3.
disputatio juridica
INAVGV KAL
D E
r- -
cin
Trajecti ad Rhenum,
Ex OfEcina Francisci Halma, Academiïc
Typographi, cb loc Lxxxix,
T U T O R U M.
Q^V A M,
, DIVINO FAVENTE NUMINE'
Ex Auüloritate Magntfici ReBons ,^:. ? '
D. HERMANNI van HALEN,
Verbi Divini in Ecclefia Prasconis, amp; Theologiae Doftoris, ejufdemque
Facultatisin Inclyta Academia Ultrajeâinâ Profefforis Ordinarii,
^nbsp;UT ETnbsp;i.
AmpliJJimi Senatm Academici confenfit , NohiliJJimaque
FacHltatis JXJRIDIC^ Décréta,
, .'PRO G R AD U DOCTOR ATUS
Summifque in UTROQUE JURE honoribus amp; Privilegüs
^ J.J- : i rité amp; légitimé confequendis, ' , ,
\nbsp;Eraditortim Examini ffibjicit il
T H M A. S M Ü L L E R, Indo Batavus.
A. D. 15. Aprilis i hora locoque foUtk.
Gravifmo ^ SpeBatifmo VIRIS.
D. NIC O L AO MULLER,
'Urbis Batavia apud Indos Scabino meritifTimo,
Parenti meo quibufvis pietatis offidis colendo. ^
D. THEODORO ZAS,
's. S. Euangelii pr^EConi difertifTimo fideliffimo,
Avunculoper affinitatem plurimum honorando.
U T E T
KoUUJJlmo AmpUffimo SpeBaüJJlmo VIRO,
D. D. J O H A N N I M A S S I S ,
Reipublicse Roterodamenfis Senator! Graviflimo,
atquiadconfilium llluftriflimum amp; Pr^potentiffi-
mum. D. D. Ord. Holl. amp; Weft-Frifi^ ordinario
legato, tutori meo parentis inftar hpn orando.
NEC NON
D. REINHARDO BORMANS,
Mercatori apud Roterodamenfes SolertifTimo affi-
ni, atque tutori dileótiffimo.
t -
Hoe exercitiftm Inaugurale , ea qua par
efi animi fHbmiJfione facrum volot
V 'l . ^ THOMAS MULLER,
a U C T O It
- I
disputa'tio juridica
I NJVG V RA LI s,
D E
AUCTORITATE TUTORUM.
t h E s i s l
Udoritastutoris eft probatio ejus
quod pupillus gerit à praefente tu-
tore in ipfo negotio interpofita 1.
deauöi.tut. de quâ hxc tria diftin-
ftim expendemus, primo in qui-
bus negotiis ea non obtineat , dein
ubi ilia adhibenda fit, tandem
qui forma ea interponi debeat.
i i.
Quod ad primum caput attinet patuimus non efle
locum auftoritatl tutoris, dum pupillus adhuc infans
eft 1.1. X. de adm. ^peri : hoc eft , feptennio minor.
i^.pr.C.d.jur.delib. nihil enim infans ipfe, fedtu-
^or omnia pro eo gerit.
A znbsp;III. Quia
-ocr page 4-4 DISPUTATIO JURIDICA
t
I I I.
Quia infans confenfum nullum nullumque intelle-
aum habere creditur lo. Infi. d. hmtiL füp. 19, d.
acq. har ed. atque per cam aetatem fari nequit , tefte
Macrobio /. i. in fomn. fcip, c.6. ubi oftendit integri-
tatem loquendi feptcnnio demum abfoivi.
I V.
Fruftra vero tutor auftor fieret pro infante, quine-
que farineque confentire neque aliquid gerere poteft,
auftoritas enim fupponit negotium à pupillo geftum
cui tutor accedic atque illud probat ratumquc habet^
V.
Deinde pupillus infante major abfque tutoris aufto,
ritate, amp; negotia refte gerit quibus conditionem fuam
citraullum dubiumredditmeiiorem, etenim his cafibus
plane laedi nequit, adeoque tutoris cuftodia non indi-
get atque tuitione.
V L
Hinc abfque tutoredari fibi reAe flipulatur /. lt;).pr.
ff. h. t. neque in adqaifitionibus rerum auAoritate tu-
toris indiget. 11 d. ac. R. quod amp; in acquifitio-
ne poflèflionis obtinere apparet ex /. i. §• s- d. adq.
poff. .,
YIL Quip.
L
ÏNAUGURALis. 5
V I I.
Quippc his amp; fimilibus cafibus ex negotii natura
femper locupletior fit pupillus, placuit ve?o ait Jufti-
nianus pr. J. h. t. meliorem quidem conditionem li-
cere ei tacere etiam fine tutoris authoritate.
