506 s|Jj
Het UM\\ï Jaar
IN
VRAGEN EN ANTWOORDEN
VOOR
SCHOOL EN HUISGEZIN,
DOOR
C. v. Sch.
51
Litur^s^f^^^eniging
^frtsbisdom UTRECHT -y«*gnummor Sibliothetk /
ALKMAAR.
A. K U S T E R S.
1ÃQP*
Pamp;r. yf--
Mmk 165 'fa
) ^lt;gt;1 ! (gt; T 6quot;
IN
VRAGEN EN ANTWOORDEN
VOOR
scecoohi ZEinsr x3:-criS3-E!2:ii:T,
TTFl
f S|l
3 * ^ - i
b m t p! I
I O 'T' rt . -I X ^ * ) i ^ P 1
ALKMAAR. A. KUSTERS. 1895.
^'^raonigirtg
Aari quot;â , ;HT 3 ^9
DOOR
C. y. Sch.
I22nprim.a.t-u.r.
Umuiden, H. J. BORGHOLS,
die 3 Julii 1895. Libr. Cens.
HET KERKELIJK JAAR IN 'T ALGEMEEN.
1. Begrip, verdeeling cn doel.
1. Vr. Wat is het Kerkelijk Jaar?
A. Het Kerkelijk Jaar is de reeks dei-jaarlijks terugkeerende kerkelijke feesten.
2. Wanneer begint en eindigt liet Kerkelijk Jaar?
Het Kerkelijk Jaar begint op den eersten Zondag van den Advent en eindigt op den laatsten Zondag na Pinksteren.
3. Waarom begint het Kerkelijk Jaar op den eersten Zondag van den Advent?
Omdat de Kerk in dien tijd het leven van onzen Heiland van zijne geboorte af tot aan de zending van den H. Geest herdenkt, en op den eersten Zondag van den Advent de tijd van voorbereiding voor het feest zijner geboorte begint.
4. Hoe wordt het Kerkelijk Jaar verdeeld? Het Kerkelijk Jaar wordt naar de drie voornaamste feesten in drie feestkringen
4
verdeeld: den Kerstkring, denPaasclikring en den Pinksterkring.
5. Welke tijden en feesten omvat de Kerstkring? De Kerstkring omvat de tijden en feesten van den eersten Zondag van den Advent tot den laatsten Zondag na het feest van Driekoningen.
6. Waaraan herinnert ons de Kerstkring? De Kerstkring herinnert ons aan de oneindige liefde van God den Vader, die zijn eenig geboren Zoon in de wereld heeft gezonden, opdat allen, die in Hem gelooven, zouden zalig worden. (1 Jo. 4. 9.)
7. Welke tijden en feesten omvat de Paasch-kring ?
De Paaschkring omvat de tijden en feesten van den Zondag Septuagesima tot het einde van het octaaf van 's Heeren Hemelvaart.
8. Waaraan herinnert ons de Paaschkring? De Paaschkring herinnert ons aan de liefde van God den Zoon, die door zijnen dood aan het kruis en zijne verrijzenis onze verlossing volbracht en door zijne eigene macht ten hemel klom, om hij den Vader onze middelaar te zijn. (1 Jo. 3. 16.)
9. Welke tijden en feesten omvat de Pinksterkring ?
De Pinksterkring omvat de tijden en feesten van de Vigilie van Pinksteren tol den eersten Zondag van den Advent.
5
10. Waaraan herinnert ons tie Pinksterkring? De Pinksterkring herinnert ons aan de oneindige liefde van (lod den H. Geest, die ons aan de vruchten der verlossing deelachtig maakt en ons in de Kerk heiligt. (Tit. 3. 5.)
11. Welke feesten, behalve die des Heeren, worden nog in den loop van het Kerkelijk Jaar gevierd ?
Tweeërlei :
Je. De feesten der Allerheiligste Maagd Maria, daar zij als Moeder Gods een bijzonder aandeel genomen heeft in het werk onzer verlossing.
2e. De feesten der heiligen, daar aan dezen de vruchten der verlossing zich op zulk eene heerlijke wijze toonen.
12. Hoe worden de feesten ook wel verdeeld? Men verdeelt de feesten ook wel in:
le. Veranderlijke feesten, of feesten, die niet altijd op denzelfden dag, maar nu eens vroeger, dan weer later gevierd worden, zooals bijv. Pasclicn, 's Heeren Hemelvaart en Pinksteren.
2e. Onveranderlijke feesten, of feesten, die elk jaar op denzelfden dag gevierd worden, zooals bijv. Kerstmis, Driekoningen en Maria Hemelvaart.
13. Wat vall er van sommige hooge feesten van het Kerkelijk Jaar nog op te merken r
6
Sommige hooge feesten hel)ben eone vigilie en een oflaaf.
14. Wat verslaat men onder de vigilie van een feest?
Onder de vigilie van een feest verstaat men de onmiddellijke voorbereiding. Het woord vigilie (vigiliae) beteekenl nachtwaak. In de eerste tijden der Kerk brachten de christenen den ganschen nacht voor de hooge feesten door met bidden, xingen en vasten. Later werd deze wijze van voor-bereiding opgeheven en gesteld op den dag, die het feest onmiddellijk voorafgaat. Daarom draagt deze dag den naam van vigilie.
(Valt hot feest op een Maandag, dan wordt de vigilie reeds op Zaterdag gehouden.)
15. Wat verslaat men onder het octaaf van een feest?
Onder het octaaf van een feest verstaat men de achtdaagsche (octava) voortzetting van een feest.
16. Waartoe heeft de katholieke Kerk de feesten ingesteld ?
Volgens de Kerk moeien de feesten zijn:
1. Eene voortdurende herinnering aan Jezus Christus en de hoofdweldaden van liet christendom.
2. Eene openbare belijdenis van het geloof en een raiddel om dit te belioiiden.
7
3. Een voorbeeld en eene aanwijzing voor een godvruehtigen levenswandel.
(Ook de wereld viert sommige dagen, waarop gewichtige gebeurtenissen bebben plaats gehad, en de geboorte- en sterfdagen van groote mannen op hare wijze met zekere plechtigheid. Het is dus in de II. Kerk niet te misprijzen, als zij de groote gebeurtenissen der verlossing en de gedenkdagen barer heiligen viert. De heiligen toch zijn de schoonste en edelste vruchten aan den grooten boom der Kerk.)
2. De Zondag.
17. Wat is de Zondag?
De Zondag is de eerste dag der week, op welken God de Heer met het scheppingswerk begon.
18. Waarom past de naam Zondag voor dezen dag?
Ie. omdat God op dien dag het licht schiep, '2e. omdat Christus, de Zon der gerechtigheid, op dien dag uit het graf verrees, 3e. omdat de H. Geest op dien dag over de Apostelen nederdaalde.
19. Waaraan herinnert ons dus de Zondag? De Zondag herinnert ons aan de drie grootste weldaden:
8
le. Aan de schepping der wereld door God den Vader.
2e. Aan de verlossing der wereld door God den Zoon.
3e. Aan de heiligmaking der wereld door God den H. Geest.
20. Hoe wordt de Zondag nog wel anders genoemd ?
Hij heet ook wel de dag des Heeren (dies dominica) wijl op dien dag de drieëenige God ons de grootste weldaden heeft bewezen, en wij Hem dus op bijzondere wijze aan God moeten toewijden.
21. Was er ook in het Oude Verbond een dag der week bijzonder toegewijd aan God? Ja, de Sabbath uit het Oude Testament, of de zevende dag der week, dien God zelf als feestdag had aangewezen.
22. Wat beteekent het woord Sabbath ? Sabbath is een Hebreeuwsch woord en beteekent rustdag.
23. Waaraan herinnert ons de Sabbath V
Hij herinnert ons aan de voltooiing van het scheppingswerk, want, nadat God op den zevenden dag zijn werk geëindigd had, rustte Hij (d. i. Hij hield op nieuwe dingen te scheppen). Hij zegende den zevenden dag en heiligde dien. (1 Mozes, 2. 3.)
24. Sedert wanneer wordt de Zondag in plaats van den Sabbath als de dag des Heeren gevierd?
9
De H. Schrift bewijst, dat reeds de Apos-lelun en de eerste christenen dezen dag vierden. (Hand. 20. 7. 1 Kor. 16. 2.) Dat hij ook gevierd werd in den eersten lijd na de Apostelen, bewijst ons onder anderen de H. Martelaar Justinus f 1(53:
âOp Zondag komen wij bijeen, wijl het de dag is, waarop (Jod bij de schepping der wereld het licht van de duisternis scheidde en onze Heiland Jezus Christus van den dood is verrezen en ook op een Zondag den H. Geest heeft gezonden.quot;
25. Waarom vieren dus de christenen in plaats van den Sabbath den Zondag?
Omdat Christus op een Zondag van den dood is verrezen en ook op een Zondag den H. Geest heeft gezonden.
20. Hoe moeten wij den Zondag vieren? Wij moeten den Zondag vieren:
le. Door het doen van goede werken, vooral door het verplichte bijwonen der H. Mis. 2e. Door ons te onthouden van allen sla-felijken arbeid.
HET KERKELIJK JAAR IN BIJZONDERHEDEN.
I. DE KEESTKEING.
1. Be tijd van voorbereiding of dc Advent.
1. Wat is de Advent?
De Advent is de tijd van voorbereiding op de komst (adventus) of de geboorte van Jezus Christus.
2. Hoe lang duurt de Advent?
De Advent duurt vier weken.
3. Waaraan herinneren ons deze vier wsken? Deze vier weken herinneren ons aan de vier duizend jaren, gedurende welken lijd de gevallen, ongelukkige menschheid naar de komst van den Verlosser verzuc'itte.
4. Waarom kwam de Verlosser eerst vier duizend jaren na den eersten zondenval?
, Omdat de menschen eerst moesten ondervinden, in welke diepe ellende de eersle zonde hen had gestort, en dat niemand dan God hen kon redden.
