Pertractandum erit 1quot; de nótione et ( O\'ectibus, de materia et forma, 3° de ministro, V\' de subjecto apto Sacramentorum. Explicationes et qvuestiones sclio-lasticas, qu;e nostri non sunt instituti, ad Tlieologos Uogmaticos remittimus.

CAPUT I.

XOTIO ET EFFECTUS SACRAMENTORUM. •

1.—Sacramentnm est signum sensi-bile et eflicax gratia! invisibilis, a Christo Domino ad nostram sanctificationem in-stitutum.

Omnia Sacramenta, ut tradit Enge-nius IV in Decreto ad Armenos, tribus perficiuntur, videlicet re seusibiii tam-quam materia, verbis tamquam forma, et persona ministri intendentis facere quod facit Ecclesia adliibendo liujus-modi signa externa.

\'2. —■ Dlvlslo. Distinguuntur Sacramenta; 1° Necessaria, sive necessitate mcdii, saltern in voto implicito, ut est Jiaptismus omnibus, Pffinitentia post ifaptisnuun lapsis, et probabilius etiam Eucbaristia; sive necessitate prcvcepli tantum, ut Confirmatio et Extrema Unctio. Ordo et Matrimonium, non Cbristiauis singulis, sed solum Commu-nitati Ecclesiio necessaria sunt.

\'2° Mortuonmi, qua! per se gratiam primam justificationis conferunt; nude a peccatore recipi possunt; suntque Baptismus et Pamiteutia: vivorum, qum per se gratiam secundam, i. e. augmen-tum gratiie sanctificantis, conferunt; unde in subjecto jam gratiam prajexsistentem requirun\'t; qualia c:etera quinque sunt.

:io Inilembilia, seu characteristica, quie characterem indolebilem imprimunt in anima suscipieutis, unde iterari non possunt, ut Baptismus, Confirmatio et Ordo: caetera quatuor sunt iterabilia, seu non characteristica, eo quod gratiam dumtaxat conferant, qua; arnitti aut augeri potest.

4° Unum est permanens, Eucbaristia, utpote in re permanente, Cliristi videlicet Corpore et Sanguine, consistens; reliqua sex trameunlia appellantur, eo quod in actione transeunte consistant.

5° Formatu dicuntur, quando simul ut suscipiuntur, producunt gratiam in recipiente: informia, (juando valiila quidem sunt, sod recipienti non conferunt simul gratiam, ex defectu requisi-tic in eo dispositionis. («. (3.)

— Principla. I. Omnia Sacramenta ex opere operate conferunt gratiam omnibus obicem non ponentibus. Est de fide ex Trid. sess. 7. can. 0. ot 8, — Actus suscipieutis Sacramentam non habent vim effeclivam gratia;, selt;l re-quiruntur ut disposiliones ad tructum Sacramenti recipiendum; iileo augent gratice mensuram pro mensura dispositionis et cooperationis. (n. (i. 85.)

II. Singula Sacramenta, ultra gratiam sanctificantern, conferunt gratiam sacra-mentalem, scilicet specialia auxilia gratia; ad obtinendum finem, ad quern singula Sacramenta instituta sunt. Ha-tio est, quia Sacramenta ordinantur ail

quosdam speciales efl\'octus necessarios in vita Christiana, (n. (i. Exam. Or-din. n. 22.)

Sic \'1° In Baptismo conferuntur anxilia spccialia turn ad (irmiter credendum, turn ad servanda prsccepta Dei et Ecclesia;, tuin denique ad digne snsci-pienda alia Sacramenta, quorum Bap-tismus janua est. 2° In Confirmatione, iid confitendum fortiter et constanter fidem, cujus confessie finis est Confir-mationis. 3° In Eucharistia, ad exer-cendos charitatis actus, quibus anima spiritualiter nutritur, quto nutritio charitatis est proprius Eucharistise linis. 4° In Poenitentiü, ad detestanda eflica-cius peccata, pro commissis satisfaciendum plenius, vitandaque facilius futura. 5° In Ex trema Unctionc, ad snperan-(lum languorem ex oegritudine corporis oriri solitum, ad resistendum (hcmoni, erigendumqne infirmum in spem ac lirmam fiduciam de divina misericordia. 6° In ürdine, ad cujusque Ordinis mi-nisterio rite fungendum. 7° In Matri-monio demmn,ad servandam conjugalem fidem atqne castitatem, fovendum atno-rem mntuum, pie ac christiane educan-das proles.

III. Sacramenta mortuorum possunt per accidens producere gratiam secun-dain, quoties nempe recipiens jam vivit vita gratia; spirituali. Similiter Sacramenta vivorum per accidens conferre possunt gratiam primam; ut si quis in peccato mortal! cum sola attritione su-pernaturali, bona tarnen fide, suscipit Sacramentum vivorum. Ratio hnjus est, quia juxta Trid. sess. 7. can. 6. omnia Sacramenta conferunt gratiam non po-nentibus obicem; atqui peccator, qni accedit ad Sacramentum vivorum cum bona fide, et cum attritione qua) excln-dit omnis peccati mortalis affectum, non ponit gratia; obicem; ergo recipit gratiam sanctificantem.

Variis modis evenire potest, ut quis constitutus in peccato mortali recipiat bona lido Sacramentum vivorum; puta 1° si invincibiliter ignoret se esse in statu peccati mortalis; 2° etsi quidem peccati gravis conscientiam liabeat, sed invincibiliter existimet se esse perfecte contritum, vel rite confessum, vel de-bite absolutum, cum non sit; si in-firmus mentis alienatione prceventus non pobsit procurare statum gratitu, et ta-men interea Extremam Unctionem recipiat ; 4» si invincibiliter ignoret ad Sacramenti perceptionem requiri statum gratia;, (n. 6.)

IV. Sacramentum invalidum, vel vali-dum sed inforrne, est per so grave sacrilegium. Ratio est, quia est gravis abusus rei sanctissimaj, contra institu-tionem Christi, qui ritus sacramentales instituit ad significandam et producen-dam gratiam. Auctor ergo nullitatis vel informitatis, si ipsi imputanda sit, gra-viter peccat.

4. — Quaestlo. An Sacramenta in for-mia, sublato obice, reviviscanl?

Pncnotandum, quod obex gratia? sit defectns requisittc dispositionis in sub-jecto. Obex bic fictio appellatur; (pio nomine proinde non intclligitur simu-latio. Fictio porro sen obex gratiie duplex esse ])()test; 1° materialis, si incul-pabiliter per ignorantiam invincibilem desit dispositie debita ad perceptionem gratia;; 2° formalis, quando illa dispositie voluntarie omittitur, ita ut sacri-b\'gii malitiam contineat. llisce pneno-tatis:

Hesp. 1° Sacramentum Baptismi cum flctione suscepturn, remote |»er subse-qnentem dispositionern obice, reviviscere gratiamque conferre ex opere operate, communis est et certa Theologorum dectrina; quia Baptismus est medium necessarium ad delendum peccatum originale; sed, cum non possit iterum recipi, neque realiter neque in voto, dum votum tendit in id, quod potest recipi, necesse est ut, ablate obice, re-viviscat.

2° Probabiliter etiam Sacramenta Con-firmationis, Ordinis, imo Matrimonii ct Extrema; Unctionis, licte suscepta, re-cedente fictione reviviscnnt. Ita communis sententia, contra paucos; quia ex una parte auxilia gratia;, qua; conceduntur istis Sacramentis, sunt admodum neces-saria; ex altera autem parte Sacramenta hioc iterari neqneunt, tria quidem sim-pliciter, Matrimonium autem durante eodem conjugio, Extrema Unctio durante eodein mortis periculo; unde videtur consentaneum divime bonitati, ut tales suscipientes non manoant privati gratia sacramentali adeo proficua ct necessaria.

3° Idem dicunt multi de Sacramento Paonitentiao, cum obice materiali sus-cepto, (posito quod possit validum esse

et informe, de quo disputatur); quia Confessio ilia, utpote valida, ])ostea repetenda non est; ergo liabet postea suum elTectum. Ita 1). Tliom. Suarez, Lugo, Villa). Croix, Salm. etc. — JJixi: cum ohice matehiau ; quia obex formalism cum sit peccatum grave, irritum reddit Sacramentum ex defectu contri-tionis; Sacramentum autem invalidum, ut patet, reviviscere nequit.

4° Negandum vero est de Sacramento Eucharistiic, postquam prscsentia Christi desiit in sumente ; quia nulla est neces-sitas hujusmodi efTicaciie, cum hoc Sa-cramentum et frequenter iterari possit et effect us ejus non sit simpliciter ad salutem necessarius; quinimo sequeretur absurdum, perditum nempe Sacerdotem, qui quotidie indigne celebravit, per unum actum painitentiac in (ine vitee consequi totum cumulum gratiarum tot sacrilegarum Communionum, ac consequenter, quo siepius indigne celebrasset, eo uberius gratiis ditaretur. Ita commu-niter cum D. Thoma, contra paucos.

Notandum denique, ut Sacramenta reviviscant, earn dispositionem reqniri, quaj in ipsamet susceptione postulatur; obex enim nihil aliud est, quam caren-tia istius dispositie nis. (n. (3. 87.)

CAPUT II.

materia et forma sacramentorum.

5. — Omne Sacramentum est compositum ex materia et forma. Materia alia remota, alia proximo, est: remota est ipsa res sensibilis, ex qua constat Sacramentum, vel circa quam sacra-mentalls versatur actio; proxima est ea actio, per quam materia remota appli-catur. Forma sunt verba ministri. Sic materia remota Baptismi est aqua, proxima vero ablatio.

Porro materia^ remotir; ex qua, et circa quam, sunt remota; diverse mode; nam prior componit ipsum Sacramentum, nou posterior; e. g. aqua in Bap-tismo, oleum in Kxtrema Unctione com-ponunt hicc Sacramenta; peccata vero in Poenitentia, corpora contrahentium in Matrimonio non componunt ista Sacramenta, sed sunt materia exlrinsecn, circa quam versantur. Similiter panis et vinum non sunt materia, ex qua componitur Eucharistia, sed materia, circa quam versatur Consecratie; dici tamen possunt materia, ox qua conpci-tur Eucharistia; post Consecrationem spccies panis et vini sunt materia, ex qua componitur Sacramentum. Materia tandem proxima intrinsece componit omnia Sacramenta.

(5. — Quaestiones. Qu/ER. 1° Quanta debcat esse conjunctio inter materiam et formam Sacramentorurn, ut valida sint ?

Resp. 1° In Sacramento Eucharistiic requiritur conjunctio physica; quia pronomina hoc et hie non possunt verificari, nisi materia sit praesens.

2° In ciPteris Sacrarnentis sufficit con-junctio moralis , ita ut forma moralitcr censeatur cadere super talem materiam, et cum ilia unum signum constituere; quia in composito morali, quale est Sacramentum, sufficit moralis unio. Quare satis est formam incipere statim post applicationem materia;. Moralis tarnen unio diversa esse debet pro diver-sitate Sacramentorurn. Major namquo unio requiritur in Baptismo, Confirma-tione, Extrema Unctione, ubi intervallum unius Pater noster destrueret Sacramentum , ac fere idem est in Ordine. In Poenitentia sufficit ea connexio quam exigit actus judicialis, ut idem judicium peragi et per sententiam consumraari intelligatur; unde inter accusationem et sententiam intorcedere potest aliquod temporis intervallum, quamvis in Sacramento non tantum possit esse intervallum, quantum in judicio forensi. Dicunt Croix et Tambur. vaüde absolvi post horam a coufessione. In Matrimonio tandem sufficit ea conjunctio qua suflicit in hurnano contractu, ubi satis est qiunl consensus unius ponatur, dum adliuc consensus alterius perseverat. Hmc mo-raliter certa sunt, et communis sen-tentia.

In praxi tamen, exceptis PcBnitenlia et Matrimonio, in aliis Sacrarnentis con-sulendum est ut materia et forma iquot; aliqna sui parte coëxsistant, ut nimirnin una inchoetur antequarn absolvatur altera; quinimo merito ait Lugo non pec-care Sacerdotem, qui, si secus factum fuisset, ad majorem animi sni quietem iterum susciperet Ordinationem sub con-ditione. («. ⁽J.)

Qu/F.r. 2° Qucenam mulalio maler\'ue vel formcu nullum reddalSacrauicnluin¹/

llfap. Sola inutiitio suhstaniialis: acci-dentalis non nocet Sacramento; est tarnen peccatum grave vel leve pro quantitate materia;. Etenim prior tollit vei\'am ma-tcriam aut veram tbnnam essentialem Sa-cramenti; posterior vero non variat snl)-stantiarn rei; est autem peccatum, cum sit contra usum et prfeceptuin Ecclesiie.

Porro 1° dicitur suhstaniialis mnta.t\\o materiw, quando jnxta commuiiem usum et acceptionem hominum non convenit natui\'a et nomine cum materia ab Ecclesia usitata et a Ciiristo pricscripta. Sic in Baptismo, si adhibeatur aqua ar-tidcialis loco elementaris; in Eucharistia massa nonduin cocta, utpote qiuo panis nou censetur.

\'2° Erit substantialis mutatio forma;, quando variat sensum verborurn; secus ei\'it accidentalis. Plures autem in formis contiugere possunt mutationum modi, puta: a) per substitutionem verborum; quiB si syuonyma sint, erit accidentalis, v. g. ego te abluo pro ego te baptize; b) per transpositionem, v. g. ejjo bap-tizo te, hoc meum est corpus; vel si activa oratio in passivam convertatur; regulariter lunc mutatio erit accidentalis, cum vix possit sensum formic va-riare; c) per interpolationem seu dis-junctionem verbonun, v. g. si minister prius dicat Ego te baptizo, et paulisper sistat, tussiat, vel pauca verba inter-ponat, et postea subjungat in nomine Patris, etc.; parva hujusmodi interpo-latio aut interruptie accidentalis est; secus vero, si magna esset, ita ut verba nou censeantur unam orationem com-ponere, et unum integrum sensum ef\'li-cere; d) per additionem, v. g. si in Baptismo dicatur in nomine Patris, qui te creavit, etc. mutatio est accidentalis; e) per subtractionem, v. g. si in Baptismo vel Poenitentia omittatur verbum egj, in Eucharistia verbum enim, est mutatio accidentalis; secus, si verbum essentiale omittatur, quo rnutetur debitus sensus forma;; f) per corrup-tionem, ob pra;cipitantiam et balbutiem, v. g. si quis dicat Hoc est col pus vel cojnis rneus, es pro est, ealis pro calix, erit accidentalis mutatio; secus, si tol-\'atur omnino sensus. (n. li.)

Qu/ER. J]¹ An materia; et forma; omnium Sacramentorum fuerint a

Christo Domino delenninalco in specie seu in individuo f

Hesp. 1quot; Certum est Christum in specie determiuasse matei\'iarn et for-mam Baptismi et Eucharistia;; similiter materiam, et, quoad substautiam, etiam formam Poenitentia; et Matrimonii.

2quot; Controvertitur quoad alia tria Sa-cramenta Confirmationis, ürdinis, et Ex-trema; Unctionis. Prima sententia pro-babilis negat, docetque Christum determiuasse solum aliquod signum in genere, expressivum elTeclns illorum Sacramentorum, ac ejus deinde determinationem specificum reliquisse Ecclesia». Ratio est diversitas Ecclesiae Ciiwca; et Latina;, quin et diversitas diverso tempore in ipsa Ecclesia Latina, in administratione Sacramenti Ordinis; in Ecclesia euim Grajca, et iti primis steculis etiam in Latinè, Presbyteratus et Diaconatus con-feruntur per solam manuum impositio-nem; in Latina vero, pneter manuum impositionem, jam requiritur ceu materia traditio instrumentorum, ut habetur iu Decreto Eugeuii IV ad Armenos. Ita Bellarm. Lugo, S. Bonav. Salm. Holzm. Croix, et multi alii.

Secunda sententia probabilior afïirmat materias, et, quoad substautiam, etiam formas omnium Sacramentorum fuisse a Christo determinatas in specie. Rationes simt: 1° Sacramenta sunt signa gratiae, quam conferunt; sed hoe non habent nisi ex institutione divina; ergo oportet ut ex illis rebus et verbis constent, qua; Deus decrevit. 2° Cone. Trid. sess. 21. cap. 2, declarat a Christo relictam esse Ecclesia; potestatem ea statuendi, qiue Sacramentorum dispensationem respiciunt, salvd illorum substantid; materia autem et forma nou ad dispensationem pertinent, sed substantiam coustituunt; earum ergo determinatio nou est in Ecclesia; potestate. Ita S. Thom. Suar. Jueuin. Concm. Habert, Merbes, Coutin. Touruel. et alii multi.

Ad Decretum Eugeuii respondetur, Poutificem, dum loquitur de Sacramentis, non tantum exprimere necessaria necessitate Sacramenti, sed etiam necessaria ex proocepto, et partes non essentiales Sacramentorum, e. g. admixtionem aqu;e cum vino in Eucharistia , satisfactionem in Pa;nitentii\\, quarum neutra est essen-tialis; pariter ambigitur inter DD. uum balsamum sit materia essentiulis Con-

firmationi. Unde etiam quoad Ordinem dlcimus Eugeniurn locutum esse de materia et forma accidental!, sou integrante, qua Ordo conlertur in Ecclesia Latina, quamque voluit ab Armenis addi ma-nuum impositioni, jaindiu ab illis -adlii-bitic, ut Ecclesia; I.at in,Te ritui se con-formarent; quapropter pro reliquis re-inittit eos ad Pontificale Romanum. (n. 12.)

Qu/Eii. 4° An cad on materia et forma in singulis Sacramentis pro uni-versa Ecclesia valeat ?

Resp. 1° lu iis Sacramentis, quarum materiam et formam Christus carlo in specie determinavit, omnino aflirmandum est; quia, sicut Christus unam instituit Ecclesiam, ita unam tantum fecit Sa-cramentorum institutionem, qua; uni-versae Ecclesia; deserviret; neque Ecclesia potest mutare aut impedii\'e institutionem a Christo factam. Ita communiter.¹

\'2° In iis Sacramentis, de quibus dis-putatur utrum Christus materiam et f\'ormam eorum specilice determinaverit, duplex est sententia probabilis, sicut in pra;cedenti quiestione. Una sententia negat; quia Ecclesia potest pro tempo-rum et locorum diversitate diversam materiam et f\'ormam determinare, quiu essentialis sit. Altera probabilior sententia afïirmat; quia Ecclesia nihil potest circa materiam et formam. (n. 741.)

CAPUT III.

MINISTER SACRAMENTORUM.

7.—• Quemadmodum in unoquoque Sacramento, qua; sit materia vel forma necessaria, ex Christi institutione peti-tur, ita de ministro ratiocinandum est, quippe qui conflcit Sacramenta ut in-strumentum, quod vicem Christi gerit.

Explicanda sunt 1° qua; ex parte mi-nistri necessaria sunt ad valorem Sa-cramenti; 2° qua; ad digue ministran-dum Sacramentum servari debent; IJ⁰ obligatio ministrandi Sacramenta.

\' Cfr. Suarez. rfe Sacrum, disjgt;. 2. sect. 6. Coninclc. qu. 6o. art. 6. «. 42. Bonacina. dist. i. qu. 2, Jgt;. 3.

ARTICULUS I.

REQUISITA ad vai.idam ad.mixistrationem.

8.— Principia. I. Valor Sacramenti non dependet ex lide vel sanctitate ministri. Est de lide ex Trid, sess. 7. de Bapt. can. 4. et sess. 17. can, 12. Ratio, quia Sacramenta operantur, non ex virtute ministri, sed ex virtute Chrisli principalis operantis. (n. 43.)

II. Ad valorem Sacramenti necessaria est in ministro, prooter potestatem, in-tentio perficiendi Sacramentum, aut saltern faciendi quod facit Ecclesia. Est de lide ex Trid. sess. 7. can, 11. Ratio, quia per intentionem ministri actio de-terminanda est ad esse sacramentale, (n. 1.3.)

Non requiritur intentio explicita sive conficiendi Sacramentum, sive celebrandi ritum externum tamquam vere sacrum, sive producendi effectum Sacramenti, sive faciendi quod facit Ecclesia Ro-mana; sed horum intentio implicita sufficit, contenta in hac generali explicita faciendi id , quod facit Ecclesia a Christo instituta, vel quod Christus instituit, vel quod Christiani faciunt. Hujus-modi intentio reperiri potest in hacre-tico vel infideli: unde hsoretici con-trahentes matrimonium Sacramentum efdeiunt, quamvis existiment non esse Sacramentum, si modo velint matrimonium contrahere eo modo, quo Christus instituit, vel quo juxta Dei ordinationem contrahi debet; tunc namque error eorum non excludit sufïlciontem intentionem ad efficiendum Sacramentum. (n. 21. 22. Suar. dis p. 13. slt;xt. 2, n, 13.)

III. Ad valorem Sacramenti neque intentio interpretativa, neque pure habi-tualis sufficiens est in ministro. Ratio, quia nullo modo sunt causa actionis, cum neque exsistant physice, neque sua virtute possint in actionem inlluere. Praoterea possunt esse in ebrio et amente: falsum autem est istos posse Sacramentum conficere. (n. 10.)

IV. Intentio actualis optima est, non tarnen necessaria; sed omnino sufficit vir-tualis. Ratio prioris est, quia Sacramento quidem maxime congruit, at vires Imi-manas sajpe excedit; ratio posteriori^ est, quia vere imperat actionem, atque adeo sufficit ad operandum humano

modo. (n. \\1. 18.) — Notionein pric-dictiirum intentioiiuin vide li!). I. n. 5. ¹

Jmle infertur 1° Perpei\'am ilubitare de debitó iiitentioiie ministrum, qui lt;le more ponit actioues i\'eqUisitas ad Sa-cramentuin , v. g. SacenJos adit Eccle-siam ad celebraudum, paramenta iiiduit, dicit Missam et consecrat; quia saltern vult facere, quod alias solet, vel quod alii mini tri faciunt; quin etiam, seiens actionem esse sacram et fVustra non poni, exercite intendit earn ponere juxta ilnem suum. Quare opus non est ut minister intentionem eliciat in aclu sij-nato, sed siiflic.it in acta exercito. (n. 18.)

Sufficere intentionem metu ex-tortam, prsoterqnarn in Matrimonid; quia metus non tollit voiuntariiun. Pariter non invalidat Sacramentum, Matrimonio excepto, error ministri circa personam siiscipieutis, v. g. si minister putans se absolvere Petrum , absolvat Paulum ; nisi minister intentionem suam alligaret alteri persona? determinata\', quod lieri non solet, nisi in Matrimonio. (n. 19.)

V. Non suflicit ad valorem Sacrament! intentio condilionala sub conditione de futuro, uno excepto Matrimonio. Ratio est, quia, quando lit actio sacrainentalis, deest intentio bic et nunc conf\'erendi Sacramentum: postea vero, quando pu-rificatur conditio, desunt materia et forma. Excipitur Matrimonium, quia, cum consensus perseverat moraliter, rctinet naturam contractus.

Conditio de prceterito vel de pne-senti non obstat valori Sacramenti, si conditio subsistat; quia tunc intentio statim transit in absolutam; contra, si conditio non subsistat, d.\'struitur intentio, ac proinde niillnin lif, Sacramentum. (».. 2(j.)

9.— Quaestio. Qucenlw hoc loco, mm in ministro Sacramealorum, pree ter inleniionem, requiralur etiam attentio, ut valide ea conferat ?

Kesp. Negative, etiamsi voluntaria sit distractio; tum quia actio procedens ex priori intentione simpliciter est humana et libera; tum quia attentio non est semper in bominis potestate, atque adeo credibile non est voluisse Christum con-ditionem ejusmodi ut essentialem. Ita communiter. (n. 14 )

ARTICULUS II.

requisita ai) licit am administrationem.

Prajter ca, qune ad valorem necessa-ria sunt, postulantur 1° jurisdictio, \'2° status gratito, seu sanctitas, 3° attentio mentis, 4° materia et forma certa;, 5° observatie ritus Ecclesia;, (i⁰ discretie inter dignos et indignos suscipientes.

§ I. Jurisdictio.

10. — Prteter potestatem conficiendi Sacramentum, requiritur jus seu facidtas administrandi illud aliis, ut licite possit dispensari. Soli autem Sacerdotes, regu-lariter loquendo, accipiunt potestatem (;t jus administrandi Sacramenta, qiue ab ipsis adrninistrari possunt. Excipitur Matrimonium, in quo ipsi contrahentes sunt ministri.

Dixi: regulariter loquendo; quia Dia-conis aliquando committitur administratie Baptismi et Eucbaristia); et in casu necessitatis, qui vis homo potest bapti-zare.

Pori\'o Sacerdotibus necessaria est jurisdictio vel ordinaria, qua) propria est pastorum Ecclesia?, vel ab eo delegata qm est ordinarius pastor. Unde peccat Episcopus, (jui in aliena üirjecesi Ordines confert, sine proprii Episcopi facilitate; peccat etiam Parochus aliusve Sacerdos propria auctoritate ministrans Sacramenta alienis ovilms; peccant denique omnes, qui juxta Ecclesia; sta tuf a pri-vati sunt jure sou usu administrandi Sacramenta, et nihilominus ea dispensant. Attamen, urgente necessitate in articulo mortis, in defectu proprii pas-

toris, iiuivis Sacerdos ])lt;)test Sacrainoiila PttnitfiitiiB, Viatici, ot Extirmas Unc-tiorlis ministrare. Colligitni\' t.\'x Rituali Kom. tit. 1. n. 1 \'i.

Notandum vero est: 1° in Sacramento Pcunitentia) jurisdictio necessaria est ail ejus valorem; quoniam est actus judi-cialis. \'2° Nunc etiam in Sacramento Matrimonii ad valorem ejus necessaria est jurisdictio in Sacerdote, coram quo contrahendum est; quod quidem non est ex natura matrimonii, sed est conditio jure ecclesiastico necessaria ad valorem contractus, non tamen ubique, ut suo loco latins dicemus. (Suar. disp. lü. sect, i. n. 3. 4.)

Plura distinctius in singulis Sacra-mcntis tradentur.

II. Status gmticc.

H. — Ministratio Sacramenti duobus conting.t modis , scil. 1quot; solemniter sen a ministro lt;;x officio , (piia nempe est consecratus ad tale ministerium; \'2quot; pri-vatim seu a ministro per accidem, ut cum laicus in necessitate baptizat, imo etiam Sacerdos sicut faceret laicus; quia tunc non agit ut minister ex officio.

Certum porro est et commune inter DD. ministrum ex ollicio regulariter peccare mortaliter, si Sacramentum in statu peccati mortalis conflciat. Proba-tur lquot; ex Levit. XXI. 0: «lucensum »Domini et panes Dei sui oflerunt, et »i(leo sancti erunt;quot; quod valet a ibr-tiori de administratione Sacramentorum in Nova Lege ; \'2^U ex ratione; turn quia ministri Ecclesia.\' personam Cbristi ge-rnnt, tum quia ex speciali consecratione a^rl sancta tractanda specialis obligatio oritur eadem sancte tractandi. (». 31.)

Pixi: regulariter; quia aliquando ex-cusari potest; si nempe in moribundo adeo urgeret necessitas Baptismi ant Pcnnitentiae, ut ministro tempus deesset ad se prius actu contritionis Deo recon-ciliandi. (n. 33.)

Ex dictis consequitur Parochos, aliosve Sacerdotes, quibus ex officio incumbit Sacramenta ministrare, puta in amplis nosocomiis, in castris, ubi necessitates morientium sunt obvii.e, teneri semper paratos esse ad ministranda Sacramenta in statu gratim. (». 33.)

1\'2. — Quaestiones. Qu/EU. 1° An Sacerdos ministraturus Sacramentum, si in peccato mortali sit, teneatur prcc-mittere Confessionem

Hesp. Dist. \'l^u Affirm, ante confec-tiouem Eucliaristiie, piopter proprium et speciale prujceptum in illo Sacramento impositum, ut certum est ex Trid. sess. 43. can. 11. et suo loco videbimus.

\'2° Ante alia Sacramenta, aliqui affirmant. At communis et probabilior sen-tentia negat, docetque, quamvis optimum sit consilium conlitendi, satis tamen esse contritionem probabiliter existima-tam. Probatur 1° ex Ritual. Rom. til. i. n. 4. ubi dicitur : «Sacerdos, si fuerit »peccati mortalis sibi conscius (quod »absit), ad Sacramentorum administra-stionem non audeat accedere, nisi prius «corde pceniteat; sod, si habeat copiam «Confessarii, et temporis locique ratio »ferat, convenit conliteri.quot; \'2° Ratione, quia ex se sufficit moralis diligentia ml se justificandum per contritionem, quia adhibeatur summa per Confessionem. (n. 34.)

Qu/ER. \'2° An peccet graviter, qui in statu peccati mortalis conficit Sacramentum, ad quod non est specialiter ordinatm?

Quiestio procedit durntaxat de liap-tismo et Matrimonio; nam reliqua Sacramenta non possunt ministrari, nisi a ministris consecratis.

Resp. Controv. I¹¹ Sententia proba-bilis negat; quia ad obligationem sub peccato mortali oportet ut in eo opere minister se exhibeat publicum Clnisti et Ecclesiic ministrum, atque spiritualia subsidia recipiat ad hoc munus dignc exercendum. Ita S. Thom. Suar. Bonac. Valent. Salm. Concin. Nat. Alex. Anaclet. Tournel. etc.

2^a Sententia probabilior affirmat; (]iiiii est eadem radix obligationis, nempe turn reverentia debita Sacramento ac prin-cipali agenfi Christo; tum quia quisquis ministrat Sacramentum, sive solemniter sive privatim, illud facit ut minister Cbristi. Ita Lugo, Vasq. Pontius, Na-varr. Durand. Antoine, Croix, etc. (n. 32. H. A. n. 0. Exam. Ord. n. 12.)

Qu.i\'U. 3 \' An peccet mortaliter Sacerdos, ant Diaconus, dispensans Vm-charisiiam in peccato mortali?

Hesp. Controv. l^a Sententia negat; tum quia non conficit Sacramentum, sed tantum applicat jam factum, adeo-

que nonnisi remote cooperatnr ad pro-diictioneiri gratine; tuin quia nou agit iiDiniiie Chi\'isli, cum Christus non i\'equi-siverit pro dUpensatiouc ministrum con-seci\'iitum, olim euim laici Cominuniouuin sibi ipsis ministrabant. Ita Lngo, Spor. Diana, Vasq. Croix, etc.

\'2^a Sententia, quam S. Alph. sequitur, aflirmat; quia hscc dispensatie est sacrum et gravissirnum ministerium, ad quod sancte perfleiendum ministri pecu-liariter consecrantur, et specialem gra-tiam accipiunt; et, quemadmodum in aliis Sacramentis per eorurndem con-fectionem proximo concuri it minister ad sanctificationem suscipientium, ita in hoe per dispensationem. Neque obstat praxis in exordio Ecclesia¹, siquidem id factum est tempore persecutionum ob necessitatem. Ita Suar. lionac. Sylvius, Valent. Laym. Holzm.Roncag. etc. (n. 35.)

Qu.ku. A⁰ An minister exercens ex officio sacras functioned, quai non sunt Sacramenta, peccet mortal iter, si eus exerceat in mor tali?

Rasp. Controv. \'l^a Sententia affirmat, si alkjuod sacrum oflicium, quod sibi ex Ordine competit, in peccato mortali exsequitur; quia indigne tractat res sacras. Ita S. Thom. cum aliis.

\'i^a Sententia communior et probabilis negat; quia omnia alia exercitia ürdi-mun, pneter confectionem vel adrniiii-strationem Sacramentorum, cum nou sint ad sanctificationem per gratiam proximo ordinatic, neque in eis se ex-iiibeat minister ut minister Dei sancti-ficantis animam, nou est tam gravis ratio exigendi iuternam anima; sanc-titatem ad eas exercendas. Unde vide-tur non excedere culparn venialem, qua) tamen eo gravior erit, quo magis accedunt actiones ad Sacrarnenti ministerium. Ita Suar. Lugo, Bonac. Vasq. Holzm. Auaclet. Spor. Croix, Salrn. etc. (n. 37—40.)

§ III. Attentio mentis.

\'13. — Voluntaria distractie sub ora-tione peccatum est, propter irrevercn-tiam erga Deum; a fortiori sub con-fectione Sacramentorum peccatum erit; attamen ex communi 1)1). sententia, veniale non excedit; nisi esset periculum errandi in forma, prajsertim longiore.

Quaestio autem est, iitrum voluntaria distractie Sacerdotis sub celebratione Missa: sit grave peccatum.

Alii negant, etiamsi distractie esset sub Consecratione aut Comnumione; quia attentio interna in oratione non est prsecepta sub gravi, juxta probabi-lem opinionem relatam lib. V. n 50. Ita Croix, Diana, Bardi, ac probabile putat Mazzotta.

Alii vero, quibus potius adhicret S. Alph., aflirmant de notabili distractione sub Consecratione aut Communioiie; propter Missie Saci\'ificii eximiam dignitatem, cui gravem videtur irrogare irreverentiam Sacerdos, qui in digmori-bus ejus partibus cum |)lena delibera-tione se distraint. Ita Concin. Roncag. Tambur. (n. 14. 224. 410. duh. 5.)

^ IV. Materia et forma eertcc.

14 — Prlnclpia. 1. Tenetur minister Sacramentorum applicare materiarn et formam utramque cerlam, graviterque peccat, si utatur dubia, omissa certd, etiamsi id faciat sequendo opiniouerri probabilem vel etiam probabiliorem. Ratio est, (piia Sacramentum exponit periculo nullitatis; atqui, si ministrare falsum sou irritum Sacramentum sacri-legium est, etiam erit sacrilegium ex-ponere se sine causa tali periculo; nam in moralibus perinde est aliquid facere, et exponere se proximo periculo faciendi. Constat pneterea ex prop. i. proseripta ah Innoc. XI; ))Non est illicitum in Sa-))crametitis conferendis sequi opinionem »probabilem de valore Sacramenti, re-«licta tutiore, nisi id vetet lex, con-»ventio, aut periculum gravis danmi sincurrendi. Hinc sententia probabili »tantum utendum non est in collatione «Haptismi, Ordinis Sacerdotalis, aut sEpiscopalis.quot; (n. 28.)

II. Ex justa causa necessitatis vel gravis utilitatis proximi, ijuando materia vel forma certa adhiberi non potest, licet uti dubia sub conditione; imo in casu extremaï necessitatis sub gravi oportet ea uti. Ratio est, quia Sacramenta instituta sunt propter homines, et minus malum est conferre homini Sacramentum saltern probabile, quam omnino eum privare Sacramento; deinde conditio apposita, justa causa accedente, abstergit omnem irreverentiam. [n. 28.)

Ex dictis claret, quibusnam in casibus

liceat, ant etiam oporleat, confecre Sa-cramenta sul) co iditione do prasterito vel do prcosonti.

45. — Quaestio. QucerUur idtcrius, num liceat iSacfamenium sub condi-lionc Her ulo conferre, si diibium sit de valom Sacrainnnli collati?

Reap. Disl. 1quot; Si pmdens sit dubium nn aliquod ex tribus Sacramentis inile-rahilibus fuerit valide collatum et sus-ceptum, illud sid) ccmditione demio confeni debet: llaptismus quidem, proj)-ter siiminam ejus necessitatem turn medii turn praicepti; Ordo, ne postea contingat invalide administrari Sacra-nicnta; Condrmatio, ne miles Cliristi careat robore ad (idem constanter tenendam et prolitendam. Ratio ulterior est, quia, nti diximus, ex una parte in du-bio circa Sacramenta praiferenda est opinio favens animabus; ex altera vero nulla hoc pacto Sacramentis irrogatnr irreverentia, qnain satis tollit adjecta conditio ex rationabili causa.

\'2° In dubio rationabili de valore Sa-cramenti iterabilis, illud denuo conferri potest sub conditione, quando subest notabilis proximi utilitas: debet vero, quando necessarium est Sacramentum. J (alio est eadem ac supra.

IJquot; Ob inane dubium iterare Sacramentum collatum, quamvis sub conditione, est per se grave peccatum; quia tunc temere iteratur actio sacramentalis, quod est gravis irreverentia. Per acci-dens tamen scrupulosi ob perplexitatem excusantur. — Eadem ratione, repetere verbum vel syllabam in prolatione for-mio sine rationabili causa, non excusatur a peccato veniali.

Notandum practerea est, quod si Sacramentum sit ministrandum sub conditione, nul la tonus requiritur ut conditio ore exprimatur, sed sulïicit earn rnente concipi; conditio enim aflicit intentio-nem ininistri; lucc autem ore exprimi non debet; ergo neque ilia. Quando vero jxiblice iteratur liaptismus dubius, conditio exprimenda est, ut vult Rituale Romanum, ne adstantes credant Baptis-muni absolute iterari contra legem Ec-clesiue. (n. 27—29. Missale Rom. de defect, til. 5. n. 2.)

Particularia commodius in singulis Sacramentis trademus.

ij V. Observaüo ritus Ecclesia;.

16.— Ritus distinguitur: \'1° Essentia-lis, a Christo institutus, qui versatnr circa materiam et formam substantia-lem: accidentalis, ab Ecclesia superad-ditus, ut cum debito honore ac reve-rentia Sacramenta ministrentur.

2° Ritus accidentalis est vel prwceplus, qui sub obligatione: vol direclivus, qui de consilio tantum observandus est.

J)e ritu essentiali actum est supra n. (i. qu. 2., hoc loco ergo de ritu accidental i sermo est.

Principia. I. Kst in Ecclesia prtecep-tum ministris Sacranientorum imposi-tum, ut ea non ministrent, extra casuin necessitatis urgentis, nisi servata solein-nitate et cicremoniis ab Ecclesia institutis. Est de tide, defmita in Conc. Trid. scsh. 7. can. l;i. de Sacram. in genere: »Si «quis dixerit, receptos et approbatos »lilcclesia; Catliolicuj ritus, in soleimü «Sacramentorum administratione adhi-»beri consuetos, ant contemni, aut sine speccato a ministris pro libito omitti, ))aut in novos alios per quemcumque »ecclesiarum Pastoretn mutari posse, «anathema sit.quot;

II. Prajceptum hoe ex sno genere grave est, ita ut a gravi culpa imnm-nis non sit, qui ca?remonias pricceptas et consuetudine Ecclesia; receptas oniit-tit in gravi materia. Ratio est, quia prajceptum hoe ad virtutem religionis pertinet, et rem maxime sacram res-jiicit.

Quae porro sint cajremonia; prajeepta;, qua; vero de consilio tantum; qua; insa-per sit in hoc negotio censenda materia gravis, qiuc vero levis, in singulis Sacramentis explicabitur.

Hue pertinet quoque mutatio accidentalis materia; et forma;, quippe quic etiam contra ritum pnoceptum Ecclesia; est, adeoque ex suo genere grave |)i;c-catum. (Suar. disp. ib, sect. 2. n. (gt;.)

\'17. — Quaestio. An ubirjue oblhjci Rituale Rornanuw ?

Rasp. Attenta Constitutione Pauli A Apostolicce Sedi. 17 Junii 1614 in ca-pite Ritualis posita, ex una parte im;-gandum videtur, cum Pontifex hovteluv tantum Episcopos, Parochos, (;t alios, ad quos spectat, ut Rituali Romano utantur. Atvero ex altera parte non desunt in ea Constitutione argumenta,

(|iun veram obligationem important; et io quidem, ex supra alluto canone Tri-dentini, Ecclesia\' ministri sub peccato tenentur ritus rnccplos et aigt;probatos Ecclesia; Catholicce servare; atqui \'m Ritnali Romano contiueri illos ritus diserte testatur Paulus V; ergo sat erat Pontifici id affinnare, ut eo ipso oriatur obligatio illos ritus sequendi. \'2° In eadem Constitutione ha^c legun-tur: «Restabat ut uno volumine coni-»pi^,ehensi sacri et sinceri ClatholiciD Ec-«clesitc ritus, qui in Sacrameutorum «administratione aliisque ecclesiasticis sfunctionibus servari debent, ab iis qui meuram animarum gerunt, Apostoiicaj «Sedis auctoritate prodirent, ad cujus «voiuminis prcescrijitum, in tanta Ritua-))lium multitudine, sua illi ministeria, «tamquam ad publicam et ohsignatam mormam, peragereut, unoque et fideli yiductu ino/fenso pede arnbularent cum Kconsensu.quot;

Concludendum igitur, Pontificem in fine adhortari dumtaxat ut omnes prce-capto obsequantur. Confirmatur Ihbc doctriua pluribus S. R. C. Declarationi-bus, e. g. 7 Sept. i850. 10 Jan. i852. Eamdem insinuat S. Alph. n. \'285. dub. 4.

Quamobrem vetitic sunt additiones omnes Rituali Romano factie, necnon omnes formulas benedictionum in eo non contentoc, nisi approbate fuerint a S. Kit. Congregatione, ut constat ex Indice librorum prohibitorum, et S. R. C. Declarationibus 7 April. \'18132 et 2.quot;i Maji 1835. (Bouix. De jure liturg, part. 4 cap. 3. § 5. Lugo. De Pcenit. disp. \'17. n. 4t)—50.)

Prcedicta accipienda suut cum duplici restrictione, nimirum \'i^u nisi alii ritus alicubi a S. Sedo concessi fuerint; 2° con-suetudines particularium Ecclesiarum, qua: ritibus praiscriptis non repugnant, servari possunt.

§ VI. Disc ret io inter dignos et in-dignos accedentes.

18. — Principia. I. Minister Sacrameutorum, per se loquendo, tenetur negare \'Ma indigne petentibus, gravitcrque pec-cat, si indigno ministret. Rationes pe-tuntur l® ex proprio et speciali pnu-cepto muneris, ut illud peragat tamquam lidelis dispensator et prudens, juxta voluntatem Domini, qui monuit apud Matth. VII. (i: »Nolite dare sanctum scanibus, neque mittatis margaritas »vestras ante porcos.quot; 2quot; Kx virtule I\'eligionis, propter cultum ac reverentiam Sacramentis debitam. 3° Ex pracepto cbaritatis, ne cooperetur peccato alte-rius. {n. 43.)

II. De dignitate petentium Ministro constare debet, non eodem modo in omnibus Sacramentis, sed juxta cujusque Sacramenti indolem. Ratio est, quia in quorumdam Sacramentorum collatione minister est dispensator dumtaxat, in aliis vero simul est judex dispositioni.s subject!.

Ergo in quibusdam Sacramentis satis non est ministro quod petentem nesciat esse indignum, sed tenetur prudens signum habere debitm ejus dispositionis: nimirum 1° in liaptismo adultorum, prasrequiritur examen de fide suscipien-tis, et moralis diligentia circa cou-sensum et dispositionem ejus; quia Baptismus est janua Ecclesioo, et prima translatie a statu peccati ad statuin gratia?. 2° In Sacramento Pceni-tenticu, quia administratur per modum judicii, in quo minister juste judicare debet, ad eum spectat accuratius cam-am examinare, cujus praicipua pars est dispositio rei, qui absolvendus est vel ligandus. 3° In Sacramento Or din is, tenetur Episcopus diligenter examinare et exploratam habere dignitatem Ordinandi; quia ad sacrum ministerium, utpote ordinatum ad publicum bonum, nemo jus habet, nisi aptus sit atque vocatus a Deo, prout infra dicetur. 4° In Matrimonio, Pastores Ecclesia; sedulo curare debent ut ad istud Sa-cramentum homines non accedant, nisi et doctrinam christianam calleant, et nullo impedimento inhibeantur; quocirca inquirere tenentur; turn quia Matrimo-nium ordinatum est ad christianam educationem prolis, turn quia Matrimo-nia illegitima possunt esse occasio mul-torum peccatorum.

In reliquis Sacramentis sufficit quod minister nesciat indignitatem petentis; proinde ea non sunt deneganda iis, qui catholice vivimt, quaindiu nou constat de indignitate petentis. Ratio, quia ad hicc Sacramenta omnes fideles jus ha-bent, et ministri non sunt judices, sed dispensatores; unde in iis non habent

jus inqnirendi, scd solum officium tlis-pensandi petontibus, niodo non sint positive indigni , sequendo regulam, unumquomque piu\'Siimcnduin esse ho-num, donee eonstet esse malum, lla communiter. (n. Hi. 54.)

III. Per accidans interdum potest dai\'i Sacramentum indigno, quando nempe necesse est ad vitandum scanda-luni, vel in justam petentis infamatio-nem, vel violationem sigilli Confessionis. Ratio est, quia minister dat operam rei de se lieitff, quam non potest nioraliter eo tempore vitare, proinde ejus actio non est nisi licita permissie peccati sus-cipientis. (n. 50.)

Ex [iriemissis principiis eruuntur se-quentes regulic particulares.

li). — Regulae. I. Peccatori publico, sive publice sive occulte petat, Sacra-menta vivorum sunt deneganda, nisi de ejus pcenitentia constet, et publico scandalo prius satisfecerit. Ratio est, quia nee sequitur infamia, nee scanda-lum; scandalum contra esset, si hujus-rnodi homini Sacramentum daretur. (». 44.)

Nomine peccatoi\'is publici veniunt illi omnes et soli, quorum peccaminosa vita communiter nota est, quique in opinione fidelium in statu peccati Sacramenta petuiit.

Idem dicendurn, si indignitas adstan-tibus omnibus nota est. (n. 44.)

II. Peccatori occidlo, si occulte petat, pariter neganda sunt Sacramenta: ex-cipe, si Sacerdos per solam Confessio-nem cognoverit malumstatum poenitentis, isque extra Confessionem petat. Quine-tiam in postremo casu nequit Confessa-rius peccatorem admonere, neque Sacramentum negare sub pra-toxtu aliai um causarum, neque ex notitia aliunde ac-cepta, nisi moraliter certa sit. (n. 50. 51. 058.)

