. J

4

Y,
à

•i

^

I

i

mm.

/

V

■ -\'vyv--

i

/ t\'^

V. CL.

D. ANTONII NUCK,

Med. ^Anatomis, Frofefforis^

nec non XZolkgu Chirurgki
Pramp;fidis^

OPERATIONES

amp;

experimenta

CHIRURGIC^^^r

^%

Edita pe^nbsp;«

J/T.Brem. îfcd St.

JENMy

Apud HENRIC. CHKïSTOPH. CKoCKHlUM,
Bibliopol.
M DC xm^.

\'1\' T-^f r F 5 - rr ^r \\

C ijl 1 . ^ ..I fe

:. 1- gt; , ; i«- ---.Vi, \'f\' .. - j a

• / \\ : \' ■ ^

\'

■Inbsp;• ■■ •nbsp;,nbsp;-

JNohitüßmo, ClarüßmOyDoBüquot;

fimoque,

dn, antonio nuck,

Med. Dodt. experientisfiaio, cjus-
demquc Facultatis olim Hagae
Com. jam vero in Illuftri Aca-
demia Lugd. Bat. Profcfi: ccle-
berrimo, Anatomico dextcrri-
mo, Collegii Chirurgici Pr^fi-
di dignisfimo, Prasceptori nico
in Studio Anatomico ac Chi-
rurgico optime de me merito,
omniquc honoris cultu adbu-
fta proiequendoj

t^ufculum hoc confecratunt
eßa.

■. ; ■
■ \' ■ ^^ ■

dedicatio.

JAuda^gro Tie laturum ani-
[mo confido.Vtr Bxcellm-
hisßmeyopbd exercitia ha:c,
fiveExperimenu Clürurgica, tarn
in vivis rubje(5tis, quam cadaveri-
bus humanis aliquotics inftituta,
pubüci faciam juris j quinpotius
Tibi gratum fore perfuafus fum,
quöd ha(5lenus in collcgiis priva-
tis confuft colIeä3i amp; ä ncnnullis
vitiofe dercriptä , jam accuratius
ordineq$ magisregulari prodeant.
Inftrurnentorum quoruadam re-
cens inventorum , udcuum nimi-
runi ad Q^tara£tm defrimendas,
^ub^ [onorifer^y Cäuterii ad den\'
tagram toUendam) Torqm-» Tor^
cularüy Catheterüi Bracherih Po-
ßomis-, ^^T^ubulomm ad fanguinü

* 3nbsp;transquot;

P E DÏ CA TIQ.
^rmsf\'^fionem requifitorum delk
neaciones no^as, plerisquc igno-
tas, pace tuâ caki adjeci, qaoniam

txiaximam inChirnrgia afFerre pot
func utJliçatçm.

lltïîiarn tot prsecfara Expert
tiieota Anatomica, quorum non-
nulla reruni anatomicarum Ru-
jfpatoribus hinc inde communica-
revoiuifti, luccm quoqus afpice-
îÇDîpubiicam ! Qu^eenim, utre-
Jiqua ta ce a m, de Ly mj^ha ejmo^m
motu çtrmiari à Tf fùnt intenta,
publicè privatimque denionftra-
amp; brevi forte (quemadmoduni
çxTuonupcr fermonefaaud aegrç
licuit çonjiccre) pluribus adhuc
^emonftranda, fidem ferè omnem
cxfupçrantjSc novum plané ij\'ftç-
Itia compoaei;e vafeat. Non

DEDiCATIQ.

Non ijquidem iàcis Tibi vifuav
inter generaies fluidoram circui-
tus Sanguincm tarn artcîioium
quàiîa venolum» amp; Spiricus anima-
les tanmni recenfcrejledLyniphse
per corpus icurn rcditumq j ex De-
mocfîtijin quo hadîenus iaciravic,
puîeo eruere, prioribiisque adjice-
rCï induftriae Tuse pîacuit. Cujus
vafa eo usque jam à Te detclt;5la no-^
vij ut parum reflet, quin ubivis Mi;
crocofeîum rivulos , centruoi
fuuîB Cor, ut Oceanurtî refpicien-
t€s, erïîittere, ad oculuni demon-
ilrare poiîîs.

Pergasmodô, VirCeïeherrimey
îïiultorum defideriis ôç petitioni-
bus fatisfacere, obicura (ut hadte-
nus fcçifti) elucidare, inutiJia re-

jka*

DEP IC ATI O.

jicere, amp; nova d^cegcre. Sic 7uo
fub aufpicio ArsnoftraApollinca
novis, admirandis, iisque necefla*
tiis inventis adaugebitur, in cujus
fplcndorem amp; incrementum T^
Summum Numen per iongam
annorum ieriem ïervet incolu-
mem.

Quod fupereft, Pr^eptorV^ne-
rande,\\iunQ(\\m\\^mznn(\\\\xt labo-

rem sequi boniqueconfulas, ite-
rum iterumque precor, mcque pro
folitaTi^^ humanicate ukeriusco
quo loles protegas favorc, obnixè
rogo,quifuragt;femperque manfu-
tus

t)aham Lugd. Bau
q. Non. Jul. A,

M DC XCII» Tui obfemntiiïimus

J» T.Brem. Med. Stud.

OPE-

OPERATIONUM

EXPERIMENTORUM

Chirurgicorüm

brevi amp; facili methödo propd-
fitoruni
P R I M U M.

De Fontkulo in Sutum CoröndU.

|Arias pertradaturi Ö-
perationes Chirurgicasi
a Fontkülo in ^uiurd Co-
ronali excitandö initiurii
capere, animuminduxi-
mus, Hsec Operatio I-
talis magis, quam Noftratibus familiaris
cft, eamqueinOculorumaffedibus, Oph-
thalmia, Guttalereria, Catarrhis, Afthma-
te, Infukibus Epilepticis, aliilque fre-
queriter inftituunt, certo fibi perfuaden-
tes, noxios humores in Capite colledos »
ad inferiores corporis partes delcenliim ini-
nitantes, hk via comHipde «xpurgari
ppff?.\'

IW

1nbsp;EXPERIMENTA

Veraniemmvero, pacéilloruni, ftatui-
mus humores noxios, Fonticuli beneficio è
corpore eliminandos , non Ipeciatim in
Capitecolligi, ibidèmque folummodo ho-
fpitari, fed univerfe fanguinex maflx per-
mixtos , ope circularis ejusdem motùs per
toturacorpus oberrare, ac ubicunque obi-
cem.invehiiint^ pedem figere , variafque
morborumfpeciesproducere. Siitaque in
itinere fuo circulatorio ad Fonticuium ap-
pellunt, ibidèmque poros figurx fuse pro-
portionatos inveniunt, eos fubingrediendo
à reliqua Cmguinis maffi; feparantur.

Vide \' Quam feparationem proiixius explicatam

Dein videre licet apud J. Muys in praxi Chirug.

OBfirlt;P, Rat. De ufu Fonticuli, cjusque operandi

2\' rations.

Sequenti autem modo locum Fonticulo
huic convenientemcerto inveniri poffe Ve-
teres contehdunt : Abrafis himiruni verti-
cis capillis filum ducunt à naribus ad verti-
cem , deinde aliud à media auri ad medi-
• amoppofiti lateris aurem extendunt. Ubi
vero hsec fila fe mutuo interfecant, ibi fora-
men cuti inurendum volunt.

Aft pçr fila tali modo dufta verus faepe
. locus non affignatur ; Coronalis fiquidem
Sutura non in omnibus craniis in uno eo-
dèmque femper reperiturloco, fed in aliis
verfusverticçm ekùor ia aliis verfus froii-

tçm

chirurgica; j

tem declivior non raró conlpicitur , quem-\'
admodiim diverferum craniorum fre*^
(juensinfpeärioad ocukim demonftrabif.

Verum loeus ifte digito melius, quam
uHöinftrumcnto exploraripoterit: In quo-
vis enim ferè fubjeélo Coronalis Sutufa in-
sequaJitate quadam amp; protuberantia leviori
feprodit 5 In nonnullis veró deprefla quo-
dammodo perfentitur. Unicum proinde
fïlum a nafo ad verticem ducejidum , quod
digito preiTum SuturK Coronalis oram, quä
Sagittalém tangit, manifeftiffimè iiotabit.

Quoniam autem materia, quam Fonti-
culus hic ploratjiion èx cerèbro , noftro qui-

demjudicio, ièd ex partibus cranium am-

bientibu^proficifcitur,uno eodémque red-
der, fivefupra, fiveinfia Suturam Cpro-
nalem, five in eadeiTi cauterium appli-
cetun

Facili itaque negotio Operatio hxc fe- Vid,
quenti inftituitur modo : Inuratur loco ^(^huU
modo notato profundum fatis foramen eau- If ^
terio quodam aéluali ab Aquaf endente in-^^ *
vento, aSmketo^ aliisque, praeprimis axv\'llï
Jolfo van Mekeren in Obfervationibus Chi- Vid.
rurgicis diftindq adraodum delineato.
Poftea efcharae ieparatio promoveatuf üng.
ËafiL Btttyr, recent, lt;Sc fimilib. vel
Unguent. Poput.

M,

A 2nbsp;UJxmg,

4nbsp;EXPERIMENTA

\'^.Aximg.Parc.

1nbsp;Butyr. Infulf.

gt; ^nbsp;Sapon.Nigr.aa\'^vßi.

M.

Remotàtandem, lînguenti benefîcio c-
fcharâ, \'quodutpiurimum tertio quartove
dieobfervarifolet, pifum, giobuiufve ex
tiederâ arborefcemii Corio bovino ^ Arißol.
Gentiafh Xrid, Flor. amp;f. confedus cavitati
iiïdatur,^ ut iocus apertus fervetur, pori-
que\' ukusculi patentes maiieant. Denique
(ruperimpofîtojamEmplaftro ) fafciâ quâ-
éâmCaftcer didà, vei ftrophiolo deligatio
Fide inftituatur.

Soling. Si cui majori cum apparatu Operationem
.cap.i. hancinftituerevolupe füérit, infpiciat Cö»--
de Foû- ffgifi Solingen, Opérât. Manual.

timloinbsp;,

EXPERIMENT. Il,
ÙÉ Setaceo»

k Rkter Fonticulum in Sutura Coronali
excitatum , occurrit aliud Fonticuii
genus , Setacetimnbsp;(^GÏa. per

foramina nuchsinfliéta filum ex fetis con-
tortis olim dueetatur ) evacuationis gratiâ
à Vetctibùs inftitutum. Hinc in nonnullis
Capitis morbis y auib^sdam Oculorum

CHIRURGICA.nbsp;5

afFedibiis, dolore Dentium, Obftmélio-
nibus, Afthmate amp;f. magnae utilitatis fujt
habitum.

Et licet inter Neotericos non deficiant ,
qui Fonticuium etiamhunc ut minons, mo-
menti ex Medicina eliminandum volunt :
\' multiplici tamen conftaï experientiâ ma^
gnum f prœter exipeciationempoft alia in-
caffuro. tentata remedia j exinde açgros perce-
pifle levamen.

Eft autem Setaceum nihil aliud prater ui-
cufculum, in nucha inter primam amp; fecun-
dam, iscundam amp; tertiam, velut alii vo-
lunt , ifiter tértiara amp; quartam vertebram ex-
citatum , ex quo indies materia quxdam,
purulenta excernitur.

Hanc Operationem inftituendi modus
occurrit varius. Veteres magno cum ap- S£bu!-
paratu ftringebaht cutim Forctpe aiatzi ab u- tet.
traque parte foramen habentc , per quod
actu, interdum ignita interdum non ignita, ^
pro vario Medici Icopo transmittebatur, u-
nàcumfuniculoèfetis equinisparato. xxxiv.

Nos vero fimpliciori, commodiori, amp;
patienti minus dolorifîcâ methodo utentes,
fequenti modo procedendùm cenßmus. ■
Capite dorflim verfus paulisperrefleXo, ab-
rafisque ( fi opus fît ) capillis locus poftea
pertundendus atramento tali modo notetur,
A 3nbsp;ut

énbsp;EXPERIMENTA

lit punda notata non ultra pollicis Jatitudi-
nem à fe invicem diftent ; moX cutis duplica-
ta,altera Miniftri, alter-âChirurgimanuele-
vetur, amp; cuspide acùsab anteriori parte pa-
rum incürvatse, à pofteriori rotundae ligu-
laque linea, vel ferico non contorto ( Bel-
gicè Vhsf^de ) inftruélae perforetur, filum-
queea parte, quae fub cute latere debet, 0-
leoRofdceo, llngBaftL aliove digeftivo in-
imgatuf, acfepiushorfum vorfum trahen-
do moveatur.nbsp;^ ^

Alii Lanceola cuspide robufliori donata
cutituelevatam perturldunt.

Hisce ita peraftis plumaceolum planum
p-il utriqueforamini applicetur : dein EmpU\'
SchuU firumglutittofum^ duobus foraminibus pro
teu 4p- fili extreniitatibus transmittendis donatum,
pend, imponatuf, filumque laxè ibidem conftri-
^ S^S lt;^uinlinquatur, vel circa collum ducatur,
Uek^ ne ulceris latera dilacerentur, quae denique
rm cap, compfelTa impofita: fafcias ope alligentur.
XXVIII. Si vero, uti noa raro contingit, hocce
Fonticuli genus patienti nimis fit moleftum,
/ fimplex tantum hac in parte excitetur Fon-
ticulus, fola cutis incifione, globuli cerei
aliorumque applicatione ; quemadmodum
Operatione fequenti lùmus demon-
ftraturi.

EX-

CHIRURGICA.

experiment, iii^

De Fonticulis in Artubm excimndk.

PRopofitis Suture Coronalis amp; Nu-
chae Fonticulis , examinandi veniunt
illi, qui in frequentiori ulii fant, amp; in
artubus excitantur, quiqiie ad varios capi-
tis morbos tam internos , quam externos,
infantum amp;puerorum motus Convulfivos,
Ophthaimiam, Tuniores ftrumofos, Ce-
phalaegias, AfFeftusSopcrofos, Vertigino-
ibs amp; Spasmodicos faepius amp; cum fucceflü in
ufum,vocantur.

Excitantur iftiusmodi Fonticüli in Bra-
chio inter mufculum Deltoidem. amp; Bicipi-
tem. InFmö^\'^\'interiusiiipragenu ad tri-
um qvatuorve circiter digitorum transver-
forum diftantiam ( fi ä genu ipfo menftirarc
incipias) inter Vaftum internum amp; Sartori-
um mufculum. In Fedk parte fuperiori ad
digitorum trium qvatuorve latitudinem in-
fra genu circa marginem Solei, vel inter
Soleum amp; Gaftrocnemium.

Parantur autem vel Cauteria potmtidi-,
vel Incifione: Cauteriorum potentialium de-
Icriptiones paffim extant apud Aüthores
Chirurgos. Si cui vero fimplex aliquod ar-
rideat, quod tamen profunde fatis amp; mino-
ri quidem cummoleftia, qvam qvae magno
A 4nbsp;cum

inbsp;EXPERIMENTA

cum apparatu proponuntur, partes corrpr
dit, uraturCauteri0exC4/f^wVi2amp; Smegr
mate HûUandico-parato. \'
I Admirandum etiam Cduterhim ^arbettk
rurg. ammj quod feqvitur, praeftat ufum.
Barbet-nbsp;Tf, Sulpb. Crud.

il:nbsp;Arfen. atb.

Antimon, crud, aa^\'i].

Sulphuri lento igne {eparatim liavefado ^
)8c Spatula agitato adde Arfenicum amp; Antit
monium pulverilatum, qvae tamdiu agitant \'
do mifceantur, donee cum Sulphure unian-
turamp;rubefcant. Dein

HujmMixtur.^].

Cap.mort. Vitriol.^\'i.

M. F. Pitlv, aliqvoties Sp. Vin.lavandus amp;
ficcandus.

Hoc medicamentum non tantùm ad
Fonticulos excitandos, fed amp; in mali mo ris
ukeribus , imo Gancrofis , carnisqve ex-
çrefcentiis fingularem faspius habet utilita-
tcm.

Cui ItzQ^t Cauteriumpotentiale applica-
fe placet, Emplaftrum in medio foramine
donatum parti apponat, foramini dein
partem cauftici adm.oveat, eamque pulvil-
io, aliove Emplaftro tegat, tum tribus,
qvatuorautqvinqvehorisefîluxis emplaiîra
remoyeat, amp;: çlcharae, ëmplafirum Dia-

miRURGICA,nbsp;^

UÎip. fingmis diebus bis, donee feparatig
peraéla fuerit, applicet.

Nos vero incifionem, cutim videlicet
manu elevando, amp; forfice vel phlebotomp
dilTecando pr^eferimus.

Efcharâ interim feparata, vel fiiÄo per
incifionem Fonticulo, globuli ex pluma-
ceolo formati, raedicamentisqve detsrgen-
tibus inundr, ulceri liint apponendi, us-
qve dum làtis ei^cayatum fueriü. Cavitate
itaque làtis magna exfiftente , Globulm ce-
rem, lignem aut argentem, vel pifum eir
dem imponendum, qvodlaepiusnovo fiib-
ftituto auferendum : Hocqve tamdiu con-
tinuandum usqve dum vel morbus- curatus,
vel virium débilitas ulterius pergere prohi-
buerint.

Notandurn interim dari patientes, qvi à
Fohticulisexcufàripoffunt ac debent : Uli
nimirum, in qvibus hi Fonticulorüm rivuli
aut nimis aut.mJnus qvam par eft excludunt,
amp; qvibus intolerabiles dolores excitant.

Qromodo inflaramationes, vicinarum
partium exefiones, ulcufcula, excrelcen-
tice carnofae, aliaque Fonticulis nonnun-
qvam fiipervenientia mala, tradari debe-
ant; de iis inter alios prœprimis confule
Wiüißum.nbsp;\\

Qvaeritur deniqve Fonticuli ad
UHm di^onam ? Refp. fi gravidse nihil à

A 5nbsp;\'

lo EXPERIMENTA
part. s. Fonticulis levaiiiiniç fentiunt atqve e,mâdgt;
cap\' de znmt, omittendoseosceiiTemus. Si vero
Fonti- materia vitiofa qvotidiè excernitur, conci-
tdU. pere non poflumus, cur Fontanelk in his
nocerent , qvum tarnen experientia non-
nunqvam contrarium monftraverit.

experiment. iv,

De VeficatoriU.

Ad Fonticulos ^ coramodè referuntuf
Veftcatoria^ medicamenta feu Epithe-
mata ex particulis acribus amp; volatiübus,
\' compofita, qvibus neceifitate ita fuadentc
in qvadam corporis parte vaforum cutaneo-
ïum extremitates ita irritantur, ut varias
indohs humores ferofos copiosè evomant,
amp; per ^Uqvod temporis intervallum, in ali-
is tarnen longius, in aliis vepo brevius, eos-

dem evacuare continuent*

Ufitatiores œqvè ac commodiores eorum
compofitiones utplurimum ingrediuntur
Cantharides. Enforrauiam.

^nbsp;Pub.Canthar.jcumalù^

pedibus
Eupborb,

Empl de Meülot. q.f
Incorporcntur haec manu calida, fumen-
do tantum pulveris, qvantum Emplaftri
mafla capere poteft,

Hujus

CHIRURGICA.nbsp;îi

Hujus portio fuper alutam extenßi ( ita
tamen ut margines ejus nou attmgantur,
qvo eo melius parti impofitac adha:rere poi-
fit ) applicetur per horas 7. 8- 9\'

Si cui Hildani Veficatorium magis arri-
■ deat,

Brmenti acrls^^.nbsp;Vid,Q^

Cambar.pulv.N.v].nbsp;-gj

Aq.beton.q.f,F.Majfii,

Vel?i. CantharN.ïy ,nbsp;midmi

llng. Baßlq.Sf,
Incorporentur bmc manu Ö* F., ,
Majfa,

Veiiculis fatis magnis excitatis malfa illa
eil: removendg, veficulazqve leviter laltem,
vel forfice apferiendes, vel acu hinc inde per-
forandx, ut materia intus coHeda exprimi
poffit : Cave autem cuticulam veficuiae in
modum elevatam nimis cito à cute divellas ;
H^c enim epidermide luä deftituta, actis
fubjeda injuriis, intolerabiles patienti do-
lores excitare pofîèt. Siigitur Emplaftrmn
foiummodo aliquod huic parti foperimpo-
natur, cuticula flicceffu temporis fuà jpon-
tedecidet,

Horum veficatorlorum particuk caufti-
c£e volatiles, cutiçulam abique Isefione pe-
netrantes, vafculoiam cutis amp;muiculorum
fubftantiam profunde fatis fubingrediuntur,
ubi fi particulas crafliores viscidiorésqVe m-

veni-

EXPERIMENTA
veniunt, eas atténuant, falfas amp; acidas dif-
fringunt atque involvunt, ficc]ue multis
morbis Cathartids amp; Diaphorctids fruftra
impugnatis , imo exquifitiffimis qvibusvis
elidentibus eludentibulqve remediis, finem
feliciter imponunt. Partiçulse vero illo-
rnm craffiores amp; acriores drca cutim fubfi-
ftentes vafculorum qvafdam fibrillas difFrin-
gerido humores ibiden circulantes ex parte
\' impediunt, qvi in lùperfîcie cutis colledi,
cuticulam in veficas formam attollunt.
Qvapropter inintemperiefanguinis acida amp;
falina veficatoria hœc maximam afFerunt uti-
litatem. Hinc in Scorbuto, Leucophleg-
matia amp; qvavis cacochymia cum frudhi ap-
pKcantur. Praefertim vero in doloribus ca-
pitis pertinacibus, Vertigine, AfFedibus
Soporofis, Catarrhis, Apoplexia, Epile-
pfia, imo doloribus qvibuscunqve magnae
faspius funt efficacise.

Nontamenomnibus, praedidis morbis
laborantibus , Veficatoria . conveniunt.
Nephritici enim, Stranguria laborantes,
Vid. gravidsE amp; puerperae vix eadem ferunt.
VFiliis. Qvibus deniqve fiimmum pariunt dolo-
Pharm. rem, Inflammationem, Ulcufcula ferpen-
Ration. fijj ^ Midum cruentum, amp; praefertim ubi ex
de ^^^^^^^^ ^^^^^ humorum ferolbrum copia
^F^ßca- profluit, ut\' virium inde lèqv.atur,débilitas,
um\' Veficatoria ut intçrmittant, Autor çro.

EX-

CHIRURGiCA;

EXPERIMENT. V.

De Trepani applicdtione.

QUamvis caput graviori vulnere lïefunl
fuerit, non tarnen femper Trepani
applicationem reqvirit\' : Verum ubi lapidi-
bus , ligno, ferro, caiu ab alto amp;c. crani-
um ita iaeditur, ut fraéluram patiatur j amp;
fymptpmata qvsedam urgentia fuperveniant,
V. g. Subitaneus in terram prolapfus, ocu- ^
lorum tenebricofa Vertigo, vehemens Vo-
mitus, Narium Auriumqve Haemorrhagia,
Aphonia, uti amp; fepius fubfeqventes Con-
vuifiones, Delirium, Febris, Sopor, Pa-
ralyfis : Illis in cafibus feftinandittn, ut per
foramen arte falt;ilum tum ianguis extravala-
tus, tum länies aliiqve vitiofi humored intra
Cranium amp; duram matrem, vel duram in-
ter amp;piam matrem hasrentes excerni atqvequot;
evacuari poffint.nbsp;\' -

Abrafo itaque capillitio, Cranii integu- jvbP^-
mcnta Nov acuta iuntincidenda ( ni fortè ä mUdt-
vulnere divifio jam faita flierit ) per lineam ^id.
fimplicem aut duplicem , in érucis aut trian-
gulifiguram, cavendo, qvantum fieri po-
terit, Temporalem mufculum , amp; Su- p^^l^^\'
turas.

Qyibus peradis vulneris labia diducen-
da, pericraniumque^ a fubjeilo Cranio in-

ftrumento\'

14 EXPERIMENTA
fti-urnento Sepamtorio exadè abradendum,
parator Ne vero labia qvodammodo obfmt, impo-
fids plumaceolis diduda funt fervanda, il-

lisqve,rifangvinenifundant, ftuppae, fty-

-^\'prico medicamento imbut», admovenda: :
Si autem cruoris profùfîo modum exceflerit,
Cauteriole {nbsp;manus efle debet J fe-

dalidaerit,

Dein labiis plumaceolis ita didudis appli-
c:\\ndum £jnplaJIrum de Bètomca, incifuris
aliqvot ita accommodatum ut vulneri melius
adaptari poflît ; Huic fuperimponendum
Emplafirum Defenfivum cum comprefsâ eX
linteo quadruplicato fadâ ; Denique fafciâ
y\'didâ deligatio inftituenda.
Omnibus hifce abfólutis quieti fe compo-
natxger : cui interim Spirituofum aliqvod

viréfqve inftaurans medicamentum offeren-

\' dum, ne durante operatione animi deli-
Trepa. qvium patîatur

ni For- Seqventi die ( nifi periculum lit m mofâ )
rriam deligatione folutâ, aegroqve deceiiter fitua-
ap. t-o ^ miniftrorum qvidam caput firmiter te-
Soling. J^eat, patientisqveauresbombace obturen-
ï\'^\'^\'^\'tur, ne ingratus Trèpani ftrepitus ipfi fit
vfdT iTioleftus. Tumprudentér amp; circumlpedè
Séhult. Modiolus mas ^ dein/â?»2w^adhibenda, ca-
Arma- yendumqve, ne qvid feftinanter agatuE-^.
■nient: QueftiinfinemmodiolusfaEpe ab olTe aufe-
rendus, «Scfrob çontinuatam cirçumdudi-

CHIRURGICA. \\
önem nimium incalescat, lacti vel aqvae
fubinde immittendus : Ubi vérô fcobs mo-
dioli crenis adhaeret, fcofula auferenda_,
erit.

Signum autem ad diploen feu meditulli- ,
um nos pervenilTe languis prxbet, ex ejus-
dem arteriolis laefis erumpens ; Hinc cir- p^ p^
cumlpeftius procedendum , brachiumqve
inaltumelevandofufpensâ qvafî manu per-
foratio eft inftituenda, ne modiolo nimis
prelfo male afficiatur dura nieninx.

