Vak 37

'Êi

„ ^ quot; i l't *• •, » ®!Ui* a⁵'

„)^or'

^ -*^s v ^ë ; ^

39

Vak 37

HANDBOEKJE ^

VOOR DE

.den ier Hartsheitaliap ran Ie I. Pamilis,

JESÜS, MARIA, JOSEF.

Kerkelijk Cioedfrekeurd.

TWEEDE DEUK

lt;$y a

AMSTERDAM,

G. BOEG. 1897.

VOORWOORD.

„Ten tijde van Xoë,quot; zegt de H. Alphonsus Maria de Liguori, „verslond de zondvloed alle volkeren; slechts acht personen konden zich redden met in de ark te vluchten. In onze dagen is de aarde overstroomd door een vloed, niet van wateren, maar van zonden, die eene menigte zielen in het verderf storten. Om de geloovigen tegen dit ongeluk te beveiligen, heeft de Kerk godvruchtige vereenigingen opgericht, die men als zoovele arken kan beschouwen, waarin de personen, die in de wereld leven, een veilig toevluchtsoord vinden tegen de vijanden hunner ziel. Overtuigd van haar groot nut, hebben de Pausen van Rome dezelve met vele gunsten en aflaten verrijkt, en hebben de bisschoppen alles in het werk gesteld, om die in hunne diocesen op te richten en te verspreiden. De heilige Franciscus van Sales (Inleiding, d. 2 h. 15.) drong er met klem bij de geloovigen op aan, dat zij er deelgenoo-ten van zouden worden, en de heilige Carolus Borromeus verlangde, dat al zijne priesters hunne onderhoorigen zouden overhalen, om zich

4

te doen inschrijven, dewijl die vereenigingen d

zekere wegen zijn, om het pad der deugd te z

bewandelen. Van het gewicht dier geestelijke u Vereenigingen ben ik tijdens de missiën over- „ d

tuigd geworden, daar ik menigmaal ondervonden d

heb, dat die personen, uit welke deze waren e

samengesteld, gewoonlijk de onschuldigste en g

deugdzaamste waren. Ook wanneer mij iemand cl

in de wereld vraagt, wat hij moet doen om i) zijne zaligheid te verzekeren, raad ik hem aan

lid eener Vereeniging te worden, waar een )gt;

priester geestelijke conferentiën geeft, omdat v

dezelve is de toren van David, waaraan duizend t(

schilden hangen, met alle soorten van wapenen 21 voor de dapperste krijgslieden (Hoogl. IV, 4), • a;

dat wil zeggen : dat zij een middel is van za- b

ligheid, dat alle andere, zelfs het onfeilbaarste, d:

insluit; zoodat een lid van zulk eene Vereeni- t(

ging op zich de woorden der Wijsheid kan m

toepassen (VII, 11): aUe goederen zijn mij met _Z(

haar toegekomen. Inderdaad, het is een groot d,

middel van zaligheid voor een niensch der we- h^

reld. dikwijls het woord van God te hooren. hi

De heilige Vaders gaan zoover, dat zij hen, di

die dit zouden verachten, voor verloren houden, h omdat de schapen van Jesus Christus het heilig quot;) ac

woord met vermaak hooren, volgens deze uit- di

spraak van den Zoon Gods: mijne schapen hooren \\

gaarne mijne stem. (H. Joan. X, 27.) Het 7A

vergeten der eeuwige waarheden, ziedaar v(

5

«

ii de oorzaak van den ondergang der zielen,

e zegt de profeet Jeremias (XII. 11): de ver-

e ivoesting heeft zich ovei' de aarde verspreid, om-

i'- v dat niemand zijn hart opent voor de gedachte

n der zaligheid. Doch zij, die de geestelijke Ver-

n eenigingen bijwonen, kunnen niet in dit on-

m gelukkig -verzuim vervallen; de conferentiën,

id de onderwijzingen, de preeken, welke zij hooren,

in bewaren hen daarvoor.

m Een tweede middel ter zaligheid is het ge-

'ii bed. Het gebed is voor hen, die tot de jaren

it van verstand gekomen zijn, onmisbaar om zalig

vl te worden; hij die bidt, wordt zalig; hij die

■n niet bidt, gaat verloren. Do uitverkorenen zijn

0) ■ alleen in den Hemel gekomen, omdat zij ge-

a- beden hebben; en de verdoemden zijn alleen

e, daarom verloren, omdat zij verzuimd hebben

ii- te bidden. Om den Hemel te verkrijgen, moet

m men dien vragen; vraagt en gij zult verkrijgen,

'■et zegt Jesus Christus. (H. Joan. XVI. 24.) Dit

ot doen de leden der Yereenigingen, en God ver-

e- hoort hen te spoediger, omdat Hij zelf beloofd ,

■li. heeft zijne genaden vooral aan hen te schenken,

li, die vereenigd bidden, volgens deze woorden:

n, indien twee van n zich vereemgen, om eenegenade

ig ^ aan mijnen Vader te vragen, weest verzekerd.

it- dat Hij die zcd geven. (H. Matth. XVII. 19.)

en Waarbij de H. Ambrosius voegt: indien vele

et zwakken zich vereenigen, dan maken hunne

ar vereenigde krachten dikwijls eene onverwin-

nelijke sterkte uit, omdat deze maar één is. di(

Ten derde, de geestelijke Vereenigingen dr

maken het menigvuldig gebruik der heilige Di Sacramenten gemakkelijker, hetzij uit hoofde i (li(

der vastgestelde regels, hetzij uit hoofde der he

goede voorbeelden, die men gedurig voor oogen ze

heeft. Welnu, de H. Communie is een he- va

melsch brood, dat het leven der ziel bewaart. ge Dit is de leer van de Kerkvergadering van i zo

Trente, die het heilig Sacrament des Altaars nu

noemt: een tegengif dat ons van de dage- te lijksche zonden verlost, en dat ons voor de

doodzonde vrijwaart. (Zitting XIII. 2.) vo

Behalve het menigvuldig gebruik der Sa- op,

cramenten, worden in de christelijke Vereeni- zie

gingen nog eene menigte godvruchtige oefe- tot

ningen gedaan, als liefdewerken jegens de kr:

armen of noodlijdende medebroeders, en deze no*

nemen het hart van God in. Be

Eindelijk worden de leden der Vereenigin- hij

gen, vooral die de H. Maagd Maria bijzonder als

vereeren, met genaden overladen door deze als

heilige Moeder, die de uitdeelster is der hemel- zoi

sche gunsten, volgens deze woorden, welke de wa

heilige Kerk op Maria toepast : hij mij zijn vai alle schatten, opdat ik hen r er rijke, die mij * ge(

beminnen. (Boek der Spreuken, VIL 21.) Van- ov(

daar dat de H. Bonaventura ons zegt; Hij, gr(

die de gunsten van Maria wint, wordt door wa

de Engelen van het paradijs erkend, en hij. gui

_

die in zich het teeken van kind van Maria draagt, is opgeschreven in het hoek des levens. Dit moet bijzonder van hen verstaan worden, die leden zijn van Vereenigingen, waarin de heilige Maagd vereerd wordt; en men kan zeggen, dat ingeschreven te zijn in de registers van die Vereenigingen hetzelfde is, als ingeschreven te zijn in het boek des levens, zoodat niets meer noodig is dan te volharden met die bij te wonen, en er de regels van na te leven.

Ieder lid moet zich dus vooral twee zaken voorstellen: ten eerste, om in de Yereeniging opgenomen te worden, alleen met het dool om zich aan den dienst van God en van Maria toe te wijden, en daardoor den Hemel te verkrijgen ; en ten tweede, om nooit zonder groote noodzakelijkheid en zonder voorkennis van den Bestuurder, uit de bijeenkomst te blijven. Dat hij vervolgens zijn best doe, zooveel personen als mogelijk is voor de Yereeniging te winnen, alsook om hen te weerhouden, die op het punt zouden staan de Yereeniging te verlaten; want, ik herhaal het, zij. die in den dienst van Jesus en Maria volharden, zullen met geestelijke en dikwijls met tijdelijke weldaden overladen worden. Pater Auriëmma haalteen groot getal voorbeelden aan van gunsten, waarme(/e Jesus en Maria hunne dienaren be-gunstig-en. (deel 2, kap. 4.) Pater Crasset

8

verhaalt van eon persoon, die lid was eener Vereeniging, dat hij in de laatste oogenblikken van zijn leven, waarin hij hevig te strijden had tegen den vijand onzer zaligheid zegevierend uitriep: „O, wat is het goed Jesus en Maria in eene Vereeniging gediend te hebben!quot; En zoo stierf hij vol vrede en troost. De hertog van Popoli zeide stervende aan zijn zoon: „mijn zoon. als ik in mijn leven eenig goed gedaan heb. dan ben ik het verschuldigd aan de Vereeniging. waarvan ik lid ben; ik laat u geen rijker fortuin na. dan de Vereeniging van Jesus en Maria ; ik ben er trotseher om, daarvan lid te zijn geweest, dan wel dat ik de hertogelijke kroon gedragen heb.quot; Tot hier de H. Alphonsus Maria.

Onder die vereenigingen neemt echter een eerste plaats in de aartsbroederschap der H. Familie. Men weet hoe deze broederschap is ontstaan.

Bij het garnizoen te Luik bevond zich in het jaar 1844 een officier der genie, Henri Belletal)le genaamd. Even deugdzaam Christen als dapper krijgsman, gevoelde hij een innig medelijden bij het zien van de geestelijke ellende, waarin de bevolking dier stad, maar vooral de werkman was gedompeld. Hoe meer hij getuige was van de gevaren, waarin deze zich bevond, des te sterker werd ook zijn

verlangen, om hem daartegen te behoeden. Onder voortreffelijke leiding en met volkomen instemming van zijn biechtvader, pater De-champs, redemptorist, later Aartsbisschop van Mechelen en kardinaal, richtte hij, zeker niet zonder ingeving Gods, eene vereeniging op van werklieden met het doel. gelijk pater Dechamps verklaart, de levenswijze van het H. Huisgezin van Nazareth als toonbeeld ter navolging te stellen. De eerste vergadering had plaats in het huis van een schrijnwerker, doch weldra nam het getal leden zoozeer toe, dat de woning van den werkman te klein werd en men naar een ruimer verblijf moest uitzien. Het was alweder zijn geestelijke leidsman pater Dechamps, wien hij zijn moeielijk-heid openbaarde; en deze, naijverig op den bloei der vereeniging, opende voor hen de kerk der Eerw. paters Redemptoristen, alwaar op het feest van de Onbevlekte Ontvangenis de eerste vergadering plaats had.

Teneinde zijn werk voor de toekomst te bestendigen, verdeelde Belletable zijne vereeniging in verschillende afdeelingen ot sectiën, aan wier hoofd een prefect en onderprefect werden geplaatst, terwijl geheel de vereeniging stond onder een geestelijken Bestuurder of Directeur. Hij koos tot beschermers zijner vereeniging de drie heiligste Personen Jesus, Maria en Joseph, en stelde dit heilig Drietal

10

als toonbeeld ter navolging aan zijne broeders voor. Van dien tijd at hield men wekelijks vergadering, teneinde gemeenschappelijke gebeden te verrichten, godvruchtige gezangen te zingen en het woord Gods te aanhooren. Sedert de vestiging der vereeniging in de kerk der Eerw. paters Eedemptoristen, nam zij zoozeer toe, dat Mgr. van Bommel niet aarzelde haar in 1845 als Broederschap der H. Familie op te richten, terwijl twee jaren later pater Dechamps naar Kome werd gezonden, om van Z. H. Paus Pius IX de verheffing der vereeniging tot Aartbroederschap te verkrijgen. In het jaar 1847 den 25 April, dus slechts drie jaren na hare oprichting, werd reeds deze gunst toegestaan, in de maand Augustus vereenigden zich ook de vróuwen in dezelfde kerk onder de banier van het H. Huisgezin van Nazareth, want, zoo schreef Mgr Dechamps in de eerste statuten, het doel dezer vereeniging is de H. Familie van Nazareth tot toonbeeld te stellen van hun gedrag aan Christenen van iederen leeftijd, van beider geslacht en van iederen stand. Deze Broederschap, zoo nederig begonnen, verspreidde zich weldra over geheel Europa en Amerika. Gedurende 25 jaren van haar bestaan telde zij reeds 533, en in het jaar 1872 reeds 764 vereenigingen. Een werk, zoo nederig in zijn oorsprong, door de Kerk

ii

I

!

s voortdurend gesteund en zoo spoedig over de

s wereld verspreid, mag waarlijk het werk Gods genoemd worden en het is geen vermetele

a , veronderstelling dat deze broederschap door

i. de goddelijke voorzienigheid in het leven is

lc geroepea, om als bolwerk te dienen tegen de

ij maatschappelijke verwarringen dezer dagen

| en om de ware begrippen omtrent het ouder-

[. lijk en maatschappelijk gezag tegen de aan-

r vallen van het ongeloof en het socialisme te

i, handhaven. Wij achten ons gelukkig voor deze

r meening het gezag te kunnen aanhalen van niemand minder dan van den roemrijken Paus

s Pius IX en zijnen waardigen opvolger Leo XTTT.

cl Benige jaren geleden bracht Pius IX

tl zaliger gedachtenis, een bezoek aan de Kerk

q en het klooster der EE. PP. Redemptoristen

[. te Frosinone in de Kerkelijke Staten: juist

f op dit oogenblik had daar de vergadering

t plaats der H. Familie; en nu sprak de groote

q Paus de volgende merkwaardige woorden:

a ,.Zulk een broederschap, waardoor de op

[j aarde zoo beproefde H. Familie, Jesus, Maria

I. en Joseph vereerd wordt, opdat aldus de fa-

i. miliën weer christelijk mogen worden, heb ik

a ' reeds lang gewenscht.quot;

r Nog duidelijker drukt de thans regeerende

r Paus, onze beminde Vader Leo XIII. zich hieromtrent uit. Ziehier wat Z. H. schrijft aan

k een Pater Redemptorist, Directeur der H.

i

1-2

Familie te Limmerick (Ierland): wij laten 's Pausen woorden letterlijk volgen.

,.De hoogmoed, die begint met den afval ,,vau God en de bron van alle zonden is, die „van den beginne af den oorlog aandeed aan „den hemel, en den dood met tallooze andere „rampen op aarde bracht, schijnt in onze dagen „met alle kracht te streven naar de ontbinding „der maatschappelijke orde, en elk gezag, zoo-„wel goddelijk als menschelijk tot op zijne „grondslagen te willen verwoesten.