III. Peccatori occidlo, si publice petat, deneganda non sunt Sacramenta. Ratio est, turn quia ex repulsa sequeretur int\'amia proximi; tuin quia ad bonum commune Ecclesiie pertinet, ut publica dispensatie Sacramentorum moderetur per publicam scientiam, non per priva-tam, alioquin esset res exposita multis scandalis, perturbationibus, et injuriis. (n. 50.)

Excipiendum tamen est Sacramentum Ordinis, a quo indignus, etiam occultus, omnino est arcendus. Patet ex Conc. Trid. sess. 14. cap. 1. ref. et sens. 23. cap. 5. et 7.; ratio autein est, quia quisquis se ingerit in munera publica, ad qufo idoneus non est, repelli debet, etiam cum infamia; bonum enim publicum private est prajferendum. Quoeirca probe notandiim, non teneri Episcopiim eo casu manifestare causam repulsa), juxta Declarationes S. C. C. 21 Mart. IGili. et 21. April. 1008., quas rel\'eit Bened. XIV. L)e Sijn. lib. 7. cap. 71. »t. 4. (n. 52.)

20. — Quaestiones. Qu.eh. 1° An ne-gandrnn sit Sacramentum peccatori publico, si petat in alio loco, u\'n indhj-nitas ejus non est publica?

Hesp. Controv. l^a Sententia affirmat, nisi peccator prudenter prsesumatiir emendatus; quia infamatus in uno loco, jam amisit jus ad famam. Ita Suar. Cajet. Bonac. Croix, Tambur. etc.

2^a Sententia, i|uam S. Alph. amplce-titur, negat, nisi notitia criminis facile illue perventura sit; quia ex una parte ministrando illi Sacramentum non adest scandalum aliorum ; ex altera parte vei\'o, negando illud, eadem incommoda lias-cerentur, ad quorum evitationem illici-tum est negare Sacramentum peccatori occulto. Ita Cabassut. Soto, Vasq. elc. (n. 46.)

Qu/iiU. 2° Quce pcenitentia vel satisfactie ex parte publici peccatoris uc-cessaria sit, at possit ei Eucharistia ministrari?

Hesp. Dist. 1° Si occulte petat, et Communio non sit postea divulganda, satis est quod occulte egerit poeniteii-tiam sen confessus fuerit, et proximam peccandi occasionem, si adsit, deseruerit, et quod Sacerdoti, aliisque, lt;pii fortasse adsint, de hoc constet.

2° Si publice petat, necesse est ut publicam satisfactionem exhibuerit, sen ut ejus conversie publica sit, et proxi-mam peccandi occasionem, si adsit, deseruerit. Porro pro publica poenitentiA suflicit Confessie coram pluribus, moilo brevi sit publice divulganda. Atvero, si peccator publicus sit in articulo mortis, satis est quod pro temporis opportiini-tate et necessitate, (coram testibus, si fieri possit,) vel conflteatur, vel signa contritionis exhibeat; quia tunc temporis propter periculum et urgentem ne-cessitatem, non est major diligentia

exlgenrla, quam commode exhiberi pos-sit, et alioiiui de quolibet fideli prsosu-mendum est in eo articulo ipsum facoi\'e quod potest, ut se bene disponat. Ita ex Rituali Rom. tit. 4 cap. 4. n. i. ubi legitur: »Cavendiim in primis est, sne ad indignos cum aliorum scandaio adeferatur: quales sunt publiei usurarii, jconcubinai\'ii, notorie criminosi, norni-))natim excommunicati aut denuntiati, «nisi sese prius sacra Confessione pur-»gaverint, et publictc ollensioni, pront «de jure, satistecerint.quot; (n. 47. 4-4.)

Qu/ER. 3° Quid agendum in duhio de crimine, vet de poenitentia?

Resp. 1° Si crimen est certum, et poenitentia dubia, Sacramentum certe est denegandum, donee constat de poenitentia ; quia possidet infamia. Icfque etiam valet, si de crimine slt veliemens suspicio, qua; icquivaleat morali ïertitu-dini.

2° Si autem dubitatur de crimine, Sacramentum nequit denegari; quia i\'ama possidet. ld tarnen intellige juxta dicta in Principio II. (n. 48.)

Qu/EU. 4quot; An metus mortis, vel in-famice, possit mini strum excusare, ut conjerat Sacramentum indigno\'?

Hesp. Controv. l^a Sententia affirmat; nam si infamia peccatoris publico peten-tis est ratio sufiiciens, ut minister con-ferat ipsi Sacramentum, cur mors vel infamia a ministro subeunda cum non excusabit? Ita Bonac. Spor. Croix, Escob. Gobat, etc.

\'i⁴ Sententia, cui adbeeret S. Alph., negat; quia adicquata ratio, ob quam non est negandum Sacramentum pecca-tori occulto, non est, ut fama ipsi ser-vetur, sed ad vitanda damna communia, qiui! alias sequerentur, pruisertim scan-ualum fidelium, (pii forte a Communione (leterrerentur, timentes ne ex odio vel impnidentia Sacerdotis repellantur. Hu-jusmodl autem incomtnodmn cx parte ininisti\'i nullum intervenit; contra, icdi-\'icationi esset populo, si, ad reverentiam Sacramento servandam , per\'iculo mortis se exponeret. Ita Concin. Ledesm. et alii. (li. 49.)

Qu/EU. 5° An Parochus possit assis-tire matrimonio publicorum peccato-rum 1

Resp. Negat.; turn quia cooperaretur peccato eorum ; turn quia ox officio et ex justitia ei incumbit aveitere oves suas a peccatis. Excusari tamen potest, si assistat ad vitandum grave malum proprium, vel Communitatis, vel ipso-rum contrabentium, v. g. ne ipsi per-severent in occasione proxima peccandi, aut ne contralmnt tnatrimonium mere civile. Ita Bened. XIV et alii, contra Lugo, Laym. Croix. (n. 54.)

21. — A|)|)osite jiotest hoe loco sub-jici queestio de simulatioxe sacramf.nti, utrum licita unquam sit, v. g. ne Sacramentum confaratur indigno. Simulatio Sacramenti in eo consistit, quod quis externe perficiat ritum essentialem Sacramenti , adhibendo materiam vel for-mam, cum intentione non conficiendi Sacramentum. Est vol formalis, quando directe intenditur alterius deceptio; ma-terialis, quando alterius deceptio per-mi ttitur tantum, v. g. si minister gravi metn cogatnr.

Porro, nunquam licet simulare, ne materialiter quidom , Sacramenti admi-nistrationem vel susceptionem. Ratio est, quia Sacramento gravem injuriam irro-gat, et Deo illudit. Constat pnuterea ex prop. \'iO. damn, ab Innoc. XI.; sUrgens smetus gravis est causa Sacramenti ad-))niinistrationem simulandi.quot; Hiec dam-natio compreliendit simulationem for-malem et materialem; tuin quia propositie indefinita lequivalet universali, tuin quia auctores, quorum opinio dam-nata est, tantummodo propugnarnnt liceitatem simulationis materialis. Patet etiam ex Cap. 7. de celebr. Miss., ubi Innocentius III declarat gravius peccare Sacerdotem, si in Missa non consecrat, quam si sacrilege consecrat et commu-nicat. (n. 59. (50.)

Ex dictis resolvitur: 1° Grave pecca-tum est, proferre sine intentione verba Consecrationis super panem, aut al)so-liitionis super pmnitentem indispositum. Similiter, porrigere bostiam non conse-cratam pro consecrata, etiamsi suscipiens id sciat et consentiat; quia, quam vis lime actio non slt simulatio Sacramenti, exponitur tamen panis adorationi ad-stantinm, et ipsius suscipientis, qui, sieut peccaret externe adorando idolum, sic quoque peccaret externe adorando panem, et gravius quidem, quam si in-digne communicaret, (n. 59.)

^ki⁰ Licitum est a) Confessario, qui denegat absolutionein, orare aliquantu-luin et signo crucis benedicere pceniten-

tem indispositum, ne ejus indispositio prodatur, etiamsi alii putent ipsuin ab-solutionem impertiri; quia non est si-mulatio administrationis Sacrarnenti, cum utatur verbis et signo indifl\'erentibus, sed est mera occultatio veritatis, quam Confessarius mauifestare nequit. (n. 59.)

b) Ingredi confessionale, et genuflexus alioqui Confessarium de alio negotio. Quodsi intenderet adstantes decipere, ut liutareut se ad confiteudum accessisse, esset quidem reus mendacii, sed non sacrilegii, cum non esset vera simulatio Saeramenti, deficiente materia illius et forma, (n. (JO.)

c) Ad infamiam vel scandalum vitan-dum, si quis non possit se disponere ad Communionem, conveuire cum Parocho, ut super ipso dicat verba: Corpus Domini nostri etc., sed non prabeat Hos-tiain; quia non simulatur Sacramentum. ()/. 61.)

d) üb gravem metum simulare cele-brationem matrimonii, illudve contrabere cum alio impedimento dirimente; quia tale matrimonium est jam irritum , non ob simulationem contrahentis, sed ob impedimentum sive natunc sive Ecclesia; ; contrahens ergo ex coactione j)onit consensum aliunde invalidum; sed talis consensus neque est materia neque forma Saeramenti; ergo non simulat Sacramen-tmn. J la communiter. (n. 62.)

ARÏICULUS III.

OBLIG.VTIO MIN\'ISTRANDI SACRAMENTA.

\'22.—Principla. I. Pastores animarum tenentur ex justitia Sacramenta mini-strare uvibus suis rationabiliter petenti-bus , etiam extra gravem necessitatem : (|UiC obligatio ex suo genere gravis est. Ratio petitur tum ex oflicio, quod as-sumpserunt, tum ex stipendio, quod ac-cipiunt.

Peccat proinde pastor, qui morosum vel diflicilem subditis suis se reddit: excusabitur tamen a mortali peccato, si semel vel iterum extra necessitatem Sacramenta deneget; quia non videtur tam stricte obligatus esse.

Pastores porro dicuntur Superiores res-pectu Religiosorum, Episcopi et Parocbi, vel qui curam subsifliariamcum obligatione liabent, respectu sajcularium. Recole dicta lib. V. n. 77. et seqq. et n. 03. !) i. (n. 58.)

II. Simplices Sacerdotes aliquando tenentur ex charitqte Sacramenta minis-trare, nimirum 1° in extrerna necessitate proximi; quo casu tenentur etiam cum periculo vit;je; 2° in gravi necessitate , si possint absque gravi damn\'o; imo cüm gravi incommodo, si necessitas sit totius Communitatis. Recole dicta lib. II. n. 42. (n. 58.)

23. — Quaestiones. Qu.kh. I» An simplex Confessarius aul Sacerdos teneu-tur cum periculo vitce ahsolvere mori-bundum exsistenlem in peccato mortali?

Resp. Controv. 1° Sententia negat; quia, cum proximus potest ipsemet a periculo damnationis se liberare, eliciendo actum contritionis, non est in extrerna necessitate. Excipe proinde, si infirmus ignoret contritionem esse sibi necessa-riam, vel nesciat earn elicere, quod in rudibus ut plurimum accidit. Ita Navar. Coninck, Soto, Sa, et probabile putat Lugo.

2^a Sententia verior affirmat; quia, quamvis absolute posset moribundus per contritionem sibi pi\'ovidere, cum lia.\'c tamen sit difficilis, rnagno periculo exponetur damnationis, si absque abso-lutione relinquatur. Unde, quemadmodum cum certa est damnatio proximi si lion absolvatur, teneris certain mortem subire, ita, cum proximus est in probabili diiin-nationis periculo, teneris ei subvetiire cum probabili periculo mortis; iu sequali namque periculo quisque tenetur post-ponere vitam suam temporalem vita; aeterna) proximi. Si tamen Sacerdos nesciat moribundum esse in peccato mortali, non tenetur cum periculo vita;. Ita Suar. Cont. Tournel. Valent. Tolet. etc. (n. 624. H. A. tr. 16. n. 125.) He-cole dicta lib. II. n. 42.

Prcefata doctrina valet quoque de alio Sacramento necessario, puta do liap-tismo, et, si moribundus confessionis incapax est, de Extrema Unctione.

Qu/ER. 2quot; An tutus sit in conscientia simplex Sacerdos, qui, dum populus est in gravi necessitate spirituali ob penuriam Confessariorum , detredat munus Conf\'essarii exercere, vel, cum possit, ad illnd hahilem se reddere\'\'

Resp. Nei/at.; quia Sacerdotes sunt a Deo constituti ut saluti animarum in-cumbant; quem in fmem proprium earmn munus est ministrare Pcenitentiiu lt;\'t Eucharistiu; Sacramenta, prout constat

tuin ex ritu Ordinationis, in quo gemiuti eis potestas confertur sacnficandi et absolvendi a peccatis, tuiTi ex Conc. Triil. sess. 23. cap. l i. ref., quod poscit ut promovendi ad Presbyteratum »ad ïir.inistranda Sacramenta idonei coni-»probentur.quot; Sacerdotes igitur, no in vacuum, gratiam Dei i-eceperint, tuin saltern mutius confitendi exercere debent, cuui ob penuriam Confessariorum non est populo commoditas frequentandi Sa-cramentum Pcünitentiyu , et plures ideo in peccato permanent cum damnationis penculo. Nee dicere juvat, charitatem nou obligare cum gravi incommodo, quale est studium Theologise Moralis; nam respondetur, munus Confessiones excipiendi non ex sirnplici motivo clia-ritatis oriri, sed ex proprio Saeerdotis otlicio, cui ex Cbristi institutione id miuuis adnexum est, et quod Sacerdos exercere tenetur, cum populi necessitas exjiostulat. Ita S. Alpbonsus, nemine praeuute, banc quacstionem resolvit. (n. (3*25. H. A. Ir. iü. n. 1 ^(i. 127. Prax. Conf. n. 50.)

CAPUT IV.

SUBJECTUM SACUAMENTORUM.

24. — Subjecti nomine ille venit, qui suseipit Sacramentum, vel ejus susci-pieudi capax est. Hujusmodi est solus homo viator, quippe qui solus capax est gratiae. Non tarnen omnis bomo uni-useujusque Sacramenti subjectum est; nou baptizatus enim nullum prajter Baptismum suscipere potest, cum Jkptis-nius cseterorum janua sit; fbetnina capax non est Ordinis; Religiosus, et Clericus Sacro Online insignitiis in EcclesiA La-tina, Matrimonio inbabiles sunt; bomo sanus, et infans, Extremuu Unctioui idonei non sunt.

De subjecto expendenda sunt: 1° quid reijiiiratur ex parte ejus, ut Sacramentum rccipiat valide, 2° quid, ut recipiat licite et t\'ructuose.

ARTICULUS I.

REQUISITA At) VAUDAM SUSCEPTIONEM.

25, — Principia. 1. Fides in suscipiente non requiritur ad valorem Sacramenti; excepto Sacramento Pocnitentiaj. Patet ex praxi et sensu Ecclesiae, quai semper ratum babet Sacramentum in lueresi leceptum juxta ritum Ecclesia¹,

Dixi: excepto Sacramento Pcanitentice; quia bujus materia est confessie dolo-rosa pmnitentis, quto sine fide baberi non potest.

II. In adultis requiritur positiva aüqua intentio sen voluntas snscipiendi Sacramentum; excepta Eucbaristia. Constat ex Cap. If. do Baptism, v. Item. Ratio est, quia sicut ad Dei providentiam pertinet non justificare adultum, nec gratiam illi augere, sine ejus consensu et voluntaria dispositione, ita pari ra-tione congruit ut nullus adultus Sacra-inentis initietur vel consecretur sine proprio consensu, (n. 81.)

Dixi lquot; in adultis\', quia in parvulis propria voluntas non requiritur, sed supplet voluntas Cbristi et Ecclesia», sicut in civilibus tutor supplet pro pn-pillo; cum enim sine propria voluntate peccatum coutraxerint, ajquum est ut sine propria voluutate ab illo liberentur. Id est de fide quoad Baptismum, ex Trid sess. 7. can. Hi.; quoad Confirma-tionern, constat ex praxi primitivic Ec-clesite; quoad Ordinem, ox Constit. Benedict! XIV Eo quamvis tempore. A Maji 1745. — Idem dicendum de perpetuo amentibus, ob rationis parita-tem. (/i. 80.)

Dixi 2\'\' Exceptd Eucharistid; quia jam ante susceptionem Sacramentum confectum est. (». 82.)

III. Sutticit quod bffic intentio sive voluntas sit Imhitualis, qu;c nempe fun-datur in voluntate aliqua jiriori non retractata; exceptis Pivnitentia et Matrimonio. Ratio est, quia suscipiens non est principium activum Sacramenti, sed subjectum passivum tantum; ideo in illo non requiritur intentio qua; sit principium bumana\' actionis, S(!d qua; sit tautum conditio ut susceptio Sacramenti moraliter voluntaria cens-.-atur. — Quinimo ad Extremam Unctionem in moribundis usu sensumn destitutis suf-licit intentio interpretativa, sen potius voluntas generalis, qua unusquisque lide-lis cupit sibi applicari iu mortis articulo omnia salutis remedia; quam voluntatem pi\'ii\'sumit Ecclesia ilium babuisse. Constat ex liituali Rom. lit. 5. cap. 1.

n. 0. Idem dicunt DD. de Confirma-tionc.

Dixi: exceptis Pmnitenlid at Malri-monio; quia in liisce Sacramentis susci-piens nou est subjectum mere passivum, sed simul cooperatur; ideo in illis requi-ritur intentio vel actualis vel saltern vii\'tualis. Etenim in Sacramento Pn\'iii-tentito requiruntur pro materia actus po\'iiitentis, dolor scil. et confessio, qui quidem liaberi non possunt sine vokm-tate saltern .virtuali recipiendi Sacra-mentum. In\' Matrimonio suscipientes sunt simul mi^istri Sacrameuti. (n. 81.8\'i.)

Ex dictis infertur valide conferri Sa-crarnenta dormientibus, ebriis, vel lapsis in amentiam, qui antea liabuernnt vo-luntatem ilia recipiendi. Cacterum illici-tum est, exti\'a periculnm mortis vel casum perpetua; amentiio, conferre Sa-cramenta adultis, dum actual! rationis usu non gaudent. (n. 81.)

ART1CULUS 11.

IIEQUISITA AD FUUCTUOSAM SUSCEPTIONKM.

S.(). — Quiestio instituitur dumtaxat de gratia sanctificante; ad consequendum euim charactereni trium Sacramentorum, alia hand opus est dispositione, quam qua) ad valorem requiritur.

Principia. I. Parvuli, et perpetuo amentes, quorum Sacramentorum capa-ces sunt, eorum semper fructum gratia! percipinnt. Ratio est, quia Sacramenta non poneutibus obicem iufallibilitor con-ferunt e(Tectum gratia;; atqui prajfati non possunt ponere obicem, cum non sint capaces actualis culpae, et ad remis-sionem originalis peccati nulla iu els requiratur dispositio; ergo.

II. Sacramenta mortuormn requirunt iu adultis, pnuter actus saltern implici-tos fiilel et spei, etiam actum attritionis. Patet 1quot; ex Script., qua; iuprimis requi-rit (idem: «Sine fide impossibile est »placere Deo.quot; (Hebr. XL (i.) «Qui cre-»diderit, et baptizatus fuerit, salvus serit.quot; (Marc. XVI. 10.) Deinde detesta-tiouem peccati: sPmnitentiamquot; agite, et ))baptizetur unusquisque vestrum.quot; (Act. II. ;i8.) \'2° Ex Cone. Trid. se.ss. (5. cap. (i. et sess. 14. cap. -4. de Pcenit. ubi bos actus ceu dispositionem nocessai\'iam pi\'an\'equirit in adultis. (n. 80.)

Quod vei\'o non requiratur contritio perfecta, arguitur, quia laec Sacramenta per se sunt instituta ad delenda pec-cata mortalia; ergo non suppomuit eorum remissionem; consequenter nec contritionem perfectam, qua semper re-mittuntur.

Asserta dispositio multo magis requi-i\'itur, si quando per Sacramentum vivo-rum per accidens detur prima gratia.

Interim tamen notandum est: 1° non requiri actum doloris ante Baptismum, si contingeret aduKum baptizandum nullum commisisse peccatiim mortale; \'2° in Sacramento Pa;nitenti;c pneterea ne-cessariam esse peccatorum mortnlium confessionem.

III. Sacramenta vivomm per se ad fructuosam sui receptionem in snsci-piente statum gratia; pra;requirunt. Hatio est, quia ba\'c Sacramenta instituta suul ad conferendum augmentum gratia;; proiude supponunt gratiam primam.

Unde, ut digue suscipiantur ab eo, qui conscientiam peccati mortalis Irabet, comparari ante debet status gratia;, au quidem ab eo , qui Eucbaristiam recep-turus est, per pra;viam Confessionem, si haberi possit copia Confessarii, ut ilocet Trid. sess. 13. cap. 7. Pro reli-quis vivorum Sacramentis sufdcH contritio perfecta: suadenda tamen potins Confessio est, tamquam medium faeilius securiusque statum gratiic compïiraudi.

Quisquis sibi conscius peccati mortalis suscipit Sacramentum vivorum, com-mittit grave sacrilegium, et gravius quidem quam is, qui illud indigne niiuistrat ant conficit. (n. 80.)

t27. — Quaestlones. Qu/icn. 1» An limit pctere Sacramenta a ministro indujno\')

Resp. Dist. 1° Si indiguus sit ohce-ii-surain , subdistinguendum : a) si uilnn-dus sit, utpote publico et ncminalim excommunicatns aut suspensus, vel no-torius percussor Clerici, non licet pctere vel accipere ab eo Sacramenta, nisi in extrema aut gravissima necessitate; (|nia per hujusmodi censuram (ideles pioln-bentur cum illo communicare in saciis, et maxime iu Sacramentorum participa-tione. Iu casu necessitatis licet ab eo suscipere Baptismum et Pounitenliain; probabiliter etiam Eucbaristiam; Extro-mam Unctionem vero pro babi 11 us tnni solum , cum inlirmus non potuit alind Saci\'amentum recipere; oponet tanieii ut evitetur scandalum fidelium. b) Si

tolcralus sit, licct ab oo petere Sacra-monta, attenta sola censui\'iï; quia Gone. Constantiense concessit lidelibus coni-municationem cum toieratis. Dico: attenta sold censurd; quia, quando simul inrlignus est ol) peccatura, sequenda est regula qiuc subsequitur.

\'2° Si indiguus sit ob paccatum mor-tale, non licet sine gravi causa; quia jiostulat charitas, ut, si commode pos-sumus, vitemus scandalum proximi. Ex justa causa vero notabilis utilitatis lici-tum est; quia cooperatio nonnisi mate-rialis est. Justa causa erit v. g. prsocep-tuin implendum; vel si quis alias debeat permanere in ])eccato mortali; vel ei immineat periculum lapsus; vel diu ca-rere debeat Communione aut Confes-sioue, ct nequeat facile alium adire Sa-cerdotem\', etc. Jla communiter.

Ad haec observandurn est: i⁰ Fas est sine causa recipere Eucharistiam a Sa-cerdote indigno, qui earn actu ministrat aliis; quia unum tantum peccatum est pluribus Eucharistiam ministrare.

Illicitum censetnr a S. Alphonso, sine gravi causa inservire Sacerdoti indictie celebrauti; contra Suar. iionac. Salm. et alios, qui id permittunt, quando Sacerdos facile posset alium mimstrum invenire. (n. 88. 8i).)

Qu/kr. 2° An npxesse sit ut petenti Scwramentum constet ministrum esse dignum 9

Jlesp. Quivis minister prx-sumendus est dignus, nisi constet de opposite. Indo probabi I iter infertur, posse peti Sacramentum etiam a Sacerdote, qui scitur paido ante peccasse; quia pric-sumendus est se jam disposnisse saltern per contritionem ; excipe tamon, si constet :lo eum vivere in consuetudine vel pi\'oxima occasione alicujus peccati, vol post peccatum non prostnisisse con-fessionom ante Missoc celobrationem. Itu communiter. (n. 8!),)

(jU/KR. .\'i⁰ Quomodo fideles se gerere deheunt erga Kpiscopum aid Parochum iutvusum ?

It asp. -Jo Debent eum prorsus vitare m rebus sacris; undo vetitum est, non solum Sacramenta ab eis suscipere, ex-cepto necessitatis casu in articulo mortis, pi\'out diximus in qu. 1., verum etiam Missoo, concioui, aliisque sacris functio-nibus ejus assistere.

-⁰ Quamvis adoranda sit Eucbaristia Tom. II.

ab iutruso consecrata, ocoursus tarnen intrusi, dum Eucharistiam defert, vitan-dus est, no cum ipso in cultus exercitio communicaro videantui^-.

3° Si intrusus defunctum sopoliat, fideles a funere comitando sacrisque riti-bus cum eo peragendis abstinoro debent. Ita 1\'ius VI docrevit cpioad intrusos tempore perturbationis Uallicie. (Mai\'c. n. 1327.)

APPENDIX.

DE SACBAMENTALIDUS.

28.— Sacramentalla nuncupantur actus externi Roligionis, ab Ecclesia in-stituti ad cultiun J)ei hominumquo sancti-ticatiouem. Hujusmodi sunt ritus Sacra-montoruin,bonodictionesetconsecrationos rorum ac porsonarum; res ipsa» beuodic-t;e, ut aqua bouedicta, cerei agni Dei, etc.; item exorcismi, prima Tonsura, benedictio Episcopi, et id genus alia. {Exam. Ordin. n. 3.)

Quiuque sunt efiectus, qui possunt sacramentalibus attribui; 1° bonus motus gratia?; 2° remissio peccatorum vetiia-linm; 3° remissio alicujus potniie temporalis; 4° die mo ii is expulsio, vol colubitio, no nocoat; 5° aliquod commodum tem-j poralo. Non omnia ot singula Sacramen-talia coiil\'erunt omnes illos efiectus; quia non omnia habont eosdem elToctus, ne-que ad eosdem linos sunt instituta; quod colligendum est ox singulorum iu-stitiitione , ot modo ((iio conliciinitur.

Porro, Sacramentalia nou conforinit efiectus suos ex opere operate, sod ex opere operautis tantum per irioduni im-petrationis. Ratio est, quia non potest Ecclesia instituero signa, qua) infallibi-liter memoratos elTectus producant ox opere operate. Verumtamon Ecclesia) oratioues apud Deum magnam vim habont ad impetrandum ; diligit enim earn tamqnam sponsam. (n. ÜÜ—93.)

Denique observaro lubei: 1° Cereos agues Dei a Papa bcnodictos inauraro aut piugere vetitum est. 2° Non est illicitum nti aqua benedicta ot candelis ad usum profauum. 3° Missalia, Biblia sacra, sicut et sacrio imagines, non sunt adhibenda ad usum proi\'anum; socus vero dicondum de aliis chartis, in quibus forte scripta sint nomina sacra. («. 94.)

2

Series tractandomm lii.oc est: 1° notio et ellectus liaptismi; \'i⁰ ejus miitcria et Ibrma; H⁰ minister; 4° suhjectum; 5^U cicremonito solemnis Baptismi,

CAPUT L.

NOTIO ET EFFECTUS DAPTISMI.

29. — Baptismus est Sacramentum re-generationis per ablutiotiem corporis cum aqua sul) invocatione SS. Trinitatis.

EfTectus Baptismi sunt sequentes: 1° remittit ))eecatum omne, originale et actuale; \'2° delet totum reatum pccna? peccatis rlcbitoc; 3° infundit gratiam sanctificantem, cum habitibus fidei, spel et charitatis; 4° imprimit anima) clia-racterem indelebilem; 5° baptizatum ef-ficit de corpore Ecclesia), hujusque juris-dictioni subjicit. (n. 138.)

CAPUT II.

MATERIA ET FORMA DAPTISMI,

ARTICULUS I.

MATERIA DAPTISMI.

30. — Principia. I. Materia rrmota Baptismi est aqua naturalis, sen elementaris. Est de lide juxta Trid. sess. 7. can. \'2. de. Hapt,, ex verbis Cliristi apud Joan. III. 5. :p)Nisi quis renatus fuerit ex »aqua et Spiritu Sancto, non potest «introire in regnum Dei.quot;

Mine: \'\\⁰ Materia valida est, quidquid vera; usualis aqiuo nomine venit, ut aqua maris, Clummum, fontium, putei, etc. Item aqua ex glacie, uive aut gran-dine resolutis; aqua sulphurea, sive mineralis; aqua collecta ex vapore, rore.

vel defluens tempore nimboso a pariete, foliis, etc.; aqua turbida, mixta cum alia materia, modo aqua sit pra.\'do-minans.

\'2° Materia invalid» est , quidquid usualis aqua) rationem non participat, ut saliva, sudor, lacrymao, cervisia, caflea. thea; succus expressus ex pomis, pyris, floribus, herbis, et radicibus.

3° Materia dubia est jus carnis tenue; tenuis cervisia aut caflea vol thea; lixivium; aqua ex sale solnto; aqua linens e vite, aliisve arboribus; glacies et nix non soluta.

4° In extrema necessitate, si nequeat. haberi materia certa, |)otest et debet adhiberi dubia sub conditiono; quod procedit, etiamsi opinio pro valore Sa-cramenti nonnisi tenuiter jirobabilis sit; in extremis namque extrema sunt ten-tanda. Quodsi tali modo baptizatus sn-pervivat, iterum baptizandus est sub conditione: »Si non es baptizatus, e^o »te baptizoquot; etc. Recole dicta n. ii. et, 15. (n. 103. 104.)

Adhicc, ex praocepto gravi Ecclesia), aqna debet esse benedicta pro Baptismo solemni. In Baptismo privato, ex necessitate domi conferendo, curandum (juo-(jiie est, ut, cum fieri potest, aqua benedicta adhibeatur, ob majorem decentiam; attamen probabiliter licitum est uti aqua non benedicta. Pra)terea, ob reverentiam erga Sacramentum, aqua debet esse limpida, ita ut grave peccatu n f\'oret uti tnrbida extra necessitaiein. (n. 102.)

II. Mate ria proxima Baptismi est ablntio corporis, facta a ministro; qua) quidem ablntio fieri potest per immer-sionem in aqua, sive totius corporis sivc capitis tantum, vel per aspersionem sen efi\'nsionem tiqua) in capite, unam vol trinam. Patet ex verbis Christi; »liiiji-stizantes oos,quot; quie nonnisi ablntionem per aquam, nullum vero ablutionis mo-

DE n.A

duin, prsoscribunt. Ex pi-occepto servanda est praxis recepta uniuscujusque Ecclesia!. Ita ex Ritnali Rom. tit. 2. cap. \'2. n. in. 20. et cap. 4. n. 44. 50. («. 105.)

:!1. — Quaestiones. Qu.ku. 1° In qua-nam corporis parte, facienda sit ablutio, ut valeat Baptismus\'7

Hesp. \'1° Cei\'ta sunt duo: a) necesse est ut corpus ipsum immediate aqua attingatur; b) valet Baptismus in toto corpore, aut saltern in capite collatum, tamquam pai\'te principali corporis, in quo est prsecipua sedes anima), et omnes sensus vigent.

\'J⁰ Si fiat iu alia quadam principali parte, puta in pectore, in scapulis, vel iu humeris, communis sententia docet valere Baptismum; quia sic sufficit, ut simpliciter dici possit hominis ablutio. Attamen nonnulli dubitant, quia in nulla alia ])arte integritas vitm ita consistit, sicut in capite: ita D. Tliom. Concin. Anacl. Platei. Undo propter aliquantum dubium , quia in re tanti momenti tu-tiora semper sequcnda sunt, quisquis alibi quam in cajiite baptizatus fïierit, denuo baptizandus est sub conditione. Ita Rituale Jioin. tit. 2. cap. i, n. 16. et DU. (n. 107. qu. 4.)

3° Si ablutio flat in aliqua parte mi-nori, puta in pede, in digito, communiter censent dubium esse Baptismum, et propterea iterandum sub conditione. (n. 107. qu. 3. in fine.)

Qu.ku. 2quot; An valeat Baptismus, si aqua crines tantum, vel secundinas in-fantis atiingat ?

, Hesp. Control). Alii negant; quia ista non sunt partes corporis, saltern non sunt animatuc. Alii affirmant, quorum sententia multi probabilem ajstimant; quia dici possunt partes corporis, (secundina! quidem, utpote quco uniuntur cum infantis umbilico); porro nibil ro-fert quod non sint animatie, nam Baptismus, licet eflective sit ablutio aninjao, tinnen formalitcr est ablutio corporis, llinc Baptismus in istis partibus collatus saltern dubiusest; et ideo in necessitate, *i in alia parte prsestari nequeat, adlii-bendus est sub conditione. (n. 107. qu. 2 et 3.) Verum Medicus Capellmann ¹ceuset secundinam externam, qntc dc-cidua vocatur, certe non esse partem miantis; quia ex substantia uteri matris oritur.

rrSMO. 1!)

Qu/EH. 3° Qncenam aqua; quantitas requiralur, ut Baptismus valeat\'!

Resp. Ea quantitas requiritur et sufficit, qua) ad veram lotionem satis sit; ad quam necesse est ut aqua per corporis partem paulum fluat. Quare parva quantitas sine dubio sufliciet; quia successive iluere potest per magnam corporis partem.

Dubium autem raovetur nun; una alterave gutta sufficere possit?

Communiter negant DD; saltern res dubia est; concedunt vero certum esse Baptismum, si baptizans motu diglti inadefacti ablueret partem corporis, {n, 107. qu. 0.)

ARTICULUS II.

FORMA BAPTISMI.

32. — I, Valida et legitima forma Baptismi lucc est: »Ego te baptizo in snomine Patris, et Eilii, et Spiritus sSancti.quot; Est de fide ex Cone. Lateran. IV. cap. 1. Trid. sess. 7. can. 4. de Bapt. et Decreto Eugenii IV ad Ar-menos.

Pariter Gnecorum forma valet: »Bap-stizatur N. servus vel serva Cbristi, in snomine Patris,quot; etc. ut constat ex eit. Decreto Eugenii IV; non enim quoad substantiam a forma Latinorum dis-crepat.

II. Ad valorem Sacramenti requiritur, ut in forma exprimantur l® actio bap-tizandi; ut constat ex Decreto Eugenii IV, et prop. 27. damn, ab Alexandre VIII; sValuit aliquando Baptismus sub ))liac forma collatus: In nomine Patris, »ot Eilii, et Spiritus Sancti, pnetermissis »istis: Ego te baptizoquot;; 2° persona, qua) baptizatur; quia secus non signiflcatur determinata actio baptizandi, quippe qua) determinatur subjecto cui applicatur; 3\' tres personae SS. Trinitatis, et dis-tincte quidem; quia Christus ipse liane formam pra)scripsit: «Haptizantos eos sin nomine Patris, et Eilii, et Sjjiritus sSancti;quot; et ratio est, quia Baptismus est Sacramentum lidei. proinde primum fidei mysterium in eo distincte expri-mendum est.

Hinc illa mutatie est contra substantiam Sacramenti, qua vel tollitur desig-natio unitatis divime natune, puta si

(liceretur: »in nominibus Patris, et X\'Filil,quot; etc.; vel qua explicita invocatio ïrinitatis mutatur in iniplicitam aut confusam, v. g. «Baptizo te in nomine sTrinitatisvel sTiimn,quot; vel »Unius »et Ti\'ini.quot; Necesse quoque videtur ut particula et prajmittatui\' tert\'ue persona), ad exprimendarn processionem ejus, (n. ill. 112. H. A. n. 14.)

Res dubia est, si mutatio solum fiat in divei\'sa nomina propria personarum, propter aliquam obscuritatem, v. g. sin snomine Genitoris, et Geniti, et 1\'roce-dentis ab utitxpie.quot; (n. -109.)

Circa varies mutationum modos, con-sule dicta n. 0. qu. 2. Id unum obser-vandum superest, satius esse ut laici, lingua; lalinm ignari, si baptizent, utau-tur lingua vernacula; ob erraudi pericu-lum in lingua latina. (». 109.)

CAPUT 111.

MINISTER BAPTISMI.

313. — Animadvertenda sunt; Iquot; Duplex Baptismi minister est, unus solam-nilalis, alter necessilali^, prout exposni-mns n. 11. Minister solemnilatis rursus duplex est: ordinarius, qui vi Ordinis sui ex officio proprio Baptismuni (;on-fert; exlruordinarius, qui vi Ordinis sui solum ex delegatioue ilium confert.

2quot; Prater poleatutem conficiendi Sa-crameiituin, quaj necessaria est ut valral, necessarium est jus administranlt;li illud, ut I idle fiat; boc autem jus respectu Baptismi dupliciter exsistere potest: uno modo in online ad ijjuum Sacramenlum, vi cujus non omnes sunt divino jure destiuati nt ex oflicio illud conferant; altero modo in online ad personam baplizandam, vi cujus necessai\'ia est in ministro jurisdictie iu eum, cui admi-nistratur.

;M. — Prlncipla. I. Quilibet homo, etiam inlidelis, si adldbeat essentialia, semper valide baptizat, et in necessitate etiam licite. Constat ex Becreto Eugenii, ex Cone. Later. IV. cap. 1., ex Trid. sens. 7. can. 4. de liapt., et ex con-stanti Kcclesiin traditione; ratio con-grnentiii! est maxima linjus Sacramenti necessitas respectu onmiiim hominnm. («. 113.)

II. Vi potestatis Ordinis, minister sólemnitalis ordinarius est omnis Sa-cerdos: Diaconus est minister extraordinarius , ex delegatioue Episcopi vel Sacerdotis. Prius constat ex Decreto Eugenii IV, et ratio est, quia Sacerdos vi consecrationis sine potestatem conse-quitur ministrandl Sacramenta. Ratio posterioris est turn praxis Ecclesia), tmn quia Diaconus ad hoc ordinatur, ut Episcppo et Sacerdoti ministret in Sa-cramentornm dispensatione; quamobrem, ex causA legitima, potest ei committi aliquod sacerdotale ministerium, ad quod non est necessarius sacerdotalis character. (n. 113. 116.)

III. Vi potestatis jurisdictionis admi-nistratio Baptismi est proprium mnnus pastorum animarum, qui possunt illam aliis Sacerdotibus committere. Ita ex commnni jure Ecclesiie; nndc Ritnale Rom. lit. 2. cap. 1. n. 12. statuit: »Le-sgitimns Baptismi minister est Paro-»chus, vel alius Sacerdos a Parocho vel »ab Ordinario loci delegatus.quot; (n. 113,)

35. Resolutiones. 1° Neque Episco-pus, neque Parochus, licite possunt baptizare in aliena dimcesi ve) parochia; neque possunt in propria dicecesi vol parochia baptizare alienos subditos, nisi cum proprii pastoris facilitate, exprossa vel saltern rationabiliter prtesnmpta; quia nsnrparent jus alienum. Unde ])ec-cant etiam parentes, qui sine licentia propi\'ii pastoris, alieno deferuut proleni baptizandam. (n. 114.)

2° Sacerdos sine licentia extra neces-sitatem baptizans, etiam sine soleiimi-tate, peccat graviter. {n. 115.)

3° Peregrini et vagi possunt bajjtizai\'i in Ecclesia loci, ubi versantur. Si autem midier casu pariat in aliena parodiia, proles ab illius loci Parocho est bapti-zanda; nisi forte locus il\'e a propria parochia paruin ilistet, v. g. duabus ant tribus leucis, tunc potest, sed non debet, in propria Ecclesia baptizari. (»• 115.)

3(5. Qusestiones. Qu/Eü. 1° An sitf-ficiat quasi domicilium ad conslilncn-dum aliqucm parochianum?

Kesp. Af fir tri., ut constat ex plurilms S. C. C. Declarationibus et, Constit. Belied. XIV I\'aucis abhinc. 19 Mart. 17;$; quibus acoedit conimnnis 1)1). senteiitm. (n. 115. 1091. Bened. XIV. Instil. 33.)

(jij/Eit. 2° Qiiam ob causam com-

mini Diacono possit minislariuni hup-lizandil

Rasp. Nonnisi oh necessitatem, vel magnam Ecclesia) ntilitatem; puta si non adessent Sacenlotes; si adesset inultitudo baptizandorum; si Parochus esset graviter inficmus, vel exconimuni-catns, vol occupatus Confessionibus ex-cipiendis ant pnrdicatione. (n. 1 Ki.)

lino, si necessitas urgeat et Sacerdos absit, potest Diaconus jure suo ministo-rium boe usurpare. Sed

QüiER. 3\'\' An in casu necessitatis possit Diaconus soi.kmniteu baplizarc, absque ddegatione Sacerdolis?

Rasp. Nonnnlli aflirrnant, si Sacerdos absit. Communius vero et probabilius negant; quia non est ratio exceptionis a regula, nulla quippe est necessitas, quae cogat ad Baptismum solemnem, cum sufTicienter subveniatur per Haji-tismum privatum. (». 116.)

Qu/Eit. 4° An Diaconus sine com-missione solemniter baptizans, incurrat irregularilatcm 9

Hesp. Ex sententia comtnunissima, contra nonnullos, probabilius af\'lirman-dum, etiam in casu necessitatis. Ratio, quia in Cap. 1. de Cierico non ordinalo ministranle, poena irregularitatis impo-iiitur ei, qui baptizaverit non ordinatus; Diaconus autem non ordinatur ad bapti-zandinn, nisi ex commissione Episcopi vel Sacerdotis. (n. 116.)

Qu.er. öquot; Quis ordo servandus sit inter ministros Baptisini in necessitate conferendi ?

Resp. Posito quod proprins pastor pi\'icsto non adsit, Rituale Rom. tit. i2. cap. 1. n. 13. 14. sequentem ordinem piu\'scribit: ))Si adsit Sacerdos, Diacono «prsGferatur, Diaconus Subdiacono, Gle-«ricus laico, et vir feprninte, nisi pudoris «gratia deceret i\'anninain potius quam »virum baptizare infantem non omnino ))eilitum, vel nisi melius foemina sciret ))formam et modum baptizandi. Pater »aut mater propilam prolem baptizare »11011 debet, prajterquam in mortis arti-sculo, quando alius non reperitur (jni »baptizet.quot; Deinde, casu quo baptizanda wset proles nondurn ex utei\'o egressa, debet ob decentiam tnulier pneferri ciiicumque viro, etiam proprio Parocbo, (\'»• 117. 106.) dummodo tnulier baptizandi ritum probe sciat; pra; omnibus finifn valor Baptisini attendendus est.

Medicus tarnen, artem obstotriciain exercens, prad\'ertur mulieri.

Qu/KH. 6° An inversio hu jus ordinis sit grace peccntiim?

Resp. Dist. 1° In pnesentia Sacerdotis, graviter peccaret inferior, qui baptizare t ; quia injuriam irrogaret Sacramento, quod per se requirit mirdstrmn ad boe conseeratum. Propterea etiam Sacerdos graviter peccaret, si alteii iioc ministeriuiTi cederet. Ita communiter.

\'i⁰ In pra.\\sentia Diaconi, utrum graviter peccaret inferior baptizando, da-•])lex est sententia probabilis. Prima sententia affirmat; (juia aliquo modo etiam Diacono competit boe ministerium vi Ordinis sui. Ita Gonet, Holzm. Cont. Tournel. Vasq. Antoine, Concin. etc.

Secunda sententia negat; quia Diaconus non est minister ex officio, nisi ex commissione Sacerdotis; proinde sine bac baptizat eodem modo, quo Clericus inferior vel laicus. QuaVe, licet ipse ut dignior in jure praeferatur aliis, bujus tarnen ordinis inversio non ita gravis apparet, ut culpa; mortalis damnetur. Ita Suar. Soto, Tolet. Roncag. Salm. etc.

3° Inter reliquos, ordinis inversio non est culpa gravis; quia nullus eorum est specialiter ordinatus ad baptizandum; est tamen venialis, ob aliquam indecen-tiam et praiscriptum Ritualis Rom. Ita communiter. (n. 117.)

Qu/EU. 7° Quodnam sit officium Pa-rochi respectu Baptismi in necessitate conferendi, vel collati a laico?

Resp. 1° «Curare debet, inquit Rit. »Rom. til. \'2. cap. 1. n. 13., ut fideles, sproosertim obstetrices, rectum bapti-»zandi ritum probe teneant, et servent.quot; Uude, sicut obstetrices sub mortali tenentur noscere modum baptizandi, ita Parocbi tenentur sub gravi eas exarni-nare diligenter, utrum noverint neces-saria. (n. 117.) Quin etiam par est ut quotannis examinentur. Proderit quoque, ut, dum obstetrix baptizat, diue mnlieres, si fieii possit, praisentos sint, qute tes-tari queant de modo, quo Daptismus collatus f\'uerit, quemadmodum |)ro suis dicecesibus pnnscripserant S. Carolus Borrom. et Bened. XIV in Instil. 8.

\'2° Cum Parocbo judicandum occurrit de valore Baptismi ab obstetrice collati, prius ipsam, deinde testes, separatim interroget: an aqua f\'uerit naturalis, et in quantitate sufliciente; quodnam mem-

brum ablutum, an aqua tetigerit cutcin, vel solum crincs; an uiliil in forma omissum, el tandem an verba prolata fuerint tempore ablutionis et ab eadem persona. Quibus investigationibus pei\'ae-tis, si nihil fuit omissum, solic cooremo-nim suppienduB erunt; si autem aliipiid essentiale defuerit in Baptismi coliatione, Baptismus iterandus est absolute; sub conditione vero, si prudens dubium re-manserit. (n. i!30.)

Ql\'/f.h. 8° An sit iterandus Baptismus collatus ah hwreticis?

Resji. Diligenter investigandus est modus baptizandi in secta, do qua agitur. Exinde 1° simateriam etformama sectie ministris rite adliiberi deprebendatur, Baptismus nullo ]iacto iterandus est, utpote certo validus. Ü⁰ Si compertum f\'uerit, ant bapti/.andi corpus ab illis non perfundi aqua naturali, aut legitimam ibrraam non adliiberi, Baptismus absolute renovaudus • est; quia Baptismus uon fuit. 3° Si denique rei Veritas certo attingi nequiverit, et inccrtus remaneat valor Baptismi ab hocretico ministro suscepti, ille utique erit sub conditione repetendus, prout declaravit S. C. C. i27 Mart. 1683.