Notan dum interim, non fèmper digno-
£ci polfe utrum ad cranii medituliium perve-
nerimus, qvia fubinde, ejus lamelliS firmifl
finiè concretis unicùmqve os mentiénribus, Feäm
nihil plané ßdiguinis prorumpit. Prxterea
in infantibus amp; pueris illa diploë ut pluri--/^^\'^

mum non obfervatur. , Hinc fumma iru ^ f .

.nbsp;.nbsp;Tab.iu

qvavis aetate circa 1 repani applicationem re- jR^. ^^

qviriturcautela.nbsp;Ö* toB.

Ubi vacillate incipit officulum, amp; undi- quot;i. F. 2.
qvaqve aeqvaliter modiolum penetralfe fpe-
cillo lato cognovimus, tentandum an blan-
da vi illud Veäi aut VolfeUa auferre, vel Ele-
vatorio trîjpeâe extrahere poffimus. Qvo Fig\'j.\'
faélo foraminisin ambitu al^eritas laevigan- Soling. \'
daeftZfwwf^/^ninftrumento. Dum ope-
rarioperagitur, non inconvenienter Sarta-^ß.\'^^\'^
go ignita fuper patientis. caput fuipenditur,
ad aé\'fis injurias tçmpçrandas,nbsp;rXn.

SiFtg.ß.

EXPERIMENT A
Schult. Si ißhmm aliqvis frafturam inter amp; par-
tem perforatam ólsfervatur ^ Serrula tollen-
r^^. II. duserit.nbsp;,nbsp;.

F. S- Partis deniqve cujusdam depreßo Eleva-
torio Bipïoide Solingii aut Triploide Schulten

Stó^elevatur.nbsp;. _ _ .

Soling. ^ontè fi non éxeat fanguis lamesve de-
rab\'u. cuffóriö inftrumento deprimenda erit dura
mater , utqvé materia in cranii cavitate col-
Maeófaciliusexitumihveniat, claufis na-
ribus amp; ore ipii-itum cöntirieat patiens, fic
JfLlk preffo cérebro profundi^ éontènta prorum-
^rm. pent. \' \' ....

Ad dur^ matris mundificationem immit-
tendum foramini Mel Rofac. cum tnntiüö
Spiritü , cui meinbranae , Sindonis
chremefino colore tinéti portiuncula fuper-
Tdb. II.- imponerida : amp;, ne particula diéla locum
mütaret, filum ei adaliigandum. C^ibus-
cum tamdiu continuaiidum, donec humo-
res extravafati non ampiius prodeant, amp;
Symptdmata evanelcant.

Interim ut os exficcetur/gt;«/p^ w Cephalkf
ipfiadlpergehdi. Vulneris infuper cutanei
curatio medicamentis digeftivis, ut funt
Balfam. Peruvian. CópayVi Hifpank. Aqva-
fend, perficienda. Caput deniqve toto
- éurationis temp ore pannis, ne ab aëre frigi-
de lasdatur, bene cooperiendum.

Siveróex ipfa dura matre caro mollius-

cyl»

CHIRÜRGIGÄ. I;

éula amp; fungofa ( cerebri fungus dida ) pro-
pulJulatj ea qvantocyus aulerenda amp; abfu-
menda ^ non acribus, non corrofîvis medi- ,
camentis j fed exficeahtibüs j ( ut vöcant ) P7J,

{hqvèïitis:nbsp;iheuöbi

IA* Schmambi SpiU Nàrd.

■■ quot;quot;nbsp;^nbsp;V J11*

Nönnünquam verôifîe tantum fii.^
mitincremèntunij Utneceflèbabeamus filo
fèrico eundêm ardiùs cirCa radicem tamdiu
ligare, donèc fùccô nütritiö deftitutus é-
mafcefcat, tandémque décidât. AJiàs in,
pfincipio operculum ex lamina dufeâ vel
geritea ita apponitur durae matri, üt camis
fiingofœ pröventus comprefïîone iftâ impe-
diatüf.

Contingit àliquando ^ ut fùpériof cfànii
tabula pundimkdàtur : Qvo in çafti TH-
pdno Ekfôliativo utendum, ac eotifqvé ôs p.^^
abradendnm j donec pundura difpareat,
ejusqye veftigium non amplius conlpicia- tab. lû
tur.nbsp;F.i.^,

Os Frontale notabiles habet caVitàtes;
qVapropter fraduram palFum multis impo^
Âiit cerebrum graviter vulnerattim credenti-
bus, qvum tamen non nifî fuperior ejus ta-
bula , longe fatis ab inferior! remota, laefà r
^erit.

Dantur cafus , in quitus fraiiÄurae cranii
Bnbsp;fufpicio

Ignbsp;EXPERIMENTA

liilpicio qvideraadeft, ubi tarnen fola cutis
incifio liiflScit, languine enim extravafato,
pcricraniumquemalè afficientej fadâ via,
exeunte, fympomata remitturit.

Sic tthmfijfurâ fatishianti cranio infiiélâ,
ut pus per earn exire poffit, perforatie ejus
minimè eftneceflaria.

Neceffitate urgente cranium fiib tempo-
fali mufculo fraéhiram aut fifluram agens
perterebrare liccbit, dummodo fècundum
carnoiàrum fîbrarum longitudinem incifio
inftituatur.

Defrejfto crdnii prœprimis in pueris non
femper requirit Trepani applicationem :
Nullo enim urgente lymptomate notabili,
capiiii tantùm circa locum deprelTum font
abradendi, amp; pars afFedia fommtk cepbali*
(is calidè fovenda. Cranium namque de-
prefîum quam vis maneat, raro tarnen pati-
enti periculum portendit.

Cranii in pueris depreffi reftitutionem^
bit. Ùde quam Ope Cucurbitulà Bannes nonnulli in-
apudSo- tendunt, improbamus, quoniam hoc mo-
iif^i\' do, integumentaàiùbjêdoofîcfacilèlèpa\'-
rantur, cranio rémanente depreifo.

Quœritur,anDuram matrem fecare lice--
at? Rèfpondetur : Ubi certô conftat materi-
am inter meninges hxrçre, incidendam e^
am ( licet non fine pçriculo ) cçnfemus. Me-^

dicus

CHIRURGICA.

dicus interim amp; Çhirurgus fti^ qvoqve famœ
Coniiiiant, Oportet.

EXPERIiViENt. VI

De Strairifmû.

OCulorum mufcuJis, paralyfi feù coçi-
vuifione Jabobntibus, Vei nimiura
relaxatis, vei mala coniüetudiae cbntortis,
antagonife magis contrahun tur vel exten-
duntur -, bculusque verlus unum aut alte-
rum latus defieaiu Si enim mufculus ocu-
iumadducens aifeaus, tumnaium feu can-
thum majorem, fi abducens,caluKummi-
norem refpicit.

Primum nati inEmtes pra; reliquis hóe
malo afficiuntur, cuod illorum mufcuJi ad-
m\'ödum tenellï a leviori cauÛ alfici poifint 5
Imó in cuiiis jaccntes fblâ lucis pertmaci

alpeaioik(pödiIïmüraviüo oblique fi fiat

verHis candelaiTiardcßtem vel lucidas fene-
ftras ) Strabilmum incurrere experientiâ
conftat. Non raro ab ihopinato terrore^
fulgure, frequentius autem~ a convüjfioni-
busEpilcpticis infiaitibus fope^venientibus,
hoe malum ortuni dukillc , coxnpertum

Summe itaqüe neceflarium erit, matres
ita cómponant cimas, ut cândelam ardeiî-
tem, aliâmvç lucçm obliqué alpicei^e infan-
B ïnbsp;tel

20nbsp;EXPERIMENTA

tes non poflînt j Siverooculus qvodammo-
do jam diftortus fît, contrarium priori fî-
tum componere çonvenit, ut oculus affe-
du^ fènfîm motui naturali iterutn afTuc-
fcat.

Ubi diftorfîo verfus nares obfervatur,
nonnullifîoccos chrcmefino colore tindos
angulo cxterno apponunt, ut hos conti-
nuo relpicientes oculi priftino ftatui reftitu-
antur.

His verô incaflùm t\'entatis, larva duo-
bus foraminibus oculorum regioni oppofîtis
praedita, faciei fuperimponenda, ut ita in-
fans per dida foramina lucem intueri ne celle
habens, oculos in linea reda objeda aipice-
re iterum erudiat.Cujus larvae delïneationem\'

Schultnbsp;Schultetum.

Jppm\'d Si vero Oculi diftorfîo ab humore acriori
Tab. IX. alterum ex mufculisvellicante amp;cpntrahen-
F- teortumduxerit, Catnpbfmaex Lalïedulct
cum pane bis coElo amp; tantiîlo Craciparatum
calidè oculo applicandum, quod acrimo-
niam temperando,. fàepius levamen attu-
lit.

Si exparalyfimalum oriatur , Antipara-
lytica. conducunt, fix; Fotus, quos Salv»
Anctb.Beton. Uyperic. Rut. amp;c. ingrediun-
tur,magnas fa^pius finit efficaciae.

Hïec autem Ipeciatim locum habent in
primum natis, infantibus amp; puçris : In adul-

tis

CHIRURGICA.nbsp;21

tîs enim partium tubulis durioribus, fibril-
lifque craffis, rigidis amp; inflexiiibus gauden-
tibus, inemendabile fcrè malum Strabilmus
elTefoJet.

EXPERIMENT. VII.

De Catnracite Bepofitione.

\'Irca oculos elegans amp; fubtiliflîma oc-
\'currit Operatic , quam Cataraäde depo-
fitionem yocant. Contingit enim non rarô
membranulam quandam five pelliculam
adhaerere interna uveae parti, qua interveni-
ente radii ab externis objedlis procedentes,
adretinamulque nervumqve Opticum pe-
netrare neqveunt.

Non tamen ubique eodem modo feie ha-
bet : Aliquando enim pupillam ex parte tan-
tùm pellicula tegit, fubinde ad medietatem
ulqve eam obumbrät, imo nonnunqvam
totam obfcurat.

Qvandoqve malum in ipfo humore cry-
ftallino haeret, cujus antica fiiperficies opa-
ca reddita colorem mutat, jfalvo manente
humore aqveo.

Affeâus hic pro Cataracta ab imperitis
habitus, Catarada propriè non eft, fed
Cryftallini humoris obftruftio à particulis
terreftribus , nulla arte tollendis, ortum
trahens.

B 5nbsp;Mem-,

u EXPERIMENTA

Membranje iftius eolores, multum inter fe
vanare folenr : aiiqüandp enim aibicanti,
nomiunquaw gryfeo, fubinde vitreo,
■qvandpqveflavo, mox viridi colore pr^di-
ta conlpidtur^ faepe chnlybis aut caftanex
colorem 2:mulatur amp; non raro nigricat.
Melioris autem notae mem.branae funt qvs
lividae, amp; pedarum inftar colorata: vidçnr.
tur.

Notaiîdum interim hoe ■ ioco venit,
qvôd Iris in Gataradâ Jaborai\\tibi;s aliqvan-
do, veluti in fanis, contrahatur amp; cHlate-
tur. Subinde vero aut contiada aut diia-
. tata, firmiflîmècumipiàÇataraaa conjun-
^a immpbilis maneat-j uniçumqve qvafi
corpus efformet. Id qvod façfiè explora-
tur, fi palpebra; claufœ Jeni fridione agiten-
tur, iifqpç apçrtis ücuius,fïibitó infpicia-
tur.

Antequ^ira Cura xnffitiiatur, examinan-
dum, an Catarada fit incipiens, an vcro
çonfîrmata,

Inincipienti, externe fingulartm ufiim
, habet Infüfum Crqci Mefallorüra ut amp;
fanguiscolumbiîiusealidè a^lhibitus. Vel
Succ. Exf reff. Cheiidon.

FœnkuLafi,

foU Majoren.

Eufhr^g.

CHIRURGICA,
Rut^

Flor.Rofar.ruànaa.f],

Ahes^

hdyrrb.

Caphur.x.%.

F. S. a. deßiUam ex M B.

Se^uen^ etiam mixtura iaudem mer,et^r,
ït. Aq. Fœnicul. ^x.

Regin. Hungar.^iW.
Sp Sal. Armon.gmt. vi], M.

Pra6lidnoimullihocin calii McrcuriaH-^
busutuntur , quibus ejusmodi coacretioncs
mcmbranaeeas disfipatas fè vidiffe affermit.,

InconfirmataverciCatarada taÜa medi-.
camenta\'perperam adhibentur, nihilque
plané eflSciunt. Hinc ad Chirurgiam uni-
cè tanqvam ad facramanchoram qonamp;giem
dum. Quae tarnen non femper locum inv4-
nit:

I.nbsp;Videlicet cùm aeger de dolore Capi-
tis pertinaçidiu cqnqveftus,, eodem adhuc
laborat.

II.nbsp;Ubi febricitat, autln aÜUm nîor-
bum, vel notabilem fanguinis intemperi-
em aut Cacochymiam incidit.

II L QVando Catarada ad nigredinera
autflavedinemvergit, vel plumbei coloris
confpicitur.

\'ly-., Dumfàârâpalpebrœ frißione, I-
B 4.

14 EXPERIMENTA
fisneqvedilatatur, neqve çontrahitur, fgd
m fùofîtupermanetimmobilis,

V. Deniqve, fi humore aqvco amp; Iride
benèconftitutis, malumhœreat in humorç
çryftailino,

Prîetcreautrum Catarafta matura fit nec
ne examinandum. Catarada nondum ad
maturitatem perdutfla cognofcitur

I.nbsp;Si poftfaâam paJpebrœ friclioncm,
pellicula in partes diyifa amp; mobiiis conipici-
atur,

II.nbsp;Si radios candeise, pliialàm aqvâ
repletam tranfeuntes, percipi.u , coiorés-
qve qvodammodo adhuc diftinguat. Qui-
bus in cafibus Operatic non eft inftituendâ,
fed in aliud magis opportunum tempus dift
ferenda.

Ubi Cataradla jam matura, ( qvod in ali-
is citius,, in aliis tardius accidit ) fequenti
methodo procedendum.

Corpore purgato, die fereno amp; lucido
horis matutinis, deponatur eeger in fedili
luniinçadverfo, hinc óculus fanus oblige-
tur, mpx Chirurgi hypochondria brachiis
fuis ample^atur, tptoqve Opcrationis tem-
pore qvietum fe teneat. Caput interim pa-
tientis miniftrorum unus à pofteriori parte
immobile contineat,

Nonnullis in more pofitum eft oculum
affçdum priusm^ieati feeniculi halim irro

rare

»

CHI RUR Gl CA.\' 25
rare, palpebrasqvenonnihilfricare, qvod^»,
tarnen nps fummopere necefTarium non pu- delineiu
tamus.nbsp;tarn fo-

^fwitaqvc per pannum laneura aliqvo- ^e^P«^
tiestransmittatur, utparum incalefcat,
ptiorqve operation! evadat : Mox Chirurgus ^^atn.
palpebram aperiat, ffgroqye ad angulum ^rab.
majorem oculum ut conyçrtat, injungat. viii.
Tum dextrâ manu fifinifter, finiflrâ \'fi dex= f-\'-i-
teroGulusiaboraycrit, unicpidu, acpreft
fione aliqua tunicx Corneae , ftraminis di-
ftantiaabiridc acumimponat, qvae fenfimi
qvafi terebrando per Corneam adigatur} U-
bi jam nullam fentit Cbirurgus renitentiam ,
fignum eft intra oculi bulbum acûs culpide
p.erventum ; tunc ad ipfam pelliculam incli-
nanda acus, cujus culpide paulatim illa fe-
paranda ab Uveae margine, ejusqve parte fu-
periore verfiis inferiorem ; dein leniter ver-
tendo intra oculi bulbum ad angulum oculi
externum paulo vehementius deprimenda,
donec ibidem haeferit.

Qvod fi inter operandum refraélariè ad
fiiperiora iterum afcendat, vel in minimas
partes abeat, tuncCatarada tota, aut par-
tes ejushumiliori loco ad aliqvot momenta
detinendasfiint, ne finita Operatione pupil-
lam oculi rurfus petant.

Operatio dum peragitur, fedulo caven-
^um, ne Cryftallinus humor amp; languinea

ß 5nbsp;tunica--

id EXPERIMENTA

tunicarum Vîifcuia durioriattaélu IsJantuCf
lis namqve laefîs.aqueus humor (ànguineus,
jnalumque immedicabilereddipoffçt.

Hifce peraétis acus prudenter retrahenda
amp; extrahenda, oculoque kfonbsp;cx

4q. Rofat, Album, ev. cenquàffat. amp; unùU^
Alum, cum linteo duplicate admovendum,
amp; lànus aequè ac affeélus oculus devincien-^
dus erit. Pofteâ capite elevato qvieti fe
componat, Ibbriè amp; abftinenter per aliqvot
dies vivat, cibifqve liquidis utatuf.

Du3e vero in hac Operatione occurniîit
difficultates. 1. Qrod ^icutior açus fa-
cillimè quidcm per Corneam trajicicatur ,
fed ad Gataradam deprimendam minus
conveniat propter cu^idis^ ftenuitatem ,
qvîe facile aut pelliculam in partes dividit,
autvalàlanguineaiaedit. IL Qvod acûs
culpis , lîobtufîor fùerit,nonitafâcilè Cor-
neam perforer, prseprimis in iis, in qvibuï
écamn Çornea admodum dura exiftit.
Mtnea^ Hincnovo cxperimento, amp; felici fucceS\'
iide L- ^ inftituto, duplici icilicet utimur, al-
frapofitsriacutaamp;:excav4fâ, alferâ obtusâ. A-\'
indiçem cutâ perforatio inftituitur fine terebratione
^^^^ tamen : mo-^ eadempaulilperretrada eavi-
^ tateluâ excipit cufpidem alterius acùs, fed
obtufae, per foramen acu excavatâ inftitur
turn facilem jam viam invenientis. Renio-
tâ itaqueaeu excavatâ, obtusâ,. eo quo fu--
prânbsp;eft modo, Op.eratio abfblvitur,.

EX-

B

h

Ç, I !

• I ■

f. - I

%

-m

CHIRURGICA.
EXPERIMENT. VIÎI,

lgt;e Oculi Sy mphyß^

CUpcfiores palpebrse cum inferioribus
Mnonnunquamitaconnafciintur, ut easa--
perire plané neqyeatpatiens. Quo in cafu
ope lanceok portio earum prudenter fepa*
randa, reiiquumque fôrfîce( cujus altera ex-
tremitas culpide obtusâ aut quodammodo
•rotunda prœdita eft ) incidendum. Fadâ
incißonf CoUyrium ex cicatrilàntibus amp; deni-
niter aftringentibus adhibendum : Externe
vïddicct ex Album, ovi, Alum.Sgt;cAq. Rofar,
Intra palpebrasautemCtf^r. ex Aq. Fiant,
€um Tut.praparat,nbsp;.

Coalefcente vero palpebrae intcriori füper-.
fiele cumipfo oculi bulbo, videndum, aa
illacohaefîolatèfeextendat. Qvodfîtanta
non fit, Emplaftro glutinofo palpebra a-
perta tenenda, forfice tenukrivû lameolâ
fiibtiliori prudenter feparanda erit.

Poft lèparationem Cpllyrium prœfcri--
ptimi convenir, cicatrixqueintroducenda;
qvod tamen non fèmper fiiccedit, fed nova
iionnunquam fublèquituradhxfîo ; Tum
rppr£eftat/rf«ww^»2ex pergamenacum Tin-
Burâ aftringentivûVino Tintnbsp;ad

Gonvexam oculi fijperficiem efFormatam,
parti feparatae interponete. Singulis vero

die-ï

îgnbsp;EXPERIMENTA

diebus hsec interpofita lamina renovanda,
novaque in prioris locum fùbftituenda, do-
nec tandem ad cicatricem vulnus perduca-
tur, admoto extçrnè leniter aftringenti
collyrio.

EXPERIMENT. IX.

Be Oculi Cicatrice alhicante.

Ornea Ocu^ tunica pellucida, non ra*
^rô deforriiis reddimr macula quâdam
albicante, ingratum ipfî colorem inducen-
ti. Haec Iridem faepius tegit fine notabili
tamen incommodo. Aliquando iplàm pu-
pillam adeo obnubilât, utradiis ab objeétis
verfiis oculum tendentibus ingreflîis denc-
getur, patiénfque magnum ita patiatur vifiis
impedimcntum.

Malum fi altas nondum egcrit radices ,
conveniunt Collyria de acredine participant
tia, v.g,

Â^.Vmie.

Euphrag. aa. ^iv.

Tut. prapar. 5].

Fi trial, alk 9 ij.

M. amp;leniigniscalore coqvantur parum,
Colaturae guttâ una âut altera bis térve de die
oculus irroretur. Si veró adfuerit inflam-
matio i Colaturae poflunt addi C«/»xv.

Cïeteram egregius eft pulvis aliquis fca-

ber,

CHIRURGICA.

; bèr, quo non raro maculae hujus fiiperfici-
1 «sabradituratqueconfumitur.e.g.

Bol. Armen, (^velpotius Tuu
ppar. ) 5],
Puh.Ojf.Sep\'u.\'^^,
Sacb.Cant.alb.
M. F, Pulv. fübtiliflïmuster dç diç o-
cuioinflandus.

i

EXPERIMENT,

De Oculo Artificiali.

VArioii , Morbilli , Inflammmationes,
Vulnera, Ulcera amp;c. aliqvando adeo
malèafEciuntoculum, utvelvifum deftru-
ant, vel oculum exedant atqve confii- )
mant, vei turpi cicatrice deformem red- \'
dant.

Quoniam vero irreparabile hoc malum
eft, artisChirurgicx Cultores Artificialem
Oculum fibi fabricari curarunt, qvi nihil a- *
liud eft, prxter HemifphaEtium ahquod
«X vitro confedum, atqve ita coloratum,
lit cum ocuh facie externa plané conveniat./«lt;3r\'
Ex lamina qvoqve argentea aureave ex- Schult.
Javatâ amp; vitreâ cruftâ ( qvam Noftrates ami-
^\'eerfel vocant ) obduda, oculi coiorem fu-
Perficièmqueaemulante, componitur, at-/-^^\'*\'
^UeinfrapalpebrasoculoI^foadaptatur, i-

ta

EXPERIMENTAnbsp;I

ta enim mom oculi al^eäi capfula iila ärtifi-
cialis, ac fi oculus iànus ciTet ,\'movet:ur.

Longé tamen prasferimus Hemifphxria
illa ex vitro confeda, qvod Iplendorem
fuumrediusfervent, qvam h^ capfala; vi-
tro obdu6ke, facile colorem fiium, ab hu-
more ^ oeulum irrorante, mutantes;

Hoc autem ut fehcius peragatur, ante
appiicationem Oculi Artiiicialis, applice-
tur prius laiïdna qusdam plumbea, eodem
tnodo excavata, quam per biduimi aut tri-
duum geftàt patiens, ut Ita malè conftitutus
oculus ejusmodi capfula: vel vitre?^,vel aureae
deinceps applicandsç, ftnfini afiuefcati

experiment. xl

î)e Polypo NariwHi.

\'Arium eavitatem interiorem tuinoir
qvandoqve occupât, Polypus didus j
modo carnofüs, modo pituitofus ^ colore
aliquando rubicundus, liyidus vel obfcu^
rus, fubinde molliufeulus, Vcl carrilagi-
neus, pedunculo fuo nonnunqvam pendu-
ius, vel multi^ in locisnarium tunica; inter-
nae annexus, quo nares non tantùm clau-
duntur, fed reipiratio amp; loquela, praefertim
tibi poft Uvulamfefe extcndit, notabilifer
praepediuntiir.

Prœterintempèriemin iplà pialTa fangui-

hea

CHIRURGICA. p
tïtà qusj-endam, non raro Uicera,
morrhagia narium, Coryza, Catarrhi,Ca-
fus, hunc afFedum prascedunt* Licet au-
tem utplurimum fanguinem non fundant
Polypi j aliqvando tamen langvinem fuii-
dentes, aut etiam cum Lunae phafibus ^incrê-
mentum amp; decrementum lùmçntesj con-
ipiciuntur.

Si illorum color lividuis, plumbeus, aut
fi tumor eancroiiTS conipicitur, difficiilimè
reftiiuuntur. Nec ità facilem euram admit-
tunt , quicarnofî ôc duriof es ; faciliorem
vero i qui albicantes, molliriculi amp; unicO
pedunculo penduli apparent.

Curatio ablblvitur vel medicamentis, vel
filo, vel ferro. Filum tameh non ubiqve
Convenir , quodlàtis akè Poiypo ligatura
injicineqveat. Si tui tamen hac methodo
Polypum cxffirpandi animus, procedat üti
Hildanm in Trago Scirrhöfo ex aure propul-
lulante, Obferv. ï, CcKt. ubi inftrumenti
amp;fili ufum diftindèproponit.

Quidam ex amicis Chirurgis utitur eâdem
inftrumenti forma,fèd minorij quali Uvula
reftcattir*

Alii fîii ufuto déclinantes, medicamentis
ntuntur primo mitioribusj dein fortioribus
corrofîvis.

Oblèrvanduminterim, ut Narium interi-
or tunica fana adhue ravmiatur gt; amp; obduea-

tat

p EXPERIMËNTA
tur Ungucnto albo Caphurato, Populeö f
Refrigerant©Galeni, autNutrifo, ne par-
ticulae raedicamentorum applicandorum ni-
nüs acres partes iaedant faiias.

Polypo itaqve tollendo feqverttia infer-
viunt.

Zié Succé Granator. co5i, inffijf* q. fi\'
quo Polyp. oblinatHf.
CortiCé Granator. Sabin. F.
pulvii. Polypo admovendus.
Cap. Mon. yitrioL
Vitriol. Alb. puber,
y.. Cap. Mort. Vitriol. S\'ubtil.pulv,
Ung, JÈgyptJiquidior. q,pL
Alum, cum Bolo Armen .
^^ Spir.Vitrioheum Aq.

