ocr page 1
ocr page 2
ocr page 3

Vak 88

uveiGenKingeo en Gebeiien

van 1886,

vo orafgegsan door het Apostolisch scht ijven

VAN

Z. BI. IJS g.E-.tt XffiM*

ALSMEDE:

VOORWAARDEN EN BEPALINGEN,

om aan dit Buitengewoon Jubilé deelachtig te worden.

Kerkelijk Goedgekeurd.

S?. LiElVFlSlJWC},

Amsterdam, Rotterdam,

Haarlemmerstp. 1-19, Hoogstraat 384,

138

ocr page 4

A

i Haar! ove

ocr page 5

OVERDENKINGEN EM GEBEDEN

GEDUllENPE HET

BIIITESGEiOflN JiüLÉ

van 1886,

V0011 AFGEGAAN DOOK HET

apostolisch Mmiijy vYS va:-:

Z. H. PAUS LEO Xiil.

ALSMEDE

Voorwaarden en Bepalingen,

om aan dit huitenyexyufm fuhh-e-deelachtiq te. iroi ilcu.

• ' ~ 1 y ..

^ r\

O N;

*3.» S 'w .-rv': 1^4 3 g 1

V' L:i:- ' j'-Jlt; El N S

AMSTERDAM, ROTTERDAM,

Haarlemmerstraat 119. Hoogstraat 38 i, over de li. K. Kerk. naast ile li. K. Kerlr.

ocr page 6

Bmpt'imatut'.

Amstelodami F. T. H. VAN OGTROP,

die 15 Februaru 1886. Libr. Cens.

ocr page 7

APOSTOLISCH SCHRIJVEN

VAN

Z. H. PAUS LEO XIII,

quot;WAARBIJ EEN

Buitengewoon Jubi 1 é

WORDT UITGESCHREVEN.

Aan onze Eerwaardige Broeders de Patriarchen, Primaten, Aartsbisschoppen, Bisschoppen, die in vrede en gemeenschap zijn met den Aposlolischen Stoel, en aan al onze heminde Zonen, de Christen geloovigen.

EERWAARDIGE BROEDERS,

HEIL- EN APOSTOLISCH EN ZEGEN.

Reeds een en andermaal hebben Wij voor de gansche Christen wereld een buitengewoon Jubeljaar nitgeaciireven, onder aanbieding derhemelsche genadeschatten, welker uitdeeling ter Onzer beschikking is; het behaagt Ons, dit ook voor het volgend jaar uit te schrijven.

Het nut hiervan kan u. Eerwaardige Broeders, die tjjden en zeden kent, ongetwijfeld niet ontgaan: maar toch is er een geheel bijzondere reden, waarom het nemen van dit Ons besluit, thans meer welligt

ocr page 8

4

dan ooit, vvensoholijk moet geacht worden. Immers uit de onderwijzing in Onze vorige Bnoiiolielc ge-gayen, van welk belang liet imnelijk ia voor den Staat, om zich aan de waarheid en den vorm van hat Christendom naauw aan te sluiten, kan men gemakkelijk beseffen, hoezeer net overeenkomt met het doel, door Ons bij die onderwijzing beoogd, dat Wij uit al Ons vermogen trachten, de menschen tot de oefening der Christelijke deugden op ts vlekken of terug te brengen. Want de Staat heeft dien vorm, welken de Zeden des volks er aan geven ; en gelijk de deugdelijkheid van een schip of van een gebouw afhangt van de deugdelijkheid aller onder-deelen en van hun onderling verband, evenzoo nagenoeg kan de maatschappij geen geregelden en onverstoorde;! loop hebben, wanneer de burgers den regten levenswe.. niet bewandelen.

De Staatsregeling zelve, en alle handelingen van het openbaar Staatsleven hebben hunne wording zoowel als hunne afschaffing aan hei toedoen der menschen ie danken: de menschen nu hebben de gewoonte van hunne meeningen en Zeden daarin uit te drukken en af te spiegelen. Opdat derhalve de door Ons gegevene voorschriften Ingaan in bet hart der bijzondere personen, en — waar het eigenlijk op aankomt — regel worden voor hv..n dage-lijksch leven, moet men trachten hen te doen besluiten, om Christelijk te denken en Christelijk te handelen, even goed ia het openbaar en maatschappelijk ais in het huiselijk leven.

En zooveel te ijveriger moet hiernaar gestreefd worden, naar mate grooter gevaren zich overal dreigend verheften. Want van de voorvaderlijke deugden is niet weinig verloren gegaan ; de onge-

ocr page 9

5

regelde driften, uit haren aard reeds zoo magtig, zijn door te groote vrijheid in kracht toegenomen ; do ongerijmdheid van allerlei meeningen, dooi niets of niet genoeg beteugeld, breidt zich met iederen dag verder uit; zelfs onder hen, die goede gevoelens hebben, durven velen, door valsche schaamte weerhouden, hunne gevoelens niet vrijmoedig belijden, veel minder nog in overeenstemming daarmede handelen; de verderfelijkste voorbeelden krijgen overal grooter invloed op de zeden der volken; en de vroeger door Ons aangewezene kwade genoot-schappen, in misdadige kunstgrepen volleerd, trachten het volk te misleiden en de mensohen, zooveel zij maar kunnen, van God, van hunne heiligste pligten en van het Christelijk geloof af te trekken en te vervreemden.

Bij den druk derhalve van zooveel kwaad, dat door zijn langen duur steeds voortwoekert, mogen Wij niets verzuimen, wat eenige hoop op verlig-tiag brengt. Daarom, en met die hoop, gaan Wij een heilig Jubilé uitschrijven, allen, wien hunne zaligheid ter harte gaat, vermanende en aansporende, om. een weinig in zich zeiven te keeren en hunne in het aardsche verzonkene gedachten tot hooger zaken op te heffen.

Heilzaam zal dat werken niet alleen voor de bijzondere personen, maar ook voor het algemeen belang: daar het openbaar leven en de algemeene zeden in eer en deugd zóóveel zullen winnen, als iedereen in zelf volmaking zal zijn vooruit gegaan.

Gij ziet echter wel. Eerwaardige Broeders, dat de goede uitslag dezer zaak voor een groote gedeelte van uwe 'oemoeijingen en van uw beleid afhangt, daar het volk behoorlijk en zorgvuldig moet wor-

ocr page 10

6

den voorbereid, om de aangebodene voordeelen inderdaad deelachtig te -worden. Met liefde en wijsheid behoort gij derhalve priesters uit te kiezen en hun te gelasten, dat zij de geloovigen door vrome eu voor iedereen bevattelijke toespraken onderrig-ten en vooral hen opwekken tot boetvaardigheid; deze toch brengt, volgens den H. Augustinus, de goede en nederige geloovigen tot eene dagelijksche boetedoening, tcaarhij wij, op de horst kloppende, zeggen: vergeef ons onze schulden.quot;

Niet zonder reden noemen Wij hier op de eerste plaats, de boetvaardigheid en de daartoe beboerende vrijwillige tuchtiging van het ligchaam. Gij kent toch het thans beerschende kwaad: de lust van zeer velen om weelderig te leven en niets te doen wat mannenmoed en grootheid van ziel vereischt; die, om niet te spreken van de veelvuldige andere ellenden, waartoe zij vervallen, bovendien allerlei redenen verzinnen om zich aan de heilzame wetten der Kerk te onttrekken, zich inbeeldende, dat de onderhouding van het gebod, van op enkele dagen in het jaar zich van sommige spijzen te ontbonden of te vasten, hunne krachten te boven gaat. Geen wonder, dat zij, door zulke levenswijze machteloos geworden, allengskens zich geheel en al aan de altijd meer en meer vragende zinnelijkheid verslaven. Hen derhalve, die tot zinnelijkheid vervallen of daartoe sterk geneigd zijn, behoort men tot matigheid terug te brengen; en daarom moeten de predikers met zorg en nadruk aan het vojk aantoo-nen, hoe èn de wet van het Evangelie èn de natuurlijke rede voorschrijven, dat ieder mensoh zichzel-ven beheerschen en zijne hartstogten bedwingen moet, en dat hij, die hierin te kortschiet, zgne

ocr page 11

overtredingen alechta door boete te doen kan uit-wisschen.

Om aan bovengenoemde deugd eene vaste bestendigheid te geven, is het voorzeker aan te raden, dat men haar aan de hoede en bescherming eener gevestigde instelling toevertrouwe. Gemakkelijk begrijpt gij, Eerwaardige Broeders, wat Wij tl door deze woorden op het hart willen drukken, namelijk dat ieder uwer in zijn diocees den Uerden Regel van den H. Franciscus bJijve bevorderen en uitbreiden. Want, om den geest van boetvaardigheid in de geloovigen te onderhouden en te voeden, zal ongetwijfeld het voorbeeld en de voorbede van den heiligen vader Franciscus van Assisië zeer veel bijdragen, die met de reinste onschuld des levens zoo grooten ijver om zichzelven te kastijden vereenigde, dat hij de beeldtenis van den gekruisten Zaligmaker mogt wedergeven niet alleen in zijn 'leven en daden, maar zelfs in de wonden, die hem van Gods wege werden ingedrukt. De voorschriften van dien regel door ons wijselijk verzacht, zijn zeer gemakkelijk te onderhouden, en tot instandhouding der Christelijke deugd van groot gewigt. Daar de eenige hoop op redding uit den grooten nood, waarin menschen en volken verkeeren, op de bescherming en hoede van onzen Vader in den hemel gevestigd is, zoo wenschen AVij bovendien een aanhoudenden en ver-trouwvollen ijver voor het gebed te zien herleven. In elk voor het Christendom gewigtig oogenblik, en zoo dikwijls de Kerk door gevaren van buiten, of door inwendige beroeringen gedrukt ging, toonden onze voorouders, door de oogen smeekend hemelwaarts te heften, ons op schitterende wjjze, hoe en van waar wij licht voor den geest, kracht voor de

ocr page 12

deugd en ware hulp in den nood moeten trachten te verkrijgen. Wnnt diep was hun hart doordrongen van de voorsehriftea dea Heeren: » Vraagt, en n zal gegeven worden; altijd moet men hidden, en niet ophouden. Erenzoo luidt het woord der Apostelen. sBidt zonder oplwuden; nik smeek derhalve, dat alle smeekingen, gebeden, verzoeken, dankzeggingen doen voor alle inenschen.quot;

Betrekkelijk dit punt maakte de H, Joannes Chrjjsostomus eene scherpzinnige en treffende gelijkenis. Gelijk de menach, naakt en in alles hulpbehoevend ter wereld komende, van de natuur handen heeft gakre-jea, met wier behulp hij zich het noodige levensonderhoud verschaffen kan: evenzoo heeft hij, in de bovennatuurlijke orde uit zichzelven niets vermogende, van God do magt tot bidden ontvangen, door welker goed gebruik hij al het noodige ter zaligheid gemakkelijk verwerven kan.

Besluit uit dit alles. Eerwaardige Broeders, hoe aangenaam en welgevallig Oas do zorg is, door n op Onzen last vooral in de laatste jaren aangewend, om het gebed van den allerheiligsten Rozenkra,ns te bevorderen. Kunnen wij niet nalaten den ijver voor dat gebed te prijzen, die nagenoeg overal bij het volk is opgewekt: met des te grooter zorg moet men er zich op toeleggen, dien ijver moer nog aan te wakkeren en voortdurend te bewaren. Dat niemand uwer zich verwondere, zoo Wij op deze Onze meermalen reeds gegevene vermaning blijven aandringen ; gij kent toch het groot belang, verbonden aan den bloei der gewoonte onder de Christenen, om den Rozenkrans van Maria te bidden; gij weet te goed, hoe dat gebed een heerlijk deel en aller-

ocr page 13

schoonste vorm i3 van dien geeat des gebeds waarover wij zoo-even spraken, allergeschiktst voor onzen tijd, gemakkelijk te verrigtew en rijk aan zegeningen.