In praxi, baptizati ab hacreticis earum sectarum, qiuc boe Sacramentum non judicaut absolute necessariuin ad salu-tem, cujusmodi sunt Lutlierani, Calvi-niaul, et Anglicani, ordinarie loquetido, sub conditione sunt rebaptizandi; quia propter hujusmodi errorem parum cura-bunt necessaria requisita, ac consequenter facile dubitari debet de materia, forma, et intentione talium ministrorum. (n. 137. Bened. XIV. De Sij)i. lib. 7. cap. 0. n. 7. 8.)

Attamen S. Congr. Inquis. \'20 Nov. 1878 declaravit: »lii conversione hicre-«ticorum, a quocumque loco vel a qud-ncumque secta venerint, inquirendum de svaliditate Baptismi in hsoresi suscepti. »Instituto igitur in singulis casibus exa-»mine, si compertum fuerit aut nullum »aut nulliter collaturn fuisse, baptizandi »erunt absolute. Si autem-pro tempore «et locornm ratione, investigatione per-sacta, nihil sive pro validitate sive pro »invaliditate detegatur, aut adhucproba-))bile dubium de Baptismi validitate su-»persit, turn sub conditione secreto bapti-szentur. Demum si constiterit validum »fuisse, recipiendi erunt tantummodo ad sabjurationem sen professionem fidei.quot; Cu\'ternm de iterationc Baptismi dubii recole dicta n. 15.

CAPUT IV.

SUDJECTUM BAPTISMI.

Expendendum hoc loco erit, 1° quam necessariuin sit suscipere Baptismmn; 2° quibus conferri possit.

ARTICULUS I.

NECESSITAS SUSC1PIENDI DAPTISMUJI.

37. — Triplex distingui consuevit lia|i-tismus: 1° Baptismus aqua:, seu /?«-minis, qui solus est Sacramentum, et characterem imprimit; \'2° Baptismus jla-minis, sen Spiritus Sancti, a quo in-spiratur, est perfecta cordis contritio, vel actus charitatis perfecta.\', continens saltern implicitum Baptismi Sacramentl votum; 3° Baptismus sanguinis, sive martyrium, est perpessio mortis vel cni-ciatüs lethalis jiro Christi tide, aut pro virtute christiansc fidei.

38. — Princlpia. I. Baptismus aqiur est omnibus ad salutem necessarius necessitate medii; adultis quidem in re, vel in voto, si in re suscipi non possit; in-fantibus vero in re. Est de fide ex Trid. sess. 0. cap. 4. et sess. 7. can, 5. de Bapt.

II. Quando deest copia suscipiendi Sacramentum, Baptismus /(«minis vices Baptismi aqua) in adultis supplet, quoad efl\'ectum lt;;jus principalem, scil. remis-sionem culpse. Est de fide ex Trid. xcss. (i. cap. 4. et sess. 7. can. 4. de Sacrum, in gen., ubi dicitur neminem justificari sine Sacramento aut ejus voto; patet praiterea ox Scriptura, qua; nudtis in locis contritioni et charitati perfecte salutem promittit. (n. !)ö.)

III. Pari modo martyrium supplet vices Baptismi aquaj, quoad remissionem omiiis culpac et pocnse, tam in infantibus quam in adultis, quasi ex opere operato. Colligitur ex \'Verbis Christi apud Matth. X. 39.: «Qui perdiderit animam siiam «propter me, inveniet cam;quot; et constat ex traditione perpetua Ecclesite, qute

SS. Innocentes semper colnit ut mar-tyres.

Dictum est: quasi ex opera o per aio; quia martyrium non tam efïicaciter ope-nitiu\' quam Saci\'amenta, sed ex quodam privilcgio Christi, propter irnltationern passionis ejus. (n. 97.)

Porro neuter Haptismus, sive flaminis slve sanguinis, excusat a reali suscep-tioue Baptismi aqiuo, si hic postmodum suscipi i)()s.sit.

39. — Quaestio. Quceritur quam. dis-posilionern requirat Baptismus sanguinis in adult o, ut illi mum confer at efledum 9

Kesp. 1° Certo requiritur acceptatie mortis ex motivo supernaturali; in pec-catore insuper pcenitentia, quic sit saltern attritio.

\'2° Utrurn in peccatore necessarius sit actus contritioms vel charitatis perfectoc, controvertitur. Prima sententia negat; quia secus Baptismus sanguinis revera nou suppleret Baptismum aquae, cum supponeret eflectum jam obtentum per Baptismum flaminis; deinde omne opus, quod habet virtutem dandi gratiam ex opere operate, semper dat illam non ponenti obicem ; sed attritus non ponit obicein; ergo. Non obstant verba A|)o.s-toli I Cor. Xlil. 3 : »81 tradidero corpus sraeum, ita ut ardeam, charitatem autem ))iion habuero, nihil mihi prodest;quot; quia intelligenda sunt de martyrio absque debita dispositione suscepto, quod cba-litatein non producit. Ita Suar. Bellarm. Less, lionac. Wigand, Viva, etc.

Secunda sententia probabilior affir-mat; ob citata verba S. Pauli, lt;pico intelligenda sunt de charitate antecedente, ut patet ex contextu, siquidem eodem moiio loquitur v. g. de eleemosyna, ac ile martyrio; accedit praeceptum actus charitatis perfectie in articulo mortis, Ita S. Thom. S. Bonav. Scot, Cano, Vasq. Laym, Sayr. etc,, et favere vide-tur S, Bernard. Epist. 77. versus medium. Ciuterum , ob prcoceptum charitatis, ipsi adversarii advertunt, semper teneri peccatorem prsemittere coTitritio-nem perfectam; quia in re tanti mo-menti pars tutior est sequenda. (n. 97. lt;J8,)

ARTICULUS Ii^r,

SUBJECTUM CAPAX SUSCIPIENUI BAPTISMUM,

Agendum erit 1° de subjecto capaci in genere, 2° de infantibus adhuc in utero matris, 3° de footibus abortivis, 4° de monstris, 5° do liliis, invitis pareu-tibus, baptizandis,

ij I, Subjectum capax in yenere.

40. — Omnes homines viatores, sive adulti sive infantes, qui baptizati non sunt, sunt capaces Baptismi, quantum est ex parte ipsarum personarum; juxta verba Christi apud Joan. Ill, 5,: »Nisi squis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sSancto, non potest introire in regnum »Dei,quot; quibus signiflcatur, omuem hominem, qui tingi potest aqua sub Trinitatis invocatione, ])osse spiritualiter renasci,

Quainam porro dispositio in adultis requiratur ut valide et fructuose susci-piant Baptismum, satis dictum est n, \'25 et 26,

41. — Quaestiones. Qu/Er, l» An plu-ren possint simul baptizari, sub forma: EGO VOS BAPTIZO , etc. ?

Hesp. Possunt quidem valide, si ipse-met minister singulorum capitibus aquam simul eü\'undat; at non licet, nisi peri-culum mortis immineat, tempusque non suppetat ut singuli separatim baptizentur, Ita S, Thom, 3, qu. 07, a. (i, ad 2, (n, 124,)

Qü/ER, 2° An infantes exposili sint baptizandi?

Hesp. \'1° Si expositi fuerint sine tes-timonio Baptismi collati, procul dublo sunt baptizandi, nisi aliunde constaret eos rite baptizatos fuisse. Jta commu-niter.

2° Si expositi sint cum schedula attestante ipsos fuisse baptizatos, sententia verier et communior docet eos baptizandos esse sub conditione, quoties non habetur moralis certitudo de Bap-tismo collate, et rite collate; quia alias semper remanet prudens dubium. Ita decretum est in pluribus Synodis par-ticularibus, atipie etiam declaravit S. C. C. 15 Jan. 1724. Consonat cum Hi-tuali Rom. tit. 2, cap. 1, n. 17, (n. 135,)

Qu/ER, 3o Quo tempore infantibus Baptismus sit conferendus?

Hesp. Ex universali Ecclesicc consue-

tudine, (|Uir; vim lolt;gt;is ohtinnit, infantes post natlvitatom mature haptizamli sunt. Undo gravitor peccant parentes, (|iii parvnlornm Haptismuni per niultum temporis (lillerunt. Quanta autem dilatio gravis censeatur, si infans sanus est, non convonit inter DD.; alii gravem esse ])utant, si mensem excedat; communior tamen et probabilior sententia tenet gravem esse, si ultra 10 vel 11 dies dillcratiu\'. (n. 118. H. A. n. 18.)

§ II. Infantes in idem matris.

■i\'2. — I. Extra mortis periculum, nemo in utero matris clausus bapti/ari debet. Si periculum mortis immineat, et infans caput emiserit, baptizandus est in ca-pite; nec postea, si vivus cvaserit, erit iterum baptizandus. At, si aliud mem-brum emiserit, quod vitalem indicet motum, in illo, si periculum impendeat, sub conditione baptizandus est; ettuuc, si riatus vixerit, erit sub conditione re-baptizandus, hoc modo: Si non es bcqt-tizatus, ego te ha\\)lizo in nomine Patris, etc. Ita Kit. Rom. tit. \'2. cap. 1. n. 10.

Proderit bic subjungere, quso sint signa periculi in recens natis, nempe: 1° si infans oriatur sine vagitu; \'2° si modice respiret; 3° si lividus appareat, pnesertim in facie; 4° si nascatur\'post multum temporis, ant multum laboris obstetricis; 5° si nascatur ante septi-mum mensem; (5° si cranium habeat admodurn rnolle, aut suturas nimis aper-tas, aut alias partes disjunctas. (n. 107.)

II. Si mater prajgnans mortua fuerit, quumprimum de morte ejus certo constet, caute facienda est sectio ccesarea, ut vocant, i. e. incisio ventris matris ad extrahendum fuetum vivum. Cceso, si vivus fuerit, baptizandus est absolute, ntpote jam artilicialiter natus. Ita ex Rit. Rom. loe. cit. n. 17.

(Juocirca observandum est: 1° Gra-viter peccant tum patres aliiquc cog-nati, qui negligunt efficere ut fiat sectio, tum cbirurgi vel medici, qui earn omit-tunt aut dillerunt. Etiam Paroclio totis viribus enitendum est ut sectio peraga-tur. Prfeterea, in defectu cbirurgi vel medici, si alius reperiatur qui idoneus est et animum babet faciendi scctionem, is tenetur earn efficere; quisque enim tenetur in casu extremaj necessitatis poriculo mortis so exponere ut infans baptizetur; ergo a fortiori sectionein ctcsaream efficere. (n. 10(1. lib. \'2. n. 27.)¹

\'2° Non est obligatio secandi matrem sex primis graviditatis hebdomadis; quia hoc tempore parva spes est de vita sn-perstite foetus, ipseque inventu difficilis, Ita Cangiamila. Embryologia sacra, lib. 2. cap. 11. lino artis imperitus fagt;tiiiii difficulter inveniet ante duos menses.

43. — Quaestiones. Qu/icn. 1° An infans in pcriculo mortis possit baptizan clausus in utero matris ?

Resp. Quiositum procedit, quando nulla pars infantis in lucem prodit, attamen, reserato post inccoptum jam partum uteri ostio, manu vel sipbone aliovo iu-strumento aqud ablui potest.

l^a Sententia negat; quia nemo potest renasci, nisi prins fuerit natus, ex illo Joan. III. 5.: »Nisi quis renatus fuerit sex aqua,quot; etc. Probatur etiam ex Hit. Rom. n. 16. ubi dicitur; «Nemo in utero »matris clausus baptizari debet.quot; Ita Nat. Alex. Comitol. Conciu. Juenin. Gotti, etc. Pro hac sententia allegantur S. Thom. et S. Augustin. sed immerito.

\'2^a Sententia valde probabilis aflirmat; quia omnis homo viator capax est Bap-tismi. Nec obstat ratio opposita; con-ceptio enim in utero etiam vere nati-vitas vocari potest, juxta illud Angeli ad Joseph de conceptu Verbi Incarnati; «Quod in ea natum est, de S|)iritii «Sancto est.quot; (Mattb. 1. 20.) Idipsum confirmat 1). Thomas dicens: xDuplex »est carnalis nativitas, prima in utero, »secunda extra uterum.quot; Similiter Cone. Trid. sess. 5. deer el. de pecc. orig. n.

4. textum ilium explicat: »Ut in eis »regeneratione mundetur, quod genera-stione contraxerunt. Nisi enim quis re-vnatiis fuerit,quot; etc.; atqui peccatum originale generatione in utero contra-hitur; ergo post istam generationcm potest homo regenerari. Neque obstant

5. Thom. S. Aug. et Rit. Rom., quijipe qui loqui intendunt de infante in utero

¹ Defunctoe matris os aperire, ne infans suf-focetin-, nihil prodest; periculum sufibcationis non subsistit, cum infantes in utero non re-spirenl. Proderit vero ventrem defunctre servarc calidum usque ad operationcm, si Ikvc iilico non liat.

Monendum superest, quod si alius qunm medicus scctionem exsequatur, cavendiis est conflictus cum auctoritate civili, ubi lex ejus-modi operationcm sul) poenis prohibet.

omnino clauso, ita ut aqua attingi ne-(|iioat, ut clare expi-imit S.Thomas, qui ncgat tantum iiossc aquam ad lilium in ventre pervenire. It,\'. Suar. Tournel. Holzm. Elbel, Valent. Croix, etc. favetqne Jfened. XIV.

Undo conclnditnr, in casn necessitatis infantem semper sub conditione Impti-zandum esse. (n. 107. PI. A. n. iO.)

Qu/Eii. \'J⁰ An jwssil el tc.neatur mater viva sectionem ccesaream pati, ut proles ejus Baplismum recipial?

Resp. Affirmandum est, si sequentes concurrant conditiones: 1° ut mater na-tmaliter parere nequeat; ut ex jn-dicio periti cliirurgi op(3 sectionis salus utriusque prudenter sperari possit, puta si foetus sit vitalis, iinater viribus pol-ieat, peritusque sit chirurgus, ut innu-meris excmj)lis hodie compertum est; quoniam ars chirurgica nostro tuvo multo excultior evasit; liuic accedit, omissa sectione, matrem non in minori vitic periculo versari; cum foetus mortui in utero dissectio, quam forte perferre de-beret, fere aique periculosa sit ac sectio Kosarea ; I!⁰ ut ex judicio periti non possit infans aliter baptizari. Ratio, quia tunc tenetur mater periculum mortis temporalis subire propter vitam teter-nam prolis. (n. \'106. Capellm. Medic, past. pay. 21.)

Porro gravis obligatio cumpluries non cxsistet; quia, teste experientia, non raio supervivit foetus matri defunctic, quod jam advertit S. Alpii. H. A. tr. 8. n. \'2(i., aut siphuueulo saltern in utero baptizari potest. Insuper prudentia ut piurimum suadebit non monere matrem, in bona fide versantem, de gravi obliga-tione, sed adhortari solum ad consen-tieudum sectioni; ob periculum ne con-sensum forte negando moriatur in malo statu, ut recte observat Cangianiila. lib. ^:1. cap. 4. n. 5.

Qu/icn. 30 An, matre defunctd, Sa-cerdos teneatur perficere sectionem ccesaream , si desit qui velit aut possit cam perficere ?

Resp. Controv. l^a Sententia negat; quia Sacerdotem maxime dedecet, et aliis sciindulo esse potest. Ita Bouvier, Gous-set, Marres. n. \'284. Berardi. n. 758. XV.

-^;l Sententia aflirmat; ex lege cbari-tetis, ut supra diximus. Ita Cangiarnila, lliool, Mechlin, n. \'24. qu. 5. Debreyne, vering, Konings. n. 12G9. qu. 4.

Hanc sententiam probabiiiorem censeo, casu, ([no propinqui 11011 dissentiant, et iiullmn exinde damnum lleligioni sit ti-ineudum (quod ex adjunctis locorum diju-dicandum est.) Ita Konings. Damnum lie-ligioni aliquando oriri potest e;c oblocu-tionibus inimicorum Ecclesia!, si factum evulgaretur. — Cieterum, quidquid sitde ohliijatione, opus charitatis est auimam a; tern a beatitudine donare.

Qu/KR. 4° Quomodo sectio ccesarea perficienda sit ?

Hesp. 1° Sectio fiat ab umbilico usque ad pudenda sen os pubis; ne antem lijedantiir intestina, biec adhibeatur cau-tela: facta parva apertui\'a, operans sta-tim indicem dorso scalpelli sen cultri subjectum in earn immittit, et modo pnedicto scindit primo cutem\', dein alia involucra, quae intestina obtegunt. Quo peracto, uterus, si graviditas sit magis provecta, sponte apparebit; alias inve-nietur retro post vesicam. lliec si urina repleta sit et inventionem uteri impe-diat, manu comprimatur et evacuetur.

\'2° Uterus repertus statim sciuditur, procedendo a parte superiori et anteriori ad inferiorem; turn scinduntur etiam aut rumpimtur pelles secundina?, quibus involutus est foetus.

3° Infans sen foetus cxtrahitur, et, si signa vita) certa vel dubia appareant, protiuns baptizandus est. Si tamen ])e-riculum mortis adesse putetur vel ti-meatur, foetus, pi\'iusquam extrahatur, baptizandus est.

4° Post collatum Baptismum, si su-pervivat infans cum spe conservationis, umbilicus secatur ad distantiam duorum aut trium pollicum a ventre, et fortiter ligatur filamine ad distantiam unius pollicis a ventre; quibus peractis, tra-ditur nutriendus. (Konings. n. 1269. qu, 5. Theol. Mechlin, n. 24. qu. (i.)

§ III. Foetus aboiiiui.

44. — I. Foetus abortivus jam cor-pore formatus, si motu pnebeat vitue indicium , absolute baptizandus est; si dubium appareat de vita, sub conditione baptizetnr.

II. Foetus nondum corpore formatus, si mortinis 11011 cognoscatur, semper baptizandus est sub conditione: Si capax es; quia hodie viget opinio, cum plausu a peritis recepta, fictum jam ab initio

sui conceptüs anima rationali informari. Recole dicta lib. III. n. 192. (n. 124. Cangiamila. Emhnjol. lib. \'J. cap. 6. n. JO.)

Hunc in finem Capellman ¹ censet, contra Cangiamila, non esso baptizan-dum in secumliiiis, sed eas caute ape-riendas et li(ju()rem amnii in iis conton-tum lente eHïnidendum, ^a deinde fioetum ij)siini baptizandum, Monet iusuper tempus nou esse terendum in inquirendis signis vita¹, sed,-si ovum sit recens et Ibitus albus, non gilvus nee gubfuscus, statim baptizetur sub conditione.

Quocirca notandum est: 1° Fa-tus baptizandus est, qui prima saltern habet humani corporis lineamenta, quod jam die tertio coutiugere asserunt periti, ut refert Cangiamila loc. cit. n. 8. Agnitio tamen foetus qua talis primis liebdomadis est dif\'licilis; post mensem vero facilis, ut testatur Capellmann pag. 107.

2° Foetus incompletus baptizetur per immersionem in catino vel pelvi aqua tepida pleno. (Cangiam. loc. cit. n. 11.) Qua de re notat Capellmann pag. 113: »Iis, qui minime vel non satis harum ))reruni periti sunt, utilissimum ac cer-»tissimum consilium erit, ut Uaptismum »per immersionem conferant, et ita qui-»dern ut in aqua secundinas disrumpant, «bisque disruptis, statim formam Hap-))tisnii pronuntieut: Si vivis, ego etc. »Apprehende igitur utriusque manfis »pollice et indice aliquam secundinic »plicaturam, atque ita disrumpe ut ma-»teria ovi eflluat et aqua pro Baptismo »integram ovi inateriam bene alluat. «Quod si ita tit, etiam vitabitur acce-»dentis aëris appulsus in embryonem, ))quein nonnulli adeo timent.quot;

:3⁰ Nequaquam baptizari debet mala carnea, sen falsum germeu. Foetus porro discernitur a mola in eo quod foetus appareat menibrana circumclatus, qua; est subalbi coloris , similis intestinis, figurüo ovalis, et qua) digito tacta mol-lescit et cedit: mola vero apparet caro inforniis, sanguinei vel varii coloris, ad tactum dura. (Cangiam. loc. cit. n. 12.13.)

§ IV. Monstra.

45. — In moustris baptizandis, si casus

\'Medic, past, ƒ ^ 112.

\'² Liquor amnii est ille liquor, cui foetus se-cundinis inclusus innatat.

eveuiat, magna cautio adhibeuda est; do quo, si opus fuerit. Ordinarius loci vel alii periti consulautur, nisi mortis jieii-culum immineat. Ita Ilituale Rom. lit, 2. cap. 1. n. 18.

I. Monstrum, quod bumanam speciem nou pra) se fort, baptizari non debet; de quo si dubium fuerit, baptizetur sub hac conditione: Si es liomo. Ita Hit, Rom. n. 19. llinc, si monstrum habeat caput bumauum, baptizandum est absolute, quidquid sit de cicteris meni-bris: imo etiamsi caput ferinum appareat. ¹ (n. 125.)

II. Monstrum, de quo dubium est num una an plures sint persona), non baptizetur, donee id discernatur. Dis-cerni autem hisce signis potest: 1° si habeat plura capita et plura pectora distincta, totidem erunt homines distincti, et eo casu singuli seorsum sunt bapti-zandi. Si vero periculum mortis immineat, tempusque nou suppetat ut singuli separatim baptizentur, poterit minister singulorum capitibus aquani infundens omnes simul baptizare, dicendo: Kgo vos baptizo etc. 2° Si habeat, duo capita et unum pectus, vel duo pectora et unum caput, vel denique duo capita ot duo pectora non bene distincta, tunc debet primum unus absolute baptizari, et postea alter sub conditione, hoc modo: Si non es haplizalus, ego le baptizo, etc. Ita Hituale Rom. n. 20, 21. Si habeat unum caput et duo pectora, post baptismum capitis pectora singula baptizentur sub conditione: Si non es baptizatiis; quia ignoratur quod-nam pectus auima capitis forte infor-metur.

§ V. Filii, invitis parentibus.

46. — Filiorum Baptismus, quamvis a voluutate parentum noa dependeat quoad valorem, dependere tamen potest quoad jus dandi, i. e. ut juste et licitc detur; et hoc est, quod inquirimus, Quocirca:

I. Proles parentum, qui post suscep-tum Baptismum defecerunt a fide, sivt in ha)resini inciderint, sive in inlidelita-

¹ Conceptionem ex coitu cum beslia medici et physiologi hoctie negant, speciemquc fcri-nam mulieris phantasia.\' adscribunt vel confor-mationis defectui.

tem declinaverint, licito posaunt bapti-zari, invitis paientibus, si modo spes sit separatiouis infantium a parcntibus et catliolicai eorumdem eüucationis. llatio est, quia parentes bapti/ati ab Ecclesia coni|)elli possunt ad servandas leges tuin divinas turn ecclesiasticas, sunt enim Ecclesiae subditi. (n. 127.)

II. Filii infidelium licite baptizantur, invitis parentibus, in sequentibus casi-bus: 1° si rationis usu procditi Baptis-mum petant; quia in negotio Religionis jam sui juris sunt. 2° Si in proximo mortis periculo sunt, aut perpetuo amentes: id tarnen vi faciendum non est, sed secreto. IJoSi, jure vel injuria, ita sunt extra parentum potestatem, ut non sit timor reditus ad eos; quia tunc, quamvis parens retineat radicale jus, amisit tarnen actualem usum ejus, imo et moralem potestatem utendi illo. Oportet tamen ut lilius nullum etiam tutor am infidelem babeat, in quern pa-tria potestas transient. 4° Si alteruter saltern parentum consentiat; et quidem si annuat pater, aut, eo defuncto, avus, ob jus potestatis patriae; si sola mater, ob favorem fidei et salutis aetermc; dummodo tamen (ilii baptizati relin-quendi non sint in potestate infidelium. (n. 128-131.)¹

Ex dictis intertui^-, probas obstetrices et nutrices docendas esse ne negligant infantibus non baptizatis, si in proximo mortis periculo versantur, Baptismum secreto conferre. Idem pro medicis valct.

III. Extra pnefatos casus, non licet baptizare lilios infidelium, invitis parentibus. Ratio est, quia, si in parentum relinquantur pótestate, Sacramentum ceito exponeretur periculo profanationis, ob periculum indubium perversionis et apostasiae; si subtrabantur a parentibus, liederetur jus naturale parentum, quo lilieri, quamdiu rationis usu non fruun-tur, sub j)otestate et cura parentum sunt , sicut caetenc res eorum. Ita sen-teutia communior, confirmata usu Ec-clesiae, et Constit. Benedicti XIV Postrema mense. 28 Febr. 1747. (n. 132.)

IV. Proles baptizata parentum infide-\'quot;im, sive licite sive illicite, subtrahenda est a potestate parentum, ut in /ide suscepta instruatur et perseveret. Ratio est, quia per Baptismum subjicitur bomo jurisdictioni Ecclesia;, et consequenter jure liberatur paterna cura in iis, quae ad anima,\' i-egimen spectant, quatenus juri Ecclesia) acquisito contraria esse l)otest; jus namque paternitatis natura-lis cedere debet juri paternitatis spiri-tualis Ecclesiae, (n. 127.128.) Vix tamen bodie potest hajc doctrina in praxim traduci, siquidem obstant leges civiles.

CAPUT V.

C/EREMONI/E SOLEMNIS BAPÏIS1II.

Quum lioc Sacramentum sit Ecclesiae janua, et prima solemnis fidei professie, decet debito caeremoniarum cultu cele-brari. Acturi sumus 1° de casremoniis in communi, 2° de patrinis seorsum.

ARTICULUS I.

C/KUKMONT.-E BAPTISMI IN COMMUNI.

47. —I. Notio caeremoniarum. Ritus, quos in solenmi Baptismo servat Kccle-sia, spectant i⁰ Tempus; quamvis Bap-tismusquovis tempore, praesertim si ur-geat necessitas, conferri j)ossit, tamen duo potissimum ex antiquissimo Ecclesia; ritu sacri sunt dies, in quibus solemni caoremonia boe Sacramentum adminis-trari maxime convenit, nempe vigilia Pascha; et Pentecostes, quibus diebus Baptismalis Fontis aqua rite consecratur. Quem ritum, quatenus fieri commode potest, in adultis baptizandis, nisi vita; periculum imrnineat, retineri decet, aut certe non omuino praetermitti, pr;ccipue iu Metropolitanis aut Cathedralibus Ec-clesiis. Ita Rituale Rom. tit. 2. cap. 4. n. 27. et cap. 3. n. 4—6. — 2° Locum; necessitate excepta, nemo baptizari debet nisi in Ecclesia, in qua, sit Eons Baptismalis vel certe Baptisterium prope Ecclesiam. Excipiuntur Reg urn aut mag-norum Principum lilii, id ipsis ita de-poscentibus, dummodo id fiat in eorum Capellis seu Oratoriis, et in aqua bap-tismali de more benedicta. Ita Rituale n. 28. 29. — 3° Materiarn; pro materia remota adhibenda est aqua consecrata.

ot pro proxiinn trina immersio vel trina in-f\'nsio in inodmn crucis. Jtn liit. cap. l.n. i. iO. ~~ *1° Personam haptizandam , ad quam pertinent inprimis signum crucis, sal benedictum, lidci professie, exorcis-mus, tactus saiivie, abrenuntiatio sata-nas, inunctio, vestis alba, et cereus accensus. b⁰ Palrinos, qui adliibendi sunt; de quibus infra.

Circa pnedicta duo notanda sunt: a) Sacrum Chrisma, et sanctum Oleum, quod Cathecumeiwum dicitur, quoi\'um iisus est in liaptismo, eodem anno de-bent ab Episcopo esse benedicta fori A quinti in CoonA Domini; quare curet Parochus ut ea tempestive habeat, ita ut possit ea infundere in benedictione fontis in Sabbato Sancto. Veteribus Oleis, nisi necessitas eogat, ultra annum non utatur. Ita Kit, Rom. n. 31—33.

b) Aqua consecrata bis in anno reno-vanda est, in Sabbato Sancto et in Vi-gilia Pentecostes. Ita Rit. Rom. n. 4. et S. R. C. 13 April. 1874.

48. — II. Obligatio caeremoniarum. quot;1° Gravis culpa est, seclusa necessitate, oinittere caeremonias liaptismi, aut ali-quam ex eis notabilem; ob pneceptum Ecclesiai, et mysticam earumdem signi-ficationem. Unde infertur mortale esse, a) omittere unctioncm aliquam, aut sine necessitate uti Cbrismate vel üleo anni p.\'icteriti; b) baptizare in aqua non consecrata, vel extra ecclesiam. (n. 441. 142.)

\'2° Cum ex necessitate vel gravi aliqua causa sine cieremoniis collatus est Bap-tismus, eie supjilendic sunt postea, cum-primnm opportune fieri possit; quod quidem negligere grave peccatum foret., Ita ex Rit. Rom. cap. 5. Verumtamen quoad hwreticos conversos, in quorum liaptismo debita forma ot materia ser-vata est, omissa suppleantur, nisi ratio-nabili de causa aliter Episcopo videatur. Ita Rit. Rom. cap. 3. n. 10. (n. 14i.)

49. — Quaestiones. Qu/ER. 1° Si Bap-tismus solemniler collalus deprehenda-tur invalidus, an (Hiam cwvcmonicv repetendce sint?

Hesp. Duplex est sententia probabilis. l^ft Sententia aflirmat, nisi obstet |)eri-culnm scandali vel infamitc; quia cuore-moniie sunt Raptismi accessoria, cum l)ertineant ad ornatum ejus, propterea debent semper ilium concomitari. Ita Palaus, Salm. S. Anton. Rcgin.

Iquot;- Sententia communior negat; turn quia cautum est in Cap. 1. de Sacram. non iter and. ut in hujusmodi defectilais solum suppleantur ea, qu® desunt; tuni quia uecesse non est ut croremoniie cum Baptismo sint semper tempore conjunctnc. Ita Suar. Honac. Holzrn, Concin. Husemb. etc.

Prima sententia consulentla est. (n. 144.)

Qü/F,r. \'2° An Irina ablutio servanda sit sub mortali?

Rasp. Verius affirmatur; quia bujus-modi ritus est materia satis gravis; cum enim in liaptismo exprimatur mysterium SS. Trinitatis, congruum est ut trinaablutione conferatur. ItaS. Tboni. et alii. Unde curandum est ut forma non absolvatur ante tertiam ablutionem. (n. 107. qu. 5.)

Qu/EU. 3quot; Quinam inlelligendi sint per liberos Principum, qui possunt domi solemniter haptizari\'?

Resp. Nomine liberorum veniunt om-nes descendentes. Nomine principum probabilius veniunt dumtaxat absolntam potestatem habentes. Attamen, ubi in-troducta est consuetudo domi baptizandi filios magnatum, ea non est facile im-probanda. (n. 118. not. 3.)

Qu.kr. 4quot; Quid faciendum sit Paro-cho, qui Olea sacra, faria quint a in Ciena Domini benedicta, in Sabbato Sancto habere non potest!

Resp. Benedictio Fontis tunc cele-branda est cum infusione sacrorum Oleonun anni prtucedentis. Ita S. R. C. 23 Sept. 1837. et 19 Sept. 18S9.

50. — Qiuedam supersunt notanda: 1° Circa nominis impositionem luec liii-bet Rituale Rom. cap. 1. n. 54: ))(Jiio-sniam iis, qui baptizantur. tamquam »Dei filiis in Cbristo regenerandis, et in «ejus militiam adscribendis, nomen im-»])onitnr, curet (Sacerdos) ne obsccena, siabuiosa aut ridicula, vel inanium deo-srum, ve! impiorum etlmicorum bomi-»1111111 nomina imponantur; sed potins, squatenus fieri potest, Sanctorum, (jiio-srinn exemplls fideles ad pie vivendnin «excitentur, et patrociniis protegantui\'.quot; Inde colligitur nominis Sancti impositionem non esse praceptmn, sed consilium tantum; non facile tarnen acquiescenduni volenti imponére nomen ethnicuin.

2° Parochus tenetur in libro baptiza-torum diligenter describere baptizatos,

jnxta formam ct praoscripta Ritualis Kom. co/). 2. h. 84. et tit. 40. cap. \'3. ()i. \'145.\')

ARTICULUS II.

PATRINI.

51. — Patrini s(ni susceptores dicun-tur, qui baptizatuin do sacro f\'onte sns-cipiunt. Fiunt lioc i)acto ejus quasi parentes spirituales, oo quod baptizatum veluti sub tutela et cura sua suscipiant. Homo quippe recens baptizatus est veluti parvulus nuper genitus, qui [ue-dagogo indiget, a quo instruatur in rebus fidei et morum; quod officium sibi assumunt patrini, casu quo parentes liac in re deficerent.

Principla. I. lil Haptismo solemni sub gi\'avi adbiberi debet patrinus aut ma-trina, vei utenjue: vetitum autem est adbibere ultra duos, virum et muiierem, ne muiti|)licentur cognationes. Constat ox Trid. sess. \'24. cap. 2. re/quot;, matrim. (n. 159.)

II. Ut quis valide sit patrinus aut matrina, necesse est 1° ut sit ipse baptizatus; 2° ut sit legitime designatus; casu excepto, quo nullus designatus osset; 3° ut patrini aut matriiuo munus vore exerceat, i. e. intentionem babeat hoe munus obeundi, et physice tangat baptizandum, dum baptizatur, vel bap-tizatum suscipiat de manu baptizantis. (n. 146. 154)

III. Ad boe munus licite admitti iioqueunt 1° lifcretici, et publice ex-coinmunicati aut interdieti; 2° publice criminosi, aut infames; ïi⁰ ignari rudi-mentorum fidei; 4° liegulares ntrinsque soxus a sieculo segregati; 5° conjuges i\'ospectu consortis sme, et parentes respectu propria; prolis. Ita Kituale Hom. tit. 2. cap. 1. n. 25. 26. et 1)1). Katio est, quia patrini spirituales filios siios, (|iios de Baptismi f\'onte suscepe-rint, ubi opus fuerit, rudirnenta lidei opportune docere tenentur. {)i. 156.)

IV. Eiïectus susceptionis sunt: 1° gravis obligatio imbuendi susceptum fide et moribus, in defectu parentum; 2° cog-natio spiritualis cum baptizato bujusipie parentibus, constituens impedimentum iliiimens matrimonii, de quo in Sacramento Matrimonii acturi sumus. Ex liac cognatione contrahitur etiam reatus in-cestüs spiritualis, si ejus modi cognati inter se carnaliter peccant , ut diximus in libro III. n. 214. 215. (?!. 146. 147.)

52. —• Super proemissis notanda occur-runt sequentia: 1° Patrinos saltern in tetate pubertatis ac Sacramento Confir-matioms consignatos esse maxime con-venit. Ita Uit. Hom. n. 24.

2° Patrinorum electio juxta Trid. ad parentes pertinet, vel ad ipsummet bap-tizandum , si sui juris est. Idcirco non licet Parocbo mutare patrinos idoneos a parentibus designates, aut admittere non electos ab illis; quod si facerot, graviter delinqueret; valide tarnen mu-taret, ut docent multi contra alios, quia ex Trid. sufficit designatio parentum vel Parocln. (n. 146. 159.)

Contra, si Paroclms ante liaptismum intelligat, indignum ad patrini munus electum f\'uissé a parentibus, bisce vel electo patrino honesto modo significare debet, legem Kcclesia: non permittere ut adrnittatnr. Verumtamen a repellendo patrinum indignum excusat grave in-commodum, si (juando inde timendmn sit; quinimo ex gravi eausa patrini etiam omitti possunt.

U⁰ Patrinus tuin solum tenetur munus suum explore, cum baptizatus cura patrini et instructione indiget, v. g. si liacreticos vel inlideles baiieret parentes, vel ita negligentes ut filium non in-struant. Atvero, si puer inter cathoiicos natus et enutritus est, pracsumere potest eum sufficienter instruia suis parentibus; si tamen quoquomodo comperiret con-trarium, teneretnr pro viribus saluti spiritualis filii curam impendere.

Kx dictis colligitur inter cathoiicos raro urgere banc obligationem; quamvis cavendum qüocjue sit, ne boe munus jam ita suscipiatur et negligenter ser-vetur, ut sit pura cieremonia exterior sine uilo fructu. (n. 147. Suar. qu. 67. art. X.)

4° Paroclms admonere tenetur patrinos de cognatione contracta, eoruin-que obligatione. (h. 160.)

5° In Baptismo private patrinus non requiritur, laudabiiitcr tamen adhiberi potest. ()!. 147.)

53, — Quasstiones. Qu.eh. 1° An patrini esse possint duo mares, aut dua; fcvmince?

/{esp. Nejat. ; quia Trid. statuit ut sint ad summum unus et una. Proba-

bilo tamen est, ut docent Sanch. ot Croix, id esse tantum veniale, contra Bonac. et alios, qui volunt esse mortale. Sententia Bonacinae tunc verior videtur, si patrini essent diversi sexus a bapti-/^ato; quia eo casu multiplicarentur cog-nationes\', quod prohibere voluit Trideu-tinum. (n. loo.)

Qu/EH. 2° An palrinns masculi, si

unicus sit, deheat esse masculus, et fa;-mina; foemina?

Resp. Net)at. probabilius; quia Trid, statuit ut sit vir vel mulier. (n. 155.)

Qu/F.u. 3» An duo conjuges possint licite suscipere alien urn prolcrn 9

Resp. Probabilius et communissime affirrnatur; quia nullo canoue vetatiir, et usu sic receptum est. (n. 157.)

Materia pertractanda erit 1° notio et ellectus Confirmationis; \'2° ejus materia et forma; 3° minister; 4° subjectum; 5° cau\'emouia;.

CAPUT I.

NOTIO ET EFFECTUS CONFIRMATIONIS.

54. — Confirmatio est Sacramentum corroboration is in fide per unctionem Cbrismatis cum nnanus impositione sub certa verborum forma.

Ellectus bujus Sacramenti sunt: 1° augmentum gratias sauctificantis; 2° cba-racteris impressio; 3° speciale Spiritus Sancti auxilium ad fidem vivam constanter tenendam et prolitendam. (n. KiO.)

CAPUT n.

MATERIA ET FORMA CONFIRMATIONIS.

55. —■ Prlnclpla. I. Materia reinota Confirmationis est Chrisma ex oleo oliva-rum et balsamo confectum, et ab Epis-copo benedicturn. Constat ex Decreto En-genii IV ad Armenos.

Porro, oleum esse do necessitate Sacramenti cerium est et convenit inter Theologos. Certum quoque est balsamum esse de necessitate prajcepti; probabilius etiarr. de necessitate Sacramenti, qua do re disseremus infra. Probabilius quoque est benedictionem Cbrismatis ab Episcopo faciendam esse, ut infra dls-cutiemus. (n. 102. 163.)

11. Materia proxima Confirmationis est unctio Cbrismatis mantis Episcopi im-positiotie peracta, delineando crucem in fronte suscipientis. Ad materiam Confirmationis requiri tarn unctionem, quam impositionem manus, at earn solam itn-positionem qtta? ab unctione non distin-gnitur, probatur 1° ex traditione: ete-nim a) impositionem mantis Apostoli adhibuerunt, ut legitur iti Act. VIII. 17. et XIX. (i.; unctione autem eos coufir-masse, nott leve fundamentum suinitur ex Ajtostolo II Cor. I. 21. 22.: »Qui sautem confirmatnos vobisctttn inChristo, »et qui unxit tios Deus, qtt^: et signavit »tios, et dedit pignus Spirittis iti cordi-sbtts nostris;quot; et Ephes. IV. 30: »Nolite »contristare Spiritum Sanctum Dei, in »qtto signati estis;quot; ot I Joan. II. 27: «Unctionem quam accepistis ab eo, ina-»neat iti vobisquce loca multi Patres interpretantttr de Sacramento Conlittnn-tionis; b) unctionem tttia cum mantis impositione semper ab initio usque hoilie adhibitam luisse in Ecclesia tam batiim quam Gr.X\'ca, constat ex testimonio I\'u-trum, quippe qui indifferenter dixcrttnt gratiam Spiritus Sancti in hoc Sacramento conferri mode per unctionein,

moilo per impositionem, modo por utram-que; unde infertur unctionem semper considerari cum impositione conjunctam. 2° Kx decreto Eugenii IV, quo definitur solam chrismationem esse materiam Con-firmationis, eamque in Actibus Aposto-lunim manus impositionem appellari. ;jo Ex Constit. Benedict. XIV Ex quo primum. 1 Mart. 1750, ubi docet § 52; «Quod itaque extra controversiam est, ))lioc dicatur: nimirum in Ecclesia J.a-stina Confirmationis Sacramentum con-»ferri adhibito sacro Chrismate, sive oleo ïolivanan balsamo commixto, et ab »Episcopo benedicto, ductoque crucis ssigno per Sacramenti ministrum in ïfronte suscipientis, dum idem minister «Ibrmse verba pronuntiat.quot; 4° Confirma-tur ex sententia communi Doctorum; et ratio est, quia uuctio designat robo-rationem ad puguam, manus impositio aliquem copiosum gratia) e/Tectum. Ex liisce omnibus concluditur hanc doctri-nam esse certam et tutam. (n. KW.)

Ergo ad essentiam Sacramenti nul-latenus pertinet illa manuum impositio, qua) lit in principio ritus, quando Epis-copus, antequam ad chrismationem ac-cetlat, cxtendit manus versus conlirman-dos, proferens orationem; quam impositionem aliqui essentialem esse false contendunt. (n. \'löi. I(i7. in fine.)

Requiri pnoterea ut uuctio Chrismatis fiat in fronte suscipientis atque in forma crucis, constat ex omnibus et antiquis-simis Ritualibus libris tam Orientalis (|uam Occidentalis Ecclesiaj, ex Decreto Eugenii IV, et ex communi PP. et DD. sententia. Accedit ratio : \'1° pro cruce ; quia est signum Ducis, sub quo Christia-nus militare et in quo vincere debet; 2° pro fronte; a) quia iu corpore bu-mano maxime frons manifesta est; ideo homo confirmatur in fronte, ut palam demonstret se Cbristianum esse; sicut et Apostoli post acceptum Spiritum Sanctum se manifestaverunt, qui prius iu catmaculo latebant; b) quia aliquis tmpeditur a liberA confessioue nominis t/liristi propter timorem et propter vere-cundiam; utriusque autem hoi\'um sedes est in fronte; ideo in fronte signatur Chrismate, ut neque propter timorem neque propter erubescentiam nomen Christi confiteri pnetermittat. Ita S. Thomas, :i. qu. 72. a. 9. — 4 Smit. dint. 7. ïquot;. 3. a. [i. qucestiunc. 2. («. 164. in fine.)

III. Forma luijus Sacramenti sunt verba, qua; Episcopus ungendo profert: »Signo te signo crucis, et confirmo te «Chrismate salutis, in nomine Patris et »Filii, et Spiritus Sancti.quot; Ita ex Decreto Eugenii IV, et consequitur ex su-pradictis.

In hac forma ada;quate omnia expli-cautur, qua; in hoc Sacramento couti-nentur, nempe signum militia) Christi, cui adscribuntur conflrmati per verba; sicjno te signo crucis; cffeclus Sacramenti, id est gratia roborans, per vei ba; confirmo te Chrismate salutis; at causa gratia;, nempe SS. Trinitas. Unde dedu-citur singula forma; verba substantialia esse; sola mutatio por synonima acci-dentalis essot. (n. 167. 108.) ,

Forma in Ecclesia Grreca est; »Sig-»riaculum doni Spiritus Sancti.quot; Quam validam esse convonit inter ÜD. et de-clarat Benodictus XIV in citata Consti-tutione Ex quo primum. ^ 51. (n. 100. 104.)

50. —Quaestiones. Qu/Ed. 1° An mix-tio balsami necessaria sit necessitate Sacramenti?

Resp. Controv. l^a Sententia probabilis negat; quia in Cap. i. de Sacram. non it er and. Innoc. III consultus de confir-mato in solo oleo benedicto, respondit; «Nihil esse itorandum, sed caute sup-splendum , quod incaute fuerit pra;ter-smissum.quot; Quae verba plane indicant nou esse totum Sacramentum itorandum, sed solum aliquem defectum supplendum ; quod tantum liabet locum, quando delectus est accidentalis; nam, si sit sub-stantialis, totum repeti oportet. Nee obstat Decretum Eugenii, utpoto in quo oxprimuntur partes etiam non ossentiales Sacramentorum. Ita Juenin, Collet, Na-varr. Soto, Valent. Cajet. etc.

2^a Sententia communior et probabilior affirmat; tum quia in Decreto Eugenii absolute dicitur materiam Confirmationis esse Chrisma cönfectum ex oleo et balsamo; tum quia semper in usu fuit in Ecclesia, ut Patres testantur. Neque obstat rosponsum Innoc. Ill; quia non uuctio solius balsami supplenda crat, cum talis uuctio nunquam adhibenda fuerit, neque balsamum solum benodica-tur; ergo unctioChrismatis supplenda est; nou est autem supplenda sine forma; nam unctioni debita est informatio; ergo substantialia Sacramenti supplenda sunt.

Pontifex igitur, dam (licit niliil esse ite-randum, vel ucgat earn esse iterationem Sacramenti, utpote quod validum non ^ji\'at, vel negat iterandum esse totum ritum, qni in solemni administratione Sacramenti observari solet, sed privatim esse iterandam solam substantiam Sacramenti. Ita S. Thom. Hellann. Suar. Gonet, Concin. lionac. Petroc. Salm. etc.

Suflicit porro balsamum cujuscumque regionis, sive palestimnn, sive indicum, modo misceatur in ea quantitate, quae suf\'ficiat ut det sui odorem, quamvis non misceatur cum singulis olei partibus. (n. J 62.)

Qu/EU. 2° An benediclio Chrismalis sit dc essentia Sacramenti?