Plantag.
ZC, Aq. Fort. cum Aq.SoUnt
Subinde radicitus exftitpantur aqua dum
Mercur. Sublimati-coéla. vel
y., VitrioL
AÈrugin*
Alum*

MeUis aa. q. f.
M. F.cumAceto UnguentummoUe^
Notandum auteni^ tenuiora medica-
menta penicillö, majoris veró coiififtentia:
linteis carptis elTe admovenda.

Verum haec aliquando nihil juvant, fed
inftruincnro, porffx eamulam dido r Po-

iypus

CHIRURGICA.
îypiis auFerendus venit^ Cujus inftrumenti
effigies exftatapudamp;x/fWW^» liH.ï. de Effi- Mi
caciChirurgiap..ii5. - \' ■ .nbsp;^^^^^

Praeftantius autem illud inftrumentum fa-
ret, fi in concava parte foperiOre iiobiis
aut tribus dentibus qvadraris amp; acutis effet S!^
prœditum, qui Ermius didum turaorem ap- Schult.
prehendere poffent.nbsp;inAr-

Estraäro Polypo reliqvix inurantuf ferro
ignito per CannuJam naribits ImmiiTo, ut ^^^
ita Polypus rädicitusexftirpetur ; alias enim
facile jrecrudefcens malum difficulter per xne-Fig^
-dicamenta Cauftica amp; Ailringentia reftitui v ii. \'
po/iet.nbsp;\'

Non tamen ubique ferro ignito utuntur :\'
Extrado enim Polypo admovetur Spiritus
Vini cum mdle rofaceo miftus, çoque folo
poft extradionem patientes curant.

Solus etiam Sp. Villi, vel Tindura Cina-
mom. cum mclle Rofaceo, cumfucceff«
admoventur.nbsp;•

Dexterrimus quidam Chirurgus, experi-
cntiâaliquotiesedodus, Exttadionem dif-
fuadet, amp; aqvâ folummodo Cakis utitur»
xjvâfepius Polypum tangit, qvaqve ni^er
adhuc Polypum , ad labii fuperiori^ oraiß
pendulum, feliciflîmè fuiZülit^

EX-

34nbsp;EXPERIMEl^TÄ

EXPERIMENT. XIL

De Hordeolo amp; Grandine.

IN palpebra luperiori concrefcit aliqvanäo
tubercuTum, rotundum amp; pelluddum^
mqbilq fimul, atque digiti preflura: cedens,
Gräds j^aAöf^w» vocaturv LAtims Grando.
Aliud ejusdemïerè natura tubercuium in

palpebrarummargine pilofooceurrit, Hor\'

deolumy ob hordei grani Tunilkudinem.^^
nuncupatum.nbsp;v

Sspc in Abfceniim abeunt-, amp; rpontè
rumpuntur, , Qvod fi non contingdt, a-
cus benefido capitulum albicans aperien-
lt;Jum, amp; materia intus colleda! exprefslf
EmpIaftrumCicatricans imponendum.

Ubi ex pedunculo pendulum/^orilpicitur
tuber, ligaturaipfieritinjidenda, qvae qvo-
tidie ardius conftrida mberculum tandem
ieparare valet. \\

Durius qvandoqve occurrens tubercu-
ium, pulticula fequenti ad maturationem
perducendum.

. Medtillpan.

Croc, 94?.

Witell.OvïN.j.

LaB. Vaccin, q. f.
M. F, Cataplasma, /qvod duobus lin-

tca-

\' CHIRURGICA. - ^^
teaminibus Cambricenfibm impofitum ap-.
plicetiir.nbsp;: 7

Jada fuppuratione pfocedéndum ut fu^
pra,nbsp;inbsp;^

Si acrior fuerit materia, ab eaque palpe-
brs fuperficies cartilaginea corrofa appareat^
^brasa prius lüperficie l«saimponatur

Op.cumMeJleJRoßc.pamp;rrn^mm.

Trajedionem fïliv in modum fetäeei\\
utpote nimis moleftam amp; eventüs dübii^
qvicqvid alii contradicant, non appfóba-
Jtnus.nbsp;. \' : ■:r-::..)a

Si in interna palpebr^e parte ,\'óculuia
tangente, HydatidesexiguEE, aliavètübéf-
cuia conipiciantur, illa mature aperienda-,
iiCqvf^M. Op. conqvafdt. mm Aq, Rofar,
applicandum, cavcndumqve, ne palpebra
cum oculi tunica contrefcat,

EXPERIMENT. XIII;

jye Hypopyo, five Oculo furuknto,

AFficitur aliqvando Ocuks, qvamvis
rarius, afFedu quodam, qvem Gr^^
ci yVflHrwof, Latini Saniem in Oculo vo-
cant* Eftautem nihil aliud , quam cok
ledio materie pürulentac mobilis, in ipfo
oculi bulboconlpicuae, qv« fubinde pupil-
Jam occupando, Jucis radios excJudit vi-
liimqve deftruir.

C inbsp;Ca»-

^é Expérimenta

: - , CadTamagnafeit ;viel\' Extsrnam, ■ .vel lû^
témam.

,jji%jCemèoriri potdtà\' Caili^ Idu y Con-
tufione, Vûciferatione, Vehementioribtîs-
tjY^^iiburyis eScercitiis, tjvibus vafoalum a-
^qyo^ faiiguiReum r tmiicae Uveas laellrm j
^iguin^m-lubv fosma fanguinis effundit^
qvil)revi ttyitpwiß.iajqrvallö\' materia puR-*
içiijïB\'^fkiem âffum huic malo viam

faîîiî-evr^-î.-.:.-nbsp;:

pbâeTriïan-poflunt Deö-u«
noftri\'Aquofî folito patentiores rsdditi
^irtJ.uiià cum aquçotfaimjorcpamctiias.crafri-

a reiiqyo,faiT,gtiiîtajdivortiumamp;cre^^

^tgMr^yifîiiitteiid-o.,! q^œiJicituli b\'ùtbô cbe-
^tçriam/pimdencam reprxfeiitare

Interné vero/non foatKl- Hypopyum p^r^-
tendit, gravis Dolor capitis diu perdurans,
continupque eK^ci^îïSi i trorrofivo amp; a-
cri fanguine ortum trah.ens, qui difta yaf-
culà-lâ\'dèiidô ,\'\'ma\'reriämqve ejusdenï indo-
lis, in ocuU bulbita^exfpuendov fores ipß
paotdic.:: ,nbsp;T \'

- Inier medicamenta eicterna commenda-
irims f«qv:ens ^ ■veldiuiclknileCollyriuraV ■
.V Mnbsp;Hofar^ •nbsp;- ; \'

■ Aix^^ ^ Fœnie.a^-^
■ iv y\' -Ttft.pVi^par,^^

4ntimn, Dmphynbsp;- ;

„quot;^nbsp;Tm5lur,

^CHIR^RGIGA,^
Tmcîur.\'Croc.^Y \'
inbsp;quot;2iq. fiègtnitîun^

M. F. Collyrium td\'cjvaterve de dié\' çàîi^
dè\'adhibendiim.nbsp;:

£quot;0 namque aliquàndoquot;-materia piiruïert-
ta incisâ amp; \'attenujjtâ, prifEnus bculis vigèi:
iteÀimfcôhdliatur. - ^ \'nbsp;■

iMateriâ vero in oculi bulbo harrcnte ni-
miscrafsâ, nuilifqvemedicamentis\'tàm ex-
ternis qvàm internis auscultante, funt qui
patienris caput tamdiu motitare fbicnt, do-
liec ipfa materia locd mota, in varias abeat
■pàrtîôulà\'s, ; externis\'deîttcep medicairiéntis
difcutiendas.nbsp;\'

Verunl enimvero Methodum illam pati-
enti nimis moleftam plaiiè improbamus,
çùm tam ardè inter, le, Gchacrentes parnbsp;■

hoc modo à vinculis fuis liberari nequeant.

Pr^ftat.Jtaque inftmmento , huic .vii^i UnlAe^ ■:
corivenieriti\\ \'turiicam Comeam iècundum keren
fibrarumduÇtumexfra Iridem, (imxiX èc
nicl pertundere.; ut materia: ibidem cpl-^
ledse -pateat odtus. \' Si verô non iùrîîcien-
I ter prodc.it, oculi bulbus parumper com-^,^

primencîus, moxfibris fefe jam contrahçiv
\' , tibuslèqiiens Collyriumadœovendum;

jnbsp;lAAq.\'Plantug.

.....Sïefalhi ^j. \'

Sem. Cydon. Sij.

C 3 : ■ M, F.

^nbsp;EXPERIMENTA

: • M.F. Cûlfynum. ■ :
Quo folo poft fjâram incifîojiciTi curatio
jionnunquara abfóivitur.^

Qvodfivulnüsculuminflictiim diâficilius
confolidetur , Aqua Planß^g. cum Album-
Ov. conquaff. amp; tnntillo Croc, applicandum.

Sivero cicatrix oculi ftiperficiem defor-
mem reddat. \' ; :

y..Aq.PlaMtag.\\iy
Tut. pr£par, ^ij.
Lap. Cdttm. ^j.
Sacb. Cant. alb.
M. F. Collyrium bis terve qvotidie àd-
-ïiibendum.

experiment.xiv.

he Aurium Cbirurgia ^Ceruminibus S^c.eX\'
trabendk.

GErumen, auriumque focdes hieatui
auditorio inhacrentes 5 eum aliquando
ita obturant, ut furdafterreddatur patiens i
imo ipfam fspius incurrat furditatem.
Auri^ Qyoincafu(fi molliufcuiafucrint cera-j
fcalp, mina ) Aumcalpio extrahenda erunt, - pro-
ipud bè cavendo, nc inter extrahendum Tym^^ \'
Soling, p^j^i membrana, cutifve meatûs auditoria

m Fig. glïindulofa, laedatur.

SiqvsdamCeruminisportio mcmbran^

CHIRURGICA.
jfenaitcr annexa maneat, didoqvc inftra-
mento ab eadem avelii nequeat,

Uyiromelï. Calid. q.fi qvo ope Sypho- ,
nis aliqvotics, auris eluatur, ita enim de du-
ritie flia; remittit,, feliciusqve extrahitur.
Eodemquoqueauriscalpio. yel ferramento»
filinteum carptum ei affixum,, eruitur.

AdLapillum,, Nucleum ceraförum, fi-
joiileve durum corpusmeatum auditorium
obftruens ,„ extrahendum , vari^ forma:
Aurilcalpia requiruntur.

Ut vero eo facüius. Operatio peragatur,
oleialicujus.guttx aliqvot auri prius inllii-
hndx. -

Pilo eundem meatum obturante, amp; in speat-
nmagnam molem intumefcente, inftrumeu- lum v.
to ,nbsp;jpeeulum dïdo , utendum , apud.

qvo meatus auditorius,, diduéliS ab invicem
lateribusfacilius inipiciatur, amp;£abapisum- ^^^
ve Aurifcalpió melius extrahantur.nbsp;quot;

Quod tamen certius aliquandopcragitur,
fi oblato fternutatorio caput concutiatur.

Globulus ligneus aut plumbeus eodem
modo erit extrahendus, non vero TerebeUoy
quo globuli cx aliis partibus eruuntur; eo e-
nimhocincafii premuntur nimis; amp; preffi
non raro Tympani membranam gravitec
afEciunt.

Aliquando 7ïzr«»lt;s?4altiusimmiini extra-
hi facilè nequit, iplamque fiirditatem ihdu-^
C 4nbsp;cit.

.■4® EXPERIMENTA

pi^^ du Qvo in caiù fi nec forcipe nçG Voirel-\'

Sculu la qvi id profîeinaùsf mfirumeitto ^ cylindro

y/i^^r. âcutiori donato , extradio facile peragi-
Jemnd*nbsp;,

Qrodil Aîîinialcula, Mufcse-, A-
, fcaneJEamp;idgeimsaîia infèéta atiris meatum
fuerintingrclià, IpongicE portiuneula ftylt»
ferreo aîliganda;, quas-refinâ Terebintinac
imbiira.ai;ri iaimitfatur : qvâque dum ani\'
maloilumipfiadhœrer, baud diârcuher ex-
trahitor.nbsp;■ . ; :

Siven) exrvofo res naiidkfn fjccellèriry-,
- irximifib UquorcïKTîarkaixtB .v.Jg.- Sueeo Ab-
fintb. Cent, minor. Tinii. Card, bened, Oteâ
Amygd, amAT\' 01 Tmnacet^ nçchiîtur atquej tquot;
■ ruuntur. Quo\'ai-tificio etoîirt-vernies-,-tins
■Tneatûs auditoriîulceribiisprogmti j inter\'
ficiuntui^. , . : ■

EXPERIAiENT. XV.

Ds Aurium Èxcrefcéntiîs, Doloire Tubs
Asovifiica.

EXcrefcentia: Aurium carnofae vel fungo-
làe prudenter iûnt îracTtandas ; forfîce
nirnirumvel cuitello, fi paffibile, abfcin-
dendsE, partiquelasfe flypticum parum sut
nihildeacrimoniaparticipans, nemembra-
na Tympani Is-datur, appHcandum r moï
turunda durior Ujiguento cicatricante obii-

ta»

, pulvere C. C alperla imtnit-
\'terrdä. - ^ ^ \' ■

Alias optato cum fiiccefFu ejusmodi cx-
erefcentiae lifdem medicämeMtis, quibus ca-
runcuk irf meatu urinariö,^ cüHntur.

Hinc-medicamentum icqü^ns niaximo-
pere commendamus j

^.OfflSep.nbsp;■ -

c.c.nfi.nbsp;\'

\' y-\'AMh lot. \'\' ■ \' \'\'\'
Arifl. \'Rk.aa.r^]. quot;\'\'[ \' \'\'\'
Ahm.Ufi.-^.
M.F.PulvU Sukiliffi\'
Jüe\'mT/L.Ol. Rofar.\'^i]:\' \' ■
\' \' Xith arg. aur. ^y

Coq.adEmptaßricon0,tunc ab tgne re*
Tfioveatur , amp; addatur prsdiBus enlvü\\
mifceahtttrqve adignern tsmdiu y donec du^
riufculum evadat medicamentum. \' \'
Huj\\isportiqncula excrelentxae admou c-
j, andern fenfim amp;lenfimcoliimit. quot; ; ■
f Nonnunquam meatus auditorius mem-
y branä qvadam ßcuti Velo expanfb clauditiir,
qvae pertundenda, amp; pertufi cicatricanda

»=cnt. -

Si vero illa mcmbrana prope Tympani
membranam eonlpiciatur, camque tegat,
cave operationem inlktuas, led manum

Cj , Aiiq-e..,

jfj. EXPERIMENTA

Aliquando aures intolerabüi afiïcimitur
dolore. Qyo ia ca£ù fàepiua cum fùcceflù;
jidhibetur fèquens,

C0re.gr.xi].

Decoä^ Chamm. vel Fœnu gnu

;nbsp;Pk .

Sach, Saturn:.
Hujus Mixtur« porti uneulà aurî calidè
îmmitatur.

Si dolor nimis veîiemens adhuc urgcat »
y,, OL Sem. fapav.
Caph. gr, V.
Op..Crud.gr.ï),
M.é Ami infliUentur^
Opiatistameij non.utendum nifî urgente
neceffitate. ,

Qyomodo inflàmmationesAbfcelîus^
^ amp; Ulcéra fînt tradanda, de iis, conlulantur
Aütores.

In qvavis Surditate autobauditionc, me-

^ dicamentis non cedente, coipi^enit Tuba
ielmeatnbsp;.]c r ^ -a-

Sonortfera, itnAcovtfltca ^ quamzgripro-

frapoß priisauribusadaptant, ut fonum diftinârius

inMcem pçrcipiant.

m. Si vero aurium adfuerit Tinnims Tub»

\' rarius pradçfTe fol^nt.

EX-

CHIRURGICÄ.
EXPERIMENT. XVI.

De Aure perforanda.

yCAtronae qvsdam amp; Puella: auris lo-
jLVX bum. nonnunqvam perforari cupi-
unt, ut per foramen arte fadum annulus
traducatur, qvem vel omatûs gratia, vel
.( uti perhibent ) pro quibusdam oculorum
afredibus mitigandis, pendulum geftant»

. Operatio bsep fadli modo fequenti me-
thodo peragitur Lobus levi fridione agi-
tatus, loco perforando atramento prius
nptato , acu modo ignitâ, modo nonigni-
■taperforatur, annulusqve trajidtur.

Non rarÔ autem contigit, annulum ex
aure pendulum, fbraminis fadi lams infe-
rius duriori attadu premendo, tandemqve
dilacerando, decidifïè, hiatu quodam cum
turpi dcatrice remanente.

: Ad huic malo lùccurrendum, Chirurg:
conveniens excogitârunt inftrumentum, pem9gt;id.
qvod Forcipem Cannulatam vocant : cujus lt;ipud
benefido, loco perforando prius nötato,\'^\'\'W•
lobi particula juftae magnitudinis( annuli ici- ^
licet trajiciendi craffitiem circumferentia \'
. adsequans ) aufertur, patulumque foramen
relinqvitur : mox annulus Unguento aliqvo
cicatricante v. g. Minio^Diapompbol. amp; fim.
oblitus tradudtur, ficque fine notabili in-

com-

44 EXPERTMENTA
commodo foraminis latera Eacilè confblï-

dantui. \' \' \' ■ i \'! r \' ■

EXPERIMEt; XVIL , ^

De HydroÈepbalo, j \' \\

DAtur Hydropis ipecies ti^ónèipcihc/^
Grzecis dida-, ab obftriiélis aut difru-
ptis Vafis Lymphaticis capitis originem tra^
hens. Hinc Tumores aquce coileéiiontós
inèöamp;nt\'v^el externè vélinfernè. \' Ëxter-
nè ihtër cutim-amp; cramüm-, Lnternè inter
Cranium-amp; Duram matremnönnunquam
inter Ddrâm ôè Piam inatrem y fubinde in-
ter Piam matrem 6c cerebri Corticem-/\'vél
denique in ipïis cerebri Ventricufis aquae
colliguntur, qvibus caput m monfîrofam
magnitudinem extenditur.

Infantes frequentius hoc malo corripiun-
tur quam adulti, qvoniam eorum valcuM\',
jufto àdhuC molliora, levi-negotio extendi,
nimis verîo extenlà facile diirumpi polluiit.
Sangvine- irtluper lùccifqvé iîb èo dèpenden-
tibus craflîoribus amp; ad obUf lidionem magis
aptisiuntpraediti.

■ Chi mrgus \' prudenter hîc -pro cedat quot;ftm-
nopereneceflàriumputamus ; Chirufgiâ e-
ivirri, incifione amp; perför^one inftitutâ,
n :;nç^^àmHydrocephalûm reftitutum audi-
riTré.lt; j fèdomnes, inquibus Operatiofuit
-nbsp;admi-

ÛHÎRUÏÎÔICA: 45

aclmiftifri-atä, exftiüaös inde fiiiffe, Pra-
did Rde dignîffiriii mianimitcr teftantür.

Si maiutn ■interne à Lympha craira\'amp; vi-
icida, Vala Lymphatica\' obftraènte, - origi-
fteni:fraxe»if4 -medkamerifa Voiatilia at-

S\'-^^orifera, Diuretids maritata, inter-
■wc: \'^flumptÄ, : utfainqve \' aBTöivunt\'. pagi-

, vel Fotus\'capiti
calidè admovenda V. g. Ex Fo/. Ancrmf.Ma\'
ior.Rorifmar. Abfint,Cdph.amp; Croco cum Ç,
lt;]. Fm^dïHM^l^^^ÏÏWtçrfQÛe die j-eno-
vetur. Vel

f kh. Rkd^ C^cîài, \'hßnin, Irid,

; \'•■• FloriMekß: - ■ • ••

^CumVino F:Catuplafma eodem mo^^
applicandum quot; \' • quot;nbsp;\' ^ : \'quot;

. Hoc GataplasmatePradicus qvidam fm-
■gularicumfucceflù Rîit ufus.

Nomiulli flîfcia; adminiculö, quam
\' fi^leniLatmi, l\'a CapcHif^e Galli vocant,
qvaqvetotum caput obvolvunt, Hydroce-
phalum reftitüere conantur, fedirritoplané
conatu.nbsp;,

Si verô malum \'fuerit externum, amp; in

prineipio , vçl fi 1 wiore hmnoris extravafa-

ti

4(Snbsp;EXPERIMENTA

ti prcflïoüe, Sutura à fe invicera recedamw
jmpofito prius Emplaflro de Cumino, di^
iàfciâpatientemaliquando reftitutum novi.

Quxritur , an Fohticuli,. Setacca., amp;
Veficatoria alicujus utilitatis hoe in affcdu

efiepoflÏnt?nbsp;. r • ^ r

Refp. Si Lympha acrior fuent, Yali$
Lymphaticis adhuc integris, prxter interna
medicamenta, eademproMè PraéUcis ob-
fervatum.

experiment. XVIÏI.

He Curanda Denmgra.

Ffter alias corporis noftri partes, intolcra-
bili aliquando dolore afFeftas, primas
fxpe tenent Dentcs, qvi varias ob caufas,
tantis non raro afficiuniur cruciatibus, ut
patiens (omnibus incalTum adhibitis raedica-

Infiru- mentis)dolorisacerbiflimiimpatiens, eun-
demampliusperferrenon polïït,

Huicincommodo ut fucurreret ars Chi-
frjpo} rurgica , Inftrumentum, qvo dolor hic
Indi- momento citius , amp; quafi incantamenio
cem, ^oiii polTet, excogitatum.

Inftrumentum hoe Cautenuma^uak eft,
qvod ignitum Antimgum leniter tangit, amp;
A^ cutim, una cum fubjacentibus nervuhs,
natomî- fecundoparivertebrah oriundis, adurit.

corumnbsp;autem tutius Iwsc operatiq abfolvatur,

fcnpt.a*nbsp;canni*-

€HIRURGIGAV

i:annula five vagina neceiïaria erat ^ quae cao-
terium didum tranfinittens, impcdimento-
cITe poffët, ne latera auris vidrüora lœdan-
tur.

experiment. xix.

vD^ Tienttum ÈxtraElione,

Etium Extractio felidter ut fiiGcedat,
unusqvÏsqve Operationem hanc infti-
tumrus, exadamtorum ut amp; alveolorum;
habeat notitiam, perqvam liecellarium ex-
-ifiimamus. Magna liquidem uti intep Den-
tés fie amp; alveolos oblèrvatur difFetcritia.
Dentïum minimi unicaqve tantum radiée
Aoxizxilncifores i Longifftmi OcularesCa-
nini, Crdjfißmi Molares appellantur, pro
quibus etiam duo, tres vel qvatuor radices,
totidemqve alveoli numerantur.

Gaudentqvoqvedentes fiiis vafis fangui-
lïèis panter amp; nervofis : Sanguinea videlicet
arteridlà à Carotide, Venolà à Jugulari,
Nervola ànervis accipiunt, qujeper peculi^
afia foramina illos ingrediuntur. Miuora.
tamen vnÇcuhlnciforibus, numerofiora Mo-
lartbiu, ( qvoram qvîelibet radix ramum ac-
cipit ymdjofd Canink, maxima, vero Oc«-
VrfWJiwdentibusfijntdeflinata.nbsp;\' gt;

Qvibus^orifideratis hau.d difficile colligi-
-tur, cur quidam dçntçs fadlius, qvidam

vero

EXPERIMENTA
vero diflScilius amp; cum periculo extrahan-

tiir.

Ad hanc autem Operationem débité ex-

ercendam varia reqvirunturinftrumenta : A-

îiis enim\'dentes Canini amp; Incifores, ahis O-
culares, ahis Molares amp; Sapientise, ahis
deniquc dentiura firufta amp; fragmehta evel-
luntur.nbsp;^ ^^nbsp;/

\' Inftrumcntoirüm huic Icopo conve-
nlentlum feqverttia potillîmum j in ufo
limt-î--\'

î.Peàesùafnni.
I r;:\'\' iJî. Rùfirum\'Gorvinum,
, jf. forcipes denmtA varix,
• i^. Pelicanm^
r\\ DentifiaîpUtnî.
f éi TruUa, ■

\'. Anteqvam verà,Extradio inftituaaix ex-
plorandum an vaeillet dens, vel carie fxt
cónamp;mptus; imô anetiampolfitantdebeat
extrahi benè perpendendum. . Dedecori
namqueChirurgo eïTet, necparumejus fa-
inàdetrimenticaperet, fifinefuccelTu Ope-
rationem inftitueret, fpeciatim ubi ad Prin^
ripes i Magnates amp; Matronas dehcatiores
vocaretur,

Prieter«a, quoniam Symptoma aliqvoJ
urgens, molefta fcilicet hsemorrhagia den-
tiüm extradioni fubinde fùpervenire folet ?
Styptieuramcdicaraentum neceflariô ad ma-

CHIRURGICA. é9
nus eîTe debet, Linteum y. g. carptum
vel folum, vel fucco Citri njadefadum.
¥ei ■ ; ^

Fungum ( Beg : Bovifl ) ejusque
paniculam extraäi dentis akieol»
immitte. Vel \'
Linteum Ufium ( Belg, Tmeî.%
Vel

SÇi. Pîdv. aut Caput ^ort, PîtrièL
Vel

Chartnm Emporeiicdm vléo Viquot;
trioli madidam, hanc ßcca, ßc-
xatumiterum madefac ^ made fa»
ilam denuo exßcca t hoc que tfr
■quaterve répété j tum charts hu^
pußccatamp; (Spr(Uparat£ poniunCM\'\'
lam jpartifanguinem fmdenti ad\'
move^

Si y erô liilce non cedat haemof rhà^ia,cau-
îeriumadhibendum.