11
Wat behooren wij in den lijrl van den Advent te doenV
Wij behooren in dien tijd onze harten voor te bereiden op het groote geheim der menschwording van den Zoon Gods en er een vurig verlangen in op te wekken naar den komenden Verlosser.
Wat valt er bij de godsdienstplechtigheden in den tijd van den Advent nog op te nierken V
Op de Zondagen zien wij onder de H. Missen geen enkel teeken van vreugde: de priester draagt het paarse gewaad van oolmoed en hoele. het blijde Gloria in Kxcelsis Deo wordt weggelaten en de epislelles en het evangelie wekken op tot ernstige boete en diepen ootmoed.
Welk feest valt elk jaar in den eersten lijd van den Advent?
Hel feest der Onbevlekte Ontvangenis van Maria, dat op den .S December gevierd wordt. Wat brengt ons dit feest in herinnering? Dit feest brengt ons in herinnering, dat Maria, de Moeder Gods, van het eerste oogenblik haars levens om de verdiensten van Jezus Christus van elke vlek der erfzonde is bevrijd gebleven.
Waarom wordt dit feest in het begin van den Advent gevierd?
Omdat Maria de ,,liefelijke Morgensterquot; is,
die ons den aanstaanden opgang van de âZon der Gerechtigheidquot;, d. i. de komst van den Verlosser verkondigt.
10 Wat valt in de derdrt week van den Advent? In de derde week van den Advent vallen de quatertemperdagen van den Winter.
11. Wat zijn de quatertemperdagen?
De quatertemperdagen zijn de viermaal 's jaars (quatuor temporal terugkeerende vastendagen : Woensdag, Vrijdag en Zaterdag.
(De quatertemperdagen vallen in de weken na hel feest van de H. Lucia (13 December), na Aschwoensdag, na Pinksteren en na het feest der Kruisverheffing (14 September.)
12. Tot wat einde zijn deze vastendagen ingesteld ?
Deze vastendagen, die reeds zeer oud zijn, moeten dienen:
le. Om God om vergiffenis te bidden voor de zonden, die wij in liet vervlogen jaargetijde bedreven hebben,
2e. Om Hem te danken voor de genaden en weldaden, welke wij in dien lijd hebben ontvangen,
3e. Om nieuwen zegen voor het volgende jaargetijde af te bidden,
4e. Om Hem le smeeken, dal hij waardige arbeiders zende in zijnen wijngaard.
13. Hoe heet de dag voor Kerstmis?
De dag voor Kerstmis heel de vigilie van
13 \
Kerstmis en is tevens de gedenkdag onzer stamouders Adam en Eva.
14. Waarom gaat de gedenkdag onzer .stamouders onmiddellijk den dag van Kerstmis vooral'?
Ie. Om ons te herinneren, dat Jezus in de wereld is gekomen, om de mensehen van de zonde te \eriossen, die door Adam en Eva op alle mensehen is overgegaan. 2e. ïen teeken, dat ook de verdiensten van de Menschwording van den Zoon Gods op alle mensehen overgaan, evenals de zonde onzer stamouders. (Rom. 5, 17.)
15. Wat is op den vooravond van Kerstmis in sommige clnistelijke huisgezinnen gebruikelijk?
In sommige christelijke huisgezinnen ismen gewoon op den vooravond van Kerstmis een kerstboom met talrijke lichtjes en vergulde vruchten te versieren en geschenken uit te deelen.
(De kerstboom herinnert ons aan den boom der kennis van goed en kwaad in het paradijs en aan den boom der Verlossing (hel kruis) op Golgotha. De lichtjes zijn een zinnebeeld van Jezus Christus, het âLicht der wereldquot;; de vruchten aan den boom, zoowel als de geschenken, moeten ons herinneren aan de vruchten onzer verlossing door Christus).
u
2. Het Kerstfeest (Festum Nativitatis 1). N. J. Ch.)
1G. Wanneer wordt het Kerstfeest gevierd? Kerstmis is een onveranderlijk feest en valt op den 25 December.
17. Waaraan herinnert ons het Kerstfeest. Ih.'t Kerslleest herinnert ons aan de heilrijke geboorte van .W.us Christus. Daarom heet het ook het feest dor geboorte Onzes Heeren.
18. Waardoor onderscheidt zich het Kerstfeest van alle andere feesten?
Hierdoor, dat op dezen dag ieder priester drie 11. Missen mag opdragen.
19. Waaraan herinneren ons deze drie 11. Missen op Kerstmis?
Zij herinneren ons aan de drievoudige geboorte van Jezus Christus:
le. Aa1i zijn menschelijke geboorte uit de II. Maagd Maria.
2e. Aan zijne geestelijke geboorte in de harten der geloovigen.
3e. Aan zijne eeuwige geboorte uit God den Vader.
20. Waarom wordt de eerste Mis op Kerstdag nog in den nacht opgedragen?
Omdat de Heiland in den nacht geboren werd. (Luc. 2.)
(Deze eerste plechtige Mis heet ook Kerst-
15
mis. Vroeger werd zij (e middernaoht opgedragen, zooals thans nog op eenige plaatsen geschiedt.)
21. Vanwaar komen de zoogenaamde kerstkribben?
De kerstkribben dagteekenen uit de 13e eeuw en zijn eene uitvinding van den M. Franciscus van Assisië, die in het jaar 1223 de eerste kribbe versierde.
22. Waarloe moet ons de kerstkribbe aansporen? üe kerstkribbe moet ons aansporen, om verheugd en dankbaar met de H. Kerk te bidden; âChristus is geboren, komt, laten wij Hem aanbidden!quot;
3. Het Octaaf van Kerstmis.
23. Welke feesten volgen onmiddellijk op het Kerstfeest?
Deze drie:
1. Het feest van den H. Slephanus, op 2G December.
2. Het feest van den H. Evangelist Johannes, op 27 December.
3. Het feest der Onnoozele Kinderen, op 28 December.
24. Waarom vieren wij onmiddellijk na het Kerstfeest het feest van den H. Stephanus? Omdat de 11. diaken Stephanus de eerste martelaar geweest is, d. i. de eerste, die
16
zijn bloed en leven vrijwillig voor Cliristus gegeven heeft.
25. Hoe werd hij ter dood gebracht ?
Hij werd voor de poort van Jeruzalem gesteenigd.
26. Welke waren zijne laatste woorden?
1. Ik zie den hemel geopend en den Zoon des menschen staande aan de rechterhand God-!.
2. Heer Jezus, ontvang mijnen geest!
3. Heer, reken hun dit niet als zonde aan!
27. Waarom viert men het feest van den H. Johannes zoo kort na het feest van de geboorte des Heeren?
Omdat de Apostel en Evangelist Johannes de geliefde leerling des Heeren was, die bij het laatste avondmaal aan zijne borst rustte.
28. Waaraan herinnert ons bet feest der On-noozele Kinderen?
Het herinnert ons aan de onschuldige kinderen, die koning Herodes in Bethlehem en de omstreken liet vermoorden, omdat hij het kind Jezus naar het leven stond.
29. Waarom draagt de priester op dezen dag een paars gewaad?
Om ons in herinnering te brengen, dat de kinderen, ofschoon zij als martelaars gestorven zijn, toch niet den hernel, maar het voorgeborchte der hel zijn binnengegaan, daar de hemel voor alle menschen ge-
17
sloten bleef, totdat het verlossingswerk zou volbracht zijn.
30. Waarom is dit feest zoo nauw verbonden met het Kerstfeest V
Omdat de geboorte van Jezus de oorzaak was van den dood dezer kinderen.
(De H. Stephanus was een martelaar naar den wil en de daad, de 11. Johannes was een martelaar naar den wil, maar niet naar de daad, de Onnoozele Kinderen waren martelaars naar de daad, doch met naaiden wil (H. Bernardus).
De beide laatste dagen zijn geene geboden feestdagen.)
31. Welk feest wordt op den 8sten dag na Kerstmis gevierd?
Op den 8-iten dag na Kerstmis of den Isten Januari valt het feest der Besnijdenis des Heeren en tevens het begin van het burgerlijk jaar â¢â⢠Nieuwjaar.
32. Wat brengt ons dit feest in herinnering? Dit feest brengt ons in herinnering, dat de Zoon Gods acht dagen na zijne geboorte de besnijdenis ontving en daarbij den naam Jezus, d. i. Heiland of Verlosser kreeg, zooals de engel had verkondigd.
4. Het Nafeest van Kerstmis.
33. Welken tijd omvat hel nafeest van Kerstmis? Dit nafeest omvat den tijd van Driekoningen
2
18
tot den laatsten Zondag na Driekoningen.
34. Op welken dag valt tiet feest van Driekoningen ?
Dit fee.st valt elk jaar op den 6en Januari.
35. Waaraan herinnert ons dit feest?
Dit feest herinnert ons:
le. Aan de drie Wijzen, welke door oene wonderbare ster geleid, uit het Oosten naar Bethlehem kwamen, om het goddelijk Kind te aanbidden en Het goud, wierook en inyrrhe als geschenken aan te bieden.
36. Hoe heetten de drie Wijzen of de drie H. Koningen?
Zij heetten: Kaspar, Melehior en Ralthasar.
(De legende verhaalt, dat deze drie Wijzen door den H. Apostel Thomas gedoopt zijn en daarna het evangelie verkondigd hebben.* Hun gebeente werd reeds in de vroegste tijden van Konstantinopel tiaar Milaan vervoerd. Vandaar liet Frederik Barbarossa het in 116-i naar Keulen brengen, waar het thans nog in de domkerk vertoonden vereerd wordt.)
37. Hoe moeten wij het feest dier H. Koningen vieren ?
Wij moeien ons in deti geest met hen naar de kribbe van den pasgeboren Heiland spoeden, in aanbidding voor Hein neervallen en Hein, evenals zij, geschenken aanbieden : het goiid der liefde, den w ierook
10
des gebeds en de myrrhe van versterving.
38. Waarom wordt dit leest ook wel genoemd Epiphanie of Verschijning des Heeren? Dit feest wordt aldus genoemd :
le. Omdat God door de komst der Wijzen toonde, dat Christus niet alleen voor de Joden, maar ook voor de heidenen, dus voor alle menschen verschenen was. 2e. Orndal in het Oosten tot in de 4e eeuw op dezen dag het geboortefeest van Christus werd gevierd.
