen i uur worden geen plaats-
kaarten meer uitgereikt.

De Bedevaartgangers zullen zorgdragen aan
de Stations Haarlem en Amsterdam, minstens
een kwartier uur voor het vertrek van den trein
tegenwoordig te zijn, ten einde alles behoorlijk
kan worden geregeld en het vertrek op tijd ge-
schiede.

Niemand zal zonder spoorkaart in de wagons
mogen plaats nemen; moeielijkheden daardoor
ontstaan, alsook door het verliezen of verkeerd
afgeven van spoorkaarten, komen voor rekening
der Bedevaartgangers.

Het is volstrekt verboden aan de Stations,
waar de trein stilstaat, te zingen of\' overluid te
bidden.

Vrijdag voor het vertrek zal ten 8 ure in de
Broedcrschapskerk de H. Mis worden opgedra-
gen, voor eene voorspoedige en gelukkige reis.
J)e pelgrims worden verzocht die H. Mis zooveel
mogelijk bij te wonen.

Zoodra de trein van Haarlem vertrekt, wordt
in elke wagen het Morgengebed (bl. 23j voor-
gebeden. In iedere wagen zal zich wel een der
mannen met het voorbidden willen belasten.

Tusschen Amsterdam en Utrecht wordt een
Rozenhoedje gebeden voor eene gelukkige reis,
daarna lied I bl. 401.

Tusschen Utrecht en \'s Bosch een Rozenhoedje
voor de intentie waarmede ieder de reis onder-
nomen heelt; vervolgens lied II bl. 103.

Tusschen \'s Bosch en Uden een Rozenhoedje
voor onzen H. Vader den Paus en de vervolgde
Kerk; daarna lied [II bl. 108.

Bij de aankomst te Uden begeven de Bede-
vaartgangers zich dadelijk naar de Kloosterkerk.
Na het zingen van lied IV bl. 110 wordt de II.
Mis gelezen, eene toespraak gehouden en de
zegen met het Allerheiligste gegeven, gevolgd
door lied Vbl. 113. Daarna tijd tot verversching.
Bij het vertrek van Uden lied VI bl. 115.

Tusschen Uden en Goch een Rozenhoedje voor
onze achtergelaten betrekkingen, daarna lied VII
bl. 117 en lied VIII bl. 121. Bij het naderen
van Kevelaar lied IX bl. 123.

Bij aankomst te Kevelaar kan ieder eerst zijn
Logement opzoeken, maar zorge voor de plechtige
intocht tijdig aanwezig te zijn bij de Barrière
aan den straatweg naar Goch.

Te 5 ure plechtige intocht, niet muziek en
onder het gelui der klokken, in Kevelaar naar
de Groote Kapel, waar de zegen met het Aller-

heiligste gegeven en eene toespraak gehouden
wordt. Bij de plechtige intocht worden gezongen
lied X, XI en XII. Daarna gelegenheid om te
biechten. Te half 9 ure Avondgebed in de Groole
Kerk, waarna lied XIII hij de Miraculeuse Kapel.

Te 5 ure Morgengebed en uitdeeling der H.
Communie in de Nieuwe Kerk.

Te half 7 ure vergadering voor de Groote
Kerk, om in afdeelingen van omstreeks 100 pel-
grims den Kruisweg te doen. Op weg daarheen
wordt het Rozenhoedje gebeden. De Kruisweg
wordt gehouden voor de afgestorven leden der
Broederschap. Na den Kruisweg op het Kerkhof
de gebeden om de Aflaten te verdienen.

Te half 9 ure ontbijt.

Te half 10 ure plechtige Processie met het
Allerheiligste rond de Genade-Kapel. Al de pel-
grims moeten zorgdragen zich van eene waskaars
te voorzien, om daarmede het Allerheiligste te
begeleiden; die kaars kunnen zij later offeren.
Voor en achter in de Processie wordt het Rozen-
hoedje gebeden; in het midden muziek en zang.
Op het einde der Processie wordt viermaal de
zegen met het Allerheiligste gegeven.

Daarna plechtige Hoogmis in de Groote Kerk,
waarna Predikatie. De plechtigheid wordt be-
sloten door het geven van den Pauselijken zegen,
met volle aflaat.

Na den middag te halt\' 4 ure vergadering voor
de Groote Kerk, waarna plechtige Processie naar
het Roode Kruis. Onderweg worden gezongen
lied XIV, XV, XVI en XVII. Bij het Roode Kruis
wordt eene toespraak gehouden en geboden voor
de levenden en overledenen der Haarlemsche
Broederschap. (Zie hl. 83). Bij het terugkeeren
der Processie worden gezongen lied XVlII en
volgende tot en met XXV. De Processie schaart
zich bij terugkomst rond de Genade-Kapel, waar
het Rozenhoedje met de Litanie gebeden wordt,
voor de algemeene belangen der Broederschap
en voor ieders bijzondere intentie. Daarna lied
XXVI en XXVII.

Des avonds te half 8 ure Processie naar het
Kerkhof waar eene toespraak gehouden en het
Avondgebed verricht wordt. Op weg daarheen
lied XXVIII, na het Avondgebed lied XXIX, bij
de terugkomst lied XXX. Bij de Genade-Kapel
wordt vijfmaal het Onze Vader en Wees gegroet
voor de overledenen gebeden, waarna het Dank-
lied (Lied XXXI bl. 170J gezongen wordt.

Te 7 ure plechtige H. Mis van Requiem voor
de afgestorven leden der Broederschap.

Te 9 ure plechtige uittocht met muziek en
onder het gelui der klokken naar het Station.
Onder de Processie worden gezongen lied XXX11
en lied XXXIII.

Te half 12 ui e toespraak en zegen met hel
Allerheiligste in de Groote Kerk.

Tussehen Kevelaar en Goch bidt men een
Rozenhoedje voor eene gelukkige reis, tus-
schen Goch en Uden tot dankbaarheid voor de
ontvangen weldaden. Bij het naderen van
Uden lied XXXIV, bij het vertrek van Uden
lied XXXV. Tussehen Uden en \'s Bosch wordt
een Rozenhoedje gebeden voor de overledene
leden der Broederschap, tussehen \'s Bosch
en Utrecht voor een zaligen dood, tussehen
Utrecht en Amsterdam voor de gelukkig vol-
brachte reis.

Bij aankomst te Haarlem in de Broederschaps-
kerk lied XXXVI bl. 182, toespraak, Te Deiun
en zegen met het Allerheiligste.

ONDERRICHT VOOR PELGRIMS,

OM HUNNE BEDEVAART MET DE
MEESTE VRUCHT TE DOEN. \')

Les uit het H. Evangelie naar Lucas.

Hoofdstuk II, van vs. 41 tot 51.

Zijne ouders (van .Testis) gingen alle jaren
naar Jerusalem, op den plechtigen dag van
Paschen.

En toen hij twaalf jaren oud geworden was,
en zij volgens de gewoonte van het feest naar
Jerusalem opgegaan waren,

En toen zij, na den afloop der dagen, weder-
keerden, bleef het kind Jesus te Jerusalem, en
zijne ouders wisten het niet.

1) Wijlen Zijne Doorl Hoogw de Bisschop van
Haarlem, Mgr. Franc. Jnc. van Vree, heeft dit onder-
richt , onder den titel van Pelgrimsboekje uitgegeven ,
toen hij in 1838 kapelaan te Amersfoort was. Het is
later door Z. D. H. herzien en vermeerderd; en 7.66
wordt het nu den vromen Pelgrims in ons vaderland
aangeboden.

Doch zij, meenende dat hij onder \'het gezel-
schap was, trokken eene dagreize voort, en zoch-
ten hem onder de bloedverwanten en bekenden.

En hem niet vindende, keerden zij terug naar
Jerusalem, om hem te zoeken.

En het geschiedde, dat zij hem na drie dagen
vonden zitten in den tempel te midden der
leeraren, hen hoorende en vragende.

En allen, die hem hoorden, werden verbaasd
over zijne wijsheid en over zijne antwoorden.

En zij, hem ziende, stonden verwonderd;
en zijne moeder zeide tot hem: Zoon, waarom
hebt gij zoo met ons gedaan? Zie, uw vader
en ik zochten u met smart.

En hij zeide tot hen: waarom zocht gij mij ?
wist gij niet, dat ik met de zaken mijns Vaders
bezig moet zijn?

En zij verstonden het woord niet, dat hij tot
hen sprak.

En hij vertrok met hen, en kwam te Nazareth,
en hij was hun onderdanig. En zijne moeder
bewaai\'de al deze woorden in haar hart.

Het vertrek ter bedevaart.

Toen, in het jaar 12 der Christelijke tijdreke-
ning, het den Joden ter viering voorgeschreven
Paascbfeest naderde, was er te Nazareth, eene
kleine stad van Galilea, een huisgezin, waarvan
al de leden zich tot de reis naar Jerusalem
voorbereidden. Dit huisgezin, klein in getal,

maar groof in waarde der personen, bestond
uit eenen man, uit eene maagd, de bruid des
mans, en uit eenen twaalf jarigen jongeling,
den Zoon der Maagd. Men weet, dat God den
Joden bevolen had, dat de mannen onder hen
jaarlijks met het Paaschfeest te Jerusalem in den
tempel zouden verschijnen. Hoewel dit gebod
de vrouwen en de kinderen niet betrof, ver-
zuimde echter de Maagd van Nazareth nimmer
de godvruchtige reis te doen , en nu althans
nam zij haren Zoon , die twaalf jaren oud ge-
worden was, naar Sion\'s tempel mede. Het is
niet te verwonderen, dat deze godvruchtige
Maagd, schoon geene zoodanige verplichting
hebbende, deze reis deed. Te Jerusalem toch
was de eenige tempel des waren Gods; daar
alleen werden den Heer en Vader des heelals
offeranden opgedragen; daar vierden de Pries-
ters en Levieten, met de luisterrijkste plechtig-
heden den dienst des Opperheers; daar zongen
Israél\'s kinderen de verrukkelijke liederen van
Sion; daar werd ieders gemoed met godvruchtige
aandoeningen vervuld , en de ziel, boven het
stoffelijke verheven, en zich verdiepende in de
beschouwing der geloofswaarheden en in de
herdenking der heilsbeloften, smaakte in \'s Heereti
voorhoven meer genoegen op éénen dag, dan zij
op duttend had kunnen smaken in da puleizen der
Koningen \'); inderdaad, redenen genoeg voor een
godvruchtig hart, om in bedevaart naar Jerusa-
lem te reizen.

Het gebruik van bedevaarten te doen, is dus

zeer oud; en, zoo men de reis der Joodsche
mannen naar het heilig oord al geeno bedevaart
wil noemen, omdat deze door God hevolen was,
zal men toch aan de reis onzer Maagd dien
naam niet kunnen weigeren; want zij onder-
nam die geheel uit eigene keuze.

Indien nu onder de nieuwe wet, eenige
plaatsen door God met bijzondere gunsten ver-
eerd woiden, bijv. met wonderdadige genezin-
gen, dan kan met het den geloovigen niet ten
kwade duiden, dat zij eene reis ondernemen
om op die plaatsen , waar God, gelijk weleer
in den tempel te Jerusalem, zich boven andere
plaatsen gunstig betoont, waar zooveel gebeden
en zooveel verkregen wordt, waar de wonderen
zich van tijd tot tijd herhalen, den Almachtige
te gaan verheerlijken, danken en smeeken. Dan
toch blijkt het, dat God deze plaats bevoorrecht,
gelijk Hij voorheen den tempel van Jerusalem
bevoorrechtte. Hem de redenen van zulk doen
te vragen, past den sterveling niet; maar te
gelooven, dat Hij er wijze redenen voor heeft,
en zijn doen te eerbiedigen, dat is plicht. Zoo-
als dan die deugdzame Maagd naar Sion optrok,
zoo mogen de Katholieken ook naar Kevelaar
optrekken, alwaar, door de voorspraak der H.
Maria, zoo menige gunst van den almachtigen
God wonderdadig verkregen is.