Resp. Nonnulli negant. At omnino ai-firmandum cum aliis, turn ex Decreto Eugenii IV; turn ex SS. Patribus, qui nonnisi Chrismatis benedicti mentionem faciunt; turn ex traditione constanti Ec-closiie. (n. 103.)

QUiER. 3° An essentiale sit, quod henedictio ab Episcopo fiat ?

Resp. Conlrov. l^a Sententia probabilis negat, docens jure divino solum quidem Episcopum posse ordinarie Chrisma con-ficere, attamen posse S. Pontificem banc potestatem delegare simplici Sacerdoti. Ratio, quia, quamvis jure divine solus Episcopus possit confirmare, nihilominus Papa potest banc potestatem delegare simplici Sacerdoti, prout videbimus n. 57.; ergo multo magis hoc poterit in consecrando Chrismate; deinde nullum documentum satis evincit Chrisma de-bore necessario esse ab Episcopo bone-dictum, non solum necessitate pnecepti, sod et Sacramenti. Ita Cajet. Valent. Victor. Tournel. Gotti, Juenin. etc. et probabilem consent Suar. et Croix.

2^a Sententia communior et probabilior aflirmat; quia Deccetum Eugenii IV (licit ministrum hujus Sacramenti esse Episcopum, aliqiiando tamen ex concessione S(!dis Aposlolicic simplicem Sacordotem illud ministrasse ex Chrismate consecrato ab Episcopo; quibus verbis significat nunquam factum esse neque fieri posse, ut hoc Sacramentum detur alio Chrismate, praterquam Chrismate consecrato ab Episcopo. Congruit etiam, ut, cum per se hoc Sacramentum ad Episcopum pertineat, si quando ex dispensatlone alteri comniittatur, saltem in ipsa materia Episcopalis auctoritas interven iat.

Ita S. Thom. Suar. Petrocor. Concin. Salm. etc.

In praxi lucc sententia ut tutior omnino est tenenda. (n. 163.)

Qu/icit. 4° An sit obligatio utendi Chrismate novo?

Resp. Non requiritur ad valorem Sacramenti ; sed ex prnocepto Ecclesia! debet esse illo anno consecratum, ilu ut graviter peccaret, qui extra neces-sitatem veteri uteretur ; colligitur ex Cap. 18. dist. 3. de consecr. In luie tamen Ecclesiie proocepto potest Papa dispensare. (n. 163. H. A. n. 40.)

Ql\'/EU. 5° An nnctio possit fieri alio digito, qnam pollice manns dextra;9

Resp. Quoad valorem, affirmative; nam vere fieret per impositionein manus K|iis-copi. Quoad liceitatem, negative; ([iiisi ageret contra rubricam etusum Ecclesia\'. Dubium vero fit, quantum id sit pcc-caturn. Commuuius consent esse grave; quia est res gravis, cum pollex Episcopi ad hoc specialiter in ejus consecratione ungatur. Ita Laym. Renzius, Conine, Suar. etc. Alii vero dicunt probabiliter id non excedere culpam venialein; • et revera non apparet omissionem prtc-dictaj cscremoniie pertingere ad pecca-tum inortale; undo dicunt quod si Episcopus praodictum pollicem infirmum lia-beret, licitc posset alio digito ungere; ratio est, quia minime constat lunic in finem pollicem Episcopi inungi, siquidem et jiollex et index utriusque inamis, deinde ambfe manus tota; 111^11111111\', quemadmodum fit in unctione niaiiuum initiandorum ad Presbyteratum. Ita Escob. Trullench. Nugnus, Diana, Tam-bur. etc. (n. 105.)

Qu.\'Eii. 0° An unctio possit fieri mc-diante penieillo, aliove ins\'.rumentol

Resp. Negat.; (piia deficeret imnie-diata iinpositio manus ministri, qute i\'e-quiritur ad valorem Sacramcnti. Itu communiter. (11. 166.)

Qu.eh. 7° Qucenam quant it as Chrismatis adhibenda sit?

Resp. Ea quantitas requiritur et suflicit, qua) satis sit ad ungendam IVoii-tem in figuram crucis. {n. 166.)

CAPUT III.

MINISTER CONFIRMATIONIS.

57. — Minister alius est ordinarius, qui vi Ord\'mis sui potestatcm proximam sen coniplotani habet ad conferendum valide hoc Sacramonturn: alius extraordinarius, qui nonnisi remotam sen inchoatam potestatem habet, ita ut, ac-cedente delegatione Pontificis, possit lioc Sacramenturn conferre.

Princlpia. I. Omnis et solus Episcopus ost ordinarius minister Confirmationis. Est de lide ex Decreto Eugenii IV, et Trill, sass. 7. can. 3. de Confirm.: »Si »(Miis dixerit sanctae Confinnationis or-«dinarium ministrum non esse solum ))Episcopum, sed queinvis sirnplicem «Sacerdotem, anathema sit.quot;

II. Potest simplex Sacerdos ex dis-pensatione Sedis Apostolicac esse extraordinarius minister Confirmationis. Constat •1° ex Decreto Eugenii IV et Constit. Benedicti XIV Eo quamvis tempore. i Maji 1745, ubi lioc diserte do-cetur; \'2quot; ex Cone. Trid., quod dicendo Episeopum esse ordinarium ministrum, insinuat Sacerdotem posse extraordina-riiim esse; 1}° ex praxi Sedis A|)osto-licic, (piae non semel Sacerdotibus dedit facultatem confirmandi. (n. 170.)

III. N\'i potestatis Jurisdictionis, non licet Episcopo conlirmare in aliena di-(Mcesi, neque alienas eves in propria, nisi ex proprii Pastoris consensu. Ratio est, quia alias mitteret falcern in alie-nam messem, usurpando alienam juris-dictionem. Quinimo ex Trid. ness. (j. cap. 5. ref. Episcopus, qui Pontificalia in altcrius durcesi exercet, nisi de Or-liiimrii loci expressa licentia, et in per-sonas eideni Ordinario subjectas tantum, ab exercitio Pontificalium est ipso jure suspensus. (n. 171. 17^ki.)

, 58. — Quaestiones. Qu.kr. lo An possit Episcopus prcesumere consensum aliorum Kpiscoporum, ad confirman-«os in sua dUucesi alic.nos subditos?

Hesp. Nonnulli negant, nisi de cd consensu constet. Sed communius et pro-babilius affirmant eum consensum me-nto prtusumi, nisi alitor constet; quia qtnvis Episcopus censetur velle suas oves, oblata occasione, non privai\'i hoc Sacramento , cum nullum incommodum mde ipsi proveniat; et liaec est praxis Tom. II.

usu recepta. Multo magis licebit Episcopo conlirmare ordinandum, qui affert dimissoriam sui Ordinarii; quia tunc certo certius praosumitnr consensus proprii Episcopi, ut communiter concedunt

A A. (n. 172. 173.)

Qu/ER. 2° Quando teneatur Episcopus confirm are?

Resp. Consule lib. V, n. 93.

CAPUT IV.

SUUJECTUM CONI\'IRMATIONIS.

Agemus 1° do subjecto capaci hujus Saci-amenti, 2° de obligatione illud sus-cipiendi.

ARTICULUS I.

SUBJECTliM CAl\'AX, KJUSQUE IMSPOSITIO.

59. •— Princlpia. I. Omnis homo bap-tizatus necdum confirmatus est capax hujus Sacramenti. Ratio est, quia omnes Christiani capaces sunt ad recipiendum augmeutum gratim, omnesque indigent corroboratioue Spiritus Sancti ad pug-nandum contra hostes (idei et quasvis nequitias spirituales. (n. 176.)

Dictum est: necdum confirmatus; qtfa hoc Sacramentum, cum characterem im-primat, iterari nou potest.

II. 11 odie in Ecclesia Latina, regulariter loquendo, non licet conlirmare infantes ante usum rationis. In Ecclesia Orien-tali infantes confirmantur statim post Baptismum. In Ecclesia Occi\'dentali idem usus per plura stccula viguit: postmo-dum vero consuetudo obtinnit dilferendi Conlirmationem usquediim pueri rationis usum adepti sunt, nt siutelligerent »tantum inter se difTerre Baptismum et ))Confirmationem, quantum in naturali »vita distat generatio ab incremento, »seque per Baptismum fnisse quidem »ad christianam militiam receptos, per »Corifirmationem vero fnisse ad pugnam sroboratos, et ad perferendos agones »per gratiam instructos.quot; Ita Bened. XIV Constit. Ko quamvis. A Maji 1745. n. (i. ubi hnnc Rornami\' Ecclesia» mo-rem scrvandum esse dedarat.

Dixi: regulariter loquendo; quia justa de causa jrotest Episcopus infantes ante

usum rationis cotifirmare, nempe sidiii-turna Episcopi absentia timeretur, aut si infans esset in periculo mortis, aut ob aliam similem causam. (n. 178.)

Arl liaec notanda sunt: 1° Rationis usu adepto, expedit Confirmationern uou admodum differre, sed preovenire seta-tem passionum, priusquain puei i graviter peccare incipiant. (Suar. disp. 35. sect. ^k2. n. 3.)

\'2quot; Ad Confirmationern admittendi non sunt, qui graviora Doctrina) Cliristiaiiie capita et Sacramenti virtutem ignorant, ut colligitur ex dictis. Parocbi ergo con-firmandos eadem doccre debent. (He-ned, XIV Constit. Etsi minime. 7 Febr. •1742. n. 9.)

3» Amentes minime sunt privandi hoc Sacramento; quia nou est perfecte Cliris-tianus, qui non est conlirmatus; nec refert quod nunquam sint spiritualiter militaturi, quia id per accidens contingit. Verumtamen, si qui lucida intervalla habere soleant, ea exspectanda sunt. (n. 180.) Idem de moribundis dicendurn est. (S. Thom. 3. qn. 7\'2. a. 8. ad 4.)

4° In dubio de Confinnatione suscepta, conferenda est sub conditione; at major dubitandi causa requiritur, quam pro Baptismo; quia non est necessaria ad salutem. Cujterum sulficit quod (juis sit probaliiiiter confirmatus, ut a tali obli-gatione eximatur. (n. 178. II. A. «. 48.)

III. Ad hoc Sacramentum licite et fructuose suscipiendurn requiritur status gratise. Ratio patet, quia est Sacramentum vivorum.

Confirmandus ergo, (pii conscius est peccati mortalis, statum gratiaj sibi comparare debet ope contritionis perfect», vel consultius ope Confessionis. (n. 179.)

ARTICULUS II.

OBLIOATIO SUSCIPIENDI COXKIUMATIONEM.

()0. — Magna est quajstio inter DD. utrum sit gravis obligatio suscipiendi hue Sacramentum. Multi negant, per se loquendo; turn quia sunt alia media sufficientia ad robur anima\' consequen-dum, qualia sunt frequens Communio, oratio, pienitentia, etc.; turn quia nul-libi reperitur strictum praiceptum ex-pressum. Per accidens vero omissio Confirmationis erit peccatum mortale, in tribus casibus, videlicet 1® ratione contemptüs, si quis ideo earn omittit, quia illam parvipendit; \'2° ratione scan-dali, si ita se publice gerat ut speciem contemptüs aliis pnebeat; 3o ratione charitatis propi\'ia), si quis sibi per-suadeat sine hoc medio se esse in periculo amittendi (idem vel charitatem, Ita S. Thom. Suar. Navarr. Soto, Laym, Bonac. Ci\'oix, Salm. etc.

Alii, etiam non pauci, aflirmant ohli-gationem , oblata opportunitate, illiul suscipiendi; colligitur ex variis Patrum (!t Conciliorum canonibus, inprimis cx sententia Urbani Papa; ¹; »Ornnes (ide-»les per manüs impositionem Episcopo-»rum Spiritum Sanctum post Baptismum »accipere debent, ut plene Christiani sinveniantur\'\'; et Melchiadis Papaj «Quamvis continuo morituris siifllciant sregenerationis beneficia, victuris tamoii «necessaria sunt Confirmationis auxilia.quot; Rationes sunt, tum quia omnes fideles tenentur accipere pleniludinem vel per-fectionem bominis Christiani; turn quia grave detrimentum sibi infert, qui in lucta tentationuni negligit se mufiire magno robore hujus Sacramenti, emn in linem instituti ut non solum in lide, verum etiam iu (ide viva hominem con-(irmet. Ita S. Bonav. S. Antonin. Mer-bes. Cont. Tourn. Concin. Habert, Sylv. etc.

Posterior sententia tenenda est, iit-pote declarata a Bened. XIV Constit. Etsi pastoralis. 26 Maji\'174\'2. §3. ??. 4, ubi, ))ostquam asseruit Sacramentum Con-lirmationis ejusmodi riecessitatem non habere ut sine eo salvus quis esse non possit, subjungit: sMonendi tamen sunt «ab Ordinariis locorum, eosgravis peccati sreatu tencri, si, cum possunt ad Con-»firmationetn accedere, i\'dam rennnnl »ac negligunt.quot; (n, 181.182.) Hone doctrina repetitur in Instructionc pro aim-lilici Sacerdote Sacramentum Confirmationis ex Sed is Apostolieoi deleya-Hone adnrinistrantu, edita ex Dcereto S. C. de Propag. Eide, 4 Maji, 1774. et approbate a Clemente XIV, ³ hisce verbis: »Etsi hoc Sacramentum non sit de «necessitate inedii ad salutem, tamen

¹ Cap. i. dist. 5. de consecr.

² Cap. 2. edd. dist.

³ In Appendice ad Rituale Rom. Kdti. Re-tisbon.

«sine gi\'iivis peccati reatu respui non spotost ac negligi, cum illud suscipiendi sopportuna adest occasio.quot;

Nihilotninus a siiscc|)tione Confirma-tionis cxeusat grave incoinmodiini, c. g. si adultus opportunann occasionem pnc-termitteret, quia publico cum solis pueris conlirmandus esset, quod maguo ruborc (Mim sufl\'underet. Imo, etsi tantum non videatur incommodum, moneri non del)et lie sua obligatione, cum subest pericu-ium peccati formalis.

CAPUT V.

C.EREMOXI/E CONFIUMATIONIS.

Agendum erit 1° lt;le cocremoniis in communi; 2° de patrinis seorsim.

ARTICÜLUS I.

C.EIiK.MONLE CONFIRMATIONS IN COMMUNI.

(il. - Quod coeremonias Confirmationis attinet, expende1[ida3 nobis sunt sequentes:

1quot; Circumstantia temporis. Usus obti-nuit ut Confirmatio conierri possit quo-libet die, festivo aut feriali, et temjiore matutino aut vespertine. («. 17i. 184. mt. i.)

\'iquot; Circumstantia loci. Hoe Sacramen-tum conferri debet in EcclesiA, ut in-nuit Pontificale, dum dicit Poutilicem accedere ante medium altaris. Commu-nius et verius censent ÜD. hanc circum-Stantiam nonnisi sub levi obligare, adeo-(|ue ex rationabili causa posse Confir-mationem dari in qnolibet decenti loco, pront notatur in Pontificali: »Hoc Sa-scramentum potest conferri minus solem-»niter quocumque die, liora et loco, ex «causa ad arbitrium Episcopi.quot; Caiterum probabiliter ])otest Episcopus semper licite confirmare in suo Oi\'atorio do-mestico. (n. 174. 184. not. it.)

ïiquot; Vestes menu. In Pontificali prajs-ci\'ibitur ut Episcopus induatur amictu supra rochetum, vel, si sit Regularis, supra superpelliceum, ac stola , plu-viali albi coloris, initrA, et baculo. Qiuc omnia omittere esset mortale, cum ipsa pertineant ad reverentiam Sacramento debitam; secus, si aliquod tantum instru-inentum omittatur,\' quia id uon videtur esse materia gravis. Bacillus autem po-test publice exponi, aut ab aliquo Cle-rico detineri. (n. 184. not. 1.)

4° Jejunium. Ut tam confirmans quam confirmandi jejuni accedant, di-cunt communiter ÜD. non esse de prajeepto, sed tie consilio, nt expresse adnotatur in Pontificali: «Confirmandi sdeberent esse jejuni.quot; Consuetude jam invaluit ut boe Sacramentum post, pran-dium etiam conferatur. (n. 174. 184. not. 4.)

5\'\' Alapn super genam, ut confirma-tus intelligat se armari ad injurias pro Christo ferendas. Oniissio luijus cajre-inoniic, secluso contemptu aut scandalo, levis est. Cau-emonia cerei non est in Pontificali pra;scripta, sed solo usu in-troducta. (n. 184. not. 2.)

()\'\' Vitia linea, qua caput confirmati ligatur, donee Chrisma desiccetur vel extergatur. Hhcc vitta postea non est ad profanes usus adhibenda, propter contactum Cbrismatis. Hodie rnultis in loeis luec ca3remonia non amplius est in usu, sed statim post unctionem abster-gitur frons confirmati, et sic dimittitur. (n. 188.)

7quot; lienedietio eommunis, quic ab Episcopo datur in fine, est simplex ca;-remonia, ut communiter dicunt Dl). Unde admonitio, qua! fit, ne confirmati ante benedictionem pnofatam discedant, j)ro-babiliter non obligat, et praxis est ut confirmati, suscepto Sacramento, discedant, nec Episcopi eos obligant ad ex-spectandum. (n. 188. H. A. n. 52.)

8° Denique, Parocbus teneturin librum referre nomina Confirmatorum et patri-norum sua; parochial; tum ad sciendam cognationem spiritualem, turn ad sacros Ordines suscipiendos. (n. 188.)

ARTICULUS II.

PATBINI.

02. — Prlncipia. 1. Quemadinodum in Baptismo, ita in Confirmatione sub gravi requiritur patrinus, ut tradunt UD. com-muniter.

Debet autem esse nnus tantum vel una pro singulis confirmandis; nam sic praicipitur in Cap. 3. t/e cog nat. spir. ui (i., et in Pontificali de imo tantum sermo lit; Concilium autem Trid., quam-vis duos admittat in Baptismo, pro\'Con-

flrmatione nihil immntavlt, proinde juri antiquo standum est. Licite pori\'o posset conferri Confirmatio sine patrino, casu quo is haberi non posset, (n. 185.)

II. Ut quis valide sit patrinus ant rnati\'ina, requiritur I⁰ ut ipse confir-matus sit, pront statuit Pontiiicale Rom. et declaravit S. C. C. KJ Jim. I(i54; 2° ut sit legitime designatus; .\'i⁰ ut sub Confn matione confirinaudus ponat pedem suuin super pedem dextrum patrini sui: attamen ex recepta consuetudine suf-ficit (piod patrinus vel matrina manum dextram super dextrum humerum con-firmaudi ponat, quco consuetudo probata est a S. H. C. \'20 Sept. 1749. (n. 185. 187. d. Burgt. De malrim. n. \'172. Feye. l)e hnped. el disp. malr. n. 411.)

III. L\'t quis licite sit patrinus, requii\'i-tnr ut 1° sit distinctus a patrino Bap-tismi, nisi adsit justa causa in contra-riutn; 2° sit ejusdem sexüs cum illo, qui conllrmatur; 3° non sit Religiosns, nisi pro Religiose proprii Ordinis; 4° neque pater ant mater, maritus aut uxor; 5° non sit excommunicatus, inter-dictus, vel gravioribus f\'acinoribus alli-gatus, aut Christiante lldei rudimentis non edoctus, ut ait Pontificale, (n. 185, 187.)

0:5. — Quaestlones. Qu.kr. 1° An peccet graviler, ipd non confirmatm ienent?

Resp. Affirm,; quia violat prtccep-tum Ecclesia! in re gravi, ut traduut 1)1). communiter. {n. I8(i.)

Qu.er. 2° Cuinatn compelal elect in palrini vel matrince?

Resp. Competit parentibus, vel, in eorum defectu, Episcopo, si confirinaudus puer sit; si vero adnltus sit, ab ipsomet designandus est. (n. 185.)

Qu/EH. ü⁰ Quid cemendum nit de usu iinum tantum pro omnibus mus-cuiis, unamque pro omnibus fceminis adhibendi ?

Resp. S. C. C. 14 Jun. et 12 Jul. 182.\'i resolvit: »Non esse probandum, »sed tolerandnm in casu necessitatis ab «Episcopo judicanda? ad f\'onnam Ponti-sficalis Romani.quot; fix Ecclesia; namque consuetudine confirmandi debent habere singuli singulos patrinos. (Feye. loc. cit. n. 419.)

Quando unns et una tantum adhiben-tur, eorum electio fieri ?iolet a Parocho.

S. Alph. lib. 6.

Quoniam augustissimum Eucliaristiso rnysterium simul Sacrainentnm (.\'st et Sacridcium, hanc materiam in duas partes distribnemus; in priori lt;le Eucharistia, prout Sacranientnm est, disputabimns; in posteriori de Sacrificie Missie.

3?ARB PRIMA.

ue sacramento euciiaristmc.

Tractanda erunt: 1° notio et eflectus Eucharistiic; 2° materia et forma ejus; I!⁰ permansio Christi sub speciebus; 4° minister; 5° subjectum.

H. a. tr. 15.

CAPUT 1.

notio et eekectus euc1iaristi.e.

64. - Eucharistia est Sacramentum Corporis et Sanguinis Christi sub speciebus panis et vini, ad spiritualem ainmae refectionem. Hoc Sacramentum igitur non constituitur solis speciebus sacramentalibus, sod est compositum ex Corpore Christi et speciebus, (n. 18!).)

Snl) alterutra specie totus atipie integer Christus verumque Sacrami\'iituin suinitur, ac propterea id sufficit ad tquot;-tnm assequendnm f\'ructum Sacramenti, ut docet Cone. Trid. sess. 21. cap. ^

Ex quo nonnulli Theologi deduxet\'iint totani rationem spucificam Sacramenti siilvari sub alterutrA specie seorsim sumpUi; contraria tarnen sententia vi-iletur probabilior et magis recepta, cum sub una tantum specie, vi verborurn et pei\' se, ponatur vél solum Corpus vel solus Sanguis Christi; unde in una specie por se non sigiuficatui\' tota refectio cibi et potüs, in (jua consistit tota ratio specifica Sacramenti. (n. 191.)

Inde quoque infertur utramque spe-eiem moraliter constituore unum Sa-cramentum, cum utraque signilicet unum convivium ex cibo et potu constans. («. 191.)

65. — EfTectus Eucharistiaj in anima sunt: 1° augrnimtum yraliai, ad nu-trieudam charitatem,

unionem cum Cbristo,

apud Joan. VI. 57 :

«meam carnem, et bibit ineum sangui-«iiein, in me manet et ego in illo.quot; \'iquot; Animi devotio et charitatis fervor, cum speciaii s/nrUus dulcedine, quemadmo-dum corporalis cibus oblectat et vires confortat; qui ellectus est quidem in-fallibilis, si non impediatur ex parte subjecti. Consistit autem bajc suavitas in promptitudiue voluntatis ad res di-viims liilari animo peragendas. 3° Actuate Dei auxilium ad peccata vitanda, et tentationes superandas, ut vita gra-dio couservetur. 4° Remissio peccatorum venialmm, juxta Trid. sess. 13. cap. 2. quod vocat Sacramentum hoc »antido-»tuni, ipio liberamur a culpis quoti-»(liaiiis et a peccatis mortalibus prycser-svamur.quot; Confert hunc efTectum non immediate, sed mediante actu charitatis, quern excitat. 5\' Dimissio pcence tem-poralia peccatis debitio, juxta valorem actuiim charitatis, qui hoc Sacramento excitantur. ti⁰ Adeptio gloria}; quia hoc Sacramentum datum specialiter est ad perseveraudum in gratis, ut in fortitu-dine hiijus cibi pervenire possimus usque ad montem Dei: hunc eiïectum promisit Christus apud Joan. VI. 59: »Qui manducat hunc panem, vivet in »!Eternum.quot;

Ellectus in cor pore sunt: 1° mode-ratio concupiscenlice, fomitisque pcc-cati; hoc enim Sacramentum est antidotum ad pra-\'servandum hominem a peccatis mortalibus ; unde, cum fomes peccati sit veluti primus tons et origo peccatorum, non potest suavius nequo ef\'licacius Sacramentum hoc liominein a peccatis prajservare, quam fomitem ip-sum mitigando, et ad operandum bonnm hominem confortando, \'2quot; Ilemrrectio et gloria, proprio et speciaii titulo, scil. propter unionem corporum nostrorum cum vividca cartie Christi, quio est causa ijostne resurrectionis: hunc eiïectum promisit Christus apud Joan. VI. 55: »Ego resuscitabo eum in novissimo »die.quot; («. 269.)

CAPUT 11.

MATERIA ET FORMA EUCHARISTIE.

ARTICULUS 1.

MATERIA.

Agemus 1° de materia in genere; 2° do materia panis; li⁰ de materia vini; -4° de conditionibus ex parte materia; necossariis Consecrationi.

1. Materia in genere.

6(i. — Materia remota, ex qua conli-citur Corpus et Sanguis Christi, sunt panis et vinum. De lide est, turn ex mstitutione Christi, turn ex definitione Conciliorum Florent. in decreto Eugenii, Lateran. IV. in cap. Finn iter, et Trid. sess, 13.

Ql\'/ER. 1° An Consecratio utriusque materice panis et vini sit de necessitate Sacramenti, vel prcccepti tantum?

Hesp. 1quot; Quoad necessitatem Sacramenti , nemo dubitat quin valida sit Consecratio unius materia; sine altera, si id casu accidat.

Quod si ex positixfa voluntale fieret, negant Lugo et Ren/.i valere Consecra-tionem; quia Christus non dedit Sacer-dotibus potestatem consecrandi, nisi per moiium Sacrilicii, ut patet ex institu-tione Christi, et ex forma Ordinationis: Accipe potestatem ojferendi Sacrificium; atqui ad essentiam Sacrilicii pertinet utriusque materiie Consecratio, ut infra probabitur n. 109. qu. 2.; ergo requi-ritur in ministro intentio sacrificandi. Hiec sententia non videtur improbabilis.

Atvero communiter et valde probabi-

liter affirmant DD. cum D. Thoma; ¹quia 1° iu omni Sacramento, quando-cutnque minister profert formam super materia cum debitil intentione, perlicit Sacramentum. \'i⁰ Contectio Sacramenti non peniiet ex futuro eventu; atqui panis consecratur prius quam vinum ; ergo praesentia Corporis Cliristi sub specie panis non pendet ex futura praisontiiV Sanguinis sub specie vini; proinde qua-cumque ratione, sive casu sive ex in-dustria, una materia sine altera consecratur, valebit Consecratie. — Nec obstat ratio Lugonis; turn quia in omni Sacramento sufficit iutentio efficiendi id quod verba significant; turn quia gratis asseritur intentionem totum peragendi ad singularum partium validam confec-tionem requiri.

\'2i Quoad necessitatem praecepti, cer-tum est requiri Consecrationem utriusque materia;, adeo quidem, ut nullo in casu, no ad dandnm quidem Viaticum mori-bundo , fas sit consecrare unam mate-riam. Ratio est, quia non licet mutilare Sacriflcium, et usus Ecclesia; hoc satis probat. (n. 190. Bened. XIV. DeSacrif. Miss. seel. 12. n. 8.\'{.)

Qi;/Eii. 2° An prceceptum istud sit divinum vel ecclesiasticum 1

Resp. Omnino tenendum cum com-muni DD. esse divinum; quod probatur exemplo Christi cum verbis adjunctis: »IIoc facite in meain commemoratio-nem;quot; qnic verba sic interpretatur Trid. sess. \'22. cap. 1.: «Christus Corpus suum )gt;et Sanguinem sub speciebus panis et svini Deo Patri obtulit; ac sub earum-»dem rerum symbolis , Apostolis , quos »tunc Novi Testamenti Sacerdotes con-»stituebat, ut sumerent tradidit, eteisdem seorumque in Sacerdotio successoribus, »ut offerrent praicepit per lta;c verba: ygt;lloc facite in mearn conimemoraiio-ygt;nem, uti semper Catholica Ecclesia «intellexit et docuit.quot; (n. 19(5.)

Qü/EH. 3° An Pontifex possit in hoc proeeepto dispensare?

Resp. Affirmant plures; quia juxta Trid. sess. 21. cap. 2. potest Ecclesia in Sacramentorum dispensatione, salva il-lorum substantia, statuere vel rnutare.

Negant vero communiter; turn quia non potest Kcclesia divinam institutio-nem mutare in modo conficieudi Sacra-menta et oiferendi Deo Sacriflcium; turn quia improbabile non est non fieri Sacramentum extra Sacriflcium; quarc prima sententia neqnit in praxim de-duci, nec uuquam Ecclesia in hoc pra¹-cepto dispensavit aut dispensabit. (n. 190.)

II. Materia panis.

07. — Princlpia. I. Solus panis triticeus est sufficiens materia, ita ut in alio non perflciatur Consecratio. Constat ex per-petua traditione; ex Decreto Eugenii IV dicente: »Cujus materia est panis tri-sticeusquot;, et ex Missali Rom. de defect, tit. 3.: »Si panis non sit triticeus, non sconflcitur Sacramentum.quot; {n. 198.)

Perinde est, sive panis sit azymus sive fermentatus; Latini tamen tencn-tur ex pra;cepto uti azymo, üra;ci fer-rnentato; quod prajceptum sub gravi obligat. Constat ex Decreto ad Arme-nos. (n. 202.)

II. De necessitate liujus materia; est, ut panis sit 1° ex farina triticea et sola naturali aqua subactus; 2° solo igne coctus; 3° non corruptus. Ratio, quia materia bujus Sacramenti est panis triticeus purus et usualis. (n. 198.)

08. — Resolutiones. 1° Triticum non sunt secale, hordeum, avena, panicum, maizium, oriza, milium, et similia grana; quibus homines non utuntur ad conli-ciendum panem usualem, nisi ob fle-fecturn tritici. (n. 199.)

2° Dubinin est an triticum sint spolta, far, siligo; quapropter in praxi nunqtmm licet illis uti pro conficiendo Sacramento. (n. 200.)

3° Num valida sit materia, si jiani triticeo cornmixta sint alia frumenta, distinctione opus est: si modica sit ail-mixtio alterius frumenti ad multo ma-jorem quantitatem tritici, erit valida, quamtis graviter illicita. Si vero magna sit admixtio, puta axjualis vel fere aiqua-lis, non erit valida. Idem dicenduni de admixtione alterius liquoris, v. g. aqua; rosacea;, (n. 201.)

4° Non est materia apta panis snli-actus lacte, ovis, oleo, vel butyro; nisi forte exigua horum quantitas sinat aqn® naturalis in formanda massa potissiinas esse partes. Neque idonea materia est cruda farina; massa, vel non cocta ad modum panis, sed frixa vel elixa. (n. li)!\').

5° Panis aliquantulum mucidus est

quidcm valida materia, sofl graviter il-licila. («. 201.)

(id Ad (iguram panis (|iiod attinot, hostia debet esse orl)i( idaris in Ecclesia Liilina, integra, el major pro Sacerdote celebrante; soietque in )»ac signum cru-cis imprimi, ut constans fuit Ecclesiai consuetiido.

Pon\'o a) secluso scandalo, est solum veniale sine rationabili causa cousecrare hostiam fractam vel maculatam; nisi tarnen fractura vel macula esset enor-rnis, quo casu foret mortale; nihilomi-nns, si deprehendatur post oblationem, licite consecrabitur , secluso scandalo populi. b) Si major lio.stia desit, proba-biliter pot(;st Sacerdos, etiam solius de-votionis causa, celebrare cum hostia minori, modo absit populi scandalum, quod praecaveri potest monendo popu-him de defectu bostiic majoris. (n. 204. 205. Exam. Ordin. n. 97.)

69. — Quaestiones. Qu/kh. 1° An in casu necessitatis, ad prcebcndum Viaticum infirmo, possit Sacerdos Latinus consecrare in formentatoquot;?

Resp. Negat communis et probabilior sententia, contra paucos; quia in hoc casu pneterendie sunt reverentia erga tantum Sacramentum et Ecclesiie consuetiido utilitati proximi, cni hoc Sacramentum non est absolute necessa-rium. (n. 203.)

Qu/EU. 2° An Latinus Sacerdos in Gnecid possit celebrare in fermentato, et Gratcns in Latina Ecclesia in azijmoi Resp. Dist. 1° Si ibi inveniat eccle-siam sui ritus, servare debet sua; Ecclesiie consuetudinem. I la omnes.

2° Si celebret in ecclesiè alieni ritus, potest celebrare ])ro libitu sive in fermentato, sive in azymo; quia transiens per locum aliquem bene facit propriam illius loci consuetudinem servando; non tarnen ad id tenetur. Ita communiter. (n. 203.)

III. Mate ria vini.

70. — Principia. I. Materia necessaria, sine quil Sanguis Cbristi confici nequit, est vinum vitis. Probatur exemplo Cbristi, qui iu hoc vino consecravit, ut patet ex verbis ejus a pud Matth. XXVI. 2!): »Noii bibam amodo ex hoc genimine ))vitis;quot; et ex Decreto •Eugenii IV di-cente: »Cujus materia est... vinum de »vite.quot; (n. 200.)

If. Ut succns uvarnm sit sufliciens materia, necessarium est nt sit 1° ma-tiirns; 2° ex uvis expressns; 3° incor-ruptus. Ratio est, quia ha\'c. sunt necessaria nt sit vinum. (n. 200. 207.)

III. Ex prcccepto Ecclesia\', non necessitate Sacramenti, vino miscenda est aqua in modica quantitate. Constat ex Decreto Eugenii: »Aqua modicissima »admisceri debet;quot; deinde id vocat slio-»mana) Kcclesiie nitionabilem observan-«tiamitem ex Trid. sess. 22. cap. 7. monente: sPrajceptum esse ab Ecclesia «Sacerdotibus, ut aquam vino in calice «oflerendo miscerent: tum quod Christum sDominum ita fecisse credatur , tum »etiam quia e latere ejus aqua simul scum sanguine exierit.quot; — Pracceptum lioc obligat sub gravi, ut declarat Mis-sale Rom. de defect, tit. 4 n. 2. (n. 208. Exam. Ordin. n. 98.)

71. — Resolutiones. \'1° Non est materia valida a) agresta, i. e. succus ex uvis immaturis; b) succns intra uvas contentus; c) saja, seu defrutum, i. e. mustum ad dimidiam vel tertiam partem decoctnm, utpote cibus evasit; d) lora, i. e. aqua expressis acinis su-perfusa; e) acetum; f) vappa, i. e. vinum evamdum. (n. 200. Exam. Ord. n. 98.)

2° Valida, sed illicita materia est: a) mustum, i. e. vinum ex uvis matn-ris recens expressum; quia in substantia est vinum, licet non perfectum, nee pu-rum, utpote nondum concoctum et a fa:\'ce secretum; b) vinum acescens; c) vinum congelatum; d) vinum alio liquore vel aromate modice commixtum; secus, si immodica sit commixtio, ita ut vinum corrumpatur. (n. 207. Missal, de defect, tit. 4. n. 2.)

3° Majores nostri vinum optimum pro Sacrificie Missse seligebant, quemadmo-dum ex Innoc. Ill apparet: ))Diligenti «studio, inquit, vinum optimum quuoren-»dum est.quot; Imo, abusum omnino non fe-rendum vocat Bened. XIV, si ad Missam deterius adhibeatur vinum, quam quod ad profanas mensas adhibetur. ¹ Caput tamen rei est ut vinum genuinum lia-beatur, cni negotio nostro tempore magna cautelil opus est. Perinde porro est sive album sive rubrurn sit vinum; quam-

¹ Instit. 77, — De Sacrlf. Miss, sect, 2, n. 81,

(|uaiii propter lintoorum mMiidit\'min iil-Lum adhiberi solet. (n. \'207.)

72. — Quaestiones. Qu-ku. 1quot; Au apla materia uil vinum ex uvis passis ex-premiml

Hesp. Affirm., silummodo ex colore, »odore, et gustu dignoscatur esse verum »vinum.quot; Licet etiam cum eo celebrare in illis regiüiiil)u.s, in quibus magna est viiii pennria. Ita declaravit S. C. S. 011\'. 22 Jul. 4706. (n. 20Ü.)

Qluek. 2° An vinum congelation sit materia valida?

Reap. Quidam negant; quia non habet rationern potus. Sententia tarnen ve-rior , (imo vera), affirmat; turn quia per se est potabile, turn quia per congelationem non amittit naturam vini, cum post liquefactionem maneat vinum, sicut antea. ld luculenter confirmatur ex Missali Kom. de defect, tit. 10. n. 11., pnecipiente species Sanguinis congelatas liqnelieri et sumi a Sacerdote ut con-secratas; quod supponit congelatione minime corrumpi species vini, alias ibi desineret esse Sanguis Cliristi.

Ex dictis infertur, quod si vinnm con-gelatum ante Consecrationem liquefiat, licite possit consecrari. Et casu, quo Sacerdos illicite consecrasset vinum con-gèlatum, tenendum est pro vere conse-crato, nee licite posset alterum vinum consecrare; quia videtur prima sententia nulld pollere solida probabilitate. (n. 207.)

Qü/EK. 3° An peccet mortaliter Sacerdos, qui consecrat vinum acexcem?

Hesp. Affirm., ut constat ex Missali de defect, tit 4. n. 2. ubi dicitur: »Si «vinum cseperit acescere, vel corrumpi, »vel fuerit aliquantuium acre... conficitur »Sacramentum, sed conliciens graviter »peccatquot;, nimirum ob irreverentiam erga Sacramentum. Nlhilominus, deficiente alio vino, licet uti vino subacidulo; quia Rubrica non videtur accipienda cum tanto rigore, ut comprehendat omnes etiam primes gradus acrimonia;, sed tantum illos, qui jam proxime incipiunt constituere vinum in statu corruptionis. Pneterea tradit Hened. XIV ¹: »llle Sa-«ceulos culpa immunis et vacuus decla-»ratur, qui Sacrum facere debeat, nee »tamen commutandi vini potestatem lia-»bcat, quod Regularibus contingit. Tune »enirn (nisi vinum corruptnm penitus »fueiit, sed acescere solum inca-perit) in

¹ Jnstit. 77. n. 2.

»l^Jriesi(les onmis culpa conCertur, aut in »miiiistros, qui vinum pro Miss;e Sacri-»llcio suppeditare tenebantur.quot;

Tandem , si post Consecrationem Sacerdos prudenter dubitet an vinum fuerit verum acetum, tenetur consecrare aliud vinum sub conditione, nempe si prior materia non fuerit consecrata; propceptum enim faciendi Sacrificium integrum pro-bibet ne illud exponatur periculo muti-lationis. Dico: sub conditione; quia alias esset periculurn mutilandi secundum Sa-crificium, si forte prior materia fuerit apta. (n. 207.206.)

QuyER. \'t⁰ Quid acjere debeat Sacerdos, si in Missd advertat vinum non esse in calice, sed aquam vel vinum corruption ?

Hesp. Dist. 1° Si ante vel post Consecrationem vini id percipiat, debet, depositó inliabili materia in aliquod vas, statim ponere vinum cum aqua in calice, et, facta oblatione saltern mente concepta, consecrare, incipiendo a verbis; Simili modo etc.

2° Si lioc advertat post sumptionem Corporis vel hujusmodi inliabilis mate-riie, apponat aliam hostiam iterum conse-crandam, et vinum cum aqua in calice, oflerat utrumque, et consecret incipiendo a verbis: Qui pridie, et sumat, quainvis non sit jejunus. Vel, si Missa celebretur in loco publico , ubi plures adsunt, ad evitandum scandalum poterit apponere vinum cum aqua, et, factó oblatione ut supra, consecrare ac statim sumere, et prosequi coetera. Ita Missale. de defect, tit. 4. et Ut. 3. n. 4.

Hoc ultimum faciendum est sub conditione, si adsit prudens dubium ile vini materia.

Advertendum, quod si Sacerdos ile-prehendat se sumpsisse aquam vel vinum corruptum, dum habet in ore, non debet exspuere, ob periculum ejiciendi parti-culam hostile, et ob indecentiam; sed deglutire, ut recte dicunt Lugo, Concin. Tambur. (n. 288.)

Qu/ER. 5° Quid fado opus sit, si Sanguis extra calicem diffundatur!

Hesp. Ue hujusmodi defectu, sicut et de mnltis aliis, diligenter consulat Sii-cerdos Missale Rom. de defect, til. 10. necnon aeteros titulos, ubi quid agendum sit accurate exponitur; quare su-pervacaneum ducimus et nimis longinni, ea omnia hie exscribere,

Qu/eh. 0° Qna\'naw (juanlilas aqua; sil in calice nnscenda, ut qua; cilia; circumstcmtice in Itiic mixüone servanda\' sint?

Hesp, 1° Quoad quantitateni, sutïicit una gutta. Pi\'obabilitei^- potest iniiindi usque ad octavain, imo a(i (|uintam partem vini, ut dicunt J)l). Aliqui censent sufïicere quod aqua non excedat tertiarn partem; idque videtur probari ex Cap, Jli. de cel. Miss, ubi Houorius III de-cernit: «Plus de vino, quam de aqua «ponendum,quot; et in Conc.iiio] Triburieusi dictum luit: sDuie sint jiartes vini, ïtertia aqua)quot;. Verumtamen in praxi hanc opiniouem nounulli Dl), non ad-mittunt, nisi viuum sit generosum. Con-sultum pciTO est, ut sacerdos non excedat octo vol decern guttas. («. 210. Exam, Urd, n, 98.)

\'2° Quoad alias circumstantias: a) aqua debet esse naturalis; b) circa tempus et miuisti\'um mixtionis servandie sunt rubrica; Missalis, qiuc eas circumstantias praiscribunt; c) si omissa fuerit aqua; mixtio, et ante Consecrationem adver-tatur, statim facienda est; si vero facta jam sit Consecratie calicis, omittenda est, ut prajscribit Missale de defect, tit, 4. n. 7. (n. 208.)

§ IV. Conditiones ex parte materia; necessarice Consecration i,

73. — Princlpia. I. Ad validam Consecrationem requiritur, ut materia sit 1° moraliter et sensibiliter prtcsens Sa-cerdoti cousecranti; quia pronomina hoe et hie, pusita in ion na, designant rem ali-qno modo praisentem sensibus; 2° certa, in individuo determinata per intentionem consecrantis; quia actiones circa parti-cularia versantur; unde, iiisi in particu-iari definiatur materia , nihil est quod coiisccrari possit. (n. 211. 214.)

Moralis porro pra;sentia expostulat ut materia sit a) aliquo modo coram Sa-cerdote, nou omnino a tergo; b) non nimis distans, etiamsi oculis videri possit. Ratio, quia secus non potest proprie designari pronomine hoc et hie, {n. 211}.)

II. Ad licitam Consecrationem requi-ntur; lo _ut fi_i(t celebraudo Missam se-cundum modum et ritum ab Ecclesia prajsci\'iptum in Missali Rom.; 2° ut non consecretnr major (juantitas hostiarum, Tnun tempore opportuuo possit absumi;

ob pericüluin corruptionis specierum. («. 218.)

74. Resoiutiones. 1° Potest conse-crari materia, qiuc nul!o sensu percipi-tur; sic cacus potest consecrare panera, etiamsi non tangat vel olt\'aciat ilium, si ex relatione alterius cei\'tilicetur do piM\'sentia materia¹. Similiter bostia: con-secrantur in vase cooperto. Quapropter inepta est praxis eorum Sacerdotum, qui, dum consecrant, os proximo admo-vent, calicem versus se incliuant ut halitum in calicem inspireut, viuumque sono verborurn feriant. (n. 212.)

2° Invalide consecratur materia clausa in tabernaculo ; quia moraliter censetur abesse. Item materia tain parva ut sensu percipi nequat; quia Sacramentum debet esse signum sensibile: quod intel-lige de materia separata, nam in toto etiam minimie partes consecrantur, ut constat ex Trid. sess, 13. can, 3. (n. 213.)

3quot; Si Sacerdos habet coram se v. g. undecim hostias, et intendit consecrare decem tantum, non determinans quas-nam decem iuteudat, nullie consecrantur. Contra, si putaus essedecem, qute undecim sunt, consecrare intendit mate-riam omnem, quie sibi pru\'sens est, omnes erunt consecratie. Quamobrein Sacerdos semper debet intentionem habere consecrandi omnes hostias, quas coram se habet. Ita Missale de defect, tit, 7. n. 1. (n. 214. 216.)

4° Similiter, cum Sacerdos inscius dims consecrat hostias simul juuetas, putans se imam tantum consecrare, si quidem eam intentionem habeat, quam habere d(!bet, consecrandi quidquid habet in manibus, ambas consecrat, ut docet Missale lac, cit, n. 2. Quodsi ante Consecrationem, postquam obtulit, advertit, alteram se-ponere debet, et post Missam ipse vel alius sumere tamquam panem benedic-tum. (n. 216.)

5° Quando Sacerdos hostias conse-crandas ad altare detnlit, ant advertit ah alio aflerri, vel ante Sacrilicium mo-nitus f\'uit de consecrandis in altari jam positis, valide ea; consecrantur, si positie sint in corporali, et illas jam intenderit consecrare, tametsi pyxidem postea non aperuerit ante oblationem et Consecrationem, neque actu de illis cogita-verit quando verba Consecrationis pro-tnlit. Ratio, quia intentio prtecedens virtualiter perse verat. (n. 216.)

(So Non consecratur liostia, inscio Sa-cerdotc, etiain in corporali posita; (jnia nullam inieiitiüiiein habuit illam conse-crandi. Similiter non consecrantur guttio vini, qua) exleriiis calici adhan\'ent. (n. 215.)

7° Ilostias, qiiii\' in MissA r,onsecraii(l:ij sunt ut populo distribuantur, potiendai sunt vel super corporale, vel in pyxide, vel super patenam , qu:o locanda est etiam super corporale, et Sacerdos in-tendere debet eas hostias ollerre, et consecrare; pyxis deinde oblationis et Consecrationis tempore aperienda est. Ita Missale. Hit. Mins. lit. 2. n. It. tit. 7. n. 15.

lllicite prelude consecraret, qui pyxi-dem non aperiret, vel consecraret ma-teriam positam extra corporale super sacram petram extensum. Similiter illi-cite consecraret Sacerdos guttas calici adbscrentes exterius. (n. 219.)