„Gelijk hij onze eerste ouders aanzette om „van de verboden vrucht te eten met de woor-„den: Gij zult zijn als goden, zoo zet hij thans „door de schitterende beloften van vrijheid „zonder grenzen, van vermaken en rijkdom, ..het volk aan tot eene geheele omverwerping „van alle orde; hij verhit des volks geest en „ontvlamt zijne hartstochten, in zulke mate, „dat geen enkele macht sterk genoeg is om „het te beteugelen en het wijzeren raad te ..doen aannemen, tenzij de goddelijke macht „alleen. Om dan ook zulk een ommekeer teweeg Je hrengen, een wonder, veel greater dan elk „wonder op natuurlijk gebied, kan er niets „geschikter worden uitgedacht dan eene hijzon-..dere godsvrucht tot de H. Familie, eene „devotie, welke voor eenige jaren met zooveel „vrucht in België werd ingevoerd en met de „krachtigste bewoordingen door de bisschop-

13

..pen en den H. Stoel zelf werd aanbevolen.

Inderdaad, terwijl (jij in deze Allerheiligste ..Familie op wonderbare wijze het toonbeeld ziet ..schitteren van alle deux/den. die lijnrecht in ..strijd zijn viet de vreeselijke wanordelijkheden „van onzen tijd, nadert gij tevens door die ..bijzondere vereering tot de ware bron van alle ..macht en orde. en wel juist door bemiddeling „van hen aan wie God. omdat zij onder de „bewoners des hemels Hem hot dierbaarst „zijn, de schatten zijner barmhartigheid hoeft „toevertrouwd.quot;

Vervolgens wijst de Paus op do vruchten dor H. Familie in Ierland en gaat daarna aldus voort:

„Gaat dan, dierbare zonen, tot Maria;gaat „tot Joseph en voert anderen met u mode, ..om uwen broeders, die in gevaar verkoeren, ..hot heil hunner ziel te bezorgen. Vermeerdert „uit al uwe macht de oor, die gij reeds door don „buitengewonon uitslag uwer pogingen aan ..den H. Godsdienst hebt bezorgd. Toont, door „den luister uwer goede werken, dat er geen „uitstekender geneesmiddel is. om den ge-! „schokten toestand der maatschappij te herstelden, dan do invloed van den katholieken „godsdienst, en dat do rust slechts kan her-„steld worden door de onderwerping aan God „en aan het wettig gezag en door de onder-..lino-o liefde. Moge God uw groot liefdewerk

14

,.doen bloeien voor de glorie zijner Kerk, voor „het geluk van uw land en het heil der zielen „en voor uw eigen kroon.quot;

Deze schoone wensch, waarmede onze eerbeidwaardige Paus zijn apostolisch schrijven eindigt, zal ongetwijfeld door ieder lid der H. Familie worden beaamd. Ten slotte laten wij hier de oorkonden volgen der Aartsbroederschap, nl. den brief van opneming der fliaal-broederschap in de hoofd- of aartsbroederschap met de breve, waardoor de H. Familie tot aartsbroederschap verheven is en dc breve der aflaten.

Brief van Op- en Aaimemiug

IN DE

Aautsbeoedeeschap van de HkilutF, Familie,

JESUS, MARIA, JOSEF,

kerkelijk opgericht te Luik in Belgie, in de kerk der Paters van den Allerheiligsten Verlosser, genaamd: 0. L. T. van de Onl»evlekte Ontvangenis.

Aan onze heminde broeders in Jesus Christus, leden van de Broederschap der H. Familie, kerkelijk opgericht

te.......in de kerk van......., op gezag

van Z. D. H........Bisschop van........

zaligheid in den heer !

Overtuigd, dat het voor ons een plicht is te werken aan de zaligheid der geloovigen, en tot vermeerdering van godsvrucht en godsdienst, rekenen wij het ons een geluk, in onze. Aartsbroederschap andere broederschappen, die hetzelfde doel hebben, op te nemen, en haar deelachtig te maken aan de aflaten en andere geestelijke gunsten, die de Pausen van Rome ons gemachtigd hebben mede te deelen. En

dewijl de Eerw. Heer.......Bestuurder

van de gemelde Vereeniging te........

ons dringend verzocht heeft, die op te nemen in onze Aartsbroederschap, opgericht ter eere van de heilige Familie Jesus, Maria, Josef, die deelachtig te maken aan de aflaten door

16

Z. H. Pius IX aan dezelve verleend, zoo nemen wij, algemeen Bestuurder der Aartsbroederschap, handelende in naam van geheel de Aartsbroederschap, steunende op de constitutie van Paus Clemens VIII. zaliger gedachtenis (qucemmque a mie Apostólim. gegeven te Rome. bij den H. Petrus, onder den visschersring, den 17 December 1604), constitutie, die alles wat op dergelijke Vereeni-gingen en op de mededeelingen van den geestelijken schat der Kerk Gods betrekking heeft, bepaalt; aangedreven alleen door de liefde voor onzen Heer, en door het verlangen van godsvrucht en godsdient te zien toenemen, zoo nemen wij op en vereenigen wij met onze Aartsbroederschap de reeds vermelde Broederschap, die, zooals wij gezegd hebben, kerkelijk is opgericht met de toestemming en door de brieven van Zijne Doorluchtige Hoogwaardigheid ......, Bisschop van........,

enz., welke brieven getuigen van de oprichting van die Broederschap, alsook van derzelver doel, en der gevoelens van godsvrucht en godsdienst die dezelve bezielen, verleenm wij aan alle leden dier Vereeniging de mededeeling der aflaten en der geestelijke gunsten, welke wij omstandig zullen doen volgen en welke door de Pauselijke rescripten (schriftelijke antwoorden) aan onze Aartsbroederschap bepaaldelijk, uitdrukkelijk en in behoorlijken vorm zijn verleend.

17

PIUS IX, PAUS.

TOT EEUWIG AANDENKEN.

De geestelijke Vereenigingen der geloovigen wier zorgen en werken strekken, om de godsdienstplichten te doen vervullen en de zaligheid van den evennaaste te bezorgen, verdie-_Lit3ii nen onze gunsten en de bijzondere betuigingen j_no. van onzen hoogpriesterlijken wil. Daar nu de _fi° broeders van eene vereenilt;gt;-ing, opgericht onder den titel van de HEILIGE FAMILIE, in de ~_en kerk van Onze Lieve Vrouw Onbevlekte Ont-nze vangenis te Luik in België, welke zich zorg-j_er. vuldig bezig houdt niet de zielen, voornamelijk der werklieden, tot de eeuwige zaligheid te . j|_e brengen, ons ootmoedig gesmeekt hebben, de vermelde Broederschap te verheften tot den ^amp; titel en de voorrechten van Aartsbroederschap; ' lettende op de geestelijke vrucht door dezelve Iver voortgebracht, vrucht, die eene getuigenis van , _en groot gewicht ons verzekert, zeer overvloedig _{l w}quot; te zijn, zoo hebben wij gemeend de verlangens ■Una ^{en verzoe}k ^van deze broeders te moeten , inwilligen. Bijgevolg, willende aan hen, in wier r ibelang wij deze Breve afleveren, eene bijzonden) ^⁰¹⁰ betuiging van onze welwillendheid geven, _uj^_ -ontslaan wij hen, tot dit einde alleen, en end ze voor ontslagen van elk vonnis, welk

tlanig dat ook zij, van excommunicatie en in-

1

18

terdict en van andere geestelijke straffen der Mee Kerk, op welkdanige wijze, of om welke reden Apr ook, vanwege ons apostolisch gezag uitgespro- schi ken, welke zij zouden hebben kunnen inloopen, j en verheffen wij door dezen brief de gemelde Vereeniging, opgericht te Luik, onder den titel van de Heilige Familie, tot den titel van Aartsbroederschap en wij verleenen en deelen aan allen en aan ieder mede de rechten en voorrechten, welke de andere Aartsbroederschappen gebruiken en genieten. Vervolgens verleenen wij haar de macht om andere Yer-eenigingen op te nemen, die denzelfden naam dragen en tot hetzelfde einde zijn opgericht,

gelegen nochtans buiten de bovengenoemde E stad, en overeenkomstig hetgeen geschreven de is in de Constitutie, die dit punt raakt gege- bev] ven door onzen voorganger Clemens VIII, tige zaliger gedachtenis, en aan de gezegde Ver- gesl eenigingen mede te deelen alle voorrechten titel en aflaten, waarvan de Aartsbroederschap, door zich ons opgericht, het genot heeft. Deze gunsten de verleenen wij welwillend, niettegenstaande alle zij ; constitutiën en Apostolische verordeningen, Broi zoo algemeene als bijzondere, niettegenttaande, heil eindelijk, alle constitutiën en algemeene of mee bijzondere verordeningen der algemeene of vruc gewestelijke kerkvergaderingen, der synoden Ver en alles wat tegenstrijdig zou kunnen zijn. den Gegeven te Rome, bij de heilige Maria de gozi

19

Meerdere, onder den Visschersring, den XXIII April MDCCCXLVII, van ons Opperpriesterschap liet eerste jaar.

L. f S. Voor zijne Eminentie den Kardinaal

Lambruschini, A. Picchioni, substituut.

Pius IX, Paus.

TOT EEUWIG AANDENKEN.

Daar er, zooals wij vernomen hebben, in de kerk van Onze Lieve Vrouw van de Onbevlekte Ontvangenis te Luik, eene godvruchtige Broederschap of Vereeniging van beider geslacht bestaat, kerkelijk opgericht onder den titel van de HEILIGE FAMILIE, wier leden zich met allen mogelijken ijver toeleggen op de werken van godsvrucht en liefde, en daar zij zclven ons hebben doen smeeken om hunne Broederschap te willen verrijken mot de geheiligde schatten der aflaten, hebben wij gemeend goedgunstig in den Heer zulke godvruchtige verlangens te moeten inwilligen. Vertrouwende dan op de barmhartigheid van den almachtigen God, en steunende op het gezag van zijne zalige Apostelen Petrus en

20

Paulus, verleenen wij barnihartiglijk in den Heer aan alle geloovigen van beider geslacht, die in de gemelde Broederschap zullen opgenomen zijn, eenen vollen aflaat op den dag van hunne opneming, indien zij waarlijk boetvaardig gebiecht hebbende, het Allerheiligste Sacrament des Altaars ontvangen. Insgelijks vollen aflaat in het uur van sterven aan alle medebroeders en medezusters, die reeds ingeschreven zijn, of die in het vervolg in deze Broederschap zullen ingeschreven worden, indien zij, waarlijk boetvaardig gebiecht en gecommuniceerd hebbende, of indien zij dit niet kunnen doen, ten minste rouwmoedig, zoo het hun mogelijk is. met den mond, of ten minste met het hart, godvruchtiglijk den naam Jesus aanroepen. Wij verleenen nog barmhar-tiglijk in den Heer, aan alle medebroeders en medezusters van gemeld Broederschap, zoo aan hen die het reeds zijn, als aan hen die dit nog zullen worden, vollen aflaat, en vergeving van al hunne zonden op ieder der feestdagen in de artikels 19, 20 en 21 der regels van de Congregatie vermeld, indien zij waarlijk boetvaardig gebiecht en gecommuniceerd hebbende, dienzelfden dag, te beginnen van de eerste vespers tot zonnenondergang van den dag, de kerk, de kapel of de bidplaats van dezelfde Broederschap bezoeken en godvruchtiglijk bidden voor de eendracht onder de

21

christen vorsten, de uitroeiing der ketterijen en de verheffing van onze Moeder de heilige Kerk. Daarenboven schelden wij kwijt, volgens den gebruikelijken vorm der Kerk, aan allen, die reeds medebroeders of medezusters zijn of nog zullen worden, honderd dagen der straffen die hun zijn opgelegd, of welke zij op wat manier ook verschuldigd zijn, voor iederen keer dat zij ten minste rouwmoedig de godvruchtige vereenigingen van de Congregatie bijwonen, of dat zij eenig ander goed werk, bij de Vereeniging in gebruik, doen. Wij staan ook toe in den Heer, dat alle en ieder dezer aflaten, vergevingen der zonden en der straffen, bij wijze van voorbidding kunnen toegevoegd worden aan de zielen der overledenen, die door de liefde met God vereenigd, uit deze wereld zijn gescheiden, niettegenstaande wat hieraan ook zou tegenstrijdig zijn. Echter is het onze wil dat, indien in hetgeen van te voren gedaan is, eenig ander dergelijk voorrecht, gunstig aan de gemelde medebroeders en medezusters. gegeven is, of voor altijd of voor eenen tijd, die nog niet verloopen is, dat dit ingetrokken zij, gelijk wij dit door ons Apostolisch gezag door de tegenwoordige brieven intrekken, zoodat, indien de gemelde Broederschap reeds in eenige Aartsbroederschap was opgenomen, of indien zij dit in het vervolg zoude worden, of wel indien dezelve om eenige

22

andere reden vereenigd was, of wel opgericht, onder eenigen vorm, welke het ook zijn moge, de eerste en alle andere Apostolische brieven hun volstrekt tot niets dienen, maar van dan af daardoor zelf van geene waarde zijn.

Gegeven te Rome, bij de heilige Maria de Meerdere, onder den Visschersring, den XX April MDCCCXLVII, van ons Opperpriesterschap het eerste jaar.

L. -[- S. Voor zijne Eminentie den Kardinaal Lambruschini, A. Picchoni, Substituut.

Opdat dan de gezegde Broederschap en hare leden, volgens de boven vermelde Constitutie van Paus Clemens YIII, zaliger nagedachtenis, alle deze aflaten en geestelijke gunsten, hierboven omschreven, zouden kunnen gebruiken en genieten, is het onze wil, dat men aan dezen onzen brief hetzelfde geloof hechte, dat men zou hechten aan den oorspronkelijken brief, hierboven ingelascht.

Tot bewijs en getuigenis van al deze punten, en van ieder in het bijzonder, hebben wij gelast, dat deze brieven, geteekend door den Secretaris van de Aartsbroederschap der heilige Familie, afgekondigd en uitgevaardigd zouden worden, voorzien van het zegel der Aartsbroederschap.

