H HOOFDSTUK 1. et Boek de» Reslarhts ran HOOFDSTUK 1. et Boek de» Reslarhts ran Jezus Christcs , den zoon Davidi, den zoon Abra-bnmi.

2 Abrabam ppwon Izaük; en Izaak:gewon Jakob ; en Jakob (fewon Juda en zijne broeders ;

3 En Juda powon Pares en Zara bij Thamar; en Fares gewon Esrom ; en Esrom gewon Aram ;

4 En Aram gewon Aminadab; en Aminadab gewon Naasson ; en Naasson gawon Salmon!;

5 En Salmon gewon Boöz, bij Rarbab ; en Boöz gewon Obïd, bij Rulb ; en Obed gewon Jesse;

6 En Jesse gewon David den Koning; en David de Koning gewon Salomon, bg degene die Uria\'s [rrouu; tem geirfnl],

7 En Salomon gewon Robo-am ; en Roboain gewon Abia ; en Abia gewon Asa ;

8 En Asa gewon Josafat , en Josafat gewon Jorain ; en Jo-ram gewon Ozias ;

9 En Ozias gewon Jonatbam ; en Jonathan! gewon Achaz; en Acbaz gewon Ezekias ;

10 En Ezekias gewon Manas-se ; cn Manasse gewon Anion ; en Amon gewon Josias;

11 En Josias gewon Jechoniat en zijne broeders, omtrent de Babylonische overvoering.

12 En na de Babylonische overvoering gewon .fechonias Salathiël; en Salathiël gewon Zorobabel.

13 En Zorobabel gewon Abiud; en Abiud gewon Eljakim; en Eljakim gewon Azor;

14 En Azor gewon Zadok ; en Zadok gewon Achim ; en Achlm gewon Eliud;

15 En Eliud gewon Eleazar ; en Eleazar gewon Matthan; en Matthan gewon Jakob ;

16 En Jakob gewon Jozef, den man van Maria, uit welke geboren is Jkzus , gezegd Christus.

17 Al de geslachten dan van Abraham tot David (rijn] veertien geslachten ; en van David tot de Babylonische overvoering [tijnl veertien geslachten ; en van de Babylonische overvoering tot Chnstüs (ïijn) veertien geslachten.

18 De geboorte van Jezus Christus was nu aldus: want als Maria zijne moeder met Jozef ondertrouwd was, eer zij te zamen gekomen waren, werd zij zwanger bevonden uit den Heiligen Geest.

19 Jozef nu haar man , alzoo hij regtvaardig was, en haar niet wilde openbaar te schande maken , was van wil haar heimelijk te verlaten.

20 En alzoo hij deze dingen in den zin had, zie, de Engel des Heeren verscheen hem in den droom , zeggende : Jozef, (lt;pjl zoon Davids, zijt niet bevreesd , Maria uwe vrouw tot u te nemen. Want hetgeen in haar ontvanger, is, dat is uit den Heiligen Geest.

21 En zij zal een\'en zoon baren , en gij zult zijnen naam heeten Jezus. Want hij zal zijn volk zalig maken van hunne zonden.

22 En dit alles is \'geschied, opdat vervuld zou worden \'t geen van den Heer gesproken is door den Profeet, zeggende :

23 Zie, de maagd zal zwanger worden, cn eenen zoon baren , en gij zult zijnen naam heeten Emmanuel, \'t welk ie, overgezet zijnde. God met ons.

24 Jozef dan, opgewekt zijnde van den slaap, deed gelijk de Engel des Heeren hem bevolen had, en heeft zyne vrouw tot zich genomen.

25 En bekende haar niet, totdat zij dezen haren eerstgeborenen .zoon gebaard had; en heette zijnen naam Jezus.

A HOOFD-

S HET

T HOOFDSTUK 2. oen nu Jezus geboren was te Bethlehem, HOOFDSTUK 2. oen nu Jezus geboren was te Bethlehem, [gelegen] in Judea, in de dagen van den Koning Herodes , rie , [eenige] Wijzen van het Oosten rijn te Jeruzalem aangekomen ,

2 Zeggende : waar is de geborene Koning der Joden ? Want wij hebben gezien zijne ster in \'t Oosten, en zijn gekomen om hem te aanbidden.

3 De Koning Herndes nu [rfitj gehoord hebbende, werd ontroerd, en geheel Jeruzalem met hem.

4 En bijeen vergaderd hebbende nl de Overpricsters en Schriftgeleerden des volks, vraagde van hen, waar de Christus zoude geboren worden.

5 En rij zeiden tot hem: te Bethlehem in Judea [gelegen]. Want alzoo is geschreven door den Profeet:

6 En gij Bethlehem , [jij] land van Juda, rijt geenszins de minste onder de Vorsten van Juda , want uit u zal de Leidsman voortkomen, die mijn volk Israël weiden zal.

7 Toen heeft Herodes de Wij-ren heimelijk geroepen, en vernam nr.arstiglijk van hen den tijd, wanneer de ster versche-

8 En hen nair Bethlehem zendende , zeide : reist heen , en onderzoekt naarstiglijk naar het kindeken, en als gy het zult gevonden hebben , boodschapt het mij , opdat ik ook kome, en hetzelve aanbidde.

9 En zy den Koning gehoord hebbende zijn heengereisd ; en rie, de ster, die rij in \'t Oosten gezien hadden , ging hen vóór , totdat zij kwam en stond boven de [pfnot») waar het kindeken was.

10 Als zij nu de ster zagen , verheugden zij zich met reer groote vreugde.

11 En in het huis gekomen rijnde, vonden rij het kindeken met Maria rjjne moeder; en nedervallende hebben rij het-relve aangebeden. En hunne schatten opengedaan hebbende, brachten rij hem ftescheu-ken : goud , en wierook, en myrrhe.

12 En door goddelijke openbaring vermaand zijnde in den droom , dat rij niet zouden we-^GELIUM Hoofdst. 3.

derkeeren tot Herodes, vertrokken rü door eenen anderen weg weder naar hun land.

13 Toen zij nu vertrokken waren , zie, de Engel des Heeren verschijnt Joref in den droom, reggende : sta op, en neem tot u het kindeken en zijne moeder, en vlied in Egypte, en wees aldaar, totdat ik het u zeggen zal. Want Herodes zal het kindeken zoeken , om hetzelve te dooden.

14 Hij dan opgestaan zijnde nam het kindeken en zijne moeder tot rich in den nacht, en vertrok naar Egypte,

15 En was aldaar tot den dood van Herodes, opdat vervuld zoude worden hetgeen van den Heer gesproken is door den Profeet, zeggende : uit Egypte heb ik mijnen Zoon geroepen.

16 Als Herodes zag dat hjj van de Wijzen bedrogen was, toen werd hij zeer toornig , en [rrni^en] afgezonden hebbende, heeft omgebragt al d» kinderen die binnen Bethlehem en in al deszelfs landpalen [tonrrn], van twee jaren (ourf) en daaronder , naar den tgd dien hy van de Wijzen naarstiglijk onderzocht had.

17 Toen is vervuld geworden hetgeen gesproken is door den Profeet Jeremias , reggende :

18 Eene stem is in Rama gehoord, geklag , geween, en veel gekerm ; Rachel beweende hare kinderen, en wilde niet vertroost wezen, omdat rg niet zijn.

19 Toen Herodes nu gestorven was , zie , de Engel des Heeren verschijnt Jozef in den droom , in Egypte ,

20 Zeggende : sta op, neem het kindeken en zijne moeder tot u, en trek in het land Israels; want zij zijn gestorven die de ziel van het kindeken zochten.

21 Hij dan opgestaan rijnde heeft tot rich genomen het kindeken en rijne moeder, en is gekomen in het land Israëls.

22 Maar als hij hoorde dat Archelaüs in Judea Koning was, in de plaats van zijnen vader Herodes, vreesde hjj daarheen te gaan ; maar door goddelijke openbaring vermaand in den droom, is hij vertrokken in de deelen van Galilea.

23 En [daar] gekomen rijnde nam hij zijne woonplaats in de stad genaamd Narareth; opdat

dat vervuld rou worden wat door de Profeten gezegd is, dat hjj Nazarener zal geheeten worden.

Johannes de Dooper, predikende in de woestijn van Judea,

2 En zegffende: bekeert u; want het Koningrijk der hemelen is nabij gekomen.

3 Want deze is het van welken gesproken ia door Jesajas den Profeet, zeggende : de stem des roependen in de woestijn: bereidt den weg des Heeren, maakt zijne paden regt.

4 En dezelve Johannes had zijne kleeding van kemelshaar, en eenen lederen gordel om zijne lendenen ; en zyn voedsel was sprinkhanen en wilde honig.

5 Toen is tot hem uitgegaan Jeruzalem en geheel Judea en het geheele land rondom den Jordaan ;

6 En werden van hem gedoopt in den Jordaan, belijdende hunne zonden.

7 Hij dan ziende velen van de Parizeen en Sadduceën tot zijnen doop komen, sprak tot hen: gÜ adderen-gebroedsels, wie heeft u aangewezen te vlieden van den toekomenden toorn ?

8 Brengt dan vruchten voort der bekeering waardig.

9 En meent niet bij u zeiven te zeggen: wylhebben Abraham tot eenen vader. Want ik zegu, dat God zelfs uit deze steenen kan Abraham kinderen verwekken.

10 En is ook alreeds de bgl aati den wortel der boomen gelegd ; alle boom dan die geene goede vrucht voortbrengt, wordt uitgehouwen en in het vuur geworpen.

11 Ik doop u wel met water tot bekeering ; maar die na injj komt is sterker dan ik , wiens schoenen ik niet waardig ben [tem no] te dragen ; die zal u met den Heiligen Geest en met vuur doopen.

12 Wiens wan in zyne hand is, en zal zynen dorschvloer doorzuiveren , en zyne tarwe in zÜne schuur te zamen brengen, en zal het kif met onuitblus-schelijk vuur verbranden.

13 Toen kwam Jezus van Ga-lilea naar den Jordaan tot Johannes , om van hem gedoopt te worden.

14 Doch Johannes weigerdn hem zeer, zeggende: mij i.4 noodig van u gedoopt te worden , en komt gg tot mg ?

15 Maar Jezus antwoordende zeide tot hem : laat nu af; want aldus betaamt ons alle geregtigheid te vervullen. Toea liet nü van hem af.

16 En Jezus gedoopt zyndn is terstond opgeklonunen uit het water; en zie, de hemelen werden hem geopend, en hij zag den Geest Gods nederdalen gelijk eene duif, en op hem komen.

17 En zie, eene stem uit de hemelen , zeggende ; deze is mjjn Zoon , mijn geliefde , in welken ik mijn welbehagen heb.

1 ______________

Geest weggeleid in de woestijn , om verzocht te worden van den duivel.

2 En als hij veertig dagen én veertig nachten gevast had, hongerde hem ten laatste.

3 En de verzoeker tot hem gekomen zijnde, zeide : indien gij Gods Zoon zijt, zeg dat deze steenen brooden worden.

4 Doch hij antwoordende zeide: er is geschreven : de mensch zal bij brood alleen niet leven , maar bij alle woord, dat door den mond Gods uitgaat.

5 Toen nam hem de duivel mede naar de heilige stad , en stelde hem op de tinne des Tempels,

6 En zeide tot hem: indien gij Gods Zoon zijt, werp u zeiven nederwaarts; want er is geschreven, dat hij zijne Engelen van u bevelen zal , en [rfnt] zij u op de handen zullen nemen , opdat gy niet t* eeni-ger tyd uwen voet aan eenen steen aanstoot.

7 Jezus zeide tot hem: er is wederom geschreven: gij zult den Heer uwen God niet verzoeken.

8 Wederom nam hem de duivel mede op eenen zeer hoo-gen berg, en toonde hem al de Koningrijken der wereld, en hunne heerlijkheid;

9 Hij zeide tot hem : al deze dingen zal ik u geven , indien gü nedervallende mij ruit aanbidden.

10 Toen zeide Jezus tot hem:

. A 2 ga

4 HET EUA

ffn wepr. *at.an ; want cr stant fjenrhreven; den Heer uwen God zult grü aanbidden, en hem alleen dienen.

11 Toen liet de duivel van hein af; en zie, de Engelen zijn toegekomen , en dienden hein.

12 Als nu Jezus ftchoord had dat Johannes «versreleverd was, is hij wedergekeerd naar Ga-Ulea;

13 En Nazareth verlaten hebbende is komen wonen te Ka-pernaüm , trlt;*le?en aan de zee , in de landpalen van Zabulon en Nefthalim ;

14 Opdat vervuld zou worden hetgeen sresproken is door Je-sajas den Proleet, zejrifende :

13 Het land Zabulon en het land Nefthalim, [»/«n ilm] weg der zee, over deu Jordaan, Galilea der volken;

16 Het volk dat in duisternis zat, heeft een groot lieht gezien ; en degenen die zaten in het land en schaduw des doods, denzelven is een licht opgegaan.

17 Van toen aan heeft Jezus begonnen te prediken, en te zersren : bekeert u , want het Koningrgk der hemelen is nabij gekomen.

18 En Jezus wandelende aan de zee van Galilea, zag twee broeders, [nnmrlijk] Simon, gezegd Petrus, en Andreas zijnen broeder, \'t net in de zee werpende; (want zij waren vis-schers).

19 En hij zeide tot hen : volgt mij na, en ik zal u visschers der mensehen maken.

20 Zij Iran terstond de netten verlatende zijn hem nagevolgd.

21 En hij van daar voortgegaan zijnde zag twee andere broeders, [nnmrlijk] Jacobus den (roiin] van Zebedeüs, en Johannes zijnen broeder, in het schip met hunnen vader Zebedeüs, hunne netten vermakende , en heeft hen geroepen.

22 Zij dan terstond verlatende \'t schip en hunnen vader, zyn hem nagevolgd.

23 En Jezus omcring geheel Galilea , leerende in hunne Synagogen , en predikende het Euangelium des Koningrijks, en genezende alle ziekte en alle kwale onder het volk.

24 En zijn gerucht ging [r/m rfonrj uit in geheel Syrië; en

bragten tot betn allen die

NGELtÜftl Hoofdst. 4, 5. kwalijk gesteld waren, met vcr-scheidene ziekten en pijnen bevangen zijnde, en van den duivel bezeten, en maanzieken, en geraakten; en hij genas dezelve.

25 En vele scharen volgden hem na , van Galilea en (e/rnj Dekapolis, en [rnn] Jeruzalem, en [rml Judca, en [rnml over den Jordaan.

EHOOFWSTUK 5. nHOOFWSTUK 5. n [Jexvt] de scharen ziende is geklommen op eenen berg, en als hij nedergezeten was, kwamen zijne discipelen tot hem.

2 En zijnen mond geopend hebbende leerde hij hen , zeggende ;

3 Zalig (rijn] de armen van geest; want hunner is het Koningrijk der hemelen.

4 Zalig [rijn] die Jtreurcn; want zij zullen vertroost worden.

5 Zalig [*ijnl de zachtwoedi-ïreu ; want zij zullen het aardrijk beërven.

6 Zalig [tijn] die hongeren en dorsten (nnnr) de geregtiffheid; want zij zullen verzadigd worden.

7 Zalig [lijn] de barmh: rti-gen; want hun zal barm\'.iar-tijrheid geschieden.

8 Zalig [*ijn] de reinen van harte ; want zij zullen God zien.

9 Zalig (tijnl de vreedzamen ; want zij zullen Gods kinderen genoemd worden.

10 Zalig [sijn] die vervolgd worden om der geregtipheid wil ; want hunner is het Koningrijk der hemelen.

11 Zalig zijt gö als u [rfr rmn-«efcrn] smaden en vervolgen, en lierrende alle kwaad tegen u spreken, om mynentwil.

12 Verblijdt en verheugt [v]; want uw loon (!*] groot in de hemelen ; want alzoo hebben zij vervolgd de Profeten, die vóór u [tieirretl ïijn].

13 Gij zijt het zout der\'aarde; indien nu het zout smakeloos wordt, waarmede zal gezouten worden ? Het deugt nergens meer toe, dan om buiten geworpen, en van de menschen vertreden te worden.

14 Gy zijt bet licht der wereld ; eene stad boven op eenen berg liggende kan niet verborgen z\\jn.

15 Noch \'men steekt gcene

kaars

6 HET EUA

42 Geef dengenen die [»(«] van u bidt, en keer u niet af van dengenen die van u leenen wil.

43 Gij hebt gehoord dat er gezegd is : «rij zult uwen naasten liefhebben, en uwen vyund zult ?ij haten.

4t Maar ik zeg u ; hebt uwe vijanden lief; zegent hen die u vervloeken ; doet wel dengenen die u haten; en bidt voorde-genen die u geweld doen , en die u vervolgen.

45 Opdat gij inoogt kinderen zijn uw8 Vaders die in de hemelen is. Want hy doet zijne zon opgaan over boozen en goeden, en regent over regtvaar-diffen en onregtvaardigen.

46 Want indien gij lief hebt, die u liefhebben, wat loon hebt gij ? Doen ook de tollenaars niet hetzelfde ?

47 En indien gij uwe broeders alleen groet, wat doet gij boven anderen ? Doen ook niet de tollenaars alzoo ?

48 Weest dan gijlieden volmaakt, gelijk uw Vader, die in de hemelen is, volmaakt is.

H HOOFDSTUK 6. ebt acht, dat gij uwe aalmoes niet doet voor de men-echen, om ivan hen gezien te worden ; ander» hebt gij geen loon bij uwen Vader, die in de hemelen is. HOOFDSTUK 6. ebt acht, dat gij uwe aalmoes niet doet voor de men-echen, om ivan hen gezien te worden ; ander» hebt gij geen loon bij uwen Vader, die in de hemelen is.

2 Wanneer gij dan aalmoes doet, zoo laat voor u niet trompetten, gelijk de geveinsden in de Synagogen en op de straten doen, opdat zij van de men-schen geëerd mogen worden^; voorwaar zeg ik u : zij hebben hun loon weg.

3 Maar als gij aalmoes doet, zoo laat uwe linker(fcanlt;t] niet weten, wat uwe regter «loet;

4 Opdat uwe aalmoes in het verborgene zy ; en uw Vader, die in \'t verborgene ziet, die zal \'t u ;in \'t openbaar vergelden.

5 En wanneer gö bidt, zoo zult gij niet zijn gelijk de geveinsden; want die plegen gaarne in de Synagogen, en op de hoeken der straten staande te bidden, opdat zij van de men-schen mogen gezien worden. Voorwaar ik zeg u, dat zij hun loon weg hebben.

6 Maar gij, wanneer gij bidt, ga in uwe binnenkmuer, en uwe deur hebbende

NGELIUM Hoofdat. S, 0. bid uwen Vader die in het verborgene is; en uw Vader die in het verborgene ziet, zal het u in het openbaar vergelden.

7 En als gij bidt, zoo gebruikt geen üdel verhaal van jwoor-den, gelgk de Heidenen ; want zü meenen dat zij door hunne veelheid van woorden zullen verhoord worden.

8 Wordt dan hun niet gelyk ; want uw Vader weet wat gij noodig hebt, eer gij hem bidt.

9 Gij dan bidt aldus : Onze Vader, die in de hemelen

Uw naam worde geheiligd.

10 Uw Koningrijk kome. Uw wil geschiede, gelgk in den hemel, [nfoou] ook op de aarde.

11 Ons dagelijksch brood geef ons heden.

12 En vergeef ons onze schulden , gelijk ook wij vergeven onzen schuldenaren.

13 En leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van d in boozen. Want uw\' is het Koningrijk , en de kracht, en le heerlijkheid, in de eeuwigheid, Amen !

14 Want indien gij den men-schen hunne misdaden vertreeft, zoo zal uw hemelsche Vad;r ook u vergeven ;

15 Maar indien gij den men-schen hunne misdaden niet vergeeft , zoo zal ook uw Vader uwe misdaden niet vergeven.

16 En wanneer gij vast, toont peen droevig gezigt, gelyk d»; se veinsden; want zij mismaken hunne aangezigten , opdat zy van de menschen mogen gezien worden, als zij vasten. Voorwaar ik zeg u, dat zij hun loon weg hebben.

17 Maar gij , als frji vast, zalf uw hoofd, en wasch uw aange-ziirt,

18 Opdat het van de menschen niet gezien worde, als gy vast, maar van uwen Vader, die in het verborgene is ; en uw Vader, die in het verborgene ziet, zal het u in \'t openbaar vergelden.

19 Vergadert u geene schatten op de aarde, waar ze de mot en roest verderven , en waav de dieven doorgraven en stelen.

20 Maar vergadert u schatten in den hemel, waar ze noi h mot noch roest verderft, t-n waar de dieven niet doorgra-vcD, noch «telen.

21 WLDt

Hoofdst. 6. 7. VAN MA

21 Want ^«ar uw schat is , daar zal ook uw hart zijn.

22 De kaars des ligchanms is het oor; indien dan uw oog eenvoudig is , zoo zal uw ge-heele ligchaam verlicht wezen.

23 Maar indien uw oog boos is, zoo zal geheel uw ligchaam duister zijn. Indien dan het licht dat in u is, duisternis is, hoe groot [mi] de duisternis [xrlve lijn] ?

24 Niemand kan twee heeren dienen ; want, of hij zal den eenen haten en den anderen liefhebben, of hü zal den eencn aanhangen en den anderen verachten. Gij kunt niet God dienen en den Mammon.

25 Daarom zeg ik u : , zijt niet bezorgd voor uw leven,_ wat gy Jeten, en wat gij {drinken zult, noch voor uw ligchaam , waarmede gij u kleeden zult. Is het leven niet meer dan het voedsel, en het ligchaam dan de kleeding ?

26 Aanziet de vogelen des hemels, dat zij niet zaaijen, noch maaijen, noch verzamelen in de schuren, en uw hemelsche Vader voedt [nogtim] dezelve ; gaat gij dezelve quot;niet [\'ter] veel tej boven ?

27 Wie toch van u kan met bezorgd te zijn ééne el tot zijne lengte toedoen ?

2S En wat zijt gij bezorgd voor de kleeding ? Aanmerkt de leliën des velds, hoe zii wassen ; zij arbeiden niet, noch spinnen niet;

29 En ik zeg u dat ook Salomon in al zijne heerlijkheid niet is bekleed geweest gelyk een van deze.

30 Indien nu God het gras des velds, dat heden is en morgen in .den oven geworpen wordt, alzoo bekleedt, zal h\\j u niet veel meer [1dttdtn\\, gij klein-geloovigen ?

31 Daarom zijt niet bezorgd , zeggende ; wat zullen wij eten \' of: wat\'/ zullen wij drinken ? of: waarmede zullen w\\j ons kleeden ?

32 Want al deze dingen zoeken de Heidenen. Want uw hemelsche Vader weet dat gij al deze dingen behoeft.

33 Maar zoekt eerst het Koningrijk Gods, en zyne gereg-tigheid, en al deze dingen zullen u toegeworpen worden.

31 Zgt dan niet bezorgd tegen

TTHEoS. . ?

den morgen ; want de morgen zal voor het zyne zorgen ; [rlke\\ dag heeft genoeg aan zijn zelfi; kwaad.

O HOOFDSTUK 7. ordcelt niet, opdat gg niet geoordeeld wordt. HOOFDSTUK 7. ordcelt niet, opdat gg niet geoordeeld wordt.

2 Want met welk oordeel gn oordeelt, zult gij geoordeeld worden; oa met welke maat gij meet, zal u weder gemeten worden.

3 En wat ziet gij den sp^,gt;^nter die in het oog uws broeders is; maar den balk die in uw oog is merkt gy niet ?

4 Of, hoe zult gij tot uwen broeder zeggen : laat toe dat ik den splinter uit uw oog uitdoe; en zie , er is een balk in uw oog.

5 Gy geveinsde, werp eerst den balk uit uw oog, en dan zult gij bezien , om den splinter uit uws broeders oog uit te doen.

6 Geeft het heilige den honden niet, noch werpt uwe paar-len niet voor de zwijnen , opdat zij niet t\' eeniger tijd dezelve met hunne voeten vertreden, en (ticAl omkeerende u verscheuren.

7 Bidt, en u zal gegeven worden ; zoekt, en gij zult vinden ; klopt, en u zal opengedaan worden.

8 Want een iegelijk die bidt, die ontvangt ; en die zoekt, die vindt; en die klopt, dien zal opengedaan worden.

9 Of welk mensch is er onder u , zoo zyn zoon hem zou bidden om brood , die hem eenen steen zal geven ?

10 En zoo hij hem om eenen visch zou bidden, die hem eene slang zal geven ?

11 Indien dan gij, \'die boos zijt, weet uwen kinderen goede gaven te geven, hoe veel te meer zal uw Vader, die in de hemelen is , goede [pnrrn] geven dengenen, die ze van hem bidden.

12 Alle (dinr^n] dan die gjj wilt dat u de menschen zouden doen, doet gij hun ook alzoo ; want dat is de wet en de Profeten.

13 Gaat in door de enge poort want wijd is de poort, en breed is de weg, die tot het verderf leidt, en velen zgn er die door denzelven ingaan.

A h 14 Want

14 Waquot;⁴ de poort is enj, . de weg is naauw die tot het leven leidt, en .weinigen zyn er die denzelven vinden.

15 Maar wacht (ti) van de valsrhe Profeten , welke in schaapsklcederen tot u komen, maar van binnen zijn zij grijpende wolven.

16 Aan hunne \'vruchten zult gij hen kennen. Leest men ook eene druif van doornen, of vijtren van distelen ?

17 Alzoo een ieder goede boom brengt voort goede vruchten , en een kwade boom brengt voort kwade vruchten.

. 18 Een goede boom kan geene kwade vruchten voortbrengen, noch eene kwade boom goede vruchten voortbrengen.

19 Een ieder boom die geene goede vrucht voortbrengt, wordt uitgehouwen en in \'t vuur geworpen.

20 Zoo zult gij dan dezelve aan hunne vruchten kennen.

21 Niet een iegelijk die tol mij zept: lleere, lleere ! zal ingaan in het Koningrijk der hemelen ; maar die daar doet den wil mijns Vaders, die in de hemelen is.

22 Velen zullen ten dien dage tot mij zeggen : Heere, Heere, hebben wij niet in uwen naam geprofeteerd, en in uwen naam duivelen uitgeworpen, en in uwen naam vele krachten gedaan ?

23 En dan zal ik hun openlijk aanzeggen : ik heb u nooit gekend. Gaat wejf van mij , gij die de onseregtigheid werkt.

i H Een iegelijk dan die deze mijne woorden hoort, en dezelve doet, dien zal ik vergelijken bij een voonigtig die zyn huis O]

gebouwd heeft.

25 En er is slagregen nederge-vallen, en de waterstroomen zijn gekomen, en de winden hebben gewaaid, en zijn tegen hetzelve huis aangevallen, en het is niet gevallen , want het was op de steenrots gegrond.

26 En een iegelijk die \'deze mijne woorden hoort, en dezelve niet doet, die zal bij eenen dwazen man vergeleken worden , die zijn huis op het zand gebouwd heeft.

27 En de slagregen is nederge-vallen, en de waterstroomen zijn gekomen, en de winden hebben gewaaid, en zün tegen hetzelve

Hoofdst. 7, 8. huis aangeslagen, en het is gevallen, en zgn val was groot.

28 En het is geschied, als Jezus deze woorden geëindigd had , [dut] de scharen zich ontzetten over zijne leer.

29 Want hij leerde hen al* magt hebbende, en niet als de Schriftgeleerden.

T HOOFDSTUK 8. oen hij nu van den berg afgeklommen was, zijn hem vele scharen gevolgd. HOOFDSTUK 8. oen hij nu van den berg afgeklommen was, zijn hem vele scharen gevolgd.

2 En zie, een melaatsche kwam, en aanbad hem , zeggende ; Heer, indien gij wilt, gij kunt mij reinigen.

3 En Jezus de hand uitstrekkende heeft hem aangeraakt, zeggende : ik wil, word gereinigd. En terstond werd (Wj ron) zijne melaatschheid gereinigd.

4 En Jezus zeide tot hem : zie dat gij (rfitj niemand zegt; maar ga_ heen, toon u zei ven den Priester, en offer de gave, die Moees geboden heeft, hun tot eene getuigenis.

_5 Als nu Jezus te Kapemaüm ingegaan was, kwam tot hem een Hoofdman over honderd , biddende hem ,

6 En zeggende: Heer, mijn knecht ligt t\' huis geraakt, en lijdt zware pijnen.

7 En Jezus zeide tot hem : ik zal komen en hem genezen.

8 En de Hoofdman over honderd antwoordende zeide: Heer, ik ben niet waardig dat gij onder mijn dak zoudt inkomen ; maar spreek alleenlijk één woord, en mijn knecht zal genezen worden.

9 Want ik ben ook een mensch onder de magt (r/i« anderen] , hebbende onder mij krijgsknechten ; en ik zeg tot dezen ;

en hij gaat; en tot den anderen : kom, en hy komt; en tot mijnen dienstknecht ; doe dat, en hij doet het.

10 Jezus nu [rfit) hoorende heeft zich verwonderd, en zeide

degenen die (A*ml volgden : voorwaar zeg ik u, ik heb zelfs Israël zoo groot geloof niet gevanden.

11 Doch ik zeg u , dat velen zullen komen van Oosten en Westen , en zullen met Abraham , en Izaak , en Jakob aanzitten in het Koningrijk der hemelen.

.12^Enidc kinderen des Koning-rijks

Hoofdst. 8 , 9. VAN MA

rijks lullen uitgeworpen worden in de buitenste duisternis ; aldaar zal weening zijn, en knersing der tanden.

13 En Jezus zeide tot den Hoofdman over honderd: ga heen, en u geschiede gelijk gij geloofd hebt. En zyn knecht is gezond geworden te dier zelf-der ure.

14 En Jezus gekomen zijnde in het huis van Petrus, zag zijner vrouws moeder [te herf) liggen , hebbende de koorts.

15 En hij raakte hare hand aan, en de koorts verliet haar; en zij stond op, en diende hen.

16 En als het laat geworden was, hebben zg velen van den duivel bezeten tot hem gebrast , en hij wierp de (hooz^J geesten uit met het woord, en hy genas allen die kwalijk gesteld waren ;

17 Opdat vervuld zou worden wat gesproken was -door Jesa-ias den Profeet, zeggende: hg heeft onze krankheden [op ric/i) genomen , en [onze] ziekten ge-dragen.

18 En Jezus vele scharen ziende rondom zich, jbeval aan de andere zijde over te varen.

19 En er kwam een zeker Schriftgeleerde tot hein , en zeide tot hem : Meester, ik zal\'u volgen, waar pij ook heengaat.

20 En Jezus zeide tot hem : de vossen hebben holen, en de vogelen des hemels nesten; maar de Zoon des menschen heeft niet waar hg het hoofd nederlegge.

21 En een ander uit zyne discipelen zeide tot hem: Heer, laat mij toe, dat ik eerst heenga , en mijnen vader begrave.

22 Doch Jezus zeide tot hem : volg mö, en laat de dooden hunne dooden bejrraven.

23 En als hij in het schip gegaan was , zijn hem zjjne discipelen gevolgd.

En zie, er ontstond eene groote onstuimigheid in de zee , alzoo dat het schip van de pol-ven bedekt werd; doch hij sliep.

25 En zyne discipelen by [ftrmj komende hebben hem opgewekt, zegpende: Heer, behoed ons, wy vergaan.

26 En hij zeide tot hen : wat zijt gü vreesachtig, pij klein-geloovigen ? Toen stond hij op, en bestrafte de winden en de zee; en er werd groot.! atilte.

TTHEÜS. »

27 En de menschen verwonderden zich , zeggende :ioedanig een is deze , dat ook dfe winden en de zee hem gehoorzaam zyn ? 23 En als hij over aan dc andere zyde was gekomen in het land der Gergesenen, zijn hem twee van den duivel bezeten ontmoet, komende uit de graven , die zeer wreed waren, alzoo dat niemand door dien weg konde voorbijgaan.

29 En zie , zy riepen , zeggende ; Jezus, gij Zoon Gods, wat hebben wij met u (lt;e dom] ? Zijt gij hier pekomen om ons te pijnigen vóór den tijd ?

30 En verre van hen was eene kudde van vele zwijnen weidende.

31 En de duivelen baden hem, zeggende: indien gy ons uitwerpt , laat ons toe, dat wy in die kudde zwijnen varen.

32 En hij zeide tot hen : gaat heen. En zij uitgaande voeren heen in dc kudde zwijnen ; en zie, de geheele kudde zwijnen stortte van de steilte af in de zee , en stierven in \'t water.

33 En die ze weidden zyn ge» vlugt; en als zij in de stad gekomen waren, boodschapten zij al [deze] dinpen , en wat den bezetenen [gnr/iied trut].

3i En zie, dc geheele stad ping uit Jezus te gemoet; en als zij hem zagen , baden zij, dat hy uit hunne landpalen wilde vertrekken.

E HOOFDSTUK 9. n in \'t schip gegaan zijnde voer hij over , en kwam in zijne stad. En zie , zij brag-ten tot hem eenen geraakten , op een bed liggende. HOOFDSTUK 9. n in \'t schip gegaan zijnde voer hij over , en kwam in zijne stad. En zie , zij brag-ten tot hem eenen geraakten , op een bed liggende.

2 En Jezus hun geloof ziende, zeide tot den peraakten : zoon, zijt welgemoed, uwe zonden zijn u verpeven.

3 En zie, sommigen der Schriftgeleerden zeiden in zich zeiven : deze lastert [God).

4 En Jezus tziende hunne gedachten , zeide : waarom overdenkt gij kwaad in uwe harten ?

5 Want wat is ligter, te zeggen : de zonden zijn u vergeven ; of te zeggen ; sta op en wandel ?

6 Doch opdat gij moogt weten , dat de Zoon des mer-schen magt heeft op de aarde de zonden te vergeven, (toen zeide hij tot den geraakten\'\';

A 5 sta

Hoofdit. 9, 10. VAN MA den en vlekken, leerende in hunne Syna^of^en, en predikende het Euangelium des Koningrijke , en genezende alle ziekte cn alle kwalc onder het volk.

36 En hij de scharen ziende, werd innerlijk met ontferming bewogen over haar, omdat zij vermoeid en verstrooid waren, gelijk schapen, die geenen herder hebben.

37 Toen zeide hij tot zü^ne discipelen : de oogst is wel groot, maar de arbeiders zijn weinige.

38 Bidt dan den Heer des oogstes, dat hij arbeiders in zijnen oogst uitstoote.

E HOOFDSTUK 10. n zijne twaalf discipelen tot zich geroepen hebbende, heeft hun magt gegeven over de onreine geesten, oui dezelve uit te werpen, en om alle ziekte en alle kwale te genezen. HOOFDSTUK 10. n zijne twaalf discipelen tot zich geroepen hebbende, heeft hun magt gegeven over de onreine geesten, oui dezelve uit te werpen, en om alle ziekte en alle kwale te genezen.

2 De namen nu der twaalf Apostelen zijn deze : de eerste, Simon gezegd Petrus , en Andreas zyn broeder; Jacobus de [toon] van Zebedeüs, en Johannes zijn broeder;

3 Philippus en Bartholomeüs ; Thomas en Mattheüs de tollenaar; Jacobus de (xoon] van Alpheus, en Lebbeüs toege-naamd Thaddeüs;

4 Simon Kananites en Judas Iskarioth, die hem ook verraden heeft.

5 Deze twaalf heeft Jezus uitgezonden , en hun bevel gegeven , zeggende : gij zult niet heengaan op den weg der Heidenen, noch gö zult niet ingaan in [ren\\tjr] stad der Samaritanen.

6 Maar gaat veel meer heen tot de verlorene schapen van het huis Israëls.

7 En heengaande predikt, zeggende : het Koningrijk der hemelen is naby gekomen.

8 Geneest de kranken, reinigt de melaatschen, wekt de doo-den op, werpt de duivelen uit. Gij hebt het om niet ontvangen , geeft het om niet.

9 Verkrijgt u noch goud, noch zilver, noch koper Igeld] in uwe gordels,

10 Noch male tot den weg, noch twee rekken, noch schoenen, noch staf. Want de arbeider is cijn voedsel waardig.

11 En in welke stad of vlek gij xult inkgmen , oaderzoekt wie

rruEÜs. ii

daarin waardig is; en blijft aj-daar totdat gij [rfanr] uitgaat.

12 En als gij in het huis gaav, zoo groet hetzelve.

13 En indien dat huis waardig is, zoo kome uw vrede over hetzelve; maar indien het niet waardig is, zoo keere uw vrede weder tot u.

14 En zoo iemand u niet zal ontvangen, noch uwe woorden hooren, uitgaande uit dat huis of uit dezelve stad, schudt het stof van uwe voeten af.

15 Voorwaar zeg ik u; hef zal den lande van Sodom en Go-morra verdragelijker zijn in den dag des oordeels, dan dezelve stad.

16 Zie , ik zend u als schapen in \'t midden der wolven ; zijt dan voorzigtig gelijk de slangen, en opregt gelijk de duiven.

17 Maar wacht u voor de menscllen; want zij zullen u overleveren in de Raadsvergaderingen , en in hunne Synagogen zullen zij u geeselen.

18 En gü zult ook voor Stadhouders en Koningen geleid wordeu om mijnentwil, hun en den Heidenen tot getuigenis.

19 Doch wanneer zij u overleveren , zoo zult gij niet bezorgd zijn , hoe of wat gij spreken zult; want het zal u in dezelve ure gegeven worden, wat gij spreken zult.

20 Want gö zijt niet die spreekt, maar (/ift ii) de Geest uws Vaders, die in u spreekt.

21 Eu de [eenr] broeder zal den (onderen] broeder overleveren tot den dood, en de vader het kind , en de kinderen zullen opstaan tegen de ouders, cn zullen hen dooden.

22 En gij zult van allen go-haat worden om mijnen naam ; maar die volstandig zal blijven tot het einde, die zal zalig worden.

23 Wanneer zij u dan in deze stad vervolgen, vliedt in de andere ; want voorwaar zeg ik u; gg zult [wire rei» door] de steden Israëls niet geëindigd hebben, of de Zoon des men-schen zal gekomen z|jn.

21 De discipel is niet boven den meester, noch de dienstknecht boven zijnen heer. 25 Het (*«] den discipel genoeg , dat hij worde gelijk zijn meester, en de dlenstknecnt gelijk zgu heer. Indien sy ^clen A 6 hwi

12 HET EÜA

lieer des huizes Beëlzebul hebben geheeten, hoeveel te meer zijne huisgenooten ?

26 Vreest dan hen niet; want er is niets bedekt, \'t welk niet zal ontdekt worden, en verborgen , \'t welk niet zal geweten worden.

27 \'t Geen ik u zeg in de duisternis, zegt in \'t licht; en \'t geen gij hoort in het oor, predikt dat op de daken.

28 En vreest u niet voor degenen die \'t ligchaain doodun, en de ziel niet kunnen doo-den; maar vreest veel meer hem, die beide ziel en ligchaam kan verderven in de hel.

29 Worden niet twee musrhjes om een penningje verkocht ? En niet één van deze zal op de aarde vallen zonder uwen Vader.

30 En ook uwe haten des hoofda zijn alle

31 Vreest dan niet, gij gaat vele muschjes te boven.

32 Een iegelijk dan die mij belijden zal voor de menschen, dien zal ik ook belijden voor mijnen Vader, die in de hemelen [if],

33 Maar zoo wie mij verloochend zal hebben voor de menschen, dien zal ik ook verloochenen voor mijnen Vader, die in de hemelen [ii],

31 Meent niet dat ik gekomen ben om vrede te brengen op de aarde; ik ben niet gekomen om vrede te brengen, maar het zwaard.

35 Want ik ben gekomen om den mensch tweedragtig te maken tegen zijnen vader, en de dochter tegen hare moeder, en de schoondochter tegen hare schoonmoeder.

36 Eu zij des menschen vijanden [u-ordrn] die zijne huisgenooten Uijn],

37 Die vader of moeder lief heeft boven mij , is mijns niet waarditr; en die zoon of dochter lief heeft boven mij, is mijns niet waardig.

38 En die zijn kruis niet [op xic/i] neemt, en mij navolgt, is mijns niet waardiir.

39 Die zijne ziel vindt, zal [rfe]zelve verliezen ; en die zijne ziel zal verloren hebben om mijnentwil, zal dezelve vinden.

40 Die u ontvangt, ontvangt mij ; en wie mij ontvangt, pnt-vanc^t hem, die mij gezonden beeft.

SGELITJM Hoofdst. 10, 11.

41 Die eenen Profeet ontvangt in den naam eenes Profeten, zal het loon eenes Profeten ont-vangen; en die eenen regtvaar-digen ontvanjrt in den naam eens regtvaardigen, zal het loon eens regtvaardigen ontvangen.

42 En zoo wie eenen van deze kleinen te drinken geeft, alleenlijk eenen beker koud [wtgt;-ters], in den naam eens discipels, voorwaar zeg ik u; hij zal zijn loon geenszins verliezen.

E HOOFDSTUK 11. n het is geschied , toen Jezus geëindigd had zijne twaalf discipelen bevelen te geven , dat hij van daar voort-jring, om te leeren en te prediken in hunne steden. HOOFDSTUK 11. n het is geschied , toen Jezus geëindigd had zijne twaalf discipelen bevelen te geven , dat hij van daar voort-jring, om te leeren en te prediken in hunne steden.

2 En Johannes in de gevangenis gehoord hebbende de werken van Christus, zond twee van zijne discipelen,

3 En zeiden tot hem: zijt gij degene\'die komen zoude, of verwachten wij eenen anderen ?

4 En Jezus antwoordde en zeide tot hen : gaat heen en boodschapt Johannes weder, \'t peen jrij hoort en ziet:

5 De blinden worden zieude, en de kreupelen wandelen, de melaatMrhen worden gereinigd , en de dooven hooren, de doo-den worden opgewekt, en den armen wordt \'t Euangelium verkondigd.

6 En zalig is hij, die aan mij niet zal geërgerd worden.

7 Als nu deze heengingen, heeft Jezus tot de scharen beginnen te zeggen van Johannes : wat zijt gij uitgegaan in de woestijn te aanschouwen ? Een riet dat van den wind ginds en weder bewogen wordt ?

8 Maar wat zijt gij uitgegaan te zien ? Eenen mensch met zachte kleederen bekleed ? Zie, die zachte [klredrren] dragen zijn in der Koningen huizen.

9 Maar wat zijt gij uitgegaan te zien ? Eenen Profeet ? Ja ik zeg u : ook veel meer dan eenen Profeet.

10 Want deze is \'t, van wien geschreven staat: zie, ik zend mijnen Engel voor uw aange-zigt, die uwen weg bereiden zal voor u heen.

11 Voorwaar zeg ik u: ondet degenen die van vrouwen geboren zijn, is niemand opgestaan, meerder dan Johauaes de Doc-

per;

Hoofdst. U, 12. VAN MA per ; doch die de minate is in net Koninffrijk der hemelen, is meerder dan hij.

12 En van de dagen van Johannes den Dooper tot nu toe, wordt hot Koningrijk der hemelen fjeweld aangedaan, en de geweldigere nemen hetzelve met geweld.

13 Want al de Profeten en de wet hebben tot Johannes toe geprofeteerd.

14 En zoo gij het wilt aannemen, hij is Elias die komen ■oude.

15 Wie ooren heeft om te hoo-ren, die hoore.

16 Doch waarbij zal ik dit geslacht vergelijken ? Het is gelijk de kinderkens, die op du markten zitten, en hunneu gezellen toeroepen ,

17 En zeggen : wij hebben u op de fluit gespeeld, en gy hebt niet gedanst. Wij hebben u klaagliederen gezongen, en gij hebt niet geweend.

18 Want Johannes is gekomen noch etende noch drinkende, en zij zeggen : hij heeft den duivel.

19 Dc Zoon des mcnachen is gekomen, etende en drinkende, en zij zeggen : ziedaar een niensch, [t/irj een vraat en wijnzuiper [ui, een vriend van tollenaren en zondaren. Doch de wijsheid is geregtvaardigd geworden van hare kinderen.

20 Toen begon hij de steden, in welke zijne krachten meest geschied waren, te verwijten, omdat zij zich niet bekeerd hadden.

21 Wee u, Chorazin ! wee u, Bethsaïda ! want zoo in Tyrus en Sidon de krachten waren geschied, die in u geschied zijn, zij zouden zich eertijds in zak eu asch bekeerd hebben.

22 Doch ik zeg u : het zal Tyrus en Sidon verdragelijker zijn in den dag des oordeels , dan nlieden.

23 En gij Kapernaüm, die tot den hemel toe zijt verhoogd, gij zult tot de hel toe neder-gestooten worden. Want zoo in Sodom die krachten waren geschied, die in u geschied zijn, zij zou tot op den huldigen dag gebleven zijn.

24 Doch ik zeg u , dat het den lande van Sodom verdragelij-ker zal zijn in den dag des oordeel*, dan u.

TTIIEÜS. 13 ¹

25 In dien zelfden tijd antwoordde Jezus, en zeide: ik dank u. Vader, Heer des hemels en der aarde, dat gij deze dingen voor de wijzen en ver-standigen verborgen hebt, en hebt dezelve den kinderkens geopenbaard.

26 Ja Vader, want alzoo is geweest het welbehagen voor u.

27 Alle dingen zijn mij overgegeven van mijnen Vader; en niemand kent den Zoon dan de Vader; noch iemand kent den Vader dan de Zoon, en^wien het de Zoon wil openbaren.