Daar evenwel, gelijk Wij boven te kennen gaven, de eerste en vooraaamste vrucht van een .Tubilé de verbetering des levens eu vooruitgang in de deugd moet zijn, zoo achten Wij het in het bijzonder noodzakelijk, dat kwaad te vlugten, dat Wij in Onze laatste Encijoliek hebben aangewezen:

Wij bedoelen die onderlinge, bijna zeiden Wij, huiselijke twisten, die den liefdeband, tot groot nadeel der zielen, verbreken, ot althans losser maken. Op nieuw spreken Wy hierover op deze plaats tot TJ, Eerwaardige Broeders, die waken moet voor de kerkelijke tucht, en onderlinge liefde, omdat Wij verlangend, dat gij voortdurend door nwe waakzaamheid en uw gezag zulk noodlottig kwaad zult tegengaan. Waarschuwt, vermaant, berispt, doet al wat gij kunt, opdat allen vhezorgcl zijn, om de eenheid van geest in den hand des vredes te bewaren,quot; opdat de twiststokers, zoo er mogten zijn, tot hun pligt terug keeren, zich te allen tijde herinnerende dat do Eenig geboren Zoon Gods op het oogenblik, waarop Zijn vreesselijk lijden een aanvang nemen ging, niets vuriger van Zijnen Vader heeft afgesmeekt, dan dat zij. die in Hem geloofden, of later zouden gelooven, elkander zoude beminnen. »opdat allen één zijn, gelijk Gij, Vader, in Mij, en Ik in U, opdat ook zij één zijn in Ons.'quot; Alzoo dan, steunende op de barmhartigheid van den Almagtigen God en het gezag der heilige Apostelen. Petrus en Paulus krachtens de magt, van binden en ontbinden, welke de Heer Ons, hoowel onwaardig, geschonken heelt, verleer.en Wij aan allen en iederen geloovige van

ocr page 14

10

beider geslacht een allervolsten aflaat van alle zon-dea, bij wijze van een algemeen Jubile, onder voorwaarde, dat zij binnen het jaar 1886 vervullen hetgeen hieronder wordt voorgeschreven.

Allen, die te Kome zijn, inwoners en vreemdelingen, moeten de Lateraansohe Basiliek als snede da Vatikaanache enLiberiaansche Basilieken tweemaal bezoeken en aldaar eenigen tijd, naar Onze meening, aandachtig tot G-od bidden voor het heil en de verheffing der Katholieke Kerk en van dezen Apostolischen Stoel, voor de uitroeijng der ketterijen en de bekeering aller dwalenden, voor de een-dragt der Christen Vorsten en den vrede en de eenheid van geheel het geloovige volk; ook moeten zij vasten en daarbij alleen onthondingsapijzen gebruiken, op twee dagen, buiten die dagen om, voor welke in de veortigdaagsahe Vaste geenerlei dispensatie verleend wordt, of die op andere tijden des jaars als even strenge vasten dagen volgens kerkelijk gebod te beschouwen zijn; buitendien moeten zij, na waardige beljjdenis hunner zonden, het Al-lerheilgste Sakrament des Altaars ontvangen en, ieder naar zijn vermogen, en na den raad des biechtvaders te hebben ingewonnen, vooreenig godvruchtig werk eene aalmoes geven. Een elk heeft hierin vrije keuze; toch willen Wij twee zaken met namen noemen, waaraan men zeer goed zijn offer kan geven, die beiden in vele plaatsen behoefte hebben aan hulp en ondersteuning, beiden ook allernuttigst zijn voor Staat en Kerk, namelijk: de bijzondere scholen voor lager onderwijs en ds Seminariëa der geestelijken. Alle anderen, die zich waar ook buiten de stad ophouden, moeten drie kerken, aan te wijzen door ü, Eerwaardige Broeders of door

ocr page 15

11

uwe Vikarissen of Officialen, of op uwen of hunnen last, door degenen, welke aldaar de zielzorg waarnemen, tweemaal, of zoo er slechts twee kerken zijn, driemaal, of koo er maar ééao is, zesmaal, binnen genoemden tijd, bezoeken, evenzoo moeten zij de andere werken, die boven zijn aangegeven, volbrengen. Wij willen, dat deze aflaat ook aan de zielen, welke met God in Liafde vereenigd uit dit leven verscheiden zijn. bij wjjse van voorbede kan worden toegevoegd Bovendien magtigen Wij U, om voor de Kapittels en Congregatiën, zoo vaa es-culieran als van regulieren, voor veraenigingea, broederschappen, universiteiten of coUegiën, van welken aard ook, dia voorzeide kerken ia procesrie bezoeken, diezelfde bezonken naar Uw voorzigtig oordeel tot een kleiner getal te beperken.

Wij staan ook toe, dat zeevarenden en reizenden, wanneer zij in hunne woonsteden of elders in eerie bepaalde verwijlplaats gekomen zija, door het zesmaal bezoeken der hoofdkerk of parochiekerk eu het waardig volbrengen der bovea voorgeschreven werken, denzelfden aflaat kunnen verdienen. Insgelijks voor de regulieren van beider geslacht, ook voor hen die altijd in kloosterslot verblijven, en zonder uitzondering voor alle anderen zoo leeker-als geestelijken, seeulieren of regulieren, die door gevangenschap, ligchamelijke zwakheid, of eenige andere regtmatige oorzaak verhinderd worden om de vermelde werken ot eenige daarvan te volbrengen : vergunnen Wij, dat de Biechtvader deze in andere werken van godsvrucht vermag te veranderen, terwijl Wij hen bovendien magtigen, omtenopzigte der Communie te dispenseeren voor de kinderen, die nog niet tot de eerste Communie zijn toegelaten.

ocr page 16

12

Bovendien aan allen en iederen geloovige, zoo lee-koa als geestelijken, seculieren en regulieren, van iedere, andera ook bijzonderlijk op te noemen Orde of Instelling, verleenen Wij magtiging, om zich voor dat doel eiken priester tot biechtvader te kiezen, die, seculier of regulier, daarvoor de noodige goedkeuring verkregen, heeft; van welke magtiging ook gebruik kan gemaakt worden door de kloosterzusters, Novicen en andere vrouwen, die binnen het kloosterslot wonen, mits de Biechtvader voor kloosterzusters goedgekeurd zij.

Aan de Bieohtvadars verleenen Wij, alleen voor deze gelegenheid en gedurende den tijd van dit Jubilé, al diezelfde magtiging, die door Ons gegeven zijn bij Onzen Apostolischen Brief van den 15 Februari 1879, welke begint *Pontifices Maximi. evenwel altijd met uitzondering van het geen in denzelfden Brief door Ons uitgezonderd is.

Laten wij eindelijk met de grootste zorg er naar streven, om gedurende dien tijd ap„n de H. Moeder (iods eene bijzondére hulde en vereering te brengen. Want Wij willen dit heilig Jubilé onder bescherming stellen van de Allerheiligste Maagd van den Rozenkrans en vertrouwen, dat onder harea bijstand er velen zullen zijn. wier zielen, gereinigd van de smet der bedrevene zonden, door gelooi. godsvrucht en rechtvaardigheid in de hoop niet alleen der eeuwige zaligheid zullen herboren worden, maar zelfs in het uitzigt van gelukkiger tijd op deze aarde.

Als waarborg dezer hemelsche gunsten en ten blijke Onzer vaderlijke welwillendheid, verleenen Wij volgaarne aan U, aan de geestelijkheid en alle

ocr page 17

13

geloovigen, die aa,n uwe hoede en -waakzaamlieid zijn toevertrouwd, Onzen Apostohsclien Zegen.

Gegeven te Rome bij St. Pieter, den 22 December van het jaar 1885, het achtste Onzer Pauselijke regering.

Leo xtii, PArs.

Dit Apostolisch schrijven is op de gewone wijze door de Hoogwaardige Bisschoppen van Nederland aan hunne geloovigen medegedeeld.

ocr page 18

BEPALINGEN EN VOORWAARDEN

OM AAN DE AFLAAT VAN DIT

B LTIT ENGE W O O N JTI BIL É

DEELACHTIG TE WOKDEX.

De ajiaat van het tegenwoordige Juhilé kan verdiend worden gedurende het geheele jaar 1886. Daartoe wordt gevorderd:

KERKBEZOEK MET GEEED.

Het kerkbezoek moet binden den aangewezen tijd zesmaal gedaan worden; waarbij men iede-ren keer eenigen tijd, godvruchtig tot God moet bidden voor het heil en de verheffing van de Katholieke Kerk en den Apoatoiischcn Stoel, voor de nitroeiing der ketterijen en cle bekeering van alle dwalenden, voor de eendracht der christenvorsten en den vrede en de eenheid van geheel het geloo-vige volk, en naar de intentie van Zijne Heiligheid, Voor dat bezoek wijst Zjjne Doorl. Hoogw. de kerken aan, als volgt:

a. In plaatsen, waar meer dan drie kerken zijn, zal men zijne parochiekerk en de twee kerken, welke het dichtst bij die parochie-kerk gelegen zijn, elk tweemaal bezoeken.

ocr page 19

15

h. Zijn er drie kerken, dan bezoekt men deze ieder tweemaal.

c. Zoo daar slechts twee kerken zijn, bezoekt men deze ieder driemaal.

d. Is daar slechts eéne kerk, dan zal men deze zesmaal bezoeken.

II.

VASTEN.

De geloo vigen zullen twee dagen moeten vasten ea zich onthouden, niet alleen van vleesohs'pijzen, maar ook van zuivel eveoals op Goeden Vrijdag. Die vastendag moet gehouden worden op dagen die niet door de Kerk als vastendagen zijn voorgeschreven.

III.

AALMOES.

Eene aalmoes moet gegeven worden voor eenig goed werk, hetgeen de voortplanting en den bloei van het Katholiek geloof ten doel heeit. Alhoewel een ieder vrij blijft in zijne keus, heeft de H, Vader bepaaldelijk twee goede werken aangeprezen, te weten de bijzondere scholen voor lager onderwijs en de Seminariën. Z. D. H. de Bisschop van Haarlem meenende nog meer in het bijzondere te mogen treden, heeft bepaald, dat de Jubilé-aal-moesen van zijn Bisdom ten bate zullen komen van de Katholieke Jongensscholen in het Bisdom. In iedere kerk of kapel zal eene otterbus aanwezig zijn met het opschrift; voor het katholiek onderwijs. Het is voorgeschreven bij het geven van dezen aalmoes den biechtvader te raadplegen.

ocr page 20

16

IV.

BIECHT EN COMJIDNIE.

Men moet eenmaal na eene rouwmoedige biecht de H. Communie ontvangen. Hieraan voldoet men niet door do H. Paagch-Communie.

V. lilJ/.OXUERK VERGUNNINGEN.

1. Zij die de voorgeschreven werken of eenige daarvan, wegens lichamelijke zwakte, of welk beletsel ook, niet kunnen volbrengen, kunnen verandering van deze in andere goede werken of uitstel tot het verrichten dier werken verkrijgen: zjjnde de Biechtvaders, tot het doen dezer verandering en tot het verleenen van zulk uitstel, door Z. H. den Paus gemachtigd; gelijk zij ook de kinderen, die nog niet tot de eerste H. Communie zijn aangenomen, van het voorschrift om tot do H. Communie te naderen, kunnen dispenseeren.

2. In de biecht die gedaan wordt, met de meening om het tegenwoordige Jubile te verdienen, kan de biechteling ontslag van verschillende kerkelijke vonnissen en censuren, en van zekere verplichtingen, inzonderheid verandering van sommige geloften bekomen: tot het verleenen waarvan Z. H. alsmede volmacht aan de Biechtvaders verleend heeft. Insgelijks kan op dezelfde wijs van de Biechtvaders verkregen worden absolutie van zekere zonden, welke anders aan den H. Stoel ol aan den Bisschop zijn voorbehouden.

ocr page 21

OVER DE AFLATEN.

Een aflaat ia een algeheele or gedeeltelijke kwijtschelding der tijdelijke straften, die wij anders hier of hiernamaals in het vagevuur voor onze zonden moesten ondergaan.

De aflaat derhalve is niet eene kwijtschelding van zonde, zelfs niet van dagelijksche, maar eene kwijtschelding van de tijdelijke strap van reeus vergeven zonden. Door het H Sacrament der Biecht worden de zonden vergeven wat betreft dezer schuld — de beleediging God aangedaan — en eeuwige straf. Niet zelden echter blijft Gods gerechtigheid van den begenadigde nogtijdelyke straf eischen, uit te boeten hier op aard e door vrijwillige boetewerken en door 't onderworpen dragen der beproevingen van God,ofhiernamaals door het Ijjden in het vagevuur. Zoo werd David, hoezeer hij de verzekering ontving van den Profeet Nathan, dat God zijne zonde had vergeven, niettemin veroordeeld, die uit te boeten in deze wereld door de tijdelijke rampen, die God hem toezond 1).

Die overgebleven tijdelijke straf bedoelt de aflaat weg te nemen 2).

1) Ook na do vergiffenis van dagelijksche zonden in ol' buiten het H. Sacrament der Biecht, kan nog een gedeelte van de tijdelijke straf te voldoen overblijven.

