¹

'MS}

⁰/i

HANDBOEKJE'

VOOR DE LEDEN

VAK DE

AARTSBROEDERSCHAP

DEE

H. FAMILIE

JESUS, MARIA, JOSEPH.

übi enim sunt duo vel tres congregati in nomine meo

ibi sum in medio eorum. Matth. XVIII, 20.

Waar er twee of drie in nnjnen naam vergaderd zun daar ben ik in hun midden. Matüi. XVJII. 20.

ZEVENDE DRUK.

AMSTEEDAM.

G. BOEG, VOOEHEEN J. BEEEENDONK. 1897.

1}

—

EEN WOORD AAN DEN LEZER.

--.uk m -

Daar de broederschap der H. Familie zich eiken dag meer en meer ontwikkelt, en van de Voorzienigheid schijnt te zijn opgewekt om een geivichtigen invloed op de godsdienstige hesternming der heden-daagsche zamenleving uit te oefenen, en wel hoofdzakelijk op de bestemming der arbeidende klasse, zoo is het voor de Bestuurders dezer stichting een plicht dezelve zóó te grondvesten, dat zij duurzaam bestaan en zich langdurigen voorspoed heioven kunne. Maar zoo blijkbaar het is, dat hare gelukkige toekomst grootendeels afhangt van den voorzichtigen ijver der Bestuurders, even duidelijk is het, dat de gelijkvormigheid in de statuten en oefeningen een even onmisbaar middel is om ze hecht te gronden. Tot dat einde geven wij dit werkje uit. Het is noch een gebedenboek noch een overwegingsboek, 't zijn ook geen geestelijke lezingen, maar een handhoek waarin men vindt al wat de H. Familie betreft; 't is eene verzameling

van gedenk- en heivijsstulchen, waaruit men de godvruchtige vereenigingen en de Aartsbroederschap der H. Familie in 't hijzonder, naar imarde hert schatten. Het zijn daarenboven hare vorderingen en statuten, voor de verschillende plaatsen, waar zij bestaat, toepasselijk gemaakt¹); het zijn de menigvuldige aflaten, haar door den Paus geschonken; het zijn eindelijk stichtende liederen, die in gébruïke zijn bij de verschillende afdeelingen der Aartsbroederschap, in een woord, het is een zakboekje voor de leden der H. Familie. Moge het een sterke en krachtdadige hand zijn, die hen aan de Aartsbroederschap, waartoe zij behooren, verbindt, en. aan Jesus, Maria en Joseph, hunne verhevene beschermers! Dit is ons eenigst verlangen.

--sö—ra-Os—

¹

De artikelen der Statuten liébhen de goedkeuring ontvangen van de Kerkvoogden, in wier bisdommen de Aartsbroederschap geves-tigd is.

1

BLADWIJZER.

Een wooed aan den lezer.

Blz.

Over de Vereenigingen in het algemeen......1

I.

Beknopt veïslag over de Aartsbroederschap.....6

n.

Oorkonden der Aartsbroederschap. Herderlijke brief van Zijne D. H. den Bisschop van Luik. 17 Apostolische Breve, door welke aan de broederschap talrijke aflaten verleend worden.........19

Apostolische Breve, waarbij de vereeniging der H. Familie

tot Aartsbroederschap wordt verheven......22

Voorwaarden tot de opneming in de Aartsbroederschap . 24

m.

Kegels en verordeningen der broederschap......25

Ooedkeuring der Regels voor de verschillende Diocesen . 34

IV.

Godvruchtige oefeningen , bij de broederschap in gebruik.

Oef eningen voor de ivekelijksche bijeenkomst der broederschap 37

Aanroeping van den H. Geest..........37

Veni Creator................38

Gebed tot den H. Geest -............40

Gebed tot de Beschermheiligen van de leden en der

afdeelingen................41

Litanie der H. Familie............43

Memorare van de H. Maagd..........46

VI

Biz.

Memorare van den H. Joseph..........46

De conferentie . ..............47

Aanroeping tot Jesus, Maria, Joseph........47

Wijze om geestelijk te communiceeren.......47

48

h n gt;• n » .........

Lofzang, Tantum a-go.............48

Gebed tot Jesus in het H. Sacrament.......49

Oefeningen voor de maandelijksche vergaderingen der Prefecten en Onderprefecten...........50

Gebed tot de H. Moeder Gods ; Gratiam tuam.... 51 Oefeningen voor de algemeene vergaderingen der Prefecten

en Onderprefecten.............51

Gebed tot O. L. V. der Zeven smarten. ...... 52

Oefeningen voor de plechtige opdracht der leden. ... 52

Akte van opoffering aan de H. Familie J. M. J. . . . 53

Formule van aanneming............54

Gebed ter zegening der Diplomen en Medailles .... 55

Oefeningen voor de generale Communie.......58

Oefeningen voor de Retraite..........58

Oefeningen en gebeden gedurende de zielmis.....59

Gebeden voor onze overledene medebroeders.....60

Oefeningen van den H. Kruisweg...........63

Litanie van den Allerheiligsten naam Jesus.....81

Litanie van de allerheiligste Maagd Maria . . . . . 84

Litanie van den heiligen Joseph.........87

V.

AFLATEN.

Volle aflaten op eenige feestdagen.

1°. Onzes Heeren..............91

2°. Der H. Maagd en Moeder Gods Maria......91

3°. Van den H. Joseph............92

4°. Der Broederschap.............92

5°. Van verscheidene Heiligen..........93

Vereischte voorwaarden om de Volle aflaten te kunnen verdienen................96

VII

Gedeeltelijke aflaten, te verdienen :

Blz.

1°. Door alle leden der broedcrsohap........97

2°. Door de Prefeeten, Onder-prefecten, Secretarissen, enz. 99 Gedeeltelijke aflaten der statiën van Home enz.....99

Godvruchtige gezangen in gebruik bij de Aartsbroederschap.

Adoro te...... ..........104

Jesu Salvator................106

Landate pueri................106

Laudate Dominum..............108

Miserere mei Deus..............110

De profundis................112

Magnificat.................114

Stabat Mater................116

O Sanctissima................120

Lauda Sion.................167

Te Deum . . , , ...............181

G E Z A « E KT.

I.

Ter eere van den Zaligmaker.

Dat Jesus leev'!...............122

Toewijding aan den Heer. . ..........124

Voorbereiding tot de H. Communie........126

j; gt;j n n n ....... • 127

Dankzegging na de H. Communie........129

« n » n )) ........130

Hulde aan het Kruis.............131

Kerstlied.................133

II.

Ter eere van de H. Maagd Maria.

Loflied aan de allerheiligste Maagd........134

O Beeld der sclioone liefde...........138

Maria onbevlekt ontvangen ............139

Maria leve !................141

vm

Biz

O Moeder Gods...............142

De zinnebeeldige boomen............115

Avondgroet tot Maria.............146

Lofzang en opdracht aan het heilig hart van Maria . . 147

Maria beminnen is een geluk..........149

Maria troost ons...............150

Maria, wees gegroet.............152

De Meimaand................153

Meilied..................155

Hulde aan Maria..............171

III.

Tee ef.ee van den H. Joseph.

Dat Joseph leev'...............156

Leev' Joseph, voedstervader...........158

IV.

Tee eeee dee H. Familie.

De H. Familie, Jesus, Maria, Joseph........159

Lied onzer broederschap........... . 160

De H. Familie ons voorbeeld..........162

V.

Ter eere van den H. Alphonsus.........163

De Kerstnacht door den H. Alphonsus.......175

Onze troost................164

De vrede zij met ons allen...........166

ïer eere van de H. Moeder Anna.........174

De berouwhebbende zondaar...........177

Over de Vereeniging-en in het algemeen.

Wat moet men denken van de godvruchtige vereenigingen ?

Gewichtig en teeder vraagstuk en dat vaak geopperd wordt. Men hoort ze onder de verschillende klassen van personen nu laken, dan prijzen, naar gelang zij goede of kwade indrukken hebben ontvangen.

Wat moet men er dan van denken ? Laat ons hierover een grooter heilige hooren¹), die de vraag grondig begrepen en opgelost heeft. Wij meenen niets beter te kunnen doen, dan zijne eigen woorden wéder te geven:

,.De godvruchtige vereenigingen, zegt hij, ontmoeten nu en dan tegenstrevers, omdat zij dikwerf tot twisten en oneenighcid aanleiding geven en velen alleen uit menschelijke oogmerken zich daarin doen opnemen. Maar zou men hetzelfde niet kunnen zeggen van de kerken, van de Sacramenten? Hoevelen maken daar misbruik van, zonder dat men toch daarom die zaken zelve veroordeelt!

¹

Den heilige Alplionsus.

2

„AVat in ons oog die vereenigingen als verlie-ven moet doen voorkomen, is de achting, welke de dooiiucMigste personen voor dezelve hebben gekoesterd. De Pausen, welverre van dezelve te misprijzen, hebben ze integendeel altoos voorgestaan en met de talrijkste en uitstekendste gunsten overladen. Wij lezen in de werken des H. Franciscus van Sales, dat hij niets vuriger wenschte, dan dat de geloovigen deel namen aan die vereenigingen. De groote Carolus Borromeus besteedde zijn ganscho leven om ze in zijn diocees te vestigen en ze overal te verbreiden. JDe hiecht-vaders, zegt hij in zijne Synoden, zullen al hunnen invloed op hunne biechtkinderen aantuenden, om ze over te halen zich in eene of andere yeestelijke vereeniging te laten inschrijven. Deze heilige had volkomen recht; want de vereenigingen zijn als zoovele arken van behoud, in welke duizenden zondaars eene veilige toevlucht en schuilplaats vinden op de zee dezer wereld, waar men zoo dikwijls schipbreuk lijdt.quot;

„Treffende bewijzen van het nut dier vereenigingen zien wij dagelijks op onze Missiën; doorgaans valt er meer te verbeteren in éénen enkelen persoon, die vreemd is aan zulke vereenigingen, dan in twintig anderen, die er lid van zijn.

„Men kan zeggen dat de geestelijke vereenigingen als zoovele torens van David zijn; zij geven sterkte om de aanvallen der hel te wederstaan; door haar leeren wereldsche nienschen de middelen kennen om zich in Gods genade te bewaren.

3

„Inderdaad, een der eerste middelen ter zaligheid is, zich dikwijls de eeuwige waarheden te herinneren : Gedenk uw uiterste, en nooit zult gij zondigen. Helaas! hoe menige ziel gaat om het vergeten dier grondwaarheden verloren! De verwoesting heeft de ganse!ie aarde vervuld, dewijl niemand zijn hart meer open stelt voor de gedachten aan de zaligheid. Maar in de vereenigingen is het onmogelijk die waarheden te vergeten; de lezingen, de overwegingen, de preken, die de leden hooren, herinneren er hen herhaaldelijk aan.

,.Om zalig te worden moet men ten tweede zich aan God aanbevelen: Vraagt, en gij zult verkrijgen. De leden der vereenigingen doen dit onophoudelijk, en God verhoort hen des te liever, wijl Hij beloofd heeft zijne genaden vooral dan te schenken, wanneer men gemeenschappelijk bidt. Als twee onder u zich verzamelen om mijnen Vader eene genade te vragen, lueest zeker dat Hij ze u zcd geven. Als vele zwakken, voegt de H. Am-, brosius hier bij, zich vereenigen, dan stellen hunne vereenigde krachten eene onverwinnelijke macht daar, vermits zij één is.

„Ten derde, de vereeniging maakt het ontvangen der Sacramenten gemakkelijker, zoowel uithoofde der regels, die zulks voorschrijven, als der goede voorbeelden, die men voor oogen heeft; nu, wie weet niet, wat ontzaggelijke weldaden ons dooide heilige Communie geworden ? Maar, wat alleen voldoende is om ons naar de heilige Communie te doen haken, is, dat zij ons, volgens het heilige

Concilie van Trente, de volharding in de genade bezorgt.

„Ten vierde, behalve het ontvangen der Sacramenten, vindt men in de godvruchtige vereeni-gingen eene menigte van geestelijke oefeningen, men vindt er gelegenheid tot allerlei werken van versterving, of liefde ten opzichte van armen en zieken. Hoe krachtdadig moeten zulke werken niet wezen om Gods gunsten op zich te doen nederdalen !

„Eindelijk ten vijfde, men weet van welk belang ter zaligheid de vereering van Gods Moeder is. En zijn de leden der vereeniging daarvan niet overtuigd ? Met welke vurigheid verheffen zij Maria's lof? Met welk een ijver zingen zij hare grootheden! Zij wijden zich aan haar en haren dienst ten eenemale toe; hunne namen staan bij die der kinderen van Maria; en gelijk zij zich op eene bijzondere wijze aan haar hebben geschonken, evenzoo ontvangt zij hen eh geeft hun in het ander leven, hetgeen zij in dit leven van hen ontvangen heeft. Iemand, die Maria toegewijd is, kan dus wel zeggen, dat hij in de vereeniging alle goed gevonden heeft.

„Ieder lid van eene vereeniging moet alzoo beginnen met twee voorwaarden in het oog te houden: eerstens, dat hij, lid wordende, geen ander doel moet hebben, dan zich aan den dienst van God en Maria toe te wijden, en alzoo den hemel te winnen; tweedens, dat hij nooit om nietige redenen nalate de bijeenkomsten der vereeniging bij te wonen.

5

wijl het te doen is om de belangrijkste aller zaken, om de eeuwige zaligheid.

„Het is nog een plicht voor ieder medelid, zijn best te doen om zoo véél personen als zijn kan voor de vereeniging te winnen; alsook om hen, die ze zouden willen verlaten van dat voornemen af te brengen.

„Zal ik nog met een enkel woord gewag maken van de gunsten, die Maria verleent aan diegenen, die haar in de vereeniging dienen?

„Pater Auriemma haalt eene menigte voorbeelden aan, waarin men ziet hoevele genaden Maria verkrijgt voor diegenen, die haar dienen in de vereenigingen.

De hertog van Popoli zeide op zijn sterfbed tot zijn zoon: Mijn zoon, ah ik in mijn leven eenig goed gedaan heb, hen ik het verschuldigd aan de vereeniging, -waartoe ik hehoord heb; ik laat u geen kostelijker goed na dan de vereeniging der allerheiligste Maagd; ik stel er meer roem in deelgenoot dier vereeniging geweest te zijn dan de hertogskroon te hebben gedragen.

Aldus eindigt de H. Alphonsus. Gaarne zouden wij hier eenen wensch bijvoegen; te weten, dat de Katholieke wereld, het gewicht der godvruchtige vereenigingen inziende, herschapen werd als in eene uitgestrekte woon van vereenigingen, in staat om alle klassen en alle leeftijden der maatschappij in zich op te nemen. Èene diep inge-wortelde overtuiging, die wij deelen met een groot aantal verlichte lieden, dat namelijk de vereenigin-

6

gen in de inzichten der Voorzienigheid een dei-geschiktste middelen zijn om de verdwaalde schapen terug te brengen en de geloovigen in den schaapstal van Jesus Christus te behouden, heeft dezen wensch in ons doen geboren worden.

7

I.

BEKNOPT VERSLAG OVER DB AARTSBBOEDEESCHAP.

Even als al de werken, die eene bijzondere leiding van God kenmerken, draagt de Aartsbroederschap der H. Familie het zegel dier geheel beminnenswaardige Voorzienigheid, welke altoos aan hare Kerk hulp verleent naarmate harer behoeften. Al wie haar met de oogen des geloofs wil gadeslaan in hare opkomst en spoedige verbreiding in weerwil van duizenden hinderpalen, zal er lichtelijk hot werk van God in erkennen. Haaldool, hare middelen, de onschatbare voordeden, welke zij aan den enkelen mensch, aan hot huisgezin, aan de maatschappij schenken kan, zullen hem ten duidelijke bewijze dienen, dat zij in 's-werelds huidigen toestand geheel van pas komt, dewijl zij uitmuntende middelen aangeeft om de zedelijke kwalen te heelen, die als een alles weg-knagende worm, overal verderf aanbrengen.

Een officier der genie en eenige brave werklieden der stad Luik kwamen het eerste op het denkbeeld van dit werk, dat als het mosterdzaadje zich heeft ontwikkeld. Om elkander tot stichting te zijn vergaderden zij op Pinksterdag van 't jaar 1844, in de nederige woning eens werkmans van hetzelfde beroep als de H. Joseph. God zegende de godvruchtige vereeniging; zij be-

stond nog naauwelijks en reeds kende men haaien zij verbreidde zich buiten alle verwachting. De plaats werd ontoereikend en de Paters Ee-domptoristen, die niet achterbleven om dit werk ijverig- te ondersteunen, openden hunne kerk voor de wokelij ksche verg-aderingen.

Mgr. van Bommel, bisschop van Luik, met een oog- dat de toekomst doorvorscht en de vruchten voorziet, die een goed werk geroepen is te dragen, erkende in deze verceniging- de verwezenlijkingder plannen, die hij sedert lang beraamde voor het welzijn zijns volks; hij,verwelkomde ze met geestdrift en schonk haar eene toegenegenheid, die nooit verflauwde. De deugdzame en ijvervolle Kerkvoogd, niet tevreden met hare statuten door een herderlijken brief van 7 April 1845 te hebben goedgekeurd, wilde ze nog- door pauselijk gezag-doen bekrachtig-en. Op zijn verzoek en nevengaand verslag- over do gezegende vruchten, die ze in zijne bisschoppelijke stad wrochten, (het getal der leden bedroeg alstoen bijna duizend) keurde Zijne Heiligheid Pius IX de g-odvruchtige vereeniging- goed, begiftigde haar met rijke aflaten en verhief ze tot Aartsbroederschap, 20 en 23 April 1847.

Naauwelijks waren de apostolische breven afgekondigd, of eenige brave personen, brandende van verlangen om ook hare kunne in dezelfde gunsten als de mannen te doen deelen, kregen het denkbeeld zich hot voorrecht, dat de breve van Zijne Heiligheid aan beide kunnen schonk, ten nutte te maken. De gedachte was zoodra toegepast als

9

opgevat, en hare vergaderingen hadden dezelfde bakermat als die der mannen. God zegende haren heiligen ijver. Haar getal werd te groot voor de plaats, waarover zij beschikken konden en nu vergunde men haar hare vergaderingen te houden in de kerk der Paters Redemptoristen. Zoodra die gunst verkregen was ('t was den 20 Februari 1848) werden er een groot aantal vrouwen uit al de parochiën der stad leden der vereeniging, en in 1852 telde de afdeeling der vrouwen ongeveer negenhonderd ingeschrevenen.

Maar de H. Familie moest niet beperkt blijven binnen den omtrek der stad Luik; ten gevolge der aanbeveling van Zijne Hoogwaardigheid den Bisschop van Luik en die van vele andere doorluchtige Kerkvoogden, hebben een groot getal ijverige herders, ziende den gelukkigen invloed Avelken de Aartsbroederschap kon uitwerken op hunne kudde, dezelve met aandrang voor hunne gemeenten verzocht; overal wist de H. Familie de genegenheid van een groot aantal personen voor zich te winnen. Het is overbodig hier bij te voegen, dat de godsdienstige stichting haar weg gaat en zich spoedig verspreidt; dat zij talrijke vertakkingen heeft, niet slechts in België, maar ook in Frankrijk, in Engeland en zelfs in Amerika. Ook de hoofdstad en nog andere steden en dorpen van Nederland, konden niet achterblijven in den wedstrijd van het goede. Ook daar moest het H. Huisgezin zich vestigen. Met goedkeuring en dringende aanbeveling der Bisschoppen van de

10

verschillende dioceesen werd de Broederschap der H. Familie behalve in Amsterdam, ook opgericht in Maastricht, Roermond, Venlo, 's-Hertogenbosch, Nijmegen, Tilburg, Helmond, Veghel, Beek, enz.

Wie zou op het zien eener zoo haastige ontwikkeling, blind genoeg wezen om er niet eene gansch zonderlinge bescherming Gods in te erkennen ? Ja, God beschermt dit werk en Hij is de eerste oorzaak zijner spoedige verbreiding. Hij, die een ander bewijs vordert, beschouwe de overeenstemming der stichting met de behoeften der eeuw; zij is in de plannen der Voorzienigheid een gemakkelijk middel om de kwalen der maatschappij te heelen.

Inderdaad eene eerste kwaal, dubbel in werking, waardoor de maatschappij wegkwijnt, is de onzedelijkheid, en haar nasleep, eene domme onwetendheid in geloofszaken. Hare gedurige verwoestingen zijn genoeg bekend. Gaat waarheen gij wilt, in de groote steden, zelfs in de vlekken en ten platten lande, naast een ijsselijk zedebederf zult gij eene diepe onwetendheid aantreffen, die aan zoovelen hunne hooge bestemmming volslagen doet vergeten, om zich alleen met stoffelijke en voorbijgaande belangen onledig te houden.

Bij deze kwaal komt eene tweede van even treurigen aard als de eerste en die uit deze onvermijdelijk volgt; het is de eigenbaat. Hoe neemt deze niet toe? Waar vindt men, helaas! de ware liefde ?

Welnu, de vereeniging der H. Familie rust op

11

zulke gronden, beschikt over dusdanige werkingskrachten, dat zij in staat is gemakkelijk die dubbele wonde te heelen. Tegenover de eerste stelt zij eenerzijds hot Gebed en de Sacramenten, die zonder twijfel de ware levensbronnen zijn, welke de zedelijkheid handhaven, en doen herleven; anderzijds stelt zij er tegenover het woord Gods in gemeen-zamen trant voorgedragen: voorzeker een allergeschiktst middel om de onverschilligheid te verbannen en het verflaauwd geloof te verwarmen.

En wat de eigenbaat betreft, de H. Familie kan dezelve uitroeien enkel en alleen door het doel, dat zij voorheeft. Want wat is zij toch? Gelijk de statuten het zeggen, eene vereeniging van broeders, die zich voornemen de voetstappen te drukken van Jesus, Maria en Joseph, elk naar den stand, waarin hij geplaatst is. Nog eens wat is zij ? Eene vereeniging, bestaande uit personen van allen ouderdom, van beider geslacht, van allen rang, hebbende den Bestuurder voor vader; personen, die elkander wekelijks wederzien om te zamen voor elkander te bidden en alzoo de liefdebanden, die onder hen bestaan moeten, nauwer toe te trekken. Zooals men ziet, deze vereeniging kan eenen grooten invloed op de maatschappelijke betrekkingen uitoefenen. Beter nog zal men dit doorzien, als men nagaat, op wie zij dien uitoefent. Het is niet slechts op enkele personen, aan wie zij al de voordeden verschaft die men In alle andere vereenigingen vindt, maar voornamelijk op gansche huisgezinnen en gevolgelijk op de geheele maat-

12

schappij. Hoe dat? Zij is niet (en hierin verschilt zij van vele andere vereenigingen) daargesteld voor 't een of 't ander lid eens huisgezins met uitsluiting der andere leden; zij schenkt nog hare weldaden aan allen, die het gezin uitmaken, aan zoon en vader, aan dochter en moeder, en ofschoon het waar is, dat zij eene bijzondere voorliefde heeft tot die klasse van menschen, die eene grootere gelijkenis hebben met het heilige Gezin van Nazareth, weigert zij echter niemand den toegang en laat allen toe deel te nemen in hare gunsten.

Helaas ! mochten wij eens in den schoot van zoo vele ongelukkige huisgezinnen binnendringen, en hen aanzetten om de goederen, waarnaar zij zoo gretig uitzien, in hunne echte bron te gaan zoeken! Wat zou men dra zien gebeuren, indien zij zich wilden stellen onder de bescherming van Jesus, Maria, Joseph ? Die oorden van rampspoed zouden wondervolle veranderingen zien gebeuren; de echt-genooten zouden Joseph en Maria in hunne weder-zijdsche betrekkingen leeren navolgen, door eene hernieuwing van trouw en toegevendheid; de ouders zouden Maria en Joseph in hunne betrekkingen met Jesus navolgen, door aan hunne kinderen eene degelijke onderrichting, eene godsdienstige opvoeding te geven, door hen in hunne verkeeringen te bewaken, en door hen meer nog met voorbeelden dan met woorden te stichten; de kinderen zouden Jesus navolgen in zijne betrekkingen tot Maria en Joseph door eerbiedige liefde, hartelijke gehoorzaamheid en trouwe dienstvaardigheid jegens hunne

13

ouders ; onder deze drievoudige bescherming zouden de huisgezinnen weldra (wij durven hot zeggen) in zoovele heiligdommen veranderen, gelijkende op dat van Nazareth; men zou er elk oogenblik don wierook des gebods ten hemel zien stijgen, en de offerande van dien wierook zou de zegeningen des Hemels ruimschoots op hen doen nederdalen hun de onuitsprekelijke zoetheden der eendracht en des vredes aanbrengen. Is liet noodig hier de getuigenis dor talrijke leden in te roepen, welke reeds de gunsten in deze godvruchtige vereeniging genoten hebben ? Vaders en moeders spreekt; eerzame arbeidslieden, wier leven gansch doorzaaid is met de doornen der armoede, der verachting en der smarten, doet der wereld de vruchten kennen, die gij hebt ingeoogst, sedert gij Jesus, Maria, Joseph voor beschermers van uw huisgezin hebt gekozen. Is 't niet waar, dat gij te midden dei-kwellingen, die onafscheidbaar zijn van uw huwelijksleven en van do opvoeding uwer kinderen, een tot dusverre ongekend geluk hebt genoten? En gij, die door de hand Gods tot in uwe toederste gevoelens geslagen zijt geweest, gij, die het verlies van een vader, van eene moeder, van een kind, wier bestaan u zoo onschatbaar was, te betreuren hebt gehad; het verlies van een broeder, van eene zuster, van een braven man of eene teerbeminde vrouw; is het niet waar, dat gij in de H. Familie dien zaligen balsem hebt gevonden, die alleen in staat is de pijnlijkste kwalen te verzachten? Eertijds hadt gij gewanhoopt, heden hebben geduld

14

en gelatenheid uwe ellende voorzeker verzoet! Van waar die veranderingen? Van de H. Familie.