28 Komt herwaarts tot mij, allen die vermoeid en belast zyt, en ik zal u rust geven.

29 Neemt mijn juk op u, en leert van mij, dat ik zachtmoedig ben, en nederig van hart; en gij zult rust vinden voor uwe zielen.

ftO Waut mijn juk is zacht, en i.ijn last is ligt.

14 HET ELM

gende: is het ook geoorloofd op de Sabbatdagen te genezen ? (opdat zij hem mogten beschuldigen.)

11 En hij zeide tot hen : welk niensch zal er zijn onder n, die één schaap heelt, en zoo dat-zelve op ecnen Sabbatdag in eene gracht valt, [lt;Jie] hetzelve niet zal aaugrijpen en uithetfen\'

12 Hoeveel gaat nu een uiensch een schaap te boven ? Zoo is het dan op de Sabbatdagen geoorloofd wel te doen.

13 Toen zeide hij tot dien uiensch : strek uwe hand uit; en hij strekte ze uit, en zij werd hersteld, gezond gelijk de andere.

14 En de Farueên uitgegaan zijnde hielden te zamen raad tegen hein, hoe zij hem doodeu mogten.

15 Maar Jezus [dnt] Iwetende vertrok van daar, en vele scharen volgden hem, en hij genas hen allen,

16 En gebood hun scherpclijk, dat zij hem niet openbaar maken zouden;

17 Opdat vervuld zoude worden hetgeen gesproken is door Jesajas den Profeet, zeggende:

18 Zie mijnen knecht, welken ik verkoren heb, mijnen beminden, in welken mijne ziel eeu welbehagen heeft. Ik zal mijnen Geest op hem leggen, eu hij zal het oordeel den Heidenen verkondigen.

19 Hij zal niet twisten, noch roepen, noch er zal niemand zijne stem op de straten hooren.

20 Het gekrookte riet zal hij niet verbreken, en het rookende lemmet zal hij niet uilblus-schen, totdat hij het oordeel zal uitbrengen tot overwinning.

21 En in zijnen naam zullen de Heidenen hopen.

22 Toen werd tot hem gebragt een van den duivel bezeten, Wie] blind cn stom [uos]; en hij genas hem, alzoo dat de blinde en stomme beide sprak en zag.

23 En al de scharen ontzetten zich, en zeiden: is niet deze de Zoon Davids?

24 Maar de Farizeën [dif] gehoord hebbende zeiden : deze werpt de duivelen niet uit, dan door Beëlzebul, den Oversten der duivelen.

25 Doch Jezus kennende hun-De gedAcbtea, zeide tot htu -.

NGELIÜM Hoofdst. 12.

een ieder Koningrük, dat tegen zich zeiven verdeeld is, wordt verwoest; en een iedere stad of huis, dat tegen zich zeiven verdeeld is, zal niet bestaan.

26 En indien de satan den satan uitwr»pt, zoo is hij tegen zich zeiven verdeeld; hoe zal dan zijn Rijk bestaan ?

27 En indien ik door Beëlzebul de duivelen uitwerp, door wien werpen ze dan uwe zonen uit ? Daarom zullen die uwe

28 Maar indien ik door den Geest Gods de duivelen uitwerp, zoo is dan het Koningrijk Gods tot u gekomen.

29 Of hoe kan iemand in het huis eens sterken inkomen, en zijne vaten ontrooven, tenzij dat hij eerst den sterken gebonden hebbe , en alsdan Eal hij zijn huis berooven.

30 Wie met mij niet is, die is tegen mij, en wie met mij niet vergadert, die verstrooit.

31 Daarom zeg ik u : alle zonde en lastering zal den menschen vergeven worden ; maar de lis-tering tegen den Geest zal den menschen niet vergeven worden.

32 En zoo wie (eenij] woord gesproken zal hebben tegen den Zoon des menschen, het zal hem vergeven worden ; maar zoo w ie tegen den Heiligen Geest zal gesproken hebben, \'t zal hem niet vergeven werden, noch in deze eeuw noch in de toekomende.

33 Of maakt den boom goel en zijne vrucht goed ; of maakt den boom kwaad en zijae vrucht kwaad. Want uit de vruch; wordt de boom gekend.

31 Gij adderen-gebroedsels hoe kunt gij goede dingen spreken, daar gij boos zijt? Want uit den overvloed des harten spreekt de mond.

35 De goede mensch brengt goede dingen voort uit den goe-dej schat des harten; en de booze mensch brengt booze dingen voort uit den boozen schat.

36 Maar ik zeg u, dat van elk ijdel woord, hetwelk de menschen zullen gesproken hebben, zg van hetzelve zullen rekenschap geven in den dag des oordeels.

37 Want uit uwe woorden zult gij geregtvaardigd worden, en uit uwe woorden zult gy veroordeeld wordes,

3« Toen

Hoofdst. 1«, 13, VAN MA

38 Toen antwoordden sommigen der Schriftgeleerden en Farizeën, zeggende: Meester, wij wilden van u [tfW] een tee-ken zien.

39 Maar hg antwoordde en xeide tot hen : het boos en overspelig geslacht verzoekt een teeken, en hun zal geen teeken gegeven worden dan .het teeken van Jonas den Profeet.

40 Want gelijk Jonas drie dagen cn drie nachten was in den buik van den walvisch, al-zoo zal de Zoon des menschen drie dagen en drie nachten wezen in het hart der aarde.

41 De mannen van Nineve zullen opstaan in *t oordeel met dit geslacht, cn zullen hetzelve veroordeelen; want zij hebben zich bekeerd op de prediking van Jonas. En zie, meer dan Jonas is hier.

42 De Koningin van \'t Zuiden zal opstaan in \'t oordeel met dit geslacht, en hetzelve veroordeelen ; want zij is gekomen van de einden der aarde, om te hooren .de wysheid Salomons. En zie, meer dan Salomon is hier.

43 En wanneer de onreine geest van den mensch uitbegaan is, zoo gaat hü door dorre plaatsen, zoekende rust, en vindt haar niet.

4t Dan zegt hij: ik zal we-derkeeren in mijn huis, van waar ik uitgegaan ben ; en komende vindt hij het ledig, met bezemen gekeerd, en versierd.

45 Dan gaat hg heen cn neemt met zich zeven andere geesten, boozer dan hij zelf; en ingegaan zijnde wonen zij aldaar, en het laatste van dien mensch wordt erger |dan het eerste. Alzoo zal \'t ook met dit.boos geslacht zijn.

46 En als hg no? tot de scharen sprak, zie, zijne moeder-en broeders stonden buiten, zoekende hem te spreken.

47 En iemand zeide tot hem : zie, uwe moeder en uwe broeders staan (rfnnr] buiten, zoekende u te spreken.

48 Maar hij antwoordende zeide tot dengenen die hem [do(] zeide : wie is mijne moeder, en wie zijn mijne broeders ?

49 En zgne hand uitstrekkende over zgne discipelen, zeide hg : zie mgne moeder en mijne broeders.

TTITEL\'S. 15

50. Want zoo wie den wil mijns Vaders doet die in de homelen is, die is mgn broeder, en zuster, en moeder.

E HOOFDSTUK 13. n te dien dage Jezus uit het huis gegaan zgnde, zat HOOFDSTUK 13. n te dien dage Jezus uit het huis gegaan zgnde, zat

bij de zee.

2 En tot hem vergaderden vele scharen, zoodat hij in een schip ging en nederzat, en al de schare stond op den oever.

3 En hij sprak tot jhen vele dingen door gelgkenissen, zeggende : zie, een zaager ging uit om te zaaijen ;

4 En ;als hij zaaide viel een deel (roo//»] bij den weg; en de vogelen kwamen en aten datzelve op.

5 En een ander [drr{] viel op steenachtige [plnrthrn], waar het .niet veel aarde had; en het ging terstond op, omdat het gcene diepte van aarde had.

6 Maar als de zon opgegaan was, zoo is \'t verbrand geworden ; en omdat het preenen wortel had, is \'t verdord.

7 En een ander [drel] viel in do doornen ; ;en de doornen ;wies-sen op, en verstikten hetzelve.

8 En een ander [dffi) viel in de goede aarde, en gaf vrucht; het eene honderd-, het andere zestig-, en het andere dertig-[voud).

9 Wie ooren heeft om te hooren, die hoore.

10 En de discipelen tot hem komende zeiden tot hem: waarom spreekt gg tot hen door gelijkenissen ?

11 En hij antwoordende zeide tot hen: omdat het u gegeven is, de verborgenheden des Ko-* ningrgks der hemelen te weten , maar dien is het niet gegeven :

12 Want fwie heeft, dien zal gegeven worden, en hg zal overvloed i ul ijk hebben ; maar wie niet heeft, van dien zal genomen worden ook wat hij heeft.

13 Daarom spreek ik tot hen door gelijkenissen, omdat zg ziende niet zien, en hoorende niet hooren, noch ook verstaan.

14 En in hen wordt de profetie jvan Jesajas vervuld, die zegt; met het gehoor zult gg hooren, en geenszins verstaan ; en ziende zult gg zien, en geenszins bemerken.

15 Want

16 HET EU^

15 Want het hart dezes volks is dik geworden, en zij hebben met de ooren zwaarlgk pe-hoord; en hunne oogen hebben zij toegedaan, opdat zij niet t\' eeniper tijd met de oogen zouden zien, en met de ooren hoo-ren, en met het hart verstaan, en zich bekeeren, en ik hen ge-

16 Doch uwe oogen zijt» zalig, omdat zij zien, en uwe ooren, omdat zij hooren.

17 Want voorwaar ik zeg u, dat vele Profeten en regtvaar-d igen hebben begeerd te zien dn dingen die gij ziet, en hebben [se] niet gezien, en te hooren die dingen die gij hoort, en hebben [se] niet gehoord.

J18 «iij dan hoort de gelijkenis van den zaaijer.

19 Als iemand dat woord des Koningrijks hoort, en niet verstaat, zoo komt de booze, en rukt weg hetgeen in zijn hart gezaaid was. Deze is degene die bij den weg bezaaid is.

20 Maar die in steenachtige IplnnlienJ (bezaaid is, deze is degene die het woord hoort, en dat terstond met vreugde ontvangt.

21 Doch hij heeft geenen wortel in zich zeiven, maar is voor eenen tijd ; en als verdrukking o£ vervolging komt om des woords wil, zoo wordt hij terstond geërgerd.

22 En die in de doornen bezaaid is, dese is degene die het woord hoort; en de zorgvuldigheid dezer wereld , en de verleiding \'des rijkdoms verstikken het woord, en het wordt onvruchtbaar.

23 Die nu in de goede aarde bezaaid is, deze is degene die het woord hoort en verstaat, die ook vrucht draairt, en voortbrengt, de een hond \'rd-, de ander zestig-, en de ander dertig[roult;i].

2t Eene andere gelijkenis heeft hij hun voorgesteld, zeggende : het Koningrijk der hemelen is gelijk een mensch, die goed zaad zaaide in zijnen akker.

25 En als de menschen sliepen, kwam zijn vijand, en zaaide onkruid midden in de tarwe, en ging weg.

26 Toen het nu [lt;olt;] kruid opgeschoten was, en vrucht voortbraRt, toen openbaarde Bich ook het onkruid.

NGEL1UM Hoofdst. 13.

27 En de dienstknechten van den heer des huizes gingen, en zeiden tot hem : heer, hebt gij niet goed zaad in uwen akker gezaaid ; van waar heeft hg dan dit onkruid ?

28 En hij zeide tot hen : een vijandig mensch heeft dat gedaan. En de dienstknechten zeiden tot hem : wilt gij dan dat wij heengaan, en datzelve vergaderen ?

29 Maar hij zeide: neen, opdat gij\' het onkruid vergaderende, ook mogelijk met hetzelve de tarwe niet uittrekt.

30 Laat ze beide te zamen opwassen tot den oogst, en in den tijd des oogstes zal ik tot de maaijers zeggen ^vergadert eerst dat onkru d, en bindt het in bossen], om hetzelve te verbranden ; maar de tarwe brengt te zamen in mijne schuur.

31 Eene andere gelijkenis heeft hij hun voorgesteld, zeggende : het Koningrijk der hemelen is gelijk het mostaardzaad, hetwelk een mensch heeft genD-men, en in zijnen akker gezaaid ;

32 Hetwelk wel het minste is onder al de zaden, maar wanneer het opgewassen is, dan ia \'t het meeste van de moeskruiden, en het wordt een boom, alzco dat de vogelen des hemels kernen en nestelen in zijne takket.

33 Eene andere gelijkenis spra.t hij tot hen, [zrgr/enite] : jhet Koningrijk der hemelen is gelijk een zuurdeesem, hetwelfe eene vrouw nam, en verborg in drie maten meels, totdat het geheel gezuurd was.

3t Al deze dingen heeft Jezus tot de scharen gesproken door gelijkenissen ; en zonder gelijkenis sprak hij tot hen niet;

35 Opdat vervuld zou worden wat gesproken is door den Profeet, zeggende; ik zal mijnen mond opendoen door gelijkenissen ; _ ik zal voortbrengen dingen die verborgen waren van de grondlegging der wereld.

36 Toen nu Jezus de scharen [fnn zie/»] gelaten had, ging hij naar huis; en zijne discipelen kwamen tot hem, zeggende : verklaar ons de gelijkenis van het onkruid des akkers.

37 En hij antwoordende zeide tot hen ; die het goede zar.d zaait, is de Zoon des menscheu ;

38 En de akker is de wereld ; en het goede zaad zijn de kinderen

noofd«t.:i3, 14. VAN MA des\'Koninfjrijks ; en het onkruid ïgn\' de kinderen des boozen ;

39 En de vijand die hetzelve gezaaid heeft, is de duivel; en de oogst is de voleinding der wereld; en de maayers zyn de Engelen.

40 Gelijkerwijs dan het onkruid vergaderd, en met vuur verbrand wordt, alzoo zal het [oofe] zijn in de voleinding dezer wereld.

41 De Zoon des menschen zal zijne Engelen uitzenden, en zij zullen uit zijn Koningrijk vergaderen al de ergernissen, en degenen die de ongeregtigheid doen ;

42 En zullen dezelve in den vurigen oven werpen, daar zal weening zijn en knersing der tanden.

43 Dan zullen de regtvaardi-gen Tblinken gelijk de zon, in het Koningrijk huns Vaders. Wie ooren heeft om te hoo-ren, die hoore.

41 Wederom is het Koningrijk der hemelen gelijk een schat in den akker verborgen, welken een mensch gevonden hebbende, verborg (\'iirnj, en van blijdschap over denzelven gaat hij heen , en vtrkoopt al wat hij heeft, en koopt dienzelven akker.

45 Wederom is het Koningrijk der hemelen gelyk een koopman, die schoone paarlen zoekt.

46 Welke, hebbende eene pnarl van groote wanrde gevonden, ging heen, en verkocht als wat hij had, en kocht dezelve.

47 Wederom is het Koningrijk der hemelen gelijk een net geworpen in de zee, en dat allerlei soorten [twin vi»-tchrn] te zamen brengt;

48 Hetwelk, waaneer het vol geworden is, (rf* vinchtr$] aan den oever optrekken, en ne-derzittende lezen het goede uit in (fcunnlt;l vaten ; maar het kwade werpen zij weg.

49 Alzoo zal het in de voleinding der eeuwen wezen : de Engelen zullen uitgaan, en de boozen uit het midden der regtvaardigen afscheiden ;

50 En zullen dezelve in den vurigen oven wrrpen ; daar zal zijn weening en knersing der tanden.

51 Jezus zeide tot hen: hebt gij dit alles verstaan ? Zij zeiden tot hem : ja Heer.

TTHEUS. 17

52 En h\\j zeide tot hen : daarom, een iegelijk Schriftgeleerde in *t Koningrijk der hemelen onderwezen , is gelijk een heer des huizes , die uit zijnen schat nieuwe en oude dingen voortbrengt.

53 En het is geschied, als Te-zus deze gelijkenissen geëindigd had , vertrok hij van daar.

51\' En gekomen zijnde in zjjn vaderland leerde hy hen in hunne Synagoge, zoodat zy zich ontzetten , en zeiden : van waar [fcomt] dezen ^ie wijsheid en die krachten ?

55 Is de^e niet de zoon (des timmermans? En is zijne moeder niet genaamd Maria, en zijne broeders. Jacobus en Jo-zes , en Simon , en Judas ?

56 En zijne zusters, zijn zij niet allen bij ons ? Van waar [A;um(] dan dezen dit alles.

57 En zij werden aan hem geërgerd. Maar Jezus zeide tot hen : |een Profeet iis niet ongeëerd dan in zijn vaderland en in zijn huis.

58- En hij heeft aldaar niet vele krachten gedaan, van wege hun ongeloof.

T HOOFDSTUK 14. e dier zelfder tijd hoorde Herodes de Viervorst |het gerucht van Jezus, HOOFDSTUK 14. e dier zelfder tijd hoorde Herodes de Viervorst |het gerucht van Jezus,

2 En zeide tot zijne knechten : deze _ti8 Johannes de Dooper; hij is opgewekt van de doo-den , en daarom werken die krachten in hem.

3 Want Herodes had Johan-nesj gevangen genomen, en hem gebonden, en in den kerker gezet, om Herodias wil, de huisvrouw ; van Philippus zijnen broeder.

4 Want Johannes zeide tot hem : het is u niet geoorloofd haar te hebben.

5 En willende hem dooden, vreesde hij het volk, omdat zij hem hielden voor een Profeet.

6 Maar als de dag der geboorte van Herodes gehouden werd, danste de dochter van Herodias in het midden (rmi A*n], en zij behaagde aan Herodes;

9 Waarom hij haar met eede beloofde te geven, wat zij ook eischen zoude.

8 En zij te voren onderrigt zijnde van hare moeder, zeide : geef mij hier in eencn schotel het

18 HET EUA

het hoofd van Johannea den

Dooper.

9 En de Koning werd bedroefd, doch om de eeden, en depenen die [mlt;/ hrm] aanzaten , gebood hij, dat het [fcnar] cuude peffeven worden,

10 En zond henen , en onthoofdde Johannes in den kerker.

11 En zijn hoofd werd pebrafft in eenen schotel, en het dochtertje gegeven; en zü droeg het hare moeder.

12 En zijne discipelen kwamen , en namen het ligchaam weg, en begroeven hetzelve; en gingen en boodschapten het Jezus.

13 En [nlt;»] Jezus [fW] hoorde, vertrok hij van daar te scheep naar (eene woeste plaats alleen ; en de scharen (dnt] hoerende , zijn hem te voet gevolgd uit de steden.

14 En Jezus uitgaande zag crae grooote schare, en werd innerlijk met ontferming over hen bewogen , en genas hunne kranken.

15 En als het nu avond werd, kwamen zijne discipelen tot hem , zeggende : deze plaats is woest, en de tijd is nu voorbijgegaan ; laat de scharen vau u, opdat zij heengaan in de vlekken, en zich zeiven spijs koopen.

16 Maar Jezus zeide tot hen : het is hun niet noodigi heen te gaan ; geeft gij hun te eten.

17 Doch zü zeidt-n tot hem: wij hebben hier niet dan vyf biuoden en twee visschen.

18 En hy zeide; brengt mij dezelve hier.

19 En hij beval de scharen neder ,te zitten op het gras, cn nam de vijf brooden en de twee visschen, cn opwaarts ziende naar den hemel, zegende dezelve; en als hij ze gebroken had , gaf hij de brooden den discipelen, en de discipelen de scharen.

20 En zij aten allen en werden verzadigd , en zij namen op, het overschot der brok-kquot;n , twaalf volle korven.

21 Die nu gegeten hadden, waren omtrent vijf duizend mannen, zonder de vrouwen en kinderen.

22 En terstond dwong Jezus zijne discipelen, in het schip te gaan, en voor hem af te varen naar de andere zijdo.

NGELIUM Hoofdrt. 14, 15, terwijl hy de scharen van zich zoude laten.

23 En als hg nu de scharen van zich gelaten had , klom hjj op den berg alleen, om te bidden. En als het nu avond was geworden , zoo was. hij daar alleen.

24 En het schip was nu midden in de zee, zijnde in nood van de baren ; want de wind was (A«ii) tegen.

25 Maar ter vierder wake^des nachts kwam Jezus af tot hen, wandelende op de zee.

26 En de discipelen ziende hem op de zee wandelen, werden ontroerd , zeggende : het is een spooksel! en zy schreeuwden van vrees.

27 Maar terstond sprak hen Jezus aan, zeggende : zijt goeds moeds ; ik ben het, vreest niet.

28 En Petrus antwoordde hem, en zeide: Heer, indien gö \'t zijt, zoo gebied my tot |U te komen op *t water.

29 En hg zeide : kom. En Petrus klom neder van \'t schi;?, en wandelde op \'t water, oia tot Jezus te komen ;

30 Maar ziende den sterken wind , werd hij bevreesd , en als hij begon neder te zinken, riep hy , zeggende : Heer, behoud mij.

31 En Jezus terstond de hand uitstekende, greep hem aan en zeide tot hem : gg klein-geloovige, waarom hebt gij gewankeld ?

32 En als zg in het schip geklommen waren, stilde de wind.

33 Die nu in het ^schip [tra-r«n], kwamen en aanbaden hem, zeggende: waarlijk;, gg zijt Gods Zoon.

34 En overgevaren zgnde, kwamen zij in het land Gennesaret.

35 En als de mannen van die plaats hem werden kennende, zonden zg in dat geheele omliggende land, en bragten tot hem allen die kwalgk gesteld waren ,

36 En baden hem, fdat zg al-leenlgk den zoom van zijn kleed zouden mogen aanraken; en zoo velen als aanraakten werden gezond.

T HOOFDSTUK 15. oen kwamen tot Jezus («fitijfe] Schriftgeleerden ea Parizeen , die van Jeruzalem [ipnren], zeggende : HOOFDSTUK 15. oen kwamen tot Jezus («fitijfe] Schriftgeleerden ea Parizeen , die van Jeruzalem [ipnren], zeggende :

8 Waar-

Hoofdat. 15. VAN

2 Waarom overtreden uwe discipelen de inzetting der Ouden T Want «g wasschen hunne handen niet, wanneer zy brood zullen eten.

3 Maar hij antwoordende zeide tot hen : waarom overtreedt ook RU het gebod Gods door uwe inzetting?

4 Want God heeft geboden , zeggende : eer uwen vader en moeder; en; wie vader of moeder vloekt, die zul den dood sterven.

5 Maar gij zegt: zoo wie tot vader of moeder zal zeggen: Ihft i«) eene gave, zoo wat u van mij zoude kunnen ten nutte komen, en zijnen vader of zijne moeder geenszius zal eeren,

[JU voldort.]

6 En gij hebt [nlioo] Gods gebod krachteloos gemaakt door uwe inzetting.

7 Gy geveinsden, wel heeft Jesajas van u geprofeteerd, zeggende;

8 Dit volk genaakt mij met hunnen mond, en eert m|i met de lippen , maar hun hart houdt zich ver van mij.

9 Doch te vergeefs eeren zij mij , leerende leeringen , («iti-J geboden van uienschen [*tjn].

1U En als hij de schare tot zich geroepen had, zeide hü tot hen : hoort en verstaat.

11 Hetgeen ten monde ingaat, ontreinigt |den mensch niet, maar hetgeen ten monde uitgaat, dat ontreinigt den menxch.

12 Toen kwamen zijne discipelen tot hem, en zeiden tot hem : weet \'g|j (ult;I], dat de Parizeen deze rede hoorende, geërgerd zyn geweest?

13 Maar hij antwoordende zeide: alle plant, die mijn he-melsche Vader niet geplant heeft, zal uitgeroeid worden.

14 Laat hen vr.ren; zij zijn blinde leidslieden dnr blinden; indien nu de blinde\' den blinden leidt, zoo zullen zjj beiden in de gracht vallen.

15 En Petrus antwoordende zeide tot hem: verklaar ons deze gelijkenis.

16 Maar Jezus zeide: zgt ook gijlieden als nog onwetend ?

17 Verstaat rü nog niet, dat al wat ten monde ingaat, in den buik komt, en in de heimelijkheid wordt uitgeworpen ?

18 Maai: die dinyes, die tea

TTHEÜS. \' 19

monde uitgaan, komen voort uit het hart, en dezelve ontreinigen den mensch.

19 Want uit het hart komen voort booze bedenkingen, doodslagen, overspelen, hoererijen, dieverijen, valsche getuigenissen, lasteringen.

20 Deze dingen zyn het die den mensch ontreinigen ; maar het eten met ongewasschen handen ontreinigt den mensch niet.

21 En Jezus van daar gaande vertrok naar de deelen vaa Tyrus en Sidon.

22 En zie , eene Kananeesche vrouw uit die landpalen komende , riep tot hem, zeggende : Heer, («jij] zoon Davids, ontferm u mijner; mijne dochter is deerlijk van den duivel bezeten.

23 Doch hij antwoordde haar niet één woord. En zijne discipelen tot hem komende baden hem, zeggende : laat haar van u . want zij roept ons Jna.

24 Maar hij antwoordende zeide: ik ben niet gezonden dan tot de verlorene schapen v.m het hui» Israëls.

23 En zij kwam, en aanbad hem, zeggende : Heer, help mij.

26 Doch hy antwoordde en zeide: het is niet betamelijk het brood der kinderen te nemen, en den hondekens [uoo»} te werpen.

27 En zij zeide ; ja. Heer, doch de hondekens eten ook van de brokjes, die daar vallen van de tafel hunner heeren.

28 Toen antwoordde Jezus, en zeide tot haar : o vrouw, groot is uw geloof; u geschiedde g.-l^jk gij wilt. En hare dochter werd gezond van die zelfde ure.

29 En Jezus van daar vertrekkende , kwam aan de zee van Galilea, enklom op den.berg, en zat daar neder.

30 En vele scharen zijn\'tot hem gekomen, hebbende bg zich kreupelen , blinden , stommen, lammen , en vele anderen , en wierpen hen voor de voeten van Jezus ; en hij genas dezelve,

31 Alzoo dat de scharen zich verwonderden , ziende de stommen sprekende, de lammen gezond , de kreupelen wandelende , en de blinden ziende;, en zü verheerlijkten den God Is-rnëls.

32 Eu Jcxiu zijue ^ discipelen

m

80 HET EU/

tot ïich geroepen hebbende, ïei-de : ik word innerlijk met ont-fenning bewogen over de schare, omdat zij nu drie da-een bij mij gebleven zijn , en nebben niet wat zij eten zouden ; en ik wil heu niet nuch-tercu van mij laten, opdat zij op den weg niet bezwijken.

33 En zijne discipelen zeiden tot hem : van waar [tuiten] wij zoo vele brooden in de woestijn [Ijrkomen] , dat wij zulk eene groote schare zouden verzadigen ?

34 En Jezus zeide tot hen : hoe veel brooden hebt gij ? Zij zeiden: zeven , en weinige vischjes.

35 En hij gebood de scharen neder te zitten op de aarde.

36 En hij nam de zeven brooden en de visschen , en als hij gedankt had , brak hij ze, en gaf ze zijnen discipelen, en de discipelen [gavrn zr] de schare.

37 En zij aten allen en werden verzadigd, en zij namen op, het {overschot der brokken, zeven volle manden.

38 En die daar gegeten hadden , waren vier duizend mannen , zonder de vrouwen en kinderen.

39 En de scharen van zich gelaten hebbende , ging hij in \'t schip, en kwam iu de landpalen van Magdala.

I7i HOOFDSTUK 16. ■in de Parizeen en Saddu-ceën tot hem gekomen zijnde, en Iftem] verzoekende, begeerden van hem, dat hij hun een tee-ken uit den hemel zou tooncn.7i HOOFDSTUK 16. ■in de Parizeen en Saddu-ceën tot hem gekomen zijnde, en Iftem] verzoekende, begeerden van hem, dat hij hun een tee-ken uit den hemel zou tooncn.

2 Maar hij antwoordde en zei-de tot hen : als het avond geworden is, zegt gü : schoon weder, want de hemel is rood.

3 En des morgens: heden on-weder, want de hemel is droevig rood. Gij geveinsden , het aanschijn des hemels weet gij wel te onderscheiden, en kunt gij de teekenen der tijden niet tonff\'rtclwirfen] ?

■4 Het boos en overspelig geslacht verzoekt een teeken; en hetzelve zal f,een teeken gegeven worden dan \'t teeken van Jonas den Profeet. En hen verlatende ging hij weg. 5 En als zijne discipelen op de andere zijde gekomen waren , hadden zij vergeten brooden Imtde] te uemen.

NGELIÜM Iloofdst. 15 , 16.

6 En Jezus zeide tot hen : ziet toe, en wacht u van den zuur-deesem der Fiirizeën en Sad-dueeën.

7 En zij ovcrleiden bij zich zeiven , zeggende : (\'lt; ü] omdat wij geene brooden [merfe] genomen hebben.

8 En Jezus (dnt] wetende zeide tot hen : wat overlegt gij bij u zeiven, gij kleingeloovi-gen, dat gij geene brooden [j/iedr] genomen hebt?

9 Verstaat gij nog niet? Noch gedenkt gg niet. aan de vijf brooden der vijfduizend [mnu-nen], en hoe veel korven gij opnaamt;

10 Noch aan de zeven brooden der vier duizend (mannen], en hoe veel manden gij opnaamt ?

11 Hoe ? Verstaat gij niet, dat ik u van geen brood gesproken heb, [n/i ik zf\'ulf] dat gij u wachten zoudt van den zuurdeesem der Farizeën en Sadduceën ?

12 Toen verstonden zij, dat hij niet gezegd had, dat zij zich wachten zouden van den zuurdeesem des broods, maar van\'de leer der Farizeën en Sadduceën.

13 Als nu Jezus gekomen was in de deelen van Cesarea Phi-lippi, vraagde hy z^nen discipelen, zeggende : wie zeggen de menschen, dat ik, de Zoon des ■nenschen, ben ?

14 En zij zeiden ; sommigen , Johannes de Dooper ; en anderen , Elias; en anderen , Jere-mias, of een van de Profeten.

15 Hg zeide tot hen : maar gij , wie zegt gij dat ik ben ?

16 En Simon Petrus antwoordende zeide: gij zijt de Christus, de Zoon des levenden Gods.

17 En Jezus antwoordende zeide tot hem : zalig zijt gy gt; Simon Bar-Jona; want vleesch en bloed heeft u (rfiif) niet geopenbaard , maar mijn Vader, die in de hemelen is.

18 En ik zeg u ook, dat gü zijt Petrus, en op deze Petra zal ik mijne gemeente bouwen, en de poorten der hel zullen dezelve niet overweldigen.

19 En ik zal u geven de sleutelen van \'t Koningrijk der hemelen; en zoo wat gij zult binden op de aarde, zal in de hemelen gebonden zijn ; en zoo wat gij ontbinden zult op de aarde , zal in de hemelen ontbonden

i.

Toen verbood hij zijnen «iis-„ti-

M HET EU/

19 Toen kwamen de discipelen tot Jezus alleen, en zeiden : waarom hebben wy hem niet kunnen uitwerpen ?

20 En .Tezua zeidc tot hen : om UW8 onpeloofs wil; want voorwaar zei? ik u, zoo gij een geloof hadt als een mostaardzaad, pij zoudt tot dezen berg zepf-pen ; ga heen van hier derwaarts , en hy zal heengaan ; en niets zal u onmogelyk zyn.

21 Maar dit Freslacht vaart niet uit dan door bidden en vasten.

22 En als zii in Galilea verkeerden , zeide Jezus tot hen : de Zoon des menschen zal overgeleverd worden in de banden der menschen,

23 En zg zullen hem dooden , en ten derde daf.e zal hij opgewekt worden. En zij werden «eer bedroefd,

24 En als zij te Kapernaüm ingekomen waren, gingen tot Petrus die de Didrachmen ontvingen, en zeiden : uw Meester , betaalt hij de Didrachmen niet ?

25 Hij zeide ; ja. En toen hij in huis .gekomen was, voorkwam hem Jezus, zeggende: wat dunkt u Simon, de Koningen der aarde, van wie nemen rij tollen of schatting ? Van hunne zonen of van de vreemden \'

26 Petrus zeide tot hem : van de vreemden. Jezus zeide tot hem : zoo zijn dan de zonen vry.

27 Maar opdat wij hun geenen aanstoot geven, ga henen naar de zee, werp den angel [uit], en den eersten visch die opkomt, neem, en zijnen mond geopend hebbende, zult gij eenen stater vinden; neem dien, en g^eef hem aan hen voor mij en u.

T HOOFDSTUK 18. e dier zelfder ure kwamen de discipelen tot Jezus , zeggende : wie is toch de meeste in het Koningrijk der hemelen ? HOOFDSTUK 18. e dier zelfder ure kwamen de discipelen tot Jezus , zeggende : wie is toch de meeste in het Koningrijk der hemelen ?

2 En Jezus een kindeken tot zich geroepen hebbende, stelde dat in het midden van hen ,

3 En zeide : voorwaar zeg ik u, indien gij u niet verandert, en wordt gelijk de kinderkens, zoo zult gij in het Koningrijk der hemelen geenszins ingaan.

4 Zoo wie dan zich zeiven zal vernederen gelyk dit kindeken, deze is de meests in \'t Koningrijk der hemelen.

5 En zoo wie zoodanig een

NGELIUM Hoofdst 17. 18. kindeken ontvangt in mijnen naam, die ontvangt mg.

B Maar zoo wie eenen van deze kleinen, die in mij gelooven, ergert, het ware hem nuttiger dat een molensteen aan zijnen hals gehangen, en dat hij verzonken ware in de diepte der zee.

7 Wee der wereld van de ergernissen; want het is noodzakelijk dat de ergernissen komen; doch wee dien mensch. door welken de ergernis komt.

8 Indien dan uwe hand of ut»\' voet u ergert, houw ze af, en werp ze van u. \'t Is u beter tot het leven in te gaan, kreupel of verminkt (ttjnrf*), dan twee handen of twee voeten hebbende in \'t eeuwige vuur geworpen te worden.

9 En indien uw oog u ergert, trek het uit, en werp het van u. \'t Is u beter maar één oog* hebbende tot het leven in te gaan. dan twee oogen hebbende in \'t helsche vuur geworpen te worden.

10 Ziet toe dat gij niet éénen van deze kleinen veracht; want ik zeg ulieden, dat hunne Engelen in de hemelen altijd zien het aangezigt mijns Vaders, die in de hemelen is.

11 Want de Zoon des menschen is gekomen om zalig te maken wat verloren was.

12 Wat dunkt u : indien eenig mensch honderd schapen had. en één uit dezelve afgedwaald was, zal hij niet de negen en negentig laten, en op de bergen heengaande het afgedwaalde zoeken ?

13 En indien het geschiedt\', dat hij hetzelve vindt. voorwaar ik zeg u, dat hij zich meer verblijdt over hetzelve, dan over de negen en negentig , die niet afgedwaald zijn geweest.

14 Alzou is de wil niet uws Vaders die in de hemelen is. dat één van deze kleinen verloren ga.

15 Maar indien uw broeder tegen u gezondigd heeft. ga heen en bestraf hem tusschen u en hem alleen ; indien hij u hoort, zoo hebt gg uwen broeder gewonnen.

16 Maar indien hg («) niet hoort. zoo neem nog een of twee met u. opdat in den mond van twee of drie getuigen alle woord besta.

17 En indien hg dezelve geen

Hoofdrt. 1». 13. VAN MA gehoor geeft, 100 zeg het der gemeente; en indien hg ook der gemeente geen gehoor geeft, zoo zg hij u als de heiden en de tollenïuir.

18 Voorwaar zeg ik u : al wat gij op de aarde hinden zult, zal in den hemel gebonden wezen ; en al wat gij op de aarde ontbinden zult, zal in den hemel ontbonden wezen.

19 Wederom zeg ik u : indien er twee van u te zamen stemmen op_ de aarde over eenige znak , die zij zouden mogen be-geeren, dat die hun zal geschieden van mijnen Vader die in de hemelen is.

20 Want waar twee of drie vergaderd zyn in mijnen|naam, daar ben ik in het midden van hen.

21 Toen kwam Petrus tot hem, en zeide : Heer, hoe menigmaal zal myn broeder tegen mij zondigen, en ik hem vergeven? Tot zevenmaal ?

22 Jezus zeide tot hem ; ik zeg u niet tot zevenmaal, maar tot zeventig maal zeven [ma«i).

23 Daarom wordt het Koningrijk der hemelen vergeleken bg een zeker Koning, die rekening met zijne dienstknechten houden wilde.

21 Als hij nu begon te rekenen, werd tot hem gebragt een die hem schuldig was tien duizend talenten.

25 En als hij niets had om te betalen, beval zgn heer, dat men hem zoude verkoopen, en zijne vrouw en kinderen, en al wat hg had, en dat [dc tchuld] zoude betaald worden.

26 De dienstknecht dan neder-vallende aanhad hem, zeggende : heer, wees lankmoedig over mij, en ik zal u alles betalen.

27 En de heer dezes dienstknechts met barmhartigheid innerlijk bewogen zijnde, heeft hem ontslagen, en de schuld hem kwgtgescholden.

28 Maar dezelve dienstknecht uitgaande heeft gevonden eenen zijner mededienstknechten, die hem honderd penningen schuldig was, en hem aanvattende, greep (fc«n] by de keel, zeggende : betaal mg wat gg schuldig zgt.

29 Zijn mededienstknecht dan nedervallende aan zijne voeten bad hem, zeggende: ertt lankmoedig over mg, en ik zal u alles betalen.

TTHEÜS. M

30 Doch hg wilde niet; maar ging heen, en wierp hem in de gevangenis, totdat hg de schuld zoude betaald hebben.

31 Als nu zijne mededienst-knechten zagen hetgeen geschied was, zijn zg zeer bedroefd geworden, en komende verklaarden zij hunnen heer al wat er geschied was.

32 Toen heeft hem zijn heer tot zich geroepen, en zeide tot hem; gij booze dienstknecht, al die schuld heb ik u kwijtgescholden , dewijl gg mij gebeden hebt;

33 Behoordet gg ook niet u over uwen mededienstknecht te ontfermen, gelgk ik ook mij over u ontfermd heb ?

31 En zijn heer vertoornd zijnde, leverde hem den pijnders over, totdat hii zoude betaald hebben al wat hij hem schuldig

35 Alzoo zal ook mijn hemel-sche Vader u doen , indien gg niet van harte vergeeft een iegelijk zgnen broeder zijne misdaden.

E HOOFDSTUK 19. n het geschiedde, toen Jezus deze woorden geëindigd had, dat hij vertrok van Gali-lea, en kwam over den Jordaan, in de landpalen van Judea. HOOFDSTUK 19. n het geschiedde, toen Jezus deze woorden geëindigd had, dat hij vertrok van Gali-lea, en kwam over den Jordaan, in de landpalen van Judea.

2 En vele scharen volgden hem, en hij genas ze aldaar.

3 Ende Parizeen kwamen tot hem, verzoekende hem, en zeggende tot hem ; is het eenen mensch geoorloofd zijne vrouw te.verlaten om allerlei oorzaak ?

1 Doch hij antwoordende zeide tot hen : hebt gg niet gelezen, die van den beginne (d^n mrnirA) gemaakt heeft, dat hij hen gemaakt heeft man en vrouw ?

5 En gezegd heeft.- daarom zal een mensch vader en moeder verlaten, en zal zgne vrouw aanhangen, en die twee zullen tot één vleesch zijn ;

6 Alzoo dat zg niet meer twee zijn, maar één vleesch. Hetgeen dan God te zamen gevoegd heeft scheide de mensch niet.

7 Zij zeiden tot hem ; waarom heeft dan Mozes geboden eenen scheidbrief te geven en haar te verlaten ?

8 Hg zeide tot hen: Mozes heeft van wege de hardigheid uwer harten u toegelaten uwe

vrou-

Si HET EUA

vrouwen te verlaten ; maar van den .beginne is het alzoo niet geweent.

9 Maar ik zeg u, dat zoo wie zijné vrouw verlaat anders dan om hoererij, en eene andere tiouwt, (dtlt;) doet overspel; en die de verlatene trouwt, doet (ooft) overspel.

10 Zgne discipelen zeiden tot hem ; indien de zaak des men-schen met de vrouw al zoo\'staat, zoo is het niet oorbaar te trouwen.

11 Doch hy zeide tot hen; allen vatten dit woord niet, maar dien het gegeven is.

12 Want er zijn gesnedenen , die uit moeders lyf alzoo geboren zijn ; en er zijn gesnedenen, die van de menschen gesneden zijn ; en er zijn gesnedenen, die zich zei ven gesneden hebben om het Koningrijk der hemelen. Die [lt;iilt;| vatten kan, vatte Ci\'\')-

13 Toen werden kinderkens tot hem gebragt, opdat hg de handen hun zou opleggen , en bidden ; en de discipelen bestraften dezelve.

14 Maar Jezus zeide: laat af van de kinderkens, en verhindert hen niet tot mij te komen ; want derzulken is het Koningrijk der hemelen.

15 En aN hij hun de handen opgelegd had , vertrok hg van daar.

16 En zie, er kwam een tol hem , en zeide tot hem : goede quot;Meester, wat zal ik goeds doen, opdat ik het eeuwige leven hebbe ?

17 En hg zeide tot hem : wat noemt gg mg goed ? Niemand is goed dan één, [nnmelijk] God. Doch wilt pij in \'t leven ingaan, onderhoud de geboden.

18 Hij zeide tot hem : welke ? En Jezus zeide, [Wfïr.] gg zult niet dooden ; gg zult geen overspel doen; gij zult niet stelen; gij zult geen valsche getuigenis geven ;

19 Eer uwen vader en uwe moeder ; en; gij zult uwen naasten liefhebben als uzelven.

20 De jongeling zeide tot hem : al deze dingen heb ik onderhouden van mgne jonkheid af; wat ontbreekt mg nog ?

21 Jezus zeide tot hem : zoo gg wilt volmaakt zijn , ga henen , verkoop wat gg hebt, en geef het den armen, en gg zult eenen schat hebben in den

NGELIUM Hoofdst. 19, 20. hemel; en kom herwaarts , volg

mij.

22 Als nu de jongeling dit woord hoorde, ging hij bedroefd weg; want hg had vele goederen.

23 En Jezus zeide tot zgne discipelen : voorwaar ik zeg u. dat een rgke bezwaarlijk in het Ko-ningrgkder hemelen zal ingann.

2^ En wederom zeg ik u; het is ligter dat een kemel ga door het oog van een naald, (dan dat eene rijke inga in het Ko-ningrgk Gods.

25 Zgne discipelen nu (rftf] hoorende, werden zeer verslagen , zeggende; wie kan dan zalig worden ?

ZR En Jezus [/irn] aanziende zeide tot hen : bij de menschen is dat onmogelijk, maar bg God zijn alle dingen mogelgk.

27 Toen antwoordde Petrus, en zeide tot hem : zie, wij hebben alles verlaten, en zgn u gevolgd; wat zal ong dan geworden ?

28 En Jezus zeide tot hen: voorwaar ik zeg u, dat gij, die mij gevolgd zgt, in de wedergeboorte, wanneer de Zoon des menschen zal gezeten zijn op den troon zijner heerlgkheid , [(int) gg ook zult zitten op twaalf troonen, oordeelende de twaalf geslachten Israels.

29 En zoo wie zal verlaten hebben huizen, of broeders, o» zusters, of vader, of moeder of vrouw , of kinderen , of akkers, om mijn^ naams wil, (di*! zal honderdvoud ontvangen, en het eeuwige leven beërven.

30 Maar vele eersten zullen de laatsten zgn , en [vrle] luat-

W HOOFDSTUK 20. ant het Koninp-ijk der hemelen is gelgk een heer des huizes, die met den morgenstond uitging om arbeiders te huren in ziinen wijngaard. HOOFDSTUK 20. ant het Koninp-ijk der hemelen is gelgk een heer des huizes, die met den morgenstond uitging om arbeiders te huren in ziinen wijngaard.

2 En als nij met de arbeiders eens geworden was voor eenen

Eenning des daags, zond hg henenning des daags, zond hg hen

enen in zgnen wgngaard.

3 En uitgegaan zijnde omtrent de derde ure, zag hg anderen ledig staande op de markt.

4 En hg zeide tot dezelve: gaat gij ook henen in den wijngaard , en zoo wat regt is zal ik u geven. En zij gingen.

5 Wederom uitgegaan rgndc

om-

oofdit. 19, 20. rwaarta, rolg

jon^elinp dit \' Kinp hg be- \' t hg had vele

\' tot zgne diii-ik zeg u. dat ijk «n het Koen zal ingann. \'■eg ik u: het .emel {*a door naald, jdan a in het Koen nu frfi/] zeer vemla-fie kan dan

1 aanzipnde tic mensrhen naar hg God

•uc rifirug,

*ie, wij heb-. en zgn u ons dnn ge-

i tot hen: •^t pg, die i de weder-de Zoon des ten ziin op eerlgkheid , zitten op deelende de iraëls. *1 verlaten iroedors, o, 3f moeder •en , oiquot; ak-■ wil, [d,,]

eërven.\' ten zullen [vele] luat-

WK 20. infrrijk der i heer des i morgcn-beiders te faard. arbeiders oor eenen nd hg hen aard. e omtrent Ü anderen narkt. dezelve: den wijn-egt is zal in gen. »n zijnde om-omtrent de zesde en negende ure , deed hij desgelijks.

6 En uitgegaan zgede omtrent de elfde ure, vond hij andereu ledig staande, eu zeide tot hen : wat staat gij hier den geheelen dag ledig?