Ho Si parvaj liostia) pro communicando ])opulo allerantur Sacerdoti paulo post lactam oblationem, licite consecrantur, suppletA oblatione saltern mentaliter. {n. 217.)

U⁰ Hostiaj consecrandai debent esse recentes, puta non ultra quindecim dies, vel ad summum ultra mensem confectie. Consuetude consecrandi hostias a tribus, imo a sex mensibus confectas, a gravi peccato excusari nequit.

75. — Quaestiones. Qu/EH. 1° An cen-sendum sit consecratum cihormm ex oblivione extra corporale relictnm?

Resp. Controv. l^a Sententia proba-bilis affirmat; quia voluntas consecrandi jam adfuit, et non est revocata; etsi enim illicita esset intentio consecrandi materiarn, quam Sacerdos no vit esse extra corporale, non tarnen illicita est intentio consecrandi materiarn omnem qua; procsens est, etiamsi incaute in eo loco posita non tüerit, quo earn loca-tam esse oportuit. Ita Tanner, Prscpos. Leand. Hurtad. Gamacb. etc.

2^a Sententia communis et probabilior negat; quia, cum intentio consecrandi extra corporale sit graviter illicita, pra:\'-sumitur Sacerdos eam non babuisse. Ita Suar. Less. Pal. Dian. Croix, Salm. etc. — Quapropter, cum res sit dubia, rationabiliter ait Bened. XIV ciborium denuo consecrandurn esse sub conditione in alia Missa; vel, si paucjc essent parti-culie, sumenda; sunt post Communionem

Sanguinis. Confer infra n. 7!). qu. 2. (n, 217. K.cam. Ocd.n.!)!).) — Potest interim Sacerdos liujiisinodi dubia pra\'cavere, formaliter intendendo non consecrare materiarn, qua; extra corporale exsistil,

Qü/er. 2° An cemeanlur comecratce (juttin vini, qua; sunt intra cahcem sc-paralcu, quando Sacerdos nihil circa eas expresse int end er at 9

Resp. Controv. Alii negant; alii aflir-mant; alii deniqne distinguunt inter guttas propinquas fundo et remotas. — Itaque Sacerdos vol intendere debet consecrare illnd solum vinum, quod jier inodum imius contiuui intra calicem exsistit, excludendo guttas separatas, ne opus sit de illis sollicitum esse; vel, si velit eas consecrare, praostat ut id intendat tantum de giittis proximis fundo, non vero de remotis. Similiter expedit consecrare micas ad hoorei ites hostiis, non autem separatas in patenft vel corporali; neque obstat quod eas sumendo lucdatur jejiniium, nam magis videtur tunc prcecavenda irreverentia Sacramenti, quam la;sio jejunii. Si vero micse sint in ciborio, eas etiam intendat consecrare, cum abs\'t periculmn eas perdendi. (n. 215. Exam. Ord. n.!)!),)

Qu/EH. 3° An liceat Sacerdoti cm-secrare hostias sibi allatas inccepto j(i:n Can one Missen ?

Resp. Dist. 1° Si nnus tantum com-municandus esset, non licet; eo enim casu detrahi potest particnla ex Hostia Missa;, et dari illi; pro quo sulliciens cansa erit, si coiMmunicaturus diu ex-spectare deberet Communionem. 2quot; Licet autem, si plures parati ad recipiendam Eucbaristiam Comiminione carere debe-rent: hoc casu oblatio mentaliter f\'a-cienda est, ne ordo Canonis interrum-patur. Ita Croix, Tambur. ftobat, Quarti, Burgh. Diana, etc. (n. 217. / Negat tamen Bened. XIV. JJe Sac rif. Miss. sect. \'2. n. 15S., asseritque communiter id negari.

ARTICULUS II.

FOKMA EUCIIARISTI/E.

7(). — Forma hujus Sacramenti, docet Eugenius IV in Decreto ad Armenos, sunt verba Salvatoris, quibus hoc con-fecit Sacramentum; Sacerdos enim in persoml Christi loquens lioc conficit Sacramentum.

Forma Consecrationis ])iiiiis sunt hasc verba: //oc est enimcorpus weum. Forma Consecrationis vini: Hie est enim calix Sanguinis inei, novi el wtc.rni lesld-mnnli, myslerium /iJei, qui pro vobis el pro mull is ejf\'undet ur in remissio-nem peccalorum. Constat ox Evangc-liis, et constant! Ecclesim traditione.

Notandum est: 1° Particula mim non est do essentia forma;, ut omnes docent. Ejus omissio, si ex negligentiiV aut in-curiiV procedat, nonnisi venialis est; sin autem ex pi\'oposito fiat, non improba-liilitor mortalis censetur. turn quia in re tam gravi non videtur levis materia quaicumque levis mutatio deliberate facta, turn quia id vix fieri potest sine conteinptu, cum nulla sit causa omit-tendi. Ita Suar. Conine. Salm. Rone. Concin. (n. \'i\'20.)

\'2° Verba Consecrationis proferenda sunt cum intentione saltern implicita et virtuali efficiendi id quod significant, sen faciendi quod facit Ecclesia; quam intentionem quisque Sacerdos habere solet. Prscterea, cum Sacerdos formam hujus Sacramenti proferat ex persona ipsius Cbristi loquentis, caveat scrupu-losus Sacerdos ne iuterrumpendo, repe-tendo, caput agitando, Christum reprue-sentet ridicule loquentem, |)ios assistentes aflligat, rudiores scandalizet, et actionem gravissimam contemptui exponat.

77. — Quaestiones. Qu/EU. 1° An verba anh\'cedentia formam , nempe: (^ui pamiE etc. et Simili modo etc, sint de necessitate Sacramenti 9

lies)). Nonnulli cum Scoto affirmant; quia, nisi minister ilia verba pnemittat, non poterit constare an in propria vel Christi persona loquatur. Communis vero et probabilissima sen moraliter certa sententia negat. Probatur 1° ex Decreto Eugenii IV, ubi dicitur Sacramentum confici verbis Christi; memorata autem verba non sunt Christi, sed Evange-lista). \'2° Quod Sacerdos loquatur in persona Christi; non pendet ex antece-jlentibus vei-bis, sed ex intentione ejus. lt;!⁰ Ex eodem decreto sola verba Christi sunt forma Sacramenti; at, si prtece-•lentia verba concurrerent efïicaciter ad Consecrationem, essent pars fornnc; hoc autem est contra Decretum Eugenii et Missale Rom. de defect, tit. 5. 4° Mis-sale loc. cit. n. 2. docet sola verba formic, si omissa fuerint, esse resumenda;

atqui verba liistorica ad formam non pertinent, ut patet ex n. 1. loe. cit.; ergo. —- Non obstat a) ve rba antece-dentia: Accipite et comedite esse verba Christi; quia, inquit D. Tiiomas, haoc verba non signilicaiit aliquid intrinsecum vel essenliale huic Sacramento, sed ali-qnid posterius et extrinsecum, i. e. non significant Consecrationem et procsentiam Christi, sed usum et distributionem, qua; non est de necessitate hujus Sacramenti. Neque obstat b) quod Rubrica de defect, tit. 3. 4. el 10. quoties forma repetenda est propter dubium, toties prsecipiat ut Sacerdos incipiat a verbis; Qui pridie et Simili modo; cum, attentis titulo 5 et pnescripto repetendi etiam oblatio-nem, de solo pnccepto intelligenda sint. (n. 222.)

Qu/EK. 2° An in Consecratione cali-cis sola verba: Hie est calix Sanguinis mei, vel: liic est Sanguis meus sin I de essentia ?

llesp. Est duplex sententia probabi-lis. 1° Sententia negat, dicens omnia verba sequentia: Novi et ceterni testa-menti etc. ad essentiam pertinere; tnm quia in Missali Rom. de defect, til. 5. omnia dicuntur forma hujus Sacramenti, additurque: »Si quis autem aliquid di-

»minueret..... de forma Consecrationis

«Corporis et Sanguinis.... non conficeret «Sacramentum;quot; tum quia Eucharistia non solum est instituta ad significan-dum Corpus et Sanguinem Christi per modum cibi et potus , sed etiam ad de-signandam virtutem Sanguinis efiusi in Passione, retnissionem scil. peccatorum; ergo verba sequentia, quas banc expri-numt virtutem, ad essentiam formic pertinent. Ra S. Thom. ¹ S. Antonin. Sylvest. Palud. Hurtad. Gonet, Salm. etc. — Censent tamen Salmant. non omnia verba subsequentia esse essentialia; nam verba ceterni et mijsterium fidei in aliis virtualiter includuntur.

2^a Sententia communior affirmat; probatur a) quia S. Paulus 1 Cor. XI. 25. ea verba omittit; credibile autem non est Apostolum non retulisse omnia verba essentialia ad Consecrationem; b) quia verba sacramentalia efficiunt quod significant; sed sola verba: Hie est calix Sanguinis mei, vel: Hie est Sanguis

¹ 3. qu. 78. art. 3. — 4 Sent. dist. 8. qii. 2. art. 2. tin. 1. ad 3. — In I Corinth, cap. 11. lect. 6. 7\'. .W circa.

meus, signilicaut conversionem Sanguinis ; ergo illam efliciunt. Ita S. Bonav. Scot. Suae. Lugo, Hellarm. Spor. Solo, Contens. Concin. etc.

In praxi sub gravi peceato sequenda est prima senteutia; et, si forte Sacenlos prima tantum verlia dixisset, deberetsub conditione integrum repetere f\'ormam, qnemadmodum pnescribit Missale de defect, tit. 10. ». 3. (n. 223.)

Qü/Eii. 3° An indeed forma, si dica-iur: lloc enim Coni\'us mkum , subinld-ligendo verbum est, ut hi lingua, latino, frequenter fieri solet!

Reap. Negat.; quando enim verbum est salvo sensu omittitnr, clarius subiu-teiligitur ex aliis adjunctis; bic vero (lesunt alia adjuncta, (jute denotent sub-audiri verbum est. Pncterea ea forma lavet liajreticis dicentibus Christum esse hie tantum in usu. Ita communiter. (n. 223.)

Qü\'/Eii. 4° Quid faciendum Sacerdoti, si oh distractionem no)i recordetur se omnia dixisse verba Consecrationis 1

Hesp. Observet quod tradit Missale de defect, tit. 5. n. 2.: ))Si celebrans ))iion recordetur se dixisse ea, quue in ))Consecratioiie communiter dicuntur, ))non debet propterea turbari. Si tarnen «certo ei constet se omisisse aiiquid »eorum, qiiie sunt de necessitate Sacra-»irienti, i. e. f\'ormam Consecrationis, seu «partem ejus , resumat ipsam formam, »et cootera prosequatur per ordinem. «Si vero valde probabiliter dubitat se «aiiquid essentiale omisisse, iteret for-»mam, saltern sub tacita conditione. Si »autem non sunt de necessitate Sacra-»menti, non resumat, sed procedat ul-»terius.quot; («. 224.)

CAPUT III.

PERMAN\'SIO ClIRISTI SUIt SPECIEDUS.

78. — Tamdiu conservatur Christus pnesens sub speciebits, quamdiu species permanent integrtc, ita ut sub eis posset substantia panis vel vini conservari: desinit sub eis esse Christus, quando in eis facta est alteratio seu corruptio suf-liciens ad panis vel vini corruptionem si eis subesset. In hoc posteriori casu, ex vokmtate divina, ad occultandum fidei mysterium lt;\'t supplendum naturae defectum, Christo recedenti ab speciebus succedit ea substantia, qua; pani et vino, dum corrumpuntur, succedit. («. 225. Suar. disp. 4(). sect. 8. dist). 54. sect. 2 el 3.)

7!). — Quaestiones. Qu/Er. 1° Injm quantum tempus species cornonpanlur in stomacho 1

Hasp. Id potissimum a diversa diver-sorum hominum virtute digestiva de-pendet. Casterum, generaliter loquendo, refert Lugo plures medicos a se Honuc consultos putasse in laicis species intra minutum corrumpi, in Sacerdote intra se-miquadrantem. Alii censent intra (juiii(|iie rninuta. Saltem post quadrantem a Com-munione species consumi in bominibiis sanis, etiam in Sacerdotibus, tamquain certum habent Lugo (;t Croix. (n. 225), Cum ergo jnxta plures tam celeriter corrumpantur species, non nirnis parvm nee tenues sint hostifo, ne comminii-cantes vix exiguo tempore Cbristi piw-sentia fruantur.

Qu/ER. 2° Si qua gulta vini conse-crati misceatur cum vino non consecruto, proul fit in purificatione calicis\'post Communionem Missce, an ibi maneul Sanguis Chrisii ?

Hesp. Controv. Alii aflirmant; quia per illam coinmixtionem species consecratie non desinunt esse eifidem numero, licet in plures particulas separatie. Ita Lugo. disp. 10. n. 41. asseritque esse sententiarn communem.

Alii negant; quia cjusmodi admix-tione species sacramentales non manent separatie, sed individuantur a vino eo-piosiori. Ita S. Thomas. 3. ry». 77. a. H, cum aliis; et sic quoque censent Phy-sici, quos consului; quare luec sententia certe probabilior est. Cf. S. Alph. n. 229, Qü/ER. 3° Quando recipiatur gratia in Eucharistia ?

Hesp. In prima manducatione, i, e. in trajectione ex ore in stomachum; quia tunc totum recipitur Sacramentum, Inde sequitur: 1° Species non esse tamdiu in ore retinendas, donec jie-reant; quia tunc non manducaretui\' Christus, nee gratia Sacramenti confer-retur; uti nee etiam, si quis rnoriatui\'. dum Hostia adhuc est in ore. (n. 220.)

2° Si Sacerdos Hostiarn sumpsisset indispositus, et deinde se disponeret, acciperet gratiam in sumptione Sanguinis. Utrum idipsum contingat, si quis

se disponei\'et antequain species con-sunmntur in stomacho, controvertitur. (H. \'227.)

;]o Eucharistia probabiliter auget gra-tiam toto tempore, lt;jiio in stomacho Clii istns sub speciebus perseverat, dum-moild augeatur dispositie subjecti; (piia Eucharistia producit gratiam ad modum cibi nutrientis; quare, sicut cibus toto tempore, cpio in stomacho manet, corpus nutrit, ita Eucharistia. ha communiter, contra paucos. Quarnobrem nou est car-penda Sacerdotis devotio, qui multum lïiaterisn suinit ad Consecrationem, ea nionte, ut diutius secum Christus ma-neat, et sicpius gratiam augeat: attamen Innoc. XI damuavit abusum tradendi communicantibus plures particulas simui, vel solito graudiores. {n. \'228.)

CAPUT IV.

minister euciiauisti.k.

Expendeuda suut: 1° penes quos sit potestas ministrandi Eucharistiam; 2° (piic requisita sint ex parte ministri ad licitam administrationem; :5⁰ obligatie admiuistrandi eam; 4° asservatio Eucharistia!. 13e obligatione miuistrandi Eucharistiam satis actum est n. 2\'2. et lib. V. n. 77. et 80., quare hoc loco earn pragt; termittimus.

ARTICULUS I.

potestas ministrandi eucharistiam.

80, — Minister Eucharistiic duplex dis-tinguitur, nempe minister Consecration is et minister dispensationis.

Principia. I. Sacerdotes soli Eucharistiic consecrandic ministri sunt. Est de lide, juxta Uecretum Eugenii IV, Conc. Later. IV. cap. Fir miter. Trid. sens. \'22. cap. 1. d can. \'2. (n. 231.)

II. Minister Eucharistuu dispensatida; ordinarius jure divino est solus Sacer-ilos; extraordinarius vero Diaconus, scil. iu necessitate ex Sacerdotis commissione. Prius constat ex primo priucipio, et IViil. sess. 1;}. cap. 8. ubi ex traditione Apostolica descendere dicit, «ut laici a »oacerdotil)us Commuuiont.\'in accipc-wut:quot; posterius ex traditioue et praxi Kcclesia: patet. (n. 230. \'237.)

In primitiva Ecclesia facile concede-batur Diaconis Dominici Sanguinis dis-pensatio, quippe qui tangi non debet.

81. — Quaestiones. Qu/er. 1° An plures Sacerdotes possint consecrare simid eamdem materiani\'?

Itesp. Affirm., si in eodem instante foi\'iTiam absolvant; et hanc consuetudi-nem servat Ecclesia in Sacerdotum et Episcoporum Ordinatioue. Ë converse, si uiius eorum ante alios formam com-pleat, cum intentione consecrandi independente ab aliis, is solus conficit Sa-cramentum, ita ut alii frustra formam postea absolvant. Ilinc Sacerdotes no-viter ordinati, qui cum Episcopo ordi-nante concelebrant, primo curare debent, quoad fieri potest, simul cum Episcopo formam Consecration is absolvere : deinde habere debent inteutionem consecrandi conditionatam, scil. turn solum, si eodem tempore cum Episcopo formam absolvant. (n. \'232. Exam. Ordin. n. \'123. Bened. XIV. De Sacrif. Miss. sect. 2. n. 441. 142.)

(iU/Eit. 2° An, ut Dlacono committi possit Kucharistia; dispensatio, neces-sitas debnat esse ex trema ?

liesp. Negat., sed suflicit gravis, nempe cum nullus adest Sacerdos, qui commode possit eam ministrare. Ita communiter.

In necessitate extrema, absente Sa-cerdote. Diaconus poterit et tenebitur Viaticum ministrare, etiam sine commissione. Diaconus porro, dum Eucharistiam rninistrat, debet esse indutus superpel-liceo et stola transversa, (n. 237.)

Qu/er. 3quot; An inferior Diacono, Clericus aut etiam laicus, vnquam possit Ei I diarist iam m ii i ist ra re ?

Resp. Controv. Alii negant; quia lioc Sacramentum non est saluti necessarium. Ita Lugo,Collet, Bonac. Salm. Concin. etc.

Alii affirmant, in casu extremaj necessitatis, ne proximus sine Viatico mo-riatur; turn quia nulla lit Sacramento injuria, si, urgente pnccepto divino Via-tici, id fiat; turn quia in primitiva Ecclesia fidelea, solebant hoc Sacramentum manibus accipere, imo in suas domos deferre et sibimet ministrare. Ita Suar. Cajet. l\'illiuc. Val ent. Escób. etc. (»i..\'237.)

QU/ER. 4° An Sacerdos, extra mortis periculum, possit sibi ipsi ministrare Communionem ?

Hesp. Probabiliter affirm., solius de-votionis cansa, si desit alius Sacerdos,

absitque scamlaUirn; quia nihil repugnat quod Sacerdos sibi suinat hunc ca! leste m cibum, nee ullibi est vetitum. Ita Suar. Lugo, Bonac Croix, Ronc. Salm. Sylv. etc. (n. \'2.\'J8. H. A. n. 11.)

ART1CULUS 11.

KEQUISITA AU LICITAM AKMINISTIiATION\'KM EUC1IAUISTI/E.

Ea omnia requiruntur, qnas de Sacra-ineutis in genere n. 10. et seqq. ex])0-suiinus. Duo tantum respectu liujus Sacramenti peculiaiiter tractanda sunt, nimirunn jui\'isdictio, et observatie ritus Ecclesiue.

1. Jnrisdiclio.

82.—Princlpia. 1. Jurisdictio ordina-ria dispensandi Eucharistiam convenit Episcopis in sua dioecesi, Parocliis in sua parocbia , Pnelatis Kegularibus in sua Religione respectu subditorum suo-rum, aliisque, quibus ex officio anima-rutn cura incumbit. Ratio est, quia pascere oves Christi cuelesti lioc cibo munus est proprii pastoris.

II. Delegata jurisdictio convenit iis, quibus ordinarii Pastores earn f\'aculta-tem vel privilegium concessenmt. Porro, ex privilegiis pontificiis, possunt Hegu-lares, tuin per se ipsos, turn per alios Sacerdotes, dispensare Eucharistiam in suis ecclesiis quibuscumque (idelibus, prajterquam in mortis articulo, et in die Paschatis. Sicubi autem consuetndo contraria introducta est, possunt die Paschatis Communionem prajbere lide-libus. (n. 239. 240.)

Ministrare lioc Sacramentum sine de-bita jurisdictione aut facultate, estpec-catum rnortale, ut omnes docent; quia est alienum usurpare jus in re gravi. Quinimo Religiosi (stride dicti nempe) prajsnmentes Clericis aut laïcis, extra casum necessitatis. Viaticum ministrare, absque Parochi licentia, incurrunt i])so facto excommunicationem Papa; simpli-citer reservatam, quemadmodum constat ex Constit. I\'ü IX Aposloliccv Sedis. 12 Oct. 180!). n. 14.

83. — Quaestiones. Qll-er. 1° Qualis licentia Parochi requiratur, ut qnis jKmit dispensare Eucharistiam\'Z

Resp. Sufïicit consensus rationabiliter priL\'suinptus. Quocirca consuetudo habet, ut, in quacumque Ecclesia Sacerdoti conceditur facultas celebrandi, intelliga-tur siraul concessa facultas Eucharistiam ministrandi. Ha?c prjcsutnptio tamen non est facile admittenda, si agatur do Com-munione ex obligatione , nisi adsit mo-ralis certitudo de voluntate Parochi, (n. 235. 300.)

Qu/kh. 2° Quihusnam possint lleiju-lares Communionem paschalem prir-bere ?

Hesp. 1° Omnibus, qui privilegiu exemptionis participant, (juales sunt Religiosi, turn professi, tum novitii; item famuli, qui sunt de Coenobii fa-milia, videlicet si actn inserviant, intra Conventus septa ac domum habitent, et sub obedientia Superiorum vivant.

2quot; Vagis, qui non habent propriam parochiam, et jieregrinis, qui non possunt in sua parochia communicare, noc veniam petere a Parocho. (n. 240. 300.)

Qu.f.r. 3° Quando liceat Regularibits Viaticum ministrare?

Resp. Possunt illud ministrare lquot; non solum propriis Religiosis, verum setiam Mnercenariis, famulis, operariis eonnn, «ac quibusvis hospitibus, etiam saacula-»ribus et extraneis, quos in locis vel «habitationibns eorum reperiri conti-»gerit.quot; Ita S. Pius V Constit. Ad im-marcessibilem. 43 Febr. quot;1507. n. 17. concessit Theatinis, in quo privilegiu ctcteri Regulai\'es communicant.

2° In casu necessitatis, quemadmodum omnibus Sacerdotibus concessum est; quando nenipi; aliquis est in periculo imminenti mortis, Parocims vero vel absens est, vel non sine periculo cx-spectari potest, vel requisitus Sacramenta administrare renueret. (n. 722. II. A. tr. 17. n. 6.)

Qu/ER. 4° An fas sit Regularibm Eucharistiam deferre ad infirmos pro Communione ex devotioncl

Resp. Quamvis ex se non sit prohibitum Religiosis ejusmodi Communionem dare inlirmis, ex circumstantid loei tamen non licet, sed est jus Parochoruni. Ratio est, tum quia deferre Eucharistiam per vias et plateas ad legrotos proprium est jus Parochorum (n. 240.); turn qui» privilegium Regularium ministrandi Kquot;-charistiam Dl), communiter intelliguiit de administratione in suis domibus sive

ecclesiis tantum; ¹ tnm quia Clem. i. di; privil. qua excommunicantur »Keli-sgiosi, qui Clericis aut laicis Sacra-»mentuin Unctionis Kxtremoc vel Eucha-sristiio ministrare, non habita Parocliialis jPresbytei\'i licentia speciali,quot; intellijfitur a Dl*. lt;le omni Communione inlinnis dancla, sive ex pctocepto sive ex devo-tione, sive publico sive occulte defera-tur. \'^J Proptei\'ea Clemens X Constit. Superna, \'il Julii 1(370 prajcepit Regu-laribus, ut, postquam Conf\'essionem infir-inoruin exceperint, de ea moneant Pa-roclium, aut saltern scriptum testimonium apud infirmum relinquant. (Suai\'. Dn relig. Ir. 10. lib. 9. cap. 3. n. 11 et 1\'i, Spor. De Kuch. cup. 5. n. 314.)

!j II. Observatie ritus Ecclesia\'.

84. — Ex Ecclesia) ordinatione requi-ritur ut hoe Sacramentum ministretur 1° tempore ah Ecclesia prcefinito; scil. Communio populi intra Missam statim post Communionem Sacerdotis celebran-tis (ieri debet, nisi quandoque ex ratio-naliili causa post Missam sit facienda. Dispeusari pori\'o potest singulis diebus, horis quibus Missam celebrare licet in quaque Ecclesia , sive juxta Rubricam sive ex privilegie, ut declaravit S. R. C. 7 Sept. 1816. Prohibetur dispensari a feriA quinta in Cd\'na Domini post Missam usque ad Sabbatum Sanctum post Missam, prajterquam pro Viatico; similiter prohibetur in nocte Nativitatis Do-mini. Ita S. R. C. 20 April. 104-1. 7 Sept. 1850. — Ad iufirmos pro Viatico deferri potest quolibet die et qualibet hora, non tamen noctu, nisi necessitas urgeat. Ita Rituale Kom. tit. 4. cap. 4. li. lü. — \'2° In loco sacro, aut approbate ad Episcopo; non autem in pri-vata domo, nisi ad cornnmnicandum in-firnuim. — 3° Cum debito eultu et ap-paratu, at(|ue caTemoniis usitatis; nompe ut minister indutus saltem sit super-pelliceo et stola, accendantur Gerei, priemittatur generalis confessie, et con-suetoe dicantur orationes, prout in Rit. Rom, pi\'tescribitur.

85. — Quaestiones. Qu.kr. 1° Ob quas causas Communio populi fieri possit extra Missam, ante vel post?

Reap. Potest fieri v. g. si plurimi in-teressent Missie, et suspicio esset ne aliqui eorum Missie longioris tiedio ca-perentur. (n. 249. dub. 3.) Similiter, si deficiant Missie; si communicantescommode exspectare nequeant, etc. In multis locis usus invaluit Commuuioneni semper dispensandi extra Missam.

2° An liceat in Oratoriis stricte privatis ministrare Eucharistiam, sine Ueentid Episcopi 9

Resp. Neyat., uti constat ex Constit. Bened. XIV Magno cum animi. 2 Jun. 1751. n. 211. 24. ( n. ■\'!■quot;)!). in fine. Exam. Ord. n. 114.)

Qu.kr. 3° QuaMum peccatum sit omissio cairemoniarum ?

Resp. 1° Ministrare sine vestibus sa-cris, commumter censent DD. esse mor-tale ex genere sue. Omissio solius stolie vel solius superpellicei videtur solum veniale. Deferre autem Eucharistiam ad aliud altare sine vestibus sacris, non excedit peccatum veniale , ut dicunt communiter. 2° Ministrare sine Unnine et solita confessione, communiter repu-tatur veniale tantum. Utrum autem in necessitate liceat ministrare Viaticum sine vestibus sacris, et sine lumine, negant aliqui; quia pnestat reverentiam servare tantoSacramento,quam inlirmum cominu-nicare. Sed communius et satis probabi-liter afllrmant; quia rationabiliter non pnesumitur Christus, qui hoc Sacramentum adsubsidium animaruni instituit, neque Ecclesia, benigna mater, voluisse moribundos tanto bono privari, ne prie-scriptte ca\'remonia; omittantur. (n. 241. H. A. n. 12.)

QU/ER. i⁰ Quid faciendum, si minister Sacerdoti desit\'!

Resp. Quivis vir Sacerdoti inservire potest; vel ipse Sacerdos supplere potest, recitando Confiteor, et respondendo Amen. Quin etiam, si desit vir, mulier eminus respondere potest, durmnodo Sacerdos omnia peragat.

Qu/KR. 5° Si, quaudo Communio danda est, inventus non f\'uerit sufficient numerus hosliarum , an possint aUipiot hostuv dividi in plures parti-culas \'1

11esp. Affirm., si adsit neceasitas, ut dcclai\'avit S. R, G. 16 Mart. At-

tamen Sacerdos hostias tuur, dividere debet in duas tantum vel tres partes; ((ilia secus lioueste dari non possunt. (n. 245.)

Qu/KU. 0° Ah possit in Missis defunctor um sacra Commiinio fidelibns mi-nistrari ?

Hesp. Hac de re sequens enianavit Decretum S. R. C. 2;{ Jul. 1 lt;S(gt;8: sPosse sin Missis defunctorum cum paramentis «nigris sacram Communionem fidelibus sministrari, etiam ex particulis pnecon-«secratis, extraliendo pyxidem e taber-»naculo. Posse item in paramentis nigris srninistrari Communionem immediate «post Missam defunctorum; data autem «rationabili causa , immediate quoque »ante earndem Missam; in utroque ta-»inen casu omittendam esse benedictio-»nem. Missas vero defunctorum cele-»brandas esse omnino in paramentis «nigris; adeo ut violacea adhiberi ne-squeant, nisi in casu quo die 2 Nov¹\'quot;\' sSanctissiiTUK Eucharistnc Sacramentum «publicn! lidelium adorationi sit expo-»situm pro solemni Oratione quadraginta »Horarum.quot;

Qu/Kii. 7° Quid faciendum, si hostia decidat in terrain t

Ilesj). Tegendus est locus panno lineo mundo, et postea abluendus, ut prajcipit Missale de defect, tit. 10. n. \'15.; id tamen non obligat sub gravi. Omitti autem ordinarie potest ablutio vestis aut barbie, ad evitandam turbationem populi. Quodsi hostia in foomiruc pectus delabatur, decet tit ipsa foomina, non Sacerdos, liostiam manu abstraliat, et reponat in ciborio (n. 250.), aut suis ipsa nmnibus sibi in os immittat, ut tradit Mened. XIV. De Sacrif. Miss. sect. 2. n. 170.

Qu/KR. 8quot; An licet dispensare Eucha-ristiam\' vel celehrare Missam posterio-ribus digilis, quando poller et index laborant chiragrd?

Resji. Affirmant nonnulb; quia Sa-cerdotis tota inanus consecrata est. Probabilius vero negant alii, extra ca-sum giuvissima; necessitatis; quia index et pollex ex ritu Ecclesiie alt;l hoc mi-nisterinm deputantur. (n. 244.)

8(gt;. — Restant quir\'dam seorsim ex-pendenda lt;h; modo Eucharistiain mini-strandi inlinnis.

Qu/ER. 1° An etiam in Communita-tibus, qua; SS. Eucharistiain in do-mestico sacello asservant, vetitum sit Communionem noclu deferre ad infir-mos Com munitalis ?

Itesp. Negat.; turn quia Rituale loquitur de de terend a Encliaristia per vias publicas; turn quia irreverentiie peri-culum, propter quod lex lata est, ibi non subsistit.

Qu/KH. 2° An Eucharistiapossil secrelo deferri ad in fir mas?

Hesp. Negat.,\' generatim loquendo: statuit enim Hit. Rom.: sDeferatur ma-»niteste atque bonorificequot;. Excipe tamen, si adsit causa gravissima, cum licentia Episcopi, v. g. in locis hsereticorum, quiii etiam aliquando in locis Catlioli-corum,quot; si aliter legroto Viaticum deferri nou possit sine proximo irreverentiie periculo. De modo deferendi secreto Encharistiam lia;c decrevit liened. XIV Coustit. Inter omnigenas. 2 Eebr. 1744. n. 23; «Sacerdos stolam semper babeat »propriis coopertam vestibus: in sacculo «seu bursa pyxidem recondat, quam per «funiculos collo appensum in sinu ic-«ponat; et nunquam solus procedat, «sed uno saltem lideli, in defectu Clerici, «associetur.quot;

Qu/ER, 3° An in necessitate liecat deferendo Viaticum currere\'!

Itesp. Probabile est id lieri posse sine irreverentia, ut censent Croix, Gobat, contra Saltn. liouac. (n. 242.)

Qu/ER. 4° An liceat deferre Euciia-ristiam equitando\'!

Itesp. Affirm., si fiat causa tempes-tatis, vel distautiic, vel periculi in mora. Verum equus debet esse mansuetus, ita ut absit periculum lapsus et irreverentiie. \'Eadem de causa licet Eiiclia-ristiam in bursa collo suspensa gesture, (n. 243.)

Qu.er. 5° An liceat deferre Eucharistiain capite cooper tot

Itesp. Negat.; ob reverentiam Sacramento debitam. Constat ex Rituali, et ex pluribus S. li. C. declarationibns. Attamen tempestatis vel inlirmatis causa ])robabiliter potest Episcopus dispensare, utdeferatur cum pileolo in villis et pagis, non in oppidis. (n. 241. II. A. n. I-•)

Qu.er. 0\' An liceat tempore }iestis porrigere Encharistiam medio ((/i\'/quot;quot; instrumento f

Itesp. Affirm, probabiliter, pnta im-

posita particnkl in cochleari (quantum fieri [jossit, argonloo) cum vino aut aqua; quia ejusmodi necessitas satis videtur excusare a soiito ritu Ecclesia). — Idem (licendum, si infirmus ob oris siccitatem jiostiam dcglutire non posset, {n. 244. \'288.)

ARTICULUS III.

CUSTOWA EUCIIAUISTI/E.

87. — I. Eucharistia asservari potest et debet in ecclesiis Parocliiaiibus, Catbe-ilraiibus et Regularibus. Constat ex Rit. Rom. tit. 4. cap. 1. n. 5. (i. et jure communi Regularium. In aliis autem ecclesiis continue asservari nequit, sine speciali indulto Sedis Apostolical. Constat ex pluribus declarationibus S. R. C. et S. C. C. (n. 4\'24. in fine.)

11. Asservanda est Eucharistia ornato in tabernaculo clave obserato, ac in pyxide intus deaurata, cum lumine per-petuo. Ita Rit. Rom. loc. cit. et S. C. Episc. 2G Jul. 1588.

Porro 1° Tabernaculum in altare col-locatum, conopeo opertum, regulariter debet esse ligneum, ad majorem siccitatem , extra deauratum, intus vero paimo serico albi coloris omni ex parte contectum, cum corporali mundo in ejus l)ianitio. Clavis a solo Parocho (apud llegulares a Sacrista) in loco tuto cus-todienda est. Ita Rituale et S, C. Ep. 20 Oct. 1575. S. C. C. 44 Nov. 1693.

2° Tabernaculum in ecclesiis Catbe-dralibus non debet esse in altari majori, propter functiones pontificales, qiue fiunt i\'enibus ad altare versis; in Parocbiali-bns et Regularibus debet esse regulariter iu altari majori tamquam digniori, vel in alio praï ca?teris nobili ac con-spicuo, quod venerationi ac cultui tanti Sacramenti commodius ac decentius vi-deatur. Ita liituale et S. C. Ei). 10 Febr. 1579.—-29 Nov. 1594.

3° Tabernaculum intus ab omniquot; alia re vacuum esse debet; linde in eo non gt;gt;int vasa sacrorum Oleorum, neque Re-liquite. Nee ante nee supra illud apponi las est imagines Sanctorum, aut Reli-quias etiam S. Crucis. Ita Rituale et quot;• 15. C. 12 Mart. 1836. Licet tamen, ut mos est, ponere crucem super tabernaculum jiro Sacrificio Missie.

4° SS. Kucliaristke Sacramentum ser-vandum est in uno tantum altari cu-juscumque ecclesia). S. R. C. 21 .lui. 1696.

Tnm. II.

5° Pyxis, quoad fieri potest, sit ar-gentea, benedicta, albo velo cooperta. Permittitur pyxis ex cupro deaurato, item monstrantia et lunula. SS. Sacramento semper substratum sit corporale benedictum et niundum, aut saltern palla. Ita Rituale et S. C. En. 26 Jul. 1588. S. R. C. 31 Aug. 1867.

6° Lampades coram SS. Sacramento plures, vel saltem una, diu noctuque perpetuo colluceant. Ita Rit. Rom. loc. cit.

III. Ne contingat consecratas liostias corruinpi, Irequenter renovari debent, et autiquae , si supersint, sumi; fieri nempe oportet singulis octiduis, aui certe singulis quindenis. Ita Rituale n. 7, et Constit. iiened. XIV Etsi pastor alis. 26 Maji 1742. jj 6. n. 4.

88. - Quaes\'tiones. Qu.ua. lo An pyxis consecrari dcheat 1

Hesp. Neg at., cum sententia veriori et communi; quia in Rituali et Ponti-(icali Rom. liabejur tantum benedict to pyxidis, quin ulla fiat mentio de unctione Cbrismatis. (n. 384.)

(iU/EU. 2° An bcnedictio pyxidis sit de prceceptot

Resp. Controv. la Sententia proba-bilior affirmat esse prscceptum sub ve-niali. Probatur 1quot; Ex Missali Rit. Miss, tit. 2. n. 3. ubi legitur: «Si est conse-»craturus plures bostias pro Communione »facienda, qua; ob quantitatem super »patenam manere non possunt, locat ))eas super corporale ante calicern, aut sin aliquo calice consecrate J vel vase »mimdo benedicto.quot; 2° Ratione: si enim corporale, in quo sacra; species ad modicum tempus manent, benedici debet, quanto magis vasculum, in quo diu noctuque conservantur ? Accedit doc-trina Ü. Thoma; ¹; »In reverentiam »hujus Sacramenti, a nulla re contingi-))tur, nisi consecrata, unde et corporale set calix consecrantur, et similiter manus ssacerdotis.quot; Ita Collet, Svlv. Salm. Ga-vant. Bened. XIV, etc.

2^a Sententia nou improbabilis negat, dicitque esse de consilio tantum; quia nuspiam apparet expressum pr;eceptum: argumenta autem primic sententiic de sola congruentia intelligi possunt. Ita Suar. Azor, Eilliuc. Soto, Concin. lio-nac. etc.

¹ 3. qu. 82. a. 3.

Quod dictum est de pyxide, valet quoque de circulo sen lunula, in qua reponitur liostia consecrata, cum expo-nitur in ostensorio. (n. 385.)

Qu/ER. 13° An omissio luminis coram SS. Sacramento sit pc.ccatum gravel

Resp. Affirm., si per notabile tempus omittatur, ut docent coinmuuiter. Unde Parochus, vel ille cui ista cura com-rnis.ea est, certe peccat mortalitei\', si oh graviter culpabilem negligentiam iu-tegro die vel aliquot integris noctibus lumen non ardeat; si per unam tan-tum horam lumen deficeret, veniale erit. {n. \'248. H. A. n. 8.)

QU/F.ii. 4° Quali oleo nutriendcv sint lampades coram SS. Sacramento ?

Resp. Generatim utendum est oleo olivarum; ubi vero haberi nequeat, remittendurn est prudentue Episcoporum ut lampades nutriantur ex aliis oleis, quantum fieri possit vegetalibus. I tit S, R. C. 6 Jul. 1864.

Qu/ER. 5° Quid Sacerdotem facere oporteat, si, sumptd abiutione, advertat frarpnenia hostice ?

Hesp. Dint. Iquot; Si fragmeuta ilia siut reliquiio ejusdem Sacri/icii, sumat ea, sive parva siut sive magna; quia ad idem Sacrificium spectant, nt pra;-scribit Missale de defect, tit. 7. n. \'2. Quinetiam id f\'aciat, postquam jam re-diit in sacristiam, ac nondum sacras exnit vestes; quia et tunc sumptio eorum est complementum ipsius Sacrificii. Post-quam vero Sacerdos sacris se vestibus exuit, fragmeuta in tabernacnlo recon-dere debet, si adsit, ant alii Sacerdoti eodem rnaue Missam celebraturo reser-vare sumenda; quodsi neutrum fieri possit, ipse ea absumat.

2quot; Si reliquiio siut alterius Sacrificii, non licet ea sumere, uisi quando de-center sei\'vari non possuut; quia Sacerdoti non Jejuno Rubrica permittit tantum sumere reliquias, qu» ad idem Sacrilicium spectant, siquidem illud per-ficiunt.

Oppoi\'tune hoc loco adverti potest, quod si Sacerdos, dum defert Connnn-nionem ad infirmum, justa de causa unam tantum Hostiam consecratam se-cum sumpserit, tunc, ea infirmo ad-ministrata, p.yxis sen parva custodia ablui potest in domo infirmi, et liuic tradi ablatio sumenda; delude pyxis abstergitur purificatorio. (n. 251.)

Qu/ER. (3° Quid agendum, si liostia Integra reperiatur?

Uesp. lo Si consecrata sit, in tabernacnlo reponenda est cum aliis. Si hoc iieri nequeat, sequenti Sacerdoti ibi celebraturo, in altari supra corporale decanter operta, sumenda cum altera, quam is est consecraturus, relinqui debet. Si neutrum fieri possit, in i[).so ca-lice sen patena decenter conservanda est, quousque in tabernacnlo reponatur, vel ab alio jejuno sumatur. Quodsi non habeatur quomodo honeste conservetur, potest Sacerdos earn sumere. Ita Missale de defect, tit. 7. n. i3.

2° In dubio num conseci-ata sit, sumenda est post ablutionem, aut melius cum abiutione. (n. 251. H. A. n. 18.)

Qu/ER. 7° Quid facto opus sitsi infirmus evomat F.ucharistiam ?

Resp. Quum resnmptio S. Hostile ordiuarie nauseam allatura sit, in praxi prffistat ut, si Hostia Integra apparaat, cante colligatur in vase mundo, ope coclilearis, deinde in aliquo loco sacro recondatur donee corrumpatur, et ppstea in sacrarimn prqjiciatur. Quodsi species consecratie non appareant, vomitum stuppa colligatur, comburatur, et ciueres in sacrarimn mittantur. Ci\'r. Missale de defect, tit. 10. n. 14.

CAPUT V.

suiuectum eucharistle.

80. ■—Tres sunt modi, quibus fldeles suscipere possunt Encliaristiam, et lioc pacto distinguitur Communio 1° sacra-mentalis tantum, si realiter sumatur, sed sine fructu spirituali, utpote sacrilege ; 2° spiritunlis tantum., qua: fit per votum sen desiderium hujus Sacra-rnenti, et charitate, ex qua oritur, |iiiiit fructum ejus; .\'3° sacramentalis el spi-ritualis simul, si in re suscipiatur cum fructu spirituali, utpote cum debita dis-positione. Ita Trid. sess. 11). cap. 8.

Quando hoc Sacramentum sumitur ill) infideli, luec sumptio vocatur materialis; quia homo non baptizatus incapax est sumendi Sacramentum, ut Sacrarnon-tum est.

Porro agemus in hoc Capite 1° de obligatione suscipiendi Eucharistiam;

\'2o do frequonti ejusclem susceptione;

il(! necessariA (lis|)ositiotie ad susci-piendum lioc Sacramentum.

ARTICULUS I.

OBLIGATIO SUSCIPIENDI EUCHABISTIAM.

00. — Principia. I. Realis susceptio hujus Sacrament! no a est necessaria necessitate medii. Ratio est, quia quis-qiiis est in statu gratia*, est lilius Dei, jus liabens ad hiereditatem gloritc cci\'-lestis, quod non potest amittere, nisi novo peccato; sed statum gratia; cou-ferunt Sacramenta Baptismi et Pooni-tentiifi; ergo nullum alind Sacramentum est ad salutem necessarium.

Votum implicitum Eucharisti® necessa-rium est ad salutem, queinadmodum voluntas implendi omnia pnccepta. (n. 192.

m.)

II. Eucharistia adultis necessaria est necessitate pnecepti, turn divini, tum ecclesiastici. Pracceptum divinum constat ex verbis Christi apud Joan. VI. 5-4: «Nisi manducaveritis carnem Filii lio-»mims et biberitis ejus sanguinem, nou ))liiibebitis vitam in vobis.quot; Prajceptum ecclesiasticum exposuimus lib IV. n. 33—35.

01. - Quaestiones. Qu.er. 1° An Eucharistia in re vel in voto sit medium necessarium adultis ad perseverandum in gratia ?

Resp. Controv. Multi negant; quia prasto sunt alia media, ncc ostendi potest luinc efTectum dari per solum Eu-eharistiam, cum ea non sit unicus cibus animaj. Ita Suar. Vasq. Lugo, Bonac. Laym. S. Bonav. etc.

Sed communius ct verius affirmant; probatur tum ex verbis Christi: »Nisi »manducaveritisquot; etc.; tum ex ratione, siquidem hoc Sacramentum institutum est tamquam spiritualis cibus , proinde, sieut vita corporis nequit din conservari sine cibo materiali, ita nec vita animaj sine hoc cibo spirituali, saltem in voto, et explicito quidem in eo, qui necessi-tatem hujus Sacramenti advertit. Ita S. Thomas, Soto, Gonzal. Cornej. Labat, Salm. etc. (n. 193.)

Ciuterum, Snare/. ¹ et Lugo ² conce-•lunt hoc Sacranientum moraliter esse

\' Disp. 50. sect. 2. 11. 16.

\' fisp. 3. n. 48.

necessarium ad perseverandum in gratis, adeo ut, qui voluntarie din abstinet ab Eucharistia) perceptione, vix possit diu perseverare in gratia. Ratio, quia hoc Sacramentum per se est institutum ut conferat homini singulare auxilium ad cavenda peccata, et perseverandum in gratia; ergo, cum ha3c res sit adeo dif-ficilis, et homo nimium fragilis, facile lapsurus est, si negligat hoc medium; pnesertim quia verendum merito est, ne Deus illi subtrahat auxilia congrua ad operandum, utjiote scienti et habenti media opportuna, et illorum usum ne-gligenti. Hiec doctrina non admodum dillert a secunda sententia.

(jU/EU. \'2° Quando ohligot prceeeptum divinum com municandi ?