Zal ik er bijvoegen, dat de veranderingen, welke in menig huisgezin zijn bewerkt, zich hebben doen voelen in de maatschappij ? Is dit geen natuurlijk gevolg der veranderingen, in de huisgezinnen, wier zamenvoeging de maatschappij daarstelt ? Inderdaad, overal waar dit heilig werk gevestigd werd, in steden en ten platte lande, overal heeft het boven alle verwachting geslaagd. Van den eenen kant heeft deze instelling krachdadig de vruchten cener missie helpen bestendigen, van den anderen heeft zij veel bijgedragen om misbruiken, die de missie slechts ten halve had kunnen keeren, uit den weg te ruimen; eindelijk het is bewezen dat zij een vermogend middel ter zaligheid is, uit dien hoofde vooral, dat zij sterk maakt tegen het menschelijk opzicht diergenen, welke aan zich zeiven overgelaten, er de droevige slachtoffers van zouden wezen. Er blijft ons nu slechts een wensch te uiten over, te weten, dat de Hemel voortga met haar te zegenen. Wij zijn innig overtuigd, dat zij in iedere plaats waar een bescheiden ijver dezelve moge vestigen, een krachtig middel wezen zal om kwaad te voorkomen, om vele wonden te genezen, om de zegeningen van Jesus, Maria, Joseph overvloedig te doen nederdalen.

Godvreezende leden der H. Familie, die reeds deel hebt aan hare weldaden, vergeet niet, dat de weldaad u de dankbaarheid en de liefde oplegt. Dankbaarheid dus aan dien God, die u tot de

15

H. Familie heeft geroepen uit duizenden anderen, die daarvan door menschelijk opzicht, onmogelijkheid of onverschilligheid worden teruggehouden. Dankbaarheid aan uwe moeder de H. Kerk, die door tusschenkomst van den Stedehouder van Jesus Christus, uwe vereeniging met zoo groote voorrechten en zoo talrijke aflaten verrijkt en tot Aartsbroederschap heeft verheven. Dankbaarheid eindelijk aan allen, die door hun gezag, hunne zorgen, hunne liefderijke medewerking het hunne hebben bijgebracht om u dat toevluchtsoord te bereiden.

Maar wijl de erkentelijkheid onafscheidbaar is van de liefde, bemint, ja bemint dien God, die u zoozeer bemind heeft: toont uwe liefde voor uwe moeder de H. Kerk, door haar dringend Gode aan te bevelen, haar en haar Opperhoofd, toont ook uwe liefde voor uwe geleiders in de wegen des heils en bidt voor hen, opdat zij aan anderen predikende en den hemel voor zoovele verlatene zielen openende, zeiven het geluk hebben van zalig te worden.

Wat u aangaat, hecht u van ganscher harte aan de H. Familie en de godvruchtige oefeningen die er in gebruik zijn. Stelt er steeds roem op, rekent het u altijd tot eer haar toe te behooren. Op het punt van sterven zijnde, zult gij u met genoegen herinneren de onderrichtingen, die gij er wekelijks en gedurende de heilige'afzondering ont-vingt en waarin gij leerdet, hoe gij u van uwe plichten moest kwijten; met vreugde zult gij u alsdan herini^ren aan die algemeene en die menig-

16

vuldige bijzondere communiën, waaruit gij zooveel kracht cn heil geput hebt. Do geestelijke gezangen, die vernieuwingen van opdracht en de talrijke gebeden, die gij zult gesproken hebben, zullen zich aan uwen geest vertoonen om u te troosten; gij zult dan sterven als zoovele andere medeleden, de oogen vol liefde vestigende op uw diploom, kussende met aandoening uw medaille en zegenende den zaligen dag uwer toewijding, die voor u het begin zal geweest zijn van een onuitsprekelijk en eeuwig geluk.

17

II.

OOEKOKDEX DEll AAETSBEOEDERSCHAP.

Herderlijke brief van Zijne Hoog-waardig-heid den Bisschop van Luik, krachtens welken de Broederschap werd opg-ericht voor de stad Luik.

CORNELIS, door de barmhartigheid Gods en de gunst van den H. Stoel, Bisschop van Luiï.-, aan allen en aan een ieder, die dezen zullen lezen, Zaligheid in den Heer.

Wijl do vijand van het mcnschdom ons overal, strikken heeft gespannen, zoo zouden wij licht in ons streven naar de eeuwige zaligheid verflauwen, wierden wij niet onophoudelijk door geestelijk voedsel gesterkt. Het is daarom niet zonder reden, dat in de Kerk het gebruik is ingevoerd, de verflauwende liefde der geloovigen door geestelijke broederschappen, als door zoovele gezamenlijke prikkels en vereenigde vlammen op te wekken.

Een verzoekschrift is Ons aangeboden door den Hoog Eerw. Pater de Held, Provinciaal van de Congregatie des Allerheiligsten Verlossers in België, inhoudende zijn verlangen om in de kerk van genoemde Congregatie, gelegen in onze stad, en aan

2

18

God toegewijd onder de aanroeping van de allerheiligste Maagd Maria, zonder zonde ontvangen, tot meerdere eer van God en tot opwekking der godsvrucht van de geloovigen, eene vereeniging daar te stellen en op te richten onder de bescherming en aanroeping der H. Familie, benevens zijne bede, dat Wij Ons zouden gewaardigen, hem de daartoe noodigo volmacht te willen verstrekken, tegelijk met de bekrachtiging van dit werk door Ons herderlijk gezag. Ten einde dus de godvruchtige bedoelingen en de verlangens van bovenge-noemden Pater te bewilligen, vergunnen en geven Wij hem de volmacht en het verlof om in zijne kerk vermelde vereeniging daar te stellen en op te richten, gelijk Wij ze krachtens Onze macht volgens de voorgeschreven en door Ons goedgekeurde regels en statuten daarstellen en oprichten bij deze.

Gegeven te Luik, onder Onze liandteekening, Ons zegel en de liandteekening van Onzen Vicarius-Generaal en Onzen Secretaris, den 7 April 1846.

•jquot; Cornelius,

Bisschop van Lu,ik.

Op last van Zijne Hoogwaardigheid, J. P. A. J. Beckees, Secretaris.

19

ïlposfoliscke Üpcvg,

door welke aax de beoedeeschap taleijke aflatenquot; woeden veeleexd.

PIUS IX, Paus,

ter eeuwige gedachtenis.

Daar er, gelijk wij vernomen hebben, in de kerk van O. L. V. Onbevlekte Ontvangenis te Luik, eene godvruchtige broederschap of vereeniging van geloovigen van beider geslacht bestaat, wettig opgericht onder den titel van de heilige Familie, welker leden zich op zeer vele werken van godsvrucht en liefde toeleggen, en daar die zelfde geloovigen Ons hebben doen verzoeken hunne vereeniging met de heilige schatten der aflaten te willen verrijken, zoo hebben Wij goedgevonden, die godvruchtige verlangens goedgunstig in den Heer te bewilligen. Weshalve Wij, vertrouwende op de goedertierenheid van den Almachtigen God en steunende op het gezag zijner gelukzalige apostelen Petrus en Paulus, barmhartigheid in den Heer aan alle geloovigen van beider geslacht, die in voornoemde vereeniging in het vervolg zullen worden opgenomen, verleenen een vollen aflaat, op den dag hunner intrede, mits zij met een waar berouw biechten en communiceeren, evenzoo aan alle reeds ingeschreven of later in de broederschap in te schrijven broeders en zusters vollen aflaat

20

in het stervensuur, mits zij, na met een waar berouw g-ebieclit en gecommuniceerd te hebben, of, zoo hun dit niet mogelijk is, ten minste met berouw den naam van Jesus, godvruchtig met den mond, zoo 't hun mogelijk is, of althans met het hart aangeroepen te hebben. Eveneens verleenen Wij een vóllen aflaat aan al de broeders en zusters van gemelde vereeniging, tegenwoordige en toekomende, op elk der feestdagen vermeld in de artikelen 19, 20 en 21 der statuten van de Vereeniging, mits zij, na met een waar berouw gebiecht en gecommuniceerd te hebben, op die dagen godvruchtig de kerk, de kapel of de bidplaats dier zelfde vereeniging bezoeken van de eerste vespers af, tot aan zonsondergang, en daar godvruchtig bidden voor de eendracht tusschen de christenen vorsten, de uitroeiing der ketterijen en de verheffing onzer Moeder de H. Kerk. Daarenboven verleenen Wij, in den vorm bij de Kerk in gebruik, aan de broeders en zusters van voormelde vereeniging, tegenwoordige en toekomende, kwijtschelding van honderd dagen der straffen, die hun zijn opgelegd, of die zij, hoe dan ook, schuldig zijn, eiken keer dat zij ten minste rouwmoedig tegenwoordig zijn bij de godvruchtige bijeenkomsten der vereeniging, of eenig ander goed werk bij haar in gebruik verrichten.

Wij vergunnen ook in den Heer, dat alle en ieder dezer aflaten, kwijtscheldingen van zonden en straffen, kunnen worden toegevoegd, bij wijze van suffragie, aan de zielen der geloovigen, die in de liefde Gods uit deze wereld zijn gescheiden.

21

Niettegenstaande alles wat hiermede in strijd zou zijn, is het echter Onze wil, dat, indien vroeger eenige andere dergelijke aflaat aan de voornoemde broeders en zusters voor het verrichten der bovenstaande werken voor altoos of voor een nog niet verstreken tijd is verleend, deze herroepen zij, gelijk Wij ze door Onze Apostolische macht herroepen bij deze; eveneens dat, indien voormelde broederschap reeds bij eenig aartsbroederschap is ingelijfd, of naderhand wordt ingelijfd, of op welke wijze ook met de eene of andere vereenigd, of ook onder welken vorm het zij, opgericht, de eersten en alle andere Apostolische Brieven hun volstrekt tot niets dienen, maar van dan af en door dat alleen alle kracht verliezen.

Gegeven te Eome, bij de H. Maria de Meerdere, onder den Visschersring, den 20 April 1847, het eerste jaar van Onze Pauselijke Regeering.

Voor Zijne Eminentie den Kardinaal L quot;jquot; S. Lambeuschini,

A. Picchioxi, Substituut.

22

?Iposïoliscke iiteeycj

waarbij

DE YEEEENIGING DER HEILIGE FAMILIE

toï

AARTSBROEDERSCAr WORDT VERHEVEN.

PIUS IX, Paus,

ter eeuwige gedaelitenis.

Aan de godvruchtige vei-eenigingon der geloo-vigen, wier zorg en werking de beoefening van werken van godsvrucht, en do behartiging der zaligheid van den naaste ten doel hebben, verleenen Wij volgaarne bijzondere blijken Onzer opperher-dcrlijke welwillendheid. Wiji nu de broeders van de vereeniging, opgericht onder den titel van de heilige familie in do kerk van O. L. V. Onbevlekte Ontvangenis te Luik in België, welke vereeniging voornamelijk het zielenheil der behoeftige werklieden behartigt. Ons nederig gesmeekt hebben om aan gemelde vereeniging den titel en de voorrechten van aartsbroederschap te verleenen, zoo hebben Wij, in aanmerking nemende de geestelijke vruchten door haar voortgebracht, vruchten welke eene getuigenis van groot gewigt¹) Ons verzekert

¹

Van Mgr. van Bommel, Bisschop van Luik.

23

zeer overvloedig te zijn, goedgevonden de wen-schen en het verzoek dier broeders te bewilligen.

Dientengevolge een bijzonder blijk van Onze welwillendheid wenschende te schenken aan allen ten wier gunste Wij deze brieven afgeven, en hen alleen ten dien einde ontslaande en voor ontslagen houdende van alle vonnis van excommunicatie en interdict en van alle andere kerkelijke censuren, sententiën en straffen, op welke Avijze en uit welken hoofde dan ook gewezen, in zoo ver ze hen mochten hebben getroffen, verheffen Wij genoemde vereeniging, opgericht te Luik onder den titel van de heilige familie, door Ons Apostolisch gezag bij luid van deze tot den titel van aaetsbeoedeeschap, en verlcenen haar en deelen haar mede alle en iedere rechten en voorrechten, welke de overige aartsbroederschappen uitoefenen en genieten, of kunnen of zullen kunnen uitoefenen en genieten. Wij verleenen haar bijgevolg het recht, om andere vereeni gingen van denzelfden naam en van dezelfde instelling, echter buiten do voormelde stad, en overeenkomstig hetgeen is voorgeschreven in de constitutie ten dien aanzien door Ónzen Voorganger Clemens YIII, zaliger gedachtenis gegeven, in zich op te nemen, benevens het recht om aan voormelde vereenigingen alle de voorrechten en aflaten mede te doelen, welke de Aartsbroederschap, door Ons opgericht, bezit.

Dit verleenen en staan Wij goedgunstig toe, niettegenstaande allo Apostolische en in generale en provinciale en synodale conciliën, uitgevaardigde

24:

algemeene of bijzondere constitutiën cn ordonnantiën, en al hetgeen er mede zoude strijden.

Gegeven te Eome bij de H. Maria de meerdere onder den Visschersring den 23 April 1847, het eerste jaar Onzer Pauselijke Eegeering.

Voor Zijne Eminentie den Kardinaal Ij -f S. Lambbuschini.

A. Picchioni, Sibstituut.

Y OOR1V AARDEN

TOT DE OPNEMING IX UE AARTSIiKOEDEKSCHAr VAN DE

Heilige Familie.

Opdat eene bijzondere congregatie of vereeniging in de moeder-congregatie van de H. Familie kunne opgenomen worden, cn deel hebben aan de aflaten cn voorrechten, welke Zijne Heiligheid Pius IX aan de Aartsbroederschap verleend heeft, moet zij het volgende nakomen.

1. De vereeniging moet door den Bisschop van het Diocees opgericht worden;

2. Moet men bij den algemeenen Bestuurder der Aartsbroederschap, te Luik bij de Eerw. PP. Redemptoristen, of daar, waar de zetel der Aarts-

25

broederschap bij verg-unnin£gt;' van Zijne Heiligieid zou verplaatst worden, de uitdrukkelijke aanvraag doen om in gemelde Aartsbroederschap van de heilige Familie opgenomen te worden. Op deze twee voorwaarden zendt de algemeene Bestuurder eenen brief van aan- of opneming, die aan de bijzondere congregatie het recht toekent om de aflaten en de andere voorrechten te genieten.

m.

KEGELS EN VEEOEDENINCiEK VAN DE BROEDEESCHAP DEE

H. FAMILIE, JESUS, MAEIA, JOSEPH, TE AMSTEEDAM.¹)

Art. 1. Het doel der vereeuiging is, de heilige Familie Jesus, Maria, Joseph, drie personen zoo dierbaar aan het hart van God te vereeren; en aan de katholieken van beider geslacht, van alle leeftijd en stand, eene heilzame gelegenheid te verschaffen, om met zekerheid den weg van het goed en der deugd te bewandelen.

Art. 2. De middelen bij de vereeuiging in gebruik, om haar edel en nuttig doel te bereiken, zijn : het gebed, het hooren der prediking van Gods woord en het dikwerf naderen tot de HH. Sacramenten.

Art. 3. De vereeuiging is gesteld onder het

¹

Deze regels zijn zakelijk overal dezelfde.

26

gezag en de besclierming van den Bisschop van het diocees, waar dezelve is opgericht.

Art. 4. De vereeniging wordt in het algemeen bestuurd door den tijdelijken overste van het huis der Eerw. Paters Eedemptoristen te Amsterdam, of eenen door hem daartoe benoemden Pater.¹)

Art. 5. Zij wordt verdeeld in afdeelingen van een bepaald getal leden. Iedere afdeeling wordt ouder de bescherming gesteld van eenen Heilige. Aan het hoofd van iedere afdeeling staat een Prefect, door den Bestuurder gekozen. Den Prefect wordt de vervulling van eenige plichten van liefde en zorg opgelegd. Hem wordt toegevoegd een Onderprefect, gekozen uit zijne afdeeling:. Dezes plicht is, den Prefect bij te staan, en hem in geval van afwezigheid te vervangen.

Art. 6. De Bestuurder van de vereeniging kiest daarenboven uit hare leden éénen of meer Secretarissen, alsook de andere beambten, aan welke de congregatie behoefte mocht hebben. Hij kan hen naar willekeur door anderen doen vervangen.

Art. 7. De leden der H. Familie vergaderen ééns in de week, op den dag door den Bestuurder bepaald. Deze vergaderingen worden toegewijd aan het gebed en het aanhooren van Gods woord; zij zijn eene aangename afwisseling van het eene en het andere.

¹

Elders gewoonlijk door den tijdelijken Pastoor der parochie waar de broederschap gevestigd is, of eenen door hem daartoe benoemden Priester.

27

Art. 8. Tedere afdeeling neemt in de kerk der vereeniging de haar aangewezen plaats in, en ieder lid van de congTegatie behoudt het nummer van de afdeeling waarin hij geplaatst is, althans zoolang de Bestuurder hem geene andere plaats aanwijst.

Art. 9. De leden der vereeniging overtuigen zich wel, dat zij allen kinderen zijn der congregatie van de heilige Familie, en bijgevolg Broeders, in wier midden de hartelijkste liefde moot heerschen. Zij moeten dus wel weten, dat er geen onderscheid bestaat tusschen do betrekkelijke afdeelin-gen, waarin zij geplaatst zijn; de laatste toch zijn zoo veel als de eersten, en de eersten zooveel als de laatsten.

Men hechte aan deze rangschikking veel gewicht, dewijl zij eene noodzakelijke voorwaarde is voor de instandhouding der goede orde in een talrijke congregatie, die zonder dit middel aanleiding zou geven tot verwarring.

Art. 10. De oefeningen van godsvrucht, die in de bijeenkomsten gewoonlijk zullen gehouden worden, zijn: de Litanie van de heilige Familie, het gebed, Gedenh, o goedertierenclste Maagd, een gedeelte van den Eozenkrans, het onderzoek van geweten, de geestelijke communie, de aanroeping van de heilige Patronen des jaars, en van die der afdeelingen. Eindelijk worden de bijeenkomsten gesloten met den zegen van het allerheiligste Sacrament.

Art. 11. Zonder voorloopige verwittiging van

28

den Prefect of Onderprefect, zal zich niemand aan de bijeenkomst mogen onttrekken.

Art. 12. Ieder Prefect, vergezeld van zijnen Onderprefect, zal ééns in de maand, op den hem bepaalden dag, aan den Bestuurder rekening afleggen van de afdeeling aan zijne liefderijke zorgen toevertrouwd. Hij moet hem bekend maken, of, en hoe dikwerf iemand, zonder reden en zonder voorkennis van de bijeenkomsten afwezig is geweest. Het wordt vervolgens aan het oordeel van den Bestuurder overgelaten, of men de in gebreke zijnde leden buiten de vereeniging moet sluiten. De Secretarissen vervoegen zich insgelijks, op een en bepaalden dag van iedere week, bij den Bestuurder. — Daarenboven vereenigen zich alle beambten der congregatie viermaal in het jaar op een bepaald uur van den Zondag, onmiddellijk volgende op de quatertemperdagen, om gezamelijk te bidden en om van den Bestuurder onderrichtingen te ontvangen, geschikt om den ijver van de gcheele congregatie te onderhouden.

Art. 13. Die in de vereeniging met eene bediening is belast, zal, indien hij de uitgestrektheid zijner plichten begrijpt, wel verre van hieruit eene reden te nemen, om zich boven zijne medebroeders te verheffen, zich integendeel meer gedrongen gevoelen, om hen door een voorbeeldig leven, maar bijzonder door eene stiptere naleving der regels en verordeningen van de congregatie te stichten.

Art. 14. Die in de congregatie der heilige Familie verlangt opgenomen te worden, moet door

29

een lid van gezegde vereeniging^-, of door een ander aanbevelingswaardig persoon zich doen voorstellen aan den Bestuurder, die, na zich van zijne zeden, woonplaats en betrekking te hebben verzekerd, hem tot de beproeving zal kunnen toelaten.¹)

Art. 15. Xa den proeftijd, die onbepaald zal duren, en afhangen van het goed gedrag alsook van den ijver waarmede hij, die wenscht opgenomen te worden, de bijeenkomsten bijwoont zal hij zijne plechtige intrede doen in de broederschap, door het ontvangen der HH. Sacramenten en dooide akte van opoffering aan Jesus, .Maria, Joseph. Daarna wordt hem een open brief van aanstelling als lid der broederschap overhandigd. Mede verkrijgt hij het recht tot het dragen van het onder-scheidingsteeken der broederschap.

Art. 16. De verplichtingen, welke do leden der vereeniging op zich nemen, zijn verplichtingen geheel van liefde, in het algemeen zijn zij gehouden te leven als goede Christenen, als voortreffelijke jonge lieden, als uitmuntende huisvaders. Immer zullen zij vermijden de gevaarlijke gezelschappen, het lezen van slechte boeken of dagbladen, de

¹

Nieuwe loden in de broederscliap brengen, is zeker een bewijs der liefde en toegenegenheid voor dezelve; nochtans is het hoogstens af te raden, iemand voor te dragon, die niet genoegzaam bekend is, of die den ouderdom van 18 jaren nog niet bereikt heeft; het is zelfs lakenswaardig en der vereeniging zeer schadelijk, dengenen tot haar te brengen, van wien ze niets dan oneer en verdriet te wachten heeft.

30

gevaarlijke speelplaatsen, in één woord alles wat het tot zonde zou brengen.

In het bijzonder zullen zij iederen dag', behalve het vervullen der plichten van een goed Christen, nog 1°. 's morgens de werken van den dag aan Jesus, Maria, Joseph opdragen, en deze opdracht door den dag nu en dan vernieuwen; 2°. 's avonds hun geweten onderzoeken en geestelijk communi-ceeren.

Art. 17. Als een der leden ziek wordt, zal hij den Bestuurder hiervan verwittigen, ^ opdat deze dit ter kennis brenge van de medebroeders, die allen altijd in elkanders lijden moeten deel nemen, en slechts één hart en ééne ziel uitmaken gelijk de eerste geloovigen der Kerk. Men moet hen door deze oprecht broederlijke lietde van andoren kunnen onderscheiden. En na elkander in het leven bemind te hebben, zullen zij nog na den dood elkander liefde toedragen. Daarom zal de vereeniging eenen lijkdienst doen verrichten voor ieder lid, dat tot aan den dood in de congregatie zal hebben volhard. ¹)

Art. 18. De heilige Patronen van het jaar wor-

¹

De verplichtingen, welke een Prefect bij de aanvaarding zijner bediening op zich neemt, kunnen naar den geest der statuten tot de volgende gebracht worden :

1°. De Prefect wake zorgvuldig op de getrouwe nakoming der regels in zijne at'deeling; hij trachte steeds derzelver leden daartoe op te wekken door een voorzichtigen en liefdevollen ijver.

2°. Hij zorge ook voor de handhaving der eenmaal bepaalde

31

den aan elk lid, in de bijeenkomst onmiddellijk den eersten Januari voorafgaande, door het lot toegewezen

rangschikking en plaatsing van de leden zijner afdeeling. Hij kan zonder uitdrukkelijk verlof van deu Bestuurder hierin nimmer eene verandering maken.

3°. Den Prefect is tevens opgedragen eene nauwkeurige aan-teekening te houden van namen, voornamen, beroep en woonplaatsen der leden zijner afdeeling, en den Bestuurder kennis te geven van de verhuizingen, beroepsveranderingen, enz,

4°. Mede wordt den Prefect dringend aanbevolen, met de meeste nauwgezetheid op een daartoe ingerichte lijst aan te teekenea, wie der leden met of zonder voorkennis, waarvan in art. 11, de wekelijksche bijeenkomsten niet beeft bijgewoond, alsook wie zonder eenige gegronde redenen bijna altijd den lijkdienst verzuimt.

5°. Is de onderlinge liefde den Broeders algemeen voorgeschreven, (art. 9) veel meer is zij bet den Prefect jegens de leden zijner afdeeling; daarom verzuime bij niet gedurende het jaar hen nu en dan te bezoeken, vooral iu ziekte of andere rampen.

6°. Wil de Prefect of Onderprefect op eene waardige en voor den hemel verdienstvolle wijze zijn ambt waarnemen, dan. geve hij aan de leden zijner afdeeling het voorbeeld van een oprecht christelijk en deugdzaam leven in het bijzonder dat eener stipte nakoming van de statuten der broederschap.

7°. Volgens art. 5 is aan den Onderprefect opgedragen, zijnen Prefect bij te staan cn in geval van afwezigheid te vervangen. De Onderprefect kan dus zonder voorkennis van den Prefect nooit ambtshalve met de leden zijner afdeeling spreken of ze bezoeken. Evenwel is het den Prefect hoogstens aan te raden zijnen medehelper in de vervulling zijner plichten te doen deelen.

1) Ieder trachto zich tic bcschorming van zijn Patroonheilige waardig te maken door dagelijks een Onze Vader en Wees gegroet tor zijner eere te bidden, maar vooral door zyne deugden na te vólgen.