Maar, zal iemand vragen, kan het voorbeeld
dier Maagd iets afdoen? Dit voorbeeld doet
alles af; want die Maagd is de gezegende boven
alle vrouwen \'), de II. Maria, de Moeder Gods.

Niemand zal het, geloof ik, durven wagen
deze Maagd, die vol van f/i\'iiailc was, te be-
rispen, en in dit geval des te minder, daar
zij tot gezel op hare reis had haren Zoon, die
de Zoon Gods is. Wij mogen het zeggen: grepen
weleer Jesus en Maria den pelgrimsstaf. om
een bevoorrecht oord te bezoeken , zoo mogen
ook de dienaren van Jesus , de kinderen van
Maria den staf opnemen, om te Kevelaar, waar
God, op Maria\'s voorspraak, zijne gunsten vaak
zoo mildelijk heeft uitgedeeld, hunne gebeden
te gaan storten.

Geluk, Pelgrims! gij, die bedevaarten onder-
neemt, hebt de Moeder Gods zelve tot voor-
gangster. Maar verlangt gij, die door haar voor-
beeld tot het ondernemen der bedevaart opgewekt
wordt, ook niet van haar te leeren, hoe gij de
reis moet doen? Ik geloof het. Laten wij haar
dan volgen.

Eer wij ons met Maria op weg begeven,
mogen wij wel vragen: wat was eigenlijk haar
oogmerk met die reis\'? En dan vinden, wij dat
bet blijkbaar geen ander kan geweest zijn, dan
r/c verheerlijking van God. Tij ging naar eene
heilige plaats, op eenen heiligen tijd, in een
heilig gezelschap; want zij ging naar den tem-
pel, in de dagen van Pasclien, met Jesus, haren

goddelijken Zoon, enJosef, haren heiligen Brui-
degom. Zij ging zich vereenigen met die duizen-
den , die van alom naar Jerusalem stroomden,
ten einde hunne offers den Heer ter eere op te
dragen; met die duizenden, die in de heilige
stad het gezang des Heeren, de liederen Sion\'s,
kwamen aanheffen; met die duizenden, die
derwaarts getogen waren, om Gods opperheer-
schappij te erkennen, om Hem dank te zeggen,
om vergiffenis af te smeeken, om nieuwe wel-
daden te vragen: met die duizenden, die in het
heilige Sion het paaschlam kwamen eten, de
gedachtenis der verlossing uit Egypte, voor-
beelding der verlossing uit de zonden, die
daar in Gods tempel kwamen verzuchten: Heme-
len, dauwt van boven ! en dal de wolken regenen
den Reehtvaardige: de aarde opene zich en brenge
den Zaligmaker voort, met al die duizenden ging
zij zich vereenigen, terwijl zij den Rechtvaar-
dige, den Zaligmaker met zich voerde.

Wat kan dus anders, o verhevene Maagd!
wat kan anders uwe bedoeling geweest zijn,
dan de verheerlijking Gods? Neen, een ander
oogmerk kon in uw Gode gewijd hart niet huis-
vesten. Gij gingt om te erkennen, dat de hemel-
sche eigenschappen, die u sierden, gaven des
Heeren waren; gij gingt om uwen dank voor
die gaven te betuigen, om de bevestiging en
vermeer (lering er van te smeeken; gij gingt
om , hoewel zelve, om uwen Zoon, vrij van
zonde, uw offer voor de zonde te brengen;
want gij gingt uw hart aanbieden tegen den
dag, op welken het zwaard der droefheid het
doorsteken zoude; gij gingt, o droevige Moe-

der! om nogmaals te zeggen: zie de dienst-
maagd des Hecren, mij geschiede naar uw woord
(Luc. I, 38). In liet bezit van zoo groote gun-
sten, in het vooruitzicht van zoo groote droef-
heid , gingt gij nogmaals uw verheven lied
zingen:

Mijne ziel verheft den Heer:

Hem, die mijn God is, wiens schepsel ik ben,
Hem looft en prijst mijne ziel.

En mijn geest juicht in God mijn heil.

Niet in aardschen roem, niet in tijdelijke
goederen, niet in iets vergankelijks, maar in
God, die mijn heil, mijn redder, mijn Zalig-
maker is, in God alleen verheugt zich mijn
geest.

Omdat Hij op de geringheid zijner dienstmaagd
heeft gezien; want zie, van nu af zullen alle
geslachten mij zalig noemen.

Ja, dit verheugt mij, dit doet mij van vreugde
opspringen, dat mijn God op zijne geringe
dienstmaagd heeft neêrgezien, dat Hij mij, een
nederig schepsel, met zijne weldaden verrijkt
heeft, mij zulke weldaden geschonken heeft,
dat van nu af alle geslachten mij zalig noemen.

Omdat Hij, de machtige, groote dingen aan mij
gedaan heeft; en heilig is zijn Naam.

"Wat ben ik van mij zelve om te juichen?
om zalig genoemd te worden?.... Maar omdat
de Machtige mij groot gemaakt heeft, omdat

Hij de wondervolste gunsten over mij uitgestort
heeft, daarom zal ik zalig genoemd worden;
en daarom zal ik Hem prijzen; heilig is zijn
Naam.

En zijne barmhartigheid is van geslachte tot ge-
slacht dengenen, die Hem vreezen.

Heilig is de naam mijns Gods, eeuwig zijne
barmhartigheid, zij duurt van geslachte tot ge-
slacht. Straft Hij, Hij treft slechts het vermetel
verzet, maar al wie Hem vreest, heeft barmhar-
tigheid te wachten.

Hij heeft kracht geoefend door zijn arm; Hij
heeft de trotschen in de raadslagen huns har-
ten verstrooid.

Zijn arm heeft Hij uitgestrekt, en daar bleek
zijne kracht; mij, eene geringe maagd, verhief
Hij wonderbaar; maar de trotschen, die in hun
hart booze raadslagen smeedden, heeft Hij door
hunne eigen listen verward, en hen, die zich
op hunne wijsheid verlieten, verstrooid.

De machtigen heeft Hij van den troon gezet,
en Hij heeft de nederigen verheven.

Hij heeft de hongerujen met goederen vervuld en
de rijken ledig weggezonden.

Ziet daar de macht mijns Gods, dat Hij hen
die zich zelven machtig vvanen. uit de hoogte
nederstort; dat Hij die rijken, die zich van
alles voorzien wanen en een walg van het he-
melsche hebben, van alles ontbloot; terwijl Hij
de nederigen, de geringen op den troon plaatst,

en de armen, degenen die honger lijden, met
zijne gaven overlaadt.

Dit is het gezang der Maagd. Schittert daarin
niet de grootste eenvoudigheid des harten\'?
Ééne gedachte is er slechts in te zien, aan die
ééne zijn al de overige ondergeschikt, of liever
al de overige komen voort uit die éène: God,
God alleen is in hare ziel, in haar hart, in haren
mond; aan God alleen moet van alles de eer
gegeven worden.

Pelgrims! leert hier, wat oogmerk u tot de
bedevaart aansporen moet: namelijk de eer
Gods. Gij moogt u niets anders voorstellen, dan
te Kevelaar u voor God te gaan vernederen,
vergiffenis van Hem af te smeeken, Hem voor
zijne weldaden te danken, nieuwe weldaden
voor u en de uwen (maar met onderwerping
aan zijnen wil) te vragen; en dit alles onder
de bescherming en voorspraak van Maria.

Vele menschen zijn, in hunne huiselijke be-
trekkingen, overladen met bezigheden en zor-
gen; nauwlijks kunnen zij den tijd vinden om
de noodzakelijkste godsdienstplichten te vervul-
len; altijd omringd en bezig gehouden door
voorwerpen, die geest en hart voor godsdien-
stige indrukken minder vatbaar maken, schijnen
zij zich nimmer met volhardenden ernst op het
eenig noodzakelijke te kunnen toeleggen. Dat
dezulken zich in het jaar eenige dagen afzon-
deren en eene bedevaart ondernemen, om, van
alles wat hen anders verstrooit ontslagen, zich
vrijelijk met God en hunne eeuwige toekomst
bezig te houden: dit is een prysbaar, een hei-

lig oogmerk, ieder hunner kan zeggen: Mijne
ziel verhefl den Heer.

Dat anderen, die tijd en gelegenheid genoeg
hebben tot godsdienstoefeningen, maar beden-
kende, hoe gemakkelijk hun dit alles, valt, iets
meer doen willen en daartoe eene bedevaart
kiezen, die met onderscheidene ontberingen en
vermoeienissen vergezeld gaat; ook dit is een
prijsbaar inzicht, ook in dezer mont past Ma-
ria\'s woord: Mijne ziel verheft den Heer.

Dat wederom anderen, zich beinnerende,
hoe vele goede werken zij verzuimd, hoe vele
zonden zij gepleegd hebben, in het verlangen
om hunne verzuimen eenigzins in te halen, om
voor hunne overtredingen te boeten, als pel-
grims naar eene heilige plcats reizen: dit moet
door een ieder voor eene goede bedoeling ge-
houden worden, want zij nemen hunne toevlucht
tot \'s Heeren barmhartigheid, die is van geslaehte
tot geslacht dengenen, die Hem vreezen.

Dat iemand, die eene bijzondere gunst van
den Heer verlangt, om die zekerder te ver-
krijgen, eene bedevaart doet, mits hij zich al-
tijd aan den goddelijken wil onderwerpe;

Dat iemand, die zich in eenen verderfelijken
omgang, in eene booze gewoonte, in eene naaste
gelegenheid tot zonde gekwikkehl ziet, den pel-
gimsstaf opneemt, om door dit middel die
gevaren te ontworstelen, dat kwaad uit te
roeien:

Dit alles moet geprezen, moet deugdzaam,
moet heilig genoemd worden. Die zoo doen,
verheffen den Heer.

Dat men, met deze of dergelijke oogmerken

bezield, eenc bedevaart kiest naar eene plaats,
waar de H. Maria voornamelijk geëerd wordt,
dit verdient goedkeuring. Aan haar toch heeft
Hij, die, machtig is, groote dingen gedaan. Zijn
Naam is heilig, en zijne barmhartigheid van ge-
slachte Uil geslacht.

"Wanneer bij de opgenoemde of andere prijs-
bare oogmerken zich eenig onedel inzicht voegt;
wanneer bijv. nieuwsgierigheid zoowel tot de
reize aanspoort als godsvrucht: dan zoude ik
de bedoeling niet meer zoo gaaf heilig, eri het
werk niet zonder voorbehouding verdienstelijk
noemen.

Wanneer iemand, die in zijne eigene ge-
meente aan zijne plichten te kort schiet, die
door zijnen gewonen biechtvader van het ont-
vangen der H. Sakramenten geweerd wordt,
wanneer zulk een den uitwendigen schijn van
pelgrim aanneemt, om van priesters, bij welke
hij niet bekend is en aan welke hij zich niet
bekend maakt, de Sakramenten te rooven, dan
zoude ik zéggen, dat hij een zeer onheilig, een
zeer verfoeielijk oogmerk heeft; ik plaats hem
bij degenen, die God in h^p;nne raadslagen ver-
strooit.