7 Zij zeiden tot hem : omdat ons niemand gehuurd heeft. Hij zeide tot hen ; gaat ook gij heneu in den wijngaard, en zoo wat rept is zult gij ontvangen.

8 Als het nu avond geworden was, zeide de heer des wijn-gaards tot zijnen rentmeester : roep de arbeiders, en geef hun het loon, beginnende van de laatsten tot de eersten.

9 En als zij kwamen, die ter elfder ure (j/rAumvJ tooren], ontvingen zij ieder eenen penning.

10 En de eersten komende meenden dat zij meer ontvangen zouden ; en zij zeiven ontvingen ook elk eenen penning.

11 En [lt;ii«n] ontvanjren hebbende murmureerden zij tegen den heer des huizes,

12 Zeggende ; deze laatsten hebben [mnor] één uur gearbeid, en gij hebt hen ons gelijk gemaakt, die wij den last des daags en de hitte gedragen hebben.

13 Doch hg antwoordende zeide tot eenen van hen: vriend, ik doe u geen onregt ; zijt gij niet met mij eens geworden voor é.-nen penning ?

II Neem het uwe en ga henen. Ik wil dezen laatsten ook geven gelijk als u.

15 Of is het mij niet geoorloofd te doen met het mijne wat ik wil ? Of is uw oog boos, omdat ik goed ben ?

16 Alzoo zullen de laatsten de eersten zijn, en de eersten de laatsten ; want velen zijn geroepen , maar weinigen uitverkoren.

17 En Jezus opgaande naar Jeruzalem, nam tot zich de twaalf discipelen alleen op den weg, en zeide tot hen :

18 Zie, wij paan op naar Jeruzalem, en de Zoon des men-trhen zal den Overpriesteren en Schriftgeleerden overgeleverd worden , en zij zullen hem ter dood veroordeelen.

liJ En zij zullen hem den Heidenen overleveren, om hem te beskotten , en te geeselen , en te kruisigen; en ten derden dage zal hij weder opstaan.

SS

20 Toen kwam de moeder van de zonen van Zebedeüs tot hem met hare zonen , [fcem] aanbiddende, en begeerende wat van hem.

21 En hij zeide tot haar : wat wilt gij ? Zij zeide tot hem : zeg dat deze mijne twee zonen zitten mogen de een tot uwe reg-ter, en de ander tot uwe linker [hmd] in uw Koningrijk.

22 Maar Jezus antwoordde «n zeide : gijlieden weet niet wat gij begeert ; kunt gij den drinkbeker drinken dien ik drinken zal, en met den doop gedoopt worden waarmede ik gedoopt word ? Zij zeiden tot hem : wij kunnen.

23 En hij zeide tot hen: mgnen drinkbeker zult gij wel drinken, en met den doop waarmede ik gedoopt word, zult gij gedoopt worden; maar het zitten tot mijne regter, en tot mijne linker [hnml] \'staat bij mij niet te geven ; maar [hrl znl gegeten worden] wien het bereid is van mijnen vader.

21 En als de [antfcrf] tien [dot] hoorden , namen zij het zeer kwalijk van de twee broeders.

25 En als hen Jezus tot zich geroepen had , zeide hij • gij weet dat de Oversten der volken heerschappij voeren over hen , en de Grooten gebruiken magt over hen.

26 Doch alzoo zal \'t onder u niet zijn; maar zoo wie ouder u zal willen groot worden, [rfir] zij uw dienaar;

27 En zoo wie ouder u zal willen de eerste zijn, die zij uw dienstknecht;

28 Gelijk de Zoon des men-schen niet is gekomen om gediend te worden, maar om te dienen, en zijne ziel te geven (tot) een rantsoen voor velen.

29 Eu als zij van Jericho uitgingen , is hem eene groote schare gevolgd.

30 En zie, twee blinden zittende aan den weg, als zij hoorden dat Jezus voorbijging, riepen, zeggende ; Heer, gij Zoon Davids, ontferm u onzer.

31 En de schare bestrafte hen, opdat zij zwijgen zouden; maar zij riepen te meer, zeggende: ontferm u onzer. Heer, gij Zoon Davids.

32 En Jezus [stil] staande, riep hen en zeide : wat wilt gij dat ik u doe?

B 33 Zy

2« .HET EÜ7

33 Zij zeiden tot hem ; Heer , «lat onze oogen geopend worden.

34 Eu Jezus innerlijk bewogen zijnde met barmnartiffheid , raakte hunue oo?en aan; en terstond werden hunne oogen ziende , en zij volgden hem.

E HOOFDSTUK 21. n als zij nu Jeruzalem genaakten, en gekomen waren te Bethphage, aan den olijfberg, toen zond Jezus twee discipelen, zeggende tot hen ; HOOFDSTUK 21. n als zij nu Jeruzalem genaakten, en gekomen waren te Bethphage, aan den olijfberg, toen zond Jezus twee discipelen, zeggende tot hen ;

2 Gaat heen in het vlek, dat tegen u over [HfjM, en trij zult terstond eene ezelin gebonden vinden, en een veulen niet haar; ontbindt ze en brenjrt ze tot mij.

3 En indien u iemand iets zejrt, zoo zult pij zegrpen, dat de Heer deze noodip heeft; en hij zal ze terstond zenden.

4 Dit alles nu is geschied opdat vervuld worde het peen pe-sproken is door den Profeet, zegpende;

5 Zept der dochter Sions : zie, uw Koninp komt [(ii() u, zacht-moedip en pezeten op eene ezelin , en een veulen, zijnde een jonp eener jukdrapende («•tr/iw].

6 En de discipelen heenpe-paan zijnde, en pedaan hebbende gelijk Jezus hun bevolen had ,

7 Brapten de ezelin en het veulen, en leiden hunne kleederen op dezelve, en zetten [Aem] daar op.

8 En de meeste schare spreidden hunne kleederen op den wep, en anderen hieuwen takken van de boomen, cn spreidden ze op den wep.

9 En de scharen, die voorpingen en die volgden , riepen , ceppende: Hozanna den zoon Davids ! Gezegend (i»] hij, die komt in den naam des Hee-ren! Hozanna in de hoogste [Arnirtrn) !

10 En als hij te Jeruzalem inkwam, werd de peheele stad beroerd , zeppende ; wie is deze ?

11 En de scharen zeiden : deze is Jezus, de Profeet van Nazareth in Galilea.

12 En Jezus ging in den Tem-

Sel Gods, en dreef uit allenel Gods, en dreef uit allen

ie verkochten en kochten in den Tempel, en keerde om de tafelen der wisselaars, en de zitstoelen derpenen die de duiven verkochten.

NGEL1UM Hoofdit. 20, 2t

13 En hij zeide tot hen: er is peschreven : mijn Huis zal een huis des gebeds penoemd worden, maar py hebt dat tot eenen moordenaarskuil gemaakt.

14 En er kwamen blinden en kreupelen tot hem in den Tempel, en hij genas dezelve.

15 Als nu de Overpriesters en Sc-hriftpeleerden zapen de wonderheden, die hij deed, en de kinderen, roepende in den Tempel, en zeppende: Hozanna den Zoon Davids, namen zg dat zeer kwalijk ,

16 En zeiden tot hem: hoort pij (tefij wat deze zegpen ? En Jezus zeide tot hen : ja. Hebt pij nooit pelezen : uit den mond der jonpe kinderen en der zui-pelinpen hebt gij [u] lof toebereid ?

17 En hen verlatende pinp hij van daar uit de stad naar Betha-nië, en overnachtte aldaar.

18 En des morgens vroeg, als hij wederkeerde naar de slad, honperde hem.

19 En ziende eenen vijgeboom aan den weg, ginp hij natr den-zelven toe , en vond niets aan denzelven dan alleenlijk bladeren. En zeide tot denzelven: uit u worde peene vrucht meer in eeuwipheid! En de vijgeboom verdorde terstond.

20 En de discipelen ziende , verwonderden zich , zeppende : hoe is de vijgeboom (roo) terstond verdord I

21 Doch Jezus antwoordende zeide tot hen; voorwaar zeg ik u, indien gij geloof hadt, en niet twijfeldet, pij zoudt niet alleenlijk doen hetpeen den vy-peboom (gt;t geich\'ted] ; maar indien pij ook tot dezen berp zei-det; word opgeheven en in do zee peworpen ; het zoude geschieden.

22 En al wat gij zult begeeren in \'t pebed, geloovende, zult gij ontvanpen.

23 En als hij in den Tempel\'ge-komen was, kwamen tot hem , terwijl hij leerde , de Overpriesters en de Ouderlinpen des volks, zeggende : door wat mapt doet gij deze dingen ? En wie heeft u deze mapt gegeven ?

24 En Jezus antwoordende zeide tot hen ; ik zal u ook een woord vragen, hetwelk indien gij mij zult zeggen, zoo zal ik u ook zeggen door wat magt ik deze dingen doe,

25 De

iloofdst. 21, 22. Van ma

25 De doop van Johannes, van waar was [dir] ? Uit den hemel of uit de menschen ? En zg over-leiden bij lich zeiven en zeiden : indien wij zeKffe^{n: uit} den hemel, zoo zal hij ons zeg-Ken; waarom hobt gij hem dan niet geloofd?

26 En indien wij zeggen : quot;it de menschen, zoo vreezen wij de schare ; want zij houden allen Johannes voor een Profeet.

27 En zij Jezus antwoordende, zeiden : wij weten \'t niet. En hij zeide tot hen: zoo zeg ik u ook niet, door wat urngt ik dit doe.

28 Maar wat dunkt u? Een mensch had twee zonen, en gaande tot den eersten zeide : zoon, ga heen, werk heden in mijnen wijngaard.

29 Doch hij antwoordde, en zeide: ik wil niet; en daarna berouw hebbende ging hij henen.

30 En gaande tot den tweeden, zeide desgelijks. En deze antwoordde , en zeide; ik [gt;;»] , heer, en hjj ging niet.

31 Wie van deze twee heeft den wil des vaders gedaan ? Zij zeiden tot hem. de eerste. Jezus zeide tot hen ; voorwaar ik zeg u, dat de tollenaars en de hoeren u voorgaan in het Koningrijk Gods.

32 Want Johannes is tot u gekomen in den weg der geregtig-heid, cn gij hebt hem niet geloofd; maar de tollenaars en hoeren hebben hem geloofd; doch gij, [tult;A:«l ziende, hebt daarna geen berouw gehad, om hem te gelooven.

33 Hoort eene andere gelijkenis. Er was een heer des huizes, die eenen wijngaard plantte en zette eenen tuin daar om, en groef eenen wijnpersbak daarin, en bouwde eenen toren, en verhuurde dien den landlieden, en reisde buiten[/lt;inrf*).

3t Toen nu de tijd der vruchten genaakte, zond hij zijne dienstknechten tot de landlieden, om zijne vruchten te ontvangen.

35 En de landlieden, nemende zijne dienstknechten , hebben den eenen geslagen, en den anderen gedood, en den derden gesteenigd.

36 Wederom zond hij andere dienstknechten, meer [•nartnl] dan de eersten, en zij deden hun desirelijks.

ttheus. öy

37 En ten laatste zond hij tot hen zynen zoon , zeggende : zij zullen mynen zoon ontzien.

38 Maar de landlieden, den zoon ziende, zeiden onder elkander : deze is de erfgenaam; komt, laat ons hem dooden, en zijne erfenis [nnn out] behouden.

39 En hem nemende wierpen zij [/urm] uit, buiten den wijngaard, en doodden [Atm],

40 Wanneer dan de heer des wijngaards komen zal, wat zal hij die landlieden doen ?

41 Zij zeiden tot hem : hij zsl de kwaden eenen kwaden dood aandoen, en zal den wijngaard anderen landlieden verhuren, die hem de vruchten op hare tijden zullen geven.

42 Jezus zeide tot hen ; hebt gij nooit gelezen in de Schriften; de steen, dien de bouwlieden verworpen hebben, deze is geworden lot een hoofd des hoeks. Van den Heer is dit geschied, en het ia wonderlijk in onze oogen.

43 Daarom zeg ik ulieden, dit het Koningrijk Gods van u zal weggenomen worden, en een volk gegeven, dat zijne vruchten voortbrenge.

41 En wie op dezen steen valt, die zal verpletterd worde.r, en op wien hij valt, dien zal hij vermorselen.

45 En als de Overpriesters en Farizeën deze zijne gelijkenissen hoorden, verstonden zij dat hij van hen sprak. 4G En zoekende hem te vanjfen vreesden zij de scharen, dewijl deze hem hielden voor een Profeet.

E HOOFDSTUK 22. n Jezus antwoordende sprak tot hen wederom door geliikenissen, zeggende: HOOFDSTUK 22. n Jezus antwoordende sprak tot hen wederom door geliikenissen, zeggende:

2 Hut Koningrijk der hemelen is gelijk een zeker Konin?, die zijnen zoon eene bruiloft bereid had.

3 En zond zijne dienstknechten uit om de genoodigden ter bruiloft te roepen; en zij wilden niet komen.

4 Wederom zond hij andere dienstknechten uit, zeggende: zegt den genoodigden : zie , ik heb mijn midd gmaal bereid , mijne ossen en de gemeste [6««-ten] zijn geslagt, en alle dingen zijn gereed ; komt tot da bruiloft.

B 2 5 Maar

Hoofdst. 22, 23. VAN MA suit liefhebben den Heer uwen God met geheel uw hart, en met geheel uwe ziel, en met geheel uw veratand.

38 Dit is het eerste, en het groote gebod. ^

39 En het tweede dezen pe-lijk, (•»]: gij zult uwen naasten liefhebben als u zeiven.

40 Aan deze twee geboden hanjrt de gansche wet en de Profeten.

41 Als nu de Farizeën te za-men vergaderd waren, vraagde hen Jezus,

42 En zeide ; wat dunkt u van den Christus? Wiens zoon is hij? Zij zeiden tot hem: Davids [zoon].

43 Hü zeide tot hen : hoe noemt hem dan David in den Geest [fijnen] Heer, zesgende :

4t De Heer heeft gezegd tot mijnen Heer: zit aan mijne reg-ter[/innrf) , tot dat ik uwe vijanden zal gezet hebben tot eene voetbank uwer voeten.

45 Indien hem dan David [*ij-nm] Heer noemt, hoe is hij zijn Zoon?

46 En niemand konde hem een woord antwoorden ; noch niemand durfde hem van dien dag aan [«lt;lt;«] meer vragen.

T HOOFDSTUK 23. oen sprak Jezus tot de scharen en tot HOOFDSTUK 23. oen sprak Jezus tot de scharen en tot zijne discipelen,

2 Zeggende ; de Schriftgeleerden en de Farizeën zjjn gezeten op den stoel van Mozes ;

3 Daarom , al wat zij u zeggen dat gij houden zult, houdt [rfot] en doet [M] ; maar doet niet naar hunne werken. Want zij zcffgen het, en doen het niet.

4 Want zij binden lasten die zwaar zijn en kwalijk om te dragen, en leggen ze op de schouders der menschen; maar zy willen die met hunnen vinger niet verroeren.

5 En al hunne werken doen zij om v.in de menschen gezien te worden ; want zij maken hunne gedenkcedels breed , en maken de zoomen van hunne kleederen groot.

6 En zij beminnen de vooraanzitting in de maaltijden, en de voorgestoelten in de Synagogen;

7 Ook de begroetingen op de markten, en van de menschen genoemd te worden : Rabbi, Rabbi.

8 Doch gij zult niet Rabbi ge-

TTHEUS. 29

noemd worden : want één is uw Meester , (na»nlt;/tjfc| Christus; en gij zijt allen broeders.

9 En zult niemand uwen vader noemen op de aarde; want één is uw Vader, [nnmeJijfc] die in de hemelen is.

10 Noch gij zult niat meestera genoemd worden ; want één is uw Meester, [nnmrlijk] Christus.

11 Maar «Ie meeste van u zal uw dienaar zijn.

12 En wie zich zeiven verhoo-gen zal, (fii»\'] zal vernederd worden; en wie zich zeiven zal vernederen , [die] zal verhoogd worden.

13 Maar wee u, gij Schriftgeleerden en Farizeën, gij pe-veinsden; want gij sluit het Koningrijk der hemelen voor de menschen, overmits gij [rfnnr] niet ingaat, noch dejenen die in?aan zouden, laat ingaan.

14 Wee u, gij Schriftgeleerden en Farizeën , gij geveinsden; want gü eet de huizen der weduwen op, en [dnlt;] onder den schijn van lang te bidden. Daarom zult gij te zwaarder oordeel ontvangen.

15 Wee u , gg Schriftgeleerden en Farizeën, gij geveinsden; want gij omreist zee en land om éénen «Todengenoot te maken; en als hij het geworden is, zoo maakt gij hem eet kind der hel , tweemaal meer dan gij

i»un-

16 Wee u, gij blinde leidslieden, die zept; zoo wie gezworen zal hebben by den Tempel, dat is niets; maar zoo wie gezworen zal hebben bij het goud des Tempels, die is schuldig.

17 Gij dwazen en blinden; want wat is meerder, het goud, of de Tempel die het goud heilipt ?

18 En zoo wie gezworen zal hebben bij het altaar, dat is niets; maar zoo wie Rezworen zal hebben bij de gave, die daar op is, die is schuldig.

19 Gij dwazen en blinden ; want wat is meerder, de gave, of het altaar dat de gave heili.et ?

20 Daarom, wie zweert bij het altaar, die zweert bij hetzelve, en bij al wat daar op is.

21 Éu wie zweert bij den Tempel, die zweert bij denzelven , en bij dien die daar in woont.

22 En wie zweert bij den hemel, die zweert bij den troon Gods, en bij dien die daar op zit.

B 3 23 Wee

30 HET EUi

23 Woo u, ffij Schriftgeleerden en Farizeön , pij geveinsden ; want ffü vertient de munt, en de dille, en het komijn, en Rij laat na het zwaarste der wet, [nnmelijk] het oordeel, en de barnihartigheid, en het geloof. Deze diii?cii moest men doen, en dc andere niet. nalaten. VA Gij blinde leidslieden, die grij de inuff uitzijgt, en den kemel doorzwelgt.

25 Wee u, frij Schriftgeleerden en Farizeën, pij geveinsden; want gij reinigt het buitenste des drinkbekers en des schotels, maar van binnen zijn zij vol van roof en onmatigheid.

26 Gij blinde Parizeer, reinig eerst .wat binnen in den drinkbeker en den schotel is, opdat ook het buitenste derzelverein worde.

27 Wee u, gy Schriftgeleerden en Farizeën, gij geveinsden; want gij zijt de witgepleisterde graven gelijk, die van buiten wel schoon schenen, maar van binnen zijn zü vol doodsbeenderen en alle onreinheid.

23 Alzoo ook schgnt gij wel den menscheu van buiten regt-vaardig, maar van binnen zijt gij vol geveinsdheid en onge-regtigheid.

29 Wee u, gij Schriftgeleerden en Farizeën , gij geveinsden; want gij bouwt de graven der Profeten op, cn versiert de grafteekenen derregtvaardigen;

30 En zckV. indien wij ten tijde onzer vaderen waren geweest, wij zouden met hen seene gemeenschap gehad hebben aan bet bloed der Profeten.

31 Aldus getuigt gij liegen] u zeiven, dat gij kinderen zyt dergenen die de Profeten gedood hebben.

32 Gij ; (c/nn) ook vervult dc maat uwer vaderen.

33 Gij slangen, gij adderen ge-broedaels, hoe zoudt gij de hel-sche verdoemenis ontvlieden ?

31 Daarom zie, ik zend tot u Profeten, en Wijzen, en Schriftgeleerden, cn uit dezelve zult gij [lonDnipen] dooden en kruisigen , en \'[(ummir/rn] uit dezelve zult gü geeselen in uwe Synagogen, en zult hen vervolgen van stad tot stad ; 35 Opdat op u kome al het regtvaardige bloed , dat vergo-ti.\'n is op de aarde, van het bloed van den regtvaardigen .NGELIUM Hoofdst. 23, 24. Abel af, tot op het bloed van Zacharia den zoon van Bara-chia, welken gij gedood hebt tusschen den Tempel en het altaar.

36 Voorwaar zeg ik u; al deze dingen zullen komen over dit geslacht.

37 Jeruzalem , Jeruzalem, gy die de Profeten doodt, cn stee-nigt die tot u gezonden rüⁿ ; hoe menigmaal heb ik uwe kinderen willen bijeen vergaderen, gelijkerwijs eene hen hare kiekens bijeen vergadert onder de vleugelen ; en gijlieden hebt niet gewild.

38 Zie, uw huis wordt u woest gelaten.

39 Want ik zeg u : gü zult mij van nu aan niet zien, totdat gij zeggen zult: gezetrend [i»J hij die komt in den naam des Hecren.

1^ HOOFDSTUK 2t.

1 Xun Jezus ging uit en vertrok van den Tempel; en zijne discipelen kwamen by hem, om hem de gebouwen des Tempels te toonen.

2 En Jezus reide tot hen: ziet gij niet al deze dingen ? Voorwaar zeg ik; hiir zal niet léén] steen op den [«nd«Tgt;i] steen gelaten worden, die niet afgebroken zal worden.

3 En als hij op den olijfberg gezeten was, giigen de discipelen tot hem alleen, zeggende : zeg ons, wanneer zullen deze dingen zijn ? En volk (rot] het teeken («iju] van uwe toekomst en van de voleinding der wereld?

4 En Jezus antwoordende zei-de tot hen : ziet toe, dat u niemand verleide ;

5 Want velen zullen komen onder mijnen naam , zeggende: ik ben de Christus; en zü zullen velen verleiden.

6 En gij zult hooren van oorlogen, en geruchten van oorlogen. Ziet toe, wordt niet verschrikt; want al [i/ir] dingen moeten geschieden ; maar nog ix het einde niet.

7 Want het [eene] volk zal tegen het [nnd^r^J volk opstaan , en hst [erne] Koningrijk tegen het. [nnJe r] Koningrijk ; en er zullen zyn hongersnooden, en pestilentiën, er aardbevingen in verscheidene plaatsen.

8 Doch al deze dingen manr] ecu beginsel der smarten.

9 Als- ,

Hoofdst. S*. VAN JU/

9 Aladnn tullen rij u overleveren in verdrukking, en zullen u dooden, en zult gehaat worden van alle volken, om mijns naama wil.

10 En dan zullen er velen fje-ergerd worden, en zullen elkander overleveren, en elkander haten.

11 En vele valsche Profeten zullen opstaan, en zullen er velen verleiden.

12 En omdat de onperegtiff-heid vermenigvuldigd zal worden, zoo zal de liefde van velen verkouden.

13 Maar wie volharden zal tot het einde, die zal zalig worden.

14 En dit Euangelium des Ko-ningrijks zal in de geheele wereld gepredikt worden tot eene getuigenis allen volken; en dan zal het einde komen.

15 Wanneer gij dan zult zien den gruwel der verwoesting, waarvan gesproken is door Daniël den Profeet, staande in de heilige plaats, (die [hlt;(] leest die merlce daarop);

16 Dat alsdan die in Juden zijn, vlieden op de bergen.

17 Die op het dak is, kome niet af, om iets uit zyn huig weg te nemen ;

18 En die op den akker is, keere niet weder terug, om zijne klee-dercn weg te nemen.

19 Maar wee de bevruchte en zogende [proutprn] in die dairen.

20 Doch bidt, dat uwe vlugt niet geschiede des winters, noch op eenen Sabbat.

21 Want alsdan zal groote verdrukking wezen, hoedanigeniet ia geweest van het begin derwe-reld tot nu toe, en ook niet fijn zal.

22 En zoo die dagen niet verkort werden, geen vlecsch zou behouden worden; maar om der uitverkorenen wil zullen die dagen verkort worden.

23 Alsdan , zoo iemand tot ulieden zal zeggen: ziet hier is de Chriatua, of daar, gelooft het niet.

24 Want er zullen valsche Christussen en valsche Profeten opstaan, en zullen groote teekenen en wonderheden doen , alzoo dat zij (indien het mogelijk ware) ook de uitverkorenen zouden verleiden.

25 Ziet, ik heb (MJ u voorzegd.

26 Zoo zij dan tot u zullen zeggen ; ziet, hg is in de woestijn.

TTHEUS. SI

gaat niet uit; zie, [Mj it] in de binnenkameren ; gelooft het niet.

27 Want gelijk de bliksem uitgaat van het Oosten, en schijnt tot het Westen, alzoo zal ook de toekomst van den Zoon de» menschcn wezen.

28 Want alwaar het doode lig-chaam zal zijn, daar zullen de arenden vergaderd worden.

29 En terstond na de verdrukking van die dagen zal de zoo verduisterd worden, en de maan zal haar schijnsel niet geven, en de sterren zullen van den hemel vallen, en de krachten der hemelen zullen bewogen wor-

30 En alsdan zal in den hemel verschijnen het teeken van den Zoon des menschen ; en dan zullen al de geslachten der aarde weenen, en zullen den Zoon des menschen zien, komende op de wolken des hemels. met groote kracht en heerlijkheid.

31 En hij zal zijne Engelen uitzenden met eene bazuin van groot geluid, en zij zullen zijne uitverkorenen byeen vergaderen uit de vier winden, van [/iet rrnr] uiterste der hemelen tot het (nnt/rrrj uiterste derzelve.

32 En leert van den vijgeboom deze gelijkenis: wanneer zijn tak nu teeder wordt, en de bladeren uitspruiten , zoo weet gij dat de zomer nabij is.

33 Alzoo ook gijlieden, wanneer gij al deze dingen zultzien, zoo weet dat nabij is voor de deur.

34 Voorwaar ik zeg u: dit ga-slacht zal ereenszins voorbijgaan, tot dat al deze dingen zullen geschied zijn.

35 De hemel en de aarde zullen voorbijgaan, maar mijne woorden zullen geenszins voorbijgaan.

36 Doch van dien dag en ure weet niemand, ook niet de Engelen der hemelen , dan mijn Vader alleen.

37 En gelijk de dagen van No-ach (irnrrnj, alzoo zal ook zijn de toekomst van den Zoon des menschen.

38 Want gelijk zij waren in de dagen vóór den zondvloed, etende en drinkende, trouwende en ten huwelgk uitgevende, tot den dag toe, in -velken No-ach in de ark gin? ;

39 En bekenden \'t niet, tot

B 4 dut

S3 HET EÜA

dat de zondvloed kwam, en hen allen wegnam; alzoo zal ook zijn de toekomst van den Zoon des menschen.

40 Alsdan zullen er twee op den akker zijn; de een zal aangenomen, en de ander zal verlaten worden.

41 Er zullen twee [tiroutom] malen in den molen; de eene zal aangenomen, en de andere zal verlaten worden.

42 Waakt dan; want (rij weet niet in welke ure uw Heer komen zal.

43 Maar weet dit, dat zoo de heer des huizes geweten had in welke nachtwake de dief komen zou, hij zoude gewaakt hebben, en zoude zgn huis niet hebben laten doorgraven.

44 Daarom zijt ook gij bereid; want in welke ure gij het niet meent, zal de Zoon des menschen komen.

45 Wie is dan de getrouwe en voorzigtige dienstknecht; welken zijn heer over zijne dienstboden gesteld heeft, om hunlieden [Aun) voedsel te geven ter regter tijd ?

46 Zalig is die dienstknecht, welken zijn heer komende zal vinden alzoo doende.

47 Voorwaar ik zeg u, dat hij hem zal zetten over al z|jne goederen.

48 Maar zoo die kwade dienstknecht in zijn hart zoude zeggen: mijn heer vertoeft te komen ;

49 En zoude beginnen, [t\'jn\'l mededienstknechten te slaan , en te eten en te drinken met de dronkaards :

50 Zoo zal ds heer dezes dienstknechts komen ten dage, in welken hij [/icm) niet verwacht , en ter ure die hij niet weet;

51 En zal hem afscheiden, en zijn deel zetten met de geveinsden ; daar zal weening zijn, en knersing der tanden.

NGELIUM \'Hoofdat. 24. 25. hare vaten met hare lampen.

5 Als nu de bruidegom vertoefde, werden zij alle sluimerig. en vielen in slaap.

6 En te middernacht geschiedde een geroep : zie, de bruidegom komt; gaat uit hem te gemoet !

7 Toen stonden al die maagden op, en bereidden hare lampen.

8 En de dwaze zeiden tot de wijze : geeft ons van uwe olie, want onze lampen gaan uit.

9 Doch de wijze antwoordden, zeggende : (r/rrntzins), opdat er misschien voor ons en voor u niet genoeg zij ; maar gaat liever tot de verkoopers, en koopt voor u zeiven.

10 Als zij nu heengingen om te koopen, kwam de bruidegom , en die gereed [waren] gingen met hem in tot de bruiloft; en de deur werd gesloten.

11 Daarna kwamen ook de andere maagden, zeggende; heer. heer. doe ons open.

12 En hij antwoordende zei-de; voorwaar zig ik u. ik ken u niet.

13 Zoo waakt dan . want gy weet den dag niet. noch de ure, in welke de Zooi¹, des munschen komen zal.

14 Want (fcrf «») gelijk een mensch, die tuiten \'s lands reizende zijne oienstknechten riep, en gaf hun zyne goederen over.

15 En de eenen gaf hjj vijf talenten, en de aideren twee, en den derden één, een iegelijk naar zijn vermogen, en verreisde terstond.

16 Die nu de vijf talenten ontvangen had ging l\'een en handelde daarmede, en won andere vijf talenten.

17 Desgelijks ook die de twee [ontvangen had] , die won ook

18 Maar die het ééne ontvangen had, ging heen en groef in de aarde, en verborg het geld zijns heeren.

19 En na eenen langen tijd kwam de heer van dezelve dienstknechten, en hield rekening met hen.

20 En die de vijf talenten ontvangen had , kwam, en bragt tot hem andere vijf talenten, zeg{ -nde : heer, vijf talenten hebt gy mij gegeven , zie, andere ijf talenten heb ik boven dezel ■ gewonnen.

«1 En

Hoofdst. 25.

21 En tijn heer zeide tot hem : wel, gij goede en getrouwe dienstknecht, over weinige «O¹ ffÖ getrouw geweest, over vele :al ik u zetten ; ga in in de vreuede uws heeren.

22 En die de twee talenten ontvangen had, kwam ook tot hem, en zeide; heer, twee talenten hebt gij mij gegeven ; zie, twee andere talenten heb ik boven dezelve gewonnen.

23 Zijn heer reide tot hem; wel, g\\j goede en getrouwe dienstknecht, over weinige \'ijt gij getrouw geweest, over vele zal ik u zetten ; ga in in de vreugde uws heeren.

21 Maar die het ééne talent ontvangen had, kwmu ook, en zeide: heer, ik kende u dat gij een hard mensch zijt, maaijende waar gij niet gezaaid hebt, en vergaderende van daar [waar] gy niet gestrooid hebt; 35 En bevreesd zijnde ben ik heengegaan, en heb uw talent verborgen in de aarde ; zie, gij hebt het uwe.

26 Maar zijn heer antwoordende zeide tot hem : gij booze en luge dienstknecht, gij wist dat ik maai waar ik niet gezaaid heb, en van daar vergader waar ik niet gestrooid heb.

27 Zoo moest gij dan mijn geld den wisselaren gedaan hebben, en ik komende zou het mijne wedergenomen hebben met woeker.

23 Neemt dan van hem het talent weg, en geeft het dengenen die de tien talenten heeft.

29 Want een iegelyk die heeft [dirn] zal gegeven worden, en hy zal overvloedig hebben; maar van dengenen die niet heeft, van dien zal genomen worden ook wat hjj heeft.

30 En den onnutten dienstknecht werpt uit in de buitenste duisternis; daar zal weening tijn, en knersing der tanden.

31 En wanneer de Zoon des menschen komen zal in zijne heerlijkheid , en al de heilige Engelen met hem, dan zal hij zitten op den troon zijner heer-lijkheid.

32 En voor hem zullen al de volken vergaderd worden, enhü zal hen van elkander scheiden, gelijk de herder de schapen van de bokken acheidt.i

33 En hy zal de schapen tot fjjne regter[fcan(lt;] zetten, maar

83

de bokken tot [«ynej linker-

[Annrf].

34 Alsdan zal de Koning zeggen tot degenen die tot zijne regter[hnnrf tijn] : komt gij ge-z^srenden mijns Vaders, beërft dat Koningrijk, hstwelk u bereid is van de grondlegging der wereld.

35 Want ik ben hongerig geweest, en gij hebt mij te eten gegeven; ik ben dorstig geweest, en gij hebt mij te drinken gegeven; ik was een vreemdeling , en gij hebt mij geherbergd ;

30 [Jk ivn$] naakt, en gij hebt mij gekleed ; ik ben krank geweest, en gg hebt mij bezocht; ik was in de gevangenis, en gy zijt tot my gekomen.

37 Dan zullen de regtvaardi-gen hem antwoorden, zeggende : Heer, wanneer hebben wij u hongerig gezien , en gespy-zigd; of dorstig, en te drinken gegeven ?

38 En wanneer hebben wij u een vreemdeling gezien, en geherbergd; of naakt, eu gekleed ?

30 En wanneer hebben wy u krank gezien, of in de gevangenis, en zijn tot u gekomen ?

40 En de Koning zal antwoorden en tot hen zeggen ; voorwaar zsg ik u. voor zoo veel gy ld.t] éénen van deze mijne minste broeders gedaan hebt, zoo hebt gij [rfot] mij gedaan.

41 Dan zal hij zeggen ook tot degenen die ter linker[hnii\'l xijnj . gaat weg van my , gy vervloekten, in het eeuwige vuur, \'t wslk den duivel en zijnen engelen bereid is.

42 Want ik ben hongerig geweest, en gij hebt mij niet te eten gegeven; ik ben dorstig geweest, eu gij hebt my niet te drinken gegeven ;

43 Ik was een vreemdeling, en gij hebt mij niet geherbergd ; naakt, en gy hebt mij niet gekleed; krank, en in de gevangenis, en gij hebt mij niet bezocht.

44 Dan zullen ook deze hem antwoorden, zeggende Heer, wanneer hebben wij u hongerig gezien, of dorstig, ot een vreemdeling, of naakt, of krank, of in de gevangenis, en hebben u niet gediend ?

45 Dan zal hij hen antwoorden en zeggen : voorwaar zeg ik v , voor zoo veel gy frfif] ééneo van deze minsten niet ge-

B 5 daan

31 HET EU.

daan hebt, *oo hebt gij het mü ook niet gedaan.

46 En deze zullen ffaan in de eeuwige piin; maar de regtvaar-digen in dat eeuwige leven.

Ipp HOOFDSTUK 26. Lm het is geschied, als Jezus al deze woorden geëindigd had, dat hij tot zijne discipelen zeide :

2 Gij weet dat na twee dagen het Pascha is , en de Zoon des mcuschcn zal overgeleverd worden om gekruisigd te worden.

3 Toen vergaderden de Over-prieater.quot;, eu de Schriftgeleerden , en de Ouderlingen des volks, in de zaal van den Hoo-gopriester, die geuaamd was Kajafas ;

4 En beraadslaagden te zanten, dat zij Jezus met listigheid vangen en dooden zouden.

5 Doch zij zeiden : niet in \'t feest, opdat er geen oproer worde onder het volk.

6 Als nu Jezus te Bcthanië was, ton huize van Simon den melaatschen,

7 Kwam tot hem eene vrouw, hebbende eene albasteren flesch met zeer kostelijke zalf, en goot ze uit op zijn hoofd, daar hü aan [lt;«ƒ,/] zat.

8 En zyne discipelen [rlntl ziende, namen het zeer kwalijk, scg^ende ; waartoe dit verlies?

9 Want deze zalf h.td kunnen duur verkocht, en [Je penningen] den armen gegeven worden.

10 Maar Jezus [ttWfct] verstaande zeide tot hen : waarom doet hij deze vrouw moeite aan ? Want zy heeft een goed werk aan mij gewrocht.

11 Want de armen hebt gij altyd met u, maar mg hebt gÜ niet nltyd.

12 Want als zij deze zalf op mgn ligchaam gegoten heeft, zoo heeft zij het gedaan tot [«•ne voor bereiding tinnj mijne begrafenis.

13 Voorwaar zeg ik u; alwaar dit Euangelium gepredikt zal worden in de geheele wereld , [dinr] zal ook tot hare gedachtenis gesproken worden van \'t geen zij gedaan heeft.

14 Toen ging een van de twaalven , genaamd Judas Iskarioth, tot de Overpriesters ,

15 En zeide : wat wilt gy mg geven, en ik zal hem u overleveren ? En zg hebben hem tae-

LNGELIUM Hoofdst. SS , M. gelegd dertig zilveren [pennin-

pen).\'

16 En van toen af zocht hij gelegenheid, opdat h\\j hem overleveren mogt.

17 En op den eersten [dog]\'der ongehevelde ;\'[hrood«n] kwamou de discipelen tot Jezus, zeggende tot hem : waar wilt gij dat wij u bereiden het Pascha te eten ?

18 En hij zeide : gaat henen in de stad tot zulk eenen, en zegt hem: de Meester zegt: mijn tgd is naby, ik zal by u het Pascha houden met inyne discipelen.

19 En de discipelen deden ga-lijk Jezus hun bevolen had, en bereidden het Pascha.

20 En als het avond geworden was, zat hy aan met de twaal-

21 En toen zy aten zeide hij : voorwaar ik zeg u, dat een van u my zal verraden.

22 En zij zeer bedroefd geworden zijnde, begon een iegelijk van hen tot hem te zeggen ; hen ik het Heer ?

23 En hij antwoordende reide: die de hand met my in den schotel indoopt, die zal my verraden.

24 De Zoon des inenschen gaat wel heen , gelyk van hem geschreven is ; maar wee dien mensch, door wien de Zoon des menschen verraden wordt; het ware hem goed, zoo die mensch niet geboren was ?eweest.

25 En Judas, die hem verried, antwoordde en zeide : ben ik het Rabbi ? Hij zeile tot hem: gij hebt het gezegd.

26 En als zij aten, nam Jezus het brood, en gezegend hebbende brak hij het, en gaf het den discipelen, en zeid.; : neemt, eet, dat is mijn ligchaam.

27 En hij nam den drinkbeker, en gedankt hebbende gaf hun [dim], zeggende : drinkt allen

28 Want dat is mijn bloed, het [hiofd] des Nieuwen Testaments, hetwelk voor velen vergoten wordt tot vergeving der zonden.

29 En ik zeg u, dat ik van nu aan niet zal drinken van deze vrucht des wijnstoks, tot op dien dag wanneer ik met u de-zelva nieuw zal drinken in \'t Koningryk mijns Vaders.

30 Eu «Is zy den lofzang r*p-

xon-

Hoofdst. 26. VAN MA

tonden hadden, gingen zij uit nanr den olijfberg.

31 Toen zeidc Jezus tot Len : Bij zult allen aan mij geërtrerd worden in dezen nacht; want er is geschreven : ik zal den herder slaan , en de schapen der kudde zullen verstrooid worden.

32 Maar nadat ik zal opgestaan zijn, zal ik u voorgaan naar Galilea.

33 Doch Petrus antwoordende zeide tot hem: al werden zij ook allen aan u geërgerd, ik zal nimmermeer geërgerd worden.

31 Jezus zeide tot hem : voorwaar ik zeg u, dat gij in dezen zelfden nacht, eer de haan gekraaid zal hebben, mij driemaal zult verloochenen.

35 Petrus zeide tot hem : al moest ik ook met u sterven, zoo zal ik u geenszins verloochenen. Desgelijks zeiden ook al de dis-

36 Toen ging Jezus met hen in eene plaats, genaamd Gethse-mané, en zeide tot de discipelen : zit hier neder totdat ik heenga, en aldaar zal gebeden hebben.

37 En met zich nemende Petrus en de twee zonen van Zebe-deüs, begon hij droevig en zeer beangst te worden.

38 Toen zeide hij tot hen; mijne ziel is geheel bedroefd tot den dood toe ; blijft hier en waakt met my.

\'39 En een weinig voortgegaan zijnde , viel hij op zijn aange-zigt, biddende en zeggende : mijn Vader, indien het mogelijk is, laat deze drinkbeker van mg voorbijgaan ; doch niet gelijk ik wil, maar gelijk gij [wiH).

40 En hij kwam tot de discipelen, en vond hen slapende, en zeide tot Petrus: kunt gij dan niet dén uur met mij waken \'

41 WanVt en bidt, opdat pij niet in verzoeking komt; de geest is wel gewillig, maar het vleesrh is zwak.

42 Wederom ten tweed enmaal heengaande bad hij , zeggende : mijn Vader, indien deze drinkbeker van mij niet voorbij kan gaan , tenzij dat ik hem drinke, uw wil geschiede.

43 Eu komende (fty vond hij hen wederom slapende; want hu^ne oogen waren bezwaard.

44 En hen latende ging hij

TTREÜ8. S5

wederom henen en bad ten der-denmaal, zeggende dezelfde woorden.

45 Toen kwam hij tot zijne discipelen, en zeide tot hen: slaapt [nul voort, en rust. Zie, de ure is nabij gekomen, en de Zoon des menschen wordt overgeleverd in de handen der zondaren.

46 Staat op, laat ons gaan. Zie, hy is nabij die mg verraadt.

47 En als hg nog sprak , zie, Judas, een van de twaalven, kwam, en met hem eene groote schare, met zwaarden cn stokken, [firtondrn] van de Over-priestérs en Ouderlingen des volks.\'

48 En die hem verried, had hun een teeken gegeven, z-g-gende : dien ik zal kussen, dezelve is *t, grijpt hem.

49 En terstond komende tot Jezus, zeide hg : wees gegroet Rabbi. En hij kii\'te hem.

50 Maar Jezus zeide tot hem : vriend, waartoe zijt gij hier? Toen kwamen zij toe , en sloegen de handen aan Jezus , en trrrpen hem.

51 En zie , een van degenen die met Jezus waren, de hand uitstekende, trok zijn zwaard uit, en slaande den dienstknecht des Hoogepricsters, hieuw zijn oor af.

52 Toen zeidc Jezus tot hem : keer uw zwaard weder in ziine plaats; want aller, die het zwaard nemen, zullen door het zwaard vergaan.

53 Of meent gij dat ik mijnen Vader nu niet kan bidden, en hij zal mij meer dan twaalf legioenen Engelen bijzetten \'

54 Hoe zouden dnn de Schriften vervuld worden, [iiie xrrr-grn] dat het alzoo geschieden

55 Ter zelfder nre sprak Jezus lot de scharen : gij zijt uitgedaan als tegen eenea moordenaar, met zwaarden en stokken, om mij te vangen; dagelijks zat ik bij u, loerende in den Tempel, en gij hebt mij niet gegrepen.

56 Doch dit alles is geschied, opdat de Schriften der Profeten zouden vervuld worden. Toen vlugtten al de discipelen, hem verlatende.

57 Die nu Jezus gevangen hadden, leidden hem henen tot Ka-jafas den Hoogepriester, al-

P (5 waar

36 HET EUA

waar lt;le Sohriftffeleerden en Ouderlingen vergaderd waren.

58 En Petrus volgde hem van verre tot aan de zaal de» Hoofjcpriestcrs , en binnen gegaan zijnde zat hij by de dienaren , om het einde te zien.

59 En de Ovcrpriesters, en de Ouderlingen, en de geheele groote Raad zochten valsehe getuigenis tegen Jezus , opdat zij hem dooden mogten, en vonden niets.

60 En hoewel er vele valsehe getuigen toegekomen waren , zoo vonden zij (tocA) niets.

61 Maar ten laatste kwamen twee valsehe getuigen , en zeiden : deze heeft gezegd : ik kan den Tempel Gods afbreken , en in drie dagen denzclven opbouwen.

62 En de Hoogepricster opstaande zeide tot hem. antwoord gij niets ? Wat getuigen deze tegen u ?

63 Doeh Jezus zweeg stil. en de Hoogepriester antwoordende zeide tot hem : ik bezweer u bij den levenden God, dat gij ons zegt, of gij zijt de Christus , de Zoon Gods ?

64 Jezus zeide tot hem : gij hebt het gezegd. Doeh ik zeg ulieden ; van nu aan zult gij zien den Zoon des mensehen, zittende ter regter(Arnrf) der kracht (Gorfi], en komende op de wol-kun des hemels.

65 Toen verscheurde de Hoogepriester zijne kleederen, zeggende: hij heeft [God] gelasterd; wat hebben wij nog getuigen noodig? Zie, nu hebt gij zijne (Goi/jllastering gehoord.

66 Wat dunkt ulieden ? En zij antwoordende zeiden : hg is des doods schuldig.

67 Toen spogen zij in zijn aan-gezigt, en sloegen hem met vuisten.

68 En anderen gaven hem kinnebakslagen, zeggende: profeteer ons Christus, wie is \'t die u geslagen heeft ?

69 En Petrus zat buiten in de zaal;en eene dienstmaagd kwam tot hem zeggende: gij waart ook met Jezus den Galileër.

70 Maar hij loochende het voor allen, zeggende: ik weet niet wat gij zegt.

71 En als hij naar de voorpoort uitging, zag hem eene andere [Hirnsfmnngdl, en zeide tot degenen die aldaar [uwen] : deze

NGELIUM Hoofdst. 26 . 27. was ook met Jezus den Naza-

72 En hij loochende het wederom met eenen eed, (.twjm-rf*.-] ik ken den nienschniét.

73 En een weinig daarna, die er stonden bijkomende zeiden tot Petrus : waarlijk, gij zijt ook van die, want ook uwe spraak maakt u openbaar.