2) Hiermee is niet gezegd dat, na liet verdienen van een allaat, alle boetewerken ter voldoening van de kwijtgescholden straf kunnen wegvallen. Zijn die boetewerken niet meer vereisclit als voldoeningen, zij kunnen gevorderd blijven als geneesmiddelen en verdienstelijke werken.

2

ocr page 22

18

Strekt cis aflaat zich uit tot alle tijdelijke straffen, da,n ia hij een volle aflaat, strekt hij zich uit tot slechts een gedeelte dier straffen, dan is hij een gedeeltelijke aflaat.

Bij 't aangeven van de hoeveelheid der kwijtte-sehelden straf neemt de Kerk als maatstaf; de tjj ds-hepalingen, volgens welke oudtijds de kerkelijke bcetestraffen werden opgelegd. Zij verleent bijv. een aflaat van 40, van 100 dagen, van 7 jaren enz.; daarmee is niet bedoeld, dat men zooveel tjjd minder hier of hiernamaals, zal hebben te lijden, maar dat de mensch, door middel van dien aflaat, evenveel kwijtschelding van tijdelijke straf kan verkrijgen, als hij verworven zou hebben door zooveel tijd boete te doen volgens de oude bepalingen.

De macht, aflaten te verleenen, bezit de Kerk in de onbeperkte, door Christus Haar gegeven, macht om te binden en te ontbinden: val wat gij op aarde zult ontbinden, zal ontbonden zijn in den Hemel.quot; (Matth. XVI: 19.)

Blijft nu, bij 't verdienen van een aflaat, de voldoening, door den mensch ook na de vergiffenis der zonde aan Gods gerechtigheid in tijdelijke straffen nog te geven, geheel achterwege ? Neen. Daarvoor strekken de oxeindige voldoeningen van onzen Terlosser, waarmee vereenigd zijn de overvloedige voldoeningen der Heilige Maagd en van andere Heiligen. Christus voldoeningen zijn allen voor ons oneindig van waarde, dus onuitputtelijk; de H. Maagd heeft veel geleden en geboet; en was zij onbevlekt ontvangen en vrij zelfs van dagelijksche zonde, aan Gods gerechtigheid wel eenige voldoening voor zich zelve schuldig? Hoevele Heiligen ook hebben aan Gods rechtvaardigheid meer gege-

ocr page 23

10

Ten in boete en lijden dan zij schuldig waren?

Voor zoover die overvloedige boetewerken, tek-hiensteh.ice werken waren, zijn de Heiligen er voor beloond in den Hemel; voor zoover sjj vol-koenisgek waren aan Gods rechtvaardigheid, zijn zij als een geestelijke erfenis nagelaten aan de Kerk, opdat zij, krachtens de gemeenschap der Heiligen, ten baten zouden komen van de kinderen der Kerk. In die oneindige voldoeningen van Christus en de OTervloedige der Heiligen heeit diensvolgens de Kerk een geestelijken Schat, waarover zij ten voordeele harer kinderen kan beschikken;in de at-laten nu ontsluit de Kerk dien schat en betaalt met die overvloedige voldoeningen hetgeen wij anders in tijdelijke straf ap„n God zouden hebben te betalen. De schulden van den eenen broeder worden betaald uit den overvloed van den ander, en de schuldeischer is bevredigd.

Wat heerlijk blijk dan van Gods ontfermende liefde, dat Hij Zijner Kerk een schat heeft toevertrouwd, waaruit Zij onze ongenoegzaamheid kan tegemoet komen. Neem dikwijls uwe toevlucht tot de aflaten, gedachtig aan het woord van den H. Ignatius; »dengenen, die Gods liefde en den Hemel zoeken, zijn de allaten een groote schat en kostbare edelgesteenten-quot;

Is de aflaat toepasselijk op de zielen in het Vagevuur 1), dan is dit niet bij wijze van ton/VscM-ding, want de rechtsmacht der Kerk strekt zich niet uit tot degenen, die niet meer tot de Kerk op aarde behooren, maar bij wijze van voorspraak, dat

1) De aflaat is dan alleen toepasselijk op de zielen in het Vagevuur als dit uitdrukkelijk wordt aangegeven.

ocr page 24

20

is; tec wijl mij de voorwaarden vervullen, kannen wij van de in den aflaat aangeboden schulddelging afstand doen en wordt deze; Grod aangeboden, opdat Hij ze aanwende ten behoeve der zielen in het Vagevuur.

Om een aflaat te verdienen volbrenge men stipte-lijk al de voorwaarden die gesteld zijn. Bovendien /ij men in staat van genade, althans bij 't volbrengen van bet laatste der voorgeschreven werken, en, voor den vollen aflaat verder zorge men vergiffenis te hebben verkregen niet slechts van alle doodzonden maar ook van alle dagelijksche zonden, zonder eenige gehechtheid, aan weike zonde ook, te behouden. Gehechtheid aan dagelijksche zonden is in zooverre een beletsel, dat de volle aflaat dan niet qtheel, maar slechts gedeeltelijk zou verdiend worden, voor dat gedeelte namelijk, wat geëvenredigd is aan de gesteldheid onzer ziel.

De Jubilé-aflaat nu is een volle, van den gewonen vollen aflaat alleen onderscheiden door de omstandigheden die hem vergezellen; buitengewone volmachten worden den bichtvaders verstrekt, vooral met betrekking tot gedane beloften; alge-meone feestvieringen worden gehouden, de kerken door talrijke geloovigen bezocht; de gebeden vermenigvuldigd, boetewerken geoefend, aalmoezen uitgereikt, kortom door de geloovigen over heel de aarde wordt den Hemel een heilig geweld aangedaan tot het verwerven van buitengewone gunsten,

ocr page 25

GESCHIEDKUNDIGE TOELICHTING

NOPENS DEN OORSPRONG

van hjst

JU BILE.

(rij zult liet vijftigste jaar heiligen.

Leviticus XXV: quot;10.

I.

In het Oude Verbond had God, door den mond vau Moebs, aan de Joden het bevel gegeven om het 50ste Jaar te heiligen. Zij moesteu clan al hunne gevangenen en slaven wegzentien en in vrijheid stellen; alle schulden kwijtschelden; en de familie-goederen, die waren verkocht geworden, moesten tot hunne eerste bezitters terugkomen. Men bebouwde in dat jaar de velden niet, en 'tgeen er dan van zelf op groeide, was ten behoeve der armen. De Joden noemden die in-vrijheidstelling en kwijtschelding; JOBEL.

In navolging daarvan werd in later tijd, in hei-Christendom, de naam van Jubel oi Jubué gegeven aan een buitengewonen Aflaat of kwijtschelding van de atraffen der zonden, omdat dan ook vele geloovigen uit de slavernij der zonden vrijge-

ocr page 26

steld en van hunne scliulclen ontslagen worden; omdat zij de verdiensten hunner goede werken, die zjj misschien door doodzonde verloren hadden, terugkrijgen, ■wanneer zij zich door eene opregte biecht met hunnen God verzoenen; en omdat zy aan de voldoeninsr en aan de verdiensten van Christus en van zijne Heiligen deelachtig worden, even als eertijds de arme Joden de vruchten mogten genieten, die op de niet bebouwde velden der rijken groeiden.

Het JuBii/É is dus een zalige tijd, een tijd van invrijheidstelling en van kwijtschelding, een tijd van overvloed. Het jaar van, het Jubilé is een jaar dat heilig is, dat aan den Heere is toegewijd. Gij zult hel vijftigste jaar heiligen; want dat is liet Jubeljaar.

Gelukkig de Christen, die zulk een kostbaren tijd nuttig gebruikt! gelukkig de Christen, die uit deze dagen van zaligheid zijn voordeel trekt! Immers in dezen tijd toont God zich bijzonder genegen, niet alleen om vergiffenis te schenken voor de grootste en zwaarste zonden, maar ook om genadiglijk de straffen kwijt te schelden, die wij door onze zonden hebben verdiend.

Paus Bonifacius VIII is de eerste geweest, die het Jübilgt;: heeft ingesteld in den vorm, dien het tegenwoordig heeft. Hij schreef voor dat er, te beginnen met het jaar 1300, een Algemeeae Aflaat zoude verleend worden alle honderd jaren, aan al deg-ïnen, die naar Rome zouden komen en de kerken van de Heilige Apostelen Petrus en Paulua bezoeken. Paus Clemen» 71, oordeelende dat de tijd vau honderd jaren te lang was, bracht het Jubilé op het vijftigste jaar, en alzoo werd dit

ocr page 27

wederom gevierd in het jaar 1350, met de voorwaarde, dat mea de vier hoofdkerken van Rome zonde bezoeken. Paus Paulas II stelde in liet jaar 1470 het Judilé op het vijfentwintigste jaar, opdat alle geloovigen, ééaa in hun leven, dit voorrecht zouden kunnen genieten; eu alzoo werd het door Paus Sixtua IV in het jaar 1475 gegeven. Op dien-zelfden voet werd het, J ubilé verder door de volgende Pausen vergund. In d^ laatste jaren echter heeft onze H. Vader Paus Pius IX z.g. deze heilzame gunst met kortere tusschenpoozeo verleend en uitgestrekt tot da geheele Heilige Kerk, voor den tijd, dien de Hoogwaardige Bisschoppen der gansohe Christenwereld, eik voor ziju Bisdom, zullen hebben aangewezen.

Het Jübilé wordt verdeeld in yewoon en huiten-gewoon-

Het buitengewoon Jubilé wordt gegeven voor bijzondere omstandigheden; bij voorbeeld bij de verheffing vau een nieuwen Paus; om eene bijzondere genade ten voordeele van een land of gewest te verkrijgen; om oorlog, pest, duren tijd of andere bezoekingen van ons af te wanden enz.

Het gewoon Juhllk wordt alle vij/entwintig jaax te Rome gevierd, alwaar het een jaar lang plagt te duren, en ia thans uitgestrekt tot da geheele Christenwereld.

II.

SIKEKKIKG VAK HEI JUBILÉ.

Wanneer de mensoh in zonde valt. haalt hij zich onmisbaar drie kwalen op den hals:

ocr page 28

24

1. De smet der zonde, waardoor hij zijne ziel bevlekt, en afschuwelijk wordt in de oogen van God.

2. Üe schuld, waardoor hii verplicht is het ongelijk te herstellen, dat hij God heeft aangedaan met te zondigen.

3. De straf, welke hij door zijne zonden verdiend heeft.

De s7uet der ziel, de schuld der doodzonde en de eeuwige straf der hel, die wij daardoor verdiend hebben, worden vergeven:

(«) door het Heilig Doopsel;

(b) door het Heilig Sacrament der Biecht;

(c) door een volmaakt berouw, vergezeld van den wil om te biechten, in geval dat men daartoe in de volstrekte onmogelijkheid verkeert, bij voorbeeld op zee.

De smet en de schuld der dagelijksche zonden worden weggenomen door het berouw en door het ontvangen der Heilige Sacramenten. Het gebed, het heilig Misoffer en de goede werken, zjjn krachtige middelen om God te bewegen, dat Hij ons de genade verleene van een goed berouw, en om bij gevolg de veïgeving van onze dagelijksche zonden te verkrijgen. Die middelen moeten wij echter nog veel meer gebruiken, wanneer wij in doodzonde zijn gevallen, ten einde de genade te verwerven van ons tot God te keeren.

De tijdelijke straf, die wij door onze doodzonden of dagelijksche zonden verdiend hebben, wordt vergeven door het ontvangen der Heilige Sacramenten; door het Mis hooren; door gebeden, vasten, aalmoezen en alle andere goede werken; maar bijzonderlijk door het verdienen der A flakes.

Aflaat is kwijtschelding van tijdelijke straf.

ocr page 29

25

die wij verplicht waren te ondergaan voor onze zonden.

De Aflaat vergeeft dus niet de zonde, noch de eeuwige straf van de zonde; zij stelt alleen vrij van tijdelijke straf, die gewoonlijk overblijft, nadat door het Heilig Sacrament van de Biecht of door een volmaakt berouw, de schuld van de zonde en de eeuwige straffee vergeven zijn.

De Aflaten worden onderscheiden in: Gedeeltelijke aflaat: dat is kwijtschelding van een gedeelte der tijdelijke straf:

Volle aflaat: da/fc is kwijtschelding van alle tijdelijke straf, die rnen door zijce zonden mocht verdiend hebben.