Neen, wie, gelijk Maria, reizen wil, wie vol-
gens haar voorbeeld en onder hare bescherming
eene bedevaart wil doen, die mag zich geene
onverschillige, veel min slechte oogmerken voor-
stellen; verheerlijking van God, en bevordering-
van \'s pelgrims zaligheid, moet zijne cenige be-
weegreden zijn.

lil.
De reis en het verblijf.

Wij welen ii11, waarheen Maria reisde en
waarom zij daar lieen reisde. Nu /.uilen de Pel-
grims zekerlijk ook verlangen Ie weten, hoe /ij
zich op den tocht gedroeg, en wat zij Ie .leru-
salem deed.

Hoe zij zich op den tocht gedroeg, kan men
reeds daaruit genoeg opmaken, dat zij reisde
in hel gezelschap van Jesus! Wat toch kan
onder het geleide van Jesus gevonden worden,
dal niel zedig, ordelijk, ingetogen, heilig is\'?....

O Pelgrims! gij ook moet in het gezelschap
van Jesus reizen, gij moet iedere schrede zoo
zetten, iederen oogslag zoo wenden, ieder woord
zoo spreken , alsof Jesus aan uwe zijde ging.
En al ziel gij Hem niel, Hij is echter hij u;
want Hij heeft gezegd: waar er twee of drie in
mijnen naam vergaderd zijn, daar ben Ik in hun
midden.

Wilt gij meer in bijzonderheden het gedrag
van Maria op hare hellevaart kennen, zien wij
dan hetgeen de groote Ambrosius van de han-
delwijze , die zij immer in acht nam, gezegd
heeft. « Van haar moogt gij regels voor uw ge-
drag nemen, daar de onderwijzingen der deugd,
in haar als ineen voorbeeld uitgedrukt, u toonen,
wat gij verbeteren, wat gij vluchten, wal gij be-
houden moet. Zij was van harte nederig, ernstig
in hare woorden ... Zij was spaarzaam in het
spreken, ijverig om te loeren.... /.ij was gewoon
niemand Ie beloedigen, voor hejaarderen op te

staan, hare gelijken niet Ie benijden, grootspraak

te vluchten.... Wanneer loonde zij walging van
minderen? Wanneer lachte /.ij om den zwakke?
Wanneer vermeed zijden arme\'.\'.... Niets temg-
stootends was in hare nogen, niets onhedachts
in hare woorden, niets onzedigs in hare han-
delingen. Hare gebaren waren niet geweldig,
haar gang was niet wild, haar geluid niet
schaterend: maar de houding zelve des lichaams
was het beeld harer ziel, de uiterlijke voorstel-
ling van hare deugd. » Mn ik man I\'\'\'\'¹\' bijvoe-
gen uit het Hooglied van Saloinon : Langs den
weg heeft Maria eenen geur versjireid als kaneel
en welriekende balsem ; zij gaf enten aangenamen
gen> riiii zich, als ii\'ügclezene mirre. Den gansenen
weg over verspreidde haar voorbeeld op allen,
die omtrent haar waren, eenen godsdicnstigen
indruk, gelijk welriekende specerijen eenen aan-
genamen geur doen ontwaren.

Kn hoe gedroeg zij zich wel, toen zij Ie Jeru-
salem was\'.\' Toen zijden tempel bezocht\'.\' dien
tempel, in welken een grijs Profeet haar gezegd
had: livl zwnurd van droefheid zul u door het
harte gaan ? \')

O men kan het zich voorstellen, als men
Maria\'s godsvrucht een weinig kent. Daar, in
de heilige stad, rand zij hare rust; daar was zij
als een razestruik Ie Jericho, als een schootie. olijf
iiji de relden, als een plataan langs het water\');
daar zal zij in de schaduw desgencn nuar wieti
zij verlangd had. ■■); duur speelde zij voor hem in,
de heilige plaats, en hel was haar vermaak in hel

I) I.Mc. II. 2) Eceli XXIV. 3) Uoogl. II.

midden van Gods dienaren te zijn \'). Reeds bij
het ontdekken der tempeltinnen had zij uitge-
roepen : Ik ben verheugd over hetgeen mij gezegd
is: wij zullen in het huis des Ileeren gaan ²); en
toen hare voeten in Jerusalems voorhoven ston-
den, bad zij met vertrouwen: De Heer zal niet
toelaten, dat de roede der zondaren op het lot der
1\'echlvaardigen blijve drukken ³).

Dit is het voorbeeld, dat de pelgrims moeten
navolgen.

En gij, die den jaarlijkschen tocht naar Ke-
velaar mede doet, ziet, hoe gemakkelijk het u
is, naar het voorbeeld van Maria te handelen,
vooral van het oogenblik, waarop men zich tot
den optocht vereenigt, om in orde van processie
voort te trekken.

De banier der Christenen, het Kruis, wordt
ontsluierd, en toont den verzamelden, wal weg
zij te houden hebben; de vanen, waarop de af-
beeldingen der Moeder Gods en van de Bescherm-
heiligen der verschillende gemeenten prijken,
volgen de kruisbanier, en doen in de menigte
het vooruitzicht ontstaan op het verwerven der
gunsten, die zij door Maria\'s voorspraak verlan-
gen; op het voorbeeld der geleiders neemt men
den rozenkrans ter hand, en de talrijke verza-
meling verricht met luider stemme dat eenvoudige
maar tevens verhevene gebed, namelijk: zij
groet Maria, zij herhaalt hare groeten, en al
die groeten zijn zoo vele rozen, die haar ter
eere tot kransen gevlochten of langs den weg
gestrooid worden; liederen, die de teederste

1) Spreuk, VIII. 2) Ps. 121. 3) Ps. 124.

godsvrucht en het kinderlijkste vertrouwen op
de voorspraak van Maria ademen, worden door
de talrijke schare gezongen en wisselen het ge-
bed af; van tijd tot tijd trekt men eene kerk
binnen, waar Hij, dien men aan \'t kruis afge-
beeld ziet, en dien men in zijne moeder eeren
wil, zelf gevonden wordt, en terwijl men Hem
aanbidt, zegent Hij, in zijn Sakrament door de
handen des Priesters opgeheven, de nederknie-
lende pelgrims. Komt men in eene plaats, waar
men voornemens is wat langer te beiden, dan
stijgt een dienaar des Heeren den kansel op,
en houdt eene tot vertrouwen en bekeering op-
wekkende leerrede; vervolgens begeeft hij zich,
met eenige ambtgenooten, in den biechtstoel,
waar zij, als uitdeelers van Gods Geheimenissen,
den boetvaardigen zondaar de ontbinding zijner
overtredingen geven. In den morgenstond wordt
het heilig Offer opgedragen en is het brood der
Engelen bereid om degenen, die er naar hon-
geren, te spijzen. Eindelijk nadert men het heilig
oord, waarheen de bedevaart zich richt. Nauwe
1\'yks heeft men de torenspitsen in \'t verschiet
ontdekt, of vreugde glinstert op het gelaat der
pelgrims. «Daar», zeggen zij dan, « daar beidt
ons onze teedere Moeder, die met al onze
kwalen medelijden heeft, onze machtige Moeder,
die voor ons bij haren goddelijken Zoon alles
verkrijgen kan. » De plaats zelve binnen getrok-
ken zijnde, kan men zijne godsvrucht vrijelijk
voldoen. Voor het wonderbeeld van haar, op
wier voorspraak de Heer hier zoo menig wonder
werkte, kan men zijne vurigste wenschen uit-
storten, kan men den boezem ledigen van alle

kwellingen . die hij besloten hield. Alles stemt
nu het (gemoed tot ijver. Ginds zijn het groepen
van hiddenden, die gemeenschappelijk hunne
smeekingen opwaarts zenden en als met ver-
eende krachten den hemel bestormen; hier zijn
het zingende, die Jesus en zijne Moeder in
hunne liederen verheerlijken; daar ziet men
afzonderde personen, die in stille aandacht de
heilige waarheden overwegen, ot\' in zwijgenden
weemoed hunne zonden beweenen. Nu gaat men
bidden in eene kapel, dan gaat men Gods woord
hooien in een ander bedehuis. Men trekt met
brandende waskaarsen naar eene hoogte, op
welke, gelijk op den Calvarieberg, een kruis
geplaatst is, en van welke een Priester tot de
vergaderde menigte spreekt over het lijden des
Heeren en dat zijner lieve Moeder. Middelerwijl
beijvert men zich, om in de vierschaar der boet-
vaardigheid het geweten van de laatste smet te
reinigen, en eene algemeene Communie der
bedevaartgangers bevestigt in hen al de goede
voornemens, die zij gemaakt hebben.

Zoodanig is de loop der pelgrimsreize. O hoe
vele hulpmiddelen tot aandacht! hoe vele op-
wekkingen tot godsvrucht! hoe vele aansporin-
gen tot ijver! Gelukkig zij, die, naar het voor-
beeld hunner H. Moeder, steeds in het gezelschap
van Jesus reizen, en ter heiliger stede door
Maria tot Jesus, door Jesus tot den Vader gaan.
Aan hen doei God groote dingen, hen ontvangt
en koestert en kweekt die barmhartigheid, die
blijft van geslachte tot geslacht.

IV.
De terugreize.

Pelgrims! opent, uwe ooren, verneemt de ge-
schiedenis der terugreis van Maria. Ook deze
zal nog menige leering opleveren.

Nog vol van de heilige gedachten, die de
tempel en de offers haar hadden ingeboezemd,
verliet zij Jerusalem. Maar toen des avonds de
Pelgrims zich ieder bij zijne familie voegden,
verscheen Jesus niet. Maria en haar Bruidegom
Josef zochten Hem bij hunne verwanten en be-
kenden, maar konden Hem nergens vinden.
Wij zouden der ouderlijke zorg van Maria en
Josef te kort doen, indien wij de onwetenheid
van hetgeen Jesus wedervaren was hun tot
schuld rekenden. Beiden wisten, dat Jesus een
goddelijk kind was, beide waren dus zeker, dat,
wat Hij ook doen moclite, het altijd volgens de
wetten der wijsheid zijn zoude. Uit hoogere in-
zichten nu had het goddelijk kind zich aan hun
oogen onttrokken, en hen, terwijl zij niet de
minste vrees koesterden, laten wegreizen.

Pelgrims! opent uwe ooren, verneemt de les
die in deze gebeurtenis voor u gelegen is.

Maria, van de bedevaart huiswaarts keerende,
verloor Jesus, doch zonder hare schuld: o Pel-
grims! beijvert u om Hem niet te verliezen
door uwe schuld. Eene doodzonde berooft u van
Hem; Pelgrims! vlucht, vlucht de doodzonde!
Hoe treurig zoude het zijn, indien gij, na met
het heiligste oogmerk, met de meeste godsvrucht,
uwe bedevaart gedaan te hebben, spoedig we-

derom van uwen Verlosser verwijderd wordt*?
Met welke oogen zoude die teedere Moeder,
die zoo vele gunsten voor u afbad, u dan aan-
zien? Welke smart, indien zij er nog vatbaar
voor ware, zou uwe onstandvastigheid haar ver-
oorzaken? En welke schade voor u zelven !......