Itesp. Per se ohligat 1° iu periculo mortis; quia a) ex antiquissimis C011-ciliis et Pontificibus constat, semper ab EcclesiA diligentissime curatum esse no moribundi sine Viatico decedant, ut patet ox Cone. Nica\'no can. 13., ubi Viaticum dicitur necessarium ; unde me-rito colligitur earn consuetudinem in Christi mandalo esse fundatam; b) obligatie communicandi tum certe urget, cum necessarium putabitur; nunquam autem potest major esse necessitas hujus cibi, quam in articulo mortis, ex quo pendet astern it as, et imminet ultima lucta cum hoste. — \'2° Pluries in vita; quia, sieut non satis est eorporalern cibum semel in vita sutnere, ita neque spiritualem, quandoquidem calor concu-piscentia! et fomes peccati non minus debilitant animoe vires, quam naturalis calor vires corporis. Quoties autem hoc Sacramentum suscipiendum sit, Christus nou determinavit, sed reliquit determi-nandum ab Ecclesia; unde implendo prajceptum Ecclesia; qiiisque simul satis-facit pr;ccepto divino.

Per accidens oritur obligatio adCom-munionem, si quis tam gravem et diu-tnrnam patiatur tentationem, ut ad illam superandam hujus Sacramenti auxilium necessarium existimet. Hoc tarnen censet Suarez rarissinie evenire posse, cum sufficiant alia remedia, puta orationes, pcenitentiie, fuga occasionum, etc. — Casu porro, quo Commimio esset necessaria, homo cam omittendo 11011 peccaret contra illius prajceptum, sed contra virtutem, adversus quam teuta-tur. (n. 295.)

52 UB. VI. T

QU/KR. 3° Qmndonam incipiat obli-galio Viatici?

Ih\'sp. Cum piimum (|uis in probabiii mortis periculo est constitutus; v. g. in-firiTius, qui gmviter decumbit cum siguis mortiferis, vel cum periculo destitutiouis sensuurn ; qui periculosum conflictum aut periculpsam navigationem aggressurus est; mulieres, quiu prima vice parturiimt, et iu tenella mtate aut imbecilla cor-poris constructione constitutas simt, aut qiiiü cum periculo eniti consueverunt. Jtu comnmnilnr. (11. A. n. 19.)

Qu/KR. .4° A n ianeatuv quis suscipere Viaticum, inslanle mortis periculo, si paucis ante. diebus ex devotione com-municavü ?

Hesp. Controv, \'l^a Senteritia connnu-uior negat, etiamsi Cointnuuio praeces-serit octo circitei\' diebus; quia finis pr.x\'cepti est, ut per Communiouern homo se ad transitum ex bac vita prse-paret, quod satis assequitur paulo ante mortem communicaiido; is ergo sensus prajcepti esse videtur. Ita Suar. Lugo, Laytn. Rone. Soto, etc. — Haec sententia est satis probabilis, sattcili si periculum mortis naturaliter accidat; quia tunc in brevi illo tempore aritecedenti jam mo-I raliter ca\'pit imrninere, quamvis fuerit ignoratum.

\'2¹¹ Sententia probabilior affinnat; quia prseceptum praecise obligat instante pe-liculo mortis; atqui non potest satis-lieri prrecepto, antequam illud incipiat obligare. Nee obstat i\'atio prima) sen-tentiaj, quia, si valeret, sequeretur eum, qui pridie Palmarum communicasset, non teneri ad Commuuionem Pascbalem, quod nemo concedet. Ita Vasq. Pal. Concin. Cont. Tourn. Salm. etc. («. 285.)

Qu/icu. 5° Si ([ids mane in ecclesid communicavit ex devotione, et per dietii incidit in mortis periculum, ita ut prudentcr timeatur ne ed ipsa die interèat, aid saltern. Viaticum recipere amplius nequeal, num debeat ant -fion-sit eddem die iter am communicare per modum Viatici \'!

Hesp. Tres simt sententioo, omnes probabiles. i^a Sententia affirmat; quia maue non potuit satisf\'acere prsccepto, (piod nondum urgebat. Ita Hurtad. Peliiz. JJicast. etc.

tJ⁸ Sententia negat; quia ex imii pai\'te pei\' Communionem lactam paulo ante mortem satisl\'actum est prtucepto com-

ACT. IV.

municandi in fine vitoe; ex alter^ parte nemini licet bis endem die communicare. Ita Suar. Lugo, Conine. Laym. etc.

;5^a Sententia docet eum posse, sed non teneri. Ita Gobat, Marin. Rone. etc.

Integrum est Parocbo , inquit Bened. XI V, I lane tertiam senteutiam amplecti.

Csoterum probabilius videtur S. Al-pbonso distinguendum: 1° potest communicare, imo, juxta probabiliorem sen-tentiam in pnocedenti (jusosito relatam, tenetur, si periculum ex causa extrin-secd proveniat, puta ex vulnere, ex lapsu, ex indigestione, ex perfrictione; quia time revera nondum communicavit in mortis periculo constitutus; 2quot; non potest, si ex causa intrinsecd oriatur, puta ex apoplexia, ex anevrismo; quia tunc jam aderat mane mortis periculum, etsi ignotum. (n. 2iS5.)

Quxer. (i⁰ Quas personas obliijet hoc prceceptum?

Hesp. 1° Certo obligat omnes adultos baptizatos, qui ratione uti possunt; quia sunt capaces Sacramenti et effectus ejus, et possunt ad illud recipiendum . per proprium actum disponi. Unde pueris, qui jam sunt rationis compotes, dari debet Communio in mortis articulo; quia ex una parte pueri in illo periculo coustituti tenentur ex prtocepto divino communicare, ex altera vero parte uti-litas Eucharistiic tunc majorem disposi-tionem uon oxposcit. Extra mortis periculum, pueri incipiunt obligari piu¹-cepto divino, ea a\'tate, qua Ecclesia) pnccepto obstriugi incipiunt, prout dixi-nius lib. IV. n. 3.\'1. Ita eommuniter.

\'2° Non obligat parvulos et perpetuo amentes, ut deiinivit Cone. Trid. sens. 21. can. 4. Ameutibus aucem , qui ali-quando rationis compotes fuerunt et cbristiane vixerunt, dandum est N\'iati-cum in mortis articulo, quando non est periculum irreverentiie ; cum enim ante amcntiam implicite saltem hoc Sacra-mentum petierint, eo ipso acquisiernnt jus ad illud. Excipe proiude casum, ipio talis homo certo pricsumatur in amen-tiam incidisse penitus irnpucnitens. Ila eommuniter. (n. ;i01. 1302.)

Quter. 7° Quando concedenda sil Eucliaristia scmifaluis , deliranlihus, surdis-mutis, epileptieis, et obsessis

llesp. 1quot; Semifatuis, si sciaut distiii-guere liunc cujlestern cibum ab aliis, danda est tantum Communio pnecepla.

scil. in articulo mortis ol lompnrc pas-clmli.

\'2° Idom diceiidiim il(! snrdis-mutis: attamen, si i.sti prtoditi sint meliori dis-posltione, sncpius possunt communicare. Vorum surdis-mutis simnlque coacis a na-(ivitate, omnino neganda est Commnnio, nisi in aliquo Instituto instructi fuerint. ()!„ 3Ü.{.)

liquot; Uelirantibus potest dari Viaticum, si communicare valeant sine periculo irreverentiaj. Optima praxis est, ut ante detur indrmo particida non consecrata, et sic apparaat an possit decenter su-mere Kucharistiam. (n, 292.)

4° Epilepticis neganda est Commnnio in paroxismo tantum. Similiter ohsessis a dajinone, quando non sunt sni compotes: caeterum expedit, nt isti pluries m anno, juxta Confessarii prudentiam, communicent, cum Eucharlstia speciale

tsubsidium sit ad du\'mones arcendos. (n. 303.)subsidium sit ad du\'mones arcendos. (n. 303.)

Qu/EH. 8° An Commnnio concedenda sit capite damnatis?

Rasp. Affirm. , si rite dispositi sint; sunt enim tunc in articulo mortis , quo obligatpraiceptum divinumCommunionis. Conlirmatur ex Kpistola S. Pii V, qui contrariam praxim improbat. — Potest porro reus laudabiliter communicare ipsi\\ die ultimi supplicii, modo Commnnio per horam praocedat exsecutionem. (Lib. 3, n. 370.)

Qu/Eii. 0° Quid faciendum sit, si in-firmus Viaticum sacrilege suscepit?

Kesp. Cum infirmus prïccepto Viatici non satisf\'ecerit, tenetur adliuc illud implere, quatenus lieri possit sine periculo infamia). Hunc in finem alia die illi dandum est Viaticum, pnetexendo Comrnunionem ex devotione. Quodsi tempus ad id non suppetat, vel si hic modus non satis provideat famao in-. firmi, videtur adesse ratio sufficiens ad Viaticum clanculo def\'erendum. Hóe in casu etiam Conf\'essarius Regularis posset Viaticum clanculo deferre ad inlirmum, ne liujus saci\'ilegium prodat. Recole dicta n. 85. qu. 3.

ARTICULUS If.

FUEQUENTATIO COMMUNIONIS.

0\'i. — Quemadmodum praDceptum grave solum cogit ad Communionem annuam,

sie, etiam solum probibet duplicem Com-nuniioneni in eadem die; attamen nimia 1\'requentia potest esse culpa venialis, ob defectum debita; dispositionis ac reve-rentiie erga Sacramentum. Quare super-est explicandum, quibus expediat fre-quentem Communionem concedere, quibus negare.

PriEnotandum est, quantum ad banc materiam, triplicem distinguendam esse Communionem: 1° hebdtmiadnria t n, qu re ordinarie snscipiturseniel in bebdomada; 2° fiwiuenlcin, qiue pluries in hebdo-madsl percipitur; 3° quotidianam, (juoc quotidie, una die forte dempto, recipi sol et.

93. — Principia. I. Frequentia Com-munionis definieuda est attendendo tum ad utilitatem suscipientium, tum ad re-verentiam debitam Sacramento. Constat ex Trid. sess. 21. cap. 2. ubi ait in Sacramentorum dispensatione Ecclesiam spectare ad utilitatem suscipientium et ad Sacramenti venerationem.

Propterea ex una parte ususfrequens vel quotidianus Eucbaristice semper fuit in Ecclesia approbatus; quare Conc. Trid. sess. 13. cap. 8. ad frequentiam Cominunionis hortatur, et sess. 22. cap. (i, optat ut in singulis Missis fideles adstantes communicent. Ex altera parte, apud imperfectos et tepidos nimia frequentia adimit paulatim diligentiam pneparationis, et consequenter fructuum ubertatem, qua; datur pro mensura dispositionis ; solet quoque parere contemp-tum quemdam Sacramenti, Communio-uemque ipsam abire in consuetudinem torpori admixtam. Undo sapienter docet S. ïliomas,\' quod si ipiis experiatur ex frequenti Communione fervorem amoris augeri, et reverentiam non minui, de-beret frequenter et quotidie communicare ; si autem sentiret ex frequentia reverentiam minui, et fervorem non multum augeri, deberet a frequenti Communione abstinere. («. 25i.)

11. Frequentia Cominunionis, queo cuique expediat, relinquenda est judicio Confessarioruin. Constat ex Trid. sess. 23. cup. 18. raf., et ita diserte pro-nuntiat Decretum Innocentii XI 12 Febr. \'1079, ubi additur Confessarios ex conscientiarum puritate, et frequen-

\' In 4 dist. ia. qu. 3. art, i. qu, 2,— Summa, p. 3. qu. 80, a. 10.

tko l\'ructu, et ad piotatciii processu, regulam sumere dobere augentU vel mimiendi usum Communioiiis. (n. \'254.)

Secundum lia;c principia statuuntur sequentes regulco.

94. — Regulse. I. Communio hebdoma-daria, et, occurreute aliquo festo , bis in hebdomad^, i)erniitti et suaderi po-test omnibus, qui peccata mortalia evitare solent. Ratio est, quia ex unü parte peccata venialia non impediunt Sacramenti ellectuni, ex altera vero non est exiguus ejusdem fructus prceservatio a peccato mprtali.

Attamen, si ejusmodi poenitentes peo catis venialibus deliberatis assueti sint, ijuiu ulla emendatio aut emendationis (lesiderium appareat, expedit illis ali-quando Comrnunionem interdicere, ad majoretn de culpis suis horrorem ij)sis incutienduin, majoremque erga SS. Sa-cramentum reverentiam insinuandam.

II. Communio frequens permitti et suaderi potest fidelibus, qui immunes sunt ab affectu voluntario ad peccatum veniale, ita ut culpas veniales deli-beratas ut plurimum non admittant, orationi mentaii vacant \', sensus ac passiones mortificant; qui proinde ad perfectionem aspirant.

III. Communio quolidiana concedenda est animabus, qua;, ultra immunitatem ab affectu ad quodvis peccatum veniale, multum incumbunt orationi rnentali, pravas cupiditates maxima ex parte domuerunt, magnoque Cornmunionis de-siderio feruntur.

Expedit tarnen 1° regulariter demere unum diem in singulis hebdomadis, juxta praxim prudentium Directorum; \'2° pri-vare subinde poenitentes Communione, ob justam nempe causam, puta j)roba-tionis, mortificationis aut castigationis.

Quodsi postea dignoscat Confessarius pccnitentem, non obstante frequenti Communione, nihil proficere in via perfec-tionis, voluntatemque habere venialibus inlnerentem, imminuenda erit frequentia Cornmunionis. {Prax. Conf. n. 148— 155. H. A. Append. I. n. 28—ÜG. Vera

Sponsa. cap. 18. $ Ileajions. ilc, freq. Commun. ¹

Notandum denique, Communionem menstruam nulli nou esse magnopere exoptandam, cumprimis vero juveni-bus, utpote (piie medium ef\'ficax est ad perseverandum in gratiil.

95. — Quaestiones. Qü^eb. 1° Qttomodo aycre debeat Confessarius Religiosorum, quoad frequentiam Cornmunionis?

Hesp. Hac de re legitur in Decreto Innocent. XI, 12 Febr. 1()79: sMoniales «quotidie sacram Communionem petentes «admonendte erunt, ut in diebus ex earum »Ordinis instituto pnestitutis communi-»cent. Si qua3 vero puritate mentis eni-»teant, et fervore spiritus ita incalue-»rint, utdignte frequentioriaut quotidiana »SS. Sacramenti perceptione videri posssint, id illis a Superioribus permittatur.quot;

Contra, si qui indigni sint, qui diebus ex Regula pnestitutis comrnunicent, Confessarius imminuat numerum Communio-num; dummodo tarnen vitari possit peri-culum notie, si indignitas ha^c occulta esset.

Qu/KU. 2° Quantum temporis gra-tiarum aclioni post Communionem im-pendendum sit\'/

Hesp. Postulat S. Alphonsus, ut ii, qui frequenter communicant, saltern semihoram ei impendant. [Prax. Conf. n. 155. in fine.)

Cseteri fideles saltem pei quadrantem gratiis agendis immorentur; est enim tune prteclara opportunitas impetrandi gratias.

ARTICULUS III.

dispositiones necessari/e ad communionem.

Est dispositio necessaria c.x parte aniiruc et ex parte corporis.

¹ Doctrina S. Alphonsi in hie materia ali-quantum discrepat a doctrinA, quam trailit S. Franciscus Salesius in Instit. ad vit. devot, Jiart. 2. cap. 20. Hie enim Communionem hebdomadariam ceu frequentem ajstimat, et alt;l eam exposcit immunitatem al) affectu ad peccatum veniale , magnumque Communioiiis ile-siderium. At S. Alph. in cit. Kesponso osten-dit hujus discrepationis causam esse auctori-tatem cujusdem sententia\', quffi eo tempore S. Au-gustino adhuc adscribebatur, et quam postea compertum est nou esse S. Augustini; unde concludit quod si S. Franciscus id novisset, isti auctoritati non cessisset. Cteterum S. Franciscus approbat, ut Confessarius concedat pr®-fatis fidelibus pluries etiam in hebdomadl communicare.

■ § I. Disposilio nnimfi\'.

!)(j. — Ex dictis n. 20. constat impi\'imis necessanuin esse stutnm gratiue; lt;|ua! quidam necessitas inajorem vim haljot in hoc Sacramento, quia ipse tons gi\'atia) in eo continetur, qui est i\'es maxime sancta, et idee sanctius quam ccctera Sacramenta tractari (lel)et. Kc-cipere ergo lioc Sacramcntum cum consciëntie peccati vnortalis, ingens est sacriiegium; 1quot; ob sanctitatem Sacra-men ti; quam rationem assignat Apostolus I Cor. XI. 29: ;)Qui manducat et ))l)il)it indigne, judicium sihi manducat sot bibit, non dijudicans Corpus l)o-»itiini,quot; i. e. non discernens ipsum ab aliis cibis; 2° ob signilicationem ejus; significat enim unionem et amicitiam cum Cliristo ejusquc membris; qui au-tem est in peccato, non habet hanc unionem; ergo, quantum in se est, falsam reddit signilicationem liujus Sa-cramenti, quod est gravis irreverentia; propterea comparatur lioc peccatum cum peccato Judic, qui oseulo tradidit Christum; nam uterque Cliristo in propria ejus persona pra;bet faisum ami-citia; signum.

Superest expendenduin, quomodo liomo debeat se disponere ad gratiam, utrum nempe suf\'ficiat contritio, an vero re-quiratur Confessio.

97. — Princlpla. I. Nullus sibi conscius peccati mortahs, quantumvis contritus sibi videatur, absque prtemissA sacra-meutaii Confessiono ad sacram Eucba-ristiam accedere debet. Ita Cone. Trid. sess. 13. cap.\' 7. et can. 11.; Apostolus enim (licit loc. cil. v. 28; «Probet se-sipsuni homo, et sic de pane ilio edat, ))ot do calice bibat;quot; Ecclesiie autem consuetudo declarat, inquit Trid., Con-fessionem esse earn probationem neces-sariam.

II. Licet accipere Eucliaristiam,\'pne-missa sola eontritione absque Confes-sionc, quando urget necessitas commu-nicandi ant celebratuli, et deest cojiia Confessoris. Ita Trid. loc. cil.; ratio est, quia priecepta positiva non obligant cum gravi incommode.

III. Sacerdos, qui in pnefato casu absque prievia Confessione Missam ce-lebraverit, ex pnccepto Ecclesiie quam-primum conliteri teuetur. Ita Trid. loc, cil,

!)8. — Quaestiones. Qllkd. 1° An jmn-caplinn prmutillendi Coitfcwionein unie CommunioneiH sit divinum vel eccle-siasticum ?

Resp. Communis et vera sententia, contra paucos, doeet praiceptum hoc esse divinum. Ratio est, quia ex una parte constat do pnccepto Christi pne-mittendi probationem, cum Apostolus ea, (juije de hoc Sacramento tradit, a Domino se accepisse testetnr; ex altera parte. Concilium non (licit Ecciesiaiu hoc jus inlroduxiase, sed declarasse tantum; undo colligitur illnd esse juris divini. Neque obstat pneceptum proba-tionis vocari a Concilio praeceptum Paul\'; nam Pauli est tamquam promulgato-ris. (n. 250.)

Qu/EU. 2° Si quis post Confessione))! recovdelur alicujus peccati morlalis inculpahiliter oblili, an teneatur ante Communionem illud conjiteri\'?

llesp. Controv. l^a Sententia eommu-nissima aflirmat; quia verillcantur verba Concilii, est nimirum conscius peccati mortalis non confessi; insuper sic ex-plicatur prasceptum ab universali Ec-clesire praxi. Ita Lugo, Suar. Dian. Tambur. Bonac. Croix, Salm. etc.

2^a Sententia valde probabilis negat; quia, qui Confessionem Communioni pracmisit, implevit prieceptum Conles-sionis, vi enjus peccatum oblitmn est indirecte remissum, et pecnitens pro-batus exsistit, justificatus nempe non per solain contritionem, sed per Confessionem. Praxis autem iidelium, quce op-ponitur, non est habenda ut regula certa obligationis, setl potius ut jiiuset lauda-bilis usiis, (pii snadendus est quoties causa aliqua alind non suadeat. ita Cont. Tourn. Pontas, Garzia, Regin. Piuqios. Arriag. etc. (n. 257. H. A. n. 23.\')

Qu/ER. 3° An praifatus homo, si conjiteri vel nequeat vel nol it, teneatur ante Communionem actum contritionis elicere?

Ilesp. Communiter negant DD.; quia supponitur esse in statu gratia; per Confessionem lactam; ergo non est fun-damentum unde et ad quid contritio re-quiratur: non ex pnecepto, quia nullibi invenitur; uon ad delendum peccatum, quia jam deletum est. ()i. 2.gt;7.)

Qu/Eit. 4° An duhitans nurn sit in gratia possit communicare!

Hesp, Dist, 1° Si quis dubitet num

graviter peccavorit, potest, non pni;-missil Confessione, ad Communionem accedere, ot sufficit quod praimittut contritionem. llatio, quia pnnceptum probationis, ratione cujus proocepta est Confessio, \\it declaravit Trid., ligat solos conscios, qui nempo eerte sciunt se mortale commisisse, quod nondum con-fessi sunt, ut idem Trid. deciarat; undo pnoceptum prohibens non incipit pos-sidere, nisi postquam lioino sit sui pec-cati conscius. — Cccterum in praxi om-nino suadenda est Confessio, propter conscientiao tranquillitatem. Exeipe tamen eos , qui sunt timoratfe conscientias, et non solent lethaliter peccare; lii enim in dubio certe credere possunt se non graviter peccasse, quia ex communiter contingentibus prudens depromitur pran-sumptio; unde neque ad actum contri-tionis tenentur.

\'2° Contra, si quis certus sit de peccato comrnisso, non potest communicare, nisi certus sit se per Confessionem recupe-rasse gratiam; quia tunc possidet in eo prncceptum prohibens. (n. 475. 47(). H. A. n. 34.)

Qu/KU. 5° Quce necessitas excusel a praimittendd Confessione ?

lies p. Excusat 1° periculum mortis, quando scil. moribundus, nisi consecretur bostia pro eo, esset decessurus sine Viatico.

2° Periculum infamice ant scandali, v. g. si quis jam sit in scamno coinmu-nicantium, a quo recedere non valet sine nott\\; similiter si, allato Viatico ad infirmum, tempus non suppeteret ut Confessio compleretur sine periculo in-famiic; quo casu Sacerdos, audito ali-quo peccato, debet moribundum absol-vere, imponendo ei ut postmodum integram confessionem faciat, eique Communionem praebere. — Sedulo autem bic advertendum est, scandalum tunc dari, quando datur occasio detrahendi vel temere judicandi; non vero, quando datur solum occasio admirationis. Pnc-terea, quando quis potest alia via infa-miam vitare, aliam excusationem aflc-rendo, cessat necessitas.

3° Necessitas absoluendi inchoaturn Sacrificium , ut si quis, incocpta jam Missa, recordetur se commisisse pecca-tum mortale, et non esse confessum, vel si in ipsomet actu Sacrificii illud committat, v. g. pravo consensu, dubi-tatione contra lidem. Et quidem, si id contingat post Consecraiionem, debet elicere actum contritionis sine Confessione, et prosequi Missam; quia ihiii licet Sacrificium jam substantial iter in-choatum interrnmpere: si vero aulc Consecrationem, debet accersero Con-fessarium, si adsit et absque nota fieri possit, ut breviter confiteatur; quia ilia prior pars Miss;o est extrinseca Sacri-ficio, et ideo ex rationabili causa intor-rumpi potest, sicut fieri solet per con-cionem. Quod si in posteriori casu con-literi nequeat, dubitatur utrum Missam deserere teneatur? Plures negant; sed alii probabilius affirmant, si sine notA fieri possit, quod vix eveniet; quia sic statuit Missale de defect, tit. 8. n. A. et 5. Dico: probabilius, non certe; quia certum non est Rubricam sub verbo debet imponere prsoceptum grave.

4quot; Obligatio ex officio celebrandi Missam, ut populus ei intersit, dum-modo non adsit alius Sacerdos qui cole-bret, aut celebratio omitti nequeat sine infamise periculo. Hie casus respicit Pa-rochos ; siquidem aliis Sacerdotibus non licet absque Confessione celebrare, ut alii Missam audiant; quia, cum populus non peccet omittendo Missam dum iml-lus est qui celebrat, alii Sacerdotes nullam habent obligationem celebraiuii. (?i. 2G0—203. H. A. n. 24. 25.)

Qu/EH. 6quot; Quando nam deesse censea-tur copia Confessarii?

Rasp. Quando ex una parte vel iini-lus approbatus prasto adest, vel non adest nisi idiomatis ignarus, aut talis, cui sine gi\'avi damno proprio aut alieno confiteri non possit; ex alteri\\ parte Confessarius absens sine magna difiicul-tate adiri nequit.

Magna dif\'ficultas ocstimanda est, s)icc-tatis turn debilitate, a\'tate, et negotiis personae, turn circumstantiis tempostatis, brevitatis temporis, distantioe. Ut porro distantia excuset, alii requirunt duas leucas, alii unam tantum; sed melius id judicanduni est ex adjunctis; unile aliquando, spectaüV debilitate Sacerdotis, aut infamise sive scandali periculo, vel brevitate temporis in quo celebrare debet, poterit excusare etiam distantia 50 passuum. («. 204.)

Qu/KR. 7° Quid, si Sacerdospeccatum reservatum commiserit, et non adsit Confessarius facilitate absolvendi pva:-dihts ?

Res p. Dist. 1° Si, prajter rescrvaturn, nnn habeat iiliud peccatum mortalc, non tenetur confiteri, dmnmodo actum con-tritionis perfecta) ellciat.

\'2° Si vol aliud peccatum mortalc lia-Ijeat, vel se non esse contritum existi-mot, tenetur ad confessionem, saltern peccatLnon reservati. Consule dicenda ii. qu. 5. et 0.

(ju.KK. 8° An deesse censeatur copia Confessarii, si nullus adsit nisi fami-liaris, a pud quern confiteri ct quocum deinceps conversari pcenitens erubescit?

Resp. Negat.; quia prtcfaturn incom-modum est intrimece adnexum conf\'es-sioni, unde, quemadmodum liujusmodi verecundisc incommodum non excusat a pnccepto integritatis confessionis, sic nec etiam a prajcepto confessionis. (Spor. pnrt. \'2. n. -484. Gury. Cas. constquot;, n. \'287. \'288. Lehmkuhl. vol. \'2. n. 151.)

Qu/EH. 0° Quomodi) intelligendum sit prmceptum a Cone. Trid. Sacerdotihus impositum, conjitendi quamprimum 9 Resp. Duplex hac de re propositio damnata est ab Alex. VII, scil. JiS: «Mandatum Tridentini factum Sacerdoti, «sacrificanti ex necessitate cum peccato »niortali, confitendi quamprimum, est «consilium, non pneceptum.quot; 39: sllla «particula quamprimum intelligitur, cum ))Sacerdos suo tempore confitebitur.quot;

Porro communiter DD. dicuntsufficere quod Sacerdos intra triduum confiteatur; quia, cum hoc pncceptum sit tantum ecclesiasticum, illud quamprimum mo-raliter debet intelligi, prout intelligitur in aliis legibus bumanis, ubi illud verbum, aut aliud simile, ex communi in-terpretatione ad spatium trium dierum extend itur. Verumtamen aliquando per accidens Sacerdos ille teneretur conli-teri oadem die, imo forte eadem horê, pnta si tunc Confessariurn liaberet, (juo postea per plures dies carebit, vel si eras oadem necessitas urgeret celebrandi, nec posset Confiteri. {n. 200.)

Qu/EU, 10° An teneatur confiteri quam-primuni celebrans post Confessionem, in qua, inculpabiliter oblitus est alicujus peccuti mortalis?

Resp. Si meminerit post celebrationem, utiquo non tenetur; quod ipsum proba-bilitcr dicendum, etiamsi in MissA post Communionem recordetur; quia non celobravit conscius peccati, ut requirit frid. — Si vero meminerit cmte celebrationem , multi attirmant eum teneri; sed probabile est eum uon teneri; quia nec iste dici potest celebrasse conscius peccati sine pnevia Gonfensione, prout dictum est in qu. \'2. (n. \'207.)

Qu/EU. II⁰ An celebrans non eon fes-sus, qui post Consecrationem recordatur peccati, teneatur confiteri quamprimum?

Resp. Controv. Alii affirmant; quia tunc vere celebrat conscius peccati sine Confessione propter urgentem necessita-teni, quod est totum a Trid. requisitum. Ita Suar. Bonac. Regin. Molfes. etc.

Alii vero probabiliter negant; quia Missalc de defect, tit. 8, diverse modo loquitur de Sacerdote, qui ante celebrationem, et de eo, qui sub celebratione babet conscientiam peccati mortalis: nam in primo casu jubet ut conteratur et postea quamprimum confiteatur; in secundo autem casu solum exposcit ut conteratur cum proposito confitendi, quin adjungat quamprimum. Ita Vasq. I\'r.Tpos. Dian. Pelliz. etc., et probabile censet Lugo. {n. \'207.)

Qu/eu. \'I\'2⁰ An teneatur confiteri quamprimum Sacerdos sacrilege celebrans, qui nempe sine necessitate ex malitid celebrat absque Confessione prnemissd 1

Resp. Negat.; tum quia Concilium solum loquitur ile illo, qui necessitate urgente hoc facit; tum quia adest di-versitas, nam hoc praoceptum ordinatur ad metum incutiendum iis, qui prsctextu necessitatis celebrandi diu difTerre possent Confessionem, posito autem hoc novo pnccepto, diligentius querent Confessariurn : illis autem, qui ex malitid id faciunt, non esset utile, sed occasio certa novi peccati absque spe fructus; illi enim qui, contempto praocepto di-vino, audent in peccato scienter cele-brare, facilius ecclesiasticum contemnent pricceptum. Ra communissime el verius, contra nonnullos.

Advertendiim tamen, Sacerdotem, qui, urgente necessitate, et deficiente Lon-fessario, absque Confessione celebrat, licet non prajinittat contritionem , com-prehondi pnccepto confitendi quamprimum; quia verba pnocepti non ilistiu-guunt inter Sacerdotem liabentem vel non liabentem contritionem, sed loquun-tur de quocumque Sacerdote nou pragt; mittente Confessionem oh necessitatem. (n. \'200.)

Qu/Er. 13o An prcvfatum praxeptum

Tridentini confilendi qnamprimum ohli-gcl eliarn laicon?

Ttesp. Communissime et pt\'obabilius negatur; quia, cum Concilium nominet Sacerdotes, de illis praecise intelligeiKlum est; deinde ratio (iifl\'erentiio est, quia eo ipso, quod lucc necessitas frequentius accidat Sacerdotibus, merito liac obiiga-tione pi\'ajveniuutur, ne facile Conf\'essio-nem prajtermittaut. (n. 2(38.)

Qu/EU. \'14° An recipere Eucharisliam in peccato veniuli, sit novum veniale?

Resp, Dhl. 1quot; Accodere cum peccato veniali Jiabiiuali , probabiliter non est peccatum; quia est potius defectus per-iectic revereutiao, (juam positiva iirevo-rentia; non est autern ab liomine fia-gili exigenda summa diligentia vel per-lectissima dispositio. Ita Suar. Vasq. Soto, Salm. etc., contra Layman. Cone. Dicast. etc.

2° Accedere cum peccato veniali ac-tuali concomitante, v. g. ob vanam glo-riam, cum voluntaria distractione, pec-ciitum est; quia est aliqua positiva irreverentia. Ha communiter el verius, covIra nonnullos. (n. 270.)

Qu/EB. 15° An veniale peccatum ac-luale impediat fructum Sacra ment i 9

Jiesp. Longe communius negatur, et dicitur peccatum veniale nou impedire proecipuum elTectum Sacramenti, nempe augmentum gratia), quamvis impediat aliquos eflectus, prucsertim fervorem charitatis. Ratio, quia peccatum veniale non pugnat cum gratia habituali, neque cum quocumque augmento ejus; ergo neque impedit illud; deinde, qui accedit in gratia, digue accedit, ergo recipit elTectum Sacramenti. Ad hajc, si peccatum veniale esset obex gratiie, seque-retur, accedere ad Sacramentum cum tali dispositione, esse peccatum mortale ct indignam sumptionem Sacramenti; quia accipere Sacramentum, ponendo obicem principali effectui ejus, est gravis irreverentia et abusus Sacramenti. Ita S. Thom. Suar. Lugo, Vasq. Sylvius, Soto, Gonet, Tourn. etc. (n. 270.)

§ 11. Dispositio corporis.

Ex parte corporis requiritur 1° capa-citas communicandi, 2° decens corporis habitus, li⁰ carentia inquinamenti, sen corporis munditia, 4° abstinentia cibi et potus, seu jejunium.

Punctum 1.

Capacitas communicandi.

9!). — Ut quis capax sit ad recipien-dam Eucliaristiam, opus est ut sacram Hostiam degiutire, ct in stomacbo re-tinere valeat.

Primo requisite obstare jiotest tussis assidua: si namque ita assidua esset, ut non permitteret Hostiam in stonm-chum descendere, ob reverentiam ab-stiuendum esset a Communione, uti habetur in Rit. Rom. lit. 4. cap. 4. n. 4. Si vero tussis non adeo contiuna sit, nou impedit Communionem; quia, etiamsi pblegma plerumque extussiatur, non est tamen pei\'iculuin rejiciendi sa-cras species, cum via pblegmatum non sit ccsophagus, seu via cibi et potus ad stomachum, sed aspera arteria, seu via respirationis ad pulmones.

Alteri requisite obstat pericuhnn co-milns; si is enim timeatur, j)otius est omittenda Communio, quam permittenda tanta indecentia, ut trad it Rituale loo, cit. Idcirco 1° quando ajger jugivomilu laborat, nou i)otest commuuicare, nisi saltem per sex boras ab illo liber sit, aut nisi aliunde constet pericidum vo-mitüs cessasse. lu dubio autern num mger Hostiam sit revorniturus , non licet ei Communionem prajbere; (jnia reverentia Sacramenti praeponenda est utilitati infirmi, 2° Si vomitus proveniat ex cibo, quotiescumque infirmus enm sumit, debet prins experimenti causil dati ei liostia nou consecrata; quam si retineat, potest ei dari consecrata. (n. 292. H. A. n. 20. 21.)

Punctum Ij.

Decens corporis habitus.

100. — Quoniam debetur Sanctissimo buic Sacramento non solum interna, verum etiam externa veneratio et ado-ratio, necesse est ut is, qui ad illud accedit, iu ipso habitu et actione corporis reverentiam ac devotionem prsc se ferat. Ideo monet Rit. Rom. lit. 4 cup. i. n. 3. 4: »Omnes ... uti\'oque «genu flexo Sacramentum huniilitei\' sadorent, ac reverenter suscipiaut, viri, «quantum fieri potest, a mulieribus se-»parati, Moaeantur prceterea conmiuni-

üicantes, ut, sumpto Sacramento, non xstatim ab Kcclosid, discedant, aut collo-ïquantur, nee statim vagis oenlis (;ir-jicumspMant, ant exspuant, neque dn ))libro statim orationes recitent ,,no Sa-scramenti species de ore decidant: sod, )K|iia par est devotione, aliquantisper «in oratione permaneant, gratias agen-«tes Deo de tarn singulari beneficio, «atijno etiam de sanctissima passione »Domiiuci\\, in cujus memoriam boc »mysteriiim celebratur ot sumitur.quot;

Exinde 1° debent mulieres ad Com-munionem modeste accedere, pcctore coöperto, et sine vano ornatu: si qua nimis immodeste accederet, ei ncganda est Communio.

2° Congruit ut milites, depositis ar-mis, ad sacram mensam accedant; nulla tamen lege ad id obligantur.

1]° sSi Sacerdotibus vel aliis ex Clero sdauda sit Communio, iis ad gradus sAltaris genudexis primo praibeatur, vel, »si commode fieri potest, intra sepi-Mnentum Altaris sint a laicis distincti. sSacerdotes verocum stola communicent.quot; Ita Rit. ]{om. tit. 4. cap. 2. n. 4. llinc, quamvis communiter 1)1). excusent a mortali Sacerdotem, qui more laicorurn sine stola in ecclesia commimicaret; quia res non est admodum gravis, nec usu videtur eo sensu recejita; merito tamen non excusant a veniali, ob prtoceptum Ilitualis. («. 275. 27G. H. A. n. 58.)

Punctum III,

Corporis rnunditia.

101. — Nullum corporis inquinamen-tum per se impedit Communionem; quia extemus defectus corporis per se non pertinet ad bonitatem vel malitiarn mo-ralern. Potest tamen aliquando per ac-cidens, propter efl\'ectus aliquos ex illo resultantes, impedire Communionem, sive de consilio, sive sub veniali peccato; quia interdum corporis defectus impedit hommenx quominus possit ita se dispo-ncre, nt cum debita devotione ac re-verentia accedat. {n. 271.)

Quaestiones. Qu/Eu. 1° An pollutio, qucu prcBcedenii node accidit, sequenti die impediat a Communione!

Hasp. Disl. Iquot; Si fuerit voluntaria, adeoqup mortalis culpa, sed contritione ^et Cont\'essione expiata, impedit sub veniali peccato, propter reverentiam tanto Sacramento debitam : nisi tamen scan-dalum, regula Ordinis, vel alia justa causa exigat Communionen;, ])rout pru-dcMiti Conf\'essario videbitur, ut loquitur Missale de defect, tit. f). n. 5: »Si »prcecesserit pollutio nocturna, qiuc cau-»sata fuerit ex prweedenti cogitatione, ))quoc sit peccatum mortale, vtd evenerit «propter nimiarn crapulam, abstinendum »est a Communione et celebratione, nisi saliud Confessario videatur. Si dubium »est, an in pra;cedenti cogitatione fuerit speccatum mortale, consnlitur abstinen-»dum, extra tamen casurn necessitatis.quot; Ua communiter.

2° Si fuerit involunUtria, per se rni-nime impedit a Communione; quia externa corporis macula, cum jam sit pneterita, ad moralem honestatem nou pertinet. Idque procedit, etiamsi pro-veniat ex causa venialiter culpabili; quo casu nonnisi consilium est abstinere. Atvero, si pollutio magnam mentis per-turbationem reliquerit, esset peccatum veniale cum oa accedere ad Kucbaris-tiam; nisi tamen homo quod in so est faciat, ut eam repellat ac devote accedat, vel nisi justa aliqua causa necessi-tis aut devotionis aliud expostulot. Con-sonat Missale loo. cit. ubi lucc babet: »Si autem certum est non fuisse in «priccodonti cogitatione mortale, vel nul-»lam fuisse cogitationem, sed pollutionem sevenisse ex natural! aut ex diabolica »illusione , potest communicare et cele-»brare, nisi ex ilia corporis commotione stanta evenerit perturbatio mentis, nt «abstinendum videatur.quot; Ua communiter. (n. 272.)

Qu/En. 2° An copula conjugalis, si prajcesscrit, impediat a Communione\'?

Hesp. Dist. 1° Si copula babita fuerit cum peccato veniali, puta voluptatis causa, erit peccatum veniale accedere ad Communionem; quia id excusari ne-qnit ab aliqua indecentia. Excusat tamen quaevis bonesta causa, v. g. solem-nitas occurrens, scandalum vitandum, periculum nota;, jubiheum sive indul-gentia lucranda, specialis devotio, etc.

2° Si copula babita fuerit sine peccato, puta petita ox bonosta causa, vel reddita comparti petenti, erit consilium abstinere, nulla vet o obligatio. Ratio est, quia linis bonestus in pctitione actum omnino cohonestat, atque adeo reparat

indecentiain, quio adest in communi-cando post copulam; rcdditio autem debiti, cum sit obligatie justitiaj et proinde actus virtutis, non est quod hominem a Communione impediat. lla communiter.

Notandum denique, debiti redditionem per diem, post Gommunionem, nullam esse culpam. Idem communius consent de ejusdem petitione, addendo consilium esse ab Gil abstinere. (n. \'273. 274. II. A. n. 57.)

Qu/i;ii. 3° Quid respondere dchcal Confessarius uxori sciscitanti num de-bitum raddere leneatiirnocte ante Corn-munionem?

Resp. Dist. 1° Si uxor frequenter communicare soleat, v. g. singulis Do-minicis, respondeat eam obligari ad reddendum, no periculo exponatur pec-candi contra justitiam vel charitatem.

2° Si non frequenter communicet, sed tantum in pnccipuis testis, suadeat illi ut honestis precibus roget virum abstinere in bonorem Communionis, modo non incurrat illius indignationem. Quodsi rogatio non proficiat, debet red-dere debitum, et poterit communicare, nisi patiatur ex redditione insolitam distractionem , nee conetur eam repel-lere. (n. 274.)

Qu.icr. 4° An liceat mulieribus communicare tempore fluxüs menstrui, nut purgationis post partum?

Resp. Affirm.; consilium tantum est abstinere, si Gommunionem dillerre commode possint. Ra communiter et pro-babilius. (n. 275. H. A. n. 58.)

(jn.ER. 5° An sordes patentes corporis, v. (j. scabies, irnpediant a Communione ?

Resp. Dist. 1° Si macula brevi aufe-renda speretur, et cornmode diflerri possit Communio, reverentia postulat ut per breve tempus difleratur.

2° Si sit perpetua aut diuturna, et involuntaria, non est quod aiiquis alimo-nia coelesti privetur. Verumtamen Sacer-dos infectus morbo horrorem all\'erente, probibetur celebrare in publico, propter scandalum et horrorem populi; secreto vero celebrare potest, (n. 275. II. A. n. 58.)

Punctum IV.

Jejnnium.

Explanabimus 1° obligationem jejuni!; 2° causas ab eo excusantes.

1. Obligatio jejunii.

102. — Principia. I. Ante Gommunionem necessarium est, ex gravi pruecepto Ecclesice, servare jejunium naturale, ld est, abstinentiam ab omni cibo et potn. Gonstat ex consuetudine Ecclesia), a tein-poribus Apostolorum servata. Rationes autern congrnentiaj sunt: \'1° propter re-verentiam linie Sacramento debitam, et uttideles assuescant discernere inter hiinc sacrum cibum et alios communes; \'2\' propter spiritualem significationeni , ut indicetur lidelibus Gbristum debere esse prim urn. et primarium eorum cibum; 3° ut mens sit liberior et expeditior ad res spiriti tales et divinas tractan-das.

II. •Quicumque cibus vel potus, etiamsi sit in minimè quantitate, et sub intcii-tione medicina), si tamen per modum cibi vel potüs sumatur, impedit suscep-tionem hujus Sacramenti. Ratio est, quia pracdicta Ecclesiae cons\'uetudo pric-ceptum ita interpretatur.

Dictum est 1° in minima eliam quantitate; quia non est levitas materia; in proprio acta, in quem cadit pracceptum; non enim probibetur cibus vel |)ütns, sed Gommunio post cibum vel potum; iioc autem pracceptum simpliciter viü-latur in suo actu principali, etiamsi jejunium in parvil materia solutum sit.

Dictum est 2° etiam per modum medicinal; quia nihil refert quod id, quod sumitur, ])er modum niedicime sumatur, cum hoc pertineat ad linem extrinsecum operantis, non ad propiium actum, quem intrinsece respicit pra\'cep-turn, qui est comedere et bibere; medicina enim vere comeditur autbibitur; ergo quacumque intentione fiat, fran-gitur jejunium.

Ex hoc principio deducitur, tres con-ditiones exposci ad frangendum jejiininm naturale, lit nimirum id, quod suuiitni\', 1° ab extrinseco proveniat, et in sto-machum trajiciatur; 2° ut sumatui\'per

modum comestionls uit potationis; non autem per modum salivsc aut respira-tionis; .\'5° \'it habeat rationem cibi vol potüs, i. e., ut sit quid alterabile in stomacho. (w. 278.)

111. Jejunium hoc servandum est a priiicipio dial naturalis, i. e. a media node iis((iio ad Commimionem. Ita ex consuetudine Ecclesia).

•lO;}. — Resolutiones. 1° Non solvit jejunium, qui deglutit, etiam de industria, sanguinem deduentem e capite vel e giu-givis, aut saniem ex pustulA oris ma-nantem; quia luoc proveniimt alj iutriu-seco, et ore non sumuntur ab extrinseco. Secus vero, si quissugeret sanguinem ex digito, vel lacrymas ex oculis manantes. (», 279.)

\'2° Si quis pulverem, pluviam, nivem, muscam, casu deglutiat, non solvit je-junium; quia luec deglutitio non habet ralionem comestionis, sed respirationis. Secus vero, si bice ex proposito degln-tiret. (n. 280.)

I!⁰ Unam alteramve guttam aqurc, aut jusculi degustati, cum saliva admix-tam, prsoter intentionem deglutire, non solvit jejunium; quia non est potatio, sed deglutitio salivie. Constat etiam ex Missali de defect, tit. !). n. 3., ubi de-ceniitui\' non frangi jejunium, »si la-«vaiido os deglutiatur stilla aqua?, pneter «intentionem.quot; Contra vero, solvit jeju-nium, si quis ex proposito guttam deglutiat; quia tunc fit vera potatio. Confir-matur ex Missali loc. cit., quod, dum ad-jungit prceter intentionem, insinuat frangi jejnniuin, si ex intentione flat. (n. 27!).)

•i⁰ Solvit jejunium is, qui ante som-num mittit saccharum in os, ad emol-liendam raucedinem, si totuin non fuit ante mediam noctem liquefactum ; quia est continuata comestio. (n. 279.)

5° Non solvit jejunium pulvis tabaci siimptus per nares, si casu aliquid des-cendat in guttur , et trajiciatur; \' quia non sumitur ad modum comestionis, sed attractionis. (n. 280.)

(i⁰ Neque fumus tabaci ore haustus fi\'aiiglt jejunium, etiamsi voluntarie de-glutiatur; turn quia non est cibus nec potus, turn quia non sumitur per mo-dum comestionis aut potationis; alias dicere deberemus frangere jejunium etiam eos, qui in culina ciborum fumum exciperent. (n. 280.) — Idem videtnr di-cendum de succo seu odore camphoric, qui ad modum fumi tabaci hauritur (gallice: cigarette, de Raspail.)