32

Art. 19. Het Titel-Feest der heilige Familie, dat ]

ook liet Patroonfeest is van de Aartsbroederschap, t,

wordt gevierd op den tweeden Zondag van Juli. j

Op dien feestdag heeft gewoonlijk plaats de alge- j

meene Communie en de plechtige aanneming tot j

leden van de Broederschap, door akten van opof- _r

fering aan Jesus, Maria, Joseph. _:~

Art. 20. De overige feesten van de Aartsbroederschap zijn: Maandag van Pinksteren, hot feest t van de oprichting der congregatie (dezen dag vernieuwen de leden plechtig hunne Doopbeloften); t het feest van de onbevlekte Ontvangenis, de dag , _a waarop de vereeniging van de plaats harer opkomst ! } werd overgebracht naar de kerk van Onze Lieve Vrouw Onbevlekt Ontvangen; Zondag na den 7 f April, het feest van de kerkelijke oprichting der £ vereeniging door Monseigneur Antonius, Richar- j dus van Bommel, Bisschop van Luik, in het jaar 1845 — De feesten van Kerstmis, — Drie konin- _A gen, — der Opdracht van christus in den tempel, _g

— der vlucht naar Egypte, 4e Zondag van April,

— van Paschen, — van O. H. Hemelvaart; van ₍ het allerheiligste Sacrament; van het heilig Hart,

Vrijdags na quot;het Octaaf van H. Sacramentsdag; t van den allerheiligsten Verlosser, 3e Zondag van

Juli; van Kruisverheffing, 14 September; van i

Maria's Geboorte, Hemelvaart, en Onze Lieve Vrouw _{

der zeven smarten, Vrijdag na Passie-Zondag en i

den Bden Zondag van September; van den H. Jo- ₍

seph, 19 Maart; en der Bescherming van den lt; H. Joseph, 3e Zondag na Paschen; van den H.

33

Michael, 29 September; van don H. Gabriel, 18 Maart; van de HH. Engelbewaarders, 2 October; van do HH, Petrus en Paulas, 29 Juni; van den H. Al-plionsus Maria do Liguori, 2 Augustus; van den H. Carolus Borromous, 4 November: van de H. Tbe-resia, 15 October; van de H. Juliana van Corn illon 5 April; van Allerheiligen en Allerzielen.

Ieder lid behoort ook de maand van Maria ijverigquot; te vieren.

Eindelijk is de dag, aan ieders Patroon-heilige toegewijd, voor elk lid in het bijzonder, en die aan den Beschermheilige der afdeeling, voor dezer leden in het algemeen, een feestdag.

Art. 21. De leden zullen op de verschillende feestdagen de oefeningen verrichten, bij de vereeni-ging in gebruik. Evenwel rust op hen de verplichting niet, hunnen arbeid daarom te verzuimen.

Indien deze feesten op eenen werkdag invallen, worden zij tot den naastvolgenden Zondag uitgesteld.

Art. 22. Ieder lid, wiens gedrag berispelijk is en dat, niettegenstaande de herhaalde vermaningen van den geestelijken Bestuurder, zich niet wil beteren, wordt buiten de vereeniging gesloten.

Art. 23. Indien in vervolg van tijd de ondervinding zou leeren, dat nog andere regels of verordeningen nuttig of noodzakelijk zijn, zullen deze bij wijze van bijvoegsel in het handboekje worden opgenomen, evenwel onder voorwaarde, dat zij dc goedkeurig van Z. Doorl. Hoogwaardigheid wegdragen.

3

34

GOEDKEURING.

Bovenstaande Eeg-els worden bij deze door Ons goedgekeurd en bekrachtigd, zóó nochtans, dat wij aan On a en Onze Opvolgers voorbehouden, daarin die wijzigingen en bijvoegingen te maken, als Ons, naar bevind van omstandigheden, doelmatig zal schijnen, om het doel der Broederschap beter te bereiken.

Do getrouwe naleving dezer regels wordt den leden door Ons ten zeerste aanbevolen.

Gegeven te 's-Gravenhage, den 1 Februari 1853. C. Belgbado,

Huisprelaat uan Z. H. Pius IX. Protonotaris Apostoliék, Vice Superior der Hóllandsclie zen: ding. enz. enz.

GOEDKEURING.

Bovenstaande Regels worden door Ons bij deze goedgekeurd en bekrachtigd, voor alle Parochiën, waar het Genootschap der H. Familie is opgericht , of in het vervolg opgericht zal worden, zóó noch-thans, dat wij aan Ons en Onze Opvolgers voorbehouden, daarin die wijzigingen of bijvoegingen te verorderen, als Ons, naar bevind van omstan-

35

dighoden, doelmatig zal schijnen, om het doeleinde der broederschap beter te bereiken.

De getrouwe naleving der regels wordt aan de leden door Ons ten zeerste aanbevolen,

Gegeven te Tilburg, den 1 Januari 1854.

De Aarts-hisscJiop van Utrecht. Adm. Apost. van 's Bosch. quot;Jquot; Zwijsex.

GOEDKEURING.¹)

DE BISSCHOP VAN HIRENE.

Apostolisch Administeateue van het Vicaeiaat Limbüeg.

Gezien het aan ons door den Wei-Eerwaarden Heer van der Linden, Pastoor der parochiale Kerk van den H. Mathias te Maastricht, gedaan verzoek, strekkende ter bekoming van verlof en machtiging om in die Kerk te mogen oprichten de broederschap, bekend onder den naam van de H. Familie Jesus, Maria, Joseph. Overwegende dat die broederschap, allerwege waar zij is opgericht, de heilzaamste en gezegendste vruchten oplevert; willende voldoen aan hot godvruchtig doel en ver-

¹

Eenc dergel\jke goedkeuring heeft het broederschap ontvangen voor Roermond en Venlo.

36

langen van voornoemden verzoeker, en dit werk door Ons gezag bekrachtigen; geven en verleenen wij de macht en het verlof om de broederschap van de H. Familie Jesus, Maria en Joseph, op te richten en in te stellen bij deze, onder goedkeuring-tevens der wetten en regels welke Ons ter zake zijn voorgelegd.

Gegeven te Roermond onder Ons Zegel en hand-teekening en die van onzen Secretaris den 8 Augustus 1852.

J. A. Pahedis

Bisschop van Sirene.

Op bevel van Zijne Doorluchtige Hoogwaardigheid.

Fe. A. H. Boeemans,

Secret.

37

IV.

GODVRUCHTIGE OEFENINGEN BIJ DE BEOEDERSCHAP IN GEBRUIK.

Oefeningen voor de tvekelijksche bijeenkomst der broederschap)¹).

(Art. 7 en 10).

1° Het gebod van den H. Eozenkrans; geheel of gedeeltelijk.

2° Aanroeping van den H. Geest ²). (* bldz. 5.)

Kom heil'ge Geest daal in dit uur, (bis) In onze harten neer, ontsteek ze in liefdevuur.

Komt gij onze oogen niet verlichten, Dan dwalen wij van 't ware pad. Geen mensch zoo wijs, die niet moest zwichten, (his.)

Als gij aan zijn verstand uw licht onttrokken hadt.

Kom heil'ge Geest, enz.

¹

De dag en het uur der vergaderingen moeten volgens omstandigheden en overeenkomstig het belang der broederschap door den Bestuurder bepaald worden.

²

De zangwijzen der liederen van de Aartsbroederschap zijn in een afzondelijk werkje uitgegeven en bij den uitgever dezes te verkrijgen. Bij ieder lied in dit handboekje voorkomende, zal de bladzijde waar de zangwijze te vinden is aldus (*bldz.; worden aangehaald.

38

(quot;De liel alleen kon niet ons hart vermannen, Zij riep om hulp de list der wereld aan. )En meer dan duizend strikken zijn gespannen, Ach, God! help ons opdat wij niet vergaan,(öts)

Kom heil'ge Geest, enz.

(Verlicht ons hart door uwer wijsheid stralen.

Dan missen wij het ware welzijn niet, )Dan nimmer doet de blinde jeugd ons dwalen, En de oude dag kent geen verdriet.

Kom heü'ge Geest, enz.

Op de bijzondere feestdagen der broederschap wordt de Lofzang Veni Creator gezongen (*blz. on).

39

40

GEBED TOT DEX H. GEEST.

¹

Dc streepjes tusselien de woorden duiden liet rustpunt in het zineren of lezen aan.

41

GEBED

tot de Beschermheiligen van de Leden der afdeelingen.

42

suis nos docuerunt exem- wij door de hulp van die-plis, valeamus exercere. zelfde genade versterkt,

de deugden mogen beoefenen, welke zij ons door hunne voorbeelden geleerd hebben.

3°. Aankondiging der Patroon-heiligen, die in den loop der week gevierd worden, en aan de leden of afdeelingen der broederschap ter bijzondere vereering door het lot zijn aangewezen, (art. 18.) Ook kunnen hier gevoegelijk die aanmerkin-kingen of verordeningen gemaakt worden, welke de eerwaarde Bestuurder voor de broederschap noodzakelijk of nuttig oordeelt.

4°. Gezang, door den eerw. Bestuurder aan te wijzen.

43

5°. Litanie der H. Familie en daarop volgende gebeden.

Heer, ontferm n onzer.

Christus, ontferm u onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

God, hemelsche Vader, ontferm u onzer.

God Zoon, Verlosser der wereld, ontferm u onzer. God heilige Geest, ontferm u onzer.

Jesus, Maria, Joseph, wij nemen allen onze toevlucht tot u.

Jesus, Maria, Joseph, waardige voorwerpen van

eeredienst en liefde, d

Jesus, Maria, Joseph, die door door de taal van al -g

de eeuwen de Heiligen genoemd wordt,

Jesus, Maria, Joseph, voor altijd gezegende S namen van den Vader, van de Moeder en IEL. van het Kind, welke de H. Familie uit- o maken. °

Jesus, Maria, Joseph, nieuwe Bruidegom, nieuwe g Bruid, nieuw Kind, die de Familie, welke § vervallen was, voor het Christendom, hersteld « hebt, ;2

Jesus, Maria, Joseph; afbeeldsel van de aan- ^

biddelijke Drievuldigheid op aarde.

Heilige Fandlie, wier zuivere verbintenis voor- § bereid werd door eene onschulige en deugd- ^s zame jeugd, Pquot;

Heilige Familie, beproefd door de grootste wederwaardigheden,

44

Heilige Familie, beproefd op uwe reis naar Bethlehem,

Heilige Familie, van iedereen vorstooten en genoodzaakt in een stal te gaan herbergen. Heilige Familie, begroet door het gezang dei-Engelen,

Heilige Familie, bezocht door arme herders. Heilige Familie, vereerd door de drie Koningen,

Heilige Familie, hooggeprezen door den heiligen grijsaard Simeon,

Heilige Familie, vervolgd en naar een vreemd

land verbannen,

Heilige Familie, verborgen en onbekend te Nazareth,

Heilige Familie, zeer getrouw aan de wet des Heeren,

Heilige Familie, voorbeeld van de christelijke familie.

Heilige Familie, waarin vrede en eendracht heerschen.

Heilige Familie, waarvan het hoofd een voorbeeld is van vaderlijke waakzaamheid. Heilige Familie, waarvan de Bruid een voorbeeld is van moederlijke zorgvuldigheid. Heilige Familie, waarvan het Kind is een voorbeeld van gehoorzaamheid en kinderlijke liefde.

Heilige Familie, die een arm, werkzaam en boetvaardig leven hebt geleid.

45

Heilige Familie, die uw brood hebt gewon- J nen in het zweet uws aanschijns, g

Heilige Familie, arm in aardsche, maar rijk | in hemelsehe goederen, p

Heilige Familie, versmaad bij de menschen, |f maar groot in de oogen van God, =2

Heilige Familie, onze steun gedurende het § leven en onze hoop in het uur des doods, § Heilige Familie, patrones en beschermster van = onze vergadering, 't

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,

spaar ons. Heer!

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,

verhoor ons, Heer!

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, ontferm u onzer!

LAAT ONS BIDDEN.

God van goedheid en barmhartigheid, die u gewaardigd hebt ons te roepen tot deze godvruchtige vergadering van de Heilige Familie, verleen ons de genade van Jesus, Maria en Joseph altijd te vereeren en na te volgen, opdat wij, na hun aangenaam geweest te zijn op aarde, hunne tegenwoordigheid mogen genieten in den hemel. Door denzelfden Jesus Christus, onzen Heer. Amen.

46

MEMOEAEE VAN DE H. MAAGD.

Gedenk, o goedertierendste Maagd, dat het nooit gehoord is, dat iemand, die tot u zijne toevlucht nam, uwen bijstand verzocht, of uwe voorspraak inriep, door u is verlaten geworden. Bemoedigd door dit vertrouwen, snel ik tot u, o Maagd der Maagden, en zuchtende onder het gewicht mijner zonden, werp ik mij rouwmoedig voor uwe voeten neder. O Moeder des eeuwigen Woords, versmaad mijne gebeden niet, maar neem die gunstig aan cn gewaardig u die te verhooren. Amen.

MEMOEAEE VAN DEN H. JOSEPH.

Herinner u, o beste, beminnelijkste, zoetste en barmhartigste vader, heilige Joseph, dat de groote heilige Theresia verzekert, dat zij nooit hare toevlucht tot uwe bescherming genomen heeft zonder verhoord te zijn geweest. Aangemoedigd door datzelfde betrouwen, o mijn zeer beminde heilige Joseph, kom ik en neem ik tot u mijne toevlucht, en zuchtende onder het zwaar gewicht van mijne menigvuldige zonden, werp ik mij voor uwe voeten neder; o allermededoogendste vader! verwerp mijne arme en zwakke gebeden niet, maar aanhoor dezelve gunstiglijk en gewaardig u, ze te verhooren. Amen.

47

6°. Een Wees gegroet om de genade te verkrijgen van vrucht te trekken uit de conferentie.

7°. Gezang.

8°. Conferentie.

Het onderwerp der conferentiën is, de godsdienst beschouwd in zijne leerstellingen, zedeleer en eere-dienst; het leven en de voorbeelden van de allerheiligste Maagd Maria en der Heiligen, enz.

9°. Onderzoek van geweten.

10°. Aanroeping tot

JESUS, MAEIA, JOSEPH.

Jesus, Maria, Joseph, ik geef u mijn hart en mijne ziel.

Jesus, Maria, Joseph, staat mij bij in mijnen doodstrijd.

Jesus, Maria, Joseph, geeft, dat ik in uw gezelschap in vrede sterve. Amen.

(300 dagen aflaat voor iederen keer. Dezen aflaat kan men aan de geloovige zielen toevoegen. Pius VII, 1807).

11°. Geestelijke Communie.

Kom, Heer Jesus, ik bemin u, ik verlang naar u, kom in mijn hart, ik bind mij aan u, ik vereenig mij met u, scheid u nooit van mij af. Amen.

of

48

Mijne lieve Jesus, ik geloof, dat gij in dit allerheiligste Sacrament tegenwoordig zijt. Ik bemin u boven al; ik wensch u in mijn hart te ontvangen ; maar daar dit thans niet werkelijk geschieden kan, kom er dan ten minste geestelijker wijze; ik vereenig mij met u, alsof gij werkelijk in mijne ziel waart nedergedaald; laat toch niet toe, mijn Jesns, dat ik mij ooit van u scheide. Amen.

Volgt de aanheveliny der zieken in de yeheden der broederschap¹).

12. De zegen met het allerheiligste Sacrament.

¹

In onze verceniging (te Amsterdam) bestaat het lofwaardig gebruik, om behalve de ernstige ongestelde leden der broederschap, ook derzelver ouders en vrouwen, die gevaarlyk ziek ziju, in de gebeden aan te bevelen.

49

\

Genitori Genitoque

Lans et Jubilatio,

Salus, honor, virtus quo que Sit et benedictio ;

Procedenti ab utroque

Compar sit laudatio.

Amen.

v. Panem de coelo prses-

titisti eis.¹)

a. Omne delecta mentum in se habentcm.

oremus. laat ons bidden.

4

¹

In den Paasclitijd (dat is van Paaseh-Zaterdag tot aan do eersto vospers van liet feest der H. Drievuldigheid) voege men er bijAlleluja.

50

sentiamus. Qui vivis et uwer verlossing gedurig rcgnas iu specula ssecu- in ons mogen gevoelen, lorum. Amen. Die met den Vader en

den heiligen Geest leeft en heerscht in alle eeuwigheid. Amen.

Oefening voor de maandelijksche vergaderingen der Prefecten en Onderpref eden.¹)

(Art. 12.)

1°. Opening der vergaderingen met het gebed;

Kom, heilige Geest! vervul enz., blz. 40 en driemaal het Wees gegroet.

2°. Overzicht der lijsten, waarop de met of zonder voorkennis afwezig geblevene leden zijn aangeteekend.

De Bestuurder kan hier gevoegelijk die heilzame aanmerkingen en bepaalde verordeningen aan de vergadering' mededeelen, welke hij voor derzelver belang en werkkring noodzakelijk of nuttig oordeelt.

3°. Sluiting dezer vergadering met het volgende gebod:

Onder uwe bescherming nemen wij onze toe-

¹

By afwezendhcid van den Bestuurder wordt deze vergadering uitgesteld.

51

vlucht, o heilige Moeder Gods, — verwerp onze bede niet in onze rioodwcndighoden, — maar bevrijd ons altijd van alle gevaren, o roemwaardige en gezegende Maagd.

a. Bid voor ons, heilige Moeder Gods.

b. Opdat wij waardig worden do beloften van Christus.

laat oxs bidden.

Wij bidden u, o Heer, stort uwe genade in onze harten; opdat wij, die door de boodscliap des Engels de menschwording van Christus, uwen Zoon, gekend hebben, door zijn lijden en kruis tot de heerlijkheid der verrijzenis gebracht worden. Door denzelfden Christus, onzen Heer. Amen.

Oefeningen voor de dlgemeene vergaderingen der Prefecten en Onderprefecten.¹)

(Art. 12.)

1°. Opening dezer vergadering met het gebod: Kom, heilige Geest, vervul enz., blz. 40. Daarna

2°. De litanie der allerheiligste Maagd, blz. 84.

3°. Do conferentie.

4°. Zevenmaal het Wees gegroet tor eere van

¹

Deze vergadering wordt gewoonlijk 's Zondags en zooveel rnoge-lyk in de kerk gehouden.

52

de zeven smarten der moeder Gods, waarna on-middelijk volgt:

a. Bid voor ons, o smartvolle Maagd.

e. Opdat wij waardig worden de beloften van Christus.

laat ons bidden.

O God, om wiens lijden volgens de voorzeggingvan Simeon de allerteederste ziel van de ver-heerlijkte Maagd en Moeder Gods Maria met een zwaard van droefheid doorboord werd, verleen goedgunstiglijk, dat wij, die eerbiedig hare smarten herdenken, de gelukkige uitwerksels van uw lijden mogen ondervinden. Die leeft en heerscht in alle eeuwen der eeuwen. Amen.

5°. Sluiting der vergadering met de psalmen Miserere, De profundis en de gebeden blz. 59 voor onze overledene bloedverwanten en leden der broederschap.

Oefeningen voor de plechtige opdracht der leden.

(Art. 15.)

1°. Het gebed van den H. Rozenkrans als naar gewoonte.

2°. De afkondiging der Patroon-feesten enz.....

3°. Het Veni Creator, (geheel of gedeeltelijk met de gebeden blz. 40 en 41. (* bladz. 55.)

53

4°. Dc Litanie der H. Familie met de gewone gebeden blz. 43. ^

5°. Het gezang der broederschap: Gezin, het heiligst, enz. (*bladz. 45.)

. 6°. De toespraak, waarna de plechtige opdracht en aanneming der leden.¹)

AKTE VAX OPOFFERING.

O JESUS! MARIA! JOSEPH!

Ik........

in de tegenwoordigheid — van geheel hot He-melsch Hof, — kies n op dezen dag — tot mijne Patronen en Beschermers; — ik offer u op, - en heilig u plechtig in deze congregatie toe, — mijn lichaam en mijne ziel, — alles wat ik heb, — en alles wat ik ben; — ik maak het vaste besluit — als een goed christen te zullen leven, — om als een uitverkorene te kunnen sterven. — Welk een geluk voor mij, — eens uit de armen — van Jesus, Maria, Joseph, — ■ op deze aarde, overgebracht te worden — in de armen van den Vader, — den Zoon en den heiligen Geest in den Hemel — en dat voor eene eeuwigheid! —- Dit hoop ik. — Amen, zoo zij het!

¹

Doze akte van opoffering wordt van den predikstoel langzaam voorgelezen en na ieder rustpunt door do leden herhaald.

54

55

que bonis concedere dig- ren, en de volharding in netur. het geloof en in goede

werken te verleenen.

Daarna hesproeie men de leden met wijwater-, zeggende:

In nomine Patris et In den naam des Va-Filii, -j- et Spiritus sancti. ders en des Zoons j Amen. en des heiligen Geestes.

Amen.

Middelerwijl men zich tot de zegening der Diploma's en Medailles gereed maakt, worden eenige strofen van een lied gezongen.

8°. De zegening en uit deeling der Medailles en Diploma's,

GEBED TEE ZEGENING.

56

57

Amen. dige uwe genade en voor

de toekomst de eeuwige verheerlijking mogen genieten. Door denzelfden Christus onzen Heer. Amen.

De Medailles, na met wijwater besproeid te zijn, worden te gelijk met de Diploma's uitgedeeld.

Bij het omhangen der Medailles zegt de Eeriu. Bestuurder:

58

9°. Een woordje van gelnkwenscMng, indien de tijd hot toelaat.

10°. De sluiting dezer plechtiglieid met den zegen van het allerheiligste Sacrament (* bladz. 68).

Oefeningen voor de generale Communie.¹) (Art. 19).

1°. De lofzang Veni Creator (* bladz. 55) wordt gezongen tot aan het Evangelie, waarna

2°. De preek en voorbereiding tot de Communie.

3°. Onder de Communie het gezang Magnificat en (* bladz. 65).

4°. Na de Communie dankzegging en een woordje van opwekking tot volharding.

5°. De zegen met het allerheiligste Sacrament.

6°. Ten slotte het lied: Dat Jesus leev' (* bladz. 7).

Oefeningen voor de Retraite. ^!s MORGEXS.

1°. Eene stille H. Mis, waarna:

2°. Eene korte onderrichting van een half uur.

3°. Eene stille H. Mis of de zegen met het Allerheiligste.

¹

Deze heeft (te Amsterdam) gewoonlijk plaats in de Meimaand en by het eindigen dor Retraite.

59

's AVOIDS.

1°. De rozenkrans volgens gewoonte.

2°. Twee strofen van het Yeni Creator (* bladz. 55) of Kom, Heilige Geest (* bladz. 5.)

3°. De predikatie.

4°. De zegen niet het Allerheiligste.

Oefening en gebeden gedurende de zielemis voor onze overledene broeders.

(Art. 17.)

1°. Bij het begin der H. Mis, heft de zangers-afdeeling den psalm Miserere aan en vervolgt den-zelven; de overige afdeelingen herhalen na elk vers alleen het eerste van dezen psalm. (* bladz. 62.)

2°. Aan het Sanctus wordt zesmaal het Onze Vader, Wees gegroet en Eere zij den Vader, enz. gebeden, om de volle aflaten der groote kerken van Rome (Basilicse genaamd), van Por-tiuncnla, van Jeruzalem en van den H. Jacobus te kunnen verdienen en aan de overledenen toe te voegen. ^

1) Deze aflaten kunnen alleen verdiend worden door de leden van de H. Familie, in zoover zü ingeschreven zijn in de Broederschap der Onbevlekte Ontvangenis, mits zij deze gebeden verrichten ter eere der Allerheiligste Drievuldigheid en van de Onbevlekte Maagd Maria, voor

60

de uitroeiing der ketterijen, den vrede der christen vorsten en de verheffing der H. Kerk.

Deze Broederschap is met toestemming van Zyne Doorluchtige Hoogwaardigheid F. J. van Vree, Bisschop van Haarlem, in de O. L. V. Kerk te Amsterdam opgericht.

62

¹

Onder liet zingen van dezen psalm, kunnen de leden, die anders hun werk te laat zouden moeten beginnen, de kerk verlaten.

63

Oefening- van den Heiligen Kruisweg.¹)

1°. De gewone oefeningen bladz. 37, tot aan de afkondiging der Patroon-heiligen ingesloten.

2°. Eene korte en voorbereidende toespraak over liet lijden van Jesus.

3°. De oefening van den H. Kruisweg.

4°. De zegen met het Allerheiligste of met de rcliquie van het H. Kruis.

Voorbereiding-.

LAAT ONS BIDDEN.

Wij bidden u, Heer! voorkom onze werken door den invloed uwer genaden, en voltrek die door uwe medewerking, — opdat alle onze gebeden en werken altijd door u beginnen, en, door n begonnen zijnde, voleindigd worden: door onzen Heer Jesus Christus, uwen Zoon, die met u leeft en heerscht in de eenheid des heiligen G-eestes, God, in alle eeuwen der eeuwen, Amen.

AKTE VAN BEKOUW.

O God ! neergeknield voor uw aangezicht, belijd ik voor u, dat ik dikwijls en zwaar gezondigd heb, door gedachten, door woorden door werken en

¹

Deze wordt tweemaal gedurende het jaar plechtig gehouden: 's Zondags namelijk na den 3 Mei en 14 September.