Verloren waren dan die vruchten, welke gij met
zooveel zweet en arbeid verzameld hebt: ver-
loren de verdiensten, die gij verkregen hebt;
verloren de genaden, waarmede gij verrijkt zijt.
God beware iederen Pelgrim voor dit ongeluk!
Doch zoo het iemand overkomen mochte, dat
hij niet wanhope.

Pelgrims! opent uwe ooren, verneemt de
geschiedenis van Maria\'s tcrugreize.

Toen de H. Maria Jesus verloren had, ving
zij aanstonds aan, Hem te zoeken.

Maria richtte hare schreden naarden tempel,
en daar vond zij haren Jesus terug, gezeten
onder de leeraren.

Pelgrims! zoo gij ooit Jesus verliest, begeeft
u naar den tempel; daar is hij nog in het mid-
den zijner dienaren, welke Hij belast heeft u
te helpen om Hem weder te vinden. Grijpt
daar, gelijk de schipbreukeling, de plank, waar-
mede gij u redden kunt; zuivert uw geweten
in het Sakrament van boetvaardigheid, en gij
zult Jesus wedervinden, want. hij verbergt zijn
aanschijn niet voor degenen, die Hem zoeken.

Pelgrims! luistert nog.

Ook in een anderen zin dan die u nu ver-
klaard is, kunt gij Jesus verliezen: of wel ge-
heel zonder uwe schuld, wanneer Hij uit eigene
beweging zich aan u onttrekt, gelijk Hij zich
te Jerusalem aan het oog zijner Moeder ont-
trok; of min of meer met uwe schuld, wanneer
gij aan de indrukken van het aardsche, aan de
vorderingen der zinnelijkheid, aan het zelfbeha-
gen der eigenliefde, weer eenigen voet geeft in
uw hart. Dan is er wel geen scheidsmuur op-
getrokken tusschen u en Hem, gelijk dit door
de doodzonde geschiedt; maar gij mist toch de
liefelijke uitwerkselen zijner tegenwoordigheid:
Hij antwoordt u niet, als ge in het gebed tot
Hem spreekt, en de lust om tot Hem te spreken
dooft in u uit; koude is in \'t hart, in het gemoed
dorheid, verstrooiing en gedachteloosheid zijn in
den geest. O hoe smartelijk is die toestand!
Veel verschilt het wel, of uw Beminde uit eigen
beweging zich verscholen houdt, ten einde het
verlangen in uwe liefde te prikkelen, dan of Hij
u voor kleine ongetrouwheden straffen wil; maar
wie zal ooit durven zeggen: ik heb die verwij-
dering niet verdiend? ïn ieder geval, Pelgrims!
moet gij, als Maria, den verlorene wederzoeken.
En hoe dan? door nederige erkenning uwer
onwaardigheid, door vurig wenschen en smee-
ken, door geduldig verbeiden van het oogenblik,
waarop Hij goed zal vinden u zijn zaligend aan-
schijn wéér te toonen. Wacht u wel van iets
na te laten, waarvan gij weet dat het Hem be-
haagt; gaat naar den tempel en vraagt zijne

priesters, of\' zij u op zijn spoor kunnen helpen;
wendt u tot zijne Moeder, opdat zij Hem voor
u verbidde; bereidt uw linrt in het vertrouwe-
lijk vooruitzicht, dat Hij niet al zijne liefel\'ykheid
weder zal komen; neemt deel aan den i\'eesl-
disch van zijn Ligchaam en Bloed; en toeft Hij
dan nog, zoo bedenkt, dat ook Maria en Josef
Hem lang al weenende moesten zoeken, en dat
zij daarenboven, toen zij Hem tot hunne onuit-
sprekelijke vreugde gevonden hadden, niet eens
met vleiende liefkozingen ontvangen werden.
Maar ziet, na die verwijdering ging de Uierbare
met hen naar Nazareth, en bleet\' bij ben. Vol-
hardt dan, Pelgrims! in uw zoeken, in uw
smceken, en weldra zal hij zeggen: zie mij hier!
dan zal uwc ziel den Heer verheffen en uwe geest
zal juichen in God, uw heil. Dan zult gij zeggen:
Ik hch Hem gevonden, den Beminde mijner ziel;
ik heb Hem vastgegrepen en ik zal Hem niet meer
loslaten.

Zoo leerde u Maria bedevaart houden, en op-
dat gij daarin haar voorbeeld zoudt volgen, o
Pelgrims! zoo zij u nog dit herinnerd: Maria
bewaarde, al deze woorden in haar hart. Bewaart
gij ook het nu gelezene in uw hart, dat is, ont-
houdt, overweegt, omhelst het, en dan moogt
ge hopen, dat gij, onder hare voorspraak , het
ook beoefenen zult.

En gij die ooit op die wijze eene bedevaart
gedaan hebt verheugt u; want gij hebt eene

zaak gedaan, die Gode welbehagel\'yk en u zelven
voordeelig is; gij hebt het voorbeeld gevolgd
uwer Moeder, die in bedevaart naar Jerusalem
ging; gij hebt ook voorzeker door hare voor-
spraak gunsten verkregen, die u dierbaar zijn
moeten. Hebt gij misschien niet juist datgene
verkregen, wat gij wenschtet, zoo moogt ge u
echter overtuigd houden, dat gij iets anders,
\'t geen u nog voordeeliger is, verworven hebt;
want gelijk God nooit te vergeefs gebeden wordt,
zoo wordt ook Maria\'s voorspraak nooit te ver-
geefs ingeroepen.

Maar, Pelgrims! nog een woord, en dat zich
zelfs verder dan tot u uitstrekt. Gij moet Maria
niet slechts op uwe bedevaart, maar altijd tot
voorbeeld en tot hulp hebben. Ons leven hier
op aarde is niets anders dan een pelgrimschap.
Pelgrim beteekent vreemdeling, en de bedevaart-
ganger wordt zoo genoemd, omdat hij in het
oord, waar hij te bedevaart gaat, gewonelijk een
vreemdeling is. En wij zijn hier op aarde ook
vreemdelingen, die naar ons vaderland reizen.
Helaas! wie gevoelt niet de ongemakken zijns
vreemdelingschap ? Wie kan het zonder tranen
ten einde brengen ? En wie, \'t geen de grootste
van al de rampen is, wie ziet zich niet omringd
van gevaren, in welke hij vreezen moet om te
komen? gevaren, die zijne behoudene aankomst
in het hemelsche vaderland bedreigen; gevaren,
die hij vaak niet ontwijken kan, omdat hij ze
maar al te dikwijls in zijn eigen binnenste
medevoert. Ach! ons hart ontvlamt zoo lichtelijk,
en wee dengene, die de noodlottige vonken

niet weet of niet zorgt af te leiden !.....Ter

gewenschte plaatse zullen wij echter aanlanden,
als wij Maria steeds tot voorbeeld en tot help-
ster nemen. « Zij», zegt de H. Bernardus, « Zij
wijke nooit van uwe lippen, nooit van uw hart,
en, om het genot van hare voorspraak te heb-
ben, zoo verlaat nooit het voorbeeld van haren
wandel. Haar volgende verdwaalt gij niet,....
haar voor oogen hebbend, mist gij niet,... hare
gunst genietende, bereikt gij de plaats uwer
bestemming.»

Christelijke Pelgrims, die dit leest! ik bid
God, door de voorspraak zijner lieve Moeder,
dat Hij u naar het vaderland geleide: en gij,
als gij uwe godvruchtige gebeden tot de H.
Moeder opzendt, gedenkt dan uwen armen
medepelgrim, die deze regelen voor u geschreven
heeft. \').

1) Men gelieve wijlen den Hoogw. Schrijver, die in
zijn leven het gebed der vrome Pelgrims vroeg, nu bij
zijn helaas! te vroegtijdig verscheiden te gedenken.

-^ -A*« ^ «A* -^ -A» *A*» -.V» *sU *A* -,**- «Im ^U -A" -^«

-J- In den naam des Vaders, en des Zoons,
en des H. Geestes. Amen.

De engel des Heer en boodschapte aan Maria,
En zij heeft ontvangen van den H. Geest.
Wees gegroet enz.

Zie de dienstmaagd des Heeren,
Mij geschiede naar uw woord.

En het Woord is vleesch geworden,
En liet heeft onder ons gewoond.
Wees gegroet enz.

Bid voor ons H. Moeder Gods,
Opdat wij der beloften van Christus waardig
worden.

Wij bidden U, o Heer, stort uwe genade in
onze harten, opdat wij, die door de boodschap
des engels, de mensch wording van Christus uwen
Zoon gekend hebben, door zijn lijden en kruis
mogen gebracht worden tot de glorie zijner ver-
rijzenis. Door Jesus Christus onzen Heer. Amen.

Kom H. Geest, vervul de harten uwer ge-
loovigen en ontsteek in hen het vuur uwer liefde.

i Zend uwen Geest uit, en zij zullen her-
schapen worden.

it En het aanschijn der aarde zult gij ver-
nieuwen.

God, die de harten der geloovigen, door de
verlichting van den H. Geest hebt onderwezen,
geef ons, dat wij in denzelfden Geest, de ware
wijsheid smaken en ons in zijne vertroosting
altijd verheugen. Door Christus onzen Heer.
Amen.

God, Schepperen Heer van alles wat bestaat,
in Wien wij leven, ons bewegen en bestaan,
wij gelooven en belijden, dat Gij al onze ge-
dachten, woorden en werken kent. Uit den
grond van ons hart brengen wij U onzen kin-
derlijken dank voor al de weldaden, die Gij ons
van het eerste oogenblik van ons bestaan, tot
dezen dag toe hebt bewezen. Vooral echter, o

barmhartige en liefdevolle God, zij uw naam
geprezen, omdat gij ons de gelegenheid aan-
biedt deze dagen te besteden tot eer en glorie
van uwe nooit volprezen Moedermaagd en tot
bijzondere heiliging onzer zielen. Wat wij
dan denken, spreken en verrichten, zij U en
uwe heilige Moeder toegewijd. Moge deze bede-
vaart strekken om voor ons en de onzen die
gunsten te verwerven welke wij door de voor-
bede uwer H. Moeder verwachten. Heilig onze
gedachten, heilig onze woorden, heilig onze
daden, opdat alles ons rijke vruchten voor de
eeuwigheid voortbrenge. Amen.

Dierbare Jesus, wij smeeken U de genade af,
om het heilig voorbeeld, dat Gij ons van alle
deugden licht gegeven, in deze dagen der bede-
vaart meer en meer na te volgen. Geef, dat wij
geduldig, nederig, zachtmoedig en rein mogen
leven, opdat onze bedevaart U en uwe H. Moe-
der eere, ons rijke vruchten van heiligheid
schenke. Wij willen al de krachten onzer ziel
gebruiken om de zonden, vooral die, waarin wij
gewoon zij te vallen, te vermijden. Sta Gij ons
bij, o Goddelijken Verlosser, door uwe genade.
Tevens bevelen wij aan uwe ontfermende liefde
de zielen van onze lijdende broeders en zusters
in de pijnen des vagevuurs; en tot hun troost
en lafenis dragen wij U al de allaten op die
wij kunnen verdienen, opdat Gij ze hun zoudt
toevoegen, vooral echter aan de zielen van N. N....

