1907 6789

Uf jlt;/

De Seculieri¹ Derde On

VAN DEN

H. FEANCISCUS VAN ASSISlI,

volgens de nieuwste bepalingen

VAN

TILBURG,

Snelpersdruk van X. Lcijtkn. 1 8 0 6.

Centraal Bureau DerdeOrd©

REESquot; - BRUMMEN

EIGENDOM.

-dan den .Lezer,

Ten einde tie heilige en zorgvuldige bedcelingen van X- II. Paus Leo XIII te bevorderen, wien het hoogst aan het hart gelegen is, dat de vereeniging der Derde Orde van den II. Franciseus van AssisiS bloeie en overal onder de katholieke bevolking verbreid worde, heeft men goedgevonden in eetw beknopte uitgaaf samengevat , in het licht te geven den Encyclieken Brief van den 17 September 1882, die een schoon overzicht geeft van de geschiedenis der Derde Orde, alsmede de nieuwste Apostolische Constitutie, die in eenige punten den Regel verzacht en de aflaten en voorrechten daarvan bepaalt. Bij de authen-thicke vertaling der beide stukken, is gevoegd een Ceremoniale der Derde Orde, goedgekeurd door de II. Congre/jntie der Uiten in het nieuwste Decreet van den \8 Juni J.SsB.

O. L. Vrouw Geboorte 1883.

VOORREDE

VOOR IJEX

TWEEDEN DRUK.

De bijval, welken dit Handboekje mocht genieten is zoo buitengewoon geweest, dat binnen twee jaren de zware oplagen verkocht is en wij tot een nieuwen druk moesten besluiten.

Deze nieuwe druk heeft een merkelijke vermeerdering ondergaan. Het Handboekje , dat wij thans den leden der gevierde Derde Orde aanbieden , bevat eene

VOORKEDE.

„Inleiding''¹ , (lie een korte levensschets (jceft van den H. Franciscüs , voorts „eenige verklaringen betreffende de oprichting en besturing der Derde Ordequot; , „verklaringen aangaande de gunsten en aflaten aan de Derde Orde verleend^. Eindelijk zijn er aan toegevoegd „Gebeden onder de H. Misquot; enz.

Wij meenen met deze opsoinining te kunnen volstaan om de wa'irde van dezen nieuwen vermeerderden druk te doen uitkomen en ivensolien dat onder Gods zegen dit Handboekje meer en meer verspreid worde O. H. Hemelvaart 1885.

- 3gt; lt;c -

VOORR EDE

voor dex

ZEVENDEN DRUK.

Dat wij thans reeds een zevende oplage ter perse moeten leggen is wel het beste bewijs voor de bruikbaarheid en het doelmatige van dit Handboekje „de. Seculiere Derde Orde van den 11. Franciscüs van Assisiëquot;. Daardoor worden de inzichten van X. JI. Pans Leo XIII meer en meer bevorderd , die wenscht dat de vereeniging der Derde Orde van den II. Franciscüs van Assisië bloeie en onder de katholieke bevolking verbreid worde.

Moge onder Gods zegen de uitgave van dit Handboekje daartoe bijdragen.

Paschen 18H6.

i N L E [DENG.

FRANCISCUS EN OE DERDE ORDE.

^'^HANcisci's werd den ^6 September lt;yiK^ ' ^te Assisië, eene kleine stad van ®Mi Umbrië in Ita'ië, uit aanzienlijke ouders geboren. Van zijne geboorte, die door eene bijzondere beschikking van Gods voorzienigheid op stroo in eeneu stal plaats had , tot zijnen dood , had zijn leven eene wondervolle overeenkomst met dat van onzen goddelijken Zaligmaker en Verlosser. Terwijl zijn vader , Petrus Bernardone, een voornaam en rijk koopman in laken, hem voor den handel opleidde, riep God hem , toen hij den ouderdom van 34 jaren bereikt had, geheel tot zijnen dienst, om aan do zaligheid zijns naasten , in de meest volkomen verzaking aan al het aardsehe te arbeiden.

De H. FiiA.Nciscis gehoorzaamde aan de stem van God en der genade. Geheel doordrongen van

(i Inleiding.

den geest van Jezus Christus, doorliep hij bijna alle landen van Europa en drong hij door tot in het Oosten om Jezus en Jezus gekruisigd te verkondigen en de zedeloosheid te bestrijden. Zoo groot ook waren de wonderen , die God door hem uitwerkte, dat, volgens den H. Bonaventura, „men Fkanciscus naliep om hem te zien en te j hooren, als ware hij de Zaligmaker zelf geweestquot;. (*) '

Intusscheu stichtte do H. Franciscus drie Orden in de H. Kerk: De Eerste Orde of de Orde der Minderbroeders in 1208; de Tweede Orde of de Orde der Arvic Zusters onder de H.

Clara (van daar Clarissen genoemd) in 1213; de Derde Orde of de Orde ran Boetvaardigheid in 1221.

Deze Derde Orde kwam tot stand bij gelegenheid , dat Fkanciscus te Poggibonzi predikte en bij zijn vriend , den godvreezenden Luehesius van Assisië verbleef. Luehesius en zijne deugdzame echtgenoote, Bonna-Donna, vroegen hem dringend, hun een bepaalden volmaakten levensregel voor te schrijven , waaraan de Heilige met vreugde '■* voldeed. Deze Regel nu bestond in eenige voorschriften van versterving , eenvoudige kleeding, eenige dagelijksche gebeden enz. en werd weldra

(•) lit'vea van den H. Fr.ANciscus.

i nleiding.

door andere godvruchtige personen gevolgd, ja, koningen en keizers , bisschoppen , kardinalen en Pausen beschouwden het als eene eer , leden van de Derde Orde te zijn. - De Derde Orde is dan ook onderscheiden van en verheven boven elke andere Vereeniging of Broederschap; zij is eene eigenlijke Orde ; want ,\Vij besluiten en verklarenquot;, zegt Paus Benedictus XIII in zijne bulle Patermi Sedis van 10 December 1725, „dat de Derde Orde wezenljjk en eigenlijk eene Orde is, die de daarvan deelmakende leden van wereldlijke personen , ofschoon over de geheele aarde verspreid, in hare eenheid besluit; zjj toch heeft haren eigen, van den H. Stoel goedgekeurden Kegel, haar proefjaar, hare beloften en eene kleeding volgens bepaalden vorm en stofquot;.

Ook de verzachtingen, door Z. H. Paus Leo XIII aan den Regel toegebracht, veranderen zijnen aard niet gelijk de Paus zelf beveelt; Z. H., die er zich op beroemt lid van de Derde Orde te zijn, heeft met die verzachtingen aan te brengen, geen ander doel gehad , zooals Hij zelf verklaart, dan deze Derde Orde voor alle brave katholieken toegankelijk te maken.

Na zooveel werken van den H. Franciscds tot eer van God , tot luister der Kerk , tot zaligheid

8 Inleiding.

der zielen, wilde God hem reeds in deze wereld beloonen. Twee jaren vóór zijn dood , als hij op den berg Alvernia in verrukking bad , verscheen hem Jezus zelf onder de gedaante van een Sera-phjjn en schonk hem de heilige vijf Wonden in handen, voeten en zijde. (¹)

Fbaxciscus stierf den Wen October 1336 in het 45ste jaar zijns levens. Op Zondag, 16 Juli 1328, dus nog geen twee jaren na zijn dood , werd de Seratijnsche Vader reeds op de lijst der Heiligen geplaatst. Paus Gregorius IX kwam zelf naar Assisiö, opdat die Heiligverklaring luistervol zou geschieden in de plaats zelve, waar Fraxciscus geboren was en thans begraven lag.

¹

Naar de»! verschijning werden later de Orden van l^franciscus ook Semfijmsche Orde en FraNCiscus de Serafijnsche Vader genoemd.

EENIGE VERKLARINGEN

betreffende de oprichting en besturing der Derde Orde van den H. Franciscus.

e Eerste Orde van Franciscus, de Orde der Minderbroeders (¹) is thans in drie groote takken verdeeld ; de tak der Minderbroe-ders-Conventueelen, die der Minderboeders-Obser-vanten en de tak der Minderbroeders-Capueijnen.

De Minderbroeders - CoiivciitiH'elcn genieten eenige verzachtingen, door verscheidene Pausen hun verleend in het onderhouden van den Regel van Frakciscus.

De Minderbroeders-Observanten verlangden den Kegel zonder voornoemde verzachtingen te onderhouden , verkregen daarom oorlof van den Paus, zich van de Minderbroeders-Conventueelen te scheiden en onder een eigen Algemeenen lt; gt;verste te leven, ten jare 1517. Onder dezen Algemeenen Overste staan ook die hervormingen , welke later wegens het minder streng onderhouden des Regels bij de Minderbroeders-Observanten zijn ontstaan : zooals de Minderbroeders-Kecolletten, hier te lande ook wel Franciscanen genaamd, de Minderbroeders-Alcanterijnen en anderen uitgezonderd :

De Minderbroeders - C'apiicijneii , die zonder

¹

Fraxciscus wilde, (laf zijne kinderen dezer Eerste Orde zich Minderbroeders zonden noemen ; de benaming van Franciscanen . Herafynsche Orde zijn van lateren tijd en op de drie Orden van den H. FnANClsrus van gelijke toepassing.

Verklaringen Derde Orde.

voornoemde verzachtingen en tevens met liet doel ( den Regel van Fraxciscus in deszelfs volle ge- ' ]

strengheid en naar den geest van dien H. Stich- i

ter te onderhouden, zich van de Minderbroeders- ]

Observanten scheidden en onder een eigen Alge- ( meenen Overste, hun ten Jare 1619 door den . (

Paus toegestaan , vereenigd zijn. (

De leden dezer drie groote takken zijn allen ( wettige kinderen en volgelingen van Franciscüs. '

Ook heeft iedere vertakking haar eigen Algemeenen 5 Overste of Generaal ; zoodat er dus heden in

Franciscüs eerste Orde drie Algemeene Oversten j

zijn ; nl. : de Generaal der Minderbroeders-Conven- (

tueelen, die der Minderbroeders-Observanten en ] de Generaal der Minderbroeders-Capucijnen. Elk

dier Algemeene Oversten bestuurt zijn tak of Orde .

onafhankelijk van den anderen, met gelijk gezag en (

met gelijke rechten. Zoo verklaarden verscheidene ]

Pausen en ten laatste Pius IX z.g. 30 Juni 1863. ,

In de Derde Orde onderscheidt men de Reguliere ]

Derde Orde en de Wereldlijke Derde Orde. ₍

Tot de Reguliere Derde Orde behooren die kloos- ₍

terlingen , die denzelfden regel volgen gelijk hij _s door Z. H. Leo X den 30sten Januari 1531 voor hen werd goedgekeurd. •» ,

De Oversten der drie takken van de Eerste Orde,

alsook die der Reguliere Derde Orde, hebben, vol- _: gens verklaring van Z. H. Leo XIII, de macht en het gezag nieuwe leden in de Wereldlijke Derde Orde op te nemen , Congregatiën op te richten en

■

Verklakixgex Derde Orde.

te besturen, alsmede hunnen onderdanen of anderen ¹ priesters de macht daartoe te verleenen. En deze macht hobbeu de Algemeene Oversten over de ge-heele wereld, de Provincialen voor hnnne provinciën , de Gardianen voor hunne districten, zoodat derhalve de Provinciaal der Paters Conventueelen. der Kecolletten en der Capueijnen in Nederland , i ook geheel Xederland door die macht bezitten.

De Wereldlijke Derde Orde, ofschoon één op zich zelve, is in twee klassen verdeeld, namelijk :

1. Leden, die volgens het ceremoniale opgenomen zijn, tot eene congregatie behooren en onder toezicht en leiding van een geestelijken Directeur maandelijks in vergadering bijeenkomen.

Deze maandelijksche vergadering kan bij gebrek aan eene bijzondere kerk of kapel, tot de Derde Orde belioorende , in eene parochie- of kloosterkerk gehouden worden. Zij , die dezelve bijwonen en de voorgeschreven oefeningenen gebeden doen, kunnen de daaraan verbonden aflaten verdienen, ook al zouden wegens omstandigheden niet alle door het ceremoniale voorgeschreven vormen van stemming, verkiezing , enz. worden nagekomen.

2. lieden, die niet tot eene congregatie behoo-' ren, maar den Pegel afzonderlijk onderhouden. (¹)

Zijne Heiligheid verlangt nochtans, dat men zich bij eene congregatie aansluite, zoo dit gevoegelijk kan.

¹

('tr. S. C. Indulg;. 14 Jul. 1891.

Verki-arixoex dek

Wijl ook de Wereldlijke Derde Orde, ofschoon over de geheele wereld verspreid, rm is , kunnen zij , die ingekleed zijn bij de Minderbroeders-Con-ventueelen, hun professie doen bij de Minderbroe-derbroeders-Ciipucijnen of Recolletten en omgekeerd.

V K K k L A K I \ G U K aangaande dc gunsten lt;11 aflaten aan dc Derde Orde verleend.

Il5(en aflaat is eene door de H. Kerk buiten het ^^aci'^ainen*^: ^⁶¹quot; Biecht verleende kwijt-Vft schelding van die tijdelijke straften, welke men, na de vergeving onzer zonden, op deze wereld of in het vagevuur zou moeten afboeten.

De aflaat vergeeft alzoo niet de zonde , dat is, de zondenschuld, ook niet de eeuwige straf, maar alleen de tijdelijke straf der reeds vergevene zonden.

De H. Kerk verleent deze volle of gedeeltelijke kwijtschelding (volle of gedeeltelijke aflaten) ingevolge hare macht van te binden en te ontbinden : „Ik zal uquot;, zoo zeide Christus aan den H. Petrus , „de sleutels van het Rijk des Hemels „geven en alles wat gij op aarde zult ontbinden, „zal ook in den Hemel ontbonden zijnquot;. (*)

Om een vollen aflaat te verdienen, zijn de volgende vier voorwaarden vereischt:

(*) Matth. XVI; 19.

(! rXSTE.V EN AFLATEN.

1. De meening ora den aHaat te verdienen. Het is Yoldoende en zeer aan te raden eiken morgen de meening te vernieuwen ora alle atiaten te verdienen, aan welke men dien dag deelachtig kan worden.

3. In staat van genade zijn, wanneer men het laatste der voorgeschreven werken volbrengt, ten minste indien men den aflaat voor zichzelven wil verdienen.

3. Werkelijk die goede werken volbrengen, welke tot het verdienen van den aflaat zijn voorgeschreven ; de goede wil alleen is niet voldoende.

Tot de voorgeschreven werken om een vollen aflaat te verdienen, behooren gewoonlijk : eene rouwmoedige Biecht, eene H. Communie, een godvruchtig kerkbezoek en eenige gebeden (bv. vijf maal hot Onze Vader en Wees gegroet en vijf maal het Glorie zij den Vader) doen tot intentie van Zijne Heiligheid. Er zijn echter geen bepaalde gebeden voorgeschreven.

De Biecht kan geschieden daags vóór of op den eigenlijken dag (¹), waarop de aflaat verleend is. — Zij, die de gewoonte hebben wekelijks te biechten, kunnen met deze wekelijksche biecht alle in de week voorkomende aflaten verdienen, als zij de overige voorwaarden vervullen.

De H. Communie kan eveneens daags te voren

¹

^ H. Lik i XII i heeft .14 Juli 1894 goedgunstig toegestaan , dat, om den aflaat van Portiuncula te verdienen , de vereisehte Biecht reeds den -iO Juli en de Communie den 31 Juli kan geschiedeu.

14 Veuklabinoes dek «unstex ex aflaten.

of op den ilag zeWeu geschieden. Dezelfde Communie is genoeg om op een en denzelfden dag twee of meer verschillende volle aflaten, welke te zamen komen, bv. één voor zich zelven en de andere voor de overledenen te verdienen; de voorgeschreven gebeden echter moeten voor elk dier aflaten iu het bijzonder verricht worden.

4. Men moet do noodige gesteltenissen der ziel hebben ; om namelijk een vollen aflaat in al zijne uitgestrektheid voor zich zelven te verdienen , moet men niet slechts vrij zijn van doodzonden , maar ook van dagelijksche zonden. Het is derhalve raadzaam zich te dier gelegenheid vooraf op te wekken tot een waar berouw over alle zijne zonden.

De leden der Derde Orde , al zijn zij nog novicen , kunnen alle aflaten der Derde Orde verdienen en ze ook allen aan de zielen des vagevuurs toevoegen.

De Pauselijke zegen en de Generale Absolutie kunnen aan de leden der Derde Orde gegeven worden door :

1. De Oversten der Eerste Orde en der Reguliere Derde Orde , alsook door de priesters , wien zij deze macht hebben geschonken.

2. De Directeurs eener congregatie.

3. Den Eerw. Pater Visitator.

X.B. Ieder biechtvader kan in den biechtstoel op de vastgestelde dagen deze Generale Absolutie (niet den Pauselijken zegen) geven. S.C. Indulg. 10 Juni 1886.

15

E TV Y O E I E K

VAN

H. PAI S l.i:4» XIII

OVER DEN

H. FIIANC ISCrS VAN ASSISIË

EX DE

VERBREIDING DER DERDE ORDE.

Aan alle EcM-ltiedwaardi^e Broeders, Patriarchen, Primaten, Aartsbisschoppen en Itisschoppen der Katholieke wereld, in gunst en gemeen-schap met den Apostolischen Stoei.

I.KO XIII, PAUS.

Eerwaardige Broeders, heil en apostolischen zegen !

^pW een gelukkig voorrecht mag het Chris-djtnjJ' tenvolk in een kort tijdsverloop de ge-V ♦? dachtenis vieren van twee mannen , die reeds in den Hemel de eeuwige belooning der heiligheid genietend, op aarde een roemvolle schaar van leerlingen hebben nagelaten en zoo voortdurend de vrucht hunner deugden vernieuwen. Na het eeuwfeest ter eere van den H. Benedictus, den vader en wetgever der monniken in het Westen, doet zich de gelegenheid voor, op dergelijke wijze den zeven-

Encvoliek van

honderdsten gedenkdag te vieren der geboorte van den H. Franciscus van Assisië. JS^riet zonder reden mogen wij in dien samenloop een werk zien der goddelijke Voorzienigheid. AVant door ons den geboortedag dier beide groote mannen te doen vieren, schijnt God de mensehen te willen vermanen, dat zij zich dezer verdiensten herinneren, en tevens inzien hoe weinig het betaamde, dat de geestelijke Orden, door hen gesticht, op zoo onwaardige wijze vervolgd werden , vooral in die Staten , welke zij door hun arbeid, hun geest en hun ijver tot beschaving en roem brachten. Wij vertrouwen, dat deze feestvieringen aan het christelijke volk, dat de kloosterlingen immer en terecht als zjjne vrienden beschouwde, rijke vruchten zullen aanbrengen. Zooals het volk met een liefdevol en dankbaar hart den H. Benedictus vereerd heeft, zoo zal het voorzeker ook nu de gedachtenis ^ an den H. Franciscus met opgewektheid en feestvreugde vieren. En die edele wedstrijd in vereering zal zich niet alleen bepalen tot het land, waar de Heilige het eerste levenslicht aanschouwde, niet tot de naburige landen, die hij door zijn verblijf verheerlijkte, zich beperken, maar zich uitstrekken tot alle deelen der aarde , waar de naam van Franciscus is doorgedrongen of die den bloei aanschouwen zijner werken.

Zulken ijver voor een zoo heilige zaak kan niemand voorzeker meer goedkeuren dan Wij , die van onze jeugd af aan gewoon waren den

Z. H. Leo XIIi.

H. Frauclscus ran Assisië te bewonderen en te vereeren. Wij gaan er groot op, tot de Orde van den H. Franciscus te behooren, en meer dan eens hebben Wij nit godsvrucht het heilige Alver-nische gebergte met opgewekte blijdschap beklommen. Daar vertoonde zich voor Ons, waarheen Wij ook Ouze schreden richtten , het beeld van dezen zoo uitstekenden man en stemde de eenzaamheid Onzen geest tot stille overdenking.

Evenwel hoe lofwaardig die ijver ook zij , voldoende is hij niet. Want wij moeten wel in het oog houden , dat die vereering den H. Franciscus het aangenaamste wezen zal, welke voor degenen, die ze hem bewijzen , voordeelig is. En zoo zal de eer hem bewezen het vruchtbaarst zijn, wanneer do menschen zijn deugden bewonderen en tevens door zijn navolging beter pogen te worden. Doen zij dit met ijver , dan zal door Gods hulp daarin een zeer goed en afdoend geneesmiddel tegen de kwalen van dezen tijd worden gevonden. Daarom richten Wij dit schrijven tot u, Eerwaardige Broeders, niet enkel om openlijk getuigenis te geven van Onze godsvrucht jegens den H. Franciscus, maar ook om u aan te sporen, dat gij in vereeni-ging met Ons ten heil der menschheid zoudt arbeiden , om voor uw volk het bedoelde geneesmiddel te bereiden.

De Verlosser van het menschdom, Jezus Christus, is de onvergankelijke en voortdurende Bron aller genaden, die ons uit Gods onbegrensde goedheid

Excycmek van

toestroomeii, zoodat Hij, die eenmaal de Redder der wereld was, in alle tijden haar Redder blijft. „Want er is ouder den hemel geen anderen naam den mensch gegeven, in welken wij moeten zalig worden'quot;. (*) Wanneer derhalve het menschdom , ten gevolge van de zwakheid zijner natuur of door eigen schuld somtijds op een dwaalspoor geraakt, een bijzondere hulp behoeft om weder in het rechte spoor te komen , dan moet het zich tot Jezus Christus wenden en in Hem zijn beste en zekerste toevlucht zien. Want zijne Goddelijke kracht is zoo groot en vermag zooveel, dat zij alle gevaren kan doen wijken en alle rampen genezen. En zeker zal die genezing dan komen , wanneer het menschdom tot betrachting der christelijke wijsheid en tot een leven volgens do leer des Evangelies terugkeert. Wanneer de genoemde rampen dreigen en de door God bestemde tijd van vertroosting is aangebroken, dan wekt Hij een man op, niet gelijk vele anderen, maar een groot en buitengewoon man, aan wien Hij het herstel van het algemeen welzijn als taak opdraagt. /00 gebeurde het tegen het einde der twaalfde eeuw en iets later. De man voor dit groote werk was Franciscus.

Genoegzaam bekend is die eeuw met haar deugden en gebreken. Diep was het katholiek geloof de gemoederen ingedrongen. Een heerlijk schouwspel was het, zoovelen , door godsvrucht bezield , naar Palestina te zien snellen , om daar te zege-

(*) Act. IV: 1-2.

/. H. I.EO XliJ.

pralen ot' te sterven. Maar reeds waren de zeden door losbandigheid zeer bedoryen; een vernieuwing van den christelijken geest was noodig geworden.

Doch het wezen van de christelijke deugd is de verheven geneigdheid van den geest die in staat is om moeilijkheden en lijden te verdragen: haar zinnebeeld is het Kruis, omdat wie Christus wil navolgen , het kruis op zijn schouders nemen moet. .Met die richting van den geest is hot geringschatten verbonden vim aardsche dingen eu de zelfoverwinning, het gewillig en geduldig verdragon van wederwaardigheden. Mindelijk: do liefde tot God en tot do uaaston is de meesteres en koningin van allo deugden. Haar kracht is zoo groot, dat allo inoeiljjkhedeu , die de plicht oplegt, verdwijnen, en ook do zwaarste lasten niet ailoen draaglijk, maar zelfs licht voorkomen.

Er heerschte eon groot gebrek aan deze deugden in do eeuw; want een aanzienlijk getal lieden waren toen geheel verslaafd aan de tijdelijke zaken, of joegen met dollen drift eer en rjjkdommen na, of brachten her leven door in weelde on vermaken. Benigen hadden grooton rijkdom in handen en wendden die macht aan als werktuig van verdrukking tegenover de ellendige en verachte menigte; en zelfs zjj , die om hun levensstaat de overigen ten voorbeeld moesten zijn, waren van desmetten dezer algemeene ondeugden niet vrij gebleven. De vrij algomeeno verflauwing der christelijke liefde had de veelvuldige en dagelijksche rampen

Encycliek yak

van de ijverzucht, de afguast en den haat tot J

gevolg gehad; de gemoederen waren zóó verdeeld ger

en vijandig, dat om de minste reden naburige ; der

steden elkander beoorloogden en de burgers tegen gei

elkander do wapenen opvatten. nee

't Was in deze eeuw, dat Franeiscus verscheen. vai

Met een bewonderenswaardige standvastigheid en ge(

een daaraan beantwoordenden eenvoud van zeden, zij:

beijverde hij zich door woord en daad het vei- mi

heven beeld der christelijke volmaaktheid onder dr

de oogeu der verouderde wereld te plaatsen. In vu

derdaad , evenals de gelukzalige vader Dominicus de

Guzman in die dagen de onschendbaarheid der va

goddelijke leer verdedigde en gewapend met den di

fakkel der christelijke wijsheid, de verdorven in

dwalingen der ketterjjen verdreef, evenzoo ver- 01

kreeg Franciscus, door God tot groote daden w

geleid . de genade om de christenen , die langen gi

tijd en ver waren afgedwaald , tot de deugd ei

eu de navolging van Christus terug te brengen. k Voorzeker was het niet door toeval, dat deze

evangelische raadgevingen den jongeling ter oore y

kwamen; Wilt noch goud hezitten noch zilver, d

noch geld in mre gordeh, noch reistasch op den t

weg, noch twee kleederen , noch schoeisel, noch ^gt; \

stoic. (1) Kn verder : Indien gij volmaakt wilt y

zijn , ga hem , verkoop wat gij hebt, en geef het f

den armen . . . en kom , volg mij. (2) 1

(1) Matth. X : '.»—10. (2) Matth. XIX: 21.