Jubilc aflaat; da;t is insgelijks een volle aflaat, maar die bij uitnemendheid vnlle aflaat wordt genoemd, omdat bij die gelegenheid de biechtvaders de macht ontvangen om de absolutie te geven van do zwaarste zonden, als men die oprecht en met berouw gebiecht hoeft, alsmede om in zeer moegelijke gevallen te beslissen enz.; voorts omdat er zich bij die gelegenheid dikwijls grooie zoxdaaks beksee/en ; alsook omdat men dezen aflaat gewoonlijk in betere gesteltenis en met grootere godsvrucht tracht te verdienen.

ocr page 30

GEBEDEN.

LOFZANG VEKI CREATOR.

Kom Schepper, Heilige Geest, bezoek de harten ITwer geloovigen; vervul met hemelsche genade de zielen, die O ij geschapen hebt.

Gij, die de Trooster wordt genoemd, de Gave van den eenigeu God, de Levende Bron, het Vuur, de Liefde ea de Geestelijke Zalving.

Gij, die zevenvoudig in Uwe Gaven zift, de vinger van 's Vaders regterhand; en de Beloofde des Vaders, die onze tongen doet spreken.

Ontsteek Uw vuur ia ocze zinnen, stort Uwe liefde in onze harten, en sterk het zwakke van ons vleesch aanhoudend met Uwe kracht.

Verdrijf den vijand ver .van ons en schenk ons duurzamen vrede, opdat wij onder Uwe leiding alle boosheid schuwen.

Laat ons door U den Vader en den Zoon kennen, en altijd gelooven, dat gij de Geest van beiden zijt,

U God den Vader zij glorie, en den Zoon, die van den dood verrezen is, en den Vertrooster, den Heiligen Geest, in alle eeuwigheid. Amen.

{Hierna leze men de Litanie van den H. Geest.)

ocr page 31

LITANIE VAN DEN H. GEEST.

op maandag.

Eeeb, ontferm u onzer.

Christus, ontferm U onzer.

Heer ontferm II onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

God hemelsche Vader, ontferm U onaer.

God Zoon, Verlosser der wereld,

God H. Geest,

H. Drievuldigheid, één God,

H. Geest, die van den Vader en den Zoon voortkomt.

Geest des Heer en. God van Israël,

H. Geest, die heerschappij voert over het

menschdom,

H. Geest, die de gansohe aarde vervult,

l)ie alle krachten bezit.

Die alle goed bewerkt en alles voorziet.

Die de Hemelen versiert,

Geest der waarheid, die alle waarheid leert en

alle gaven uitdeelt,

Geest van wijsheid en veratand,

Geest van raad, sterkte, wetenschap en godvruchtigheid,

Geest van de vreeze des Heeren en van voorzichtigheid,

Geest, door wiens ingeven de heilige mannen

gesproken hebben,

H. Geest, die de toekomstige gebeurtenissen aankondigt.

ocr page 32

28

H. Geest, gave en belofte des Vaders, ontferm IJ onzer.

'Ti. Geest, door wien de duivc-len uitgedreven worden,

H. Geest, uit wiea wij herboren worden,

H, Geest, door wien de liefde Gods in onze harten is uitgestort.

Geest der aanneming tot kinderen Gods,

Geest van genade en barmhartigheid.

Geest, die ons in onzo zwakheid te hulp komt, s-n aan onzen geest getuigt, dat wij kinderen o Gods zijn, 5;

Goedertierene Geest, die zoeter zijt dan honig, £5' H. Geest, onderpand van ons erfdeel, die ons B op den rechten weg geleidt, cj

M. Geest, die levend maakt en versterkt, °

Geest van zaligheid, oordeel en blijdschap,

Geest van geloof, van ijver en van vrede, ^

Geest va:i ootmoedigheid, liefde en kuiachheid. Geest van goedertierenheid, goedheid en lang-

moedigbeid.

Geest van zachtmoedigheid, waarheid, eendracht

en vertroosting.

Geest van vermorzeling des harten, van belofte,

van vernieuwing en heiligmaking,

Geest van leven, geduld, onthouding en zedigheid.

Geest van allerlei genaden,

Wees genadig, spaar ons, H. Geest.

Wees genadig, verhoor ons, H. Geest.

/an don geest der dwaling, verlos ons, H. Geest. Van den geest der onkuischheid, verlos ons H. Geeat. Van den geest van godslastering, verlos ons, H. Geeat.

ocr page 33

29

Van Je veraleendheid in de zonde en van vertwijfeling, verlos ons, H. Geest.

Van alle vermetelheid en tegenstand aan de bekende waarheid.

Van alle boosaardigheid en kwade gewoonte, Van onboetvaardigheid in het nur des doods. Van het benijden der broederlijke liefde.

Door uw eeuwig voortkomen van den Vader en

den Zoon,

Door awe onzichtbare zalving.

Door het zonderlinge voorrecht, waardoor Gij de H. Maagd Maria van den eersten oogenblik lt;5 barer ontvangenis van alle vlek der erfzonde i vrij hebt bewaard. g

Door de volheid uwer genade, waarmede G.jj de o heilige Maagd Mavia hebt begunstigd, S

Door dien vloed van heiligheid, waarmede Gij £

de Moeder des Heeren bij de ontvangenis des • Woords desdt OTerstroomen, o

Door uwe heilige verschiining bij den doop van g. Christus,

Door uwe heilzame nydordaling over de Apostelen,

Door de onuitsprekelijke goedheid, waarmede Gij de Kerk bestuurt, de opperhoofden ver-eenigt, de Martelaren versterkt, de leeraars-verlicht en de geestelijke orden instelt. Wij, zondaren, wij bidden U, verhoor ons.

Dat wjj naar den geest mogen wandelen en de begeerlijkheden van het vleesch niet involgen, wi bidden U, verhoor ons.

Dat wij U nimmer bedroeven, wij bidden Ü, verhoor ons.

Dat Gij alle kerkelijke overheden in den H Gods-

ocr page 34

30

dienst en in den waren geest wilt bewaren, wij bidden U, verhoor ona.

Dat Gij aan alle christenen maar één hart en ééue

ziel wilt gev^Ti, wij bidden U, verhoor ena. Dat Gjj ons standvastigheid en volmaking in de deugd wilt verleenen, wij bidden TJ, verhoor ons. Dat Gij ons gebed wilt verhoeren, wij bidden U

verhoor ons.

Geest Gods, wij bidden ü, verhoor ons.

Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt,

stort uwen H. Gee.st over ons uit.

Lam Gods, dat do zonden der wereld wegneemt,

zend over ons den beloofden Geest des Vaders, Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt,

geei ons den goeden Geest.

Christus, hoor ons.

Christus., verhoor ons.

Heer, ontferm U onzer.

Onze Vader, enz.

liVAT ONS BIDDEN,

O God, die de harten der geloovigen door de verlichting van den H, Geest hebt onderwezen, verleen ons de genade, dat wij door denzelfden Geest leeren begrijpen wat recht ia, en ons, altijd over zijne vertroosting verheugen, Amen,

ocr page 35

Opdracht van de voorgeschreven

werken.

OPDRACHT VAM DE ti. BIECHT.

God van oneindige ontferming, ik wil; dankbaar Toer de groote genade, die Uij mij aanbiedt, mijne ziel rein wasscken in het bad van boetvaardigheid van alle smetten en vlekken. Wek in mijn hart op, een afschuw van alle zonden en een oprecht berouw, uit liefde voor ü, over alle mijne overtredingen, verzuimenissen en ondankbaarheden. Verlicht mijn geest, opdat ik alle vlekken tot in de geheimste plooien mijner ziel moge zien en geef' mij kracht en moed, om al wat mijn geweten bezwaart, overeenkomstig uwen wil te openbaren aan nwen plaatsvervanger den priester, teneinde ik door zijne vrijspraak vergiffenis verwerve, om de verdiensten van het Goddeljjk Zoenbloed van Uwen Zoon Jezus Christus. Neem, o God, dit mijn boetewerk aan, opdat ik waardig worde deel te hebben aan den vollen aflaat van dit huitengeiuoon Juhilé.

GEBED OiVl EEN GOED BEROUW. 1)

Barmhartige Verlosser, uit de diepte mijner el-

1

Een bovennatuurlijk berouw is eene gave Gods ; men moet er om bidden. Men denke hieraan zoo dik -wijls men te biechten gaat.

ocr page 36

32

lende roep ik tot U. Afgedoold van Uw liefderijk, Uw Vaderlijk Hart om mijne zondige neigingen in te volgen, heb ik uwe genade en vele andere gaven verspild; ik ben arm geworden, o Heer! arm naar de ziel en verlaten; ik ben gevallen in de handen van Uwen vijand, en gewond en krachteloos geworden; zonder Uwe hulp ban ik niet opstaan en wederkeeren, o wend Uw medelijden van mij niet af maar kom mij te bulp; onwaardig ben ik door U verhoord te worden, maar ach! mijn Jesus, bij Uwe liefde voor de zondaars, bij Uw lijden om hor, verduurd, bij Uwe ontbering in Bethlehem, b^j Uwe vernedering in Nazareth, bij Uw smaad en smart aan het kruis, doorsteek rajju vleesch met Uwe heilige vreeze, en schep in mij een rouwmoedig hart; doe mij begrijpen hoe goed Gij zijtin Uselven: hoe afschuwelijk de sonde is; beweeg mijn hart tot liefde voor U, doe tranen van boete in mijne ziel ontspringen, opdat ik mijne zonden betreuro en voortaan U, en U alleen, boven alles beminne. Amen.

Schietgebed: Mijn Jesus, barmhartigheid! (100 dagen aflaat).

GEBEDEN TOT OE H. MAAGD.

Heilige Maria, Moeder Gods en Moeder der men-schen. Moeder der Keik en ónze Sfoedar, in kinder-Jiik vertrouwen nemen wij tot U onze toevlucht; vereenig Uwe machtige gebeden met de onze. Gedenk dat Gij de Moederlijke Beschermster der Kerk zijt en dat de belangen dier Kerk de belangen zijn van Uw verheerlijkten Zoon; bid dan, opdat de Kerk nog sterker gevestigd moge worden in eenheid van

ocr page 37

33

geloof en van liefde, opdat Hare genaderijke invloed zich uitbreide en de ongeloovigen en af'ge-dwaalden vooral in het Oosten en in ons Vaderland tot Haar als tot den éénen waren Schaapstal mogen gebracht worden.

Onbevlekt ontvangen Maagd, Gij, die den kop van den duivel hebt vertreden, laat in deze dagen vooral den invloed Uwer tusacheakorast gelden en weer de aanslagen van de vervolgers der Kerk af opdat Zij, ongestoord, het werk der verheerlijking van Uwen Zoon moge voltooien.

Gedenk, o goedenierendsfe Maagd, dat het nooit is gehoord, dat iemand, die tot ü zijne toevlucht nam, Uwe hulp verzocht. Uwe voorspraak inriep, is verlaten. Bezield met dat vertrouwen. Maagd tier Maagden, Moeder, richt ik mij tot U, kom ik tot U, sta ik voor U als een zuchtende zondaar. Moeder des quot;Woords, wil mijne leden niet versmaden, maar hoor mij genadig en verhoor mij. Amen.

Duld dat wij U loven. Heilige Maagd.

Geef ons kracht tegen Uwe vijanden.

OPDRACHT VAN DE H. COMftlUME.

Mij vereenigen de met al degenen, die heden tot de iï. Tafel naderen, draag ik U, o God, mijne H, CoEimunie op; ter volharding van alle kinderen der Kerk in het geloof; ter bekeering van alle on-geloovigen en üwalenden; ter bevestiging van mij-zelven in Uwe liefde en deel ver werving aan de geestelijke gunsten, die de H. Kerk in deze dagen verleent.

Bereid, o God, door Uwe genade mijn hart voor

ocr page 38

34

tot een waardige woontent voor Uwen Zoon Jesus Christus; wek in mij op een levendig geloof, een heiligen eerbied en vurige liefde.

0 Jesus, ik ben niet waardig dat Gij ingaat in mijn hart, maar spreek een enkel woord en mij ne ziel zal gezond zijn. O Jesus, mijne liefde, kom tot mij, Heere Jeans, kom.

ocr page 39

Verschillende Oef aningen by het li Sacrament.

OEFENSNO VAN BEROUW.