H. Maria, lot wier eer wij deze bedevaart naar

het door u zoo bevoorrechte Kevelaar houden,
toon ons vooral in deze dagen uwe moederlijke
bescherming; verwijder van ons alles wat ons
naar ziel en ligchaam zou kunnen schaden. Bid
met ons opdat wij de gunsten verkrijgen, die
wij verlangen. Bid ook voor onze betrekkingen,
voor onze vrienden en vijanden, voor allen die
zich in onze gebeden hebben aanbevolen, opdat
door uwe voorspraak allen hunne dagen in vrede
mogen doorbrengen en eenmaal met u God
mogen loven in de eeuwen der eeuwen. Amen.
Onze Vader. Wees gegroet.

De twaalf Artikelen des Geloofs.

1. Ik geloof in God, den Vader Almachtig,
Schepper des hemels en der aarde:

2. En in Jesus Christus, zijnen éénigen Zoon,
onzen Heer,

3. Die ontvangen is van den Heiligen Geest,
geboren uit de Maagd Maria;

4. Die geleden heeft onder Pontius Pilatus, is
gekruist, gestorven en begraven;

5. Die nedergedaald is ter helle, ten derden
dage verrezen van den dood;

6. Die opgeklommen is ten hemel, en zit ter
rechterhand Gods zijns Vaders Almachtig;

7. Van daar zal Hij komen oordeelen levenden
en dooden.

8. Ik geloof in den Heiligen Geest;

9. De Heilige Katholieke Kerk, gemeenschap
der Heiligen;

10. Vergiffenis der zonden;

11. Verrijzenis des Vleesches;

12. En hef eeuwig leven. Amen.

Akte van Geloof.

Ik geloof, o mijn God, dat Gij één zijt in
wezen en drievuldig in personen; dat de tweede
persoon der Heilige Drievuldigheid voor ons is
mensch geworden, en dat Gij het goede loont en
het kwade straft: dit en alles wat Gij ons door
de Heilige Kerk te gelooven voorstelt, geloof ik
vastelijk, omdat Gij de eeuwige waarheid zijt,
die dit alles geopenbaard hebt. In en voor dit
geloof wil ik leven sterven.

O barmhartige God, ik hoop met een vast
vertrouwen door de verdiensten van Jesus Chris-
tus van U te zullen verkrijgen het eeuwig leven
en alles wat ons daartoe helpen kan: dit hoop
ik omdat Gij oneindig goed jegens ons, almachtig
en getrouw in uwe beloften zijt. In deze hoop
wil ik leven en sterven.

Akte van Liefde.



		*-^ -A« ^ «A* -^ -A» A» -.V» sU A* -,- «Im ^U -A" -^«

		O E BE S1H,

		MORGENGEBED.

		-J- In den naam des Vaders, en des Zoons, en des H. Geestes. Amen. De engel des Heer en boodschapte aan Maria, En zij heeft ontvangen van den H. Geest. Wees gegroet enz. Zie de dienstmaagd des Heeren, Mij geschiede naar uw woord. Wees gegroet enz. En het Woord is vleesch geworden, En liet heeft onder ons gewoond. Wees gegroet enz. Bid voor ons H. Moeder Gods, Opdat wij der beloften van Christus waardig worden.



		\'27

		10. Vergiffenis der zonden; 11. Verrijzenis des Vleesches; 12. En hef eeuwig leven. Amen.

		Akte van Geloof. Ik geloof, o mijn God, dat Gij één zijt in wezen en drievuldig in personen; dat de tweede persoon der Heilige Drievuldigheid voor ons is mensch geworden, en dat Gij het goede loont en het kwade straft: dit en alles wat Gij ons door de Heilige Kerk te gelooven voorstelt, geloof ik vastelijk, omdat Gij de eeuwige waarheid zijt, die dit alles geopenbaard hebt. In en voor dit geloof wil ik leven sterven.

		Akte van Hoop. O barmhartige God, ik hoop met een vast vertrouwen door de verdiensten van Jesus Chris- tus van U te zullen verkrijgen het eeuwig leven en alles wat ons daartoe helpen kan: dit hoop ik omdat Gij oneindig goed jegens ons, almachtig en getrouw in uwe beloften zijt. In deze hoop wil ik leven en sterven.

		Akte van Liefde. 0 mijn God, ik bemin U boven al uit geheel mijn hart, omdat Gij het opperste goed in U



		48

		Die als kind uit haar geboren , Met ons wonen kwam op aard\', Met ons werken, met ons weenen, \'t Leven geven door zijn dood; Die door graf en voorborcht henen, ; , , \'s Hemels glorie ons ontsloot. \\ Hij, wiens offer wij belijden In \'t omsluijerd Sakrament, Hij is hier, als in \'t verblijden Van des hemels glorietent; Hij moet hier als daar geprezen, Hij, door wien wat ademt leeft! Die verwinnend eens verrezen, > .. Hier de onsterflijkheid ons geeft, j Hij is hier, die opgevaren Aan des Vaders zij\' regeert; Die zich ons zal openbaren, Als hij op de wolken keert; Die ten troost in \'t sterflijk leven, Zelf zich hier ten onderpand

		Van de glorie wilde geven,		f bis.

		Die ons wacht in \'t vaderland.

		O dan allerliefste Heer Jesus Christus! ik ge- loof en belijd vastelijk, dat Gij alhier in het H. Sakrament des Altaars wezenlijk en waarachtig tegenwoordig zijt onder de nederige gedaante van brood; en omdat ik dit geloof, zoo kom ik U hier bezoeken, om aan U als aan mijnen Heer en God, mijne verschuldigde hulde en eerbe- wijzing te betoonen; om U te loven en te aan- bidden , alsook om U te bedanken voor al die



		54

		en in uwen laatston zucht, toen Gij uw hoofd nederboogt om te sterven, beveel ik al diegenen, welke in doodstrijd liggen en voor uwen rech- terstoel gaan verschijnen. En nu offer ik mij zelven met .Tesus als eene levende offerande aan zijnen hemelschcn Vader op, en ik bid mijnen Zaligmaker, deze zijne be- lofte gedachtig te wezen: « Als ik van de aarde zal verheven zijn, zal ik alles tot Mij trekken". Ik bid God tevens, dat Hij, om het dierbaar bloed van zijnen Zoon, de wereld in barmhar- tigheid gelieve aan te zien; dat hij lafenis en verlossing schenke aan de zielen, die in het vagevuur lijden, voor wie dat kostbaar bloed zoo overvloedig is vergoten. En eindelijk beveel ik mijzelven, mijnen biechtvader, mijne ouders, bloedverwanten, vrienden, weldoeners en vijan- den aan het allerliefderijkste Hart van Jesus Christus, onzen Heer, die met den Vader en den H. Geest leeft en heerscht, God in alle eeuwen der eeuwen. Amen. pELOOFD ZIJ f ESUS pHRISTUS ! ^MEN.

		«P ,__________5#i__________.___2^
		\'MX



		71

		2. Jesus scheidt van zijne lieve vrienden. 3. Maria omhelst haren lieven Zoon. 4. Magdalena werpt zich aan de voeten ^ van Jesus. $ 5. Jesus klimt op door zijne eigene macht. $ 6. De leerlingen hebben Jesus aanschouwd y en Hij heeft hen allen gezegend. ó? 7. Jeeus heeft voor ons den hemel ge- 3 opend. j- 8. Jesus zit aan de rechterhand zijns he- m melschen Vaders. n 9. Jesus toont zijne Heilige Wonden voor ons aan zijnen hemelschen Vader. 10. Jesus is onze Middelaar in den hemel. Glorie zij den Vader, enz. GEBED. Verwerf voor ons, o goedertierene Moeder en Maagd Maria, dat wij uwen Zoon Jesus Christus, die in zegepraal ten hemel is opgeklommen, van ganscher harte mogen navolgen, en met eene dorstende ziel onophoudelijk en brandend naar Hem verlangen. Amen.

		3. De zending van den H. Geest.

		OVERDENKING.

		Jesus, zittend aan de rechterhand zijns Vaders, zendt den H. Geest over zijne Apostelen, die te zamen met Maria volharden in het gebed. Denk: met wat een zoeten brand van liefde die harten



		Sk ben inc/esdireven in de c/Laarlcmsclie cDroe~ dcrschap van @. & lyromv van cJlcvclaar ie den 18



		IMPRIMATUR.

		Harlemi, die 14 Julii 1890. B. DANKELMAN, Lib. Cens.

		GEDRUKT IN UUT ST JACOBS-GODSilUIS TE HAARLEM.



		BROEDERSCHAP EN PROCESSIE VAN 0. L. VROÜI VAN KEVELAAR, onder den titel Troosteres dër Bedrukten, Scvestiad in cV St. (flntomiw-IWll op de

		Op vergunning van Z. H. PIUS IX, gegeven 25 April 1S47, gezien door Z. D. H\\v. Innocbntius Fbrribri , Vice- Superior der Hollandschc Zending , 19 Mei 1847. Allen, die genegen zijn zich te laten inschrij- ven in deze heilrijke, met zoovele Aflaten he- gunstigde Broederschap, waarin men tot niets wordt verplicht, kunnen zich daartoe bij de Broedermeesters of Lijsthouders hunner gemeente vervoegen. Door die inschrijving worden zij deel- achtig aan de Offeranden der Missen, kaarsen, gebeden en goede werken, die van wege de Broederschap tot geestelijk en lijdelijk welzijn der levende en tut lafenis der overledene Broeders en Zusters geschieden.



		VI BROEDERSCHAP VAN O.LV.

		Ieder Lid zal jaarlijks 50 cents betalen: het- geen vóór den laatsten Augustus aan de Broeder- meesters of Lijsthouders zal worden ter hand gesteld, en dienen moet tot goedmaking der uitgaven van de Broederschap.

		AFLATEN, welke door Zijne Heiligheid Paus PIUS IX op den 25 April 1847, aan de Broederschap zijn vergund. 1. Volle Aflaat aan alle Geloovigen, die op den dag hunner inschrijving biechten, communiceeren en bidden voor de eendracht der Christen Vor- sten, uitroeiing der ketterijen en de verheffing van onze Moeder de H. Kerk. 2. Volle Aflaat voor alle Broeders en Zusters, in gevaar van sterven, mits zij biechten en communiceeren, of dit niet kunnende, ten minste een oprecht leedwezen over hunne zonden gevoe- len en den H. Naam Jesus zullen aanroepen. 3. Volle Aflaat aan alle Broeders en Zusters, die op den 8>^,tm December, den feestdag van de Onbevlekte Ontvangenis der Allerheiligste Maagd en Moeder Gods Maria, zijnde de voornaamste feestdag van deze Broederschap, zullen gebiecht en gecommuniceerd hebben, en bidden gelijk in No. I. staat uitgedrukt. A. Aflaat van 7 jaren en 7 maal <i0 dagen aan alle Broeders en Zusters, die op de feestdagen van l\'aschen, Pinksteren, Allerheiligen en Kers-



		VIII ltnOEDERSCIIAP VAN O.L.V.

		in de Broederschaps-kerk zullen bidden, gelijk in No. 1. staat uitgedrukt. Aüaat van 7 jaren en 7 maal 40 dagen op de feestdagen van O. L. V. Visitatie (\'2 Jul\'y) en Praesentatie (21 November). Deze Aflaat kan ook aan de geloovige zielen worden toegevoegd.

