ocr page 1

DISSERTATIO

fo

'^ßlCO MEDICA INAÜGURALIS.

L.

ocr page 2

-- . ■ ■ - • ■ * ; ' ■■■ ■■

AOIdîïKOgi'

ocr page 3

DISSERTATIO

CfICO-MEDICA INAUGURALIS

EXHIBENS

cuj^nbsp;insignis capitis vulnekis,

^TABILI cerebri substantiae jactura,

insecuta sanatione,

CUM EPICEISI,

QUAM,

^NNUENTE SUMMO NUMINE,

^^CTORITATE RECTORIS MAGNiriCI

CISCI CORNELn DONDERS,

MED. DOCT. ET PBOP. EXTRAORDIX.,

.nbsp;nec non

ï-issiMi SENATUS ACADEMICI CONSENSU,

et

^^^ssDttAE FACULTATIS MEDICAE DECRETO,

^rabu flloct0ratU0

sümmisqtje

lïf A^^ ^tgt;lCINA HONOEIBUS AC PRIVILEGIIS,

^öirur

^^tgt;EMlA EHENO-TRAJECTINA

Rite et legitime conseqüendis,

ERÜDI-TOBUM EXAMINI SUBMITTIT

At)

JOANNES YAN THIENEN.

Groninganns.

^xvill mensis jünii anni mdccclii, hora v.

t» , TRAJECTI ad rhenüm,

• van de weijer typis mandavit.

MDCCCLII.

ocr page 4

iV

; 'Hinbsp;^ - ^

.^TAtJp

. . . TfTTTJSTO »ülCitf! »»«i.tmilMnbsp;.

MMun MH smH^^^^^

. .fiY/a^Aif siTifü aausryiT sllt;I A ^

ocr page 5

professoribus

^^CUL

tatis medicae,

VIRIS CLARISSIMIS,

SACRUM.

ocr page 6
ocr page 7

CASUS

Capitis vulneris, cum notabili cerebri
StJßg^

^^iae jactura, msecuta sanatione, '

4nbsp;Otter, iuvenis admodum robustus,

ö'uu aanos natus, temperamenti sanguinei,

J^Ppido Willemstad, die 26 mensis Decembris

iSS'i w,nbsp;■ • 1

batnbsp;parentum domum, uti saepius sole-

Cün-nbsp;in vicinitate, venando anseres percutere

Ugnbsp;'^^gor audiebatur, qualem tormentum edit,

VgfQ

bat ^®nator, ut consuetns erat, domum redi-
Sojv

ren^jnbsp;pater semihora post, filium inqui-

orljf,.nbsp;domum exit, eumque mox conscientia

In

iiere ' quot;^^nto venatico prorsus disrupto, vul-

dextrum conspicuo, reperit.
batü ^ ^omum translato, statim chirurgi invoca-

ocr page 8

Latere superiori et inlerno supercün ' ^^^
formam Irianguli aequicruralis fere refer®'^®'
sanguinis quantitatem emittens, appar^bat» jjjjus,
cranii cavum penetrans, inarginibus in^®^
laceratis, admodum profundum; ja®nbsp;. gg

intuitu ejus altitude plus quam quinqu y^lnU^
metri partes (0,05 Met.) aequare videbatur- ^ ^^^^
ab antica parte posteriora versus se exteß ^gbri
lulum introrsum, magis vero deorsum versu®'
lobus dexter anterior valde laesus erat,

- dnere

scilicet substantiae cerebralis copia e vu

debatur.nbsp;je

paruio

Interim vulnerati conscientia redierat, v ^^jggi
dolore conquerentis. Sanguinis e vuloßiquot;
quantitas parvi momenti, e naribus cootr
largfa erat; olfactus plane disparuerat, visu®^ ^uH®®
sertim oouli dextri, perturbatus erat. Ceteru^n
functionum laesiones observabantur.nbsp;^g

Osseis ramentis prudenter remotis, o j,
indagato, num praeterea quoque pereg ^jine»
dam .corpus in vulnere haereret, nihil hoc

A m erat» ^ quot;
quod nudo duntaxat oculo instituendum

riebatur.nbsp;j^^is.

Tunc molli ac subtili linteo carpto vulo«

sime implebatur, simplex circa caput fasci^

ocr page 9

'aiür

' et

cura slricte antipblog'istica institiie-
y

huius diei tempore, qaum symptomata

^ ^ reactionis, uti exspectandum fuerat, sese

'estarent: pulsus celerior fieret, facies ma-
^^ riiK

^sceret, atque sitis aucta esset, venaesectio

quot;isti

K
ï»

bis

^^nuissima, parca, quies corporis et animi

quot;tueb

'atur unciarum duodecim, quae postero tri-
»quot;ro ^^P^tita est, nec vero tam larga copia.
^üterno nitrum praescribebatur, praeterea

'Vuta.