Heer Jesus Christus, die uit liefde voor ons, dag en nacht, verblijft in dit aanbiddelijk Sacrament en allen aitnoocligt en op-wacht, en allen, die U komen besoeken, genadig ontvangt, ik geloof vas-telijk dat Gij hier waarachtig tegenwoordig zijt. Zie hier voor U geknield een zondig schepsel dat uwe liefde onwaardig is; Gij zijt iV)ijn God en Mijn Vader en ik ben Uw kind; maar Heer welk een kind! Een onleerzame, die Uwe stem niet hoort, een ondankbare, die misbruik maakt van Uwe genaden en van Uwe goedheid, een weerspanneling, die zich verzet tegen Uw gezag, een ontaarde, die Uwe weldaden tegen ü keert. God, mijn God, wat heb ik veel en zwaar tegen U gezondigd! tegen U, oneindig goed, oneindig beminnelijk; het grieft mij tot in 'tdiepst mijner ziel, dat ik tegen U heb misdaan; beschaamd, vermorzeld van harte kom ik tot U ; oefen Uwe ontferming met een berouw-vollen zondaar en vergeef mij, wat ik tegan U misdreef. Van nu aan neem ik mij voor, geholpen door Uwe genade; U meer te beminnen. U getrouwer te dienen, ja liever te sterven dan U met eene doodzonde te beleedigen. Ik neem mij vastelijk voor, meer dankbaar te zijn voor uwe weldaden, meer onderworpen aan Uwen wil, meer geduldig

ocr page 40

30

in da beproevingen, die ik ter boete mijner zonden wil dragen, meer gehecht aan Uwen dienst. Ge-waardig U, o Heer, mij in de uitvoering van mijn voornemen te ondersteunen ên schenk mij van uit Uw Heilig Sacrament de genade, dat ik heel mijn leven en in eeuwigheid U boven alles beminne. Amen.

GESED VAN EERHERSTEL EN AA^BiDDiN'G.

O Jesus, mijn Schepper en Verlosser, waarachtig tegenwoordig in het H. Sacrament; ik vereenig mij ia dit oogenblik met allen, over heel de wereld, die U in dit H. Geheim geloovig aanbidden; vooral met hen, die U het meest in dit Liefdegeheim beminnen ; met hers aanbid ik U in den diepsten ootmoed en bied ü deze stonden van aanbidding aan tot eerherstel voor de oneerbiedigheden door mij zeiven bedreven in Uwe tegenwoordigheid, en voor de onwaardigheid of flauwheid mijner Communiën ; tot eerherstel voor den smaad, door heiligschenners, door spotters, door ongsloovigen U in dit aanbiddelijk Geheim aangedaan; tot eerherstel voor de oneerbiedigheid en ondank waarmee Gij door zoovelen. hier en overal, wordt bejegend. Versmaad in üwegoedheid die hul de niet,hoc gering zij ook is; ik leg ze neêr in Uw Goddelijk Hart, o Jesus, neem haar goedgunstig aan.

O Jesus, geknield voor U, aanbid ik ü als mijn oppersten Heer. Ondanks die vernedering, waarin Gij het uitstralen Uwer oneindige Majesteit voor onze oogen terughoudt, erken en aanbid ik U als Schepper van alle dingen. Oorsprong en Doel van allo schepselen, oppersten Sleester van dit heelal,

ocr page 41

volstrekt Beschikker over het lot der aarde, God van God, Licht vau Licht, waarachtig God van waarachtig God, eeuwigen Zoon van den Hemel-schen Vader, het Beeld zijner zelfstandigheid. De staat van vernedering, waarin 6i) U gewaardigt te verblijven op het Altaar, verre van de vastheid van mijn geloof te verzwakken, strekt veel meer om mijn jjver in de aanbidding van ü te versterken.

Ik erken en ik aanbid in TJ, hier tegenwoordig in het H. Sacrament, die hoogste Majesteit, die alles beheerscht, boven alles is verheven en waarvoor alles slechts stof en asch is;

Ik erken en ik aanbid in ü, hier tegenwoordig, die onschendbare heiligheid, die de zonde verafschuwt en aan niets, wat bevlekt is, toegang tot den Hemel kan verleeaen.

Ik erken en ik aanbid in U, hier tegenwoordig, die macht zonder perken waardoor alles uit bet niet is voortgekomen en waaraan alles gehoorzaamt.

Ik erken en ik aanbid in U, hier tegenwoordig, die oneindige wijsheid, die alles verlicht, die goddelijke voorzienigheid, die voor alles zorgt.

In de onmogelijkheid TJ de eer en de aanbidding te geven, die U toekomt, vereenig ik mijne aanbidding met die der hemelsche Geesten, die Ü aanbidden voor den troon Uwer glorie. O, mijn God, kon ik gaan tot de eindperken der aarde om Uwe grootheden bekend te maken. Uw heiligen Naam den ongeloovigen te verkondigen en deze te ver~ anderen in waarachtige aanbidders van U, Mocht ik den troost hebben U gekend te zien van alle volken, bemind van alle harten, aangebeden van alle schepselen, die in staat zijn Ü te kennen, te aanbidden en te beminnen.

ocr page 42

O J ezus, mijn God, miin aoliepper, mijn Verlosser en mijn Al; ik aanbid Ü met den diepsten eerbied; ik breng U de hulde mijner afbankelijkheid, mijner onderwerping, vau mijn leven zelfs en van al wat ik ben, om Uwe oppermacbtige heerschappij over al het geschapene te erkennen. Mochten toch zij, die ü niet erkennen in Uw H. Geheim, door het licht Uwer genade bestraald zich 'oekeeren en met ons opkomen om U de schatting hunner aanbidding te be talen. Wees geloofd, aangebeden, gezegend voor altoos over heel de aarde, en dat alle knieën in den hemel, op aarde en onder de aarde buigen voor U, ter erkenning dat Gij, ondanks Uwe nederige verschijning op het Altaar, voor eeuwig heerscht met U w hemelschen Vader. Amen.

OEFENING VAN GELOOF.

Genadige Verlosser, verborgen God, ik geloof vasteiijk, dat Gij, onder de nederige gedaante van brood, weaenlijk, waarachtig en zelfstandig tegenwoordig zijt in 't heilige Sacrament, met ziel en lichaam, vleesoh en bloed, met Godheid en Mensch-heid, geheel en al, gelijk Gij verheerlijkt zijt aau de rechterhand Uws Vaders, Gij, die ia den Hemel in onbedekten luister U vertoont aan de Heiligen, hebt U hier een woontent verkoren onder de men-schen, en zoo waarachtig woont Gij hier ala in den Hemel. Dat Gij de uitstraling Uwer heerlijkheid voor ons terughoudt, is immers uit mededoogen met ons, opdat wij zonder angst en siddering tot Uwen troon zonden naderen; vasteiijk geloof ik, dat Gij zijt mijn God, mijn Verlosser, mijn Koning, mijn

ocr page 43

39

toekomstige Rechter. Ik geloof, dat Gij in dit H. Geheim eene gedaohtenia hebt gesteld van Uw leven van liefde en van wonderen; dat Gij zijt in dit H. Gehpim, onder de H Mis, 't onbloedig Oit'er der nienwe Wet; dat Gij zijt de Spijze onzer zielen, en dat al vrie daarvan eet, niet voor eeuwig zal sterven maar bet eeuwig leven bezitten. Dit geloof ik vast, zonder eenigen twijfel, omdat Gij de oneindige Waarheid zelve zijt, en ons dit alles hebt geopenbaard. Gij hebt gezegd : »d i t i s m ij n 1 i oh aam, dit is mijn bloed, doet dit tot mijne gedachtenis; mijn vleesch is waarlijk sjpijs en mijn bloed is waarlijk drankquot;: — mogen anderen dat woord te hard vinden en weigeren U in het Sacrament te erkennen, ik Heer, ik blijf met U en geloof Uwe woorden; tot wie anders zou ik gaan; Gij hebt de woorden der waarheid en des eeuwigen levens,

In en voor dit geloof wil ik leven en strijden; in en voor dit geloof wil ik sterven; Heer, vermeerder mijn geloof!

Geef, o Jezus, aan alle ongeloovigen de genade, opdat zij in dit H. Sacrament ü kennen en belijden. Amen.

OEFENING VAN HOOP.

O Jesus, God van goedheid, ik aanbid U in dit H. Geheim. In U is al mijn kracht, mijn troost, mijne vreugde, heel mijne hoop voor dit en voor het eeuwige leven. Hier vooral in dit Gedenkteeken Uwer wonderen, zijt Gij de God van Goedheid, die zwakken sterkt, kranken geneest, hongerigen spijzigt,

ocr page 44

40

Jorstigen laaft, bedroefden vertroost, armen rijk maakt; in U is mijn schat, bij U ook moet mijn hart zijn. Te veel nog, goede Jeans, te veel ia mijn hart gehecht geweest aan het goed en het geluk dezer wereld ; nu echter geef ik mijn hart geheel aan U; zuivsr het van verboden genegenheid voor de aarde en trek het door Uwe genade geheel tot U. O .Te-sus, spijze der Engelen, geworden de spijze van ons, die als pelgrims op deze aarde, optrekken naar den Hemel, ons vaderland, sterk mij op dien moeielij-ken tocht, ondersteun mij bij de aanvallen van den duivel, dood in mij de neiging tot zonde, en geef mij overvloedig deel aan het bovennatuurlijk leven, hier het leven der genade, hierna het leven der glorie; verleen mij deze gunst vooral, dat ik bij het eindigen van mijn aardschen levenstooht het Geheim van Uw Vleescb en Bloed, als teerspijze op de reis naar de eeuwigheid, met oen levendig geloof en zuivere liefde moge ontvangen. In deze hoop wil ik leven en sterven. Amen.

Goedertierene Verlosser aller menschen, geef aan alle zondaars en ongeloovigeu de genade dat zij met aflegging van alle aardschgezindheid tot deze bron des levens moge komen om hunne zielen te voeden en te laven, en niet te sterven voor eeuwig. Amen.

OEFENING VAN LIEFDE.

Beminnelijke Jesus, God van Liefde, ik aanbid U m het H. Sacrament. Ik bemin U boven alles, omdat Gij het hoogste Goed en alle liefde waardig zijt. Gij wilt in het H. Sacrament onder ons wonen, wijl het Uwe lust is te zijn met de kinderen der

ocr page 45

41

meiischfen, en hoe teeder, o Heer, is Uwe uitnoodi-ging dat allen tot U komen! Maar, o God van liefde, hoe weinigen beantwoorden aan uwe teeder-heid en komen U hier bezoeken en aanbidden. Ik zelf ben een van die ongevoelisen; hoe menigwerf verzuimde ik dit H. Sacrament te ontvangen als Uwe genade mij riep; en zoo ik naderde tot de H. Communie, hoe onvoorbereid soms, hoe onverschillig, hoe oneerbiedig! Hoe dikwijls ben ik te traag, hier in uwen Tempel te komen om U te aanbidden, of hoe onstiohtend in uwe tegenwoordigheid. Ach, mijn Jeans, vergeef het mij, dat ik U te weinig heb bemind; ik neem mij voor mijne onverschilligheid te herstellen; niet slechts wil ik meermalen Iquot; in tie H Communie waardig ontvangen, maar l' dikwijls hier, bezoeken en mij met 1: onderhouden. God van liefde, heel mijn hart geef ik aan t' ik wil voortaan !' lief hebben met al de krachten mijner ziel; trek toch mjjn arm, en ellendig en veranderlijk hart tot !', opdat ik met uwe genade ü bemiune gelijk Gij verlangt. Ik zou f willen bidden, lieve Jesus, geef mij eene liefde voor 1' gelijk aan die dei-Engelen of gelijk aan de liefde der Heiligen wier hoogste geluk op aarde bestond in de aanbidding-van dit H. Sacrament; — maar ben ik misschien die hoogste gunst niet onwaardia geworden om mijne ontrouw en zondigheid? Welnu, geef mij toch iets van hunne vurige liefde, opdat ik in leven en in sterven aan U tosbehoore en 'c ook mijne vreugde moge wezen hier te zijn met U in het Geheim T'wer liefde. O Liefde van mijn hart, sterven wil ik eer dan U te verlaten, dan op te houden i' te beminnen; die genade vraag ik, weiger haar niet-aan eene ziel, die niets vuriger verlangt dan'Uwe liefde.

ocr page 46

42

0 Jesus, in die liefde wil ik leven en sterven Amen.

O God van liefde, mooliten alle menschen U beminnen in het H. Sacrament.

O Jesus, bij de liefde van Uw aanbiddelijk Hart, geef aan de zondaars en de ongeloovigen de genade, dat zij in dit H. Sacrament U kennen en beminnen. Amen.

GEESTELIJKE COMMUNIE.