74 Toen begon hij [ticA] te vervloeken, en te zweren : ik ken den mensch niet.

75 En terstond kraaide de haan ; en Petrus werd indachtig des woords van Jezus, die tot hem gezegd had; eer de haan gekraaid zal hebben, zult gy mij driemaal verloochenen. En naar buiten gaande weende hjj bitterlijk.

A HOOFDSTUK 27.

1 -TXls het nu morgenstond geworden was. hebben al de Overpriestersende Ouderlingen des volks te zanen raad genomen tegen Jez as, dat zij hem dooden zouden.

2 En hem gebonden hebbende, leidden zg [hem] weg, en gaven hem over aan Pontius Pila-tus den Stadhoi.der.

3 Toen heeft Jadas, die hem verraden had, ziende dat hij veroordeeld was-, berouw gehad, en heeft de dertig zilveren [penningrn) den Overpriesters en den Ouderlingen wederge-bragt,

4 Zeggende : ik heb gezondigd, verradende het onschuldige bloed. Muur zij zeiden : wat gaat ons [dot] aan ? Gij inoogt

5 En als hij de zi, veren [pen-ninf/en] in den Tempel geworpen bad, vertrok hg; eu heeng^a»-de verworgde [ticA xrlvenj.

6 En de Overpriesters de zilveren [penningen] nemende zeiden : het is niet geoorloofd dezelve in de offerkist te leggen, dewijl het een prijs des blocds is.

7 En te zamen raad genomen hebbende, kochten aij daarmede den akker des pottebakkers, tot eene begrafenis voor de vreemdelingen.

8 Daarom is die akker ee-noemd: de akker des bloeds, tot op den huidigen dag.

9 Toen is vervuld geworden \'t geen gesproken is door den Profeet Jeremias, zeggende: en zg hebben de dertig zilveren

Ijitn-

lioofdat. 27. VAN MA

(pranin^fn) genomen , de waarde des gewaardeerden van de kinderen laraëls, welken «ij gewaardeerd hebben ;

10 En hebben dezelve gegeven voor den akker des pottebak-kers, volgens hetgeen mij de Heer bevolen heeft.

11 En Jezus stond voor den Stadhouder; en de Stadhouder vraagde hem, zeggende: zijt gy de Koning der Joden ? En Jezus zeide hem : gij zegt het.

12 En als hij van ile Overpries-ters en de Ouderlingen beschuldigd werd, antwoordde hij niets.

13 Toen zeide Pilatus tot hem; hoort gij niet hoe vele [zaken] zij tegen u getuigen f

14 Maar hij antwoordde hem niet op één eenig woord, alzoo dat de Stadhouder zich zeer verwonderde.

15 En op het feest was de Stadhouder gewoon het volk eenen gevangenen los te laten, welken zij wilden.

16 En zij hadden toen eenen welbekenden gevangenen , genaamd Bar-abbas.

17 Als zij dan vergaderd waren, zeide Pilatus tot hen: ivien wilt gij dat ik u zal loslaten, Bar-abbas of Jezus, die genaamd wordt Christus ?

18 Want hn wist dat zij hem door nijdigheid overgeleverd hadden.

19 En als hij op denregterstoel zat, zoo heeft zijne huisvrouw tot hem gezonden , zeggende : heb [toch] niet te doen met dien regtvaardigen ; want ik heb heden veel geleden in den droom om zijnentwil.

20 Maar de Overpriesters en de Ouderlingen hebben de scharen aangeraden dat zij zouden Bar-abbas begeeren, en Jezus dooden.

21 En de Stadhouder antwoordende zeide tot hen; welken van deze twee wilt gij dat ik u zal loslaten ? En zij zeiden ; Bar-abbas.

23 Pilatus zeide tot hen ; wat zal ik dan doen [mrlt;] Jezus, die genaamd wordt Christus ? Zij zeiden allen tot hem ; laat hem gekruisigd worden.

23 Doch de Stadhouder zeide ; wat heeft hij dan kwaads gedaan? En zij riepen te meer, zeggende : laat aem gekruisigd

worden»

FTHEÜS. 37

2i Als nu Pilatas zag, dat h\\j niet vorderde, n aar veel meer [dot er] oproer -verd, nam hij water, en wiesch de handen voor de schare , \'.eggende : ik ben onschuldig van het bloed dezes regtvaardigen ; gijlieden moogt toezien.

25 En al het volk antwoordende zeide; zijn bloed

«ver ons en over onze kinderen.

26 Toen liet hij hun Bar-abbas los ; maar Jezus gegeeseld hebbende, gaf hij hem over om gekruisigd te worden.

27 Toen namen de krijgsknechten des Stadhouders Jezus met zich in het regthuis , en vergaderden over hem de gan-sche bende.

28 En als zij hem ontkleed hadden , deden zij hem eenen purperen mantel om.

29 En eene kroon van doornen eevlochten hebbende, zetten [\'ii*] op zijn hoofd , en eenen rietstok in zijne regterlfcnndi ; en vallende op hunne knieën voor hem , bespotten zij hem , zeggende : wees gegroet, gij Ko ning der Joden !

30 En op hem gespogen hebbende , namen zy den rietstok en sloegen op zijn hoofd.

31 En toen zij hem bespot hadden, deden zij hem den mantel af, en deden hem zijne kleederen aan, en leidden hem henen om te kruisigen.

32 En uitgaande vonden zij eenen man van Cyrene, met name Simon ; dezen dwongen zij dat hij zijn kruis droeg.

33 En gekomen zijnde tot de plaats genaamd Golgotha, welke is gezegd hoofdscheël-plaats,

34 Gaven zij hem te drinken edik met gal gemengd ; en als hij [(iirnl gesmaakt had, wilde hij niet drinken.

35 Toen zij nu hem gekruisigd hadden, verdeelden zijzijneklee-deren , het lot werpende ; opdat vervuld zoude worden hetgeen gezegd is door den Profeet; zij hebben mijne kleederen onder zich verdeeld , en hebben het lot over mijne kleeding geworpen.

36 En zij nederzittende bewaarden hem aldaar.

37 En zij stelden boven zijn hoofd zijne beschuldiging geschreven ; deze is Jezus , de Koning her Joden.

B 7 38 Toen

Hoofdit. iS. VAN MA

andere Maria, on» het graf te bezien.

2 En zie, er geschiedde eene fproote aardbeving; want een Engel de» Heeren, nederdalende uit den hemel, kwam toe, en wentelde den steen af van de deur, en zat op denzelveu. S En zijne gedaante was gelijk een bliksem, en rgne kleeding wit gelyk sneeuw.

4 En uit vrees van hem zijn de wachters zeer verschrikt geworden, en werden als dooden.

5 Maar de Engel antwoordende, zeide tot de vrouwen: vreest gijlieden niet; want ik weet dat gij zoekt Jezus, die gekruisigd was.

6 Hij is hier niet; want hij is opgestaan, gelijk hij gezegd heeft. Komt herwaarts, ziet de plaats waar de Heer gelegen heeft.

7 En gaat haastiglgk heen, en zegt zjjnen discipelen, dat hij opgestaan is van de dooden; en zie, hij gaat u voor naar Ga-lilea; daar zult gij hem zien. Zie, ik heb het ulieden gezegd.

8 En haastiglijk uitgaande vau het graf, met vrees en groote blijdschap, liepen zij henen om [krtzelve] zijnen discipelen te boodschappen.

9 En als zij heengingen om zijnen discipelen te boodschappen, zie, Jezus is haar ontmoet, zeggende; weest gegroet. En zij tot (Afm] komende, grepen zijne voeten, en aanbaden hem.

10 Toen zeide Jezus tot haar : vreest niet; gaat heen, boodschapt mijnen broeders, dat zij heengaan naar Galilea, en aldaar zullen zy mij zien.

11 En als zij heengingen, zie, eenigen van de wacht kwamen in de Mtad, en boodschapten den Overpriestcrs al de dingen die geschied waren.

12 En zij vergaderd zijnde met ue Ouderlingen , en te za-men raad genomen hebbende , gaven zij den krijgsknechten veel gelds,

13 En zeiden ; zegt: zijne discipelen zijn des nachts gekomen, en hebben hem gestolen, als wij sliepen.

14 En indien zulks komt gehoord te worden van den Stadhouder , wij zullen hem tevreden stellen , en maken dat gij zonder zorg zijt.

fTHEÜS. 99

15 En zij het geld genomen hebbende deden gelijk zij geleerd waren. Eu dit woord ia verbreid geworden bij de Joden tot op den huidigen dag.

16 En de elf discipelen zijn heengegaan naar Galilea, n;»ar den berg waar Jezus hen bescheiden had.

17 En als zij hem zagen, baden zü hem aan; doch sommigen twijfelden.

18 En Jezus bij hen komende sprak tot hen , zeggende : mij is gegeven alle magt in hemel en op aarde.]

19 Gaat dan heen , onderwijst al de volken, dezelve doopende in den naam des Vaders, en des Zoons , en des Heiligen Gees-tes; leerende hen ond erhouden alles wat ik u geboden heb.

20 En zie. ik ben met ulieden al de dageu, tot de voleinding der wereld. Amen.

HET HEILIG EUANGELIUM,

naak [DE BESCHRIJVINO VAN]

M A E K U S.

H HOOFDSTUK 1. et begin des Euangeli-ums van HOOFDSTUK 1. et begin des Euangeli-ums van Jrzu.s Chkisius den Zoon Gods.

2 Gelijk geschreven is in de Profeten : zie, ik zend mijneu Engel voor uw aan^ezigt, die uwen weg voor u henen bereiden zal.

3 De stem des roependen in de woestijn : bereidt den weg des Heeren, maakt zijne paden regt.

4 Johannes was doopende in de woestijn , en predikende den Doop der bekeering tot vergeving der zonden.

5 En al het Joodsche land ging tot hem uit, en die van Jeruzalem, en werden allen van hem gedoopt in de rivier den Jor-daan, belijdende hunne zonden.

C En Johannes was gekleed inet kemelshaar, en met eeneu lederen gordel om zgne lendenen , en at sprinkhanen en wilden honig.l

7 En hij predikte, zeggende: na my komt die sterker is dan ik , wien ik niet waardig ben nederbukkende den riem zijner schoenen te ontbinden.

8 Ik heb ulieden wel gedoopt

met

V) HET EÜA

met water, maar hij zal u doo-pi-n met den Heiligen Geest. 9 En het geschiedde in die zelfde dagen, dat Jezus kwam van Nazareth, Igtlrgm] in Ga-lilea, en werd van Johanues gedoopt in den Jordaan.

lü Eu terstond aio hij uit het water opkloiii, mg hij de hemelen opengaau, en den Geest gelijk eene duif op hem nederdalen.

11 En er geschiedde eene stem uit de hemelen - gij zijt mijn geliefde Zoon, in welken ik mijn welbehagen heb.

12 Eu terstond dreef hem de Geest uit in de woestijn.

13 En bij was aldaar in de woeatijn veertig dagen, verzocht van den satan ; en waH bij de wilde gedierten; en de Engelen dienden hem.

It En nadat Johannes overgeleverd was, kwam Jezus in Ga-lilea, predikende het Euange-11 um des Koningrijks Gods,

15 En zeggende: de tgd is vervuld, en het Koningrijk Gods nabij gekomen ; bekeert u, en gelooft het Euangelium.

16 En wandelende bij de Gali-leesche zee, zag hij Simon en Andreas zynen broeder, werpende het net in de zee (want zij waren visschers).

17 En Jezus zeide tot hen : volgt mij ua. en ik zal maken dat gij visschers der inenachen zult worden.

18 En zij terstond hunne netten verlatende zijn hem gevolgd.

19 En van daar een weinig voortgegaan zijnde, rag hij Jacobus den (toonl van Zebedeüs, en Johannes zijnen broeder, en dezelve in het schip hunne netten vermakende.

20 Eu terstond riep hij hen; en zij latende hunnen vader Zebedeüs in het schip met de huurlingen , zijn hem nagevolgd.

21 En zij kwamen binnen Ka-pernaüm ; en terstond op den Sabbatdag in de Synagoge gegaan zijnde, leerde hij.

22 En zij versloegen zich over zyne leer ; want hjj leerde hen als magt hebbende, en niet als de Schriftgeleerden.

23 En er was ia hunne Synagoge een mensch met eenen onrei-nen geest, en hij riep uit,

SM Zeggende ; laat af, wat

NGELIUM Hoofdst. 1.

hebben wij met u [te doen], gij Jezus, Nazarener ? Zijt gij gekomen om ons te verderven ? Ik ken u , wie gij zyt ,lt;(namr(ijft] de Heilige Gods.

25 En Jezus bestrafte hem, zeggende : zwyg stil, en ga uit van hem.

26 En de onreine geest hem scheurende, en roepende met eene groote stem, giug uit van hem.

27 En zij werden allen verbaasd , zoodat zij onder elkander vraaeden, zeggende : wat is dit ? quot;Wat nieuwe leer is deze, dat hij met magt ook de onreine geesten gebiedt, en zij hem gehoorzaam zyn ?

28 En zijn gerucht ging terstond uit in het geheele omliggende land van Galilea.

29 En van stonden aan uit de Synagoge gegaan zijnde, kwamen zij in het huis van Simon en Andreas m^t Jacobus en Johannes.

30 En Simons vrouws moeder lag met de k jo rts; en terstond zeiden zy hem van haar.

31 En hy tot haar gaande vatte hare hand, en rigtte haar op ; en terstond verliet haar de koorts, en zij diende henlieden.

32 Als het nu avond geworden was, toen de zon onderging, bragten zij tot 1 fin allen «lie kwalijk gesteld ei vAn den duivel bezeten warea.

33 En de geheel i stad was bijeen vergaderd omtrent de deur.

34 En hij genas er velen, die door verucheidene ziekten kwalijk gesteld waren,;en wierp vele duivelen uit, eu liet de duivelen niet toe te opreken, omdat. zij hem kendei.

35 En des morgens vroeg, als het nog diep in den nacht was, opgestaan zijnde g^:ng hij uit, en ging henen in eene woeste plaats, en bad aldaar.

36 En Simon, en die met hem [uinrrn], zijn hem nagevolgd.

37 En zij hem gevonden hebbende zeiden tot hem : zy zoeken u allen.

38 En hij zeide tot hen ; laat ons in de bijliggende vlekken gaan, opdat ik ook daar predi-ke ; want daartoe ben ik uitgegaan.

39 En hy predikke in hunne Synagogen door gtheel Galilea, en wierp de duivden uit.

40 En tot hem kivatn een mc-

laat-

Hoofdst. 1. 2. VAN M.

laatsche, biddende hem, en vallende voor hem op de knieën, en tot hen zegffende: indien gij wilt, gij kunt mij reinigen.

■tl En Jezus met barmhartigheid innerlijk bewogen zijnde, strekte de hand uit, en raakte hem aan, en zeide tot hem: ik wil, word gereinigd.

42 En als hij (\'ftt) gezegd had, ging de melaatschheid terstond van hem, en hij werd gereinigd.

43 En als hij hem strengelijk verboden had, deed hij hem terstond van zich gaan,

44 En zeide tot hem: zie, dat gij niemand iets zegt; maar ga henen en vertoon u zeiven den Priester, en offer voor uwe reiniging hetgeen Mozes geboden heeft, hun tot eene getuigenis.

45 Maar hjj uitgegaan zijnde begon vele dingen te verkondigen, en dat woord te verbreiden , alzoo dat hij niet meer konde openbaarlijk in de stad komen, maar was buiten in de woeste plaatsen; en zij kwamen tot hem van alle kanten.

Ip HOOFDSTUK 3. [in na [lt;ommi;;r] dagen is hg wederom binnen Kapernaüm gekomen ; en het werd gehoord dat hij in huis was.p HOOFDSTUK 3. [in na [lt;ommi;;r] dagen is hg wederom binnen Kapernaüm gekomen ; en het werd gehoord dat hij in huis was.

2 En terstond vergaderden (tinnr] velen, alzoo dat ook zelis de Iplantien] omtrent de deur (/if/t) niet meer konden bevatten ; en hij sprak het woord tot hen.

3 En er kwamen [«ommij/m) tot hem, brengende tenen geraakten, die van vier gedragen werd.

4 En niet kunnende tot hem genaken overmits de schtre , ontdekten zij het dak waar hij was; en [\'fntj opgebroken hebbende, lieten zij het beddeken neder daar de geraakte op lag.

5 En Jezus hun geloof ziende, zeide tot den geraakten : zoon, uwe zonden zijn u vergeven.

6 En sommigen van de Schriftgeleerden zaten aldaar, en overdachten in hunne harten :

7 Wat spreekt deze aldus [Golt;i(]la8teringen ? Wie kan de zonden vergeven dan alleen God?

8 En Jezus terstond in zijnen geest bekennende dat zij alzoo in zich zeiven overdachten, zeide tot hen : wat overdenkt gij deze dingen in uwe harten ?

VRKUS. 41

9 Wat is ligter, te zeggen tot den geraakten ds zonden zijn u vergeven ; of t; zeggen : sta op, en neem uw beddeken op, en wandel ?

10 Doch opdat gij moogt weten, datlt;de Zoon des menschen inagt heeft om de zonden op de aarde te vergeven (zeide hij tot den geraakten):

11 Ik zeg u: stsi op, en neem uw beddeken op, en ga henen naar uw huis.

12 En terstond stond hij op en het beddeken opgenomen hebbende, ging hij uit in aller tegenwoordigheid ; zoodat zij zich allen ontzetten, en verheerlijkten God, zeggende : wij hebben nooit zulks gezien.

13 En hij ging wederom uit naar de zee; en de geheele schare kwam tot hem, en hij leerde hen.

14 En voorbijgaande zag hij Levi [den toon) van Alpheus zitten in het tolhuis, en zeide tot hem : volg mij. En hij opstaande volgde heui.

15 En het geschiedde als hij aanzat in deszelfs huis, dat ook vele tollenaren en zondaren aanzaten met Jezus en zijne discipelen; want zij waren velen, en waren hem gevolgd.

16 En de Schriftgeleerden en de Farizeën, ziende hem eten met de tollenaren en zondaren, zeiden tot zijne discipelen: wat (t* \'lt;) , dat hij met de tollenaren en zondaren eet en drinkt ?

17 En Jezus hoorende zeide tot hen : die gezond zijn hebben den medicijnmeester niet noodig, maar die ziek zijn; ik ben niet gekomen om te roepen regtvaardigen, maar zondaars tot bekeering.

18 En de discipelen van Johannes en van de Farizeën vastten ; en zg kwamen en zeiden tot hen: waarom vasten de discipelen van Johannes en van de Farizeën, en uwe discipelen vasten niet ?

19 En Jezus zeide tot hen : kunnen ook de bruiloftskinderen vasten , terwijl de bruidegom bij hen is ? Zoo langen tijd zij den bruidegom bij zich hebben, kunnen zij niet vasten.

20 Maar de dagen zullen komen, wanneer de brv.idegom van hen zal weggenomen zijn , en alsdan zullen zij vasten in dezelve dagen.

21 £n

ia HET EU Al

31 En niemand naait eenen lap ongevold laken op een oud kleed ; anders grheurt deaielfs nieuw aangenaaide lap (irt») af van het oude [Uerrf]. en er wordt eene ergere scheur.

22 En tniemand doef\'meuwen wyn in oude ({etfcr]zakken ; anders de nieuwe wijn doet de lt*d«-)zakken hersten , en de wijn wordt uitgestort, en de ({r(fcr]zakken verderven ; maar nieuwen wijn moet men in nieuwe Uetfcrlzakken doen.

23 En het geschiedde, dat hij op eenen Sabbatdag door het gezaaide ging , en zijne discipelen begonnen al gaande aren te plukken.

24 En de Farizeën zeiden tot hem : zie, waarom doen zij op den Sabbatdag wat niet geoorloofd is?

23 En hy ceide tot hen ; hebt gjj nooit gelezen wat David gedaan heeft, als hij nood had en hem hongerde\', en dengenen die met hem [u-nren] ?

26 Hoe hij ingegaan is in het Huis Gods, ten tijde van Ab-jathar den Hoogepriester, en de toonbrooden gegeten heeft, die niemand zijn geoorloofd te eten dan den Priesteren , en ook gepeven heeft dengenen die met hem waren ?

27 En hg zeide tot hen ; de Sabbat is gemaakt out den mensch, niet de mcnsch om den Sabbat.

23 Zoo is dan de Zoon des men-schen een Heer ook van den Sabbat.

Ï-» HOOFDSTUK 3.-» HOOFDSTUK 3.

Ja hij gin? wederom in de Synagoge ; en aldaar was een mcnsch hebbende eene verdorde hand.

2 En zij namen hem waar, of hij op den Sabbat hem genezen zou , opdat zij hem beschuldigen mogten

3 En hij zeide tot den mensoh, die de verdorde hand had: sta op in het midden.

4 En hij^zeide tot hen : is het geoorloofd op Sabbatdagen (roed te doen, of kwaad te doen ? Eenen mensch te behouden, of te dooden ? En zij zwegen ttil.

5 En als hg hen met toorn rondom aangezien had, met een bedroefd ziinde over de verharding van hun hart, zeide hij tot den mensch: strek uwe hand fGELlUM Hoofdat. », 3.

uit. En hg strekte ze uit; en zijne hand werd hersteld, gezond gelijk de andere.

6 En de Farizeën uitgegaan zijnde, hebben terstond met de Hcrodianen te zamen raad gehouden tegen hem, hoe zij hem zouden dooden.

7 En Jezus vertrok met zijne discipelen naar de zee, en hem volgde eene groote menigte van Galilea, en van Judea,

8 En van Jeruzalem , en van Tdumea, en (run] over den Jor-daau ; en die [tinn) omtrent Ty-rus en Sidon, eenegroote\'menig-te , gehoord hebbende hoe groote dingen hg deed, kwamen tot hem.

9 En hij zeide tot zgne discipelen;, dat een scheepje steeds omtrent hem blijven zou, om der scharen wil, opdat zij hem niet zouden verdringen.

10 Want hij had er velen genezen, alzoo dat \'nen al degenen die [rmige] kwalen hadden, overvielen, opdat zg hem mog-ten aanraken.

11 En de onreine geesten, als zg hem zagen, vielen voor hem neder en riepan , zeggende : gij zijt de Zoon Gods.

12 En hg gebood hun scherpe-Igk, dat tg hem niet zouden openbaar maken.

13 En hij klom op den beri?, en riep tot zich die hg wilde , en zji kwamen tct hem.

14 En hij stelde er twaalf, opdat zg met hein zouden zijn , en opdat hij dezelve zou uitzenden om te prediken ,

15 En om magt te hebben, de ziekten te genezer, en de duivelen uit te werpen.

16 En Simon gaf aij den (fo*l-naam Petrus;

17 En Jacobus de.n [zoon] van Zebedeüs, en Johannes den broeder van .Tacobus, en gaf hun de ((or]namen Boanerges , hetwelk is, zonen des donders;

18 En Andreas en Philippus, en Bartholomeüs, en Mattheüs, en Thomas , en Jacobus, den [zoon] van Alpheüs, en Thad-deüs, en Simon Kananites.,

19 En Judas Iskarioth, die hem ook verraden heeft.

20 En zij kwamen in huis; en daar vergaderde wederom eene schare , alzoo dat zij ook zelfs niet konden brood eten.

21 En als degenen die hem bestonden, [dit] hoorden, gingen

pen xij uit om hem vast te houden; want rij zeiden - bij is buiten zijne zinnen.

22 En de Schriftgeleerden, die van Jeruzalem afeekomen waren, zeiden : hij heeft Beëlze-bul, en door den Oversten der duivelen werpt hij de duivelen uit.

23 En hen tot zich geroepen hebbende, zeide hij tot hen in Kelykenissen : hoe kan de satan den satan uitwerpen ?

21 En indien een konin^rük tegen zich zeiven verdeeld is, zoo kan dat koningrijk niet bc-

23 En indien een huis tesren zich zeiven verdeeld is, zoo kan dat huis niet bestaan.

En indien de satan tegen zich zeiven opstaat, en verdeeld is. zoo kan hij niet bestaan, maar heeft een einde.

27 Er kan niemand in het huis van eenen sterken ingaan en zijne vaten ontrooven , indien hij niet eerst den sterken bindt; en alsdan zal hij zyn huis be-

28 Voorwaar ik zeg u , dat al de zonden den kinderen der menscben zullen vergeven worden , en allerlei lasteringen waarmede zij zullen gelasterd hebben.

29 Maar zoo wie gelasterd zal hebben tegen den Heiligen Geest, die heeft ceene vergeving in der eeuwigheid, maar bij is schuldig des eeuwigen oor-

30 Want zij zeiden : hij heeft eenen onreinen geest.

31 Zoo kwamen dan zijne broeders en zijne moeder; en buiten staande zonden zij tot hem, en riepen hem.

32 En de schare zat rondom hem; en zij zeiden tot hem: zie, uwe mot-der en uwe broeders daar buiten zoeken u.

33 En hij antwoordde hen , zeegande : wie is myne moeder, of mijne broeders ?

31 En rondom overzien hebbende die om hem zaten , zei-de hij : zie, myne moeder en mijne broeders.

35 Want zoo wie den wil Gods doet, die is miju broeder, en mijne zuster, en moeder.

Ï, HOOFDSTUK 4., HOOFDSTUK 4.

vn hij begon wederom t« letren omtrent de zee; en er vergaderde eene groote schare bü hem, alzoo dat hg in het schip gegaan z^\'nde nederzat op de zee ; en de peheele schare was op het land aan de zee.

2 En bü leerde ben vele dingen door gelijkenissen, en hg zeide in zijne leering tot

3 Hoort toe ; zie, een zaaijer ging uit om te zaaijen.

4 En bet geschiedde in \'t zaaijen, dat het eene [drtl ztinds] viel bij den weg; en de vogelen des hemels Jcwamen , en

5 En bet andere viel op het steenachtige, waar \'t niet veel aarde bail; en bet ging terstond op, omdat bet geene diepte van aarde bad.

6 Maar als de zon opgegaan was, zoo is bet verbrand geworden, en omdat het geenen woiquot; tel bad zoo is het verdord.

7 En het andere viel in de dooi» nen ; en de doornen wiessen op, en verstikten hetzelve; en bet sraf geene vrucht.

8 En bet andere viel in de (roede aarde, en gaf vrucht, die opging en wies; en bet eene droeg dertig, en bet andere zestig , en het andere honderd

[t\'OU-i).

9 En hij zeide tot ben: wie ooren beeft om te booren , die boore.

10 En als bü nu alleen was, degenen die omtrent hem (tcn-rca), met de twaalven, vraagden hem naar de gelijkenis.

11 En bij zeide tot, ben ; het is u gegeven te verstaan de verborgenheid des Koningrijks Gods; maar degenen die buiten zijn geschieden al deze dingen door gelijkenissen ;

12 Opdat zij ziende zien , en niet bemerken; en boorende booren, en niet verstaan; opdat zg zich niet t\' eeniger tijd be-keeren, en hun de zonden vergeven worden.

13 En bij zeide tot ben; .weet gij deze gelijkenis niet? En hoe zult gij al de gelijkenissen verstaan ?

14 De zaaijer [i», die] het woord zaait.

15 En deze zijn, die bij den weg [hexnnid worden] , waarin het woord gezaaid wordt; en als zij bet gehoord hebben, zoo komt de satan terstonil, en neemt het woord weg, hetwelk in hunne harten gezaaid mus.

44 HET EU/

16 En deze zijn desRelyks , die op de gteenarhtige [pinnijm] bezaaid worden ; welke als zij het woord gehoord hebben, terstond hetzelve met vreugde ontvangen,

17 En hebben geenen wortel in zich zelveu, maar zijn voor eenen tijd. Daarna als verdrukking of vervolging komt om de* woords wil, zoo worden zij terstond geërgerd.

18 En deze zijn, die in de doornen bezaaid worden, [nnmrlijfc] detrenen, die het woord hooren.

19 En de zorgvuldigheden dezer wereld, en de verleiding des rijkdoms, en de begeerlijkheden omtrent de andere dingen inkomende, verstikken het woord, en \'t wordt onvruchtbaar.

20 En deze zijn, die in de goede aarde bezaaid zijn; welke het woord hooren en aannemen,en dragen vruchten , het eene dertig, en het andere zestig, en het andere honderd [roud].

21 En hij zeide tot hen: komt ook de kaars, opdat zii onder de korenmaat of onder net bed gezet worde? (J* \'tj niet opdat zij op den kandelaar gezet worde ?

22 Want er is niets verborgen, dat niet geopenbaard zal worden; en er i» niets geschied (om) verborgen (te rijn], maar opdat het in \'t openbaar zoude komen.

23 Zoo iemand ooren heeft om te hooren, die hoore.

2t En hij zeide tot hen : ziet wat gij hoort. Met wat maat gij meet zal u gemeten worden, en ti die hoort zal [mlt;er] toegelegd worden.

23 Want zoo wie heeft, dien zal gegeven worden; en wie niet heeft, van dien zal genomtn worden ook wat hij heeft.

26 En hij zeide : alzoo is het Koninsfrijk Gods, gelijk of een mensc.h het zaad in de aarde

27* En (roorlfl sliep en opstond nacht en dap. en het zaad uitsproot, en T»^.g werd, dat hij zelf niet wist hoe.

28 Want de aarde brengt van zelve vrucht voort; eerst het kruid, daarna de aar, daarna het volle koren in de aar.

29 En als de vrucht (ziefcj voordoet, terstond zendt hij de sikkel er in, omdat de oogst daar is.

30 En hy zeide: waarbij zullen

NGELIUM Hoofdst. 4, 5. wij het Koningrijk Gods vergelijken ? Of met wat gelijkenis zullen wij hetzelve gelijken ?

31 [ATnmrtijfcl bij een mostaardzaad , hetwelk, wanneer het in de aarde gezaaid wordt, het minste is van al de zaden die op de aarde [zijn].

32 En wanneer \'t ffezaaid is, gaat het op en wordt het meeste van al de moeskruiden , en maakt groote takken, alzoo dat de vogelen des hemels onder zijne schaduw kunnen nestelen.

33 En door zulke gelijkenissen vele sprak hij tot hen het woord, naar dat zij het hooren konden.

34 En zonder gelükenis sprak hij tot hen niet; maar hij verklaarde alles zynendiscipelen in \'t bijzonder.

35 En op denzelfden dag, als \'t nu avond geworden was, zeide h(j tot hen ; laat ons overvaren aan de andere zijde.

36 En zij de schare gelaten hebbende namen henrmede, gelijk hij in \'t schip was ; en er waren nog andere scheepjes

37 En er werd e2n groote storm van wind, en de baren sloegen over in \'t schip, alzoo dat het nu vol werd.

38 En hij was in \'t achterschip, slapende op een oorkussen ; en zij wekte n hem op , en zeiden tot hem : Meester , bekommert het u niet dat wij vergaan?

39 En hij opsrowekt zijnde bestrafte den wind, en zeide tot de zee : zwijg, wees stil. En de wind gin et liggen, en er werd groote stilte.

•M) En hij zeide to-; hen : wat zijt gij zoo vreesachtig ? Hoe , hebt gij eeen geloof?

41 En zij vreesden met eroote vrees, en zeiden to*, elkander : wie is toch deze, dat ook de wind en de zee hem gehoorzaam zijn ?

E HOOFDSTUK 5. n zö kwamen over op de andere zijde der zee, in \'t land der Gadarenen. HOOFDSTUK 5. n zö kwamen over op de andere zijde der zee, in \'t land der Gadarenen.

2 En zoo hij uit het \'chip gedaan was, terstond ontmoette hem uit de graven een mensch met eenen onreinen geest;

3 Welke [zijne] woning in de graven had, en nitmand konde

hem

Hoofdat. 5. VAN M.

hem hinden, ook zelfs niet met ketenen.

4 Want hij wns menitrma.il met boegen en ketenen gebonden pe-weest, en de ketenen waren van hem in stukken getrokken en de boeijen verbrijzeld, en niemand was magtig om hem te temmen ;

5 En hij was altijd nacht en da;? op de bergen en in de graven, roepende en slaande zich zeiven met steenen.

6 Als hij nu Jezus van verre zag, liep hij [tor] en aanbad hem.

7 En met eene groote stem roepende , zeide hij : wat heb ik met u [te dom], Jezus, gij Zoon Gods des Allerhoogsten ? Ik bezweer u by God, dat gij mij niet pijnigt.

8 (Want nij zeide tot hem : gij onreine geest, ga uit van den mensch.)

9 Eu hij vraagde hem : welke is uw naam? En hij antwoordde, zeggende ; mijn naam is Legio, want wij zijn velen.

10 En hij bad hem zeer, dat hü hen buiten dat land niet wegzond.

11 En aldaar aan de bergen was eene groote kudde zwijnen weidende ;

12 En al de duivelen baden hem, zeggende ; zend ons in die zwynen, opdat wij in dezelve mogen varen.

13 En Jezus liet het hun terstond toe; en de onreine geesten uitgevaren zijnde, voeren in de zwgnen ; en de kudde stortte van de steilte af in de zee, (er waren er nu omtrent twee duizend) en versmoorden in de zee.

14 En die de zwijnen weidden zijn gevlugt, en boodschapten [xult;fc(] in de stad en op aet land ; en zy gingen uit om te zien wat het was, dat er geschied was.

15 En zij kwamen tot Jezus en zagen den bezetenen zittende, en gekleed, cn wel bij zijn verstand, Inamrlijk] die het legioen gehad had; en zy werden bevreesd.

16 En die het gezien hadden vertelden hun wat den bezetenen geschied was, en [ook] van de zwijnen.

17 En zy begonnen hem te bidden, dat hij van hunne landpalen wegging.

18 En als hij in \'t schip ging,

VRKUS. 43

bad hem degene die bezeten wns geweest, dat hij met hem mogt zijn.

19 Doch Jezus l\'et hem [rfofj niet toe , maar zeide tot hem : ga henen nanr uw huis tot de uwen , en boodschap hun wat groote dingen u de lieer gedaan heeft, en [Ao^) hy zich uwer ontfermd heeft.

20 En hg ging henen, en begon te verkondigen in het [tnnd] van Dekapolis wat groote dingen hem Jezus gedaan had ; en zij verwonderden zich allen.

21 En als Jezus wederom in \'t schip overgevaren was aan de\'andere zijde, vergaderde eene groote schare bij Lem; en hij was by de zee.

22 En zie, er kwam een van de Oversten der Synagoge, met name Jaïrus, en hem ziende viel hij aan zijne voeten,

23 En bad hem zeer, zeggende: mijn dochtertje is in baar uiterste ; (ifc fiirf w] dat gij komt en de handen op haar legt, opdat zij behouden worde, en zij zal leven.

2t En hij ging met hem, en eene groote schare volgde hem , en zij verdrongen hem.

25 En eene zekere vrouw, die twaalf jaren den vloed des bloeds gehad had,

26 En veel geleden had van vele medicijnmeesters, en al het hare [ilnarnnn] te koste gelegd , en geen baat gevonden had, maar met welke het veeleer erger geworden was ;

27 llietc] van Jezus hoerende, kwam onder de schare van achteren , en raakte zijn kleed

28 Want zij zeide: indien ik maar zijne kleederen mag aanraken, ik\' zal gezond worden.

29 En terstond is de fontein haars bloeds opgedroogd; en zij gevoelde aan haar ligchaam, dat zij van die kwaal genezen

30 En terstond Jezus bekennende in zich zeiven de kracht, die van hem uitgegaan was, keerde zich om in de schare, en zeide: wie heeft mync kleederen aangeraakt ^f

31 En zijne discipelen zeiden tot hem : gij ziet dal de schare u verdringt, en zegt gy : wie heeft mij aangeraakt^;

32 En hij zag rondom, om haar te zien, die dat gedaan had.

33 En

40 HET EU/

33 En de vrouw vreercnde en bevende, wetende wat aan haar geschied was, kwam en viel voor hem neder, en eeide hem al de waarheid.

34 En hy zeide tot haar- dochter , uw geloof heeft u behouden-, ga henen in vrede, en zijt genezen van deze uwe kwaal.

35 Terwijl hy nog sprak kwamen (lt;rnif/fn) van des Oversten der Synagoge »1, zeggende : «we dochter is gestorven ; wat zijt gij den Meester nop moeijelijk ?

36 En Jezus terstond gehoord hebbende \'t woord dat er gesproken werd, zeide tot den Oversten der Synntroge : vrees niet, geloof alleenlijk.

37 En hy liet niemand toe hem te volgen dan Petrus, en Jacobus, en Johannes den broeder van Jacobus;

38 En kwam in \'t huis van den Oversten der Synafjoge, en zag de beroerte len dromen] die zeer weenden en huilden.

39 En ingegaan zijnde , zeide hij tot heu : wat maakt gij beroerte, en (icntj weent gij ? Het kind is niet gestorven , maar het slaapt.

40 En zij belivhten hem; maar hij, als hij hen allen had uitgedreven, nam bij zich den vader en de moeder des kinds, en degenen die met hem [tenrm\', , en ping binnen waar het kind tag.

41 En hij vatte de hand Ües kinds, en zeide tot haar ; Talitha kümi! hetwelk is zijn-Ie overgezet; gij dochtertje , ik zeg u :) sta op.

42 En terstond stond het dochtertje op, en wandelde; want het was twaalf jaren [ouj] ; en zij ontzetten zich met groote ontzetting.

43 En hij gebood hun zeer, dat niemand zou datzelve weten , en zeide dat men haar zoude te eten geven.

•T7« HOOFDSTUK C.

1 iin hij ging van daar weg, cn kwam in zijn vaderland, en zijne discipelen volgden hem.

2 En als net Sabbat geworden was, begon hg in de Svnagoge te leeren; en velen die (A«n] hoorden ontzetten zich, zeggende: van waar (Aiomra] dezen deze dingen ? En wat wijsheid is dit die hem gegeven is, dat

NÖELIüM Hoofdst S, ook zulke krachten door zijne handen geschieden ?

3 Is deze niet de timmerman, de zoon van Maria, en de broeder van Jacobus en Jozea, en van Judas en Simon? En zgn *g-ne zusters niet hier bg ons ? En zij werden aan hem geërgerd.

4 En Jezus zeide tot hen ; een Profeet is niet ongeëerd dan in zijn vaderland, en onder («ijnr] magen, en in zijn huis.

5 En hij konde aldaar gcene kracht doen; dan hij leide weinige zieken de handen op, en genas hen.

6 En hij verwonderde zich over hun ongeloof, cn omging de vlekken [dnar] rondom , lee-rende.

7 En hij riep tot zich de twaalven , en begon hen uit te zenden twee aan twee, en gaf hun magt over de onreine geesten.

8 Eu hg gebood hun, dat zij niets zouden nemün tot den weg, dan alleenlijk een en staf ; geene male , geen brood , geen geld in den gordel;

9 Maar dat zij schoenzolen zouden aanbinden, en met geen twee rokken gekleed zijn.

10 En hij ztide tot hen : zoo waar gij in een huis zult ingaan, blijft daar totdav. gij van daar uitgaat.

11 En zoo wie u niet zullen ontvangen, noch u hooren, vertrekkende van daar, schudt het stof af, dat onder aan uwe voeten is, hun tot eene getuigenis. Voorwaar zrg ik u : het zal Sodom of Gomorra verdra-gelijker zijn in den iag des oordeels, dan dezelve stad.

12 En uitgegaan zijnde predikten zg, dat zij aich zouden bekeeren.

13 En zg wierpen vele duivelen uit, en zalfden vele kranken niet olie, cn maakten hen gezond.

14 En de Koning Herodes hoorde het (want zijn naam was openbaar geworden) en zeide- Johannes, die daar doopte, is van de dooden opgewekt, en daarom werken die krachten in hem.

15 Anderen zeiden; hij is Eli-as , en anderen zeiden : hij it een Profeet, of als een der Profeten.

16 Maar als het Kerodes hoorde , zeide hij : deze i* Johannes, dien ik onthoofd heb; dio is van de dooden opgewekt.

^v7 Want

Soofdit. 6. VAN M

17 Want dezelfde Herodes (rrnigrn] uitgezonden hebbende, had Johannes gevangen genomen, en hem In defrevanpe-nis gehouden, uit oorzaak van Herodias de huisvrouw van zijnen broeder Philippus , omdat hü haar petrouwd had.

18 Want Johannes zeide tot Herodes : het is u niet Reoor-loofd de huisvrouw uws broeders te hebben.

19 En Herodias leide op hem toe, en wilde hem duoden, en konde niet;

20 Want Hero des vreesde Johannes, wetende dat hij een re^tvanrdif; en heilig man was, en hield hem in waarde; en als hij hem hoorde deed hy vele dingen, en hoorde hem gaarne.

21 En als er een welgelegen dag gekomen was, toen Herodes op den dag zijner geboorte eenen maaltijd aanrigtte voor zijne Grooten, en de Oversten over duizend, en de voornaam-6ten van Galilea ;

22 En als de dochter van dezelve Herodias inkwam, en danste, en Herodes, en degenen die mede aanmaten behaagde, zoo zeide de Koning tot het dochtertje : eisch van mij wat gij ook wilt, en ik zal \'t u geven.

23 En hg zwoer hanr: zoo wat gij van mij zult eischen zul ik u geven , [oofc] tot de helft mijns Eoningrijks.

21 En zy uitgegaan zynde zeide tot hare moeder: wat zal ik eischen ? En die zeide : het hoofd van Johannes den Doo-per.

25 En zg terstond met haara ingaande tot den Koning, heeft het gecischt, zeggende : ik wil dat gij ing nu terstond in eenen schotel geeft het hoofd van Johannes den Dooper.

2C En de Koning zeer bedroefd geworden zijnde , (nog-tnn»l om de eeden, en degenen die mede aanzaten, wilde hij haar (ftrftrfit*) niet afslaan.

27 En de Koning zond terstond eenen scherpregter, en gebood zyn hoofd daar te brengen. Deze nu ging heen, en onthoofdde hem in de gevangenis,

28 En bragt zijn hoofd in eenen schotel, en gaf hetzelve het dochtertje , en het dochtertje gaf hetzelve hare moeder.

v29 En als zgne discipelen [di(]

A.IIKÜS.

hoorden, gingen zg en namen zijn dood ligchaain weg, en leiden dat in een graf.

30 En de Apostelen kwamen (tcerfrr) te zamen tot Jezus, en boodschapten hem alles, beide wat zij gedaan hadden, en wat zij geleerd hadden.

31 En hg zeide tot hen; komt trijlieden in eene woeste plaats hier alleen, en rust een weinig, want er waren velen die kwamen en die gingen ; en zij hadden zelfs geenen gelegenen tgd

32 En zij vertrokken in een schip, naar eene woeste plaats alleen.

33 En de scharen zagen hen heenvaren, en velen werden hem kennende, en liepen geza-inenlgk te voet van alle steden derwaarts, en kwamen hen voor, en gingen te zamen tot hem.

34 En Jezus uitgaande zag eene Rroote schare, en werd innerlijk met ontferming bewogen over hen ; want zij waren als schapen die geenen herder hebben ; en hij begon hen vele dingen te leeren.

33 En als \'t nu laat op den dag geworden was, kwamen zgne discipelen tot hem , -n zeiden : deze plaats is woest, en het is nu laat op den dag.

36 Laat hen van u, opdat zij heengaan in de omliggende dorpen en vlekken, en brooden voor zich zeiven mogen koo-pen ; want zg hebben niet wat zij eten zullen.

37 Maar hij antwoordende zeide tot hen: geeft gij hun te eten. En zij zeiden tot hem : zullen wij heengaan, en koopen voor twee honderd penningen brood, en hun te eten geven ?

38 En hij zeide tot hen : hoe veel brooden hebt gij ? Gaat henen en beziet (fcWJ. En toen zij het vernomen hadden , zeiden zij : vijf, en twee visschen.

39 En hij gebood hun dat zij hen allen zouden doen neder-zitten bg waardschappen op het groene gras.

40 En zij zaten neder in gedeelten bij honderd te zamen, en bij vijftig te zamen

41 En als hij de vgf brooden en de twee viaschen genomen had, zag hg op naar den hemel, zegende, en brak de brooden, en gaf ze zijnen discipelen, opdat zij ze hun zouden voorleggen ;

eu

48 HET EU Al

en de twee visschen deelde hij voor allen.

42 En zij aten allen, en zijn verzadigd geworden.

43 En zg namen op twaalf volle korven brokken, en van de visschen.

41 En die daar de brooden gegeten hadden , waren omtrent vijf duizend mannen.

45 En terstond dwong hij zijne disripelen in het sehip te gaan, en voor heen te varen aan de andere zijde, tegen[oi\'fr] Bethsai-da, terwijl hij de schare van zich zou laten.

46 En als hij dezelve hun afscheid gegeven had, ging hij op den berg om te bidden.

47 En als het nu avond was geworden , zoo was \'t schip in \'t midden van de zee , en hij was alleen op het land.

48 En hij zag dat zij zich zeer pijnigden om [\'lt; «chip] voort te krijgen , (want de wind was hun tegen). En omtrent de vierde wake des nachts kwam hij tot hen, wandelende op de zee, en wilde hen voorbijgaan.

40 En zij ziende hem wandelen op dc zee, meenden dal het een spooksel was, en schreeuwden zeer.

50 Want zij zagen hem allen, en werden ontroerd; en terstond sprak hij met hen, en zeide tot hen : zijt welgemoed , ik ben \'t; vreest u niet.