^'^Süinis e naribus effusio, sensim sensimque im-
quot;^Uta

' post trium borarum spatium destiterat.
Iter

olfnbsp;«l^sque ulla functionum laesione, visu et

supra vidimus, exceptis, nullo symp-

•ïlatg rn

suspicionem movente, peregnnum
pro •nbsp;substantia cerebri aut in ejus

latere, idonea orta est granulatio cum
tus ®quot;PPuratione, qua paulatim vulneris ambi-
^^ '^ontrahebatur, dum ipsum vulnus inde ab infi-
abs-'^^'!^^ occludi videbatur peculiari adipi baud
cum cerebri substantia ad adspectum

''«^veniente.

atuor^ig^j^ praeterierant dies, omnia ex voto
aegrotusjam quotidie aliquot boras e

Cab

1)

ocr page 10

lecto surgebat, domuraque absque ullo sensu

permeare poterat, cum decimo mensis Januarquot; ^^^

1836 die, matutino tempore ligatura ablata, ^^

neris fundo, quod adhucdum trium centesiO'^

«nnctutquot;

metri partium (0,03 Met.) altitudinis erat, pquot; ^^^
nigrum apparuit. Punctum istud forcipe ^^^^^^
conabar, at vero nullo modo
cedebat, breviqquot;®
persuasum erat, illud tantum partera esse ^ r
majoris; etenim immotum haesit, dum tactu «P
indicabatur nihil aliud quam
corpus
esse, et quidem ferreum, quia nullum ahud
lum sclopeto construendo inservierat.
undecimo mensis Januarii, una cum Viro

opP'^^

«Af

simo DE JONGH, chirurgo et obstetricatore ^ ^^
Willemstad, et cum Medicomilitari Wortquot;

i.Vatura

aegrotum me conferebam, et reperiebamus, 0 ^^
soluta, dictum corpus peregrinum

altidudine anteriora versus expulsum esse. Sup®''

• ■ ,nbsp;milles»'quot;^

quae conspicienda erat, ultra quinque uj

metri partes (0,005) lata erat, arcuatim ^^

plana, nullo modo removenda.nbsp;.

Nullum erat dubium, quin corpus

fragmentum disrupti tormenti venatici esset)

quodnam ?nbsp;^^

üt nobis hac de re melius constaret, atlt;ï^®

ocr page 11

ûerenbsp;^orniamque nobis quantunipote propo-

tornbsp;disjungendum curabamus simile
quod aderat, et sedulo comparantes eo

ijjj^.jnbsp;ut fragmentum, in vulnere praesens,

chlnbsp;^xistimare possemus, quam partem co-

partnbsp;et quidem banc ejus

^^nbsp;' ^uae alia cochlea, kruisschroef dicta, ad

^»uin tormenti (kolf) firmata est, dum, posito
quot;Stram

'iraiïi
ticae

^^i^jecturam veram esse, extrema cocbleae

Postf

Portio, pone alteram dictam cochleam, de-
^tt

3nien partem tantummodo dictae cochleae

On •• •

-onjiciebamus; etenim, qui cogitari posset,
Pus f

S'ilatnbsp;tantae magnitudinis, idque adeo an-

tQj ^^ irregularis formae, tantique ponderis, per

^itervallum impune, ita ut ne minimum

%nbsp;concitasset, ad basin cranii in ipsa

'itu^'^^^^ ^^rebrali haerere posse, ubi certe, primo

Pfox' 'nbsp;inferre debuisset, quas, licet non

Serienbsp;' symptomatum saltem periculosorum

secuta esset? — Interim corpus amovendum esse
^^Qstabat

1nbsp;' ia hoe cunctari nobis beere vide-

^tur

^'He 'nbsp;^^S^otus ipse, plane sui conscius, ma-

quot;^•quot;Sebat, uti parentes quoque, ad omnem even-

nobis

t'Jni a

parati.

ocr page 12

i-hoi'ä®

jlOI quot;

Arnolionem tarnen etiamnunc viffinti qua i
differebamus, quibus exspectaremus, an natur ^^^

posticae (staartschroef). Hocce angulo ve

in cavitate ossis ethmoidei, forsan destructi ^^^^

batur, nobisque persuasum erat, illud, nisi

mutatus esset, minime amoveri posse. Itaq'^®

nstah^

corporis emendandumesse, ut amoveretur, co

mOVC

sionem fortasse aut perficeret, aut saltem pro

Sequenti igitur die, duodecimo Januarii,
tempore, supra memorata corporis peregrin ^^^^
ficies, quae eodem prorsus loco quo antea b^® ^^^^
forcipis ope appreheudebatur, et hac
hendo corpus ipsum amovere
conabainur,
etiamsi instrumentum illud firmiter teneret,

vjae

non succedebat. Haec pars eminens subaspe' ^^^

batur, quae asperitas fortasse oriebatur ex P ^^^^

suffracta, jam supra citata. Interea aegrotus

fere dolorem accusabat.

Mox igitur nobis apparebat corpus .jj^pi,

minime amoveri posse, et quum tenue spc*^'

juxta superficiem inferiorem partis tisui se ^ ^^^^

prudenti cautione induçtum, brevi repug?®^ ^^^

opinari poteramus, corpus ferreum, in vul«®'' ^^^^

tens, angulum formare, quod magis magisq^®

coc^

respondebat opinioni, hic adesse partem

retint-

ocr page 13

conatus forte nou absque periculo
^^^ posset. Necesse erat corpus circum axem
qunbsp;ut liberari posset ab impedimento,

'■^tinebatur, quo tamen facto fortasse simul
denuo laederetur, certe vero tela recens

everteretur.