23

t, ¹ Gegeven te Luik, in het verblijf van onze e, Aartsbroederschap, het jaar onzes Heeren Jesus

!n Christus,.............

m ' . . . ; en van het Opperpriesterschap van onzen Allerheiligsten Vader en Heerin Christus ie door de goddelijke Voorzienigheid, Paus . . . X het jaar.....

^!rquot; i ..........., Cong. SS. Eedemp.

Algemeen Bestuurder van de Aartshroederschap.

lal

L. f S. .........., Cong. SS. Redemp.

Secretaris van de Aartsbroederschap.

ire tie

itO-en,

rui-:ien ite,

ken

ten,

wij den lige iden irts-

i

24

Regels- en Verordeningen

van de

BROEDERSCHAP DER HEILIGE FAMILIE

JESUS, MARIA, .10 SE F.

Art. 1. Het doel der Vereeniging is; de heilige Familie Jesus, Maria, Josef, die drie personen, zoo dierbaar aan liet hart van God, te vereeren, en tevens aan de katholieken van eiken ouderdom, van beiderlei geslacht, van iederen stand, eene heilzame gelegenheid te verschaffen, om met zekerheid den weg van het goed en der deugd te bewandelen.

Art. 2. De middelen, bij de Vereeniging in gebruik, om dat edel en nuttig doel te bereiken, zijn: het gehed, de prediking van het woord Gods en het menigvuldig naderen tot de heilige Sacramenten.

Art. 3. De Vereeniging is onder het gezag en onder de bescherming gesteld van Z. D. H.

............bisschop van........ van

Art. 4. De Vereeniging wordt in het al- haai gemeen bestuurd door den tijdelijken Pastoor greg of Overste, of door eenen van hem benoemden plaatsvervanger.

25

Art. 5. Zij wordt verdeeld in afdeelingen. bestaande uit een zeker getal leden. — Iedere afdeeling wordt onder de bescherming gesteld van een heiligen Patroon. — Aan het hoofd van iedere afdeeling bevindt zich een Prefect, door den Bestuurder gekozen, üe Prefect heeft eenige plichten te vervullen van liefde en zorg, welke hem worden opgelegd. - Aan den Prefect wordt een Onderprefect toegevoegd; de plicht van dezen is, den Prefect bij te staan, en hem in geval van afwezigheid te vervangen.

Art. 6. De Bestuurder van de Yereeniging kiest daarenboven onder de leden, éénen of moer Secretarissen, alsook andere beambten, aan welke de Congregatie behoefte zoude hebben. Hij kan hen naar willekeur door anderen doen vervangen.

Art. 7. De vereeniging van de heilige Familie komt ééns in de week bijeen, op den dag door den Bestuurder bepaald. Deze bijeenkomsten worden toegewijd aan het gebed en het aanhooren van het woord Gods; het is eene afwisseling van het eene en het andere.

Art. 8. Iedere afdeeling moet in de kerk van de Vereeniging de plaats innemen, die haar is aangewezen, en ieder lid van de Congregatie dat nommer van de afdeeling, waarop het geplaatst is, ten minste voor zoolang de Bestuurder hem geene andere plaats aanwijst.

26

Art. 9. De leden van de Vereeniging moeten zich wel overtuigen, dat zij allen hinderen zijn der Congregatie van de Heilige Familie, en bijgevolg broeders of zusters, onder wie de hartelijkste liefde moet heerschen. Zij moeten dus weten, dat er geen onderscheid bestaat tusschen de afdeelingen, waarin zij geplaatst zijn, want de laatsten zijn zooveel als de eersten, en de eersten zooveel als de laatsten.

Deze rangschikking, waaraan men veel gewicht moet hechten, is eene noodzakelijke voorwaarde voor de instandhouding der goede orde in eene talrijke Congregatie, die zonder dit middel niets anders zou zijn dan eene groote verwarring.

Art. 10. De oefeningen van godsvrucht, die gewoonlijk in de bijeenkomsten zullen gedaan worden, zijn, de Litanie van de Heilige Familie; het gehed Gedenk, o goedertierenste Maagd; een gedeelte van het rozenhoedje; het onderzoek van geweten: de geestelijke Communie; de aanroeping van de H. Patronen des jaars en van de afdeelingen. De bijeenkomsten worden gesloten met het geven van den zegen met het heilig Sacrament.

Art. 11. Men kan zich van de bijeenkomst niet onthouden, zonder den Prefect of Onderprefect der afdeeling er van verwittigd te hebben.

Art. 12. Iedere Prefect, vergezeld van zijn

27

Onderprefect, moet eens in de maand, op den hem aangeduiden dag, aan den Bestuurder rekening geven van de afdeeling, die aan zijne liefderijke zorgen is toevertrouwd. Hij moet hem hekend maken, hoe dikwijls iemand, zonder reden en met of zonder voorkennis te geven, van de bijeenkomsten zoude afwezig zijn geweest. Het wordt vervolgens aan het oordeel van den Bestuurder overgelaten, of men de in gebreke zijnde leden buiten de Vereeniging moet sluiten. De Secretarissen vereenigen zich insgelijks met den Bestuurder op een gestelden dag van iedere week. — Daarenboven vereenigen zich alle beambten der Congregatie viermaal in het jaar, op een bepaald uur van den Zondag, die onmiddellijk op den quatertemper volgt, om samen te bidden, en van den Bestuurder onderrichtingen te ontvangen, die geschikt zijn den ijver van de geheele Congregatie te onderhouden.

Art. 13. Hij, die in de Vereeniging met eene bediening belast is. zal, indien hij de uitgestrektheid van zijne plichten begrijpt, wel verre van hieruit eene reden te trekken om zich boven zijne medebroeders te verheffen, integendeel zich meer verplicht gevoelen, om hen door een voorbeeldig leven, maar vooral door eene stiptere naleving der regels en verordeningen van de Congregatie te stichten.

Art. 14. Hij, die verlangt in de Congregatie

van de heilige Familie opgenomen te worden, moet zich door een lid van gezegde Vereeni-ging- of door een ander aanbevelenswaardig persoon doen aanbieden aan den Bestuurder, die, na over zijne zeden, over zijne woonplaats en over zijne betrekking ingelicht te zijn; hem tot de beproeving zal kunnen toelaten.

Art. 15. Na den proeftijd, die onbepaald blijft, en die van het goed gedrag, alsook van de vlijt, waarmede hij, die verzoekt aangenomen te worden, de bijeenkomsten bijwoont, zal afhangen, zal hij zijne plechtige intrede doen in de Broederschap, door het ontvangen der Sacramenten, en door dé aide van opoffering aan Jesus, Makia, Josef. Daarna zal hem eene akte van aanstelling als lid van de Broederschap gegeven worden. -■ Daarenboven krijgt hij het recht om het onderschei-dingsteeken te dragen, dat eigen is aan de Broederschap.

Art. 1«. De verplichtingen, welke de leden der Vereeniging op zich nemen, zijn verplichtingen geheel van liefde; in het algemeen moeten zij als goede christenen, als voortreffelijke jonge lieden, ofwel als uitmuntende vaders of moeders leven. Do gevaarlijke gezelschappen, het lezen van slechte boeken of dagbladen, de gevaarlijke speelplaatsen en alles wat hen tot zonde zoude kunnen brengen, moeten zij altijd vermijden.

29

Behalve de plichten, die ieder goed christen moet vervullen, zullen zij in het bijzonder: 1. lederen morgen de werken van den dag aan JeSus, Maria, Josef opofferen, en deze opoffering van tijd tot tijd door den dag vernieuwen ; 2. 's avonds hun geweten onderzoeken en de geestelijke communie doen.

Art. 17. Als een der leden ziek wordt, moet hij hiervan kennis geven aan den Bestuurder, opdat deze het doe weten aan de medebroeders, die allen en altijd in elkanders lijden moeten deel nemen, slechts één hart en ééne ziel uitmakende, gelijk de eerste geloovigen van het christendom. Men moet hen allen aan de liefde, aan die bijzondere liefde kun-l nen onderscheiden, en nadat zij elkander in het leven bemind hebben, zullen zij nog el-l kander beminnen na den dood; de Vereeni-1 ging zal eene lijkdienst doen verrichten voor ieder lid, dat tot aan den dood in de Congregatie zal volhard hebben.

Art. 18. De heilige Patronen van het jaar worden aan elk lid door het lot toegewezen, en uitgedeeld in de bijeenkomst, die onmiddellijk den eersten Januari voorafgaat. (1)

(1) leder trachte zich de bescherming; van zijn Patroonheilige waardig te maken door dagelijks een Onze Vader en Wees gegroet te zijner eere te bidden, maar vooral door zijne deugden na te volgen.

Art. 19. Het Feest van den titel van de heilige Familie, dat ook het Patroonfeest is van de Aartsbroederschap, is bepaald op den tweeden Zondag van Juli. - Het is op dat feest, dat de algenwene Communie en de plechtige aanneming der leden van de Vereeniging gewoonlijk plaats heeft door de akte van opoffering aan Jesus, Maria, Josef. Ie

Art. 20. De overige feesten van de Aarts- de gt; broederschap zijn: De Maandag van Pinksteren, B: het feest van de oprichting der Congregatie (op | van dezen dag vernieuwt men plechtig de doop- 'als 1 beloften), het feest van de Onbevlekte Ontvan- deeli genis, de dag waarop de Congregatie van de Ai plaats van haren oorsprong werd overgebracht naar de kerk van Onze Lieve Vrouw van de Onbevlekte Ontvangenis; — de Zondag na den 7 April, het feest van de kerkelijke oprichting der Vereeniging door Monseigneur den Bisschop van Luik, in het jaar 1845, — de feesten van Kerstmis, — Driekoningen, - de Opdracht van Christus in den tempel, — do vlucht naar Eggpte (17 Febr.), — Paschen, — Onzes Heeren Hemelvaart, — heilig Sacramentsdag, het heilig Hart, - den allerheiligsten Verlosser (:!^de Zondag van Juli), — de Kruisverheffing, — Maria's Geboorte, Hemelvaart en Onze Lieve Vrouw van 7 Smarten (Vrijdag na Passiezondag en 3^de Zondag van Sep- fnutti tember), — de H. Josef en de bescherminglden.

31

van den heiligen Josef (3^de Zondag na Paschen), — de heilige Michaël. de heilige Gabriël, — de heilige Engelenbewaarders, - de heilige Petrus en Paulus. — de heilige Carolus Bor-ronieus, — de heilige Teresia, — de heilige Juliana van Cornillon, — Allerheiligen, — Allerzielen.

Ieder lid der Vereeniging moet met ijver de maand van Maria vieren.

Eindelijk is de dag van den heiligen Patroon van het jaar voor ieder lid een feestdag, zoowel als het feest van den Beschermheilige der af-deeling, voor de afdeeling in het algemeen.

Art. 21. De leden zullen op de verschillende feestdagen de oefeningen, bij de Vereeniging in gebruik, vervullen, zonder evenwel verplicht te zijn zich van hun gewoon werk te onthouden; indien deze feesten op een werkdag vallen, worden dezelve uitgesteld tot den naastvolgenden Zondag.

Art. 22. Ieder lid, welks gedrag, ver van stichtend, integendeel berispelijk zou zijn, en dat, niettegenstaande de herhaalde vermaningen van den geestelijken Bestuurder, zich niet zou verbeteren, moet buiten de Vereeniging gesloten worden.

Art. 23. Indien andere regels en verordeningen, in vervolg van tijd, door de ondervinding nuttig of noodzakelijk zullen geoordeeld worden, zullen deze hij wijze van bijvoegsel in

32

het boek worden aangeteekend, na alvorens de goedkeuring van Z. D. Hoogwaardigheid te hebben erlangd.

GOEDKEUEINCt.

Bovenstaande Eegels worden bij deze door Ons goedgekeurd en bekrachtigd, zoo nochtans, dat wij aan Ohs en Onze Opvolgers voorbehouden, daarin die wijzingen en bijvoegingen te maken, als Ons, naar bevinding van omstandigheden, doelmatig zal schijnen, om het doel der broederschap beter te bereiken.

De getrouwe naleving dezer regels w^Tordt den leden door Ons ten zeerste aanbevolen.

Gegeven te 's-Gravenhage, den 1 Februari 1853.

C. Belgrado.

Haisprelaat van Z. H. Plus IX, Apostolisch Protonotaris, Vice-Superior der Hollandsche zending, enz. enz.

eegels voor den prefect.

De verplichtingen, welke een Prefect bij de aanvaarding zijner bediening op zich neemt, kunnen naar den geest der statuten tot de volgende worden teruggebracht.

1. De Prefect wake zorgvuldig op de ge-

33

trouwe nakoming der regels in zijne afdeeling-, hij trachte steeds hare leden daartoe op te wekken door een voorzichtigen en liefdevollen ijver.

2. Hij zorge ook voor de handhaving der eenmaal bepaalde rangschikking en plaatsing van de leden zijner afdeeling. Hij kan zonder uitdrukkelijk verlof van den Bestuurder hierin nimmer eene verandering maken.

3. Den Prefect is tevens opgedragen eene nauwkeurige aanteekeniug te houden van de namen, vóórnamen, het beroep en de woonplaats der leden zijner afdeeling, en den Bestuurder kennis te geven van de verhuizingen, beroepsveranderingen. enz.

4. Mede wordt den Prefect dringend aanbevolen. met de meeste nauwgezetheid op eene daartoe ingerichte lijst aan te teekenen, wie der leden met of zonder de voorkennis, waarvan in Art. 11, de wekelijksche bijeenkomsten niet heeft bijgewoond, alsook wie zonder eenige gegronde redenen bijna altijd den lijkdienst verzuimt.

5. Is de onderlinge liefde den Broeders algemeen voorgeschreven (Art. 9), veel meelis zij het den Prefect jegens de leden zijner afdeeling; daarom verzuime hij niet hen gedurende het jaar nu en dan te bezoeken, vooral in ziekte of andere rampen.

(i. Wil de Prefect of Onderprefect op eene

3.

34

waardige en voor den Hemel verdienstelijke wijze zijn ambt waarnemen, dan geve hij aan de leden zijner afdeeling het voorbeeld van een oprecht christelijk en deugdzaam leven; in het bijzonder dat eener stipte nakoming van de statuten der Broederschap.