39. Welke gebeurtenissen uit het leven van Jezus herdenken wij nog op dit feest? Op dit feest herdenken wij nog den doop van Jezus in de Jordaan, (oen de Heniel-sche Vader Hem zijn welbeminden Zoon noemde; verder nog het wonder van de bruiloft van Kana, bij welke gelegenheid Christus water in wijn veranderde.
â¢iO. Welk feest valt gewoonlijk nog in den Kerstkring?
Het feest van tie Opdracht van Christus in den tempel, ook wel Maria-reiniging of Maria-Lichtmis genoemd, dat op den i-Oen dag na Kerstmis, dus op den 2en Februari wordt gevierd.
(Wanneer Pasehen vroeg gevierd wordt, kan het leest van Maria-Lichlmis in den Paasehkring vallen, zooals bijv. in de jaren 1880, 1883, 1888. 1890, 1899.)
20
41. Waarom heet dit fee.-st de Opdracht van Jezus in den tempel?
Omdat Maria haar goddelijken Zoon op den veertigsten dag na zijne geboorte naaiden tempel van Jeruzalem bracht, om Hem aan God den Heer op Ie dragen.
42. Waarom heet dit feest ook wel Maria-re iniging ?
Omdat Maria op dezen dag liet offer der reiniging bracht, zooais in de wet van Mozes was voorgeschreven.
43. Waarom heet dit feest ook wel Maria-Lichtmis.
Omdat op dit feest voor de Hoogmis de waskaarsen, die in de kerk worden gebruikt, gewijd worden en eene processie met brandende kaarsen door de kerk trekt.
44. Waarom worden er op dezen dag waskaarsen gewijd V
Omdat bij de opdracht van Jezus in den tempel de grijze Simeon den Heiland âhet Licht tot verlichting der heidenenquot; noemde.
45. Waardoor wordt de Kerstkring gesloten? De Kerstkring wordt gesloten door de Zondagen na de Verschijning (Epiphanie) des Heeren.
4G. Hoeveel van die Zondagen zijn er?
Er zijn zes Zondagen na Epiphanie, die echter, doordat Paschen elk jaar op een anderen dag valt, zeer dikwijls niet alle
gevierd worden. De uitgevallen Zondagen worden dan na den 23en Zondag na Pinksteren ingelasehl.
(De evangeliën der Zon- en feestdagen na Kerstmis verhalen ons gebeurtenissen uit de jeugd en het begin van het openbaar leven van onzen Heiland.)
47. Welk feest wordt op den 2en Zondag na Epiphanie gevierd V Het fee.- t van den H. Naam Jezus.
-18. Waaraan herinnert ons dit feest?
Dit feest herinnert ons;
le. Aan al de genaden, die wij aan Jezus, onzen Heiland, te danken hebben.
2e. Aan onze verplichting dezen 11. Naam ten hoogste te vereeren.
(De H. Naam Jezus verdien1 oir/e hoogste vereering, want in geen anderen naam is ons heil gegeven, en er is geen andere naam onder den hemel, waardoor wij kunnen zalig worden.)
Geloofd zij Jezus Christus!
In alle eeuwigheid. Amen!
II. DE PAASCHKRING.
1. Dc tijd van voorhereidirig of dc 11. Vastentijd.
1. Wat is de H. Vastentijd?
De 11. Vastentijd is de tijd van voorberei-
22
ding op liet Paaschfeest en duurt veertig dagen (Quadragesima.)
2. Waartoe is de veertigdaagsehe Vasten door de li. Kerk voorgeschreven?
De veertigdaagsehe Vasten isvoorgeselireven: le. Ter navolging van de veertigdaagsehe Vasten van Jezus Christus.
2e. Ter gedachtenis van zijn hilter lijden en sterven.
3e. Als eene waardige voorbereiding op hel heilige Paaschfeest.
3. Duurde de H. Vastentijd eertijds overal veertig dagen?
Neen, in de eerste eeuwen der Kerk vastte men op sommige plaatsen 70. op andere 60 en op nog andere 50 dagen voor Pasehen. â i. Welke namen herinneren ons nog aan dit gebruik ?
De namen Septuagesima, Sexagesima, Quinquagesima, d. i. Zondag van den 70en, (iOen, 50en dag voor Pasehen, zooals de drie Zondagen voor den eersten Zondag van de Vasten thans nog heeten. 5. Waf vormen thans deze drie Zondagen in de Kerk?
Zij vormen de inleiding tot den II. Vastentijd. Daarom ook draagt de priester bij den H. Dienst, gelijk in den Vastentijd, het paarse gewaad en worden het âGloriaquot; en het ,,lta missa est'quot; uit de H. Mis weggelaten.
23
6. Op welken dag begint de veertigdaagsche Vasten ?
De veertigdaagsche Vasten begint op Asch-woensdag.
/. Waarom wordt deze dag Aschwoensdag genoemd ?
Omdat de priester op dezen dag do a.sch wijdt en op de hoofden der geloovigen strooit met de woorden: Memenlo homo, quia pulvis es et in pulverem reverteris, d. i.: Gedenk, menseh, dat gij stof xijt en tot slof zult wederkeeren.
8. Waarom wordt op dezen dag de gewijde asch op hot hoofd der geloovigen gestrooid ? De asch is een beeld van den dood en de vergankelijkheid. Daar echter de dood eene straf der zonde is, is de asch voor ons levens eene ernstige vermaning, om gedurende den H. Vastentijd door berouwen boete tot God terug te keeren en het ware leven weder te gewinnen.
(De asch wordt bereid uit de palmlakken, die op Palmzondag van het vorige jaar gewijd werden.)
9. Hoe bebooren wij volgens de meening der Kerk den H. Vastentijd door Ie brengenV Del 1. Kerk wil, dat wij deze dagen in den geest van boetvaardigheid doorbrengen en dat wij: le. Ons onthouden van alle zinnelijke genoegens en luidruchtige vermaken.
21
2e. Op alle dagen, behalve op de Zondagen, vasten.
3e. Deze dagen heiligen door hel vlijtig bijwonen der H. Diensten in de kerk, bijv. den 11. Kruisweg, de vaslenpredikatiën, enz. 4e. Ons beijveren, om op to slaan uit het graf der zonde, door het waardig ontvangen der H. Sacramenten, ten einde met de Kerk een blij Paaschfeest te kunnen vieren.
10. Hoe worden do zes Zondagen van de Vasten genoemd ?
Deze zes Zondagen worden genoemd of wel naar rangorde: le, 2e enz. Zondag van de Vasten, of wel naar de woorden, waarmede de introïtus der H. Mis begint, namelijk: Invoeabis, Reminiseere, Oculi, Laetare, Judica, terwijl de laatste. Palmzondag, Dominica Palmarum heet. x
11. Wat valt in de week na den len Zondag van de Vasten?
In deze week valt de quatertemper van de Lente.
12. Hoe wordt de öe Zondag van de Vasten ook wel genoemd V
Deze Zondag wordt ook wel Passiezondag genoemd, omdat de Kerk zich van dien dag af uitsluitend met het lijden van Christus bezighoudt.
13. Waarom zijn van dezen dag af de kruisbeelden met een paarsen doek omhuld?
25
le. Ter herinnering, dat Christus zich voor du Joden, die Hem wilden steenigen, verborg, zooals het evangelie van dezen dag ons verhaalt.
2. Tot een teeken van den diepen rouw der H. Kerk over den lijdenden Zaligmaker. 1-4. Welk feest viert de H. Kerk op Vrijdag na Passiezondag?
Met feest der Zeven Weeën van Maria. 15. Waaraan herinnert ons dit feest?
Dit feest herinnert ons vooreerst aan de onbeschrijfelijke smart der Moeder Gods, toen zij onder het kruis van haren godde-lijken Zoon stond en vervolgens aan de zoogenaamde Zeven Weeën van .Maria. Ki. Welke zijn de zeven smartelijkste gebeurtenissen uit het leven van Maria?
Ie. De voorzegging van Simeon bij de opdracht in den tempel.
2e. De vlucht naar Egypte.
3e. Het verlies van den twaalfjarigen Jezus in Jeruzalem.
â ie. De ontmoeting van den kruisdragenden Heiland.
5e. De kruisiging van Christus. 6e. De afneming van het kruis. 7e. De begrafenis van Christus.
26
2. Hef Fcesf van den TI. Jozef en hei Feest van Maria-Boodschap.
17. Welke fwee onveranderlijke feesten vallen gewoonlijk in den H. Vastentijd?
liet feest van den H. Voedstervader Jozef (lil Maart) en het feest van Maria-Bood-schap (25 Maart.)
18. Waartoe heeft de H. Kerk liet feest van den H. Jozef ingesteld ?
Ie. Om ons dezen heilige als een voorbeeld voor een godgevalligen levenswandel voor te stellen.
2e. Opdat wij hem dikwijls zouden smeeken om een zaligen dood.
19. Waarom is dit feest van bijzonder veel gewicht?
Omdat de 11. Jozef de patroon is dei-Katholieke Kerk.
20. Waaraan herinnert ons het feest van Maria-Boodschap?
Dit feest herinnert ons aan het plechtig uur, waarop de aartsengel Gabriël aan Maria, de reine Maagd, de boodschap bracht, dat zij do Moeder van den Verlosser zou worden.
21. Worden wij slechts eenmaal 's jaars aan die blijde boodschap herinnerd?
Neen, de Kerk herinnert ons daaraan eiken dag, 's morgens, 's middags en 's avonds (loor -liet angelus-klokje.
27
(Als de 2ne Maart op een van de drie laalste dagen der Goede Week of op Pasclien valt, wordt dit feest gevierd op Maandag na Beloken Pasclien.)
3. De Goede Week.
22. Hoe heet de laatste week van den H. Vastentijd ?
Deze week. die het Paaschfeest onmiddellijk voorafgaat, heet do Goede Week.