'■Urn^'^^ ^anu nunc parte prominente forcipe ite-
^Pprehensa, manus lente supinabatur, quo paucis
secundis haec versio perfecta erat; tum com-
■Pus moveri poterat, et majori parte ex vulnere
siit*^^^ P^otrahi; per illud tamen, propter jam in-

cicaatrisationem, totum corpus transgredi

arnb-nbsp;pars longa, plana, minoris

cernbsp;agebatur; ut autem altera pars edu-

fo '^^'sio in angulo superiori cicatricis jam
'^^^tae instituenda erat, quo facto, nobis ma-

'pere

fevi
Ae*

(JtiO

b

^'ioiirantibus, totum hocce corpus ferreum

^Qiovebatur.

Si'otus, qui durante hac operatione fere doloris ex-
cornbsp;tranquillus erat ac mentis plane

evgnbsp;summoperegavisus, quod tanto periculo

fort^^^*^'nbsp;scilicet, nec absque fundamento

' nisi hocce corpus amotum fuisset, certe et
quidem morti occubiturus fuisset.

nunc quoque non sequebatur, neque

quot;orae

''^terno
tam

ocr page 14

A deDquot;®

ex vulnere, neque e naribus. Vulnus, quo ^^^

admodum profundum erat, levlssime iuiple^at^''

tili linteo carpto itemque leviter operiebatui-

fere

Corpus ferreum, e vulnere exemtuni,

•, par'quot;

erat cochlea postica (staartschroef) sclopeti» ^^

tantum pars eius desideratur, quod videre ^^^

adjectae tabellae %. 3, Lonp-itudinis est s^^

derisl

tium metri centesimarum (0,06 Met), P^quot;^

i^jeae rl

hectogrammatis; attactu corpus tantum coc ^^^^

aspcrum est, cetera superficies glabra; ^J^^jta

a etiam subaspera superficies ex particula

deperdita,nbsp;^ ^^

Positio fuerat sequens: a punctum ^^ ^^ , ^

conspicuum, quod primum visui sese obtu e

•ii^ta lO^

superficies deorsum versa, qua specillum, Jquot;' ^
riorem partem inductum, in angulo c repugo^
pars reliqua ferrei corporis d retrorsum posi'^ ^^
ibique necesse in cavitate haesit,nbsp;^^^^

osse ethmoideo erat formata, quo etiam, s
cati eramus, tam firmiter retinebatur.

ti proiiquot;'

erat, corpus, quum adigeretur, capite vulnerai
directione rectilineari penetrasse.

Visus ex oculo dextro, qui per undevigioti ^^^
turbatus fuerat, cuius subjectiva symptomata ^^^
nunc diplopia, nunc visus obnubilatus,

ocr page 15

Stirnnbsp;dilatata pupilla, quae lucis

post ° ^^^^^ contrahebatur, et strabismus, biduo

^'^oque sub suppuratione congrua peculia-
telae quasi adiposae, quacum quippe

«Ptitn

peregrini corporis amotionem restauratus erat,
^unc

ris

^^olntio

^ conjparari poterat, se instituebat.

(j ^^'quot;^tus, quinbsp;sedulitate observabatur, assi-

quot;Lnbsp;,

öeue habebat; functiones ne minimum qui-
^^ 'quot;^Pediebantur: cephalalgia numquam aderat,
sitnnbsp;febris observabatur; quare curam

''isiit'^^quot;^ therapeuticam et diaeteticam, hucusque
^nbsp;jjQj^ immutabamus.

^^^^ post amotionem die pus bonae indolis e
tribus

ossinnbsp;^^nbsp;ramentorum

'^^^lutissimorum copia, quae mox a destructo
pfl-.

'^Qioideo profecta babebamus, aderat.
Haec r. •nbsp;j

cinjnbsp;emissio, gradatim immmuta, post de-

^ ^iem prorsus substiterat, dum cicatrisatio

'obti,

^dole;

iÜS

Prors

iQebat.

^Hln ^^^^^^nbsp;^^ mensis Martii sanatus fuit;

tüs ^^^^ firmissima obsertum erat cicatrice; olfac-

viti

'Utn

evanuerat, quod quidem unicum fuit
p tana insigni laesione relictum.
ven'^^nbsp;et dimidium saepissime juvenem con-

continue ab eo accepi, sibi nihil ex expertis

ocr page 16

10

superstes esse, se numquam injucundi qquot;quot;^ ' ^^^
litive sentire, seque eodem modo quo
que ulla uoxa, gravissimos perpeti posse

Quum autem mense Julii anni 1837 tempoquot;quot;®

,nbsp;fer^eni'^

tutuio, magna virium contenlione, coelonbsp;^^^
et aestuante sole sarraco
(kruiwagen) ia

rilinio laboraret, et quae validae viresnbsp;^^^

corpore essent hortantibus operum sociü' ^^^^

ret, subito dejt Otter humi procufflbebat,

fere subitanea correptus.