■

Z. H. Leo XI11. 31

t tot Dezen raad uitleggende als rechrstreoks tot hem eeld gericht, doet hij terstond afstand van alles, veran-''igo 1 dert van kleeding, aanvaardt de armoede als echt-^!S^en genoote en gezellin vcor zijn verder leven, en neemt het besluit, dat deze groote voorschriften ^eel1- van deugd, welke hij met edelen en verheven l en geest had omhelsd, de grondregels zullen zijn van l⁰¹¹) zjjne Orde. Van dien tijd af ziet men hem , te ^fer' midden der zoo groote verwijfdheid en der over-ider dreven weekelij kheid , die hem omringt, in een I^JI ruw boetekleed; hij vraagt zijn voedsel van deur tot ^cus deur, en verdraagt de beleedigendste spotternijen der van een dwaas gepeupel niet alleen, maar hij zoekt l''¹¹ die met bewonderenswaardige gretigheid. Mij had ^rei1 immers de dwaasheid van het Kruis van Christus omhelsd , en hij beschouwde haar als de volstrekte '^el1 wijsheid; en toeu hij verder was doorgedron-'^eii gen in het begrip dezer verheven mysteriën , zag en besefte hij , dat hij in niets beters zijn roem ³ⁿ- kou stellen.

^!Ze Met de liefde voor liet Kruis drong in het hart

^,1'^e van Franciscus eene brandende christelijke liefde, ^r» die liem aandreef, den christennaam met ijver ^en j te verbreiden, zelfs met blootstelling van zjjn ^equot; leven aan de grootste gevaren. Hij omvatte alle menschen in deze liefde, doch vooral had hij de armen en geringen lief, zoodat hij het meeste behagen scheen te vinden in hen , die gewoonlijk door anderen werden vermeden of hoogmoediglijk , veracht. Zoo doende bewees hij groote diensten aan

Excvclikk va.n'

de broederlijke Helde , door welker opwekking en volmaking Christus, de Heer, van het geheele menschdom nis één huisgezin heeft gemaakt, gesteld onder het gezag van God , aller gemeen-scli ap pel ij ken V ad e r.

Door zoovele deugden, en vooral door een zeldzame gestrengheid van leven, legde deze zoo heilige man er zich op toe , in zieh zeiven, zooveel hij vermocht, liet beeld van Jezus Christus terug te geven. Een kenteeken der goddelijke Voorzienigheid schijnt men ook hierin te moeten zien, dat hef hem gegeven was, zelfs in het uitwendige op den Verlosser te gelijken. Evenals Jezus Christus namelijk , werd Franciscus geboren in een stal, en had als pasgeborene, geljjk Jezus, tot bod de aarde, bedekt met een handvol stroo. Naar men zegt. werden ook op dat oogenblik hemelsche koren van engelen en gezangen in de lucht gehoord, welke de gelijkenis nog treffender maakten.

Gelijk het Christus met de Apostelen deed, zoo koos hij zich eenige uitgelezen mannen, aan wie hij gelastte als boden van den christelijken vrede en het eeuwige heil de verschillende landen te doorkruisen. Van alles verstoken, uitgejouwd, door de zijnen verloochend, had hij ook dit nog met Jezus Christus gemeen, dat hij zelfs niet den geringsten eigendom wilde hebben, om er zijn hoofd op neer te leggen. Hierbij komt nog deze hoogste trek van gelijkenis, dat hij op den berg Alvernia, als op zijn Calvarieberg, door een tot dan toe ongehoord wonder, als

Z. H. Leo XIII.

het ware de kruisiging onderging, en de indrukken der heilige vijf wonden in zijn lichaam ontving.

W at Wij hier vermelden, is niet minder verheven door de wonderbare toedracht als beroemd door de lofprijzingen der eeuwen. Toen de H. Francisuus in een van liefde brandende beschouwing der wonden van den Zaligmaker verslonden was , en in zich haar smartelijke uitwerking verlangde te gevoelen en er zich als een dorstige aan laafde. vertoonde zich eensklaps een van den Hemel gedaalde engel voor hem ; van dezen straalde een geheime kracht uit, en Franciscus voelde zijne handen en voeten als met nagelen doorboren en den steek van een scherpe lans in zijne zijde. Van toen af blaakte zijne ziel van liefdegloed ; in zijn lichaam droeg hij voor hot vervolg de levende en duidelijke afbeelding dor wonden van Jezus Christus.

Dergelijke wonderen , welke eerder moesten gevierd worden dooi- de taal van engelen dan door die van mensehen, toonen voldoende hoe groot en waardig de man was, door God uitverkoren om zijn tijdgenooten tot de christelijke zeden terug te roepen. Zeker, in den tempel van den H. üamianus was het een meer dan menschelijke stem die door Franciscus werd gehoord en tot hem zeide : „Ga, steun mijn wankelend Huisquot;. Xiet minder bewondering verdient het hemelsche visioen, dat Paus In-noceutius 111 heeft gehad, en waarin het dezen toescheen, Franciscus met zijne schouderen do wankelende muren der basiliek van Latranen

Escyuliek vax

te zien steuueu. Het doel eu de ziu van dit wonder zijn gebleken : het beteekende, dat Francis-cus in dien tijd een vaste stut en zuil moest zijn voor de christelijke maatschappij. En inderdaad aarzelde hij niet zich aan het werk te zetten.

De twaalf, die zich het eerst onder zijne leiding stelden , waren als een klein zaadje , dat, door de genade Gods en onder de bescherming des Pausen, weldra bleek te veranderen in een vruchtbaren oogst. Nadat zij heiliglijk waren gevormd naar het voorbeeld van Christus, verdeelde Fran-ciscus onder hen de verschillende streken van Italië en Europa . om er het Evangelie te prediken : zelfs droeg hij eenigen hunner op tot Afrika door te dringen. Zjj gehoorzamen terstond — en ofschoon zij arme , ongeletterde en in hun levenswijze eenvoudige menschen zijn, begeven zij zich onder het volk; op kruiswegen en pleinen, zonder kansel en zonder praal van woorden, manen zij de menschen aan tot geringschatting van de aardsche goederen en tot de gedachte aan het toekomstige leven. En wonderbaar waren de vruchten van het streven dier in schijn zoo geringe werklieden. Een groote menigte begeerig om hem te hooren , stroomde naar hen toe , men begon alsdan zijne zonden te beweenen, de beleedigingen te vergeten en, door het bijleggen der twisten, tot gevoelens van vrede terug te keeren. 't Is ongelooflijk, hoe gretig, met welken onwcerstaanbaren aandrang des gemoeds de volksmassa zich tot den H. Franciscus getrokken voelde.

Z. H. Leo X11J.

Zij volgden hem in dichte scharen, overal waar hij ging, en niet zelden richtten uit volkrijke plaatsen en steden alle burgers zonder onderscheid tot hem de bede, dat hij hon onder zijn regel zou opnemen.

Aan dit verlangen dankt de Derde Orde van Franciscus haar ontstaan , waarin de heilige man eiken stand , eiken leeftijd , elk geslacht opnam , zonder daardoor de banden van 't huisgezin of van huiselijke bezigheden te verbreken. Die Orde werd door hem wijselijk voorzien met regels , die hij niet zoozeer aan zich zeiven als wel aan de wetten des Evangelies ontleende, en die geen Christen te zwaar kunnen voorkomen. Immers zij behelzen niet anders als de verplichtingen om aan de voorschriften van God en der Kerk te gehoorzamen ; partijschappen en twisten te vermijden; eens anders goed te eerbiedigen; slechts voor de verdediging van godsdienst en vaderland de wapenen op te vatten; zedig te zijn in leefwijze en kleeding , de weelde te vluchten; de gevaarljjkc aanlokselen van dans en schouwspel te vermijden.

Het valt licht te begrijpen, dat heilrjjke gevolgen voortkwamen uit eene instelling, die, reeds in zich zelve nuttig, zoo uitnemend geschikt was om den storm dier tijden te bezweren. Voor dat nut pleiten zoowel .de Broederschappen van denzelfden aard uit de Dominicaner en andere Orden ontstaan, als de ondervinding zelve. Inderdaad , alom van de laagste tot de hoogste klassen ontstond

ENCYI MEK VAN

er een streven , een ijver , een wedstrijd om in dien regel van Franciscus te worden aangenomen. Ledewijk IX, koning van frankrijk, en Elisabeth, koningsdochter van Hongarije , behoorden tot oe eersten, die deze onderscheiding begeerden ; in den loop der tijden werden zij gevolgd door vele pausen, kardinalen, bisschoppen, koningen en vorsten, die allen hot kleed van Franciscus niet onvereenigbaar rekenden met hunne waardigheid. De leden van de derde Orde gaven blijk zoo van hun vroomheid als van hun moed om den katholieken godsdienst te bescherraen ; en hebben zij om die deugden te lijden gehad van -Ie afgunst der goddeloozen, nooit heeft het hun ontbroken aan de goedkeuring van verstandige en brave mannen, welke goedkeuring zeer eervol en ailoeu begeerenswaardig is. Ja Grego-rius IX, Onze Voorganger, wenschte hun in 't openbaar geluk met hun geloof en moed, en aarzelde niet hen door zijn gezag te verdedigen en hun den eerenaam van Strijders roor dhrisfus, van andere Mucluiheën toe te kennen. Kn die lof was niet overdreven. Die Orde immers was een machtige steun der maatschappij: hare leden streefden er naar, op liet voorbeeld en het voorschrift van huu stichter, volgens hun vermogen de christelijke deugd met nieuwen luister in de maatschappij te doen herleven. Ongetwijfeld. door hun toedoen, door hun voorbeeld , zijn dikwijls de twisten der partijschappen uitgedoofd of in hevigheid verminderd; is menigmaal het zwaard aan de opgezweepte

7.. 11. Leo Xill.

menigte ontrukt; is menige oorzaak van oneenig-heid en verdeeldheid weggenomen ; heeft ook de armoede en de verlatenheid leniging gevonden ; is de wellust gebreideld, die de fortuinen verslindt en het werktuig is van het bederf. De huiselijke vrede, de openbare orde, de reinheid en verzachting dei-zeden, het recht gebruik van en de eerbied voor ^ den eigendom , de beste waarborgen voor beschaving en geluk . als uit hun stam ontsproten zij aan dien derden regel der Franciscanen ; en Europa is het behoud dier goederen voor een aanzienlijk deel aan Franciscus verschuldigd.

Meer evenwel dan eenig volk heeft Italië aan Franciscus te danken, dat vooral het tooneel van zjjn deugden is geweest en 't meest zijn weldaden genoten heeft. En wel in een tjjd, waarin dikwijls velen het onrecht met alle kracht voorstonden,was hij liet altijd, die den ongelukkige en verlatene de hand ter hulp aanbood: rijk in zijn uiterste armoede, hield liij nimmer op de ellende van anderen te verlichten , zonder aan de zijne te denken.

Zoet klonk in zijn mond de jeugdige taal van zijn vaderland : de macht zijner liefde en zijner poëzy sprak hij tevens uit in liederen, voor het volk *! bestemd, maar die een later en geleerd nageslacht heeft bewonderd. Bij den naam van Franciscus heeft een bovenmenschelijke bezieling, eBn geestdrift onze landgeiiooteu aangegrepen, en in het vereeuwigen van zijn daden wedijverden pensecd beitel en graveerstift onzer grootste meesters.

Es CY CXI EK VAX

Alighieri heeft hem bezongen in verzen zoo verheven als zoetvloeiend; Cimabue en Giotto hebben met de verven van Parrhasius zijn daden vereeuwigd ; de groote bouwmeesters hun talenten gewijd of aan de versiering der grafstede van den armen man , of aan den tempel van „Maria der Engelenquot;, de getuige van zoovele en zoo groote wonderen. Naar die beide tempels komen van alom ontelbaren heen, om den vader der armen te vereeren , die zich van alle menschelijke dingen beroofde, maar wien in ruime on overvloedige mate do gaven der goddelijke goedheid zijn toegestroomd.

Duidelijk is het derhalve, dat de christelijke en burgerlijke samenleving aan dien enkelen man onnoemeljjk veel te danken heeft. Maar dewijl zijn geest, geheel en bij uitnemendheid christelijk, voor alle tijden en plaatsen heilzaam is, valt er niet aan te twijfelen, of ook in onzen tijd zullen de instellingen van Franciscus zegenrijk werken. Te meer wijl op meerdere punten overeenkomst bestaat tusschen onzen tijd en dien van Franciscus. Evenals in de twaalfde eeuw, zoo ook is nu de liefde tot God niet weinig verflauwd; deels door onwetendheid, deels door zorgeloosheid , wordt menige christenplicht verwaarloosd. Eenzelfde drift, eenzelfde toeleg om zich de gemakken des levens te versc.haffèn , om gretig de genoegens na, te jagen. Door wellust beheerscht, verkwist men zijn eigendom, en begeert men eens anders goed ; men spreekt luide van broederschap, maar voegt geen daad bij

Z. H. Leo XIII

₍ de woorden. Eigenbaat, ziedaar de drijfveer; de echte liefde voor de geringen en armen gaat lioe langer zoo meer verloren. In Franciseus' tijd had de veelvuldige ketterij der Albigensen, door de menigte tegen de macht der Kerk aan te hitsen , tegelijk de rust der Staten verstoord en den weg gebaand tot een zeker soort van Socialisme. En gt; in onze dagen bobben zich weder talrijker de begunstigers en voortplanters van bet Naturnlisme verheven, die hardnekkig aan de Kerk alle gezag ontzeggen , en , gelijk van zelf spreekt, niet halverwege blijven staan , maar ook het burgerlijk gezag uiet sparen; geweld en opstand van het volk goedkeuren ; het eigendomsrecht aanranden ; de hartstochten vleien van degenen die niet bezitten , en de grondslagen van het huisgezin en den 8taat ondermijnen.

Bij zoo vele en zoo groote gevaren is het u ongetwijfeld duidelijk, Eerwaardige Broeders, dat Wij met recht veel hulp mogen verwachten van do instellingen van Franciseus, wanneer zij in hun vroegeren toestand worden hersteld. Bloeiden zij , dan zou ook van zelf geloof en liefde en alle christendeugd een hooger trap van bloei bereiken, dan zou de overdreven zucht naar vergankelijk goed verminderen, en zou 't niet moeielijk vallen- - wat aan velen oen zware en ondraaglijke last toeschijnt — zijn hartstochten met kracht te onderdrukken. Door de banden van ware broederlijke eendracht verhonden , zouden de menschen elkaar beminnen,

L

I'jNCYCMEK VAX

en passenden eerbied hebben voor de armen en ongelukkigeii, als dragende in zich het beeld van Christus. Vorder zouden zij , innig doordrongen van den ohristelijken geest, het zich ton plicht rekenen aan de wettige overheden te gehoor-zamen en eens anders rechten te eerbiedigen ; en door dien geest worden op de zekerste wijze alle verkeerdheden op dit gebied met wortel en al uitgeroeid, zooals het geweid, de onrechtvaardigheden, het altoos verlangen naar omwentelingen , de nijd tusschen de verschillende klassen der samenleving; allen oorzaken en wapenen tevens van het socialisme. Kindeiijk hot groote vraagstuk, dat reeds zooveel arbeid vorderde van de beoefenaars der staats-wetenschap: de verhouding van rijken en armen , zal het best worden opgelost door de vaste overtuiging, dat de armoede geou schande is; dat do rijke barmhartig on vrijgevig, do arme met zijn staat on door zijn arbeid tevreden wezen moet, en dat, daar geen van boiden voor deze vergankelijke goederen is geschapen , de arme door geduld , do rijke door milddadigheid den hemel moet verwerven.

Um deze redenen was hot reeds lang Onze vurige wensch, dat iedereen naar zijn vermogen zich mocht toeleggen op de navolging van Fran-ciscus van Assisiö. En daarom , gelijk Wij voorheen altijd voor de derde Orde van dien Heilige een bijzondere belangstelling hebben gekoesterd , zoo vermanen AVij nu, door Gods oneindige goedheid tot het Opperpriesterschap verheven, bij

/. II. Leo XUI.

deze zeer geschikte gelegenheid, de Christenen, zich in die heilige strijdmacht van Jezus Christus te doen opnemen. Reeds worden er op verscheidene plaatsen zeer velen van beider geslacht aangetroffen , die met blijden geest liet voetspoor volgen van den Seraphijnschen Vader. Hun voor-beeldigen ijver prijzen Wij en keuren Wij ten hoogste goed, terwijl Wij wenscb.en, dat, vooral door uwe medewerking, Eerwaardige Broeders, liet getal derzulken meer en meer moge toenemen. En met deze vermaning mogen Wij vooral ook een andore niet achterhouden : dat namelijk zij , die zich niet de onderscheidingsteekenen der hoetnidrdiijheirl hebben bekleed, zich hot toonbeeld voor oogen stellen van huu heiligen Srichter, en er naar streven dit te bereiken. Immers, /.ouder dit zou het eerste hun niets baten. Stelt derhilvo uwe pogingen inliet werk, dat de derde Orde bekend en naar waarde geschat worde ; zorgt dat zij, die met het bestuur der zielen belast zijn, het volk met haren aard bekend maken, en verklaren, hoe gemakkelijk een ieder er aan kan deelnemen, wat groote voordeden zij tot het heil der zielen aanbiedt, hoeveel zegen zij zal aanbrengen zoowel voor den mensch in het bijzonder als voor de samenleving. Te meer moet gij daartoe uwe krachten inspannen , naarmate de leden der eerste en tweede Orde van Franciscus in deze dagen onder zwaarder vervolging gebukt gaan. O mochten zij toch, verdedigd door de voorspraak van hun Stichter, weldra krachtig en bloeiend uit

33 Encycliek van Z. H. Leo XIII.

zooveel beproeving te voorschijn treden! O mochten ook de Christen-volken in menigte aan den regel der derde Orde deelnemen met zooveel vuur en in zulk een getal als zij voorheen van alle kanten om strijd naar Franciscus zeiven toestroomden! Wij vragen echter die deelneming en verwachten haar met recht vooral van de bewoners van Italië, wien de liefde voor hetzelfde vaderland en eene grootere toevloed van ontvangen weldaden ook duurder verplichtingen en hartelijker dankbaarheid jegens Franciscus opleggen. En zoo zou nog, na zeven eeuwen, Italië's volk en gansch de christenwereld van beroering tot kalmte komen, van het verderf tot do redding, en het danken aan den heilige van Assisië. Dat zullen wij gezamenlijk in deze dagen vooral, van Franciscus zei ven afsmeeken ; dat zullen wij zoeken te verkrijgen van de Allerzaligste Maagd on Moeder Gods Maria, die de liefde en trouw van haren dienaar altijd door hare hemelsche bescherming en buitengewone gunsten heeft beloond.

Intusschcn geven Wij u, Eerwaardige Broeders en aan geheel de geestelijkheid, en aan het geloovige volk dat aan ieder van U is toevertrouwd den aposto-lischen zegen, als onderpand der hemelsche zegeningen en als bewijs van Onze bijzondere genegenheid.

Gegeven te Home bij St. Pieter, 17 hept. 1882, in het vijfde jaar van Ons Pausschap.

LEO XIII . Paus.

33

cx gt;TVfs^rri^rii^rri j o

van onzen Heiligen Vader Paus Leo XIII, betreffende den Regel der Seculiere Eerde Orde van den H. Franciscus.

L E O , B I S S C li O V ,

Igt;i4'iiaar der dienaren CiUmIk .

ter eeaivii/e gedachtenis.

^bai,mhal'^tin^e ^^oou öods, die, dén men-jjx^ sehen oen zaclit juk en een lichten last opleggende, in het leven en de zaligheid Tan allen voorzien heeft, liet do Kerk, door Hem gesticht, erfgenamen zijner macht on zijner goedertierenheid , opdat de wokladen , die Hij ons verworven had , door alle oeuven hoen mot dezelfde liefde zouden worden uitgereikt. En daarom, gelijk in al de handelingen en geboden van Jezus Christus , in geheel zijn loven die zoete wijsheid , en die grootheid eener onoverwinhare goedheid uitschenen, zoo bemerkt men ook in al de instellingen van de christelijke maatschappij eene wonderbare toegevondhoid en zachtheid, zooilat do Kerk hierin zelve eene duidelijke gelijkenis uitdrukt met God , „die liefde is.quot; (*)

(^s) Joan. IV; 11!.

;i

Apostolische Constitutie deh

Welnu, het is vooral de eigenaardige taak dier moederlijke goedheid , dat zij , zooveel mogelijk , de wetten wijselijk schikt naar de tijden en de zeden ; en dat zij in de voorschriften en de verplichtingen altijd eene opperste rechtmatigheid behoudt. Deze standvastige liefde, vereenigd met de wijsheid, laat aan de Kerk toe, de volstrekte en eeuwige onveranderlijkheid der leering te verbinden met voorzichtige veranderingen in de gebruiken.

Daar Wij in liet uitoefenen der Pauselijke macht Onzen geest en Onze ziel naar deze grondregels voegen, beschouwen Wij het als Onzen plicht een rechtmatig oordeel over den aard der tijden te vellen, en alles te onderzoeken , opdat de moeilijkheden niemand afkoeren van de beoefening der heilzame deugden. Thans hebben Wij goedgevonden de Instelling der Seculiere of wereldlijke Derde Orde van den H. Franciscus aan dien regel te onderwerpen, en zorgvuldig te beslissen of de wetten daarvan een weinig moesten verzacht worden, ter wille van de veranderde tijden.

Deze roemvolle instelling van den H. Vader Franciscus hebben Wij aan heel do Katholieke wereld vurig aanbevolen in Onzen \)ria( A ittpicato, gegeven den 17 September vau verleden jaar. Wij schreven dien alleenlijk met het inzicht en het bijzonder doel, om ten bekwame tijde, door Onze uitnoodiging , zoovele zielen mogelijk tot de

Seculiere Derde Orue.

christelijke heiligheid terug te roepen. Want de voornaamste oorsprong der kwalen, die de wereld overvallen , en der gevaren die zij vreest, is de verwaarloozing der christelijke deugd ; de menschen kunnen die kwalen niet genezen en die gevaren niet afwenden, tenzij op voorwaarde van in het openbaar en in het bijzonder den terugkeer tot Jezus Christus te verhaasten , „Die voor eeuwig zalig maken kan degenen, welke door Hem tot God gaanquot;. (¹)

Al de regelen van den 11. Franciscus steunen op ile onderhouding der geboden van Jezus Christus ; de zeer heilige Insteller beoogde niets anders, dan dat men in zijne instellingen, als in een soort van oefenschool, zich met meer nauwgezetheid op het christelijk leven zou toeleggen. Ongetwijfeld, de beide eerste Orden van den H. Franciscus zijn tot de beoefening der verhevene deugden ingericht eli streven naar iets, dat nog meer volmaakt, meer goddelijk is ; doch zij zijn slechts voor weinigen toegankelijk, voor degenen namelijk, wien het door Gods genade gegeven word, de heiligheid der Evangelische raden met bijzondere vurigheid te betrachten. Maar de Derde Orde is ingesteld en geschikt voor de groote menigte. De herinneringen van het vcrledene en de ondervinding van het tegenwoordige bewijzen hoe krachtig zjj is , om de zeden rein, zuiver en godvruchtig te maken.

¹

Hebb. VII: 25.

a(gt; Al'OSÏOLISCHE CoNSTCl'UTIE DKI!

Wjj moeten dank zeggen aan God, den Ingever en den Ondersteimev van goeden raad , dat het christenvolk de ooren niet gesloten heeft voor Onze opwekkingen. Wat meer is, uit talrijke landen bericht men Ons den voortgang der godsvrucht tot den H. Franciscus van Assisiö , e i het toenemend getal dergenen , die vragen om in de Derde Orde te treden. Ten einde die beweging nog meer te begunstigen , hebben W ij besloten, Onze aandacht te vestigen op de oorzaken , welke dat heilzame verlangen der zielen eenigszins zouden kunnen beletten of vertragen.

Vooreerst nu bevonden Wij . dat de liegel dei-Derde Orde, zooals hij door Onzen voorzaat Xi-colaus IV, in zijne Apostolische Constitutie Stipm monfem, den 15 Augustus 138(1 goedgekeurd en bevestigd is. niet meer volkomen beantwoordt aan ito hodondaagsche tijden. Ook , daar deszelfs voorschriften zonder al te groote moeite en last niet kunnen gevolgd worden, heelt men tot hiertoe, op aanvraag der leden, van vele voorschriften des Regels moeten ontslaan, hetgeen, zooals men gemakkelijk begrijpt, niet kan geschieden zou Ier nadeel der algerneene regeltucht.

Er was bovendien in dit genootschap nog eene andere zaak, die Ouze zorgen vereischte. De Pausen van liome, Onze voorgangers, die de Derde Orde van haar begin af bijzonder genegen waren, hebben aan de leden groote ^an talrijke aflaten geschonken tot voldoening' voor hunne

Seiti.iküe Dekdk Oiihi:.

zondensehulden. JEct verloop van tijd werd iiet nioeihjk deze gunsten juist te bepalen : de echtheid der pauselijke aflaten, de dag- daarvoor aangewezen, en do aard derzelve, werden dikwijls betwist. Dit kwam voorzeker niet hiervan , dat de Apostolische Stoel hierom'rent iets te wenschen overliet; Paus Benedictus XIV, onder anderen, iu zijne Constitutie Ad liomunum Pontificuni, van den 15 Maart 1751, heeft een einde gemaakt aan de vorige twijfels ; maar sedert dien tijd zijn er , zooals gewoonlijk geschiedt. wederom andere van lieverlede in groot getal opgerezen.

Deze zwarigheden overwegende besloten Wij , eenige Kardinalen van de Vergadering der Aflaten en der Relequicm aan te stellen. om zorgvuldig den oorspronkelijken regel der leden van de Derde Orde na te gaan, alsook om de Aflaten en Voorrechten bijeen te brengen , te onderzoeken , en, na rijp beraad, Ons te kennen te geven , wat naar hun oordeel ino gt;st behouden of veranderd worden uit hoofde van het verschil der tijden. De zaak word onderzocht volgens Ons bevel ; en de Kardinalen stelden Ons voor , de oude wetten te verzachten en ze met de hedendaagschc gebruiken overeen te brengen, door eenige hoofdstukken te wijzigen. Wat de aflaten aangaat, om allen twijfel onmogelijk te maken en alle gevaar te vermijden van tegen het recht te handelen, dachten zjj dat Wij , naar bet voorbeeld van Benedictus XIV, wijs en voor-

Apostomsche Constitutie.

ziclitig zouden doen, met al de aflaten , tot hiertoe gegeven, te herroepen en af te schaffen ; en geheel op nieuw eenige aiulere aan dit genootschap toe te kennen.