23. Waarom wordt deze week de Goede Week genoemd ?
Omdat ons in deze week het hoogste goed, het grootste geluk is ten deel gevallen door het lijden en sterven van den Verlosser.
24. \\ aarom heet de Goede Week in de taal der Kerk de Groole Week?
Zij heet de Groole Week (hebdomas maior), niet omdat zij meer uren of dagen telt dan andere weken, maar omdat hel de week is, in welke ons zoo vele en groote weldaden ten deel vielen. (H. Chrysostomus.)
25. Welke zijn de voornaamste dagen van de Goede Week ?
De Palmzondag, de Witte Donderdag, de Goede Vrijdag en de Paaschzaterdag.
4. De Palmzondag. (Dominica Palmarum.)
26. Waaraan herinnert ons de Palmzondag? De Palmzondag herinnert ons aan den
28
pleclitigen intocht van Jezus in Jeruzalem, eenige dagen vóór zijnen dood.
27. Waaraan ontleent deze dag zijn naam? Deze dag ontleent zijn naam aan de palm-wijding, die op dezen dag plaats heeft.
28. Waarom wordt er op dezen dag palm gewijd?
Omdat bij den intocht in Jeruzalem de bewoners dezer stad en de leerlingen den Heiland met palmtakken tegemoet kwamen en riepen : âHosanna den Zoon van David!quot;
(In vele kerken wordt op dezen dag een plechtige processie gehouden, die den plech-tigen intocht van Jezus in Jeruzalem voorstelt. In katholieke landen trekt de processie om de kerk heen. Bij den terugkeer inde kerk klopt de priester driemaal met het kruis op de gesloten kerkdeur, waarna deze geopend wordt, om aan te duiden, dat de hemel, die voor de komst van Christus gesloten was, door den kruisdood van den Heiland weder geopend werd.)
29. Waardoor wijst ons de Kerk op Palmzondag op het na bij zij nde lijden van Christus? Doordat onder de II. Mis in plaats van het evangelie de passie gelezen woidt.
30. Wat is de passie ?
De passie is dat gedeelte van het evangelie, dat de lijdensgeschiedenis (passie) van onzen Heer en Heiland Jezus Christus bevat.
29
31. Waarom knielt de priester bij de woorden der passie: âJezus jjaf den geestquot; ?
Om aan te duiden, dat allen met dankbare liefde den Heiland aanbidden, die uit oneindige liefde tot ons aan het kruis gestorven is.
(De passie wordt in de Cioede Week viermaal gelezen: op Palmzondag volgens den H. Mattheus, op Dinsdag volgens den H. Marcus, op Woensdag volgens den II. Lucas en op Vrijdag volgens den H. Johannes.)
5. Witte Donderdag.
32. Waaraan herinnert ons de Witte Donderdag? Deze dag herinnert ons
le. Aan de instelling van het Allerheiligste Sacrament des Altaars,
2e. Aan liet begin van het lijden des Zaligmakers in den hof van Olijven.
33. Waaraan ontleent deze dag zijn naam? De naam Witte Donderdag komt waarschijnlijk van de witte gewaden, welke op dien dag in de kerk gebruikt worden.
34. Welke zijn de plechtigheden van Witten Donderdag ?
te. Het opdragen van liet H. Misoffer. 2e. De berooving van het altaar van al zijne sieraden.
3e. De wijding der H. Oliën.
â¢ie. De voetwassching.
30
35. Hoe wordt op Witten Donderdag het H. Mis-ofl'er opgedragen?
Ie. In elke parochiekerk wordt op dezen
dag éene 11. Mis opgedragen. De niet
celebreerende priesters ontvangen onder
deze H. Mis de Communie.
2e. Onder het Gloria worden alle klokken
geluid; daarna verstommen zij tot op Paasch-
zaterdag.
3e. Onder de II. Mis worden twee hostiën geconsacreerd; éene daarvan is bestemd voor Goeden Vrijdatt.
36. Waarom wordt op Witten Donderdag maar éene H. Mis opgedragen?
Omdat Christus op dezen dag hot H. Sacrament heeft ingesteld, waarbij Hij alleen het brood en den wijn in zijn lichaam en bloed veranderde en deze daarna aan zijne Apostelen ter nuttiging toereikte.
37. Waarom wordt op dezen dag het blijde Gloria gezongen, vergezeld door het gelui der klokken?
Om onze vreugde te kennen te geven over de instelling van het Allerheiligste Sacrament des Altaars.
38. Waarom zwijgen alle klokken van nu af lot op Paaschzaterdag?
Ie. Ten teeken van de diepe droefheid der Kerk over het lijden onzes Heeren, dat op dezen dag is begonnen.
31
2e. Om aan te duiden, dat de Apostelen, waarvan de klokken het zinnebeeld zijn, gedurende deze dagen zich verborgen en zwegen.
(In de kerken worden gedurende dezen tijd in plaats van schellen houten ratels gebruikt.)
39. Waarheen brengt de priester de II. Hostie, die voor Goeden Vrijdag bestemd is? Deze 11. Hostie wordt onmiddellijk na de H. Mis plechtig naar een zijaltaar gedragen,
waar zij tot den volgenden dag ter aanbidding blijft uitgesteld.
â¢iO. Waarom wordt het Allerheiligste Sacrament van het hoogaltaar verwijderd?
Om ons te herinneren, dat op dezen dag Christus uit het midden der zijnen werd weggenomen.
41. Waarom worden op dezen dag de altaren van al hunne sieraden beroofd?
Om ons te herinneren, dat Jezus van al Kijne kleederen beroofd werd en door iedereen verlaten was.
42. Welke wijding geschiedt op Witten Donderdag in de kathedraal ?
In de kathedraal worden op dezen da^ door den bisschop de II. Oliën gewijd, die gebruikt worden bij de toediening van de Sacramenten; het Doopsel, Vormsel, H. Oliesel en het Priesterschap.
43. Waarom worden deze H. Oliï'n op \\ itten Donderdag gewijd?
Omdat Christus op dezen dag bij het laatste avondmaal het priesterschap instelde en daardoor de Apostelen en hunne opvolgers aanstelde als de uitdeelers der Sacramenten.
44. Waaraan herinnert ons de voetwassehing op Witten Donderdag?
Aan het voorbeeld van Jezus, die bij het laatste avondmaal de voeten zijner Apostelen wiesch en hun beval, dit voorbeeld van nederigheid na te volgen.
(De voetwassehing geschiedt tegenwoordig nog op slechts weinige plaatsen. Te Rome bijv. wascht de Paus de voeten van dertien arme priesters, die de dertien Apostelen (Matthias en Paulus daaronder begrepen) voorstellen. Dit voorbeeld wordt gevolgd door de kerkelijke overheden, de bisschoppon en abten, alsook door katholieke vorsten.
7. Goede Vrijdag.
45. Waaraan herinnert ons de Goede Vrijdag ? De Goede Vrijdag herinnert ons aan den kruisdood en de begrafenis van Jezus Christus.
40. Waarom heel deze dag in de taal der Kerk Parasceve of dag van voorbereiding? Omdat op dezen dag in bet Oude Verbond het paaschlam werd geslacht, en men zich
33
op het Paasehfeest begon voor fe bereiden.
4-7. Waarom beschouwt de Kerk dezen dag niet als een feestdag, maar als een dag van droefheid en rouw V Op dezen dag kan de Kerk zich niet verheugen, evenmin als een kind zich verheugt op den sterfdag zijns vaders. Zij treurt over haren Bruidegom Jezus Christus, die onder nameloos lijden voor ons aan het kruishout stierf.
â 4-8. Waardoor geeft de Kerk op Goeden Vrijdag hare diepe droefheid te kennen?
Door de buitengewoon roerende en treffende godsdienstplechtigheden.
49. Van welke kleur is het gewaad van den priester op Goeden Vrijdag?
De priester verschijnt op dezen grooten treurdag in zwart gewaad.
50. Waarmede beginnen de plechtigheden van Goeden Vrijdag?
De priester gaat met de misdienaars naar hel altaar, werpt zich bij de treden op het aangezicht neder en blijft eenigen tijd in deze houding in stille overweging van het lijden onzes Heeren.
51. Waarom werpt zich de priester aan den voet van het altaar neder?
Ie. Om daardoor den ootmoed van den Heiland na te volgen, die zich voor ons zoo oneindig diep vernederd heeft.
3
34
2e. Om de diepe smart der chrislenheid aan te duiden, die zij bij de herdenking van de gebeurtenissen op den Kalvarieberg gevoelt.
52. Wat gebeurt daarna ?
De priester beklimt de treden van hel allaar, leest eenige profetische plaatsen uit het Oude Testament en de lijdensgeschiedenis volgens het verhaal van den H. Johannes.
53. Waarom wordt heden de lijdensgeschiedenis naar het verhaal van dezen Evangelist gelezen ?
Omdat de H. Johannes ooggetuige geweest is van het lijden en den dood van Jezus Christus, en zijn evangelie het laatst geschreven is.
54. Wat volgt na het lezen der passie?
Een lange rij plechtige gebeden voor de geheele H. Kerk en zelfs voor de geheele menschheid.
(Deze plechtige gebeden beginnen met de woorden: Oremus! Flectamus genua! R. Levate! d. i. Laat ons bidden en de knieën buigen! R. Staat op! waarbij allen de knieën buigen ten teeken van hun vurig gebed en hunne aanbidding.
Alleen bij de gebeden voor de Joden knielt men niet, omdat de Joden eens den Heiland door het buigen der knieën hebben bespot.)
55. Waarom bidt de Kerk vandaag voor alle menschen?
Omdat haar goddelijke Stichter met uitgestrekte armen aan het kruis voor alle menschen heeft gebeden en voor de geheele wereld is gestorven.
