Tom VS sEcvNDvs.
IN QVO CONTINETVR HISTORIA
5ACRA, P3.OPîiETAE INQJVAM PRIORES, LIBRI Vb dcIicetIofue,Iudicum,R.uth,Samuelis,R.egum,nbsp;Sc ex Hagiographfs,ParaIipomenon,Ezr^,nbsp;Nehemiæ, amp;Hefter Commentarrjsnbsp;Chuonradi PdKcani R-ubeæs
quenfîsilluftratû
ANNOgt;
Mgt; Dgt;- XXXVIII^
•Î TIGVRI IN OFFICINA FROSCHOVIANA.
-ocr page 2-PRAEFATIO CHVONRADl PELLICANI
IN EXPLICATIONES PROPHETARVM PRIORVM.
Ofaicælegis quinq;libris,quitotius ueræ religionis Scfolidæ fidei adionislt;^^ mnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Rj mentû funt Si cardo,fubftituûtur hoc fecûdo Tomo prophetales hi libr*, Q .
fé rumdiuinarûpromiflîonûfidemSiuerita^éexponuntatqjruffulciuntjhiiW^'jlt ratione defcribédo magnalia dei circa fideles fuos,nunc pro feruata fidebri’
cicndo ad gloria fui noiuinis amp; ad confirmationêekdorû, nunc defectorcs ingr^®,® reducendo dignis calamitatum uindiöisjd ucro priinu exemplariter fit Si fiiftoricenbsp;quos Hebræipriores noniinanrprophetas,c5parationepofteri9rum,Efaiapifeqw£’'’^nbsp;ca fihem Ifraclitici regni,populü dei ad refipifeentiam prædiâionibus dodrinis W'nbsp;crebris inculcationibus exhortantiû,6C Cbrifti dnimyftctia apericciura maxinionbsp;dio«Prior aût librorû prophetaliû habetur is, que Mofis minifter amp;: fuçceffor lofuenbsp;creditur,cû odo ultimis uerfibus De uteronomio adiedis,fecundû Hebræos ? SaniudiQnbsp;eifdé adfcribuntur libri lu dicu,Ruthîamp; qui eius nomine irititulaf, qui noblfcumhabar^nbsp;primus ac fecundus Rcgô,duos uero pofteriores,quos ipfiRegucognpminant,Ier^^pnbsp;pfiffe cfiprophetrjs fuis Si lamentationibusÆadêcertitudinetradunt Efaiâ collegi”'^nbsp;SalomoniSjSC Ecclefiaften,amp;uiros magn^fynagogæcôpofuiffeuifiones Ezechielis^*-libru duodecim prophctarû,cum uolumineHeamp;r Si Pfalmorû^Religiofius aütamp;c^^*^.nbsp;oia hfc adfcribcre,ut funt,fpiritui fan do, qui per idoneos fibi feruos has facrofandasnbsp;feripturas toti aliqh mundo credendas ædidit ôi perfuafittin fumma ac irreffagabil*nbsp;ucluti dei uerba haberi mandauit,utfunt à facrofanda catholica ecclefia, ante Sinbsp;femper habitæ,tantæ authoritatis,ut de eis dubitare Si difeeptare prorfus impiûnbsp;bus fapictiïtime,ueriirime^fcripfîtprobatiffimus Aurel,Auguftinus,catholicacerti^^ijlis,^nbsp;tcntia,inlib,de Trinit,Noli,inquit,mcisliterisquaficanonicisfcripturisdefcruirc/'^“’nbsp;quæ non credebas,cum inueneris incundanter credetin iftis aût,quod certum nô habnbsp;turn intellexeris,noli fîrmiter credere,Etad HicronymûîEgo folis eis fcriptorum,lt;l‘’’nbsp;nici appellantur,didici hune timoré honoremœ referre,ut nullô eorum feribendonbsp;credere, Aut fi aliquidin eis offendcro,quod uideatcontrariû ueritati,nihil aliudnbsp;mendofumeffe codice,uel no elfeaifecutûintcrpretem,quod