Bijgevolg, tot bevordering van wat goed en heilzaam is, tot meerdere eer van God , tot aanmoediging van de godvruchtigheid en den ijver voor alle deugden. vernieuwen en bekrachtigen Wij door de tegenwoordige brieven krachtens Ons Apostolisch gezag den Regel der zoogenaamde wereldlijke Derde Orde, zooals hij hieronder volgt. Men meene echter niet, dat er hierdoor iets veranderd is aan den aard zelve dezer Orde : Wij willen zelfs uitdrukkelijk, dat zij in haar geheel en ongeschonden bewaard blijve. Daarenboven willen Wij en stellen Wij vast, dat de leden do kwijtschelding der straffen of aflaten en de voorrechten genieten , die in de hierachter staande lijst opgenoemd zijn , en doen Wij geheel en al te niet al de aflaten en voorrechten , welke de Apostolische Stoel, te eeniger tijd, op welkdanige wijze ook, tot hiertoe aan dit genootschap had verleend.

Regel der Seculiere Derde Orde v. d. H. Frauciscus.

HOOFDSTUK I.

Aanneming, Proefjaar, Professie.

1. Xiemand kau iu do Derde Orde worden aangenomen , tenzij hij den vollen ouderdom van 14 jaren bereikt hebbe. Daarbij moet hij van een stichtend gedrag en vredelievend zijn, vooral ook oprecht katholiek geloovig en rechtzinnig onderworpen aan de Hoomsche Kerk en den Apostolischen Stoel.

Gehuwde vrouwen kunnen niet aangonomen worden zonder modeweten en toestemming van den man ; en indien er eene uitzondering op dezen regel moet gemaakt worden, heeft de biechtvader daarover te beslissen.

3. De leden van dit Genootschap moeten, zooals gebruikelijk is, het klein scapulier (1) en het koord dragen, anders worden zij niet deelachtig aan de verleende voorrechten en gunsten. (2)

4. Wie in de Derde Orde wordt aangenomen, moet een jaar noviciaat doen ; daarna legt hij op de voorgeschreven wijze de professie der Orde af, belovende de geboden van God te onderhouden, aan de Kerk te gehoorzamen en do boete te volbrengen, indien hij in iets aan zjjne professie te kort blijft.

(1) üm deelachtig te zijn aan de voorrechten en gunsten is een scapulier ter grootte der gewone scapuliers voldoende (S. C. Indulg. ;!0 Apr. IH85); men houde zich echter aan het bestaande gebruik der Derde Orde (S. C. Indulg. 10 Juni ISSfi.) Het scapulier zij dus minstens een weinig grooter dan dc gewone scapuliers.

(2) Indien iemand een tijd lang verzuimd had scapulier en koord te dragen . heelt hij daarom nog niet opgehouden lid der Orde te zijn. et'. Deer. auth. No 37(1.

Ueoel der Sec uliere

HOOFDSTUK IJ.

Levenswijze.

1. De ledeu van de Derde Orde moeten in geheel lam levenswijze en kleeding , met terzijdestelling van allo weelde en pracht, dien regel der middelmaat in acht nemen , welke ieder volgens zijnen staat past.

:2. Zij zullen zich met de meeste omzichtigheid verwijderd honden van te vrije tooneelvoorstellingen en dansgezelschappen , alsmede van slemppartijen.

3. Fn eten en drinken moeten zij de matigheid onderhouden en zich niet aan tafel nederzetten of er van opstaan , zonder God met eerbied en dankbaarheid te hebben aangeroepen.

4. Zij moeten vasten daags vóór de feesten der Onbevlekte Ontvangenis van Maria en van den II. Vader Franciscus. (*) Daarenboven is het zeer loffelijk, volgens het oud gebruik der leden van de Derde Orde op Vrijdag te vasten en 's Woensdags vleesch te derven.

5. Elke maand zullen zij biechten en de H. Communie ontvangen.

6. Daar de leden der Derde Orde, die tot; den geestelij ken stand behooren dagelijks de Getijden bidden,

(^s) Waimeer deze leesten op eeu Maandag vallen , vast men 's Zaterdags te voren. Op die twee vastendagen moet men ziek ook van vleeschspijzen onthouden. Zij , die den leeftijd van een-en-twintig jaren nog niet. bereikt hebben moeien zich wel van vleeschspijzen onthouden, doch behoeven die dagen nog niet te vasten.

Dehde Oude.

zijn zij in dat opzicht tot niets anders verplicht. (*) De seculiere leden of leeken, die noch de groote Getijden, noch de kleine Getijden der H. Maagd lezen , moeten dagelijks twaalfmaal hot Onze Vader, Wees gegroet en (ilarif zij den Vuiler biildeu, tenzij ze door ziekte hierin verhinderd worden.

7. Die een testament te maken hebben, moeten het bijtijds doen.

8. in het huiselijk leven moeten de loden der Derde Orde er zich op toeleggen aan anderen een goed voorbeeld te geven en de oefeningen van godsvrucht en goede werken te bevorderen, lioeken en dagbladen, die de deugd kunnen kwetsen, mogen zij in hun huis niet toelaten noch ze aan hunne onderhoorigen laten lezen.

!). Onder elkander en jegens anderen moeten zij eene welwillende liefde zorgvuldig in acht nemen. Overal waar zij kunnen, moeten zij trachten de oneenigheden bij te leggen.

10. Buiten noodzakelijkheid mogen zij geen eed doen. Ze moeten zich onthouden van onzuivere woorden en onbetamelijke scherts. Dos avonds zullen zij hun geweten onderzoeken of ze soms eenige soortgelijke fout bedreven hebben : en in dat geval moeten zij die door boetvaardigheid herstellen.

11. Dagelijks zullen zij, als dit gevoeglijk kan geschieden, de M. Mis bijwonen. Zij zullen de

. (*) Ipsis licet, modo i-on sint choro adstricti, uti üi'e-viario Franciscano; ita declaravit Leo XIII, 7 Jul. 18^3. Cfr. Xnuv. Revue Tlicologique XV. p. 674.

Hegel igt;er Secumeue

maandelijksche vergaderingen , welke de bestuurder zal hebben aangekondigd, bijwonen.

12. De leden zullen, ieder volgons zijn vermogen, iets bijdragen tot een gemeenschappelijken inleg , om de armste leden, vooral in ziekte, te ondersteunen, of om in het behoorlijk verrichten van den goddelijken dienst te voorzien.

13. Dc bestuurders zullen de zieke leden der Orde bezoekcu of iemand in hunne plaats zenden om dat liefdewerk te verrichten. Is de ziekte gevaarlijk, dan zullen zij de zieken waarschuwen en aansporen om bij bijtijds te zorgen voor alles wat op de zuivering zijner ziel betrekking heeft.

14. De leden der Derde Orde van df; plaats, endie daar tijdelijk verblijven, zullen de uitvaart van het overleden medelid bijwonen en alsdan gezamenlijk tot lafenis zijner ziel het derde gedeelte van don II. Rozenkrans of het Rozenhoedje bidden. De priesters zullen in de H. Mis, en de leeken , na , zoo zij kunnen, de H. Communie ontvangen te hebben , godvruchtig bidden voor de eeuwige rust van don overleden medebroeder.

HOOFDSTUK lil.

Bedieningen, Bezoek, Regel.

1. De verschillende ambten of bedieningen worden in de vergadering der leden voor drie jaren gegeven. N iemand mag ze zonder gegronde redenen weigeren of ze nalatig uitoefenea.

2. Degene , die met hot toezicht over de Ter-

Dekde Okue.

tiarissen belast is en Visitator genoemd wordt, moet zorgvuldig onderzoeken , of de Regel goed wordt onderhouden. Te dien einde zal hij jaarlijks en zoo noodig meermalen, ambtshalve de plaatsen bezoeken waar vereenigiugen zijn gevestigd en eone vergadering beleggen, waarbij hij de Oversten en al de leden zal doen tegenwoordig zijn. Indien de Visitator iemand tot zijn plicht roept, hetzjj door eene vermaning , hetzij door een bevel of eene heilzame straf, moet deze zich ootmoedig onderwerpen en de boetedoening niet weigeren.

3. De Visitators worden gekozen uit de eerste Orde, of uit de Reguliere Derde Orde van Fran-ciscus, en aangesteld door de Custoden of Gardianen , als zij er toe vorzocht worden. Geen leek mag het ambt van Visitator uitoefenen.

4. Do leden, die niet gehoorzamen en oen kwaad voorbeeld geven, zullen tot driemaal toe vermaand worden, en zoo ze zich daarna nog niet onderwerpen, uit de Orde worden verwijderd.

5. Men wete, dat de fouten tegon den liegel begaan , uit zich zeiven geen zonden zijn , tenzij ze daarenboven strijden tegen do wetten van God of van de H. Kerk.

6. Indien iemand eenige voorschriften van dozen regel om gewichtige en wettige redenen niet kan onderhouden zal het geoorloofd zijn hem hiervan te ontslaan of hem daarvoor met omzichtigheid iets anders op te leggen. Hiertoe zijn de gewone

Lijst dek Aflaten

Oversten der Fraueiscanen (*), zoowel van do Eerste als van de Derde Orde , alsmede bovengenoemde ]'isitatoi'x bevoegd en gemaclitigd.

LIJST DER AFLATEN EN VOORRECHTEN.

HOOFDSTUK l.

Volle Aflaten.

üe leden der Derde Orde van beider geslacht kunnen , na volgens christelijk gebruik gebiecht en gecommuniceerd te hebben , een vollen aflaat verdienen op de volgende dagen en voorwaarden:

I. Op den dag hunner aanneming.

Op den dag hunner professie.

8. Op den dag. dat zij de niaandelijksche vergadering of conferentie bijwonen, mits zij eene kerk of openbare bedeplaats godvruchtig bezoeken en daar volgens gewoonte bidden tot welzijn der H. Kerk.

4. Op den 4 October, feestdag van den M. Vader Franciscus, den insteller der Orde; den Augustus, feest der H. Clara van Assisië, moeder der Tweede Orde: den 2 Augustus, feestdag van O. Ij. Vrouw ter Engelen (Portiuncula); alsook oj) het Patroonfeest der kerk , waarin het Genootschap der Derde Orde opgericht is, mits zij die kerk godvruchtig bezoeken en daar volgens gebruik bidden tot welzijn der II. Kerk.

(*) Zie hladz. —11.

EN VOOKUECHTEX. 45

ö. Ecus in dc maand, op eeu dag naar ieders verkiezing, op voorwaarde dat zij eene kerk of openbare bidplaats godvruchtig bezoeken en daar eenigen tijd bidden volgens de inzichten van Z. H. den Paus.

6. /00 dikwijls zij zich, tot verbetering des levens , acht achtereenvolgende dagen in afzondering begeven om de geestelijke oefeningen te houden.

7. In het uur des doods; indien zij den H. Naam Jezus aanroepen, ten minste met het hart, als zij niet meer knnnen spreken. Zij zullen dezelfde gunst genieten , indien zij alsdan niet kunnen biechten 011 communiceereu , doch een volmaakt berouw hebben over hnnne zonden.

8. Tweemaal in het jaar kunnen zij een vollen atlaat verdienen door den i'ausolijken Zegen te ontvangen , op voorwaarde dat zij een gebed tot intentie van Z. li. den Paus doen. Op dezelfde voorwaarde wordt hun deze Atlaat toegestaan, wanneer zij de zoogenaamde generale Absolutie , dat is den Zegen, ontvangen op do navolgende dagen (¹) : I Kerstmis, Paüchen, Pinksteren, 4° het feest van het Allerheiligste Hart van Jezns, 5° hot feest der Onbevlekte Ontvangenis van de H. Maagd Maria, Gquot; den 1') Maart, feestdag van den 11. Jozef, 7 den 17 September, feest der

¹

Ingevolge eener latere algemeeue \ erguuiüiig van den H. Stoel mag ilezc Generale Absolutie na de Heelit in den biechtstoel reeds daags te voren gegeven worden. (Zie bladz. 141.

!S. C. Indnlg. :!l Jnl. 188S.

Lijst der Aflaten.

H. womlteekeuen van don II. Vader Franciscus, 8° den 35 Augustus, feestdag van den H. Lodewijk, Koning van Frankrijk, Patroon van de leden der Derde Orde, 9° den 19 November, feest der H. Elisabeth van Hongarije (1).

Ook eens in de maand , indien zij vijfmaal het Onze Vader, Wees gegroet en Glorie zij den Wider bidden voor het welzijn der H. Kerk en eens tot intentie van Z. H. den Paus, genieten zij , tot kwijtschelding hunner zonden , allo voorrechten welke zij genieten, die de Htatiën van Rome (zie blz. 47), Portiuncula, de Heilige plaatsen te Jerusalem en do Kerk van den Apostel Jacobus te Compostella (:2) godvruchtig bezoeken.

1(1. Op de dagen der Statiën in het Roomsch Missaal aangewezen (3), indien zij eene kerk of openbare bidplaats bezoeken , alwaar het genootschap is opgericht, en aldaar bidden voor het welzijn der H. Kerk, genieten zij op die dagen en in die kerken of bidplaatsen dezelfde voorrechten, als do inwoners en bezoekers van Rome.

(1) Indien een dezer dagen op een werkdag valt en men alsdan wettig helet is de Generale Absolutie te ontvangen , kan men dezelve ontvangen oji een Zondag ot' verplichtendeu feestdag onder de octaaf van dien dag. Z. H. Leo XIII . Ki Januari 1880.

De Derde-ordeling die niet behoorlijke machtiging in liet openbaar den pauselijken Zegen of de Generale Absolutie geeft, kan ook tevens zelf aan die gunst deelachtig worden. Z. H. Pius IX , 18 Jun. 1870. Zie Xouv. Revue tlieol. XV. 501.

(2) Zeer vele, zelfs volle aflaten zijn aan het godvruchtig bezoek dier plaatsen verbonden.

E X V 00 K H EC II TEX.

(3) Lijst der dagen cu aflaten van de Statiën van Rome.

AscJuooumday eu den vierden Zondaq in de Vff.sten. aflaat van vijftien jaren en even zooveel qnadragenen.

Palmzondag aflaat van 25 jaren en even zooveel qnadragenen.

Witten Bunder duf/ volle aflaat.

Goeden. Vrijday en Paaseh-Zaiertlag aflaat van derligjaren en even zooveel quad? agenen.

Alle andere dagen van de Vasten aflaat van tien jaren en even zooveel qnadragenen.

Paasck-Zontfag volle aflaat, en alle dagen van de Paaschtceek cu Beloken Paschen aflaat van dertig jaren en even zooveel (liiadragenen.

'ó' Heeren Hemelvaartsdag volle aflaat.

Vigilie van Pinksteren aflaat van tien jaren en even zooveel qnadragenen.

Het feest van Pinksteren en alle dagen ran de octaaf^ niet inbegrip van Zaterdag, aflaat van dertig jaren en even zooveel q nadragenen.

Den eersten, ticeeden en vierden Zondag van den Advent aflaat van tien jaren en even zooveel qnadragenen, den derden 'Zondag ran den Advent aflaat van vijftien jaren en even zooveel qnadragenen.

De Vigilie van Kerstmis , alsook des nachts en in de Mis van den dageraad, aflaat van vijftien jaren en even zooveel qnadragenen.

Den feestdag van Kerstmis volle aflaat.

Den feestdag van den //. Slepkanus, van den 11. Joannes Evangelist, van de H. 11. Onnoozele kinderen, van de Besnijdenis des Heeren, van Driekoningen, op de Zondagen Septuagesima, Sexagesima en Quinquagesima aflaat van dertig jaren en even zooveel qnadragenen.

De Quatertemperdagen aflaat van tien jaren en even zooveel qnadragenen.

Het feest van den H. Marcus en de drie Kruisdagen aflaat van dertig jaren en even zooveel qnadragenen.

Lust der Afi.atex.

HOOFDSTUK II.

Gedeeltelijke aflaten.

1. Al do leden der Derde Orde van helder geslacht, die eono kerk of kapel bezoeken . waar een genootschap der Derde Orde is opgericht, en aldaar bidden voor de noodwendigheden der li. Kerk, verdienen oenen aflaat van zeven jaren en zeven (|uadrageneu of zevenmaal veertig dagen, op den feestdag van de wonderdadige Indrukking der li. Wondteekenon van den H. Franciscns, van den li. I.odewijk. Koning van Frankrijk, van de li. Elisabeth, Koningin van Portugal, van do li. Elisabeth van Hongarije, van do II. Margaretha van Cortona en op twaalf dagen, welke zij kiezen en de Overste der Orde goedkeurt.

2. Eenen atlaat van drie honderd dagen, telkens als zij do H. Mis of andere kerkelijke diensten, of openbare of bijzondere vergaderingen der leden bijwonen; eenen arme herbergen; geschillen bijleggen of helpen beslechten ; aan eeue godsdienstige processie deelnemen : het Allerheiligste Sacrament vergezellen, of, indien zij belet zijn, op het teeken der klok eenmaal het (hize Vaderen Weesgegroet bidden: zoo dikwijls zij vijfmaal het Onzquot;, Vader en IFce.s- gegroet bidden'voor het welzijn der 11. Kerk of voor de overledene leden ; zoo dikwijls zij een overledene naar het graf begeleiden;

VOOERECHTEX.

een afgedwaalde op den rechten weg fcerugbrougen; iemand onderwijzen in de geboden Gods of in andere zaken, noodig ter zaligheid, oi' eenig ander dergelijk liefdewerk verrichter..

Do leden der Derde Orde kunnen aile deze bovengenoemde iitlaten zoowel volle a's i/cdcclli;-Ujle toevoegen aan de zielen in het Vagevuur.

HOOFDSTUK III.

Voorrechten.

1. De priesters, in de Derde Orde ingeschreven, genieten, aan welk altaar ze ook de H. Mislezen, driemaal wekelijksch het geprivilegieerd Altaar indien zij hetzelfde voorrecht niet reeds voor een anderen dag bekomen hebben.

2. De priester, die de II. .Mis opdraagt tot lafenis der overledene leden van de Derde Orde, heeft overal het geprivilegieerd Altaar.

Kn Wij willen dat al deze zaken en elk in het bijzonder, zooals zij hiervoren zijn vastgesteld, voor altijd beslist, bevestigd en bekrachtigd blijven; niettegenstaande Constitution, Apostolische Brieven , Statuten , Gebruiken, Voorrechten en andere Kegels van Ons en van de Apostolische Kanselarij en al wat er strijdig tegen moge zijn. Het is derhalve aan niemand geoorloofd Onzen tegenwoordigen Brief op eenige wijze of in eenig deel te overtreden. En indien iemand zulks tegen denzelven vermetel zou ondernemen, hij wete,

50 Lijst der Aflaten kx Voobreci

dat hij do verontwaardiging van den I God on van zijne heilige Apostelen l'auhis op zicli zal laden.

Gegeven te Rome, bij St. Pieter, he llceren achttienlionderd drie en tachtig Moi , liet zesde jaar van ons Pausseha

(quot;. Kard. Sacco.ni , T. Kard

l'ro-datarins.

Visa

ran het Hof: G. üf.r.L'AQUii.

Plaats r van hot Zegel.

Ocenjwhreven in hel Secretariaat

I. Cc;:

50 Lijst der Aflaten en Voorrechten.

dat hij tic Tevontwaardiging van den Almachtige God en van zijne heilige Apostelen Petrus c Paulus op zich zal laden.

Gegeven te Home, bij St. Pieter, het jaar Onzes llccrcn achttienhonderd drie en tachtig, den 30sten Moi, het zesde jaar van ons Pausschap.

C. Kard. Sacconi , T. Kard. Mertel.

Pro-datarius.

Visa

am het Hof: G. Dem/Aquiij-a Viscoxïi.

Plaats t van het Zegel.

Ocerjwhreven in het Secretariaat der brieven.

1. Cconont.

B IJ \ lt;)• K lt;; S K 1..

Behalve de aflaten en roorrechten, vermeld op hhidz. 44-30, zijn nojj de rlg. f/unsten rcrleend aan de Derde Orde.

Bij breve van 7 Juli ISÜO verleende Z. K. Leo XIII. (voor den tijd van 'gt; jaren) aan de Tertiarissen 1/ dat zij in dit leven en na hunnen dood deel hebben aan de verdiensten der goede werken welke in de Eerste en Tweede Orde des Serafijusclien Vaders worden verricht; '2/ dat zij alle allaten kunnen verdienen welke verleend zijn aan dezelfde Eerste en Tweede Orde. De voornaamste dezer aflaten zijn.

I. \ olie aflaat verleend aan het bidden van het Franciscsuinwfli Dit kroontje dooi

de H. Maagd zelve aan een novice der orde geopenbaard, bestaat uit zeven tientjes, niet bijvoeging van tweemaal het weesgegroet aan het laatste tientje (a) ter eere der zeven vreugden van de II. Maagd Maria, waarna eenmaal het Onze \ ader en W ees gegroet voor, Z. H. den l'aus. De zeven vreugden van Maria (de geheimen van dit Kroontje) zijn: de boiMlschap des Engels, de Bezoeking aan Elizabeth, de geboorte van Christus, de aanbidding der Wijzen, de vinding van Christus in den temjiel, de verrijzenis van Christus, de opneming van Maria in den Hemel.-

Deze aflaat is iiersoonlijk, d. i. niet verbonden aan een stoffelijken rozenkrans (zooals bij het gewone ro-

(a) Om het getal 7quot;_! vol te maken, overeenkomstig het aantal jaren welke de II. Maagd naar eene zeer waarsehijnlijke meening, op aarde geleefd beeft,

zeukransgebed) maar uitsluitend aan de voorgeschreven gebeden, zoodat, om hem te verdienen geen rozenkrans noodig is, en deze, zoo liij gebruikt wordt, niet behoeft gewijd te worden; ook worden biecht en Communie niet vereischt. Gezegde afiaat kan meermalen daags verdiend worden, en is toevoeglijk aan de Ge-loovige Zielen.

II. Ue aflaten der statie van liet Allerlieilijj-(■ite (Sacrameiit, (aldus genoemd, omdat volgens de oorspronkelijke Concessie de voorgeschreven gebeden voor het Allerh; Siicr. moesten verricht worden) d. i. de aflaten en kwijtscheldingen, waaraan degenen deelachtig worden die, de statie— gebeden te Rome honden, of die Portiimcula, do heilige plaatsen te .le-ruzalem en de kerk van den H. Apostel Jacobus te Conipostella bezoeken voor In t biildeu van iKpsmsial het Onze Vadov, WecM ges;!^-, en Glorie «ij den Va«l er enz. , namelijk vijfiiiaal voor de noodwendigheden der H. Kerk eu éénmaal volgens de meening van Z. H. den Paus. Deze aflaten kunnen meermalen daags en op elke plaats verdiend worden; zij zijn toevoeglijk aan de geloovige Zielen; biechten Communie worden niet vereischt.

UI. Voile aflaat verbonden aan de jjenerale ahsolntie op de volgende dagen: Op de feestdagen des Hoeren; Kerstmis. Nieuwjaar of Besnijdenis, Driekoningen, Paschen, Hemelvaart, Pinksteren, H, Drievuldigheid. Sacramentsdag •— op de volgende feestdagen van O. L. V.; Lichtmis, Boodschap. Visitatie. Opneming ten hemel. Geboorte, Presentatie, Onbevlekt Ontvangenis — Alsmede op: Allerheiligen; leest der

H.H. Apost. Petrus en Panhis; feest van den H. Vader Pranciscus; feest van de H. Clara; feest van de H. Catlmrina, maagd en martelares; de geheele Goede Week; viermaal in her jaar op een dag naar verkiezing —

Deze aflaat is niet voor de levenden, maar alleen toevoegelijk aan de geloovige zielen, hij is verbonden aan den dag zeiven. De vereischte voorwaarden zijn: Biecht en Communie en eenig gebed tor intentie van /. H. den Paus. —

I \ . \ olgens gezaghebbende schrijvers kunnen de leden van de ii Orde van den H. Franciscus, die na gebiecht en gecoinmuniceerd te hebben, den hieronder-staanden l'ssilm met daarbij behoorende gebeden godvruchtig bidden tot intentie van Z. H. den Paus en voor de II. Kerk, verdienen al de aflaten, die zij dien dag zouden verdienen, als zij persoonlijk de Kerken van Rome en van de geheele wereld bezochten.

Psalm li».

De Heer verhoore ü ten dage van tegenspoed; de naam van den (iud van Jacob bescherme TL —

Hij zende II hulp toe uit zijn heiligdom; en hevei-lige 1' van uit Sion -

Al uwe spijsoffers zij Hij indachtig; en uw brandoffer zij Hem aangenaam.

Hij geve IT wat uw hart begeert; en be vestige al uwe voornemens.

Wij zullen juichen over uw heil: en roemen op den naam van onzen Grod.

De Heer vervulle al uwe wenschen; nu weet ik dat de Heer zijnen Gezalfde bij staat.

Hij ziil hem verhoeren van uit den hemel, zyn heiligdom : door de macht zijner rechterhand zal Hij hem verlossen.

Dezen hetromven op wagens, genen op paarden; maar wij. wij zullen den naam van den lieer onzen (iod aanroepen.

Zij. zij werden geltonden en vielen; maar wij, wij hieven staan en hielden stand.

Heerl liehoiid den Koning: en verhoor ons op den dag-dat wij IJ aanroepen.

(ilorie zij den N'ader, en den Zoon en den H. (ieest (ielijk het was in het liegin, en nn en altijd en in de eenwen der eenwen. Amen.

Heer ontferm 1' onzer— Christus ontferm li onzer Heer ontferm 1' onzer— Onze Vader enz.

v. Kii leid ons niet in bekoring n. Maar verlos ons van den kwade.

v. Laten wij bidden voor onzen 11. Vader l'ans X .. . ]!. De Heer beware hem, behonde. hem in het leven, make hem zalig op aarde, en levere hem niet over aan den wil zijner vijanden.

v. Laten wij bidden voor onze weldoeners. K. (lewaardig l . o Heer, aan allen die ens omnwen naam weldoen, het eeuwig leven te schenken Amen.

v. Wees uwe vergadering indachting a. Die U van het begin af heeft toebehoord, v. Laten wij bidden voor de geloovige zielen. r. De Heer geve haar de eeuwige rust, en het eeuwige licht verlichte haar.

v. Heer, verhoor mijn gebed h. En mijn geroep kome tot U.