Viri experlissimi de Jowgh auxilium statu» ^^

cabaLur, qui venaesectionem quidem
statim persuasum habebat, omne auxiliuquot;^ ^^^
mortuum apoplexia fulminant' quot;PP

can eum esse

sum fuisse opinans.

Viginti quatuor horis elapsis cranü tantu
aperiendi nobis copia concedebatur.

gt;do

culatim

Integumentis adem tis, cranium circ
desecabamus, evitata cicatrice.
Dura ac pgt;®
superficies convexa majorum hemisphaerarum 1 ^^^^
intuitu nihil quicquam abnorme
prodibant; ^^ ^^^^
anteriori, ubi vulnu exstiterat, meninges sobt^ ^^^^
gis inspissatae erant, et inter se et superß'^'®'
nae cranü firmiter adhaerentes.

Dcin incisio facta ad utrumque processus

ocr page 17

forniij 1

®liofnbsp;^^ cerebrum eximi posset, ejus tamen

^^it'b* '^'^cillima reddebatur adhaesionibus exsis-

sirinbsp;ad anticum lobum atque ad ba-

et pro magna parte absque externae

^ ^quot;Perficiei laesione perfici nequibat.

inc*^'^^'^^ exemto cum medulla oblongata quam
'ï'ïie
A

^esecta, mox exigua sanguinis extravasata
Ceris „ .

^•quot;ta observabantur.

— quot;uservaoantur.

«tionbsp;maxime insignes fueranl destru-

eih ^^^^quot;'nunc manifestae. Lamina superior ossis

/^oidei prorsus destructa erat, in cuius deslru-
iiis

hac '^^^^^^tia pars major huius ossis venit; cavitas,
tela 1 ^nbsp;proi^us erat impleta

jj ^^^ '^ßllulosa, adipis magnam copiam contiuente.
%nbsp;anteriores apophysium ensiformium ossis

^'^oidei,nbsp;vero lateris dextri, eodem modo

'«He J

Cj, ®®'^'quot;Uctionem participant, ut et pars antica
fporiquot; '

ölfi

iiClo

j^l ®phenoidei. Hic etiamnunc fragmenta ossea
^ ^dsunt, sed tahmodo massa formata implicata,

hcet h

filanbsp;corpora facta, omni caruissent ir-

Margines dilaceratae durae matris furtim
atqnbsp;massa, undique valde inspissatae sunt,

, '^Perficiebus, quas tegunt, firmiter adhaerent.
^«sin cerebri apparet in lobo priori
nervus
dexter fere plane destructus, sinistro in-

ocr page 18

inunc

tegro. In antico cerebri lobo dextro etiam ^^^^
stantiae damnum conspicipoterat; cavitas,«!quot;^® ^^^
adfuit, nunc tela cellulosa atque adipe prorsus i ^^^^^
ta erat, cum ipsa substantia cerebrali fortitef ^^^^

rente. Longitudo, ab antica ad posticampaiquot;*®'quot;'

quinque centesimarum metri partium,nbsp;^^^

dextra ad sinistram partem, quatuor centesi^ ^^^

partium, dura in anteriori margine lobi aoti^'

jor substantiae cerebralis pars ablata erat,

............. ^ rr^eiri P^^

, vers««

dem ad altitudinem trium centesimarum
tium, quae altitude inde gradatim posterior^
decrescebat.

Nervi optici normales apparebant.nbsp;^^^^^

Ceteruttj nullae observabantur aberrationes ^^
bro, nec in eius cavitatibus, nec in
medulla oblongata exsistebant numerosissi'^®
vasata exigua, jam supra iudicata, qquot;^®'nbsp;g^

qQ

secarentur, totidem parvas maculas rubra®

sub-

bebant.

Corpus ceterum robustum erat et bene
facies morte non magnopere mutata.

.jturfl'

nutr

, quio

Enarrata hacce morbi historia, non po«®quot;
mentionem faciam
de alio ejusmodi '

ocr page 19

^^ '^te breve tempus ex America Septemtrionali
Pßrvenit, casus profecto momentosissimus, et
sane ^^ dubitari vix licet, fere unicus. Multi
illum casum perlegentes, dubita-
Ug ' ^truna veram historiam accipere possent, nec-
letnnbsp;probabile esse opinantes, tam ingen-

homini supervenire posse absque
funt 'nbsp;et profecto non sine jure haesita-

^quot;nilnbsp;contigisset, casum observare

'ïubius quoque haesissem , nunc autem et
confidens eorum, qui huncce cum publico
tüsnbsp;casum, et propria experientia doc-

^ern^*^'^ quot;^stura in casu, ad speciem desperato, valeat,

habeo, neque alienum fore putavi, hancce

quot;istoriam, uti a Viro clarissimo Vigelow, Bos-

' ï'elata est 1), hoc loco breviter enarrare.
nicce
O

inte ^^^^ evenit in via ferrea {spoorweg), quae
^^mt ^^tland et Burlington in America Sep-
rionali constructa est, die 13 mensis Septembris
k

nonaini robusto, sano, mediocris staturae,

QOs v' •

^ ^SiQti quinque nato, nomine P. Gage.
Patnnbsp;narrationem ipsius aegrotantis occu-

^'ïerat in gaxo cum efforando, tum pulvere

Conf,

froriep's Tagsberichte, 1851 No. 291.

ocr page 20

14

pyrio implendo, quo dissiliret. Vicesnbsp;^^^

julori , qui sabulum pulveri isti superinf^o
Quod dum fieri putabat, oculos de loco e

raquot;

dejecerat. Paullo post, sabulum infusura esse

cestri ope, posticae scilicet buius- partis, ^

fistucare coeperat.