didö eft,uel meminina^*’’'jjc^^nbsp;non ambigam. Alios aûtita lego, ut quantalibet fanditate,quantâue dodrina poheât»*]nbsp;rum puté,quia ipfi ita fenferût,fcd quia mihi per alios authores, uel canonicas uelnbsp;tiones,quod à ueto non abhcrretpcrfuaderepotucrunt.Et alibi de unico baptifinoîQlt;,(3'^Jnbsp;atfacrâ feripturam canonicâ,taiii ueteris q noui teftamenti,certis terminis fuisnbsp;pofterioribus omnibus epifeoporum literis itapræponi, ut de ilia omnino dubitarinbsp;non poftït,utrum ueru uel redum fit quicquid in ea feriptü fit,uel conftiterit effeî’nbsp;aûtiiteras, quæpoftconfirmatücanoné,uel feriptæfuntuel fcribuntur,amp;perfertnoi*^nbsp;cntioréin earecuiuslibetperitioris,SCperaliorû epifcopörü grauiorem authoritat^*^’^j7^^nbsp;rem^prudentiâ,8Cperconcilia,licerereprehcndi,fiquidin eis forte àueritatedeuiaP*nbsp;dem ad Vincentiû cadem fcribit,qu^ amp; in patrum Decretis diftind,nona, uti certifl*’’’nbsp;fcribuntundicente Petro, facrä feripturam elfe inftar lucernæ ardentis in loco calig‘*’înbsp;tendendû,ucluti firmiflîmo prophetico fcrmoni,qui non humanauoluntatcallatuS^‘|-’Xnbsp;propheticusîfed fpiritu fando infpirati,locuti funtfandî deîhomines, Vtigitur fa«:’quot;’nbsp;deuotiflîme credenda proponitur oibus fidelibus Si faluandis, fie ad ftudiofiiriman'*^|^^|ilt;^|iinbsp;Si aflîduam inuitandi îunt facerdotes,ccclcfiaru dodores futuri,maxime uero hiigt;‘ï**p,pP'’ji(nbsp;cendi officio funguntur,præuia oratione,ueterum exemplo, quotidie infiftant|jnbsp;uoluntatis diuinæ,ad fidei ac ueræ pietatis ftudium,amp;: ad inftitutionem ecclefiarum'^nbsp;ri nequit lingua cxterna,quam Apoftolus in dei ecclefia audiri prohibuit, tanquananbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
to minus admififfctmuficam5lt; cantilenas, Quin uerbum domini,fumma attentic^j, quanto clarius ac fimnlicius fieri poffit,prædicetur,exponatur,pcrfuadeatur,nbsp;nisuitææternæamp;pabulum animarum,Peregrinaqu^cunq;dogniata,exccrtiscano^^^j)i‘.jjnbsp;ris diuinis literis authoritatem non habentia,fumma cura uitenturtfimiliter ôCfup^’'^(,)0fynbsp;remoniæ quæftum refipientes Si faftum,cÔmode antiquentur, ueterum^nbsp;tegri facri libri noui Si ueteris inftrumenti ecclefijs proponantur,cum locisnbsp;buenda fide Si moribus,pro plebis capacitate Si moribus reformandis. Ad quod, nnbsp;ftra breuiflîniacommcntaria,fimplicioribus tantum feripta, fufficient, facilealioru^^^^,^^nbsp;«irorum completiora opera fuccurrent,cum extent pafTim, Origenis, RhabanijE“nbsp;ri,Alberti,amp;:Eyranilucubrationes,quüfingulapariteriuuarepoffintftttdiofos,uDnbsp;fîciendiftudium,ad quod ex officio obligantur^non defuerit.
-ocr page 3-^COMMENTARIA^i’
’N PROPHETAS PRIORES, QVO*
RVM PRIMVS lOSVB, Q^VI ET IEHO=
fuah Hebræis dicitun
M.