64

door veraümcnisscn. Ik vrees liet oordeel en uwe reclitvaardigiieid; maar gij, o Heer! zijt barmhartig ; gij hebt uwen eoniggeboren Zoon voor zondaars gegeven, en mijn Zaligmaker heeft ook voor mij zijn kruis gedragen en zijn bloed vergoten.... Mijne zonden zijn mij van harte leed.....

Ik heb berouw over dezelve, niet alleen omdat ik de hel verdiend en den hemel verloren heb, maar voornamelijk, omdat ik u, o God! mijn hoogste Goed, die alle liefde waardig zijt, niet bemind, maar vertoornd en versmaad heb. Ik neem vastelijk voor, met uwe genade, de zonden te vermijden en uwe H. geboden nauwkeurig te onderhouden.

Help mij, o Jesus, den kruisweg oefenen in den geest van boetvaardigheid, en met de meening, waartoe dezelve ingesteld is. Mijn hartelijk verlangen is, de aflaten en gunsten, die hieraan verbonden zijn, te mogen genieten voor mij.., en de overige voor de zielen in het Vagevuur N. N., of voor hen, aan wien ik volgens recht en liefde het meest verplicht ben.

65

I. STATIE.

JESUS WOEDT TER DOOD VEEOOHDEELD.

Hij aanhielden u, Christus, en wij loven u:

Omdat gij door uw 1 cruis de wereld verlost helt.

Overweeg, hoe de onschuldige Jesus, door de Joden valschelijk beschuldigd. — voor de rechtbank

van Pilatus onrechtvaardig veroordeeld werd......

De Joden verzaakten hunnen lang verwachten Messias..... Pilatus kende de waarheid, hij kende de

onschuld van Jesus, — en toch stelde hij hem met Barrabas gelijk, hij liet hem geeselen, met doornen kroonen, en ten laatste veroordeelde hij hem uit ontzag voor de Joden tot den schandelijken kruisdood. Hoe bitter moest dit voor onzen Zaligmaker zijn !____

(Hier mediteert men eenirje oogenhlilcken in stilte, zoo als insgelijks hy de volgende Statiën.)

O Jesus ! behoed ons door de verdiensten van deze versmading voor het ongeluk, van ooit do waarheid te miskennen of te verachten; bevrijd ons hart van ijdele menschenvrees, opdat wij ons nimmer schamen, ons heilig geloof en u, onzen goddelijken Meester, voor de wereld te belijden; want uwe uitspraak is rechtvaardig; „Wie mij verloochent voor de menschen, dien zal ik ook verloochenen voor mijnen Vadei, die in den hemel is.quot; Matth. X. 33.

Ome Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm v onzer.

66

O God, ruees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods harm-hartigheid in vrede rusten. Amen.

H. STATIE.

JESUS NEEMT HEÏ KRUIS OP ZIJNE SCHOUDEEEX.

Wij aanbidden u, Christus, en ivij loven u:

Omdat gij door uiv kruis de wereld verlost hebt.

Overweeg' de bereidvaardigheid waarmede uw Zaligmaker het zware kruis op zijne doorwonde schouderen neemt; het was de wil van zijn he-melschen Vader, — en hij is gekomen, om dien wil te volbrengen.

O Heiland en Zaligmaker Jesus Christus! verwerf ons door deze uwe gehoorzaamheid de genade, dat wij steeds bereid mogen zijn den wil Gods, zijne heilige geboden, nauwkeurig te volbrengen; geef ons de kracht, om den weg, dien de \ 001-zienigheid ons aanwijst, gewillig te bewandelen, en altijd getrouw tc mogen zijn aan uwe vermaning; ..Die mij wil volgen, verloochene zich zeiven, en neme zijn kruis op, en volge mij na.quot;' Marc. VIII. 54.

Onze Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God, wees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods barmhartigheid in vrede rusten. Amen.

67

III. STATIE.

JESUS VALT DE EERSTE MAAL OXDEE ZIJN KRUIS.

Wij aanhielden u, Christus, en wij loven u:

Omdat gij door uiv kruis de wereld verlost heht.

Overweeg, hoe uw Verlosser, uitgeput door lijden, bezwijkt onder liet zware kruis en hoe hij mishandeld wordt door zijne wreede geleiders. — Evenwel vat hij het kruis opnieuw geduldig op, en vervolgt, onder de grootste smarten, zijn weg...

Uw val, o Jesus! zij onze troost, uwe zwakheid onze sterkte, — gij zijt de Hoogpriester, in alles beproefd, gij weet medelijden te hebben met onze zwakheid; — geef ons dan de genade, dat wij nimmer verflauwen op den weg der deugd, al treft ons kruis en lijden, — en dat wij niet moedeloos worden in den zwaren strijd tegen den duivel, de wereld en het vleesch; maak ons steeds indachtig aan uw heilig woord: ,.Die volhardt tot aan het einde, zal zalig worden.quot; Matth. X. 22.

(inze Vader. Wees gegroet.

Ontferm n onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God! wees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods barmhartigheid in vrede rusten. Amen.

68

IV. STATIE.

JESUS ONTMOET ZIJXE BEDROEFDE MOEDER.

Wij aanhielden u, Christus, en ivij loven u :

Omdat gij door uw kruis de wereld verlost hebt.

De heilige maagd Maria had haren goddelijkeu Zoon aan de Herders en aan de Wijzen uit het Oosten vertoond, toen dezen hem kwamen aanbidden ; - zij zag hem op de armen van Simeon, — cn nu zag* zij hem met het kruis beladen.... O! hoe smartelijk moest het zwaard der droefheid haar moederlijk hart doorboren, en tevens het gevoelig hart van haren Zoon treffen! — Jesus zag haar aan, maar hij klaagde niet.

Geef ons, o Zaligmaker! door dit uw innerlijk lijden, de genade, om steeds geduldig en standvastig te blijven, als zware slagen ons treffen, of groote offers van ons gevorderd worden; leer ons bij tegenspoeden, met een onderworpen gemoed te kunnen zeggen: ,. I)e Heer heeft het gegeven, de Heer heeft het, genomen.... de naam desHeeren zij gezegend.quot; Job. I, 21.

quot; Ome Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God ! ivees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods harm-hartigheid in vrede rusten. Amen.

69

V. STATIE.

JESUS WORDT GEHOLPEX DOOK SIMOX VAX CVEEXEX.

Wij aanbidden u, Christus en ivij loven u;

Omdat (jij door uw kruis de wereld verlost helt.

Stel u voor, hoe groot de ellende van onzen Zaligmaker was. toen zij, die hem ter dood geleidden, zelfs voor een te schielijk einde vreesden. Men dwong Simon van Cyrene... Het schepsel helpt zijnen Schepper. — Ja, waarlijk, het Woord is vloesch geworden; hij heeft zich zeiven vernietigd, en de natuur van een dienstknecht aangenomen, — hij is gehoorzaam geworden tot den dood, ja tot den dood des kruises. Zie, hij heeft noch schoonheid noch luister; hij is veracht, als de geringste der nienschen. — als een melaatsche, die van God geslagen en vernederd is.

Herdenk, christen ziel, zijn Woord : Zalig die zich in mij niet ergert; mijn rijk is niet van deze wereld; — en hebben zij mij vervolgd, zij zullen ook u vervolgen.quot; — Geef ons dan, o Jesus! als de wereld over u en over uwe heilige instellingen schijnt te zegevieren, een onwrikbaar geloof en vast vertrouwen; want gij zelf hebt aan uwe leerlingen gezegd; „In de wereld zult gij verdrukking lijden, maar vertrouwt, ik heb de wereld overwonnen.quot; Joan, XVI, 33.

Ome Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God! wees ons zondaars genadig.

70

Dat de zielen der overledenen door Gods hartn-hartigheid in vrede rusten. Amen.

VI. STATIE.

JESUS' AANGEZICHT WOEDT DOOE VEItONICA AFGEDROOGD.

Wij aanbidden u, Christus, en wij loven u :

Omdat gij door uw kruis de wereld verlost helt.

Ziedaar eenc sterke vrouw ! — Zij schaamt zich niet voor de bespotting des volks, zij vreest geen krijgsknechten of beulen, om hot aangezicht van Jesus af te drogen. Wat zag zij dan ? — Zij zag het aanschijn van een veroordeelde met blood en zweet besmeurd; — maar met het oog des geloofs zag zij in hem den glans der heerlijlcheid en het beeld van Gods zelfstandigheid, den ecniggeboren Zoon des Vaders, den tweeden persoon in de Godheid, die de menschelijke natuur heeft aangenomen om onze Verlosser te zijn.

Geef ons, o Jesus! de genade, dat ons geloof bij de groote geheimen van onzen Godsdienst nimmer wankele, — dat wij u altijd erkennen en belijden, als de eeuwige waarheid, als de bron van leven en gelukzaligheid; — dat dit geloof steeds in ons vermeerdere, — en onze handel en wandel besture, opdat wij mogen verkrijgen, wat gij zelf beloofd hebt: „Zalig die gelooven zonder gezien te hebben.quot; Joan. XX, 29.

71

Onze Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer. O God! wees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods barmhartigheid in vrede rusten Amen.

VIL STATIE.

JESUS VALT TEX TWEEDE MALE O XI) KR HET KRUIS.

Wij aanbidden u, Christus! en ivij loven n:

Omdat (jij door uw Icruis de tvereld verlost hebt.

Als gij onzen Zaligmaker Jesus Christus her-haaldelijk ziet vallen onder het kruis, herdenk dan dat hij de zonde en boosheid van het mensch olijk geslacht vrijwillig op zich genomen heeft. De goddelijke rechtvaardigheid is waarlijk zeer gestreng: engelen zondigen, — en de hel wordt voor alle eeuwigheid voor hen geopend; - de mensch zondigt, — en de menschgeworden Zoon Gods wordt zelf niet gespaard. Zie, hoe bitter hij lijdt, om voor de zonde te voldoen.

Behoor ik ook onder diegenen, die het kruis van - Jesus zwaarder maakten, — zwaarder door mijne hoovaardij, door mijnen zinnenlust, door mijne onrechtvaardigheid? — O God, zie op het lijden van uwen Zoon, onzen Zaligmaker Jesus Christus; doe ons, door zijne verdiensten, de boosheid en af-

scliuwclijklieid onzer zonden kennen en beweenen, opdat wij niet onboetvaardig sterven, en dan liet verschrikkelijk woord moeten booren: „Gaat weg^-van mij, gij vervloekten, in bet eeuwige vuur, hetwelk voor den duivel en zijne engelen bereid is.quot; Matth. XXV, 41.

Onze Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God, icees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods larm-liartigheid in vrede rusten. Amen.

VIII. STATIE.

JESUS SPEEEKT TOT DE WKEXEXDE VHOÜWBX.

Wij aanbidden u, Christus ! en wij loven u:

Omdat gij door uw kruis de wereld verlost hebt.

,.Weent' niet over mij,quot; zeide Jesus, maar weent over ii zeiven en over uwe kinderen.quot; — hij wijst haar op de dagen, die komen zullen, waarin men zal roepen; bergen valt op ons en heuvelen bedekt ons, want geschiedt zoo iets aan het groene hout, wat zal met het dorre geschieden ?quot; Lijdt de onschuldige Jesus, om vreemde zonden af te boeten, zulke smarten ; hoe verschrikkelijk zal dan de straf des zondaars zijn, — als hij, den tijd der genade versmadende, in alle eeuwigheid het voorwerp van Gods straffende rechtvaardigheid zijn zal?

73

Open, o Jesus! de schatten uwer barmliartig-lieid, voor onze verdorde harten; geef ons de genade van een oprecht en bovennatuurlijk berouw; want gij zijt de goede herder, die heit verdoolde schaap op zijne schouders neemt; — gij wilt den dood des zondaars niet, „maar dat hij zich bekeere van zijn weg, en leve.quot; Ezech. XXXTII, 11.

Onze Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer ! Ontferm u onzer.

O God! ivees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods barmhartigheid in vrede rusten Amen.

IX. STATIE.

J13SUS VALT TEN 11EKDE MALE ONDER HET KRUIS.

Wij aanbidden it, Christus, en wij loven u;

Omdat gij door uw kruis de wereld verlost heht.

Verbeeld u, hoe onze Zaligmaker herhaaldelijk, ja ten derden male, met zijn heilig lichaam omleiden zwaren last des kruises ter aarde valt. Hij wil het bitterste van den kolk des lijdens drinken, om ons de afschuwelijkheid der zonde en zijne over-groote liefde te doen gevoelen. De zonde is de vreugd der duivelen, de versmading en bespotting van Gods oneindige goedheid en volmaaktheid.

O God! ons opperste Goed ! wij hebben u te lang veracht; maar aanzie onze zwakheid en el-

74

lende; — kom ons met uwe genade te hulp, dat wij niet alleen onze zonden uit liefde tot u verfoeien, maar ook het vaste voornemen vormen, van u nimmer wederom te beleedig'cn. Bewaar ons o liefderijke Jesus ! door uwen derden val onder het kruis, voor alle ontrouw en voor het zoo gevaarlijk hervallen in onze bedrevene zonden, opdat met ons „het laatste niet erger worde dan het eerste.quot; Matth. XII, 45.

Ome Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God ! wees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods harm-hartigheid in vrede rusten. Amen.

X. STATIE.

JESUS WOEDT ONTKLEED EX MET GAL GELAVFD.

Wij aanbidden u, Christus, en wij loven u:

Omdat gij door uw Itniis de tvereld verlost hébt.

Overweeg, hoe men onzen Zaligmaker de kleederen van zijn doorwond lichaam scheurde —., zijn heilig schaamtegevoel kwetste — en de bitterheid der gal deed proeven.

Waarlijk, o Jesus! gij zijt de man der smarten; — gij zijt arm geworden, om ons rijk te maken; en naakt', om ons te bekleeden met bet kleed der beiligmakendc genade. O! mochten wij, door dit

75

uw nieuw en bitter lijden, het bruiloftskleed dei-ziel, in het doopsel ontvangen, toch nimmer wederom met zonden bevlekken. Geef ons den geest van verachting der wereldsche zaken, — den geest van boetvaardigheid en versterving. — Knielend smeeken wij, met den koninklijken Profeet: „Schep, o God! in mij een zuiver hart, en vernieuw in mijn binnenste den goeden geest. Verwerp mij niet van uw aangezicht, en neem uwen heiligen Geest niet van mij weg.quot; Ps. L. 12, 13.

Onze Vader, Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God ! luees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods barmhartigheid in vrede rusten. Amen.

XI. S T A T I E.

JESUS WORDT AAN HET KRUIS GENAGELD.

Wij aanbidden u, Christus, en wij loven u:

Omdat gij door uw kruis de wereld verlost hebt.

Ziedaar het Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt. Hij wordt opgeofferd, omdat hij zelf het wilde; als een schaap tor slachtbank geleid, en als een Lam stom voor zijnen scheerder, opent hij zijnen mond niet.... Beschouw de nagelen, waarmede zijne bandon en voeten doorboord worden ; — zie het bloed, dat uit zijne wonden

76

stroomt, en vraag u zeiven: Is er eene liefde, welke niet deze liefde kan vergeleken worden ?

Zend, o Jesus! eene vonk van dit heilig vuur der liefde, welke u als zoenoffer verteerde, in het hart van alle nienschen; voor allen toch hebt gij geleden, en voor allen uw bloed vergoten. —Vereenig ons in geloof, hoop en liefde, opdat wij allen aan het eeuwig leven mogen deelachtig worden, „God is de liefde, en wie in de liefde blijft, die blijft in God, en God in hem.quot; I Joan. IV. 16.

Onze Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God ! ivees ons zondaars cjenadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods barmhartigheid in vrede rusten. Amen.

XII. STATIE.

JESUS STEEFT AAX HET KRUIS.

Wij aanbidden u, Christus en u-ij loven u:

Omdat gij door mu kruis de wereld verlost helt.

Er werden ook twee andere boosdoeners met hem geleid, om gedood te worden. En gekomen ter plaatse, die Kalvarië genoemd wordt, hebben zij hem daar gekruist; den eenen boosdoener aan zijne rechter- en den anderen aan zijne linkerhand. En Jesus zeide : „Vader, vergeef het hun;

77

want zijl weten niet wat zij doen.quot; Lnc XXXIII: 32—34. Na drie uren levend aan liet kruis gehangen te hebben, riep hij met luider stem: „Vader, in uwe handen beveel ik mijnen geest.quot; En dat zeggende, gaf hij den geest.

O Jesus, die aan het kruis den goeden moordenaar het paradijs beloofdet, geef aan allen, die op hun doodsuur in staat van zonde leven, de genade van een volmaakt berouw; verleen ook aan hen, die in staat van genade zijn, de gaaf der volharding, opdat uw bloed niet vruchteloos vergoten zij. — Heilige Maria, Moeder Gods, die onder het kruis van uwen Zoon stondt, bid voor ons, zondaars, nu en in het uur onzes doods. Amen.

Onze Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God, ivees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods harm-hartigheid in vrede rusten. Amen.

XIII. STATIE.

JESUS WOBDT VAN HET KEUIS AFGENOMEN.

Wij aanbidden n, Christus, en wij loven u:

Omdat gij door uiv kruis de wereld verlost lieht.

„Joseph van Arimathea, een rijk man, maar goed en rechtvaardig, schaamde zich niet, het li-ehaam van den gekruisten Jesus van Pilatus te vragen. Men nam hetzelve met den grootsten eer-

78

bied van het kruis, om het volgens het gebruik der joden te begraven... De ziel van onzen Zaligmaker was nedergedaald naar het voorgebergte der hel, om de rechtvaardigen des ouden tijds, die naar zijn dag verlangd hadden, daaruit te verlossen, en weldra met zich ten hemel te voeren.

O Jesus! zie ook neer op de zielen der overledenen... bijzonder van deze broederschap, die wegens hunne zonden of zondenschuld nog in de zuiveringsplaats van Gods aanschijn teruggehouden worden. Zij hebben verzuimd, gedurende hun leven, uit de overvloedige bron van uwe oneindige verdiensten naar behooren te putten; maar ach, o minnelijke Jesus! wees uwer barmhartigheid gedachtig, en zie op het smeeken van hunne broeders ; — open hun verblijf van smarten, opdat aan hunne verlangens voldaan worde, en zij in alle eeuwigheid u en uwen goddelijken Vader met den H. Geest mogen loven en prijzen. Amen.

„Het is eene heilige en heilzame gedachte, voor de overledenen te bidden, opdat zij van de zonden ontslagen worden.quot; 2 Mach. XII: 46.

Onze Vader. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! Ontferm u onzer.

O God, wees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods barmhartigheid in vrede rusten. Amen.

79

XIV. STATIE.

JESUS WORDT IN HET GHAP GELEGD.

Wij aanhidden u, Christus, en ivij loven u:

Omdat gij door uw kruis de iveréld verlost heht.

Overweeg, — met welken eerbied het heilig lichaam van Jesus Christus behandeld werd. Bij zijn dood was de ziel wel van het lichaam gescheiden, maar zijne Godheid bleef met zijne ziel en met zijn lichaam vereenigd. De rijke Joseph van Arimathea kocht nieuw en zuiver lijnwaad;

— de raadsheer Nicodemus bracht omtrent honderd ponden mirre en aloë; — de vrouwen bereidden kostelijke kruiden en zalven, om het lichaam van Jesus te balsemen. — Men legde hetzelve in een nieuw steenen graf, in eene rots uigehouwen, waarin nog niemand begraven was.

— Nu wentelde men eenen grooten steen voor den ingang van het graf.

O Jesus ! geef mij de genade, dat ik u in het Sacrament des Altaars altijd moge ontvangen met een hart, zuiver als dat lijnwaad, versierd met deugden, ongedeeld, — en gesloten voor de uit-druksels der wereld, opdat ik ten volle moge verkrijgen, wat gij beloofd hebt: „Die mijn Vleesch eet, en mijn bloed drinkt, heeft het eeuwige leven, en ik zal hem opwekken ten jongsten dage.quot;

Joan. VI, 55.

Onze Vader.. Wees gegroet.

Ontferm u onzer, Heer! ontferm u onzer.

80

0 God, wees ons zondaars genadig.

Dat de zielen der overledenen door Gods harui-hartiglieid in vrede rusten. Amen.

Teruggekeerd voor het altaar, bidt men ter cere van de vijf wonden van onzen Zaligmaker, vijf Onze Vader en Wees gegroet, waarbij telkens Glorie zij den Vader, enz. gevoegd wordt; bovendien bidt men tot intentie van Zijne Heiligheid den Fans, één Onze Vader en Wees gegroet, niet het Glorie zij den Vader, enz.

Eindelijk kan men besluiten met het volgende gebed;

v. Hij heeft waarlijk onze ellenden op zich genomen. a. En onze smarten heeft hij zelf gedragen.

GEBED.

Wij aanbidden u, o Heer! zie neder op uw volk, door hetwelk onze Heer Jesus Christus niet geschroomd heeft zich in de handen der god-deloozen over te geven en den wreeden kruisdood te ondergaan; die met u leeft en heerscht in de eenheid des heiligen Geestes, God, in alle eeuwen der eeuwen. Amen.

81

LITANIE VAN DEN ALLERHEILIGSTEN NAAM JESUS.

Heer, ontferm u onzer.

Christus, ontfenu u onzer.

Heer, ontferm u onzer.

Jesus Christus, hoor ons.

Jesus Christus, verhoor ons.

God, \ ader in den hemel, ontferm u onzer.

God, Zoon, Verlosser der wereld,

God. H. Geest,

H. Drievuldigheid, één God,

Jesus, Zoon van den levenden God,

Jesus, Zoon van de Maagd Maria,

Heiligste Jesus,

Al machtigste Jesus,

Volmaaktste Jesus,

Rechtvaardigste Jesus,

Ootmoedigste Jesus,

Zachtmoedigste Jesus,

Geduldigste Jesus,

Jesus, Zaligmaker der wereld.

Jesus, Middelaar tusschen God en ons menschen

Jesus, goede Herder,

Jesus, onze toevlucht,

Jesus, vriend van reine zielen,

Jesus, waar licht der wereld,

Jesus, eeuwige Wijsheid,

Jesus, oneindige Goedheid,

6

82

Jesus, voorbeeld aller deugden,

Jesus, vader der armen,

Jesus, trooster van bedroefden,

Jesus, vreugde der Engelen,

Jesus, koning der Aartsvaders g

Jesus, verlicliter der Profeten, 3

Jesus, meester der Apostelen, g

Jesus, leeraar der Evangelisten, ^

Jesus, sterkte der Martelaren, _o

Jesus, licht der Belijders. =

Jesus, Bruidegom der Maagden, q

Jesus, kroon van alle Heiligen,

Wees genadig, spaar ons, o Jesus.

Wees genadig, verhoor ons, o Jesus.

Wees genadig, verlos ons, o Jesus.

Van aile zonden.

Van alle helsche aanvechtingen, -

Van de overtreding uwer geboden, ;

Van alle ongeluk, '

Door uwe menschwording, lt;

Door uwe geboorte, J

Door uwe besnijdenis,

Door al uw lijden.

Door uwe gecseling,

Door uwen dood,

Door uwe opstanding,

Door uwe hemelvaart.

Door uwe heerlijkheid in den hemel.

Om de voorspraak van uwe heilige maagdelijke Moeder,

Om de voorspraak van al uwe Heiligen,

83

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,

spaar ons, o Jesus.

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,

verhoor ons, o Jesus.

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,

ontferm u onzer.

Jesus Christus, hoor ons.

Jesus Christus, verhoor ons.

Heer, ontferm u onzer.

Onze Vader, enz.

Gezegend zij de naam des Heeren,

Yan nu af tot in eeuwigheid.

LAAT OXS BIDDEN.

O God, die uwen eenigen Zoon tot Verlosser van het menschelijk geslacht gesteld hebt, en hem Jesus hebt doen noemen, vergun genadiglijk, dat wij, die zijnen H. Xaam op aarde vereeren, hem hiernamaals in den hemel mogen aanschouwen. Dit bidden wij door denzelfden Jesus Christus, onzen Heer, die met n leeft en heerscht in alle eeuwen der eeuwen. Amen. '

84

LITANIE VAN DE ALLERHEILIGSTE MAAGD MARIA.

Hoer ontferm u onzer.

Christus, ontferm u onzer.

Heer, ontferm n onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

God, Vader in den hemel, ontferm u onzer.

God. Zoon, Verlosser der wereld, ontferm u onzer.

God! Heilige Geest, ontferm u onzer.

Heilige Drievuldigheid, één God, ontferm u onzer.

Heilige Maria, bid voor ons.

Heilige Moeder Gods,

Heilige Maagd der Maagden,

Moeder van Christus,

Moeder der goddelijke genade.

Allerreinste Moeder,

Allerzuiverste Moeder,

Ongeschonden Moeder,

Onbevlekte Moeder, ^

Beminnelijke Moeder, §

Wondervolle Moeder,

Moeder des Scheppers, |

Moeder des Zaligmakers,

Allerwijsste Maagd,

Eerwaardige Maagd,

Lofwaardige Maagd,

Machtige Maagd,

85

Goedertierene Maagd,

Getrouwe Maagd,

Spiegel der gerechtigheid, (Voorbeeld van deugd) Zetel der wijsheid, (Bij wie de wijsheid woout.) Oorzaak onzer blijdschap,

Geestelijk vat, (Gij, in wie alle geestelijke gaven uitgestort ziju.)

Eerwaardig vat.

Uitmuntend .vat van godvruchtigheid. Geheimzinnige roos, (Gij, die in deugd als eene roos bloeidet.)