1° Non fraugit jejunium tabacum aut aromata dentibus attrita, dummodo suc-cus exspuatur; imo, etiamsi prater in-tentionem deglutiatur modicum succi, saliva) inseparabiliter admixti, aut mi-iiirr;a particida insensibiliter immixta saliva); quia luoc non per modum cibi, sed per modum saliva) trajiciuntur. Secus vero, si integrum granum degiuti-retur. Omnes autcm conveniunt l.\'iijus-modi masticationem esse indeceutem ante Communionem; unde nou est im-nnmis a culpa veniali, nisi aliqua causa subsit. (n. 280. H. A, n. 40.)

8° Minime frangunt jejunium res in-digestibiles, ut capilli, ungues, metallum, lapilli, vitrum, fila ex serico aut lana, ossicula f\'ructuum omnino depurata. Contra, frangunt jejunium quajvis res digestibiles, nt cbarta, palea, lignum, fllum ex lino, cera, pulvis medicinalis, et similia. (n. 281.)

104. — Quaestiones. Qu/er. 1° An Ira-je.ctio reliquiarum cibi , qucu inter denies mamerunt ex prweedenti die, solvat jejuniumquot;?

Rasp. Dist. \'1° Trajecto involuntaria non solvit jejunium; quia non est comestio, sed deglutitio saliva), quAcum transeunt. Constat ex Missali de defect, tit. !). }). 3.

2° De trajectione voluntarid contro-vertitur. Prima sententia probabilis negat; quia neque censentur sunii per modum cibi vel potus, sed per modum saliva), neque censentur eo die venire ab extrinseco, sod ab intrinseco, ac denique censentur antecedentis ccoiiic comple-montum, non nova comestio. Favet Mis-sale de defect, tit. 9. n. 3., ubi in-distincte dicitur: »Si reliqui.c cibi ma-snentes in ore ti\'ansglutiantur, non »impediunt Communionem, cum non stransglutiaiitur per modum cibi, sed »per modum saliva,¹.quot; Ita Suar. Elbel, Quarti, Palaus, Conine. Henriq. etc.

Secunda sententia communior et pro-babilior afflrmat; quia/ voluntaria reliquiarum trajoctio 1° videtur esse nova comestio, cum ex vi prions non sequa-tur, sed nova actione voluntaria fiat; 2° non videtur fieri per modum saliva). Ergo bic videtur esse sensus liubrica) Missalis. Ita S. Tliorn. Lugo, Roncag. Laym. Vasq. Bonac. Tourn. etc.

Hinc, quamvis in hoc negotio non sit scrupulose agendum, consulendum tamen est ut reliquisu a dentibus avulsre, quic super lingua sentiuntur, exspuantur; non est autem obligatie adliibendi cu-ram ad illas reliquias e dentibus extra-liendas, autjam extractas intra oris an-gulos quaorendas, ut exspuantur, etiamsi praevideantur deglutiendaj postea; alias enim hoc pneceptum esset innumeris scrupulis et perplexitatibus obnoxium, quod certe prccsumitur Ecclesia noluisse. Ita Lugo, Bened. XIV, quorum senten-tiam S. Alph, libenter sequitur. («.\'279. H. A. n. 36.)

Qu.eh. 2° An possit quis comrnuni-carc, si ciho ante medium noctem sumpto, non dormierit, nec cibum con-coxoril 1

J {esp. Affirm, per se; quia nullojure prohibetur; constat etiam ex Missali de defect, tit. 9. n. 2. Per ace idem vero, si esset periculum vomitus, vel alterius similis irreverentke, non liceret communicare. Pra;terea tradit Missale: »Ob perturbationem mentis, ex qua de-svotio tollitur, consulitur aliquando ab-»stinendiim.quot; Hoc tamen intelligendum, nisi homo conetur perturbationem illam sive animi torporem repellere, faciendo quod in se est ut devote accedat, maxime si insomnia vel indigestie ex causa natural! provenerit, non ex intempcrantia, prout diximus de eo, qui pollutionem passus est. (n. 289.)

Qij/Kii. 3° An liceat edere et Inhere statim post Communioneml

Resp. Olim procceptum erat jejunium post Communionem usque ad Sextam; sed hoc prajcepturn jam dudum abro-gatum est. Cscternm oportet regulariter post Communionem aliquo tempore a communi cibo et potu abstinere, propter Sacramenti reverentiam , saltem quamdiu species consecratie perseverant in stomacho (ut per hone quandrantem, saltem pro Sacerdotibus), nisi aliqua rationabilis causa excuset; alias talis comestio a culpa veniali immunis non erit. Ita communiter. (n. 283. II. A.n. 45.)

Qu/EU. 4° An liceat exspuere statim post Communionem 1

Resp. Id quidem culpa vacat, modo nullum IIostiöQ Iragmentum remanserit in ore: congruum tamen est per ali-quod temporis intervallum abstinere ab exspuendo, Ita communiter. (n. 283.)

Qu/Kii. 5° Quomodo%computandum sit tempus media; noctis 9

Resp. Accipiendum est physice, non moraliter. Porro medium noctis desig-natur, quando sonat primus pulsus horm ; index enim horologii, dnrn sonant alii pulsus, jam pertransit aliquod spatium sequentis bora), ut observanti patet, Propterea nequit communicare, qui cibum deglutit post primum pulsum mediae noctis. (n. 282.)

QuvER. 6° An in duhio num fregerU jejunium, possit quis communicare\'.

Resp. Controv. Distingui solet duplex dubitatio: 1° Si dubitet num aliquld comederit vel biberit, negant multi, oo quod legi certic non communicandi absque jejunio non fiat satis per dubiam satisfactionem; deinde id non videtui\' carere gravi irreverentia. Ita Sanch, Roncag. Salm. Bened. XIV. De Sacrif. Miss. sect. 2. n. 100. etc.

Alii tamen communius et probabilius affirmant; quia lex jejunii non prohibet cibum vel potum , sed prohibet Communionem post cibum vel potum; exinde, ut exoriatur prohibitie communicandi, probandum est factum jejunii fractl; consequenter in dubio facti fundantis legem, institute examine , possidet li-bertas communicandi. AdhöGC, non agit contra reverentiam, qui utitur jure sikü libertatis, maxime si ex devotione ad Communionem accedit. Ita Lugo, Cas-tropal. Laym. Croix, Spor. Dian. etc.

2° Si quis certe sciat se comedisse, sed dubitet an post mediam noctem comederit, negant Lugo, Bened. XIV et alii; quia eo casu videtur ipsi inciini-bere onus probandi se post mediam noctem non comedisse. Sed , pace tan-torum viroi\'iun, S. Alph. sustinet ratlo-nem supra adductam etiam in hoc casu valere; si namque, ut quis communicare nequeat, probandum est factum quod aliquid sumpserit, eadem ratione pro-bari oportet factum quod sumpserit post mediam noctem. Ita alii DP. supra citati. (n 282. lib. 1. n. 38. 39.)

Ex dictis consequltur, fas esse inter plura horologia dissona illud seqiii pro Communione, quod nondum dedit signum meditc noctis, dumrnodo non con-stet de errore, vel horologium istml ex eorurn numero non sit, qiue ut plnri-rnum errant, quippe qua; semper errare pricsumuntur. Ratio est, quia singnln

bona liorologia gignutit conjecturam pro-babilem. lla communiter. (n. \'282.) ¹

2. Causal excumntes a

105. — Duo sunt capita, ox quibus fieri potest ut hoc princeptum non ob-liget: unum est necessitas ox ])artc liominis, alterum ex parte ipsius Sa-ci\'ainenti. Exinde quatuor enascuntur caustc, propter quas potest homo non jejunus hoe Sacrarnentum accipere; ni-mirurn:

I. Ex parte hominis: 1° In mortis pe-riculo, quando oportet Viaticum acci-pere, et homo non potest commode jejunus exspectare. Hujusmodi casus non solum habet locum in periculo mortis naturalis, sed etiam violentfc, v. g. ex sententia judicis, quando nee anticipari potest Comtnunio, nee difTerri supplicium. Quod infirmos attinet, si fcgrotus facile et sine periculo sequenti die possit sumere Viaticum, tenetur utique exspectare; secus vero, si mors instare timeatur, vel si nequeat commode exspectare, puta si deberet dif-ferri medicina opportuna, vel osset de-ferenda Ëucharistia intempesta nocte. Cicterum in hoe negotio non est scru-pulose procedetidum, cum Concilium Constantiense sess. 13. et Rit. Rom. tit. 4. cap. 4. n. 4, absolute eximant a lego jejunii periculose decumbentes. (n. 284. 285. ante Dub. 4. H. A. n. 49.)

2° Ad vitandum grave scandalum populi, quod alitor vitari nequeat. Scandalum tune dicitur, quando datur oc-casio detrahendi, vel ternere judicandi; non autem, quando datur solum oecasio admirationis. Casus esset, v. g. si Sa-cerdos, dum celebrat pnblice, ad altare recordaretur se non esse jejunum; vix enim tunc poterit desistere a Missa sine scandalo, nisi sit nota; aut saltern piwsumptaj probitatis. (n. 287. 257.)

II. Ex parte Sacrament!; 1° Ad per-fioienJum sive consummandnm Sacri-ficium: quod multimodis evenire potest: nimirum quando Sacerdos a) loco vini aquam calici infudit, idque advertit dtyii illam sumpsit; tune enim debet iterum consecrare et sumere, vel utram-(pie speciem , vel saltern, si eelebret publico, vinum. Reeole dicta n. 72. qu. 4. — I)) Quando Saerificium inchoa-vit, et post Consecrationem irgritudine eorreptus non ])otest illud perfleere; •tune enim, si non adsit Sacerdos jejunus , qui possit perficere Saerificium, potest et debet illud perficere alius non jejunus. — c)Si post Consecrationem alicujus speeiei recordetur se jejunum non esse; quo casu debet Missam perficere. — d) Si necesse sit sumere reliquias luijus Sacramenti post sumptam calieis ablutionem; quia sumptio reliquiarum est veluti complementum aetionis Sa-crificandi, et convivii ibi peracti. Reeole dicta n. 88. qu. 5.

Advertendum hoe loco est, sumptio-nem Hostite in vino vel aquA, sive fiat a Sacerdote sive a laico, neqnaquarn laid ere legem jejunii ; quia, quamvis vinum vel aqua prius trajiciatur quam Hostia, tota tarnen sumptio eensetur moraliter una. Ita communiter, et cerium est. Ideirco , si contingat in Missa particulam Hostia;, qtuo cum Sanguine fuit mixta, adhicrere calici post Sanguinis sumptionem, potest Sacerdos eam sumere cum ablutione. Pariter licet dare uegroto Ilostiam in vino vel aqua, si oh oris siccitatem nequeat aliter eam deglutire. l\'ncterea, licite datur cuilibet communicanti vinum vel aqua, si contingat fragmentum Hostitc ita ])alato adhtorere, ut non possit illam trajicere. {n. 288. H. A. n. 5^/(..)

2° Alt;l vilandam gravem aliquam irreverentiam contra Sacrarnentum, puta, si periculum sit ne comburatur, atit ne deveniat in manus htcreticorum vel infidelium, a quibus injuriose trac-tabitur. Hoc in casu, si desit Sacerdos, potest laieus ipse sibi Eucharistiam sumere; potest quoque Sacerdos eam prsebere laicls non jejunis. (n. 287, 11. A. n. 52.)

10(). — Quaestiones. Qu/er. 1° An in eddem a\'gritudine liceat saipius Viaticum mi nis t rare inftrmo non jejuno ?

Rcsp. Affirm., non solum si novum recurrat jx.iriculum, verum etiam dum idem perseverat; quia non sola obligatie divini priecepti causa est quod

Ecclesia in eo articulo nonobliget adje-junium, sed etiam necessitas auxilii et solatii hu,jus Sacramenti, qua) tempore mortis maxima est, puta ob tentationes. lla communiter. lilcirco docet Benedict. XIV¹: «Episcopus insinuet Parochis posse »et debere Viaticum in eadem infirmitate »iterum ac tertio administrari, prcosertim »si aïgrotus exposcit: et, si veilt, poonam «decernat iu Parochos, qui icgrotis de-svote postulantibus, iterum ac tertio «Eucharistiam deferre detrectent falsis spratextibus.quot; {n. \'285.)

Qü/ER. \'2° Quanta tempora, in prcv-fato casu, debeat dis tare una Commu-nio ab alid?

Rasp. Communior sententia censet distare debere octo diebus circiter. Sed non improbabiliter plures dicunt, quando infirmus solitus erat frequenter ex de-votione communicare, et mortis pericu-lum instare videtur. Viaticum posse se-quenti die iterari; imo alii admittimt universe iterari posse quolibet die. (n. \'285. H. A. n. 47.)

Qu.EU. :3o Quando canscndus sit infirmus esse in pariculo mortis?

Bes)). Non est necesse, nee laudabile, exspectare tempus, (juo nulla amplius spes vita) supcrest, sed suffleit quod adsit periculum probabile mortis, i. e. proba-bile sit mortem longe non abesse, pra)-sertim quando timenduin est, ne Leger repentina morte corripiatur aut brevi sensibus destituatur. (H. A. n. 4(5.)

Qu^er. 4° An possit Sacerdos cele-brare non jejunus, ad ministrandum Viaticum ?

Kesp. Dist. 1° Ad ministrandum Viaticum sibimetipsi, affirmative; quia non plus est celcbrare quarn communicare absque jejunio, quare dispensatus ad boe est etiam dispensatus ad illud.

2° Ad ininistrandum illud alteri, con-trovertitur. Aliqui probablliter affirmant; communiter vero et probabilius negatur. Sed casus paruin est practicus, siqui-dem Ecclesia providit ut semper serve-tur Eucharistia pro infirmis. (n. 286.)

Qu/ER. 5° An liceat aliquando extra mortU periculum, si morbus ast diu-turnus, Comrnunionem dare infmno non jejuno, qui jejunium servare ne-quit 9

Resp. Ncgandum videtur; quia Ecclesia solum excipit casum Viatici suscl-piendi ; porro docet Bened. XIV in Epistola Quadam de mora. 24 Mart, 1756. § 4; »Ut alicui expressis caslbus »non comprehenso liceat, etsl non jejuno, »sacra partlcipare mysteria, necesse erlt ))eumdem expressa dispensatione juvari; »qua) porro dispensatio a nemine, priester Romanum Pontificem, potest iii-sdulgeri.quot; Idem docent Tbeologi, ut Suar. disp. 68. sect. 5. n. \'2. 3. 5. Lugo. disp. 15. n. 55. 64. et alii communitor.

Non obstat Conc. Constantiense, duin sess. \'J3. dicit: «Hujusmodi Sacramen-»tum non debet confici post cociiam, sneque a fidelibus reclpi non jejunis, ))nisi in casu infirmitatis aut alterlus «necessitatis a jure vol Ecclesia concesso «vel admisso.quot; Etenim casus infirmitatis a jure val Ecclesia concessus vel admissus, est solus casus periculi mortis, quando Viaticum acciplendum est, ut liquido constat ex Rituali Rom. tit.

4. cap. 4. n. 4. Videtur in eo casu Eucharistiam nocte interdum deferri posse, pnesertim tempore paschali.

Qu/ER. 6° An liceat Sacerdoti, qui ax inadvertenlid aliquid cibi vel palm sumpsit, celeb rare, ut populus Missam audire possit in die festo 9

Resjt. Secluso gravl scandalo, necjat.; quia ob reverentiam erga SS. Saura-mentum multo rigidlus est pra)ceptnin jejunii, quam praoceptnrn audiendte Mis-sa;; patetque ex praxi Ecclesia;, (|iia; multo facilius admittit causas excusantes a Missa, quam a jejunio. Porro scanda-lum adesse potest, si pra)videatur gravis ofTensio populi, gravis suspicio vel sinistra dicteria contra Sacerdotem, aut periculum ne complures, quamvis commode possent ac debemit alio se con-ferre ad audiendam Missam, ex iuopi-nato illo casu ansam snmant cum ]iec-cato gravl Missam negllgendl. Sola populi admli\'atio non esc causa sufflciens. Ita Concll. Nemaus. apud Bened. XIV. Constit. Declarasti nobis. 16 Mart. 1740.—

5. Alphous. n. \'287. Suar. disp. 80. sed. :i. Lugo. disp. \'20. n. 46. 47. Laym. Uh. 5. tr. 5. cap. 4. n. 6. Saluiant. ir. o. cap. 4. n. 12. Croix, lib. 6. p. \'1. quot;• 582. Lehmkuhl. vol. 2. n. 162. sub 5.

PAUS BK C UN DA.

DE SACUIFICIO M1SS.E.

Materia perti\'actaiula sub quatuor ca-pitibus continebitui\', qiiic sunt J⁰ notio Siicrilicii Miss®; 2³ ejusdem valor et ihictus; 3° obligationes Sacerdotum circa apitlicationetn fructus Missie; 4° obligationes Sacerdotum circa celebrationem

CAPUT I.

NOTIO SACRIFICH MISS/E.

107.—Sacrificium in genera delinitur : oblatio rei sensibilis per aliquam ejus inimutatioiiem sive destructionenn, a legitimo ministro facta Deo, ad testau-dum supremum Dei iu nos dominium nostramque subjectionem.

Sacrificium ratione finis dividitur 1° in latreiiticum, quod oflertur ad cultum Deo tamquam supremo Domino exhi-bendum; \'2° eucharistie urn, in gratiarum actionem pro beneficiis acceptis; \'3quot; hn-pctratorium, ad beneficia obtinenda; 4° propitiatorium, ad placandum Deum, pro peccatis condonandis, et avertendis pcenis. (n. 304.)

108. —- Sacrificium Missce est oblatio Corporis et Sanguinis (Jhristi sub speciebus panis et vini. — Unum Sacrificium Missa; quatuor recensitas species sacri-ficiorum perfecte continet. Est latreuti-cum, in quantum ofTertur Deo in agni-tionem supremi ejusdem dominii: euclia-risticum, in quantum lit in gratiarum actionem pro acceptis beneficiis : impe-tratorium gratiarum per merita Cbristi: propitiatorium in remissionem peccato-lum, ac debitic iis pconse.

Incruentum Missas Sacrificium sub-stantialiter idem est ac cruentum Crucis Sacrificium, cum in utroque sit e\'adem res oblata, idemque principalis ollerens. liillerunt solum accidentaliter quoad mo-\'luni olTcrendi; etenim 1° SaCi\'ificium Gi\'iicis per realem passionem et mortem Cliristi oblatum est, Sacrificium veto Missa; per modum mysticic mactationis perficitur; 2° illud obtulit ipse solus • Kederriptor, hoc vero idem ollert mi-nislerio Sacerdotum; 3° illud luit rncri-\'oriiim, quia in Cruce solutum est pre-lium nostriB Redemptionis, hoc vero Tom. II.

applicat tantum merita Cbristi; aliis verbis, Sacrificium Crucis operatum est nostram redemptionem quantum ad suf-ficientiam soluti pretii, Sacrificium vero Missus applicat quoad el\'Ucaciain fruc-tum illius Sacrificii. (». 304.)

Tres distinguuntur Sacrificii Missa? ollerentes, qui tamen diverso modo illud oll\'erunt, videlicet 1° Christus Do-minus, ut Summus Sacerdos, qui prin-cipaliter ollert; 2° Sacerdos, ut jiro-prius et immediatus minister, qui consecrat et celebrat; 3° Ecclesia, sen uuiversus populus fidelis; idquo vel modo generalij in quantum Sacerdos est totius Ecclesia) mediator deputatus, ut Sacii-ficium o He rat nomine totius corporis, vel modo speciali, moraliter cooperando ad Sacrificium, nempe procurando ut Missa pro se olleratur, ministrando, et assis-tendo Sacrificio: quocirca tanto perfec-tius quis rationem oflerentis participat, quanto propius vel pluribus modis coo-peratur. Igitur Ecclesia ollert Sacrificium mediante Sacerdote; Sacerdos vero tamquam minister Cbristi et mediator populi fidelis. {n. 307.)

109. - Quaestiones. Qu/iïr. 1° In quo comislal essentia, Sacrificii Missce?

Kesp. Magna est haic quiustio inter DD. Missis aliis sententiis, qua? proba-biles non videntur, duas recensemus probabiles. l^a Sententia communior con-tendit earn consistere in sola Consecra-tiono ; quia in Consecratione adsunt omnia requisita ad Sacrificium, nempe reprajsentatio passionis Christi, sen des-tructio victim»), dum vi verborum Corpus et Sanguis Christi separantur, at-que ideo sacramentaliter mactatur vic-tima. Sumptio pertinet ad iutegritatem Sacrificii, in quantum ad extrinsecam ejusdem consummationeni requiritur ut Sacerdos de oo participet. Ita S. An-tonin. Suar. Vasq. Gonet, Collet, Habert, Cone. Roncag.Croix,Salm. Tlieol. mor. etc.

\'2^a Sententia probabilior docet eam consistere partim in Consecratione, par-tim in Sumptione: in Consecratione nempe ponitur victima, in Sumptione consumitur. Etenim ad essentiam veri Sacrificii non suflicit mactatio mystica victima), sen repnenenlatio passionis et mortis Christi, qualis lit in Consecratione, sed insuper requiritur realis destructio victima); atqui realis destructio nulla fit in Consecratione, sed in Sump-

(ionc; ergo Sumptio est pars essentialis Missffi. Proh. min. prior purs. Vietima Sacrificii Missio est Cliristus, non nudus, sed sul) speciebus panis et vini; atqui in Consecratione Cliristus eo modo po-nitur tantum, sed vere non destruitur. Nee juvat dicere: fieret realis destructio, nisi impediret naturalis concoinitantia; nam , si luee impediat realem immuta-tionem, impedit quoque Sacrilicium , quippe quod sine reali destructione non perlicitur. Proh. posterior pars. Sumptio namque vitam sacraraentalem Cliristi vere et realiter destruit. Non obstat dicere, iu bac sententia Sacrilicium per-lici post Missam, quando species cor-riiptie erunt; nam mactationem victimuo constituit actio occisiva, antequam vietima moriatur; siquidem ea actione bu-mano modo Jam censetur occisa; unde similiter comestio est destructio suf\'li-ciens ad Sacrilicium ante actualem cor-ruptionem specierum. Ita Lugo. disp. li). n. 64. nl seiiq.; Lessius. Be Euch. qu. 8:i. n. Abellv. J)c Sacrif. Miss. Ir.

11. \'2. Salmant. i:i. n. 29—46. Bel-Tournel. ]5oiiac. et alii. (n. 305.) Hauc videri esse senten-tiam D. Thomoc, testatur Bened. XIV. De sacrif. Mists, sect. i. n. IJ4\'2.

Qu/iiii. An Consccratio ntriusque speciei sit da essentia hujus Sacrificii?

Rasp. Contron. l^a Sententia negat; quia singula Consecratione producilur totus Cliristus, simulque repi\'iesentatiir passio et mors Cliristi, nam eo ipso quod vi verborum Corpus solum consc-cratur vel solus Sanguis, illud produci-tur ut exsangiie, bic vero ut ell\'usus, sen separatus a Corporc exsistens. Ita Collet, Bonac. Ilenj\'iq. Nugno, Major, etc.

ii¹¹ Senteutia communior et probabi-lior aflirtnat; quia de essentia hujus Sa-criflcii est expressa repnesentatio Sacrificii cruenti ; luec autem non lit nisi per Consecratioueni utriusque speciei; nam, sicut Sacrilicium cruentnm perfectum non fuit sine efl\'usione Sanguinis, ita neque Sacrilicium incruentum perficitur, nisi sacramentaliter in eo Sanguis eflundatur, i. e., separatim a Cor-pore consecretur; et e converse, sicut in illo non fuit Sanguis elfusns nisi a Corporc, nee Sacrilicium perfectum fuit nisi per mortem Corporis, ita neque hoc perfici potest sine Corporis Consecratione et sacramentali mactatione. Ita Suar. Lugo, Palaus, Tournel. Salm. tr. 4. cap. 2. n. 17. Vasq. Conine. Bened. XIV. Da Sacrif. Miss. sect. 2. n, 8li. etc. (n. 306.)

CAPUT 11.

VALOR ET FUUCTUS M1SS/E.

Trademus 1° notionem fructiis Missie, 2° modum ejus applicationis.

ART1CULUS I.

NOTIO EJUS.

110.— Valor Sacrificii est virtus, quam babet ex diguitate rei oblate et principalis olleroiitis, ad conferenda bona ollerentibus, et iis pro quibus onortui\'. Fructus sou ejfectus sunt bona ipsa, qua; intuitu Sacrificii Deus confert. Umli! valor a fructu diHert, quemadmoilum causa ab effectu.

Fructus Missie distinguitur ex triplici capite: 1° Ex parte causa;, est vel ex opere operato, qui confertur ex institii-tione et promissione Cliristi: vel m opere operantis, qui confertur intuitu meriti et devotionis celebrantis.

2° Ex parte rei, est quadruplex, scilicet: meritorins, i. e. augmentum gra-tiie sanctificantis: propitiatorius, nempe remissio peccatorum tain mortalium quam venialium: satisfactorius, videlicet remissio pennte temporalis peccatis con-donatis adliuc debite: impetratorius, i. e. impetratio bonorum tam spirilua-lium quam temporalium.

3° Ex parte participanlium, distinguitur frnctus generalis, cujiis lideles omnes, vivi et defuncti, flimt participes; specialis sen medius, cujusmodi duplex est, alter, qnem recipiunt concurrentes ad Sacrificium, puta assistentes, niinis-trantes; alter, quem Sacerdos iis applicat. pro quibus specialiter Sacrificium oll\'ert: syjecialissimus, quo fruitur Sacerdos cele-brans. (n. 312.)

111. —• Sacrificium Missoe est valpris intensive et extensive infiniti quoad suf-ficienliam , ratione iiifinitie dignitatis Cliristi, qui in eo est vietima et principalis ollerens. Dicitur 1° intensive iigt;-

fin it us, qiiiitenus sufficit ad produce n-(luni fi\'uctum magis ac mag is iiitensinti:

extensive infinitus, quoad multitudi-nem eflectuum in iiiuumeris homiuibus. Ratio est, quia Missa; Sacriliciutn idem est, ctsi müdo diverse oblatum, cum Crucis Sacrificie, qued fïüt infiniti valoris.

Hic autem Celebris occurrit quaistio, inter DD. valde contreversa, utrum, quoad efficaciam , fructus Sacrificii Mimi: sil infinitus?

Resp. l^a Sententia docet eflectum Missa; non esse (iiiiturn, nisi ex finitsl capacitate hominum, qui ilium participant, quorum unusquisque percipit f\'ruc-tum secundum mensuratn sure disposi-tionis, ac consequenter Missa oblata pro multis tantum prodest singulis, quantum si pro uno ofl\'erretur. Ratio, quia hoc Sacrificium, cum sit veluti organum continens iu se totam virtutem Sacri-cii Crucis, operatie ejus ex se illimitata est. Ita Cajet. Sylvest. Cano, Vasq. Collet, Salm. Gonet, etc.

Nibilnminus non licet plura stipendia accipere pro una Missa; nam stipendium non datur ut pretium Missae, sed pro sustentatione ministri, quare deficit titu-lus accipiendi duplex; deinde, cum sententia opposita sit probabilis, non potest Sacerdos pro stipendio eerto incertum Missie iructum applicare.

\'i^a Sententia communis et multo pro-babilior docet eflectum Missie ex opere operato esse finitiun ex institutione et voluntate Christi, idcirco , si pro pluri-bus oHeratur, dividendus est fructus inter illos, ideoque (|uo fuerit pro plu-ribus oblata, eo minor fructus ad sin-gulos pervenit. Probatur ex usu et sensu Ecclesia!; etenim , si non esset a Wiristo determinatus fructus, a) nun-qiiam deberent Sacerdotes uni tantum applicare Sacrificii fructum; cur enim piivarent eieteros tante fructu, ai absque unius detrimente possent inulti alii lequalem fructum percipere? b) posset Sacerdos, citra injustitiairi, postquam a pluribus stipendium accepit, omnibus satisfocere unico Sacrificio, tetum illud singulis applicando ; sed lioc proscripsit Alex. VII in prop. damn. 10: »Nou scst contra justitiam pro pluribus Sa-»ci\'ificiis stipendium accipere, et Sacri-^liciuin uiium od\'erre;quot; c) superflua fbrct Sacrificii iteratie pro eailem persona vel pro codem objecto; quinimo uno

Saci\'ificio evacuandum esset purgatorium; d) inanis videtur applicatie fructus special is Missie facta a Sacerdote , si-quidem fructus unice dependeret ex dispositione bominum; boe autem dam-navit Pius VI iu JJnllu Auctorem fidei. prop. 30. infra i\'eferenda. Confirmatur ex eo quod Christus voluerit ut hoe Sacrificium frequentetur, unde oportuit efficaciam ejus limitare.

Nihilominus , juxta banc sententiam , fructus ille, quem accipiunt fideles qua-tenus offerentes sunt, dicendus est infinitus extensive, ita ut non minuatur in singulis ex multitudine concurren-tium. J{atio est, quia, sicut multiplican-tur oblationes personales, ita et fructus eisdem correspondens. Ita S. Thomas. 4 Sent. dist. 45. qu, 2. a. 4. qu. 3. ad \'2. S. Bonav. 4 Sent. dist. 45. a. \'2. qu. 3. ad 4. Bellarmin. De Euch. lil. 6. cap. 4. pr. 4. Suarez. disp. 7!). sect. li. et 12. Lugo. disp. 19. n. 135. Tole-tus. De Sacrif\'. Miss. controv. 8. lie-ned. XIV. De Sacrif. Miss. sect. 2. n. 182. cum Scofo, Bonac. Croix, etc. ¹

Notandum denique, fructum Missa) ex opere operato non dependere ex Sacerdotis sanctitate; quod idem dicen-dum de precibus Missie, quie nomine Ecclesia) recitantur, cum Ecclesia sem-])er sit Deo grata. Secus dicendum de virtute iuqietrativil ex opere operantis Sacerdotis. (n. 312.)

ARTICULUS ü.

applicatio fructus miss/e.

112 — Indagandum est utrum Sacrificii fructus proveniat ex opere operato , deinde utrum per Sacerdotis in-tentionem applicetur.

Quoad primum. Principia. I. Sacrificium Missie, ut a Christo oblatum, fructus sues producit ex opere operato. Constat ex communi Ecclesia) sensu; omnes

¹ In opere Morali 312. S. Alph. utram-que sententiam probabilem clicit, primam vero sibi vicleri probabiliorem. At in cluobus poste-rioribus operibus, nempe in opere: In Trident, sess. 22. n, 22. et in opuseulo de Missarum stipendiis , cni titulus : De abusilms in accept tandis Missis, n. 26—28. absolute docet se-cundam sententiam, eamque commnnem vocat; unde videtur sententiam mutasse. Quapropter, eum seeunda sententia onu ino preeponderare videatur, eam multo probabiliorem nuncupavi.

enim persuasum liabent Sacrificium hoe ex vi siiic institutionis liabere singula-rem efficaciam ad applicandum aliqnem fructum Retlemptionis, quemadmodum docet Trid. sess, \'22. cap. i. et \'2.; lif(!C autem applicatio, cnm liat vi institutionis, oportet ut incliidat cansalitatem cx opere operato. Acccdit, Ecciesiam som-per intellexisse fructum liiijus Sacri-fieii non pendore ox sanctitate ministri oflerentis.

11. Hoe sacrificiiim confort ox opere operato immediate remissionern alien,jus poena! temporalis peccatis condonatis adhue debitic. Hatio est, quia iiiiiium Sacramentum est per se primo institu-tum ad liunc eflcctum, unde merito creditnr Sacrifieium ita applicare alicpiain satisfactionem Cinisti. Colligitur etiam

deer cl. de pun/at., purgantes hoe Sacri-fieri nequit nisi im-remissione. (n. üll.) immediate ex opere operato remissionern peccatorum, neque augmentiim gratia; sanctificantis, sed mediate tantum, impetrando auxilia gratia), quibus peccator excitatur ad jicenitentiam, juslus autem ad actus meritorios, quibus gratia acerescit. Ratio est, quia, cum ad immediatum ilium ellectum instituta sint Saeramenta, nequit cum ulio f\'nndamento idem ai\'firmari de Sacrificio; constat etiam, quoad pri-mam gratiam, ex Trid. sess. \'2\'2. cap. \'2.; silnjus (Sacrilicii) oblatione \'placatus «Dorninus, gratiam et donum pa\'nitentiu; «coneedens, crimina et peceata etiam »ingentia dirnittit.quot; (n. Kd\'ectus

igitui\' immediatus sunt ilia auxilia gratia,\'. Demurn, quidquid per orationem impetrabile est, potest per boe Sacri-licium impetrari, et exaudietur eodem modo, quo oratio.

Tl:}. Quoad secundum. Principia. 1.

Fructus, quem percipiunt lideles et Sa-cerdos quatenus (ijfcrentes simt, ipsis immediate provenit, absque villa appli-catione Saeerdotis. Ratio, quia oblatio hujus Sacrilicii est frucUiosa ex opere opeiato; ornnes proinde, qui illud aliquo modo ofTerunt, aliquem fructum participant. Recole dicta n. I()S et 110. sub .\'5°.

übservandum interim, quod fructus generalis sit impetratorius tantum; (piia fructus satis/\'actorius exposcere videtur vel oblationem per propriam actionem,, vel specialem applicationem Saeerdotis. Fructus vero specialis et specialissimm est tuin satisfaetorius, tuin impetratorius; quia rationi consentaneum est ut olïerentes per proprium aliquem con-ciirsum, partieipent omnes Sacrilicii fructus. (Snar. disp. 79. sect. 8.)

II. Propria applicatio et intentio Saeerdotis necessaria est, ut Sacrifieium Missie iis, pro quibus o/ferlur, ex opere operato prosit. Hatio est, quia Sacerdos ex vi Ordinationis sua? constitutus est a Christo minister ae dispensator mys-teriorum Dei; et in Ordinatione potestaten) aceepit Saerilieiiim oiïerendi, et consequenter ejus fructum applicandi, pro vivis ac deiunctis. Ergo, cnm Sacerdos Sacrificium non applieat, ell\'eelus Sacrilicii nemini applicatur, et remanet iu thesauro Ecclesia,». Idem expressit Apostolus ad Hebr. V. .quot;i. ubi docet Pontilieem debere et pro populo et pro seipso oll\'erre sacrilicia.

Propterea damnata est a Pio VI in üulla Auctorem jidei. prop. .\'30. Pisto-riensium: sDoctrma Synodi, qua, dnai »prolitetnr credere Sacrilicii oblationem ygt;extendere se ad omnes, üa tarnen ut »in Liturjia fieri possit [specialis com-sincinoratio aliquorum tam vivorum, »quam defunctorum, precando Deum •»peculiariter pro ipsis: dein contiiino ssubjicit: Non tarnen quod credaiim ygt;in arbitrio esse Saeerdotis apptican ))fructus Sacrificii cui vult; imo dam-ytnamus hunc errorem velut maqnopm itoffendentern jura Dei, qui solus dis-vtribnit fructus Sacrificii cui vi(U,d ygt;secundum mensuram , qua; ipsi jih-))cet: Unde et consequenter traducit «velut falsam opinionem inuectarn in Dpopuluin, quod Mi, jui eleemosijnam Ksubministrant Sacerdoti sub condi-Mone quod cclebret imam Missam. ytspecialem. fructum ex ca percipianl: — Sic, intellecta, ut, pratter peeuliamn scommemorationem et orationem , spe-scialis ipsa oblatio seu applicatio Saci\'i-))ficii, «piio lit a Sacerdote, non maps »prosit, cieteris paribus, illis, pro quibus «applicatur, quam aliis quibiisque: (piiW «nullus specialis fructus proveniret cx «speeiali applieatione, (juatn pro fletor-»minatis personis aut personarum or-»dinibus faciendam eornmendat ac piquot;i\'-»cipit Kcclesia, speciatim a Pastoribus »pro suis ovibus: quod velut ex divim¹

snriL\'cepto (lesceii(ieiis a Sacra Tridon-stiiui Sviioiio sess. \'i\'). cap. 1. re/\', di-«serte est expressum. Falsa, tomoraria, xpeniiciosa, Ecclesiai injuriosa, iuclucens sin errorem alias dainnatuin in VVi-sciefi\'o.quot;

III. Ad validam applieationem Miss®, sequentes postulantui\' conditioues : 1° ut liat ab ipsomet Sacerdote celebrante; quia est actus potestatis ürdinis; \'2^J saltern ante Consocraticmem cornpletain ; un periculo nullitatis exponatur; Sacri-liciinn namque efi\'ectum pimlucit, quatulo perlicitur; probabile autein est illud sola Consecratione perfici, ut diximus n. 10!); IJquot; sit determiiiata in individno, sive explicite expriineudo personam, sive implicite generali termino sutti-cienter attingente personas in particu-lari;, quia Deus non coiifei t fructus Sa-crificii, nisi juxta Sacerdotis intentionem, penes quem est potestas applicandi. (n. 334. 335.)

Hinc valet applicatio v. g.

qui primus dedit stipendium;

pro quo vult Superior, vel Petrus applicuit, etc.

H i. — Quaestiones. Qu^er.

1° Qualis ad Sa-

debeat esw intentio Sacerdotis cnficium applicandum!

Resp. Communis et verior sententia statuit sufTicere habitualem; quia applicatio lit per modum donatiouis, qutc serael facta valet donee revocetur. (n. 335.)

Qu/EU. \'2° Si Sacerdus, postquam aliciii applicaveril Sacrificium, oblitus postea talis applioationis, alieri ap-plicet, utranam applicatio cemenda sit valida?

Resp. Dist. 1° Si prior applicatio fueiit omnino absoluta, ita ut cx tunc praiferretur cuilibet ox oblivione hujus i\'aeieiulie, non censebitur revocata prior; quia i\'ult magis universalis et reyocato-ria posterioris. 2° Si utraque voluntas osset ajfjiialis, prajvaleret posterioi^-. Ita Lugo. De Sacram. disp. 8. n. •124. Roncag. tr. 18. qu. 2. cap. 2. qu. 3.

In praxi parvi refert; cum enini al-terutra valida sit, satis est quod Sacer-⁽los alia vice intendat Sacrificium ei applicare, eui ob defectum prioris in-tentiouis applicatum nou luit.

Qu/KH. 3o An valeat applicatio Sacerdotis facta contra Superioris prcv-ceptum ?

Resp. Sententia communis et proba-bilior, contra paucos, aflirmat, quamvis ea applicatio sit illicita; quia actus potestatis Ordinis, cujusmodi est applicatio Sacrificii, uon dependet a voluntate Superioris. (n. 334.)

Qu/ER. 4quot; Quid, si Sacrificium nulli applicetur, vel inca pad ?

Hasp. Fructus tunc remanet in the-sauro Ecclesia.\'. Quare in praxi, quando dubitatur num is, pro quo ollertur, sit necne capax fructus, consultum est ut Sacerdos Missas gratuitas applicet sibi vel alteri sub conditione, si persona, eui applieantur, nou sit capax; Missas vero dehitas ex stipendio , cum proba-biliter fructus cedat in beneficium pro-piii(|u0rum illius qui dedit stipendium, ex liujus implicita voluntate, non potest Sacerdos cui velit applicare , nisi sub conditione ut pncjudicium uon fiat ei, pro quo celebrare tenetur. (n. 336.)

Qu/ER. 5° An possit Sacerdos divide re fructus Missai, applicando uni fruetum impetratorium, alieri satis-factonum ?

Itesp, Potest in Missis gratuitis; similiter iu Missis debitis ex praccepto Superioris, si Missie ad alterutrum solum finem pneceptie sint, quo casu potest fructus, non eorrespoudens fini pruMixo, alteri applicari. Non licet vero in Missis debitis ex stipendio, cum fructus spe-cialis datori eleemosyiiue totus debeatur. (Spor. part. 2. cap. 4. n. 292—302.)

Qu/ER. 6° An possit Sacerdos aids applicare fruetum specialissimum, qui sibi confertur ex opere opera to i

Resp Controv. Alii affirmant, posse nempe ilium applicare per modum suf-fragii, perinde ac fruetum aliorum bo-tiorum operum. Ita Filliuc. Molfes. et alii plures.

Alii vero communius negant, quem-admodum nec potest applicari aliis ellectus ex opere operato Sacramento-rum, uut satisfactie sacrarnentalis. Ita Suar. Lugo, Vasq. Lavni. Spor. Scot. etc. (n. 318.)

CAPUT 111.

OnUGATlONES SAOERDOTÜM CIRCA AIM\'LI-CATIONEM FRUCTUS MfSS/E.

Expendemus 1° pro qiiil)MS Missam oflen\'e possint; \'2° pro (jiül)iis earn ot-ferre aliquando debeant.

ARTICULUS I.

PBO QUIBUS MISSA OKEERRI POSSIT.

115. — Principia. I. Sacrificium Miss® oflerri |)otest pro omnibus vivis, etiam infidelibus et hocreticis, potissimum tarnen pro fidelibus, durnmodo ab Kcclesia excommunicati non sint. Ratio est, quia et Sacrificium Crucis pro omnibus lio-minibus oblatum est.

Dictum est 1° etiam pro infidelibus el hccrelicis, inprimis nempe pro eorum conversione; at pro schismaticis licet dumtaxat ad eorum conversionem im-pctrandam. Sicubi inlideles Missie ap-plicationem petant et eieemosynam of-i\'erant, requiritur ut absit scandalum, ac nihil in Mi.ssa specialiter addatur, et, quoad intentionem, constet nihil mali, aut erroris, aut superstitionis in infidelibus subesse. Ita S. C. Inquis. 13 April. 1837. et 12 Jul. 1865.

Dictum est \'2° durnmodo ab Ecclesia excommunicati non sint; quia excoru-municatos, saltern vitandos, (vitandi sunt, qui nominatim et publico denun-tiati sunt, vel notorie Clericum percus-serunt) ÉJcclesia suis ab orationibus excludit. Quamobrem non licet Sacer-doti, ut Christi et Ecclesiuo minister est, pro illis Sacrificium offerre. Potest tarnen actionem sacriflcandi, prout pen-det a merito private operantis, pro illis offerre, vel eorum in Memento in par-ticulari meminisse; quia excommunicatio nou privat privatis suffragiis, sed com-munibus tantum, cujusmodi sunt ora-tiones, qiiic fiunt nomine Ecclesife , in-dulgentiac, et Sacrificium quoad fructum ex opere operato. (n. 308. 309. lib. 7. n. 102.)

Notandum interim, fructum satisfac-torium applicari non jiosse, nisi justin, qui sunt in statu gratiie; quia, durante statu peccati, nulla puma remittitur.

II Missa offerri etiam potest pro (ide-libus defunctis in purgatorio detentis.

Est delinitum a Cone. Trid. sess. 22. cap. 2. et can. 3. (/t. 310.)

111. Non potest auteni offerri, ne sec.reto (piidem, pro iis defunctis, qnos I\'xdesia externo suojudicio ut damuatos habet. Ratio est, quia, cum Sacerdos Missam offerat nomine Ecclesia), hujus judicio se conformare debet; ergo pro-liibetur pro iis defunctis offerre, pro quibus Ecclesia non orat.

llinc offerri neqnit pro notorie in statu peccati mortalis defunctis, puta 1° pro infidelibus et hiureticis; \' turn quia, ut inquit Innoc. Ill: »Quibuscum »non communicavimus vivis, non com-»municemus defunctis;quot; ² turn quia oli-latio Missie pro defunctis acatholicis cum dogmate de lidei Catholicaj necessitate ad salutem componi nequit; 2° pro excommunicatis, ut supra; nisi ante mortem signa pcenitentiie dederint; 3quot; pro iis, qui voluntarie et compotes sui se-ipsos occiderunt.³ Neque, ut verbis utar uregorii XVI⁴: »Juvat dicere acatlioli-»cuin piissime potuisse vivere; vel in «extremis vit;e momentis occulto Dei »misericordis benelicio illuminarl ad poj-snitentiam. Etenim secretiora luec di-svitiic gratia) mysteria ad externum «Ecclesia) judicium minime pertinent.quot;

Nihil tameu obstat quominus Sacerdos in Memento privatirn pro iis oret, sub conditioue v. g. si forte ante mortem poenituerit, si forte decesseril in hairesi solum materiali, et alioquin in statu gratia; fuerit. Ita Suar. disp. 78. sect. 3. n. 2. — Spor. paH. 2. n. 209. — Salm. cap. 2. n. 20. 27. — Eerrar. v. Missa. art. 7. n. 7—14 — Schwetz. llienl. dogm. vol. 3. ^ 20. Midler. Theol. mor. lib. 3. § 18. n. 3.

116. — Quaestiones. Qu/Er. 1° An li-ceat Sacerdoti ut Clvisti et Ecclesia; ministro, offerre Missam pro excommunicato tolerato ?

Resp. Controv. Adest duplex sententia

¹ Cone. Later. III. c:t/gt;. 27. — Conslit. Martini V. Ad eviianda. item Inter cunclas, 22 Febr. 141^. § 8. — Nicolaus I. Ad consul/a Btilgar, cajgt;. 88. — Gregor. XVI. iquot; Brevi 9 Jul. 1842. Cfr. Analect. Jur. Pont. iom. 4. col. 2391.

¹ Cap. 12. de sepult.

³ Nicolaus I. loc. cit, cap, 98. — Decret. Causa. 13. qu. 2. cap. 21.

⁴ Litter. 16 Febr. 1842. apud Soglia. In\' slit. jur. eccl, toni. 2. § 234.

probabilis. \'l^a Sentcntia nogat; quia Martinus Vquot; Constit. Ad cvil/Mula. con-cossit comniunicationem extcrnam ciun e.vcüininuuicatis to I era t is , in favorem (luralaxat fidelium, (leciuratque expresse: sliiijiisniodi exconiinunicatos.... non in-«tendimus in aliqno relevare, nee eis «quomodoiibet snllragari.quot; Multum au-tem relevasset eos, si intellexisset posse in posterum applicari illis publica suf-fragia. Ita Suar. lielhirm. Bonac. Soto, Vasq. Roncag. etc.