T faas cft poft mortenbsp;Mofî feruinbsp;domini, utnbsp;loquereturnbsp;dns ad lo^nbsp;fuc filiumnbsp;Niin, mininbsp;ftrumMo-fi, dicédoïnbsp;lefum filiu
,fticlt;^lt;^ßöf^gt;ncgregiuin nquot; populum dci ifraeliticum, dc mdnbsp;fuijje ncmonbsp;Homilifs ßiis pijßimusnbsp;finbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;literain autem procèdent
’”‘”'^5 diÇcimus,fitis clore docetur Cr uoltintate omnipotcntis dei,nbsp;fideliit clcilionc dccldratur,nul=^nbsp;quot;* ^’^lt;^cedcntc,ßubftitucndum elfe digtm dunbsp;i:eu,m ncmpe quiminiftcrfit cy^ßteritnbsp;^**’1« ^^^^^’^ßilicetinlege dei,confctu5 uobmtdtisnbsp;^^^dtus idindudum in minoribus officijs,nbsp;P ’‘W-Nec niyî mortuo priorefucccdat alternbsp;^‘otiej P ^fiî prior, ut Moßcs, uiuacij^iritu amp; a=nbsp;quot;’‘îT« uC^; perfeuerauit. Alioqui eccleßie re=nbsp;er exentplo ratio habëda eß tnaior quantnbsp;ßn^Me ut profit.
t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mortuus eftîôC nûc
iftum tu SC omnis iftead terram quant ego do eis fi
apud deu nbsp;nbsp;hominesglorid non
^4fs (bgntimfcruum domini, maxime, ß, ut ’’‘‘loconbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in omni domo deißt: qui fcilicet do
P^ oninid nititur, iüiusprieceptd do ‘’’.‘te uindicdt,non trdditiones humdnds,ex=nbsp;^'’•’’’4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pilt;^i‘^^‘'’^^ pertinen
ffi'ut« CT prude ns fupcrfamiliamdci corporemortuus,fccundum Jpinbsp;i'^gioriam domini ßti fuprdinulnbsp;Surgendi uerbu Hebrois ßgnißcdtpro^^nbsp;opus,nonßertere uelotidri.nbsp;^fi^°''‘i^uis mortdlitdtis, çr pcrtrâÇe=nbsp;P^^^’^iutur dd promijßam patriam:nbsp;fup^^^agißrum.'oportuit Chrißumnbsp;cc^^’^^fi^iugredereturingloriam fudtn. lamnbsp;^^‘ddareduabus tribubus er dimidio terra
optimam, necreßabatniß tranßtus fluminis ,uirtute non humdnd,fled diuinaperflciendus.
5 Omnem locum quern calcauerit ucftigt; gium pedis ueftri,uobistradam, ficutlo^nbsp;cutus fum Mo fl,
4 nbsp;nbsp;AdefertcSfLibanciftoufqjadfluuiunbsp;magnii Euphraten, omnis terra Hethæonbsp;rum ufq; ad mare magnum contra folisnbsp;occafum eritterminus uefter»
Omnem locum ad quern perueneritis trans lorda^ nemuobisinheereditatemdedi, utpoßidcatis, nonalid ’nbsp;conditione quàm ut locutus ßum er promiß ßeruo meonbsp;Ui.oß:ß ßcilicct domini dci legem ßnt coßeruaturi. Neenbsp;oinnr 1« ßmplicitcr poHicctur poßtdendum locum, ßi’dnbsp;4 deßerto Außrali termino uerßus Aegyptu : er ipßumnbsp;LibanummontcrnddAquiloncm.-adortumßolisuero LatiruJonbsp;terminumpromittit Euphraten fluuium magnum, omnbsp;nemßcilicct Hethoorum latain regionem ußq; ad'mare longitudi-magnum t/Scditcrraneum contra occidentemßolcm. Sinbsp;I cut ßub ducatu loßue tota terra Uethceorum er Amor=nbsp;rhoorum implcta eß fldelibus dei cultoribus: ßcßubnbsp;regnoleßuChrißi,dd quatuor angulosorbisterraru,nbsp;hlt;eréditas elcilorum propagdtdefl,erin uniuerßumnbsp;mumdum auéla fidclium infinita multitudo. lam peccanbsp;td Amorrhaorum coelum inclamabant er complétanbsp;crdnt,tcmpus iuflo ultionis impi]s,er promißionu di=:nbsp;uinorumadpatriarchas iam uenerat. Ante illudßcn^nbsp;tentiodiuinopraßcriptum, nelAoßes quidem quicquanbsp;perßeere potuit.