JjATKN WIJ HIDDEN.

Ij smeeken 1 . o Heer, verhoor goedgiuistif de gebeden Uwer Kerk. opdat zij allen tegenstand en dwaling overwinne en I' in vrede en vrijheid diene— O (hkI. die de herder en bestierder van alle geloovigeu zijt, zie goedertieren neder op Uwen Dienaar \ .. die volgens Uwen wil ta herder Uwer Kerk is aangesteld: geef. wij bidden U, dat bij door woord en voorbeeld nuttig zij voor hen over wie hij gesteld is. opdat bij niet de kudde, welke aan zijne zorgen is

toevertrouwd, moge komen tot bet eeuwige leven__

Almachtige, eeuwige (lid. die beerscht over leven-

'•w! en .......... en die U ontfermt over allen, die gij

\ ooi ziet dat door g'eloot en werken de I wen zullen zijn, wij smeeken U deemoedig, dat allen voor wie wij besloten hebben te bidden, betzij zij nog in deze wereld in hun sterfelijk lichaam zijn, hetzij zij daarvan ontbonden en in het andere leven zijn overgegaan, op de voorbede van al uwe Heiligen door uwe goedertieren barmhartigheid de vergiffenis van al hunne zonden mogen bekomen. Door onzen Heer .lesns Christus, Uwen Zoon, die met I' leeft en beerscht in de eenheid des 11. (ieestes. (lod door alle eedwen der eeuwen. Amen

v. Heer verhoor mijn gebed.

it. En mijn geroep komen tot U.

v. Dat de almachtige en barmhartige Heer on.s verhoore.

u. Amen.

v. Kn dat de zielen der overledenen door Gods

barmhartigheid rusten in vrede r. Amen.

SMEEKQEBED

om den waren geest der Derde Orde te bekomen.

.........r..amp;- -

H. Franciscns, door God den Hemelsclien Vader tot biizonder werktuig zijner A^Toorzienig-heid uitverkoren; door God den Zoon met de teekenen der vijf H. Wonden begunstigd ; door den H. Geest met zegeningen overstroomd; Gij die bij uw geboorte, tijdens uw leven en bij uw sterven door het gezang der Engelen werdt begroet, waardig voorwerp mijner liefde, vereering en navolging, ik smeek U, vraag voor mij dien echt christelijken geest, die u bezielde.

Allen. H. Vader Franciscns, wij allen smeeken u, verkrijg voor uw kinderen deze genade bij Jesus en Maria.

H. Franciscns, die alles hebt verzaakt om de armoede tot uwe Brnid te kiezen: die te midden van de grootste ontbering blij en tevreden bleeft, en op God vertrouwende nog middelen vondt om de behoeftigen te steunen, ik smeek n, vraag voor mij bij overvloed onthechting aan het aardsc.he met milddadigheid voor de armen; bij gebrek tevredenheid des barton vol vertrouwen op Gods Voorzienigheid.

Allen. H. Vader Franciscns, wij allen smeeken u, verkrijg voor uw kinderen deze

V H. Franciscus. toonbeeld van ootmoed en

eenvoud, die u zeiven uit verachting van al ijdel praalvertoon, weelde eu opschik hebt omgord met een boete kleed en ruwe koord, [jen ik smeek u, vraag voor mij in kleeding en

lig. levenswijze dien regel der middelmaat te

met I honden, welke mijn staat past. j-d ; quot; Allen. If. Vader Franciscus, wij allen

-er- smeeken n, verkrijg voor uw kinderen deze

uw genaden bij .Tesns en Maria.

der H. Franciscus, vlckkelooze spiegel van

erp zuiverheid, die de zucht uwer eeuw naar

(gt;ek zingenot en plezieren door uw boetvaardig

Iten leven hebt beschaamd en in Jesus' kruis en

lijden uw troost en zaligheid vondt, ik smeek Hen u, vraag voor mij afkeer van de gevaarlijke

.eze vermaken en het overdreven zingenot onzer

dagen.

om Allen. H. Vader Franciscus. wij allen

e te smeeken u. verkrijgen voor uw kinderen deze

en genade bij Jesus en Maria,

nde 11' Franciscus. heldhaftig toonbeeld van

i te versterving, die zelfs niet genoeg water durf

eer- det drinken om uw' dorst te lesschen, die

lild- ^ uw lichaam zoo streng en bloedig kastijddet te- ¹ dat s'ij stervende liet om vergiffenis vraagdet, op ik smeek n, vraag voor mij matigheid in

iu spijs en drank en ten minsten getrouwheid Hen aan de kerkelijke vasten en onthouding:

[eze Allen. H. Vader Franciscus, wij allen

*

smceken u, verkrijo- voor uw kinderen deze gennden bij Jesus en Maria.

H. Franciscus Serafijn der goddelijke liefde die geheele nachten voor liet H. Sacrament in verrukking overbracht; die hoe heilig ook. uit eerbied voor het H. Misoffer geen priester durfdet worden en den priester door woord en voorbeeld zoo hoog hebt verheven, ik smeek u. vraag voor mij eerbied voor den priester, wederliefde voor Jesus in het H. Sacrament en dus ijver om zoo mogelijk dagelijks de H. Mis bij te wonen en minstens maandelijks te commnniceeren.

Allen. H. Vader Franciscus, wij allen smeeken u, verkrijg voor uw kinderen deze genaden bij Jesus en Maria.

H. Franeiscus, man van gebed, martelaar van begeerte, onvermoeide ijveraar voor het zielenheil, ik bid n. vraag voor mij, dat ik medewerke tot zaligheid der zielen, door getrouwheid aan het dagelijksch gebed van den regel, door het goede voorbeeld en versmading van alle mensehelijk opzicht.

Alien. H. Vader Franeiscus. wij allen smeeken u. verkrijg voor uw kinderen deze genaden bij Jesus en Maria.

H. Franeiscus, vol eerbied voor den naam van Jesus en van God die uw tong niet hebt gebruikt tenzij tot lof van God ei: stichting des naasten; die in uw jeugd reeds onbeschroomd uw stem verhieft tegen lichtzinnige

sclierts, ik bid n, vraag voor mij niet alleen afschuw voor onreine taal en onteering van Gods naam, maar den moed om dat gruwelijk kwaad ook naar vermogen in anderen te beletten en te verbeteren.

Allen. H. Vader Kranciseus. wij allen smeeken n, verkrijg voor uw kinderen deze genaden bij Jesns en Maria.

H, Kranciseus, „geheel katholieke en aposto-liekequot; verdediger van het geloof', die uw leven en bloed veil hadt voor de rechten der H. Kerk en Christus' plaatsbckleeder, d(Mi Paus; ik smeek u. vraag voor mij ver-knochtlieid aan bet katholiek geloof, gelioor-zanic onderwerping aan liet geestelijk gezag en dat ik daarom metzorgallediigodsdienstige en lichtzinnige lectuur were van mij en mijne omgeving.

Allen. II. Vader Kranciseus, wij allen smeeken u. verkrijg voor uw kinderen deze genaden bij Jesns en .Maria.

II. Kranciseus. Engel van zuchtmoedigheid prediker van vrede en broederlijke liefde, troost der bedroefden, die zieken en zelfs melaatschen met zooveel toewijding hebt verpleegd, ik smeek u, vraag voor mij, dat ik allen, rijk en arm als broeders en zusters beminne en steune. liet aangedane ongelijk van harte vergeve en in 't bijzonder bidde voor mijne zieke en afgestorvene broeders en zusters.

Allen. H. Vader Franciscns, wij allen smeeken u, verkrijg voor nw kinderen deze genaden bij Jesus en Maria.

H. Franciscns, beschermeling van Maria, verdediger barer onbevlekte Ontvangenis; Gij die aan Haar gelieel mve Orde bebt toegewijd en door Haar voor de zondaren den atlaat van Portinncula verkreegt, ik smeek u, vraag voor mij een teedere godsvrucht tot Maria ^ Jesus' en ook mijne Moeder.

Allen. H. Vader Franciscus. wij allen smeeken u. verkrijg voor uw kinderen deze genaden bij Jesns en Maria.

Allen. H. Vader Franciscus, bid voor ons in het leven en in den dood. Amen.

G E B F D.

H. Franciscus, Gij hebt in nw leven alle menschen oprecht bemind en nu draagt Gij ons in den Hemel een nog grootere liefde toe. Vol vertrouwen derhalve op uwe goedheid roepen wij uwe voorspraak in. Verkrijg voor ons den waren geest der Derde Orde. Dan, o goede Vader, zullen wij eerst waarlijk gelukkig zijn. Immers de grootste, schat is; God te beminnen en Hem alléén aan te hangen. God van goedheid en barmhartigheid, verleen ons door de verdiensten en de voorbede van Franciscus deze genade, opdat wij, na Hem gevolgd te hebben op aarde met Hem mogen gekroond weiden in den

hemel. Amen.

'f v. Bidt voor ons HH. Lodewijk en Elisabeth, patronen onzer vergadering.

r. Opdat wij waardig worden de beloften van Christus.

Laat ons bidden.

^ O God, die Uwen belijder, den H. Lodewijk van het aardsche koninkrijk tot de glorie van het hemelrijk hebt opgevoerd, wij smee-ken u door zijne verdiensten en voorspraak maak ons deelgenooten van den Koning der koningen, .lesus Christus, uwen Zoon.

Barmhartige God, verlicht de harten uwer geloovigen en doe ons door de roemvolle voorspraak der H. Elisabeth den voorspoed der wereld verachten en de hemelsche vertroosting altijd genieten. Door Christus O. H. Amen.

IMIMUMATUli.

liuseoduci (! .lulll

J J. VERSTERREN, Rector.

ad boe delegatus.

Snelpersdruk J. VAN DE VEERDONK en 5500N. —'s Bosch,

f

j

i

lt; gt;gt;i.vi.1:

DER

DERDE ORDE

VAX DEX

H, rBANCISCtJS VAN ASSI3IÊ,

goedgekeurd door de H. Congregatie der Riten bij Decreet van 18 Juni 188 3.

AliTIKEL I.

(J eb eden voor de Vergaderingen of Ver-eenigingen , welke alle maanden, of op een anderen tijd ivorden gehouden.

!. Rij liet besin O «Ier Vergadering.

Veni, Sancte Spiritus, [ Kom , Heilige Geest, reple tuorum corda fide- vervul de harten uwer lium , et tui amoris in geloovigen, en ontsteek eis ignem accende. daarin het vuur uwer

■ liefde.

(^s) Do Directeur kau . na ile hier voorgeschreven gebeden J'ij liet iïeginquot; der Yergaderlug. eenige andere gebeden of oi.'teningen doen volgen.

Gkheoen bij

DK VI:Ult;iaiiki;INlt;;

Dominus vobiseum. ' gt;'■ De lieer zij met u. Et eum spiritu tuo. En met uwen geest.

I oor de itUxhtigK I 'cryaderiny vu de Vhitatie irordt, in pluuts van Vbxi , Saxctk 8pii:itus , ijezomjen de hofzamj :

Veni, Creator Spiritus, Kom, Schepper, kom, o

heil'go Geest,

Meutes tuoruni visita , . Mozoek ons all'van minst

tot meest,

Imple superna gratia. Kom, en stort uw genade-kracht ,

lt;iuao tu creasti pectora. In do harten door U

voortgebracht,

(_v)ui diceris l'araelitus , Gij zijt de Trooster boog

geroemd,

Altissimi donum Dei, Gij wordt do gave Gods

genoemd ,

Eons vivus, ignis, cha- De levensbron, de lief-ritas degloed,

54 (jl EHKDEN HIJ

Et spiritalis uuctio. De zalving vau'toprecht

gemoed.

Tu septiformis immore, Gjj zjjt vau 's Vaders

rechterliand

Digitus piternae dex- De vinger, en dat waarter a e , dig pand ,

Tu rite promissum Pa- Die hart eu tong zeer

tris , rijk begaaft,

Sermone ditans guttura. En met uw zeven giften

laaft.

Accende lumen sensibus. Geef, dat uw licht ouz'

ziel bestraal,

lufunde amorein cor- En dat uw liefde in quot;t

dibus , harte daal,

Inflrma nostri corporis En daar zoo zoet en

krachtig werkt, Virtute tirmaus perpeti. Dat al, wat zwak is,

wordt versterkt. Hostem repellas longius. Verdrijf den vijand vaTi

ons af,

l'acemgiie dones proti- Verleen ons vree in

nus , plaats van straf,

Ductore sic te praevio, Geleid ons langs de

rechte baan ,

Vitemus omne uoxium. Opdat wij alle kwaad

ontgaan.

Per te sciamus da Pa- Geef, dat ons door U

trem , kenbaar zij ,

Xoscamus atque Eilium, De Vader, en de Zoon

daarbij ;

Toque utriusque Spiri- En dat wij U, hun beider

turn, Geest,

Credamus omni tempore. Belijden, dienei; onbevreesd.

igt;e Vekgadeuisu. 55

Deo Patri sit gloria, Aan God den Vader lof ^! eu eer,

Ejusqiie soli Filio , ; Zijn eenigen Zoon ook ,

onzen Heer,

Cum Spiritu Paraclito, Aan U, die onze Trooster zijt,

Nunc et per omnc sae- En nu en in allquot; eeuwig-eulum. Amen. heid. Amen.

In den Facischtijd.

Deus , qui corda tide- O God, die de harten lium Saneti Spiritus il- , der geloovigen door de lustratione docuisti; da verlichting van den Hei-nobis in eodem Spiritu ligen Geest hebt onderrecta sapere, et de ejus wezen, geef dat wij door semper consolatione gau- denzelfden Geest al wat

Geiüode.v hm

Rij het sliiltvn dn- vergadering.

ONS niDDEX.

dk \ i:u(iAi)i:i!i\o.

GrEBKDBX lilJ

DE VnKUADKIilXC

00 OliDE TE VOU1EX

ARTIKEL II.

Orde (lt;! hij de Klcediii^.

Nudiif de Veryaderinfi is beyonncn, staat of zit de i'riester, in kooi kleed emritten stool, voor het altaar i-u ondervraagt den Postulant, die geknield is:

Quid postulas ? Wat verlangt gij ?

Respondit: Deze antwoordt:

Keverende Pater, Eerwaarde Vader , ik

ego huiniliter postu- verzoek ootmoedig het

lo habitum 'l'eitii kleed der Derde Orde

Ordinis de Poeniten- van Boetvaardigheid, oin

tia, ut cum eo salu- daarmede gemakkelijker

tem acternam facili- do eeuwige zaligheid te

uh couseiiui valeam. kunnen bekomen.

De I'riester zegt hierop : Deo gratias , waarna hij eene zeer korte toespraak houdt, het heilig voornewen can den J'nstnlant prijst en hem daarin rersterkt door de rerheveuheid en krachtdadigheid der Derde Orde aan te foonen. Daarna keert hij zich naar het altaar, en de kleederen zegenende, zegt hij:

v.- Adjutorium nostrum y. Onze hulp is in den

in nomine Domini. naam des 1 [eeren.

It. (Jui fecit coeluni et R-. Die hemel en aarde

terrain. gemaakt heeft,

v. Domine, exaudi ora- V. Heer, verhoor mijn

tionem meant. gebed,

r-. Et clamor mens ad R. En mijn geroep kome

te voniat. tot U.

V. Dominus vobiscum. V. De Heer zij met u.

iv. Et cum spiritu tuo. 11, JOn met uwen geest.

lil.) uk Ki,i:i:i)ix(i. (il

)iikjius. Laat oxs iiiddkx.

OliDK TE VOMiKN

tenia possideat. Per en zijner OnbevlekteMoe-eunidem Christum Do- der, Maria, altijd Maagd,

en van onzen zaligen Vader Franciscus en van alle Heiligen, de eeuwige vreugden moge genieten. Door denzelfden Christus, onzen Heer. igt;- Amen.

Laat ons biddex.

Domino .Tesu Christi, Heer Jezus Christus,

([iii tegumen nostrae die U mot onze sterfe-

mortalitatis induere, et lijko natuur hebt willen

in praesepio pannis in- bekleeden en in dekribbe

volvi dignatus os, quiquo in doeken gewonden

glorioso Cont'essori tuo worden, en die uwen

B. P. X. Francisco tres roemvolleu belijder, on-

Ordines instituere salu- zen zaligen Nader Fran-

briter inspirasti, ac eos- ciscus, heilrijk opgewekt

dem per summos Ecele- hebt, om drie Orden tc

siae i'ontifiees , tui Vi- stichten en dezelven door

carios, approbare fecisti, de Pausen der Kerk, immensam tuae clemen- i uwe plaatsbekleeders ,

tiae largitatem suppli- hebt doen goedkeuren,

citer exoramus, ut haec wij s mee ken ootmoedig

indumenta, quae idem uwe onbegrensde goed-

igt;. Franciscus ad poeni- heid , dat gij deze klee-

tentiae indicium, ac pro ding gelievet tc zegenen

valida contra saeculum , t ⁶¹¹ t^e heiligen f, welke

carnem et daemouem dezelfde za igo Francis-

armatura commilitones cus gewild heelt, dat

suos fratres de Poeni- zijne strijdgezellon, de

tentia in Tertio Ordino Broeders van Boetvaar-

portare constituit, bene- digheid in de Derde Orde

K i.kkdind.

Indien er meer Ir zinnen zijn . die het Jdeed ontvangen. dan irordt, traur hef noodig is, in In-t meer rond gezegd irat enkelvoud is uitgedrukt. Bij de zegening ran het koord zegt de Priester:

oui)k te voi.dhx

Zonder iels te zetjyeu he.yjruelf de L'riestcr liet hahijf en het koord met ii ijicdter. (¹) Daarna oj) den ondersten trap of' horen voor het allaar neen/ehnield, heft hij de)i Infzan;/ Ven! Creator (zie bladz. 53) dien hij lt;tfwisselend met alle omftanderK tot aan het einde leest of zini/t. Igt;an l'er.rt hij zich tot den Po.itnlant, die mor het altaar is neerc/eknield^eu zejjt:

¹

Slechts liot i'crslc sca|iiilin' imi koord, (lilt leder lid dei-Derde Orde bij zijne inkleedinjf mMvanirt, liehoeft gewijd of gezegend te worden: men kan dus na de lnk.'ecclinlt;f dit gewijd scapulier ol' koord door een ander niet-gewijd vervangen.

HIJ DE Ivi.KEIH.NO.

Het habijt oƒ scapulier opleggende. (¹), zegt hij :

Induat te J)omiiius De Heer bekleede u novum hominem, qui ■ met den nieuwen mensch, secundum Deum creatus die naar God geschapen

est in justitia et suncti ^J- ⁴- ------ ---i i-----j--_

tato veritatis.

is in ware rechtvaavdig-heid en lieiliglieid.

it. Amen.

Amen.

Hem daarna het Ivord (((ingevende , zeqt hij:

Praecingat te i)onii- J)e Heer omgorde u mis cingulo puritatis, et met het koord van zui-

extinguat in lumbistuis verheid, en doove in

humorem iibidinis, ut uwe lendenen de begeer-

maneat in te virtus conti- lijkheid \iit, opdat de

nentiae et castitatis.

deugd vim onthouding en zuiverheid in n blijvo. u. Amen.

R-. Amen.

Eindelijk geeft hij hein de deze ivoorden :

¹

\ nlida est snijmiaris impositio uui tautinii huiiicro et non circa cotlnni facta. S. C. liululg. 2(! Sopt. IS⁽.I2.

OrDK TE VOl.CiEX

BJ.) DE KLBEDIKO.

Ol!I)K TE VOI.dKX

HJ.I HE K I.KEDINO

I 'nor em Brorder.

i'lj'/i' l'l'lll' xiis/ci'.

ülihe tk OSDEKHnrDK.n

\'lt;t het sluiten der plechtigheid, worden nainn en monmani, land en icoonplaats van den Novice (of der Novice) en de dag der kleeding in een Register ojxjeschreren in dezer voege :

Anno Domini..... In het jaar des Heo-

mense .... die......, ren....., den . . . der

in Ecclesia N .... {vel maand.....in de Kerk

oratorio vel in loco X.....{of bidplaats of

decenti domus.....) , op eene geschikte plaats

praesente Fratrum {vel in het huis....) in tegen-

ui.) de profess je.

Horornm) Con^regati- woordigheid van de one: Congregate der Broe

ders {of Zusters) : Infrascriptus ego N. Heb ik ondergetee-Direetor {rel Sacerdos kende, N. Directeur {of faciltate munitus , ant Priester van de vereisch-Visitator aut Q-uardi- te bevoegdheid voorzien, anus habitum Tertii of Visitator, of Gardi-Urdinis Poenitentium 8. aan) hot kleed der Derde Francisci imposui Do- Orde der Boetvaardigen mino X. N'. {vel Demi- van den H. Franciscus nae X. X.), habenti opgelegd aan den Heer domicilium in civitate jST. X. (of Mejuffrouw .... (rel loco....) X. N.) woonachtig in

de gemeente .... (of in de plaats ....). In quorum tidem ego Tot bevestiging daar-seripsi. van heb ik onderteekend.

ARTIKEL 111.

Orde («gt; oiiderlioiideii bij de Prolesslc.

1. Op den day der Professie houdt men eene plechtige verf/adering en men versiert het Altaar zooals op de feestdagen. De Novice, gekleed met het volledig habijt der Orde, indien het kan geschieden of dragende uiterlijk scapulier e)i koord , knielt voor het Altaar op den grond neder; de Friester :n koorkleed en witten stool knielt op den voet van het altaar en heft den Lofzang aan : Veni Creator Spiritus etc. (zooals op hladz. 53.)

OUDK TE ONDKHHOUDKN

3. De Priester', voor het altaar gezeten, vraagt vervolgens den Novice die voor hem ligt nedcrgehnield:

lii.i i.k J'kofkssie.

Krater X—(rd Soror Broeder X.... {nf Zus-X....), quid postulas ? ter X....), wat verlangt

8'Ü ?

Bespondef Deze antwoordt:

llev. ]^:,ator, postulo Herwaarde Vader, ik admitti ad sanctam j)ro- verzoek te wordou toe-fessionem in Tertio gelaten tot de heilige Ordini S. Franeisci, ut professie in de Derde in eo usque ad mortem Orde van den heiligen Deo serviam. Franciseus, oin daarin

Grod te dienen tot den dood toe.

De Priester zeyt: Deo gratias , spreekt iluania met weinige woorden over de verlievenUeid dei' professie , die men o// het punt slaat uit te spreken, uitdnij'helijk rerJdnrende dat deze Professie noch eene (jelofte noch eoie ititdriil'l-eljke rerj.ilichting onder straf ran zonde herat, rn dat cohjens den Kegel zelren en rolyens de reridaring ran den If. Stoel, de leden der Derde Orde onder ifeen enkel opzicht eenif/e andere verpUchtimj in geweten op zich neineiij dan de overige Christenen. Evenwel prijst en bevestigt hij den ijver van den Novice, wijzende door eenig roorheeld der Heiligen, op de heilzame uitwerkselen der Professie of makende rolgens omstandigheden andere overwegingen. Na deze korte aanmoediging , spreekt de Novice neder-geknield roor den Priester met gevouwen handen iiet volgende formulier ran professie uit:

74 Orde tk onderhouden

Ego N. coram Deo Ik N. beloof' voor God omnipotente, ad ho- almachtig, ter eere der norem Immaculate B. Heilige Onbevlekte V. Marise, et B. Patris Maagd Maria en van den Francisci omniumque Heiligen Vador Prancis-Sanctorum, proniitto cus en van alle Heiligen, servare mandata Dei geheel mijn leven Gods toto tempore vitae geboden te onderhouden meae , et Regulam en den Kegel der Derde Tertii Ordinis, ab Orde , door denzelfden eodemBeatoFrancisco Heiligen Franciscus in-institutam, juxta for- gesteld , volgens den mam a Nicolao Papa vorm, welken door Paus Quarto et a Leone Nicolaus den Vierden en Decimotertio contir- Leo den Dertienden is matam ; item satisfa- bekrachtigd ; tevens be-cere ad Visitatoris loof ik, volgens goedvin-placitum pro traus- den van den Visitator te girssionibus contra voldoen voor de overtre-eamdem Regulam dingen, die ik tegen de-eommissis. zen Regel mochn begaan.

i!i.) uk i'rokessu;.

De J'n'cslrr voegt hierbij :

3. Terwijl (dien staan. wordt de Lofzang Te Deum Laudamus gezongen en alle ntedehroeder* (of als hun getal te groot /.gt;•, alleen de Disenten of raadsleden) wensehen den nieu'wgeprofeste, de een na den andere den rrede . zeggende : Pax tecum , waarop hij antwoordt: et cum spiritu tuo; evenzoo handelen de /asters met hare mede-Zuster.

Tc Dimiiii Laiulailins.

Te Deum laudamus , U, o God ! loven wij:

te Dominum confitemur. I', o Heer, belijden wij.

Te aeternum Patrem, U , eeuwige Vader,

omnis terra veneratur. eert de gansche aarde.

Tibi omnes Angeli, U roepen al de Eu-

tibi coeli et universae gelen, U de Hemelen

potestates en al de Machten

Tibi Cherubim et Se- ü de Cherubijnen en

raphim incessabili voce Seraphjjnen onophoude-

proclamant: lijk toe:

Sanctus , Sauctus , Heilig, Heilig, Heilig,

Sanctus, Dominus Deus de Heer God dev

Sabaoth. Heerscharen.

OmiE TK OSIgt;El;l]l)L'I)EiN

I!1J l)K PROI'KSSIK.

OKDB TE oxdhkhoudks

Iil.1 DE I'kOFKSSIK

OllDK TK ONDKIMIOUDKX

\ oor ri'ii Mcdchroeder.

I quot;oor een Medezuster.

Tuoruni corda tideli- Ü barmhartige God,

um , Deus miserator , verlicht de harten uwer

illustra; et 13. Elisabeth geloovigen , en doe ons

precibus gloriosis, fac door de roemvolle voor-

üi.i m: Pkoi'essik.