Aanbiddelijke Jesus, ik geloof vastelijk dat Gij waarachtig tegenwoordig zijt in het H. Sacrament, ik aanbid L', ik bemin U boven alles, en verlang met al de kracht mijner ziel l) te ontvangen in mijn hart. Nu echter ben ik niet bereid dat Gij werkelijk in het H. Sacrament tot mijn hart ingaat, doch kom geestelijkerwijze in mjj, ik vereenig mij met U als waart Ge werkelijk in het H. Sacrament in mjjn hart gekomen en ik wijd mij geheel aan ü toe; duld niet dat ik mij ooit van U verwijdere. O Jesus, al mijne liefde, al mijn geluk, ontsteek in mijn hart het vuur Uwer liefde, Amen.

ocr page 47

OPDRACHT VAN DEN VASTEDAG.

O God, die door Owen profeet hebt te kennen gegeven, dat wij ten dage van ons vasten genade zullen vinden en verkrijgen, wat wi) van Uwe goedheid verlangen, ik draag U mijn vasten op in vereeniging met het vasten en het lijden van Uw Mensehgeworden Zoon Jesus Christus en in vereeniging met het vasten en de boetedoeningen der Heiligen. Heilig dit mijn boetewerk van onthouding en vasten en verleen dat het om Christus' verdiensten strekke tot voldoening voor mijne zonden, ter beteugeling mijner booze neigingen en tot verzoening Uwer verbolgenheid, die wij, om de zonden, ten volle verdiend hebben. Door denzelfden Jesus Christus, onzen Heer. Amen.

OPWEKKING TOT EENE MILDE AALMOES.

De jeugdige leeftijd is de toekomst van kerk en maatschappij. De medewerking aan de goede opvoeding der jeugd is eene medewerking aan het toekomstig geluk der gandsche menschelijke samenleving. De Geest van eigenbaat en ongeloof, van gehechtheid aan het aardsche wat in onze dagen de kwaal des tijds het verderf der volkeren is zal met den tijd almeer verdwijnen naar mate er meer gedaan wordt om in het hart der kinderen de Christelijke liefde tot God en den naaste, het geloof aan de Goddelijke Openbaring en het verlangen naar den Hemel aan te kweeken. De jongeling zal als hij oud is geworden van den eenmaal ingeslagen weg niet afgaan; en zoo de jeugd is

ocr page 48

44

geweest, zoo zal in den regel ook de ouderdom ziju.

Een gebouw wat op goede grondslagen mat zal niet gemakkelijk instorten: Als de bloeseai kwijnt on ziekelijk is zal er moeielijk een rijpe vrucht uit voort kunnen komen! welk eene sctioone zaak is het derhalve naar vermogen mede te werken tot den bloei van het Katoliek onderwijs waardoor het geloof in het jeudig gemoed aangekweekt en daarmede de grondslag gelegd wordt voor een later Christelijkquot; leven waardoor de reine hloem der oa-schuld tegen alle schadelijke invloeden beveiligd blijft en ahoo de vrucht van rijper deugd en levenswijsheid zich vrij en ongehinderd ontwikkelen kan. De kinderen tot goede Christenen op te voeden is het krachtigste middel om do wereld te redden van de vreeselijke rampen waarmede de toekomst haar dreigt, het ia teven.s het zekerste middel om vele zielen te redden van den eeuwigen ondergang waarheen zij door den stroom der verleiding worden mcdegesleept. Moge deze gedachten iedereen aansporen om bij het otter van zijnen jnbilé aalmoes mild en vrijgevig te zijn.

OPDRACHT VAN DE AALMOES.

Mijn God ik draag U deze aalmoes op voor het heil der kinderen die U zoo dierbaar en door onzen Heer Jesus Christus op bijzondere wijze gezegend zijn. Geef, Heer, dat zjj opgvoeijeu tot Uwe eer als ware geioovige en gehoorzame kinderen Uwer H. Kerk en eens als verheerlijkte burgers des Kemels, de Zaligheid mogen genieten waarvoor Gij quot;hen geschapen verlost en geheiligd hebt. Amen.

ocr page 49

Seheden bij het bezoeken der Kerk;

TE VENS A F LAATG EB EDE X.

GEBED VAN OPDRACHT EN VAN BEROUW.

Almachtige, eeuwige God, andermaal komen wij, kinderen l'wer Kerk, als sineekélicji-en voorden troon Uwer onuitputtelgkebarmhartigheid. Eeuwig te prijzen is reeds l'we ontferming over ons. dat Gij ons in het H. Sacrament van Boetvaardigheid vergiffenis onzer zonden en kwijtscbeldig der eeuwige straffen hebt willen verleenen, en mi strekt l'we ontferming nog verder; door Uwe Kerk biedt Gij ons de geiieele uitdclging van de sclmld aan. die wij in tijdelijke straffen willictit aar. Uwe Goddelijke gerechtigheid nog moeten betalen. Ik ben bereid te volbrengen wat Gij van mij vraagt om in dat laatste genadebewijs te deelen. Neem mijsie werken aan, ik vereenig ze met al de goede werken door de kinderen Uwer Kerk verricht, met de voldoening der Heiligen, en met de gebeden bet lijden en oneindige voldoeningen van onzen Verlosser Jesus Christus. Maak mij waardig, o God, deel te hebben aan tie aJgeheele kwijtscheldig der tijdelijke straffen mijner zonden. Nogmaals vraag ik U om vergeving voor al mijne zonden, mijne overtredingen, mijne verzuimenissei;. zware en lichtere, roor ille misdrijven vooral, die ik vergat aan de sleutel-

ocr page 50

46

maclit Uwer Kerk te onderwerpen. Het doet mij leed U, uit liefde tot H te hebben beleedigd; ik haat de zonde en verzaak er aan; ik wil U boven alles beminnen, liever wil ik sterven dan U zwaar te beleedigen, en neem mij vast voor met de hulp uwer genade, door geene dagelijkacbe zonde zelfs U vrijwillig te vergrammen. Amen.

Onze Yader, Wees gegroet, Glorie zij den quot;Vader.

GEBED VOOR DE DWALENDEN.

God van oneindige liefde, die uwe Kerk gesteld hebt als den eem'gen weg voor alle mensehem om tot de Waarheid en het lieven te komen, wij dankbare kinderen dier Kerk, wij smeeken U om verlichting voor allen die buiten den eenigen weg der waarheid omdolen. Zie toch. mededoogend neder op die ontelbaren, die alle bovennatuurlijk geloof verwerpen, of met behoud van het geloof in Twen Zoon Jesus Christus, zijn losgerukt van de rots, waarop Gij Uwe Kerk gebouwd he bt, en als schapen zonde!' harder dwalen. Om het lijden en sterven van Uwen Menscli geworden Zoon, die het licht is dat alle menschen verlicht en die het leven overvloedig aan allen heeft aangeboden, verdrijf bidden wij U, alle duisternissen des ongeloofs, breek mensc he-lijken hoogmoed en schuldige hardnekkigheid; verlos hen die misleid zijn, help hen die van goeden wille zijn, ondersteun hen die zwak zijn, opdat door allen uw Naam worde geheiligd en allen U. den eenen lt; iod kennen en dien Gij gezonden hebt, Jesus Christus-

Goddelijke Verlosser, Opperste Herder der zielen,

ocr page 51

47

voer allen tot den éénen Herder, Uwen Plaatsvervanger op aarde, aan svien Gij de zorg voor Uwe kudde hebt toevertrouwd; geef dat allen dien eenec Herder erkennen en dat het een Herder en eene kudde, moge worden. Amen.

Onze Vader, Wees gegroet. Glorie zij den Vader, enz.

GEBED VOOR DE VOORTPLANTiNG VAN HET HEILIG GELOOF.

Goddelijke Stichter der Kerk, Heer Jesus Christus, ons toekome Uw rijk; geel dat het rijk Uwer Kerk, 't welk Gij in Uw bloed hebt gesticht meer en meer gevestigd wordt in de wereld en, naar binnen, meer en meer versterkt in geloof en in liefde. Steun en sterk onzen Opperpriester, den Paus en de Bisschoppen, onze herders; geef hun overvloed van wijsheid en kracht, opdat zij het gewichtig ambt hun opgelegd, naar uw welbehagen nitvoeren. Heilig de priesters der Kerk, opdat zij aan hnnne verhevene roeping waardig beantwoorden; verleen T'we genade aan de geloovigen, opdat zij toenemen in geloof en in deugden. Uw rijk toekome; geef'. Heer, dat het inwendig rijk Uwei-waarheid, Uwer genade. Uwer kracht, steeds meer toekome aan al de leden der Kerk en hun leven doordringe.

Uw rijk toekome; breid, o goedertierene Verlosser aller menschen, het rijk I 'wer Kerk naar buiten uit; wek vurige Apostelen op, die het geloof aan de heidenen willen verkondigen; schenk kracht en

ocr page 52

geest van oiïer aan die ijvervolle geloofegezanten, die, met gevaar zelfs van hun levea, L'w rijk pogen te verbreiden. Zegen, Heer, hua arbeid en breng ook de heidenen tot Uwe Kerk. Gedenk, dat Gij ook voor de heidenen Uw dierbaar bloed hebt vergoten; die losprijs zij niet ij del gegeven, laat Uw rijk ook tot hen en ia hen komen, opdat zij in de Kerk IJ dienen en verheerlijken. Amen.

Onze Vader, Wees gegroet, Glorie zij den Vader, enz.

6E3ED VOOR OEN VREDE UER KATHOLIEKE KERK.

Koning des Vredes, Heer Jesns Christus, geef ons dien vrede inwendig en uitwendig, dien de wereld niet kan geven; dien vrede, welke verkregen wordt door de volbrenging van Uw heiligen wil. Uw wil .■geschiede op aarde als in den Hemel; verleen genadig, dat alle leden der Kerk, va-ti welken rang of taat ook, xoo volkomen ['wen wil uitvoeren, dat zij allen van één geest en hart, van één geloof en liefde één zijn met elkander, gelijkerwijze Gij èéa aijt met den Vader, geef, dat geen verzet tegen leer ot gezag, dat geen ketterijen of scheurigen ooit die eenheid en dien vrede verstoren. Uw wil geschiede in de zondaars, opdat zij zich bekeeren en den he-inelschen vrede voor hun geweten verwerven; Uw wil geschiede in hen, die bekoord worden, opdat zij getrouwer strijden; Uw wil geschieden in hen die lijden, opdat zij zich om met christelijken moed

ocr page 53

49

gelaten daaraan onderwerpen; Uw wil geschiede zóó in ons allen, dat wij na vergeving onzer schulden te hebben verworven, U niet meer beleedigen maar, bevrijd meer en meer van inwendigen tegenstand, U getrouwer dieoen. En wijl, uithoofde onzer zwaklieid, de zorgen en rampen des levens en de kwellingen des geestes niet zelden ook onzen in-wendigen vrede verstoren, zoo geef ons wat wij dagelijks voor ons stoffelijk leven behoeven, ons dagelijtoch brood, en leid ons nist in bekoring. Amen.

Onze Vader. Woes gegroet. Glorie zij den Vader, enz.

GEBED VOOR DE RUST DER KATHOÜEKE KERK.

Koning der Glorie, Christus, sta op in L'w kracht en bescherm het erfdeel, wat Gij van den beginne habt bezeten. Verlo? ons van den kwade , de hand der boozen is tegen Uwe Kerk opgeheven, toon dat gij op ü hoogen hemeltroon spot met de raadslagen en plannen der goddeloozeu en dat L:we Kerk; hoe belaagd en bestookt, onverlet en rnstig door Uwe kracht hare goddelijke zending in de wereld kan vervullen. Koning der koningen, alle machtigen der aarde zijn in Uwe hand, wie Uw Kerk aanrandt, hem kunt Gij verpletteren. dit echter Vragen wij niet, neen, geef eer aan Uw naam en keer de gezindheid van de machtigen, die vijandig zijn aan de Kerk, door Uwe alrermogende genade

ocr page 54

50

om, opdat zij van vervolgers verdedigers mogen ■worden en opdat Uw naam des te hooger worde geprezen onderde volken; verlos ons van den kwade. Amen.

Onze Vader, Wees gegroet, Glorie zij den Vader, enz.

GEBED VOOR DE ZEGEPRAAL OER KATHOLIEKE KERK.