5 nbsp;nbsp;Nullus poterit uobis refiftere cunciisnbsp;diebus uitætuæ: ficutfuicum Mofe,cronbsp;tecumtnon dimitta te, nec derelinqua te»
Inauguratio ßlicißima eß duds loßue, er lota pro=: mißio, cui firmißime credens, perpetuô triumphdtornbsp;proccdit.Cluidominoparet,isßuperarinopoteß. Pro ûibiX?nbsp;quo deus pugndt,ànaninc uindtur. Sub ducatu Moßsnbsp;nonßemper ßlidtcr pugnatum eß. Sub Icßu ßaluatorenbsp;typico er ucro ßalua ßnt omnia. Eoterat timuißße ßbinbsp;loßue cuentumßnijtrum in ducatu tarn pcruicacißim£nbsp;gcntis.ldco nuncßdtim coßolatur per uerbum dei, cuinbsp;er credit er obßcquitur donee uiuit.t^on cnim legiturnbsp;dc loßue perntdoßa traf^eßio mandatorum dci.Idcoq;nbsp;ei ßalus ac ßlicitas perpétua promittitur. l^edeniq; Ionbsp;ßueimminerc flufflicctur omni ex parte ßmilitudinennbsp;ducatus ßui ad Moßs, qui perßeere cœpta non potuit,nbsp;ideo additurition te dcrclinquam,non dimittam.
6 nbsp;nbsp;Confortare SCefto robuftusî tu cm fornbsp;te diuides populo huic terram pro qua iunbsp;rauipatribus ecrum ut traderéeamillis»
Magnanimus eflo erßrtitcr dge,tu meo fauore er
-ocr page 4-¦i I Ö s V B auxilio perficief promijjamiam dudum patribu! propcdiein cotnplcnddm illtus tcrrte difb-ibtttioncitt,nbsp;quain lÂofes nonpdtuit. Nibil eiiim ad perjiäum dc-duxit Icx. Icfu Cl^iftifola uirtute gratia promißifnbsp;potiemur aternis.
^dijcitur femper conditio diuinis promißis, ß ßcili conditio, cet legem dominideißä fidelesßeruent. Alioquijran^nbsp;gentifide nulla debetur expaólo interueniente fides:nbsp;ne quid exeußationis relinquatur ïud£is, qui ob perpe=:nbsp;tuum contemptum legis toties eiedi ßumt àdomino. Irtnbsp;primisautemduci fidelium necefjària eft legis ßcieii^nbsp;Scientiane tia,ac obedientia, quißcße populo deipralatü norit,nbsp;Mtarnenßubditumßelegidiuinnecogitet feniper,eaninbsp;perpetuo mediteturftuxta iÜam inoderetur feipfum GTnbsp;fubditos. Vt inteUigas in omnibus ad qua; perrexeris,nbsp;Hebra;i exponunt, Vt projßereris er proficias. Nullanbsp;eft enimßapientia uera fine timoré dei,ncc proßperitasnbsp;uUaßfieranda nifi à domino propitio gt ßauente,
Quiscrederettarnfiandodudtanti exercitus efte necefifiariam legisdiuin£ ledionem,gt;ufihic tamßerionbsp;tnandareturftdq;nonfiolum interdiu,fiedetiam node^nbsp;Sit igituruirbonus oquot;dodus, qui fidelibus etiam innbsp;temporalibus pr£ficitur, er amator tarn fiapienthenbsp;Scire amp; Fi quàm fiapientum: nec fiolum intentus ledioni gt fid~nbsp;“fiß *'800 fit,fied longe amplius operationi, ut iuxta dei le^^nbsp;gem agnitam uiuat,doceat,moderetur, er regnet: finenbsp;aliqua exceptione omnia fiaciat,nefit in uno pcccct,to^nbsp;tiuslegishabeatur tranfigreftor, deiq; contemptor. Aunbsp;diant bane ficripturamprincipes GT magiftratus, do~nbsp;drin£ dei prophetarumqi hoc nunc noftro fleculonbsp;pij perficcutores: quomodo enim profiperabuntur, quinbsp;bac parte legem dei non audiunti C^uomodo de hofli=nbsp;bus triumphabunt,qui domino dco exercituum obfiesnbsp;qui, GT dcuoti efifie contemnunt, tnundum amant,nbsp;uirtutetnfidei non cemula/itur,^
tnculcat,quod pr£ficriptum eft,manddtum dei,om-nium minime negligendum cjfie. tnitiumtimoris dotni-Pi) J mclio- ’M er ueri cultus eft, attentum effie ad uoluntatem dei, n fperâda.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pr£ficribit.ldfifiat,neutiquam timendu eßfie, ad nudum occurfium trepidandu.Si enim dominus pro-pitius adfit,à quo fi)rmidan£i^ Pro/pere fiuccedent om nia,fi uidoriarum authorem, deum GT dominum exernbsp;cituum,fiautorë babuerit dux exercitus çs' populi dei. |
I p. a 0 s V A it.