7. Volgens Art. 5 is aan den Onderprefect opgedragen, zijnen Prefect bij te staan en ingeval van afwezigheid te vervangen. Do Onderprefect kan dus zonder voorkennis van den Prefect nooit ambtshalve met de leden zijner afdeeling spreken of ze bezoeken. Evenwel is het den Prefect hoogst aan te raden zijnen medehelper in de vervulling zijner plichten te doen deelen.

LUS! Ér SFUTEI en ÏMMECBIEI,

dnor Z. H. Pius IX verleend aan de Aartsbroederschaj) van de H. Familie Jems, Maria. Josef, canoniek opgericht in de kerk van de E.K. P.P. Redemptoristen, onder den titel van O. L. V. Onbevlekt Ontvangen, te Luik in België, alsmede aan de Broederschappen, die in deze wettig zijn opgenomen.

§ I-

Voorafgaande beiiierkingeu.

I. Al de hier volgende aflaten, zoo volle als g-edeeltelijke, welke voor altijd zijn verleend. kunnen bij wijze van voorbidding aan de geloovige zielen des vagevuurs worden toegevoegd. (Breve 20 April 1847, en Rescript van 13 en 24 Juli 1850.)

II. Tot liet verdienen der volle aflaten, bij welke geene voorwaarden worden aangegeven, worden niet alleen vereischt eene waarlijk rouwmoedige Biecht, de H. Communie en godvruchtige gebeden voor de eendracht dei-christen vorsten, voor de uitroeiing der ketterijen en de verheffing van onze Moeder de H. Kerk. maar bovendien ook het bezoeken

36

van de kerk. kapel of bidplaats der Broederschap. (Dezelde Breve en Eescripten.)

III. De leden, die wettig belet zijn liet voorgeschreven bezoek der kerk of bidplaats der Broederschap te doen, kunnen hunne Parochiekerk bezoeken. (Rescript 13 Sept. 1850.)

IV. Volgens een algemeen Decreet van de H. Congreg. der aflaten van 18 Sept. 1862, kunnen alle geloovigen, die eene bijblijvende of slepende ziekte hebben, of die om een voortdurend natuurlijk beletsel hun huis niet kunnen verlaten, uitgezonderd nochtans der/enen, die in eene Communiteit verblijven, alle volle aflaten verdienen, die reeds verleend zijn of in het vervolg verleend zullen worden, en die zij, waren zij niet in dien toestand anders op de plaats hunner inwoning verdienen konden, — voor welker verkrijging namelijk is voorgeschreven de H. Communie en het bezoek eener kerk of openbare bidplaats te dier plaatse; — mits zij waarlijk rouwmoedig biechten, de overige opgelegde voorwaarden volbrengen, en. in plaats van de H. Communie en het kerkbezoek, andere godvruchtige werken door hun Biechtvader voorgeschreven, nauwgezet verrichten.

V. Wanneer voor het verdienen van volle Aflaten het kerkbezoek vereischt wordt, kan dit geschieden van de eerste Vespers tot aan zonsondergang van denzelfden feestdag. (Breve 20 April 1847 en Eescript 13 Juli 1850.)

37

Het bezoek nochtans voor de Aflaten dei-Statiën, zoo volle als gedeeltelijke, vereischt, kan alleen gescheiden op de dagen zeiven dier Statim.

VI. Ue volle Aflaten kunnen door de leden verdiend worden of wel op de hieronder bepaalde dagen, of op één van de zeven onmiddellijk volgende dagen, daartoe door de leden voor zich uitgekozen, op voorwaarde nochtans, dat alle voorgeschrevene godvruchtige werken behoorlijk worden volbracht. (Breve 28 Juni 1863.)

VU. Zeven volle Aflaten, bij Eescript van 13 Juli 1850 verleend, en in § 11 aangegeven onder de No's 11, 21, 22, 24, 25, 37 en 39, kunnen ook door de andere geloovigen. die geene leden zijn, verdiend worden, mits zij, na de overige voorwaarden behoorlijk volbracht, te hebben, eene openbare bidplaats der Broederschap bezoeken, en aldaar eenigen tijd bidden, volgens de meening van Zijne Heiligheid. (Rescr. 13 Juli 1850.)

VIII. Eindelijk voor de gedeeltelijke Aflaten, die alleen voor de leden gegeven zijn, wordt vereischt, dat de voorgeschreven werken minstens met een rouwmoedig hart nauwkeurig verricht worden.

38

§ n.

Volle Aflaten.

1. Op tien dag waarop de geloovigen van beider geslacht genoemde Broederschap intreden. en. dooi^- de akte van opdracht, leden van deze Aartsbroederschap worden, mits zij waarlijk rouwmoedig biechten en de H. Communie ontvangen. (Breve 20 April 1847.)

2. In hot uur des doods, voor alle leden van beider geslacht, die na rouwmoedig gebiecht en gecommuniceerd te hebben, of, dit niet kunnende doen, minstens met een rouwmoedig hart den naam van Jezus, zoo zij kunnen met den mond, of anders met het hart godvruchtig aanroepen. (Idem.)

3. Den 6 Januari, feest van de openbaring des Heeren. (Idem.)

4. Den 2 Februari, feest der Zuivering van O. L. V. (Idem.)

5. Den 17 Februari, feest van de vlucht O. H. J. C. naar Egypte. (Idem.)

Dit feest, 't welk eerst gesteld was op den vierden Zondag van April, is bij Decreet van de H. Oongreg. der Rit. van 12 Juni 1856, vastgesteld op 17 Februari.

6. Den 18 Maart, feest van den H. Aartsengel Gabriël. (Breve 20 April 1847.)

39

7. Den 19 Maart, feest van den H. Josef, Bruidegom der allerh. Maagd. (Idem.)

8. Vrijdag na Passiezondag, feest der Zeven AVeeën van O. L. V. (Idem.)

9. Den 5 April, feestdag der H. Juliana van Cornillon, Maagd. (Idem.)

10. Zondag na don 7 April, dag der canonieke oprichting van de Broederschap der H. Familie te Luik in 1845. (Idem.)

11. Den 23 April, wanneer de Broederschap der H. Familie, ten jare 1847. tot een Aartsbroederschap is verheven. (Rescript van 13 Juli 1850. — Ook voor andere geloovigen. Zie § 1. n⁰ VII.)

12. Op liet feest der Verrijzenis O. H. J. C. (Breve 20 April 1847.)

13. Den derden Zondag na Paschen, Be-schermfeest van den H. Josef. (Idem.)

14. Het feest der Hemelvaart O. H. J. C. (Idem.)

15. Pinkstermaandag, wanneer de Broederschap der H. Familie gesticht is. (Idem.)

16. H. Sacramentsdag. (Idem.)

17. Vrijdag na de octaaf van het allerh. Sacrament, feest van het allerh. Hart van Jezus. (Idem.)

18. Den 29 Juni, feestdag der HH. Apostelen Petrus en Paulus. (Idem.)

19. Den eersten Zondag van Juli, hoofdfeest van de Aartsbroederschap. (Idem.)

4o

Krachtens Breve van 23 Juni 1863 kan deze feestdag, te gelijk met den Aflaat, ook op een anderen dag, naar verkiezing van den Kerkoverste, worden gesteld.

20. Den derden Zondag van Juli, feest van den allerh. Verlosser. (Breve 20 April 1847.)

21. Den 26 Juli, feestdag van de H.Anna, Moeder van de allerh. Maagd. (Eescript 13 Juli 1850. — Ook voor andere geloovigen. Zie § 1. n⁰ VII.)

22. Den 2 Augustus, feestdag van den H. Alphonsus de Liguori, Bisschop en Stichter van de Congreg. des Allerh. Verlossers. (Idem.)

23. Den 15 Augustus, feest van O. Ij. V. Hemelvaart. (Breve 20 April 1847.)

24. Zondag onder het octaaf van O. L. V. Hemelvaart, feestdag van den H. Joachim, Vader van O. L. V. (Eescript 13 Juli 1850. Ook voor andere geloovigen. Zie § 1. n⁰VII.)

25. Zondag na de octaaf van O. L. V. Hemelvaart, feest van het allerzuiverste Hart van Maria. (Idem.)

26. Den 8 September, feest van O. L. V. Geboorte. (Breve 20 April 1847.)

27. Den 14 September, feest van Kruisverheffing. (Idem.)

28. Den derden Zondag van September, feest dor zeven Weeën van O. L. V. (Idem.)

29. Den 29 September, feest van den H Aartsengel Michael. (Idem.)

41

30. Den a October, feest der HH. Eng'elen-bewaarders. (Idem.)

31. Den 1 November, feest van Allebciliireii. (Idem.)

32. Den 2 November. Allerzielendag. (Idem.)

33. Den 8 December, feest der Onbevl. Ontvangenis van O. L. V. (Idem.)

34. Den 25 December, Kerstfeest. (Idem.)

35. Den feestdag van den jaarlijkschen Patroon van elk lid, voor ieder in quot;t bijzonder. (Idem.)

36. Den feestdag van den H. Beschermer van elke afdeeling, voor de geheele afdee-ling. (Idem.)

37. Den feestdag van den H. Patroon dei-plaats, waar de Broederschap is opgericht, voor allo leden en voor allo geloovigen van die plaats. (Rescript 13 Juli 1850.

38. De Aflaten van de Statiën te Rome, uitgedrukt in het Decreet van de H. Congregatie der Aflaten van 9 Juli 1777, kunnen verdiend worden door alle leden, die op de hierna vermelde dagen, minstens met een rouwmoedig hart, eene openbare Bidplaats der Broederschap bezoeken, en aldaar eenigen tijd bidden volgens de meening van Zijne Heiligheid ; doch voor de vier volle Aflaten is daarenboven de Biecht en Communie noodzakelijk.

(Rescript 24 Juli 1850.) (1). Zie bladz. 47.

42

39. Volle Aflaat, jaarlijks op den dag, waarop, met behoorlijke vergunning, de plechtige Processie met het allerh. Sacrament wordt gehouden; — te verdienen door allen, zoo leden als andere geloovigen. die. na rouwmoedig gebiecht en gecommuniceerd te hebben, de openbare Bidplaats der Broederschap bezoeken, aldaar eenigen tijd bidden ter intentie van Zijne Heiligheid, en bovendien de genoemde Processie volgen. (Rescript 13 Juli 1850.)

40. ïeu slotte, elk lid behoort, volgens Art. 20 der Statuten, met godsvrucht de Maand van Maria te vieren. — Nu verleent een algemeen Decreet van de H. Congrogatie der Aflaten van 18 Juni 1822, aan alle geloovigen, die in genoemde Maand de allerh. Maagd, hetzij in 't openbaar of in 't bijzonder, door godvruchtige gebeden, door eenig bijzonder dienstbetoon of andere oefeningen van deugd zullen eeren, voor eiken dag een aflaat van 300 dagen, en eens een vollen Aflaat, te verdienen op den dag, waarop zij, na eene rouwmoedige biecht, de H. Communie ontvangen en god-vruchtig den Heer bidden voor onze Moeder de H. Kerk, enz. — En deze Aflaten, zoowel de volle als de gedeeltelijke, zijn toepasselijk aan de geloovige zielen des vagevuurs.

43

§ III.

Gedeeltelijke Aflaten van 100 dag-en.

I. Voor alle leden, zoo mannelijke als vrouwelijke, zoo dikwijls zij, minstens rouwmoedig, de godvruchtige Yereeniging der Broederschap bijwonen. (Breve 20 April 1847.)

II. Eveneens voor alle leden van beider geslacht, zoo dikwijls zij minstens rouwmoedig een van die goede werken oefenen, welke bij de leden gebruikelijk zijn. (Idem.)

Deze Aflaten van 100 dagen kunnen derhalve verdienen;

A. Alle leden der Broederschap:

1. Met eiken morgen de werken van den dag aan de !H. Familie Jesus. Maria, Josef op te dragen.

2. Met 's morgens en 's avonds drie Wees gegroet te bidden ter eere van de onbevlekte Maagd Maria; eene godsvrucht, die de H. Alphonsus dringend aanbeveelt.

3. Met 's morgens en 's avonds een Onze Vader en Wees gegroet te bidden ter eere van den Patroonheilige des jaars.

4. Met eiken avond hun geweten te onderzoeken.

5. Met geestelijkerwijze te communiceeren.

44

6. Met de akte van opdracht aan de H. Familie, of het Memorare van 0. L. V. of van den H. Josef te bidden, of eenig ander gebed tot de H. Familie te doen.

7. Met op werkdagen de H. Mis bij te wonen.

8. Met gevangenen of zieken in een huis of in een hospitaal te bezoeken.

9. Met diegenen te helpen en te vergezellen, die in deze Broederschap wenschen opgenomen te worden.

10. Met zich zeiven of of anderen te verwijderen van gevaarlijke gezelschappen, plaatsen en vermaken, alsook van het lezen van slechte boeken en dagbladen.

11. Met vijanden of twistenden te verzoenen, of daartoe te helpen.

12. Met vernederingen en beleedigirrgen, hun aangedaan, geduldig te verdragen.

13. Met het Allerh. Sacrament, wanneer het in processie rondgedragen of naar^- zieken gebracht wordt, te vergezellen.

14. Met godvruchtig te bidden voor de leden, die in doodsnood zijn.

15. Met de lichamen der overledenen, zoo leden als andere geloovigen, ter begraafplaats te vergezellen en voor hen te bidden.

16. Met tegenwoordig te zijn bij den lijkdienst voor de overledene leden.

17. Met godvruchtig het Allerh. Sacrament

45

te bezoeken, vooral in de kerken, waar het bij het 40 uren-gebed is uitgesteld.

18. Met predikatiën; Triduum's en Novenen bij te wonen.

19. Met de bijeenkomsten, ter aanleering der verschillende in de Broederschap gebruikelijke lofzangen en liederen, bij te wonen.

20. Met afgedwaalden op den goeden weg terug te brengen, of onwetenden de geboden Gods en de noodzakelijke punten des geloofs te leeren. of hun best te doen om godslasteringen te beletten of uit te roeien.

21. Eindelijk met hetzij jegens de Broederschap, hetzij jegens de leden eenig ander werk van godsvrucht of liefde te oefenen.

It. De Prefecten, Onderprefecten, Secretarissen en anderen, die eenige bediening in de Broederschap waarnemen:

1. Met de bijzondere vergaderingen bij te wonen, waarvan in Art. 12 der Statuten gesproken wordt.

2. Met de verschillende liefdeplichten te vervullen, hun door hunne bediening opgelegd.

3. Met de zieken hunner afdeeling te bezoeken.

4. Met de leden hunner afdeeling aan te moedigen tot het ontvangen der HH. Sacramenten op de feestdagen dezer Aartsbroederschap.