51 En hij klom tot hen in het schip, en de wind stilde; en zij ontzetten zich bovenmate zeer in zich zeiven, en waren verwonderd ;

52 Want zij hadden niet gelet op mirnkel] der brooden ; want hun hart was verhard.

53 En als zg overgevaren waren , kwamen zij in \'t land Genesaret, en havenden aldaar.

54 En als zij uit \'t schip gegaan waren, terstond werden zij hem kennende;

55 [Bn] het geheele omliggende land doorloopende, begonnen zij op beddekens, degenen die kwalijk gesteld waren, om te dragen, ter plaatse waar zij hoorden dat hij was.

56 En zoo waar hij kwam in vlekken, of steden, of dorpen, daar leiden zij de kranken op de markten, en baden hem, dat zij maar den zoom zijns kleeds aanraken mogten. En zoo velen \'JGELlUM ttoofdst. 6, 7. als er hem aanraakten werden gezond.

Ïn HOOFDSTUK 7.n HOOFDSTUK 7.

Jn tot hem vergaderdon de Farizeën , en sommigen der Schriftgeleerden, die van Jeruzalem gekomen waren ;

2 Eu ziende dat sommigen van zijne discipelen met onreine, dat is, met ongewasschene handen brood aten , berispten zg (fcm].

3 Want de Farizeën en al de Joden eten niet, tenzij dat zij [eerst] de handen dikwijls was-schen , houdende de inzetting der Ouden.

4 En van de markt

eten zij niet, tenzij datzg [rrrtl] gewasschen zijn. En vele andere dingen zijn er, die zij aangenomen hebben te houden, (n/» nn-i.i rlijk] de wusschingen der drinkbekers, en kannen, en koperen vaten, en bedden.

5 Daarna vraagden hem de Farizeën en de Schriftgeleerden : waarom wandelen uwe discipelen niet naar de inzetting dei-Ouden , maar eten het brood met ongewasschene handen ?

6 Maar hij antwoordde en zei-de tot hen: wel heeft Jesajas van u geveinsden geprofeteerd , gelijk geschreven is : dit volk eert mij met de lippen, maar hun hart houdt zich ver van

7 Doch te vergeefs eeren zij mij , leerende lesringen , [di^] geboden [«ijn] de- menschen.

8 Want nalatende \'t gebod Gods, houdt gij de inzettingen der menschen , (n/« ttfti.e-lijkl wassching der kannen en drinkbekers, en a»-.-lcie dergelijke dingen doe*, gij vele.

9 En hij zeide tot hen: gij doet [zeker] God» gebod wel te niet, opdat gij uwe inzetting zoudt onderhoii\'len.

10 Want Mozes heeft gezegd: eer uwen vader en uwe moeder. En; wie vader of moeder vloekt, die zal den dood sterven.

11 Maar gijlieden zegt: zoo een mensch tot vader of moeder zegt: l/iet igt;] Corban , (dat is [te xegijen] eene gave,) zoo wat u van mij zou kunnen ten nutte komen (rfie voldoet] ;

12 En gij laat hem niet meer toe, iets aan zijnen vader of zijne moeder te deen ,

13 Makende [n{zoo] Gods

woord

Hoofdst. 7, 8. VAN M-

woord krachteloo# door uwe in-zettinfr, die pij ingezet hebt; en dergelijke dingen doet gij vele.

14 En tot ïich de gansche schare geroepen hebbende, zei-de hij tot hen : hoort mü allen en verstaat.

15 Er is niets van buiten den inensch in hem ingaande, hetwelk hem knnontreini^en.Maar de dingen die van hem uitgaan, die zijn het welke den inensch ontreinigen.

16 Zoo iemand ooren heeft om te hooren, die hoore.

17 En toen hij van de schare in huis gekomen was, vraagden hem zijne discipelen van de gelijkenis.

18 En hij zcide tot hen : zijt ook gij alzoo onwetend ? Verstaat gij niet, dat al wat van buiten in den mensrh ingaat, hem niet kan ontreinigen ?

19 Want het gaat niet in zijn hart, maar in den buik. en gaat in de heimelijkheid uit, reinigende al de spijzen,

20 En hij zeide; hetgeen uitgaat uit den mensch, dat ontreinigt tien mensch,

21 Want van binnen uit het hart der menschen komen voort, kwade gedachten, overspelen, hoererijen, doodslagen,

22 Dieverijen , gierigheden , boosheden , bedrog, ontuchtigheid, booze oogen, lastering, hoovaardij, onverstand.

23 Al deze booze dingen komen voort van binnen, en ontreinigen den mensch.

En van daar opstaande ging hij weg naar de landpalen van Tyrus en Sidon;, en in een huis gegaan zijnde, wilde hij niet dat het iemand wist; en hg konde (no(;fan»],niet verborgen zijn.

25 Want eene vrouw, welker dochtertje eenen onreinengeest had, van hein gehoord hebbende, kwam en viel neder aan zijne voeten.

26 Deze nu was eene Grieksche vrouw, van geboorte uit Syro-Phenicië, en zij bad hem, dat hij den duivel uitwierp uit hare dochter.

27 Maar Jezus zeide tot haar-laat eerst de kinderen verzadigd worden; want het is nietbeta-melijk, dat men het brood der kinderen neme, en den hondekens [tioor]werpe.

28 Maar zij autwoordde en

IRKÜS, 4*

zeide tot hem: ja Heer, doch ook de hondekens eten ouderde tafel van de kruimkens der kinderen.

29 En hij zeide tot haar: om dezes woords wil, ga henen; de duivel is uit uwe dochter uitgevaren.

30 En als zij in haarhuis kwam, vond zij dat de duivel uittre-varen was, en de dochter liggende op het bed,

31 En hij wederom weggegaan zijnde van de landpalen van Tyrus en Sidon, kwam aan de zee van Galilea, door het midden der landpalen van Dekapolis,

32 En zijbragten tot hemeenen dooven, die zwaarlijk sprak, en baden hem dat hij de hand op hem leide,

33 En hem van de schare alleen genomen hebbende, stak hg zijne vingeren in zijne ooren, en gespogen hebbende raakte hij zijne tong aan.

34 En opwaarts ziende naar den hemel, zuchtte hij, en zeide tot hem ; Effatha ! dat is : word geopend,

35 En terstond werden zyne ooren geopend, en de band zijner tong werd los, en hij sprak regt,

36 En hij gebood hunlieden dat zij het niemand zeggen zouden ; maar wat hij hun ook gebood, zoo verkondigden zij het des te meer,

37 En zij ontzetten zich bovenmate zeer, zeggende: hij heeft alles wel gedaan, en hij maakt dat de dooven hooren, en de stommen^preken.

I HOOFDSTUK 8, n die zelfde dagen, als er eene geheel groote schare was, en zij niet hadden wat zij eten zouden, riep Jezus zijne discipelen tot zich. en zeide tot hen: HOOFDSTUK 8, n die zelfde dagen, als er eene geheel groote schare was, en zij niet hadden wat zij eten zouden, riep Jezus zijne discipelen tot zich. en zeide tot hen:

2 Ik word innerlijk met ontferming bewogen overdeschare; want zy nu drie dagen bij mij gebleven zijn, en hebben niet wat zij eten zouden.

3 En indien ik hennuchteren naar hun huis laat gaan, zoo zullen zy op den weg bezwijken; wantBomiuigea van hen komen

4 En zijne discipelen antwoordden hem : van waar zal iemand dezen met broeden hier in de woestijn kunnen verzadigen 7

C 5 En

M HET EUA:

5 En hij vraagde hun. hoe veel brooden hebt gij \' En zg zeiden :

6 En hij gebood de schare neder te zitten op de aarde, en hij nam de zeven broaden, en gedankt hebbende brak hij ze, cn gaf ze zijnen discipelen, opdat zij ze zouden voorleggen, en zij leiden ze de schare voor.

7 En zij hadden weinige visch-Jes; en als hij ze gezegend had, zeide hij, dat zij ook die zouden voorleggen.

8 En zij hebben gegeten, en zijn verzadigd geworden, en zij namen het overschot der brokken op, zeven manden.

9 Die nu gegeten hadden waren omtrent vierduizend; en hij liet hen gaan.

10 En terstond in \'t schip gegaan zijnde met zijne discipelen, is hij gekomen in de doelen van Dalmanutha.

11 En de Farizeën gingen uit, cn begonnen met hem te twisten, begeerende van hem een teeken van den hemel, hem verzoekende.

12 En hij zwaarlijk zuchtende in zijnen geest, zeide : wat be-peert dit geslacht een teeken ? Voorwaar ik zeg u; zoo dit geslacht een teeken gegeven zal worden.

13 En hy verliet hen;cn wederom in het schip gegaan zijnde voer hij wegnaar de andere zyde.

li En cijne discipelen hadden vergeten brood mede te nemen, cn hadden niet dan ééa brood met zich in het schip.

15 En hij gebood hun, zeggende : ziet toe, wacht u van den zuurdeesem der Farizeën, en van den zuurdeesem van Herodes.

16 En zij overleiden onder elkander, zeggende : (\'t t»J omdat wy Reene brooden hebben.

17 En Jezus [rfot] bekennende, zeide tot hen : wat overlegt gij dat gij geene brooden hebt? Bemerkt gij nog niet.noch verstaat gy niet⁷ Hebt gij nog uw verhard hart?

18 Oogeu hebbende ziet gij niet, cn oorea hebbende hoort gy niet?

19 En gedenkt gy niet, toen ik de vy f brooden brak onder de vyf duizend mannen, hoe vele volle korven met brokken gy op-naamt ?, Zij zerrgen hem: twaalf.

20 En toen ik de zeven [örnk]

SGÈLtlTM Hoofdst. 8.

onder de vier duizend mannen, hoe vele volle manden met brokken gij opnaaint ? En zij zeiden: zeven.

21 En hij zeide tot hen: hoe, verstaat gij niet?

22 En hij kwam te Bethsaïda; en zy bragten tot hem eenen blinden, en baden hem, dat hy hem aanraakte.

23 En de hand des blinden genomen hebbende, leidde hy hem uit buiten het vlek, en spoog in zijne oogen, en leide de handen op hem, en vraagde hem of hij iets zag.

24 En hij opziende, zeide; ik zie de menschen, want ik zie hen als boomen, wandelen.

23 Daarna leide hij de handen wederom op zijne oogen, en deed hem opzien. En hij werd hersteld, en zag hen allen ver cn klaar.

26 En hij zond hem naar zijn huis, zeggendi;: ga niet in het vlek, noch zeg het niemand in \'t vlek.

27 En Jezus ging uit en zyne discipelen naa r de vlekken van Cesarea Philiopi. En op den weg vraagde hij zijnen discipelen, zeggende tot hen : wie zeggen de menschen dat ik ben ?

28 En zij an -.woordden: Johannes de Dcoper; en anderen, Elias: en anderen , een van de Profetei.

29 En hij zeidi- tot hen ; maar gijlieden wie zegt gij dat ik ben? En Petrus antwoordende zeide tot hem: gij zijt de Christus.

30 En hij gebood hun scherpe-lyk, dat zy het niemand zouden zeggen van hem.

31 En hij begon hen te leeren, dat de Zoon dea menschen veel moest lijden, cn verworpen worden van de Ouderlingen, en Overpriesteren, en Schriftgeleerden, en gedood worden, en na drie dagen wederom opstaan.

32 En dit woord sprak hij vrij uit; en Petrus hem tot zich genomen hebbende, begon hem te bestraffen ;

33 Maar hij zich omkeerende, en zijne discipelen aanziende, bestrafte Petrus, zeggende: ga heen achter my satanas; want gO verzint niet de dingen die Gods zijn, maar die der menschen rijn,

34 En tot zich geroepen heb

ben-

Hoofdtt. S, 9. VAN M

bende de schare met znne discipelen, reide hy tot hen : zoo wie achter mg wil komen, die verloochene zich zeiven, en netne zijn kruis op, en volge mü-

35 Want zoo wie zyn leven zal willen behouden, die zal \'t zelve verliezen; maar zoo wie zijn leven zal verliezen om mijnentwil, en [om) des Euanpe-liums (toil], die zal \'t zelve behouden.

36 Want wat zoude het den mensch baten, zoo hy de ge-heele wereld won, en zijner ziel schade leed t

37 Of wat zal een mensch geven tot lossing van zijne ziel?

38 Want zoo wie zich myns en mgner,quot; woorden zal geschaamd hebben in dit overspelig en zondig geslacht, diens zal zich de Zoon des mensrhen ook schamen, wanneer hij zal komen in de heerlijkheid zijns Vaders, met de heilige Engelen.

E HOOFDSTUK 9. HOOFDSTUK 9.

n hij zeide tot hen : voorwaar ik zeg u, dat er sommigen zijn van degenen die hier staan, die den dood niet zullen smaken, totdat z\\j zullen hebben gezien, dat het Koningryk Gods met kracht gekomen zij.

2 En na zes dagen nam Jezus met zich Petrus, en Jacobus, cn Johannes, en bragt hen op cenen hoogen berg beziiden alleen ; en h\\j werd voor nen van gedaante veranderd.

3 En zijne kleederen werden blinkend, zeer wit als sneeuw, hoedanig geen voller op aarde (too] wit maken kan.

4 En van hen werd gezien Elias met Mozes, en zij spraken met Jezus.

5 En Petrus antwoordende zeide tot Jezus : Uabbi, het is goed dat wij hier zijn ; en laat ons drie tabernakelen maken, voor u éénen, en voor Mozes «■énen, en voor Elias éénen.

6 Want hg wiatniet wat hij zeide; want zg waren zeer bevreesd.

7 En er kwam eene wolk, die hen overschaduwde, en eene stem kwam uit de wolk, zeggende : deze is myn geliefde Zoon; hoort hem.

8 En haastiglyk rondom ziende, sagen zij niemand meer dan Jezus alleen bii hen.

9 En als zii van den berg afkwamen, gebood hij hun, dat

ARK US. 51

zij niemand verhalen wouden \'t geen zg gezien hadde i, dan wanneer de Zoon des menschen uit de dooden zoude opgestaan zgn.

10 En zij behielden dit woord bij zich zeiven, vragende onder elkander, wat het was, uit de dooden opstaan.

11 En zij vraagden hem zeggende : waarom zeggen da Schriftgeleerden, dat Elias eerst komen moet?

12 En hij antwoordende zeide tot hen ; Elias zal wel eerst komen, en alles weder oprigten; en (\'1 *nl grtchieden] gelijk geschreven is van den Zoon des menschen, dat. hij veel lijden zal en veracht worden.

13 Maar ik zeg u, dat ook Elias gekomen is, en zij hebben hem gedaan al wat zg gewild hebben, gelijk van hem geschre-

14 En als hij bg de discipelen gekomen was, zag hij eene groo-te schare rondom hen, en (ffdi-(;e) Schriftgeleerden met hen twistende.

15 En terstond de geheelc schare hem ziende werd verbaasd, en toeloopende groetten zij hem.

16 En hij vraagde de Schriftgeleerden: wat twist gij met dezen?

17 En een uit de schare antwoordende zeide ; Meester, ik heb mijnen zoon tot u gebragt, die eenen stommen geest heeft.

18 En waar hg hem ook aangrijpt, zoo scheurt hij hem, cn schuimt, cn knerst met znno tanden, en verdort; en ik heb uwe discipelen gezegd, dat zij hem zouden uitwerpen, en zg hebben niet gekonnen.

19 En hij antwoordde hem, en zeide: o ongeloovig geslacht, hoe lang zal ik nog bij uliedeu zijn ? Hoe lang zal ik u nog verdragen ? Brengt hem tot mij.

20 En zij bragten denzelven tot hem: en als hij hem zag, scheurde hem terstond de geest; en hij vallende op de aarde, wentelde zich al schuimende.

21 En hg vraagde zijnen vader: hoe langen tijd is \'t; dat hem dit overkomen is ? En hg zeide hem : van [xijn«] kindsheid af.

22 En menigmaal heeft hij hem ook in \'t vuur en in \'t water geworpen, fom hem te verder, ven ; maar zoo gij iet» kunt, zijt met innerlgke ontferming ovei

4S MET EU Al

en de twee visschen dee4de hij voor allen.

42 En zij aten allen, en zijn verzadigd geworden.

43 En zy namen op twaalf volle korven brokken, en van de visschen.

41 En die daar de brooden fje-geten hadden , waren omtrent vijf duizend mannen.

45 En terstond dwong hij zijne discipelen in het schip te Kaan, en voor heen te varen aan de andere zijde, tegen (oflt;rj Bethsai-da, terwijl hij de schare van zich zou laten.

46 Eu als hij dezelve hun afscheid gegeven had , ging hij op den berg om te bidden.

47 En als het nu avond was geworden , zoo was \'t schip in \'t midden van de zee , en hij was alleen op het land.

48 En hij zag dat zij zich zeer pijnigden om [\'/ schip] voort Ie krijgen , (want de wind was hun tegen). En omtrent de vierde wake des nachts kwam hij tot hen, wandelende op de zee, en wilde hen voorbijgaan.

40 En zij ziende hem wandelen op de zee, meenden dat het een spooksel was, en schreeuwden zeer.

50 Want zij zagen hem allen, en werden ontroerd; en terstond sprak hij met hen, en z.eide tot hen : zijt welgemoed , ik ben \'t; vreest u niet.

51 En hij klom tot hen in het schip, en de wind stilde; en zij ontzetten zich bovenmate zeer in zich zeiven, en waren verwonderd ;

52 Want zij hadden niet gelet op [hrl mirnkel] der brooden ; want hun hart was verhard.

53 En als zy overgevaren waren , kwamen zij in \'t land Genesaret , en havenden aldaar.

54 En als zij uit \'t schip gegaan waren, terstond werden zij hem kennende;

55 (En| het geheele omliggende land doorloopende, begonnen zij op beddekens, degenen die kwalijk gesteld waren, om te dragen, ter plaatse waar zij hoorden dat hij was.

56 En zoo waar hij kwam in vlekken, of steden, of dorpen, daar leiden zij de kranken op de markten, en baden hem, dat zij maar den zoom zijns kleeds aanraken mogten. En zoo velen «GBLtUM Hoofdst. 6. 7.

als er hem aanraakten werden gezond.

-TT» HOOFDSTUK 7.

1 .P^n tot hem vergaderden de Farizeën , en sommigen der Schriftgeleerden, die van Jeruzalem gekomen waren ;

2 Eu ziende dat sommigen van zyne discipelen met onreine, dat is, met ongewasschene handen brood aten , berispten zy (/»«0.

3 Want de Parizeen en al de Joden eten niet, tenzy dat zij [rmt] de handen dikwijls was-schen , houdende de inzetting der Ouden.

4 En van de markt [komrndr] eten zy niet, tenzij dat zy [rertl] gewasschen zijn. En vele andere dingen zijn er, die zij aangenomen hebben te houden, [alt nn-mrlijk] de wasschingen der drinkbekers, en kannen, en koperen vaten, en bedden.

5 Daarna vraagden hem de Farizeën en de Schriftgeleerden : waarom wandelen uwe discipelen niet naar d\'i inzetting der Ouden, maar eten het brood met ongewasschene handen ?

6 Maar hij antwoordde en zei-de tot. hen; wel heeft Jesajas van u geveinsden geprofeteerd , gelijk geschreven is : dit volk eert mij met de lippen, maar hun hart houdt zich ver van my.

7 Doch te vergeefs eeren zij my , leerende leeringen , (di^J geboden [zijn] dei menschen.

8 Want nalatende \'t gebod Gods, houdt gij de inzettingen der menschen , (n/» nm.r-lijk] wassching der kannen en drinkbekers, en aulcve dergelijke dingen doe¹, gij vele.

9 En hij zei de tot hen: gij doet [zrkrr] Gods gebod wel teniet, opdat gij uwe inzetting zoudt onderhou-ien.

10 Want Mozes heeft gezegd: eer uwen vader en uwe moeder. En; wie vader of moeder vloekt, die zal den dood sterven.

11 Maar gijlieden zegt: zoo een mensch tot vader of moeder zegt: [het i»] Corban , (dat is [te t eg jen] eene gave,) zoo wat u van mij zou kunnen ten nutte komen [dt« voldoet] ;

12 En gij laat hem niet meer toe, iets aan zijnen vader of zy-ne moeder te doen ,

13 Makende [n{xoo] Gods

woord

Hoofdst. 7, 8. VAN M,

woord krachteloos door uwe inzetting, die gij ingezet hebt; en dergelijke dingen doet gij vele.

14 En tot zich de gansche schare geroepen hebbende, zei-de hij tot hen ; hoort mu allen en verstaat.

15 Er ia niets van buiten den mensch in hem ingaande, hetwelk hem kan ontreinigen. Maar de dingen die van hem uitgaan, die zijn het welke den incnsch ontreinigen.

16 Zoo iemand ooren heeft om te hooren, die hoore.

17 En toen hij van de schare in huis gekomen was, vraagden hem zijne discipelen van de gelijkenis.

18 En hij zeide tot hen : zijt ook gij alzoo onwetend ? Verstaat gij niet, dat al wat van buiten in den mensch ingaat, hem niet kan ontreinigen ?

19 Want het gaat niet in zijn hart, maar in den buik, en gaat in de heimelijkheid uit, reinigende al de spijzen.

20 En hij zeide: hetgeen uitgaat uit den mensch, dat ontreinigt den mensch.

21 Want van binnen uit het hart der menschen komen voort, kwade gedachten, overspelen, hoererijen, doodslagen.

22 Dieverijen , gierigheden , boosheden , bedrog, ontuchtigheid, booze oogen, lastering, hoovaardij, onverstand.

23 Al deze booze dingen komen voort van binnen, en ontreinigen den mensch.

21 En van daar opstaande ging hij weg naar de landpalen van Tyrus en Sidon\'; en in een huis gegaan zijnde, wilde hij niet dat het iemand wist; en hij konde [no(;(an*].niet verborgen zijn

25 Want eene vrouw, welker dochtertje eenen onreinenseest had, van hem gehoord hebbende, kwam en viel neder aan zijne voeten.

26 Deze nu was eene Grieksche vrouw, van geboorte uit Syro-Phenicie, en zij bad hem, dat hij den duivel uitwierp uit hare dochter.

27 Maar Jezus zeide tot haar laat eerst de kinderen verzadigd worden-, want het is nietbeta-meliik, dat men het brood der kinderen neme, en den hondekens (iioor)werpe.

28 Maar zij antwoordde en ^RKUS. tó

zeide tot hem : ja Heei, doch ook de hondekens eten otider de tafel van de kruimkens d°r kinderen.

29 En hij zeide tot hasr: om dezes woords wil, ga henen; de duivel is uit uwe dochter uitgevaren.

30 En als zij in haarhuis kwam, vond zij dat de duivel uitse-varen was, en de dochter liggende op het bed.

31 En hij wederom weggegaan zijnde van de landpalen van Tyrus en Sidon, kwam aan de zee van Galilea, door het midden der landpalen van Dekapolis.

32 En zijbragten tot hemeenea dooven, die zwaarlyk sprak, en baden hem dat bij de hand op hem leide.

33 En hem van de schare alleen genomen hebbende, stak hg zijne vingeren in zijne ooren, en gespogen hebbende raakte hij z^ne tong aan.

34 En opwaarts ziende naar den hemel, zuchtte hij, en zeide tot hem : Efiatha ! dat is : word geopend.

35 En terstond werden zijne ooren geopend, en de band zijner tong werd los, en hy sprak regt.

36 En hij gebood hun lieden dat zij het niemand zeggen zouden ; maar wat hij hun ook gebood, zoo verkondigden zij het des te meer.

37 En zij \'ontzetten zich bovenmate zeer, zeggende; hij heeft alles wel gedaan, en hij maakt dat de dooven hooren, en de stommen^preken.

I HOOFDSTUK 8. n die zelfde dagec, als er eene geheel groote schare was, en zij niet hadden wat zij eten zouden, riep Jezus zijne discipelen tot zich, en zeide tot hen: HOOFDSTUK 8. n die zelfde dagec, als er eene geheel groote schare was, en zij niet hadden wat zij eten zouden, riep Jezus zijne discipelen tot zich, en zeide tot hen:

2 Ik word innerlijk met ontferming bewogen over desrhare; want zij nu drie dagen bij mij gebleven zijn, en hebben niet wat zij eten zouden.

3 En indien ik hennuchteren naar hun huis laat gaan, zoo zullen zij op den weg bezwijken; want sommigen van hen komen van verre.

4 En zijne discipelen antwoordden hem : van waar zal iemand dezen met brooden hier in de woestijn kunnen verzadigen ?

C 5 En

SO HET EUA

5 En hij vraagde hun. hoe veel brooden hebt gij ? En zu zeiden ; zeven.

6 En hij gebood de schare neder te zitten op de aarde, en hij nam de zeven brooden, en gedankt hebbende brak h\\j ze, en gaf ze zijnen discipelen, opdat zij ze zouden voorleggen, en zij leiden ze de schare voor.

7 En zij hadden weinige visch-jes; en als hij ze gezegend had, zeide hij, dat zij ook die zouden voorleggen.

8 En zij hebben gegeten, en zijn verzadigd geworden, en zij namen het overschot der brokken op, zeven manden.

9 Die nu gegeten hadden waren omtrent vier duizend; en hg liet hen gaan.

10 En terstond in \'t schip gegaan zijnde met zijne discipelen, is hij gekomen in de doelen van Dalmanutha.

11 En de Farizeën gingen uit, en begonnen met hem te twisten, begeerende van hem een toeken van den hemel, hem verzoekende.

13 En hij zwaarlijk zuchtende in zijnen geest, zeide: wat begeert dit geslacht een teeken ? Voorwaar ik zeg u: zoo dit geslacht een teeken gegeven zal worden.

13 En hij verliet hen; en wederom in het tchip gegaan zijnde voor hij wegnaardeanderezyde. 11 En zijne discipelen hadden vergeten brood mede te nemen, ca hadden niet dan één brood met zich in het schip.

15 En hjj gebood hun, zeggende : ziet toe, wacht u van den zuurdeesem der Farizeën, en van den zuurdeesem van He-

16 En zij overleiden onder elkander , zeggende : l\'f ttJ omdat wij Reene brooden hebben.

17 En Jezus [rfo/] bekennende, zeide tot hen : wat overlegt gg dat gij geene brooden hebt? Bemerkt gij nog niet.noch verstaat gij niet^? Hebt gij nog uw verhard hart?

18 Oogen hebbende ziet gij niet, en ooren hebbende hoort gö niet ?

19 En gedenkt gy niet, toen ik de vyf brooden brak onder de v^jf duizend mannen, hoe vele volle korven met brokken gq op-naamt ? Zij zepgen hem : twaalf.

20 En toen ik de zeven [brok] «ÏÉLIUM Hoofdit. 8.

onder de vier duizend mannen, hoe vele volle manden met brokken gij opnaamt? En zij zeiden: zeven.

21 En hg zeide tot hen: hoe, verstaat gij niet ?

22 En hg kwam te Bethsaïda; en zg bragten tot hem eeneu blinden, en baden hem, dat hij hem aanraakte.

23 En de hand des blinden genomen hebbende, leidde hij hem uit buiten het vlek, en spoog in zgne oogen, en leide de handen op hem, en vraagde hem of hij iets zag.

24 En nij opziende, zeide: ik zie de menschen, want ik zie hen als boomen, wandelen.

23 Daarna leide hij de handen wederom op zijne oocrcn, en deed hem opzien. En hij werd hersteld, en zig hen allen ver en klaar.

26 En hij zond hem naar zijn huis, zeggende : ga niet in het vlek, noch zeg het niemand in \'t vlek.

27 En Jezua ging uit en zgne discipelen naar de vlekken van Cesarea Philippi. En op den weg vraagde tij zijnen discipelen, zeggcude tot hen : wie zeggen de menschen dat ik ben ?

28 En zij an\\ woordden: Johannes de Dooper; en anderen, Elias : en anderen , een van dc Profeten.

29 En hij zeide tot hen : maar gijlieden wie zegt gij dat ik ben ? En Petru» antwoordende zeide tot hi;m : gij zijt de Christus.

30 En hij gebood hun scherpe-Igk, dat zg het niemand zouden zeggen van hem.

31 En hij begon hen te leeren, dat de Zoon des menschen veel moest lijden, en verworpen worden van de Ouderlingen, en Overpriesteren, en Schriftgeleerden, en gedood worden, en na drie dagen wederom op-

32 En dit woord sprak hij vrij uit; en Petrus hem tot zich genomen hebbende, begon hem te bestraffen;

33 Maar hij zich omkeerende, en zgne discipelen aanziende, bestrafte Petrus, zeggende : ga heen achter mg satanas; want gg verzint niet de dingen die Gods x^n, maar die der menschen zgn.

34 En tot zich geroepen heb-

ben-

Hoofdtt. ê, 9. VAN M

bende de schare met zijne discipelen, reide hij tot nen ; zoo wie achter my wil komen , die verloochene zich zeiven, en neme zijn kruis op, en vol^e mg.

35 Want zoo wie zyn leven zal willen behouden, die zal |t zelve verliezen; maar zoo wie zijn leven zal verliezen ommy-nentwil, en (om] des Euange-liums [wil], die zal \'t zelve behouden.

36 Want wat zoude het den mensoh baten, zoo hij de ge-heele wereld won, en zijner ziel schade leed ?

37 Of wat zal een mensch geven tot lossing van zijne ziel?

38 Want zoo wie zich myns en myner^woorden zal geschaamd hebben in dit overspelig en zondig geslacht, diens zal zich de Zoon des menschen ook schamen, wanneer hij zal komen in de heerlijkheid zijns Vaders, met de heilige Engelen.

E HOOFDSTUK 9. HOOFDSTUK 9.

n hij zeide tot hen : voorwaar ik zeg u, dat er sommigen ziin van degenen die hier staan, die den dood niet zullen smaken, totdat z\\j zullen hebben gezien, dat het Koningryk Gods met kracht gekomen zij.

2 En na zes dagen nam Jezus met zich Petrus, en Jacobus, en Johannes, en bragt hen op cenen hoogen berg beziiden alleen ; en hy werd voor nen van gedaante veranderd.

3 En zijne kleederen werden blinkend, zeer wit als sneeuw, hoedanig geen voller op aarde (tooi wit maken kan.

4 En van hen werd gezien Elian met Mozes, en zij spraken met Jezus.

5 En Petrus antwoordende zeide tot Jezus : Uabbi, het is goed dat wij hier zijn ; en laat ons drie tabernakelen maken, voor u éénen, en voor Mozes ^énen, en voor Elias ëénen.

6 Want hy wistniet wat hij zeide; want zg waren zeer bevreesd.

7 En er kwam eene wolk, die hen overschaduwde, en eene stem kwam uit de wolk, zeggende : deze is myn geliefde Zoon; hoort hem.

8 En haastiglijk rondom ziende, zagen zij niemand meer dan Jezus alleen bii hen.

9 En als zn van den berg afkwamen, gebood hij hun, dat

ARKtrS. 51

zü niemand verhalen rouden \'t geen zg gezien haddei, dan wanneer de Zoon des menschen uit de dooden zoude opgestaan zgn.

10 En zij behielden dit woord bij zich zeiven, vragende onder elkander, wat het was, uit de dooden opstaan.

11 En zij vraagden hem zeggende : waarom zeggen da Schriftgeleerden, dat Elias eerst komen moet?

12 En hij antwoordende zeide tot hen : Elias zal wel eerst komen, enalles weder oprigten; en [\'( *nl geschieden] gelijk geschreven is van den Zoon des menschen, dat hij veel lijden zal en veracht worden.

13 Maar ik zeg u, dat ook Elias gekomen is, en zij hebben hem gedaan al wat zg gewild hebben, gelgk van hem geschre-

14 En als hij bij de discipelen gekomen was, zag hij eene groq-te schare rondom hen, en (erni-ge] Schriftgeleerden mei hen \'twistende.

15 En terstond de geheele schare hem ziende werd verbaasd, en toeloopende groetten zg hem.

16 En hij vraagde de Schriftgeleerden: wat twist gij met dezen?

17 En een uit de schare antwoordende zeide : Meester, ik heb mijnen zoon tot u gebragt, die eenen stommen geest heeft.

18 En waar hg hem ook aangrijpt, zoo scheurt hij hem, en schuimt, cn knerst met zijno tanden, en verdort; en ik heb uwe discipelen gezegd, dat zij hem zouden uitwerpen, en zg hebben niet gekonnen.

19 En hij antwoordde hem, ca zeide: o ongeloovig geslacht, hoe lang zal ik nog bij ulieden zijn ? Hoe lang zal ik u nog verdragen ? Brengt hem tot mij.

20 En zij bragten denzelventot hem: en als hij hem zag, scheurde hem terstond do geest; en hij vallende op de aarde, wentelde zich al schuimende.

21 En hg vraagde zijnen vader: hoe langen tijd is \'t; dat hem dit overkomen is ? En hg zeide hem : van (stjne] kindsheid af.

22 En menigmaal heeft hg hen» ook in *t vuur en in \'t water geworpen, foui hem le verder, ven ; maar zoo gij iets kunt, zijt met innerlgke ontferming ovei

Hoofdst. 9, 10. VAN M

maken T Hebt zout in u zeiven, en houdt vrede onder elkander.

E HOOFDSTUK 10. n van daar opgestaan zijode gin^ hij naar de landpalen van Judca, door de overzijde van den Jordaan; en deicha-ten kwamen wederom te zamen bij hem, en, gelijk hij gewoon was, leerde hij hen wederom. HOOFDSTUK 10. n van daar opgestaan zijode gin^ hij naar de landpalen van Judca, door de overzijde van den Jordaan; en deicha-ten kwamen wederom te zamen bij hem, en, gelijk hij gewoon was, leerde hij hen wederom.

3 En de Farizeën tot hem komende vraagden hem, of het eenen man geoorloofd is [zijne] vrouw te verlaten; hem verzoekende.

3 Maar hij antwoordende zeide tot hen : wat heeft u Mo-zes geboden ?

4 En \'zij zeiden: Mozes heeft toegelaten eenen scheldbrief te schrijven, en [Aaur) te verlaten.

5 En Jezus antwoordende zeide tot hen : van wege de hardigheid uwer harten heeft hij ulieden dat gebod geschreven ,

6 Maar van het begin der schepping heeft God hen man en vrouw gemaakt.

7 Daarom zal een mensch zijnen vader en moeder verlaten, en zal zijne vrouw aanhangen ,

8 En die twee zullen tot één vlecsch zijn, alzoo dat zij niet meer twee zijn, maar één vleesch.

9 Hetgeen dan God te zamen gevoegd heeft, scheide de mensch niet.

10 En in het huis vraagden hem z^ne discipelen wederom van \'t zelve,

11 En hij zeide tot hen : zoo wie zijne vrouw verlaat, en eene andere trouwt, die doet overspel tegen haar.

12 En indien eene vrouw ha-Jen man zal verlaten, en met een ander trouwen, die doet oversptl.

13 En zij bragten kinderkens tot hem, opdat hij hen aanraken zoude; en de discipelen bestraften degenen, die hen tot hem bragten.

14 Maar Jezus [dnlt;l ziende nam het zeer kwalijk, en zeide tot hen ; laat de kinderkens tot mü komen, en verhindert hen niet; want derzulken is het Koningrijk Gods.

15 Voorwaar^ zeg ik u, zoo wie het Koningrijk Gods niet ontvangt gelijk eenkindeken, die zal in \'t zelve geenszins ingaan.

VRKUS. 53

16 En hü omving hun met lijne armen, [cn] de nanden op hen gelegd hebbet.de, zegende hy dezelve.

17 En als hü uitging op den weg, liep een tot hem, en voor hem op de knieën vallende vraagde nem : goede Meester, wat zal ik doen, opdat ik het eeuwige leven beërve ?

18 En Jezus zeide tot hem •• wat n oemt gn mij goed ? Niemand is goed dan één, [nn-rnelijU] God.

19 Gü weet de geboden : gij zult geen overspel doeu ;\' gij zult niet dooden; gij zult niet stelen ; gij zult geene valschc getuigenis geven; gij zult niemand te kort doen; eer uwen vader en moeder.

20 Doch hij antwoordende zeide tot hem: Meester, al deze dingen heb ik onderhouden van mijne jongheid af.

21 En Jezus hem aanziende beminde hem, en zeide tot hem ; één ding ontbreekt u; ga henen, verkoop alles wat gij hebt, en geef het den armen, en gij zult eenen schat hebben in den hemel. Ln kom herwaarts, neem het kruis op, en volg mij.

22 Maar hij treurig geworden zijnde over dat woord, ging bedroefd weg; want hij had vele goederen.

23 En Jezus rondom diende , zeide tot zijne discipelen: hoe bezwaarlijk zullen degenen die goed hebben in het Koningrijk Gods inkomen !

21 En de discipelen werden verbaasd over deze zijne woorden. Maar Jezus wederom antwoordende, zeide tot hen : kinderen, hoe zwaar is *t, dat degenen die op het goed hun vertrouwen zetten, in het Koningrijk Gods ingaan.

25 Het is ligter dat een kemel ga door het oog van eene naald, dan dat een rüke in het Koningrijk Gods inga.

26 En zij werden nog meer verslagen, zeggende tot elkander ; wie kan dan zalig worden ?

27 Doch Jezus hen aanziende, zeide • bij de menschen is het onmogelyk, maar niet bij God; want alle dingen zijn mogelijk bij God.

28 En Petrus begon tot hem te teggen: zie, wij hebben al-

0 3 let

Hoofdrt, 11. VAN N

hij twee van züne discipelen uit,

2 En ceide tot hen : gaat henen in \'t ylek, dat tegen u over is; en terstond als gij in \'t zelve komt, zult gy vinden een veulen gebonden, op hetwelk geen mensch gezeten heeft; ontbindt het en brengt het.

3 En indien iemand tot u zegt: waarom doet gij dat? zoo zegt, dat de Heer hetzelve noodig heeft; en hij zal het terstond herwaarts zenden.

4 En zy gingen henen, en vonden het veulen gebonden bij de deur, buiten aan de wegschei-dinjr; en zij ontbonden hetzelve.

5 En sommigen van degenen die aldaar stonden, zeiden tot hen : wat doet gij, dat gjj het veulen ontbindt?

6 Doch zg zeiden tot hen, gelijk Jezus bevolen had; en zij lieten hen gaan.

7 En zij bragten het veulen tot Jezus, en wierpen hunne kleederen daar op; en hy zat op hetzelve.

8 En velen spreidden hunne kleederen op den weg, en anderen hieuwen meijen v.-n de boomen, en spreidden ze op den weg.

9 En die voorgingen en die volgden , riepen , zeggende : Hosanna! Gezegend [i«)hy, die komt in den naam des Heeren !

10 Gezegend [rij) het Koningrijk onzes vaders Davids, hetwelk komt in den naam des Heeren ! Hosanna in de hoogste [hemelen] !

11 En Jezus kwam binnen Jeruzalem, en in den Tempel; en als hy allesrondum bezien had, en het nu avondstond was, gicg hy uit naar Bethanië met de twaalveu.

12 En des anderen daags, als zij uit Bethanië gingen, hongerde hem.

13 En ziende van verre eenen viigeboom, die bladeren had, ging hy (om te *ifn) of hij ook iets op denzelven zoude vinden ; en daar by gekomen zijnde, vond hij niets dan bladeren ?want \'t was de tijd der vijgen niet.

U En Jezus antwoordende zeide tot denzelven; niemand cte [eenigr] vrucht meer van u in dor eeuwigheid. En zijne discipelen hoorden \'t.

15 En zij kwamen te Jeruzalem. En Jezus in den Tempel gegaan zijnde, begon degenen.

ARKUS. 55

die in den Tempel verkochten en kochten, uit te dri\'ven; en de tafelen der wisselaars, en de zitstoelen dergenen die de duiven verkochten, keerde hy om,

16 En liet niet toe dat iemand eenig vat door den Tempel droeg.

17 En hij leerde zeggende tot hen: is er niet geschreven: mijn Huis zal een huis des gebeds genoemd worden allen volken ? Maar gy hebt dat [tol] eenen kuil der moordenaren gemaakt.

18 En de Schriftgeleerden en Overpriesters hoorden (\'/n(J, en zochten hoe zij hem doodeu zouden ; want zij vreesden hem, omdat de ganscheschare ontzet was over ziine leer.

19 En als het nu laat geworden was, ging hy uit buiten de stad.

20 En des morgens vroeg voorbijgaande zagen zij dat de vijgeboom verdord was van de wortelen af.

21 En Petrus [ruit*] indachtig geworden zijnde, zeide tot hem : Rabbi, zie de vggeboom, dien gij vervloekt hebt, is ver-

22 En Jezus antwoordende zeide tot hen : hebt geloof op God.

23 Want voorwaar zeg ik «u, dat zoo wie tot dezen berg zal zeggen : word opgeheven en in de zee geworpen, en niet zal twijfelen in zyn hart, maar zal gelooven dat hetgeen hij zegt geschieden zal, het zal hem geworden zoo wat hij zegt.

24 Daarom zeg ik u: alle dingen, die gij biddende begeert, gelooft dat gy ze ontvangen zult, en zij zullen u geworden.

25 En wanneer gij staat om Ie bidden, vergeeft indien gij iets hebt tegen iemand, opdat ook uw Vader die in de he-ne-len is, ulieden uwe misdaljn vergeve.

26 Maar indien gij niet vergeeft zoo zal uw Vader, die in de hemelen is, ook uwe misdaden niet vergeven.

27 En zij kwamen wederom te Jeruzalem; en als hij in den Tempel wandelde , kwamen tot hem de Overpriesters, en de Schriftgeleerden, en de Ouderlingen.

28 En zeiden tot hem; door wat magt doet gij deze dingenl\' En wie heeft u deze magt gege-

C 4 ven.

56 HET EUANG

ven , dat gij deze dingen doen zoudt ?

29 Maar Jezus antwoordende zeide tot hen : ik zal u ook één woord vragen ; antwoordt mij ook , en zoo \'zal ik u zeggen , door wat magt ik deze dingen

30 De doop van Johannes, was dio uit den hemel of uit de men-schen ? Antwoordt mij.

31 En zij overlciden onder zich, zeggende : indien wij zeggen : uit den hemel, zoo zal hij zeggen : waarom hebt gij hem dan niet geloofd ?

32 Maar indien wij zeggen: uit de mensrhen , zoo v^eezen wij het volk ; want zij hielden allen van Johannes, dat hij waarlik een Profeet was.

33 -En antwoordende zeiden rÜ tot Jezus : wij weten het niet. En Jezus antwoordende zeide tot hen : zoo zeg ik u ook niet, door wat magt ik deze dingen doe.

Ïi HOOFDSTUK 12.i HOOFDSTUK 12.

Ju hij begon door gelijkenissen tot hen te zeggen : een mensoh plantte eenen wijngaard , en zette eenen tuin daar om, en groef eenen wijnpersbak, en bouwde eenen toren , en verhuurde dien aan de landlieden , en reisde buitenlands.

2 En als de tijd was, zond hij eenen dienstknecht tot de landlieden , opdat hij van de landlieden ontvinge van de vrncht des wijngaards.

3 Maar zij namen en sloeeren hem, en zonden [Aem] ledig henen.

4 En hij zond wederom eenen anderen dienstknecht tot hen ; en dien stccni{;den zij,en wondden hem het hoofd , en zonden (/«rm) henen schandelijk gehandeld zijnde.

5 En wederom zond hy eenen anderen, en dien doodden zij ; en vele anderen , (trnnrr/rnl zij sommigen sloegen , en sommigen doodden.

6 Als hij dan nog eenen zoon had, die hem lief was, zoo heeft hij ook dien ten laatste tot hen gezonden, zeggende ; zy zullen immers mijnen zoon ontzien.

7 Maar die landlieden zeiden onder elkander: deze is de erfgenaam ; komt, laat ons hem dooden, en de erfenis zal onze zijn.

EL1UM Hoofdst. 11, 18.

8 En zy namen en doodden hem, en wierpen (Aeml uit buiten den wijngaard.

9 Wat zal dan de heer des wgngaards doen ? Hij zal komen en de landlieden verderven, en den wijngaard aan anderen geven.

!0 Hebt gij ook deze Schrift niet gelezen ? De steen, dien de bouwlieden verworpen hebben , deze is geworden tot een hoofd des hoeks.

11 Van den Heer is dit geschied, en het is wonderlijk in onze oogen.

12 En zij zochten hem te vangen, maar zij vreesden de schare ; want zy verstondsn dat hij die gelijkenis op hen sprak, en zij verlieten hem en gingen weg.

13 En zij zonden tot hem eeni-gen der Farizeër. en derHero-dianen , opdat ^ij hem in [xij-nr] rede vangen zouden.

14 Deze nu kwamen en zeiden tot hem: Meester, wij weten dat gij waarachtig zijt, en naar niemand vraagt want gij ziet den persoon der menschen niet aan, maar gij leert den weg Gods in waarheic ; is het geoorloofd den Keizer schatting te geven of niet ? Zullen wij geven of niet geven ?

15 En hij wetende hunne geveinsdheid zeide tot hen ; wat verzoekt gij mij 1 Brengt mij eenen ppnnin?, dat ik (difn) zie.

16 En zij brachten [rrnen]. En hö zeide tot hen : wiens is dit beeld en het opsciirift ? En zij zeiden tot hemV des Keizers.

17 En Jezus attwoordende zeide tot hen : geift dan den Keizer wat des Keizers is, en Gode wat Gode is. En zg verwonderden zich over hem.