Koning der eeuwen, Gij die in I'we werken aan geen tijd zijt gebonden, verhaast op onze dringende beden de zegepraal der Katholieke Kerk: verhef voor de oogen der wereld den luister dier zichtbare kenteekenen, waarmede lt;»ij haar, ten bewijze van hare Goddelijke afkomst, hebt getooid: open aller oogen, opdat allen Uwe Stad zien, die Gij hoog op een berg hebt gebouwd en tot Haar mogen gaan, om door Haar tot het leven te komen- Verheerlijk Uwe Kerk en verleen haar de algsheele zegepraal op deze aarde: hare waarheid zegeviere over de dwaling, hare heiligheid over de boosheid, hare liefde over het geweld der wereld: geeft, o Koning der heerlijkheid, aan de strijdeudei Kerk op aarde, hier reeds de overwinning, die zich zal voortzetten in de zegepralende Kerk in den Hemel door alle eeuwen heen. Amen.

Onze Vader, Wees gegroet, Glorie zjj den Vader, enz.

ocr page 55

GEBED VOOR DEN PAUS.

O God ! die de opperste Herder en Regeerder van alle geloovige menschen zijt: wjj bidden U, zie genadiglijk op uwen dienaar Paus Leo XIII neder, dien Gij tot nwen Stedehouder over uwe H. Kerk bebt gesteld. Geef hem uwe genade, opdat bij zijne onderhoorigen met woorden en goede werken moge voorgaan, dat hij in deugden toeneme, opdat hij met quot;allen, die hem aanbevolen zijn, ten eeuwigen leven moge geraken, door Jesus Christus, onxen Heer. Amen.

£EBED VOOR DEN BISSCHOP.

O God Herder en Bestuurder aller geloovigen, zie genadig neder op Uwen dienaar N. dien Gij tot Bisschop Uwer H. Kerk hebt uitverkoren; geei hem de genade om degenen over wie bij is aangesteld door woord en voorbeeld te heiligen, opdat hij met de hem toevertrouwde kudde ten eeuwige leven moge gerake door Christus .lesus onzen Heer. Amen.

GEBED TOT DEN AARTSENGEL MiCHAËL, SCHUTSENGEL DER KERK.

Schutsengel der Kerk, H. Michaël, bescherm in deze dagen de Kerk Gods in den feilen strijd tegen den boozen geest; verwerf, door 1'we tusschenkomst van God, dat Hij alle raadslagen der goddeloozen verijdele en alle, der Kerk vijandige machten ver-breke. Amen.

ocr page 56

GE8ED TOT ALLE HESLiGEN.

Wij smecken U, o Heer, bescherm ons tegen alle gevaren van ziel on Jichaam, en verleen ons door de tusschenkomst van de gelukzalige en glorierijke Maagd en. Moeder Gods Maria, van Uwe gelukzalige Apostelen Petrus en Paulus, van u-wen gelukzaligen Voedster vo eder Jozef en van alle Heiligen, heil en vrede, opdat alle hindernissen en dwalingen vernietigd worden ea l'ws Kerk in ongestoorde vrijheid U xaoge dienen. Door flenzelfden Jesus Christus onzen Heer. Amen.

GEBED TOT DEN H. BOiJiFACiUS.

Roemvolle Apostel en Martelaar Bonifacius, die. na Uwe prediking aan verschillende Heidenen, op onzen vaderlandsclien grond Uw bloed voor Jesus' Kerk hebt mogen vergieten, bid en smeek, dat dooide verdiensten van uw sterven, vereenigd met de oneindige verdiensten van onzen Verlosser, Jesns Christus, de ongeloovigen en afgedwaalden in ons vaderland aan de Katholieke Kerk mogen worden toegevoegd en zij daarin vrede en zaligheid mogen vinden. Door onzen Heer Jesus Christus. Amen,

GEBED TQT DEN H. WiLÜBRORD.

Heilige Willibrord, Apostel ea Patroon van Nederland, (rij, die als Godsgezant, in velerlei ontberingen en opofferingen, aan onze heidensche voorouders het geloof hebt verkondigd, toon nu vooral, dat Gij onze voorspreker zijt bjj God, en verwerf

ocr page 57

V 53

door Uwe voorbede, dat wij, die de Waarheid kennen, haar ook mogen beoefenen, en dat allen hier, die weer neêrgezeten zijn In de duisternis van ongeloof' en dwaling en in de schaduw des doods, door Jesus' genade mogen, geraken tot het Licht en het Leven Zijuer zaligmakende Kerk. Door den-zelfden Jesus Christus, onzen Heer. Amen.

GEBED OM VOLHARDING.

liijn God, Zie mij hier voor Uw aanschijn neder-gekniekl, om U te danken voor de vele en groote genaden mij m dit H. Jubilé geschonken voorde grenaelooze barmhartigheid, die gij mij gedurende hetzelve bewezen hebt.

Voltrek thans liefdevolle Vader in den Hemel, voltrek het goed*- werk wat gij in mij uw onwaardig kind begonnen hebt en schenk mij bjj alles wat ik reeds van Uwe goedhe'd ontvangen heb, de genade om te volharden in Uwen heiligen dienst, U verder nooi!; meer door eenige zware zonden te be-leedigen en tot den laasten stond mijns levens met ü vereenigd te bljjven. Zoo moge ik eenmaal in Uwe liefde en genade dit sterfelijk leven eindigen, en U daarna gedurende de gansche eeuwigheid danken en prijzen, voor al het goede wat ik in deze gezegende dagen van Uwe milde goedheid ontvangen heb. Amen.

ocr page 58

J. M. J.

NKGENDAAGSCHE OEFENING

TER EERE VAN

ONZE LIEVE VROUW VAN HET HEILIG HART.

Moge het Heilig Hart van Jesus alom bemind worden i

rtOO dagen aflaat.) Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, bid voor ons. (Met deze schietgebeden moet iedere oefening der Novene begonnen worden.)

Wij raden ieder, die eene Novene ter eere van Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart doet, deze te eindigen met eene heilige Communie, ten einde zekerder te verkrijgen, wat men verzoekt.

OP DEN EERSTEN DAG.

MARIA BOODSCHAP.

Op dezen dag, zijt gij, Maria, uitverkoren orn uit uw rein bloed het aanbiddelijk Hart van den Verlosser te vormen. Dit Hart is uw schat, en Gij hebt daarover de grootsten macht, en geef, bidden wij LJ, dat het ons gunstig zijn moge.

Verzuchting. — Verwerf voor mij, onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, dat ik ten allen tijde mijn' wil naar dien van God schikke.

Voornemens. — Laten wij de inspraken der genade volgen; zeggen wij met Maria: «Ziehier de dienstmaagd des Heeren.quot;

Bidden wij het Gedenk, o Onze lieve Vrouw van het Heilig Hart, om de bijzondere gunsten te verwerven, die wij door deze Novene aan de H. Maagd vragen.

ocr page 59

Gedenk, o Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, ilen omveêrstaanbaren invloed, dien Gij bezit op het Hart van uwen aanbiddelijken Zoon. Vol vertrouwen in uwe verdiensten, komen wij uwe bescherming af-smeeken. O Liefderijke Moeder van Jcsus, die de onuitputbare bron van alle genade is, welke Gij naar welgevallen kunt openen, om er over 't menschdom te doen uitstroomen de schatten van liefde en barmhartigheid, van licht en zaligheid, die erin zijn opgesloten. Verleen ons, smeeken wij I!, de gunsten die wij verzoeken. Neen, wij zullen niet afgewezen worden, cn. omdat Gij onze Moeder zijt. O Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, neem onze gebeden gunstig op, en gelieTe ze te verhoeren. Amen.

Zeg driemaal; Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, bid voor ons.

Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, verleen mij de gunst.... (Noem hier wat gij door Maria's voorbede wenscht te verkrijgen.)

OP DEN TWEEDEN DAG.

DE GEBOORTE DES HEEREN.

De groeten dag is daar, de aarde bezit haren Zaligmaker! en Gij, Maria, Gij hebt Horn aan ons geschonken Dewijl Gij de Moeder van dien Godmensch, zijt, daarom voert Gij heerschappij over zijn Hart, en U he-hooren de schatten, die het in zich bevat. Wij komen tot U, wij die arm en behoeftig zijn, en Gij zult ons met goederen overladen.

Verzuchting. — Put voor uwe kinderen Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, uit die rijke bron, die Gij in ons midden hebt doen ontspringen.

Voornemens. — Jesus is op aarde gekomen om ons voorbeeld te zijn. Laten wij, gelijk Onze Lieve Vrouw

ocr page 60

van iiet U. hart, Hem volgen en standvastig den weg bewandelen, waarop Hij ons is voorgegaan.

Bid het Gedenk, o Onze Lieve Vrouw van liet li. Hart — en wat verder volgt.

01' liKK DERDEN DAG.

MARIA DRAAGT JESUS OP IN BEX TEMPEL.

Het inenschdom eischt een olï'er. en dat olïei' Maria, kan geen ander zijn dan uw Zoon. . .. Wat gaat gij doen O, Gij laat ü alleen geleiden door de liefde, ilie Gij ons toedraagt en Gij offert uwen Zoon den Heere op; maar voor die heldhaftige daad handelt Gij naar zijn Hart. wat ( toebehoort, wat 1T altijd onderdanig •zal zijn.

Verzuchting. — Geef. Onze Lieve Vrouw van liet Heilig Hart. dat ik naar uw voorbeeld grootmoedig zij in de offers, die God mij in den loop van mijn leven zal mogen afvragen.

Voornemens. — Laten wij ons zeiven door Maria aan .lesus opdragen; doen wij deze opdracht zelfs meermalen daags.

Bid het Gedenk, u Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, — en wat verder volgt.

01' DEN VIERDEN DAG.

MARIA MET JESUS TK X.VZABETIl,

In uwe nederige woning te Nazareth hebt Gij, Maria uw moederlijk beheer over het Hart van Jesus in het bijzonder uitgeoefend : Gij gebiedt en Hij gehoorzaamt U; maar nog meer; Hij voorkomt zelfs uwe wenschen. Welle onuitsprekelijk geheim!

Verzuchting. — Onder uw beheer. Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, is de menseh ge.'ukkig: danrom stel ik mij ook onder uw vermogende bescherming. Voornemens. — Betuigen wij kinderen van Maria

ocr page 61

57

te willen zijn, en geven wij Haar heerschappij over ons gelijk zij liet beheer had over het Hart van haren Zoon.

Bid het Gedenk, o Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, — en wat verder volgt.

OP DEN VIJFDEN DAG.

MARIA OP DE BRUILOFT ÏE CANA.

Bij hot feest, dat de ('ana gevierd, werd, hebt Gij Marie het vermogen doen blijken, dat Gij hebt op het Hart van uwen Zoon, Gij vraagt Hem een wonder, en hoewel zijn uur nog niet gekomen is. doet Hij het wonder om der wereld te toonen, dat Hij ü niets zal weigeren.

VerzücIUing. — Leer mij, beminnenswaardige Koningin van het Hart van .Tesus, geduldig de stonde afwachten, die Gods voorzienigheid bestemd heeft om mij te helpen; eu leer mij met een grenzeloos vertrouwen de gunsten afsmeeken, waaraan ik behoefte heb : doe mij zelfs dan nog vertrouwen, wanneer alle hoop ijilel schijnt.

Voornemens. — Nemen wij in de verschillende noodwendigheden, die wij hebben, onze toevlugt tot Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart; vertrouwen wij Haar inzonderheid onze geestelijke behoeften toe.

Bid het Gedenk o Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, — en wat verder volgt.

OP DEN ZESDEN DAG.

•MARIA BEKLIMT DEN KALVARIEBERG.

Indien ooit uw Hart, Maria, vereenigd was niet het Hart van uw goddelijken Zoon, dan was het, toen (jij met Hem den kruisberg besteegt; nooit immers hecht

ocr page 62

58

zich eene moedor nauwer aan haar kind, dan wanneer het gedrukt gaat onder kwelling, angst en smart. Door alzoo met Hem het lijden te deelen, hebt G ij te meer aanspraak gekregen op zijne liefde.

Verzlichting. — Ondersteun mij. Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, bij het leed. dat mijn treft: wees Gij mijne Troosteres bij alle lijden.

'Voornemens. — Scheiden wij ons, bij de kwellingen des levens, nooit van onze Moeder: zijn wij met Haar vereenigd. dan zal onze zwakheid minder groot zijn en het kruis zal ons minder zwaar vallen.

Bid het Gedenk, o Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, — en wat verder volgt.

OP DEN ZEVENDEN DAG.

MARIA AAN liEN VOET VAX HET KRUIS.

Toen Gij daar, Maria onder het kruis stond, zaagt Gij een soldaat met zijn lans het Heilig Hart van uwen Zoon openen; toen hebt Gij de stroomen van genade die er uit vloeiden, vergaderd, om in uwe liefde ons daarvan mede té deelen.