Ut itaque extraâ;iô felicitèr procédât $
gingiya ab ipfo feparatorio iMrüm^n- quot; \' ,
■îopriusfeparanda, (nî jamanteà Scorb«-
to confuinpta fuerît ) quia alias gin\'giyae fir-.,
miter aiiquando dentibus adtwtae dilaceranquot;
tur. Mox Ptde Caprino^ \'^fi ex Inciforiis
fuerit, €X alveolo dens expellitur. Otulari$
aut Canimis Forçipe Dentofia vulgari extra-
hitur ,, qyamvis aUqyando ( -obi cariai nota
V ©nbsp;\'\'im-

5b EXPERmi^NTA.

impreffa conipicitur ) liuju» e\'xfracftó) PeSc^-^
fdicius peragatur»

Dentes vero ^iï/^ï^\'fïnbsp;W;cönveiii»

éntius PeUcàno turn brachiU re^ts, Molar(9
fcfteriores PeUcano cum irachiü curvis me^
. lius eveliuntur. Ad dentiüm denique jfirufta
extrahenda\' iïtf/?\'\'«»» Corvinum potiffinïutó
converiit.nbsp;^ -

Gravidisaut nunquaïn iiut Tarifllmè den-

tes funt évellendi, praeprimis Oculares-,
quod fœtus öcuïorum vitio .aliqvatido exin-^
de.fuerit aÏFedüs.

SubindcBehtes extra fewm prominent
tes ^ öbliqvè verfus interna aut externa naf-
cuntur. Horum prominentia: tantiilum li-
infigt;a ma corrigenda;, hon\'tameh éo ufque aufe-
poft in- rendœ , üt déritïs cavum in confpedurn
diam prodeat, ne intolerabilis Odontalgia exin-
\' de propulluiah^, \'patienteninÏmisexcrucieï.

f «W Idemmalumfkilèfupervenirefokt, ÇvFflf»
«/eiw^ySyw Operatio haec inftituatur.

Tab.

EXPERMENT. XX.
fig, p, . ,
rgt;e ïienmm mobütmc^ Cafuy amp; tgt;m%\'
lm krtificialibHi,
rObiles fepe fiunt dentes, vel quod
L gingiva laxior reddita, dentibüsfir-
miter aoû a^aereat, vçl «âdem acri ^üö-

d^

tklt

CHIRURGICA.

dam humore ad alveoios uique conlùmptâ
denudentur, minufque Habiles reddantur.

Qvo in cafù gingivae blandioribus ai^
tringentibus Antifcorbuticis permixtis ro-
borand« , quale eft jnedicamentum£/»2»/-
/fr;lèquens.

Bor, Roß rubr, ^ij.
Balauß, 9iv,

M, tumS.q.Sfmt^€ocbîeAr.Vé

3J,. Herb. Scord.ßcc. p.].
Myrrh.

Alum. Uß, gr, vj.
Coq.lenuerinVini alk Gatt»
Çolat. §ij. add MèU. alb. opu ^üj,
Spr, Vin, Capbur.^x]^.
Cochlear, ^j.
M. F. pris ^gingivarum cottutio»^
Haec mixturainplerirqveoris vitiis à Scor-^
èuto oriundis maenae qvoque eft cffieaeiaci.
Vel ■nbsp;.\'i

^Merh.Salv,

Rorifmarln.
Flor. Rof.rubr.aa,^,\\,
Myrrh.opt.^\\\\.
Alum. Uß. 9Î.
Cariopb. No. vj.
} Coq, in Vin, Gaïï. 0 ^q, Ci^tykst,

■ P »

52nbsp;ixquot; PERI MEN TA

Cûlat. \\\\v\\add.Meü.Rof\'^vy.

Spir,CochL^].M.

AdHX)rroborändas gingiv£ïs, dentefqve
4ealbändos Matronae quaedam Parifienfes
■fequentipulvere, utfecreto\'utuatuf.

^.OjfSep.

€oraü.

Cremor^ Tnrt.

\' ,nbsp;Lafid. frun. aa. jijß.

Bol. Ruhr.

Pulv.Rofar.rubr.tia.^].

M. F.. Pulvis. quo denies qvotidiê
fricenmr.

Prœter gingivam malè affedam duplici de
caufaDentes cadunt : vel qvod à femine( fi-
ve novo dente ) dens alveolo expellamr, vel
quod ob vafi fanguinea male affeda, nutri-
mentp deftitutus, décidât.

In priori cafu totum opus naturae relin-
■quendum ; In pofteriori verô ( qvum fermo-
ni aiticulando Dentes multum auxilienmr )
Artificiales conficere, amp; in deperditi den-
tis locum fabfiituere , faepius necelfari-
um. ,nbsp;; .

\'^\'îyentès \'Nihilquidem frequentius, quam ex E-
Jöfe eofdem conficere, confedos alveolis
ît Wnbsp;filoque fetico gt;aureove vicinis

Scult^ xlentibusadalligare. . Verùm qvum hi brc-
i» Ana. vitempo.ris^fpatio amp; à faliva amp; à cibo potu-
-fi» vç #yiito notabili flavedinç tingantur,

rçdi^s

CHIRURGICA.nbsp;5i

fcdius ex Hyppopommi dente conficiüntur gt;,
prjeprimisfi cortex ejus exterior ni veo colore
fiiperbiat : Haec enim fi ad fuerit, ad aliquot
annos ejusmodi dentes naturaii albedine iK
•iibatâ fernper remanente, geftare poffunt.

Siomnes maxillae inferioris Dentes nullo
remanente décidant, intégra Dentium feri^
tscxfraßo Eburneoiû Hyppopoumi denta
conficiendaerit , atque intra labium ita dil^
ponenda, ut motâ maxilla iiiferiore, ea-
dem quoqve moveatur, cibusqve ore al-
Ilimptus qvodammodo adhuc çomminuî.
. poffit.

EXPERIMENT. XXI.
tie llv£ Tiefienfii dS* RefeSHonek

Circa UvuU defcmßim,, ab humöre craf.
foamp;pituitofbinejuS tubuli? ftagnante
ortumtrahentemfacilisamp;feequens.occur-
rit Chirurgia,

Rcftituenda: illa aftringetitibus, incident
tibus, obftrudionesque refe ryintibus pulve-
ribus , w.-^. Alumine Uflo y Piperey Zingi^
here ) Sale communi asfim. qui CochhurU
beneficio ipfî admovendi, ,vel Coahlearî,,
Manubrio Fiß\'ulofd ext^o FoUi donato
eidem aipergendi ; cujus delineationem^
vide apad Hildmum Qmt. i, Ohß XXI,
fö/. 9Ó.

©3nbsp;Solus

54 EX PsE RIMENT A

Solus quoque Spiritus ^^«»/permodurru
gargarizationis adhibiras^i \\xtiz,ùzmSpirittit
Saiis Afnmoniaci Imttis. éarptis rclaxatae U-
vulac aliquoties admotus , praefèntaneamj
nonnunquam tulêre Opern.

Verbô , quicquid pituitojfiim inciderc,
vlfcidum attenuate, obftruéliones fblvere,
humoribusque per hanc partem circulanti-
bus calcar addere aptum natumeft, iUud
hoc in afFedu utramque paginam abfblvet.

Verum aliquando tam pertinaces lùnt ob-
ftrudiones, utAqua Stiblimata Uvula
tangenda.

Quaeritur , An capillo\'rum verticalium_.
retraólio in Uvula relaxata conducat ? Relp,
Aliquando juvamen afFert ,. dum, major eo
tempore quo retradio peragitùr fpirituuni-»
copia Uvulam irradiât, unde expeditis ob-^
ftrudionibus Uvula relaxata reftituitur.

Ubi vero praediétis non reftituitur, fed
relaxata manens loquelam ôcdegJutition^m
impediti aut Scirrho malive m oris Ulcere,
vel Gangraena afficitur, liint qui impofito
fopradido Cochleari Aureo Nummo , led
ignito ( quamvis minus convenicnterj can-
dem adurunt.

Praeftabit in ejusmodi cafibus cam extir-
pate, quod Volfell^SiC Forficis beneficio
haud difficile peragitur. Quod fi paticns
Operationem hanc , obfanguinisnonnun-

qvam

^am Êibftquçns prQfluvium,.,, ut cruentarn
»imis, abh\'orrçat, extirpatia Aonulo cuni^ mldm.
Manubrio, Çannulato, lt;Sç Filo adaptato feci- Obf,
le peragitur. Inftrumenti deIineationem_. gl^
vide apudnbsp;n%c\\\\o\\\\Smltçtum m ^^^^^^

4rmamenmrtacujus ope liuper Operation
mem hanç cum fucceffii iuftitutam vidi- yui,
mus.nbsp;ff 7.

Si cui vQlupe fueritEncKeirefmhançmi-
lîori cum apparatu

abfolvere, Infirument^^\'^^^
pa UmlA abfcmdenda l Ruftico quodam^
Norvvego invento ^ à Th. Bartholino Cent- i.
z. Qbferv.. Anatom. Bft. 88, delineato amp; de- T^b. i.
{çripto.utipQteft, \'nbsp;\' ,

Quo inftrum.ento aliorum quoque m cor-

pore Tumorumî Tuberculorum, Vemn
çarutriamp;c.\' extirpatio, fingulari celeritate,
infcÎQ patiente , mhilque mali cogitante,
peragîtur.

Si vero rereârâ jam Uvula immodicus
làilguinis fluxus eidem fuperveniat, baud

inconfultum erit depreffâ lingua,admotoFf-

triolù Cyprim i in lingua: vinculo propofito)
partem fin-guinem fûndenteni tangere.

Poflet tarnen aliquando contingere, ut

fanguinis. impetuoßor fluxus eo non fiftere-,
tur, quo in oafu ad Çaiiterium aäuale con-
fugiendum putamus,nbsp;. ,

Chirurgus itaque Ftßukm Annule muni-
Ǖȕori intromirtat , manu fmiftra teneat,
d 4nbsp;uvul-

5(Snbsp;EXPERIMETA

ilvulamqvefiftulx foramine excipiat : dein
ftylo ferreö ignito fiftiilae immiflb UvulaiTL.
tangat Sc cautericet, pröbè eavendo, nc
vicinx partes tedantur.

Gargarismis deniqne convenientibus,
vel MeUe rofaceo admotiseuratio \' abfol-
vituf.,

EXPERIMENT. XXIï.

he Labi-o Lepormo:

LAbium %erius , (rariflïmëinferius)
nönnunquam-ita fiflum apparet, ut liaud
obfcurè labium leporinum Kf-ïxknizt-, af-
fedus, qui manum cbirurgicam faepe etiam
requirit.

Antequamautem banc Operationem fu-
fcipiamus , attendendum primario exami-
Bandümque, utruni labium unrrtantùms
an duobus in lo cis fîtfiïîùm : an föliira ma-
gna velparva^ an divifumconlpiciatur pala-
tum an gingiva tumore aliquo, vel carti-
îagiiic ^ vel exolîofî ht obfefîà r an dentes
prornineant aut obfînt : an patiens fît infans,.
puer, aut adultus ( in bis enim non facile
tentanda eft Operati-o ) an denique eorjîus
Èenè autmalè di^ofîtum; qvibus ad ratio-
tiis; trutinam rite pondeî\'atis, utrum ma-
lum curabile fît, n^cne,. fèdlè eoneiudi
potçrijt,. \'

CHIiRlîRGICA.nbsp;57

Si in infante labium fimpÜciter fîflum
occurrat\', lèquentifmethodo procedendum ;
Ligatis infantis manibus pedibufqve, mini-
ftrorum alter fediliinfidens fîïmiter cum te-
neat, alterqve ejus caput qvantum gciTibilc
immobile fervet. Chirurgus interim didu-
dis ab invicem labiis, partem labii fiiperio-
rem intcrioremque adhuc integrant,
à connata maxilla fuperiori, cultello, fepa-
ret, quo hiatus intégré expleri, labiaque
CO redius extendi pofiint.

Hifce pera dis ftatim fiflurae.margines cal-
losâ fuperiîcic qvodammodo induratas, a-
cutiori forficc, loco atramento prius nota-
to, refccando cruentas reddat ; dein inter-
pofito pbmaceolo , ne gingiva jam fepara-
tadenuocoalefcat, trts aciu argenteM j vel
ehalybeas un,am poft alteram, a parte fupe-
rioriincipiendo, per labium divifiim tradu-
cat, geniiqvc compreftis ( quod commodè
fervo caput fenente peragitur ) labia cruen-
taitaadaptet , ut filum circa eafdcm ßepius \'
glomeratum, eadem addu(^la in hoc ftatu ,
fervet : Hocquefeliciusiliccedit, fi Umtnk j^yJ
piumbeis orbicnlaribiHS perforatis labiorum xxi.
latera magis comprimantur. Mox refedis
•acuum extromitatibus, fila liquore balfami-
cov.g.Balf.Copayv. vcl Ur^uen. Ar cd hu-
medanda, c^uihmplumaceolum eodem bal-
fàmo irroratum luperimponendum, hifec
D lt;nbsp;infuper

experïminta

in fiiper Smplafirumglutinoßtm ab una prtç
malœ ad oppofitam fèlè extendens, applican-
dum, quogenïerediusadducanmr : deni-
que compreffula ad formam nafî accommo-
datafafdasope alliganda^

Interné labium Syrupö de Sympk Fernetih
Viôîacea obliniri poteft,, çavendumquc
quantum poffibile ne plorando,fternutando,
dbos quoque duriores, comminuendo, la-
^ Cttcu ^^^ quodammodo diduçanturquod Cucu\'
fha^ f^^ ^Mäy extremitatibus fuis: genas ,çom-
primente, vel Spleniisl charta tabellata
fui compofîtis, nonnunquam prsepediri poteft,
Scult.in Seqùenti ab Operatione die obhgatio
Âtia.tu jj^atieat, necefle eft, Ternoverô die aU-
qualis fiat deligationis folutio, tollendo ea,
qu^externefilisfuêre applicata ; mediaein-»
terim Acûs vinculum tantillum relaxetur,
(utietiam cum re]i:]uisaliquando proçeden-
dum) ne fortiori fîlorum conftridione ul-
céra oriantur.

Quarto die media Acus extrahenda, re-
liquarumqueFilamagisfolvenda, Quinto
fepe acuum fuperior tuto extrahitur ; amp; fex-

to feptimove inferior five ultima ; quibus
fablatis, applicatö Emplaftro dcatrican-
teunà cum Fàfcia, facillimè reftituitur pa-
tiens.

Sunt K^ï Utiguemi«, fecundo poft par-
tum die impofiüs, Labia Lèporina in infan-
tibus

CHIRURGICA. jf
tîbusfefHtuere faragunt, fed, noftro judi-
cioimalè procédant.nbsp;X«^.\'«

H. Romhuyfèn varia/tjuse Labia LepQrî-Jgt;*r/. j
ïiafpcdant, fcini neceflària iny««
Honibm dtîmrgicU communiçat, (juibus -p: ^
cûrioûsLeâorcarerevixpoteft»

EXPERIMENT, XXIII.
DeUngmVincuhmrnkßrmo,

INnonnullis infantibus Lingua Vinculum
adeo ftridum exiftit^ ut nee ubera pre-
mendo hac fugerc necad majorem aetatem
provedt, articulateloquipoiént, nifi Chi-
ï^rgica manushuicmalo opem tulerit.

Non tamen itatemerè, quemadmodum
communi ter fieri foletj bic procedendum
arbitramur;: quoniam adeo vulgaris hic äf-
fedus non eft ^ quam,, quidem vulgus crc-^ ^ -
dit, quod imprudenternimis vinculum na-
turaii,ter fepe dilpofitura, lion raro diflc-
candum cupit./ Omnium vero maxime
culpandae veniunt obftetrices illae ,; qu«e
pollicis aut digiti unguibus ftaenulum dilacc-
rant.

Indicium autem eft, Operationem hanc
clTe necelfariam, fi infans ultra dentes amp; la-
bia linguam exlererc nequeat, vinculum-
qvc verfus dentes incifores folito quidem

magis

6ô \' EXPERIMENTA.

niagis proiongatum, fed contradum con-\'
{piatur.nbsp;^nbsp;\'

Tune itaque Ghirargus fîniftrâ linguam
exfertam teneat, alteraque^manu tranfver^
fovulnere vinculi hujus portionem forfids
ope inddat: dein Melle Kofaceo aliquoties de
die partem laefam inungat.

Cavendum interim probè, ne ad cande-
Ix lucem fecäio inftituatur, nec vas arterio-
fumautnervofumaliquod îaedatur, feuDu-
dus Salivalcs inferiores dilfecentur, ne hae-
morrhagiâ amp; doloribus infans pereat, aut
moleftiflimo ptyalifmo , nuliâ arte reftitu-
endo, teneilus patiens affidatur.

Si vero fortè contingat, vas ahquod
fanguineum laefam, copiofum fanguineiruj
exfpuere, hœmorrhagia talis alioquin fatis
periculofa, nullo mcdicamento redius conr-
pefcitur, quam amp;dmoto Femcilio Vitrioli\'
Ungarici particulâ inftrudo.

Quod fi vinculum breve admodum,
tenfum, craffîufeulum, aut carnofum fue-
rit , temerè nec fine periculo fedio infti-
tuitur.

EXPERIMENT. XXIV.
De t^rteriotomia.

rEteres in Cepibalalgia-, Maniay Epi-
lepfîa , OculGrum Amiumquç gra-
vi

CHIRURGICA. 6ï

Vi Iiiflamraatione , Arteriarum Seflioncs
inftitueree folebant. Verum jam temporis
■exautorata ferè eft hœc Operatio, rariuique
inter Neotericos ocçurrunt, qui Arterioto-
miam inftituendam ïuadent , earn potius
tum ob majorem hsemorrhagiae, tum Aneu-
rifinatis metum, ex foro Chirurgico pror-
fus eiiminandam, ftatuentes.

Non tamen deficiunt Pradici amp; Chirur-
gi, Operationem hanc, tuto amp; inmmo
cumfucceflii, inftitui pofte fibi pe,riiiaden-
tes.

Seqventi autem methodo procedendùm
volunt : Supra temporalem muiculum, pone
aurem, arterias decurrentes Spo.ngiâ aquâ
cal ente imbutâ( abralb primum capillitiojl
fovent, aegrique Collum linteamine a,ut
mappâ conftringunt, ut ita intumefcens
«rteria magis in con^edum veniàt, amp; a-
tramento notatafelicius incidipoflît.

Si vero nondum làtis in conlpedtum pro-
ditarteria, autaftridio tahs patienti nimis
tnolefta, ftib axillis ligaturam injiciçndam
volunt.nbsp;^

Verum enimvero ( falvo illorum honore)
conciperenon\'poflùmus , qvid ligaturae iî-
Ix hçic loci praeftare poffint, dum langui«
^is motui contrariantur.

Infra partem qvippe incidendarn, liga--
tw^injçdio , pra?rçrtirafub axillis\', arteri-
arum

6xnbsp;EXPERIMENTA

arum tcmporalium intumefcentîam cauamp;à

neqvit.

Non quidem negamus venis jugularibus
conftridis arterias temporales , (quamvi*
rarius) intumelcere ; liocverôfblummodo
accidentaliter contingit, quatenus iànguini
per vcnas jugulares à capite verfus corre-
fluenti, viaprœcludimr , unde arteriarunij
latera paulo magis necellàrio diftenduntur.
Qua de caulà colli conftriâioaliquo modo
concedipoffet.

Verùm cùm iànguinis arteriofî motus a-
deoiîtimpemoilis, uï vel minimum vulnus
copiofùm fànguinem exlpuat, praedidas par-
tes ligaturis conftirigere , neceifum non ju-
dicamus.

Locum itaque pulfu lèle làtis manifeftan-
tcm, ac ( uti didum ) atramento notatum,
kntâ fortique manu incidunt, fanguinisqve
fufficientemqvantitâtem extrahunt : qvibus
pcradis (arteriâ prius infra incifionemdigito
compreisâ ) Pulverem Aftringentem vulneri
inlpergunt. \' Vel Emplaftrum Mafticjie ob-
dudura, vel.fequens calidè imponunt.

Maßich, Sang, Dracon. aa» 3\'j»
Eol.4rmen. 3ijfi.
Alb. Ov. q fF.Emplaflrum.

Mom compreßiitam minorem, dein ma-
jorem, tandemque maximam, aliqvando
flumbi laminam inipommt fafdamqve,

nQd»-

CHIRURGÎOA.
^odulis aliqvot compreflulas comprimenti- Fa/ci4,
ousdonatam, iuperinjiciunt.nbsp;tioneta

Cavendum interim ne nimiâ conftridió-
ne fubfeqvens aliqvando l^chymofis fuper-
veniat.

Hifce peraélisperbiduum paf tem yulne- ^Jcj.
.ratamobligatam fînunt, tertio vero die de- xxxv.
Jigationis ïblutioneminftituunt, eâ tamen ®\'
lege, ut, remoto jarh Emplaftro, obliga-
tiodenovo, ut ante, fed paulo laxior, in-
ftituatur, quarto deniqve qvintove die ad- xCnu
ïnota tuto removeripoflè cenïènt. . Bg.»^

experiment. xxv.

tie Èroncbotomia,

IN quibufdam Angine Ipecibus, poft in-
, ternaamp; externa incaflùmtentata remedi-
a, adeo faepe tuba relpiratoria anguftatur,
ut patiens Ipiritumdùcereneqveat, fed fiif-
focationis periculum incurrat, Bron-
chotomia ( nonnullis Laryngotomia dilt;fta )
inftituatur. Qua Operatio hadenus qui-
demferè hegleda , aliqvando tamen lùra-
mèneceïlàriaj praeftat enim anceps qùatn
nullum adhibereremedium. Hac liquidem
Operatione omilsâ, mortem aufiigere pati-
easnullo modo polTet, qvum è contrario
Pperatioûç hac pruteçr ijiftitutâ, non- \'

nui-

EXPERIMENTA\' ^ ^
nullos fubinde fuiffe reftitutos experientia -ht

, manifeftum.nbsp;r •

Urgente itaque neceffitatc, fequenti
methodoprocedere licebit : Servus à tergo
patientis in fedili collocati caput, fcapu-
iam verfus reflexum s immobile tcneac
utimus acramento drius notatam , fmiftra
Chirurgus, amp; dextrâ femulorum ^ alter

- clevet, elevatamque incidat. Fadaincifi-
one, feparatisquetantilium^»»ytW^/^mfl-

hyoidm, didudifque digitorum ope inte-
gumentis, intra tertiam amp; quartam, vel
qvartam amp; quintam cartilaginem, vulnus
infligat, quo inflido aër -ftatim impetuosè

\' exit, patiensquelevamenaliqüod percipitj

îu\'Jic. mox Tulmlum aureum znn argenteum vel
fide a- plumbeum lœvem amp; in extremitate romn-
pud dum, leviterque incurvura, variis forami-
Scdt. in perforaaim amp; alatum, foramini fado
immittat, imrfus EmpMro.Glutinofo

XXl\'y. amp; perforato affigatur, ibidemque tamdiu .
Bg, ù maneat,. donec patiens via ordinariâ fpin- ! ^
tumiterumdHcerepoterit.nbsp;^

Poftmodum ad partis laefe cbnfolidatio- ^
nemperveniçndum, vulnusque afperae ar- ^ ^
teria, fi multum hiet, Sutura quadam ad- , ^
ducendum, caputque magis pronum geftan- ^
dum, quô cartilagmum latera €0 propius ^
ad fèinvicem accédant.nbsp;i

Cavendum interim ne kumida aut oleoW |
, admota vulaus intercartila^ineum fubin- ]

trente i

CHTRIIRGICÄ.

ïtfeht j^ qVb\', facile lîova ande oriri :póffent
SympYtnnara.

-Medicamentum deiîiqve , parti cartila-
gineas applicandüm , «x ßalfarn. Copayv.
Hypeneon. fiT Oleonbsp;eomponatur.,

vulnerisqve reliqvum ordinariis cohfolidaiv
tibus, vel feqventi unguento ad cieatricem
perducatuT.

■ Terebinth.lorn^^.
Pulv.Maflieh.^].
Mb. Ov. ViteUpermixt.q/f. F. llng.

experiment. XXVI.
lie Colli incurvatireflitutiane,

INter musculös caput fledente?:, ipeeia-

tùu aliquando afficitur mufculus Jkfe/ff.

: ià£s, qui rélaxatùs, aüt convulfîone autpa-
I ralyfilaborans, ab antagonifta extenditur,
amp; contradione fùa caputverfus alterum la-
tus tantopere contrabit, ut collo incurvât»
incedere neceïîè habeat; patiens. quot;f^incipiis
itaque obftandum,, mcdicamenta non
tantum mulèulo contrahenti ( qvi prçpriè
non laborat ) fed Öc relaxato applicanda.
1 Prasprimis Gonducunt Emollientia , amp; fi^
bras nimium tenfas relaxantia : : E. G. \' OL

■Violar.\' Lurnbricor.de Later,-Vulpm,Mmg^

Human. Vel

I OLàrnyg. â.;huinhrk% ||.

ié \' EXPERIMENTA

Axung, himan, Jtij.

Ung.Alth.^%.

Theriac. 51.

Sal. Card, Bened.

Capb.gr.

M. F, Linimenttm. Vel
7/L, Ol. Chamomill,
Rut.aa.\'^v],
J^ardin,
Aneth. aa.%%,
Spir.Vin.\'^\\\\\\.
M. F. Linimentum.

Hifcevel fimilihus parsnon tantum con-
trada, fed amp; relaxata bis quotidie xliinatur,
Z.nbsp;^^^ quaterve fmgulis diebus ex inftru-

mento Torques diäo, qvadrantishorae ip^
fra pofi do fufpendatur patiens ; qvibus tamdiu
Indicem continuandum, donec ejus caput priftinty
iterum ftatui fuerit reftitutum.

Verum aliquando hoc malum tam altas
egit radices , ut propter fummam muiculi
contraaionemamp;duritiemhac methodo re-

ftitui plané non poffit 5 Hinc manus Chirur-
gica fummopere neceffaria, quae elevato pa-
tientismentoamp;collo, tendinofammufculi
Maftoidsei partem ( qva cum clavicula con-
, jundà perfentitur ) arripiat, eamque , fi
poffibile , unica incifione cultello falcato
prœfcindat i amp; fi plures partes tendinofae

hujus

Ïiüjus mufculiimjpedimeoto fugrint, cafdeiu
Stidem diflçcet.