18 En de Sadduceën kwamen tot hem, welke zeggen, dat er geene opstanding is , en vraagden hem, zeggende;

19 Meester, Mozea heeft ons geschreven: indien iemands broeder sterft, en eene vrouw achterlaat, en geene kinderen nalaat, dat zijn broeder deszelfs vrouw nemen zal, en zgnen broeder zaad verwekken.

20 Er waren nu zeven broeders; en de eerste nam eene vrouw, en stervende liet geen zaad na.

21 De tweede nam haar ook , en is gestorven, en ook deze liet geen zaad na ; en de derde des-

cpAliilra

Hoofdst. 14, 15. VAN M

49 Dagelijks wn» ik bij ulieden in den Tempel leerende, en gij hebt mü niet gegrepen; maar (d!lt; getchiedl], opdat de Schriften vervuld louden worden.

50 En zij hem verlatende zjjn allen gevloden.

51 En eeu zeker jongeling volgde hem, hebbende een lyn-waad omgedaan over het naakte [lij/J; en de jongelingen grepen hem.

52 En hij het lijnwaad verlatende is naakt van heu gevloden.

53 En zij leidden Jezus henen tot den Hoofrepriester; en bij hem vergaderden al de O ver-priesters, en de Ouderlingen, en de Schriftgeleerden.

54 En Petrus volgde hem van verre, tot binnen in de zaal des Hoogepriesters, en hij was mede zittende met de dienaren, cn zich wannende bij het vuur.

55 En de Overpriesters en de geheele Raad zochten getuigenis tegen Jezus om hem te doo-den, en vonden niets;

56 Want velen getuigden val-schelyk tegen hem, en de getuigenissen waren niet eenparig.

57 En eenigen opstaande getuigden valschelijk tegen hem, zeggende;

58 Wij hebben hem hooren zeggen: ik zal dezen Tempel, die met handen gemaakt is, afbreken, en in drie dagen eenen anderen zonder handen gemaakt, bouwen.

59 En ook alzoo was hunne getuigenis niet eenparig.

GO En de Hoogepriester in het midden opstaande vraagde Jezus, zeggende: antwoordt gij niets? Wat getuigen dezen tegen u?

61 Maar hij zweeg stil en antwoordde niets. Wederom vraagde hem de Hoogepriester. en zeide tot hem : zijt gij de Christus, de Zoon des gezegenden [GotM ?

62 En Jezus zeide : ik ben \'t. En gijlieden zult den Zoon des menschen zien zitten ter regter-(Atmrf] der kracht (Gorf»l, en komen met de wolken des hemels.

63 En de Hoogepriester verscheurende zijne kleederen, zei-de : wat hebben wij nog getuigen noodig?

64 Gij hebt de [Goffojlastering gehoord; wat dunkt ulieden?

ARKUS. 61

En zij allen veroordeelden hem des doods schuldig te zijn.

65 En sommigenbegonnen hem te bespuwen, en zijn aangezigt te bedekken, en met vuisten te slaan, en tot hem te zeggen :

Erofeteer. En de dienaars gaven pin kinnebakslagen.rofeteer. En de dienaars gaven pin kinnebakslagen.

66 En als Petrus beneden in de zaal was, kwam eene van de dienstmaagden des Hoogepriesters ;

67 En ziende Petrus zich warmende, zag zij hem aan, en zeide : ook gy waart met Jezus den Nazarener.

68 Maar hij heeft het geloochend , zeggende ; ik ken [Arm] niet, en ik weet niet wat gij zegt. En hij ging buiten in de voorzaal, en de baan kraaide.

69 En de dienstmaagd hem wederom ziende begon te zeggen tot degenen die daar bij stonden : deze is een van die.

70 Maar hij loochende het wederom. En een weinig daarna, die daarbij stonden zeiden wederom tot Petrus : waarlijk gij zijt een van die ; want gg zijt ook een Galileër, en uwe spraak gelijkt.

71 En hij begon [tic/i *cl»gt;*n) te vervloeken en te zweren, ik ken dezen mensch niet. dien gÖ zegt.

72 En de haan kraaide de tweede maal; en Petrus werd indachtig des woords, hetwelk Jezus tot hem gezegd had: eer de haan tweemaal gekraaid zal hebben, zult gij mij driemaal verloochenen. En hij [zich] van daar makende, weende.

E HOOFDSTUK 15. n terstond des morgens vroeg hielden de Overpriesters te zamen raad, met de Ouderlingen cn de Schrifgeleerden, en den geheelen Raad; en Jezus gebonden hebbende, bragten zij (/irm] henen, en gaven [Aem] aan Pilatus over. HOOFDSTUK 15. n terstond des morgens vroeg hielden de Overpriesters te zamen raad, met de Ouderlingen cn de Schrifgeleerden, en den geheelen Raad; en Jezus gebonden hebbende, bragten zij (/irm] henen, en gaven [Aem] aan Pilatus over.

2 En Pilatus vraagde hem : zijt gij de Koning der Joden ? En hij antwoordende zeide tot hem gij zegt het.

3 En de overpriesters beschuldigden hem van vele (zo ken] ; maar hij antwoordde niets.

4 En Pilatus vraagde h«m wederom, zeggende- antwoordt gij niet? Zie, hoe vele [xafcen] zij tegen u getuigen.

5 En Jezus heeft niet meer ge-

C 7 ant-

ee HET EUA

antwoord, roodat Filatus xich verwonderde.

6 En op het Feest liet hj) hun cenen pevanpenen los, wien zg ook begeerden.

7 En er was een, Renaamd Bkr-nbbas , pevanpen met landere] mede-oproermakers, die in het oproer cenen doodslag gedaan had.

8 En de schare riep uit, en begon te begeeren, (dnt hij derd] gelijk hij hun altijd gedaan had.

9 En Filatui antwoordde hun, leggende : wilt gy dat ik u den Koning der Joden loslaat?

10 (Want hij wist, dat hem de Overpriesters door nijd overgeleverd hadden.)

11 Maar de Overpriesters bewogen de schare, dat hij hun liever Barabbas zoude loslaten.

12 En Filatus antwoordende zeide wederom tot hen ; wat wilt gij dan dat ik [mrf hem] doen zal, wien gü een Koning der Joden noemt?

13 En zij riepen wederom: kruis hem.

11 Doch Filatus zeide tot hen: wat heeft hij dan kwaads gedaan ? En zij riepen te meer: kruis hem.

15 Filatus nu willende de schare genoeg doen, heeft hun Barabbas losgelaten, en paf Jezus over, als hii [Aem] gegee-seld had, om gekruist te worden.

16 En de krijgsknechten leidden hem binnen in de zaal, welke is het Regthuis, en riepen de^gansche bende te zamen ;

17 En deden hem ecneu purperen mantel aan, en eene doornen kroon gevlochten hebbende, zetten hem |rfir) op;

18 En begonnen hem te gioe-ten, Ixegtfrndr]: wees gegroet, [lt;Tyj Koning der Joden.

19 En sloegen zyn hoofd met canen rietstok, en bespogen hem, en vallende op de knieën aanbaden hem.

20 En als zij hem bespot hadden, deden zg hem den purperen mantel af, en deden hem zijne eigene kleederen aan, en leidden hem uit om hem te kruisigen.

21 En zij dwongen eenen Simon van Cyrene, die [dnnr] voorbijging, komende van den akker, den vader van Alexander cn Rufus, dat hy zjjn krui» droeg.

NGELIUM Hoofdst. 15.

22 En zg bragten hem tot de plaats Golgotha, hetwelk is, overgezet zynde, Hoofdscheël-plaats.

23 En zg gaven hem gemirrhe-den wyn te drinken ; maar hij nam [dien] niet.

24 En als «ij hem gekruisigd hadden, verdeelden zg zgne kleederen, werpende het lot over dezelve, wat een iegelijk wegnemen zoude.

SS En het was de derde ure, en zn kruisigden hem.

26 En het opschrift ziiner beschuldiging was boven hem geschreven -. de Koning der Joden.

27 En zg kruisigden met heui twee moordenaars, eenen aan (zijnr] regter-, en eenen aan zgne linker(zgt;jde].

28 En de Schrift it vervuld geworden, die daat zegt: en hg is met de misdadi^en gerekend.

29 En die vooibijüringen lasterden hem, schuddende hunne hoofden, en zeggende: H»! gij die den Tempel afbreekt, en in drie dagen opbouwt,

30 Behoud u ztlven, en kom af v^n het kruis.

31 En insgelgks ook de Ovcr-

Sriesters met de Schriftsreleer-en, zeiden tot elkander, al spottende: hg heeft anderen verlost, zich zelveu kan hg niet verlossen.riesters met de Schriftsreleer-en, zeiden tot elkander, al spottende: hg heeft anderen verlost, zich zelveu kan hg niet verlossen.

32 De Christus, de Koning Israëls kome nu af van het kruis, opdat wg het zien en gelooven mogen. Ook die met hem gekruist waren , smaadden hem.

33 En als de zesde ure gekomen was, werd er duisternis over de geheele aarde, tot de negende ure toe.

3t En ter negender ure riep Jezus met eroote stem, zeggende t ei.oi, Eloï, Lamma sabacii-tiiani ? \'t Welk is , overgezet zijnde , mijn God , mijn God , waarom hebt gg mij verlaten ?

35 En sommigen van die daar-by stonden, [dU] hoorendc zeiden: zie, hij roept Elias.

36 En er liep een, en vulde eene spons met edik, en stak haar op eenen rietstok, en gnf hem te drinken, zeggende : houdt stil; laat ona zier. of Elias komt, om hem af te nemen.

37 En Jezus eene Rroote stem van (zicAJ gegeven hebbende, gfaf deo geest-

38 Er

38 En het voorhangtcl des Tempels scheurde in tweeën, van boven tot beneden.

39 En de Hoofdman over honderd, die daarby tegenover hem stond, tiende dat hü alzoo roepende den ^eeat geffeven had zeide: waarlgk, deze mensch was Gods Zoon.

40 En er waren ook vrouwen van verre [dif] aanschouwende, onder welke ook was Maria Magdalena, en Maria de moeder van Jacobus den kleinen, cn Jozes moeder, en Salome ;

41 Welke ook, toen hg in Ga-lilea waa, hem waren gevolgd, en hemgediendhadden ; en vele andere [tirotiioen] die met hem naar Jeruzalem opgekomen wa-

42 En als het nu avond was geworden, dewgl het de voorbereiding was, welke is de vóór-Sabbat»

43 Kwam Jozef, die van Ari-mathea [toa»), een eerlgk Raadsheer, die ook zelf het Koningrijk Gods was verwachtende; en zich verstoutende ging hg in tot Pilatus, en begeerde het ligchaam van Jezus.

4t En Pilatus verwonderde zich, dat hg alreeds gestorven was; en den Hoofdman over honderd tot zich geroepen hebbende vraagde hem, of hg lang gestorven was.

45 En als hij het van den Hoofdman over honderd verstaan had, schonk hij Jozef het litrchaam.

46 En h.

cn hem afgenomen wond (Afm] in dat fijn Ign-waad, en leido hem in een graf, \'t welk uit eene steenrots gehouwen was; en hij wentelde eenen steen tegen de deur des grafs.

47 En Maria Magdalena, en Maria [de moeder] van Jozes aanschouwden, waar hg gelegd

HOOFDSTUK 16. jn als de Sabbat voorbij-gegaan was, hadden Mana Magdalena, en Maria de [moeder] van Jacobus, en Salome specerijen gekocht, opdat zg kwamen en hem zalfden.

2 En zeer vroeg op den eersten [t/ayl der week, kwamen zg tot het graf, als de zon opging ;

3 En zeiden tot elkander: wie

E,

zal ons den steen van de deur des grafs afwentelen ?

4 (Ën opziende zagen tij dat de steen afgewenteld was) want hij was zeer groot.

5 En in het graf ingegaan zyn-de zagen zg eenen jongeling zittende ter regter(*yde], bekleed met een wit lang kleed, en werden verbaasd.

6 Maar hg zeide tot haar : zgt niet verbaasd ; gij zoekt Jezus den Nazarener, die gekruist was; hij is opgestaan, hij is hier niet; ziet de plaats waar zg hem gelegd hadden ;

7 Doch gaat henen, zegt znnen discipelen cn Petrus, dat nij u voorgaat naar Galilea; aldaar zult gij hem tien, gelijk hij ulieden gezegd heeft.

8 En zij haastiglijk uitgegaan zijnde vloden van het graf; en beving en ontzetting had haar bevangen ; en zeiden niemand iets, want zg waren bevreesd.

9 En als [Jetus] opgestaan was des morgens vroeg op den eersten [doj;] der week, verscheen hij eerst Maria Magdalena, uit welke hii zeven duivelen uitgeworpen had.

10 Deze henengaande boodschapte het dengenen die met hem geweest waren, welke treurden en weenden.

11 En als deze hoorden dat hij leefde, en van haar gezien was, geloofden zij het niet.

12 En na dezen is hij geopenbaard in eene andere gedaante aan twee van hen, daar zij wandelden, en in het veld gingen.

13 Deze ook henengaande boodschapten het den anderen; (maarjzg geloofden ook die niet.

14 Daarna is hij geopenbaard aan de elven daar zg aanzaten, en verweet [Aun) hunne ongc-loovigheid en hardigheid drr harten, omdat zg niet geloofd hadden degenen, die hem gezien hadden, nadat hij opgestaan was.

15 En hn zeide tot hen : gaat henen in de geheelewerebl,predikt het Euangelium allen creaturen.

16 Die geloofd zal hebben, ca gedoopt zal zijn, zal zalig worden. Maar die niet tal geloofd hebben, zal verdoemd worden.

17 En dengenen die geloofd zullen hebben, zullen deze teekenen volgen : in mijnen naam zullen zg duivelen uitwerpen;

met

61 HET SUA:

met nieuwe tonden zullen zQ spreken ;

18 Slangen zullen zij opnemen, en al is het dat zij iets doode-lijks zullen drinken, dat zal hun niet schaden. Op kranken zullen zij de handen leffëen, en zij zullen gezond worden.

19 De Heer dan nadat hü tot hen gesproken had, is opgenomen in den hemel en is gezeten aan de regter(fcnmJJ Gods.

20 En zij uitgegaan zijnde predikten overal; en de Heer wrocht mede, en bevestigde het woord door teekenen die daarop volgden. Amen.

HET HEILIG

E U ANGEL IUM,

naar [DE BESCHRIJVING VAX]

L U K A S.

quot;Vf HOOFDSTUK 1.

1 XN ademaal velen ter hand genomen hebben, om in orde te stellen een verhaal van de dingen, die onder ons volko-mene zekerheid hebben ;

2 Gelijk ons overgeleverd hebben die van den beginne zelvcn aanschouwers en dienaars des woords geweest zijn;

3 Zoo heeft het ook my goed gedacht, hebbende alles van voren aan naarstiglijk onderzocht , vervolgens aan u te schrijven, voortreffelijke The-ophilus,

4 Opdat gij moogt kennen de zekerheid der dingen, waarvan gij onderwezen zijt.

5 In de dagen van Herodes den Koning van Judea was een zeker Priester met name Za-charias, van de dagorde van Abia ; en zijne vrouw was uit de , dochteren Aarons, en haar naam Elizabet.

6 En zij waren beiden rcirtvaar-dig voor God, wandelende in al de geboden en regten des Hee-ren onberispelijk.

7 En zij hadden geen kind, omdat Elizabet onvruchtbaar was, cn zij beiden ver op hunnedagen gekomen waren.

8 En het geschiedde, dat als hy het Priesterambt bediende voor God in de beurt zijner dagorde,

9 Naar do gewoonte der pries-terl.jke bediening, hem te lote n\'GELIUM Hoofdst.\'l.

was gevallen, dat hjj zoude ingaan in den Tempel des Heeren om te reukofferen.

10 En «1 de menigte des volks was buiten biddende ter ure des reukotfers.

11 En van hem werd gezien een Engel des Heeren staande ter regterfzijifc] van het altaar des reukoffers;

12 En Zacharias [fcrm] ziende werd ontroerd, en vrees is op hem gevallen.

13 Maar de Engel zeide tot hem: vrees niet Zacharias, want uw gebed is verhoord, en uwe vrouw Elizabet zal u eenen zoon baren, en gy zult zijnen naam heeten Johannes.

14 En u zal blijdschap en verheuging zijn, en velen zullen zich over zijne geboorte verblijden.

15 Want hij zal groot zijn voor den Heer ; noch wijn noch sterken drank zal hy niet drinken, en hij zal metdenHeiligenGeest vervuld worden, ook van zyner moeders lijf af,

16 En zal velen der kinderen Israels bekeeren tot den lieer hfinnen God.

17 En hij zal voor hem henengaan in den geest en kracht van Elias, om te bekeeren de harten der vaderen tot de kinderen, en de ongehoorzamen tot de voorzigtigheid der regtvaardi-gen, om den Heer te bereiden een toegerust volk.

18 En Zacharias ztide tot den Engel; waarbij zal ik dat weten ? Want ik ben oud, en mijne vrouw is ver op hare dagen gekomen.

19 En de Engel artwoordde, en zeide tot hem: ik ben Gabriel, die voor God fcta, cn ben uitgezonden om tot i te spreken, cn u deze dingen te ver-

20 En zie, gij zult zwijgen, en niet kunnen spreken, tot op den dag dat deze dingen geschied zullen zyn, om dies wil dat gij mijne woorden niet geloofd hebt, welke vervuld zullen worden op hunnen tijd.

21 En het volk was wachtende op Zacharias, cn waren verwonderd, dat hij zoo lang vertoefde in den Tempel.

22 En als hij uitkwam kon hij tot hen niet spreken ; en zy bekenden dat hij een gezigt in den Tempel gezien had. En hij

wenk-

Hoofdst. I. VAN L

wenkte hun toe, en bleef stom.

23 En het geschiedde, als de da^en zyncr bediening vervuld waren , dat hg naar zijn huis gin?-

21 En na die dalt;?en werd Eli-zabet zijne vrouw bevrucht; en zij verborg zich vijf maanden, zegRendo :

25 Alzoo heeft mij de Heer gedaan, in de dagen in welke hij [mij] aangezien heeft, om mijne versmaadheid onder de men-schen weg te nemen.

26 En in de zesde maand werd de Engel Gabriël \'van God gezonden naar eene stad in Gali-lea, genaamd Nazareth.

27 Tot eene maagd die ondertrouwd was met een en man , wiens naam was Jozef, uit het huis Davids; en de naam der maagd was Maria.

28 En de Engel tot haar ingekomen zynde , zeide ; wees gegroet gij begenadigde; de Heer [i»l metu ; gij [rijt] gezegend onder de vrouwen.

29 En als zij (/ifm) zag werd zij zeer ontroerd over dit zyn woord , en overleide hoedanig deze groetenis mogt zijn.

30 En de Engel zeide tot haar: vrees niet Maria, want gij hebt genade bij God gevonden.

31 En zie, gij zult bevrucht worden, en eenen zoon haren,en zult zijnen naam heeten Jezus.

32 Deze zal groot zijn, en de Zoon des Allerhoogsten genoemd worden. En God de Heer zal hem den troon zijns vaders Davids geven,

33 En hü zal over het huis Jakobs Koning zyn in der eeuwigheid, en zyns Ko-ningrijks zal geen einde zijn.

3t En Maria zeide tot den Engel • hoe zal dat wezen? dewijl ik geenen man beken.

35 En de Engel antwoordende zeide tot haar : de Heilige Geest zal over u komen, en de kracht des Allerhoogsten zal u overschaduwen. Daarom ook dat Heilige dat uit u\'geboren zal worden, zal Gods Zoo» genoemd worden.

36 En zie, Elisabet uwe nicht is ook zelve bevrucht met eenen zoon in haren ouderdom; en deze maand is haar, die onvruchtbaar genoemd was, de zesde.

37 Want geen ding zal bij God onmogelijk zijn.

(JKAS. 65

38 En Maria zeide: zie de dienstmaagd des Heercn , mij geschiedde naar uw woord. En de Engel ging weg van haar.

39 En Maria opgestaan zijnde in die zelfde dagen , reisde met haast naar het genergte in eene stad van Juda,

40 En kwam in het huis van Zacharias, en groette Elisabet.

41 En het geschiedde als Eli-zabet de groetenis van Maria hoorde, zoo sprong het kindeken op in haren buik. En Eliza-bet werd vervuld met den Heiligen Geest,

42 En riep uit met groote lt;tem, en zeide : gezegend gy onder de vrouwen , en gezegend (i«] de vruchts uws buiks.

43 En van waar [Acomt] mij dit dat de moeder mijns Heeren tot mij komt?

44 Want zie, als de stem uwer groetenis in mijne ooren geschiedde, zoo sprong het kindeken van vreugde op in mijnen buik.

45 En zalig is [tij] die geloofd heeft; want de dingen , die haar van den Heer gezegd zijn, zullen volbragt worden.

46 En Maria zeide : mijne ziel maakt groot den Heer ,

47 En iqijn geest verheugt zich in God mijnen Zaligmaker ;

48 Omdat hij de nederigheid zijnerdienstmaagd heeft aangezien. Want zie, van nu aan zullen mij zalig spreken al de geslachten ;

49 Want groote dingen heeft aan mij gedaan hij die mag-tig is, en heilig t\'«l zijn naam;

50 En zijne barmhartigheid is van geslacht tot geslacht over degenen die hem vreezen.

51 Hij heeft een krachtig werk gedaan door |zijnen arm. Hij heeft verstrooid de hoogmoedi-gen in de gedachten hunner harten.

52 Hij heeft magtigen van de troonen afgetrokken , en nede-rigen heeft hij verhoogd.

53 Hongerigen heeft hij met goederen vervuld, en rijken heeft hij ledig weggezonden. 54Hij heeftlsraël zijnen knecht opgenomen, opdat hij gedachtig ware der barmhartigheid ,

55 (Gelijk hij gesproken heeft tot onze vaderen . InnmWyk) tot Abraham en zijn zamp;lt;td; in der eeuwigheid.

56 En Maria bleef bij haar om

trent

66 HET EUA:

trent drie maanden, en keerde weder tot haar huis.

57 En de tijd van Elixabet werd vervuld, dat zij baren zoude, en xÜ baarde eenen zoon.

58 En die daar rondom woonden , en hare magen , koorden dat de Heer zijne barmhartigheid grootelijks aan haar bewezen had, en waren met haar verblijd.

59 En het geschiedde dat zij op den achtsten dag kwamen, om \'t kindeken te besnijden, en noemden het Zacharias, naar den naam zijns vaders.

60 En zijne moeder antwoordde en zeide: niet [nlzoo]; maar hij zal Johannes heeten.

61 En zij zeiden tot haar ; er is niemand in uwe maagschap, die met dien naam genaamd wordt.

62 En zij wenkten zijnen vader, hoe hij wilde dat hij genaamd zoude worden.

63 En als hij een schrnftafeltje geëischt had , schreef hü , zeggende : Johannes is zijn naam. En zij verwonderden zich allen.

61 En terstond werd zyn mond geopend, en zijne tong [lotqe-mnnkt]; en hij sprak, God lovende. ,

65 En er kwam vrees over allen die rondom hen woonden, en in het geheele gebergte van Judea werd veel gesproken van al deze dingen.

66 En allen die het hoorden namen het ter harte, zeggende : wat zal toch dit kindeken wezen? En de hand des Hoeren was met Hem.

67 En Zacharias zijn vader werd vervuld met den Heiligen Geest, en profeteerde, zeggende:

68 Geloofd (*ijj de Heer, de God Israëls,; want hij heeft bezocht, en verlossing te weeg gebragt zijnen volbe ;

69 En _ heeft eenen\' horen der zaligheid voor ons opgerigt, in het huis van David zijnen knecht:

70 Gelijk hü gesproken heeft door den mond zijner heilige Profeten, die van den beginne der wereld [rjnceeit rijn],

71 [Nnmelijk] eene verlossing van onze vijanden, eu van de hand van al degenen die ons haten ;

73 Opdat hy barmhartigheid deed aan onze vaderen, en gc-

*GEL1UM Hoofdst. 1, 2.

d ach tig ware aan zün heilig verbond,

73 [En] den eed, dien hg Abraham onzen Vader gezworen heeft, om ons^te geven. 7( Dat wij verlost zijnde uit de hand onzer vyanden, hem dienen zouden zonder vrees,

75 In heiigheid en geregtig-heid voor hem, al de dagen onzea levens.

76 En gij kindeken zult een Profeet des Allerhoogsten genoemd worden ; want gg zult voor het aangezigtdesHeerenhenengaan. om zijne wegen te bereiden;

77 Om zijn volk kennis der zaligheid te geven, in vergeving hunner zonden,

78 Door de innerlgke bewegingen der barmhartigheid on-zes Gods , met welke ons bezocht heeft de Opgang uit de hoogte;

79 Om te verschijnen \'dengenen die gezetet. zijn in duisternis, en schaduw des doods ; om onze voeten te rigten op den weg des vredes.

80 En het kindeken wies.\'op, en werd gesterkt in den geest, en was in de woestijnen tot den dag zijner vertooning aan Israël.

E HOOFDSTUK 2. n het geschiedde in. die zelfde dagen dat er een gebod uitging van den Keizer Augustus, dat de geheele wereld beschreven zoude werden. HOOFDSTUK 2. n het geschiedde in. die zelfde dagen dat er een gebod uitging van den Keizer Augustus, dat de geheele wereld beschreven zoude werden.

2 Deze eerste besnhrgving geschiedde als Cyrenius over Syrië Stadhouder was.

3 En zg gingen allen om beschreven te worden, een iegelgk naar zijn eigene stad.

4 En Jozef ging ook op van Galilea, uit de stal Nazareth naar Judea, tot de stad Davids, die Bethlehem genaamd wordt, (omdat hij uit het huis en geslacht Davids was);

5 Om beschreven te worden met Maria zijne ondertrouwde vrouw, welke bevrucht was.

6 En hefgeschiedde als zij daar waren, dat de dagen vervuld werden, dat zij baren zoude.

7 En zg baarde haren eerstgeboren zoon, en wond hem in doeken, en leide hem neder in de kribbe, omdat voor henlieden geene plaats was in de herberg.

8 En er waren herders in die zelfde landstreek, zich hou-

den-

Hoofdst. 2. VAN I

dende in het veld, en hidden de nachtwacht over hunne kudde.

9 En (ie, een En^el dés Heeien stond bn hen, en de heerlijkheid dcsHeeren omsoheen hen ; en *ij vreeiden met ffroote vrees.

10 En de Ensrel teide tot hen : vreest niet; want ziet, ik verkondig u irroote blijdschap, die al den volke wezen zal;

11 [iVnmetijfc], dat u heden fre-boren is de Zaligmaker, welke is Christus de Heer, in de stad Davids.

12 En dit zal u het teeken zyn ; pij zult het kindeken vinden in doeken gewonden, en liggende in de kribbe.

13 En van stonden aan was \\daar] met den Enpel eene menigte des hemelschen heirle-gers, prijzende God en zeggende :

14 Eere [rijl God in de hoogste Ihrmelen], en vrede op aarde, in de mensrhen een welbehagen.

15 En het geschiedde, als de Engelen van hen weggevaren waren naar den hemel, dat de herders tot elkander zeiden, laat ons dan henengaan tot Bethlehem, en laat ons zien het woord dat daar geschied is, hetwelk de Heer ons heeft kond gedaan.

16 En zij kwamen met haast en vonden Maria, en Jozef, en Oiet kindeken liggende in de kribbe.

17 En als zy het gezien hadden maakten zij alom bekend \'t woord,dat hun van dit kindeken gezegd was.

18 En allen die het hoorden, verwonderden zich over hetgeen hun gezegd werd van de herders.

19 Doch Maria bewaarde deze woorden alle te zamen, overleggende in haar hart.

20 En d* herders keerden wederom, verheerlijkende en prijzende God over alles wat tij gehoord en gezien hadden, gelijk tot hen gesproken was.

21 En als acht dagen vervuld waren,dat men het kindeken besnijden zoude, too werd rgn naam genaamd Jezus, welke genoemd was van den Engel, eer h\\J in het ligchaam ontvangen was.

23 En als de dagen harer reiniging vervuld waren naar de wet van Mozes, hragtcn zg hem

UKAS. 67

te Jeruzalem, opdat *j (A«n) den Heer voorstelden, 23 (Gelgk geschreven is in de wet des Heeren : al wat mannelijk is dat de moeder opent, zal den Heere heilig genoemd worden),

21 En opdat zij offerande gaven naar hetgeen dat in de wet des Heeren gezegd is, een paar tortelduiven, of twee jonge duiven.

25 En zie*, er was een mensc.h te Jeruzalem, wiens naam was Simeon, en deze mensch was regtvaardig en godvreezend, verwachten\'de de vertroosting Israels; en de Heilige Geest was op hem.

26 En hem was eene goddelijke openbaring gedaan door den Heiligen Geest, dat Irj den dood niet zien zoude, eer hg den Christus des Heeren zoude zien.

27 En hij kwam door den Geest in den Tempel; en als de ouders het kindeken Jezus inbragten, om naar de gewoonte der wet met hem te doen,

28 Zoo nam hij hetzelve in zijne armen, en loofde God, en zeide :

29 Nu laat gij. Heer, uwen dienstknecht gaan in vrede, naar uw woord.

30 Want mijne oogen hebben uwe zaligheid gezien,

31 Die gy bereid hebt voor het aangezigt van al de volken ;

32 Een licht tot verlichting der Heidenen, en tot heerlijkheid van uw volk Israël.

33 En Jozef en zijne moeder verwonderden zich over hetgeen dat van hem gezegd werd.

3Ir En Simeon zegende henlieden, en zeide tot Maria zijne moeder: zie, deze wordt gezet tot een val en opstanding veler in Israël, en tot een teeken dat wedersproken zal worden,

35 (En ook een zwaard zal door uw zeiver ziel gaan), opdat de gedachten uit vele harten geopenbaard worden.

36 En daar was Anna eene Profetes, eene dochter Pha-nuël, uit den stam van Aser. Deze was totgrooten ouderdom gekomen, welke met [Anren] man zeven jaren had geleefd van haren maagdom af.

37 En zij was eene weduwe van omtrent vier en tachtig jaren, welke niet week uit den Tempel, met vasten en bidden, [Ood] dienende nacht en dag.

S3 Ka

63 HET EUA

38 En deze te dier relfder ure daarby komende heeft insgelijks den Heer beleden, en sprak van hem tot allen die de verlossing in Jeruzalem verwachtten.

39 En als zij alles voleindigd hadden, wat naar de wet des Heeren [te dom] was, keerden zg wederom naar Galilea, tot hunne stad Nazareth.

40 En het kind wies op, en werd gesterkt in den geest, en vervuld met wijsheid ; en de genade Gods was over hem.

41 En zijne ouders reisden alle jaren naar Jeruzalem op het Feest van Pasrha.

42 En toen hj) twaalf jaren [oud] geworden was, en zij naar Jeruzalem opgegaan waren, naar de gewoonte van den feestdag,

43 Eu de dagen [aldaar] voleindigd hadden, toen zü wederkeerden, bleef het kind Jezus te Jeruzalem ; en Jozef en zijne moeder wisten \'t niet;

41 Maar meenende dat hij in \'t gezelschap op den weg was, gingen zij eene dagreize, en zochten hem onder de magen , en onder de bekenden.

45 En als zij hem niet vonden, keerden zij wederom naar Jeruzalem, hem zoekende.

46 En \'t geschiedde, na drie dagen, dat zij hem vonden in den Tempel, zittende in het luidden der Leeraren, hen hoo-rende, en hen ondervragende.

47 En allen die hem hoorden ontzetten zich over zyn verstand, en antwoorden.

48 En zij hem ziende werden verslagen, en zijne moeder zeide tot hem: kind, waarom hebt gÜ ons zoo gedaan ? Zie, uw vader en ik hebben u met angst gezocht.

49 En hg zeide tot hen : wat [i« hrl] dat gij mij gezocht hebt ? Wist gjj niet, dat ik moet zyn in de dingen mijns Vaders ?

50 En zij verstonden het woord niet, dat hij tot hen sprak.

51 En hij ging met hen af, en kwam te Nazareth, en was hun onderdanig. En zijn* moeder bewaarde al dezedingen in haar hart.

52 En Jezus nam toe in wijsheid, en in grootte, en in genade bg God en de men-•chen.

Jloofdst. 2, S.

HOOFDSTUK 3.

Jn in \'t vijftiende jaar der regering van den Keizer Tiberius, als Pontius Pilatus Stadhouder waa over Judea, en Herodes een Viervorst over Galilea, en Philippus zijn broeder een Viervorst over Iturea en over het land Trachonitis, en Lysaniaa een Viervorst over Abilene;

\' 2 Onder de Hoogepriesters Annas en Kajafas ; geschiedde het woord Gods tot Johannes den zoon van Zacharius, in de woestijn.

3 En hij kwam in al het omliggende land des Jordaans, predikende denjdoopder bekee-jmg tot vergeving der zonden;

4 Gelijk geschreven is in \'t boek der woorden van Jesajas den Profeet, zeggende : de stem des roependen in de woestijn • bereidt den weg «les Heeren , maakt zgne paden regt.

5 Alle dal zal gevuld worden, en alle berg en heuvel zal vernederd worden, en de kromme (u^genj zullen tot eenen regten [u-rg] worden, en de oneffene tot effene wegen.

6 En alle vleesch saI de zaligheid Gods zien.

7 Hij zeide dan tot de scharen, die uitkwamen om van hem gedoopt te worden; gij adderen-gebroedsels, wie heeft u aangewezen te vlieden van d\'-\'n toekomenden toorn 7

8 Brengt dan vruchten voort der bekeering waardi»; en begint niet te zeggen bg u zeiven ; wij hebben Abraham tot eenen vader. Want ik zeg u. dat God zelfs uit deze steenen Abraham kinderen kan verwekken.

9 En de bijl ligt ook alreeds aan den wortel der boomen; alle boom dan, die geene goede vrucht voortbrengt, wordt uitgehouwen, en in het vuur ge-

10 fen de scharen vraagden hem, zeggende : wat zullen wg dan doen ?

11 En hg antwoordende zeide tot hen •. die twee rokken heeft deele hem ir.ede, die geenen heeft; en die spijs heeft, doe desgelgks.

12 En er kwamen ook tollenaars om gedoopt te worden, en zeiden tot hem • Meester, wat zullen wij doen T

13 EB

Hoofdst. 3, 4. VAN 1

13 En hij zeide tot hen: cisnht niet meer, dan hetgeen u gezet is.

14 En hem vraagden ook de krijgslieden, zeggende: en wü, wat zullen wij doen ? En hg zei-de tot hen : doet niemand overlast, noch ontvreemdt niemand het zyne met bedrog ; en laat u vergenoegen met uwe bezoldin-gen.

15 En als het volk verwachtte, en allen in hunne harten over-leiden van Johannes , of hij niet mogelijk de Christus ware,

16 Zoo antwoordde Johannes aan allen, zeggende : ik doop u wel met water ; maar hij komt die sterker is dan ik, wien ik niet waardig ben den riem van zyne schoenen te ontbinden ; deze zal u doopen met den Heiligen Geest en met vuur;

17 Wiens wan in zijne hand is, en hij zal zijnen dorschvloer doorzuiveren , en de tarwe zal hij in zijne schuur zamen brengen , maar het kaf zal hij met onuitblusschelijk vuur verbranden.

18 Hg dan ook nog vele andere dingen vermanende, verkondigde den volke het Euan-gelium.

19 Maar als Herodes de Viervorst van hem bestraft werd , om Herodias wil, de vrouw van Philippus zijnen broeder, en over alle booze [((ufcfcrn) die Herodes deed.

20 Zoo heeft hü ook dit nog boven alles daartoe gedaan, dat hij Johannes in de gevangenis gesloten heeft.

21 En het geschiedde, toen al het volk gedoopt werd, en Jezus (ook] gedoopt was, en bad, dat de Lemel geopend werd,

22 En dat de Heilige Geest op hem nederdaalde in ligchame-lijke gedaante gelijk eene duif, en dat er eene stem geschiedde uit den hemel , zeggende : gij zijt mijn geliefde Zoon ; in u heb ik mgn welbehagen,

23\'En hij Jezus begon omtrent dertig jaren [ourf] te wezen , zijnde (alzoo men meende) de zoon van Jozef, den (zoon? van Heli,

21 Den (*oonj van Matthat, den (zoon] van Levi, den (zoon] van Melchi, den (zoon] van Janna, den (zoon] van Jozef,

25 Den (zoon] van Matthathi-as, den (zoon] van Amos, den.

IÜKAS. 69

(zoon] van Naum, den ;zoon] van Esli, den (zoon] van Nag-gagt; .

26 Den (zoon] vanMBath,den (zoon] van Matthatias, den (zoon] van Simei, den (toon] van Jozef, den [zoon] van Juda,

27 Den (zoon] van Johannas, den [zoogt;i]van Resa, den (zoon] van Zorobabel, den (zoon] van Salathiël, den (zoon] van Neri,

28 Den (zoon] van Melchi, den (zoon] van Addi, den (zoon] van Kosam, den (zoon] van El-modam, den (zoon] van Er,

29 Den (zoon) van Jozes, den (zoon) van Eliëzer, den (zoon) van Jorim, den (zoon) van Matthat, den (zoon) van Levi,

30 Den (zoon) van Simeon, den (zoon)van Juda, den (zoon) van Jozef, den (zoon) van Jo-nan , den (zoon) van Eljakim,

31 Den (zoon) van Meleas, den (zoon) van Mainan, den (zoon) van Matthatha, den (zoon) van Nathan, den (zoon) van David,

32 Den (zoon) van Jesse, den (zoon) van Obed, den (zoon) van Boöz, den (zoon) van Salmon, den (zoon) van Naasson,

33 Den (zoon) van Aminadab, den (zoon) van Aram, den [zoon] van Esrom, den (zoon) van Fares, den(zoon)van Juda,

34 Den (zoon] van Jakob, den [zoon] vanlzaük, den [zoon]van Abraham, den (zoon) van Tha-ra, den (zoon) van Nachor,

35 Den (zoon) van Saruch, den (zoon) van Ragau, den (zoon) van Falek , den (zoon) van Heber, den (zoon) van Sala,

36 Den (zoon) van Kainan, den (zoon) van Arphaxad, den (zoon) van Sem, den (zoon) van Noach, den [zoon] van Lamech,

37 Den (zoon) van Mathusala, den (zoon) van Enoch, den (zoon) van Jared, den [zoon] van Malaleël, den (zoon) van Kainan,

38 Den (zoon) van Enos , den [zoon] van Seth , den [zoon] van Adam, den (zoon) van God.

E HOOFDSTUK 4. n Jezus vol des Heiligen Geestes keerde wederom van den Jordaan, en werd door den Geest geleid in de woestijn; HOOFDSTUK 4. n Jezus vol des Heiligen Geestes keerde wederom van den Jordaan, en werd door den Geest geleid in de woestijn;

2 En werd veertig dagen verzocht van den duivel, en at gansch niet in die dagen ; en

?0 HET EUA

al» dezelve geëindigd waren, zoo hongerde hem ten laatste.

3 En de duivel zeide tot hem: indien gij Gods Zoon zijt, zeff tot dezen steen, dat h\\j brood worde.

4 En Jezuft antwoordde hem, zeggende ; er is geschreven, dat de mensch bg brood alleen niet zal leven, maar bij alle woord Gods.

5 En als hem de duivel geleid had op eencn hoogen berg, toonde hij hem al die koningrijken der wereld, in een oogen-blik tyds.

6 En de duivel zeide tot hem: ik zal u al deze \'inagt en de heerlykheid van dezelve [fco-ningrijfcrn] geven ; want zij is mjj overgegeven, en ik geef ze wien ik ook wil.

7 Indien gij dan mij zult aanbidden, zoo zal het alles uwe zijn.

8 En .Tezus antwoordende zeide tot hem : ga weg van mg satan ; want er is geschreven : gij zult den Heer uwen God aanbidden, en hem alleen dienen.

9 En hij leidde hem naar Jeruzalem, en stelde hem op de tinne des Tempels, en zeide tol hem: indien g|j de Zoon Gods zijt, werp u zeiven van hier nederwaarts.

10 Want er is geschreven, dat hg zyne Engelen van u bevelen zal, dat zij u bewaren zullen,

11 En dat zg u op de handen nemen zullen, opdat gij uwen voet niet t\' eeniger tijd aan cenen steen stoot.

12 En Jezus antwoordende zeide tot hem : er is gezegd ; Rij zult den Heer uwen God niet verzoeken.

13 En als de dutvelalle verzoeking voleindigd had , week hij van hem voor eencn tijd.

14 En Jezus keerde wederom door de kracht des Geestes naar Galilea; en het gerucht van hem ging uit door het geheele omliggende land.

15 En hg keerde in hunne Synagogen, en werd van allen geprezen.

16 En hij kwam te Nazareth, waar hij opgevoed was, en ging naar zijne fcewoonte op den dag des Sabbats in de Synagoge, en stond op om te lezen.

17 En hem werd gegeven het boek van den Profeet Jesajas en s\'GELIUM Hoofdit.\'4.

als hg het boek opengedaan had vond hü de plaats waar

geschreven was:

18 De Geest des Heeren [tsl op mij; daarom heeft hg mij gezalfd; hij heeft mij gezonden om den armen het Euan-gelium te verkondigen, om te genezen die gebroken zgn van

19 Om den ETevanRcnen te prediken loslatinr;, en den blinden het gezigt; om de verslacrenen henen te zenden in vrijheid; om te prediken het aangename jaar des Heeren.

20 En als hij het boek toegedaan en den dienaar wedergegeven had, zat hij neder; en de oogen van allen in de Synagoge waren op hem geslaeen.

21 En hij begon tot hen te zep-gen : heden is deze Schrift in uwe ooren vervuld.

22 En zg gaven hem allen getuigenis, en verwonderden zich over de aangename woorden, die uit zgnen mond voortkwamen, en zeiden : is leze niet de zoon Jozefs?

23 En hij zeide tot hen: gij zult zonder twijfel tot mg dit spreekwoord zeggen : medicgnmees-ter genees u zeiven. Al wat wij gehoord hebben, dat in Ka-pernaüm geschied is, doe [dn(] ook hier in uw vaderland.

24 En hij zeide: voorwaar ik zeg u, dat geen Profeet aangenaam is in zgn vaderland.

25 Maar ik zeg u in waarheid : er waren vele weduwen in Israël in de dagen van Elia.t, toen de hemel driejaren en zesmaanden gesloten was, zoodat «?r groote hongersnood werd over het geheele land;

26 En tot geene van haar werd Elias gezonden, dan naar Sa-repta van Sidon, tot eene vrouw, (die) weduwe [tem).

27 En er waren vele melaat-schen in Israël ten tijdevan den Profeet Eliza, en geen van hen werd gereinigd dan Naaman de Syriër.

28 En zg werden allen in de Synagoge met toorn vervuld, als zij dit hoorden ;

29 En opstaande (wierpen zg hem uit buiten de stad, en leidden hem op den top des bergs, op welken hunae stad gebouwd was, om hem van de steilte af te werpen.

30 Maar hij door het midden

fWd.t. 4, 5. VAN J

van hen doorgegaan zijnde ging wer.

31 En nij kwam af te Kaper-naüni, eene stad van Gahlea, en leerde hen op de Sabbat-dagen.

32 En zij versloegen zich over zijne leer; want zijn woord was met magt.

33 En in de Synagoge was een incnsch hebbende eenen geest eens onreinen duivels; en riep uit met groote stem,

31 Zeggende: laat af, wat hebben wij met u [te doen], gij Jezus Nazarener ? Zijt gij gekomen om ons te verderven ? Ik ken u wie gij rijt, (nametijfe) de Heilige Gods.

35 En Jezus bestrafte hem, zeggende: zwijg stil, en ga van hem uit. En de duivel hem in \'t midden geworpen hebbende, voer van hem uit, zonder hem iets te beschadigen.

36 En er kwam eene verbaasdheid over allen; en zij spraken te zamea tot elkander, zeggende : wat woord ia dit, dat hy met magt en kracht de onreinen geesten gebiedt, en iü va-

37 En het gerucht van hem ging uit in alle plaatsen des oinlifrgenden lands.

33 En iJezvt] opgestaan zijnde uit de Synagoge, ging in \'t huis van Simon; en Simons vrouws moeder was met eene groote koorts bevangen, en zy baden hem voor haar. S9 En staande boven haar, be-r\'rafte hij de koorts, en [dt knorltl verliet haar; en z|j van stonden aan opstaande diende henlieden.

40 En als dc zon onderging, allen die kranken hadden, met verscheidene ziekten [bevangen], bragten die tot hem, en hij leide een iegelijk van hen de handen op, en genas dezelve.

41 En er voeren ook duivelen nit van velen, roepende, en zeggende: gij tyt de Christus , da Zoon Gods. En [Aen] bestraffende liet hö die nietspre-ken, omdat zij wisten dat hij de Christus was.

42 Ea als het dag werd, ging hij uit, sn trok naar eene woeste

Elaats; en de scharen zochten em, en kwamen tot bn hem, en hielden hem op dat hij van hen niet zoude weggaan.laats; en de scharen zochten em, en kwamen tot bn hem, en hielden hem op dat hij van hen niet zoude weggaan.

43 Maar hij zeide tot hen : ik

iUKA3. 71

moet ook andere steden het Euangelium van het Koninrrijk Gods verkondigen ; want daartoe ben ik uitgezonden.