Toren van David, (Gij, verheven spruit uit Davids

geslacht, als een toren standvastig in deugd.) Ivoren toren, (Standvastige Maagd, zuiver en blinkend

in onschuld als ivoor.)

Gulden Huis, (Woning van deugd, kostbaarder dan Goud.)

Ark des verbonds, (In wier maagdelijken schoot de Stichter des Ouden en Nieuwen Verbonds eens rustte.) i3eui des Hemels, (Moeder van Hem, die ons den

den Hemel geopend heeft.)

Morgenster, (Wier geboorte de nabijzijnde verlossing aankondigde, gelijk de morgenster het aanbreken van den dag.)

Behoudenis der kranken.

Toevlucht der zondaren.

Troosteres der bedrukten,

Hulp der Christenen.

Koningin der Engelen,

Xoningin der Patriarchen,

Koningin der Profeten,

86

Koningin der Apostelen, rq

Koningin der Martelaren, pi

Koningin der Belijders, lt;

Koningin der Maagden, o

Koningin van alle Heiligen, ₀

Koningin zonder vlek ontvangen g

Koningin van den allerheiligsten Rozenkrans, Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld.

spaar ons, Hoer.

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,

verhoor ons. Heer.

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld,

ontferm u onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

Wees gegroet, Maria, enz.

Bid voor ons, H. Moeder Gods.

Opdat wij waardig worden de beloften van Christus.

LAAT ONS BIDDEN.

O God, die door de Onbevlekte Ontvangenis dei-allerheiligste Maagd Maria, voor uwen Zoon eene hem waardige woonplaats hebt bereid, geef ons door hare voorspraak, dat wij met zorg ons hart en lichaam vlekkeloos bewaren voor u, die haar voor alle smet behoed hebt. Door denzelfden Christus, onzen Heer. Amen.

87

LITANIE VAN DEN HEILIGEN JOSEPH.

Heer, ontferm u onzer.

Christus, ontferm u onzer.

Heer, ontferm u onzer.

Christus, hoor ons,

Christus, verhoor ons.

God. hemelsche Vader, ontferm u onzer.

God, Zoon, Verlosser der wereld, ontferm n onzer

God, Heilige Geest, ontferm u onzer.

Heilige Drievuldigheid, één God, ontferm u onzer

H. Maria, bid voor ons.

H. Moeder Gods,

H. Maagd der Maagden,

H. Joseph,

Bruidegom van Maria,

Voedstervader van Jesus,

Man naar Gods Hart,

Getrouwe en wijze dienaar.

Bewaarder der zuiverheid van Maria, td

~ Medehulp van Maria, ^

g. Die om Maria met bijzondere genade be- o § gunstigd zijt, ' ' 2

^ Allerzuiverste in maagdelijkheid, g

E Allernederigste in ootmoedigheid, 7-

Allervurigste in liefde.

Allerhoogste in beschouwing.

Die door den H. Geest rechtvaardig zijt verklaard.

88

Die in de goddelijke verborgenlieden boven

anderen verlicht zijt geweest,

Die door den Engel in liet geheim der

Menschwording onderwezen zijt,

Die met Maria, uwe bruid, die bevrucht

was, naar Bethelem gereisd zijt.

Die, in de herberg geen plaats vindende,

in een stal zijt gaan vernachten. Die waardig geacht zijt, bij Christus te wezen, toen hij geboren en in eene krib gelegd werd.

Die, toen Christus besneden werd, zijn

naam Jesus genoemd hebt,

Die met Maria het Kind Jesus in den tempel hebt opgeofferd,

quot;H. Die op het woord van den Engel, met Jesus | en Maria naar Egypte gevlucht zijt, ^ Die na Herodes' dood met het Kind en zijne —; Moeder naar het land van Israël zijt wedergekeerd,

Die, toen het Kind Jesus te Jerusalem gebleven was, het vol droefheid met Maria, zijne Moeder, gezocht hebt.

Die hem, zittende in het midden der leeraren, na drie dagen met blijdschap gevonden hebt.

Aan wien de Heer der Heeren op aarde

is onderdanig geweest,

Wiens lof in het Evangelie vermeld wordt. Man van Maria, uit wie Jesus geboren is, Onze voorspreker, hoor ons, Joseph,

89

Onze beschermer, verhoor ons, H. Joseph. W In onzen nood, help ons, H. Joseph. M-

In al onze benauwdheden, ₀

In het uur van onzen dood, 5

Door uwe allerheiligste trouw, ^

Door uwe vaderlijke zorg en teederheid.

Door al uwen arbeid en /.weet, p

Door al uwe deugden, ^

Door al uwe verdiensten, quot;

ij, die u als beschermer aanroepen, wij bidden u, verhoor ons.

Dat gij Jesus wilt bidden om vergiffenis onzer zonden te verkrijgen.

Dat gij ons steeds aan Jesus en Maria gelieft

aan te bevelen.

Dat gij voor alle maagden en ongehuwden de

gaaf van zuiverheid gelieft te verwerven, r; Dat gij voor de gehuwden eene onbevlekte ge- — trouwheid en heilige eendracht wilt verkrijgen, S⁴. Dat gij voor alle vergaderingen eene volmaakte ê liefde en overeenstemming wilt verwerven, § Dat gij de vaders der huisgezinnen in liet = christelijk opvoeden hunner kinderen wilt behulpzaam zijn, S

Dat gij alle vergaderingen, die u bijzonderlijk 5 zijn toegedaan, wilt begunstigen, ' ' °

Dat gij allen, die op uwe hulp betrouwen, 2 altijd en overal wilt beschermen, fquot;

Dat gij alle geloovigen door uwe voorbede wilt helpen.

90

Lam Gods, dat wegneemt dc zonden

spaar ons, Heer!

Lam Gods, dat wegneemt de zonden

verhoor ons, Heer !

Lam Gods, dat wegneemt dc zonden

ontferm u onzer!

Jesus Christus, hoor ons.

Jesus Christus, verhoor'ons.

Heer, ontferm u onzer.

Christus, ontferm u onzer.

Onze. Vader, enz.

Bid voor ons, H. Joseph.

Opdat wij waardig worden de beloften van Christus.

LAAT ONS BIDDEN.

Wij bidden u. Heer, dat wij door de verdiensten van den Bruidegom uwer allerheiligste Moeder geholpen worden, opdat ons door zijne voorspraak gegeven worde, wat wij door ons zeiven niet kunnen verkrijgen Die loeft en heerscht in dc eeuwen der eeuwen. Amen.

91

V.

AFLATEN,

vergund door Zijne Heiligheid Pius IX aan do Aartsbroederschap der H. Familie, alsook aan al de^ vereenigingen, samengesteld uit geloovigen van beider geslacht, die in de voornoemde Aartsbroederschap zijn opgenomen.

VOLLE AFLATEN OP DE VOLGENDE FEESTDAG-EN :

1. Onzes Heer en.

Kerstmis; Driekoningen; de Opdracht in den tempel, 2 Februari; de Vlucht naar Egypte, 4e Zondag van April; Paschen ; Hemelvaart; H. Sacramentsdag, Donderdags na het feest der H Drievuldigheid, het H. Hart van Jesus, Vrijdags na het octaaf van het H. Sacrament; den Allerheiligsten Verlosser, 3e Zondag van Juli; Kruisver-heifing, 14 September.

2. Bev heilige Maagd en Moeder Gods Maria.

_r De geboorte van Maria, 8 September; onze Lieve Vrouw van Smarten, 3e Zondag van September en Vrijdags na Passie-Zondag; de Hemelvaart. 15 Augustus; * het allerheiligste en onbevlekte Hart,

92

Zondags ua liet octaaf van Maria Hemelvaart;¹) en voor het godvruchtig vieren der Meimaand.

3. Van den H. Joseph.

Den 19 Maart, en op het Beschermfeest, den 3e Zondag na Paschen.

4. Der Broederschap.

Dc oprichting onzer vereeniging op Pinkster-Maandag.

Des Zondags na den 7 April, feest van de kerkelijke oprichting der Broederschap.

lien tweeden Zondag van Juli, den voornaam-sten feestdag der Broederschap, (art. 19.)

Den 8 December, feestdag der Onbevlekte Ontvangenis van Maria, waarop de Broederschap is overgebracht naar de Kerk van O. L. \. van de Onbevlekte Ontvangenis te Luik,

* Den 23 April, de dag, waarop deze vereeniging tot Aartsbroederschap is verheven.

Op den dag, dat de leden de plechtige akte van opoffering doen en in de Broederschap ingelijfd worden.

¹

Do aflaat met dit tecken (*) aangeduid zijn bij een latere ver-arunning, namelijk van den 13 Juli' 1850 toegestaan, en Kunnen door alle geloovigen verdiend worden, mits zij de kerk of openbare bidplaats bezoeken, waar de Broederschap is opgericht, en dc gewone aflaat-gebcden verrichten.

93

.5. Van verscheidene Heiligen.

Den 18 Maart, den H. Aartsengel Gabriël. Den 5 April de H. Juliana van Cornillon. Den 29 Juni, de HH. Apostelen Petrus en Paulus. Den 26 Juli, de H. Anna.

Den 2 Augustus, den H. Alphonsus.

Den Zondag onder het octaaf van O. L. V. Hemelvaart, den H. Joacliim.

Den 1 Zondag van September, de H. H. Engelbewaarders.

Den 29 September, den H. Aartsengel Michaël. Den 1 November, Allerheiligen. Den 2 November, Allerzielen.

Het feest van den Patroonheilige voor elk lid en van den Beschermheilige voor de geheele af-deeling.¹)

¹

Als Beschermheiligen der afvloeiingen onzer Broederschan kun-neu de volgende worden aangewezen.

Voor de Mannen.

1ste afd. Do H. Alphonsus, 2 Augustus.

2do „ De H. AugusfaSus, 28 Augustus.

3de „ De H. Franciscus van Assisiën, 4 October.

4do „ De H. Dominicus, 4 Augustus.

5de „ De H. Ignatius do Loyola, 31 Juli.

ödo „ Do H. Vineentius a Paulo, 19 Juli.

Tdo „ Do H. Carolus Borromeus, 4 Xovember.

8ste „ Do H. Nicolaus, ö December.

9de „ Do H. Willibrordus, 7 November.

10de „ Do H. Antonius, Abt, 17 Januari.

9-i

* Het feest van den Patroonheilige der plaats, waar de Broederscliap is opgericht.

* Verder volle aflaat voor hen. die het H. Sacra-menr bij de processie vergezellen; en voor die in

llde afd. De H. Polycarpus, 26 Januari.

12de De H. Franciscus de Sales, 29 Januari.

13de De H. Petrus Damianus, 23 Februari.

14de „ De H. Thomas van Aquine, 7 Maart.

15de „ De H. Gregorius, 12 Maart.

16de „ De H. Pius V, 5 Mei.

17de „ De H. Servatius, 13 Mei.

18de „ De H. Bernadinus van Sieua, 20 Mei.

19de „ De H. Philippus Neri, 26 Mei.

20ste „ De H. Antonius van Padua, 13 Juni.

21ste „ De H. Basilius, 14 Juni.

22ste „ De H. Alexius, 17 Juli.

23ste „ De H. Aloysius de Gonzaga, 21 Juni.

24ste „ De H. Joannes do Dooper, 24 Juni.

25ste „ De H. Petrus en Paulus, 29 Juni.

26ste ,, De H. Bonaventuia, 14 JulL

27ste „ De H. Camillus do Leilis, 15 Juli.

28ste „ De H. Anna, 26 Juli.

29ste „ De H. Joachim, 'sZondags onder liet octaat van

O. L. V. Hemelvaart.

30ste „ 1'e H. Lambertus, 17 September.

31ste „ Do H. Michaël. Aartsengel, 29 September.

32ste „ Do H. Hieronymus, 30 September.

33ste Do H. Dionysius, 9 October.

34ste „ De H. Raphaël, Aartsengel, 24 October.

35ste „ De H. Hubortus, 3 November.

36ste „ De H. Martinus, 11 November.

37ste „ Do H. Stanislaus Kostka, 13 November.

38sto „ Do H. Andreas, 30 November.

39ste „ De H. Franciscus Xaverius, 4 December.

40ste „ De H. Joannes Evangelist, 27 December.

41ste „ De H. Tlieodorus, 9 November.

95

liet uur van sterven den H. Xaain van Jesus met den mond of, bij onmogelijkheid hiervan, althans met het hart aanroepen.

Eindelijk de volle aflaten der Statiën van Rome,

Voor de Vrouwen,

Moeder Gods.

Joseph, 19 Maart.

Anna, 26 Juli.

Joachim, Zondag onder het octaaf van O. V. Hemelvaart.

Alphonsus, 2 Augustus Monica, 4 Mei.

Theresia, 15 October.

Maria Magdalena, 22 Juli.

Martha, 29 Juli.

Ludivina, 14 April.

Elisabeth, 12 November.

Helena, 18 Augustus.

Barbara, 4 December.

Ursula, 21 October.

Joanna Francisca de Chantal, 21 Augustus

Birgitta, 8 October.

Pulcheria, 11 September.

Agues, 21 Januari.

Agatha, 5 Febriiari.

Eosa, 30 Augustus.

Kosalia, 5 September.

Martina, 30 Januari.

Apollonia, 9 Februari.

Francisca, 9 Maart.

Petronella, 31 Mei.

Lucia, 13 December.

Catharina, 25 November.

Gertrudis, 15 November.

Clara, 12 Augustus.

96

op Witten Donderdag, Pasclicn. 'sHeeren Hemelvaart en Kerstmis; alsmede de hierna volgende gedeeltelijke aflaten..

BEMERKINGEN.

OM DEZE AFLATEN TE KUNNEN VERDIENEN, WORDT VEREISCHT, DAT MEN

1°. Met ware gevoelens van boetvaardigheid zijne zonden biechte en coramuniceere.

2°. Do Kerk, of openbare bidplaats bezoeke, waar de Broederschap is opgericht, tusschen de eerste Vespers der feestdagen en zonsondergang van den dag. Zouden de vermelde feesten op een werkdag vallen, dan kunnen de aflaten den daar-opvolgenden Zondag verdiend worden.

Al deze volle aflaten, alsmede de hier volgende gedeeltelijke, zijn toepasselijk op do afgestorvene zielen in het vagevuur.

30ste afd. De H. Pliilomena, 11 Augustus.

31ste „ De H. Margaretha, 10 Juni.

32ste „ De H. Caecilia, 22 November.

33stt „ De H. Dorothea, 6 Februari.

34ste „ De H. Scbolastica, 10 Februari.

35ste „ De H. Juliana, 19 Juni.

36ste .. De H. Praxedis, 21 Juli.

97

gedeeltelijke aflaten.

deSap ■quot; ^da8:equot; ^T00r ^ ^lc,lequot; quot;«'■ v™-

1. Die de wekelijksche vergaderingen bijwonen

_s«:^cZ^ofaDto^^lt;iw^^

Deze aflaat kan derhalve verdiend worden:

I dook alle ledex der broederschap.

1. Met eiken morgen de werken van den (W aan Jesus, Maria. Joseph op te dragen. ⁰

. Met s morgens en 's avonds driemaal het ^Wees Wroet te bidden, wat de heilio-_e T JL,® zoozeer aanbeveelt. ⁰ Aipiionsus

3 Met 's morgens en 's avonds het Onze Vr,rl_Pr

tLT'-r ^⁹!^{061 te bidden}' ^tei' eere van quot;den Pa troonheilige des jaars. ■ uen J a-

4. Met geestelijk te communiceeren

5. Met -s avonds, alvorens men zich ter ruste

begeeft, zi'n geweten te onderzoeken

quot; quot;^{e H}-^Mis ***■

hoJpMen SlSeC⁰quot;' ^

S, ila den lijkdienst, welken do Broederech™ *gt; ft vernetten, bij te wonen!

98

9. Met zicb bereid te toouen, om die zich aanbieden voor de Broederscliap te vergezellen. O

10. Met de gevaarlijke gezelschappen en vermaken te vluchten en ook anderen er een afschuw voor in te prenten, alsook zich van het lezen van slechte boeken en dagbladen, enz. te onthouden.

11. Met vijanden met elkander te verzoenen.

12. Met geduldig vernederingen, verachting en beleedigingen te verdragen, enz.

13. Met de lichamen der overledenen ter begraafplaats te vergezellen.

14. Met eenig liefdewerk, hoedanig ook, jegens de Broederschap uit te oefenen.

15. Met godvruchtig de bijeenkomsten ter aanleering der lofgezangen en geestelijke liederen bij te wonen.

16. Met het heilig Sacrament te vergezellen, wanneer het aan zieken g'ebracht of in processie rondgedragen wordt.

17. Met het allerheiligste Sacrament te bezoeken, bijzonderlijk gedurende het veertiguursch gebed.

18. Met preken, octaven, of novenen bij te wonen.

19. Met de godslasteringen te helpen uitroeien.

20. Met een armen zondaar van zijnen dwaalweg terug te brengen.

1) Men zie do aanmerking onder bl. 29.

99

II. door de peefecten, onderpkepecten, secretarissen en anderen, die eene bediening in de broederschap waarnemen.

1. Met de bijzondere vergaderingen, waarvan de regels Art. 12 spreken, bij te wonen.

•2. Met de liefdeplichten, aan hunne bediening verbonden, te vervullen.

3. Met de zieken hunner afdeeling te bezoeken.

4. Met de leden hunner afdeeling aan te moedigen tot het ontvangen der heilige Sacramenten op de feestdagen van de Broederschap.

Gegeven te Eome, bij de heilige Maria de Meerdere, onder den Visschersring, den 20 April 1847.

Voor Zijne Eminentie den Kardinaal Lambruschini.

A. Picchoni, Substituut.

gedeeltelijke aflaten der statiën van rome.

1. Op Asch-Woensdag en den 4 Zondag van de Vasten, 15 jaren en 15 quadragenen.

2. Op Palmzondag, 25 jaren en 25 quadragenen.

3. Op Goeden Vrijdag, en Zaterdag voor Paschen, 30 jaren en 30 quadragenen.

4. Op de andere nog niet vermelde Zon- en werkdagen van de Vasten, 10 jaren en 10 quadragenen.

100

5. Alle dagen, van Paasch-Maandag tot en niet Zondag beloken Pasclien. 30 jaren en 30 quad ra-genen.

6. Op de vigilie van Pinksteren, 10 jaren en 10 quadragenen.

7. Op Pinkster-Zondag en iederen dag van liet octaaf tot en niet Zaterdag, 30 jaren en 30 quadragenen.

8. Op den 1, 2 en 4 Zondag van den Advent, 10 jaren en 10 quadragenen.

9. Op den derden Zondag van den Advent, 15 jaren en 15 quadragenen.

10. Op de vigilie van Kerstmis, Kerstmis-nacht en in de eerste Kerstmis, 15 jaren en 15 quadragenen.

11. Op de drie dagen, die Kerstmis volgen, op de Besnijdenis, Driekoningen, de Zondagen van Septuagesima, Sexagesima en Quinquagesima, 30 jaren en 30 quadragenen.

12. Op de drie dagen van eiken quatertemper, 10 jaren en 10 quadragenen.

13. Op den feestdag van St. Marcus en op de drie Kruisdagen, 30 jaren en 30 quadragenen.

Volgens een besluit van de H. Vergadering der aflaten. 9 Juli 1777.

101

GEPRIVILEGIEERD ALTAAR VAX DE H. FAMILIE.

Breve: „Volgens verzoek¹) in bijzonder gehoor „hoeft Zijne Heiligheid Pins IX uitdrukkelijk ver-„klaard: dat hij gaarne de gunst toestond van het „altare privïlegiatum quotidianum et perpetuum „onder den titel van de heilig'e Familie, zoodat „ieder priester, die op hetzelve de heilige Mis „opdraagt voor de zielen der overledenen van de „vereeniging, een vollen aflaat kan verkrijgen....quot;

Gregeven te Rome, in het Secretariaat van de H. Vergadering der aflaten, den 9 Juli 1850.

F. Gard Asquinius, Pref.

Jac. Gallo, Secr.

Indnlgentias hoe libello contentas ut authenticas recognovimus, easque in locis nostra- jurisdictionis promulgari permittimus.

Datum Hagte Comitum, die 16 mensis Fehruarii 1853.

C. Belgbado.

SSmi Dni nostri PU devind provi-dentia PP. IX. Adtistis domes-ticus, protonotarms apostolims, vice-Superior Missionis Hollan-diae, etc.

seMn BⁿoIgfë.^{OVCrStCn d0r Ycrgaderin}S ^vaquot; ^dcI1 allerheiligstcn Verlos-

102

garolus ;0elgrado.

Huisprelaat van Z. H. Pius IX, Ajms-toliek Frotonotarius, Vice-Superior der Hollandse!ie Zending, enz.

Allen, die dezen zullen zien, zaligheid in den Heer.

Volgens de macht Ons gegeven van onzen H. Vader Pins IX, door een rescript van de H. Congregatie de Propaganda Fide, gedagteekend den 30 der maand April 1848, verleenen Wij door dezen Onzen Brief, aan de leden van de Broederschap, genaamd „de heilige Familie Jesus, Maria, Joseph,quot; opgericht door Onzen brief, gedagteekend 9 November 1852, een aflaat van 10 jaren, zoo dikwijls zij op de Zon- en feestdagen tegenwoordig zijn in de preken, die, volgens de regels van gemelde Broederschap, te Amsterdam in de kerk van de Eerwaarde Paters der Vergadering des Allerheiligsten Verlossers, zullen gehouden worden.

Gegeven te 's-Gravenhage, den 23 Januari des jaars 1853.

C. Belgrado, Vice-Superior der Hollandsche Zending.

GODVRUCHTIGE GEZANGEN

IN GEBRUIK BIJ

DE AARTSBROEDERSCHAP

DER

HEILIGE FAMILIE

JESUS, MARIA, JOSEPH.

Jubilate Deo in voce exultationis.

Ps. 46, 1.

Cantate Deo. hymnum dicite nomini ejus.

Ps. 67, 5.

Looft juichend uwen God met jubelzang-en. Zingt, broeders, zingt Gode ter eer en looft Zijn naam met liymnen en lofgezangen.

104

ADORO TE.

(* bladz. 58.)

Adoro te devote, latens Deltas,

Quse sub his figuris vere latitas ;

Tibe se cor meum totum subjicit,

Quia te contemplans totum deficit. Ave Jesu, pastor fidelium,

Adauge fidem omnium in te credentium

Visus, gustus, tactus in te fallitur, Sed auditu solo tuto creditur ;

Credo quidquid dixit Dei Films,

Nil hoc verbo veritatis verius.

Ave Jesu, etc.

In cruce latebat sola Deltas,

Sed hie latet simul et humanitas.

Ambo tarnen credens atque confitens,

Peto quod petivit latro poenitens.

Ave Jesu, etc.

Plagas sicut Thomas non intueor,

Deum tamen meum te confiteor,

Fac me tibi semper magis credere,

In te spem habere, te diligere.

Ave Jesu, ect.-

105

ADOJtO TE.

^ ol liefde aanbid ik u, mijn God, zoo diep verholen In 't heilig Sacrement, dat ge ons tot offer liet.

Mijn hart bezwijkt wen 't overwegend u beschouwt. En werpt zich in zijn niet voor uwe Godheid neder. O Jesus, wees gegroet, gij trouwe gids der zielen. Versterk ^?t geloof van hen, die u ten deele vielen.

t Gezicht, de smaak, 't gevoel bedriegen zich in u, t Gehoor alleen kan ons een veil'ge waarborg schenken,' Al wat de Zoone Gods ons zegt, zal ik gelooven.

Niets geeft meer zekerheid dan 't woord der waarheid zelf. O Jesus, enz.

Alleen zijn Godheid hield hij op het kruis verborgen. Maar hier verbergt zich God- en menschheid te gelijk. Nochtans geloovend en belijdend beide hier Te zijn, vraag ik, wat vroeg de goede moordenaar. O Jesus, enz.

Ik zie uw wonden niet, wat Thomas wel vermocht. En evenwel zal ik u voor mijn God belijden.

Door uw gena wil mijn geloof in u vermeerd'ren.

Maak vaster mijne hoop, geef, dat ik u meer min. O Jesus, enz.

106

Pie Pellicane Jesu Domine,

Me immundum munda tuo sanguine,

Cujus una stilla salvum facere Totum mundum quit ab omni scelere.

Ave Jesu, etc.

Jesu, quem velatum nunc aspicio,

Oro fiat istud, quod tarn sitio,

Ut te revelata cernens facie,

Visu sum beatus tuse glorise.

Ave Jesu, etc.

JESU SALVATOK.

(* bladz. 59.)

Eenigen. Jesu Salvator mundi, exaudi preces sipplicum. Allen. Miseremini mei, miseremini mei, saltern vos amici mei, quia manus Domini tetigit me.

Eenigen. Pelli mese, consumptis carnibns, adhsesit os meum.

Allen. Miseremini, etc.

Eenigen. Quare me persequimini sicut Deus, et car-nibus meis saturamini.

Allen. Miseremini. etc.

LAUDATli PUERI.

(* bladz. 60.)

Laudate-pueri Dominum; * laudate - nomen - Domini. ¹)

]) Dit eerste vers wordt door do zangersafdeeling aangeheven en na elk vers des psalms door de geheele Broederschap herhaald.

Do streepjes iusschen do woorden duiden het rustpunt, en de cursief gedrukte lettergrepen den klim- of valtoon aan.