V I I I.
Vix autem opusvidetur , ut cum Imp. in §. i. 7.
f^. t.z régula fuperius coilocata excipiamus aditionem
hsreditatis quam pupillus abfque tutoris authoritate,
ut ea ha:reditas luculenta fitj facete nequit etenim
imeditatis aditiononeftejufmodi negotium, quo quis
I X.
Qpin potius aditio haereditatis in obligando quam in.
acquirendo confiftit, atque ob eam caufamaditioh^-
reditatis mterquafi contraftus recenfetur xn§ c J de
obl.exquaficontr. per eam enim h^res tacite exfolu-
tionem œns alieni cui defundus obnoxius erat, atqtje
praeftationem omnium eorum quaeille voluit infe rcaV
pit. l.^.pr.d.adq.hared.
X.
Pupillus quoque propteï imbecillitatem judicii non
latis petfpicere poteft utrum aesalienum defunfticx-
•A 3nbsp;mx-
-ocr page 6-6 DISPUTATIO JURïDïCA
teraque hsereditatis onera patrimonii vires cxhauriant
nec ne , adeoque an expediat haereditatem adire , an
repudiare : faepe ctiam quod ab initio latebat poftea
cmergit aes alienum , atque hac ratione haereditas in
fpeciem amp; prima facie lucrofa adeuntem damno affi-
cit. ßc acc. verba imp. in jf. §. i, J. h. t.
X I.
Ex iis quae haftenus diximus fequitur neceflariam
eflè auftoritatem ubi pupillus ejufmodi gerit negotia,
unde difpendium damnumque poflèt pati , quibufque
conditio ejus pofTet reddi deterior. l. 9. h. t. l. x8. de
paä. pr. J. h. t.
X 'I I.
Hujufmodi negotia funt alicnatio atque obligatio,
quibus bonis fuis exui amp; aere alieno opprimi folent ho-
mines négligentes atque incauti.
XIII.
Hinc pupillus abfque tutoris authoritate bona fua
alienate non poteft, /, 9. h. t. L11. de acq. rer. dom,
neq. folvere creditoribus cum pecuniam fuam accipien-
tis facere nequeat.
XIV.
Neque obligatut ex contraria citra tutoris authori-
tatem
-ocr page 7-inauguralis. 7
tatem inito pr. J. h. t. etenim perfona pupilli adeo
lubeft tutori eju^ue poteftati amp; tuitione , ut ratione
exercitii atque aftuum externorum alieni juris fit, ita-
^^^^^^
X V.
quot;Valet tarnen ejufmodi contrarius ex parte ejus quis
cum pupillo contraxit, diverfa enim ratio in co'obti-
net : dem ille qui cum alio contrahit vel eft vel efTe
debet non ignarus conditionis ejus- /. i6. de Reçr Jur
Ob quam caufam claudicare hic contraflus dicitur.
atque uno tantum latere fubfiftere. vidff. pr. h. t
CS /. Iß. ZÇ. de a£f. empt.
XVI.
Notanda una exceptio eft à régula quam Th. 14.
po uimus ad earn enim c^teri cafus excepti facile, nifi
fallor refer« poffimt fdhcet tories obligari pupillum
XVII.
Ea vero obligatio ex rc venire dicitur quam lex ci-
tra exprellum confenfum ejus, qui obligatur, ex ipfa
te atque negotio propter cquitatem introducit.
XVIII
-ocr page 8-8 DISPUTATIOJURIDICA
XVIII.
Hinc pupillus in quantum locupletior eft fadus,
ex quovis negotio obligatur l. §. i. h. t. naturalis
enim amp; civilis ratio prohibent, ne quis cum jadura
rei alienx locupletetur l.iA^.decond.ind.ficquoq. tuto-
ri aliifque geftoribus rerum , fuarum nomine geftio-
nis , hoe eft ex ipfa re pupilli obligantur. i x. J. je
obl. ex quafi coutr. hinc etiam judicio communi di-
vidundo tenentur. 1.^6. de obl. amp; aB.
XI X.
Eadcm ratio vult pupillum ex delifto fuo ad paenam
obligari, quatenus pubertati proximus, doliquecapax
eft /.III. de Reg. Jur. cum obligatio ea quoqueex re
venire dicatur- ƒ 'pr.J. de obl. ex del.
t
XX.
Interponenda authoritas eft pure a prscfente tutore
in ipfo negotio; pure id eft ; tutor debet negotiumä
pupillo geftum probare abfque ulla adjeftione diei vel
conditionis, quia interim pendente die vel non dum
exiftente conditione negotium ä pupillo geftum , ef-
fet ipfo jure nullum , quod ex poft fafto non foleat
convalcfcere: dein tutor certo judicio negotium a-pu-
pillo geftum probare debet , quod etiam obtinebit,
quamvis negotium ipfum fub conditione geratur.