46

§ iv.

Vergunning van een Cieprivi-legiëerd Altaar.

I. Bij rescript van de H. Congreg. der Aflaten van 9 Juli 1850 heeft Z. H. Pius IX goedgunstig als dagelijks geprivilegieerd (pri-vilegiatum quotidianum) verklaard het altaar (altare unicum), dat zich bevindt in de openbare Bidplaats van de Aartsbroederschap onder den titel van de H. Familie, te Luik in België, voor de Missen, welke daarop door iederen Priester worden opgedragen tot lafenis der overledene leden, zoowel van de Aartsbroederschap zelve, als ook van de Broederschappen van denzelfden titel, welke in haar zijn opgenomen, mits deze canoniek zijn opgericht.

II. Bovendien heeft Z. H. Pius IX, bij Decreet van de H. Congregatie der Riten van 30 Juli 1863, goedgunstig een Altare privi-legiatum verleend aan al de Broederschappen der H. Familie, welke vóór genoemd Decreet, dat is: tot den 30 Juli 1863, canoniek waren opgericht en met de Aartsbroederschap van Luik vereenigd; terwijl Z. H. tevens bepaalde, dat elke dusdanige Broederschap, die in het vervolg zou opgericht worden, indien zij dit bijzondere voorrecht wilde genieten, zich tot den H. Stoel moest wenden.

47

(1) Ue Atllaten der Statiën, zoo volle als Gedeeltelijke, uit het Decreet van 9 Juli 1777 overgenomen, zijn de volgende :

In de Yeertigdaagsche Vasten; op Asch-Woensdag en den vierden Zondag, een Aflaat van 15 jaren en evenzoovele quadragenen.

Op Palmzondag, 35 jaren en evenzoovele quadragenen.

Op \\^ritten Donderdag, volle aflaat.

Op goeden Vrijdag en Paaschzaterdag; 30 jaren en evenzoovele quadragenen.

Op de overige Zon- en werkdagen: lO jaren en evenzoovele quadragenen.

2. Op het feest der Verrijzenis O. H. J. C. 's Zondags, volle Aflaat. Op de beide andere onmiddellijk volgende feestdagen en «redurende de geheele octaaf tot aan Beloken Paschen ingesloten; dagalijks 30 jaren en evenzoovele quadragenen.

3. Op Hemelvaartsdag, volle Aflaat.

4. Pinksteren: Zaterdag voor Pinksteren, 10 jaren en evenzoovele quadragenen. Op den Zondag en de andere dagen onder de Octaaf tot Zaterdag ingesloten: dagelijks een Aflaat van 30 jaren en evenzoovele quadragenen.

5. Op de Zondagen van den Advent: op den eersten, tweeden en vierden Zondag: 10 jaren en evenzoovele quadragenen. Op den derden Zondag: 15 jaren en evenzoovele quad/rag.

•48

6. Op het Kerstfeest: op de Vigilie; des nachts en bij de Mis van den dageraad: Aflaat van 15 jaren en evenzooveh quadragenen. — Op den dag, volle Aflaat. — Op de drie volgende feestdagen, alsmede op de feesten der Besnijdenis, en der Openbaring O. H., zoo ook op de Zondagen van Septuagesima, Sexagesima en Quinquagesima: Aflaat van 30 jaren en evenzoovele quadragenen.

Op de drie dagen der Quatertempertijden: 10 jaren en erenzoovele quadragenen.

Op den feestdag van den H. Marcus Evangelist en op de drie Kruisdagen: 30 jaren en erenzoovele quadragenen.

GOEDKEURING.

Cum praesens Indulgentiarum ac Privilegioruvn Smn-marium a duobus ex Consultoribus Saorae Congrcgationis Indulgentianun revisum, uti authenticum recognitum sit, typis imprimi ac publicari posse permittitur.

Datum Romae ex Secretaria ejnsdem Sacrae Cgtnis, die 2 Novernhris 1863.

F. Ant. M. Card. Panebianco, Praef.

Indulgentias hoo libello contentas ut authentiras recognovimus. casque in locis nostra' jurisdictionis promulgari permittimus.

Datnm Hagoe Coinitnra, die 16 inensis Februarii 1853.

C. Belgrado.

.S.S'mi Dni nostri PU divindprovidentia PP. IX, Antistes domestiais, protonotarius apostcli-cus, vice-Superior Missionis Hollandce, etc.

49

Carolus Belgrado.

Hiiisprélaat van Z. H. Pi us IX, Apostolisch Protonotaris, Vice-Superior der Hollandsche Zendinfj, enz.

Allen, die dezen zullen zien. zaligheid in den Heer.

Volgens de macht Ons gegeven van onzen H. Vader Pius IX, bij rescript van de H. Congregatie de Propaganda Fide, gedagteekend den 30 der maand April 1848, verleenen Wij door dezen Onzen Brief, aan de leden van de broederschap, genoemd de heilige Familie Jesus, Maria, Joseph, opgericht door Onzen Brief, gedagteekend 9 November 1852, een aflaat van 10 jaren, zoo dikwijls zij op de Zon- en feestdagen tegenwoordig zijn in de preeken, die volgens de regels van gemelde broederschap, te Amsterdam, in de kerk van de Eerwaarde Paters, der Congregatie des allerheiligsten Verlossers, zullen gehouden worden.

Gegeven te 's-Gravenhage, den 23 Januari des jaars 1853.

C. Belglado. Vice-Superior der Hollandsche Zending.

4

50

Als hesclmmheilifjen der af deeling en kunnen de volgende worden aangewezen:

A. Voor de Claimen.

Istc Afd. De H. Alphonsus, 2 Augustus.

2de ,, De H. Augustinus, 28 Augustus.

3de .. Ue H. Franeiseus van Assisien, 4 October.

4de .. De H. Dominicus, 4 Augustus.

5de „ De H. Ignatius de Loyola, 31 Juli.

6de „ De H. Vineentius de Paulo, 19 Juli.

7de „ De H. Carolus Borromeus, 4 November.

8ste ,, De H. Nicolaus, 6 Deeember,

9de ,, De H. Willebrordus, 7 November.

10de „ De H. Antonius, Abt, 17 Januari.

11de .. De H. Polycarpus, 26 Januari.

12de ,, De H. Franeiseus de Sales, 29 Januari.

13de „ De H. Petrus Damianus, 23 Februari.

14de „ De H. Thomas van Aquine, 7 Maart.

15de „ De H. Gregorius, 12 Maart.

16de De H. Pius V, 5 Mei,

17de De H. Servatius, 13 Mei.

18de „ De H. Bernardinus van Siena, 20 Mei.

19de De H. Pbilippus Neri, 26 Mei.

20ste „ De H. Antonius van Padua, 13 Juni.

21ste „ De H. Basilius, 14 Juni.

22ste „ De ET. Alexius, 17 Juli.

23ste ,, De H. Aloysius de Gonzaga, 21 Juni.

24ste ,. De II. Joannes de Dooper, 24 Juni.

25ste ,. De H.H. Petrus en Paulus, 29 Juni.

26ste „ De H. Bonaventura, 14 Juli.

27ste „ De H. Camillus de Leilis, 15 Juli.

28ste ,. De H. Anna, 26 Juli.

29ste ,. De H. Joachim, 's Zondags onder het octaaf

van O. L. V. Hemelvaart.

30ste ,, De H. Lambertus, 17 September.

51

81ste Afd. De H. Michael, Aartsengel, 29 September.

3'2ste „ De H. Hieronvmjis, SO September.

33ste „ De Z. Clemens Maria, 15 Maart.

34ste ,, De H. Kaphaël, Aartsengel, 24 October.

35ste ,. De H. Hubertus, 3 November.

36ste „ De H. Martinus, 11 November.

37ste „ De H. Stanislaus Kostka, 13 November.

38ste „ De H. Andreas, 30 November.

39ste „ De H. Franciscus Xaverius, 4 December.

40ste ,, De H. Joannes Evangelist, 27 December.

41ste „ De H. Theodorus, 9 November.

It. V oor de Vrouwen.

1ste Afd. De H. Moeder Gods.

2de „ De H. H. Joseph, 19 Maart.

3de „ De H. Anna, 26 Juli.

4de „ De H. Joachim, Zondag onder het octaaf van

O. L. V. Hemelvaart.

5de „ De H. Alphonsus, 2 Augustus.

6de „ De H. Monica, 4 Mei.

7de ,, De H. Theresia, 15 October.

8ste „ De H. Maria Magdalena, 22 Juli.

9de „ De H. Martha, 29 Juli.

10de „ De H. Liduina, 14 April.

11de „ De H. Elisabeth, 19 November.

12de „ De H. Helena, 18 Augustus.

13de „ De H. Barbara, 4 December.

14de ,, De H. Ursula, 21 October.

15de „ De H. Joanna Francisca de Chantal, 21 Augustus.

16de „ De H. Birgitta, 8 Octocer.

17de „ De H. Pulcheria, 11 September.

18de „ De H. Agnes, 21 Januari.

19de ,. De H. Agatha, 5 Februari.

20ste ,. De H. Rosa, 30 Augustus.

21ste ,. De H. Rosalia, 5 September.

52

De Z En A Ali

Ver

r

Dai E

Ali

53

OEFENINGEN VOOR DE WEKELIJKSGHE BIJEENKOMST.

(Art 7. en 10.)

1.

AANROEPING VAN DEN H. GEEST.

Allen. Kom, Heiige Geest, daal in dit uur In onze harten neer. onsteek ze in liefdevuur.

1.

Komt gij onze oogen niet verlichten.

Dan dwalen wij van 't ware pad.

Geen mensch zoo wijs, die niet moet zwichten.

Als gij aan zijn verstand uw licht onttrokken hadt. Allen. Kom, Heiige Geest, enz.

2.

De hel alleen kon niet ons hart vermannen;

Zij riep om hulp de list der wereld aan; En meer dan duizend strikken zijn gespannen;

Ach God ! help ons, opdat wij niet vergaan. Allen. Kom, Heiige Geest, enz.

3.

Verlicht ons hart door uwer wijsheid stralen.

Dan missen wij het ware welzijn niet, Dan nimmer doet de blinde jeugd ons dwalen.

En de oude dag kent geen verdriet.

Allen. Kom, Heiige Geest, enz.

54

VOOR DE FEESTDAGEN. Lofzang : Veni, Creator, Spiritus, etc.

|

'

Deo Patri sit gloria, (iloric zij God den Vader, Ejusque soli Filio, en Zijn eenigen Zoon, met den Cum Spiritu Parad ito. H. Geest den Vertrooster, Nunc, et per omne sac- nu en door alle eeuwigheid, culum. Amen. Amen.

(In den Paaschtijd wordt in plaats van deze strophe de volgende gezongen.)

Deo Patri sit gloria, ! Glorie zij God den Vader, Et Filio, qui a mortuis |en den Zoon, die van den dood Surrexit, ac Paradito verrezen is, en den Vertrooster, In saeculorum saecula. den heiligen Geest, in alle Amen. eeuwen der eeuwen. Amen.

Ant. Yeni, Sancte Spiritus, reple tuorum corda fideliuni, et tui amoris in eis ia'nein accende.

Emitte spiritum tuuni, et creabuntur.

Et renovabis faciem terrae.

oremus.

Deus, qui corda fideliuni Sancti Spiritus illustratione docuisti, da nobus in eodem Spiritu recta sapere, et de ejus semper consola-tione gaudere. Per Christum Dominum nostrum. Amen.

Kom, heilige Geest, vervul de harten uwer geloovigen, en ontsteek in hen het vuur uwer lietde.

Zend uwen geest uit, en zij zullen geschapen worden.

En gij zult het aanschijn der aarde vernieuwen.

56

LAAT ONS BIDDEN.

0 God! die de harten der geloovigen door de verlichting van den H. Geest hebt onderwezen, geef ons, dat wij in denzelfden Geest de ware wijsheid bezitten, en ons altijd over zijne vertroosting mogen verblijden. Door Christus onzen Heer. Amen.

2.

Tot de heilige Patronen van het jaar en van de afdeelingen.

Bidt voor ons, heilige Patronen van onze Congregatie.

Opdat wij waardig worden der beloften van Christus.

LAAT ONS BIDDEN.

O God, die ons ieder jaar eenigen uwer hemelingen tot Patronen schenkt, geef genadiglijk, dat wij en al onze naastbestaanden, vrienden en vijanden door de tusschenkomst der Heiligen, welke wij dit jaar van uwe goedertierendheid tot Patronen ontvangen hebben, voor het tegenwoordige den bijstand uwer genade mogen gevoelen, opdat wij, door de hulp van diezelfde genade versterkt, de deug- „

57

den mogen beoefenen, welke zij ons door hunne voorbeelden geleerd hebben.

Wij smeeken ü, o Heer, dat al uwe heiligen ons overal bijstaan, opdat wij hunne voorbidding mogen gevoelen, terwijl wij hunne verdiensten vereeren. Door Christus, onzen Heer. Amen.

Heilige Patronen van onze Congregatie, Bidt voor ons.

Aankondiging der Patroonheiligen, die in den loop der week gevierd worden en aan de leden of afdeelingen der Broederschap ter bijzondere vereering door het lot zijn aangewezen.

Ook kunnen hier gevoeglijk de aanmerkingen of verordeningen gemaakt worden, welke de Eerw. Bestuurder voor de Broederschap noodzakelijk of nuttig oordeelt.

4.

Gezang van een lied door den Eerw. Bestuurder aan te wijzen.

58

a.

LITANIE VAX DE HEILIGE FAMILIE.

Heer, ontferm u onzer lt; 'hristus, ontferm u onzer.

Heer, ontferm u onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

God hemelsche Vadar, ontferm u onzer. God Zoon, Verlosser der wereld, ontferm u onzer. God Heilige Geest, ontferm u onzer. H. Drievuldigheid, één God, ontferm u onzer. Jesus, Maria, Josef, wij nemen allen onze toevlucht tot U. ^ Jesus, Maria, Josef, waardige voorwerpen ^ van eeredienst en liefde, -Jesus, Maria, Josef, die door de taal van 2 al de eeuwen de heilige genoemd wordt, g Jesus, Maria, Josef, voor altijd gezegende ~ namen van den Vader, van de Moeder en van het Kind, welke de heilige Familie uitmaken,

Jesus, Maria, Josef, nieuwe Bruidegom, nieuwe Bruid, nieuw Kind, die de familie, welke vóór het christendom vervallen was, hersteld hebt,

Jesus, Maria, Josef. afbeeldsel van de aanbiddelijke Drievuldigheid op aarde.