107

O Heere Jesus liefdevolle Pellicaan, Uw heiligmakend bloed, waarvan een enk'le droppel Geheel de wereld kan van alle smetten wasschen, Maak mijne onreine ziel van alle vlekken schoon. 0 Jesus, enz.

O Jesus, dien ik nu omsluierd mag aanschouwen. Ik bid u mij geword', waarnaar ik zoozeer dorst. Dat ik uw godd'lijk aanschijn onbedekt mag zien En zalig door 't gezicht van uwe glorie wezen. 0 Jesus, enz.

JESU SALVATOE.

O mijn Jesus, Verlosser der wereld, verhoor de bede van die u nederig smeeken.

Ontferm u mijner, ontferm u mijner, ten minste gij mijne vrienden, want de hand des Heeren heeft mij getroffen.

Mijn vleesch is vergaan, mijn gebeente kleeft vast aan mijn vel.

Ontferm u mijner, enz.

Waarom vervolgt gij mij, gelijk God doet; en waarom verzadigt gij u met mijn vleesch?

Ontferm u mijner, enz.

LAUDATE PÜEKI.

Dienaars des Heeren, looft den Heer, viert de verheerlijking van zijnen naam.

108

Sit nomen Domini beneefoctum, * et hoc nunc- et usque in sseculum.

A solis ortu - usque ad occasum, * laudabile «omen Domini.

Excelsus — super omnes gentes Z)ominus, * et super coelos 17/oria ejus.

Quis sicut Dominus Dens noster — qui in altis /««bitat * et liumilia respicit — in ccelo et in terra ?

Suscitans a terra inopem, * et de stercore erigens pauperem.

Ut collocet eum — cum principibus, * cum principi-bus populi sui.

Qui habitare facit — sterilem in domo, * matrem fl-liorum Isetantem.

LAUDATE DOMINÜM.

(* bladz. 61.)

«

Laudate Dominum — omnes gentes : * laudate eum —• omnes populi.

Quoniam confirmata est super nos — misericordia ejus et Veritas Domini — manet in seternm.

Gloria Patri, et Filio, * et Spiritui Sancto.

Sicut erat in principio, — et nunc et semper, * et in s seen I a saecztZorum Amen.

109

Dat van dit oogenblik af, tot in de eeuwigheid, de naam des Heeren nimmer ophoude gezegend te worden.

De naam des Heeren is waardig gezegend te zijn door alle schepselen, van het oosten tot het westen.

De Heer is boven alle volken verheven: de glans der hemelen kan met zijne heerlijkheid niet vergeleken worden.

Wie is gelijk aan God den Heer? Door zich zeiven gelukkig in het verblijf, hetwelk hij zich in het hoogste van het heelal gemaakt heeft, gewaardigt hij zich nochtans zijne oogen neder te slaan op de minste zijner werken in den hemel en op de aarde.

Hij is het, die den behoeftige uit het stof en uit het slijk trekt, om hem gelijk te stellen met de vorsten, aan wie hij het bestuur van zijn volk heeft toevertrouwd.

Hij is het, die de tranen afdroogt van eene onvruchtbare echtgenoote en haar huis met eene talrijke nakomelingschap vervult.

Eere zij den Vader, enz.

LAUDATE DOMIXUM.

Looft den Heer, alle natiën, prijst hem, alle volken.

Dewijl zijne barmhartigheid over ons is bevestigd ; en zijne getrouwheid aan zijne beloften zal in eeuwigheid niet falen.

Eere zij den Vader, en den Zoon en den Heiligen Geest.

Gelijk het was in den beginne, nu en altijd en in de eeuwen der eeuwen. Amen.

110

MISERERE MEI DEUS.

(* bladz. 62.)

Miserere - mei Deus, — secundum magnam — misericordiam tuam.

Et secundum multitudinem — misemfeonum tuarum, dele — inquitatem meam.

Amplius lava me — ab inw/xitate mea *, et a pec-cato — meo munda me.

Quoniam — iniquitatem meam — ego cognosco, * et peccatum meum — contra me est semper.

Tibi soli peccavi — et malum — coram te feci; * ut justificeris - -in serraonibus tuis,et vincas cum jwdicaris.

Ecce enim — in iniquitafttes —- conceptus sum, * et in peccatis — concepit me mater mea.

Ecce enim veritatein dilexisti; * incerta et occulta ■— sapientse tuse — manifesto.stt mihi.

Asperges me hyssopo — et mundabor; lavabis me,

— et super nivem dealbabor.

Audi tui meo, — dabis gaudium — et Ifetitiam; * et exultabunt — ossa Tmmiliata.

Averte faciem tuam — a peccatis meis; * et omnes

— iniquitates meas dele.

Cor mundum crea — in me. Deus; * et spiritum rectum — innova — in visceribus meis.

Ill

MISBEEEB MEI DEUS.

Ontferm u mijner ! o God ! volgens uwe groote barmhartigheid.

En volgens de menigte uwer erbarmingen wisch mijne boosheid uit.

Wasch mij meer en meer van mijne ongerechtigheid, en reinig mij van mijne zonden.

Want ik beken mijne boosheid, en mijne zonde is altijd voor mijne oogen.

Voor u alleen heb ik gezondigd; voor uw aanschijn heb ik het kwaad gedaan : (Vergeef het mij.) opdat gij gerechtvaardigd word in uwe woorden (uwe beloften waardoor gij nan die boetvaardigheid doen, genade toezegt) en overwint, als gij geoordeeld wordt.

Want zie, in boosheden ben ik voortgebracht, en in zonden heeft mij mijne moeder ontvangen.

Want zie, gij hebt de waarheid lief, de onbekende en verborgene geheimen uwer wijsheid hebt gij mij geopenbaard.

Gij zult mij besproeien met hyzoop en ik zal gezuiverd worden; gij zult mij wasschen en ik zal witter worden dan sneeuw.

Gij zult, door mijne zonden te vergeven, aan mijn gehoor blijdschap en vreugde geven; en mijne vernederde beenderen zullen van vreugde opspringen.

Keer uw aangezicht af van mijne zonden, en wisch alle mijne ongerechtigheden uit.

Schep in mij, o God ! een zuiver hart en vernieuw den rechten geest in mijn binnenste.

112

Ne projicias me — a facie tua; * et Spiritum sanctum tuum —- ue auferas a me.

Eedde mihi Isetitiani — salutori's tui, * et spiritu — principali coufirma me.

Docebo iniquos — vias tuas, * et impü ad te con-vertentur.

Libera me — de saüguinibus Deus, — Deus salutis me;e * et exultabit lingua mea — justilt;«a»i tuam.

Domiue — labia mea aperies, * et os meum — an-nuntiabit laudetn tuam.

Quoniam — si voluisses sacriflcium — iedissem ntque; * holocaustis non (ZeZectaberis.

Sacrificium Deo — spiritus cowiribulatus ; * cor con-tritum — et humiliatnm — Deus non despicies.

Benigne fac, Domine, — in bona voluntate — tua Sion; * ut pedificentur viuri Jerusalem.

Tunc acceptabis — sacrificium justitise — oblationes et holocansta; * tune imponent — super altare tuum vitulos.

Requiem teter)iam * dona eis, Domine.

Et lux perpetua * luceat eis.

DE PHOPIJNDIS.

(* bladz. 64.)

De profundis — clamavi ad te Domino: * Domine exaudi vocem meam.

Fiant aures tiue — mieredentes, * in vocem — depre-cationis meae.

113

Verwerp mij niet van uw aanschijn, en neem uwen H. Geest van mij niet weg.

Geef mij weder de blijdschap uws heils, en versterk mij met een geest, die mij geleidt.

Ik zal de boozen uwe wegen leeren, en de godde-loozen zullen zich tot u keeren.

Verlos mij van het bloed, dat ik onrechtvaardig vergoten héb, o God, God mijner zaligheid! en mijne tong zal met blijdschap uwe rechtvaardigheid verheffen.

Heer ! gij zult mijne lippen open doen, en mijn mond zal uwen lof verkondigen.

Want haddet gij offerande gewild, ik zou ze voorzeker opgedragen hebben ; de brandoffers zullen u niet aangenaam zijn.

Een bedrukte geest is eene offerande voor God ; en een vermorzeld en ootmoedig hart zult gij, o God, 'niet versmaden.

Doe wel. Heer, volgens uwe goedgunstigheid aan Sion, opdat de muren van Jerusalem opgebouwd worden.

Dan zult gij de offerande van rechtvaardigheid, de dank- en brandoffers aannemen, dan zullen zij kalveren op uw altaar leggen.

Heer, geef hun de eeuwige rust.

En het eeuwige licht verlichte hen.

DE PEOFUXDIS.

Uit de diepten mijner ellenden heb ik tot u geroepen : Heer ! Heer ! verhoor mijne stem.

Laat toch uwe ooren luisteren naar de stem mijner smeeking.

8

114

Si iniquitates — obserwveris, Domine, * Domine, — quis susiiïiebit ?

Quia apud te — propitiatio est; * et propter legem tuam — sustimd te, Domine.

Sustinuit anima mea — in verbo ejus, * speravit — anima mea in Domino.

A custodia matutina — nsqne ad noctem, * speret ïaraël in Domino.

Quia apud Dominum — mi'sericordia, * et copiosa — apud eum redemptio.

Et ipse redimet Israël, * ex omnibus — inigm'tatibus ejus.

'Requiem ;b ter nam, dona eis Domine.

Et lux perpetua luceaX eis.

MAGNIFICAT,

(* bladz. 65.)

Magnificat * anima mea Dominum.

Et exultavit spiritus meus * in Deo salutari meo.

Quia respexit humilitatem ancill;c supe : * ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes.

Quia fecit milii magna qui potens est, * et sanctum nomen ejus.

Et misericordia ejus a progenie in progenies, * timen-tibus eum.

Fecit potentiam in brachio suo; * dispersit superbos mente cordis sui.

Deposuit potentes de sede * et exaltavit humiles.

115

Indien gij, Heer ! de ongerechtigheden gadeslaat, Heer! wie zal bestaan ?

Omdat er bij u genade is, en om uwer wet heb ik u, o Heer! langmoediglijk afgewacht.

Mijne ziel heeft op zijn woord gewacht; mijne ziel heeft op den Heer gehoopt.

Dat Israël op den Heer hope, van den morgenstond tot aan den nacht.

Want bij den Heer is barmhartigheid, en bij hem is overvloedige verlossing.

En hij zal Israël verlossen, uit al zijne ongerechtigheden.

Heer, geef hun de eeuwige rust.

En het eeuwige licht verlichte hen.

MAGNIFICAT.

Mijne ziel verheft den Heer.

En mijn geest is verrukt van blijdschap in God, mijnen Zaligmaker.

Omdat hij op de nederigheid zijner dienstmaagd heeft nedergezien ; want zie, van nu af zullen alle geslachten mij zalig noemen.

Omdat hij, die machtig is, groote dingen in mij uitgewerkt heeft, en zijn naam is heilig.

En zijn barmhartigheid verspreidt zich van geslacht tot geslacht over hen, die hem vreezen.

Hij heeft de kracht van zijnen arm uitgeoefend, en de gedachten van de hoogvaardigen beschaamd.

Hij heeft de machtigen van hun troon afgezet, en de ootmoedigen verheven.

116

Esurientes implevit bonis * et divites dimisit inanes. Suscepit Israël puerum suum, * recordatus misericor-diae suae.

Sicut locutus est ad patres nostros, * Abraham et semini ejus in ssecula.

Gloria Patri, etc.

STABAT MATER.

(* bladz. 66.)

Stabat Mater dolorosa Jnxta crucem lacrymosa, Dum pendebat Filius ;

Cujus animam gementem Contristatam et dolentem Pertransivit gladius.

O quam tristes et afflicta Fuit ilia benedicta ■

Mater unigeniti:

Qufe moerebat, et dolebat, Et tremebat, cum videbat Nati poenas inclyti.

Quis est homo, qui non fleret, Christi Matrem si videret la tando supplicio?

Quis posset non contristari, Piam Matrem contemplari Dolentem cum Filio ?

117

Hij heeft de hongerigeu met goederen verzadigd, en de rijken met ledige handen weggezonden.

Hij heeft Israël, zijn dienaar, onder zijne bescherming genomen, gedachtig zijner barmhartigheid.

Gelijk hij dit beloofd had aan onze voorvaderen, aan Abraham en aan zijn nageslacht in alle eeuwen.

Eere zij den Vader, enz.

STABAT MATBB.

Naast het kruis, met schreiende oogen, Stond de Moeder, diep bewogen, Daar de Zoon te sterven hing.

En haar door het zuchtend harte, Overstelpt van wee en smarte, 't Zevenvoudig slagzwaard ging.

O hoe droef, hoe vol van rouwe, Was die zegenrijkste vrouwe Om Gods eengeboren Zoon.

Ach, hoe streed zij ! ach, hoe kreet zij. En wat folteringen leed zij

Bij 't aanschouwen van dien hoon!

Wie, die hier niet schreien zoude. Die het grievend leed aanschouwde, Dat Maria's ziel verscheurt?

Wie kan, zonder meê te weenen, Christus' Moeder hooren stenen,

Daar zij met haar Zoon hier treurt ?

118

Pro peccatis suae gentis Vidit Jesum in tormentis Et flagellis subditum;

Vidit suum dulcem Natum Morientem desolatum, Dum emisit spiritum.

Eja Mater, fons amoris, Me sentire vim doloris Fac, ut tecum luge am:

Fac ut ardeat cor meum In amando Christum Deum, Ut sibi complaceam.

Sancta Mater, istud agas, Crucifixi flge plagas Cordi mee valide;

Tui Nati vulnerati. Tam dignati pro me pati Poenas mecum divide.

Fac me vere tecum flere, Crucifixo condolere,

Donee ego vixero:

Juxta crucem tecum stare, Te libenter sociare In planctu desidero.

Virgo Virginum prteclara, Mihi jam non sis amara, Fac me tecum plangere

119

Voor de zonden van de zijnen Zag zij Jesus zoo in pijnen En in wreede geeselstraf,

Zag haar lieven Zoon zoo lijden, Heel alleen den doodkamp strijden, Tot Hij zijnen geest hergaf.

Geef, o Moeder ! bron van liefde, Dat ik voele, wat u griefde,

Dat ik met u mede klaag ;

Dat mij 't hart ontgloei van binnen, In mijn God en Heer te minnen. Dat ik Hem alleen behaag.

Heil'ge Moeder, wil mij hooren. Met de wonden mij doorboren. Die Hij aan het kruishout leed ;

Ach, dat ik de pijn gevoelde. Die uw lieven Zoon doorwoelde,

Toen Hij stervend voor mij streed.

Mocht ik klagen al mijn dagen En zijn plagen waarlijk dragen Tot mijn jongste stervenssmart.

Met u onder 't kruis te weenen. Met uw rouwe mij vereenen,

Dat verlangt mijn weenend hart.

Maagd der maagden ! nooit volprezen, Wil nu niet mij tegen wezen,

Laat mij treuren aan uw zij' ;

120

Fac ut portera Christi mortem, Passionis fac consortem,

Et plagas recolere.

Fac me plagis vulnerari,

Cruce hac inebriari,

Ob amoren Filli.

Inflaramatus et accensus Per te, Virgo, sim defensus In die judicii.

Fac me cruce custodiri,

Morte Cristi praemuniri,

Confoveri gratia :

Quaudo corpus morietur,

Fac ut animte donetur Paradisi gloria. Amen.

O SANCTISSIMA.

(* bladz. 67.)

O Sanctissima o piissima, dulcis Virgo Maria, (his.) Mater amata, intern erata, ora, ora pro nobis, (bis)

121

Laat mij al de wreede plagen En den dood van Christus dragen,

Laat mij sterven zooals Hij.

Laat mij, in zijn kruis verslonden,

Laat zijn wonden mij doorwonden,

Om de liefde van uw' Zoon.

Dan in wederliefde ontstoken,

Worde ik door u voorgesproken.

Moeder! voor zijn rechterstroon.

Maak, dat mij het kruis beware,

Dat dan Christus' dood mij spare.

Dat Hij mij gena bewijz'.

En als 't lichaam eens zal sterven.

Doe mij dan de glorie erven

Van het hemelsch paradijs. Amen.

O SANCTISSIMA.

O allerheiligste, o goedertierendste en zoetste Maagd Maria. Beminnelijke en onbevlekte Moeder, bid voor ons.

122

GEZANGEN.

I.

Ter eere van den Zaligmaker.

DAT JESUS LEEV' !

(* bladz. 7.)

1.

Dat Jesus leev'!

Dit is de kreet des harten,

Dat Jesus leeV! de leeraar aller deugd.

Naam, dien ik nooit van mijn lippen laat vloeien, Zonder de liefde in mijn hart te doen gloeien. Dat Jesus leev'! (bis)

2.

Dat Jesus leev'!

Dit is de kreet der dapp'ren,

Die 't trouwe volk tot zijne vanen roept; Gij, Jesus, zijt al mijn schat, al mijn leven; 'k Volg u, waarheen ook ge u moget begeven. Dat Jesus leev'! (bis)

123

3.

Dat Jesus leev'!

Dit is de kreet der hope Voor 't schuldig' hart, dat zijne misdaad voelt. Hij zet den boetling meer moed bij en sterkte, Hij kroont het goed, dat zijn hulp in hem werkte. Dat Jesus leev'! (bis.)

4.

Dat Jesus leev'!

Op dezen kreet der sterkte Vlucht ver van ons het helsche leger weg. Jesus, uw naam aan uw dienaars zoo teeder. Ploft in den afgrond de duivelen neder.

Dat Jesus leev'! (bis.)

5.

Dat Jesus leev'!

Dit is de kreet der liefde. _f God, die voor 't oog slechts brood op 't altaar zijt. 'k Weet, 't is alleen om mijn liefde te winnen; 'k Wil van nu af U met warmte beminnen. Dat Jesus leev'! (bis.)

124

6.

Dat Jesus leev'!

Zijn lieve Moeder leve!

Zij is Moeder ook van 't uitverkoren volk; Zoo ik haar min als een kind zijne moeder, Dan min ik Jesus, haar zoon, mijnen broeder. Dat Jesus leev'! (his.)

7.

Dat Jesus leev'!

Triomf! dat zegepralend Die naam verwinn' wat kwaad en boosheid heet. Wijl 'k door dien naam eens den hemel moet erven, Zoo wil ik ook voor hom leven en sterven. Dat Jesus leev'! {his.)

TOEWIJDING AAN DEN HEER.

(* bladz. 9.)

1.

f

O groote God, wat zijn uw tabernakels

Voor mijne ziel verrukkelijk en schoon!

Daar openbaart gij ons uw heilorakels,

Daar heft geloof, daar liefde zich ten troon, {hts.)

125

2.

Gelukkigquot; hij, die u daar mag beschouwen,

En aan den voet van uwe altaren smacht ! Wat is eene eeuw in aardsche praalgebouwen Bij 't oogenblik. bij u hier doorgebracht ? (his.)

3.

Ik baad als in een zee van zaligheden.

En mijne ziel geniet al 't hemelheil.

O goede God, hoe voeren zwakke beden Voor mij den stroom van gunsten boven peil \{his)

4

Ja, de Almacht tart door duizend zegeningen.

Die zij mij schenkt, de wenschen mijner ziel; Ik voel het vuur der liefde mij doordringen Terwijl ik hier in zuchten nederkniel. {his)

5.

Een talloos heir van Engelen die me omring'en.

Bewond'ren stil Gods tegenwoordigheid In mijne ziel, terwijl er duizend zingen.

Het hoofd gebukt voor de Oppermajesteit, {his.}

6

En zou een goed dat vlucht, mijn hart bekoren.

Mijn hart, dat thans den Godmensch in zich draagt? Neen, neen, mijn God ! ik zal u gansch behooren, Zoo uwe kracht mijn zwakheid onderschraagt.(fe-.)

126

7.

Heerscli over mij, als Heer van dood en leven, Heersch over mij, vooral door 't liefderecht. Wijk, wereld, wijk, die mij geen heil kunt geven Mijn hart blijft steeds aan Jesus vastgehecht, (bis.)

voorbereiding tot de h. communie. (* bladz. 11.)

1.

O Bron van leven!

Wat is uw liefde groot!

Gij wilt u geven Aan mij in schijn van brood. Ik kniel aanbiddend neer; Gij zijt mijn Opperheer;

Maar door 't geloof gesteven,

Rijs ik met hope weer.

O Bron van leven, (his.)

2.

O teed're Vader !

Mijn zonde baart mij smart;

Ik treed u nader.

Met rouw en leed in 't hart.

127

Verteer, o God'lijk Lam! Mij door uw liefdevlam ; Snij af mijn levensader, Eer ik n nog vergram. O teed're Vader, (his.)

5.

Heil aller mensclien! O rustpunt mijner ziel!

Ach, of mijn wensclien Uw gunst ten erfdeel viel! Mijn hart vol liefdegloed Smacht, reikhalst naar een goed, Dat de eeuwen niet verflensen; Ach, nader dan met spoed.

Heil aller menschen ! (bis.)

VOOS DE HEILIGE COMMUNIE.

(* bladz. 50.)

Jesus : Mijn gastmaal is bereid,

'k Wensch feest met u te houden,

Vergeet mijn majesteit En nader met vertrouwen.

Ik wacht met ongeduld: kom, mijn geliefde kom ; Beminnen wij elkaar als bruid en bruidegom.

128

AKTE VAN VERLANGEN,

De Ziel. O kostelijke disch!

Waar 't vleesch en bloed mijns Heeren

Der zielen feestmaal i^,

Wie zou ii niet begeeren?

'k Ben hongerig en arm, mijn ziel vergaat van dorst; Ach, help haar, lesch haar toch, en druk haar

[aan uw borst!

AKTE VAN GELOOF.

Verkloek mijn zwak geloof;

Wat ook de zinnen tuigen,

'k Blijf voor hun reed'neu doof, 'k Moet voor uw waarheid buigen.

Mijn God is waarlijk spijs, in 't heilig iSacrament: O liefde niet bemind, o liefde niet gekend!

AKTE VAN BEROUW EN HOOP.

Welaan het uur is daar,

Mijn Bruidegom gaat komen;

Hij wacht mij op 't altaar De hand vol zegenstroomen.

Hier ben ik, kom, mijn God! Maria sta mij bij. Ontvlam me in warme liefde! O Eng'len schut

[mijn zij.

129

NA DE HEILIGE OClJIJIUXIE.

(* bldz. 51.)

De Godheid woont in mij: mijn ziel besef uw waarde, Aanbid uw Bruidegom, verbef u boven de aarde'; Keer ganschlijk in u zelf, verzamel hart en geest, Dank Jesus, die voor u zoo lieflijk is geweest.

2.

Een God met mij: kan 't zijn! zoo niet 't geloof

mij 't leerde;

Met mij, die vroeger hem zoo stout den rugge keerde i o Godheid zonder peil, verheven bovenquot; smaad! Gij haat den zondaar niet: de zonde is 't die gij haat.

3.

Ik bid u ned'rig aan, vernietigd en verlegen.

Mijn God, mijn Bruidegom, vervul mij met uw zegen. Gij gaaft me u eigen zelf, het meerdere: hoe dan Is 't mooglijk, dat uw hart mij 'tmind're weig'renkan?

4.

Wijk wereld, zonde wijk, vergeefs komt gij bekoren! Ik heb om u helaas! mijn goeden God verloren,

9

130

Doch van deez' stond af aan, ben ik in eeuwigheid, Geheel en onverdeeld aan Jesns toegezeid.

DANKZEGGING NA DB H. COMMUNIE.

(* bladz. 13.)

1.

Welkom geheeten,

Mijn Jesus, in ons hart,

o Rein geweten!

Gij lenigt druk en smart.

Ja, Jesus, eeuwig Goed,

Die met uw vleesch ons voedt. Herhalen wij die kreten:

Wees welkom, Jezus zoet,

Welkom geheeten ! (bis.)

2.

Dan zal ik zingen !

Zijn bloed was mij ten drank.

o Hemelingen!

Zegt gij met mij Hem dank.

Die aan zijn oppermacht Een eeuwig loflied bracht.

Gij, Jesus zendelingen,

Die op mijn danklied wacht.

Dank zal ik zingen, (his.)

131

3.

Aan Jesus geven,

Zal ik mijn hart en ziel,

Voor heel mijn leven. Wat mij ten deele viel Is meer clan goud en land, Kan door geen menschenhand Ooit worden neergeschreven,

'k Wil ziel en hart ten pand Aan Jesus geven, (his)

HULDE AAN HET KRUIS.

(bldz. 14.)

1.

Jesus stierf voor ons: welk een vriend ! Is hij dus onz' liefde niet waardig?

Meer dan zich heeft hij ons bemind, Daarom stierf hij zoo bereidvaardig. Christ'nen zingt luid hier in Gods huis: Leve Jesus, leve zijn kruis !

2.

Aan dit goddelijk kruis zij eer!

Sedert Jesus 't zich heeft verkozen,

Is het kruis niet meer als weleer.

132

Iets dat ons doet huiv'ren en blozen.

Christ'nen enz.

3.

Aan dit goddelijk kruis zij eer!

Boom, wiens vracht vol zoetheid en sterkte

't Kwaad verhielp, dat 't menschendom weleer De eerste vader Adam bewerkte.

Christ'nen, enz.

4.

Aan dit goddelijk kruis zij eer !

Vruchtbre bron van alle genaden,

Waarin 't bloed van God, onzen Heer, Afwiesch 's werelds zonden en kwalen. Christ'nen, enz.