XXI. T«.
-ocr page 9-I N A U G U R A L I S. 9
XXI.
Tutor debet efTe pr^fens pupillo eomomento, quo
ei gerenn author fit, abfens enim non tam refte
ornnia expendit quampr^fens, nihil vero confirmare
deoet tutor quod non prius bene fuerit exploratum,
S tutor pr^fens melius defeftum perfons pupil-
«ris, ad contrahendum inhabilis, fuppleat, quam ab-
fens. Itaque per epiftolam vel per nuntium authoritas
interponi non poieftnbsp;de auth. tut. prsfentiam
autem non corporis tantum , fed animi quoque inrel-
lipmus , vid /. i. §. h. t. nihil vero intereft , utrum
nie , qui cum pupillo contrahit, ipfe prxfens fit nec
ne. l.^.ff.h.t.nbsp;^
XXII.
^ In ipfo negotio interponenda eft authoritas id eft
iZrA' in eo eft, ut contrahat. antequam^
ad ahadilapfus fuent,. ita ut nullum intervallum tem-
pons inter negotium pupillare atque auftoriratem in-
S/ /nbsp;actus extraneus intermifceatur, fic
cap /.2. deadq.hared fdlicet negotium pupil-
aue Zf^ ^^'quot;/^cipit ex auftoritate tLris , Leo-
que mox atque fine ulla mora huic negotio adjicienda
eiteleganter hoc explicat Imperator in § z h t ubi
tutor poft tempus authoritatem fuam interponendo
n^l agere dicitur amp;JCtus,^in l.^.h.t. ubi eL didt
fieri authorem, 'qw probat illud quod geritur.
r
B
XXIIL
10 DISPUTATIO JURIDIC A
X X 1 I I.
Unde foquitur ratihabirionem tutoris baud fufïicere,
quamvis ea ratione efïêlt;flus mandato amp; juiïui ple-
rumque aequiparetur 1.60. de Reg. Jur. fiquidem lex
confenfum prxfentem hoc cafu ut formam negotii at-
que folennitatem defiderat, quae forma per xquipol-
lens impleri non poteft TyD.adUg.x-^'}. de verb.obi.
cui amp; hoc accedit quod ratihabitio hanc vim exerere
non poffit in iis negotiis , qux ab lex initio ipfo jure
nulla pronuntiat , uti negotium fine tutoris authori-
tate initum,
XXIV.
Tandem tutorem verbis difertis authoritatem fuam
interponere debere videtur verius, cunnJCtus, in /.3.
h. t. velit tutorem dicete debere, fe probare illud quod
geritur: atque ob hanc caufam mutus nequit dari tu-
tor, inquit Paulus, in Li.§.peH. ^ ult.de tut el. quia
auftoritatem praebere non poteft neque furdus , quia
tutor non tantum loqui , fed amp; audire debet.
XXV.
Poftremo loco obfervandum, tutorem non pofl~e in.
rem fuam authorem fieri 3.. J. h. t. hoc eft tutorem'
non poiïe probare, confirmare, ratumhabere ejufmo-
di negotium , quod ad fe fpeftat^ I. i. /. 7. h. t. hac
enim ratione tutor ipfe cum pupillo , quin potius ne-
gotium
inauguralis. n
ipf£^ecum^OTtraberet fubcHiaa videlicet per-
fona pupilii qai contraheWi^ihcapax eft; 'quod amp;-i)u-
pilli «tiJitas Sc tt^urä'fcönMus ?. qui int^r dups plu-
refve efl: , prohibent: repungnat quoque authoritatis
definitro quam JCtus in I. 3. de auth'.tut. ubi r^ui-
rit, ut negotium, cui tutor^auftorfit, cum aliogera-
tur. Atque hxc fpeciminis^caufa obiter delibaffe fuf-
ncent plura tibi foppeditabunt alii, quos hoc loco re-
cenfere.longum foret; gt;V, iv^'w.y
COROLLARIA.
'^Vkla non efl jurifdiätonü,
11.
Tutor oh lat am culpam remotus plemm-
que infamis fit,
111
Tera in alieno captafme dtfcrmme occu^
pantts fit,
IV. Bo^
-ocr page 12-I V.
Bom fidet pojfejfor ex aimb agro fruBtis
■ percept OS Juos facit propter ^xuram
culturam.
.1 •
-Dquot; r ol :! : i.
Vfucapio efi jujlus dommii adquirendi
modus,_____________
^ t—i
Maritus efi dommus.^ dotis.
T
■t'X . , i