At vero adjutoris negligentia sabulum n^n

infusum. Quapropter, ferro saxo allidente, ^^^

elicitus atque detonatio, quam vocant, cont'quot;quot;

cuta erat. Gagius noster, supra cavum

faciem aliquantulum averterat, et pertica ^^^^

ferrea recta linea per medium fere caput

.-n-ebat

lum subvolabàt. Vulnus inde ortum pornS

angulo maxillae inferioris per medium os

■ ferr^® '

suturam sagittalem (vid. fig. 4.). Pertica ^^
quum brevi post in terram recidisset, sang
substantia cerebrali inquinata erat.

Ab hac insigni laesione aegrotus
sus sanatus est, nullaeque animi nec corpor'S

• affecti'

tates corruptae sunt, praeter visum lateris a
Ferrum, quod caput perforavit,
ponderis

rum tredecim, longitudinis trium pedum et ^^^^^

itUS'
■luti

fere, et latitudinis pollicis unius cum
Quae primum penetravit extremitas
ac diametro quartam pollicis partem non exc

■TC

ocr page 21

^^'quot;ositniliter caussa sistit, quare Gage, non

illi

ICO

occübuerit.

Vir

'^''^irum explosionis vi supinus humi proji-
atur

infe • ' '^^'^uullique raolus convulsivi extremitatum
•fin ^ ^^servabantur; post aliquot tamen horae
Volgjj^ ^^^''sus loqui incipiebat; qui aderaut ei bene-

vigj^ ®P®rarii eum omni cura transportarunt ad
rEnj^^^^^^*^ distantem et curriculo imposuerunt, qua
quartas milliarii partes, erecto corpore
^aiite 'nbsp;domicilium, ubi nullo adju-

amp;rad ^'^'quot;quot;culo descendebat, et fere sine auxilio
Va ^quot;^hiculum ducentes adscendebat. Semi-
post, Vir doet.
Williams advenit, et

statuere potuit, aeg-ro mentis ab omni

Parte
Ad

«xterr

j^jj. -'quot;Oam capitis superficiem vulnus exsistit,

hüs ^j. «inndium latum, depressum, margini-

reflexis. Aeg-rotus ipse narrat, per-

süpj,^nbsp;masillam intrasse et ex parte capitis

%itfnbsp;fixiisse. Vomitus oriebatur, quo sanguis

ferg^^^ ^^ ^^ vulner« superiori cocblearculum

iHe^j^nbsp;cerebralis effundebatur, Oculi sinistri

tusqjjg^^''^^'^® paruraper turbida videbantur, aegro-

quot;iisti'r.nbsp;se nihil hocce oculo nisi lucem

quot;Stiere ,

posse.

ocr page 22

dus''

Vir doct. Harlow, aegrotum accedeiis, io^r^ ^^^

vulnUS :

alterum indicem digitum in superius

terum in inferius, et ecce, digiti in medio
sibi occurebant. Durante fasciae applieati^o ^^^^^
vomitus oriebatur, aegrotus plane sui consciu ^^^^^
adstantes nomine appellabat, apteque ad int®''
respondebat.

Pulsus regularis erat, ictuum numerus jgj,ilis

magna sanguinis jactura aeger admodquot;®

est; omni fere horae quadrante parum ^ ^^jjj.;

evomebatur. Aliquot ossea ramenta aufer® ^^^^

vulnus in capite emplastro agglutinante ^^^^^

gebatur, in facie apertum relinquebatur,

capite elevato in lectulum collocabatur.

Tempore vespertine conditio satis fausta ' ^^^^^

guinis emissio cessavit ; mentis compos aegiquot;^*^ ^^^^

paucos dies se opus repetiturum esse exi

. conti'

pulsuum numerus erat quinque et sexagm^ gt;
aderat extremitatum inferiorum jactatio. j^lore

Dies 2quot;«. Post noctem inquietam aeger de

c est sep^

quentur, facies tumet, pulsuum numerusnbsp;^^^^^

ginta, loquela difficilis, sui tamen aegrotu® V

conscius est.nbsp;inper

Dies Pulsuum numerus est 73; aegrotus pa^

. loquit*^

delirat, anxius est, multa male cohaerentia

iloere
ter

ocr page 23

Ve

plen ^quot;^pore pulsuum numerus est 85, pulsus

omni sexta hora sumenda, donec alvus

retur.

Dip

ies
P,

»es .

70. u 'nbsp;magis quietus, pulsuum numerus

Wianbsp;' ïir^^ua rubra, sicca, foetor oris.