H,diccnsi
perate populo, ac dicitcîPræparatJ cibaria j quoniam poft diem tertiu tf’ jnbsp;ibitis lordanem hunc,SC intrabitis aoP^^nbsp;fidendam terrani qua dominusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* fter datums eftuobis ad Ciu£hiepracipiunturperanticipationentI nbsp;nbsp;nbsp;lt;*'’ tur,fiicut gt in lege : non enim ordincmgeß°j^ pturafieruat.H£c enim pr£conis pronudgatiofinbsp;poft reditum exploratorum, triduo antenbsp;danis,quando iam manna defiturum crat:quiee^^nbsp;fteriusficribunturpriusfiuntfiada.Cifieit^K^fi^fiinbsp;tiam humanam non efte negligendain, diaitinbsp;promißi'^nontentandum dominum,neqinbsp;dum. Commeatum primoprouidet, deinde«^nbsp;militem,admonet promiftbr urn, fidemnbsp;12. Rubenitisquoq5,8cGadditis,^ƒ,nbsp;diæ tribui Manafle ait lofuc, dicci’“’’^nbsp;15 Mementote fermonis quein P .panbsp;uobis Mofes famulus domini,dit^’’®'nbsp;minus deus uefterdedit uobis amp; dedit uobis terramhanc* Kubenitas,Gadditas GT ditmdiam hortatur,ut nofimt tardiores in opere dombd) ‘nbsp;iamfiuficepififientlaborum g^ periculorumnbsp;pofteßiones ficilicetpro fie Grfiamilijs,fied^iigt;’''^Ci)iifnbsp;fie exhibeant auxiliatorcs fi-atru,qui idisnbsp;munem ommbus regionem ut propriam
fes trans lordanemtuos autenitr^’’* (c5 mati ante fratres ueftros , offiftf®nbsp;manujamp;pugnateproeis,
in ea qua uobis dedit Mofes fam«*'’ ujii» mini trans lordanem contra fobs No« prâî datur hareditas idis qui pee reditatë accipiunt,qui in lege placuerunt deegt; iuuent jratresfiuos in pralio. Nobis contra certantibusinauxilium ueniunt,qui antenbsp;Chrifti legem docuerttnt, GT perChriftu'ninbsp;fiunt,ut Efiaias,tercmias,'Dauid,Gr' Niofies-figt;rtes, artnati, pracindi lumbos in ueritate- gt;,nbsp;uero GT mulieres non exeunt ad pralium nojigt;nbsp;bil enim iuuat qui loqui non poteft, uel euiuj^ hnbsp;noninftruit,uel cuius nihil inucnio quod i”**nbsp;beam uel teuere.
gt;7 iSicut obediuimus in cunâis I |
I o s V E
®Miemus amp;tibiî tantum fît dominus f Us tecum, ficut fuit ciim /VIofe
Prompts obedicntU ducibus legitimis dcfirendti dà precanc^nbsp;ordndusdominus. Op=nbsp;gt;nagiftrittus ututur, fed domi^nbsp;Jgt;^‘l^teregatur,illiusinfiinäu popuhim dei re^^
Jiinis homo quicotradixeritori tuo, *10 obedierit cudis fermonibus quosnbsp;ei,moriatur Î tu tantum cófotnbsp;'’^ôlt;uiriliterage.