44 En hij predikte in de Synagogen van Galilea.

E HOOFDSTUK 5. n het geschiedde als de schare op hem aandrong, om het woord Gods te hooren, dat hij stond bij het meer Genne- HOOFDSTUK 5. n het geschiedde als de schare op hem aandrong, om het woord Gods te hooren, dat hij stond bij het meer Genne-

2 En hij zag twee schepen aan [den oever) van \'t meer liggende, en de ;vis8cher8 waren daar uit gegaan, en spoelden de netten.

3 En hg ging in een van die schepen, \'t welk van Simon was, en bad hem, dat hij een weinig van het land afstak; en nederzittende leerde hij de scharen uit het schip.

4 En als hij afliet van «preken, zeide hij tot Simon : steek af naar de diepte, en werp uwe netten uit om te vangen.

5 En Simon antwoordde en zeide tot hem; Meester, wij hebben den geheelen nacht over gearbeid , en niet gevangen : doch op uw woord zal ik het net uitwerpen.

6 En als zij dat gedaanhadden, besloten zij eene groote menigte visschen, en hun net scheurde.

7 En zij wenkten hunne me-degenooten, die in het andere schip waren, dat zy hen zouden Komen helpen. En zy kwamen, en vulden beide de schepen, zoodat zü bijna zonken.

8 En Simon Petrus [dat] ziende viel neder aan de knieën van Jezus, zeggende : Heer, ga uit van mg, want ik ben een zondig mensch.

9 Want verbaasdheid had hem bevangen, en allen die met hem waren, over de vangst der visschen, die zij gevangen hadden,

10 En desgelgks ook Jacobus en Johannes, de zonen van Ze-bedeüs, die Simons medege-nooten waren. En Jezus zeide tot Simon : vrees niet; van nu aan zult gij meuschen vangen.

11 En als zij de schepen aan land gestuurd hadden, verlieten zij alles en volgden hem.

12 En het geschiedde als hij in eene dier steden was,zie,daar [iraf] een man vol melaatsch-heid; cn Jezus ziende viel hij

op

72 HET EU Al

op het «anireziRt, en had hem, (eggende : Heer, zoo gg wilt, pij kunt mij reinigen.

13 En hij de hand uitstrekkende raakte hein nan , en zeide : ik wil, word gereinigd. En terstond ging de melaatsch-heid van hem.

14 En hij gebood hem, dat hij het niemand zeggen zoude;maar ga henen (rrirf* Aij] vertoon u Zülven den Priester, en offer voor uwe reiniging, gelijk Mo-zes geboden heeft, hun tot eene getuigenis.

15 Maar het gerucht van hem ging te meer voort; en vele scharen kwamen te zamen om (\'irm] tc hooren, en door hem genezen te worden van hunne krankheden.

16 Maar hij vertrok in de woestijnen, en bad [nJdnnii.

17 En het geschiedde in eencn van die dagen, dat hij leerde, cn [er] zaten Farizeën en Leeraars der wet, die van alle vlekken van Galilea, cn Judea, en Jeruzalem gekomen waren ; en de kracht des Heeren was {dnnr], om hen tc genezen.

18 Én zie, [cïnijr] mannen bragten op een bed eenen incnsch die geraakt was, en zochten hem in tc brengen, en voor hem te leggen.

19 En niet vindende, waardoor zij heminbrengen mogten,overmits dc schare, zoo klommen zij op het dak, en lieten hem door de tigchelen neder met \'t beddeken, in het midden voorJezus,

20 En hij ziende hun geloof zeide tot hem: mensch, uwe zonden zijn u vergeven.

quot;21 En de Schriftgeleerden en de Farizeën begonnen te overdenken, zeggende : wie is deze, die [God;] lastering spreekt ? Wie kan dc zonden vergeven dan God alleen ?

22 Maar Jezus hunne overdenkingen bekennende, antwoordde cn zeide tot hen: wat overdenkt gij in uwe harten ?

23 Wat is ligtelijker te zeggen: uwe zonden zijn u vergeven; of tc zeggen : sta op en wandel?

21 Doch opdat gij moogt weten, dat de Zoon des mcnschen magt heeft op de aarde de zonden te vergeven (zeide hij tot den geraakten) : ik zeg u, sta op, en neem uw beddeken op, en ga henen naar uw huis.

25 En hg terstond voor hen «GELIUM Hoofdst. 5.

opotaande, f*nl opgenomen hebbende hetgeen waar hg op gelegen had, ging henen naar zyn huis. God verheerlijkende.

26 En ontzetting heeft (AenJ allen bevangen, en zij verheerlijkten God, en werden vervuld met vrees, zeggende: wg hebben heden ongeloofelijke dingen gezien.

27 En na dezen ging hij uit, en [zag cenen tollenaar, met name Levi, zitten in het tol-huis.en zeide tot hem : volg mg.

2S En hg alles verlatende stond op, en volgde hem.

29 En Levi rigtte hem eenen grooten maaltijd aan, in zijn huis; en [er] was eene groote schare van tollenaren, en van anderen die met hen aanzaten.

30 En hunne Sohriftgeleerden en de Farizeën murmureerden tegen zgne discipelen, zeggende: traarom ee ; en drinkt gij met tollenaren en zondaren ?

31 En Jezus antwoordende-zeide tot hen ; die gezond zijn hebben den medicijnmeester niet noodig, ma.ir die ziek zijn.

33 Ik ben niel; gekomen om tc roepen regtvaardigen, maar zondaren tot beieering.

33 En zij zeiden tot hem: waarom vasten de discipelen van Johannes di\'.cwgls, en doen gebeden, desgelijks ook [de dit-ciprlen] der Farizeën ; maar dc uwen eten en drinken?

34 Doch hij ze.de tot hen: kunt gij de bruiloftskinderen, terwijl de bruidegom bij hen is, doen vasten ?

35 Maar de dagen zullen komen , wanneer dj bruidegom van hen zal weggi-nomen zijn ; dan zullen zg vastsn in die da-gen.

36 En hij zeide ook tot hen eene gelijkenis: niemand zeC cenen lap van een nieuw kleed, op een oud kleed ; anders zoo scheurt ook dat nieuwe [Aft oude], en de lap van het nieuwe komt met het oude nietovereen.

37 En niemand doet nieuwen wgn in oude [{«drr]zakken ; anders zoo zal de nieuwe wijn de (f«jffr]iakken doen bersten, en de [irijn] zal uitgestort worden, en de [federjzakken zullen verderven.

38 Maar nieuwen wijn moet men in nieuwe [trtfcrlzakken doen, en zg worden beide te zamen behouden.

39 En

Moofd.t. 5. 6. VAN 1

29 En niemand die ouden drinkt, begeert tentond nieuwen ; want hij zegt: de oude is beter.

Ei HOOFDSTUK 6. n het geschiedde op den tweeden eersten Sabbat, dat hg door het gezaaide ging, en zijne discipelen plukten aren,en aten ze, [oie] wrijvende inet de han-den.i HOOFDSTUK 6. n het geschiedde op den tweeden eersten Sabbat, dat hg door het gezaaide ging, en zijne discipelen plukten aren,en aten ze, [oie] wrijvende inet de han-den.

2 En sommigen der Farizeên zeiden tot hen: waarom doet gg wat niet geoorloofd is te doen op de Sabbuten?

3 En Jezus hun antwoordende zeide ; hebt gij ook dat niet gelezen, hetwelk David deed wanneer hem hongerde, en dengenen die met hem waren ?

4 Hoe hij ingegaan is in het Huis Gods, en de toonbroo-den genomen en gebeten heeft, cn ook gegeven dengenen die met hem waren, welke niet zijn geoorloofd te eten, dan alleen den Priesteren.

5 En hg zeidetot hen: de Zoon des inensrben is een Heer ook vin den Sabbat.

6 En het geschiedde ook op eenen anderen Sabbat, dat hij in de Synagoge ging, en leefde. En daar was een mensch, en zijne regterhand was dor.

7 En de Schriftgeleerden en de Parizeen namen hem waar, of hg op den Sabbat genezen zoude; opdat lij [«nil??! beschuldiging tegen hem mogten vinden.

8 Doch hg kende hunne gedachten , en zeide tot den inznsch, die de dorre band had : rijs op, en sta in het midden. En hij opgestaan zijnde stond [nrfrrmrfï].

9 Zoo zeide dan Jezus tot hen : ik zal u vragen : wat is geoorloofd op de Sabbaten ? Goed te doen, of kwaad te doen ; eenen mensch te behouden, of te verderven ?

10 En hen allen rondom aangezien hebbende, zeide hij tot den mensch: strek uwe hand uit. En hij deed alzoo; en zijne hand werd hersteld, gezond gelgk de andere.

11 En zij werden vervuld met uitzinnigheid, en spraken te zamen met eikanderen, wat zij

.Jezus doen zouden.

12 En het g^e8lt;\'liiedde j_n die dagen, dat hij uitging naar den

UKAS. 73

berg om te bidden; en hg bleef den nacht over in \'t gebed tot God.

13 En als het dag was geworden. riep hij zijne discipelen tot zich, en verkoos er twaalf uit hen, die hij ook Apostelen noemde;

14 [jVamWijfc] Simon, welken hij ook Petrus noemde, en Andreas, zijnen broeder; Jacobus en Johannes; Philippus en Bar-tholomeüs;

15 Mattheüs en Thomas; Jacobus den [zoon] van Alpheus, en Simon, genoemd Zelotes;

16 Judas [den zoon] van Jacobus, en Judas Iskariot, die ook de verrader geworden is.

17 En met hen afgekomen zgn-de, stond hij op eene vlakke plaats, en [met /tem] de schare zijner disci pelen,en eene groote menigte des volks van geheel Judea en Jeruzalem, en van den zeekant van Tyrus en Sidou,

18 Die gekomen waren om hem te hooren, en om van hunne ziekte genezen te worden, en die van onreine geesten gekweld waren ; en zij werden genezen.

19 En al de schare zocht hem aan te raken; want daar ging kracht van hem uit, en hij genas ze allen.

20 En hij zijne oogen\'opslaan-de over zgne discipelen, zeider zalig zijt gij armen, want uwer is het Komngrgk Gods.

21 Zalig zijt gij die nu hongert ; want gij zult verzadigd worden. Zalig zijt gij die nu weent; want gij zult lagchen.

22 Zalig zijt gij wanneer u de menschen haten, en wanneer zij u afscheiden, en suiaden, en uwen naam als kwaad verwerpen, om des Zoons des ineu-lichen wil.

23 Verblijdt u in dien dag, en zijt vrolijk; want zie uw loon is groot in den hemel; want hunne vaders deden desgelijks den Profeten.

24 Maar wee u gg rijken ; want gij hebt uwen troost weg.

25 Wee u die verzadigd zijt; want gij zult hongeren. Wee u die nu lacht; want gg zult treuren en weenen.

2S Wee u wanneer nl tie menschen wel van u spreken; want hunne vaders deden diiagelgks den valschen profeten.

27 Maar ik zeg ulieden, die D t«lt;i«

7ft HET EUA:

IrfifJ hoort: hebt lief uwe vijanden ; doet wel dengenen die u haten;

28 Zegent degenen die u vervloeken, en bidt voor degenen die u geweld doen ;

29 Dengenen die u aan de wang slaat, biedt ook de andere ; en dengenen die u den mantel neemt, verhindert ook den rok niet (fe n^men].

30 Maar geeft eenen iegelijk die van u begeert, en van den genen die het uwe neemt, eischt niet weder.

31 En gelijk gij wilt dat u de mensrhen doen zullen, doet gij bun ook desgelijks.

32 En indien gij liefhebt, die u liefhebben, wat dank hebt gij? Want ook de zondaars hebben lief degenen die hen liefhebben.

33 En indien gy goed doet dengenen die u goed doen, wnt dank hebt gij ? Want ook de zondaars doen \'tselfde.

3i En indien gij leent dengenen, van welken gij hoopt weder te ontvangen, wat dank hebt gij ? quot;Want ook de zondaars lee-nen den zondaars, opdat zij evengelijk weder mogenontvan-gcn.

35 Maar hebt uwe v^anden lief, en doet goed, en leent zonder iets weder te hopen ; en uw loon zal groot zijn, en uwe kinderen des Allerhoogsten zijn; want hij is goedertieren over de ondankbaren en boozen.

36 Weest dan barmhartig, gelijk ook uw Vader barmhartig is.

37 En oordeelt niet, en gij zult niet geoordeeld worden; verdoemt niet, en gü zult niet verdoemd worden ; laat los, en gij zult losgelaten worden;

38 Geeft, en u zal gegeven worden ; eene goede, neergedrukte, en geamp;chudde, en over-loopende maat zal men in uwen srhoot geven. Want met dezelfde maat waarmede gij meet zal ulieden weder gemeten worden.

39 En hij zeide tot hen eene gelijkenis: kan ook wel een blinde eenen blinden op den weg leiden ? Zullen zij niet beide in de gracht vallen ?

40 De discipel is niet boven zynen meester ; maar een iegelijk volmaakt [rfifcipef] zal zijn gelyk rijn meester.

41 En wat ziet gij den splinter

S\'GELIUM Hoofdst. 6, 7. die in uws broeders oog is, eu den balk die in uw eigen oog is, merkt gij niet ?

42 Of hoe kunt gij tot uwen broeder zeggen: broeder laat toe dat ik den splinter die in uw oog is, uitdoe; daar gij zelf den balk die in uw oog is, niet ziet ? Gij geveinsden, doet eerst den balk uit uw oog, en dan zult gij bezien, om den splinter uit te doen, die in uws broeders

43 Want het is geen goede boom, die kwade vrucht voortbrengt, noch geen kwade boom, die troede vrucht voortbrengt.

4t Want een iegelijke boom wordt uit zijne eigene vrucht gekend. Want men leest geen vijgen van doornen, noch men snijdt geen druif van bra-

45 De goede mensch brengt het goede voort uit den goeden schat zijns harten ; en de kwade mensch brengt het kwade voort uit den kwade i.ch.it zijns harten. Want uit den overvloed des harten spreekt 8;ijn mond.

46 En wat noemt gij mij Heer, Heer, en doet niet hetgeen ik

47 Een iegelgk, die tot mij komt, en myne woorden hoort, en dezelve doet ik zal u too-nen wien hij gelijk is.

48 Hij is gelyk een mensch die een huis bouwde, en groef, en verdiepte, en (eide het fondament op eene steenrots. Als nu de hooge vloed kwam, zoo sloeg de waterstroom tegen dat huis aan, en kondndat niet bewegen ; want het was op de steenrots gegrond.

49 Maar die zegehoord.cn niet gedaan zal hebben, is gelijk een mensch die zijn huis bouwde op de aarde zonder fondament; tegen hetwelk de waterstroom aansloeg, en het viel terstond, en de val van datzelve huis was groot.

quot;VT HOOFDSTUK 7.

1 J. 1 adat hy nu al zijne woorden voleindigd had ten aanhoore des volks, ging hij in te Kapernaüm.

2 En een dienstknecht van eenen zekeren Hoofdman over honderd, die hrm zeer waard was, krank zijnde lag op zijn sterven.

3 En van Jezus gehoord heb

ben -

Moofdst. 1. VAK 1

bende, rond hij tot hem de Ouderlingen der Joden, hem biddende dat h\\) wilde komen, en zijnen dienstknecht gezond maken.

4 Deze nu tot Jezus gekomen zijnde, baden hem ernstiglqk, zeggende: hij is waardig dat gij hem dat doet.

5 Want hij heeft ons volk lief, en heeft zelf ons de Synagoge gebouwd.

6 En Jezus ging met hen. En als hij nu niet ver van het huis was, zond de Hoofdman over honderd tot hem [«nip*] vrienden , en zeide tot hem : Heer ueem de moeite niet; want ik ben niet waardig dat gij onder mijn dak zoudt inkomen.

7 Daarom heb ik ook mij zeiven niet waardig geacht, om tot u te komen; maar zeg (fcrtj met een woord, en mijn knecht zal genezen worden.

8 Want ik ben ook een mensch onder de magt [oon nnrteren] gesteld, hebbende krijgsknechten onder mij ; en ik zeg tot dezen ; ga, en hij gaat, en tot den anderen : kom, en hij komt; en tot mijnen dienstknecht: doe dat, en hij doet

9 En Jezus dit hoorende, verwonderde zich zijner; en zich omkeerende, zeide tot de schare die hem volgde: ik zeg ulieden : ik heb zoo groot geloof zelfs in Israël niet gevonden.

10 En die gezonden waren, wedergekeerd zijnde inhethuis, vonden den krauken dienstknecht gezond.

?1 En het geschiedde op den volgenden (digi, dat h\\j ging naar eene stad genaamd Nain, en met hem gingen velen van zyne discipelen, en eene groote schare.

12 En als hij de poort der stad genaakte , zietdaar, een doode werd uitgedragen, [di*] een eeniggeborene zoon zijner moeder [wat], en zij («cm] weduwe ; en eene groote schare van de stad [trat] met haar.

13 En de Heer haar ziende, werd innerlijk met ontferming over haar bewogen, en zeide tot haar: ween niet.

14 En hij ging toe, en raakte de baar aan (de dragers nu ■tonden stil), en hij zeide: jon-gelifcg, ik zeg u: sta op.

15 En de doode zat overeinde.

ÜKAS. 73

en begon te Spreken ; en hij gaf hem zijne moeder.

16 En vrees beving hen allen, en zij verheerlijkten God, zeggende : een groot Profeet is onder ons opgestaan, en Gcd heeft zijn volk bezocht.

17 En dit gerucht van hem ging uit in geheel Judea, en in al het omliggende land.

18 de discipelen van Johannes boodschapten hem vau al deze dingen.

19 En Johannes zekere twee van zijne discipelen tot zich geroepen hebbende, zond hen tot Jezus, zeggende : zijt gjj degene die komen zoude, of verwachten wij eenen anderen ?

20 En als de mannen tot hem gekomen waren, zeiden zij: Johannes de Dooper heeft ons tot u afgezonden, zeggende: zijt gij die komen zoude, of verwachten wij eenen anderen ?

21 En in dezelfde ure genas hij er velen van ziekten, en kwalen, en booze geesten, en vele blinden gaf hij het gezigt.

22 En Jezus antwoordende zeide tot hen ; gaat henen, en boodschapt Johannes weder de dingen, die gij gezien cn gehoord hebt, (namelijk], dat de blinden worden ziende, de kreupelen wandelen, de melaat-schen gereinigd worden, de dooven hooren, de dooden opgewekt worden, den armen het Euangelium verkondigd wordt.

23 En zalig is hij, die aan mij niet zal geërgerd worden.

21 Als nu de boden van Johannes weggegaan waren, begon hij tot de scharen van Johannes te zeggen : wat zijt gij uitgegaan in de woestijn te aanschouwen ? Een riet dat van den wind ginds en weder bewogen wordt ?

25 Maar wat zijt gij uitgegaan te zien ? Eenen mensch met zachte kleederen bekleed ? Zie, die in heerluke kleeding en wellust zijn, die zijn in de koninklijke hoven.

26 Maar wat zijt gij uitgegaan te zien ? Een profeet^? Ja, ik zeg u : ook veel meer dan een Profeet.

27 Deze is het, van welken geschreven is: zie, ik zend mijnen Engel voor uw aangetigt, die uwen weg voor u henen bereiden zal.

28 Want ik zeg ulieden : onder die van vrouwen geboren zijn,

D 2 ia

7« HET EUAN

is niemand meerder Profeet dnn Johannes de Dooper; maar de minste in \'t Koningrijk Gods is meerder dan hg.

29 En al het volk [fcrm) hoo-rende, en dc tollenaars, die met den doop van Johannex gedoopt waren, regtvaardigden God.

30 Maar dc Farizeën en de Wetgeleerden hebben den raad Gods tegen zich zeiven verworpen, van hem niet gedoopt zijnde.

31 En de Heer zeide : by wien zal ik dan de nienschen van dit geslacht vergelijken? En wien zijn zij gelijk ?

32 Zij zijn gelijk de kinderen, die op de markt zitten, en elkander toeroepen en zeggen : wg hebben u op de fluit gespeeld, en crij hebt niet gedanst ; wij hebben u klaagliederen gezongen, en gij hebt niet geweend.

33 Want Johannes de Dooper is gekomen, noch brood etende, noch wijn drinkende, en gij zegt: hij heeft den duivel.

34 De Zoon des menschen is gekomen, etende en drinkende, en gij zegt; ziedaar een mensch, (rfir) een vraat en wijnzuiper [ü], een vriend van tollenaren en zondaren.

35 Doch de wypheid is geregt-vaardigd geworden van al hare kinderen.

36 En een der Farizeën bad hem, dat hij met hem at; en ingegaan zijnde in des Fari-zeërs huis zat hij aan.

37 En zie, eene vrouw in de stad, welke eene zondares was, verstaande dat hij in des Fari-zeërs huis aanzat, bragt eene alabasteren flosch met zalf.

38 En staande achter aan zijne voeten weenende, begon zij zijne voeten nat te m.-.ken met tranen, en zij droogde ze af met het haar van haar hoofd, en kuste zijne voeten, en zalfde ze met de zalf.

39 En de Farizeör, die hem genoodigd had, [zulfet] ziende, sprak bij zich zeiven, zeggende ; deze, indien hy een Profeet ware, zoude wel weten wat en hoedanige vrouw deze is, die hem aanraakt; want zg is eene zondares.

40 En Jezus antwoordende zeide tot hem ; Simon, ik heb u wat te zsggen. En hy sprak : Meester zeg het.

GEL1UM Hoofdst. 7. 6.

41 [Jezut zei Je] • een zeker schuldheer had twee schuldenaars ; de een was schuldig vijf honderd penningen, en de ander vijftig.

42 En als r.ij niet hadden om te betalen, schold hij het hun beiden kwiit. Zeg dan wie van deze zal hem meer liefhebben ?

43 En Simon antwoordende, zeide; ik acht dat hn het [«ij dien hij het meeste Kwijt gescholden heeft. En hij zeide tot hem : gy hebt regt geoordeeld.

4t En hy zich omkeerende naar de vrouw, zeide tot Simon : ziet gy deze vrouw ? Ik ben in uw huis gekomen ; water hebt gij niet tot mijne voeten gegeven; maar deze heeft myne voeten met tranen nat gemaakt, en met \'t haar haars hoofds afgedroogd.

45 Gij hebt my geenen kus ge-preven; maar deze, van dat zij ingekomen is heeft niet afgelaten mijne voeten te kussen.

46 Met olie hebt gij mijn hoofd niet gezalfd ; maar deze heeft mijne voeten met zalf gezalfd.

47 Daarom z ïg ik u: hare zonden zijn [haar] vergeven, die vele waren, want zij heeft veel liefgehad ; maar dien weinig vergeven wordt, die heeft weinig lief.

48 En hij zeide tot haar: uwe zonden zyn (u] vergeven.

49 En die mede aanzaten begonnen te zeggen by zich zeiven : wie is deze die ook de zonden vergeeft f

50 Maar hy zeide tot dn vrouw : uw geloof heeft u bs-houden; ga henen in vrede.

E HOOFDSTUK 8. n het geschiedde daarna, dat hy reisde van dc eene stad en vlek tot de andere, HOOFDSTUK 8. n het geschiedde daarna, dat hy reisde van dc eene stad en vlek tot de andere,

Eredikende en verkondigende et Euangelium van het Koningrijk Gods ; cn de twaalven [trnrfiij met hem,redikende en verkondigende et Euangelium van het Koningrijk Gods ; cn de twaalven [trnrfiij met hem,

2 En sommige vrouwen, die van booze geesten en krankheden cenezen waren, [nome-l\'Jlc] Maria, penoemd Magda-lena, van welke zeven duivelen uitgedaan waren,

3 En Johanra, de huisvrouw van Chnsas, den rentmeester van Herodes en Susanna, en

\'⁹ HET EUA

pekleecl, en Lleef in geen huis, maai in de graven.

28 En hij Jezus siende, en leer joepende, viel voor hem neder, en zeide met eene groote stem • wat heb ik met u [te dom,] Jezus gij Zoon van God den Allerhoogste ? Ik bid u dat pii mij uiet pijnigt. 20 Want hij had den onrei-non geest geboden dat hij van den inensch zoude uitvaren, want hij had hom menigen tijd oevangen gehad; en hij werd uift ketenen en met boeijen gebonden om bewaard te zijn. En hg verbrak de banden, en werd van den duivel gedreven in de woestijnen.

30 En Jezus vraagde hem, zeggende : welke is uw naam ? En hij zaide : Legio. Want vele duivelen waren in hem gevaren.

31 En zij baden hem, dat hij hun niet gebieden zoude in den afgrond henen te varen.

32 En aldaar was eene kudde van vele zwijnen weidende op den borg, en zij baden hem, dat hij hun wilde toelaten in dezelve te varen. En hij liet het hun toe.

33 En de duivelen uitvarende van den mensch, voeren in de zwijnen; en de kudde stortte van de steilte afin het meer, en versmoorde.

3t En die ze weidden ziende hetgeen geschied was, zijn ge-^v-ugt; en henen gaande boodschapten het in de stad, en op het land.

35 En zij gingen uit om te zien hetgeen geschied was, en kwamen tot Jezus, en vonden den mensch, van welken de duivelen uitgevaren waren, z-ttende aan de voeten van Jezus, gekleed en wel hg zijn verstand; en zij werden bevreesd.

36 En ook dia het gezien hadden verhaalden hun, hoe de bezetene was verlost geworden.

37 En de geheels menigte van het omliggende land der Gada-renen baden hem, dat hij van hen wegging, want rij waren met groote vrees bevangen. En hij in het schip gegaan zijnde keerde wederom.

38 En de man, van welken de duivelen uitgevaren waren, bad h^m dat hij inogt bij hem zijn. Maar Jezus liet hem van «ch gaan, zeggende

N^TGEUUM lloofdst. 8.

33 Keer weder naar uw huis, en vertel wat groote dingen u God gedaan heeft. En hg ging henen door de geheele stad, verkondigende wat groote dingen Jezus hem gedaan had.

40 En het geschiedde, als Jezus wederkeerde, dat hem de schare ontving, want zij waren allen hem verwachtende.

41 En zie, er kwam een man, wiens naam was Jairus, en hij was een Overste der Synagoge; en hg viel aan de voeten van Jezus, en bad hem dat hij in zijn huis wilde komen.

42 Want hij had eene eenige dochter van omtrent twaalf jaren , en deze lag op haar sterven. En als hij henenging, zoo verdrongen hem de scha-

43 En eene vrouw die twaalf jaren lang de vloed des bloeds gehad had, welke al haren leef-togt aan medicijnmeesters te koste gelegd had, en van niemand had kunneu genezen worden,

41 Van achteren tot hem komende raakte dïn zoom zijns kleeds aan; en terstond stelpte de vloed haars bloeds.

45 En Jezus zeide : wie is \'t die mg heeft aaageraakt ? En als zij het allen miszaakten, zeide Petrus en die met hem waren; Meester de scharen drukken en verdringen u, en zegt gij ; wie is *t die mij aangeraakt heeft?

46 En Jezus zeide: iemand heeft mij aangeraakt; want ik heb bekend, dat kracht jvan mij uitgegaan is.

47 De vrouw nu ziende dat zij niet verborgen was, kwam bevende, en voor hem neder-vallende verklaarde hem voor al het volk, om wat oorzaak zij hem aangeraakt had, en hoe zg terstond genezen was.

48 En hij zeide tot haar ■ dochter zijt welgemoed, uw geloof heeft u behouden; ga henen in vrede.

49 Als hij nog sprak, kwam er een van [M van den Oversten der Synagoge, zeggende tot hem : uwe dochter is gestorven; zijt len Meester niet moeijeljjk.

50 Maar Jezus [(fnt) hooren\' de antwoordde hem, zeggende: vrees niet, geloif alleenlijk, en zij zal behouden worden.

51 ED

Hoofdrt. 9. 10. VAN 1

het niet befrrepcn ; en rij Trees-den, van dat woord hum te rrapen.

46 En er rees eene overle*»-ging onder hen, namelijk wie van hen de meeste ware.

47 Maar Jezus ziende de over-legging hunner harten, nam een kindeken, en stelde dat bij ticb,

48 En tcide tot hen : roo wie dit kindeken ontvangen zal in mijnen naam, die ontvangt mij ; en too wie mij ontvangen zal, die ontvangt hem die mij gezonden heeft. Want die de minste onder u allen is, die zal groot zün.

49 En Johannes antwoordde en teide: Meester, wij hebben eenen gezien, die in uwen naam de duivelen uitwierp, en wij hebben het hem verboden, omdat hij [«] met ons niet volgt.

50 En Jezus zeide tot hem: verbiedt het niet. Want wie tegen ons niet is, die is voor ons.

51 En het geschiedde, als de dagen zijner opneming vervuld werden, zoo rigtte hij zijn aangezicht, om naar Jeruzalem te reizen.

52 En hg zond boden uit voor zijn aangezigt; en zij henengercisd zijnde, kwamen in een vlek der Samaritanen, om voor hem [herbfrp] te bereiden.

53 En zij ontvingen hem niet, omdat zyn aangezi^t was (nlgt;] reizende naar Jeruzalem.

54 Als nu zijne discipelen Jacobus en Johannes [dnlt;] zagen, zeiden zij : Heer wilt gij dat wj zeggen, dat vuur van den hemel nederdale, en deze verslinde, gelijk ook Elias gedaan heeft ?

55 Maar zich omkeerende bestrafte hij hen , en zeide : gij weet niet van hoedanigen geest g\'j *Üt.

56 Want de Zoon des men-pchen is niet gekomen om der menschen zielen te verderven, maar om te behouden. En zij gingen naar een ander vlek.

57 En het geschiedde op den weg als zij reisden, dat een tot hem zeide: Heer ik zal u volgen, waar gij ook henen gaat.

58 En Jezus zeide tot hem: de vossen hebben holen, en de

UKAS. 81

vogelen das hemels nesten; maar de Zoon des menschen heeft niet, waar hij het hoofd nederlegge.

59 En hij zeide tot eenen anderen : Volg mjj. Doch hij zeide : Heer, laat mü toe , dat ik henen ga, en eerst mijnen vader begrave.

CO Maar Jezus zeide tot hem • Laat de dooden hunne dooden begraven; doch güt ga henen en verkondig het Koningrijk Gods.

61 En ook een ander zeide: Heer, ik zal u volgen; maar laat mij eerst toe, dat ik afscheid neem van degenen die in mijn huis zijn.

62 En Jezus zeide tot hem: niemand die zijne hand aan den ploeg slaat, en ziet naar \'t geen achter is, is bekwaam tot het Koningrijk Gods.

E HOOFDSTUK 10. n na dezen stelde de Heer nog andere zeventig, eu zond hen henen voor zijn aan-gezigt twee en twee, in iedere stad en plaats, waar hij komen zoude. HOOFDSTUK 10. n na dezen stelde de Heer nog andere zeventig, eu zond hen henen voor zijn aan-gezigt twee en twee, in iedere stad en plaats, waar hij komen zoude.

2 Hij zeide dan tot hen ; de oogst is wel groot, maar de arbeiders zijn weinige ; daarom bidt den Heer des oogstes, dal hij arbeiders in zijnen oogst

3 Gaat henen ; zie, ik zend u als lammeren in \'t midden der wolven.

4 Draagt geenen buidel noch male, noch schoenen ; en groet niemand op den weg.

5 En in wat huis gij zult ingaan , zegt eerst • vrede («jj dezen huize.

6 En indien aldaar een zoon des vredes is, zoo zal uw vrede op hem rusten; maar indien niet, zoo zal [uu- rrcdr) tot u wederkeeren.

7 En blijft in datzelve huis, etende en drinkende hetgeen van hen [voorgezel irordlj. Want de arbeider is zijn loon waardig ; gaat niet over van [\'/ eenr hui»! in [\'t nnrfcre] huis.

8 En in welke stad gy zult ingaan\', en zij u ontvangen\', eet hetgeen ulieden voorgezet wordt,

9 En geneest de kranken die daar in zijn, en zegt tot hen -. het Koningrijk Gods in nnbjj u gekomen,

D 5 10 Maar

83 HET EU AI

10 Maar in wat stad pij 2ult in?aan, en tij u niet ontvangen, uitgaande op hunne straten, zoo zept

11 Ook het «tof, dat uit uwe ntad nan ons kleeft, schudden wij af op ulicden ; nofftanR zoo weet dit, dat het Koningrijk Gods nabij u gekomen is.

12 En ik zeg u, dat het [d»«i fin) Sodom verdra^elijkor wezen zal ia dien dag dan dezelve stad.

13 Wep u Chorazin, wee u Bethsaïda; want zoo in Tyrus en Sidon de krachten geschied waren, die in u geschied zijn, zij zouden eertijds in zak en asch zittende zich bekeerd hebben.

li Doch het zal Tyrus cn Si-don verdrajrelijker zijn in \'t oordeel, dan ulieden.

15 En Rij Kapernaüni, die tot den hemel toe verhoogd zijt, gg zult tot de hel toe neder-!?estooten worden.

16 Wie u hoort die hoort mij ; en wie u verwerpt die verwerpt mij ; en wie mij verwerpt, die verwerpt dengenen die mij gezonden heeft.

17 En de zeventi-ren zijn wedergekeerd met blijdschap, zeg-Ken:le ; lieer, ook de duivelen zyn ons onderworpen in

18 En hij zeide tot hen: ik zag den satan, als een bliksem, uit den hemel vallen.

19 Zie ik geef u de magt om op slangen en schorpioenen te treden, en over alle kracht des vijands; en geen ding zal ii eenigzins beschadigen.

20 Doch verblijdt u daarin niet, dat de geesten u onderworpen zijn ; maar vcrblydt u veel meer dat uwe namen treschreven zijn in de hemelen.

21 Te dier ure verheugde zich Jezus in den geest, en zeide : Ik dank u Vader, Heer des hemels en der aarde, dat gij deze dingen voor de wijzen en verstandipen verborgen hebt, en hebt dezelve den kinderkens geopenbaard; ja Vader, want alzoo is geweest het welbehagen voor u.

22 Alle dingen zijn mij van mijnen Vader overgegeven ; en niemand weet wie de Zoon is, dan de Vader; en wie de Vader is, dan de Zoon, en dien rGELIUM Hoofdst. 10.

het de Zoon zal willen openbaren.

23 En zich keerende naar de discipelen, zeide hij (lt;olt; ftrn] alleen zalig zijn de oogen, die zien hetgeen gg ziet.

2i Want ik zeg u, dat vele Profeten en Koningen hebben begeerd te zien \'t geen gij ziet, en hebben *t niet gezien, en te hooren \'t peen gij hoort, en hebben \'t niet gehoord. 25 En zie, een zeker Wetgeleerde stond op, hem verzoekende, en zepgende; Meester wat doende zal ik het eeuwige leven beërven ?

2G En hij zeide tot hem - wat is in de wet geschreven ? Hoe leest gij ?

27 En hij antwoordende zeide : ?ij zult den Heer uwen God liefhebben uit geheel uw hart, cn uit geheel uwe ziel, cn uit geheel uwe kracht, en uit geheel uw verstand; en uwen naasten als n zeiven.

28 En hij zeide tot hem, gy hebt regt peantwoord ; doe dat, en gij zult leven.

29 Maar hij willende zichzel-vcn regtvaardigen, zeide tot Jezus en wie is mijn naaste ?

30 En Jezus antwoordende zeide - een zeker mensch kwam af van Jeruzalem naar Jericho, en viel onder de moordenaars, welke hem ook uitgetogen, en daartoe (rtenre] slagen gegeven hebbende, gingen henen, en lieten [fccm] half dood lig-pen.

31 En bij peval kwam een zeker Priester denzelfden weg af, en hem ziende Rinp hy tegenover [Aeml voorbij.

32 En desgelijks ook een Leviet , als hij was bij die plaats, kwam en hij zag [hem], en ging tegenover [hrm] voorbij.

33 Maar een zeker Samaritaan reizende kwam omtrent hom; en hem ziende werd hij met innerlijke ontferming bewogen.

31 Én hij tot [hem] gaande verbond zgne wonden, pieten-de daar in olie en wijn; en hem heffende op zijn eigen beest, voerde hem in de her-berp, en verzorgde hem. 35 En des anderen daags weggaande langde hij twee penningen uit, en paf ze den waard, en zeide tot hem-draap zorg voor hem; en zoo wat

Hoofdat. 10, 11. VAN I

wat gij meer (oan fcem) te koste zult legden, dat cal ik u wedergeven, als ik weder kom.

36 Wie dan van deie drie dunkt u de naaste geweest te zijn desgenen die onder de moordenaars gevallen was ?

37 En hij zeide: die barmhartigheid aan hem gedaan heeft. Zoo zeide dan Jezus tot hem : ga henen en doe gij desgelijks.

38 En het geschiedde, als zij reisden, dat hij kwam in een vlek; cn eenc zekere vrouw met name Martha ontving hem in haar huis.

39 En deze had eene zuster, genaamd Maria, welke ook zittende aan de voeten van Jezus zijn woord hoorde.

40 Doch Martha was zeer bezig met veel dienens, en daar bij komende, zeide: Heer, trekt gij u dat niet aan, dat mijne zuster mij alleen laat dienen ? Zeg dan haar, dat zij mij helpe.

41 En Jezus antwoordende zeide tot haar: Martha, Martha, gij bekommert en ontrust u over vele dingen ;

42 Maar ëén ding is noodig; doch Maria heeft het goede deel uitgekozen, hetwelk van haar niet zal weggenomen worden.

E HOOFDSTUK 11. n het geschiedde, toen hij in eene zekere plaats was biddende, als hij ophield, dat een van z^ne discipelen tot hem zeide: Heer leer ons bidden, gelijk ook Johannes zijne discipelen geleerd heeft. HOOFDSTUK 11. n het geschiedde, toen hij in eene zekere plaats was biddende, als hij ophield, dat een van z^ne discipelen tot hem zeide: Heer leer ons bidden, gelijk ook Johannes zijne discipelen geleerd heeft.

2 En hy zeide tot hen : wanneer gij bidt, zoo zegt: Onze Vader, die in de heme\'en

uw naam worde geheiligd; uw Koningrijk kome; uw wil geschiede, gelijk in den hemel, [ntzoo] ook op de aarde;

3 Geef ons eiken dag ons da-gelijksch brood ;

4 En vergeef ons onze zonden ; want ook wij vergeven eenen iegelijk die ons schuldig is. En leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van den boozen.

5 En hü zeide tot hen : wie van u zal eenen vriend hebben, en cal te middernacht tot hem gaan, en tot hem zeggen : vriend leen mij drie brooden ,

UKAS. 83

6 Overmits m|jn vriend van de reis tot my gekomen is, en ik heb niet dat ik hem voorzette;

7 En dat die van binnen antwoordende zoude zeggen : doe mij geene moeite aan, de deur is nu gesloten, en mijne kinderen zijn met mij in de slaapkamer ; ik kan niet opstaan, om u te geven.

8 Ik zeg ulieden : hoewel hy niet zoude opstaan en hem geven, omdat hij zijn vriend is, nogtansom zijner onbeschaamdheid wil zal hij opstaan, en hem geven zoo veel als hü er behoeft.

9 En ik zeg ulieden : bidt, en u zal gegeven worden; zoekt, en gij zult vinden ; klopt, eu u zal opengedaan worden.

10 Want een iegelijk die bidt, die ontvangt; en die klopt, dien zal opengedaan worden.

11 En wat vader onder u, dien de zoon om brood bidt, zal hem eenen steen geven ? Of ook om eenen visch, zal hem voor eenen visch eene slang geven ?

12 Of zoo hü ook om een ei zoude bidden, zal hij hem eenen schorpioen geven ?

13 Indien dan gij die boos zijt, weet uwen kinderen goede gaven te geven, hoe veel te meer zal de hemelsche Vader den Heiligen Geest geven dengenen die hem bidden ?

14 En hij wierp eenen duivel uit, en die was stom. En het geschiedde, als de duivel uitgevaren was, dat de stomme sprak, en d^ scharen verwonderden zich.

15 Maar sommigen van hen zeiden : hij werpt dc duivelen uit door Beëlzebul den Oversten der duivelen.

16 En anderen (Arm] verzoekende, begeerden van hem een teeken uit den hemel.

17 Maar hü kennende hunne gedachten, zeide tot hen : een ieder Koningrijk dat tegen zich zeiven verdeeld is, wordt verwoest ; en een huis tegen zich zeiven [verderld xnnde], valt.

18 Indien nu ook dc satan tegen zich zeiven verdeeld is, hoe zal zijn riik bestaan t Dewijl gij zegt, dat ik door Beëlzebul de duivelen uitwerp.

19 En indien ik door Beëlzebul de duivelen uitwerp.

84 HET EUA;

door wien werpen ze uwe zonen uit ? Daarom zullen deze uwe regters zijn.

20 Maar indien ik door den vinger Gods de duivelen uitwerp, zoo is dan het Koningrijk Gods tot u gekomen.

21 Wanneer een sterke gewapende zijn hof bewaart, zoo is (nt] wat hij heeft in vrede.

22 Maar als een daarover komt, die sterker is dan hij, en hem overwint, die neemt zgnc gohecle wapenrusting, daar hij op vertrouwde, en deelt zijnen roof uit.

23 Wie met mij niet is, die is_ tegen mij; en wie met mij niet vergadert, die verstrooit.

21 Wanneer de onreine geest van den mensch ui tire varen is, zoo gaat hij door dorre plaatsen, zoekende rust; en die niet vindende, zegt hij : ik zal wederkeeren in mijn huis waar ik uitgevaren ben.

25 En komende vindt hij het [met bexrmen] gekeerd en versierd.

26 Dan gaat hij henen, en neemt met zich zeven andere geesten, boozer dan hij zelf is; en ingegaan zijnde wonen zij aldaar ; en het laatste van dien mensch wordt erger dan het eerste.

27 Eu het geschiedde, als hij deze dingen sprak, dat eene zekere vrouw de stem verheffende uit de schare, tot hem zeide; zalig is de buik die u gedragen heeft, en de borsten, die gij hebt gezogen.

28 Maar hij zeide; ja zalig zijn degenen die het woord Gods hooren, en datzelve bewaren.

2*J En als de scharen digt bijeen vergaderden, begon hij te zeggen; dit is een boos geslacht; het verzoekt een tee-ken, en hun zal geen teeken gegeven worden , dan het teeken van Jonas den Profeet.

30 Want gelijk Jonas den Ni-neviten een toeken geweest is, alzoo zal ook de Zoon des men-schen zijn dit geslacht.

31 De Koningin van het Zuiden zal opstaan in het oordeel met de mannen van dit geslacht, en zal hen veroordce-len ; want zy is gekomen van de einden der aarde, om te hooren de wijsheid Salomons ; en zie, meer dan Salomon is hier.

•JGELIUM Hoofdst. 11*

32 De mannen van Nineve zullen opstaan in \'t oordeel met dit geslacht, en zullen hetzelve yeroordeelen ; want zij hebben zich bekeerd op de prediking van Jonas; en zie, meer dan Jonas is hier.

33 En niemand die eene kaars ontsteekt, zet [die] in het verborgene, noch onder eene korenmaat ; maar op eenen kandelaar, opdat degenen die inkomen het licht zien mogen.

34\' De kaars des ligchaams is het oog. Wanneer dan uw oog eenvoudig is, zoo is ook uw geheele ligchaam verlicht; maar zoo het boos is, zoo is ook uw IgeheeU] ligchaam duister.

35 Ziet dan toe, dat niet het licht , hetwelk in u is, duisternis zij.

30 Indien dan uw ligchaam geheel verlicht is, niet hebbende eecig deel dat duister is, zoo zal het geheel verlicht zijn, gelijk wanneer de kaars met het schijnsel u verlicht.\'

37 Als hij nu [■/!(] sprak, bad hem een zeker Farizeër, dat hij bij hem het middagmaal wilde eten ; en ingegaan zijnde zat hij aan.

38 En de Farizeër [dnt] ziende verwonderde zich, dat hy niet eerst voor het middagmaal zich gewasschen had.

39 Eu de Heer zeide tot hem: nu gij Farizeën, gy reinigt het buitenste des drinkbekers en des schotels, maar het binnenste van u is vol van roof en boosheid.

40 Gij onverstandigen, die het buitenste heeft gemaakt, heeft hij ook niet het binnenste gemaakt?

41 Doch geeft tot aalmoezen \'t geen er in is; en zie, alles

42 Maar wee u Farizeën, want gij vertient munt en ruit, en alle moeskruid, en gij gaat voorbij het oordeel en de liefde Gods. Dit moest men doen, en het acdere niet na-

43 Wee u Farizeën, want gij bemint het voorgestoelte in de Synagogen, en de begroetingen op de markten.

4t Wee u gij Schriftgeleerden en Farizeën, gij geveinsden ; want gij zijt gelijk de graven die niet openbaar zijn; en de menschen die

dw-

Hoofdst. 11, 12. VAN 1

danrovcr wandelen weten het niet.

45 En een van de Wetgeleerden antwoordende reide tot hem: Meester, als pij deze dingen ietrt, zoo doet gij ook ons smaadheid aan.

46 Doch hij reide: wee ook u quot;Wetgeleerden, want pij belast de menschen met lasten rwaar om te dragen ; en zeiven raakt gij die lasten niet aan met eenen van uwe vingeren.

47 Wee u, want pij bouwt de graven der Profeten ; en uwe vaders hebben dezelve gedood.

48 Zoo getuigt pij dan dat pij mede behagen hebt aan de werken uwer vaderen; want rij hebben hen gedood, en gij bouwt hunne graven.