Hsemorrhagia fîfup^rvçnîat, «a fiftenda, ^,
VulOTfqvedeîntepshianspliîmacç^^^ ^^
mo de Cofayv. ,amp; Bypr. q. f irroratis, huyfe»
adimplendum, CTranduiiique ut ampla ge- f^^t.
neretur cicatrix, quod facile Ç.ei;andum , fi
ipter Gurandum leapt ligula ;a3iqu| verfus

loppofitumlatusjrielinatumlèryetur.

NotandumJio.c in ,cafu longê aliter^
procedendum eflè , ac cum aliis vulnerî-
fcus, quorum labia adducenda v Mc yera
«adem j i^yantumjsQlïxbil^, deducendaiKs-
tiiunt.

Aliis hïcc Operatio , jit crudelior,, dï-
iplicet,, amp; Cauterium iP;Otefl^tiaJetendinofe
sdidi mufculi parti ;applic^e malum , quodi
icparatâ jamlt;efchaTa,, mulculi unïonem cura
clavicula diihc^Jereti Kerummoleftiffimafa
ïtalem, lt;amp;öb iummos .dolpres j «cpnyuMo-
nefquepericuiofiiïiïiamfuijfre tCJAratipnejcQ,
-experientia docuit.

Qividnamautsmde^usmodi ^auteriis
|udicandum, ^^qyibusjn Ipçis conveniaM,
iifra Ex/er., de Abfceffmm Apmm§
3io.tabim.ufc

S %nbsp;iX-

^EXPERIMENT. XXVIL

De Vem - SèÈitone , Punßurd
Nervi,

. % TEnaefeâio , cömmiiniffima qaanlvi$
▼ Operatio, magnarnque induftriam
rcquirére non vidcâtuf, Artifici tamen, licet
cxperto, multum aliquando facefïît negotii,
• amp; patienti non rarô dolorifica efle folet. In
• corporibus enim obefîs, qvorum valà exi-
;§ua admodum, multaque pinguedine ob-
\' - yoluta, vix oculis venae dignofcuntur.

Ligatura itaque nec arélè nimis, neqv«
nimis laxèinjedi, brachioqve manu càlen-
fc friâo, circa cubiti flexuram talumqve,
Vena ( obfcurè qvamvis iri confpedum pro-
) quanta fieri poteft circumlpedione fe-
canda. Si vero non occurrat vena, fed in
|)inguedine abfeondita lateat, eam cseco im-
petuiecare non licebit, fèd ,alibi in manu
vel pede vena qvaerenda, ne Chirurgi im-
prudentiâ vas yicinum, aut arteriofum, aut
nervofiim, liEdatur.

Si ob mobilitatém fiiam L^nceoU aciei

cedat vena, alia qvaedamJigaturainfrà vul-
nus infligendum erit injicienda. Eodem
modo procedendum, fi ob profundiorem
venae fimm, infliftum vulnus vulneri cuta-
neo îion relpondeat; Kocqve Sîuiumfacilius

xvitari

CHIRURG IC Ai
cvitari poteft, fi feftä venâ extrahèndœ Lan- MetM^.
ceolae mucronem Chirurgus âttollat, vul- dumm-,
nusqve cutis hoc modo dilatet, amp;
reddat ; poriffimumfifeétió non recUlinea-,
-(èdoWiqua, qvx.ufcqve prasftat., inftitua-

Inter Venas fècandàr octmiit Pnm^ r^b.
Promis , Secundo Ranitic didae , qvarurn-X3:Ymlt;v,
Sedioncs uti minus neceflariae, fic etiam?
non làtis tut(gt; inftituuntur. S cui tamem
volupe flierii:= eas fecare, colkim circumje^
dâ mappa\'ex lihtco confedâ tantillôm con- -
ftringat, quo conftrido did\'um fadum venx)\'
diftindius apparent, amp; Facilius incidunrar.;

Terti^oc^xitmntVenâijûgulÀrerexierndy
quas,, fiullamin toto corpore , tutè lècare^
licebit ; qvia neqve nerri pundüra neqve ■
tendinum arteriarumque-l®fio hîc metuen-.
da. Q^od autem dicant a\'U ejus Seélione-
nuperquendâ füiße exfiindiim, „fklfiflimum-
credo,, iilud^^ve noifv hujus Siedióni, feci\'.
Syraptomatibus-aliis adfdribendüm puto^ ,,
GÛm tutilfimè has ineidî po/Te evp ertus no Vch\'
rim;nbsp;quot;

vulgatilîîmîeoccurrunt S\'ediones ;
venarumbracliii,nbsp;fcilicet,

ßüc£ à: Mediana^ Veteribus ita vocatà^
quod pecuiiaribus partibus deftinatas crede-
rent. Verum invento-cirailari-languinis,
motu hsee opinio exlpiravit. Ex his autem.

ß-ibus Cephalicätütiüs inciditur, dein Bafifi-\'
£äy fedminu^ tuto Mediana, propter fub-
jedunt fxpe nervum i aut arteriam , aut
mukxxliBkipkii partem rendinofam. Hoc
tarnen fetnpernon elf metuendum, (acpe e-
Sü\'meademßneuilo plane pericüla fecatur
düodfitus ejus tendinis, arteriaeqvealiqvan-
iö profundior amp; nervi eurfus tantilluma-

^imo feqvuntuf S\'eftiones venarüm irt
ïïianüamp;pede, SahjateÜ£ amp;cSaph£n£^iö.?ti
qvx neceflitate illud exigente circumfpedè
incidendse Quod ß Saphena ineidi debeat,
|fes in aquam calentem pfius immergatur :
quod in Sedione SalVatellae fepiüs qvoqvef
fiecefTarium.

Dum Vena inciditur non raro ]Sfer\\\'us ve!
Tendö pundus^ doloris, puliationis, in-
iriflammationisconvulfionis vel Spafnü
Cäufa exiftit. Irt dolore convenit Pulticulä
füpräpraefcripräex A/ïf-fP^»^ albi^ Cfocffi
taâfef Scc^ Vulneri inftillentUF calidè fe^
^ventfe iquot;

OL Terek

itypenc^aa.
M.

Hyper.

Euphorbe

CHI RUK G rex. 7«
Euphork
M

Vel , r^rî-^. fj.
OL Cer.
Vitelt.Ov.N.p

M.

Ut autem haïc iiltimius penetrent, liiitë\'-
ümcarptum oleo dido-madidam\' admoven-
dum, ipamiâque ferreâ ignitâ tamdiu com-
primendum , qvamdm patiens id ferre po-
tcrit.nbsp;\'

Seda venâ aliqvandoiangmnis extravaia-
ti portio y- in partiamp;us cutanèis vicinis haeren^
f Encbymoßs diéta ) maculas livelcentes aut
flavi coloris irtducit, vel no duius ab Humo-
re vifcofoprodudus, poft V. S. remanet:
qvorum curatio haud difiîcilèrablblvitur^
^ventibus rnbsp;\'

SaL Armon.
: N.
^el,;nbsp;pL

Sal. Fsk oleofi^,
Succ. Abßnthk^,
M. plUmaceolis^mtfmpewW\'dti
Mcapplicentur,:

E 4

-JV.. EXPERIMEKTA-
E XPE KI M E MT. XXVIILl

JDe Vulneribiu. Vaforam Lymphaticorumi-

PRseter incommoda, Vena^féâioni fuper--
venientia,. ócpaffim; obvia,. Vaforum:
iqvoqve Lymphaticorum. Vulnera, tories ai
Chirurgis,: in arte coeteroquin peririflimis,
Ventefèftionis occafione. l^forum.,. exami^-
jiandaeranti.

Inftituta enim.Vènaefeétione, prapfèrtim\'.
±n brachii flexura ,. lymphas aliqvod non:
raro remanere fokt ftilliddium,, à Vale
Lymphatico vuüierato caufatum, qvod\'
©mmbus ferè Chirurgis, Anatomen lt;3c Va-
forum: Lymphaticorum curfam nefcienti-
Bus ,. magnam cfcavit m.okftiam idqvc
non tantum in dida flcxura, verum etiam in:
pedè.obférvatur, uBiSi/pb^ena feétio inftitur-
itur, , ntcnoninmulris aliis corporis parti-
feus, qvae dùm vel pundim, vel\' ca?fim , veil
lt;][Vovis alio modo fediintur, Lympham, fx—
çe copiofiffimam exfpuunt..

Réliqva uf prœteream:, ilia foiLimmodogt;
notabo,,. qvae in bradiii occurrunt flexura
net non- ven;^ Saphae^nae, qvœ fhcia fiint:
Lymphatica; Ab exttemitaribus, enim: dir-
gitoram tam manuum.quàm pedum vafcidà:
liaec exeuntia, in duostresve abeunt dudus^
3ly;mghatico5,; hedcratia. modtim, vel et-

iâmi

CHTRURGrCA.

iam recî:ilin.eo attaâu per latera vcnariimCé-
phaîicae amp; Saphena: aflùrgentcs, metam, a- ^^^
iio loco examinandam\', attingunt.nbsp;delinl

\' Hcccaufetnut diftinârius occuri-aiit ,; va-
forum jam memoratorum. delineatioiiem, dnfr.
in. cake lùbjungere perqvam neceiîadum
duxi. ^^ ^^

Si jam forte contingar ( qvod Chinirgu^ ■
etiam dexterrimus evitare faepius non pote- quot;
rit ) prêter venamfeâam,- fîniuLYas Lym-
phaticum effe incifum , omni ope curan-
dum , ut qvàm citiffifflè fieri poteftV non
modo-vensfeélcT , fed amp; Vafis LyiTiphaticî\'
la:fî vulnus ckiidaair.

Nihil jam dicam de iis, qvaî aHi commu--
nicer ho c.in cafu coniraendare iblent,. qvae-
qve rarius ejulmodi. vulnera, nifi fiimmâ
eum moleftiâ reffituunt ; fufFeceritindicafîe,
Lyrapfe ifl:iusmtgt;di ffilHcidium haud\' diffici-
le curari , fi qvàm primum parti laefe fe-
qyentispulveris portiuncula alpergaturi;
y.. BoL Armen,

Nue. Cufr,\'^-,^..nbsp;\'

Sang.Braccnr.
Srm. Hyper, âa.gr, XV-.,
amp;î. F.Puivà.
Mox\'vulnusadum comprefîurâ lîquore
flyptico irroratâ, fäfciae ope compriniatur^
Neqve hoc fiifficeret, nifî Se altera com-
preisâ eodem liqvoreraadidaT; amp; infra par^
E Tnbsp;tem

CHIRURGrCÄ.- . 7?
atfafiguinemin motu conftitutum .qvodam-
rhodö tranfmittere poffit.

Hinc puilatio utplümrimum\' raanifeftai
percipitüf , Cutis eolor naturali fimiÜs appa-
ret, manu preffustumor fenfim dimiiiutus
evänefcir,- fed remota eâdemftatimredir.

An vero fïöc in cafu, arteriae tunicsc vel
éxterioresy vel interiores à materia qva-
dam acrifintexefe (ut hoc modo funicaL,
vel interior vel exterior à preffione Cinguinis
éxtendatur, uti palïim Chirurgi fîatuunt )
merito dubitamus f Experientiâ interim e-
dodi ,■ redius ftatuimus , arteriam hanc
faeciformem nonab anteriori folum, led
Ipofteriori quöque parte fore extenlàmv
nifî ofîa propter duriticm fuam illud impe-
dirent.

Quod enim verfiis exteriora magis pro-
pullulât f illud minori hoc in loco partium
circum\' ambientium renitentiam ädfcriben^
dum erit.\'

Aneurifma SpurtUM Caufam agnofcit vas
artefiofurrtj Vens Seäione ^ corrofionevef
alia quaVis occaßone ita laeamp;m, üt lailguinis
aliquot particule per tunicas isefas eXeüntes ,
inter partes mufculofas, vel has inter amp; in-
têgùmenfa hscreiidó , tumorem exhibeant ,•
frequenter dtirumadmodum, cum arteri\'^
J^ulfü r äut obfcurö- f aüt: aliquando plane
^fîGienté.- Guti^livorg ßotabiliamp;pe cön-

fpicü»

74 EXPERIMENTA
tem vulnemtam locatâ, eâdem faiciâ fortius
conilringatur, ut hoc modo vafe lymphati-
co compreifo, lympha per aliud vas lym-
phaticum viam fibi quaerendo r motum fu-
um abfblvat.

Haec obfe^vatio non tancùm circa Valà_r
Lymphatica jam propofîta locum habet, ve-
nim etiam circa alios lymphae dudus, aliis
in partibus occurrentes, de quibus hoc loco
ftudiô nihil dicam.

Si verô hifce ftillicidium non cedat, ad
Cauterii Aduahs appikationem confiigien-
dum erit, quo iblo ejusmodi vulnus fùbindç
fuiiTe curamm experientia docet.

EXPERIMENT.XXIX.

De Aneurifmate.

AVçnas lêdione in brachio male admi-
niftratâ, aliquando arteriae iaefae Jfîgna_.
fè produnt ; tumor videlicet quidam princi-
pio exiguus , fenfîm tamen incrementum_.
lumens , Aneurifma , Chirurgis vocatus ,
in conipedum venit.

Verum ut affedus hujus vera cOnlHtutio
melius innotelcat, diftinguendum Aneuri\'
frna^nt \'mVerum^ë^ Spurium ; ^ttVerum
intelligimus arteriofum vas ita dilatatum ,
ut lacciforme reddatur , remanente tamen
«rificio tamfuperiori qvàm inferiori aper to,

«t

75 EXPERIMENTA

^ieüa, tumor hîc planiformis magis appa-
let, fed elevatus minus amp; tadui vix eedens,
utiin Ancunfmate vero obftruatur.

Malum hoc, ubirecens-adhuc amp;inprin-
eipio , Medicatïientis Aftringentibus, Fa-
fciis idoneis, nec nonLaminâ Plumbeâ for^
titer parti àfledsE alligatâ, GhirurgisE culto-
res interdum fup erare folent.

Ubi vero notabile jam fiimfit incremen-
tumamp; operationem ipfe patiens defiderat,
fequenti modo pf ocedendum cenfemus;
^-Venss Sedione pridie inftituta,, segroqve
Éenè locato, miniftrorum unus arteriam fu-
pra tumorcm vinculo vel ligamihe, qvo pro
iubitu arteriam hanc magis, minufve com-
primere valet ( Galli«» Tourncqvet, noftra-
tes Torcular vocant ) conftringit ; moX\'
Chirurgus tumorem lanceola fimili plané
Äiodoqvoabfceftlisaperiuntur, incidit, in—
cipiendö àparte inferiori verfus faperiorem :
Aperto tumofe, fanguineqvc coagulato ex-
preflo atqv\'e:erut0,nervus ab arteria, quacum
Îîrrnitcr jungitur,p.rudentia lîngulari lèparan—
dus, vafque arteriolum filo duplicato, ccrâ^
obduélo, amp; per acum incurvatam trajedo,
probè ligandüp.,

Fadâ jamligaturâ, fanguine éc fordibus
vacuus locus ^nteiscarptis, liqvorc ftyptico,
îmbutis , vel pulvere aftririgenti^ velfmgo
^(ïP^ afpçrfîs, adimplendus ; impofitoqvc

Emplaftro\'

CHIRURGICA.nbsp;77

Ëmplallro una cum Deferiiîvo , Fafciatio
niens -conveinftitucnda.

Secundo vel tertio poft Operationem die
fafciationis fiat deligatio, xnäjorqvepluma-
ceoîorumpars removeatur , relidis tantum
iis, quiinfundolocatierant, ne nova Ixae-
morrhagia curam interrumpat; iupjc appli-
catisapplicandis, fafciatio utanfe, admi-
niftratur.nbsp;,

Qvarto , qvintovedie ea qvoqve aftrin-
gentia, quce haäenus in fundo hxlere, re-
movere licebit, curan dumqveporro, ut
Sarcoticis medicamentisexcavatuslócus no-
va carne adimpleatur.

Interim ut brachium cojiveriientem obti-
neat fitum, ( qvem nonnulli non làtis cu-
rant ) prob è obfcrvandum 5 NecefFum enim,
ut qvodammodo plicatum cum manu eleva-
ta fiaprafpulvinar qviefcat, ut eo li\'berior\'fan-
guinis fiat circuitus. Prœterea maximope-
re confiiltum , iniungere patienti, inter-
dum , fed prudenter , brachium cubitum-
qve fleftat.nbsp;\'

Haecceautemdidla funto de Aneurismate
brachii, reliquisenim in partibus ( in qvi-
bus etiam, qvamvis rarius occurrunt ) vei

nunqvam, velmajori cumpericulp O- ■
peratio inilimitur.

I

■ \'\' V,

t-

a ■■

fe.-
iià- *

r

/ /

CHIRURG ICA.nbsp;77

Emplaftro una cum Defehiivo , Fafciatio
mens -conveinftimcnda.

Secundo vel tertio poft Operationem die
fafciationis fiat deligatio, majorqivepluma-
ceolorumpars reraoveatur, relitftis tantùm
iis, quiinfundojocatierant, ne nova hae-
morrhagia curaminterrumpat? inox sppfi-
catisapplicandis, falciatio ut ante, admi-
niftratur.nbsp;^

Q^rto , qvintove die ea qvoqve aftrin-
gentia, quœ hadenus in fundo haelère, re-
movere licebit ^ curan dumqveporro, ut
Sarcoticis medicamentis excavatus löcus no-
ya carne adimpleatur.

Interim ut brachium convenientem obti-
neatfitum, ( qvem nonnulli non latis cu-
rant ) probè oblcrvandum ; NecelTum enim,
ut qvodammodo plicatum cum manu eleva-
ta fiiprafpulvinar qvielcat, ut eo liberjorlàn-
guinis fiat circuitus. Praeterea maximope^
re confiiltum , injungere patienti, inter-
dum , Ted prudenter , brachiuni cubitum-
qve fleéèat.nbsp;\'

Haecce autem diélafianto de Aneurismate
brachii, reliquisenim in partibus ( in qvi-
bus etiam, qvamvis rarius occurrunt ) vei
nunqvam, vej majori cum periculo O- /
peratio inftjituitur.

EXPERIMENTA
EXPERIMENT. XXX.

De ExtirfAtione Manma.

GLandulofa mammarum foeminei ftxu?
f^bftantia non raro malum,, Canceràk-
aum, incurrif, qui nihil aliud eft , quam
tumor durus , dolorificus ., livide .aut plum-
b.eo colore praeditus.

Dum enina lac in mammis contentum m-

feftinum particularum fuarum patitur mo-
,mm atqveferrnentationemnbsp;eleganter

BroeßNg vocatam) particul^e fubtilioreii

Wam capeflunt, ^raflrpribus m immma-
rum tubuiis remanentibus , .obftrudiones».
^vecaufantibus. ÇumverÔ.craflîo^ h.ic amp;

yifcidioriliccuslaÄeusinLmbuÜsßus hxxsm

continué ab advedo rscens lade prematura
vafelba dilatando , in majorem jnolem
fiXtendendo, tumorem -oculis .confpiwen.

dumprjebet.nbsp;^ „

Qwd ü adhuc illa preffio inftet, yar
culîq^e ftagnantes mora fuâ acriores ^.e.d^
dantur, amp; àmateria fubtili ufque inter fe a-
gitentur, tubulorum tandem.^qvibus in-
carcerati tenebantur ., parietes rumpunt,,

frangunt amp; difcerpunt, ficqve ;non xara
f umlt;?rem in ulcus tranfmutant,

Intexdum qvoqVc tumor iftç lt;cancrofus
oecultus ^ , fabind$manifeftus;:feplt;; ^

CHIRURGICA.
Bîlis, aliqvando pe(5bor^Ii mufculo firjßiiter
annexus : Plerumqve fîmplçx , nonnun-
qvam triplex vel qvadrupkx : Qyandoqve
cumglandulisaxillaribus , éodem malo af-
feétis , commercium habet.

Inter medicafnenta externe admota
hadenus nulla vidi, qvœ Cancrum curarunt,
five illa ex SoUno, R/mky Sncco Cancro-
rum^ PlumbOi fimilibusqvefiierintparata:
Nec magnarum eriam virium eft einplaßrum
Ireatum àxùam. Ad cancrum ulceratum
tamen medicamenta occurrunt, qu^ ma-
lum rfenare , amp; ulterioremprogrelTum ad
multpsiÈepeannosintàbere valent,

Kïx \'Limacestaz%n^ amp; rubicundas ulcera-
to can\'croadmotx, cancri venenum aflume-
re valeant, qvemadmoduni nonnulli ( vo-
lunt ) vis aliqvamiidem meretur,

Qvamvis autem medicamenta cancrum
penitus debellare neqyeant, non tamen tid
Operationem five mammse cxrirpationem
nimis temerè progredieiïdum effe exiftima-
mus. Chirurgia enim^ , qvx admiranda
hïc interdum praeftat, fspius admodum pe-
riculofaeft.

^ibusy ïr^vitYü^^oc.funtoeculttcm^
cri., eospr£flat non curare^ curati namqvt
citiusinterÉunt, quÀm non curati. Qvam
fepççnioafublatotumorç recrwdefcens ma-
ta

sgo =EXPE:RTMquot;ElvrTÄ
ium Glim majori amp; tumorc amp; dolore iterum
propuliiilatv Labia ulceris callo£igt;, ins-
qvalia, plumbea,. ôc im\'-erra apparent? id-

qvapro varia humorispeGcantis natura.

Se\'O-nbsp;jj-^en- Operatio neeeiraria judicatutT,,

Vlf\'\' feqventi modo procedat Chirurgus Traji-
çiantur per mamtnilla: turnorem, crucis^in
Jr?n. modum, duœAcusfîlisriveligulisinftruiïa»:
ftg\' ï- Turn fiiorum extremitates compofita: retra-
hatitur , ut mamma eo magis à pecftorali
\'murculo recedat ; Mox altera manu-
Bideft- fakäto cutis civcumktcntia admammx ba-
tem9id. ÇmMcïnààtm, amp; à vicinispartibusfepare-
fifudSo- qvodqve ab exercitato Ghirurgo una
,aut altera incifurâ abfolvitu ■ \'

majori utuntur,. cumManii-
\' -brio robuftiori:, cujus dentesmammilk in-
iïguUt, atqve trajiciunt, trajedas attoUunt
rut cultro éo qvo jam dtdum eft modo., ex-
itirpatio fiat.

FaélâjamejttirpationeadmDvendaerunt
-medicamcnta fanguinem fiftentia; vel ( uti
.qvfbusdam in more ;pofitum eft ) Aduali
Cauterio vafa fanguinem fundentia leniter
adurenda-,: parsqvè ufta plumaceolis cura
pulvere äfti-ingenti tegenda., qvibus Em-
plaftrum fiiperimponendum , amp; tandem
■comprefla una atqve altera , cum, JEafiia

^^/»//iU« agmeri claudat.

\' / \' .$mt, qvibus hsc mçthodus difplicet;»

^ôcà

ClîîRURGICÀ.nbsp;Si

^apr.rte anricatiiinórem in crucis formam
incidendum fLiadent, inox giandollim cor-
pus induratum ïeparant à remanente cuté;
Hoc enim modo partis huius nimiam defor-
mitatem prxcaveri ^ aeremqtîè circumam-
bientem minus \'nocerepolFe volant;

Nos vero pi/yémi himc improbamusj
tjv\'od multum tflmp\'oris ad Operationem il-
lam ablolvendam requiratur ^ dum interea
patiens prs! niniid doloire operatioiiem fer-
re non poflet; Aëris verô incommoda fa-
tilè averti poffdot, Sc deformitatem hoc iîi
cafu parum curarer patiens.

Si tota j/iammilli tumoi^e non eft ob-
fe/ïïî, inutile foret integram extirpare, fed
partem fokimmôdo^affeciam auferre fuffc-
tent: quo fado,medicamenta flyptifcaamp;Ci
admoveantui^i

Ubi tumor cahcrofus ita fè êxtendit^ ut
Jiartès quoque vicinas^j potillîmum glandu-
lae axillares malèafEciantufi nanquam Ex=
Hrpaî:iô erit inilitufenda^

Ê)^PÈRiMËNf. KXXL
îyè Pa^àcmïefi thoracis.

ÏNAbdomiiie paritei- atquè Thokce cM-
dida, bccufrit; Eft-
■que vulhusculumvélAbdo\'mini (de quo iri
fequeotibusj vel Thoraci, in r^gionè inter-
Fnbsp;fcoffii-\'

gl EXPERIMENTA-

coftaliînflidum, per quod vel fanguis, vel
aqua, vel materia purulenta extra valk flu-
ftuans, partesque alias Thoraci induCis iii-
fidens, extrahi poteft.

Colledi vero puris ligna manifeftari fc
lent ex diffidli relpiratione, anhelitu fœten-
te, gravitate in pedore percepta, tufli ficcâ
amp; molellâ, febri continua, poftlùmptum d-
bum aut circa velperam ingravefeente, iti- ^
dore COpiofo, fomno interrupto, appetitu
proftrato, corporis emaciatione, amp;c.

Interca de latere afFedo certos nos elTe
, oportet, quod tum ex calore, dolore amp; pon-
deris fenfu dignofcitui* j ubi enim in laf ÙS
fanumfe convertit seger, pondus fupi\'a me-
diaftinum delabi fentit. Prxtereà lintea-
men rnadidum pedori impofîtum citius ex-
ficcatur eà parte, quâ latus afFednm tangit,
quocî etiam non raro intumelcere Iblet.

în PeBoris Hydrope tâàzm ligna faspiuä
o\'bfervamus, quibus accedit, quod dum felè
de latere in latus convertit patiens gt; aquae
fluduationem diftindius perdpiat.

Si vero fanguinis extravalàti copia pedo-
ri includitur, eX difficilî refpiratione, late-
fis alfedi diftehfione, amp; praegreflb vulnere
manifeftum evadit.,

Lactu interim inddendus accuratè no-»\'
tandus vênit, quem aliqui infterno ponunt,
quodque haud difficulter ope Trepani per-
forant j

^ /CHÎRURGICÀ. ^^

îbrant ; fed evacuatio non ita facilè proce=
dit, quod materia in Thorace cbngefta à fo-
ramine faào nimis fit rembta, amp; fi a\'crior
fuerit, fpongiofk fterni fÛbflantia facile ca^
hem tbnciperet.