G

82 Ol!l)K TK ONDERHOUDEN I1I.I DE PllOFESSIE

Daarna 'jeep do, priester den niemcyeprofeste den zeyen, dien de TL Vilder Franciscus nitspruk over zijnen leerling :

Hencdicat tibi Domi- De JIcor zegene u,

nus, et custodiat te. en beware u. De Heer

Ostendat Domiuus fa- toone u zijn aanschijn

ciem suam tibi , et mi- en ontferme zich over

sereatur tui. Convertat u. De Heer wende zijne

Dominus vnltum suum oogen tot n en verleene

ad te, et det tibi pa- u vrede. Dat do Heer

eem. Dominus te u zegene gt;-p. Amen. benedicat Amen.

Hierna zei/enl hij allen :

Benedictio Dei omni- Do zegen van den potentis, Patris, et Filii Almachtigen God , den et Spiritus Sancti Vader en den Zoon ^ descendat super vos, et en den H. Geest dale maneat semper. over u neder en biijve

altijd.

K, Amen. I R-. Amen.

Ten slotte geeft hij den nieuwgeprofeste de roeten run het 1-ruisbeeld te kussen ten teeken der eeuwige liefde tot Jezus en ran het altijddurend verhoud.

5. Ma het sluiten der Vergadering schrijft men oniniddelljl- in het register der Professie het bewijs der gedane Professie in dezer roege :

Infrascriptus ego X., ^! Ik oudergeteekende N. Director (vel Sacerdos) Directeur (of Priester) ad prof'essionem in Tertio ¹ heb tot de professie der

Vl:i!llAüi:i!lNHi DKIi KaADSI-KDES

sh « Ordine Poenitentium S. Derde Orde vau Boet-

er \ Francisci admisi N. X., vaardigen van den II.

ijiii receperat habitum Franciscus toegelaten

anno . . . . , mense .... N. , die den . . . .

¹die.... in (|uorum ti- der maand.... van liet

p¹ dom etc. jaar .... het kleed heeft

'ⁿ ontvangen. Tot bevesti-

⁸¹ S'iiiSquot; daarvan enz.

ie |

ie ' oU/t de hamlteelceniiu/ ran dan Pater Direcfei(r

er lt;if van den hfJworljI: geimichtigden Priester.

In (jevnar ran sterven ia het den Norice cergund de professie te vervroegen en die zelfs te doen voor ellien hiechtrader, indien gt;iien niet (jemakkelijk een gevolmachtigd Priester t:an hehhen (want-de Generale Ministers hehhen rerklaurd, dat in dit geval iedere j, ¹ hiechtvnder gemaehtigd is); deze vervroegde professie le moet echter niet in het Itegister worden ingeschreven

re alvorens de ih'oeder {of Zuster) is gestorven ; moeht

hij {of zij) herstellen, dan moet de professie opnienw afgelegd en eerst dan ingeschreven worden.

^m ARTIKEL IV.

Kij/.ondcrc vcinadcriii^ of' roiirci-fiitie «Ier Kiiailslcduii.

Eens in de maand zullen de Paté/- Visitator of quot; ' Bestuurder , de Minister en allen, die eenig amht ⁰t hediening hehhen , alsook de andere raadsleden afzonderlijk vergaderen. De Pater Directeur, of f. Visitator, of Gardiaan is \'oorzitter ; de Minister,

') de andere amhtshekleeders en de raadsleden nemen

^!l' ^ plaats volgens hunnen rang en hidden :

V KllOADEKINd

11 EH ll AADSLHDEX.

VER(iAI)KI!IX(i delt 1{a ADSLKHEX.

VERKIEZINfiEN. 87

AKTIKEJj V.

Verkiezingen.

Men zinijl of leest den tof san// : Veni Creator Spiritus, etc. {zie htadz. J3. (*)

Xa de veyl'iezincj en het ufkondiyen van de nanieH der yekozenen, zinyt men den lofzany Te Deum laudamus {zie hlodz. 75).

Hierna :

. Bekrachtig, o God, hetgeen Gij in ons hebt uitgewerkt.

r-. Uit uwen heiligen tempel , die te Jerusalem is.

v. Bid voor ons, heilige

Moeder Gods. r. Opdat wij waardig worden der beloften vau Christus.

(in bijzomleii' govallcn kan de Bestuurder de wijze van kiezen regelen volgens den eiscli der omstandigheden . zelfs zou hij , wanneer de goede orde en vrede dit vorderen, ambtshalve de benoemingen kunnen doen. P. Jiaxentius, Vnll. tlcrudtjoek bl. SS!), iUO. CtV. N. Rev. theol. XV. 371.

Vkrkikzinoex.

Laat ons hiihikn.

VEIiK'lE/IXfiEN.

A KI'IK KL VI.

IMrclifi^'licid tier Visitatie.

Nudat de riunti-diiisf can di'ii I isitator uaiKjakan-dic/d en de l'eir/aderini/ saniengel'onieit is, zingen ile Broeder* (of Xmter*) de volf/ende verzen can Psahn 10 'gt;:

dkiï Visitatie.

( 'eük.mo.mi:

Hienifi : Voni, Creator Spiritus {zie hhidz. 53), met verx , iniftroord en cjehcd.

/gt;c I 'isiidtic »•()/•lt;// i/rslo/cii Hief den I^ufzany run Zachui'idx :

ni-;i! Visit a tik

IIII'CS HI.I l)K Ol'iiK'HTIXü

. Multiplicasti locuple-' R-. Gij hebt haar gi'oote-tare earn. lijks verrijkt.

Vercolgem wordt de zeffen yCf/eren met het Aller-hailujute Sacra inent, indien men daartoe verlof heeft, anders eindigt men met de gebeden als hij het sluiten der Conferentie (zie hltiflz. S'gt;).

ARTIKEL VII.

Vooi-Neliriltcn te oiidei'lioiuli'ii bij liet oprichten cciicr nieuwe t'ongregntic.

Degene, die de plechtigheid leidt, opent de Vergadering met het zingen can l'xahn 110.

KM NE 11 VKUKKNUIING

I -

Kit us mm he oi'iiicimsu

Laat ons üiddex.

RKKJillilSd

1

Hiti's nu de opiiifhtixn

li IT US 01'liICHTIXG VUKEESICIISO.

I'auski.IJKK /K'.EN, 101

Anno Domini....., In het jaar dos

nionse. . . ., ilie. . . ., Heeren . . . , don . . . , infrascriptus ego N. (ju- der maand. . . . heb ik ardianus {vel Visitator ondergeteekende X. . . . i nul Director nul Sacer- Gardiaan {nf Visitator, dos, facultatibus legitimis of Directeur, of Priester a Js. receptis , munitus) van de wettelijke macht, erexi Congregationem door mij van \ .. . ont-Tertii Ürdinis sub in- vangen, voorzien), eene j vocationo et patrocinio Congregatie opgericht

8. X....., in loco...., van de Derde Orde,

Testibus X. X. praesen- onder lt;ic aanroeping en ti bus. Tn quorum fidem de bescherming van den

cnm Testibus subscripsi. H. X...... te . . . .,

in tegenwoordigheid van X. X. . .., als getuigen. Tot bevestiging daarvan heb ik dit met de getuigen onderteekend.

AKTIKKL VIII.

Wij/.f om de leden der Uerde Orde den l'aiiselijken Zenen fe seven.

De Pauselijke Zeyen, verleend door i'mis Leo XIII, wurdt ticeeinaal in het jour (/egeven volf/erÊ het formulier ran Ilenedictus V/I'; immr niet op denzelfden ihiij . noch op dezelfde plauts, waar de-Bisschop dien i/eeft. Dewijl men nilt; , krurhtens genoemd fonnnlier, zulk een zeyen orer het volk doet afdalen, moet hij niet aan elk lid der Derde-Orde afzonderijk maar aan de i/ezamenljke ('on-

1'a.usklijkk zkcen.

yregafie yeyecen worden en wel door den Voorzitter, die verondersteld wordt (jeiyiarhtic/d te zijn-om dezen zegen te (/even.

De Directeur of een ander /jeniachtii/de Priester, (jaut in rol-et en witten stool, doch niet veryezeld van dienuren, naar het altaar, mzegt neergeknield:

. ()uzo hulp is in den naam des Heeven.

Die hemel en aarde gemaakt hoeft. . Maak uw Tolk zalig, o Heer.

En zegen uw erfdeel.

y. De Heer zij met u. r. En met uwen geest.

rgt;(tarii(t zeg! hij staande het volgende gehed: Okh.mis. Ij a at ons hidden.

Foi;gt;iumei; dek Generale Absolutie. 103

Vervolgens heyeeft hij zich naar den Epistelkant en zegent daar rechtstaande niet een enkel kruisteeken, de volgende n oorden met l'iide stemme uitsprekende :

ARTIKEL IX.

Formulier «li-r Generalo Alt.sohitic ol' van den

leden der Derde Orde.

Behalce de Pauxelijke zegen , is nog een andere zegen met vollen a/laat {generale absolutie) aan de leden der Derde Orde van den H. Franciscus op zekere dagen des jaars verleend. Deze dagen staan aangeteekend op de lijst der ajlaten : hoofd-

Formulier der

Gr KN'Kit ALE Ar.SOLUTlK. 105

100 Formulier der

Ineffabilem nobis, Do- ïoon ons, Heer, toege-

mine , misericordiam vend uwe onuitsprekelij-

tuam clementev ostende; ko barmhartigheid : op-

ut simul nos et a dat Gij ons tegelijkertijd

peccatis omnibus exuas, van al onze zonden ont-

et a poenis , quas pro doen, en van de straffen,

his meremur, eripias. welke wij voor deze

verdienen, verlossen moget.

Deus qui culpa offen- O God, die door de zonde

deris, poenitentia pla- vergramd, door de boet-

caris : preces populi tui vaardigheid verzoend

supplicantis propitius wordt; verhoor genadig de

respice ; et Hagella tuae gebedenvan uwsmeekend

iraeundiae , quae pro volk; en weer van ons de

peccatis nostris mere- geesels uwer gramschap,

mur, avorte. I'er Chris- die wij door ouze zonden

tum Dominum nostrum, verdienen. Door Christus

Amen. onzen Heer. Amen.

Daarna zcijf men:

Confiteor Deo omni- Ik belijd mijne schuld

potenti , beatae Mariae voor God almachtig, voor

semper Virgini, beato Mi- de H. Maagd Maria, voor

chaëli Archangelo, beato den H. Aartsengel Mi-

Joanni Baptistae, sanctis chaël, voor den H. Jo-

Apostolis l'etro et Paulo, annes den Dooper, voor

beato Patri nostro Pran- de HH. Apostelen Petrus

cisco. omnibus Sanctis et en Paulus, voor onzen H.

tibi Pater, quia peceavi Vader Franciscus , voor

nimis cogitatione, verbo alle Heiligen en voor U

et opere, mea culpa, mea Vader, dat ik zeer gezon-

culpa, mea maxima cul- digd heb door gedachten,

pa. Ideo precor beatam woorden en werken, het

Gexeuale Absolutie.

De l'ricsti r vervolyf :

Misereatur etc. Indulgentiam etc.

Dominus Xoster Jesus Jezus Christus, onze

Christus , qui beato Heer , die aan den za-

Petro Apostolo dedit ligen Apostel Petrus do

potestaten! ligandi at- macht heeft gegeven

que solveiuli, Ille vos van te binden en te

absolvat ab omni vin- ontbinden, Hij ontsla u

culo delictorum , ut ha- van elkeu zondeband, op-

beatis vitam aeternam , dat gij het eeuwige leven

et vivatis in saecula bekomet en in de eeuwen

saeculorum. dor eeuwen levet.

Amen. Amen.

Per sacratissimam Door het allerheiligste

Passionem et Mortem Lijden en den Dood van

Domini Xostri .fesu onzen Heer Jezus Chris-

Christi, precibus et tus, door de gebeden en

meritis beatissimae sem- de verdiensten van de

per Virginis Mariae , allerzaligste Maria altijd

Absolutie ix

/adieu deze nfhuit wordt yciiereii oniniddellijh na de Ahxnhitir inden hicchtstoel, dun beyinf de Priester, met weylutiny van het vooryaundfi, terstond met de woorden: Domimts noster Jesus Christus etc, en cervolgt die tot het einde, Mellande hef mn'reoud in het enkelvoud.

Mochten de omstandigheden bclelten dit formulier te (j eb rui ken , dun kun de Priester . u' het overige weglatende, alleenlijk zeggen:

Auctoritate a Summis Door do macht mij

l'onfiticibus mihi conces- door do Pausen geschon-

sa plenariam omnium ken verleen ik U den

peccatorum tuorum in- vollen aflaat van al uwe

dulgentiam tibi imper- zonden. In den naam des

tior. In nomine Patris, Vaders, en des Zoons

et Filii gt;-J-lt; et Spiritus en des Heiligen Geestes.

Sancti. R-. Amen. R-. Amen.

STEKTKNSOKVA.VI!. ! OU

ARTIKEL X.

Absolutie in stei'veiis^evaiir.

Om den rallen aflaat mede te deelen aan de leden der Derde Orde die in stervensgevaar zijn, zal de Pater Directeur of elk ander goedgekeurde Biechtvader , dooi' den Derdc-Ordeling unthoden, het formulier lezigeu, dooi' X. 11. Benedict us XIV en opnieuw door Leo XIII voorgeschreven, en in het liituale Uomanum opgenomen , zooals volgt:

De Jiamer , a-aar de zieke ligt. hinnentredende zegt hij :

y. l'ax luüe domui. V. Vrede zij dit huis. U . Kt omnibus habitan- R-. Kn allen die het he-tibus in ea. wonen.

Hierna hesproeit hij den zieke, de kamer en de omstanders met wijwater, zeggende de Antiphoon :

Daarna het eerste vers van den Psalm Miserere met Gloria J'atri etc. Sicut erat etc., waarna hij herhaalt de Antiphoon Asperges me etc.

Absolutie ix

STER VEXSGEVA Ali.

Hierna wordt door een der tegenwoordig zijnde dienaren het Confiteor (zie hladz. .10(1) gebeden, de Priester zegt Misereatur etc., en vervolgt:

Dominus noster Jesus Moge Jezus Christus, Christus, Filius Dei vivi, onze Heer, de Zoon van

Absolutie in stïciïvknslt;jevaar.

indien ecMer de ziele zóó den dood .tubij is, dat er (leen tijd meer h voor de algemeem schnldbelj-

ZEGEXixd KooifiME H. FüAxcrscrs,

denk noch voor de gebeden, dan yeeft de Priester hein terstond den af aal, zeggende : Dominus noster etc.

En indien de dood oniniddellijk dreigt te zijn, dan zegt hij spoedig :

Indulgentiam plenari-am et vemissionom 0111-uium peccatorum tibi concedo, in nomine Pa-tris , et Filii et Spiritus Sancti. Amen.

in nomine Domini.

it- (^ui fecit coelum et

terrain.

y■ Domine, exaudi orati-

ouem meam.

iv- Et clamor mens ad te

veniat.

y. Doniinus vobiscum.

R-. Et cum spiritu tuo.

(*) De Icdcn van dit lirncdt rschap nemen nict.s audei's zicli, als dit koordje te dragen ter lieriuiieriug aan dc Iweieu en liet liefdevol lijden van onzen tioddelijken Verlosser en ter eere van den tl. Kraneiscus, onder wiens bcseheniiiiig; zij zich stollen. Uelialve andere geestelijke gunsten, kunnen zij meerdere volle aHaten verdienen ; zooals op den dag der inschrijving, in het «nr des doods, op de feestdagen van den H. Franeiseus van Assisië, van den H. Antonius van Patina, der 11. Clara, der H. Wondteekenen van den 11. Francisens enz.

ZEGESINIi VAN HET KOORDJE.

Oremus. Laat ons bidden,

ünmipotens et mise- Almachtige en barm-ricors Deus , oramus ¹ hartige God, wjj bidden

immensam clerneutiam uwe oneindige goeder-

tuam , ut hanc chordam tierenheid, dat Gij dit

{vel has chordas) bene- koordje (o/'deze koordjes)

dicere ►J' et sanctificare gelievet te zegenen ^ en

»-£lt; digneris, ut quicum- te heiligen opdat een-

tjue sub invocatioue S. ieder, die onder aanroe-

Francisei ca cinetus fue- ping van den H. Prancis-

rit (rel cincti fuerint) cus daarmede omgord zal

et misericordiam tuam {of zullen) zijn, en uwe

imploraverit (vel implo- barmhartigheid zal (of

| raverint) veniarn et in- zullen) ingeroepen heb-

dulgentiam tuae sanetae ben van uwe heilige barm-

misericordiae consequa- hartigheid vergiffenis en

tur (vel cousequantur). kwijtschelding verkrijge.

Deus , qui ut servum O God, die , om den

redimeres, Pilium tuum slaaf te verlossen, hebt ge-

per manus impiorum wild dat uw Zoon door de ligari voluisti, benedic »-J-lt; handen van goddeloozen

quaesumus , cingulum zou gebonden worden, ze- ï

istud : et praesta ; ut gen snieekenwij U, dit famulus tuus, qui (cel koord; en geef, dat uw famula tua , lt;juae) hoe dienaar (of uwe dienares), poenitentiae ligamine die met dezen band van

praecingitur, vinculorum boetvaardigheid omgord

ejusdem Domini Nostri wordt, steeds de banden

.lesu Christi perpetuo van denzelfden .Jezus memor existat, tuisque Christus, onzen Heer,

semper obsequiis alliga- gedenke. eu wete dat

tum {vel alligatam) se hij (oj' zij) voortaan aan

esse cognoscat. Pereum- het volbrengen uwer ge-

VAS DEN H. FRANCISCUS.

ZEtlUNINti i\(H)lil).IE H. FliA.NUlSCUS

Indien er meer personen sijnom hef Innrd te. ontvangen, dein (jehruiht men hel meei'ron'l In jilaafs

Daarna :

Ik, door de macht waarmede ik bekleed ben en die mjj verleend is, ontvang u en neem u op om deelachtig te worden aan alle geestelijke goederen, die in de geheele Orde van onzen Seraphijnschen Vader Franciscus, door Gods genade, ontvangen zijn. In den naam des Va-dors, en dos Zoons en des H. Goestes. Amen.

De zogen van den al-machtigeuGod denVader, den Zoon en den Heiligen Geest dale over u neder en blijve altijd, li:, Aineu.

117

T o I-; w ii D i x c;

van de loden dt'f DcrilcOrcic van dvn il. i'l-niicisniK aaii liet Allevheilisste Slari van Jezus.

lt;' Allerzoetste Jezus, Vader van bavmliartig'heid, (iod van sterkte en troost, onuitputtelijke Bron van liefde, die ondanks onze onwaardigheid de oneindige schatten van uw goddelijk hart voor ons hebt willen openen, met ootmoed en vertrouwon komen wij , kinderen van den H. Franciscus, ous voor U neder werpen, ten einde een krach tigen steun te vinden te midden van de evaven , die

!ous omgeven, en ons in den geest van den heiligen Stichter onzer orde te vernieuwen. De vijanden B onzer zielen zijn veelvuldig en machtig , en ouzoous omgeven, en ons in den geest van den heiligen Stichter onzer orde te vernieuwen. De vijanden B onzer zielen zijn veelvuldig en machtig , en ouzo

! zwakheid is uiterst groot, de strijd tegen de zinnelijkheid , hoovaardigheid en begeerlijkheid der oogen zeer hevig. Doch wij verwachten, dat uwe oneindige goedheid onze wankelende schreden besturen , onze zwakke krachten versterken . al de aanslagen onzer in- en uitwendige vijanden verij- zwakheid is uiterst groot, de strijd tegen de zinnelijkheid , hoovaardigheid en begeerlijkheid der oogen zeer hevig. Doch wij verwachten, dat uwe oneindige goedheid onze wankelende schreden besturen , onze zwakke krachten versterken . al de aanslagen onzer in- en uitwendige vijanden verij-

IK! Zeoe.ninu Koobdje H. Fhaxciscus.

devotione, (juam assumit, were!11 verlost, en aau usque in tiuem jugiter uwen dienst verbonden,in perseveret. (_vgt;ui vivis et de toewijding welke (hij regnas in saecula sae- of zij) doet, altijd tot het culonini. einde getrouw volharde.

Die leeft en heerschtinde

R:. Amen. i eeuwen der eeuwen. Am.

Indien cj' inccr pei'sonen zijnmn het koord fc ont-vangen, dan (jKhrulld iiick lui mm-ron l in jiIiikI* van hei enkelvoud. Daarna :

Ego auetoritate (|ua Ik, door de macht waar-fiiiigor, et mihi concessa mede Ik bekleed ben eu est, recipio te {cel vos) die mij verleend is, ont-et suscipio ad partiei- vang u en noem u op om pationem omnium bono- deelachtig te worden aau rum spii'itualiuin , quae alle geestelijke goederen, in toto Online Sei'aphici die in de geheele Orde Patris uostri Francisei van ouzenSeraphijnscheu ex gratia Dei habentur. Vader Franciscus, door In nomine Patris, et Filü Gods genade, ontvangen et Spiritus Sancti. zijn. In den naam des Va-Anien. ders, eu des Zoons en

des H. Geestes. Amen.

Benedictio Dei omni- De zegen van den al-potentis l'atris, etFllii niachtigeiiGod den Vader, et Spiritus Sancti de- den Zoon rjy en den Hei-scendat sii]gt;er te {rel vos) ligen Geest dale over u et maneat semper. neder en blijve altijd.

R-. Amen. it. Amen.

Con(-ordat cum origiuali. lu lidem . etc.

Ex Sccretariii Sacrornm Ritiuun Congregiiticuiis, die 27 .lunii 18fi3.

l.auiikntii s Sai.vati S. r. C. Sucretarins.

117

T O K \\' M I) I X G

van ilc lolcn dor Hcrdi'Orde van den il. Franc-isriis aan hot Allerheiligste liarl van .Sexns.

() -Vllcrzuetste .lezus, Vader van barmhartigheid, (joc! van sterkte en troost, onuitputtelijke Bron van liefde, die ondanks onze onwaardigheid de oneindige schatten van uw goddelijk hart voor ons hebt willen openen , met ootmoed en vertrouwen komen wij, kinderen van den H. Franoiscus, ons voor L' nedenverpeu, ten einde een kraehtigen | steun te vinden te midden van do gevaren , dio ons omgeven, en ons in den geest van den heiligen Stichter onzer orde te vernieuwen. De vijanden lt; onzer zielen zijn veelvuldig en machtig, en onze zwakheid is uiterst groot, de strijd tegen de zi.i-nelijkheid, hoovaardigheid en begeerlijkheid der oogen zeer hevig. Doch wij verwachten, dat uwe oneindige goedheid onze wankelende schreden besturen , onze zwakke krachten versterken , al de aanslagen onzer in- en uitwendige vijanden verij-

Toewijding aan het

delen en ons de genade verleenen zal , om g-edn-rende al onze overige levensdagen den weg te kunnen bewandelen, dien onze H. Vader Francis-ciis ons door woord en voorbeeld heeft aangewezen.

Met dit vertrouwen bezield, otteren wij aan uw liefderijk Hart ons zeiven en onze geheele Congregatie. Wij otteren ü onze zielen en lichamen, alles wat wij zijn en bezitten; wij leggen in uw teerminnend Hart neer onze vreugde en droefheid, ouze hoop en onze vrees , en hebben geen ander verlangen dan geheel en onverdeeld door eene innige liefde aan uw Goddelijk Hart toe te be-hooren. Steunende op den krachtigen bijstand uwer genade, beloven wij U, dat wij uwe heilige wetten en den Derden Kegel van onzen Serafijnschen Vader in quot;t vervolg volmaakter zullen onderhouden dan wij tot dusverre gedaan hebben : dat wij de deugden van versterving en boetvaardigheid, van ootmoed en onthechting aan het aardsche, waarin de geest van onzen H. Stichter bestaat, dikwijls in uw Allerheiligste Hart zullen beschouwen, opdat diezelfde gevoelens en deugden uit mv Goddelijk Hart in onze harten mogen overgaan.

Aan den voet van uw Tabernakel, waar uw nünnelijk Hart rust voor ons, zullen wij dikwijls neerknielen, om die deugden, en inzonderheid eene edelmoedige en standvastige liefde , voor ons zel-veu .bii al de Leden onzer H. Orde af te smee-ken. Bijzondere genaden vragen wij ü, om in de deugd .... ons deze maand ter beoefening voorgesteld, toe te nemen; die deugd zullen wij U in ons H. Officie aanbevolen, en ten minste 'savonds daarover ons geweten onderzoeken.

Opdat deze onze opdracht en toewjjding ü wel-

Allekh. Hakt van Jkzus.

_r gevalliger en ons voordoeligcr worde, bieden wij ze U aan door de handen uwer Onbevlekte Moeder, de bijzondere Beschermster van onze H. Orde, door de handen van onzen Serafijnschen Vader Franciscus , den Vriend van het Goddelijk Hart, en van onze H. Moeder Clara. Wij stellen ze onder de hoede van onze heilige beschermers Lodewijk en Elisabeth en van den Patroon (of de 1 Patrones) dezer maand. . .

Gewaardig U dan, o Goddelijk Hart, met welgevallen op ons, kinderen van den H. Franciscus, neer te zien : bescherm en zegen de geheelc Derde Orde (en bijzonder onze Congregatie), opdat zij toeneme in getal en nog meer in den geest van onzen H. Stichter ; geel' ons al die genaden, welke noodig i zijn, om onze verhevene roeping wel te begrijpen en getrouw er aan te beantwoorden. Medelijdend Hart, geef ons warme deelneming in den toestand van onzen H. Vader den i'aus en den strijd der Kerk ; versterk onzen geliefden Opperpriester en Weldoener Leo XIII in zijne langdurige en harde beproevingen , on laat hem spoedig de volledige zegepraal zijner Kerk aanschouwen.

Eindelijk milddadig Hart van J?zus, gewaardig |j U, den overvloed uwer barmhartigheden over de geheele Kerk uit te storten , overdek de gansche aarde met uwe oneindige verdiensten, opdat zij tot eeu geheel nieuw leven verrijze, en alle harten van eene teedere en standvastige liefde tol uw

Goddelijk Hart ontvlamd worden. Amen.....