		Verdere voordeelen. \\. Telken jarezalerin de Broederschaps-kerk op de vijf voornaamste feestdagen van O. L. V. eene plechtige H. Mis gezongen worden tot geeste- lijk en tijdelijk welzijn der Broeders, Zusters en Weldoeners van de Broederschap. \'2. Den eersten vrijdag van iedere maand zal er eene gezongene H. Mis ter eere van Maria tot diezelfde intentie aan God worden opgedra- gen, waarna eene stille Mis tot lafenis dei- zielen van de overledene Broeders en Zusters. 3. Vooralle Broeders en Zusters, die jaarlijks 50 cents hebben geofferd, zullen na hun af- sterven tot lafenis hunner zielen drie HH. Mis- sen gelezen worden, als van het overlijden aan de Broedermeesters of Lijsthouders hunner ge- meente kennis is gegeven. 4. Onder de IIII. Diensten van de Broeder- schap, gedurende de Octaven van O.L.V. en de geheele maand Mei, welke bijzonder aan Maria is toegewijd, zal er eene zware kaars ter harer eere branden



		IX
		VAN KEVELAAR.

		5. Des Zondags na den 15 Augustus en den 8 December of op die dagen zelven, indien deze op Zondag vallen, zal er na de Vesperen eene plechtige Processie in de kerk geschieden 6. In de gemeente, waar een genoegzaam ge- tal leden zich bevindt, zal er ook eene kaars geoflerd worden, en zullen er vijf H. Missen op de vijf voornaamste feestdagen van Maria voor het geestelijk en tijdelijk welzijn der levende, en eene H. Mis op den tweeden Vrijdag na de terugkomst der pelgrims tot lafenis der overledene Broeders en Zusters aan God worden opgedragen. Verder zal er op Vrijdag vóór het vertrek der processie eene gezongene H Mis in de liroeder- schaps-kerk worden opgedragen, om den godde- lijken zegen over de Dedcvaart af te smeeken; en op den eersten Vrijdag na de terugkomst der pelgrims eene gezongene 11. Mis tot dankbaar- heid, en den daaropvolgenden Vrijdag eene Dienst van Requiem tot lafenis voor de overledene Broe- ders en Zusters.

		Algemeene bepalingen. De Haarlemsche Processie zal jaarlijks naar Kevelaar vertrekken Dinsdag na het feest van O. L. Vrouw Geboorte. De bijzondere bepalingen voor de reis worden op een reiswijzer aangegeven, die telken jare tijdig aan de bedevaartgangers zal worden uit- gereikt. Zij die de reis mede willen maken, worden



		X
		DAGonnE.

		verzocht zich t.\\J<lifr van plaatskaarten te voorzien. N;i Maandag morgen i uur worden geen plaats- kaarten meer uitgereikt.

		Dagorde.

		De Bedevaartgangers zullen zorgdragen aan de Stations Haarlem en Amsterdam, minstens een kwartier uur voor het vertrek van den trein tegenwoordig te zijn, ten einde alles behoorlijk kan worden geregeld en het vertrek op tijd ge- schiede. Niemand zal zonder spoorkaart in de wagons mogen plaats nemen; moeielijkheden daardoor ontstaan, alsook door het verliezen of verkeerd afgeven van spoorkaarten, komen voor rekening der Bedevaartgangers. Het is volstrekt verboden aan de Stations, waar de trein stilstaat, te zingen of\' overluid te bidden. Vrijdag voor het vertrek zal ten 8 ure in de Broedcrschapskerk de H. Mis worden opgedra- gen, voor eene voorspoedige en gelukkige reis. J)e pelgrims worden verzocht die H. Mis zooveel mogelijk bij te wonen.



		XI
		DAGORDE.


		DINSDAG. Zoodra de trein van Haarlem vertrekt, wordt in elke wagen het Morgengebed (bl. 23j voor- gebeden. In iedere wagen zal zich wel een der mannen met het voorbidden willen belasten. Tusschen Amsterdam en Utrecht wordt een Rozenhoedje gebeden voor eene gelukkige reis, daarna lied I bl. 401. Tusschen Utrecht en \'s Bosch een Rozenhoedje voor de intentie waarmede ieder de reis onder- nomen heelt; vervolgens lied II bl. 103. Tusschen \'s Bosch en Uden een Rozenhoedje voor onzen H. Vader den Paus en de vervolgde Kerk; daarna lied [II bl. 108. Bij de aankomst te Uden begeven de Bede- vaartgangers zich dadelijk naar de Kloosterkerk. Na het zingen van lied IV bl. 110 wordt de II. Mis gelezen, eene toespraak gehouden en de zegen met het Allerheiligste gegeven, gevolgd door lied Vbl. 113. Daarna tijd tot verversching. Bij het vertrek van Uden lied VI bl. 115. Tusschen Uden en Goch een Rozenhoedje voor onze achtergelaten betrekkingen, daarna lied VII bl. 117 en lied VIII bl. 121. Bij het naderen van Kevelaar lied IX bl. 123. Bij aankomst te Kevelaar kan ieder eerst zijn Logement opzoeken, maar zorge voor de plechtige intocht tijdig aanwezig te zijn bij de Barrière aan den straatweg naar Goch. Te 5 ure plechtige intocht, niet muziek en onder het gelui der klokken, in Kevelaar naar de Groote Kapel, waar de zegen met het Aller-



		XII
		DAGORDE.


		heiligste gegeven en eene toespraak gehouden wordt. Bij de plechtige intocht worden gezongen lied X, XI en XII. Daarna gelegenheid om te biechten. Te half 9 ure Avondgebed in de Groole Kerk, waarna lied XIII hij de Miraculeuse Kapel.

		WOENSDAG. Te 5 ure Morgengebed en uitdeeling der H. Communie in de Nieuwe Kerk. Te half 7 ure vergadering voor de Groote Kerk, om in afdeelingen van omstreeks 100 pel- grims den Kruisweg te doen. Op weg daarheen wordt het Rozenhoedje gebeden. De Kruisweg wordt gehouden voor de afgestorven leden der Broederschap. Na den Kruisweg op het Kerkhof de gebeden om de Aflaten te verdienen. Te half 9 ure ontbijt. Te half 10 ure plechtige Processie met het Allerheiligste rond de Genade-Kapel. Al de pel- grims moeten zorgdragen zich van eene waskaars te voorzien, om daarmede het Allerheiligste te begeleiden; die kaars kunnen zij later offeren. Voor en achter in de Processie wordt het Rozen- hoedje gebeden; in het midden muziek en zang. Op het einde der Processie wordt viermaal de zegen met het Allerheiligste gegeven. Daarna plechtige Hoogmis in de Groote Kerk, waarna Predikatie. De plechtigheid wordt be- sloten door het geven van den Pauselijken zegen, met volle aflaat.



		XIII
		DAGORDE.


		Na den middag te halt\' 4 ure vergadering voor de Groote Kerk, waarna plechtige Processie naar het Roode Kruis. Onderweg worden gezongen lied XIV, XV, XVI en XVII. Bij het Roode Kruis wordt eene toespraak gehouden en geboden voor de levenden en overledenen der Haarlemsche Broederschap. (Zie hl. 83). Bij het terugkeeren der Processie worden gezongen lied XVlII en volgende tot en met XXV. De Processie schaart zich bij terugkomst rond de Genade-Kapel, waar het Rozenhoedje met de Litanie gebeden wordt, voor de algemeene belangen der Broederschap en voor ieders bijzondere intentie. Daarna lied XXVI en XXVII. Des avonds te half 8 ure Processie naar het Kerkhof waar eene toespraak gehouden en het Avondgebed verricht wordt. Op weg daarheen lied XXVIII, na het Avondgebed lied XXIX, bij de terugkomst lied XXX. Bij de Genade-Kapel wordt vijfmaal het Onze Vader en Wees gegroet voor de overledenen gebeden, waarna het Dank- lied (Lied XXXI bl. 170J gezongen wordt.

		DONDERDAG. Te 7 ure plechtige H. Mis van Requiem voor de afgestorven leden der Broederschap. Te 9 ure plechtige uittocht met muziek en onder het gelui der klokken naar het Station. Onder de Processie worden gezongen lied XXX11 en lied XXXIII. Te half 12 ui e toespraak en zegen met hel Allerheiligste in de Groote Kerk.



		Vak 87



		727



		XIV DAGORDE\'.

		Tussehen Kevelaar en Goch bidt men een Rozenhoedje voor eene gelukkige reis, tus- schen Goch en Uden tot dankbaarheid voor de ontvangen weldaden. Bij het naderen van Uden lied XXXIV, bij het vertrek van Uden lied XXXV. Tussehen Uden en \'s Bosch wordt een Rozenhoedje gebeden voor de overledene leden der Broederschap, tussehen \'s Bosch en Utrecht voor een zaligen dood, tussehen Utrecht en Amsterdam voor de gelukkig vol- brachte reis. Bij aankomst te Haarlem in de Broederschaps- kerk lied XXXVI bl. 182, toespraak, Te Deiun en zegen met het Allerheiligste.



		ONDERRICHT VOOR PELGRIMS, OM HUNNE BEDEVAART MET DE MEESTE VRUCHT TE DOEN. \')

		Les uit het H. Evangelie naar Lucas. Hoofdstuk II, van vs. 41 tot 51. Zijne ouders (van .Testis) gingen alle jaren naar Jerusalem, op den plechtigen dag van Paschen. En toen hij twaalf jaren oud geworden was, en zij volgens de gewoonte van het feest naar Jerusalem opgegaan waren, En toen zij, na den afloop der dagen, weder- keerden, bleef het kind Jesus te Jerusalem, en zijne ouders wisten het niet.

		1) Wijlen Zijne Doorl Hoogw de Bisschop van Haarlem, Mgr. Franc. Jnc. van Vree, heeft dit onder- richt , onder den titel van Pelgrimsboekje uitgegeven , toen hij in 1838 kapelaan te Amersfoort was. Het is later door Z. D. H. herzien en vermeerderd; en 7.66 wordt het nu den vromen Pelgrims in ons vaderland aangeboden. 1



		2

		Doch zij, meenende dat hij onder \'het gezel- schap was, trokken eene dagreize voort, en zoch- ten hem onder de bloedverwanten en bekenden. En hem niet vindende, keerden zij terug naar Jerusalem, om hem te zoeken. En het geschiedde, dat zij hem na drie dagen vonden zitten in den tempel te midden der leeraren, hen hoorende en vragende. En allen, die hem hoorden, werden verbaasd over zijne wijsheid en over zijne antwoorden. En zij, hem ziende, stonden verwonderd; en zijne moeder zeide tot hem: Zoon, waarom hebt gij zoo met ons gedaan? Zie, uw vader en ik zochten u met smart. En hij zeide tot hen: waarom zocht gij mij ? wist gij niet, dat ik met de zaken mijns Vaders bezig moet zijn? En zij verstonden het woord niet, dat hij tot hen sprak. En hij vertrok met hen, en kwam te Nazareth, en hij was hun onderdanig. En zijne moeder bewaai\'de al deze woorden in haar hart.