56. Wat volgt er na deze plechtige gebeden? Na deze plechtige gebeden volgt de onthulling en vereering van het kruis.
57. Met welke woorden onthult de priester het kruisbeeld?
Met de woorden: âEcce lignum crucis, in quo salus mundi pependitquot;, d. i.: âZiet het hout des kruises, waaraan het Heil der wereld heeft gehangen,quot; waarop het koor antwoordt: âVenite adoremus!quot; d. i. âKomt, laat ons aanbidden!quot;
58. Waarom onthult de priester het kruisbeeld slechts langzamerhand ?
Om ons te herinneren, dat Jezus de Gekruisigde eerst aan de wereld onbekend was, langzamerhand echter over de geheele aarde gepredikt en door alle menschen aangebeden werd.
59. Waarom knielt de priester driemaal op verschillende afstanden van het kruisbeeld ? Om ons te herinneren, dat Christus op zijn
kruisweg driemaal ter aarde gevallen is.
60. Waarom kust de priester vervolgens de vijf wonden van den Heiland?
36
Om de dankbare liefde uit te drukken, welke wij voor Jezus moeten hebben, die zijn leven voor ons heeft ten offer gebracht, alsmede om den Heiland vergiffenis af te smeeken voor den smaad, die Hem door joden en heidenen wordt aangedaan.
61. Welke gezangen worden bij deze vereering door het koor gezongen?
Bij deze vereering zingt het koor de âIm-properien, d. i. Verwijten,quot; welke beginnen met de woorden: âMijn volk, wat voor leed heb ik u gedaan? Zeg mij, waarmede ik u heb bedroefd!quot; en welke eene droevige klacht van den Verlosser tot hetJoodsche volk zijn.
62. Wat volgt er na de vereering van het kruis? Nu volgt de zoogenaamde Missa praesanc-tificatorum (sc. elementorum) d. i. Mis der vooraf gewijde gaven. Zij wordt zoo genoemd, omdat bij deze Mis de op Witten Donderdag geconsacreerde Hostie genuttigd wordt.
63. Waarom wordt er op Goeden Vrijdag geene eigenlijke Mis gedaan?
Daar op dezen dag Jezus Christus zich zeiven op bloedige wijze heeft opgeofferd, acht de H. Kerk het niet passend, heden de vernieuwing van dit offer, of het onbloedige offer, op te dragen.
37
7. Paaschzaterdag.
(Sabbatum sanctum.) Vigilie van Paschen.
64. Waaraan herinnert ons de Paaschzaterdag ? De Paaschzaterdag, die in de taal der Kerk âheilige rustdagquot; (sabbatum sanctum) ⢠heet, herinnert ons aan den in het graf rustenden Zaligmaker en zijne nederdaling in het voorgeborchte der hel.
65. Hoe brachten eertijds de christenen den Paaschzaterdag door?
Eertijds brachten de christenen dezen dag in alle stilte en diepe droefheid door; zelfs werd het H. Misoffer niet opgedragen.
66. Waarom wordt de Paaschzaterdag thans niet meer op deze wijze gevierd ?
Omdat de eigenlijke vigiliën of nachtwaken voor hooge feesten zijn afgeschaft, wordt het feest der vigilie van Paschen in den morgen van den Paaschzaterdag gevierd.
67. Welke zijn de plechtigheden van den Paaschzaterdag V
De volgende;
le. De wijding van het nieuwe vuur. 2e. De wijding der paaschkaars. 3e. De wijding van het doopwater.
4e. Met opdragen van het H. Misoffer.
68. Waarvan is het nieuwe vuur het zinnebeeld? liet is het zinnebeeld van Jezus Christus, die in een nieuwen glans uit de duisternis
38
van het graf verrees en door zijne opstanding voor ons een nieuw liclit geworden is.
(Het vuur wordt uit een steen geslagen, om aan te duiden, dat Christus de hoeksteen geworden is, welken de Joden hebben verworpen, doch waaruit het licht is voort-gekomen, dat de gansehe wereld verliehtj
69. Waarom wordt het nieuwe vuur buiten of achter in de kerk gewijd?
Omdat Christus buiten de stad Jeruzalem is begraven geworden en verrezen is.
70. Waarom worden bij den terugkeer naar het altaar de drie kaarsen éen voor éen met eene tusschenpoos aangestoken en zingt men daarbij: âLumen Christiquot;, en ,,Deo gratiasquot;?
Deze plechtigheid herinnert ons aan de herhaalde verschijningen van den verrezen Heiland onder zijne Apostelen, benevens aan de langzamerhand toenemende verlichting der wereld door het licht van het evangelie.
71. Waarvan is de paaschkaars, die op dezen dag gewijd wordl, het zinnebeeld?
Ook de paaschkaars is een zinnebeeld van den verrezen Heiland, hel Licht der wereld.
72. Waaraan herinneren ons de vijf liolten, die in den vorm van een kruis in de paaschkaars zijn aangebracht, en de vijf wierook-korrels, die daarin worden gelegd?
39
De vijf wierookkorrels herinneren ons aan de specerijen, waarmede liet lichaam des Heeren werd gezalfd; de vijf holten zijn een zinnebeeld der vijf wonden, die de Zaligmaker ook in |zijn verheerlijkt lichaam heeft behouden.
(De paaschkaars wordt op de evangeliezijde van het hoogaltaar geplaatst, waar zij tot het feest van Christus Hemelvaart blijft staan. Bij elke plechtige Mis wordt zij aangestoken ter herinnering, dat Christus na zijne verrijzenis nog veertig dagen op deze aarde verbleef.)
73. Waarom wordt op Paaschzaterdag het doopwater gewijd?
Dit geschiedt ter herinnering aan den plechtigen doop, die eertijds plaats had op de Paaschvigilie.
(Met het nieuwgewijde water worden alle aanwezigen besproeid ten teeken, dat zij God moeten danken voor de genade van het H. Doopsel en hunne doopbeloften hernieuwen. Na de wijding van het water wordt de litanie van alle heiligen gezongen, waarbij de priester zich bij het altaar ter aarde werpt en tot God en zijne heiligen bidt voor de zaligheid van alle mensehen.)
74. Wat valt er bij de H. Mis op Paaschzaterdag op te merken ?
Deze H. Mis wordt op hel feestelijk ver-
10
sierde altaar op de volgende wijze opge-
^a, het inleidend gebed wordt het âblom ' gezongen, waarbij ook de klokken weder voor het eerst geluid worden. 2e. Na het epistel zingen de priester en het koor driemaal telkens met verheffinquot; van stem: Alleluja!
3e. Aan het Ita missa est wordt eveneens een dubbel Alleluja toegevoegd.
75. Wat beteekent het woord Alleluja? Alleluja is een Hebreeuwsch woord en beteekent; Looft God.
76. Waarom wordt de Hoogmis op Paasch-zaterdag zoo plechtig opgedragen ?
Om onze vreugde uit te drukken over de glorierijke verrijzenis van Jezus Christus, die in deze H. Mis herdacht wordt.
8. Het Paaschfeest.
77. Waaraan herinnert ons het H. Paaschfeest ? net H. Paaschfeest herinnert ons aan het meest glorierijke en blijde geheim van onzen godsdienst, aan de opstanding van onzen Heer en Heiland Jezus Christus, waarom het ook het grootste feest van het heele kerkelijk jaar is.
(Dit is de dag, dien de Heer gemaakt heeft,
il
laten wij ons verheimen en vroolijk zijn in Hem. (Ps. 117.)
78. Hoe heet dit feest in de taal der Kerk? Dit feest heet het feest der Opstanding (Dominica Resnrrectionis 1). N. J. C!ir.) of ook Paaschfeest.
79. Vanwaar komt de naam Paaschfeest? Deze naam komt van het Hebreeuwsche woord Pesach d. i. voorbijgang. Zoo noemen de Joden hun Paaschfeest, hetwelk zij vieren ter gedachtenis aan de goedheid des Heeren, die hunne eerstgeborenen in Egypte spaarde (Paaschlam der Joden.)
80. Past deze naam ook voor het christelijke Paaschfeest?
Ja, want Christus is het ware Paaschlam, door wiens bloed wij van den dood en de zonde werden verlost.
81. Sedert wanneer wordt het Paaschfeest in de Kerk gevierd ?
Dit leest werd reeds ten tijde der Apostelen in de geheele katholieke Kerk gevierd. Slechts in den tijd der feestviering weken de Oostersche en Westersche Kerk van elkander af.
82. Wat ontstond er uit dit verschil?
Uit dit verschil ontstond de zoogenaamde Paaschfeestslrijd, die op de algemeene kerkvergadering te Nicea in het jaar 325 werd beslecht.
10
sierde altaar op de volgende wijze opgedragen :
le. Na het inleidend gebed wordt het âGloriaquot; gezongen, waarbij ook de klokken weder voor het eerst geluid worden. 2e. Na het epistel zingen de priester- en het koor driemaal telkens met verheffing van stem: Alleluja!
3e. Aan het Ila missa est wordt eveneens een dubbel Alleluja toegevoegd.
75. Wat beteekent het woord Alleluja ? Alleluja is een Hebreeuwsch woord en beteekent; Looft God.
76. Waarom wordt de Hoogmis op Paasch-zaterdag zoo plechtig opgedragen?
Om onze vreugde uit te drukken over de glorierijke verrijzenis van Jezus Christus, die in deze H. Mis herdacht wordt.
8. Het Paaschfeest.
77. Waaraan herinnert ons het H. Paaschfeest? Het H. Paaschfeest herinnert ons aan het meest glorierijke en blijde geheim van onzen godsdienst, aan de opstanding van onzen Heer en Heiland Jezus Christus, waarom het ook het grootste feest van het heele kerkelijk jaar is.
(Dit is de dag, dien de Heer gemaakt heeft,
41
lalHti wij ons verheugen en vroolijk zijn in Hem. (Ps. 117.)
78. Hoe heel dit feest in de taal der Kerk ? Dit feest heet het feest der Opstanding (Dominica Resmrectionis D. N. J. Clir.) of ook Paaschfeest.
79. Vanwaar komt de naam Paaschfeest ? Deze naam komt van liet llebreenwsche woord Pesach d. i. voorbijgang. Zoo noemen de Joden hun Paasclifeest, hetwelk zij vieren ter gedachtenis aan de goedheid des Heeren, die hunne eerstgeborenen in Egypte spaarde (Paaschlam der Joden.)