Zoet Hart van Jezus, maak dat ik U steeds meer en meer beminne. (800 dagen af hint.)

HET „SERAFIJNSCH OFFICIE',

zooüls Zijne Heiligheid Paus Leo XIII (*) de daifelijksche gebeden (l'imaul Onze Vader enz.) van de Derde Orde , lieefl genoemd.

Ofschoon de Loden aan deze verplichting van hunnen H. kegel voldoen met Idmaal eiken dag het Onze Vader, hot Wees yeyroet en 7 (/larie zij den Vader... te bidden, zoo is het toch aan te raden, 1° de Metten en Lauden - - 6niaal het Onze Vader enz. — te bidden 's avonds te voren ; de Prime, de Terts, Se.rte un Xone, of 4niaal het Onze l ader enz., dos morgens, of in den voormiddag ; de Vespers en Complelen, of laatstelijk tweemaal het Onze Vader enz. in den namiddag, of tegen den avond.

3° Dat men zicli daarbij voorstello het smartelijk lijden van onzen goddelijken Zaligmaker.

3° Dat men bij de intentie om aan zijnen Regel te voldoen nog andere intenties voege. . .

Gebed voor elk deel van het Officie.

Goddelijk Hart van Jezus I in vereeniging met het gebed . dat gij tijdeus uw loven uwen hemel-schen Vader hebt opgedragen , en iu uw II. Sacrament van liefde nog dagelijks voor ons opoffert, wil ik mijn heilig officie beginnen. Geef mij de genade om het zoo te bidden , dat het U welgevallig en ons voordeelig worde! O Engel Gods, die mjjn bewaarder zijt, bid met en voor mij, en draag mijn H. Officie aan God op.

^ (*) lu eene bijzondere auclieutie vau 7 Juli 18S3 verleeud aan de vier Generale Oversten der Franciscanen nl. der Paters Observanten, Conventneelen, Capucijnen en Regulieren Derde-Ordelingen. In eene audiëntie van 18 .Doe. ISS4lt; zeide Z. It ; , Eiken dag^- voor de K. Mis bidden wij d(; 12 Onze F aders... Ja, de Paus zelf bidt dagelijks het Serafijnseh Oilicie der Derde-Ordelingenquot;.

Hej Skhai ijxscii Officie.

DK METTEN EX LAUDEX.

quot;s Aionds fi' roren.

1. Verbeeld u Christus te zien in de zaal van liet laatste avondmaal , en zeg ; O Heer Jezus Ohristns, die op lien vooravond van uw lijden het Allerheiligste Sacrament des Altaars hebt ingesteld, ontferm U onzer. Onze Vader, Wees gegroet, Glorie zij den Vader, enz.

Jezus, zachtmoedig on nederig van harte, maak mijn hart gelijk aan het uwe. (300 dagen aflaat cenu daags.)

2. Verbeeld u Christus te zien in den hof van Olijven, en zeg: O Heer Jezus Christus, die bedroefd tot den dood in den hof van Olijven, uwen hemelscheii Vader hebt gebeden, ontferm U onzer. Onze Vader, enz.

Zoet Hart van Maria, wees mijn heil! [300 dagen aflaat.) Zegen onze Gemeente en alles wat hier ondernomen is tot do eer van uwen godde-lijken Zoon en de zaligheid der zielen.

3. Verbeeld u Jezus Christus te zien iu zijn doodstrijd , en zeg : O Heer Jezus Christus , die in uwen doodstrijd een bloedig zweet hebt vergoten , ontferm U onzer. Ouze Vader , enz.

H. Jozef, Vriend van liet H. Hart, bid voor mij, ]^; (JOG dagen aflaat eens daags) verkrijg voor ons een zaligen dood.

4. \ erbeeld u te zien, hoe Jezus door zijnen Irouweloozen Apostel Judas wordt omhelsd en valscheljjk verraden, en zeg : O Heer Jezus Christus, die door Judas verraden, gevangen wordt genomen , ontferm U onzer. Onze Vader, enz.

Het Sehafijnscii Officie.

H. Moeder Anna, verkrijg voor ons de genade, al onze werken, zelf de geringste, door eene zuivere meening te heiligen.

5. Verbeeld n te zien, hoe Jezus door de bende als een misdadiger wordt gebonden en geboeid , en zog : O Heer Jezus Christus , die als een boosdoener gebonden, naar Annas en Caïphas wordt gesleurd, ontferm U onzer. Onze Vader, enz.

H. Joachim , Vader der Allerheiligste Maagd . verkrijg voor ons onderwerping aan den aanbid-delijken wil van God, geduld in lijden en beproeving.

D.K LAUDEN.

(gt;. Verbeeld u Jezus te zien, door deu Hoogen Raad veroordeeld. bespot en mishandeld, en zeg ; O Heer Jezus Christus, die door den Hoogen Raad des doods schuldig zijt verklaard, en daarna den ganschen nacht bespot en mishandeld, ontferm U onzer. Onze Vader , enz.

H. Franciscus, onze Serafijnsche Vader, verkrijg voor ons den geest der Derde Orde; den geest van onthechting aan liet aardsche, van versterving en ootmoed , van liefde voor Kerk en Paus. . . .

DM PUI ME.

T. Verbeeld u Jezus te zien , gesleurd door de straten van Jeruzalem, en zeg ; O Heer Jezus Christus. die in den vroegen morgen aan den Heidensfheu rechter Pilatus zijt overgeleverd, ontferm U ouzer. Onze Vader , enz.

Beschermheilige der maand H. N^r. N., verkrijg

voor ons de deugd..... die ons deze maand in

U ter navolging is aanbevolen.

Het Skrahjxsch Okfküe.

DE TERTS.

8. Verbeeld u Jezus te zien, gebonden aan de kolom, wreedaardig gegoeseld en met doornen gekroond, en zeg: O Heer Jezus Christus, die om de dorde uur wreedaardig gegeesold en mot doornen zijt gekroond, ontferm T^T onzer. Onze Vader, enz.

H. Lode wijk , beschermer onzer Orde, verkrijg voor mij doze bijzondere genade.....

DE SEXT H.

i). Verbeeld ü Jezus te zien. op het kruishout uitgestrekt en daaraan genageld, en zeg : O Heer Jezus Christus , die om de zesde uur wreedaardig aan het kruis zijt genageld, ontferm U onzer. Onze Vader, enz.

H. Elisabeth , beschermheilige onzer Orde, verkrijg voor mij deze bijzondere weldaad.....

DE XOXE.

10. Verbeeld u te zien , hoe Jezus aan het kruis opgeheven sterft, en zeg: O Heer Jezus Christus, die om do negende uur uwen geest in de handen van uwen hemelsehen Vader hebt aanbevolen, ontferm U onzer. Onze Vader, enz. . . .

H. Moeder Clara, verkrijg voor ons de zelfverloochening, de engelachtige zuiverheid, ijver voor (xods glorie eu de zaligheid der zielen.

DK VHSl'KKS.

11. Verbeeld u te zien, hoe Jezus van het kruis wordt afgenomen en neergelegd in den schoot zijner bedroefde Moeder. eu zeg : O Heer Jezus Christus, die tegen den avond door uwe trouwe

Het (Serakuxsch Okficie.

leerlingen van hot kruis zijt afgenomen eu in deu schoot uwer bedroefde Moeder zijt neergelegd,

ontferm LT onzer. Onze Vader, enz.....

II. Antonius, bid tooi¹ de stervenden , bijzonder voor de leden onzer H. Orde.....

!)!•: ('OMTLETEX.

l;2. Verbeeld 11 te zien, hoe Jezus naar het graf gedragen en daarin, wordt neergelegd. en zeg : O lieer Jezus Christus, die door uwe allerbe-droefdste Moeder en uwe getrouwste leerlingen naar het graf zijt begeleid, ontferm U onzer.

lt; )nze Vader , enz.....

Heer! geef, door do voorspraak der heilige Martelaren van Gorinchem : Leónardus , Xicolaas enz., aan de geloovige zielen bijzonder aan de overledenen onzer H. Orde, de eeuwige rust.

SLUIT G E B M 1».

Goddelijk Hart van Jezus, onder de herinnering van uw bitter lydon , en ter eere van onzen Se-ratijnsehen Vader l'ranciscus en onze bijzondere Beschermheiligen, heb ik, bijgestaan door mijnon goeden Engel, mijn H. Ottieie volbracht; moge het U welgevallig zijn. Vergeef mij alle onachtzaamheden en mensehelijke zwakheden, waarmede liet altijd vergezeld gaat. Xeem hot aan als eene vergoeding voor do zonden en beleedigingon , die U elk uur van don dag door zoovolon worden

aangedaan. Amen.

— *¹ ^

125

GEBEDEH ONDEE DE H, MIS.

Voorbereidend Cebed.

Xedcrgekuicld , o miju God, in uwe goddelijke tegenwoordigheid, aanbid ik uwe opperste Majesteit. Ik bemin U boven alles, meer dan mij zeiven, meer dan mijn leven ; ik betreur en verfoei al mijne zonden.

In vereeniging niet den gekruisigden Jezus , wijd ik U toe mijn lichaam . mijne ziel , al mijne zinnen, mijn geheugen, verstand en mijnen wil. Vereenigd met den Triester aan liet altaar, otter ik 1', o Hemelsche Vader! het kostbaar bloeden het lijden van uwen welbeminden Zoon. Moge dit heilig otter mij meer en meer zuiveren van de vlekken der zonden ! Aiogen de gunsten en aflaten die ik thans hoop te verdienen , de overgebleven straffen der zouden immer meer uitdelgen en de zielen in het vagevuur , bijzonder ST. en X. van hare pijnen verlossen en haar de deur des hemels openen I

Mijn Jezus, barmhartigheid !

{Telkens WO ilugeiidflnaf, Pies IX 38 Sept. 1845.)

Zoet Hart van Maria, wees mijn heil.

( Telkens 300 dayen (iflaat, Pius IX 30 Sept. 1852.)

Heilige Jozef, Toonbeeld en Patroon der beminnaars van het H. Hart van Jezus, bid voor ons.

(100 da;/, a p.. eens dn ays, Leo XTII 19 Dec. 1891.)

Gkbedkn on dek

Confiteor.

M aak dat ik ü, o Hoer, de zoetheid on de schoonheid zelve , beminne ! Maak dat ik U be-minne uit geheel mijn hart, viit geheel mijne ziel, uit al mjjne krachten , uit al mijne begeerten. Greef mij de genade van mij aan U te hechten met eene groote vermorzeling des harten on eene bron van overvloedige tranen, met oen diepen eerbied en eene waarlijk kinderlijke vreoze. Dat ik altjjd en overal U in mijn hart drage, op mijne lippen hobbe en voor het inwendig oog mijnor ziel , opdat geen vreemde genegenheid ooit in staat zij mij van U te verwijderen. (II. Aug.)

O Jezus, die zachtmoedig en ootmoedig van harte zijt, maak mijn hart gelijk aan het uwe!

(300 dagen af., een* rJaays, Pius JX 35 Jan. 1868.)

I n t r o 11 u s.

Bieden wij der allorhoiligsto Drioëonhoid de verdiensten van Jezus Christus aan, tot dankzegging voor het allerkostbaarste bloed dat Jezus voor ons in den hof der Olijven heeft vergoten, en door deze zijne verdiensten smeeken wij zijne goddelijke Majesteit om vergeving onzer zonden. Onze Vader. Wees gegroet, (ilorie zij don Vader, enz.

Bieden wij der allerheiligste Drieëenheid de verdiensten van Jezus Christus aan, tot dank voor zijn kostbaarsten dood, voor ons aan het kruis geleden ; en door deze zijne verdiensten smeeken wij zijne goddelijke Majesteit om kwijtscholding der straffen , welke wij voor onze zonden schuldig zijn. Onze Vader ~ ¹Voes gegroet. Glorie zij den Vader, enz.

de H. Mis.

Bieden wij der allerheiligste Drieëenheid de verdiensten van Jezus Christus aan tot dankzegging voor zijne onuitspreke'ijke liefde , welke Hij van den Hemel op aarde deed nederdalen om de men-schelijke natuur aan te nemen, voor ons te lijden en aan liet kruis te sterven ; en door deze zijne verdiensten smeeken wij zijne goddelijke Majesteit zicli te gewaardigen onze zielen na den dood de hemelsclie heerlijkheid binnen te leiden.

Onze Vader. Wees gegroet. Glorie zjj den Vader, enz.

(100 dagen aflaat, Leo XII 31 Oct. 1833).

Gloria in E x'c e I s i s.

God zij geloofd ! Geprezen zijn heilige naam ! Geloofd zij Jezus Christus, waarachtig God en waarachtig mensch! Geloofd zjj Jezus' naam! Geloofd zij Jezus in het allerheiligste Sacrament J Geprezen zij de verhevene Moeder Gods, de allerheiligste Maagd Maria! Gezegend zij hare heilige en Onbevlekte Ontvangenis ! Geprezen zij de naam der Maagd en Moeder Maria I Geprezen zij God in zijne Engelen en Heiligen.

(;5(i5 dayen aflaat, l'ius VIII 28 Juli 1801.)

Epistel en Evangelie.

O mijn God ! ik geloof vasteljjk alles wat Gij geopenbaard hebt en de 11. Kerk te gelooven voorhoudt, dewijl Gij , de onfeilbare waarheid , het hebt geopenbaard. O mijn God! ik hoop door de verdiensten van Jezus Christus van U ver-gitfeuis mijner zonden, uwe genade en het eeuwig loven te bekomen, wijl Gjj almachtige, barmhartige

Gehedkx oxhti;

en getrouwe Cfod 'lit hebt geloofd. O mjju God, ik bemin L^T vau ganschor harte en boven alles , wijl Gij mijn boste Vader hot hoogste en beminnenswaardigste goed zijt. Om ü bemin ik ook mijne naasten , vrienden en vijanden gelijk mij zeiven.

(7 jaren en :280 (Icu/eti dfiddf , Bexedk tus XJV 15 Jan. 1756.)

Credo.

Zie mij liier, o goede en allerzoetste Jezus, neergeknield in uwe allerheiligste tegenwoordigheid , ü biddende en smeekende met de grootste vurigheid mijner ziel , dat gij ü gewaardiget in mijn hart te prenten levendige gevoelens van geloof, hoop en liefde, en een waar berouw over mijne zonden en den vasten wil om mij te beteren, terwijl ik met groote liefde en droefheid uwe vijf wonden beschouw en in den geest overdenk, voor oogen hebbende , wat de profeet David van L^T. o goede Jezus , zeide: „Zij hebben mijne handen en voeten doorboord , zij hebben alle mijne beenderen geteld.quot;'

Al icie. nu (jehiechi en c/econuniiniceerd te hebben hovenstaand yidied heromcvol roar eenig kruisbeeld leest, en daarenboven eenigen tijd bidt rohjens de meening ran Zijne Heiligheid , verdient een rollen aflaat. (I'irs iX 31 Juli 1858).

Offerande.

Jezus, Maria, Jozef, ik geef 1' mijn hart, mijn geest en mijn leven.

Jezus, Maria, Jozef, sfaat mjj ajj in mijnen laatsten doodstrijd.

utj 11. .Mis.

Jezus, Maria , Jozef', moge ik in uw heilig gezelschap in Trede steryen.

(Telken* SOO dac/rn afiuut, Pics Vil 2S April 1807.)

Bij de vingerwassching.

Zuiver mij, lieer Jezus, door uwe oneindige verdiensten. Ik wil mij niet rechtvaardigen, gelijk Pilatus, maar ik beken mijne ondankbaarheid jegens U. Ik bid U ootmoedig om vergiffenis en smeek U mij uwe liefde en uwe genade te schenken. Amen.

Zoet Hart van Maria, wees mijn heil.

{Telkens HOO (hiym apaaf, l'ii's l\ 30 Sept. 1852.)

Prefatie.

Onthecht mijn hart, o Heer, aan het aardsche en vervul mij met uwen Geest. Mocht ik U, Heilige Heer, Almachtige Vader, Eeuwige God te allen tijde en op alle plaatsen danken en loven. Niets is billijker. niets is rechtvaardiger. Wanneer zal het mij gegeven zijn U, mijn Schepper, mijn Verlosset', mijn opperste Goed voor eeuwig met de engelen en heiligen te mogen danken en loven , en in het bezit van L^T , mijn God en mijn al, eindeloos zalig te zijn , zonder gevaar van nog ooit van U gescheiden te worden.

Gedoog , intusschen . o Heer , dat ik , zwakke sterveling , mij in den geest met de hemellingen vereenige en L^T met allen eerbied aanbidde, zeggende :

Heilig, lieilig , heilig zijt gij, o Heer, God dei-heerscharen 1 De aarde is vervuld van uwe heer-

Gebeden ox he it

lijkheid! Glorie zij den Vader, en den Zoon en den Heiligen Geest!

(]00 day. op. eemdaags, Clemexs XIII 26 Juni 1770.)

Onder de Consecratie.

(feloofd en gedankt zij te allen tjjde het allerheiligste en allergoddelijkste Sacrament! (100 dayen ufliiaf een* daags, Pres VI 34 Jlei 1776.)

Ik aanbid U ten allen tijde, o levend brood des hemels, o allerheiligste Sacrament. Goddelijke Jezus, hart van Maria, zegen'; mij , ik bid er ü om. Ik geef U mijn hart, o mijn Jezus, o mijn Verlosser.

Na de Consecratie.

Zie, mijn liefdevolste Jezus I hoever de overmaat uwer liefde is gegaan. Van uw Vleesch en kostbaar liloed hebt Gij mij een goddelijk maal bereid , om U geheel aan mij te schenken. Wie heeft U toch tot zulke allergrootste liefdesbetuigingen bewogen? Zeker niemand anders dan de vurige liefde waarmede uw hart vervuld is. 0 aanbiddenswaardig hart van mijnen Jezus, gloeiend fornuis der goddelijke liefde I neem mijne ziel in uwe heiligste wonde , opdat ik in deze school der liefde leere wederkeerig beminnen dien God, welke mjj zulke bewonderenswaardige bewijzen zijner liefde heeft gegeven. Amen.

(100 dag. afl. eens daags, Pius VLI 9 Feb. 1818.)

Pater Noster.

Goede Herder der zielen , die uw leven voor aller zaligheid ten beste gaaft, wij bidden U voor

de II. Mis.

zoorelen, die in deze landen buiten het ware Geloof in twijfel en dwaling voortleven. Doe hen toch de waarheid kennen en verleen hun den moed om ze openlijk te belijden, opdat er in ons Vaderland slechts één Herder en één schaapstal zij. Hierom smeeken wij U door de voorbede van onze Goede Moeder Maria en van de HH. Martelaren on Belijders van Nederland. Amen.

(200 ilayeii upaut aan rillen die dit of eenig ander yebed voor de hekeeriny van Nederland bidden. Ptus JX 13 Juni 1853.)

Agnus Dei.

O genadigste Jezus, beminnaar der zielen ! Ik bid ü door den doodsangst van uw heiligst Hart en dooide smarten uwer onbevlekte Moeder, waseh in uw bloed de zondaars der geheele wereld, dio thans op sterven liggen en die heden zuilen sterven. Amen.

Hart van Jezus, in doodstrijd gebracht, ontferm U over de stervenden.

{Telkens 100 dagen aflaat, l'ii s IX 2 Febr. 1850.)

Eeuwige Vader, ik otter U op het allerkostbaarste Bloed van Jezus Christus, tot uitboeting mijner zonden en voor de noodwendigheden der Heilige Kerk.

(Telkens 100 dagen aflaat, Pics VII 32 Sept. 1817.)

Communie.

Lieve Jezus, hoe gaarne zou ik in staat zijn U waardiglijk in de H. Communie te ontvangen. Kom toch ten minste tot mij op eene geestelijke wijze door den overvloed uwer genaden.

Gkhkl'EX oxdi;1! dk II. -Mis.

Zii'l van Christus , heilig mij.

I.ii haum van Christus , maak mij zalig.

Bloed van Christus, verzadig mij.

AVater van Christus' zijde, einig mij.

Lijden van Christus . versterk mij.

(I Goede Jezus, verhoor mij

Laat niet toe, dat ik van 1' gescheiden worde.

Tegen den hoozen vijand , verdedig mij.

In het uur van mijnen dood , roep mij.

Due mij dan tot l' komen.

Opdat, ik met uwe Heiligen U love.

In de eeuwen der eeuwen. Amen.

(300 lUu/cn /r.jlaat t'quot;Ikeii*. 1¹1 i s IN ¹.1 Jan. ISo-L)

Laatste Gebeden.

(gt; Allorheiligste Maagd Maria, Moeder van het vleeschgeworden Woord , schatmeesteres der genaden en toevlucht der arme zondaars ! Wij nemen met een levendigquot; geloof' onze toevlucht tot mve moederlijke liefde en bidden U om de genade van te allen tijde den wil Gods en uwen wil te volbrengen. Wij leggen ons hart in uwe handen ; wij vragen lquot; do zaligheid der ziel en de gezondheid des lichaams en er niet aan twijfelend dat Grij, liefdevolste Moeder, ons zult verhoeren, zeggen wij met een levendig geloof. Wees gegroet enz.

in alle dingen geschiede, worde geprezen en in eeuwigheid verheven de rechtvaardigste, hoogste en beminnelijkste wil van God ! Amen.

(llt;i(irn uthtdl eens daags, I'ius V II 1Mei 1818.)

Engel Gods, die mijn bewaarder zjjt en aan wiens zorg ik door Gods goedheid ben toevertrouwd. verlicht, bewaar . geleid en bestier mij.) ('J'ellrns 100 diKjen aflaat, Pu s VI 2 Oct. 1795.)

Hozexhokdjk v. i). Oxb. Ontv. Ma ag i),

])(! //. Vader Franciamp;nm rereardc en hrminde op eenc hij-zondert' wijze dn al!er heilig xIp en onhevlel'te Maa/fd Morin en hekwaw door hare moederlijl'e roorxfiraah roor xieh en : nue Orde tal van. henielsehe gnnslen, onder andere lt;len. heroemden Ajlaai ran Porhnncnla. door ('hruius xelven aan hem loeye-Haan. Reed# ia 1210 beval hij. daf er ellen '/.alerdag in al de hlooslers der eerste Orde eene Jf. Mix zon opyedraf/en irorden ter eere der Onhevlekte Ontranoenis ran Mar/quot;, die omler dezen titel de hjzondere Patrones is zijner drie O rit en.

II F. T K O % F. X II O F I» .1 F

TEli KKBE DER

Onhvvlt'ktt; OntvaitK'cnis vnu de II. gt;liia!;lt;l.

In den naam des Vaders cu des Zoons en des 11. Geostes. Anion.

Isle Tientje. Gezegend zij de Heilige en Oiibo-vlekte Ontvangenis der Allerzaligste Maagd Maria.

Men hielt eenmaal het Onze Vader, ciermual het AVees gegroet en eenmaal Glorie zij den Vader enz.

2ile Tientje. Gezegend zij de Heilige enz. f/tdijk horen.

Eemiiaal lier OnzeVader enz. al lis y lij/,: hoven.

JJde Tientje, (i ezegend zij enz. alle* (jrlijk ho en.

(H()(t dat/en aflaal feil,'en*. Als iiir)i het //erinrende eene maand dagelijks heeft i/ehedm, een rollen aflaat , uji een dat/ naar verkiezing, mits men hieehte en commnnieeere. I'ns IX ii Juni 1855.)

134

L [ T A X [ I quot;,

Tl-.lt KKBK VAN UK

illorlieili^Nte ^laa^d 7laria.

Heer , ontferm U onzer.

Christus , ontferm U onzer.

Heer , ontferm U onzer.

Christus , hoor ons.

Christus , verhoor ons.

God hemelsche Vader, ontferm U onzer.

God Zoon, Verlosser der wereld, ontferm U onzer.

God H. Geest, ontferm U onzer.

H. Drievuldigheid , één God, ontferm U onzer.

H. Maria , bid voor ons.

H. Moeder Gods , bid voor ons.

H. Maagd der maagden , bid voor ons.

Moeder van Christus, bid voor ons.

Moeder der Goddelijke genade ,

Allerreinste Moedei',

Allerzuiverste Moeder ,

Ongesehondene Moeder,

Onbevlekte Moeder, ~

Minnelijke Moeder, g

quot;Wonderbare Moeder, -

Moeder des Scheppers , 2

Moeder des Zaligmakers , f

Allervoorzichtigste Maagd ,

Eerwaardige Maagd ,

Lofwaardige Maagd .

Litanie van ]gt;k Ali.ekii. SfAACiu.

Machtige Maagd, bid voor ons.

Goedertiereue Maagd ,

Getrouwe Maagd ,

Spiegel der rechtvaardigheid ,

Zetel der wijsheid,

Oorzaak onzer blijdschap,

Geestelijk vat,

Eerwaardig vat,

Schoon vat van godsvrucht,

Geestelijke roos,

Toren van David,

Ivoren toren ,

Gulden huis,

Ark des verbonds ,

Deur des Hemels,

Morgenster ,

Behoud der kranken . c

Toevlucht der zondaren . £

Troost der bedrukten,

Hulp der Christenen ,

Koningin der Engelen ,

Koningin der Aartsvaders,

Koningin der Profeten ,

Koningin der Apostelen ,

Koningin der Martelaren .

Koningin der Belijders ,

Koningin der Maagden ,

Koningin van alle Heiligen ,

Koningin zonder smet der erfzonde ontvangen ,

Koningin van den allerheiligsten Rozenkrans,

Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt.

spaar ons , Heer 1 Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt, verhoor ons , Heer I

LirAXIK l'KH EKKE

Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt,

ontferm L' onzer.

Christus, hoor ons.

Christus , verhoor ons.

Heer, ontferm ü onzer.

Onze Vader, enz.

Antiph. Onder uwe bescherming nomen wij onze toevlucht, o H. Moeder Gods I verstoot onze gebeden niet in onzen nood , maar verlos ons altijd van alle gevaren, o glorierijke en gezegende Maagd I onze vrouw, onze Middelares, onze Voorspreekster! verzoen ons met uwen Zoon, vertoon ons aan uwen Zoon, beveel ons aan uwen Zoon.

V. Bid voor ons, 11. Moeder Gods.

R- Opdat wij der beloften van Christus waardig worden.