Heilige Familie, wier zuivere verbintenis voorbereid werd door eene onschuldige

59

en deugdzame jeugd, wij nemen allen onze toevlucht tot U.

Heilige Familie, beproefd dooi- de grootste

wederwaardigheden.

Heilige Familie, beproefd op uwe reis naar

Bethlehem,

Heilige Familie, van iedereen verstoeten en genoodzaakt in eenen stal te gaan her-bergen, ;

Heilige Familie, begroet door het gezang» der Engelen, 5

Heilige Familie, bezocht door arme herders, § Heilige Familie, vereerd door de drie Ko-^ ningen. cT

Heilige Familie, hooggeprezen door den^ö heiligen grijsaard Simeon, g

Heilige Familie, vervolgd en naar een vreemd

land verbannen, gT

Heilige Familie, verborgen en onbekend te lt; Nazareth,

Heilige Familie, zeer getrouw aan de wet gquot;

des Heeren,

Heilige Familie, voorbeeld van de christelijke ^ familie, ^

Heilige Familie, waarin vrede en eendracht

heerschten.

Heilige Familie, waarvan het Hoofd een voorbeeld is van vaderlijke waakzaamheid. Heilige Familie, waarvan de Bruid een voorbeeld is van moederlijke zorgvuldigheid.

60

Heilige Familie, waarvan het Kind een voorbeeld is van g-ehoorzaamheid en kinderlijke liefde, wij nemen allen onze toevlucht tot ü.

Heilige Familie, die een arm. werkzaam en ^ boetvaardig leven hebt geleid,

P

Heilige Familie, die uw brood hebt gewon- | nen in het zweet uws aanschijns, S

Heilige Familie, arm in aardsche, maar rijk == in hemelsche goederen. §

Heilige Familie, versmaad bij de menschen, | maar groot in de oogen van God, ®

Heilige Familie, onze steun gedurende het ?

leven en onze hoop in het uur des doods, ÏÏ Heilige Familie, patrones en beschermster Z

van onze vergadering, °

cl

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, spaar ons, Heer!

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, verhoor ons, Heer!

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, ontferm U onzer.

GEBED.

God van goedheid en barmhartigheid, die U gewaardigd hebt ons te roepen tot deze godvruchtige Vergadering van de heilige Familie, verleen ons de genade van Jesus, Maria

61

en Josef altijd te vereeren en na te volgen, opdat wij, na hun aangenaam geweest te zijn op aarde, hunne tegenwoordigheid mogen genieten in den Hemel: door denzelfden Christus, onzen Heer. Amen.

Memorare van de H. Maagd.

Gedenk — o goedertierenste Maagd — dat het nooit gehoord is — dat iemand — die tot U zijne toevlucht nam — uwen bijstand verzocht of uwe voorspraak inriep — door U is verlaten geworden. — Bemoedigd door dit vertrouwen — snel ik tot U — o Maagd der maagden - en zuchtende onder het gewicht mijner zonden werp ik mij rouwmoedig voor uwe voeten neder. — O Moeder des eeuwigen Woords — versmaad mijne gebeden niet maar neem die gunstig aan — en gewaardig U die te verhoeren. - Amen.

Memorare van den H. Josef.

Herinner U - o beste — beminnelijkste — zoetste — en barmhartigste Vader — H. Josef — dat de groote heilige Teresia verzekert — dat zij nooit hare toevlucht — tot uwe bescherming genomen heeft — zonder verhoord te zijn geworden. — Aangemoedigd door datzelfde vertrouwen — o mijn zeer be-

62

minde heilige Josef — kom ik — en neem ik tot U mijne toevlucht en zuchtende — onder het zwaar gewicht — van mijne menigvuldige zonden — werp ik mij voor uwe voeten neder; —o allermeedoogendste Vader! -— verwerp mijne arme — en zwakke gebeden niet maar aanhoor dezelve gunstig — en gewaardig U ze te verhooren. - Amen.

6.

Eén Wees gegroet om de genade te verkrijgen van vrucht te trekken uit de Conferentie.

7.

Gezang van eenig lied, door den Eeiw. Bestuurder aan te wijzen.

DE CONFERENTIE.

De Conferentiën hebben tot onderwerp den godsdienst, beschouwd in zijne leerstellingen, in zijne zedenleer en in zijne godsvereering; het leven en de deugden van Jesus Christus; het leven en de voorbeelden van de allerheiligste Maagd Maria en der Heiligen, enz.

63

9.

ONDERZOEK VAN GEWETEN.

Onderzoeken wij ons geweten, om de fouten

te kennen, welke wij gedurende......bedreven

hebben, en vragen wij uit den grond van ons hart aan God vergiffenis over dezelve.

10.

AANROEPING TOT JESUS, MARIA, JOSEF.

Jesus, Maria, Josef, ik geef u mijn hart en mijne ziel.

Jesus, Maria, Josef, staat mij bij in mijn doodstrijd.

Jesus, Maria, Josef, geeft dat ik in uw gezelschap in vrede sterve.

(300 dagen aflaat voor iederen keer, quot;en dezen aflaat kan men aan de geloovige zielen toevoegen.)

11.

GEESTELIJKE COMMUNIE.

Kom, Heer Jesus, ik bemin u, — ik verlang naar u, — kom in mijn hart, — ik bind mij aan u, — ik vereenig mij met u, — scheid u nooit van mij af. (H. Alphonsus M. de Liguori.)

64

12.

Aanbeveling der zieken in de yeheden der broederscnap : driemaal het Wees gegroet.

13.

Vóór den zegen met het heilig Sacrament :

Panem de coelo praestitisti eis. (¹)

Omne delectamentum in se habentem. (*)

¹

In den Paaschtijd — d. i. van Paasch-Zaterdag tot aan de eerste vespers van het feest der H. Drievuldigheid. — wordt daarbij gevoegd; Alleluja.

65

OEFENINCtEN VOOR DE ALG EMEEN F. VERGADERINGEN DER BEAMBTEN.

(Art. 12.)

1. Kom, heilig-e Geest, vervul de harten uwer geloovigon, en ontsteek in hen het vuur uwer liefde.

Zend uwen geest uit, en zij zullen geschapen worden.

En gij zult het aanschijn der aarde vernieuwen.

LAAT ONS BIDDEN.

O God! die de harten der geloovigon door de verlichting van den H. Geest hebt onderwezen, geef ons, dat wij in denzelfden Geest de ware wijsheid bezitten, en. ons altijd over zijne vertroosting mogen verblijden. Door Christus onzen Heer. Amen.

2. Litanie tot de allerheüig.ste Maagd Maria.

Heer, ontferm u onzer.

Christus, ontferm u onzer.

Keer, ontferm u onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

God hemelsche Vader, ontferm u onzer.

66

God Zoon. Verlosser der wereld, ontferm u onzer.

God heilige Geest, ontferm u onzer.

H. Drievuldigheid één God, ontferm u onzer.

Heilige Maria, bid voor ons.

Heilige Moeder Gods,

Heilige Maagd der maagden.

Moeder van Christus,

Moeder der goddelijke genade,

Allerreinste Moeder,

Allerzuiverste Moeder,

Ongeschonden Moeder,

Onbevlekte Moeder,

Minneliike Moeder,

Wonderbare Moeder,

Moeder des Scheppers, g!

Moeder des Zaligmakers, ~

Allervoorzichtigste Maagd. o

Eerbiedwaardige Maagd, ~

Lofwaardige Maagd, g

Machtige Maagd, ^

Goedertieren Maagd,

Getrouwe Maagd,

Spiegel der rechtvaardigheid.

Zetel der wijsheid,

Oorzaak onzer blijdschap.

Geestelijk vat.

Eerwaardig vat.

Uitstekend vat van godsvrucht.

Geestelijke roos.

Toren van David.

67

Ivoren toren, bid voor ons.

Gulden huis.

Ark des verbonds,

Deur des Hemels,

Morgenster,

Behoud der kranken,

Toevlucht der zondaren,

Troosteres der bedrukten, gquot;.

Hulp der christenen, ~

Koningin der Engelen, o

Koningin der Patriarchen,

Koningin der Profeten, g

Koningin der Apostelen, 5°

Koningin der Martelaren,

Koningin der Belijders,

Koningin der Maagden,

Koningin van alle Heiligen.

Koningin zonder vlek ontvangen.

Koningin van den allerheiligsten Rozenkrans, Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, spaar ons. Heer I Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, verhoor ons. Heer!

Lam Gods, dat wegneemt de zonden der wereld, ontferm u onzer.

Christus, hoor ons.

Christus, verhoor ons.

v. Bid voor ons, heilige Moedor Gods. e. Opdat wij waardig worden de beloften van Christus.

68

GEBED.

Wij bidden U, Heer, door de voorspraak dei-heilige Maagd Maria, behoed deze Familie van allen tegenspoed, en gcwaardig u die te bevrijden van alle hinderlagen barer vijanden. Door Christus onzen Heer. Amen.

3. De Conferentie.

4. Zevenmaal het Wees gegroet ter eero van de zeven Smarten der Moeder Gods, waarna onmiddellijk volgt:

v. Bid voor ons, o smartvolle Maagd.

Opdat wij waardig worden de beloften van r. Christus.

LAAT ONS BIDDEN.

O God, om wiens lijden, volgens de voorzeg-ging van Simeon, de allerteederste ziel van de glorievolle Maagd en Moeder Gods Maria met een zwaard van droef heid doorboord werd, verleen goedgunstiglijk, dat wij, die eerbiedig hare smarten herdenken, de gelukkige uitwerksels van uw lijden mogen ondervinden. Die leeft en heerscht in alle eeuwen dei-eeuwen. Amen.

69

5. Psalm.

Ontferm u mijner, o God, volgens uwe groote barmhartigheid.

En volgens de menigte uwer erbarmingen, wisch mijne boosheid uit.

Wasch mij meer en meer van mijne ongerechtigheden, en reinig mij van mijne zonden.

Want ik beken mijne boosheid, en mijne zonde is altijd voor mijne oogen.

Voor u alleen hel) ik gezondigd; voor uw aanschijn heb ik kwaad gedaan: opdat gij gerechtvaardigd wordt in uwe woorden en overwint, als gij geoordeeld wordt.

Want zie, in boosheden ben ik ontvangen, en in zonden heeft ndj mijne moeder ontvangen.

Want zie, gij hebt de waarheid lief; de onbekende en verborgene geheimen uwer wijsheid hebt gij mij geopenbaard.

Gij zult mij besproeien met hysop, en ik zal gezuiverd worden; gij zult mij wasschen, en ik zal witter worden dan sneeuw.

Gij zult aan mijn gehoor blijdschap en vreugde geven; en mijne vernederde beenderen zullen van vreugde opspringen.

Keer uw aangezicht af van mijne zonden, en wisch al mijne ongerechtigheden uit.

Schep in mij, o God, een zuiver hart, en vernieuw den rechten geest in mijn binnenste.

Verwerp mij niet van uw aanschijn; en

70

neem uwen heiligen Geest van mij niet weg.

Geef mij de blijdschap weder van uwe zalige hulp; en versterk mij met een kloeken geest.

Ik zal de boozen uwe wegen leeren, en de goddeloozen zullen zich tot u keeren.

Verlos mij van schuld o God, God mijner zaligheid! en mijne tong zal met vreugd uwe rechtvaardigheid verheffen.

Heer, gij zult mijne lippen openen, en mijn mond zal uwen lof verkondigen.

Want haddet gij offeranden gewild, ik zou u die gaarne opgedragen hebben; in brandoffers zult gij geen genoegen hebben.

Een bedrukte geest is eene offerande voor God; een vermorzeld en ootmoedig hart zult gij, o God, niet versmaden.

Doe wel. Heer, volsrens uwe goedgunstigheid aan Sion, opdat de muren van Jeruzalem opgebouwd worden.

Dan zult gij de offerande van rechtvaardigheid, de dank- en brandoffers aannemen; dan zal men kalveren op uw altaar leggen.

Heer, geef hun de eeuwige rust.

En hiet eeuwige licht verschijne hun.

6. Psalm 129.

Uit de diepten heb ik tot u geroepen: Heer, Heer, verhoor mijne stem.

71

Laat toch uwe ooren luisteren naar dc stem mijner smeeking.

Indien gij, Heer. de ongerechtigheden gadeslaat, Heer, wie zal er bestaan?

Omdat er bij u genade is, en om uwe wet heb ik u, o Heer, afgewacht.

Mijne ziel heeft op zijn woord gewacht; mijne ziel heeft op den Heer gehoopt.

Dat Israël op den Heer hope, van den morgenstond af tot den nacht toe.

Want bij den Heer is barmhartigheid, en bij hem is overvloedige verlossing.

En hij zal Israël verlossen uit al zijne ongerechtigheden.

Heer, geef hun de eeuwige rust.

En het eeuwige licht verschijne hun.

Onze Vader, enz.

v. En leid ons niet in bekoring.

r. Maar verlos ons van den kwade.

v. Van de poort der hol.

r. Verlos, Heer, hunne zielen.

v. Dat zij in vrede rusten.

r. Amen.

v. Heer, verhoor mijn gebed.

r. En mijn geroep kome tot u. v. De Heer zij met u.

r. En met uwen geest.

72

LAAT ONS BIDDEN.

Verlos, bidden wij u, o Heer, de zielen van uwe dienaren (dienaressen) opdat zij, van deze wereld gescheiden, voor u leven, en dat alle gebréken, welke zij gedurende dit leven dooide zwakheid van het vleesch bedreven hebben, worden uitgewischt door de vergeving uwer allerbarmhartigste goedheid.

O God, die den zondaar vergeving schenkt, en de zaligheid der menschen bemint, wij snieeken uwe goedertierenheid, dat gij de broeders, de nabestaanden en de weldoeners van onze Congregatie, die uit deze wereld gescheiden zijn, door de voorspraak van de zalige Maria altoos Maagd, en van alle Heiligen, tot de deelneming der eeuwige zaligheid gelieft te doen geraken. Door Christus, onzen Heer. Amen.

v. Heer, geef hun de eeuwige rust. h. En dat het eeuwige licht hen verlichte, v. Dat zij rusten in vrede.

r. Amen.