		I. Het vertrek ter bedevaart. Toen, in het jaar 12 der Christelijke tijdreke- ning, het den Joden ter viering voorgeschreven Paascbfeest naderde, was er te Nazareth, eene kleine stad van Galilea, een huisgezin, waarvan al de leden zich tot de reis naar Jerusalem voorbereidden. Dit huisgezin, klein in getal,



		:;

		maar groof in waarde der personen, bestond uit eenen man, uit eene maagd, de bruid des mans, en uit eenen twaalf jarigen jongeling, den Zoon der Maagd. Men weet, dat God den Joden bevolen had, dat de mannen onder hen jaarlijks met het Paaschfeest te Jerusalem in den tempel zouden verschijnen. Hoewel dit gebod de vrouwen en de kinderen niet betrof, ver- zuimde echter de Maagd van Nazareth nimmer de godvruchtige reis te doen , en nu althans nam zij haren Zoon , die twaalf jaren oud ge- worden was, naar Sion\'s tempel mede. Het is niet te verwonderen, dat deze godvruchtige Maagd, schoon geene zoodanige verplichting hebbende, deze reis deed. Te Jerusalem toch was de eenige tempel des waren Gods; daar alleen werden den Heer en Vader des heelals offeranden opgedragen; daar vierden de Pries- ters en Levieten, met de luisterrijkste plechtig- heden den dienst des Opperheers; daar zongen Israél\'s kinderen de verrukkelijke liederen van Sion; daar werd ieders gemoed met godvruchtige aandoeningen vervuld , en de ziel, boven het stoffelijke verheven, en zich verdiepende in de beschouwing der geloofswaarheden en in de herdenking der heilsbeloften, smaakte in \'s Heereti voorhoven meer genoegen op éénen dag, dan zij op duttend had kunnen smaken in da puleizen der Koningen \'); inderdaad, redenen genoeg voor een godvruchtig hart, om in bedevaart naar Jerusa- lem te reizen. Het gebruik van bedevaarten te doen, is dus

		1) J\'s. 83.



		4

		zeer oud; en, zoo men de reis der Joodsche mannen naar het heilig oord al geeno bedevaart wil noemen, omdat deze door God hevolen was, zal men toch aan de reis onzer Maagd dien naam niet kunnen weigeren; want zij onder- nam die geheel uit eigene keuze. Indien nu onder de nieuwe wet, eenige plaatsen door God met bijzondere gunsten ver- eerd woiden, bijv. met wonderdadige genezin- gen, dan kan met het den geloovigen niet ten kwade duiden, dat zij eene reis ondernemen om op die plaatsen , waar God, gelijk weleer in den tempel te Jerusalem, zich boven andere plaatsen gunstig betoont, waar zooveel gebeden en zooveel verkregen wordt, waar de wonderen zich van tijd tot tijd herhalen, den Almachtige te gaan verheerlijken, danken en smeeken. Dan toch blijkt het, dat God deze plaats bevoorrecht, gelijk Hij voorheen den tempel van Jerusalem bevoorrechtte. Hem de redenen van zulk doen te vragen, past den sterveling niet; maar te gelooven, dat Hij er wijze redenen voor heeft, en zijn doen te eerbiedigen, dat is plicht. Zoo- als dan die deugdzame Maagd naar Sion optrok, zoo mogen de Katholieken ook naar Kevelaar optrekken, alwaar, door de voorspraak der H. Maria, zoo menige gunst van den almachtigen God wonderdadig verkregen is. Maar, zal iemand vragen, kan het voorbeeld dier Maagd iets afdoen? Dit voorbeeld doet alles af; want die Maagd is de gezegende boven alle vrouwen \'), de II. Maria, de Moeder Gods.

		1) Luc. I, 28.



		5

		Niemand zal het, geloof ik, durven wagen deze Maagd, die vol van f/i\'iiailc was, te be- rispen, en in dit geval des te minder, daar zij tot gezel op hare reis had haren Zoon, die de Zoon Gods is. Wij mogen het zeggen: grepen weleer Jesus en Maria den pelgrimsstaf. om een bevoorrecht oord te bezoeken , zoo mogen ook de dienaren van Jesus , de kinderen van Maria den staf opnemen, om te Kevelaar, waar God, op Maria\'s voorspraak, zijne gunsten vaak zoo mildelijk heeft uitgedeeld, hunne gebeden te gaan storten. Geluk, Pelgrims! gij, die bedevaarten onder- neemt, hebt de Moeder Gods zelve tot voor- gangster. Maar verlangt gij, die door haar voor- beeld tot het ondernemen der bedevaart opgewekt wordt, ook niet van haar te leeren, hoe gij de reis moet doen? Ik geloof het. Laten wij haar dan volgen.

		II. Het oogmerk. Eer wij ons met Maria op weg begeven, mogen wij wel vragen: wat was eigenlijk haar oogmerk met die reis\'? En dan vinden, wij dat bet blijkbaar geen ander kan geweest zijn, dan r/c verheerlijking van God. Tij ging naar eene heilige plaats, op eenen heiligen tijd, in een heilig gezelschap; want zij ging naar den tem- pel, in de dagen van Pasclien, met Jesus, haren



		12

		lil. De reis en het verblijf. Wij welen ii11, waarheen Maria reisde en waarom zij daar lieen reisde. Nu /.uilen de Pel- grims zekerlijk ook verlangen Ie weten, hoe /ij zich op den tocht gedroeg, en wat zij Ie .leru- salem deed. Hoe zij zich op den tocht gedroeg, kan men reeds daaruit genoeg opmaken, dat zij reisde in hel gezelschap van Jesus! Wat toch kan onder het geleide van Jesus gevonden worden, dal niel zedig, ordelijk, ingetogen, heilig is\'?.... O Pelgrims! gij ook moet in het gezelschap van Jesus reizen, gij moet iedere schrede zoo zetten, iederen oogslag zoo wenden, ieder woord zoo spreken , alsof Jesus aan uwe zijde ging. En al ziel gij Hem niel, Hij is echter hij u; want Hij heeft gezegd: waar er twee of drie in mijnen naam vergaderd zijn, daar ben Ik in hun midden. Wilt gij meer in bijzonderheden het gedrag van Maria op hare hellevaart kennen, zien wij dan hetgeen de groote Ambrosius van de han- delwijze , die zij immer in acht nam, gezegd heeft. « Van haar moogt gij regels voor uw ge- drag nemen, daar de onderwijzingen der deugd, in haar als ineen voorbeeld uitgedrukt, u toonen, wat gij verbeteren, wat gij vluchten, wal gij be- houden moet. Zij was van harte nederig, ernstig in hare woorden ... Zij was spaarzaam in het spreken, ijverig om te loeren.... /.ij was gewoon niemand Ie beloedigen, voor hejaarderen op te



		14 midden van Gods dienaren te zijn \'). Reeds bij het ontdekken der tempeltinnen had zij uitge- roepen : Ik ben verheugd over hetgeen mij gezegd is: wij zullen in het huis des Ileeren gaan ²); en toen hare voeten in Jerusalems voorhoven ston- den, bad zij met vertrouwen: De Heer zal niet toelaten, dat de roede der zondaren op het lot der 1\'echlvaardigen blijve drukken ³). Dit is het voorbeeld, dat de pelgrims moeten navolgen. En gij, die den jaarlijkschen tocht naar Ke- velaar mede doet, ziet, hoe gemakkelijk het u is, naar het voorbeeld van Maria te handelen, vooral van het oogenblik, waarop men zich tot den optocht vereenigt, om in orde van processie voort te trekken. De banier der Christenen, het Kruis, wordt ontsluierd, en toont den verzamelden, wal weg zij te houden hebben; de vanen, waarop de af- beeldingen der Moeder Gods en van de Bescherm- heiligen der verschillende gemeenten prijken, volgen de kruisbanier, en doen in de menigte het vooruitzicht ontstaan op het verwerven der gunsten, die zij door Maria\'s voorspraak verlan- gen; op het voorbeeld der geleiders neemt men den rozenkrans ter hand, en de talrijke verza- meling verricht met luider stemme dat eenvoudige maar tevens verhevene gebed, namelijk: zij groet Maria, zij herhaalt hare groeten, en al die groeten zijn zoo vele rozen, die haar ter eere tot kransen gevlochten of langs den weg gestrooid worden; liederen, die de teederste

		1) Spreuk, VIII. 2) Ps. 121. 3) Ps. 124.



		17

		IV. De terugreize. Pelgrims! opent, uwe ooren, verneemt de ge- schiedenis der terugreis van Maria. Ook deze zal nog menige leering opleveren. Nog vol van de heilige gedachten, die de tempel en de offers haar hadden ingeboezemd, verliet zij Jerusalem. Maar toen des avonds de Pelgrims zich ieder bij zijne familie voegden, verscheen Jesus niet. Maria en haar Bruidegom Josef zochten Hem bij hunne verwanten en be- kenden, maar konden Hem nergens vinden. Wij zouden der ouderlijke zorg van Maria en Josef te kort doen, indien wij de onwetenheid van hetgeen Jesus wedervaren was hun tot schuld rekenden. Beiden wisten, dat Jesus een goddelijk kind was, beide waren dus zeker, dat, wat Hij ook doen moclite, het altijd volgens de wetten der wijsheid zijn zoude. Uit hoogere in- zichten nu had het goddelijk kind zich aan hun oogen onttrokken, en hen, terwijl zij niet de minste vrees koesterden, laten wegreizen. Pelgrims! opent uwe ooren, verneemt de les die in deze gebeurtenis voor u gelegen is. Maria, van de bedevaart huiswaarts keerende, verloor Jesus, doch zonder hare schuld: o Pel- grims! beijvert u om Hem niet te verliezen door uwe schuld. Eene doodzonde berooft u van Hem; Pelgrims! vlucht, vlucht de doodzonde! Hoe treurig zoude het zijn, indien gij, na met het heiligste oogmerk, met de meeste godsvrucht, uwe bedevaart gedaan te hebben, spoedig we-



		19

		Pelgrims! luistert nog. Ook in een anderen zin dan die u nu ver- klaard is, kunt gij Jesus verliezen: of wel ge- heel zonder uwe schuld, wanneer Hij uit eigene beweging zich aan u onttrekt, gelijk Hij zich te Jerusalem aan het oog zijner Moeder ont- trok; of min of meer met uwe schuld, wanneer gij aan de indrukken van het aardsche, aan de vorderingen der zinnelijkheid, aan het zelfbeha- gen der eigenliefde, weer eenigen voet geeft in uw hart. Dan is er wel geen scheidsmuur op- getrokken tusschen u en Hem, gelijk dit door de doodzonde geschiedt; maar gij mist toch de liefelijke uitwerkselen zijner tegenwoordigheid: Hij antwoordt u niet, als ge in het gebed tot Hem spreekt, en de lust om tot Hem te spreken dooft in u uit; koude is in \'t hart, in het gemoed dorheid, verstrooiing en gedachteloosheid zijn in den geest. O hoe smartelijk is die toestand! Veel verschilt het wel, of uw Beminde uit eigen beweging zich verscholen houdt, ten einde het verlangen in uwe liefde te prikkelen, dan of Hij u voor kleine ongetrouwheden straffen wil; maar wie zal ooit durven zeggen: ik heb die verwij- dering niet verdiend? ïn ieder geval, Pelgrims! moet gij, als Maria, den verlorene wederzoeken. En hoe dan? door nederige erkenning uwer onwaardigheid, door vurig wenschen en smee- ken, door geduldig verbeiden van het oogenblik, waarop Hij goed zal vinden u zijn zaligend aan- schijn wéér te toonen. Wacht u wel van iets na te laten, waarvan gij weet dat het Hem be- haagt; gaat naar den tempel en vraagt zijne



		20

		priesters, of\' zij u op zijn spoor kunnen helpen; wendt u tot zijne Moeder, opdat zij Hem voor u verbidde; bereidt uw linrt in het vertrouwe- lijk vooruitzicht, dat Hij niet al zijne liefel\'ykheid weder zal komen; neemt deel aan den i\'eesl- disch van zijn Ligchaam en Bloed; en toeft Hij dan nog, zoo bedenkt, dat ook Maria en Josef Hem lang al weenende moesten zoeken, en dat zij daarenboven, toen zij Hem tot hunne onuit- sprekelijke vreugde gevonden hadden, niet eens met vleiende liefkozingen ontvangen werden. Maar ziet, na die verwijdering ging de Uierbare met hen naar Nazareth, en bleet\' bij ben. Vol- hardt dan, Pelgrims! in uw zoeken, in uw smceken, en weldra zal hij zeggen: zie mij hier! dan zal uwc ziel den Heer verheffen en uwe geest zal juichen in God, uw heil. Dan zult gij zeggen: Ik hch Hem gevonden, den Beminde mijner ziel; ik heb Hem vastgegrepen en ik zal Hem niet meer loslaten.