AJii in ipfis coftis, fequehtcs olb rationes^
perforationetn banc infixtuendam volunts
quia videlicet

Î. Nec mufcuii, nec vafa inde ijeduntur.

\'L Labia vulneris non coliabuntur.

5. Commodius turunda immittitur, ^
plumacêoJum applicatuïi

4.nbsp;Pus craffiusculüm p\'erfbrameh ftabi=-
ie melius exit.

5.nbsp;Quiés partis curatlonem p\'romovet.

Qux ârgumenta contemnendafanènon .

forent, nifi cariei offis, utamp; vaforum inter-
toflaliUm, quas fàcilè kduntui-, vulneris
ïnetuS adeffet ; fpatiumque prstèrea cöfisè
himis angüftum, Operationem hoc in loco
disfuadère videretur 5 in Hydrope taïneii
pedoris locum habere poflèt.

Qui in loco aliquö intercóftah incifioquot;
Rem faciendam pràsferunt, ii Ipatium illudj
quod inter quartâm amp; quintam coftam, à
fpuria cöfl:a inferiore numerationis initium
facièhdo, 0ccurrit,incïdere iolent.

Loco autém notato, ad latitadinis diftan-
Ham praeprimïsattendendum,nOn enxmni-
«ïis verfus dörfi fpinam apertura facienda^
F 2nbsp;- - .

g4 EXPERIMENTA
quod mufculofum Sacrolumbi, Longifllmi
dorfi, amp; Semispinati craffities, tendinuni-.
multitudo, vaforumque fanguineorum cuf-
His illud non pefmittanC. Si verô niniis
fternum verfus Thorax incidltur, diaphra-
gma, cujus lîtus hoc in loco acclivior, faci-
le lasditur, difficiliusque materia colleda, po-
fteriora verfus magis hcerens expurgatun

Hunc in finem filo metiri folent fpatiurri
inter muCronatam cartilaginem, amp; pofle-\'
fiores fpinse proceffus : Slum dein in tres;
partes dividunt, ubi vero duas tertise fîli pai\'-
tes f fi à fterno incipiamUS, amp;una tertia fi à
fpina) pertingunt, ibidem vefum loGum af^
fignari volunt.

Verum locus incidendus hac methodo
minus redè invenitur, quia in aliis pedus
inagis elevatum, in aliis complanamm mar-
gis Conlpicitur.-

Convenientius îtaqUê Céttiusque loéus
ad latitudinem fèx digitorum tranSverfb-
rum, à procefRi fpinx pofteriori numeran-
do, notatur, ibidemque Operatio inftituitur^
fi in fiibjedo fuerit adulto : Si verô in.cor^
poretenello, juniore, aut mihoris ftaturae*
fiibjedi ratio habehda erit, locusque tantil-
lum ftiutari, nec êo usque à fpina femotus
notari debet.

Noa tamen ubique ceftus fervaadus lo-*
^nbsp;eus/

CHIRURGICA. S5

cus,%e çnim çontingit,loco magis verfus
fupenora, inferiora, autpofteriora Tupio-
rcm quendamconipici,qui c{igito quafi de-
moBftrat,hunc ßcnon aliuiii eligendum ef-
ie locum.

Operandi modus triplici inftituitur mc- \\
thodo : Cduterio fcilicet dSluali, potemiaH
vel mcißone. Qui autem Cauterüs peragi
folet, jam plane in deßietudinem venir, fó-
lam ineifîonem reliquîs prœferunt, qua tuti«
us, citius amp; Gomm.odius Operatio abfolvitur,
Loço atr,^mentQ prius notato ^ longior
cxfpiratio patienti commendaturj quo tem^
pore obliqué fecundum dudum fîbramm^
mufculorum intercoftalium intçrnorum cul-
telli ope (cujus portio linteamine fit invo^
luta ne ulterius quam par, eft intromittatur)
ioranien eorificitur, cavendo,ne vafe inter-,
coftali^ fedantur. Quo fado, cannula aut

plumbea aut argenteaimir ittitur, per quam

quotidie |ij, iij, aut iv. extrahuntur.
Prput autem materia craffior tenmorque

exiftit, didhimforamen ve] ma jus, vel minu»
facere oportet; fic quoquein Thoracis Hy-
drope, ob facilem aquarurt^ exitum, exigu-
um foiummodo elfé:debet,,

Aliquando materia pr« nlmia craiEtic^
cxke fpontè non poteft, quo in cafu patiens
jufliatamp; in partem lœlam fe convertat,
quod fi taiîiçn materia majori vifciditatc
F Înbsp;fm-

ixperimenta

präcdita prodire ^olit , Syri,ngae b^efieia
tnftifum herb^Thee ivSxi^n injiciatur » vQiJ
felt;|u©ns.,

% Seri Laß. 16 j,
MeJl.Ro/dt. fitj.,
Succ.Cheltd. , r ■
M. jF. Injettw.^
^ RM. Confok md\\.
Herb. Abßnth,

Card, Ben. aa.
Ftor.Rof.rubr. M].^
Sem, Sumach. 5iij.
^pq. ex Kin, rubr. Gall. Aq^
comm. aa. q.ß Colat. ^xx^

Add.
Meü:Roßat.\'^u],,

Ahes aa jij?;.

M. F. Injeäio..

C^bus mediçamentis materia crailk nor^
tantùni; fluidior redditur , fed àç putredc^
abarcetuFi

Aliquando; ftylum excavatum vulneri,
intromittere fîimmè necefiarium illo nam-
que materias excretio multum promovetur.,

Obligxitio aut Injcdio ubi inftituitur,, ca-.
vendum, quanüim pofiquot;ibile, ne externusaër
vulnus föbir.grediatur, illc enim Iblus, intus.
admifliis,fcetoris horrendi çauià Ikpius ex-,
iflit.

,nbsp;In

CHIRURGICA.nbsp;§7

In Hydrope peEloris fi fluidio\'r fuerit aqua,
fimpÜcitcr Acu Minori perforatie inflitu-
enda. Si vero minus fluida, Major Acus in.
ufiim vocanda, uti infrâ in Abdominis Pa- Arnum
racentefi explicaturi fumus : Nulla fiqui-
demobeffe videtur ratio, cur non^îequèhoc
in loco, quam in Abdomine talis perfora- ^^^^ •
tjo locum habere poil«t.nbsp;Auäar.

u,

EXPERIMENT. XXXII,

DeParacemeß Abdominis.

IN Hydrops Afiite^ aliis remediis incalfum

tentatis,Paracentefis aliquando opem tu-
lit. Maturè autem inftituenda eft hsc ,0-
peratio,nifi aquarum moles nimis auda,,vi-
fcera malè alFeéla, febris continua, reipira-
tio molefta, viriumque proftracio eam plané \'
disfuadeant.

Loctts perforandus communiter efigitur
in finiftro Abdominis latere, tribus digitis
transverfis fiib umbilico, totidemque ab e--
jusdem latere remotis.

Hic itaque locus atramento notatus, fe-
cundum dudum fibrarum mufculi obliqué
afcendentis, ineiditur aut perforatum

Verum hasc methodus neceiTario oblèr-
vandanonvidetur; perinde enim eft an iln
Cniftro, an verô in dextro latere Abdomen
F 4nbsp;per-

m EXPERÎiMENTA
perforetur, Vetcrum(|ue hac de re opinio,
■ ifiulliiîs momenti eft.

Ptcctsrea didärum fibrarum diiclus fcru-
puiosè obfervare, nullius eftutilitatis; iis e-
niiTi obfervatis^ aliorum fobjaceutium mu-
fculorum librae transverfitti diftèçantur.

Prad^^abit itaque paulo propius ad umbi-
l-icum accedere , dûdtusque longitudinales
fibrarum carnéarum muiculi fedi inciden,-
do fequi hac tamen çautelâ, ne tendinofe,
mufeuli inicriptiones iœdantiir.

Ww/v/iir/iyr, fi.propuilulat, St inveficam^.
quafi attoliitur, haud difficile pertunditur,
aliusque locus non eft eligendus, quia fora-
nien ob corrugatam cutim ficiHus claudi-,
tur, exitusque aquarum (qui aliquandp ye~,
hementer nimis ûrget) içompefçitur.

Si vero non protuberat, fed Scrotum le-,
r,o, aquave diftentum conlpicitur, illudquc
Ye{pe.ri^magis amp; ,\'nane minus repleturn oc-,
currit, Scrotum potiùs, quam Abdomen^,
perlorare multô erit tutius.

Vetetes parteiTi fjprà notatam fcalpeUa,
incidebant, vulnçriqiie cannuUm argente-
am,, p^uuibeamve^ ia;vam amp; alatam, exadè
jarti, vujneratae. çonvenientem , immitte-
jant.

Verùm reçentiores-ànimadvertentes,can-
çuiam hanc , foramini praecisè ita relpon-,
^entern , vulneris latera nimis premendo,,

fiiç-

CHIRURGICA.nbsp;8?

jfiiccumque nutritium à fîbrarum poris haç
ration^ anguftatis. abarcendo, GangrEena:
fubfequentis cauiam extitiflè, çommodipt
rem mcthoduminvenerunt, benefîçio Can-
nùU ^erfaratlt;g , circa ex^remitatem acu-
minatam cuipidem, led roEundam habentis,
Op,eratioiiem inftimgntes.
,.j 4b4ömine itaque Cannula ^trtnh^
prptinus aqua per foramina ab utroque cu-
ipidis latere conipicua riviilpsè prodit, Flu-
xus autem nimius ftylo cannulae cavitatem
occludente compeicitur, quQ, extrade aqua
rurfus .pi;o lubitu effiuet.

Probe interim ca\'vçndxu-n, ne aqua fîmul
amp; femel, led partitis vicibus extrahatur.

Ubi repetere Operationem banc Chirur-
gus defiderat, aut de novo foramen Abdo-
mini infligitur, aut, quod prius fiólum, re-
ieratur.

Sire^rada acu, fadaque linteo. carpto
emplaftro glutinante obligatione, aquain^
vpluntariè exftillec, cannulam breviorenx
ilibere çlauiam, foramini; aquam ftillantj
immittêre/çonvenit, quae- non itemm ftatim
extrahatur, fedimmifla ibidem remaneat,,
ut ejus benelicio quotidi^e aquae portio., fu-
tere remoto,^ extrahi poffit.

Aliquando liiuçago quîedam, intçftina^,
aliaque vifccra obildens, aquas immixta, can-^.
JRul« çxtremitatçm obturando , exitui^
F 5nbsp;aquaamp;

fOnbsp;EXPERIMENTA

aqua: viam pra^cludit. Quo in cafii Styli
longioris cannuiîe immiffi beneficio facilè
illam loco movemus, amp;:aqu£E liberum exi-^
çum praebemus.

Nonnullis amp; haec methodus dilplicet,
Jeu* Operationen! feliciori cum fdccelTu (faltem
ut perhibent) abfolventes /icu longé mi»o-
rf, quâ quotidiè novum foramen\'ficiunt,
Tcult.in Verum fi vifcidior aqua füerit, Acus illae

M3, riullatenus opem ferre poterunt.

In omni denique Paracentefi prudenter
procedendum : In Senioribus enim, Cache-
dicis, Pueris,, Afcite inveterata laboranti^
bus, aliis remediis fi aufcultet morbus, O-
perationem fiifcipere caveas , amp; famae po-
tius tu£e confulas, ne operatione malè ce-
dente patientis, uti ferè femper fiçri folet,
fata anticipes.

Pradici quidam hujus aevi non incele-
bres, varios Hydropicos per modum fcari-
fieationis fe reftituilfe alferunt 5 quas ta-
men inftituendas non fuademus, nifi artuum
inferiorum partes fubcutàneae, lymphatico
humore obfelTEe amp; oedçraatofe çonlpi-^
çiantur.

EXPERIMENT. XXXIII.

tie Hernia Umbilicali.

\'\'Afis umbilicalibus infantis , jam in lu-
cèm çditi, minus benèligatis, aut non

■ ïnbsp;ita,

CHIRURGICA.nbsp;91

ita J : ut decet, Çomprefllilis amp; Umbilicali
Vinculo munitis , languis niotu particula-
rum inteftino, valbrum latçra tantopere di-,
ftçndit, ut Unibilicus inde generetur admo-
dum deformis, membrum potius, virile reir
ferens., quàm Umbiliçum, •

Aliquandp ab iisdem caulîs, quibus Ente-
rocele ortuni\' debet, Peritonaeum extendi-
tur vel dilatatur, idque quidem eo in loco,
lîbi in abdomine çoncurfus vaforum umbili-^
çalium conlpicitur, Hinc flatus, vel Omem
tum, vel Inteftini Hei portio\' umbilicum fubi-
it, eumque difi^entum repraefentat»

Leviori itaqué digitorum comprefïîone,
Umbiliçum diftendentia ve^fùs Abdominis
çaVum Y quod facili çommuniteFj peragitur
negotio ) propéllantur, Umbilicoque pro-
îriirienti ,jam comprefîb , Emplaßrum ad
kupmras unà cum laming plumbea, vel co-
ïii crafliusculi particula , cum Ünteo ter
quatervé duplicato, fafciae ope jejuno ven^
triculo applicetur, eoque in ftatu continea-
Uir tamdiu, donec fibrae Umbilici viciniores
contradiores redditae ,, umbilici procidenr.
tiam impediant, . .

Hisce nihü juvantibus, Umbilicus com4
{vrimendus, amp; vicina Abdominis ciitis porlt;\'.
I tio levioribus fçarifîcationibus vulneranda,
I labiisque vulnusculorum Emplaftris Gluti-
^ofisaddudis, ad cicatrices perducenda-€-

rit,

EXPiERIMENTA

rit, ut ita fibrae laxiores ante, jam cpntfadx»
Umbilici prominent^ae obftent.

Si vero nçc bis cedat malum, ultimum re-,
fugium erit ( propulfo in Abdomen intefti-
no automento) Umbilicumprominentem,

fîlo ferico triplicato cerâ pbdudto, decen-^
ter ligare, ligatum^ue extra ligatur^m refè- ;
care_j, Hsemorrhagia refediónem fiibfe-^
quens Vitriolo Cyprino ßftitur ; qua fedatâ,
leviori ftyptico ujia cum Emplaftro appli-
cato, ffii feparationem, Umbiliciquc cpnfb-
lidaticiiem brevi l|)emre licebit.

In adultis autem amp; corporibus cachedi-
cisabhac Operatione manum retrahe.

ïnobefis Hernia umäi/iea/ü not^bilc. alk j
quando fumens incrcmentum, nullo melius !
amp; redius comprimltur, quam (appofito pri- i
lis cerato) Cinguloumbilicali exlinteo du-t
pHci goiTipinp parato, quod ea partè , qua
, umbilicum tegit, foitum duriufcultim obti-
net, in çujus. centro prominentia apparet,,.
quae in dilatatum Umbilicum fefe infinuan-
do inteftini, omenti, fiatusvé exitum prohi-
jbet: quiile Cinguluiudelcribit SçMltetm m
Armament ario.,

.nbsp;fi relaxato aut negledo Vinculo,

X^V V?l alia de çaulà cx\'improvifo major inte-, j
3cmn. ftinorum porti© Umbilicum fubeat, amp; ex- j
ft^ is çrçiîienta in eadem haer^ntia jiufto duriora^, !

refti- \'

CHIRURÖICÄ. ç,

teftituùonenî impediant, Umbilici cutis erit
mcidenda, amp; dilatato foramifle inteftinuià
teponenduirp,nbsp;;

EXÎgt;ERIMÊNT, XÎ(XIV.

De Hernia Inguinali,

Î^Onfarô cafjj ûjtu, ponderis geftatio^
^nc,vômitu enormi, tuffi gravi, motu^
ve corporis Vebémefttiofe, iatçffina veffcs
ingucii prolabuiituf, unde Herniœ fpedes
ontiir, quœ Bubonocele, Snterocele^ five Hef-
ma intefiinalü appcllatur.

Hase autem . Vel uno idu amp; a^u dcrfi-
pente, vel finfim producitut. In priori ca-
^ lacérum , m poMofl vefô felaïfetum
feextenfiim c/fe Peritoneum, fuot,qui aiîe-
runt; nös verô in utroque cafu relaxatum fo--
iummOdo invenimus,

Ubi repeiitè oritur, amp; interna prolapû
dunonbus fœcibus flatuve diftenfa eonlDi-
ciuntur, inteftirium iiic^ fefiritui debet, quod
finegligatuf, funefta fymptomata^ dolor vi-
delicet atroX, excrerneiitorumvomïtus,- in-
flammario, gangrena , amp; fubitaiïea mors
pletumque fîibfequuiitur.

Hoc itaque in cafii aîgef fupinus, capiti^
dedivi, genubusque furfiim protenfis, eollo-
candus ; quo modo fuâ fponte prolapfiim
mtelHnum aliquando intrerru® recedit.

EXPERIMENTA
aut leviori manûs comprelTione in Abdo-
men repellitut.

Si verô flatus aüt excreménta óbfintde-
nealiqüod alvum laxans olFeraturjaut Cly-
fter emolliêns injiciatun •

Quibu\'s nihil juVantibuS feqüens applic€=^
tur cataplafma :

Herb. Malv.
Fioiar^
Patietah
Fhr. ChamomiU.

Meidot, ad. M. g.
Farfùris Mj.

Coq. ex Aq. Comfn.fa^aqiiè
Expresfione, Addè
tarifi. Hard.

Lint fil^.
m. Rofàt.

Liiiof,alk aa. ^\\.

P. CâtApUfma calidè applicandum^

iSalnea ex Lade duld, Aq. commun, ill
quaHerbce emollientes funtcoctse, ut amp; li-
nimenta varia externe caHdè applicata, ma^
gnum habent uiumi

Inteftino jam reftîtiitô, SmpUflroq^ftp
ptico Croliti^ aut ad Rupt. Fermi applicator
talciis vinculisque commodioribus, tamdxii

deti-^

CHIRURGIGA. p^
detinendainteftina, usque dum Peritoneum
aut conibiidatum , aut corrugatum fuerit,
quod in infantibus ferè femper feJici per-
agitur fucceffu.

In adultis faepe periculuta in moraj, pô»
tiffimum ubi prxfcriptis medicamentis inte-
ffmum non ftatim reffituitur, hinc Manus
Chirurgica fequenti methodo Operatio-
nem aggrediatur, maximopere erit neceamp;
fariurn_..

^gro decehter CôllocatOj cutlsquê îûci-
fione faâà, extenfüm Peritoneum, quod in«
teftinum includit:, in conipedum prodit;
quo itidem incifo, inteffinum fenfim pru-
denter repeilendum. Nonnunquam ta-
rnen partes trium mufculorum Abdorriinis
tendinofàe, transverfàhs fcilicet, obliqué
fcendentis amp; defcendentis ( quae in inguine,
auguftutti quafi hiatum formant, ut via, fed
obhquâ, Vafîs Spermaticis tranfîtum prlt;ebe-
tent) adeoauguftatœfuntjutfîne illarum di-
latatione inteftinum reftitui non pofïît.
Ad viam itaquel hancjîdilatandam, Speciüum
Excavatum xntxomktnnt , fadaque hia-
tus incifione , inteftinum in abdomen^
propellunt. CaVendum interim , ne\'in-
teftinum läcdatür , nec incifio nimium ex-
tendatur , cum ahoquin facile vas aliquod-
arteriofum kdi pofler. Tutius idcirco eric
annulum digito eo usque dilatare amp; expan-

dere.

çgnbsp;EXPERIMENTA

dere^ut inte.ftinumproiaprurïireponi poffitgt;
Si verô contingat^ inteftiiiurii acre iii tan-
tammolem efle diftentum, ut tommodère-
fetui non poiîît, variis in locis fubtiliori
âcu crit perforandum;

Repontö itaque ^ ut diâr.iîî, ihtcftihb j
hiatus , ad cicatricem fbrtiorem óbtinèn-
dam, in circurhferentia {carificandus, vulne-
riqne turunda vitello bvi illita imiiiittendaf
amp; applicatis plumaceolis atque compreifis
deligatio inftituenda;

Âhqùalidb ebdeiiî mbdb ac inteflina, Ö-
foentum pfolabitur. Qi\'i afFeéhîS, Hernia
Oméntaiis fivé Epiplccele ap|3eiiatusi mi-
nus eft|iei-icuiorus,ideôquë ad aiiqüod an-
horum ipatiufal line iiotabiii incöhlmodö
patientes euhdemferine poffurit. Alioquin
fàdâj ut àntePeritonaîi diiatati iricifiohe, Sé
ligatura priüs injëââ, ömdiri prolapu relè-
4lione,\'haud ita difficile reftituitur patienSi

experiment. xxxv;

îgt;e FunBe Aunoi

PRœcedenti Operationi commode ahfîè-
ditur illa, (^ûxPunSîum Auretim dici-
tur^ qucçque inftituitur, quandb ïhteftihuhi
feftitutum continuo itefuni infcrotum jiro-quot;
labituir. iËgro itaque ut decet locato, Se
4pteftinOj cutis incifione fadâ.\' ad interiors

pro-

CHIRURGICA.nbsp;97

propulfo, inftrumento feparatorio obtufio-
ri,aut taguibus Vafa Spermatica imà cmtu
extenfo Peritonaco (cjuod hîc vaginse inftar
fefe habet) à vicinis partibus feparanda, a-
cusque fiio ^»reöinftrufta per ipfius vagina
latus- prope inguen, ilkfis Vafo Spermaticis,
transmitcenda, filumque eo usque adducen-
dum, ut viâ hoc modo anguftatâinteftinum
prolabi nonpoflit. Kon taménnirnis con-
ftringendum filum, ne fimulVafaSpermati-
ca conftringantur, languinique per ea circu-
lanti viaprsecludatur. Padà conftridione
illi extremitates Eorcipis ope intorquendx ,
ut cufpidibus fuis partes vicinas, ipfumque
proceftum, fivePeritoioamn extenfum fede-
re non poflint.nbsp;V,
Praeter didum filum, alio ferico quadru-
plicato, autLigulâlineâ, cujus extremitates
extra vulnus pendulae relinqvuntur, paulo
fupra Aureum ante nominatum, proceffum
conftringere ahquando folent, tithoc mo-
do Peritoneum ampliatumanguftiusredda-
tur, inteftinumque alias prolapfurum, du-
riori attadu patienti principio nec molèfti-
am, nec dolorem creet.

Quo fado Turunda Digeftivo quodain
oblita immittitur, amp; appofita compreßäVi-
no albo cahdo imbuta, una cumPafcia vul-
nus ad cicatricem perducitur.

Haec tamen Operatio in adultis tantùm
Gnbsp;locum

ÉXPEKIMENTÀ
jbcum habet; Infantes enimFafciarum aut
Brâcheriorum ope haud difficilè reftitui
poflunt.

experiment. xxxvi.

Be Tvfliculi Extirpamnefive
Caflratione.

I pracedenti methodo inftituta, minus
\'certa videatur Operatio, vel Tefticulo-
rum alter corruptus, Scirrho aliquo cancro-
fo , aut excrefcentiâ carnosâ obfeflus fuerit,
affeäumTefticulum fimul 6c femel auferre,
tutilTïmum erit remcdium.

^gro itaque firmiter ligato, quo minus
fe movere queat, Chirurgus^ fada incifione
kntè proceflum feparet, eumque una cum_.
tunica vaginali (cui Tefticulus includitur)
ex icfoto extrahat, amp; acum, filo ferico for-
^^^ tiori amp; cerato inftrudam , prope inguen^
per procefTum traducat, tradutT:am bis cir-
deCa- cumducat, arde contrahat, amp;nodum du-
ßratio- plicatum(ne décidât) imponat,fili verô ex-
»e, ye^ tremitates extra vulnus propendere finat.

Tutius autem ut fuccedat Operatio, alterum
TiV filum paulo fupra primum drcumducat;
ïiïfr I\'orfice denique Tefticulum abfcindat,

Aua\'x.nbsp;vulnusque ut fupra didum

obliget.

EXPE-

, CHIRURGICA.
EXPERIMENT. XXXVIl/

De Hernia Aquefa,

\'On ï-a\'rô contingit aquarum molcL:,
iL\\ Scrotum aut ex parte aut in totum mi-
•rifîcè diftendî ; quaî diftenfîo vel Arcitenui

veiVäfa Lymphatica Teffium disrupta, an-

tecedentem caufàm agnolcit.

Dignofcîtur hic affedus ex tumore, amp;
îransparentia, nonnnnquam dolor quoquç
^deft. Si Aicitem concomitatur, mane^
nonnihil Scrotum detumuifle apparet : Si
verô à Teftium Vafis Lymphaticis disruptis
originem ducît,, Scrotum sequaliter difteti-
tum manet.

Hïeret autem aqua -vél inter Scrotum amp;
T-unicam vaginalem, vel vaginalem inter Sc
albugineanu

Praemiffis generalioribus quibusdam in--
ternis i-emediis, externa quoque conducunt,
inter quae primum locum obtinet Radix.
Bryonia contulâ, amp; Sfiritu Fmïrrorata ca-
lidè admotai Vel Fötus amp; Cataplafmata^
€X Cephalicis, calefacientibus amp;|)enet£aB(i-
ijijs parata. Vclfeq.Empi

Bmßaß. de Cumin,
Melilot,

S.anis€tm Mere,
aa. q. fM, ,

•.... ^nbsp;2 \' Q^\'

100 EXPERIMENTA

Quibus nihil juvantibus, ad manualem
Operationem confugiendum, qu£ triphci
inlHtuicurmethodo: Acu fcilicet,
amp; Cauterio Potentidi.

Galli Cauterio magis , quam Noftrates .
utuntur,rariusqueAcu Operatio peragiturJ
Vulgatiffima namque methodus eft , quae
Lancettâ abfolvitur.

Fada Lanceofe ope incifione, aqua fta-
tim rivulosè prodit, quam ( fi in ipfo Scroto
extravafationis ejus caufa lâteat)fîmul amp; fe.
mel extrahere hcet : Si vero ab Afcita ori-
ginem traxit, prudenter procedendùm, par-
tidsque vicibus aqua evacuanda erit.

Ubi inter Tunicam vaginalem amp; albugi-
neam aquœ colledio obfèrvatur, Lancetta
intimius erit adigenda, alioquin ne guttula
aquee exiret.