Hatnbsp;quot;sque ad cranii basin specillum indu-

■»tUf lt; ■

tïia j- quot; ^^®scribebatur vini sem. colchici dracb-

ropjoj. „

snij.nbsp;*oetorem, quem vulneris secreta cum

tum 1 '^^rebrali commixta spargunt, fascia com-
OtjjQj^ ' -^Ivo nondum secuta, praescribebatur
doQeç 'î'^^rta hora intégra sulphatis sodae uncia,

oculi

effectus. Epithemata gelida capiti et

CantL quot;^P^^mtur. Oritur intumescentia mollis ad

ocnl- • .
tN. quot;'Wil smistn externum.
'J'es 6us

«Uiirw ' ^®grotum Placidus ceperat somnus; pul-

Quoiç
oblata,

.nbsp;uIIq doloris sensu; interdum delirat aeger.

ruhrg ' ^^^^ inquietus; cutis calida sicca, lingua
haerçnbsp;*^ogitat et loquitur aegrotus, male co-

capjj^ f 'nbsp;aeger lectum relinquere cupit;

Polt;(tnbsp;^emedio drastico administrato et

sex v,

cretÏQnbsp;deposita, sequitur quies. Se-

evajjyj^nbsp;melius se habet; visus oculi sinistri

tosanbsp;magis quietus fit aeger; subcoma-

^oaditio persistit ad diem vicesimum

ocr page 24

usque. Granulationes laxae, luxuriantes, m ^.^gun-
capitis et
in orbita ortae, lapide infernal» a ^^^^
tur. Ter de die fascia mutatur;
laxantia pro re nata praescribuntur ; pulsuu'i»^ ^^^^
rus est 70-96; pulsus mollis est;
abscessus s
culo frontali emittit magnam puris cop»^'''

A die inde 20o conditio melior fiebat, g

. luxurjaï^^

tiones firmiores evadebant, non ampli^^^ spoD^®
abscessus, in posteriori oris cavitate formata ^ ^^^
aperitur; aegrotus, plerumque
mentis comp
inde tàmen delirat.

Die 260 aegrotus aliquot borae min'^*'®®
surrexit; suppuratio bona.

re-

lectutquot;

Dies 32«'. Aegrotus quotidie semihorai»
linquit; mens tamen valde debilis. SanatJO
capitis prompte procedit.

Dies 48quot;^ Conditio omni modo in meliore®

fltur,

aegrotus totum diem extra lectum mornbsp;^^^gj

0ullus

obambulare coepit. Somnus quietus,
capitis dolor, appetitus bonus est,nbsp;(joC^quot;^

Dies 60quot;'. Aeger ultimis diebus quoti^ie

reliquit, atque iter ad parentum dotnu'® -niuri'®
Tempore humido, frigido, imprudente ^ |gctufO
expositus, refrigerium suscepit et coactos ^^^^^ ^^^
petere; valde itrilabilis tristisque evasit,

vulnerß
jgun-

loterfl^

lecto

r

ocr page 25

' SICCT • •

Uijjj^nbsp;magna, lingu^ obsessa, pqlsuum

lift- j 1 , •
canifnbsp;dolores lanci|iaates iri parte sinistra

rUls et r . .

%ithnbsp;I^orrores et alvi olfstip^tio.

'^^ntanbsp;frigida eapiti ip:}ponuntur et iriedjpar

praescribjjntur. Nonnulla ramenta

conil- P^aryngem amoventur, Non emendafa
•■•One

sectjQ • 'nbsp;simul pulsuum frequentia, venae-

unciarum ßedeeim, et calomel et
it« gnbsp;pxbibentijr. Brevi nunp conditio

lescgj.^^ ^^^nbsp;^^^ aeger plane conva-

anbsp;^^iJvJip post IG-age ßostoaii;iip veuijt, ibique

'^Oct. ViGELow accurate observatus est.

tri* 1-nbsp;®^Pjstro maxillae inferioris exsistit cica-

quot;Qearis i,-

quot;ïlatinbsp;Polljcem .circiter longaj mfra os zygo-

^erit-nbsp;partes molles tactu duriores appa-

Ut ^^nbsp;superior sinistra paralytica est, ita

projjijjnbsp;aperire nequeat; bulbus oculi yalde

rect^jj^ ' ^quot;^sculuoi leyatorej?i palpebrae superioris,
fuissenbsp;et externum partim xlestructos

f^stonbsp;palpebrae et positione bulbi mani-

Bulbus itaque nec superio,ra versus

^nbsp;moyeri potest, dum ceteri musculi,

tiQj^nbsp;lt;gt;cvlomol;prio ram09 accipiunt, func-

^ ^equaqu^m laesi sunt.

qui

ocr page 26

(lest

In vertice capitis magna et inaequalis a ^^^^^
pressio, ad cuius marginem elevatio ossis ^^^
sentitur, loco impresso cerebri
pulsationes

tim facile percipiuntur.

Ut de laesione melius judicaret Vig«^ ^^^^^
cranii normali, cum
Gagti cranio conveniente'
rate in directione vulneris foramen, aut ^^^^
canalem, terebravit diametri unius polb^'®

in

quarta parte, per quod bacillum eiusder»nbsp;.

gQfon

transegit; hacce operatione pars processus ^^^^^

maxillae inferioris deleta est, quod sine dubio q

■ Item

in aegro obtinuit, postea vero partim sai
rata est. Spatium sub arcu zygomatic^
prorsus occupatur, paries antri Highmori p® ^^^
laesus :est; ea pars orbitae sinistrae,
neiformi formatur, et portio anterior part'®
mosae ossis temporum deest.