80. Past deze naam ook voor het christelijke Paaschfeest?
Ja, want Christus is het ware Paaschlam, door wiens bloed wij van den dood en de zonde werden verlost.
81. Sedert wanneer wordt het Paaschfeest in de Kerk gevierd ?
Dit feest werd reeds len tijde der Apostelen in de geheele katholieke Kerk gevierd. Slechts in den tijd der feestviering weken de Oostersche en Westersche Kerk van elkander af.
82. Wat ontstond er uit dit verschil?
Uit dit verschil ontstond de zoogenaamde Paaschfeestslrijd, die op de algemeene kerkvergadering te Nicea in het jaar 325 werd beslecht.
42
83. Wat bepaalde het concilie van Nicea aangaande den tijd van het PaaschfeèstV Het concilie van Nicea bepaalde, dat het Paaschfeest zou gevierd worden op den eersten Zondag, die volgt op de eerste volle maan na dag- en nachtevening der lente.
84. In welken lijd quot;valt naar deze bepaling het Paaschfeest ?
Volgens deze bepaling valt het Paaschfeest op zijn vroegst op den 22en Maart (bijv. in hel jaar 1818) en op zijn laatst op den 25en April (bijv. in hét jaar 1886.)
(Naar het Paaschfeest richten zich alle â veranderlijke feestdagen, zodats Hemelvaartsdag, Pinksteren, H. Sacramentsdag, den Vastentijd en de Zondagen na Epiphanie en na Pinksteren.)
85. Hoe wordt het Paaschfeest in de Kerk gevierd ?
Het Paaschfeest wordt met groote plechtigheid gevierd.
Ie. De kerk is op zijn schoonst versierd. 2e. Het blijde Alleluja weerklinkt herhaaldelijk, vooral bij het Ita missa est. 3e. Vreugde en blijdschap vervullen het ge-heele heiligdom en de harten der geloovigen.
86. Welk gebruik bestaat op vele plaatsen op den dag van PaschenV
Het gebruik van elkander kleine geschenken, vooral gekleurde paascheieuen te geven,
43
87. Waarvan zijn de eieren het zinnebeeld ? De eieren zijn het zinnebeeld der verrijzenis. Evenals het diertje in het ei de schaal doorbreekt en levend te voorschijn komt, zoo ook ging Christus door den steen, die zijn graf bedekte.
9. Het Nafeest van Paschen.
88. Welke tijden en feesten behooren tol het nafeest van Paschen?
Tot dit nafeest behooren:
le. Het octaaf van Paschen.
2e. De reeks Zondagen na Paschen. 3e. De Kruisdagen.
ie. Het feest van 's Heeren Hemelvaart.
89. Welken dag in het octaaf van Paschen wordt bijzonder feestelijk gevierd ?
De tweede Paaschdag, die even plechtig gevierd wordt, als het Paaschfeest zelf.
90. Aan' welke gebeurtenis herinnert ons de tweede Paaschdag nog in 't bijzonder? Hij herinnert ons aan de verschijning van den Heiland aan de twee leerlingen op den weg naar Emmaus.
91. Hoeveel Zondagen na Paschen zijn er? Er zijn zes Zondagen na Paschen.
92. Hoe worden die zes Zondagen genoemd ? Deze zes Zondagen worden genoemd, of
wel naar rangorde, of wel naar de woorden
44
waarmede de H. Mis op die dagen begint, namelijk: Quasimodo Geniti, Misericordia, Jubilate, Cantate, Rogate en Exandi.
(De evangeliën der Zondagen vanPaschen tot Pinksteren bevatten de schoone gelijkenis van den goeden herder en gedeelten van de afscheidsrede van den Heiland aan zijne leerlingen.)
93. Hoe wordt de eerste Zondag na Pasehen ook nog genoemd?
De eerste Zondag na Paschen wordt ook nog genoemd Beloken Pasehen en Witte Zondag (Dominica in albis.)
94. Waarom wordt deze Zondag Geloken Paschen genoemd ?
Omdat op dezen dag de eigenlijke Paaschlijd gesloten wordt.
95. Waarom heet deze dag Witte Zondag? Omdat vroeger de nieuwgedooplen op dezen dag hunne witte kleederen, welke zij bij den H. Doop op Paaschzaterdag* hadden ontvangen, in eene plechtige bijeenkomst aflegden en hunne doopbeloften hernieuwden.
96. Welke treffende plechtigheid heeft ook nog omstreeks Paschen plaats ?
De eerste plechtige H. Communie der kinderen, waarbij dezen ook hunne doopbeloften hernieuwen.
45
10. De Kruisdagen en het Feest van 's Heeren Hemelvaart.
97. Welke dagen noemt men Kruisdagen? Oe drie dagen, welke het feest van 's Heeren Hemelvaart onmiddellijk voorafgaan.
98. Waarom worden deze dagen Kruisdagen genoemd ?
Omdat bij de proeessiën, die op deze dagen gehouden worden, evenals op den H. Marcusdag, het kruis als het teeken onzer verlossing voorop gedragen wordt.
99. Waarom worden op deze dagen proeessiën gehouden ?
1 e. Om God te danken voor de ontvangen weldaden,
2e. Om zijnen zegen af te smeekenover de vruchten der aarde.
100. Zijn deze proeessiën al oud ?
Ja, want zij zijn door den H. Mamertus, bisschop van Vienne in Frankrijk, in de vijfde eeuw, toen dit land door aardbeving, misgewas en andere rampen geteisterd werd, ingevoerd.
101. Waarom wordt bij deze proeessiën de litanie van alle heiligen gebeden of gezongen ? Om daardoor de heiligen te smeeken, hunne gebeden met de onze te vereenigen, opdat zij des te zekerder bij God verhooring zouden vinden.
46
102. Wanneer wordt het feest van 's Heeren Hemelvaart gevierd?
Het feest van 's Heeren Hemelvaart wordt elk jaar op den veertigsten dag na Pasehen gevierd en valt dus altijd op een Donderdag.
103. Waaraan herinnert ons dit feest?
Dit feest herinnert ons, dat Jezus Christus op den Olijfberg voor de oogen zijner leerlingen glorierijk ten hemel voer.
104. Wat geschiedt op dezen dag onder de Hoogmis ?
Na het evangelie wordt de paasehkaars uitgedoofd, om aan te duiden, dat de verrezen Zaligmaker op dezen dag ophield zichtbaar onder de zijnen op deze aarde te wandelen.
III. DE PiNKSTERKRINCr.
1. Be tijd van voorbereiding.
De Zondagen na Paschen. (Vigilie van Pinksteren.)
1. Wat valt er te zeggen van den tijd \an voorbereiding op het Pinksterfeest?
De tijd van voorbereiding op het Pinksterfeest valt samen met het nafeest van Paschen en omvat de Zondagen na Paschen tot de vigilie van Pinksteren.
47
â¢2. Waarom noemen wij dezen tijd den tijd van voorbereiding op het Pinksterfeest? Omdat in dezen tijd de verrezen Zaligmaker zelf zijne Apostelen op het Pinksterfeest, d. i. op de zending van den H. Geest voorbereidde, en omdat na de Hemelvaart des Heeren de Apostelen in Jeruzalem de komst van den H. Geest met vurig verlangen verbeidden.
3. Welke is de naaste en eigenlijke tijd van voorbereiding op het Pinksterfeest?
De naaste tijd van voorbereiding is de vigilie of de Zaterdag voor Pinksteren.
4. Waardoor wordt in de kerk de vigilie van Pinksteren gevierd?
Ie. Door de wijding van het doopwater. 2e. Door eene plechtige H. Mis.
5. Waarom wordt op Zaterdag voor Pinksteren weder doopwater gewijd?
Omdat eertijds op de vigilie van Pinksteren, â evenals op Paaschzaterdag, op plechtige wijze het H. Doopsel werd toegediend. (Christus zelf noemt de nederdaling van den H. Geest eenen doop.}
2. Het Pinksterfeest. (Pentecoste.)
6. Waaraan herinnert ons het Pinksterfeest? Het Pinksterfeest herinnert ons aan de zending van den H. Geest.
48
7. Vanwaar komt de naam Pinksteren?
Deze naam komt van liet Griekscli en he-teekent de vijftigste dag. Op den vijftigsten dag na Paschen daalde de H. üeest over de Apostelen neder.
8. Wanneer wordt dus het Pinksterfeest gevierd?
Pinksteren is een veranderlijk feest en wordt gevierd op den vijftigsten dag na Paschen of den tienden dag na 's Heeren Hemelvaart.
9. Hadden ook de Joden in het Oude Verbond niet reeds hun Pinksterfeest?
Ja, ook de Joden vierden vijftig dagen na het Paasehfeest hun Pinksterfeest en wel ter gedachtenis van de wetgeving op den berg Sinaï en als dankfeest voor den oogst.
10. Waarom wordt het Pinksterfeest ook de geboortedag of dag der stichting van de Christelijke Kerk genoemd ?
Omdat op den eersten Pinksterdag na de prediking van den H. Petrus te Jeruzalem zich drieduizend menschen lieten doopen, welke de eerste christengemeente vormden.
11. Hoe wordt het Pinksterfeest gevierd? Het Pinksterfeest wordt in de katholieke Kerk als een der oudste hoofdfeesten met den grootsten luister gevierd.
12. Hoe moeten wij het Pinksterfeest vieren ? Wij moeten:
4ft
le. God danken, dat Hij ons den H. Geest geschonken heeft bij het H. Doopsel en Vormsel.
2e. Hem bidden, dat wij den H. Geest door de zonde nimmer uit onze harten mogen verliezen.
3. Het Nafeest van Pinksteren.
13. Welke tijden en feesten behooren tol het nafeest van Pinksteren?
Tot dit nafeest behooren:
le. Het octaaf van Pinksteren.
2e. De vele Zondagen na Pinksteren.
Se. H. Sacramentsdag.
4-e. Nog eenige andere feesten, die het
kerkelijk jaar sluiten.