Evacuatione peradâ, vulnus, immifsâ
turunda, amp;c. ad cicatricem perducere o-
pojrtet.

Quôd fi VasLyniphaticum, femel disru-
ptum, indudâ cicatrice denuo Lympham e-
rudet, fingulis fequentibus annis femel Ope-
rationem reiterare licebit, quemadmodum
taies novimus, in quibus cum fuccefîu quot-
annis inftituitur. Si vero Operationem^
tcties repetendam acgrè ferat patiens ; Tefti-
cuius necelTariô exftirpandus erit, que abla-
to Lymphs flûiiçidiuju cçrto cçflabit.

EXPE-

CHIRURGICA. lor
EXPERIMENT. XXXVIIL

he Catheterifmo.

URinae excretio variis de caufis vel immi-
nui vel totaliter fupprimi poteft. Nön-
nunquam enim Çaruncula in Urethra five
meatu urinario intus enata exitum ejus im-
pedit. Subinde tumor quidam Urethram
comprimendo, vel vifcida quxdam amp; tenax
materia veficaz collum obturando, obicem
urinae ponunt. Aliquando denique calcu-
lus in Urethra aut vefica barrens omnem^
ipfi.viam praecludit. Unde immanes pati-
enti adferuntur cruciatus , quos nönnun-
quam iplà mors preflb pede fiiblèqui folet,,
nifi tempcftivè amoliatun

Quam ob caulam, medicamentis tam in-

ternis, quam externis incafilim adhibitis, O-

■ „ ,nbsp;, „nbsp;. . uneat,

peratio, Catbetenfmus dicta, requintur,

qu^ Cathetere feu fiftulâ laevi amp; incurva, apuÂ

pro patientis aetatc majore vel miiiore per- Tokt^.

ficitur.

Cathetere itaque oleo prius oblito,,fini-y.\'\'
ftrâ virgam teneat, meatumque urinariura
tantillum comprimât Chirurgus ; moxCa-^/^^^.
thcterem introducat, ea tamen lege, ut ejus vj^
convexitas abdomen relpiciat dein in- Fig.
ftrumentum ulterius adigendo, prudenter-
que preméndo, fiib offe pubis invertat, ita
üt ipfîus çxtrçmitas veficcc Collum taogens
G Inbsp;çan-v

101 EXPERIMENTA
€andem fubintret, fîcqiie retraéto ftyjo ciinü
fuo epiilomio, urinée exitus concedatur.

Quod dum peragiturr cavendum,. ne lire-
îhrae fpongioße latera duiius tangantur, amp;
Kîolefta hœmorrhagia fuperveniat.

Alia Catlieterem applicandi methodus
îiocmodo peragitur;, Virgâ verfus ventrem
«levatâ, Catheteris utraque extremitas ven-
trem reQgt;iciat, redraque via inftrumentum
leniter propellendo vefîcœ immittatur, atq;,
itaCaheteris inverfîo,utî in praecedenti me-
I thodo^ non requtrimr. Hâcvia Chirurgus
ahquando feliciusfaspeque patiens manu-
propria Catheterem applicare poteft.

Prœter Catheteres , quibus frequenter
Chirurgi utuntur , occurrunt f/i-xï/« didi^
ex Argento, Corioy vef Cute Anguilla confe-
di, quorum ufus non modo minus certus„
amp;dquot;amp;minus conveniens effe ,fbtet.

miv-nbsp;autem omnium commo diflîm.as pu-

meaù i^amus illos, qui in ea parte,, ubi flexuram fa-
Sgt;id-. ciunt,: varüs foraminibus. fiint pervii, per
frà hos enim aquam patentioremviam invenm-
ram memo diibitabit..

In fexu fœmiaeo Cathetere breviori Sc
crafliori utendum, cujus €onvexitas,veiiti-em
quamvis.re:^iGere debeat, non tamen eflin«
vertenda. Uiterius enim fbiummodo adi-
gendo fadli negotio veficam jftibintrabit.

Ob-

CHIRUkGICÄ.nbsp;loj

Quibus peraétis ftylus retrahendus, utper
viam patulam urina exire pollit.

EXPERIMENT, XXXÏX.

De Lnhotomia^

DUplex in fexu maiculino Cälculütn ex
veficaestrahendi modus oGcurrit. Vel
eninji Minori apparam, pr^eprimis in infan-
tibus amp;pueris, vel Majori.^ potilfimum in a-
dultis, Operatio hxe inftituitur,

Pofterior modus felkiter ut füccedat,,
patiens meni^ aut fedili erit imponendus, :
dein bene ligamsitalocandusjut/f/w^r^m^ Cathe-~
five Catheter em cannulatum.,o\\zo olivarum ^^^
prius oblitum, per Urethram in veficam in-
tromittere ad caleulum Chirurgus poflîîL-. \\
Mox Itinerarii curvatura Perineum verfus ^gyj^
retorquenda,amp; à latere Perinxi incifio qbli- Dilata^
que fùpraÇatheterem inftituenda ; hac ta- torii,
men lege , ut CulteUi acies Itinerarii finui
diftindè opponatur, amdemque tangat_^, del\'in
Deinde retrado Cultro, vulneri Conäiäor \'
in ßlcum mmkttnàûs ^ mox Cathetere ex apud\'
Urethra ablato, Conducloris cavitari TokK
tatorium iterum immittendum,- Vuln«re
dilatato Cbndudor denuo viam monllrabit ^ * \'

IV»

Forcipi Extraâ0ri0yca]\\is o\'Ç)ttsir\\dQmCâh

cuius apprehenditur, amp; extrahitur.

Vulnus inflidum ubi minus fuerit Calcus-
G 4nbsp;k,

Î04 ^EXPERIMENTA
îo, novâ iiicifione ampliandum, aut Calcu-
lus Forcipis ope in partesnbsp;dividen-
ius, atque ita per partes educendus erit.

Quandoque perquamnecellàrium eftper
très quatuorvé dies Cannulam argenteam
immittere^V ut per eandem fanguis concre-
îus,pituifa vifirofii, aut oalculorumfragmen-
ta minora egrediantur. Infuper aliquando
valde prolîcuum eft ope Syrïngdi injedio-
nem inftituere, ut îieterogenea in veftca con-
tenta fàcilius prodire poflînt.

Extradîo jam Calculo, vinculisque omm-
bus folutis,, vulnus, utdecet, obligandum.^
fanpinemque-fiftentia, ut Boita, farina. amp;c.
unâ cum Fafciatione benè. aàniniftrata, ad-
moyenda. Vulnus denique, quam primum
fieri poteft, confolidandum, ne urina per lo-
cpm vulneratum involuntariè poftmodum
effluat.nbsp;^

Majori apparatu propofitö, mtmr quo-
quefequénti modo inftituendus, examinan-
dus venit. Patiens nimirum puer vel in-
fans , robuftioris hominis femoribus , eo,\'
^Af- quem Toletm depingit, imjwnitur modo.
S Si vero natu fuerit major calculofus, Sca-
41!quot; mno imiititur : Mox Lithotomus indicem
vu\' é olivarum madidum, quandoque etiam
vui. indicemcummediodigito,in anumimmit-
■ tit. Dextrâ interim Hypogaftrium magis
nunusvé premit, ut calculum, digitum inter

amp; os

CHIRURGICA.nbsp;105.

amp;:os pubis, explorer, eumque adPerinœi re-
gionem propellat. Tune eâdem manu dex-
trâ, Cultello, locum lùprà citatum, eo usque
_ incidit, donec per inflidum vulnus Calculus
confpedui fefe ofterat. Nifî enim fua ipon-
tè prodiret, Lapidillo extrahendus effet.

In fexu fbemineo longe facilius, imo vix
aliquâ incifione inftitutâ, totum negotium
fine ullâ fànguinis efFufione fepius abfblvi-
tur.. ImmiiTo videlicet meatui urinario Ca-
thetere fùlcato, fulcus Dilatatorium excipit,
quod meatum ita dilatat, ut Forcipe Calcu-
lum extrahere admodum difKcilè non fit.
Majorverô fi fuerit Calculus, via hœc urina-
ria minori incifione aliquando patentioii_.
reddenda, modo violentior à. Calculo dila-
tatio , Urinîe Incontinentia: caufà non ex-
iftat. Calculi denique mmenta aut are-
nulaein vefica rémanentes, injeâ:ionibus Sy-
ringae ope inftituendis, expurgandae erunt,

EXPERIMENT. XL.

De llrin£ Incontînenûâ.^

POfiLithotomiam-inftîtutam, ob Vulnus
fôlieo iîiajus infli(£l:um, fibrasvefîca£ col-
li refèélas, aut nimium extenfàs, veî etîam
propter urinée acrimoniam, ejus incontinen-
tia, aut invoîuntarium fïillicidium, vel per
irulnus ( cujus labia jam callofa reddita)
G 5nbsp;vei

ïo6 EXPERIMENTA
velpermeatum urinarium, non raro Rema-
nere Iblet.

Si vulneris vitio contingat (medicamen-
tis convenientibus fanguinis intemperie fa-
lina prius correda) patiens clunibus eleva-
tis fïipinus locandus : mox Cultelloyzvx. Lan-
eeolâ oblongiori cufpide donatâ, forami-
nis urinam ffiilantis latera in Perinaeo levi-
ter incidenda amp; fcarificanda, unde languis
hac occafione promanans amp; nova: incama-
tioniscaufk exiftens, adhibito convenient!
Digeftivo, fàepe dudum hunc ita confoli-
dat, ut urinae omnis praecludatur exitus : cui
fcopo exada amp; regularis. diaeta non parum
infèrviet.

Verum urina acrior, omnia quandoque
^ remédia eludens, viamque hanc patulam fi-
rü\'^de- ^^ lèrvans,nulUsreél:iusfiftitur,quâm Com-
Un. 9id. prcflnlâ, artificiosa methodo, ope Bracherii
infra, five SubligacuU dudui admotâ, qu^e didum
¥ig, XI. foramen cpmprimendo,urinœ egrelTum in-
hibet.

Si fànatâ hâc fiftuli urinam ftillante, ob
vefîçs tonumrelaxatum,Urinae Incontinen-
tia remaneat, eodem Bracherio Urethra in
Perinazo ftringi potefl\', ut urina neceflàriô in
vefica remanere tam diu debeat, donec re-
laxata cochlea (quâ pro lubitu Gomprefià
comprimitur) exitus ei concedatur.

Hocce tarnen Subligaculum in foeminis,

qua-

r ^r

\'■ \'\'S.

• CHIRURGICA. 107

quafum meatus urinarius hoc modo com-
primi nequit, locum non, habet. Sed tan- Fig,
turn inflrumentum,. vefica; formam habens,
aft complanatum, peculiari oftio, ftillantem
urinam exeipienti, donatum, SubJigi-culo-
que annexum muliebribus partibus admo- ^^^^ ,
vetur.nbsp;-nbsp;jj quot;

Prater Bracherium occafione Lithoto- Hujus
mi^ infexupotiori adhibitum, aliud inftru- i^firttm-.
mentumfîrn.pJicifïîraum,; Poftomü àiûxim^
occurrit , quo urinœ incontinentia ab ahis
quoque caufis oriunda commode compe-
fcitur.nbsp;r ^g-

XII.

EXPERIMENT. XLI.
De Ana non perforata.

Nfantes. quandoque Ano imperfóraio in

i

iucem prodeunt, dum inteftinum redum
membranâ quadam veî tenui, vel craffiori
oeclufum conlpicitur. Subinde Ani loco,
exiguum aiiquod foramen ftylum tenuio-
rem vix adinittens, prope labiorum fraenu-nbsp;7 j

luiTi (in fexu foéminino) excrementis folum-nbsp;. |

modo tenuioribus tranfitum prsbens, oc-nbsp;I

currit. _nbsp;j

Membrana tenuior inteftinum claudeiîs,
digitiapiceperrumpi poteft: Robuftior VC--nbsp;|

fô cultello, fed prudenter, nec temerè inci-
di debet, ; Contingit enim aliquando, utnbsp;j

■ ,nbsp;. inte-

log EXPERIMENTA
inteftini reéti terminus ad diflam membfa-
nam fefe non extendat, fed Parenchyma,,
quoddam intermedium, inteftini redi viam
obicuram reddat.

(^damhocin cafli curam, immifsâ Can-
nula Acu breviore amp;acutiore munitâ, ten-
tandam volunt, qua ubi ad obftaculum per-
veniunt, illud pertundunt. Retradlâ jam^
Acu, Cannulam per diem unum aut alterum
in loco pertufo relinquunt : dein turunda
duriufculâ, Unguento aliquo cicatricantc_.
inundlâ, foramen tamdiu, donec via latis
patula reddita fuerit, apertum fervant.

Si foramen circa labiorum frxnuluni_,
conlpiciatur, turunda primo minori, dein
majori dilatandum ; Si verô ejus latera fuf-
fiicienter cedcre nefciant, Cultello inciforio,
duobus vel tribus in locis levioribus vul-
nusculis ita l^denda, ut fufficienter extendi
poflint. Quibus peratftis turunda craffiu-
icula, Unguento cicatricante obduda, im-
mittenda-..

EXPERlMErNT. XLII.

De Glande non perforata.nbsp;\\

NOn modo Anus in quibusdam infanti- ■
bus eft occlufus, fed amp; absque Forami-
tie in Glande nonnulli in Juceni prodeunt.
Huic autem incommodo, çsiguo Cultello

arigu-^

ii

CHIRURGICA. 109
anguftiori culpide donato, quamprimum e-
rit occuri-endum.

Padens itaque fupinus cöllocetur , ât
Glandem fmiiîrâ Chirurgus apprehendar,
mox altera manu, Cultelli ope foramen_.
claufum aperiat,cavendo, quantum fieri pot-
eft, partes vicinïe nimium ne laedantur, ac
Haemorrhagia m.olefta amp; pericuiola fijper-
veniat: Dein foramini penicillusEpulotico
inundus immittatur, qui tarnen eo tempore,
quo xger unnam reddit, auferendus, amp; fta-
tim iterum immittendus ; quibuscum tam-
diu continuandum, donec labia foraminis
cicatrice obduftâ liberum urinae pra;beant
; exitum_..

Si vero cum GlandU foTAmine angußo Sc
nimis ftrido infans nafcitur, ilkid fine mora
dilatandum amp; ampliandum, immifsâ Iblum-
modo minori turunda, ex meduüa Sambuci
comprefsâ^ vel particulâ Spongia praparat£y
Unguemo Röfaceo ohàxxGtk., conficienda_. :
dum enim turunda humido, quod imbibit
fenfim amp; fenfim, turgefcit, foramen paten-
tius redditur.

Nonnunquam Glans loco natural! qui-
I dem occurrit impervia, fed à latere frsenu-
\' Ii paramen, duRu quodam ab Urethra oriun-
diun, urinam excernens, reperitur. Cum
autem Foramen hoc notabile incommodum
Äon adfçr^t, ciçatrica öon erit claudendum,

novum-

IIOnbsp;EXPERIMENTA

novumque faciendum, fed eo in ftatu potius
linquendum. Imô, quod mireris, ejusmo-
di homines adhberos procreandos non mi-
nus fuifl\'e habiles, ac alii quorum partes has
benè formata;, non fimplici conftat expe-
rientiâ,

EXPERIMENT. XLIII.

De Phimoß.

PHimoßs eft, quando Praeputio ardè adeo
obtegitur glans, ut denudari nequeat.
Ortum communiter ducit vel ex mala in u-
tero formatione,velcx variisglandis tumo-
ribus praeputium diftendentibus.

Praeter interna medicamenta, amp; Ipecia-
tim diaphoretica, folis cxternis cura non ra-
ro peragitur. In id namque maximè in- |
cumbendum effe cenfèmus, ut vifcidee parti- 1
cula: incidantur, acres demulceantur amp; in-
volvantar, ftagnantes priftinae circulation!
reftituantur, fîcque obûruétionum repagula j \'
removeantur. Id quod Balfàmicis, Volati- | \'
libus oleofis, amp; Ipirituofîs peragitur. Eum
in finem Balfam. Peruvian, vel Unguent, ner- ;
vin. praeputio externè illinatur : Vel Spiri- \\
tu Vin. Camphur. aut Aq. Matrical. cum Aq, I
penis cum Ptceputio calidè foveatur. 1
Convenit quoque Lac calidum cum Fiori- \\

bm ÇkmQm, coâum j Uti etiam F^us ex \' j

GHIRURGIGA.nbsp;m

Herb. Rorùmar. Major. Sab. Flor. Chamom.
Sambuc. Melilot. amp;c. compofiti. Vermtu
ubi Luem Veneream orig;inis fuee parentem
agnofcit,: morbus ille Teipiciendus erit.

Si verô es utero malum hocce Tibi contra-
xit patiens, medicamenta modo praéfcripta
vix aliquid levaminisafFerre poterunt, ideo-
que unicè ad Chirurgiam hac methodo in-
Itimendam, confugiendum.

Primùm à latere fraenuh rectilinea incifio
inftituitur, vel major, vel minor, proutPrae-
putium magis minusvecontradum, aegrique
aetas varia fuerit.

Priusquam Incifio peragitur, medicamen-
tumaliquodfi:ypticumad manusefle debet,
utPrœputii vala, in ipfii Operatione relèdla
j eo conftringantur.

I Faétâ jam Incifione, relasatum hoc mo-
do Praeputium, vel fijâ Iponte vel digitorum
ope retrocedere incipit ; tum verô ßepius
j de diereducendum, utprolubitufijriùm aut
I deorfijm moveri poffit.

Veteres aliter procedentes, Präputium in
anteriorem partem attrahebant, hamuHsque
tribus qnatuorvé illud extendendo aperie-
! bant, ut cutis hac methodo relaxata retror-
fiim propelli polfet ; quem tamen proce-
^ dendi modum, ut dolorificum valde, minus
probâiBU?.

Ali-

m \' \' EXPERIMENTA

Aliquando fraenum nimis contradum amp;
breve, bunc aiFedum producit ; Tum veró
prsemiflis emollientibus externe adhibendis,
îblâ fraeni Incifione reftituitur. Notan-
dum tamen, redius partem fra£ni, qu2e Prae-
putio, quam glandi jungitur, incidi ; quo e-
nim glandi vicinior Licifio inftituitur, eo
periculofior h^morrhagia metuenda.

EXPERIMENT. XLIV.

De Paraphtmofi.

Araphimofis eft, cùm ita retradum amp;
eontradum Praeputium, ut glandem de-
nudatam tegere nequeat. Oritur autem vel
à nimia penis diftenfione, inflatione, vel à
mala hujus partis conformatione.

Malum fi recens fuerit, cura externisme-
\' dicamentis ordinario abfblvitur. E. g.

Spir. MatricaL
Aq. Regm. Hung,aa.

Malv. Caphurat. §jv.

P. PotiU calide admovendiis.

Fotus quoque vel Cataplafinata, exHcr-
tisAromaticis falevolatili fcatendbuspara-
ta,,externe calidè applicanda.

Si ab ipfa nativitate pars haîcmalè fuerit
formata , fruftra^ medicamenta admoven-
tttc«.,

Imo ■

tMlRURGÎCÀ.
Imô quicunque Encheirefî Chiruîgica
•aifFeaum hune curare conantur, laterem la^
quot;vant ; fadtis namque tribus quatuorvé (üt
foleht ) Incifionibus Pr£eputium tarnen gt; ut
glande tegat, attraherè non valobunt»

EXPERIMENT. XLV.

De Abfceßkum Âf mionè.

SAnguis innumeris âcidis vifcidis pâî=s
ticuhs refe\'rtUs -, variis in partibus pedem
figens, vel ahas ob caulàs extravaiàtus, va»
xiorum Tumorum taura exiilit. Cùm ve=-
quot;rô medicamentorum ope partiCuk iftx hœ-
rentes difcuti^ \'ócCorrigi ahquando neque^
ant, ièd acredinem côncipiendo, partes Vici-
nas oïTeas, Jigamentoïàs, nervöfas,, Varculo-^
fàs, aliasque non fine periculo aïficiant, per-^
feétam ifœpius fiippurationem txipeûare=^
nohlicet»

llnde pötïus, rebus ita ftantïbus,\'Tumö-
îes iftiusmodi aperiehdi fiint, Ut mateïia ibi=»
dem haérens libéré exire poftît»

Curandumautem-, m fecundum dudum
fibrafümtarnölarum, idque in ÏOco èminen^
tiori,molliori, amp; fîpoffibile,inferiôri [quo
tommodius materia purulenta prodeat^j A^
pertio illainftituatu\'r»

Vitentur praeterea, quantum fieri poteftgt;
Venae, Axterisej Nervi, amp; Vaià tynuphatica %

«4 ÎXPEPvIMENÎA

gt;Nec o\'mrtis materia purulenta [fi copidfioîquot;
videlicet fuerit] una vice educatur, neque
apertus abfcelliis validé comprimaitur, led
•blandius traftetur.

Si Folliculo fit incltifa materia., levis jux^
ta Tumoris longitudinem fiat feófio \\ In ma-
jori veTo Turaore decufliitim inftituatur, ut
didudis amp; feparatis vulneris labiis, vefica fa-
cilius extrahi poffit.

Interim probè cavendum, ne Vefica illa
llt;iedat,ur, quandoquidem ejus Isefio fœtidi amp;
ferè incurabilis ulceris caufifaepius exiftit.

Ubi vero Folliculo deftituitur Abfcelïlis,
duplici modo Apertio peragitur : Alii himi-
rtim Scalp elk , alii Cakterio Fotentidli u-
tuntur.

Cautcrium Potentiale, qui prœferuht, le»

quentes adducunt rationes :

i. Quod segris terrorem hon ita incu-
tiat_j.

z. Qjaod tantum fepe dolorem non pa-
riat-^.

3. Quod fadâ feparatione Apertura in-
de fiibfequatur amplior, ficque conlequem
ter materia largior concedatur exitus,

Parantur autem ejusmodi Cauteria ex
Cdlcgt;P\'iv.amp;\'Smegmat. Holland.aa.q.f, Vel

einer. Claviü. ft

Sal

tHIRURGrêÀ.nbsp;iri^

ÈaLNitr.

Arhmomdc. âà.nbsp;, •

thfuhdantür omnia in Àq. Comm. fe m
Vafe ciauib ftent ita per dies 6. aut 7, quo
tempore lixivium guÂari poteft-; fi verô là-,
îis acre nondum\'fît, add. Citt. Clav.\'^di. Cah,
Pîv. fil Qudft fatis acre vifum fuerit^
decantandum, craffius vero amp; terreftre tan-
quam caput \'moïtuum rejicieridum. De-
caritatum deinde\'tamdiu coquendum, doneè
primo in maffam pultaceam, ïnok in talena
abeàt duritiem, ut inde Lapilli aut fruftulâ
formari poflînt, quœ Gauteria vocantur, amp;
vifrô bènè ciauïo indita, in loco fîcco aller-
Vari debent\', ne humidioris aèiis àttadu li-
^uefcant. In Salis Nitri locum PufMum
Calcîndtum iiibftitui poteft.

Priusquam äuteJm Gaüteriüm ■a:ppfice-
tur, probe examinandum, an vafà 4ngui-
ktea majora , tendinçs aut nervi in ea parte
occurrant : quœ fi à Cautéiio graviter isde-
ïentur, foiiefta producere .polTent fympto-
•tharà-,.

Si vero nihil horum obfît , Emplaftrum
glutinbfiîm perforatum admovetur, \'hujus
ibramini Cauterium , càuterio PlUmaceo-
ïuna, plumaceôlo iterum Emplaftrum im-
quot;ponitur, denique Fafcia omnibus hisce fii-
pçriadiiàtur J atquç in hoc ftatu per duasi,

■H %

ii6 EXPERIMENTA
tres, qn\'atuorvé horas relinquitur. Übi aü» \'
tem tanto temporis intervallo làtis profun\'- :
dè pars nondum corrolà fuerit, amp; materia
hihilominus exitus concedendus fit,Scalpel^
lo via ipfi aperienda.

Sunt qui in Abiceffuum apértione fb\'\'
loScalpello, fequentes ob rationes, utun-
tur:

1.nbsp;.Quoad lohgitudihem amp; profundita-
tem tanta fieri poteftApertio, quanta requi-
ritur, amp; à Chirargo defideratur.

2.nbsp;Ipfo inftanti materia effluit, patiens»\'
que leVamen percipiti

Cauterio Potentiali Operatio ii infti-
tuitur , circa partes glandulofis peculiari
vafe éxcretoriO aut vàlculis Lymphaticis do-
natas, ob caîlolàm hisce dudibus introdu-
dam oram, fepius lympha; aut feri ftillici^
dium fubièquitur, quod ab Incifione, cultelli
ópe perada,nonitametuendum.

Tumore aperto aut incifo, materiaqüè
pufulentâ excreta aüt exprefsâ, pro rei necef»
fitate Cannula excernendce materiae trans-^
itüm praebens, immittitur.

Injediones, quales in fiftulis amp; ulceribuS
adhiberi folent, hoe in cafii fàepius
quoque necelTariae.

EXPH\'

çhirurgica. î17
experiment, xlyl

J

De spina, ventafd:.

I

k Vandoque Oila ca\'riei quadam ipeçîe
conlumuntuç^ quœ prindpiô non pèr-
dpitur : Quod malum ab interiori oiïîum
fuperfide. originem duc^ns, gravillimorum
lyraptomatum caufà non exiftit, nifi prius
ad_ externam offium fîiperficiem ferp,feri,t,
eamquç perfocando, mçmbranam, peripfti-
tjm didam, Isferit. Pline dqlores land-
Rantesçum tumore moliiufculo ôt co^co-
lori patienti obveniunè,, febres amp; uiceira, fî-
ftulola accedunt, emadatur patiens, amp; car-
tilaginea excrefcçntia partem affedam fub-
inde occupât.,

Affedus hic,nbsp;didus,omnem

quamvis mçdiçarrientor-um vim fœpius élu-
dât,, nonnunquam tamen Antivenereisvul-
gô vocatis aufcuîlat, quibus cralîs viici-
dxque particulàe inciduntur, aut per fùdo-,
tes expelluntur, acidxque corrofîva; infrin-.
guntur amp; invqlvuntur», Salivantia pr^-
terea dida fuum quoque hîc confemnL^,
lymbolum-j.