OEFENINGEN VOOE DE OVERLEDENEN.

(Art. 17.)

Onder den lijkdienst wordt de Ps. „ Misererequot; gezongen tot aan de Offerande. Het koor herhaalt daarbij telkens;

Miserere mei, Deus. * secundum mag-Ontferm u mijner, o God, volgens

nam misericordiam tuam.

uwe groote barmhartigheid.

Aan het Sanctus wordt zes maal het Onze Vader, Wees gegroet en Eere zij den Vader. enz. gebeden, om de volle aflaten der groote kerken van Rome (Basilieken genaamd.) van Portiuncula, van Jerusalem en van den H. Jacobus te kunnen verdienen en aan de overledenen toe te voegen.¹)

Na de Consecratie wordt het Jesu Salvator gezongen. Het koor herhaalt dan:

¹

Deze aflaten kunnen alleen verdiend worden door de leden van de H. Familie, in zoover zij het scapulier der Onbevlekte Ontvangenis dragen, mits zij deze gebeden verrichten ter eere der Allerheiligste Drievuldigheid en van de Onbevlekte Maagd Maria, voor de uitroeiing der ketterijen, den vrede der christen-vorsten en de verheffing der H. Kerk.

74

Miseremini mei, miseremini mei, saltern vos Ontfermt u mijner, ontfermt u mijner, ten minste gij

amici mei, quia manus Domini tetigit me. mijne vrienden, want de hand des Heeren heeft mij geraakt.

Ten slotte wordt de Ps. Miserere (als boven) voortgezet tot aan het einde der H. Mis. De Priester zingt dan aan den voet des altaars:

Pater noster, etc.

v. Et ne nos inducas in tentationem. h. Sed libera nos a malo.

v. A porta inferi.

r. Erue, Domine. -- animas eorum. v. Eequiescant in pace.

e. Amen.

v. Domine, exandi orationem meam. r. Et clamor mens — ad te veniat. v. Dominus vobiscum.

r. Et cum spiritu tuo.

oremus.

Absolve, quaesumus, Domine, animam famuli

NN...... ut defunctus saeculo tibi vivat, et quae

per fragilitatem carnis humana conversatione commisit, tu venia misericordissimse pietatis absterge.

Deus, venise largitor, et humanae salutis ama-

75

tor, quaesumus clementiam tuam, ut nostrae Gon-gregationis fratres, propinquos et benefactores ([iii ex hoc saeculo transierunt, beat a Maria semper Virgine intercedente cum omnibus sanctis tuis, ad perpetuse beatitudinis consortium per-venire concedas. Per Christum Dominum nostrum. Amen.

v. Requiem aeternam dona eis, Domine. h, Et lux perpetua luceat eis. v. Requiescant in pace.

r. Amen.

Oefeningen voor de plecMige oMracM ier leden.

(Art. 15.)

1. Het gebed van den H. Rozenkrans, als naai' gewoonte.

2. i3e afkondiging der Patroonfeesten, enz.

3. Het Veni Creator (geheel of gedeeltelijk) met de gebeden, (bladz. 54.)

4. De Litanie der H. Familie met de gewone gebeden, (bladz. 58.)

5. Het gezang der Broederschap.

6. De toespraak, waarna de plechtige opdracht en aanneming der leden.

N.B. 1. Als de plechtigheid te lang zou duren, kan men eenige dezer gebeden achterlaten.

2. Deze akte van opoffering wordt van den predikstoel langzaam voorgelezen en na ieder rustpunt door de leden herhaald.

76

7. AKTE VAN OPOFFERING.

V \ X W . V. quot;vA

0 Jesus ! Maria! Josef!

IK

in de tegenwoordigheid — van geheel het he-melsch hof, — kies U op dezen dag - - tot mijne Patronen — en Beschermers; — ik offer ü op. — en heilig U plechtig — in deze Congregatie toe, — mijn lichaam —- en mijne ziel, — alles ivat ik heb, — en alles wat ik ben; — ik maak het vaste besluit — als een goed christen — te zullen leven, — om als een uitverkorene — te kunnen sterven. Welk een geluk voor mij, — eens uit de armen — van Jesus. — Maria, — Josef — op deze aarde, overgebracht te worden in de armen -- van den Vader, — den Zoon — en den H. Geest — in den Hemel, — en dat voor eene eeuwigheid ! — Dit hoop ik. — Amen, zoo zij het.

8. Onmiddellijk na deze akte, leest of zingt de Eerw. P. Rector of Bestuurder de volgende formule van aanneming:

77

Daarna besproeie men de leden met wijwater, zeggende:

78

In nomine Patris, etj In den naam des Vaders Filii, f et Spiritus sancti. en des Zoons f en des Amen. Heiligen Geestes. Amen.

Middelerwijl men zich tot de zegening der Diploma's en Medailles gereed maakt worden eenige strophen van een lied gezongen.

9. De zegenin»- en uitdeeliug der Medailles en Diploma's.

GEBED TER ZEGENING.

v. Adjutorium nostrmnjv. Onze hulp is in den in nomine Domini. 'naam des Heeren.

a. Qui fecit coelum et r. Die hemel en aarde ge-terram. 'maakt heeft.

v. Dominus vobiscum. v. De Heer zij met u. a. Et cum spiritu tuo. ir. En met uwen geest.

De medailles, na met wijwater besproeid te zijn. worden te gelijk met de Diploma's uitgedeeld.

Bij het omhangen der medailles zegt de Eerw. Bestuurder :

80

10. Een woordje van gelukwenseh, indien de tijd het toelaat

11. De sluiting der plechtig-heid met den zegen van het allerheiligste Sacrament.

81

Oefeningen voor de yenerah Communie.

(Art. 19.)

1. De lofzang Veni Creator wordt gezongen tot aan het Evangelie, waarna

2. De preek en voorbereiding tot de Communie.

3. Onder de Communie het gezang Magnificat enz.

4. Na de Communie: dankzegging en een woordje van opwekking tot volharding.

5. De zegen met het allerheiligste Sacrament.

6. Ten slotte een lied.

Oefeningen voor de Retraite.

'S MORGENS.

1. Eene stille H. Mis. waarna

2. Eene korte onderrichting van een halfuur.

3. Eene stille H. Mis of de zegen niet het Allerheiligste.

S AVONDS.

1. De rozenkrans volgens gewoonte

2. Twee strophen van het Veni Creator, of Kom. Heilige Geest.

3. De predikatie.

4. De miserere.

5. De zegen met het Allerheiligste.

(i

82

Oefening voor de vemieuiving der Doopbeloften. (Art, 20.)

1. Veni Creatar.

2. Gebeden: „Kom H. Geest onz.quot; Gebed tot de Beschermheiligen.

3. Lijst der Patroonheiligen.

4. Memorare van de H. Maag-d en van den H. Josef.

5. Gezang'.

6. Preek, en vernieuwing der Doopbeloften.

7. Gezang, toepasselijk op de plechtigheid.

8. Tantum Ergo.quot;

Oefening van den Heiligen Kruisweg.

1. De gewone oefeningen bladz. 53, tot aan de afkondiging der Patroon-heiligen ingesloten.

2. Eene korte en voorbereidende toespraak over het lijden van Jesus.

3. De oefening van den H. Kruisweg.

4. De zegen met het Allerheiligste of met de relikwie van het H. Kruis.

83

KRUISWEG)

volgens den H. Alphonsus Maria.

GEBED VAX VOORBEREIDING.

Heer Jesus Christus, Gij aanvaarddet met zooveel liefde dezen tocht, om voor mij te sterven; en ik, ik heb U zoovele malen den rug' gekeerd. Maar thans bemin ik U uit geheel mijne ziel, en omdat ik U bemin, spijt het mij uit den grond mijns harten, dat ik ü beleedigd heb; schenk mij vergiffenis en Iaat toe dat ik U op uwen kruisweg vergezelle. Gij gaat sterven uit liefde tot mij; ik volg U om te sterven uit liefde tot U, mijn Verlosser.

Mijn Jesus, ik wil immer met U vereenigd, leven en sterven.

Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan; 'k Wil, Jesus, U ter liefde.

Met U ten kruisdood gaan.

') Deze wordt tweemaal in liet jaar plechtig gehouden, nl. in de vergadering, die valt of volgt op 3 Mei (kruisvinding) en 14 September (kruisverheffing.)

84

1ste STATIE.

Jesus wordt ter dood veroordeeld.

v. Wij aanbidden U, Christus, en loven U. e. Omdat Gij door uw kru is de wereld verlost hebt.

Overweeg, hoe Jesus, na gegeeseld te zijn en met doornen gekroond, door Pilatus onrechtvaardig veroordeeld werd tot den kruisdood. - Aanbiddelijke Jesus, neen, het was Pilatus niet, maar het waren mijne zonden, die ü ter dood veroordeelden. Ik bid U om de verdiensten van dezen smartvollen tocht mijne ziel bij te staan op de reis die zij maakt naar de eeuwigheid.

gezamenlijk. Jesus, mijne liefde. — ik bemin IJ meer dan mij zeiven; — het spijt mij uit den grond mijns harten, dat ik u beleedigd heb — Laat niet toe, dat ik mij nog weer van U scheide. Maak, dat ik U immer beminne — en beschik verder over mij gelijk Gij wilt. — Ik aanvaard alles wat U behaagt.

Onze Vader, enz. — Wees gegroet, enz.

Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan; 'k Wil, Jesus, U ter liefde,

Met U ten kruisdood gaan.

85

2de STATIE.

Jesus wordt met het kruis beladen.

v. Th}' aanhidden U, Christus, en loven Ü. r. Omdat Gij door uw kruis de wereld verlost heht.

Overweeg, hoe Jesus, toen Hij met het Icruis op zijne schouderen dezen weg bewandelde, aan u dacht, en den dood dien Hij ging lijden voor u aan God opdroeg. — Allerbeminnelijkste Jesus, ik omhels alle beproevingen die Gij mij hebt toegedacht tot aan mijnen dood; ik bid U om de verdiensten der smart, door U geleden bij het dragen van uw kruis, mij te helpen om met eene volkomene overgeving en geduld het mijne te dragen.

gezamenlijk. Ik bemin U, o Jesus, mijne liefde. — Het spijt mij U beleedigd te hebben. — Laat niet toe, dat ik mij nog weder van U scheide. — Maak dat ik U immer beminne — en doe verder met mij wat U behaagt.

Onze Vader, enz. — Wees gegroet, enz.

Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan;

k Wil, Jesus, U ter liefde.

Met U ten kruisdood gaan.

86

3de STATIE.

Jesus valt de eerste maal onder het kruis.

v. Wij aanbidden U, Christus, en loven U. R. Omdat Gij door utv liruis de wereld verlost hebt.

Overweeg dezen eersten val van Jesus onder het kruis. Zijn vleesch was geheel verscheurd door de geeselslagen. zijn hoofd was met doornen gekroond. Hij was zoo uitgeput van bloedverlies, dat Hij nauwelijks kon gaan; toch droeg hij den zwaren last des kruises op zijne schouderen, en de soldaten dreven Hem voort; geen wonder dat Hij op dezen tocht meermalen ter aarde viel. — Mijn beminde Jesus, niet het gewicht van het kruis, het gewicht mijner zonden deed U zooveel smart lijden. Ach, om de verdiensten van dien eersten val, laat niet toe dat ik in doodzonde valle.

gezamenlijk. Mijn Jesus, ik bemin U uit geheel mijn hart. — Het spijt mij U beleedigd te hebben. — Laat niet toe, dat ik U nog meer beleedige. — Maak dat ik U immer beminne — en doe verder met mij wat U behaagt.

Ome Vader, enz. — Wees gegroet enz. Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitfren Kruisweg aan;

quot;k Wil, Jesus. U ter liefde,

Met U ten kruisdood gaan.

87

4de STATIE.

Jesus ontmoet zijne bedroefde Moeder.

v. Wij aanbidden U, Christus, en loven U, k. Omdat Gij door n w kruis de wereld verlost hebt.

Overweeg de ontmoeting van den Zoon en Zijne Moeder. Jesus en Maria zagen elkander aan, maar hnnne blikken waren zoovele schichten, waardoor hnnne liefdevolle harten ten bloedens toe werden gewond. — Mijn Jesns, om de smart die Gij verdnurdet bij deze ontmoeting, schenk mij de genade, immer een waar dienaar te zijn van uwe allerheiligste Moeder. En Gij, smartvolle Koningin, verwerf mij door uwe voorspraak eene voortdurende en liefdevolle herinnering aan het lijden van uwen Zoon.

gezamenlijk. Jesus, mijne liefde, ik bemin U — Ik heb berouw U beleedigd te hebben. — Laat niet toe, dat ik U nog meer beleedige. — Maak, dat ik U beminne — en doe verder met mij wat U behaagt.

' Onze Vader, enz. — Wees gegroet, enz. Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitfren Kruisweg aan;

'k Wil Jesus, U ter liefde.

Met U ten kruisdood gaan.

88

5de STATIE.

Jesus wordt doop Simon van Cyrenen geholpen in het drag-en van zijn kruis.

v. Wij aanhielden U. Chridus, en loven U, e. Omdat Crij dooi 'nir kruis de wereld verlost heht.

Overweeg hoe de joden, ziende dat Jesus tengevolge zijner zwakheid bij elke schrede schier den geest gaf. en vreezend dat Hij wellicht zou bezwijken onderweg, terwijl zij zoozeer verlangden Hem den schandelijken dood des kruises te zien sterven, Simon van C3'renen dwongen het kruis achter Jesus te dragen. — Allerzoetste Jesus. ik wil niet gelijk de Cy-rener het kruis weigeren: ik omhels het, en neem het aan; ik neem in het bizonder den dood aan, dien Gij mij hebt voorbestemd, met alle pijnen, die hem zullen vergezellen. Ik draag hem U op, in vereeniging met den uwen. Gij zijt gestorven uit liefde tot mij; ik wil sterven uit liefde tot U en om U genoegen te geven. Kom mij te hulp met uwe genade.

gezamenlijk. Jesus, mijne liefde, ik bemin U — Het berouwt mij, dat ik U beleedigd heb. — Laat niet toe, dat ik U nog meer beleedige. — Maak dat ik U beminne — en doe verder met mij wat ü behaagt.

Onze Vader. enz. — Wees gegroet, enz.