14. Welke dag vooral in het octaaf van Pinksteren wordt zeer plechtig gevierd?
De tweede Pinksterdag, die tot verhooging van den luister van het Pinksterfeest even plechtig gevierd wordt als de Pinksterzondag.
15. Welke dagen vallen in de week van Pinksteren?
In deze week vallen de quatertemperdagen van den zomer.
16. Hoeveel Zondagen na Pinksteren zijn er? Er zijn eigenlijk vier en twintig Zondagen na Pinksteren. Daar echter Paschen nu eens vroeger dan weer later wordt ge-
4
50
vierd, wordt dit getal somtijds niet bereikt, dikwijls ook overschreden.
(Ei* zijn minstens drie en twintig Zondagen na Pinksteren, zooals bijv. in het jaar 1886, en hoogstens acht en twintig, zooals in het jaar 1383 en 1894.)
17. Wat stelt de lange lijd van Pinksteren tot den Advent voor?
Deze lange tijd, welke omtrent een half jaar omvat, stelt den duur voor van de kerk van Christus, die door den H. Geest bestuurd wordt van haar ontslaan tot aan het einde der wereld.
4. Het Feest der H. Drievnldigheid.
18. Wanneer wordt het feest der H. Drievuldigheid gevierd?
Het feest der H. Drievuldigheid wordt gevierd op den eersten Zondag na Pinksteren.
19. Waarloe heeft de 11. Kerk het feest der H. Drievuldigheid ingesteld?
De H. Kerk heeft dit feest ingesteld, opdat wij le. Op dit feest ons geloof aan God en de drie goddelijke Personen zouden belijden, 2e. Ons met dankbare liefde de genaden en weldaden zouden herinneren, die God ons heeft bewezen.
20. Waarom wordt dit feest op den eersten Zondag na Pinksteren gevierd?
51
Omdat het aTs het ware de drie lioofdfeeslen in zich sluit en deze tot een geheel verbindt.
21. Waarom wordt dit feest niet zoo plechtig gevierd als de andere feesten van het kerkelijk jaar?
De Kerk wil ons daardoor iconen, dat zij niet in slaat is, dit feest, hetwelk ons aan het grootste geheim herinnert, op eene waardige wijze te vieren; bovendien is elke Zondag een feestdag der H. Drievuldigheid.
5. 11. Sacramentsdag.
22. Wanneer wordt de 11. Sacramentsdag gevierd ?
Deze dag valt altijd op Donderdag na liet feest der H. Drievuldigheid, of op den tweeden Donderdag na Pinksteren.
23. Waaraan herinnert ons deze feestdag? Hij herinnert ons aan de plechtige instelling van het Allerheiligste Sacrament des Altaars.
24. Is de H. Sacramentsdag de eigenlijke dag van instelling van het H. Sacrament? Neen, want Jezus Christus heeft dit Sacrament ingesteld op den laatsten avond zijns levens, dus op Witten Donderdag.
25. Waarom werd hel feest der instelling van het H. Sacrament des Altaars verzet? Omdat de H. Kerk zich op Witten Donderdag
52
bezighoudt met de overdenking van het bitter lijden van Jezus Christus en het volgens haar niet passend is, op dezen dag dit groot bewijs van 's Heeren liefde door een vroolijk feest te herdenken.
26. Waarom wordt dit feest gevierd op Donderdag na het octaaf van Pinksteren?
Dit feest wordt gevierd op een Donderdag, omdat Christus op een Donderdag het Allerheiligste Sacrament des Altaars heeft ingesteld; het wordt gevierd onmiddellijk na het octaaf van Pinksteren, omdat de Apostelen onmiddellijk na de nederdaling van den H. Geest dit verheven geheim aan de geloovigen verkondigden.
27. Hoe viert de Kerk den H. Sacramentsdag? De Kerk viert dit feest met al de pracht, waarover zij beschikken kan. Dit zien wij le. Aan de plechtige Hoogmis.
2e. Aan de plechtige processie met het Allerheiligste in katholieke landen.
3e. Aan de viering van het octaaf.
28. Wat valt er van de processie op Sacramentsdag te zeggen?
Deze processie is in katholieke landen de plechtigste van het geheele jaar. Zij trekt dan door de met groen en bloemen versierde straten.
29. Waartoe wordt deze processie gehouden? Ie. Om den goddelijken Heilaud onze innige
53
dankbaarheid voor dit wonder zijner liefde te toonen,
2e. Om Hem eerherstel aan te bieden voor de tallooze beleedigingen, die Hem in dit Sacrament worden aangedaan.
30. Hoe wordt het octaaf van Sacramentsdag gevierd ?
Tot opluistering van hel feest wordt gedurende het octaaf eiken dag des avonds een plechtig lof gehouden.
31. Waaraan is de Vrijdag na Sacramentsdag toegewijd ?
Deze Vrijdag is toegewijd aan het H. Hart van Jezus.
IV. ANDERE FEESTEN VAN HET KERZELIJE JAAR.
32. Hoe verdeelen wij de overige feesten van het kerkelijk jaarV Wij verdeelen ze in ;
le. Feesten des Heeren van minderen rang. 2e. Feesten der H. Moeder Gods. 3e. Feesten van Engelen en Heiligen. 4e. Allerzielendag.
5e. Kerkwijding en patroonfeesten.
di
1. Feesten des Hceren van minderen rang.
33. Welke zijn de feesten des Heeren van minderen rang?
Ie. Het feest der Kruisvinding (3 Mei.) 2e. Het feest der Kruisverheffing (14 Sept.) Deze feesten worden alleen in de kerk gevierd.
3i. Waaraan herinnert ons hel feest der Kruisvinding ?
Dit feest herinnert ons aan de vinding van het H. Kruis door Helena, de vrome moeder van keizer Constantijn.
35. Waaraan herinnert ons het feest der Kruisverheffing?
Dit feest herinnert ons aan de plechtige oprinhling van het weergevonden Kruis in de kerk, die boven het graf des Verlossers was gebouwd.
36. Welke dagen vallen in de week na het feest der Kruisvei heffing ?
In de week na het feest der Kruisverheffing vallen de quatertemperdagen van den herfst.
2. Feesten der H. Moeder Gods.
37. Welke feesten der H. Moeder Gods vallen in den Pinksterkring?
De volgende:
le. Het feest van Maria-Hemulvaart (15 Augustus.)
55
2e. Het feest van Maria-Geboorte (8 Sept.) 3e. Het feest van den H. Naam van Maria op Zondag na Maria-Geboorte.
4e. Het feest van den H. Rozenkrans op den eersten Zondag in October.
38. Waaraan herinnert ons het feest van Maria-Hemel vaart ?
Dit feest, hetwelk onder alle feesten der H. Maagd het plecbligst gevierd wordt, herinnert ons aan den dood der Allerzaligste Maagd en hare opneming ten hemel.
39. Waaraan herinnert ons het feest van Maria-Geboorte ?
Dit feest herinnert ons aan de heilige geboorte der H. Moeder Gods?
40. Wie waren de oiiders van Maria ?
De ouders van Maria waren de H. Joachim en de H. Anna.
41. Waartoe werd het feest van den H. Naam van Maria ingesteld ?
Dit feest werd ingesteld Ier herinnering aan de roemvolle overwinning, die de christenen onder aanvoering van Joannes Sobieski, koning der Polen, door de voorspraak van Maria op de Turken behaalden, den 20en September 1083.
42. Welke was de aanleiding tot de instelling van het feest van den H. Rozenkrans? Dit feest werd algemeen in de II Kerk ingevoerd tot dankzegging voor de over-
56
winning, diu de ehrislenen den 7 Octi 1571 op de Turken behaalden in den lt; slag bij Lcpanto.
(De Kerk viert nog andere feesten Ier ( van de II. Maagd, welke echter geene boden feestdagen zijn, zooals: O. L. Opdracht in den tempel (21 Novemh het Bezoek der H. Maagd aan hare n Elisabeth (2 Jnü), O. 1lt;. V. van den h Carmel, feest van het H. Schapulier (16 Ji O. I,. V. Rescherming op den dei-Zondag in November.)
3. Feesten van Engelen en Hsiligei
â¢i3. Welke feestdag wordt door de H. K plechtig gevierd?
De feestdag der HH. Engelenbewaarders, gevierd wordt op den Zondag, welke naast bij den len September is, dus den laatsten Zondag in Augustus of den eersten Zondag in September.
44. Hoe moeten wij het feest der IIH. Engel bewaarders vieren?
Wij moeten op dien dag:
le. God danken, dat Hij ons een ei tot beschermer heeft gegeven. 2e. Onzen II. Engelbewaarder bidden, hij ons in alle gevaren naar lichaam ziel bescherme. â¢
57
3e. Onzen H. Engelbewaarder bel wij steeds naar zijne stem luistere nimmer door eenige zonde bedroevt (In de Kerk worden nog de volgend van Engelen gevierd; le. het fees Aartsengel Gabriël (18 Maart), 2e. van den Aartsengel Michaël (29 Sej 3e. het feest van den Aartsengel (24 October.)
45. Welke feesten van Heiligen vallei Pinksferkring ?
le. Het feest van den H. Joan Dooper (24 Juni.)
2e. Het feest van de H. Apostele en Paulus (29 Juni.)
46. Waaraan herinnert ons het feest H. Joannes den Dooper?
Dit feest herinnert ons aan de wo geboorte, de zegenrijke werkzaar de verheven deugden van den Vc van Jezus Christus.
47. Waaraan herinnert ons het feest der telen Petrus en Paulus?
Dit feest herinnert ons aan den ro marteldood, dien de beide Apost 29en Juni van het jaar 67 te Rome
48. Hoe zijn zij gemarteld geworden' De H. Petrus werd gekruisigd en het hoofd naar beneden; de H werd onthoofd.
5(5
winning, (lilt;; lt;1(; ehiisl«ii(in den 7 October 1571 op de Turken beliaulden in den zee-slag bij Lepanto.