Desunt porro

• frontis,

magna pars maxillae superioris et ossis

et pars fissurae spheno-maxillaris. ForameO

a bacquot;'

cum integrum, quartam pollicis^ partem
remotum.nbsp;.„lt;.

Basis cranii praebet aperturam rotunda » ^^^^
pollicis cum quarta parte diametri,
licem a foramine optico distans, et fere ad marg

exteo

AefiS'

externum alae minoris ossis sphenoidei se

ocr page 27

J^.Jnbsp;est, uti jam e fig. 5 videri potest, iiota-

parnbsp;partem deperditam fuisse; sine dubio

terjnbsp;centralis lobi antici sinistri, et pars an-

riornbsp;^^^^

ïïiajnbsp;lateralis sinistri aperta fuit. Falcis

sinus longitudinalis pars anterior quoque

fuerunt; nervus tamen opticus illaesus re-

• 'Jßservandum est, acummatam cestri partem
trassi- •

«atis

iiori

P^rti viam quasi aperuisse, et, parte cranii
■^^gna effracta, substantiae cerebralis emis-
j quot;otinuisse, qua ratione cerebri pressio impe-
^ fuerit.

cbirurgicis profecto vix datur alius
jjj f jjnbsp;comparandus, noster tamen casus,

dignus est, qui cum illo simul enarretur

ocr page 28

EPICßlSIS.

Inter multas et maxime inteïduin

tis cerebrique laèiaones, quas historià ^^^^^
refert, paucae profecto, si ullae, rèperiû®^quot;''
momenti, quanti duo supra memorati
casus, r®®?

nimirum habito exitus in utroque casu faust'- ^^^
Variae innotuerunt observationes, innbsp;^

SUU'

inter-
enta
ruae

modo cerebrum valdopere laesum erat eiusq^e
stantiae, tum .medullaris tum corticalis, jactur^
dum satis magna obtinuerat; raro autem instruiquot;
vulnerantia tam singularia erant atque idonea,
insignes inferrent vastationes, quam innbsp;^^^e

loco relatis. In nostro praeterea casu absque u

■iae

cbiforS
ta

,ectu

ocr page 29

QOx^

lanbsp;praeterieruat dies, antequam corpus

^ ^etectum fuerit potueritque amoven.
Hotnbsp;nimirum, quae ad hoe usque tempus in-

observationibus, cerebro laeso, symptornata

8^'S m'

^ minusve notabilia ac vehementia referuntur,
^atl*^^^^*^^^ rarissimo tantum casu tam pauca obser-
®üüt symptomata quam in aegro, quem mihi
totonbsp;nempe nulla aderant symp-

lae ^'^'^^rsalia, quae cerebri vel eins meningum

siib^*^^^ iûdicarent; et sane, nisi jacturam partis

^liae oerebralis oculis vidissem, de cerebri inte-

^'»tate viv j ..

aubitare potuissem.

^^^ attinet ad caussas, quihus factum fuit in ntro-

quot;î^ie relatenbsp;i

^nbsp;casu, ut cerebri functiones tam parum lae-

sequeatia mihi statuenda videntur : jactura

lohnbsp;cerebralis in .utroque casu obtinuerat in

^Qteriori et antica lobi medii parte, atque

^^ ^ quot;asis cerebri, ex qua complures nervi cere-

^^ exeunt, qui ad functiones cerebri illaesas

libnbsp;®®cessario requiruntur, ab .omni damno

Q^ansit; porro haemorrhagia admodum notabilis,

^ ' etsi nullum vitae periculum inducens, tantum

evolutionem inflammationis cerebri eiusque

portnbsp;praecavendam ; et postea occasio op-

quae in utroque aegroto obtinuit, omnium

ocr page 30

et quidem in priori casu per narium aper
posteriori per vulnus inferius, prope
anguluoi DiaS
inferioris: hac enim ratione pressio cerebri p ^^
vebatur, simulque avertebantur degeneratiooe®^^^^
pure collecto alioquin facile oriundae, qualis pr
situ vulneris minus fausto, nisi
immediate,

postea, in basi cerebri obtinuisset; eo mag's

vulneris dispositio salutaris fuit, quum expequot;

abunde docuerit, compressionen cerebri

longe magis nocere, quam laesionem ipsiquot;®

tiae cerebralis. Porro ex multis cognitis casibo^ ^

constat, laesionem cerebri substantiae sive m®

tOlD®

vulneris excretorum sponte et facile depoueûdoru^^

turam»

•illae

saltet»

haeC
leiitia
ictaöi

seu corticalis nec peculiaria producere symp^ ^^^
neque in genere ad exitum faustum vel mfa«®
aliquid conferre. Ad explicandam exigu^tn
laesionem porro in censum venit
corporis p

•ebn

cer

actio

■ücio

destr

iuro

innox

casUiO'

ituio

simile quid non observatum fuit, quum instrur^eo

situs. In priore casu vulnerantis corpoquot;® ^^^^
in cerebrum cessavit, pressio scilicet non o
poterat, quandoquidem situ suo in cavitate:
osse ethmoideo formata, corpus illud fere
existimari poterat. Quod ad alterum attinet

non m cranii cavo remanserit.