G;j vangt ter mijner liefde 1 'k Wil Jesus, U ter liefde, Uw bitt'ren Kruisweg aan: i Met U ten kruisdood gaan.

89

6de STATIE.

Veronica wischt het aanschijn van Jesus af met een doek.

v. Wij aanbidden U, Christus en loven U, k. Omdat Gij door mv kruis de wereld verlost hebt.

Overweeg, hoe de heilige vrouw Veronica, als zij Jesus zoo uitgeput zag, met een gelaat, badend van zweet en bloed. Hem een doek aanbood, en hoe Jesus zich daarmede afdroogde en er de trekken van zijn H. aanschijn liet ingedrukt. — Mijn beminde Jesus, uw gelaat was eertijds schoon: maar nu op den kruisweg is het niet schoon meer, het is geheel misvormd door wonden en bloed.

gezamenlijk. Helaas, ook mijne ziel was eenmaal schoon, — toen zij uwe genade ontving in het H. Doopsel, — maar ik heb haar daarna misvormd door mijne zonden. — Gij alleen mijn Verlosser — kunt haar dè vroegere schoonheid teruggeven; — doe het om wille van uw lijden.

Onze Vader, em. ■— Wees gegroet, enz. Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan ; quot;k Wil, Jesus, U ter liefde,

Met U ten kruisdood gaau.

90

7de STATIE.

Jesus valt de tweede maal onder het kruis.

v. Wij aanbidden U, Christus en loven U. k. Omdat Gij door ilt; iv kruis de wereld verlost hebt.

Overweeg den tweeden val van Jesus onder het kruis: de smart der wonden van zijn eerwaardig- hoofd en van alle andere heilige ledematen onzes Heeren werd daardoor vernieuwd.

Mijn allerzachtmoedigste Jesus, hoevele malen hebt Gij mij vergiffenis geschonken, en hoe dikwijls ben ik hervallen en heb U opnieuw beleedigd ! Ach om de verdiensten van dezen nieuwen val, hel]) mij om tot aan mijnen dood toe in uwe genade te volharden: maak dat ik in alle bekoringen die mij zullen overvallen. steeds tot U mijne toevlucht neme.

gezamenlijk. O Jesus, mijne liefde — ik bemin U uit geheel mijn hart. — Het spijt mij, dat ik U beleedigd heb. — Laat niet toe, dat ik ü nog weer beleedige. — Maak, dat ik U immer beminne — en beschik verder over mij gelijk U behaagt.

Ome, Vader, enz. — Wees gegroet, enz. Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan; 'k Wil, Jesus, U ter liefde.

Met IJ ten kruisdood gaan.

91

8ste STATIE.

Jesus spreekt tot de weenende vrouwen.

v. Wij aanhielden U, Christus, en loven U, r. Omdat Gij door u w kruis de wereld eerlost licht.

Overweeg hoe de vrouwen, als zij zagen hoe Jesus leed en hoe Hij den weg besproeide met zijn bloed, uit medelijden weenden, en hoe Jesus tot haar sprak ; „weent niet over mij, maar over u zeiven en uwe kinderen.quot; - Smartvolle Jesus, ik beween de beleedigingen, die ik U heb aangedaan, ik beween ze, om de straffen, die ik daardoor heb verdiend, maar veel meer nog om het misnoegen, dat ik daardoor heb veroorzaakt aan U, die mij zoo vurig bemind hebt. Niet zoozeer de hel. als wel uwe liefde doet mij mijne zonden beweenen.

gezamenlijk. Mijn Jesus, ik bemin U meer dan mij zeiven. Het spijt mij, dat ik U beleedigd heb. — Laat niet toe, dat ik ü opnieuw beleedige — Maak dat ik U immer beminne — en beschik dan over mij gelijk U behaagt.

Onze Vader, enz. — Wees gegroet, enz. Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan ;

'k Wil Jesus, U tor liefde.

Met U ten kruisdood gaan.

9:2

9de STATIE.

Jesus valt ten derden male onder hei kruis.

v. Wij aanbidden U. Christus, en loven U. e. Omdat Gij door inu kruis de wereld verlost heht.

Overweeg' den derden val van Jesus. Jesus was ten uiterste verzwakt, maar de beulen waren zoo wreed dat zij, terwijl Hij nauwelijks de kracht had om te gaan, Hem dwongen zijne schreden te verhaasten. — Mijn uitgeputte Jesus, om de verdiensten der zwakheid, die Gij wildet lijden op uwen tocht naar Cal-varië, ach g'eef mij genoegzame kracht om alle menschelijk opzicht en al mijne booze neigingen te overwinnen, die oorzaak zijn geweest dat ik vroeger uwe vriendschap heb veracht.

gezamenlijk. Ik bemin U, o Jesus mijne liefde, — ik bemin U uit geheel mijn hart. — Het spijt mij, dat ik U beleedigd heb. — Laat niet toe. dat ik U opnieuw beleedige. — Maak, dat ik U immer beminne — en beschik verder over mij gelijk U behaagt.

Onze Vader. enz. - Wees gegroet, enz. Gij vangt ter mijner liefde,

Uw bitt'ren Kruisweg- aan;

'k Wil Jesus, U ter liefde.

Met U ten kruisdood gaan.

93

10de STATIE.

Jesus wordt van zijne kleederen ontdaan.

v. Wij aanbidden U. Christus, en loven ü, k. Omdat Gij door uw kruis de wereld verlost hebt.

Overweeg, hoe Jesus door de beulen op ruwe wijze werd ontkleed; de kleederen hadden zich vastgehecht aan de wonden der gee-seling, en zoo trok men, tegelijk niet de kleederen, ook het vel van Jesus lichaam. Betuig uw medelijden aan uwen Heer en zeg tot Hem: Mijn onschuldige Jesus, om de smart, die Gij toen gevoeldet, help mij mij zeiven te ontdoen van alle genegenheden voor de dingen dezer wereld, opdat ik al mijne liefde schenke aan U alleen, die bovenmate verdient dat men U bemint.

gezamenlijk. Ik bemin U uit geheel mijn hart. — Ik heb er berouw over, dat ik u be-leedigd heb. — Laat niet toe, dat ik U opnieuw beleedige. — Maak, dat ik U beniinne — en beschik vervolgens over mij gelijk U behaagt.

Onze Vader, enz. — Wees gegroet enz. Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan; 'k Wil, Jesus, U ter liefde.

Met U ten kruisdood gaan.

94

1 1de STATIE.

Jesus wordt aan het kruis g-enag-eld.

v. Wij aanbidden U. Christus, en loven U, h. Omdat c/ij door uir kruis de wereld verlost hebt.

Overweeg, hoe Jesus. neergeworpen op het kruis, de handen uitstrekt en het offer van zijn leven voor ons aan zijn Hemelschen Vader opdraagt. De wreedaards nagelen Hem vast, heffen vervolgens het kruis omhoog en laten Jesus aan dit eerloos hout van smart sterven. — Mijn verachte Jesus, nagel Gij mijn hart aan uwe voeten, opdat het daar immer blijve om U te beminnen en ü nimmer meer verlate.

gezamenlijk. Ik bemin U meer dan mij zeiven. — Het spijt mij, dat ik U beleedigd heb. - Laat niet toe. dat ik U opnieuw be-leedige. — Maak, dat ik U immer beminne en beschik verder over mij gelijk U behaagt.

Ome Vader, enz. — Wees gegroet, ens.

Gij vangt ter mijner liefde

Uw bitt'ren Kruisweg aan; 'k Wil, Jesus, U ter liefde.

Met U ten kruisdood gaan.

95

12de STATIE.

Jesus sterft aan het kruis.

v. Wij aanbidden U, Christus, en loven U. b. Omdat Gij door uw kmis de n ereld verlost hebt.

Overweeg lioe uw Jesus, een doodstrijd van drie uren aan het kruis, eindelijk verteerd door de smarten, volgens het lichaam bezwijkt, het hoofd buigt en sterft. 0, mijn gestorven Jesus, ik kus met ontroering dat kruis, waaraan Gij voor mij gestorven zijt. Om mijne zonden had ik verdiend een rampzaligen dood te sterven, maar uw dood is mijne hoop. Welaan, om de verdiensten van uwen dood schenk mij de genade van te sterven in do Omhelzing uwer voeten en brandend voor U van liefde. In uwe handen beveel ik mijne ziel.

gezamenlijk. Ik bemin U, uit geheel mijn hart. Het spijt mij, dat ik ü beleedigd heb — Laat niet toe, dat ik U opnieuw beleedige. • • Maak, dat ik U immer beminne — en beschik vervolgens over mij gelijk U behaagt.

Onze Vader. em. — Wees gegroet, enz.

Gestorven mij ter liefde Zie ik U, Jesus, nu;

O God, ook ik wil sterven,

'k Wil sterven saam met U.

96

13de STATIE.

Jesus woFdt van het kruis g-enomen.

v. Wij aanbidden U. Christus, en loven U, K. Omdat Gij door mv kruis de wereld verlost hebt.

Overweeg hoe, na Jesus' dood, twee van zijn leerlingen, Joseph en Xicodemus, Hem van het kruis namen en Hem neerlegden in de armen zijner bedroefde moeder, die Hem met teederheid ontving en aan haren boezem drukte. — O smartvolle Moeder, ter liefde van uwen Zoon, neem mij aan voor uwen dienaar en bid Jesus voor mij. En Gij mijn Verlosser, die voor mij hebt willen sterven, laat toe dat ik U beminne, want ik wil niets anders dan ü alleen.

gezamenlijk. Ik bemin U, mijn Jesus. — Hot spijt mij, dat ik U beleedigd heb. - Laat niet toe, dat ik U opnieuw beleedige. — Maak dat ik U immer beminne en beschik verder over mij, gelijk ü behaagt.

Onze Vader, enz. — Wees gegroet, enz. Gestorven mij ter liefde Zie ik U, Jesus, nu:

O God, ook ik wil sterven,

'k Wil sterven saam met U.

97

14de STATIE.

Jesus wordt in het graf gelegd.

v. Wij aanbidden U, Christus, en loven U, B. Omdat Gij door uw kruis de wereld verlost helt.

Overweeg, hoe de leerlingen den gestorven Jesns naar het graf droegen, hoe ook zijne H. Moeder Hem vergezelde en Hem eigenhandig daarin hielp nederleggen, hoe daarop het graf werd gesloten en allen vandaar weggingen. — Ach mijn begraven Jesus, ik kus den steen die uw graf sluit. Maar binnen drie dagen zijt Gij daaruit verrezen. Ik bid U, om wille uwer verrijzenis, doe ook mij op den laatsten dag met U glorievol verrijzen, om voor immer met U vereenigd, U eeuwig te loven en te beminnen in den Hemel.

gezamenlijk. Ik bemin U, mijn Jesus. — Het spijt mij dat ik U beleedigd heb. — Laat niet toe, dat ik U opnieuw beleedige. — Maak dat ik U immer beminne — en beschik vervolgens over mij gelijk U behaagt.

Of/se Vader, enz. — Wees gegroet, enz.

Gestorven mij ter liefde Zie ik U, Jesus, nu;

O God, ook ik wil sterven,

'k Wil sterven saam met U.

Daarna bidt men 5 Onze Vaders en Wees

7

98

qeyroeten en Glorie zij den Vader ter eer van het H. Lijden, om deelachtig te worden aan de aflaten daaraan verbonden, en ten slotte nog een Onze Vader, Wees gegroet en Glorie zij den Vader tot intentie van Z. H. den Paus.

REIMPEIMI POTEST

H. F. J. RiKMENSPOEii, Rector. Lïbrorum Censor,

Amsïelodami die 13 A u g i 1 8 9 7.

99

Akte van Geloof. (♦)

-4

C ¹ #~7—#• #—

Broedeis welk ge-loof hebt gij r Zegt uw Credo;

I Koor, Allen

isiüÉEiEiSS

pzijz—

antwoordt mij.

met de vastheid van de rols.

Zavqc.rs.

amp;ïë=È=È:

—#-#-

=t:=t=

Zegt mij dan , op welk ge - • zag zulk een 1T Koor. Allen.

vast-heid steu • neu mag I Op mijn Gods waar-

ach - tig - heid , die niet faalt en niet mis leidt.

¹

Eigendom der Drukkerij van het R. K. Jongens-Weeshuis te Tilburg; met verlof alhier overgenomen.

1(10

Zangers.

T-1—t

». •

Maar van waar , uit

wel • ken mond, Weet gij, wat God lieeti ver-kond? 1 Koor. Allen.

vgt; ^ ^ ^ ^ 1 •}

Uit den mond van Je - sus' Bruid, Die zich mild voor

ïf

mij out sluit. Cre - do 1 C're - do 1

Zangers.

■ ■ ~

sEE^Érratz

Ja, maar wijst de bron mij dao, waar de 11 Koor. Allen.

m i .•i

-F—1=

't Woord van God, dat

Kerk uit put-ten kan.

101

God haar liet, 't zij't ge-schrc-ven staat of niet.

Tangers.

Cre - do ! Maar wat baat - le

nog die bron , zoo de Kerk eens fa - len kon 1 Allen.

Je -sus' woord blijft eenwig waar , dat Hij al tijd

=E=@Ëi=iÉii

Cre - do 1 Cre • do I

Zavyers.

—i—trl-zi

F—

Zal uw Cre - do van dit uur, Broeders,

102

Allen.

zijn van lan - gen dunr ? En in voorspoed

en in nood , Cre - do ! Cre - do lot den dood I Slot. Zangers.

......

Credo! Cre do 1 Maar wat loon verwacht gij

dan , dat n hier reeds troos - ten kan ? Allen.

Eens, o God, te zien bij ü , wat wij hier ge-Cre • do ! Cre - do 1

INHOUD.

Bldz

Voorwoord............

Brief van op- cn aanneming ....

Regels en verordeningen.....

Regels voor den prefect......

Lijst der aflaten en voorrechten ...

Lijst der beschermheiligen.....

Oefeningen voor de wekelijksche bijeenkomst ...........

Oefeningen voor de algemcene vergade

ringen der beambten.......65

Oefeningen voor de overledenen. . . .73 Oefeningen voor de plechtige opdracht

der leden...........75

Oefeningen voor de generale communie . 81

Oefeningen voor de retraite.....81

Oefening voor de vernieuwing der Doopbeloften............82

Oefening van den H. Kruisweg .... 82 Akte van Geloof.........99