Fada tumoris inçiftone funt, qui corru-
ptionem corrigere cupientes, Euphorhium
cum ópiritu Vitrioli amp; Spir, Vint admo-
^ent, Sed prœftabit Tenbimhina codio-
H 3nbsp;ne

i

iî4 i-xperimekta; j

lie iïadxif ata, in pulverem redada,(S: Utigmm^
to Aigyptiaco mixta.

SequensFomentatio magnarum quQquç;
«.fi; yirium :

R4JI Lign. Guaiac, § üß,.

Coftic. ejmd. ^\'j.

Herb. Card. Bened.
Abfinth.aa.
Scord.

\\ Centaur, rnin.

\'nbsp;Rut. aa. Af E.

Coqf. a. ex Aq. (S Fin, a a,, q^ ß;.

Colat. f-xx. add.
Aq. Theriac. f ij.
meU:Rofot.%y

M. F. Momentum.

I^umaceoli?;, petiisque, madidis calidè apr-
çiicandum.

Si liisce, uti frequenter contingit, nihii
proficimus, ad Ferrum Ignemvé peryenien-^
dum. Primo itaque Scatprum in ufum VQ--
candumpotilfimum fi. Spina nou adiiio-
dum, magna fuerit, quocum tamdiu conti-.
nuandum, donec omne yitipfum fepaiatuiis,,
fuerit. -Siverô malum profundius hserct,,
Terebraque applicari potäfi: ,, eâ melius,
quàm:SCalpro tollimr. Quo fublato, pul-,
veces exficcantes amp; Galium générantes ap-
|),çiîaî.i fado, foramini inlpergendi.- Ubi

aiiteni.

i

CHIRÜRGICÄ.nbsp;n^.

autem diifla inftrumenta propter lociangu-
üiam appiicari nequeimt, Cmnula admo-
venda^ per eamque Ferro Ciî^fc\'/Vww\'garsaffe-
da urenda ; rcrraâo dein Cauterio, per
eandem Cànnulam Medicanisi;ita prslcri-
pta appiicandä.

Q^od fi nec hoc modo maium fopere-
mus,red hisce non obftantibus quotidie, ul-
terius ferpat, pars afFeda rafcindcnda, ejus-
que exftirpatio neceiTario iiiftiruenda erit.
Quibus autem cautelis amp; circumftäntiis-
eademnbsp;XtlX. denion-

fl:q,turi fumus.;,.

XLVK.: .

De\'Sutura Tendink.\'

MUfculi parte\' teodinasa , vel fècante
vel pungente inftrumento refcCta,
non raro contigit; ■ poft vulneris confoîida--
tionem, illius mufculi adionem periii1c_.,
membrumque motu fiio regulari deftitutum
füifle. Quâ-occafîonc.!Ehi©irgtae. Gültores
in eo omijem locarunt-operam. ut Opera-
tione quadam, Sutura Tendinis didà, pr^quot;-
fciffi Tendinis extremitates ita adducerent,
Ht curâ peracit, membri illiüS\' motus inter
ger fervaretur.

Operationem hanc inftituendi metîîb^\'
dtts occurriî duplex, i. Filo per extrenii-
H 4 \'

m EXPERIMENTA
tates: prjefciffi Tendinis trajeclo, esedem ad--
duçuntur,amp;; ligàntur. 2. Filum per fùpre-
mamraediamque tendinis partem trajicitur,
• jnferiori parte five tunica illxsâ manente :;
dein ligatura, ut fùprà, fed interpofîto corio,
injiçitur;, hâcque methodo, G41i comnau-,.
niter utuntuf-..

Nos verô. nec hanc, riec ijîam; cakulo,
îioflro, probamus,, fèd parte Issâ decenter lo-
çatâ duo.bus,in loçis unamquamque Tendi-.
Iiis, extremitatem: perfóramus,. pilumquelè--
ïicum cerâ; abdu^^um trajicimus ; hinc in-,
terpofîtâ Suherk aut- Corii particulâ extré-.
snitatum adduétio.,, filorumque adfi:ricT:iot
certior redditur, neque etiam Tendinis ex-
tremitates adeo facile, ac in prima ftcun--
da methodo, lacerantur;,

Si Tend.o ex; parte fùerit- refè€tus rema-,
nente aligna portione intégra, eum relècare
amp; Operationem inftituere praeftabit. Si
yerô majoi: pars, intégra, refecapda illa non

Qperatione peraââ , pulvis, Tsrebînthî^-
jfiÇ coEldi Suturae- inlpergitur, vu}nçrisque_gt;,
Deligatio, Digeftivo, vulgari feu BalJamOi
inftituitur..
Curandum interea partem, affèétam ,,
dum cura peragitur, ita disponi,, ut nec mo-.
veatur, nçc, extendatui: nimium ^ A.blblu-,

tâ. cu^

CHIRURG ICA.nbsp;m

tâ cura membrum contradum quidem^
quodammodo apparebit, fenfim nihilomi-
Rus progreffu temporis extendetur, cxten-
fumque naturalem ufum recuperabit. Hâc
itaque methodo diftindè fervatâ, felicem_gt;
fucceffum fperare licebit, uti non fîmplici;
confiât experientiâ..

lu nimia tamen extremitatum refèdiTeiî-
dinis retradione, -Operatio hsç i\\ullatenus:.
tocum. babçt.

EXPERIMENT. XL.VIÎL

De Luxationibtu,.

DUpJicem Luxâtiones: agnofcunt eau-
f un, alteram internam, à ligamento-
rum laxitatevel humore extravafàto inter

duo ofTa articulationem çomponentia, hœ-
rente, produdam.. Hic primà gelatine,
dein cartilaginis, tandem ofîîs natu ram af-
fîimens\', fènfîmque incrçmentum capiens
articulationem disnedit ; Et haec illa eft
iuxationis fpedes, quae, difficilliniè amp; ferè
riunquam reftituitur.

Altera cauâ externa eft, amp; à çafù,r idu,
fàltu, compreffionç, extenfione,. motuvè
partis violentiore produci poteft,

Luxati autem membri in fedem natura-^
iem redudio ut fadlius peragatur, omnium\\
H s \'nbsp;m

m EXPERIMENTA

in fubjedo humano ollîum eofumque Ar-i.
ticulationum ftruduram accurate noviße_j
oportet. Cujus cognkiöiféfi iibbutus fue--
rit Chirurgus, in seftituendo tongè erit fe--
iicion

Redu(5tioni huic ^eciatim infervitMera-.-
bri luxati extcnfio, quâ uon tantùm. Tendi--
nçs contradi elonganrur, fed amp; Caput Of
Hs locQ. motumj^Gavitati naturaii applica\'^.
tur : hocque mänuum, Laqueorum, Flt;3fcia^-
rumque perficitur ope. Si vero Luxatio
inveterata. amp; pertinacior fuerit,-vari:? hunc-.
in finèm-prxparatîc machinae in ufum vo-
candoe.nbsp;*

Inter quas tEe^. potiffimum in ufu funt-i:
comüamp;nbsp;eft Gloßoco?mum apud HHdanmn-.^.

Mizchi-nbsp;, aiio,squc deicßiptum V Secunda^

M Tra- eft Machin A Jraßoriä. cum funiculo anne--
eior.Fig.^ xo, amp; zmtda. parti iuxats. aliiganda.. Ter*

Smit neationem vide apudnbsp;in Appen-

Armar dice Tab. VI. Cui uilii etiam egregiè in-.
ment, fervit Cçcblea Luzat.oris, nova deicripca;
rab. Tab. XXni.

Harum, itaque madiinarum henencio;.
luxata membr.a faßicienter- extenduntur,.„
extenfa ope mappa: manuvé Chirurgi in_.
locum naturalem reducuntur^quod ex Ib-
no membrivé rediidi munere haud diffi--
çulter- çolHgitur ,, re.duda in eo ftatu fér-

van-

eHlKURGîCA., I2J
Tafituf\' id quod, faââ iodone, Vtnû ru-^
bro aftringeme^ FerulU ex charta tabulata ^
xorioque conizdas^FafiiiS) amp; fi opus fuerit,
peragitur. \'nbsp;\' - .

Poftmodumnbsp;iTiOlliufculè col-

locetur, fitumque -natuKdi convenicnteiTU.
obtinea.r, Pehgatio autem niiliis. urgen-.
tibus {ymptomatibus, ante quartum, quin^
turn aut fèxtum diem non folvatur, Quôd
fi nimius Pr.urinu patienti fit moleßus, ac
idcirco obJigationis foiutio requiratur, pars,
pruriens Jaua calenti, LaSîe tepido vel in-

Quo modo Luxationes cum Ipflammati-s
one, Vulneribus, Fraduris , callofisve Ex-~
çrefcentiis fint tradandîB, Autores citati fu-.
aè fatis defcripferunt, methodiimque , fpe-^
ciales Luxationes reftituendi , tradidcrunt:
quapropter earum ipecuiationi he^e^ loc|
pon immorabimup.

EXPERIMENT. XLIX..

/ DeMembri Extfrpat\'ione-,^
|Votiefcu,nque corporis noftri pars, ve^

_ fphacçlata, vei gangtcxnata , autaho
modo male afFeda, ne vicinis labem infé-
rât , ut inudle pondus toilenda ocçurrit-.
taties,aut fupra aut infra artiçuimrij fi fie--

ïipot--

Ï24 EXPERIMENTA

ri poteft , in parte fana Amputatio inftitu-.

lt;ïnda,

Cibo itaque potùque,vcIipirituofo quo-,
damautaromatico medicamento roboratus
Patiens in fedili, ut decet, locetur , hinc
fana cutis cum carne iùbjeéla fiirfum tra-
hatur ; mox ad duorum digitorum trans-
verlbrum latitudinem fupra locum inciden-
dum vinculo fortiori , amp; Torculari] \'mÇrk
delineate, pars amputanda ardè conftrin-
gatur ; quibus peradis, Cultro Falcato ce-,
leriter in oribém dilfecetur, penoftiùmquc;
(amp;fi duplex os occurrat caro amp; ligamen-
tum intermedium fimul fèparandum) ilico,
\'aboftè abradendo fèparetur. Non tamen
diu huicfèparationi incumbendum, quoni-.
am magnae utilitatis faepenon eft, amp; Patien-.
timaximam moleftiani alfcrre folet.

Mox Serra acutiori ofta prsçidantui;,
amp; haemorrhagia fi major fuerit , Cauterio.
A(5tnalî lîftatur , dumraodo elchara ejus be-.
nefîcio indufta, poftea deèidens, novae ha:-.
morrhagix caufi non exiftat.

NonnuMi hœmorrhagiam inhibere labo-
rantes , abfciftà vafi Tenacula apprehen-
dunt, eaque filo deligant ; verùm cùm hic
modus admodum fit moleftus, amp; Patienti
4olorificüs,illum omnino improbamus.

Praeftabit ttaque Pulver m fijpticum Al-

bumi-

CHÏRURGICA. \' izf

tumini Ovorum permiftum, cum Pluma-
ceolis, Petiisque applicare: yel Fun gum il-
ium Bovift, qui in \'lànguine filleftdo non
ignavam femper navat operam , partibus
lànguinem erudantibus admovere.

Stypticum interim multoties felici cuin
fùcCelïu adliibitum fequeris efto t

Bol. Âfmm. |iij.
Cdic. Vh,
FitrioLUfl.
Alum, Uft.aa.\'^l»
Lap. Humant.
Aloes Lucid.
Sang. Dr Mon.
Terr. Lemn.
Croc. Mart.
Mumia aa.
Mafiicb.
Tbm. ■
t)liban.

M.EPulv,

Si verô HaÈmôrrhâgia minor fuerit, funt,
4}uiilatim, faélâ Extirpatione, filo cerâ ob-
duôo, quatuor in locis cutim cum carne_.
perforant, hinc priori vinculo fbluto, ean-
dem deôrfum ducunt, atque ita cutis extre-
mitates propius ad fè invicem accedentes
externum aërem excludendo, lubjedunU
ùs à corruptione prsefervantj vulnu54uë ci-

tiù«

1 I

12-5 ËXPEklMÊNtA

tills curatufi Verum haec methodus jàïft
apudplerosque inoluit:, amp;modo prselcfiptà
famiharior eft.

Styptica igitur admbtà, beneficiö Èmfla-
ßri dcfenßvi amp; glut\'inäntif in fitu conveni-
ent! detinenturquöd Éniplaftrum in cru-
cis formam p\'rssparafi débet, lirextremitates
ejus eo melius parti affeöa; adaptari polîint 5
quibus omnibus Vefica bubula fiiperinduci-
tur, amp; admotâ comprefsâ unâ aut altetâ j
Fafdatio Gruciatd inftituitur.

Nonnulli Manuin Spbacdo correptam
âut óccukö Cancro afFedarn ( fadâ prius 11-
\'gsAmzj Scalpro majori, cum fuccefTuampu-
taré Iblent. Gorrupti vero digiti aut pol-
Jices, facili negoriovel forfice vel fbrcipè
robuftiori abfcinduhtui,

EXPERIMENT, L

Èe SAnguink Transßußon-ei

Transßußo nihil aliud eft, quârru
[fanguinis unius Animalis in languine-
um vas alterius per intermedios canalicu-
los derivatio, ad iliius Animalis, in quod
ftnguis transfunditur , vel vitam prolon-
gandam , vel morbos depellendos potifll-
!numin.Yçnta«

Hinç

T

CHÏRllRGlCA. n^

Hinc in Delirio, Mania, Lethaï\'gö, Fe-
-bribus nonmiliis, Lepra, Lue Venerea, Can-
•cro, Ukeribus amp;:c. Operatio ifta quan-
Goque inftitutafuic ; Verùm pkrumque_.
feltem, fi non femper eam malè ccffiile,S ex-
perientiâ conftat. Unde etiam Romœ non
tantifm,fèdamp; aliis inlocis, fub certâpœnâ
interdiduni fuit : lie quis lànguinem è bru^
îo in Hominem transfunderet.

Quam ob Caiiiàm bœc Chirurgia Trans-
Fuforia non fine ïatione , ab omnibus fe^
\'rèhoc tempore negligitur. Si enim mot-
bi kviores fuerint, nec ita periculofi, fàn-
guinisque m.afîa haud muitum turbata, ôc
invifceribus fecretiones modicè adhuc per-
agantur, tum Patientes haud diéîcilè, tàm^
externis, quam internis remediis à morbis
fiiis fi-equenter hberantur , ideoque ad
Transfufionem confugere ntceße non ha^
bemus.

Imo quamvis morbus fuerit pertinaciôr,
lïiórsque jam prœ foribus exiftat j ita ut re-
gulari illa fànguinis rnifcellâ penitus fiibla-
tâ , hinc inde variis in corporis partibus
obftruâ^^ioiies, punäiones, rofiones, con^-
vuifiones , fimiliaque funefta fymptomata
oriantur, amp; medicamenta caeteroquin po-
tentiffima aequè ac prxftantiffima nihil le-
vaminis afferant j attamen hare Tramfu-

. ÜQ

Inbsp;ïi% quot;EXPERIMENTA

ïïo ne minimam Ülo in caïù prasftabit utili^
tatem. Q^in potius eam periculolam fo^
ïe vei ex eo conftabit, quod pattes, Pati=-
entis ilinguinem componentes, à ftatü na-
tuïali quam maxime defledentes , in mo-
tu adeo irfegulaifi jam funt conftitutce , ut
aliis patticuii\'s accedentibus i, bené alioquin
\'conftimtis , non auicultent amplius , fed
cum lis luàam potius ineanl notabilem_,\'^
liaud fecus.aC Vinüm Aceto afFulum eum
dem iaporem induit. Pr^teifquam quod
änimalium fanguis cum mixtura languiniS
humani non cónveniat.

Non tamen idcirco Transfuiionem hanc
ex foro Medico cc Chiiurgico plane elimi-»
llandam cenfemus fèd prœterquam, quod
Circuiarem Sangumk Motüm y tanquanLj
éxperimefito certiffimo monftret ; praepri-
mis in Futm^u , Cuni languinis profufio=\'
ne copiolà jun^i,locum habet.

Ubi eninii^guis rivülosè adeô prófum-
pit j ut circuitus ejus jam in extremis ces^
lare incipiat , impoHibilé foret ejusmodi
Vulneratum medicamentis à praefentaneo pe-
riculo libetare , nifi Ttansfufio opem ipil
ferat-..

Enimvero cum hujUs rei in Brutis, êxpë-i
émentorum, in iis inftitutQfrdn beneficio,

CHIRURGICA,
certi clTe poffimus ; cur idem in^ Homine,
fi Unguis ex alio Homine lano in ipfius
vulnus transfundatur, asque locum non ha-
bere poflet, hon video.

Apparatus ad Encheirefin hanc inftitu-
; endam tanti non eft momenti, quin, Chirur-
gus in re Anatomicà modicè verfiitus, faci-
ii methodo Operationem hanc inftituere.:.
valeat. Qui vero pliiribus eam defcriptam
àtMtx^ y conÇuht Louvverum in Trafîa-
tu di^ Corde^ Sc, Scßketumin. Appends Tab,
XL de Tran sfußone Sanguinis.

Uniçum in inftrumentis ab ahis hune in - »
finem adhibitis, culpandum habeo ; Cana-
\'Uculoru,m fcilicet intermediorum , Tubulis
argemek annexorum, rigiditatem aut ifiac-
ciditatemnimiam, Hinc tales in ufiim vo- D^Ufj.^
care volui, qui egregiè fcopo noftro làtis- Tuhu-
■ faciunt, amp; ex A^teria- a^era GaUina aut ior. \'vid,
Anatis junioris componuntur : hi enim_.
Canales in ipfa Operatione lèmper patuli
manentés,fifîè mcomm.odo fleduntur, lan-
guinisqu\'e motus per illos. diftinélè fentitur,
minima mora ftatim obfèrvatur, vel
exploranti digito perci-
pitur.

FINIS.

FIGU.

FFGUR ARUM EXP LI C ATIQ, 1
Figur. I. pag. 26,.

ActuB €xhibet,ad pertundendam

Çorncarn, ante Catarad^ deppfitionem., \'
h. Aim eiç Çhdybe,

B.nbsp;Manubnum ex Lignoy Argent one.nbsp;|
Ç* Mucto excAfatm^qui exjcipit Acu, ûbtt^^

Fig. II.

msgnitudinis Acum, ad

deprini endam Catara (äam utileiiij^
delineat.,
A.B.. A^\'*\'^ ßo\'f^anubrto.

C..nbsp;Bar^ obtu/a^quam Fovea fuâ, extipUAm alters

I\' \'nbsp;: \'

Fig..ni, pag.4i.nbsp;_

Tu\'bam Sößoriferam propon^it, ä(f;

Gray.em Auditum.

ii. Tuba,

Bi Parsiüa^qüA msatuiAuditorio 4dmo,vetUËK \\
C. Os Tubie amplum, in quod adßans, loquitur. 4 r
Mambmm^ quoj patiens matiMaiteri tensiK K

Fig.. 4. pag.

Caiîterium àd Dçntagram

demonftyat.,
h», Vagim ex Gß^to faSf^.,

Figuràrum Expïicàïïôi

B. Änfa tj(u.

G. Cauterii manuhriuWy,

Cauterii extremitas, aä linew dimiJfint watibt*
àaticât latitudinem caput exferens^ ne i»quot;
eimiùi, quam decetycauterium penetret,
Fig. V. pag. jo.

Dentcm moiarcm éc ocdarcm de*,

, linear^ utlt;:avitàfôs eorumeOnCpid

pofïinL

A. Tiens molark.

fe. Capital éjas^ qute ^afa incluâiî fimguinea amp;m^i
vofa.

\'G. Striit five Stamina coronam camponen*
tia, À diMa c-a^ttate ntd ctrctrnfermpiafH
extenß.

t)^ Dens Ocularih

■E. Cavitas-,

F. Stàm\'inu ojfe\'a,

Stjilfti eidem fâi^a»iïm iWffiißik y
untur pafa,

Eig. Vt. pag. è6.

Torqucïî dcpiogit a J coltom

Incurvatüra.

Â-. A; Himil^hérium ex Feno confeÛUih,

idnnulus i» pay teeldriort^ fer quem \'trafitit^.

\'chordà trahi adaÜiPandit,
Extr\'emitatesy quibm aÜtgat^r Qortwm
mnukm itanâ inveßftum,
l ^

Figurarum Explicatio.
Fig. V i l. pag. 7;?.

Vcnam cum incumbentc Vak

,nbsp;Lymphatico monftrat.

A.nbsp;Vma.

B,nbsp;Vos Lymphaticum*

Fig. viil, pag. 73.

Siniilem vetiatn ex pedc propOftit

cum tyrnphaticisAnaftömöfi inter
gt; fèjundis»

A.nbsp;Vena.

B.B.nbsp;Vaf\'iLyfnpbdtica.

C.CC.nbsp;Anafiomofes,

iFig.ïx. pag. 76. amp; 124.

Torcularem oftendit, ad conftriö-

genda vafa ranguinea, in amputandis
membris proficuum.
h.^. Chorda.

B^B. Dtto Baciüi) qtiibus cmumagitur tborda, Ut
vafa conftringantur.

Fig. X. pag. 102.

Gatheterem foraminatumcxhibct»

A.nbsp;Catheter,

B.nbsp;Stylus turn fuo tpiftomh,
h,\\i,h.h,F9ramina,nbsp;^

Fig.

Figurarum Explicatiö.
Fig. xi. pag. 106.

Bracheriucïi ad llrinse Inconti-

nendatn notât»

A.nbsp;A. Bracherium.

B.nbsp;Fibula.

C.nbsp;Fars pendula cortt perforata, qua eonßringi-

tur Bracbertum.
b. Cochlea, cujus ope tomprimitur fulvillm^ cum
annexa Capitula E compreffulâ inßruSle^

Fig. XII. pag. 10/.

toftomen proponit ad eundcm

afFedIiini.

A.A.nbsp;Foflomù ex Argen to Cuprove confeUus.

B.nbsp;Clavti infirument» affixa, qua pro lubitucldu*

di 0\' aperiri poteB.

Fig. xiii. pag. 129.

AfperamAïteriamoffcrtjadTrans^

fufionem fanguinis, cum tubulis reitis,
A. A. Ajpera arteria Gallinx aut AnatU,

C.nbsp;C, Tubulis îracha£ aUigandi.

D.nbsp;Tubulus vm£y Sf

E.nbsp;Tubuîus arteriü adaUiganàus.

Fig. xiv.

^adtrn dmonßratt cum tubulis cur\'vis^ykî fubinde
majori« funt utilitatis.

I 3nbsp;IN-

Btr*

INDEX

EXPERIMENTORUM.

tnbsp;Be Ponticulo in Sutura Cotonali. Pag. igt;

If.nbsp;î)e Setaceo.nbsp;4

III.nbsp;De Fonticulis in AHtha e^citandii^ J

IV.nbsp;DeVeficatoriü.nbsp;ïo

V.nbsp;De Irepani applications

VLnbsp;DeStrabümo,nbsp;19

VILnbsp;De \'Catara£ï£ depofitiom,nbsp;it

VULnbsp;De Oculi Syrgt;vpbyft.nbsp;%y

lx.nbsp;De Oculi cicatrice albicant^nbsp;Ig

X.nbsp;tie O cub AriificidU,,nbsp;29

XLnbsp;De Poly^o Narium.nbsp;30

XiLnbsp;De Uordeplo amp; Grandini.

XIILnbsp;De Hypopyon five Oculo purulent}».nbsp;jj

XIV.nbsp;De Aurturn Chirurgia, Cerumxmbta

txtrabendis.nbsp;jg

XV.nbsp;D^ Auriêm ÈXcrefcentiis^ Dolors amp; Tuha

Acoviftica,nbsp;40

XVI.nbsp;De Aure perforanda^nbsp;45

XVII.nbsp;De HfJrocephalo.nbsp;44
XVIIL De Curanda Dentagra^.nbsp;46

XIX,nbsp;De Pentium ExtraEitons:.nbsp;â^f

XX.nbsp;DeDemiuw m6bitiîate.,ca(ùy ^ d^nti-

bus artificialtbui.nbsp;5Ô

XXL De llvuU defi:enfui tS rtfeUione\\nbsp;J?

XXIÏ. Detahio Ïeporino.nbsp;\'58

XXIIL DtUngUa vimuh niniUfiriÙOy.nbsp;59

XXIV»

XXIV.

XXV.
XXVL
XX Vir.
XX VIII,

XXIX.

XXX.
xxxr,

XXXII.

XXXIII.

XXXIV..

XXXV.

XXXVI.

tiäne,

XXX VIF., De Hernia aquoßagt;,
\'^XyLVllh De Catbetertfmg,
XXXIX. De Lithotontia.

De Urinamp; incontinenù^).
De Ano non perßer^to.
D» Glande non perforata^.
Be Phimoß.
De P^rapbimoß.
De Abfceßßium apertion^.
De Spina ventojk.
De Sutura Xendinig,,
De LuxationibiiS.
De Membri extirpatione*
De Sanguinh tramftifwn^^

i l n I S;..

\'1 i

J - \'

errata fie corrige L.B.nbsp;\'

p^ff. 7. Im. 10. leg. cephalalgias, p. 11. Ln. deleatur î- :i
p II. 1.23. l.confumit. p. 42. Lôd.croc. p. 46- l^K .v
antepenult, leg. nervuli^y à. p. 47- A/. /• Belg, p.j, r «v
l. 2. L Hippopotami, tbid. l. 2s■ t- tochleart. p. 64 -C A
g. L cutimque atramento prius. p. ég. l. 24- txpertu
P I?\' i\'3- conveniens. p. tpJ. iS-1- {querr.admr:
dum. er deleatur (. p. lop. L ult. t. cicatrice p. u^
l penult. L clavtU. p. ni. 1.11. L baket. p. 124. t. uU.

L itaqm p. uj- ^nbsp;^

Lmifcela.

iMlifÉiliili

. , V

y-*- -

\' -, - \' \' \' \' ■, .

-----\\ ;5

- s.

■ -y-À