.lum-

so

Visus perturbatio, me judice, in priori casu

ocr page 31

25

'ï'odo eff

«ectus fuit pressionis mediatae vel imme-
cet 'nbsp;opticum obtinentis, in eam scili-

Uervi partem, quae inter chiasma nervorum
^ 'COrurn

Cor ^^ foramen opticum est. Simul ac vero,
^ata ^'^^'^o, pressio sublata est, cura caussa sub-

f'litnbsp;. _______i f.Qnbsp;ir. Into-

plane est restitutus, unde evidenter mihi
perturbatio ex nulla alia causa originem

ßffectus, et visus post 48 boras in inte-

«Titate

im

casu visum non recuperavit aeger; par-

alte

t'alis xnnbsp;------- quot;nbsp;quot; -

, ^®culorum nonnullorum bulbum moventium

que

!ro

et sublata exinde eorum actio, ptosis quo-

palpebrae superioris caecitatem producere non

' ^um vero hocce m casu vel ipsms nervi
Ptici u •

ternbsp;obtinuerit, vel alius oculi partis in-

cereij'nbsp;nervi optici, aut substantiae

stg^^.quot;^^^'® j^ctura caussa caecitatis fuerit, non certo
suonbsp;Etiamsi Viro cl. Vigelow experiraento

fuis/*^^^^^^® credat, nervum opticum' laesum non

tali

Pqnbsp;cxperimento plan am fidem haberi non

%uet.
olfaetus

Uta

abolitio explicari potest tum ex

olf.nbsp;sinistri et totali destructione nervi

•^torii A

'dextri, tum ex destructo fere toto osse

sol

cth

ct ideo quoque bulbis olfactoriis.

ocr page 32

Utrum mortis causa in nostro casu ^.gjcile
gressa laesione cohaereat nec ne,

demonstratu u

est; laesionem istam ansam praebere potuis®®

bosae vasorum cerebri mutationi, denegan

•■..(jatquot;''

alia oerte praedisponens caussa non innotui

aegrotantis, licet admodum evolutus, ßO«

qui vulgo apoplecticus dicitur.

ut ex sectionis historia satis patet, necess»

inter praegressam laesionem atque par^^ .

extravasata io medulla spinali non probant-

. reojao«® '

vero de praedispositiione aliquid dubiom

niet:

de occasionalibus caussis idem non vai ^^^^
aaim coeli temperies, solis
aestus, cui p^^

imin®

hor^s expositus fuerat juvenis, nimia a^

,at

rata virium inteutio, ad ,praebendani apop

occasionem quidem sufficiunt.

occup

'Mors subitanea imputanda est sedi, qquot;®'® .„

, IH ob^oog'

sanguis, extra vasa egressus, m niedun'' ^^^^

et qutdem, quantum conjicere licet, press'^o^'

■itati ta^i

sanguis in nervos hic sitos, vitae int^g'

pere necessarios, producere debuit. Experi®quot;^'^

tufbata

docuit, pressionem,'hoe loco obtinentem,
sublata functione nervi vagi et
impedita exn^ ^^^gj-e.
ratione »et sanguinis circulatione, mortem Pquot;quot;^ j^^^que
Tandem ex consideratione medico-forensi u

rae-

cum P

erat.

talîs
inî

ocr page 33

petitur

'Psam medullam oblongatam afFiciunt, aut
lute ^^''ebri basin penetrant, ad vulnera abso-
^^^alia esse referenda.

•^SUs

conclusio ea tantum cerebri vulnera,

Nue

ocr page 34

THESES.

I.

Omnis scientia ex observatione.

II.

Optimum digestivum est diaeta.

III.

Hcpar ad haematosin confert.

ocr page 35

IV.

Sg

•^Suinis circulationem e sola cordis actione
Qon crediraus.

V.

debris

^on est symptoma, sed effectus morborum.

VI.

'^gunt, qui iu febre catarrbali statim dia-

Phorpt;

'fetica

praescribunt.

VII.

'^^^sectio raro in typho convenit.

VIII.

sectquot;nbsp;semper judicari potest de venae-

»necessitate.

ocr page 36

IX.

itaie

alfioi

Morbus calculosus et artbritis summa
junguntur.

X.

copt*quot;®'

Debilitas sola raro opera tiones chirurggt;ca
indicat.

bibets'^

XI.

Docimasia pulmonum nullum certum
num, quoad infantis vitam.

XII.

üsus chloridi formyli quoque in obstetricia F
interdum omnino commendari meretur.

ocr page 37

XIII.

Eti

lamsi v^ 1 •

Peivis maxime angustata sit, nunquam

provocare licere censeo.

XIV.

Öaeojoppt .

•^öagiae gravidarum et parturient!um, etiam-

Periculosae,

raro tamen, idonea cura insti-

abo;

ocr page 38

*

V 'W «

.niz

ß

gt;

. ig,

-mattenbsp;Jgnbsp;^

c

#
mnÊ

ocr page 39

Fff/ ff

Fn/ m

ocr page 40

M

■

'm *