Ob °'^''‘^'*'^°^^^ondum»tdioribus,fedcoinmuiu
5 inobedientes er fe=: die'jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QjiPd uero dicitur in omnibus obc^
^''^tterbisducis,utù(cetintcUigatur. i^ihil enini ^‘*‘‘»ft‘disprincepsprlt;ecipiet, qui Icg^dominiaßi^^nbsp;direäorem fort itus cfl, qui flrenuenbsp;quot; '^°^funtcxequitur, er populo dcuotus cft.
, ^fCAPVT II.
Ifitigiturlofue filiusNundc J53Setimduos uiros exploratogt;nbsp;res in abfeonditot amp; dixit eis,nbsp;uç^.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ite,öCconfyderateterram, ur
fun T ? QH* pergentes ingrelfi «itRnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meretricis, nomi^
¦ lt;tnJ^‘‘^°^‘fgt;^‘tcducumconfîlid er exploratortwi fo‘^’^^tißinM. Verißmilc eßmifnbsp;'’(gt;« j torm^gt;^‘^ ^^oßs: no enintnbsp;^1,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftcgligondum erat ob luäum
tV’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tranßerut
JiUf ‘‘‘’^^‘tKabiSalomoné.Siue cauponaria ßerit quo’^^^xipfdKadb,dptdßiitdomino adopusfuu,nbsp;ti,^‘‘1‘lt;èperinfimuif»ittidiperficerefoletutpcrfèrnbsp;kiig’‘''‘^'‘*»tquin ßteritfidelis,prudens, ßrtis,ernbsp;mulier, etiamß ad eam tanquam ad hoßgt;ita=nbsp;û,i ‘'‘tTduorint cxploratores. Dormiße dicuntur
i
Icricho, amp; didut i funt hue per nodem dcnbsp;jj wl, utexplorarentterramgt;nbsp;1los^'^^‘!''‘^‘*’'‘^^gt;tobmittenda in ciuitatibus,quisnbsp;inpericulo urbiumStatim ma~nbsp;*** ^'^K’iciandi funt noui hoßites, etiam ueße-tic^'^erenda quacunq; relatio dum reipubliciC penbsp;lericho ad Raab meretri-Educ uiros qui ueneruntadnbsp;Steffi domum tuam, omnem
^,n^' '''^ÿd^urbesreges hdbebant:hoc cfl, confu-t«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;debebant publicis commodis, no pri~
f^‘tbebat rex intraffl explora^ '^Fuq .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;interim non ignorabat, nee deefl offi
fapientid ucl dili=i
i^nösvAn. 3r
4 Tollens^ mulier uiros, abfeondit, SC ait:Fateor,ueneruntadmc uiri, fednefeienbsp;bamunde effent,
y quû^ porta elaüderetur in tenebris, et illipariter exierunt, nefeioquo abieruntnbsp;üiritperfequimini cito, amp; Comprehendcxnbsp;tis eos,
tmperterrita mulier et fide plena, negat pr£fenteü officiofomendacio populo dei fuffragaturaifdutisfu^nbsp;erfuorum rationë habens. Potuit uera dixifle mulier, ExcofindSnbsp;er fine mendacio oia,ßd pro excufandis hoim peeea^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;wtö?
tis,non efl neeeflària dijfutatio.Aequè dominus opera fua agit per flxminas utper uiros, tequè per mahs ho^^nbsp;mines aeper bonos.Pr£tcritum dixit,quod illico fiitu=^nbsp;rum minime dubitauit,abitum uirorum:quorum adueitnbsp;tus caufam,ut ceTto tandem didicit,ßc primum potuitnbsp;ignorafle, antequam hoßites percunëlaflèt.
Ipfa autem fecit afcender^ eos in fola^ rium,operuitcpeos ftipula linij quæ ordinbsp;nata ei ( erant ) iuper tedum»
Teiia Palaflinoru infuperioribus plana funt, apta ficcandis rebus. Ideoq; er Uni culmos, quaßßccaniUnbsp;g^atia,uiris fuperimpofuit, ferutatores^ fiftllit.