(He Kerk viert nog andere feesten ter cere van de II. .Maagd, welke echter geene geboden feestdagen zijn, zooals: O. 1., V. Opdracht in den tempel (21 November), het Bezoek der 11. Maagd aan hare nicht Elisabeth (2 .Tnü). O. 1.. V. van den berg Carmel, feest van het 11. Schapulier (1(5 Juli), O. L. V. Resclierming op den derden Zondag in November.)
3. Feesten van Enrjclen en Ilsilicjen.
â¢i3. Welke feestdag wordt door de II. Kerk plechtig gevierd V
De feestdag der Mil. Engelenbewaarders, die gevierd wordt op den Zondag, welke bet naast bij den len September is, dus op den Kaatsten Zondag in Augustus of op den eersten Zondag in September.
44. Hoe moeten wij het feest der 11H. Engelenbewaarders vieren?
Wij moeten op dien dag:
le. God danken, dat Hij ons een engel tot beschermer heeft gegeven.
2e. Onzen 11. Engelbewaarder bidden, dat hij ons in alle gevaren naar lichaam en ziel bescherme. â
57
3e. Onzen H. Engelbewaarder beloven, dat wij steeds naar zijne stem luisteren en hem nimmer door eenige zonde bedroeven zullen. (In de Kerk worden nog de volgende feesten van Engelen gevierd : le. liet feest van den Aartsengel Gabriël (18 Maart), 2e. het feest van den Aartsengel Michaël (29 September), 3e. het feest van den Aartsengel Raphael (24 October.)
45. Welke feesten van Heiligen vallen in den Pinksferkring ?
le. Het feest van den H. Joannes den Dooper (24 Juni.)
2e. Het feest van de H. Apostelen Petrus en Paulus (29 Juni.)
46. Waaraan herinnert ons het feest van den H. Joannes den Dooper?
Dit feest herinnert ons aan de wonderbare geboorte, de zegenrijke werkzaamheid en de verheven deugden van den Voorlooper van Jezus Christus.
47. Waaraan herinnert ons het feest der H. Apostelen Petrus en Paulus?
Dit feest herinnert ons aan den roemvollen marteldood, dien de beide Apostelen den 29en Juni van het jaar G7 te Rome stierven.
48. Hoe zijn zij gemarteld geworden?
De H. Petrus werd gekruisigd en wel met het hoofd naar beneden; de H. Paulus werd onthoofd.
58
(Het gebeente van den II. Petrus rust onder het hoofdaltaar der St. Pieterkerk; dat van den H. Paulus in de gi oote St. Paulus-kerk te Rome.)
49. Waarom is het feest van Allerheiligen ingesteld V
Dit feest is ingesteld ter herinnering aan en ter vereering van alle uitverkorenen Gods, die reeds het eeuwige geluk des hemels hebben verworven.
50. Waartoe spoort ons het feest van Allerheiligen aan?
Het spoort ons aan, om ook te streven naar de volmaaktheid, opdat ook wij eenmaal in 't gezelschap der heiligen mogen worden opgenomen.
51. Welke feesten van Heiligen komen nog in aanmerking?
Deze vier:
le. Het feest van den H. Blasius (3 P ebr.) 2e. Het feest van den H. Bonifacius (5 Juni.) 3e. Het feest van den H. Hubertus (3 Nov.) 4e. Het feest van den H.Willibrordus(7 Nov.)
52. Wie was de H. Blasius ?
De H. Blasius was bisschop van Sebaste en is als martelaar voor het geloof gestorven.
53. Welke plechtigheid heeft in de kerk plaats op den feestdag van den H. Blasius?
Op den feestdag van den H. Blasius wordt in de kerk den Blasius-zegen gegeven.
59
Daarbij houdt de priester twee kruislings over elkaar gelegde gewijde kaarsen voor de keel der geloovigen en zegt; ,,Door de voorspraak van den II. bisschop en martelaar Blasius bevrijde God u van alle keelziekten en van ieder ander kwaad. In den naam des Vaders pn des Zoons en des H. Geesles. Amen.quot;
bi. Wie was de II. Bonifacius?
De H. Bonifacius was de tweede Aartsbisschop van Utrecht en verkondigde het geloof in Duitschland en Friesland.
55. Welken dood is hij gestorven?
De H. Bonifacius is te Dokkum den marteldood gestorven in liet jaar 755.
56. Wie was de H. Hubertus V
De H. Hubertus was de opvolger van den H. Lambeiius, bisschop van Maastricht, en wordt vereerd als patroon tegen de razernij.
57. Welke plechtigheid heeft er in de kerk plaats op den feestdag van den H. Huberlus? Op dien dag wordt er in sommige kerken brood gewijd ter eere en onder aanroeping van dien heilige.
58. Wie was de H. Willebrordus?
De H. Willebrordus was de eerste Aartsbisschop van Utrecht. Hij heeft in ons land het geloof verkondigd en wgidt genoemd de Apostel van Nederland.
60
4. Allerzielen.
59. Hoe heet de dag, die op den feestdag van Allerheiligen volgt ?
Deze dag heet Allerzielendag.
60. Wat is de Allerzielendag?
De Allerzielendag is de gedenkdag van alle in de genade Gods verscheiden zielen, die zich nog in het vagevuur bevinden.
61. Waarom volgt deze dag zoo kort op Allerheiligen ?
Ie. Omdat de herinnering aan de zaligen des hemels ons doet denken aan de overledenen, die nog niet tot de aanschouwing van Gods aanschijn zijn toegelaten. 2e. Omdat daardoor de innige gemeenschap der zegepralende, strijdende en lijdende Kerk zoo schoon wordt voorgesteld.
62. Wanneer begint eigenlijk reeds de viering van Allerzielendag?
Deze begint reeds op het feest van Allerheiligen, op welken dag eene predikatie over de zielen in het vagevuur gehouden wordt.
63. Hoe wordt de Allerzielendag gevierd?
Ie. Door een plechtig Requiem voor alle afgestorvenen, met den aangrijpenden zang : âDies irae, dies illaquot;
2e. Door het bezoeken der graven.
(üe graven, die wij op deze twee dagen
Ã1
op het kerkhot bezoeken, zijn voor ons eene ernstige vermaning, daar zij ons herinneren aan den dood en de vergankelijkheid : Memento mori! Heden wij, morgen gij!)
5. Kerkwijding en Patroonfeesten.
64. Wat verstaat men door het feest der kerkwijding?
Hierdoor verstaat men óf het feest der wijding van eene kerk. óf den jaarlijksehen gedenkdag van deze wijding.
65. Wanneer wordt het feest der kerkwijding gevierd?
In het bisdom van Haarlem wordt het jaarfeest der kerkwijding van vele kerken gevierd op den tweeden Zondag in Juli.
66. Hoe moeten wij het feest der kerkwijding vieren ?
Op dezen dag moeten wij God danken: le. Voor de genaden, die Hij ons in de kerk bewezen heeft,
2. Voor het groote geluk, dat wij ons geloof vrij en ongestoord mogen belijden.
67. Welk feest viert elke kerk nog bovendien? Elke kerk viert bovendien nog het feest van haar kerkpatroon of haar patrocinium, d. i. den gedenkdag van den heilige, onder wiens bescherming de kerk bij de inwijding werd gesteld.
62
68. Wordt slechts elke kerk afzonderlijk onder de bescherming van een heilige gesteld ? Neen, ieder diocees is eveneens onder bescherming van den een of anderen heilige gesteld, wiens feest het jaarlijks viert. Ook de landen hebben elk hun heiligen patroon.
69. Welke heilige is de patroon van het aartsbisdom Utrecht?
De H. Willibrordus, de Apostel van Nederland, is de patroon van het aartsbisdom Utrecht. Ook is de H. Willibrordus de patroonheilige van ons land.
INHOUD.
Biz.
HET KERKELIJK JAAR IN 'T ALGEMEEN.
1. Begrip, verdeeling en doel .... 3
2. De Zondag..........7
HET KERKELIJK JAAR IN BIJZONDERHEDEN.
I. De Kerstkiïing.
1. De tijd van voorbereiding of de Advent 10
2. Het Kerstfeest........14
3. Het Octaaf van Kerstmis.....15
4. Het Nafeest van Kerstmis .... 17
II. De Paasciikrino.
1. De tijd van voorbereiding of de H. Vastentijd ...........21
2. Het Feest van den H. Jozef en bet Feest van Maria-Boodsebap .... 26
3. De Goede Week........27
G4
4. De Palmzondag........27
5. Witte Donderdag........29
6. Goede Vrijdag........^2
7. Paasehzaterdag........37
8. Het Paaschfeest........
9. Het Nafeest van Paschen.....43
10. De Kruisdagen en het Feest van 's Heeren
Hemelvaart.........
III. De Pinksterkiung.
1. De tijd van voorbereiding. De Zondagen na Pasehen.......
2. Het Pinksterfeest.....
3. Het Nafeest van Pinksteren . .
4. Het Feest der H. Drievuldigheid
5. H. Sacramentsdag.....
IV. Andere feesten van het Kerkelijk Jaar.
1. Feesten des Heeren van minderen rang 5-i
2. Feesten der H. Moeder Gods . . . 54
3. Feesten van Engelen en Heiligen . . 56
4. Allerzielen..........60
5. Kerkwijding en Patroonfeesten . . . fil
46
47
49
50
51
, Verschenen bij A. KUSTERS te Alkmaar
De Duivel in de School..
Naai; hot DuiUch van CONRAD VON BOLANDEN.
PriJs.....f 0.75.
alda en gudula,
door S .....
eP^^eep|boe'en,fk' vei'halen, Alda uit de ee sie Christentijden te Rome; Gndula het wraakofter van Valesco, de gevreesde rooverhoofdman uit de Sierra Morena.
Prijs...../' 0.75.
Maria in den Tempel.
Toonbeeld der Christelijke jonge dochters gedurende de jaren harer
opvoeding,
door Mn,e MARIE DE GENTELLES. Naar het Pransch door S......
Prys.....f 0.50.
⢠Gecartonneerd, - O.CO.
Deze twee luutste werken, voor pensionaten met quot;anztenhJk raBat bij 25, 50 of m exemplaren.