		BESLUIT. Zoo leerde u Maria bedevaart houden, en op- dat gij daarin haar voorbeeld zoudt volgen, o Pelgrims! zoo zij u nog dit herinnerd: Maria bewaarde, al deze woorden in haar hart. Bewaart gij ook het nu gelezene in uw hart, dat is, ont- houdt, overweegt, omhelst het, en dan moogt ge hopen, dat gij, onder hare voorspraak , het ook beoefenen zult. En gij die ooit op die wijze eene bedevaart gedaan hebt verheugt u; want gij hebt eene



		\'24

		LAAT ONS BIDDEN. Wij bidden U, o Heer, stort uwe genade in onze harten, opdat wij, die door de boodschap des engels, de mensch wording van Christus uwen Zoon gekend hebben, door zijn lijden en kruis mogen gebracht worden tot de glorie zijner ver- rijzenis. Door Jesus Christus onzen Heer. Amen. Kom H. Geest, vervul de harten uwer ge- loovigen en ontsteek in hen het vuur uwer liefde. i Zend uwen Geest uit, en zij zullen her- schapen worden. it En het aanschijn der aarde zult gij ver- nieuwen. LAAT ONS BIDDEN. God, die de harten der geloovigen, door de verlichting van den H. Geest hebt onderwezen, geef ons, dat wij in denzelfden Geest, de ware wijsheid smaken en ons in zijne vertroosting altijd verheugen. Door Christus onzen Heer. Amen. GEBED. God, Schepperen Heer van alles wat bestaat, in Wien wij leven, ons bewegen en bestaan, wij gelooven en belijden, dat Gij al onze ge- dachten, woorden en werken kent. Uit den grond van ons hart brengen wij U onzen kin- derlijken dank voor al de weldaden, die Gij ons van het eerste oogenblik van ons bestaan, tot dezen dag toe hebt bewezen. Vooral echter, o



		26

		het door u zoo bevoorrechte Kevelaar houden, toon ons vooral in deze dagen uwe moederlijke bescherming; verwijder van ons alles wat ons naar ziel en ligchaam zou kunnen schaden. Bid met ons opdat wij de gunsten verkrijgen, die wij verlangen. Bid ook voor onze betrekkingen, voor onze vrienden en vijanden, voor allen die zich in onze gebeden hebben aanbevolen, opdat door uwe voorspraak allen hunne dagen in vrede mogen doorbrengen en eenmaal met u God mogen loven in de eeuwen der eeuwen. Amen. Onze Vader. Wees gegroet.

		De twaalf Artikelen des Geloofs. 1. Ik geloof in God, den Vader Almachtig, Schepper des hemels en der aarde: 2. En in Jesus Christus, zijnen éénigen Zoon, onzen Heer, 3. Die ontvangen is van den Heiligen Geest, geboren uit de Maagd Maria; 4. Die geleden heeft onder Pontius Pilatus, is gekruist, gestorven en begraven; 5. Die nedergedaald is ter helle, ten derden dage verrezen van den dood; 6. Die opgeklommen is ten hemel, en zit ter rechterhand Gods zijns Vaders Almachtig; 7. Van daar zal Hij komen oordeelen levenden en dooden. 8. Ik geloof in den Heiligen Geest; 9. De Heilige Katholieke Kerk, gemeenschap der Heiligen;



		28

		zelvenen alle liefde waardig zijt: ik bemin mijn evennaaste gelijk mij zelven om U, en wensen dat alle menschen Ü beminnen. In deze liefde wil ik leven en sterven.

		LITAIIE VAN DEN H. NAAM JESUS. 300 dagen aflaat, verleend door Z. H. Paus Pius IX aan die godvruchtig deze Litanie zullen bidden. Heer, ontferm U onzer. Christus, ontferm IJ onzer. Heer, ontferm U onzer. Jesus, hoor ons. Jesus, verhoor ons. God, Henielsche Vader, ontferm U onzer. God, Zoon, Verlosser der wereld, God, Heilige Geest, Heilige Drievuldigheid, één God, O Jesus, glans des Vaders, a; Jesus, gloed van het eeuwig licht, g Jesus, Koning der glorie, " Jesus, zon der rechtvaardigheid, C! Jesus, Zoon der H. Maagd Maria, g Beminnelijke Jesus, g Wonderbare Jesus, ~ Jesus, sterke God, Jesus, Vader der toekomende eeuw,



		29

		Jesus, Verkondiger van het groote raads- besluit, Allerrnachtigste Jesus, Allergeduldigste Jesus, Jesus, zaclitmoedig en ootmoedig van harte, Jesus, minnaar der zuiverheid, Jesus, onze minnaar, Jesus, God des vredes, Jesus, oorsprong des levens, Jesus, toonbeeld der deugden, Jesus, zielenijveraar, Jesus, onze God, Jesus, onze toevlucht, O Jesus, Vader der armen, j* Jesus, schat der geloovigen, § Jesus, goede Herder, = Jesus, waarachtig licht, cl Jesus, eeuwige wijsheid, o Jesus, oneindige goedheid, 3 Jesus, onze weg en ons leven, y Jesus, blijdschap der Engelen, Jesus, Koning der Oudvaders, Jesus, Meester der Apostelen, Jesus, Leeraar der Evangelisten, Jesus, sterkte der Martelaren, Jesus, licht der Belijders, Jesus, zuiverheid der Maagden, Jesus, kroon van alle Heiligen, Wees genadig, spaar ons, Jesus. Wees genadig, verhoor ons, Jesus. Van alle kwaad, verlos ons, Jesus. Van alle zonde, verlos ons, Jesus. Van uwe gramschap, verlos ons, Jesus. Van de lagen des duivels, verlos ons. Jesus



		30

		Van den geest der onkuischheid, verlos ons, Jesus. Van den eeuwigen dood, yan de verwaarloozing uwer inspraken, Door het geheim uwer H. Menschwording, Door uwe geboorte, Door uwe kindschheid, 2 Door uw goddelijk leven, o" Door uwen arbeid, Door uwen doodstrijd en uw lijden, s Door uw kruis en uwe verlatenheid, Door uwe droefheden, n> Door uwen dood en uwe begrafenis, g Door uwe verrijzenis, Door uwe hemelvaart, Door uwe vreugden, Door uwe glorie, Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, spaar ons, Jesus. Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, verhoor ons, Jesus. Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, ontferm U onzer, Jesus. Jesus, hoor ons. Jesus, verhoor ons.

		LAAT ONS BIDDEN. Heer Jesus Christus, die gezegd hebt: vraagt en gij zult verkrijgen, zoekt en gij zult vinden, klopt en u zal worden opengedaan: wij smeeken U, geef ons, op ons bidden, het vuur uwer god- delijke liefde, opdat wij U met geheel ons hart,



		31

		onzen mond en onze werken beminnen, en nimmer ophouden U te loven. Maak, o Heer, dat wij altijd uwen heiligen Naam vreezen en te gelijk, beminnen; nooit immers houdt Gij op, hen te besturen, die Gij stelt in de vastheid uwer liefde. Door denzelfden Jesus Christus onzen Heer. Amen. H. Josef, onze H. Patronen en alle Heiligen Gods, bidt Jcsus\' zegen over one en onze be- devaart af. H. Engel Gods, die mijn bewaarder zijt, ge- waardig u mij te verlichten, te bewaren, Ie geleiden en te bestieren. {\' Amen. Ons zegene de almachtige God, de Vader, de Zoon en de H. Geest, ft Amen.



		32 AVONDGEBED.

		f In den naam des Vaders, en des Zoons, en des H. Geestes. Amen. Wij gelooven en belijden, o Drieëenig Heilig God, dat Gij hier tegenwoordig zijt. Gij ziet ons op dit oogcnblik voor U nedergeknield , om U bij het einde van dezen dag onze laatste groete aan te bieden, en U uit den grond des harten onzen innigen dank te betuigen voor al de wel- daden gedurende ons geheelen leven, vooral ech- ter in deze dagen der zalige bedevaart verleend. Dank, driewerf dank, o eeuwige God, voor al de liefdebewijzen, die wij van uwe goedheid mochten ontvangen. Geef dat wij de grootheid uwer gaven meer en meer kennen en door een heilig leven daaraan beantwoorden, opdat wij, levende en stervende in uwe liefde, ons bij U mogen verheugen door de eeuwen der eeuwen heen. Amen. Voor hel gewetensonderzoek. H. Geest, doe ons met een rouwmoedig hart nagaan, wat wij heden misdreven, en schenk ons tranen van boetvaardigheid om onze zonden te verfoeijen. Onderzoeken wij ons geweten. Akte van Berouw. Mijn Heer en mijn God , mijne zonden zijn mij leed uit den grond van mijn hart, niet alleen



		33

		omdat ik daardoor den hemel verloren en de hel verdiend hel), maar ook omdat ik daardoor U, die mijn opperste goed en alle liefde waar- dig zijt, heb vergramd: ik haat en verzaak de zonden «il liefde tot U, en ik neem mij vast voor, met de hulp uwer genade mijne zonden te biechten, mijn leven te beteren, en liever te sterven dan U ooit met eenige doodzonde te vergrammen. Amen. Wij bevelen U, dierbare Jesus, ons zelven en allen voor wie wij gehouden zijn te bidden; onze ouders en kinderen, onze betrekkingen en vrienden, onze weldoeners en vijanden, onze geestelijke en wereldlijke overheden. Schenk, lieve Jesus, hun uwen heiligen zegen, opdat zij van deugd tot deugd voortgaande eenmaal de onvergankelijke kroon des Hemels mogen ver- werven. Amen.

		LITANIE VAN DE Alleitófete Maagd Maria. Heer, ontferm U onzer. Christus, ontferm U onzer. Heer, ontferm U onzer. Christus, hoor ons. Christus, verhoor ons. God, Vader in den hemel, ontferm U onzer.



		34

		God, Zoon, Verlosser der wereld, ontferm U onzer. God, Heilige Geest, ontferm U onzer. Heilige Drievuldigheid, één God, ontferm U onzer. Heilige Maria, bid voor ons. Heilige Moeder Gods. Heilige Maagd der Maagden, Moeder van Christus, Moeder der goddelijke genade, Allerreinste Moeder, Allerzuiverste Moeder, Ongeschondene Moeder, Onbevlekte Moeder, Beminnelijke Moeder, Wonderbare Moeder, Moeder des Scheppers, S Moeder des Zaligmakers, ^& Allervoorzichtigste Maagd, o Eerwaardige Maagd, ° Lofwaardige Maagd, § Machtige Maagd, v Goedertierene Maagd, Getrouwe Maagd, Spiegel der gerechtigheid, Zetel der wijsheid, Oorzaak onzer blijdschap, Geestelijk vat, Eerwaardig vat, Uitmuntend vat van godsvrucht, Geheimzinnige roos, Toren van David, Ivoren toren, Gulden huis,