Verzuchting. — Met U Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, vang ik den laatsten zucht van .Tesus op; ik dring met U tot in de heilige wonde van zijn Hart, die Hij zich ter onzer liefde heeft doen toebrengen.

Voornemens. — Verzuimen wij niets om de gunsten te verwerven, waarvan Onze Lieve Vrouw van liet Heilig Hart de uitdeelster is ; smeeken wij dikwijls hare hulp af.

Bid het Gedm!;, o Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, — en wat verder volgt.

ocr page 63

01' DI'N ACHTSTEN DAG

MARIA BIJ DE VKRRIJ7.ENIS.

Liw goddelijke Zoon is verrezen, Maria Gij kunt weder op Zijne Heilige borst rusten, Gij kunt weder zijn Liefdehart voelen kloppen. Dat aanbiddelijk Hart biedt Hij U aan, het is uw rijk. Gij heersclit daarin voor den tijd en de eeuwigheid.

Verzuchting. — Ik wil, Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, eindelijk uit het graf mijner lauwheid en onverschilligheid opstaan en een nieuw leven gaan beginnen. Maar uit mij zeiven vermag ik niets; met uwe hulp vermag ik alles. Help mij dan, o goede Moeder !

'Voornemens. Laten wij verrijzen tot een leven van godsvrucht en ijver. Laten wij, als Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, tot Jesus gaan, aan zijne borst rusten en trachten, dat de gevoelens van zijn goddelijk Hart ook de onzen worden.

Bid het Gcdettk, o Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, — en wat verder volgt.

OP HEN NEGENDEN DAG.

MARIA IN DEN HEMEL.

Gij verkeert niet meer, Maria, in liet ballingsoord, der aarde; voor altijd zijt Gij met liet lleüig Hart van uwen Zoon vereenigd. — Wijl ik U thans in uwe heerlijkheid aanschouw, noem ik Lquot; niet alleen Koningin des Hemels en der aarde, Koningin der Engelen en der Heiligen, maar ik noem U ook de Koningin van liet Hart van Jesus.

Verzuchting. — Moge ik eenmaal bij I' en uwen god-delijken Zoon zijn, Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart! ik stel mijne zielin uwe handen; met U geloof,

ocr page 64

60

hoop, bemin ik, om .Tesus met ü, lieve Moeder eenwi-te beminnen!

Voornemens — Doen wij alles voor den Hemel, het ware vaderland van den Christen.... Daar zullen wij Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart in al den luister harer heerlijkheid zien en met Haar zullen wij daar gewis het geluk deeleu van (iod zeiven te gemeten'

Bid het Gedenk, o Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart, — en wat verder volgt.

ocr page 65

rlquot; c I) c ii m.

ïc Ijouiji, laiidainus ïe Domium con/ïtomur.

To aeternum Pattern, oraiiis terra veneratur.

ïüii oranes Angeli, Tibi coeli et universae potes-fetes.

Tibi Cherubim et Seraphim, incessabili vocepro-clamapt:

Sanctus, Saactus, Öanc-tiis, Dotninus Deus Sabaotii.

Pleni sunt coeli et terra mnjestatis gloriae Tuae.

ïe gloriosus Apostolo-rnm chorus,

ïe Prohetarum lauda-biiis numerus,

T e Marty rum c a ndidutu s laudat exercitns.

ïe per orbem terrarum | sancta conlitetur Jieclesia.

Patrem immensae ma-jestatis,

Venerandum Tnuin verum et unicum Filium. !

Sanctum ijuoque Para- ; cliturn Spii itnm.

fu Rex gloriae Christe. I

ïu Patris sempiteruus ss Filius.

ü God loven wij, U Heer belijden wij;

U, eeuwige Vader vereert de gansche aarde.

ü roepen alle Engelen, I1 de hémelen en al de machten.

U de Cherubijnen en ' Seraphijnen onophoudelijk ' toe:

Heilig. Heilig, Heilig de Heer. God dor Heerscharen.

Vol zijn de hemelen en de aarde van de majesteit Hwer glorie.

U looft het glorierijke Ivoor der Apostelen,

li het lofwaardig getal der Profeten,

' liet schitterend leger der Martelaars,

Iquot; belijdt ove r de gansche aarde de heilige Kerk:

Vader van onmetelijke majesteit,

Uwen aan'oiddenswaar-digen. waarachtigen en eenigen Zoon;

Den 1 feiligen Geest ook, den Trooster.

Gij Koning der glorie, Christus,

Gij 7ijt des Vaders eeuwige Zoon.


ocr page 66

Tu ad liberandum sus-cepturus hominem, non horruisti Virginis uterum.

Tu, devicto mortis acu-leo, aporuisti credentibus regna coelorum.

Tu ad dextei-am Dei-se-des, in gloria Patris.

Judex crederis esse ven-Uirus,

Te ergo quaesumus, tuis f'amulis subveni. quos pre-tioso sanguine redemisti.

Aeterna fac curn sanctis tuis in gloria numerari.

Salvum fac populum Tuum, Domine, et benedic liaereditati Tuae.

Et rege cos, et extolle illos usque in aeternum.

Per singulos diesbenedi-«imus Te.

Et laudamus nomen Tuum in saeculum, et in saeculum saeculi.

Dignare, Domine, die isto sine peccato nos cust-dire.

Miserere nostri Domine, miserere, nostri.

Fiat misericordia Tua'

Gij ter Verlossing, de menschheid zullende aannemen, hebt den schootder Maagd niet geschroomd.

Gij hebt. na 't overwinnen van den prikkel des doods, den geloovigen liet rijk der Hemelen geopend.

Gij zit aan de rechterhand Gods, in de glorie des Vaders.

Als Rechter gelooven wij, zult Gij komen.

U dan smeeken wij, kom uwe dienaren te hulp, die Gij door Uw kostbaar bloed hebt verlost.

Maak dat zij in de eeuwige glorie met Uwe Heiligen gesteld worden.

Behoud Uw volk. Heei1, en zegen Uw erfdeel.

En regeer hen en verhef hen tot in eeuwigheid.

lederen dag zegenen wij U.

En wij loven Uwen naam in eeuwigheid, en in de eeuwigheid der eeuwigheid.

Gewaardig U Heer dezen dag zonder zonde ons te bewaren.

Ontferm U onzer, Heer, ontferm U onzer.

Uwe barmhartigheid.


ocr page 67

63

Heer. zij over ons, naarmate wij op U gehoopt hebben.

Op U, Heer, heb ik gehoopt, ik zal in eeuwigheid niet beschaamd worden.

Gezegend zijt Gij Heer, Gct' onzer vaderen.

En lofwaardig en glorierijk in eeuwigheid.

Zegenen wij den Vader en don Zoon met den Heiligen Geest.

Loven en verheffen iry Hem in eeuwigheid.

Gezegend zijt Gij Heer ia het uitspansel des Hemels.

En lofwaardig en glorierijk en boven alles verheven in eeuwigheid.

Zegen mijne ziel do» Heer.

En wil niet vergeten al zijne .weldaden.

Heer verhoormijngebed.

En dat mijn geroep tot U kome.

De Heer zij met U.

En met uwen geest.

LAAT ONS BIDDEN.

God, wiens barmhartigheid zonder tal en van wiens goedheid de schat

Domine super nos, quem-admodum speravimus in Te.

In ïe, Domine speravi. nen confundar in aeter num.

V. Benedictus esDoraine Deus patrum nostrornm. j

R. Et laudabilis et glo- i riosus in saecula.

V. Benedicamus Patrem j et Filium cum sancto Spi-' ritu.

R. Laudemus et super- j exaltemus Eum in saecula.

V. Benedictus es Domine in firmamento coeli.

R. Et laudabilis et glo-nosns et superex altatus in saecula.

V. Benedic anima mea Domino.

R. Et noli oblivisci om-nes retributiones ejus.

V. Domine exaudi ora-tionem meam.

R. Et clamor mens ad Te veniat.

V. Dominus vobiscum.

R. Et cum spiritu tno.

OREMUS.

Deus, cujus misericor-diae non est numerus, et ionitatis infmitus est tlie-

ocr page 68

04

saurus; piissimae majestati tuiu pro collatis donis gra-tias agimus, tuam semper clementiam exorantes; ut lt;iui petontibus postulata coneedis. eosdem hom de sevens, ad prinmia l'utui-a disponas.

Deus.' | if i corda lideliuin saucti Spiritus iilustrati-one docuisti: da nobis in eodein Spiritu recta sapere et de ejus semper eonsola-tione gaud ere.

Deus. i(ui neminem in te sperantem nimium af-lligi permittis; seii pium precibus pr;«stas auditum: pro posUilationibus uo-stris, votisque susceptis gratias agimus, te piissime deprecantes; ut a cunctis semper muniamur adver-sis. Per Dominuin nos-tmm .Tesum Christum Fi-lium tuum, qui tecum vi-vit et regnat in imitate Spiritus sancti Deus, per omnia sreoula s®culorum. Amen.

oneindig is: Uwe goeder-tierendste majesteit danken wij voor do verleende gaven, terwijl wij voortdurend Uwe barmhartigheid smeeken, dat Gij, die aan de biddenden hetgosmeek-ten toestaat, hou ook niet verlaat maar wilt bereiden tot het toekomstige loon.

God, die de harten der gëloovigen dooi' de verlichting dos Heiligen Geestes i hebt onderwezen, geef ons j in denzelfden geest oprecht I wijs te zijn, en ons altijd } over Zijne vertroosting te verheugen.

I God, die niet gedoogt 1 dat iemand die op U hoopt te zeer verslagen won If, I maar eeu goedertieren ge-} Iioor leent aan onze gebe-| den: wij danken U voor | het aannemen onzer smee-I kingen en wenschen, en i smeeken ! ■ allerootmoe-, digst, dat wij altijd tegen ! alle tegcnheden IjPschermd worden. Door onzen Heer J. O., Uwen Zoon die niet Uw leeft er regeert in de eenheid des Heiligen Gees-tos, God floor alle eemven i der eeuwen. Amen.


ocr page 69

L

INHOUD.

Apost. Schrijven van Z. H. Paus Leo XIII. ... 1 Bepalingen en voorwaarden ora aan de aflaat van dit buitengewoon Jubilé deelachtig te worden.

[. Kerkbezoek met gebed.........'! 4

|U. Vasten..............15

[lil. Aalmoes.............'15

IV. Biecht en Communie.........'16

V. Bijzondere vergunningen........16

Over de aflaten............'I7

Geschiedkundige toelichting nopens den oorsprong

van het Jubilé.

........'21

'23

26 '27

31

31

32

33

35

36

38

39

40

42

43 43

II. Strekking van hot Jubilé........

Gebeden:

Lofzang Teni creator..........

Litanie van den H. Geest.........

Opdracht van de voorgeschreven werken.

. i Iracht van de H. Biecht........

Gebed om een goed berouw........

Gebeden tot de H. Maagd.........

Opdracht van de H. Communie.......

Verschillende oefeningen bij het H. Sacrament.

Oefening van berouw..........

Gebed van eerherstel en aanbidding.....

Oefening van geloof...........

Oefening van hoop...........

Oefening van liefde...........

Geestelijke Communie..........

Opdracht van den Vastedag........

Opwekking tot eene milde aalmoes.....

ocr page 70

i

Opdracht van de aalmoes........

Geileden bij het bezoeken der Kerk, tevens aflquot; gebeden.

Gebed van opdrachten van heromv . .

Gebed voor de dwalenden.......

Gebed voor de voortplanting van het heilig geloo Gelied voor den vrede der Katholieke Kerk. . Gebed voor de rust der Katholieke Kerk. . . Gebed voor de zegepraal der Katholieke Kerk .

Geóed voor den Paus . :.......

Gelied voor den Bisschop........

Gebed tot den Aartsengel Michaël, schutsengel

Kerk. . . . ,.........

Gebed tot alle Heiligen.......

Gelied tot den II. Bonifacius......

Gebod tot den H. AVillibrord......

Gebed om volharding........

J. M. J. Negendaagsche oefening ter eere van On

Lieve Vrouw van het H. Hart Op den eersten dag: Maria boodschap . . . » » tweeden » De geboorte des Heeren » » derden :gt; Maria draagt Jesus op in de

tempel.....

» « vierden » Maria met Jesus te Nazaret » » vijfden » Maria op de bruiloft te Cam » » zesden » Maria beklimt denKalvariebe gt;1 » zevenden » Maria aan den voet van Ir

kruis.......

» gt;1 achtsten » Maria bij de Verrijzenis. » » negenden » Maria in den Hemel. . Danklied: ïe Deum........ .

ocr page 71