Wij bidden U, lieer, stort uwe genade in onze harten, opdat wij , die door de boodschap des Kngels de menschwording van Christus, uwen Zoon gekend hebben, door zjjn lijden en kruis tot de glorie der verrijzenis gebracht worden , door deuzelfden Christus onzen Hoer. Amen.

(•«■bed vim den Sciapliijiisrlicii Vader I ranciscus.

»111 zich ouder de liesrlicrmiiift der Hllerlieili^ste Maagd te stellen.

Heilige Maagd Maria ! mijne Geleidster , mijne Meesteres, ik kom u in don schoot uwer barmhartigheid werpen, en mijne ziel en mijn lichaam van dit oogenblik af en voor altijd onder uwe bewaring en bijzondere bescherming stellen, [k

VAX IJK Ai.r.KRH. MAA(t|). T'57

vertrouw op U on stel tussehen uwo handen al mijne hoop en mijnen troost, al mijne pijnen eu smarten , mijn leven en rleszelfs einde, opdat door uwe heilige voorspraak en door uwe verdiensten , al mijne werken volgens uwen on uws Zoons wil geschikt worden. Amen.

(ivlti-il tol de allerliiMligstc Maa^d liaria . sc-maakt uit de gevofh-ns van den If. iternardiis.

(redenk, o genadigste Maagd Maria! dat men nooit gehoord heeft dat iemand, tot U vluchtende, uwen bijstand verzoekende, of uwe voorspraak vragende, verlaten is geweest. Aangemoedigd door dit vertrouwen , o Maagd der Maagden ! snol ik tot U , en, zuchtende onder het gewicht mijner zonden, werp ik mij voor uwe voeten neder. O Moeder des Woords. versmaad mijne gebeden niet, maiir neem die gunstig aan. en gewaardig U ze te verhooren.

Scliiett(elgt;ed tot de allerlieili^te Maa^d.

In uwe Ontvangenis, allerheiligste Maria, waart Gij onbevlekt; bid voor ons God den Vader, wiens Zoon Jezus, ontvangen van den II. Geest, Gij gebaard hebt.

Sehietsehed de allerlieilii;!ste Maagd in hekorina.' tot onzuiverlicid.

Door uwe allerheiligste maagdelijkheid eu uwe onbevlekte Ontvangenis, zuiverste Maagd, reinig mijn hart en vleesch. In den naam des Vaders, en des Zoons, en des II. Geestes. Amen.

i38

LIT A X I E

TEH KKUK VAN DEN

Heiligen Jo as etquot;. (¹)

Heer, ontferm U onzer.

Christus, ontferm U onzer.

Heer , ontferm U onzer.

Christus, hoor ons.

Christus , verhoor ons.

God hemclsche Vader , ontferm U onzer.

God Zoon, Verlosser der wereld, ontferm U onzer.

God H. Geest, ontferm U onzer.

H. Drievuldigheid, één God , ontferm U onzer.

H. Maria, bid voor ons.

H. Moeder Gods ,

H. Maagd der maagden ,

H. Jozef,

Beschermer en voedstervader van Jezus, r.

Zuivere bruidegom van Maria , ^

Man naar Gods hart, o

Trouwe en wijze dienaar, die door den Heer -tot hoofd der H. Familie wordt aangesteld , 2 Bewaarder der zuiverheid van Maria ,

Leidsman nn troost van Maria,

Die , om Maria , met bijzondere genaden begunstigd zijt,

Zeer zuiver in den raaagdelijken staat,

¹

Paus Leo XIII , die in zijne Eueycliek van 25 Aujr. 1880 iedereen, doch op een bijzondere wijze Je min gegoeden, tot vereering van den 11. .lozef aanspoort, heelt den 18 April 189.'! een scapulier van den II. Jozef goedgekeurd en den 8 Juni 1893 verschillende aflaten verleend aan de geloovigen. die dat scapulier, behoorlijk gewijd, godvruchtig zullen dragen.

LiTAXIK TKli EKHK VAN DKN H. JoZKK. I

i Zeer diep in ootmoediglieid , bid voor ous.

Zeer vurig in liefde ,

Verheven in beschouwing,

Die volgens do getuigenis van den H. Ge.ïst zelf

een rechtvaardig man genoemd werdt,

Die in de goddelijke geheimen meer dan anderen verlicht zijt geweest,

Die op eeue bijzondere wijze door den Engel in het geheim der menschwording onderwezen zijt,

Die met Maria, uwe lïruid , naar Bethlehem

zjjt gereisd .

Die in do herberg geene plaats vindende, uw

verblijf in eenon stal genomen hebt, Die waardig geacht zijt bij Christus te wezen, toen hij geboren en in eene krib gelegd werd ,

Die met Maria , het kind .lezus in den tempel

hebt opgeofferd ,

Die, op het woord van den Engel, met Jezus en zjjne Moeder naar Egypte gevlucht zjjt. Die na den dood van Herodes met Jezus en zjjne Moeder naar het land van Israël zijt wedergekeerd .

Die het kind Jezus, dat to Jerusalem gebleven was, met Maria, zjjne Moeder, vol droefheid gezocht- hebt,

Die na drie dagen zoekens , Jezus zittende in het midden der wetgeleerden, met vreugde wedergevonden hebt,

Aan wien de Heer der heeren op de aarde onderdanig geweest is,

Wiens lof in het Evangelie vermeld wordt. Onze voorspreker , hoor ons , H. Jozef.

Litanie tkr eekk

Onze beschermer, verhoor ons, H. Jozef.

In lt;il onzen nood, help ons, H. Jozef.

In al onze angsten, help ons, H. Jozef.

in het uur van onzen dood, help ons, H. Jozef. Door uw knisch huwelijk, help ons, H. Jozef. Door uwe vaderlijke zorg' en quot;eloof, help ons, TL Jozef.

Door al uwen arbeid cu zweet, lielp ons, H. Jozef. Door al uwe deugden, help ons, IL Jozef.

Door uwe zoo machtige voorspraak, help ons, 11. Jozef.

Wij , die U ais beschermer aanroepen, wij bidden

[J , verhoor ons.

Dat gij Jezus de vergiftenis onzer zonden wilt

vragen, . , ==

Dat gij ons steeds aan Jezus en Maria gelieft —: aan te bevelen , Ht

Dat gij allen bijstaat om volgens hun staat

zuiver te leven , £

Dat gij voor alle vergaderingen eene volmaakte _

liefde en overeenstemming wilt verwerven . -Dat gij de vaders der huisgezinuen in het jg christelijk opvoeden hunner kinderen wilt 2-bijstaan, §

Dat gij alle oversten in het bestuui.' der hun ^ toevertrouwden wilt behulpzaam z jn , §

Dat gij allen, die op uwe hulp Tortrouweu, ⁵⁰

altijd en overal wilt besehermen ,

Dat gij alle geloovige zielen door uwe voorbede wilt helpen ,

Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt,

spaar ons . Heer I Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt, verhoor ons , Heer I

VAX l)KX 11. JoZEK. 141

Lam Uods, dut de zonden der wereld wegneemt,

ontferm ü onzer.

Christus , lioor ons.

Christus, verhoor ons.

Heer , ontferm U enzer.

Onze Vader , enz.

Wij bidden U , o Heer I dat wij door de verdiensten van den Bruidegom uwer allerheiligste Moeder geholpen mogen worden , opdat wij door ! zijne voorspraak verkrijgen. hetgeen wij door ons

zeiven niet kunnen bekomen. Die leeft en heerscht in de eeuwen der eeuwen. Amen.

Oehfit om (h'ii il. Jo/.H' (o( patroon te varkiezen en xicli onder zijne besrlieriniii^ te stellen.

Qroote Heilige ! ik verkies U heden voor al den tijd mijns levens tot eenen bijzonderen patroon , meester, leidsman en bestuurder van mijne ziel en mijn lichaam, van mijne gedachten, woorden en werken . van mijne begeerten en genegenheden , van mijne eer en goederen, van mijn leven en mijnen dood. Ik neem mij vastelijk voor U nooit meer te verlaten, maar uwen H. Naam te verheffen . en uwe eer , zooveel mogelijk , te bevorderen. Ik bid U vurig, dat gij mij als uwen eeuwigen dienaar wilt ontvangen. Help mij in al mijne werken , en verlaat mij niet in hot uur des doods. Amen.

- —

145

I . I T A X i Vj

TEI! KEKE VAX DEN

II. FVsnit'iKoiiK van AKKiNië.

lieer, ontferm U onzer.

Christus, ontferm U onzer.

Heer, ontferm U onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

God hemelsche A^racler, die Kranciseus tot uwen

dienaar hebt verkozen , ontferm ü onzer. God Zoon, Verlosser der wereld, die Franciscus met de teekens van uwe heilige vijf wonden hebt begunstigd , ontferm ü onzer.

God heilige Geest, die Franciscus met vele hemelsche genaden hebt verrijkt, ontferm U onzer. Heilige Drievuldigheid, één God, die Franciscus in uwe glorie hebt ontvangen, ontferm U onzer. Heilige Maria , zonder smet der erfzonde ontvangen , bid voor ons.

Heilige Moeder Gods, gestadige toevlucht van Franciscus ,

Heilige Maagd der maagden, bijzondere Patrones

der gansche Orde van Franciscus ,

O Seraphijnsche vader Franciscus, x

Minnelijke vader Franciscus , ^

H. Franciscus , vader en minnaar dor armen , g

_rStichter van drie heilige Orden , °

S Vaandrager van Christus den allerhoogsten o zi .^{0 n} a

,f- Koning , p

^—. Ridder en evenbeeld van den gekruisten Jezus,

— Seraph jj n van liefde met de vijf wonden geteekend.

Litaxik vax i)i;.\ II. Fhascisccs. 143

Versmader der wereld , bid 'voor ons.

Uitstekend voorbeeld van boetvaardigheid eu

versterving,

Uverige navolger van Christus,

Wonder van nederigheid en ootmoed ,

Leidsman der dolenden ,

. Steun der Heilige Kerk,

p Leermeester der gehoorzaamheid ,

.2 Minnaar van den vrede , S

2 Engel van zachtzinnigheid, lt;

t- Licht uws vaderlands , o

^ Martelaar door begeerte,

§3Voorbeeld van zuiverheid , g

S Bestrijder der booze geesten ,

I Jveraar voor de voortplanting des geloofs en

de zaligheid der zielen ,

Dienaar der melaatschen ,

Hulp dor zieken,

Opwekker van dooden ,

Trooster in ons stervensuur,

Helper van al degenen, die tot U hunne

toevlucht nemen ,

v. Bezoek goedgunstig uwe godvruchtige dienaars , o heilige vader Franciscus.

li. Verwek hen allen uit den slaap dos doods.

G E B E B.

O (rod , die uwe Heilige Kerk door de verdiensten van den heiligen Franciscus met nieuwe kinderen vermeerdert, maak dat wij door zijne navolging de aardsche dingen versmaden , en in het genieten van liemolsche gaven ons altjjd ver-bljjden.

O Heer Jezus Christus. die als de wereld in

14 LlTAXlK VAX DKX 11. 1''I! A Ml SC I'S.

liefde verflauwde , om onze harten te ontsteken , in het lichaam van den heiligen vader Franeiscus de teekenen van nw lijden hebt willen vernieuwen, vergun ons genadiglijk, dat wij door zijne verdiensten en geboden ook waardige vruchten van boetvaardigheid voortbrengen.

O God. Heilige Geest, door wiens voorzienigheid en bestuur de loop van ons leven wordt beschikt. help uwe dienaars , opdat wij , die met blijdschap de gedachtenis van den glorierijken vader Franeiscus houden , door zijne gebeden en verdiensten, do glorie van uwe goddelijke .Majesteit eeuwig mogen genieten. Door .lozns Christus onzen Heer, die met U on den Vader leeft en heescht. waarachtig God in allo eeuwen der eeuwen.

G E i', K I)

van don II. I'raiicisrus voor hef kinisltcclil iu de kerk van dvn II. Uainiaiiiis.

O groote en glorierijke God . mijn Heer Jezus Christus, ik bid U, verlicht de duisternissen van mijn vorstand, geef mij eou oprecht geloof, oenc zekere on vaste hoop, en ook oene volmaakte liefde: verleen mij, o Heer, dat ik U alzoo moge kennen , en alles volbrengen naar uwen heiligen wil. Amen.

Mijn God en mijn al.

Schiefffehcd can den II. Franciscun. Telkens :'gt;0 n'fiant, /.. !{. Leo XIII, 4 Mei 1888.

145

»K VIJF ZO \ I» A a i: X

TEli EERE UKl;

U- A' jj I' W'oikI m'it*'iioii

VAX DEN

Seraphijnschen Vader FRANCISCUS.

J)( ü. traiicisnis. die den goddelijkeu Verlosser, onr. aller voorbeeld, zoo volmaakt mogelijk wilde navolgen . had onder vele opzichten eene wondervolle gelijkenis met den Zaligmaker. Twee jaren voor zijn dood ontving hij zelfs. als door eeuc krnisiging, do H, Vijf Wonden, eeno gebenrt^nis welke, zooals Z. 11. Leo XI11 schrijft. veeleer in Engelen- dan in menscheu-taal verheerlijkt moest wordenquot;. (1)

Om nu de geloovigen nog meer (2) aan te sporen dezen met dc Vijf Wonden geteekeudcn Seraphijnschen heilige te voreeren »!ii na te volgen, verleende Z. H. Leo XI11 den 21 November 1SS5 roor (illijd de volgende gnnst:

Iedere (ifilooriye , f/ir rijf achlereenvol(jende Zondayeu eenigen tijd door godvruchtige overweging. mondgebed of andere godvruchtige oefeningen de heilige Vijf wonden van den II. Franciscus vereert, kan eens in het jaar vijf volle aflaten verdienen . namel quot;ik een vollen ailaat op elkeu dier vijf Zondagen onder de gewone voorwaarden, ui. biechten . commnniceeren . eenc kerk of openbare kapel bezoeken en er eenig gebed doen tot intlt;*ntie van Zijne Heiligheid. Die vijf achtereenvolgende Zondagen kan eenieder volgens eigen goedvinden hiervoor elk jaar uitkiezen.

Om aan deze voorgeschreven vereering der heilige vijf wonden te voldoen , zijn geen bepaalde gebeden vereischt: men kan bijvoorbeeld . de litanie van den H. Franciscus . het rozenhoedje enz. bidden of ook de hier volgende oefeningen verrichten :

(1) Encvcl. .hf,spiral o van IT Sept. INS'J. Zie hor en hUnh. 'J'2.

(2) Zie hoven hhuh. 17 en 'gt;0.

10

Dk Vi.ik /iixdagex ter kerk dki;

I.

(■cbci! om de oohnoedishfiil

Xederige Yader Franciscus! het beschouwen van den Goddolijkon Verlosser, die door zijne eigen schepselen bespot, veracht, ja zelfs aan een schandhout genageld werd , trof U zoc innig, dat ook Gij het besluit naamt op Jezus' voorbeeld den weg der vernedering uit te kiezen en moedig te bewandelen.

Mocht ook ik door uwe voorspraak van öod bekomen de hoovaardigheid mijns harten te beteugelen . mij niet jjdel boven anc-eren te verheffen maar mij ootmoedig aan al mijne oversten te onderwerpen! Doe mij begrijpen dat ik niet waarlijk groot ben , wanneer de wereld mij hoogacht , maar dan veeleer wanneer ik ootmoedig en geduldig verdraag , dat ik door de menschen voorbij gegaan, miskend en vernederd word.

Onze Vader, Wees yeyroei enz.

II.

(■I-bed om de zeiIVcrloos;hcniiiK.

Boetvaardige Vader Franciscus, g|j hebt in de reinste onschuld geleefd en toch u zelveu zoo streng behandeld ; het was uw wensch deelgenoot te zijn in de smarten van Jezus, uw verlangen geheel aan licm toe te behooren , en daarom hebt gij uw vleesch met zijne driften en begeerlijkheden gekruisigd; ik, helaas, die zoo genegen ben tot de zonden, en zooveel kwaad bedreven heb, ik vrees mij in iets te versterven.

Door de heilige Vijf Wonden, L van Godswege ingedrukt, smeek ik U, werp een blik van medelijden op mijne weekelijke traagheid, verkrijg mij de genade mijne zonden uit te boeten , mijne

H. Vl.JI' W o.NI'KN VAN DE.N II. l'ltAX( ISCIS. 147

zinnen te versterven, mijne driften te beteugelen en het lijden van dit leven geduldig te verdragen, om ixlzoo mjjn gekruisten Verlosser moedig te volgen op don weg der zelfverloochening cn versterving.

Ohïc I tulei' , Il^rfles (/egroet enz.

Ill

(üchi'ii om ilc ontherlitiiiK aan het iiitrdsrlie.

Evangelische Arme van Assisië! in den armen Godmensoh zaagt gjj de hooge waarde der armoede en der onthechting. Jezus had op deze wereld voor troon een kribbe, voor paleis eon stal, voor sterfbed een kruishout en daarom ook verkoost gij de grootste vrijwillige armoede als uw schat en erfdeel op aarde.

O arme en nederige Franciscus, die den Hemel rijk zijt ingetreden, bekom ons de genade niet ongeregeld verkleefd te zijn aan het aardsche, hetzelve niet onmatig na to jagen, de rechtvaardigheid nooit to krenken, de arme menschen bijzonder lief te hebben en bij te staan en ook des noods de armoede geduldig te verdragen.

Onze Vndfi-, Wees gegroet enz.

IV.

(iclu'd om de liHdc tot («ml.

II. Franciscus, om uwe vurige liefde tot God ook genoemd de Seraplnjn van Assisië, gij waart zoo menigmaal als verslonden in de overdenking van Gods liefdedaden : nu eens hebt gij uw God beschouwd zich over ons ontfermend en als kind afdalend in de kribbe van Bethlehem , dan weder hebt gij uwe oogen op een kruisbeeld gevestigd en daar Gods liefde in bloedige letters beschreven

14^ Dk Vijk ZosD.uikx urn If. Vijf Woxdkn.

gezien . of wel gij wierpt u neder voor liet H. Sii-crament, niet anders wenschende dan uit liefde voor die oneindige liefde uw leven ten offer te brengen.

O Heraphijn van liefde, die alles voor God over hadt, hoe laf en traag ben ik in God te beminnen, mocht ik toch Gods heilige liefde nimmer door de doodzonde verliezen, mocht ik die liefde voortdurend vermeerderen door het ijverig onderhouden der geboden en liet veelvuldig overwegen dei-oneindige goedheid des Heeren, die ons het eerste heeft lief gehad.

Dat ik alles doe en lijde uit liefde tot God.

Onze lader ]Fees (/egroef enz.

V.

(■iebrd om de lieldc tol den cveiililcMseh.

II. Franciscus , door Jezusquot; voorbeeld en lessen onderwezen , hebt gjj ook alles voor allen willen worden om allen zalig te maken. Een arme kondet gij niet afwijzen ; de zieken, melaatschen eu lijdenden verzorgen en troosten was uw genoegen ; om zielen te redden , voor welke Jezus zijn bloed gestort heeft, was u niets te veel eu begaaft gij u herhaaldelijk naar de ongeloovigen om hen , zelfs door het otter van uw leven tot bekeering te brengen.

O heilige minnaar der zielen, verwerf mij een ware liefde voor mijne evennaasten, dat ik in mijne woorden of handelwijze de liefde niet kwetse maar door mijn gebed, verdraagzaamheid en stichtend voorbeeld hunne zielen redde en uooit voor iemand een oorzaak van zonden zij.

Onze Vader . 11'ees yeyroe.t enz.

149

L J ^rr A N 1 E

IER rmtK VAN KKS

11. I .IT1gt;lt;gt; VIOLIN.

Koning van Frankrijk,

l'iitroitn tli'i' Hioedcrs van dlt;- Dt-ralo Ortlc.

lieer, ontfenn l' ou/er.

(Christus , outferui L' onzer.

lieer, ontferm U on^er.

lt; 'hristus , lioor ons.

(üiristus , verhoor ous.

lt;jrod licmelsche Vader , ontferm U onzer, (.{od Zoon, Verlosser der wereld, ontferm U onzer. God heilige G eest, ontferm U onzer, li. Drievuldigheid, één God , ontferm U onzer. H. Ludovicus, bid voor ons.

Lelie van zuiverheid.

Voorbeeld van ootmoedigheid ,

Wonder van boetvaardigheid ,

Schitterend door heldhaftig geduld in tcgen-2 spoed , vernedering en gevangenschap , =• .i Zeer vurig in het gebed en de godsvrucht, 5 Zeer barmhartig en milddadig voor den = = arme en noodlijdende, ~

— Offervaardig en liefdevol voorde bevrijding 2 ri der christen slaven , quot;

Schoon voorbeeld derchristeljjke volmaaktheid, Kdelmoedigo verachter der wereldsche eer, Groote ijveraar voor het huis des Ueeren , Die Frauciscus' kleed hooger schattet dan het vorstelijk purper,

LiTAMK VAX lgt;EK 11. IjfDOVIClS.

H. Ludovicus. vooi'tplantor van liet wave geloof onder de geloovigen, bid voor ons.

Steun der weduwen en weezen ,

Gezegende rechter van het volk ,

Grootmoedige strijder iu de kruistochten, Tweemaal het slachtott'er van uw ijveren 2 voor het heilig land, ^

.2 Machtig in de boeien , __

S Beschermer van Frankrijk , g

Voorhoeld der koningen , ~

Waardig de aardsche koningskroon te dra- £

O?

H gen.

Waardig de kroon der Heiligen te dragen

in den Hemel ,

Besi'lieriner van do Derde Orde van Uoet-vaardigheid,

Lam Gods. dat wegneemt de zonden der wereld,

spaar ons . Meer !

Lam Gods . dat wegneemt de zonden der wereld ,

verhoor ons , Heer !

Lam Gods. dat wegneemt de zonden der wereld , ontferm U onzer.

y. Bid voor ons li. Ludovicus.

R:. Opdat wij waardig worden der beloften van ('hristus.

G E B K D.

lt;) God, die uwen dienaar den H. Ludovicus uit deze wereld geroepen hebt, om hem tot de hemelsche glorie te geleiden , geef ons. dat wjj door zijne verdiensten en zijne tusschenkomst, mogen deelachtig zjjn aan het geluk van den Koning der Koningen, Jszus Christus. Amen.

151

LIT A X 1 E

tüi! van dk H. VJI i n a lgt; e t li van H on^ii rije .

Patrones der Zusters van de Derde Orde.

lieer, ontferm L' onzer.

Christus, ontferm LI onzer.

Heer, ontferm U onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

God hemelsche Vader , ontferm U onzer.

God Zoon, Verlosser der wereld, ontferm 1 onzer.

God Heilige Geest, ontferm U onzer.

H. Drievuldigheid , één God , ontferm L' onzer.

H. Maria , Moeder Gods, bid voor ons.

H. Elisabeth , onze moeder ,

üio vanaf uwe kindsheid God gediend liebt. Navolgster en waardige dochter van den H. Franciscus ,

^ Versierd met goddelijke gaven, £!

quot;S Bezield met kracht en standvastigheid , is Voedster der armen en der weezen . o

— Troosteres van bedrukten ,

^ Dienstmaagd der armen en zieken , c

AVreedelijk vervolgd door uwe hloedverwan- ?

ten en onderdanen.

Altoos bezield met een hemelsch geduld in uwe veelvuldige tegenhedon en zoo zware beproevingen .

Cftntrtai Bureau DordeOrd^ „DE RuESquot; - BRUM MEN

152 Litanik tkk eeisk v. igt;. H. Elisabktii.

II. Elisabeth, beroemd dooi^- uwe deugden 011 mirakelen , bid voor ons.

II. Elisabeth, altijd bereid Toor hen die uwe hulp

afsmeekeu , bid voor ons.

II. Elisabeth , onze patrones, bid voor ons. Lam Gods, dat wegneemt de zonden der werold,

spaar ons , Heer !

Lam Gods , dat wegneemt de zonden der .M-eld ,

verhoor ons , Heer !

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld„ ontferm ü onzer.

y. H. Elisabeth . bid voor ons.

ü. Opdat wij waardig worden der beloften van Christus.

G E B E I).

God van barmhartigheid, wij bidden L' ootmoedig ons de gratie te verleenen om , naar het voorbeeld van de H. Elisabeth en door hare tussehenkomst de aardsche goederen te versmaden en de eeuwige te mogen bekomen. Amen.

Spreuk der II. P.lisabeth bij haar leven.

Ik wil voor do wereld en hare ijdelheden dood zjjn , en ook do wereld moot dood zijn voor mij.

Bij haar sterven.

Maria , Moeder der genade , Moeder van barmhartigheid ! bescherm mij tegen de vijanden en neem mij aan in het uur des doods.

153

LIT A X i E

TKR EF-RK VAN IlKK

If. AiitoniiiM van I'adna. (*)

J leer , ontferm U ouzer.

Christus, ontferm ü onzer.

Heer. ontferm U onzer.

Christus. hoor ons.

Christus , verhoor ons.

God hemelsche Vader, ontferm L' onzej'.

God Zoon, Verlosser der wereld, ontferm li onzer.

God Heilige Geest, ontferm U onzer.

Heilige Drievuldigheid, één God, ontferm U onzer.

H. Maria, Moeder en beschermster van den H.

Antonius , bid voor ons.

H. Franciscus, vader en leeraar van den li. Antonius , bid voor ons.

H. Antonius van Padua .

Zalige vrucht van Spanje .

Xieuw licht van Italië,

Oquot;

^ Beschermer en luiste)¹ van l'adua . 2;

.5 Apostel van Frankrijk , ^

5 Navolger van den H. Franciscus , §

= Lelie van zuiverheid , ~

quot; Nauwkeurige betracliter der kloosterlijke § —' armoede, ⁵⁰

Klaar schijnend licht van gehoorzaamheid , Spiegel van boetvaardigheid.

(^s) Hij werd in't jaar 119ii to liissabou geboren, trad in de Orde van den H. Franciscus 1 quot;J20. stierf 13 .luni 1231 in den ouderdom van 3tgt; jaren en werd reeds liet volgend jaar op liet Pinksterfeest (30 .Aici 1232) door Z. H. l'aus (irego-rius IX heilig verklaard.

lederen Dinsdag wordt de II. Antonius quot;[i eenc bijzondere wijze vereerd in alle kerken der Orde van den H. Kranéiscus.