Aan dit goddelijk kruis zij eer!

Leerstoel tot beschaming der wijzen.

Waar ik hom zijn godlijke leer Zonder spreken hoor onderwijzen.

Christ'nen, enz.

6.

Aan dit goddelijk kruis zij eer!

'k Wil de eer aan 't hout zelf niet betoonen.

133

Maar ik aanbid mijn Heiland en Heer,

Die ik op dat kruishout zie troonen.

Christ'nen enz.

KERSTLIED.

(* bladz. 16.)

1.

o Held're nacht! die ver de schoonste dagen In hoogen roem en luister overstraalt;

o Schoone nacht, waarin en rein behagen. En zoete vreugd in onze harten daalt, (his.)

2.

Een Moedermaagd, uit Juda's stam verkoren. Vereert ons met een goddelijken schat ;

Gods eeuwig Woord, uit haar als mensch geboren. Verschijnt voor ons in David's oude stad. (bis.)

3.

o Israël met uw nageslachten.

Staak uw gezucht; o Jacob's telg schep moed.

De Heiland, dien uw vaders lang verwachtten, Is opgestaan uit Jèsse's edel bloed. (his).

4.

Maar neen, de held tot koning ons geschonken, Is niet vergund aan Jacob's zaad alleen,

134

Zoo ver als ooit de zon en sterren blonken

Wordt haast zijn rijk aan ieder volk gemeen, (his.)

5.

o Vredevorst, o Koning aller vorsten!

Dat Satan's rijk voor mv vermogen zwicht! o Heiland, laat ons liart niet langer dorsten Naar 't zoet genot van mv genadelicht (bis.).

6.

o Ja, Gods zoon, doe de oude boosheid wijken

Voor godsdienst en voor ware zaligheid; Dus staat uw rijk tot heil van alle rijken

En groeit en bloeit en praalt in eeuwigheid, (bis).

II.

per ccrc van dc -H. |||aagd |||aria.

LOFLIED AAN DE ALLEKH. MAAGD.

(* bladz. 17.)

1.

o Hemels Koningin,

'k Zing u met hart en zin: Allen. Gegroet zijt gij, Maria!

135

2.

Wat heil heeft niet op aard De zegengroet gebaard:

Gegroet, enz.

3.

De helsche slang vlood voort. Verschrikt door 't machtig woord Gegroet, enz.

4.

De zondeketen brak Zoodra de Aartsengel sprak: GegToet, enz.

5.

Daarom zong wijd en zijd De kerk ten allen tijd;

Gegroet, enz.

6.

Geen grijsaard man noch kind, Die niet dit woord bemint: Gegroet, enz.

7.

In vreugd zooals in smart.

Zingt elk godvruchtig hart: Gegroet, enz.

136

8.

Ja, Moeder van Gods Zoon! Wie juicht niet op dien toon; Gegroet, enz.

9.

De hemel gaat ons voor.

Want daar zingt 't Englenkoor Gegroet, enz.

10.

Ja, zelfs uws Zoons gemoed! Verheugt deez' vreugdegroet: Gegroet, enz.

11.

Die groet verzoet zijn hart, Hoezeer ook 't kwaad hem tart Gegroet, enz.

12.

De smart en droefheid vlucht Zoo dikwijls ik. verzucht: Gegroet, enz.

13.

In angst en rouw en leed, Vertroosting brengt de kreet: Gegroet, enz.

137

14.

Der duiv'len woest geweld. Wordt door den groet ontsteld Gegroet, enz.

15.

De dood wordt zacht en zoet Voor 't hart, dat stadig groet: Gegroet, enz.

16.

Is 't uur mijns doods nabij. Mijn laatste woord dan zij: Gegroet, enz.

17.

Geef Moeder op dien stond In mijn verstorven mond : Gegroet, enz.

18.

Die groet zij dan een straal Van hoop op zegepraal; Gegroet, enz.

19.

Totdat in ^;t eeuwig goed.

Mijn tong herhaalt den groet; Gegroet, enz.

138

O BEELD DEE SCHOON'E LIEFDE.

(* bladz. 20.)

O beeld der schoone liefde,

Maria, Joseph's bruid! Gij vraagt mij wederliefde En stort uw gunsten uit.

'k Wil eeuwig u beminnen, \

O groote Koningin! ( ^

Prent diep in liart en zinnen ( Mij uw gedacht'nis in. '

2.

O Joseph's bruid, mijn Moeder,

Mijn troost, mijn toevluchtsoord Uw Zoon is mijn behoeder.

Die immer u verhoort.

quot;k quot;Wil eeuwig, enz.

3.

O had ik zoo voel monden Als sterren in de lucht,

Ik zou uw lof verkonden Met innig zielsgenugt.

'k Wil eeuwig enz.

139

4.

O had ik zoo veel zielen

Als korrels zijn op 't strand, Als immer druppels vielen,

'k Schonk ze u met milde hand. 'k Wil eeuwig, enz.

Hoe moet ik mij beklagen.

Daar ik, armzalig mensch,

U zoo niet kan behagen,

Gelijk ik 't vurig wensch.

'k Wil eeuwig, enz.

MARIA ONBEVLEKT ONTVANGEN.

(* bladz. 22.) 1.

Lieve Moeder van den Heer! Laat ons om uw zetel dringen,

Laat uw kind'ren u ter eer 't Zielverrukkend feestlied zingen, 't Moet weerklinken luid en blij;

Moeder, onbevlekt zijt gij !

2.

't Heeft reeds 't wijde wereldrond, En herscheppend overklonken

140

't Woord door Pias' mond verkond, En uw kind'ren, vreugdedronken, Jub'len cp uw feestgetij: ) Moeder, onbevlekt zijt gij! i

3.

Neen, dat loflied zwijgt niet meer: Tot aan 's werelds verste palen Zullen met het liemelsch lieer Al uw kinderen 't luid herhalen 't Woord van 't zalig jubeltij: Moeder, onbevlekt zijt gij!

4.

En we voegen dank en beê Aan de blijde feestgezangen;

Wie, wie dankt niet met ons mee Voor al 't heil door u ontvangen In het zalig Jubeltij :

Moeder, onbevlekt zijt gij!

5.

Zonnezuiv're Moedermaagd!

Om de glorie, u gegeven;

Hoor ook, wat ons hart u vraagt Uat we na een schuldloos leven Eeuwig jub'len aan uw zij; ) . Moeder, onbevlekt zijt gij! ^

141

MARIA LEVE !

(* bladz. 23.)

1.

Maria , leev'! wat glans en luister meng'len Zich in dit hart, van alle vlekken vrij!

Maria leev' ! de Koningin der Eng'len,

De Moedermaagd, aan 't hoofd der maagdenrij. Maria leve Met God haar kind!

Leve Maria!

Die ons als Moeder mint.

2.

Maria leev'! komt laat ons vóór haar knielen,

Ze is dochter Gods, Gods moeder, Godes bruid. Maria leev'! ze is 't heilverbond der zielen.

Door hare hand stort God zijn gunsten uit. Maria leve! enz.

3.

Maria leev'! zou 'k immer haar verlaten ?

'k Was liever dood en lag in 't duister graf: Wat, zonder haar, wat zou mij 't leven baten? Neen, God, breek eer den draad mijns levens af. Maria leve! enz.

142

4.

Maria leev'! laat me in haar liefde leven,

Met haar vereend, vrees ik noch dood, noch pijn; De laatste zucht, die op mijn lip zal zweven, Zal liefdezucht voor u, Maria, zijn.

Maria leve! enz.

O MOEDER GODS.

(* 1)1 adz. 25.)

1.

O Moeder Gods!

O reinste Maagd!

Naar 't voorbeeld onzer vad'ren Vertrouwen wij,

Nooit vruchteloos, U smeekende te nad'ren. (his.)

2.

Wij hidden u, O Koningin!

Wend minzaam toch uwe oogen Van 't glorielicht,

Waarin gij troont.

Op ons, in 't stof gebogen, (bis.)

143

3.

Wij zucliten in Dit tranendal, Van noodgevaar omgeven, En moeten vaak In druk en smart En bange zorgen leven, (his.)

4.

Maar gij, o troost,

O hulp in nood,

AMI onzer u erbarmen.

En berg ons, voor 't Gevaar bescbut,

In uwe moederarmen, (his.)

5.

Do duivel zoekt Ons ten verderf Zijn strikken uit te zetten.

Maar gij, o kom,

Wil met uw voet Zijn lielscben ■ kop verpletten, (bis.)

6.

De wereld tracht Door schijngeluk

144

Ons aan de deugd te onttrekken; Maar geef, dat wij Nooit onze ziel Door 'taardsche slijk bevlekken (his)

7.

Het vleesch is zwak En steeds geneigd Bedrogheil na te jagen;

Maar bid, dat wij.

Als 't hoogst geluk. God zoeken te behagen, (his.)

8.

Maria, bid,

Bid uwen Zoon,

Dat wij, hoezeer omgeven

Van zonde en kwaad,

Toch immer rein Voor Godes aanschijn leven. (his.)

9.

O bid, dat wij,

Aan 's levens eind, In Jesus' liefde sterven.

En na den dood,

Met u vereend,

Het rijk des hemels erven, (his.)

145

BE ZINNEBEELDIGE BOOJIEN.

(* bladz. 27.)

1.

Do ceder, als eon storm doet sidd'ren de omme-

.. . [streken,

oteekt trotsch zijn kruin omhoog' en schijnt voor

[niets beducht

Zoo sloeg ik menigmaal, alleen door uit te spreken Maria's zoeten naam, de duivels op de vlucht, (bis.)

2.

De olijfboom in het veld spreidt al zijn rijkdom

[open ;

\\ie mint d olijfboom niet, desvredeszinnebeeld?

Ook g-ij, o Moeder Gods, verrijkt die op u hopen. Met eene zoete rust, die gij hun mededeelt. (bis.J

3.

Wat is er frisscher dan de schaduw van de linden In ^:t heetste van den dag aan d'oever van een vloed ?

Zoo kan ik t' allen tijd bij u een schuilplaats vinden. Ach in uw Moederhart .daar is het alles zoet! (/jis.J

4.

De palmboom doet ons ook aan onze Moeder . [denken;

Doch schooner is haar bloem, en beter smaakt haar

[fruit.

10

146

't Is billijk, dat we aan haar den zegepalm gaan

[sclienken,

Als we uit het strijdperk treên. bedekt met roem

[en buit. (bis.)

AVONDGROET TOT MAHIA.

(* bladz. 28.)

1.

Maria's beeld te midden

Van vroolijk schitt'rend licht,

Noodt ons te komen bidden Bij 't altaar haar gesticht.

Komt, laat ons tot haar ijlen.

Een kleine poos daar wijlen.

Maria, (bis) Moeder, zegen ons.

2.

Wij vallen aan uw voeten.

Neem ons genadig aan.

Ontvang onz' laatste groeten

Voor dat wij huiswaarts gaan; Dan gaan we blij te moede.

Vertrouwend op uw hoede.

Maria, (bis) enz.

3.

Wij wijden u onz' harten,

Voor 't goede, dat ge ons doet;

147

In blijdschap en in smarten,

In voor- en tegenspoed.

Steeds willen we u vereeren En uwen roem vermeeren.

Maria, (his) enz.

4.

O, stort met moederhanden,

üw zegen op ons neer. Verbreekt des zondaars banden

En brengt tot God hem weêr. Dan ziet ge ons morgen weder, O Moeder goed en teeder!

Maria, (his) enz.

LOFZANG EN OPDRACHT AAN HET HEILIG HART VAN MARIA.

(* bladz. 30.)

1.

O Maagd, o schoonheid nooit volprezen, O Moeder van 't oneindig Wezen,

Wat luister schittert van uw troon! De Seraf, aan zich zelv' onttogen,

Juicht voor uw grootheid neergebogen: O Koningin, wat zijt gij schoon ! (his.)

2.

Al mist, Maria, 't aardsche duister. Het schouwspel van uw grootschen luister,

148

Ons koestert toch uw liefdegloed.

Ja, de Engel roeme uw heerlijkheden, Wij juichen, jub'len hier beneden :

O, Moedermaagd, wat zijt gij goed ! (his

3.

Dank, dank voor zoo veel liefdedaden, Voor zooveel duizenden genaden,

Gevloeid door uwe liefdehand !

Ontvang voor al die zegeningen,

Maria, van uw lievelingen

Hun hart tot eeuwig onderpand. (Ins.)

4.

O Moeder, altoos even teeder,

O zie met welbehagen neder

Op 't offer van uw dierbaar kroost! Schrijf in uw hand ons aller namen,

Neem in uw hart onz' harten zamen; Dan Moederlief zijn wij getroost! (bis)

5.

Dan mogen vrij de winden tieren, De bliksems door het luchtruim zwieren,

En monsters jagen door de zee. Vergeefs hun razen, hunne woede, Wij zeilen onder uwe hoede

Beveiligd naar de hemelree! (bis)

149

6.

Daar zal geen vrees ons hart meer klemmen, Daar zingen wij met blijder stemmen,

Geschaard om uwen zegetroon,

Uw naam tot lof en God ter eere:

Maria, moeder van den Heere.

AVat zijt gij goed! wat zijt gij schoon! (bis.)

MARIA BEMINNEN IS EEN GELUK.

(* bladz. 32.)

1.

O ja, ik min Maria veel en teeder.

Ook zij mint mij ; mijn hart is van haar vol. Ze is rein en schoon gelijk het schoonste weder. Ach, dat mijn borst steeds meer van liefde zwol. O Moeder onzes Heeren,

Gelukkig, die u eeren,

Gelukkig hij, die u zijn harte wijdt.

Hij is voortaan van smart en leed bevrijd!

2.

'k Veracht en smaad de dwaze wereldlingen, 'k Benijd hun geld en hun vermaken niet, Maria's hart heeft reiner zegeningen,

Gelukkig hij, die hare gunst geniet!

O Moeder, enz.

150

3.

Gelukkig uur, toen liet mij werd gegeven,

Maria's teeder hart gade te slaan,

Alstoen ontving mijn hart een beter leven,

't Kan m' in haar dienst onmooglijk kwalijk gaan. O Moeder, enz.

4.

Wanneer ik zucht, wijl eenig kruis mij hindert.

Dan spreek ik ras Maria's heilnaam uit. En aanstonds wijkt mijn droefheid of vermindert, O, zoete naam die al mijn tranen stuit. O Moeder, enz.

5.

Leen aan mijn heê, Maria, goedgunstig het oor,

Opdat mijn ziel voortaan aan niemand meer Na Jesus, dan u Maria, toebehoort,

Totdat ik eens u in den hemel eer,

O Moeder, enz.

MARIA TROOST ONS.

(* bladz. 34.)

1.

Moeder des Heeren, 'k Wil u vereeren.

151

O troost voor 't hart

In smart!

Beste der moed'ren, Schenk mo alle goed'ren Wat zijt gij goed ( * • En zoet! (

Gij schenkt troost aan 't bedroefd geweten,

Gij komt tot ons in angst en nood. Gij slaakt des zondaars ijz'ren keten, En redt hem dus van d' eeuw'gen dood. bloeder des Heeren, enz.

2.

Uw zoete hand droogt af onz' tranen.

Uw naam zoo zacht geneest ons wee, Ja, uwe ijverige onderdanen

Doen zelfs op 't kerkhof hunne heê. Moeder des Heeren, enz.

3.

Uw teed're ziel kan 't geenszins lijden.

Dat iemand ooit ellendig zij;

Gij komt met ons in 't sterfuur strijden. En voert tot God ons naast uw zij. Moeder des Heeren, enz.

152 4.

U wijd ik dus, wat me ooit moog' kwellen,

U draag ik al mijn kruisen op;

'k Weet niets zal mij dan doen ontstellen, Wijl 'k zoo de bron van weemoed stop. Moeder des Heeren, enz,

MARIA, WEES GEGROET.

(* bladz. 36.)

Maria wees gegroet, (bis.)

Twee Kom nog een tweede maal, stemmen. Kom nog een honderd maal; ¹) Welaan nog duizendmaal,

Xeen, zonder eind of paal: Van eiken serafijn,

Van eiken cherubijn:

Van gansch het Eng'lenkoor. 't Klink' heel den hemel door: Van ieder steen hoe klein, Van ieder korengrein:

Van 't bloempje langs den stroom. Van 't blaadje op den boom : Van 't kleinste spiertje gras. Van 't diertje uit 't kleinste ras :

¹

Na elk; herhalen allen: Maria wees gegroet.

153

Van heel het vog'lcnheer,

Van 't kleinste vischje in 't meer,

Kortom : van al wat leeft,

Van alles, wat er zweeft.

Van ieder aardsche vrucht,

Van water, vuur en lucht;

quot;k Laat n ook kiezen vrij.

Wat u behaagt in mij:

Dan hoop ik na mijn dood

Te zingen in uw schoot;

Alhn. Maria wees gegroet.

DE M E 1 M A A N D.

(* bladz. 37.)

1.

Juicht nu, blijde Sions koren.

Laat uw jubelzangen hooren.

Door het ruim der hemelwoon ! Meimaand stijgt ten bloementroon; Om de heil'ge Maagd te tooien, Wil ze blad en bloem ontplooien, Gansch natuur vereert de Maagd, Die het kleed der onschuld draagt.

154

2.

Guldon Zonne, doe uw stralen Van 't azuur des hemels dalen,

Bloemengeur doorzweev' den hof Tot Maria's eer en lof.

't Heilig kind, haar roem en eere,

Xu haar Zoon nog, eens haar Heere,

Drukt zij aan het vroom gemoed.... Moeder Gods, o wees gegroet!

3.

Voorbeeld van de moederliefde,

Zelfs nog, toen zijn kruis u griefde. Op u staren wij met vreugd.

Leidsvrouw op het pad der deugd!

Ja, uw vlekloos heilig leven Is ten gids aan ons gegeven,

't Zif in vrede of hangen strijd.

Aan u zij ons hart gewijd.

4.

Laat ons met een zoet verrukken, 't Schoonst gebloemt der Meimaand plukken. En u, met verheugden geest.

De offers hiên van 't lentefeest.

Zie, wij nad'ren, om te toonen,

Hoe we u, 's Heilands moeder, kronen. Gij, die de uitverkoorne waart.

En den Eedder schonkt aan de aard'.

155

MEILIED.

(* bladz. 39.)

1.

Heuvels, dalen, bossclien. velden. Vloeden, wilt den lof vermelden.

Doet den prijs der deugden gelden, Van Maria, morgenschoon, (bis.)

2.

Beekjes, met het lief geklater.

Van uw zilverkleurig water.

Vogeltjes, met zoet gescliater.

Zingt Maria 't loflied toe. (hts.)

3.

Zingt: o Moeder-Koninginne,

Schoonste Maagd en rijksvorstinne. Maak, dat ik u steeds beminne.

Eer aan God, wijl hij u schiep! (his.)

4.

Gijt zijt door uw liefdestralen Eene zon der hemelzalen;

Xiets kan bij uw reinheid halen,

O gij maan van 't hemelrijk! (his.)

156

Geur verspreidt gij als de rozen, 't Hoogste schoon moet voor u blozen, Lelie onder vlekkeloozen,

Toonbeeld van lieftalligheid! (bis)

6.

God ziet, onder duizendtallen, U de ootmoedigste van allen.

't Is met eindloos welgevallen

Dat Hij op uw schoonheid ziet. (his.)

7.

Heilig Maria, Moeder,

Dochter van den Albehoeder,

Wees uw kind'ren immer goeder. Bij uw Jesus, bij uw Zoon. (bis.)

III.

TER EERE VAN DEN H. JOSEPH.

DAT JOSEPH LEEV' !

(* bladz. 40.)

1.

Dat Joseph leev'! die naam doet liefde ontvonken. Dat Joseph leev'! die naam vervoert ons hart.

157

Dat Joseph leev'! 'k voel van liefde me als dronken, Dat Joseph leev'! die naam verjaagt de smart. Dat Joseph leev' (bis.)

2.

Dat Joseph leev ! zoo zingen de eng'lenscharen, Dat Joseph leev' ! zoo zingt de sterveling, Dat Joseph leev'! geknield aan zijne altaren, Dat Joseph leev'! zoo dikwijls als ik zing, Dat Joseph leev'! (bis.)

3.

Dat Joseph leev'! naam, dien de kind'ren minnen. Dat Joseph leev'! die naam geeft steun en klem. Dat Joseph leev,! die naam helpt ons overwinnen, Dat Joseph leev' ik leef en sterf voor hem ! Dat Joseph leev'! (bis.)

4.

Dat Joseph leev'! als droefheid mij komt plagen. Dat Joseph leev'! als 't gaat naar wil en schik. Dat Joseph leev'! bij nachten en hij dagen, Dat Joseph leev'! tot aan mijn laatsten snik. Dat Joseph leev'! (bis.)

5.

Gelang ik eens in 't rijk der zaligheden.

Geniet mijn ziel eens 't eeuwig zalig goed,

Dan is 't uw naam, o Joseph ! 't zijn uw heden, Aan wie ik deels mijn heil verdanken moet. Dat Joseph leev' ! (bis.)

158

LEEV' JOSEPH, VOEDSTERVADER.

(* bladz. 42.)

1.

Leev' Joseph, voedstervader Van Jesus onzen Heer,

Wij treden biddend nader En knielen voor u neer.

Gij draagt op vaderarmen Het Godlijk Jesus kind.

Wil onzer u erbarmen

O dierbare zielenvrind! )

2.

Richt, Joseph, onze dagen En schik ons verder lot.

Naar Jesus welbehagen. En Godes heilgebod.

AVil door uw zorg ons geven, O, zek're toeverlaat.

Dat we onzen roep beleven)^ En heil'gen onzen staat. )

3.

Wij smeeken u te gader, Patroon van Nederland,

Blijf, Joseph, ons tot vader. Bewaak 't u dierbaar pand.

Blijf altoos ons behoeder,

159

En toevlucht in den nood. Met Jesus en zijn Moeder, ),. Van nu tot in den dood. )

IV

TER EERE DER H. FAMILIE.

DE H. FAMILIE JESUS, MARIA, JOSEPH.

(* bladz. 43.)

1.

U, Joseph, wijd ik mijnen zang, Maria zing ik levenslang,

U dierbre Jesus is 't nog meer,

AVien ik met mijnen zang vereer. .J, O Heilig Huisgezin,

Daar eer ik Joseph in.

Ik eer Maria, Moedermaagd, Met haar godlijk Ivind,

Dat ons teeder mint.

En niets van ons dan liefde vraagt.

160

2.

Was ooit een huisgezin zoo groot, En te gelijk in dieper nood,

Dan 't allerheiligst hnisgezin ? Dit boezemt troost bij 't lijden in. O Heilig, enz.

3.

Was ooit een huisgezin op aard. Zoo heilig, zoo onz' achting waard? Het hoofd gebogen in het stof.

Zing ik dit heilig drietal lof. O Heilig, enz.

4

Was ooit op aarde een huisgezin. Zoo mild, zoo rijk aan menschenmin? Ik werp daarom voor u, o Heer, Mij zelfs als dankbaar offer neer. O Heilig, enz.

LIED ONZER BEOEDEESCHAP.

(* bladz. 45.)

1.

Gezin, het heiligst wat tot heden

Ooit heeft op 't ondermaansch bestaan !

161

Wij richtten t' uwaarts onze sclireden,

Wij klopten bij uw woning- aan; En gij naamt Hollands eerstelingen

Als hnisgenooten bij u op. En Amstels jeugd en ouderlingen ),. Verheffen blij uw vaan in top. )

2

ij zijn bereid u na te streven,

Met u te ontvlieden zonde en kwaad, Met u in matigheid te leven,

Met u te zwoegen vroeg en laat, Met u ons zweet den Heer te wijden.

Met u te trotsen leed en pijn,

Met u te zwijgen en te lijden, )₇. En in Gods hand gerust te zijn. )

Komt mannen, klampen wij als braven,

De deugd steeds aan ons werktuig vast. Om staag op Amstels zoom te staven,

Dat deugd en vlijt den werkman past. O Jesus ! kroon der jongelingen,

Maria ! toonbeeld voor de vrouw, ),. O Joseph ! steun der ouderlingen, ) ^ oor eeuwig blijven we u getrouw.

162

Getrouw, wij tuigen 't duizendwerven,

Getrouw tot onzen jongsten snik!

Laat nooit onz' ziel door zonde sterven,

Verlaat ons niet een oogenblik!

En eeuwig zullen we u beminnen !

Ach, of de dag dra voor ons schijn!

Dat wij, o bloem der huisgezinnen! )_Wg Verheugd mot u ten hemel zijn. )

DB H. FAMILIE ONS VOORBEELD.

(* bladz. -±7.)

1.

Is arbeid 't lot, dat God ons heeft beschoren,

't Is zoet, voor wie den Godmensch werken ziet. 't Is de erfenis van Jesus uitverkoren.

Is dit geen troost in kommer en verdriet? O Huisgezin, tot voorbeeld ons geschonken.

Wij komen thans uw deugden gadeslaan.

Mocht dit gezicht in ons de deugd ontvonken! Mocht nieuwe moed in ieders ziel ontstaan!

2.

Ach denken wij, als ons ellenden drukken: ,.Ook Jesus zelf was arm zoowel als wij.quot; O Heilig Drietal, al onze ongelukken

Zijn minder zwaar, als men zo draagt als gij. O Huisgezin, onz.