2^a Sententia affirmat; quia favores simt ampliandi; dum igitur universaiiter concessuin est (idelibus corainunicare cum toleratis, etiam in sacris, non est restringenda ea concessio. Ita Lugo, Navarr. Palaus, Conine. Croix, Spor. Salm. etc. (n. liO!). Hl). 7. n. 164.)

Advertendum tarnen circa secundam sententiam, oflensioni fore et contra praxim Ecclesiaj esse, si pro talibus publico notis Missa publice celebraretur.

Quver. \'2\'\' An Missa prosit defunctis infallibiliter, sen ex opera operuto\'?

Hesp. Noninilli negant;. sed verius et communius affirraatur; quia, prout de-finivit Trid. sess. \'i\'2. can. It., lioc Sa-crilicium toque institutum est pro vivis el defunctis; ergo non est ratio cur ex institutione Christi illis, non bisce, infallibiliter prosit, (n. 310.)

Qu/er. I!⁰ An Missa de Relt;iuiem magis prosit defunctis, quam Missa de Sanctis?

Hesp. Ex parte Sacrificii icqualiter prodest, ex parte vero oi\'ationuni magis prodest; sed defectum istum in Missa de Sanctis supplere potest vel major devotio, vel intercessio Sancti, cujus suilragiurn in Missa imploratur. Ita S. Thomas. {n. 310.)

Qu/iiii. 4° An in die Coinmemoratio-iiis omnium fidelium defunctorum Mksa applicari possit pro aliqno de-functo particuluri?

Hesp. Affirm., possunt nempe eo die applicari ad libitum, scil. vel ])ro omnibus fidelibus defunctis, vel pro ali-quibus tantum. Ita S. R? C. 4 Aug. 1603. (n. 338.)

ARTICULUS II.

QUANDO MISSA OFFKRHl PRO ALIQUIDUS DEBEAT.

Potest Sacerdos variis modis obligari

ad Sacrificium pro aliquo vol aliquibus ofiTerendum, scil. ex promissione alicui facta, ex pnecepto Supei ioris, ex oflicio, ex benelicio ad boe specialiter instituto, et ex stipendio propter banc causam dato. Singulos percurremus.

^ I. Oblirjalio ex promissione, et ex prcucepto Snperioris.

117. — I. Certum est posse Supe-riorem, qui jurisdictionein habet, pras-cipere subdito Sacerdoti ut Missam pro aliqno offerat; atque bujusmodi pne-ceptum sub gravi obligat, quia materia gravis est, dummodo reapse Superior stricte pnecipiat. (n. 317. in fine.)

II. Promissio gratuita olferendi pro aliquo Sacrificium, ex so probabiliter non obligat sub gravi, juxta dicta lib. III. n. 403., saltern, nisi promittens expresse voluerit gravem obligationem sibi imponere. (n. 317. qu. 4.)

§ II. Obligatio ex officio.

118. -— I, Omnes, qui curam aniina-rum habent, tenentnr Missam applicare populo, omnibus diebus dominicis, et testis ex praecepto. Hanc obligationem explanavimus lib. V. n. 75. 70. et 92.

I[. In Catbedralibus et Collegiatis ecclesiis Missa Conventualis, qua? quo-tidie celebranda est, applicari debet benefactoribus in genere. Si secunda aut tertia Missa Conventualis celebretur, in bisce sub Memento pro defunctis liat commemoratio benefactorum eccle-siie in genere. Quodsi Canonicatuum pruobendiE tenues sint, possunt implorare a S. C. Concilii facultatem non a|)pli-candi benefactoribus Missam Conventua-lera diebus feriatis, sed tantum diebus testis ex pra\'cepto. Ita Bened. XIV Constit. Cum semper. 19 Aug. 1744. (n. 320.)

§ III. Obligatio ex beneficio.

119. — Pia fundatio, sen assignatie certi fundi vel redditus, ut quotidie vel certis diebus Missa; quotannis celebren-tur, adjunctis interdum oneribus aliis a Sacerdote explendis. Beneficium simplex vel Capellania vocatur. Hue etiam

revocantnr anniversaria finulatn, ct id genus alia.

Ex luijusmodi Beneficio sine dubio oritur obligatio ex justitia satisfaciendi institutioni fundatoris; quia beneficium datur propter officium, (n. IlilO.)

Quaestiones. Qu/ER. I» An Benefida-tus teneatur ipscmet Misms pnescriptas celebrare ?

Rasp. Non tenetur, nisi id exprima-tur in institutione Beneficii sive Capel-laniic. (n. IKiO.)

Qu.eh. 2° Si fundator, qui Beneficio vel Capellanice onus imposuit cele-hrandi Missas, da applicatione earum-dem nihil exjrresseril, cuinam a ppli-candce sint !

Hesp. Pra)sumendiim est appositum onus applicandi Missas animoe fundatoris. Ita S. C. C. 18 Aug. 1008. 26 Mart. 1718.— Secus vero, si fundator jusserit certum Missarum numerum sibi appli-care, alias vero dumtaxat jusserit celebrare.; tunc praisumitur harum applica-tionem liberam reliquisse. (n. ;.i24. Hened. XIV. De sacrif. Miss. sad. 2. n. (52.)

Qi]/i:it. .\'i⁰ Quanta sit obligatio cale-brandi in loco ct tempore designato a fundatore?

Rasp. Est obligatio gravis, rnodo fundator ilia designaverit ob gravem cau-sam, puta ob niemoriam, ob commodnm famili;e aut populi, ob spectolem cultuin Sancti, et similia; si namque nullam habuerit specialem causam , vel si luce cessaverit, non erit obligatio gravis; imo nulla, si Sacerdos lia\'C compenset celebrando in altari privilegiato.

Dicta ita intellige, ut Capellanus tum solum peccarct mortaliter, cum locum vel tempus designatum mutaret suupius, aut sine causA, aut sine dispensatione. Dico 1° satpius; nam peccat tantum venialitor, si id facint raro, puta semel vel bis in mouse, aut si mutet tantum altare, non ecclesiam. Dico 2° sine causa; non enim peccat, si subsitjusta causa, v. g. si alibi celebret, quia ecclesia restauratur, quia egressus e sa-cristia videt altare ab alio occupatum. Dico liquot; sine dispensatione, ad quam obtinendam adeunda est Sedes Aposto-lica. lla communiter. (n. 320.)

QU/EU. 4° An Sacerdos, qui ob Be-neficium vel Capallaniam tenetur quo-tidie celebrare, possit intardam omit-terc calebrationem Missce9

Rasp. Dist. 1° li, (jiii tenentur ip-simat celebrare, possunt ex legitima causa interdum Missam omittere; ne-queunt tamen eo die, quo omittnnt Sacridcium pro fundatore, Missam pro alio celebrare, multoque minus eleemo-svnam accipere, Ita S. C. C. 18 Sept, 1683.

2° li vero, qui non tenentur ipsimet celebrare, si non celebrent, debent curare ut per alium Sacerdotem Missa celebretur. (n. 332. Bened. XIV. loc, cit. n. 19. at 20.)

Qu.eh. 5o An Capellanus, adstriclus ad celebra nd urn quotidie , si ccgrotct, teneatur interim altari dare stipendium, ut Missas celebret?

Rasp. Communis est sententia ipsuin non teneri, si brevis sit infirmitas; nisi fundator voluerit uon deficere Missam in tali loco vel tempore. Quicnam autem sit infirmitas brevis? Alii exten-dunt ad 15 dies, alii ad mensem, alii ad duos menses; ornnes ista; opiniones videntur esse probabiles. (n. 333.)

Qu/eit. 0° Quomodo acceptari debeant oner a Missarum perpetua?

Resp. 1° Regulares non possunt licite ilia acceptare sine licentia scripta Pro-vincialis, sub pcenA ipso facto incur-renda privationis ofllciorum, inhabilitatis ad ilia, vocisque activie et passiva,¹.

2° Rectores ecclesianim indigent licentia scripta Ordinarii, sub pa;na inter-dicti ab ingressu ecclesite. Ita ex l)e-cretis Urbani VIII. Pama interdicti sublata est, ex Constit. Pii IX Aposto-Ilea; Sad is. 12 Oct. 18G0.

Consultum poiro est, ut fundator fa-cultatem concedat, referendam in acttim fundationis, reducendi Missarum numerum, si contingat ut minuantur fundi redditus, aut ex alia causa impares evadant eleemosyiuc pro singulis Missis. Motiyum hujus cautionis patebit ex ili-cendis. Ita Roncag. tr. 18. qu. 2. cap. 8. qu. 9. Bened. XIV. De Syn. lib. W. cap. ult. n. 10. et 30, —■ Pnustaret porro, ut fundator in genere statuat v. g. pro singulis Missis duplum stipendium onli-narium; tunc diflicultates fut Lira; pra-cluduntur.

Notandum insuper lioc loco, Innocen-tium XII Constit. Nuper a Congrega-tiona. 23_i Dec. 1697. sanxisse ut in singulis ecclesiis sa?cularibus ac Ik\'gn-laribus adsit Catalogus sive tabella one-

ruin, quic in perpetuum vel uil (lefiui-tnm tompiis imposita ipsis et respective acceptata fuerunt; utque itidem duo asserventui\' libri, in quorum ul-tero perpetua sive temporaria hujus-modi onera, in altero vero Missie ma-nuales et adventiti:c inscribantur, una cum fldell et distincta aduotatione sub-secuti utrorumque implementi, de quo implemento teneutur exactam rationem suis Superioribus rcddere. (Boned. XIV. De Syn. lib. 43. cap. uit. n. 4.)

Qileu. 7° Cuinam competat potestas reducendi Missets fundatas?

]{csp. Recluctio Missarum, sive earum numeri imminutio, Sedi Apostolicx\' re-servata est, nisi fundator expresse liane facultatem aliis dederit. Ita ex Decretis Urbani VIII. et Constit. Ituioc. XII. Nuper. v. Ad I.

Causa; autem, ob quas Sedes Aposto-lica solet Missas reducere, sunt pau-citas Sacerdotum, stipendii tenuitas, vel augmentum stipeudii currentis, exte-uuatio reddituum monasterii , vel ma-jores expensie necessarifc ad victum, vel denique urgens aliqua necessitas fabi icro ecclesia), aut monasterii. (».331.)

Advertendum etiam, condonationem Missarum non celebratarum ad solam Sedem Apostolicam pertinere. (Bened. XIV. loc. cit. n. \'15.)

(Ju/Eu. 8° An necesse sit recurrere ad Sedon Apostolicam, casu quo redditus deficiunt 9

Hesp. Dist. 1° Si totaliter deficiant, sine Capellani culp.V, certum est ipsum non teneri Missas celebrare. Ita com-muniter, et declaratum est a S. C. C. 7 Julii 4080. et 8 Aug. 4705.

2° Si ex parte deficiant, certum vi-cletur posse Capellanum minuere Missas, si testator stipendium singularum Missarum designaverit, v. g. duos francos pro (jualibet MissA; quia tunc, sicut augendus esset numerus Missarum, si redditus augerentur, ita minuendus est, si redditus minuantur.

Uifïicultas vero est, si testator designaverit tantum uumerum Missarum, et (leficiat stipendium etiam ordinarium scu mauuale. Multi aflirmant, ob De-cretum Urbani VIII. Ita Tambur. Dian. Mazzot. Casti\'op. Salm. etc. —- Alii vero negant; ex procsumptó. voluntate testa-toris, qui non prasumitur voluisse obli-gare Capellanum ad celebrandum pro stipeiidio justo minori; luMjue obstant Decreta, curn luec non sit proprie re-ductio stabilis, sed tantum cessatio obli-gationis, pro rata delectus reddituum. Ita Franc, de Lugo, Busemb. Escob. Bordou. Pasqual. etc. Verumtamen, pro-sequendo liauc sententiam, ad vitandum hallucinationis poriculum, eonsultum est, imo, juxta aliquos, necesse est exquirere judicium Episcopi, vel saltern docti et pii viri. Utrum porro hicc opinio sit probabilis, non licpiet. Cieterum id unum observandum est, quod si Capellanus annis praiteritis accepisset stipendium solito majus, teneretur compensare, eumdem Missarum mnnerum celebraudo; (pii enim sensit commodum, sentire debet et iucotmnodmn. (n. 334.)

Qu/Eit. 9quot; An Episcopus possit mode-rari officia, preces, et eleemosynas, an-niversariis adnexas \'7

Hesp. Af\'lirmandum videtur; quia pro-bibitio loquitur tantum de Missarum reductione. (n. 334. II. A. n. 77.)

Qu/ER. 40° An fiossit fieri prcescriptio contra onera Missarum el piarum fun-dationum ?

Hesp. Nounulli aflirmant. Sed verius negatur; turn quia primujva fundatio majorem vim liabet quam consuetude ; turn quia Trid. sess. \'25. aap. 5. rcf. interdicit quamlibet derogationem one-ribus benefleiorum, et Pius IV in Bulla conlirmationis Concilii bujusmodi actum irritat; clausula autem irritans ligat etiam ignorantes, et in causis beneficia-libus inlicit titulum et possessionem. Accedit, difficulter prajsumi posse bo-narn (idem in beneliciatis, cum potius prEOsumantur scire beneficii leges. Ita quoque resolvit S. C. C. \'20 Dec. 4879.¹ (n. 3\'24. qu. 4. v. Fit dubium. II. A. n. 74.)

^ IV. Oblujatio ex stipendio.

Expendemus 4° titulum stipendii in genere, S⁰ quantitatem justi stipendii, li⁰ tempus implendi obligationem ex stipendio, 4° ejusdem implendi modum.

4. Titulus stipendii in genere.

420.— Principia. I. Stipendia Missarum, etiam prsomisso jiacto, sunt licita.

\' Acta S. Sed. vo/. 13. fng. 220.

Ratio est, quia 11011 dantur nec acci-jiiuntui\' tamqnam pretium operis, sed solum ol) sustentationem necessariain ot naturali lege Sacerdotibus debltam ; proinde, uon obstante paeto, retiuent suam rationem stipendii, et nou lluut jiretium. Constat etiam ex Scriptura; Christus euim dixit apud Matth. X.\'10; »Dignus est operarius eibo suo,quot; et Paulus 1 Cor. IX. 7 : «Quis militat suis »stipendiis un(|uain ?quot; (n. IM(i. .\'J\'iO. duh. 4.)

II. Ex accepto stipendio oritur obligatie justitiaj celebrandi et applicaudi Missarn juxta intentionem ejus, qui sti-peudium dedit. Ratio est, quia ex vo-iuntate Ecclesifc interveuit pactum oue-rosum, vi cuju.s sub ea conditioue datur et recipitur,

121. •— Quaestiones. Qu/Eh. 1° An Sa-cerdoles divites possint stipendia pro Missis accipere ?

Resp. Affirmative; quia Sacerdoti ministrauti ex justitia debetnr alimen-tum, ut constat ex rationibus adductis in 1° principio; nihil ergo refert quod aliunde dives sit. Ila communiter. {n. 317.)

QijvER. 2° An peccet graviter Sacer-dos omittens celebvare Missam, si sti-pendium pro ilia, acceptitm non sit materia gravis ?

Resp. Negant plures; quia gravitascul-pa3 sumenda est ex quantitate stipendii. Ita Pal. Spor. Elbel, Renzi, Salrn. etc.

Sed alii probabilius affirmant; quia gravitas materia; petenda est ex fructu Missa;, quo proxiinus injusfe privatur, ac cujus privatione grave damnum ei infertur. ItaHolzm. Croix, Bonac.Roncag. etc. («. 317. qa. 3. II. A. n. 03.) A gravi culpa tamen excusandus videtur Sacerdos, qui obligatus celebrare multas Missas ad eamdem intentionem, imam alteramve omitteret; tunc enim abesse videntur grave damnum spirituale et gravis repuguantia datoris stipendiorurn.

Qu/EH. \'3° An moderator diarii reli-giosi possit suum diarium dare Sacerdotibus ea, lege, ut celebrent numerum Missarum respondentem pretio darii?

Resp. Affirm., sdummodo nil detra-»hatur fundatorum vel oblatorum vo-»luntati circa stipendii quantitatem, lo-»curn ac tempus celebrationis Missarum, »exclus£l quacumque studiosa collectione »Missaruni, et docto cui de jure do se-»cuta Missarum celebratione, facto verlio »cuin Sanctissimo.quot; Ita S, C. C. \'24 April. 1875.

Licet quoque pro Missis celebratis recipere stipendii loco libros vel alias merces, seclusa quavis negotiation is vol turpis lucri specie.

Atvero turpe mercimonium sapit, ideo-que prohibenda est, illorum bibliopola-rum agendi ratio, (jiii Missarum eleem»-synas colligunt, et Sacerdotibus, (juibiis eas celebrandas committunt, libros re-pendunt. Neque excusat ratio impen-dendi lucnuri in pia opera. Quare istiiis-modi actioni cooperari uon licet. Ita S. C. C. 9 Sept. 1874 (Marc. n. 1013.)

quot;2. Quantilas justi stipendii.

122. — Princlpia. I. Justum Missarum stipendium, quo majus nequit juste exigi, illud est, quod vel ab Episcopo taxatum est, vel communi consuetudine receptum. Ratio est. quia uon debet hoc negotium committi cujuscumque voluutati, ut suo arbitrio possit stipendium augere vel minuere; id enim ic-puguat rationi justitiw, occasiouernque priebet scaiulalis et sacrilegiis; ergo oportet ut aliqua auctoritate public^ definitum sit. (n. 319.)

Dictum est: ipio majus nequit exiji; non enim prohibetui- quominus lideles majora dent stipendia, si velint, dum-rnodo spontauee id faciant; neque, quo-minus Sacerdos possit miuori stipendio ess^ contentus. (n. 320.)

Porro 1° Cone. Trid. sess. 22. in Dc-creto de observ. et vitand. injunxit Episcopis, ut de medio tollant quid-quid avaritia contra revereutiam Sacri-ficii induxit, utque in jiriitiis «cujusvis «generis merccdum couditiones, pacta, set quitlquid pro Missis novis celebran-»dis datur, necnou iraportunas atque »illiberales eleemosynarum exactiones spotius quam postulationes, aliaque hn-sjusmodi, qua; a sirnoniacil labe, vel »certe a turpi quoestu nou longe ab-ssuiit, omnino prohibeaut.quot;

2° Quantilas stipendii taxanda est, habito respectu ad locorurn et tempo-rum circumstantias, prajsertirn ad cari-tatem vel vilitatem victus. Advertendmn tamen, tantum esse non debere stipendium, ut integram sustentationem Sacerdoti ea die, qua celebrat, suppeditet;

etoniin actiu sticnlicaudi iionnisi |iui\'vaiii fliei iiar(iMii cxjioscit, unde nou est cur Sacerdos |)ro|)ter hoc solum ininisteriuin inlcgre alatur ah co, pi\'o quo Sacrilicium oll\'ert. {n. 31}). Jieued. XIV. JJc Sttcr. Miss. scct. 2. n. 188.)

II. Nou potest Sacordos, servata jus-ocquitate, ratione uuius Missaj ac-cipere uisi uuura adaequatum stipendium, sive ah una sive a multis jpersonis. Ratio est, quia alioquin violaret pactum im-plicitum initum ; nam alter dedit tluo stipendia suh conditione duorurn Sacri-ficiorum, et Sacerdos ita recepit; ac-cedit, quod, secundum veriorem sen-tentiam, si idem Sacrilicium pro multis olleratur, singuli detraudantur aliquo li\'uctu. Pi\'opterea damnata est ah Alex. VII prop. \'10; »Non est contra justitiarn »pro plurihus Sacrificiis stipendium ac-«cipere, et Sacrilicium unum ofl\'erre; »iieque etiam est contra lidelitatem, setiumsi promittam promissione etiam sjuramento lirinatil danti stipendium, »quod pro nullo alio ofleram.quot;

I\'rictcrea advertenda liic est prop. damnata 8.: »Duplicatuin stipendium «potest Sacerdos i)ro eadem Missa lieite saccipere, applicando petenti partem «etiam specialissirnam t\'ructüs ipsimet «celehranti correspondentem, idque post «Decretum Urbani VIII.quot; Ratio damna-tionis est, quia applicatie fructus specia-lissimi plane incerta est, prout ostendi-mus n. 114 qu. G. (n. ;318.)

Ex hoe principio etiam consequitur, Sacerdotem, qui scienter acceptavit exi-guum stipendium jiro Missis celehrandis, sive ah uno sive a plurihus, non posse deinceps minuere Missaruni numerum, prout sancivit Innoc. XII Constit. Nu per a Congregatione. (n. ;5\'20. dub. 3.)

123. — Quaestiones. Qu/ER. 1° Au Re-gulares teneanlur sub gravi obligatione servare la.ram Episcopi?

Hasp. Affirm.; unusquisque duim oh-sU\'ingitur iu contractihus servare tequa-litatcm statutam a legihus loei, uhi (legit. Quocirca S. C. 0. 15 Jan. 1639 fleclaravit; «Eleemosynam pro quülihet ))Missa perRegulares eelehrandain eorum «ecciesiis, esse taxandam arhitrio Ordi-snarii, juxta morem regionis.quot; (n. 320.)

Qu/Eü. 2° Au possit Episcopus jiro-Mbere ne fideles dent eleemosijnam pin-\'juiorem taxa, aut ne Sacerdotes aeei-piant juslo minor cm?

Hesp. Ad Iquot;quot;¹, Negal.; \'nl enim impediret pielatis opera. Itu qiaxpie deeisum l\'uit a S. C. G. Ki Jan. lüü).

Ad 2\'quot;quot; , Affirm.; quia alicpiando ilia consuetie eleemosyua3 remissio noxia ost aliis Sacei\'dotihus. Idem declaravit S. C. C. Ki Jul. 1689. (n. 320.) Nunquam tarnen intelligendum est hujusmodi sta-tuto prohiberi quoniinus, si miserieordifo ratio postulaverit ut Missa suh minori stipendio eelehretur, id lieite lieri possit.

Quacü. 3° Quo mod o licitum sit pa-clsci da Missaruui stipendio?

Hesp. Licitum est, si pactum sit de justo stipendio secundum taxam vel consuetudinem. Non ohstant Canones, (|uii)|)e (pii proliibent dumtaxat pacta illieita, sen exaetiones immodieas, qwc utique avaritiam sapiunt. Cieterum in hujusmodi pactionihus, quantum fieri potest, seandalum caveri dehet. Ita coïnmuniter, [n. 320. dub. 4.)

Qimjh. 4° Au lie eat quidquam supra taxam exigere pro one re extrinseeo!

Resp. Affirm. ])ro onere tempoiali, v. g. pro MLssa celehi\'anda in cantu, in dissito loco, tarda hora, stato tcni-pore vel loco , per novem dies conti-nuos.

Neque illieitum videtur, si Sacerdos pinguiorihus stipendiis ordinarie provisus respondeat petenti: Non possum ipsemet stipendia tua exonerare, nisi tantum tribuas, quantum alii trihuerunt. Hoc l)aeto enim petentis lihertatem non la;dit.

Qu/Eit. Sa Quomodo taxandu m sit stipendium Missarum, quas benefactor tradidit celebrandas sine certostipendio?

Resp. Si fieri ])ossit, seiseitanda est dantis voluntas. Quod si fieri nequeat, standum est stipendio, quod dare cou-suevit, vel de quo moraliter constat f\'uisse intentionem ejus. Sin minus, standum est stipendio ordinario.

Qu.ek. 0quot; Quomodo taxandu in sit stipendium Missarum, quas testator celebrari prcecepit sine certo stipendio?

Resp, Taxaudum est vel secundum eonsuetuiTi stipendium, vel, prout de-erevit Urbanus VIII, ab Episcopo pric-scribenda est eleemosyna eongrua, qua; respondeat onerihus Missarum celebran-darum, secundum rnorem civitatis vel provinciijc. (n. 320. dub. 5. Rened. XIV. De Sacr. Miss. sect. 2. n. 199.)

Similiter, si tribuens eleemosynam mi-

inerimi Missaruin celebrandariini uüii praescripserit, tot Missue celebrari debent, epiot pruiscripsei\'it Ortlinarius secundum niorem civitatis vel provinciaj. Ita Innoc. XII. Constit. v. Ad II. ot AdV.

Qu/ER. 7° An possint Saeerdotes, in ■primis Pur odd, qinhus facultas con-cessa est bis in die celebrandi, stijien-dium accipere pro secundd Missd?

Hesp. Negat., ut constat ex Declara-tione S. G. C. \'25 Sept. \'1858 et \'22 Febr. 1862. Idem jam ante prohibnit Bened. XIV Urevi Quod expensis. \'2Ü Ang. 1748 quoad tres Missas in Hispa-inis permissas die Commemorationis fide-linm defunctorum. Attamen l^u ob rationes extrinsecas, laboris nempe et incornmodi, permitti potest Parocbis, qui (lielnis Dominicis et Festis ex necessitate bis celebrant, prudenti arbitrio Episcopi, aliqua remuneratio, exclusa qualibet eleemosyna pro applicatione Missas. Ita S. C. C. \'23 Maji 1861. \'2° Pius IX per Decretum S. C. de Propag. IT) Oct. 1863 Ordinariis Missionum f\'a-cultatem tribuit indulgendi, ut, justt\\ et gravi causa intercedente, Saeerdotes sibi subditi etiam pro secundd Missa in eadeni die celebranda stipendium per-cipere possint.

Advertendum insuper est, sub pne-fata prolnbitione non comprebendi tres Missas, quas celebrare licet in soiemni-tate Nativitatis Domini; pro bisce ubi-que 1\'ere receptum est ut tria recipian-tur stipendia; prohibitie namque iilas dumtaxat secundas tertiasve Missas res-picit, quoe vi indidti ant dispensationis celebrari possunt. Ita Bened. XIV in cit. Brevi. — Lugo. disp. 21. n. 18.

Qu/er. 8° An liceat Sacerdoti, qui Missas manuales ¹ suscepit celehrandas cum certd eleemosyna, easdem Missus alteri, parte ejusdem eleemosyna! sibi retentd, celehrandas cornmittere?

Kesp. Negat., sed tenetur integram, licet consueül pinguiorem, erogare Sacerdoti celebranti. Ratio, quia illud dis-tricte vetitum est Decretis Urbani VIII et Innoc. XII, turn cansil arcendi dam-nabile lucrum seu mercimoniinn in re tam sancta, turn etiam ratione justitiic, cum tota manualis eleemosyna ex vo-luntate pii largitoris ad celebratioiicm referenda sit. Idcirco Alex. VII proscrip-sit prop. !).: «Post Decretum Urbani «potest Sacerdos, cui Missa) celebrandie straduntur, per alium satisfacere, collato »illi minuri stipendio, alia parte stipendii »sibi retenta.quot; Insuper ex Constit. Pii IX Apostolica; Sedis. 12 Oct. 18()!). cx-communicationern latre sententiao Papio simpliciter reservatam incurrunt »Col-sligentes eleemosynas majoris pretii pro «Missis, et ex iis lucrum captantes, fa-»ciendo eas celebrare in locis ubi Mis-ssarum stipendia minoris pretii esse » solent.quot;

Dictum est: Missas manuai.es; quia Beneficiarii possunt aliis Sacerdotibns cornmittere celebrationem Missarum de-bitam pro Beneflcio, tradito eis con-sueto stipendio; nis; in fundatione lic-neficii aliud cautum fuerit. Ita .ex Constit. Innoc. XII. Nujier. 23 Dec. 1697 v. Ad Vlll. Idem valet de Missis fundatis, dummodo pinguius stipendium assigna-tum sit in gratiam Parocbi vel Capellani, ut colligitur ex declaratione S. C. C, 18 Jul. 1868. ¹

A prrefatA prolnbitione excipiuntui\' duo casus: 1° si jiinguius stipendium detur, non solum ratione Sacrilicii, ve-rum etiam intuitu alterius extrinseci tituli, puta amicitioc, paupertatis, gra-titudinis, etc. Neque necesse est ut ollerens eleemosynam hoc motivum ex-primat, sed suf\'ficit quod ex circumstantiis moraliter de eo constet. Ita Roncag. Passer. Tambur. Salm. V\'iva, Dicast. et alii communiter.

2quot; Si Sacerdos, cui cornmittitur cele-bratio, non rogatus, sed proprio motu remittat partem stipendii; sicut enirn is potest totum stipendium liberaliter remittere, sic et partem ejus. Ita Collet, Roncag. Viva, Tambur. Secus vero, si rogatus remitteret; id namque exsecra-bilem abusum vocat Bened. XIV Constit. Quanta cur a. 30 Tun. 1741. (n. 321.)

Qu/ER. i)⁰ An tile, qui illicite retinet partem stipendii, teneatur cid resiitu-tionem ?

¹ Acta S. Sed, w/, 4. fag, 39.

Resp. Affirm.; quia 1° ox proposi-tioiie (lamnata declucitur, retinentem partem stipendü non posse satisfacere per alium, satisfactio autem hic non solum respicit honestatem actiis, venna etiam justitiam; qui autem non satis-(\'iicit obligationi Justitie, ad restitnendum tcnetnr; \'2° agit contra voluntatem da-toris; liic enim vult, non solum ut Missa celebretur, sed ut celebretur tali sti-pendio; non enim gratuito erogare quid-quam ei vult, qui nou celebrat. Ita re-cenliores communiter.

Cui autem restitutio fieri debeat.\' Cominunius et probabilius censent eam taciendam esse eelebranti; quia, trans-jato in eum onere, etiam jus ad integrum stipendium juxta voluntatem lar-gitoris trausfertur. (n. Iamp;J.)

Qu.kii. JO⁰ An possint commutari Misscv majoris stipendü, hoe retento, cum Missis minoris?

Hesp. Dist. 1° Si (|uis boe faciat ro-gatu alterius Sacerdotis, vel in alterius comraodiun, potest retinere pinguius suum stipendium; quia tunc abest oni-nis turpis qua-\'stus.

\'i⁰ Si fiat principaliter ob majus sti-pondium, turpem quirsturn involvere videtur; attarnen gravis peccati dam-nandum non est, pricsertim si paupertas accedat. {ii. I3\'2\'2. dub. 4. Viudic. Alj)li. part. 4. qn. 2.)

Qu.f.r. 11° An administrator es eccle-siarum possint retinere aliquam elee-mosijnarum portionem, pro expe^isis allarium, inservientiuni, parumento-rum, luminuin, vini, hostiarum, eic.i

Itesp. Negat., nisi ecclesia,\' inopia pre-mautur; tune autem nullateuus debet excedi valor expensarum, qiue pro ip-somet tantum Missa) Sacrilicio ueces-sario sunt subeundie. Ita ex Constit. biiioc. XII. Nuper. v. Ad VU. (n. dub. 5.)

•i. Tempus implendi óblicjationem ex stipendio.

\'1\'24. — Oneribus susceptis Missarum tenctur Sacerdos satisfacere vel tempore pacto, vel, si tempus determinatum non i\'uei\'it, intra modicum tempus; nisi lar-gitor eleemosynai consentiat dilatioiu •liuturua¹. Idcirco peccat graviter Sa-cerdos, si diu ilillerat oil\'ei\'i\'e Sacrificiuni in favorem illorum, (piibus est obligatus;

tum quia graviter delinquit quisquis contra voluntatem creditoris diu dill\'ert solvere debita, tum ob non leve damnum, quod infertur illi.s, pro quibus sa-crificare debet.

Quamobrern non licet Sacerdotibus nova onera Missarum suscipere, nisi intra modicum tempus possint omnibus satisfacere, aut dantes eleemosynam consentiant in dilationem, prout decla-vavit Innoc. XII Constit. Nuper. v. Ad XII et Ad XV.

Dilicultas autem est, qnanlum. temporis spntium eenseatur modieum?

Respondemus; 1® Certum est, quod si Missa petita f\'uerit pro aliqua urgente necessitate, puta pro f\'elici partu, pro evadendo periculo, pro lite vincendA, etc., graviter delinquit Sacerdos, si intra tempus impetratioui aptum illam non celebi\'et; illudit enim postulantis inten-tionein; tuide, transacto illo tempore, tenetur stipemlium restituere, (sul) gravi vel sub levi juxta quantitatem stipendü), etiamsi [lostea celebraverit; imoinsuper inonere eum, qui stipendium dedit, de Missis tempore apto omissis, duminodo scilicet mouitio ilia prosit.

\'2° Certum quoque est, extra pril\'fatum casum, modieum tempus esse spa-tium uuius mensis, prout declaravit S. C. C. 17 Jul. 1055.

:?⁰ Probabile est, spatium etiam duorum meusium esse modieum, quemad-modum DD. fere communiter sentiunt: verumtamen quoad Missas pro def\'uuctis (saltern pro recenter def\'uuctis) dilatio ultra mensem merito gravis reputatur, secundum ;sententiam plurium ÜÜ. Ad liicc advertendurn est, quod si quis multas Missas celebrandas tradat Coni-munitati plurium Sacerdotum, nou pnu-sumitur conseutire tanto temporis spatio ad eas celebrandas, quantum oporteret, si uni Sacerdoti eas dedisset. Inde ta-men nou sequitur, omnes illius Com-munitatis Sacerdotes incumbere ilebcre celebratioui istarum Missarum; quisquis enim numerosas Missas celebrandas com-mittit, facile suppouere potest Commu-nitatem alias etiam habere obligationes; sed satis est quod distribuantur conve-nienti Sacerdotum numero, qui illis ce-lebrandis impendent tempus necessarium. (n. Iil7. Kram. Ordin. n. IU7.)

1° Si S, Sndes dilationem indulserit, servatis coiulitionibus injuuctis, indulto

uti licet; S. Pontifex enim supremus est causarum piarum admimstrator.

4. Modus implendi dictam ohligationem,

125. — Obli^alio ex stipendiq postulat 1° ut applicatio Missa; certa sit; \'iquot; ut Missa quoad qualitatcm, quantum per Rubricas licet, legatur secundum peti-tionem dantis eleemosynam. (Exam. Or din. n. in, fine.)

Propterea non debet recipi obligatie ad Missas votivas celebrandas, nisi pro diebus in quibus secundum Regulas Missalis celebrari possunt. Ita declaravit

5. R. C. Sept. 1012.

Quaestiones. Qu/Er. 1° Si qnis acce-perit stipendia a decern personis pro decern Missis, an sa its facial applicando illis in con fit so primas decern Missas, quas leget 9

Hesp. Disl. Iquot; Si singula Sacrificia applicet singulis indeterminate, uon satisf\'acit; quia requiritur intentio deter-minata.

2quot; Si singula Sacrificia applicet omnibus collective, satisf\'acit; quia nullus dubitat qnin fructus Sacrilicii sit divi-sibilis, et ideo unicuique tribuitur quod ei debetur; unusquisque enim in singulis Missis decimam frnctus partem accipiendo, in decima Missa totum suum Iructum percipit. (n. \'.V.fo.) Recole dicta n. 113.

Qu/ER. 2° An possit Sacerdos, si quando desit ei stipendium, Missam applicare illi, ipii primus deinde sti-pcndium erit\'collaturus ?

Resp. Negat., ox probibitione Cle-mentis VIII promulgata a Paulo V die 15 Nov. 1605. At etiam ejusmodi applicatio uon modo erit illidta, sed scope invalida; non raro namque continget Missam tunc ofl\'erri pro causa necdum exsistente, undo efTeclus Missa) suspendi deberet, quod incredibile est.

Nihilommus, si Sacerdos prrcvideat postulatum iri Missas pro aliquo jam defuncto, potest amodo cas olTerre, et deinde stipendium percipere; oil\'eruntur enim pro persona determinata et causa exsistente. (n. .\'W7.)

Qu/ER. .I⁰ An ohligalus dicurc Missam voticam vd de Be.qitiem, ralione elee-mostjttaf vel CapeUanün, satisfaciut in diebus permissis celebrando Missam con-formem Officio

Resp, Dist. 1° Quoad Missas pro de-functis, omnino affirmative , ex Decreto S. R. C. 5. Aug. 1662.

2° Quoad Missas pro vivis, commu-nissime affirmant DD. (n. 422.) At S. lï. C. 12 Sept. 1840 declaravit eiuii non satisfacere suie obligationi ; quia Sacerdos tenetur fidem servare prjo-stanti stipendium. Hie tamen defectus, cum non afficiat substantiam fructus Sacriflcii, sed qualitatem dnmtaxatMissai, nonnisi accidentalis esse potest; quarc gravis nou erit, nisi Missa votiva petita sit ob gravem causam, et omittatur sine legitime impedimento; si omittatur propter impedimentum, nullum erit pecca-tnm. Idem dicendum do obligatione cole-brandi in certo loco, vel certo tempoi\'e. (n. 327. 329.)

Qu/ER. 4° Ati Sacerdos ohligatus ex stipendio ad celebrandum in alian privilegiato pro defuncto, debeat rcsti-tuere, si in alio altari celebret ?

Resp. Non tenetur ad restitutionem stipendii, sed ad applicandam illi do functo indulgentiam altaris privilegiaii alia vice lucrandam, aut saltern aliam indulgentiam plenariam. Ita communiter, et sic resolvit S. C. Indulg. 22 Febr, 1847. (h. 329. H. A. n. 75.)

Ante factum tamen, Sacerdos, qui ad altare privilcgiatum celebrare debet, non potest satisfacere sua; obligationi applicando aliam indulgentiam plcmi-riam. Ita S. C. Indulg. 2 Maji 1852.\'

Notandum superest quod Sacerdos privilegie personuli altaris auctus satisf\'acit eo utendo, ut declaravit S. C. Ind. 15 Mart. 1852.

De indulgentia altaris privilegiati vide dicenda in libro VII,

CAPUT IV.

OBLIGATIONHS SACERDOTUM CIRCA CF.I.K-nilATlON\'EM MISSvE.

Ilactenus tractavimus de natura. ilo fructibus, de ajiplicatione Sacriflcii Mis-sie; nunc superest tractare tam de olili-gatione sacrilieandi quoad exercitiiiin actus, (plain de probibitione aliquaimo (■(•lebrandi; ox quibns simul paleliil I\'quot;

¹ Acta S. Sod. vol. 18. ()4.

citi\\ frequentia celebrationis; deniqnc de üs, \'i\'iie servari debent i» modo sa-crificandi.

ARTICULUS I.

OüHGATlO ALIQUANDO CELEBUANDt.

126. — Praccoptum dedisse Christum uiiiverso sacerdotali Ordinl Missam cele-bnuuli, lie fide est, definite in Trid. scss.\'i\'i. can. 2. ex verbis Christ!: »Hoc «facite in mearn commemorationem.quot;

Pncterea, quod singulos Sacerdotes attiaet, base certa videntur: 1° Sacer-dotem negligentem celebrare per lon-gum tempus, puta per semestrium, non posse excusari a peccato gravi, ratione scandali; quia existimatnr communiter omissiouem diuturnam Sacrificii esse signum pravae conscientiie et perditae vitic. Ha communiter. (n. 313.)

2° Exsistere aliquam obligationem ce-lebrandi diebus Dominicis et solemnibus l\'quot;(!stis, ex prpocepto Trid. sr.ss. 23. cap. \'14. ref. ubi loquens de Sacerdotibus ait: »Curet Episcopus, nt ii saltern die-»bus Dominicis et Festis solemnibus, si »autem curam habuerint animarum, ïtain frequenter, ut suo muneri satis-))fiiciant, Missas celebrent.quot; (n. 359. in medio. Boned. XIV. De Sctcr. Miss, seel. 2. n. fi.)

I!⁰ Sacei\'dotem, qui quotidie celebrare posset (iiiia bebdoinadis die excepts oh reverentiam), et sine ulla justa causA, soil tantum ob desidiam a celebrando abstiueret, vix posse a veniali culpa ex-ciisnii. Ratio est, quia privat Ecclesiam li\'uctu Sacrilicii; munus enim sacrifi-caiuli uon est privatum , sed publicum, hoc prodest soli sacrificanti, sed toti Kcclesiie, et ideo Sacerdos, quamvis sit imperfectus, dummodo indignus non sit, non debet ab hoc sacro mnnere ces-sare. Propterea hupiit Apostolus ad Ilehr. \\^r. 1: »Omnis Pontifex ex hoini-»nibns assumptus, pro hominibus con-))stituitur, in iis, qiuc sunt art Deurn, »iit ofl\'erat dona et sacrificia pro pec-»catis.quot; (u. 350. Exam. Or din. n. 111.)

Ciuternm de prcecepto divino dato singulis Sacerdotihus, controversia est, \'Ic qiiil in seqnentibus dicemus.

\'1-7. Quaestiones. Qij/Eu. 1° y\\n prcr-M\'lihun divinuiu sacri/icandi snb pcc-oato morlali obliget singidos Sacerdotes, quamvis non habeant curam animarum, nec alium quern vis titidum ohligationis, praiter Ordinern susceptum?

Hesp. Quidam nogant; quia nulluui apparet fundamentum, quod moraliter convincat, ad asserendum strictum pno-cepturn. Ita S. liouav. Cajet. Lugo, etc.

At sententia louge communior, et probabilior, affirmat qnemlibet Sacerdo-tem teneri stricto prn\'cepto ad sacrifi-candum aliquoties in anno, nisi legitimo impedimento excusetur. Probatur 1° ex verbis Christi: ))Hoc facite in meam scoinmemorationomnam prieceptum istud Christus toque omuibns et singulis Apostolis dedit; deinde Cone. Trid. sess. 22. cap. 1. et can. 2. declarat Christum locntum fuisse ad Apostolos nt Sacerdotes, et in ipsis ad omnes futuros Sacerdotes, et non tantum ad pastores Ecclesia;, vel in communi ad Ecclesiam; sentit ergo prceceptum singulos obligare. 2° Ex verbis Apostoli supra citatis; »Omnis Pontifex,quot; etc. 3° Ex- Cap. 0. de celebr. Miss., ubi inter alia peccata quorumdam Sacerdotum, qua¹ ibi de-plorat Innoc. 111., unum est, quod vix quater in anno celobrabant. 4° Ex ratione, quam afl\'ert D. Thomas; quia nnusqnisque tenetur nti gratia sibidata, cnm fuerit opportunum, secundum illud II Cor. VI, \'1: sllortamur vos, ne in «vacuum gratiam Dei recipiatis;quot; porro Sacramenta ordinantnr ad usum lideliinn, Sacrilicium vero principaliter ut oflera-tur Deo; ideo ad Sacramenta ministranda solum tenentur ii, qui curam animarum suscipiunt, ad sacnficandum autem te-nentur omnes ratione Ordinis suscepti. Ita S. Thom. S. Anton. Durand. Soto, Suar. Vasq. IJonac. Laym. Bened. XIV. etc. («. 313.)

Qu/ER. 2° Quoties in anno leneatur sub gravi quisque Sacerdos celebrare!

Hesp. Valde discrepant DD. Censet D. Thomas cum aliis, teneri unumquem-que in praicipuis Festis. Alii, ex Conc. Trid. sess. 23. cap. I i. ref. singulis Dominicis et Festis. Sententia longe commuiiior et probabilior docet teneri, per se loquendo, ter quatervc; iu anno, in Festis solemnioribus. lino aliqui pro-babiliter dicunt sufïicere ad vitandum mortale peccatum, quod Sacerdos cele-bret ter quatervo in anno quibuslibet diehus, (lunnnodo inter illos servetur proporüonatum intervallum. Ita Scot.

Sutir. Laym. Soto, Sylvius, Palud. Elbel, 15oiiac. etc. (n. ;M3.)

Dixi: per se loquendo; quia uostnl ii\'tate Sacerdos, qui tam ram Missam celebrarot, vix. non grave scandalum prseberet.

ARTICULUS II.

PHOHIBITIO ALIQUANDO CELEItRANUI.

-]28. — I. Excepto die Nativitatis Domini!, et nisi alitor urgeat necessitas, uoii licet Sacerdoti nisi imam tautum eodem die Missam celebrare. Constat ex Jure Canonico, Can. 53. tie comecr. dist 1. — Cap. 3 el I\'i. dr celehr. Miss.

In die Nativitatis Domini ciiiqiie Sacerdoti fas est ter Missam celebrare, dummodo in prima et secunda Missa purification em non sumpserit; aliter enim Sacramentum non jejunus susciperet.

Casus necessitatis, (pio licet bis eodem die celebrare, liodie unus est, quando populus, aut populi magna pars, Missa careret diebus Dominicis et Festis de pr.X\'cepto, nisi Paroclio liceret geminum Sacrificium ofl\'erre. Casus iste triplici rnodo occurrit: 1° si idem Parochus duarum paroclnarum curam gerat, tam inter se distantium, ut utriusque Pa-rochiao populus in unam convenire ec-clesiam commode nequeat. quot;2° Si Parochus duos habeat in sua ParocliiiV populos, prtedicto rnodo distantes, cum ecclesia vel sacello adnexo. In duobus liisce ca-sibus poterit in duabus dissitis ecclesiis celebrare. :3⁰ Si unicaj Missa) magna pars populi adesse nequeat; tunc potest Parochus in eadem ecclesia bis celebrare. — Ut porro in enumeratis casibus fas sit Paroclio duas Missas celebrare, diiio necessariiju sunt conditiones, nempe 1° ut piu\'sto non adsit alius Sacerdos pncter Parocbum, qui Missam possit celebrare; \'2° ut, regulariter loquendo, facultatem ab Episcopo obtineat: dico regulariter loquendo ; quia in casu re-pentino, (pio non facilis patet ad Epis-copuin recursus, liceutia non necessaria videtur. Ita ex Bened. XIV Constit. Declarasti. K) Mart. 1740. (n. 351. Exam. Ordin. n. 127. Bouix. De Paroclw. part. 4. cap. 0.)

12!). — II. Die Parasceves sen Feria Sexta Majoris llebdomaike, ju\'ohibitum est oninihus Sacerdotibus olïerre Sacrificium; solemne enim Officium illius diei non est Sacrificium. Constat ex Cap. 13. da comecr. dist. 3.; ratio est, quia ilia die Passio Domini ab Ecclesia recolitur prout realiter gesta est, et ideo non repracsentatur mystice.