LITAXIK VAX DKN

H. Viitoiiius, minnaar van liet kruis, hid voor ons. Roos van verduldig'heid ,

Blakende vlam van liefde ,

Steunpilaar der 11. Kerk ,

Verkondiger der genade ,

Uitroeier der zonden ,

Grootmoedige verachter der wereld .

Verhett'er van Gods glorie,

Leeraar der waarheid ,

Luister der Seraphjjnsohe Orde,

Arke des verbonds .

Verdediger des geioofs van het hoogwaardig ü Sacrament dos Altaars ,

■= Brandende naar den marteldood ,

3 Geesel der ketters.

^ Voorvechter der waarheid , c

Vurige minnaar van Gods huis, -

Sd 1.1 veraar der zielen . =

tz Patroon in verloren zaken , F

^ Toevlucht der armen ,

Gezondheid der zieken ,

Vertrooster der bedrukten .

Hof van deugden.

Opwekker van dooden ,

Schrik der duivelen,

Xavolger der Apostelen .

Groote lieveling van het kindje Jezus, Machtige voorspreker in het uur des doods. Voortdurende wonderdoener ,

Helper en troost in alle noodwendigheid , Getrouwe beschermer en voorspreker van die U aanroepen,

Wees genadig, spaar ons, lieer.

quot;Wees genadig , verhoor ons , lieer.

A vroNirs

Van alle kwaad , verlos ons , Heer.

Van alle zonden ,

Van de macht on listen des duivels ,

Van pest, hongersnood en oorlog , i

Van den eeuwigen dood , ~

Door de verdiensten en voorspraak van den ^ Heiligen Antonius , 2

Door zijne brandende liefde voor de zaligheid ?

dor zielen , —

Door zijnen grooten ijver voor de hekeering

der zondaren , ^

Door zijn vurig verlangen naar den marteldood. Door zijne getrouwe nalevingder kloostergeloften van gehoorzaamheid, armoede en zuiverheid. Door zijnen onvermoeiden arbeid ,

In den dag des oordeels.

Wij zondaren , wij bidden 1 , verhoor ons. Dat gij ons allen tot eene ware boetvaardig- ,

heid over onze zonden wilt hrengen ,

Dat gij het vuur der goddelijke liefde in onze c-

harten wilt ontsteken en bewaren .

Dat gij ous deelachtig wilt maken aan de ver- 2

diensten en voorspraak van den H. Antonius, Dat gij aan allen, die tot den H. Antonius hunne toevlucht nemen, gezondheid naar ziel en lichaam wilt verleeneli . S

Dat wij door de verdiensten van den 11. Anto- =-nius in alle deugden mogen voortgaan, £

Dat gij allo vereerders van den H. Antonius _c in alles met uwen zegen wilt voorkomen. ? Dat wij een zalig sterfuur en eens den Memel

mogen bekomen .

Dat gjj door de liefde van den II. Antonius tot het kind Jezus . ons gebed wilt verhooren .

lóü Litante van dkx 11. A n kim us.

Jezus Christus, Zoon van den levenden God, ■wij

bidden U , verhoor ons , Heer.

Lam Gods, dat de zonden dor wereld wegneemt,

spaar ons , Heer I Lam Gods. dat de zonden der wereld wegneemt,

verhoor ons, Heer.

Lam Gods, dat de zonden der wereld wegneemt,

ontferm (J onzer.

Christus . hoor ons.

Christus, verhoor ons.

lt; )nze Vader , enz.

LAAT O.VS lilllllKX.

O goedertierenste Jezus, die uwen belijder den 11. Antonius door gedurige mirakelen wonderlijk hebt doen uitschijnen, verleen ons genadig, dat wij door zijne voorspraak en verdiensten met zekerheid vèrkrjjgen, hetgeen wij met betrouwen van U vragen.

Die leeft en lieerscht in alle eeuwigheid. Amen.

- - -

CKÜKJJ TUT DEN H. ANTONIUS,

bijzomlernu Heschcntior om rerloreu gt;t ierntf Ir bekomen-

H. Antonius. die alle tijdelijke zaken ten volle veracht en verlaten hebt om dos te beter de eeuwige goederen des hemels te, vinden . en daarom vali (iod het bijzonder voorrecht bekomen hebt om verloren of gestolen zaken terug te brengen, ik smeek u ootmoedig uwe macht te mijnen gunste aau te wenden . opdat ik , na alle geestelijke goederen , die ik door mijne zonden verloren heb en welker verlies ik meer betreur dan dal aller tijdelijke, ook mijne tijdelijke goederen moge terug bekomen vuur zoo ver ze mij voor v.ijd en eeuwigheid voordeelig zijn. Dit vraag ik u door uwe machtige voorspraak bij Onzen Heer Jezus Christus. Aiiien.

157

liOfzaiiu; trr vvxv v. lt;1. II. Antoiiiiis v. Padua.

De H. Box a ventura . (jeuerdle O torsie der Orde van deu H. FranciscL'S, rerrvll over .de vele /rondereu die God op de voorspraak ran den ii. a ntünius uittrerïde — voor af //• Pa du a. de stad tv aar anton 1 i's veel (jepredikl heef! ea waar zijn 11. TAchaam met reel eerbied hev-aard wordt* • wilde dit alles in korte woorden saweucatten ea drn ffeloorigen diep in het geheuyen prenten. Rn ~oo steeg uit .zijn hrandend hart dit gezang ran liefde en tof ter eere van zijn heiligen medebroeder.

Z. JI. pils ix . 2o -tan. 1866 , heef! een ajlaai ran 100 dagen verleend zoo dikwijls uien dien. lofzang met onderstaand vers en gebed godrruchtig bidt. ea als men dit dagelijks gedurende eene maand doet een vom.kn ajlaat op de gewone voorwaa rden : zie ld adz.

Lofzang van den H. BONAVENTURA

teu kerk van den

11. A ii i o ii i ii k v a n I* a lt;1 ii a.

-----—--til. quot;soff.. ----

y. Wilt gij woiurren zien geschieden 'i Op Axtoxh s' voorspraak vlieden Dood , melaatschheid , ketterij ;

Onheil , duirlen gaan voorbjj ;

Zieken zijn gezond In een onkien stond.

r-. Storm en boeien vallen neder:

Oud en jong ontvangen weder Op hun beo quot;t verloren goed :

Is een lidmaat, hand of voet.

Ziek , gekwetst of teèr .

't Ontvangt gezondheid weêr.

158 lilt;)K/A.\(l TKI! KKUK V. ii. Ji. AXTOXU SV. I'aDC.V.

V. Wie Antonirs wil vragen

Ziot gevaren , Jiood en plagen Vlieden als een sehadmv heen: .la, verhaalt het iedereen Oij die 't ondervondt,

Spreek, o l'adua's mond!

ly. Storm en bofimi vallen ucit r : cuz. zooah hiercoor.

V. Gloril zij don Vndcr on den Zoon on den II. Geest.

lv'. Storm en boeien vallen neder : enz. quot;oonh hiervoor.

\'. Bid voor ons, heilige Antoniis.

lv-. (gt;|)da1 wij di*v beloften Viin Clii'isfns waardig worden.

G V. li M 1).

Moge , o God , uwe Kerk zich verblijden door de godvruchtige herinnering aan uwen Belijder den II. Antonius , opdat /ij door geestelijke hulp altijd gesterkt zij en de eeuwige vreugde verdiene te genieten. Door Christus onzen Heer. Amen.

I .Al P K 1 Al A T UH.

Ti i.ni;üiu . quot;.'s A[liilis 180().

M. F. DK BIquot;,El! , Cn-n.

tul hor (falcf/alus.

StCquot; Do goedkeuring der Litaniën geldt niet voor openbaar gebruik

I X II O I 1).

ill,ADZ.

Aan den Lezer...........3

Inleiding..............5

F,enige verklaringen betreffende de oprichting

en besturing der Derde Orde......'J

Verklaringen aangaande de gunsten en aflaten

aan de Derde Orde verleend......12

Encykliek van Z. IL. Paus Leo Xill over den PI. Franciscus va i Assisië en de verbreiding

der Derde Orde..........15

Apostolische CoLstitutie betreffende den Regel der Seculiere Derde Orde van den Heiligen

Franciscus............33

Kegel der Seculiere Derde Orde.....311

Lijst der aflaten en voorrechten......44

('cieiiioiiialt' «Ier Derde Orde.

Art.

I. Gebeden voor de Vergaderingen of Ver-

eenigingen , welke allo maanden of op een anderen tijd worden gehouden . 51

II. Orde te volgen bij de Kleediug . . . 60

III. Orde te onderhouden bij do Professie . 71

IV. lïjjzondere vergadering of conferentie

der Raadsleden........83

Art. k. cj z ^ gt; t uj g, _a1

V. Verkieziu^en......... /

VI. Ceremonie der Visitatie . , . . . SMj

VII. Iiifcns te onderhouden bij de oprichting

eener nieuwe Vereeuiging. . . . y-i

V1JI. Wijze om den Leden der Derde Orde

den Pauselijken zegen te geven. . K'i

IX. Formulier der Generale Absolutie of

van don zogen met vollen aflaat voor do soculiore Leden der Derde Ordo. 10;?

X. Absolutie in stervensgevaar. . . . 10! Aa.vjia.ngski.. - Zegening van lief koordje

van den H. Franeiscus........ . II .'i

Toewijding van de loden der Derde Orde

van den H. Franeiscus aan hot Allerh.

Hart van Jezus...........11

Het Seraphijnsch Officie........13(

Gebeden onder do H. Mis.......13i

Het liozenhoodje ter eere der Onbevlekte

Ontvangenis van de H. Maagd.....

Litanie ter eero van de Allerheiligste Maagd IH4

Litanie ror eere van den H. Jozef .... 138

Litanie ter eero van den II. Franeiscus . . 14?: De vijf Zondagen tor eere der H. V;ifWond-

teokonen van den H. Franeiscus . . . . 145'

Litanie ter eero van den II. Lndovicus . . 149'

Litanie ter eere van de II. Elisabeth . . . 151¹

Litanie ter eere van den H. Antonius . . . 153|

Lofzana; ter eere van don H. Antonius. . . 157

I

mm-i—li

■■■ - - • v; ■ j

De lijst der aflaten en voorrechten voorkomende in dit boekje: „De Seculiere Derde Orde van den H. Franciscus van Assisiëquot;, 7lt;le druk, op bladzijden 44 tot en met 50 is vervallen, waarvoor in de plaats treedt de liierondervolgende

m. IOquot; s T

der AFLATEN, VOORRECHTEN en GUNSTEN,

bij Breve van 7 September 1901,

door Xijue lleiliglieid LEO VIII

AAS rgt;E

Leden der Wereldlijke Derde-Orde van den H. Franciscus verleend.

HOOFDSTUK I.

Volle Aflaten.

De Wereldlijke Derde-Ordeüngen kunnen een vollen Aflaat verdienen:,

I. Als zij rouwmoedig gebiecht en gecommuniceerd hebben :

1°. Op den dag hunner kleeding ; 2°. Op den dag hunner professie;

3°. Telkens als zij tot verbetering huns levens acht opeenvolgende dagen geestelijke oefeningen houden ;

4°. Op den 16'¹'-'ⁿ April, verjaardag der professie van den H. Franciscus, of, zoo zij op dien dag wettig belet zijn, op den eerstvolgende!! Zondag, mits zij de professie der Derde-Orde hernieuwd hebben.

II. Onder dezelfde voorwaarden als in I, zoo zij volgens de intentie van Zijn Heiligheid geheden hebben :

1°. Tweemaal in het jaar, als zij den pause-lijken zegen ontvangen hebben :

S¹¹. op de volgende dagen, als zij de (generale) Absolutie of Zegen ontvangen hebben, nam. : Kertsmis, feest der geboorte onzes Heeren J. C. Pasehen, feest der Verrijzenis onzes Heeren J. C.;

Pinksteren, feest der Nederdaling van den H. Geest over de Apostelen ;

op het feest van het Allerh. Hart van Jezus ; op het feest der Onbevlekte Ontvangenis van de H. Maagd Maria ;

op het feest van den H, Joseph, Bruidegom van de H. Maagd Maria (19 Maart);

op het feest der Indrukkirg der H. Wonden van den H. Vader Franciscus (17 Sept.);

op het feest van den H. Lodewijk, koning

— 3 —

van Frankrijk, Patroon der Derde Orde (25 Aug.) ;

op het feest van de H. Elisabeth van Hongarije. (19 X.)

IIL Onder dezelfde voorwaarden als in 1 en IJ, mits zij eene kerk of openbare kapel godvruchtig bezocht hebben :

1°. den dag, waarop zij de maandelijksche Vergadering of Conferentie bijwonen ;

2³. eens in de maand, op een dag naar verkiezing.

IV. Onder dezelfde voorwaarden als in I, mits zij eene kerk bezoeken, ivaar de zetel van het Genootschap is opgericht, op de volgende feestdagen :

1. Allerh. Drievuldigheid (1ste Z. na Pinksteren) ;

2. Besnijdenis onzes Heeren J. C. (1 Januari) ;

3. Driekoningen (6 Januari);

4. Hemelvaart O. H. J. C, ;

5. Geboorte der H. Maagd Maria (8 Sept.) ;

6. O. L. V. Lichtmis (2 Februari) ;

7. O. L. V. Boodschap (25 Maart) ;

8. O. L. V. Hemelvaart (15 Aug.) ;

9. H. Aartsengel Michael ;

10. H.H. Bewaarengelen ;

11. H. Joannes don Dooper (24 Juni);

12. II.H. Apostelen Petrus en Paulus (29 Juni) ;

13. H. Odoricus, B. I O. (14 Jan.) ;

14. H.H. Borardus, Petrus en Gezellen, eerste martelaren dor Serafijnsche Orde. (16 Jan.) ;

— 4 —

15. 1L Hyacintha de Marescotfcis, Maagd III Orde ()50 Jan.);

10. 7i. Andreas de Comitibus, B. I O. (1 Febr.); 17. Si.!!. Petrus Baptista en Gez., Mart. van Japan I en III O. (5 Febr.);

18 U. Conradus a Placentia, B. III 0.(19 Febr.);

19. M. .VngoliaMoricia, MaagdlII O. (21 Febr.);

20. II. Margarita van Cortona III O. (22 of 23 Febr.);

21. II. Coleta, Maagd II O. (6 Maart) ;

22. II. Catharina Tan Bologna, Maagd III O. (9 Maart) ;

23. II. Fidelis van Sigmaringen, Mart. I. O.

(24 April) ;

24. Z. Luchesius, eerste Tertiaris, die van don II. Stichter zelf hot kleed der Derde-Orde ontving. (28 of 15 April) ;

25. li. Paschalis Bayloa, B. I. O. (17 Mei); 20. H. Ivo, Bel. III O. (19 Mei);

27. II. Bernardinus van Senen, B. I. O. (20 Mei);

28. H. Ferdinandus, Koning B. III O. (30 Mei);

29. II. Antonins van Padua, B. I O. (13 Juni);

30. II. Laurentius van Brindisi, B. I O. (7 Juli);

31. li. Elizabeth, koningin van Portugal, III O. (8 Juli);

32. li. Veronica do Julianis, Maagd II O. (9 Juli of 1'? Sept.);

33. II. Bonaventura, Kerkleeraar, B. I O. (14 Juli) ;

34. TI. Kochus, Bel. III O. (16 Aug.);

35. H. Lodewijk, Bisschop van Toulouse B. I O. (19 Aug.);

3C. H. Eosa van Viterbo, JNIaagd III O. (4 Sept.) ;

37. H. JDseph van Cupertino, B. I O. (IIS Sept.) ;

38. II. Elzearius, graaf vau Arians, B. Ill O. (37 Sept.) ;

39. H. Maria Francisca van de Wonden O. H. J. C. , Maagd, 111 O. (6 Oct.) ; N.B. in de Kerken der Paters Capueijueu 7 Oct.

40. II.H. Daniel en Gez., Mart. 10. (13 Oct.) ;

41. H. Petrus van Alcantara, B. I O. (19 Oct.) ;

42. Z. Delphina, Maagd III O. (27 Xov.);

43. Alle Ileiligeu der drie Orden van den H. Franciscus (29 Xov.);

V. Onder dezelfde, voorwaarden als in /. wanneer zij eene kerk, waarin de zetel van het Genootschap opgericht is, godvruchtig bezoeken en daar eenigen tijd bidden tot intentie van den Paus.

1quot;. op den feestdag van den H. Vader Franciscus (4 Oct.) ;

2quot;. op den feestdag van de H. Clara, Maagd (12 Aug.) ;

3quot;. op den feestdag van den H. Patroon der kerk, waarin de zetel van het Genootschap is opgericht;

Iquot;. Telkens als zij van de eerste Vespers af tot Zonsondergang van den tweeden Augustus op gelijke wijze eene kerk of kapel bezoeken, waarin do zetel vau het Genootschap is.

Vf. Dezelfde Derde-Ordeliugen verdienen iedere keer, als zjj cjftnaal het Onze Vudev en Wees yegroct eu Glorie bidden voor het welzijn des Christendoms en eens volgens intentie van den Paus al die aflaten welke do geloovigen verdienen, die de Statiün van Home, Portiunenla, de IJ. Plaatsen van Jerusalem, do kerk van den 11. Jacobus Apostel, te Cornpostella bezoeken, met inachtneming der decreten van 7 Maart 1678 § Induh/entias nero, 16 Febr. 1853 en l-t April 185G.

VII. Dezelfde Derde-Ordeliugen verdienen door het bidden van de Franciscaansche kroon, d. i. den Rozenkrans der zeven vreugden van de U. Maagd Maria, die bestaat uit 72 maal het Wees (jefjroet en 7 maal het Onze Vader, met één Onze Vader voor den Paus, den volieu Aflaat aan dat zelfde gebed verbonden voor de Serafijnsche Orde.

VIII. Ten laatste een voile aflaat in het uur des doods, als zij, na waarlijk rouwmoedig gebiecht en gecommuniceerd te hebben, of althans een volmaakt berouw hebbende, den Allerh. Xaam van Jezus met don mond, als zij dat kunnen, of anders met het hart godvruchtig aanroepen.

HOOFDSTUK II.

Aflaten der Statiën van Rome.

Op de Statie-dagen in het Romeinsche Missaal aangegeven, verdienen dezelfde Derde-Ordeliugen

a!s zij eono kerk, waarin dc zotol van het Genootschap opgericht is, bezoeken en daar tot intentie van den Paus bidden, dezelfde aflaten welke zij op voorzegde dagen door persoonlijk de kerken binnen of buiten Eorae te bezoeken zouden verdienen. nam. :

Asch- WoeHsdufj en den 4deii Zondag in dc 1 ti-sfcii, aflaat van vijftien jaren en even zoovele quadragenen.

Pahnzondag, atiaat, van 25 jaren en even zooveel quadragenen.

l! itten Donderdag, vollen atiaat.

(roeden Vrijdai/ en Pdaxch-Zaterdug aflaat van 30 jaren en even zooveel quadragenen.

Alle andere dagen can de. Vasten, allaat van 10 jaren en evonzoovele quadragenen.

Paasch-Zondag, vollen aflaat en alle daijen van de Paasch-ircek en Beloken Paschen aflaat van .'!0 jaren eu even zooveel quadragenen.

Heer en, Hemelcaartsdag, vollen aflaat.

Vigilie can Pinksteren, aflaat van 10 jaren en 10 quadragenen.

Het feest van Pinksteren en alle dagen van de octaaf met inbegrip van Zaterdag, aflaat van 30 jaren en 30 quadragenen.

Den Is/en, 'gt;d_en eu iden Zondag van den Advent, aflaat van 10 jaren en 10 quadragenen, den Men Zondag van den Advent, atiaat van 15 jaren en 15 quadragenen.

— 8 —

De Vigilie van Kerstmis, als ook des nachts eu in de H. Mis van den dageraad, aflaat yau 15 jaren cu 15 quadrageuen.

Den feestdag vau Kerstmis vollen aflaat.

Den feestdag van den H. Stephanns, H. Joannes Evangelist, J{.H. Onnoozele kinderen, Besnijdenis des Heeren, Driekoningen, Zondagen Sep/uagesiina, Sexagesima en Quinquagesima, aflaat van .'gt;0 jaren en 30 quadragenen.

De Quatertemperdagen, aflaat van 10 jaren en 10 quadragenen.

Met fee.st van den H. Marcus en de drie kruisdagen, aflaat van 30 jaren en 30 quadragenen.

HOOFDSTUK III.

Gedeeltelijke Aflaten.

De Uerde-Ordelingen van beider geslacht verdienen :

I. Een aflaat van 7 jaren en 1 lt;jiiadragencn, als zij eene kerk, waarin de zetel van het Genootschap is opgericht, godvruchtig bezoeken en tot intentie van den Tans bidden :

1. op don dag der Indrukking der H. Wonden, (17 Sept.);

2. op den feestdag van den II. Lodewijk, koning (25 Aug.) ;

3. op den feestdag van de H. Elisabeth van Hongarije (19 Nov.);

4. op den feestdag van de H. Margarita van Cortona (32 of 33 Febr.);

5. op den feestdag van de H. Elisabeth, koningin van Portugal, (8 Jnli.);

6. op twaalf andere dagen naar verkiezing, met goedvinden evenwel van een Overste der Orde ;

7. op het feest van O. L.V. Verloving (33Jan.) ;

8. op het feest van O. L. V. Bezoeking, (2 Juli.) ;

9. op het feest van O. L. V. Praesentatie (21 Nov.);

10. op het feest der Vinding (3 Mei) en

11.. op het feest der Verheffing van het H.

Kruis (14 Sept.).

11. Een aflaat van 300 dagen telkens als zij de H. Mis en andere godsdienstoefeningen of openbare of bizondere Vergaderingen van het Genootschap bijwonen ; — behoeftigen gastvrijheid ver-leenen ; — twisten bijleggen of daartoe meehelpen ; — in processies tegenwoordig zijn; — het Allerh, Sacrament bij het rondbrengen vergezellen ; — of als zij dat niet kunnen, bij het luiden der klok één Onze, Vader en één Wees gegroet bidden ; — vijfmaal het Onze Vader en Wees gegroet bidden om de christenheid of de zielen der overledene leden Gode aan te bevelen; — de dooden tor begrafenis vergezellen; — een afgedwaalde tot zijn plicht terugbrengen; — iemand onderwijzen in Gods geboden en wat verder ter zaligheid

— 1Ü —

noodig is ; — of eindelijk eenig werk van Grods-Yrucht of liefde verrichten.

Aanm. Alle hierboven genoemde [volle en gcdoeltelijko] afiaten, met uitzondering van den vollen aflaat in hot uur des doods, zijn toepasselijk ook aan de zielen des Vagevuurs.

HOOFDSTUK IV.

Voorrechten.

1quot;. De priesters dor Derde-Orde genieten, aan welk altaar ook zij de H. Mis opdragen, het persoonlijk voorrecht van het Altare privilegiatum op drie dagen van iedere week, als zjj hetzelfde voorrecht niet voor oen anderen dag verkregen hebben.

3°. Alle II. Missen, welke tot lafenis der overledene leden worden opgedragen, zijn altijd en overal geprivilegieerd.

HOOFDSTUK V.

Gunsten.

1°. Alle Derde-Ordelingen, die wettig belet zijn naar de kerk te gaan om de generale absolutie op de bepaalde dagen, welke geen feestdagen zijn, te outvaugen, kunnen dezelve ontvangen op een anderen geboden feestdag, welke binnen de octaaf dier dagen valt.

2°. De Derde-Ordelingen kunnen ó'e Generale

— 11 -

Absolutie daags te voren na volbrachte sacrairien-teele biecht ontvangen.

3°. De Derde-Ordelingen, die in plaatsen verblijven, waar geen Genootschap der Derde-Orde is opgericht, kunnen in plaats van den pauselijken Zegen tweemaal in het jaar de Absolutie of Zegen met vollen Aflaat ontvangen.

4°. De Derde-Ordelingen, die ziek of herstellende zijn en niet gevoeglijk hunne woning kunnen verlaten, verdieuen door vijfmaal het Onze Kader en TFees gegroet en volgens intentie van den Paus te bidden, dezelfde aflaten, als wanneer zij persoonlijk eene kerk der Orde of van het Genootschap bezocht hadden.

5°. Dezelfde Derde-Ordelingen, ziek of herstellend zijnde, kunnen de Generale Absolutie ontvangen en ook alle volle Aflaten, voor bepaalde dagen gegeven, verdienen op welken dag ook onder do octaaf van het feest, waaraan de Absolutie of volle aflaat verbonden is, mits de overige voorwaarden vervuld worden.

6°. Alle Derde-Ordelingen kunnen, onder voorwaarde dat zij de parochiekerk bezoeken, de aflaten, zoowel die aan alle geloovigen, wanneer zij Franciscaner kerken bezoeken, verleend zijn, als die, welke aan de Wereldlijke Derde-Orde eigen zijn, verdienen in al die plaatsen, waar geen Franciscaner kerken noch openbare bidplaatsen der Wereldlijke Derde-Orde, of eene andere kerk, waarin het Genootschap is opgericht, bestaan.

BESLUIT.

De H. Congr. der Afl. en H. Eel., gebruik makende van de machten, Haar door Z. H. Leo XIII gegeven, heeft deze lijst van alle Aflaten; Voorrechten en Gunsten aan de Leden der Wereldlijke Derde Orde van den H. Franciscus van Assisië verleend, nu eerst uit authentieke stukken getrokken, erkend en goedgekeurd en welwillend toegestaan dat zij gedrukt worde.

Gegeven te Rome uit de Secr. van dezelfde Congr. 11 Sept. 1901.

S. Gard. C'rvtoui, Fraef.

(Plaats f van het zegel.)

Pro R. P. D. Franc. Archicp. Amidcn. Secr. I. M. Ganonicus ( oseili, Substitutus.

IMPRIMATUR.

Tilburgi, 15 Martii 1903.

M. L. Drabbe, Sup. Gen.,

ad hoc delegatus.

Stoomboekdrukkerij N. Luijten, Tilburg.