49 Daarom ook de wijsheid Gods rept: ik ral Profeten en Apostelen tot hen renden, en van die rullen rij [«ommi^n) dooden, en [lt;ommilt;;ra] rullen rij uitjagen ;

50 Opdat van dit geslacht af-peëischt worde het bloed van al de Profeten, dat vergoten is van de prondlegging der wereld af;

51 Van het bloed van Abel tot het bloed van Zacharia, die gedood is tusschen het altaar en het Huis [Gorfi]; ja ik reg u: het zal afgeëischt worden van dit peslacht.

52 Wee u pij Wetpeleerden, want gij hebt den sleutel der kennis weggenomen; gij zelve rijt niet ingegaan, en die ingingen hebt gij verhinderd.

53 En als hij dere dingen tot hen reide, begonnen de Schrift-peleerden en Farireën hard aan te houden, en hem van vele dinpen te doen spreken;

54 Hem lagen leggende, en roekende iets uit zijnen mond te bejagen, opdat rij hem beschuldigen mogten.

D HOOFDSTUK 12. aar en tusschen als \\ele duizenden der scharen bijeen vergaderd waren, roodat rij elkander vertraden, begon hij te zeggen tot rijne discipelen : vooreerst wacht u relven voor den ruurdeesem der Farireën , welke is geveinsdheid. HOOFDSTUK 12. aar en tusschen als \\ele duizenden der scharen bijeen vergaderd waren, roodat rij elkander vertraden, begon hij te zeggen tot rijne discipelen : vooreerst wacht u relven voor den ruurdeesem der Farireën , welke is geveinsdheid.

3 En er is niets bedekt, dat niet ral ontdekt worden; en verborgen, dat niet zal geweten worden,

iUKAS. 85

3 Daarom al wat gij in duisternis gezegd hebt, zal in het licht gehoord worden ; Cn wat gy in het oor gesproken^hebt, in de binnenkamers, zal op de daken gepredikt worden. •4 En ik reg u mijnen vrienden, vreest u niet voor degenen die het ligchaam dooden , en daarna niet meer kunnen doen.

5 Maar ik zal u toonen wien gij vreezen zult: vreest dien, die nadat hy gedood heeft, [oofc] magt heeft in de hel te werpen; ja ik zeg u: vreest dien.

6 Worden niet vijf muschjes verkocht voor twee penningen ? En niet één van die is voor God vergeten.

7 Ja ook de haren uwshoofds rijn alle geteld. Vreest dan met; gij gaat vele muschjes te boven.

8 En ik zeg u: een iegelijk die mij belijden zal voor de menschen, dien zal ook de Zoon des menschen belijden voor de Engelen Gods.

9 Maar wie mij verloochenen zal voor de menschen, die zal verloochend worden voor de Engelen Gods.

10 En een iegelijk die [eentj/J woord spreken zal tegen den Zoon des menschen, het zaJ hem vergeven worden ; maar wie tegen den Heiligen Geest gelasterd zal hebben, dien zal het niet vergeven worden.

11 En wanneer zy u henen brengen zullen in de Synagogen, en [M] de Overheden en de Magten, zoo zijt niet bezorgd hoe of ir.it gij tot verantwoording zeggen, of wat gij spreken zult.

12 Want de Heilige Geest zal u in dezelve ure loeren hetgeen [jij) spreken moet.

13 En een uit de schare zeide tot hem ; Meester, zeg mijnen broeder, dat hij met mij de erfenis deele.

14 Maar hy zeide tot hem : mensch, wie heeft mij tot een repter of scheidsman over ulie-den gesteld?

15 En hy reide tot hen : ziet toe en wacht u van de gierigheid ; want het is niet in den overvloed [gelegen], dat iemand leeft uit zijne goede-

16 En hij zeide tot hen eene

Jgt;7 (re-

se Hur eua

{elgkcnis, en up rale: eens rijen tnenschen land had wel gedragen ;elgkcnis, en up rale: eens rijen tnenschen land had wel gedragen ;

17 En hij overleide bg zich relven, ictfpende: wat zal ik doen ? Want ik heb niet, waarin ik mijne vruchten zal verzamelen.

18 En_ hij reide: dit zal ik doen ; ik zal myne schuren afbreken, en prootere bouwen, en zal aldaar verzamelen al dit mijn gewas en deze mijne goederen ;

19 En ik zal tot mijne ziel zeggen: ziel, gij hebt vele goederen, die opgelegd zijn voor vele jaren; neem rust, ^et, drink, zijt vrolijk.

20 Maar God zeide tot hem : gy dw.ias, in dezen nacht zal men uwe ziel van u afeischen, en hetgeen gij bereidt hebt, wiens zal het zijn ?

21 AIzoo (it het mrt di^n], die zich selven schatten vergadert, en niet rijk is in God.

22 En hij zeide tot zijne discipelen : daarom zeg ik u, zyt niet bezorgd voor uw leven, wat gij eten zult; noch voor het ligchaam, waarmede gij u kleeden zult.

23 Het leven is meer dan \'t voedsel, en het ligchaam dan de kleeding.

21 Aanmerkt de raven, dat zü niet zaaijen, noch maai-jen, welke geene spijskamer noch schuur hebben, en God voedt dezelve; hoe veel gaat gij de vogelen te boven ?

25 Wie toch van u kan met bezorgd te zijn ééne el tot zijne lengte toedoen ?

26 Indien gij dan ook het minste niet kunt, wat zijt gij voor de andere dingen bezorgd ?

27 Aanmerkt de leliën, hoe zij wassen. Zg arbeiden niet, noch spinnen niet; en ik zeg u : ook Salomon in al zijne heerlijkheid is niet bekleed geweest als een van deze.

28 Indien nu God het gras, dat heden op het veld is, en morgen in den oven geworpen wordt, alzoo bekleedt, hoe veel meer u gg kleingeloo-▼igen ?

29 En gylieden, vraagt niet wat gij eten, of wat gü drinken ruit; cn weest niet wankelmoedig.

SGELIUM Hoofdst. 12.

30 Want al dere dingen roeken de volkeren der wereld; maar uw Vader weet, dat gü deze dingen behoeft.

31 Maar roekt het Koningrijk Gods, en al deze dingen zullen u toegeworpen worden.

32 Vreest niet, gij klein kuddeken, want het is uws Vaders |welbehagen, ulieden het Koningrijk te geven.

33 Verkoopt hetgeen tfij hebt, en geeft aalmoes. Maakt u zeiven buidels die niet ver-ouden, eenen schat die niet afneemt, in de hemelen, waar de dief niet bijkomt, noch de mot verderft.

31 Want waar uw schat is, aldaar zal ook uw hart rijn.

35 Laat uwe lendenen omgord rijn, en de knarsen! brandende.

36 En zijt gij den menschen gelijk, die op hunnen heer wachten, wanneer hij wederkomen zal van de bruiloft, opdat als hij komt en klopt, zy hem terstond mogen opendoen.

37 Zalig rijn die dienstknechten, welke de heer als hij komt zal wakende vinden; voorwaar ik reg u, dat hij zich zal omgorden, en zal hen doen aanzitten, en bijkomende ral hij hen dienen.

38 En zoo hij komt in de tweede [nncW]wake, en komt in de derde wake, en vindt hen alzoo, zalig zijn dezelve dienstknechten.

39 Maar weet dit, dat indien dc heer des huizes geweten had in welk uur de dief zoude komen, hij zoude gewaakt hebben, en zoude zijn huis niet hebben laten doorgraven.

40 Gij dan zijt ook bereid; want in welk uur gij het niet meent, zal de Zoon des menschen komen.

41 En Petrus zeide tot hem : Heer, zegt gy deze gelijkenia tot ons, of ook tot allen ?

42 En de Heer reide : wie is dan dc getrouwe en voorrigti-ge huisbezorger, dien de heer over zijne dienstboden zal zetten, om [fcun] ter regter tyd het bescheidene deel spijs te geven ?

43 Zalig is de dienstknecht, welken ryn heer, als hy komt, ral vinden alzoo doende.

41 Waar-

Hoofdat. 12. 13. VAN I

4i Waarlijk ik zeg ulieden, dat hy hem over al lijne goederen ectten «al.

45 Maar indien deze dienstknecht in tijn hart zoude zeggen mijn heer vertoeft te komen, en zoude beginnen de knechten en de dienstmaagden te slaan, rn te eten en te drinken, en dronken te worden;

40 Zoo zal dc heer deszel-ven dienstknechts komen ten dage, in welken hij hem niet verwacht, en ter ure die hij niet weet, en zal hem afscheiden , en zal zijn deel zetten met de ontrouwen.

47 En die dienstknecht welke

Eeweten heeft den wil zijns eeren, en [ztc/i] niet bereidt, noch naar zijnen wil gedaan heeft, die zal met vele [»In-eweten heeft den wil zijns eeren, en [ztc/i] niet bereidt, noch naar zijnen wil gedaan heeft, die zal met vele [»In-gen] geslagen worden.

48 Maar die [Jentelven] niet geweten heeft, en gedaan heeft [dinj/m] die slagen waardig zijn, die zal met weinige [tlngen] gesla?en worden. En een iegelijk wicn veel gejreven is, van dien zal veel geëischt worden; en wicn men veel vertrouwd heeft, van dien zal men overvloediger eisehen.

49 Ik ben gekomen om vuur op de aarde te werpen ; en wat wil ik indien het alreeds ontftoken is ?

50 Maar ik moet met eenen doop gedoopt worden; en hoe word ik geperst, totdat het volbrngt zij ?

51 Meent gij dat ik gekomen ben om vrede te geven op de aarde ? Neen, zeg ik u, maar veeleer verdeeldheid.

52 Want van nu aan zullen er vijf in een huis verdeeld zijn, drie tegen twee, en twee tegen drie.

53 De vader zal tegen lt;Ien zoon verdeeld zijn, en de zoon tejcen den vader; de moeder tegen de dochter, en de dochter to;;en de moeder; de Bchoonmoeder teffen hare schoondochter, en de schoondochter tegen hare schoonmoeder.

51 En hy zeidc ook tot de scharen; wanneer gij eene wolk ziet opgaan van \'t westen, terstond zegt gijlieden : er komt regen ; en \'t geschiedt alzoo.

rUKAS. 87

55 En wanneer gi] den zuidenwind waaien, zoo zegt gü • er zal hitte zijn ; en het geschiedt.

56 Gij geveinsden, het aanschijn der aarde en des hemels weet gij te beproeven; en hoe beproefd gij dezen tijd niet?

57 En waarom oordeelt gij ook van uzelven niet hetgeen regt is ?

58 Want als gij henen gaat met uwe wederparty voor de Overheid, zoo doet naarstigheid op den weg om van hem verlost te worden, opdat hij misschien u niet voor den Beg-ter trekkc, en de Regter u den gerechtsdienaar overlevere, en de geregtsdieoaar u in de gevangenis werpp.

59 Ik zeg u, gy zult van daar geenszins uitgaan, totdat gy ook het laatste penningaken betaald zult hebben.

E HOOFDSTUK 13. n cr waren te dier zelf-der tijd eenigen tegenwoordig, die hem boodschapten van de Galileërs, welker bloed Pilatus met hunne offeranden gemengd had. HOOFDSTUK 13. n cr waren te dier zelf-der tijd eenigen tegenwoordig, die hem boodschapten van de Galileërs, welker bloed Pilatus met hunne offeranden gemengd had.

2 En Jezus antwoordde, cn zeide tot hen: meent gij dat deze Galileërs zondaars zyn geweest boven al de Galileërs, omdat zij zulks geleden heb-

3 Ik zeg u : neen zij ; maar indien gij u niet bekeert, zoo zi^t gij allen desgelijks vergaan.

4 Of die achttien, op welke de toren in Siloam viel, en doodde hen; meent gy dat deze schuldenaars zijn geweest boven alle menschen die in Jeruzalem wonen ?

5 Ik zeg u; neen zij ; maar indien gij u niet bekeert, zoo zult gij allen insgelijks vergaan.

6 En hij zeide deze gelijkenis : een zeker [mnn] had eenen vijgeboom geplant in zijnen wijngaard ; cn hij kwam en zocht vrucht daarop, en vond ze niet.

7 En hij zeide tot den wijngaardenier: zie, ik kom nu drie jaren zoekende vrucht op dezen vijgeboom, cn vind ze niet; houw hem uit, waartoe beslaat hij ook onnuttiglyk de aarde ?

8 En

83 HET EÜA:

8 En hü antwoordende zelde tot hem: heer laat hem ook Inoj] dit jaar totdat ik om Uem pe^raven en mest gelegd zal hebben;

9 En indien hij vrucht zal voortbrengen, [Jnnlt; hem ilaan] ; maar indien niet, zoo zult gij hem namnals uithouwen.

10 En bij leerde op den Sabbat m eone der Synagogen.

11 En zie, er was eene vrouw, die eenen geest der krankheid ac httien jaren lang gehad had ; en zij was te zamen gebogen, on konde zich ganschelijk niet opristen.

12 En Jezus haar ziende riep haar tot zich, en zeide tot haar: vrouw, gy zijt verlost van uwe krankheid.

13 En hij leide de handen op haar, en zij werd terstond weder regt, en verheerlijkte God.

1-4 En de Overste der Synagoge , kwalijk nemende dat Jezus op den Sabbat genezen had, antwoordde en zeide tot de «charc: er zijn zes dagen, in welke men moet werken ; komt dan in dezelve, en laat u genezen , en niet op den dag des Sabbats.

15 De Heer dan antwoordde hem en zeide: gij peveinsde, maakt niet een iegelijk van u op den Sabbat zijnen os of ezel van de kribbe los, en leidt [Arm] henen om te doen drinken ?

16 En deze, die eene dochter Abrahams is, welke de satan, zie, nu achttien jaren gebonden had, moest die niet losgemaakt worden van dezen band, op den dag des Sabbats ?

17 En als hü dit zeide, werden zij allen beschaamd die zich tegen hem stelden ; en al de schare verblijdde zich over al de heerlijke dingen, die van hom geschiedden.

18 En hy zeide: wicn is het Koningrijk Gods gelijk ? en waarbij zal ik hetzelve vergelijken ?

19 Het Is gelijk een mostaardzaad, hetwelk een mensch genomen en in zijnen hof geworpen heeft; en het wies op, en werd tot eenen groo-ten boom, en de vogelen des hemels nestelen in zyne takken.

20 En hü zeide wederom.

IGELIUM Hoofdst. 13.

waarby zal ik het Koningrijk Gods vergelijken ?

31 Het is gelijk een zaur-deesem, hetwelk eene vrouw nam, en verborg in drie maten meels, totdat het geheel gezuurd was.

22 En hij reisde van de eene stad cn vlek tot de andere, leerende, en rigtende [lijne] reis naar Jeruzalem.

23 En er zeide een tot hem Heer, zijn er ook weini-ren die zalig worden ? En hü zeide tot hen:

2t Strijdt om in te gaan door de enge poort; want velen (zeg ik u) zullen zoeken in te gaan, en zullen niet kun-

25 [Namrlijk] nadat de heer des huizes zal opgestaan zijn, cn de deur zal gesloten hebben ; en gij zult beginnen buiten te staan, en aan de deur te kloppen, zeggende; heer, heer, doe ons open. En hü zal antwoorden en tot u zeggen : ik ken u niet, van waar gij züt.

26 Alsdan zult gij beginnen te zeggen wij hebben in uwe tegenwoordigheid gegeten en gedronken, en gij hebt in onze straten geleerd.

27 En hij zal zeggen : ik zeg u, ik ken u niet van waar gij zijt; wijkt van mij af alle gij werkers der ongeregtigheid.

23 Aldaar zal zijn weening en knersing der tanden, wanneer gij zult zien Abiaham, cn Izaak, en Jakob, en nl de Profeten in het Koningrijk Gods, maar ulieden buiten uitgeworpen.

23 En daar zullen er komen van Oosten en Westen, en van Noorden en Zuiden, cn zullen aanzitten in het Koningrijk Gods.

30 En zie, er zijn laatsten, die de eersten zullen zijn ; en ei zijn eersten , die de laatsten zullen zyn.

31 Te dien zelfden dage kwamen er eenige Farizeën, zeggende tot hem; ga weg, en vertrek van hier; want Herodes wil u dooden

32 En hij zeide tot hen : gaat henen, en zegt dien vos: zie, ik werp duivelen uit, en maak gezond, heden en morgen ; en ten derden [dojr] word ik voleindigd.

33 Doch

Hoofdst. 13, 14. VAN ]

33 Doch ik moet heden en morgen, en den volgenden [dag] reizen; want het gebeurt niet, dat een Profeet gedood wordt buiten Jeruzalem.

34 Jeruzalem, Jeruzalem, gü die de Profeten doodt, en stee-nigt die tot u gezonden zjjn, hoe menigmaal heb ik uwe kinderen willen bijeen vergaderen, gelykerwijs eene hen hare kiekens onder de vleugelen [wr-gadtrt], en gijlieden hebt niet gewild.

35 Zie, uw huis wordt ulie-den woest gelaten. En voorwaar ik zeg u, dat gij mij niet zult zien, totdat [de tijd] zal gekomen zijn, als gjj zult zeggen : gezegend [»»J hij die komt in den naam des Heeren.

E HOOFDSTUK 11. n \'t geschiedde, als hij gekomen was in \'t huis van eenen der Oversten der Parizeen, op den Sabbat, om brood te eten, dat zij hem waarnamen. HOOFDSTUK 11. n \'t geschiedde, als hij gekomen was in \'t huis van eenen der Oversten der Parizeen, op den Sabbat, om brood te eten, dat zij hem waarnamen.

2 En zie. er was een zeker waterzuchtig mensch voor hein.

3 En Jezus antwoordende zcide tot de \'Wetgeleerden en Parizeen, en sprak : is \'t ook geoorloofd op den Sabbat gezond te maken ?

4 Maar zij zwegen stil. En hij nam [fc«n], en genas hem, en liet [A«n] gaan.

5 En hij hun antwoordende zeide: wiens ezel of os van ulieden zal in eenen put vallen, en die hem niet terstond zal uittrekken op den dag des Sabbats ?

6 En zij konden hem daarop niet weder antwoorden.

7 En hy zeide tot de genoo-digden eene gelijkenis, aanmerkende hoe zg de vooraan-zittingen verkozen ; zeggende tot hen:

8 Wanneer gij van iemand ter bruiloft genoodigd zult zijn, zoo zet u niet in de eerste zitplaats, opdat niet misschien een waardiger dan gij, van hem genoodigd zij ;

9 En hg komende, die u en hem genoodigd heeft, tot u zegge : geef dezen plaats; en gii alsdan zoudt beginnen met schaamte de laatste plaats te houden.

10 Maar wanneer gij genoo-iüKAS. 89

digd zult zijn, ga henen, en zet u in de laatste plaats, opdat, wanneer hij komt die u genoodigd heeft, hij tot u zegge: vriend, ga hooger op. Alsdan zal het u eere zijn voor degenen die met u aanzitten.

11 Want een iegelijk, die zich zeiven verhoogt, zal vernederd worden, en die zich zeiven vernedert, zal verhoogd worden.

12 En hg zéide ook tot dengenen die hem genoodigd had . wanneer gij een middagmaal of avondmaal zult houden, zoo roep niet uwe vrienden, noch uwe broeders, noch uwe magen, noch [««•lt;) rijke geburen; opdat ook dezelve u niet teeeni-ger tijd weder noodigen, en u vergelding geschiede.

13 Maar wanneer gij eenen maaltijd zult houden, zoo noo-dig armen, verminkten, kreupelen, blinden ;

14 En gij zult zalig zijn, omdat zij met \'hebben om u te vergelden; want het zal u ver-goldenworden in de opstanding der regtvaardigen.

15 En als een van degenen die mede aanzaten, deze dingen hoorde, zeide hij tot hem ■ zalig is hij die brood eet in het Koningrijk Gods.

16 Maar hij zeide tot hem een zeker mensch bereidde een •rroot avondmaal, en hij noo-di-rdc cr velen.

17 En hij zond zijnen dienst» knecht uit ter ure des avondmaal», om den genoodigden te zeggen ; komt, want alle dingen zijn nu gereed.

18 En zij begonnen allen [zieA] eendragtiglijk te verontschuldigen. De eerste zeide tot hem ik heb eenen akker gekocht, en het is noodig dat ik uitga, en hem bezie ; ik bid u, hond mij voor verontschuldigd.

19 En een ander zeide : ik heb vijf juk ossen gekocht, en ik ga henen om die te beproeven; ik bid u, houd mg voor verontschuldigd.

20 En een ander zeide : ik heb eene vrouw getrouwd, en daarom kan ik niet komen.

21 En dezelve dienstknecht [tcedfr] gekomen zgnde, boodschapte deze dingen zijnen heer. Toen werd de heer des huizes toornig, en zeide tot zijnen dienstknecht: ga haastiglijk uit

90 HET EUA

in de straten en wgVen der stad, en bren.^ de armen, en vennlnkten, en kreupelen, eu blinden hier in.

22 En de dienstknec ht «eJde; heer, het is geschied gelijk gij bevolen hebt, en nog is er plaats.

23 En de heer zeide tot den dienstknecht: pa uit in de wegen, en hepgen, en dwing hen in te komen, opdat mijn huis vol worde.

24 Want ik zeg ulieden, dat niemand van die mannen, die genoodigd waren, mijn avondmaal smaken zal.

25 En vele scharen ginpron met hem; cn hy zich omkeerende zeide tot haar:

26 Indien iemand tot mij komt, en niet haat zijnen vader, en moeder, en vrouw, eu kinderen, en broeders, en zusters, ja ook zelfs zijn eigen leven, die kan mijn discipel niet zijn.

27 En wie zijn kruis niet draagt, en mij navolgt, die kan mijn discipel niet zijn.

28 Want wie van u, willende een toren bouwen, zit niet eerst neder, en overrekent de kosten, of hij ook heeft hetgeen tot volmaking [noorfij; t»)?

29 Opdat niet misschien als hij het fondament gelegd heeft, en niet kan voleindigen, allen die het zien hem beginnen te bespotten,

30 Zeggende: deze mensch heeft beginnen te bouwen, en heeft niet kunnen voleindigen.

31 Of wat koning gaande naar den krijg om tegen eenen anderen koning te slaan, zit niet eerst neder, en beraadslaagt, of hij magtig is met tien duizend te ontmoeten dengenen, die met twintig duizend tegen hem komt ?

32 Anderzins zendt hij gezanten uit terwijl de gene nog ver is, en begeert hetgeen tot vrede [rfirnfj.

33 Alzoo dan een iegelijk van u,_ die niet verlaat alles wat hy heeft, die kan mijn discipel niet zijn.

34 Het zout is goed ; maar in-dien\'t zout smakeloos geworden is, waarmede zal het smakelijk gemaakt worden 7

35 Het is noch tot het land, noch tot den mesthoop bekwaam ; men werpt het weg.

MGELIUM Hoofdst 14,15. Wie ooren heeft om te hooren die hoorc.

E HOOFDSTUK 15. n al de tollenaars en de zondaars naderden tot hem, om hein te hooren. HOOFDSTUK 15. n al de tollenaars en de zondaars naderden tot hem, om hein te hooren.

2 En deParizeën en de Schriftgeleerden murmureerden, zeggende: deze ontvangt de zondaars, en eet met hen.

3 En hij sprak tot hen deze gelijkenis, zeggende:

4 Welk mensch onder u hebbende honderd schapen, en éun van die verliezende, verlaat niet de negen en negentig in de woestijn, en gaat naar het verlorene, totdat hij \'t zelve vindt?

5 En als hij het gevonden heeft, legt hy het op zgne schouderen, verblijd zijnde.

6 En t\' huis komende roept hij de vrienden en de geburen te zamen, zeggende tot hen: weest blijde met mij, want ik heb mijn schaap gevonden, dat verloren was.

7 Ik zeg ulieden, dat er al-zoo blijdschap zal zijn in den hemel over éénen zondaar, die zich bekeert, [meer] dan over negen en negentig regtvaardi-gen, die de bekeering niet noo-dig hebben.

8 Of welke vrouw hebbende tien penningen, indien zy éënen penning verliest, ontsteekt niet eene kaars, en keert het huis [mrt bezemen], en zoekt naar-stiglijk totdSt zü [fiten] vindt?

9 En als zij [dim] gevonden heeft, roept zij de vriendinnen en de geburinnen te zamen, zeggende: weest blijde met mij, want ik heb den penning gevonden, dien ik verloren had.

10 Alzoo (zeg ik ulieden) is er blijdschap voor de Engelen Gods over eénen zondaar die zich bekeert.

11 En hij zeide: een zeker mensch had twee zonen ;

12 En dc jongste van hen zeide tot den vader: vader, geef mjj het deel des goeds dat [mij) toekomt. En hij deelde hun het poed.

13 En niet vele dagen daarna, de jongste zoon. alles bijeen vergaderd hebbende, is weggereisd in een ver [gelegen] land, en heeft aldaar zyn goed doorgebragt, levende overda-diglijk.

Hoofdst. 15, 16. VAN 1

(4 En als hij het alles vei-teerd had, werd er een groote hongersnood in dat land, en hij begon gebrek te lijden.

15 £n hij ging henen en voegde Eich bij eenen van de burgers desielven lands; en die zond hem op zijn land, om de zwijnen te weiden.

16 En hij begeerde zijnen buik te vullen met den draf, dien de zwiinen aten ; en niemand gaf ze hem.

17 En tot zich zeiven gekomen zgnde, zeide hij : hoe vele huurlingen mijns vaders hebben overvloed van brood, en ik verga van honger?

18 Ik zal opstaan en tot mijnen vader gaan, en ik zal tot hem zeggen : vader, ik heb gezondigd tegen den hemel en voor u,

19 En ik ben niet meer waardig uw zoon genoemd te worden ; maak mij als een van uwe huurlingen.

20 En opstaande ging hij naar zijnen vader. En als hy nog ver [can hem] was, zag hem zijn vader, en werd met innerlijke ontferming bewogen ; en [fof]-loopende viel hem om zijnen hals, en kuste hem.

21 En de zoon zeide tot hem : vader, ik heb gezondigd tegen den hemel en voor u, en ben niet waardig uw zoon genoemd te worden.

22 Maar de vader zeide tot zijne dienstknechten: brengt [kier] voort het beste kleed, en doet het hem aan, en geeft eenen ring aan zijne hand, en schoenen aan de voeten;

23 En brengt het gemeste kalf, en slagt het; en laat ons eten en vrolijk zijn.

2t Want deze mijn zoon was dood, en is weder levend geworden ; en hg was verlorea, en is gevonden. En zij begonnen vrolyk te zyn.

25 En zijn oudste soon was in het veld ; en alzoo hij kwam en het huis genaakte, hoorde hg het gezang en het gerei.

26 En tot zich geroepen hebbende eenen van de knechten, vraaede wat dat mogt zijn.

27 En deze zeide tot hem : uw broeder is gekomen, en uw vader heeft het gemeste kalf geslagt, omdat hg hem getond weder ontvangen heeft.

38 Maar hij werd toornig, en

UKAS. 91

wilde niet ingaan. Zoo Ring dan zijn vader uit, en bad hem.

29 Doch hg antwoordende zeide tot den vader; zie, ik dien u [nu] zoo vele jaien, en heb nooit uw gebod overtreden ; en gg hebt mg nooit een bokje gegeven, opdat ik met mijne vrienden mogt vrolijk zijn.

30 Maar als deze uw zoon gekomen is, die uw goed met hoeren doorgebragt heeft, zoo hebt gij hem het gemeste kalf geslagt.

31 En hij zeide tot hem : kind, gg zijt altijd bg mij, en al het

32 Men behoorde dan vrolijk en blijde te zgn ; want deze uw broeder was dood, en is weder levend geworden; en hij was verloren, en is gevonden.

17* HOOFDSTUK 16. jn hij zeide ook tot zijne discipelen: er was een zeker rijk mensch, welke eenen rentmeester had; en deze werd bg hem verklaagd, als die zgne goederen doorbragt.7* HOOFDSTUK 16. jn hij zeide ook tot zijne discipelen: er was een zeker rijk mensch, welke eenen rentmeester had; en deze werd bg hem verklaagd, als die zgne goederen doorbragt.

2 En hg riep hem , en zeide tot hem : hoe hoor ik dit van u? Geef rekenschap van uw rentmeesterschap ; want gg zult niet meer kunnen rentmeester zgn.

3 En de rentmeester zeide bij zich zeiven: wat zal ik doen, dewgl mijn heer dit rentmees^ terschap van mij neemt ? Gra. ven kan ik niet, te bedelen schaam ik mg.

4 Ik weet wat ik doen zal, opdat, wanneer ik van het rent-mcesterschao afgezet zal wezen, zg mij in hunne huizen ont* vangen.

5 En hg riep tot zich een iege» lijk van de schuldenaars zijns heeren, en zeide tot den eersten : hoe veel zijt gij mgnen heer schuldig?

6 En hij zeide ; honderd vaten olie. En hg zeide tot hem; neem uw handschrift, en nc-derzittende, schrijf haastiglijk

vgftig.

7 Daarna zeide hij tot eenen anderen: en gij, hoeveel zgt gg schuldig ? En hij zeide: honderd mudden tarwe. En hg zeide tot hem : neem uw handschrift, en schrgf tachtig.

8 En de heer prees den onregt» vaardigen rentmeester, omdat

bij

95» HET EUA1

hÖ voonifftiRlijk pedaan had; want de kinderen dezer wereld zijn voorxitrtiger dan de kinderen des lichts in hun geslacht.

9 En ik ze;; ulieden; maakt u zeiven vrienden uit den on-regtvaardigen Mammon, opdat wanneer u ontbreken zal, zij u mogen ontvangen in de eeuwige tabernakelen.

10 Die getrouw is in het inin-ste, die is ook in het groote getrouw; en die in \'t minste onregtvaardig is, die is ook in *t groote onregtvaardig.

11 Zoo gij dan in den onregt-vaardigcn Mammon niet getrouw zijt geweest, wie zal u \'t ware vertrouwen ?

12 En zoo gij in eens anderen [gocrf] niet getrouw zijt geweest, wie zal u het uwe geven ?

13 Geen huisknecht kan twee heeren dienen ; want of hg zal den eenen haten en den anderen liefhebben ; of hij zal den eenen aanhangen cn den anderen verachten. Gij kunt God niet dienen en den Mammon.

14 En al deze dingen hoorden ook de Farizeën, die geldgierig waren, en zij beschimpten hem.

15 En hij zeide tot hen: gij zijt, die u zeiven regtvaardigt voor de menschen ; maar God kent uwe harten. Want wat hoog is onder de menschen, is een gr», wel voor God.

16 De wet en de Profeten [zijn] tot op Johannes; van dien tijd af wordt het Koningrijk Gods verkondigd, en een iegelijk doet geweld op \'t zelve.

17 En het is ligter dat de hemel en de aarde voorbijgaan, dan dat édn tittel der wet valle.

18 Een iegel^k die zijne vrouw verlaat, en eene andere trouwt, die doet overspel; en een iegelijk die de verlatene van den man trouwt, die doet (oofc] overspel.

19 En cr was een zeker rjjk raensch, en was gekleed met purper en zeer fijn lijnwaad, levende alle dagen vrolijk en prachtig.

20 En er was ook een zeker bedelaar, met name Lazarus, welke lag voor zijne poort, vol zweren,

21 En begeerde verzadigd te worden van de kruimkens, die

JGELIUM Hoofdst. 16, 17. van de tafel des rijken vielen ; maar ook de honden kwamen en lekten zijne zweren.

22 En het geschiedde dat de bedelaar stierf, en van de Engelen gedraeen werd in den schoot Abrahams.

23 En de rijke stierf ook, en werd begraven. En als hij in de hel zijne oogen ophief, zijnde in de pijn, zag hij Abraham van verre, en Lazarus in zijnen schoot.

21 En hij riep en zeide : vader Abraham, ontferm u mijner, en zend Lazarus, dat hij het uiterste zijns vingers in \'t water doope, en verkoele mijne tong; want ik lijd smarten in deze vlam.

25 Maar Abraham zeide ; kind, gedenk dat gü uw goed ontvangen hebt in uw leven, en Lazarus desgelijks het kwade ; en nu wordt hij vertroost, cn gy lijdt smarten.

26 En boven dit alles, tus-schen ons en ulieden is eene groote kloof gevestigd, zoodat degenen die van hier tot u willen overgaan, niet zouden kunnen, noch ook die [dnnr zijn], van daar tot ons overkomen.

27 En hg zeide : ik bid u dan vader, dat gij hem zendt tot mijns vaders huis.

28 Want ik heb vyf broeders ; dat hij hun (dü) betuig»;, opdat ook zij niet komen in deze plaats der pijniging.

29 Abraham zeide tot hem: zij hebben Mozes en de Profeten ; dat zij die hooren.

30 En hij zeide ; neen, vader Abraham, maar zoo iemand vau de dooden tot hen he-nenging, zij zouden zich be-

31 Doch [^brnham] zeide tot hem: indien zy Mozes en de Profeten niet hooren, zoo zullen zy ook, al ware het dat cr iemand uit de dooden opstond, zich niet laten gezeggen.

E HOOFDSTUK 17. n hij zeide tot de discipelen : het kan niet wezen, dat er geene ergernissen komen; doch wee [Aem] door welken zij komen. HOOFDSTUK 17. n hij zeide tot de discipelen : het kan niet wezen, dat er geene ergernissen komen; doch wee [Aem] door welken zij komen.

2 Het zoude hem nuttiger lijn, dat een molensteen om zijnen hals gedaan ware, en hg in de zee geworpen, dan dat hy «enen

ergeren.

3 Wacht u zelven. En indien uw broeder tegen u zondigt, zoo bestraf hem ; en indien het hem leed is, zoo vergeef het hem.

4 En indien hü zevenmaal \'s daags tegen u zondigt, en zevenmaal \'s daags tot u wederkeert, zeggende :\'het i« mij leed; zoo zult gy \'t hem vergeven.

5 En de Apostelen zeiden tot den Heer : vermeerder ons het geloof.

6 En de Heer zeide ■ zoo gy een geloof hadt als een mostaardzaad, gij zoudt tot dezen moerbezieboom zeggen ; word ontworteld, en in de zee geplant; en hij zoude u gehoorzaam zijn.

7 En wie van u heeft eenen dienstknecht ploegende of (de beettrn] hoedende, die tot hem, als hij van den akker inkomt, terstond zal zeggen : kom bij, en zit aan ?

8 Maar zal hij niet tot hem zeggen : bereid dat ik te avond zal eten, en omgord u en dien mij, totdat ik zal gebeten en gedronken hebben ; en eet en drink gij daarna ?

9 Dankt hij ook denzelven dienstknecht, omdat hjj gedaan heeft \'t geen hem bevolen was ? Ik meen, neen.

10 Alzoo ook gij, wanneer gij zult gedaan hebben al \'t geen u bevolen is, zoo zegt: wij zijn onnutte dienstknechten, want wij hebben [mnnr] gedaan hetgeen wij schuldig waren tedoen.

11 En het geschiedde, als hij naar Jeruzalem reisde, dat hij door \'t midden van Samarië en Galilea ging.

12 En als hij in een zeker \'-lek kwam, ontmoetten hem tien melaatiche mannen, welke stonden van verre.

13 En zij verhieven [hunne] stem, «eggende: Jezus, Meester, ontferm u onzer.

It En als hij hen zag, zeide hij tot hen ; p,^aat henen en vertoont u zeiven den Priesteren. En het geschiedde, terwijl zn henen gingen, dat zij gereinigd werden.

15 En een van hen ziende dat hij genezen was, keerd-ï wederom, met groote stem God verheerlijkende.

16 En hij viel op het aange-zigt voor zyne voeten, hem dankende; en dezelve was een Saiparitaan.

17 En Jezns antwoordende zeide : zijn niet de tien gereinigd geworden ? En waar zijn de negen ?

18 En zijn er geenen gevonden die wederkeeren, om God eer te geven, dan deze vreemdeling ?

19 En hij zeide tot hem: sta op, en ga henen; uw geloof heeft u behouden.

En gevraagd z|inde van de Farizeën, wanneer het Koningrijk Gods komen zoude, heeft hij hun geantwoord en gezegd ■. het Koningrijk Gods komt niet met uiterlijk gelaat.

21 En men zal niet zeggen; ziehier, of ziedaar; want zie, het Koningrijk Gods is binnen ulieden.

En hij zeide tot de discipelen ; er zullen dagen komen, wanneer gij zult begeeren eenen der dagen van den Zoon des menschen te zien, eu gij zult (rfirn] niet zien.

23 En zij zullen tot u zeggen zie hier, of zie daar is hij; gaat niet henen, en volgt niet. 2t Want gelyk de bliksem, lie van het eene [einde] onder den hemel bliksemt, [en] tot het andere onder den hemel schijnt, alzoo zal ook de Zoon des menschen wezen in zijnen dag.

25 Maar eerst moet hij veel lijden, en verworpen worden van dit geslacht.

26 En gelijk het geschied is in de dagen van Noach, alzoo zal het ook zijn in de dagen van den Zoon des menschen.

27 Zij aten, zi^: dronken, zij namen ten huwelijk, zij werden ten huwelijk gegeven, tot den dag, op welken Koarh in de ark ging ; en de zondvloed kwam, en verdierf hen allen.

28 Desgelijks ook, gelijk het geschiedde in de dagen van Lot; zij aten, zij dronken, zij kochten, zij verkochten, zij plantten, zij bouwden ;

f9 Maar op welken dag Lot van Sodom uitging, regende het vuur en sulfer van den hemel, en verdierf hen allen. 30 Even alzoo zal het zijn in den dag op welken de Zoon dei

-- HÉT EtT.4

des menschen geopenbaard zal worden.

31 In dien zeiven dag, wie op het dak zal zyn, en zijn huisraad in huis, die kome niet af, om hetzelve weg te uemen ; en wie op den akker C(jn zal, die keere desgelijks niet naar hetgene dat achter is.

32 Gedenkt aan de vrouw van Lot.

33 Zoo wie zijn leven zal zoeken te behouden, die zal het verliezen ; en zoo wie hetzelve zal verliezen, die zal het in \'t leven behouden.

31 Ik zeg u: in dien nacht zullen twee op één bed zijn ; de een zal aangenomen, en de ander zal verlaten worden.

35 Twee (Brouwen) zullen te zamen malen; de een zal aangenomen, en de andere zal verlaten worden.

36 Twee zullen op den akker zijn ; de een zal aangenomen, en de ander zal verlaten worden.

37 En zij antwoordden en zeiden tot hem: waar Heer ? En hii zeide tot hen: waar \'t ligchaam is, aldaar zullen de arenden vergaderd worden.

E HOOFDSTUK 18. HOOFDSTUK 18. n hij zeide ook eenc gelijkenis tot hen, daartoe lêtrek-kende] dat men altijd bidden Boet, en niet vertragen ;

2 Zeggende; er was een zeker Regter in eene stad, die God niet vreesde, en geen mensch ontzag.

3 En er was eene zekere weduwe in dezelfde stad, en zij kwam tot hem, zeggende doe mij regt tegen mijne wederpartij.

■t En hij wilde voor eenen [Inm/rn] tiid niet; maar daarna zeide nij bij zich zeiven : hoewel ik God niet vrees, en geen mensch ontzie,

5 Nogtans omdat deze weduwe mij moegelijk valt, zoo zal ik haar regt dt»en, opdat zij niet eindelijk kome, en mij het hoofd breke.

6 En de Heer zeide: hoort wat de onregtvaardige Regter *egt.

7 Zal God dan geen regt doen zijnen uitverkorenen, die dag en nacht tot hem roepen.

XGÉLtÜM Hoofdst. 17, 18. hoewel hij lankmoedig is over hen ?

8 Ik zeg u, dat hij hun haas-tiglijk regt doen zal; doch de Zoon des menschen, als hij komt, zal hij ook geloof vinden op de aarde ?

9 En hij zeide ook tot sommigen, die bij zich zeiven vertrouwden, dat zij regtvaardig waren, en de anderen niets achtten, deze gelijkenis:

10 Twee menschen gingen op in den Tempel om te bidden ; de een was een Farizeër en de ander een tollenaar.

11 De Farizeër staande bad dit bn zich zeiven: O God, ik dank u, dat ik niet ben ge-lijk de andere menschen, roo-vers, onregtvaardigen, over-spelers, of ook gelijk deze tollenaar.

_ 12 Ik vast tweemaal ter week, ik geef tienden van alles wat ik bezit.

13 En de tollenaar van verre staande, wilde ook zelfs de oogen niet opheffen naar den hemel, maar sloeg op zijne borst, zeggende: O God, zijt mij zondaar genadig.

li Ik zeg ulieden ; deze ging af geregtvaardigd in zijn huis [meer] dan die; want een ieder die zich zeiven verhoogt, zal vernederd worden, en die zich zeiven vernedert, zal verhoogd worden.

15 En zij bragten ook de kin-derkens tot hem, opdat hij die zoude aanraken, en de discipelen (dn(] ziende bestraften dezelve.

16 Maar Jezus riep dezelve (fcinrferfcen»] tot zich, en zeide: Iaat de kinderkens tot mij komen, en verhindert hen niet, want derzulken is het Koningrijk Gods.

17 Voorwaar zeg ik u, zoo wie het Koningrijk Gods niet zal ontvanfren als een kindeken, die zal geenszins in \'t zelve komen.

18 En een zeker Overste vraagde hem, zeggende : goede Meester, wat doende zal ik het eeuwige leven beërven ?

19 En Jezus zeide tot hem; want noemt gij mg poed ? Niemand is goed dan één, [namr-i-jk] God.

20 Gg weet de geboden : gy zult geen overspel doen ; gy zult niet dooden; gij zult niet

ste-

Hoofdst. 18. 19. VAN I

stelen; pg lult greene valsche Ketuigeni* {•even; eer uwen vader en uwe moeder.

21 En hij zeide: al deze din-pen heb ik onderhouden van mijne jonpheid aan.

22 Doch Jezus dit hoorende ïeide tot hein : noy één ding ontbreekt u; verkoop alles wat pg hebt, en deel het onder de crmen, en pij zult eenen schat hebben in den hemel; en kom herwaarts, volg mg.

23 Maar als hn dit hoorde werd hij geheel droevig; want hij was leer rijk.

24 Jezus nu ziende dat hy geheel droevig geworden was, zeide: hoe zwaarlijk zullen degenen die goed hebben,in het Koningrijk Gods ingaan.

25 Want het i» ligter dat een kemel ga door het oog van eene naald, dan dat een rijke in \'t Koninkrijk Gods inga.

26 En die (rfit] hoorden zeiden : wie kan dan zalig worden ?

27 En hij zeide : de dingen die onmogelijk zijn bg de menschen, zijn mogelijk bg God.

28 En Petrus zeide: zie, wij hebben alles verlaten, en zijn u gevolgd.

29 En hij zeide tot hen : voorwaar ik zegulieden, dat er niemand is, die verlaten heeft huis, of ouders, of broeders, of vrouw, of kinderen, om het Koningrijk Gods,

30 Die niet zal veelvoudig we-derontvangen in dezen tijd, en in de toekomende eeuw het eeuwige leven.

31 En hg nam de twaalven bij zich, en zeide tot hen : zie, wij gaan op naar Jeruzalem, en het zal alles volbragt worden aan den Zoon des menschen, wat geschreven is door de Profeten.

32 Want hij zal den Heidenen overgeleverd worden, en hij zal bespot worden, en smadelijk gehandeld worden, en bespo-gen worden ;

33 En (A«nl gegeeseld hebbende, zullen zij hem dooden ; en ten derden dage zal hg weder opstaan.

34 En zij verstonden geen van deze dingen ; en dit woord was voor hen verborgen, en zij verstonden niet hetgeen gezegd werd.

35 En het geachiedde, als hij

IÜKAS. 04

nab\\j Jericho kwam. dat een zekere blinde aan den weg zat,

bedelende.

36 En deze hoorende de schare voorbijgaan, vraagde wat dat ware.

37 En zij boodschapten hem, dat Jezus de Nazarener voorbijging.

38 En hij riep, zeggende : Jezus gy Zoon Davids, ontferm u mijner.

39 Ën die voorbggingen bestraften hem, opdat hij zwijgen zoude; maar hij riep zoo veel te meer: Zoon Davids, ontferm u mijner

40 En Jezus ff(i/)staande beval dat men denzelven tot hem brengen zoude ; en als hij nabij (Afm) gekomen was, vraagde hij hem,

41 Zeggende: wat wilt gg dat ik u doen zal ? En hij zeide ; Heer, dat ik ziende mag worden.

42 En Jezus zeide tot hem; word ziende ; uw geloof heeft u behouden.

43 En terstond werd hij ziende, en volgde hem. God verheerlijkende; en al het volk ldalt;] ziende gaf Gode lof.

E HOOFDSTUK 19. n ingekomen HOOFDSTUK 19. n ingekomen

zijnde, ging hij door Jericho.

2 Bn zie, er was een man met name geheeten Zacheüs, en deze was een Overste der tollenaren, en hij was rijk.

3 En hij zocht Jezus te zien, wie hij was; en kon niet van wege de schare, omdat hij klein van persoon was.

4 En vooruitloopende klom hg op eenen wilden vijgeboom, opdat hij hem mogt zien ; want hg zoude langs dien [weg] voor-bijgaan.

5 En als Jezus aan die plaats kwam, opwaarts ziende zag hij hem, en zeide tot hem: Zacheüs, haast u en kom af; want ik moet heden in uw buis blijven.

6 En hij haastte zich en kwam af, en ontving hem met blijdschap.