163

Wij willen nooit naar ijd'lcn rijkdom streven,

En de armoed blijft ons dierbaar steeds en schoon, Geeft de arbeid ons veel moeite hier in 't leven. Eens wordt 't geluk des hemels ons tot loon. O Huisgezin, enz.

4.

De smart duurt kort, de vreugde is zonder palen;

Komt, lijden wij een oogenblik met vreugd! Geeft Jesus ons zijn zegen in onz' kwalen. Dan wordt ze eens veranderd in geneugt. O Huisirezin. enz.

V.

TER EERE VAN DEN H. ALPHONSUS.

(* bladz. 53.)

1-

Alphonsus naam, met eerbied uitgesproken! Heeft elk van ons in godsvrucht reeds ontstoken ! Welaan met vrolijk hart gezongen hem ter eer! Doch bidden we ook, dat hij ons godsvrucht steeds

vermeer, (bis)

164

2.

O waren wij bij 't zien van Jesus wonden, Gelijk Alphons 'van liefde steeds verslonden 1 Dan zou ons 't kruisbeeld zoet, en 't lijden dierbaar zijn.

Dan leden wij met vreugd de ondragelijkste pijn ! (Ms)

3.

Wie bracht er ooit tot in zijn hoogste jaren. Zoo trouw bezoek aan Jesus op de altaren? Daar vond Alphonsus rust, zijn troost, zijn hoogste

[goed.

O Serafijn van liefde, ontvlam ons koud gemoed! (Ms)

4.

Wie leerde ons ooit Maria meer beminnen ? Wie wist haar ooit meer dienaars aan te winnen ? Verkrijg ons in haar dienst wat meer vertrouw-

[lijkheid

En d' echten kinderzin, die n zoo onderscheidt, (bis.)

ONZE TROOST.

Wijze: leev' Joseph! * (bladz. 42.)

Xu vrolijk eens gezongen.

Bij 't volgen van mijn plicht.

Dit schenkt een rein genoegen.

En maakt den arbeid licht.

165

'Is waar wij hebben zorgen ;

Doch wie bleef hiervan vrij ? De rijke met zijn schatten,

Lijdt meer nog soms clan wij.

'k Ben met mijn lot tevreden,

'k Benijd den rijke niet.

En zie reeds blijde dagen,

In 't allerschoonst verschiet! Na kort en weinig- lijden,

Is 't hier op aard gedaan ; Dan komt een eind aan 't werken, En de eenw'ge rust vangt aan.

Wat baten ons dan schatten En al de glans der aard ? Wat zijn ons eer en rijkdom

In 't uur van sterven waard ? Wat baten toch den rijke

Zijn eer en aardsche pracht. Daar hem ook bij zijn sterven Niets dan een grafkuil wacht.

Bij God is rijke en arme, En knecht ec heer gelijk;

166

Goen goud of eer of schatten Gaan mee naar 't dooclenrijk.

De deugd slechts kan ons volgen Tot voor Gods glorietroon;

Zij zal voor ons verwerven Een eeuwigdurend loon.

DE VREDE ZIJ MET ONS ALLEN.

(* bladz. 49.)

1.

Vreedzaam wandelt ster bij ster Door don blauwen hemel.

Twist en tweedracht zijn daar ver, Ver het krijgsgewemel.

2.

Vreedzaam vloeit het beetje hier Door de groene dalen,

En weerkaatst het sterrenvier, 't Breekt hun gouden stralen,

3.

De aard' roept met den hemel mee „Menschen leeft in vrede!

„Och, dat niemand rust en vreê Met den voet vertrede !quot;

167

4.

Vreedzaam willen wij dus zijn,

En als broeders leven,

Steeds met eendracht vrolijk zijn, Leed aan niem'and geven.

5.

Dan zal, aan deez' beek gelijk.

Stil ons leven loopen.

Totdat God in 't sterrenrijk Ons den hemel open'!

LAUDA SIOX.

(* bladz. 77.)

1.

Sion, loof uw' Zaligmaker,

Loof uw' leider, uw' bewaker In een lof- en vreugdelied.

Durf uit al uw kracht Hem loven; Hij gaat allen lof te boven. Hem naar waarde looft gij niet.

2.

Prijzensstof, hoe hoog verheven ! 't Levend Brood, de bron van leven

168

Wordt u heden voorgeleid.

't Is door Jesus zelf gegeven In den avond van zijn leven,

Aan de twaalf: — 't is zekerheid.

3

Uw gezang klink' gul en wijde Liefelijk uw lof, en blijde

Galm' de jubel van uw' geest.

Want wij vieren 't blij herdenken. En het liefdevolle schenken Dezes Maaltijds op dit feest.

4.

In des nieuwen Konings spijze Heeft de Paschen zijner Wijze

Mozes' feest ten eind' gebracht, 't Nieuwe doet het oud bezwijken. Waarheid doet de schaduw wijken, 't Licht verdrijft den duistren nacht.

5

Wat God in dit Maal verrichtte.

Dit te doen stelt Hij ten plichte,

Tot Zijner gedachtenis.

Ingewijd tot 't God'lijk eeren Wij dan Priesters consecreer en Brood en wijn in de Offermis.

169

6.

Door 't Geloof is 't, dat geleerd wordt Dat 't brood in 't Vleesch verkeerd wordt

En de wijn in Jesus Bloed.

Gaat dit geest en oog te boven, 't Is een' waarheid te gelooven, Waarheid, boven 't aardsche goed.

7.

Onder tweederlei gestalte Van don schijn, niet van gehalte.

Schuilen groote Kostbaarheên. 't Bloed is drank, het Vleesch is eten, Christus blijft toch onverreten In de twee aanschouwlijkheên.

8.

Door den nutter niet gehinderd.

Niet verdeeld en niet verminderd.

Schenkt Hij zich in ganschen stand. Nutt' Hem één of duizendtallen.

De één krijgt evenveel als allen.

Niets verteert 't genutte Pand.

9.

Xutten boozen, nutten braven, Hoe verschillend zijn de gaven:

Eeuwig heil of eeuw'ge dood!

170

't Heil den goeden, boozen 't oordeel, Hoe verscheiden is het voordeel Dat uit eender' nutting sproot!

10.

Als gij 't Sacrament ziet breken,

¹) Wil dan geenen twijfel kweeken, Maar geloof, dat 't minste teeken

Evenveel als 't gansche heeft, 't Wezen wordt niet 't minst gereten,

²) Slechts de schijn wordt hier gespleten

Waarvan staat nog houding weten Van Hem, die daaronder leeft.

11.

Zie het brood der englenkringen,

³) Is nu spijs der stervelingen,

't Ware brood der voedsterlingen. Geef den honden niets daarvan. Beelden mochten 't aanverkonden:

⁴) Isaac op het hout gebonden;

't Paaschlam door het volk verslonden, En der Vaadren spijs, het mann!

]) Dit 2c vers wordt gezongen op de nooten van liet eerste.

2) Wordt gezongen gelijk het 5de vers.

3) Wordt gezongen gelijk liet 1ste vers.

4) Wordt gezongen gelyk het 5de vers.

171

12.

Goede Herder, brood in dado, ⁵) Jesus, heb met ons genade.

Voed ons, red ons van den kwade, ⁰) Geef ons eeuwiglijk hierna de

Vreugd van 's hemels blijde woon. Gij vermoogt, weet alle dingen: ⁷) Voed ons, hier nog stervelingen.

Maak ons met Uw hemelingen ^s) Uwe gasten, volgelingen,

Medeërvend in Uw loon.

Amen. Alleluia.

HULDE AAN MARIA.

(* bladz. 80.)

Wonderschoon, prachtige. Wondergroot, machtige,

Lieflijk volzalige hemelsche Vrouw!

Wie 'k mij als teeder kind. Liefdevol toe verbind.

Ja, mij met ziel en met lichaam vertrouw!

5) Wordt gezongen gelijk liet 1ste vers.

6) Wordt gezongen gelijk het 3de vers.

7) Wordt gezongen gelijk het. 6do verf.

8) Wordt gezongen gelijk het 8ste vers.

172

Goed, bloed en leven Wil ik u geven;

Alles, ja al wat ik ben van af nu, Geef ik met vreugde Maria aan u.

Sterren omglanzen u.

Zonnen omkranzen u.

Troostende ster in de naclitlijke vaart! Voor de betreurende, 't Mensclidora besmeurende. Zondesmet heeft u Gods Almacht bewaard. Zalige Moeder,

Jesus onz' Broeder,

Heiland en Eedder van Adams geslacht, Hebt gij uit Sion op aarde gebracht.

3.

Hemelsche Koningin,

's Eeuwigen Voedsterin. Wonderbaar Moeder en Maagd tegelijk ! Sterkte der strijdenden Zalving der lijdenden,

Levende Bron in vertroostingen rijk! ü, o getrouwe,

Machtige Vrouwe,

Schouwen wij hopend en rouwmoedig aan. Moeder, och ! voer ons op zekere baan!

173

Gij zijt cn heil en troost,

Voor 't u steeds minnend kroost, Vorstin des Hemels en Moeder van God ! Spiegel der Zuiverheid,

Bijstand der Christenheid,

Ark des verbonds, en geleidster tot God! Werp op mij neder,

Moedor zoo teeder.

Moedor! ja werp toch uwe oogen op mij ! Leer mij in ootmoed zoo wand'len als gij.

5.

In lijden geoefende.

Kent gij bedroevende Eampen en pijnen cn innige smart.

Niemand verlaat gij ooit;

lünd'ren verstoot gij nooit; Niemand veracht ooit uw moederlijk hart. Troost ons in 't lijden,

Sterk ons in 't scheiden,

Bid ook voor ons uwen Godlijken Zoon, Als Hij ons roept voor zijn' eeuwigen troon.

174

LOFLIED AAN DE H. MOEDER ANNA.

(* bladz. 82.)

1.

Moeder Anna! luid en blij.

Moet ook n mijn loflied rijzen,

Moeder van Gods Moeder, gij,

'k Moet uw nieuwe glorie prijzen;

Straalt er op de dochter eer, ) ^ 't Scliittert op de moeder weer. )

2.

Ver reeds als de lichtstraal schiet Vloeit van duizend dank'bre tongen

't Nauwverkondigd zegelied;

^:t Wordt door de Eng'len meegezongen 't God'lijk stil geheimenis, ) ^

Dat in u voltrokken is. )

3.

Wonder zonder wederga!

Vlekloos hebt gij haar ontvangen

Door uws Heeren heilgena.

't Kind dat ge aan uw hart mocht prangen, Anna ! ja alleen uw kind ) ^

Is aldus door God bemind! ) quot;

175

4.

En ik zou niet luid en blij U in uwe dochter prijzen!

Moet niet aller eeuwen rij 't Loflied voor u op doen rijzen! Wie is als uw vlekloos kind ? ) 7 • Wie ooit als zij bemind ? ) ^ls'

5.

Van uw dochter zonder smet Straalt de weerglans op u neder:

Keert, 0 Anna ! uw gebed Tot haar Zoon ooit vruchtloos weder? Moeder van Gods Moeder gij, ) , • Bid dan, Anna! bid voor mij. ) quot;'^s'

De Kerstnacht door den H. Alphonsus gevierd.

(* bladz: 83)

1.

Alphonsus vol godsvrucht bij 't kribje geknield, In 't hart met verrukkende blijdschap bezield, Vergeet al zijn lijden en ouderdoms smarten, Bij het zien van het Kindje, den wellust zijns harten. Hij houdt Hem, aanschouwt Hem, in liefde opgetogen Omhelst hij zijn Jesus' met tranen in de oogen.

176

2.

Wat voorwerp, o Vader, heeft u zoo geroerd ? Wat geestdrift heeft zoo uwe liefde vervoerd? Vanwaar dat vergeten van 't smartelijkst lijden? Wat vreugde kan zoo nog Alphonsus verblijden ? O zeg mij,

O leg mij Toch open de reden,

Die zulk eene blijdschap aan Vaders hart deden.

3.

Wat vragen, mijn Broeder! Deez' heuglijke nacht. Heeft redding en vrede den menschen gebracht. Ja heden is het, dat Maria Hem baarde. De schepper, den Heer, den Verlosser der aarde. De Godheid,

Tot zotheid Door liefde verteederd!

Och! Jesus hoeft zich als een dienstknecht vernederd!

4.

Uit deernis voor 't menschdom verliet God de Zoon, Den schoot van zijn' Vader, den Hemelschen troon; En trad, om de harten der menschen te winnen. Vol vreugde den schoot van de Moedermaagd binnen. Daar lijdt nu,

En krijt nu,

Van koude versteven.

De Almachtige God, voor wien de engelen beven.

177

5.

Betrouw dan, mijn Broeder! kniel biddende neêr, Bij 't kribjen van uwen Verlosser en Heer. Het kind, door Maria in doekjes gewonden.

Heeft tegen den zondaar zijn' gramschap gebonden. Gij wenkt ons,

Mij schenkt ons,

O Jesus hoe teeder!

Voor zonden vergeving en heiligheid weder.

6.

O Dierbare Jesus! o Goddelijk Kind! Hoe weinig ach! wordt uwe liefde bemind! Maar ik wil u lieven, mijn hart aan U geven; Ik schenk u mij zeiven, u bied ik mijn leven: Aanvare,

o Ware Verlosser der menschen!

Mijn danken, — mijn smeeken, mijn oft'ren, —

mijn wenschen.

DE BEROUWHEBBENDE ZONDAAR.

(* bladz. 86.)

1.

Ik, ik ben die booze zondaar.

Die God uit mijn harte dreef,

12

178

En nu in het slijk gezonken,

Ver van mijn Verlosser leef.

Ach, mijn God! wil 't mij vergeven. Wat ik tegen u misdeed.

Schenk, o God! mij uw genade.

Want de zonden zijn mij leed.

2.

Ik, helaas ! ben zoo hoovaardig.

Dat gij zonder waarde zijt

In mijn zondig oog; hoezeer ook Ge u vertoont in need'righeid.

Ach, mijn God ! enz.

3.

Ach, hoe vaak drukte ik de doornen, In uw schoon aanbid'lijk hoofd!

En van welken schoonen hemel Heeft die misdaad mij beroofd!

Ach, mijn God! enz.

4.

Door 't verachten der genade Heb 'k u slagen toegebracht.

'k Heb verscheurd uw god'lijk lichaam. En uw goedheid zoo veracht!

Ach, mijn God! enz.

179

5.

'k Dorst dan zoo wreedaardig¹ wezen, Dax ik u aan 't kruishout klonk!

'k Heb vermoord in koelen bloede Hem, die mij het leven schonk!

Ach, mijn God! enz.

6. '

En toch groeide uw' liefde sterker, Hoe ik meer u heb veracht;

En het bloed, door u vergoten.

Heeft mij hoop weer aangebracht!

Ach, mijn God ! enz.

7.

'k Moest om mijne schuld te boeten Branden in de helsche vlam,

En was hopeloos verloren,

Zoo 'k ooit in dien vuurpoel kwam.

Ach, mijn God! enz.

. 8.

Wat zou mij dan 't klagen baten ? Wat het weenen, zoo mijn ziel

Eeuwig tot dien brand verwezen In het vuur der helle viel.

Ach, mijn God! enz.

180

9.

Uwe liefde, o mijn Verlosser ! Het vergieten van uw bloed,

Deed de wanhoop van mij wijken. Schiep in mij weer nieuwen moed.

Ach, mijn God! enz.

10.

'k Ben. beschaamd, gedrukt, verslagen, Om de zonden, die ik deed,

Daar ik, ver van u verwijderd. Ver van 't leven, 't leven sleet.

Ach, mijn God! enz.

11.

Wil me, o God, aan n nu boeien,

Eeik mij toe uw Vaderhand,

Bind mijn wil aan uw verlangen Door uw gouden liefdeband.

Ach, mijn God! enz.

12.

Geen rechtvaardig vonnis vraag ik, 'k Vraag alleen barmhartigheid;

'k Smeek, bij 't storten mijner tranen. Dat gij mij genadig zijt.

Ach, mijn God! enz.

181

ÏE DEUM.

(* bladz. 61.)

Te Deum laudamus; te Donünum confitemur. Te seternum Patrem omnis terra veneratur.

Tibi omnes Angeli, Tibi cooli et universse po-testates.

Tibi Cherubim et Seraphim incessabili voce proclamant:

Sanctus, Sanctus, Sanctus Dominus Deus sa-baoth.

Pleni sunt coeli et terra majestatis glorise tuse. Te gloriosus Apostolorum chorus. Te Prophetarum laudabilis numerus. Te Martyrum candidatus laudat exorcitus.

Te per orbem terrarum sancta confitctur Ecclesia. Patrem immensse majestatis.

Venerandum tuum verum et unicum Filium. Sanctum quoque Paraclitum spiritum.

Tu rex glorise, Christe.

Tu Patris 'sempiternus es Filius.

Tu ad liberandum suscepturus hominem non horuisti virginis nterum.

Tu devicto mortis aculeo aperuisti credentibus regna coelorum.

Tu ad dexteram Dei sedes in gloria Patris. Judos crederis esse venturus.

182

Het volgende vers ivordt knielende en langzaam gezongen.

Te ergo qusesumus, tuis famulis subveni, quos pretioso sanguine redemisti.

Aeterna fac cum sanctis tuis in glorio mumerari. Salvum fac populuni tuum, Domine, et beneclic hsereditati tuse.

Et rege eos et extolle illos usque in seternuni. Per singulos dies benedicimus te.

Et laudamus nomen tuum in sseculum et in sse-culum sseculi.

Dignare, Domine, die isto sine peccato nos cus-todire.

Miserere nostri, Domine, miserere nostri.

Fiat misericordia tua, Domine, super nos, quemad-modum speravimus in te.

In te, Domine, speravi: non confundar in seternuni. Amen.

v. Benedictus es, Domine Deus patrum nostrorum. e. Et laudabilis et gloriosus in ssecula. v. Benedicamus Patrem et Filium cum sancto Spiritu.

e. Laudamus et superexaltemus, eum in s;ecula. v. Benedictus es Domine Deus in firmamento coeli. e. Et laudabilis et gloriosus et superexaltatus in ssecula.

v. Benedic anima mea Dominum.

183

K. Et noli oblivisci omnes rotributiones ejus, v. Domine exaudi orationem meam. R- Et clamor meus ad te veniat.

v. Dominus vobiscum.

R. Et cum spiritu tuo.

1

GEBEDEN,

DIE DOOK PAUS LBO XIII AAN DE CHEISTELIJKE HUISGEZINNEN ZIJN AANBEVOLEN.

TOEWIJDING AAN DE H. FAMILIE.

O Jesus, onze beminnonswaardigsto Verlosser, die van den hemel werdt gezonden oni do wereld door uwe leer en uw voorbeeld te verlichten. Gij hebt den langsten tijd van uw sterfelijk leven in de nederige woning te Nazareth willen doorbrengen, aan Maria en Joseph onderdanig, om dit Huisgezin, dat het voorbeeld aller christelijke huisgezinnen zou wezen, te heiligen. Laat ook ons gezin, dat zich heden geheel aan U toewijdt, genade en gunst bij U vinden. Bescherm en bewaar het; bevestig het in uwe heilige vrees, en in den vrede en de eendracht der christelijke liefde, opdat hot aan het goddelijk voorbeeld uwer H. Familie gelijkvormig worde, en al zijn ledematen te zamen ten eeuwigen leven mogen geraken.

O Maria, liefderijkste Moeder van Jesus Christus en ook onze Moeder, bewerkt toch door uwe minzaamheid en goedheid, dat Jesus deze onze toewijding genadig aanneme en ons zijne weldaden en zegeningen schenke.

H. Joseph, Beschermer van Jesus en Maria, kom ons in alle nooden van ziel en lichaam te hulp, opdat wij met U en met de zalige Maagd Maria den goddelijken Verlosser Jesus Christus eeuwig mogen loven en danken.

2

DAGELIJKSCH GEBED VOOR EENE AFBEELDING DER H. FAMILIE.

O liefderijkste Jesus, die liet Gezin, dat Gij liier op aarde hebt uitverkoren, door uwe onuitsprekelijke deugden en door de voorbeelden van uw verborgen leven geheiligd hebt, zie gunstig neder op ons huisgezin, dat aan uwe voeten neergeknield, uwe genade afsmeekt. Gedenk, dat het uw gezin is, wijl het zich op bijzondere wijze aan U heeft toegewijd en opgeofferd. Wil het genadiglijk beschermen, van gevaren verlossen, in alle nooden helpen en de genade vcrleenen van in de navolging uwer H. Familie steeds te volharden, opdat het U op aarde trouw moge dienen en beminnen en eens in den hemel eeuwig lofzingen.

O Maria, teederste Moeder, in de vaste overtuiging, dat uwe gebeden bij uwen goddelijken Zoon verhooring vinden, smeeken wij uwe bescherming af.

En gij, roemrijke Patriarch, H. Joseph, kom ook Gij ons te hulp door uwe machtige voorspraak en leg onze beden door de handen van Maria aan Jesus' voeten neer.

(Eenmaal daags 300 dagen aflaat).

SCHIETGEBED.

Jesus, Maria, Joseph, verlicht ons, staat ons bij,

redt OnS. (Eenmaal daags 100 dagen aflaat.)

3

LOFLIED OP DEN ROZENKRANS.

1.

U Rozenkrans, bemin ik

Reeds van mijn vroegste jeugd, Ik zal U nooit verlaten, In droefheid of in vreugd; Tot het oogenblik Van mijn laatste snik. Bij dag, bij nacht blijft Gij, O Rozenkrans mij bij.

2

O Rozenkrans, ik eer ü.

Verheven hemelsch pand. Dat we aan Maria danken. Aan hare Moederhand;

Moeder van den Heer,

U zij dank en eer.

Voor 't groote liefdeblijk. Aan hemelgunsten rijk.

3

O Rozenkrans, hoe lieflijk,

Hoe wonderschoon zijt gij, Hoe geurig zijn Uw Rozen,

AVat deugden melden zij;

O, hoe wonderzoet Klink uw wees gegroet; Hoe dikwijls ook gehoord Steeds klinkt het zoet dat woord.

4

4

O Krans met Uw gelioimen Der liefde van mijn God,

U wil ik vaak beschouwen, Verzonken in genot;

Leer mij Onzen Heer Minnen meer en meer, En prent diep in mijn hart, Uw glorie, vreugde en smart.

5

Eens als ik lig te sterven.

Zal ik met klamme hand,

U met Uw kruisje omvatten, O heerlijk Hemelpand;

Ook zult gij mijn lijk. Dierbaar liefdeblijk,

Dat mij mijn Moeder gaf. Nog volgen in het graf.

6

Maria ééne bede.

O weiger mij die niet; Gij gaaft me een krans op aarde. Die nimmer mij verliet;

Schenk mij nog een krans. Schitterend vol glans:

Schenk mij dat liefdeblijk Eens in het Hemelrijk.

LIED

ter eere van het H. H. Sacrament,

BIJ DE OMDRACHT.

TE

SOE^TERBERO,

OP H. SACRAMENTSDAG

na den middag: ten lialf Tier uur.

Wijze: Vader Pms.

Laten wij ons nederbuigen

Voor dit hoog geheimenis;

Laat en mond en hart getuigen,

Dat Gods eigen Zoon hier is.

Wat Hij sprak, het kan niet falen,

't Is mijn lichaam, 't is mijn bloed, En zijn kerk, hoe kan zij dwalen:

Daar Gods eigen Geest haar hoedt;

Hij dan rust hier voor onze oogen,

In dit Heilig Sacrament,

Die in liefde en alvermogen,

Maten noch beperking kent.

Hij, -wien de Engelen aanbidden

Op zijn hoogen Hemeltroon,

Hij kwam neder in ons midden,

's Vaders ongeschapen Zoon.

fi

Dio een Maagd heeft uitverkoren

En voor alle smet bewaard; Die, als kind uit haar geboren,

Met ons wonen kwam op aard'. Met ons werken met ons weenen, 't Leven geven door zijn dood; Die door graf en voorborg henen, 's Hemels glorie ons ontsloot.

Hij wiens offer wij belijden, ïn 't omsluierd Sacrament,

Hij is hier, als in 't verblijden Van des Hemels glorietent ; Hij moet hier als daar geprezen.

Hij door wien, wat ademt, leeft! Die verwinnend eens verrezen.

Hier de onsterfelijkheid ons geeft.

Hij is hier die opgevaren

Aan des Vaders zij' regeert Die zich ons zal openbaren,

Als Hij op de wolken keert, Die, ten troost in 't sterflijk loven.

Zelf zich hier ten onderpand Van de glorie wilde geven.

Die ons wacht in 't Vaderland.

Hij ja is, de Heer der Heeren, Die hier alles tot zich trekt: Die door liefde wil regeeren; En door liefde liefde wekt.

7

Dat dan 't ongeloof eens zwijge

Bij dit goddelijk liefdeblijk;

Dat de liefde-bede stijge:

Laat toekome Heer! uw Eijk.

Glorie dan zij Hem gegeven,

Eindelooze lof en dank!

Die op d'avond van zijn leven

Ons zich gaf tot spijs en drank, Goede Jezus! zie wij knielen Diep bewogen voor U neer.

Wees de Koning onzer zielen,

Liefde toch vraagt liefde weer!

Al ons leven, lijden, strijden

Zij ten dank U toegebracht;

Alle zegen en verblijden.

Wat door U op aarde ons wacht. Wil dan Jezus! wil ons geven.

Dat geen zonde ons van ü scheid', En wij U na het sterflijk leven Zien in uwe Heerlijkheid.

Amen.

P. VAX DER PLOEG, Pr. en Prof.