7 nbsp;nbsp;Hi autem qui miffi fuerant, fecuti funtnbsp;eosperuiä quæ ducitad uada lordanistnbsp;illis^ egreffis ftatim porta claufa eft»
Vada pontesqi primis cUranda dum prouineiape riclitatur.'illic deprehenduntur commode rerum fla^nbsp;tus.Incertum eflautan an ciuitatis an domusP.aab pornbsp;ta clau/a dicatur : uerißmilius autem efl de porta urbisnbsp;diäum,ne quis exirct hojfitum no(lu,uelproditor.
8 nbsp;Needum obdormierant qui latebant.nbsp;Sc ecce mulier afeertditad eos fup tedum.
Sapiens fixmiiM projflicitßbiac fuis mature, ej‘ oportunitatemnonnegligit,
9 nbsp;SCait Î Noui quod dominus tradideritnbsp;uobis terram t etenim irruit in nos terrornbsp;uefter,Slt;elangueruntomnes habitatorcsnbsp;terræàfacieueftra^
*° Audiuimus quod fîccaucrit dominus aquas maris rubri ad ueftrum introitum,nbsp;quando egreffi eftis ex Aegypto t SC quænbsp;feceritis duobus Amorrhæorum regibusnbsp;qui eranttrans lordanem, Seon ôc Og,nbsp;quos interfeciftisgt;
H Et hæc audiences elanguit cor noftru, ncc remanfit ultra in nobis fpiritus adnbsp;introitum ueftrum î dominus enim deusnbsp;uefter ipfe eft deus in ccelo furfum, Si innbsp;terra deorfum*
Non improuifl obruendi erant populi Chanaantiam dudum admoniti, feiebant ob criminafua fe delendos,nbsp;quandoquidem mulier hac profiteturfirma fe fide cre Raab Cha-dere promißis dei ad ißaelem, certiorq; erat de boni=^ jj,,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“
täte dei,quàm maxima pars contra tàofen murmurant tium.Terramiamdandam credit,er terrore percul^nbsp;fos h(tbitatoresuerefatetur,nuti( dei ad confolatio^
aa 5
-ocr page 6-1 o s VE
nem exphratorum. famdudum omnipotentiM ifrael ^erat,^nondifficilius lordanem tranßiadandumnbsp;uidebat, quim olim ntitre rubrum. 'R.ecms opprejjbsnbsp;fciebat reges ßrtißimos duos trans lordancm. Sic pro=nbsp;uidentia dei diriguntur uerba mulicris ad ßrtitudinannbsp;tiirorum,cr per illos toti populo imbuendam. Sic ho=nbsp;minum opera deus ordinat opus fuu, qui uerbo creauitnbsp;mundu^or uniuerfa dij}fonere potefl unica uoluntate.
»it nbsp;Nunc ergo iuratemihi per dominum,
utquomodoego mifericordiam fcciuo^ bifcum, ita öC uos faciatis cum domo pa^nbsp;tris mei mifericordiam ïdetis^ mihiuc^*nbsp;rumjignum:
15 nbsp;nbsp;Sc faluetis pattern meum amp; matrem,nbsp;fratres ac forores meas, 8C omnia quae ibnbsp;lorum funt, Sc eruatis animas noftras ànbsp;morte»
Agit nuncfuam caufam,zir in tempore falutem ope ^‘itttr,recens beneficium optime coUocat,cr fixmineonbsp;confilio projpicit plurimorumfiduti, ubi altum dormi^nbsp;unt uiri,pauore dejperati-Bxigit iuramentum ut fit cunbsp;fuis tutior,quodnbsp;nbsp;nbsp;cum deo agcre fidelis matrona po
tuit,non per deosfitos,fedper dominum deumffraelis. Non improperat exhibitum beneficium, fed contenditnbsp;beneficiii rependi digne à uiris midieri.Bcneficentiantnbsp;intelligit quum mifericordiam dicit, nec fe folam cu=nbsp;pit fine parentibus or domeflicis faluam.Signum quo^nbsp;queprudens exigit,quo àpaucis affecuratanonob^nbsp;ruatur à multis. Deniq; uerum fignum uult non fallaxnbsp;incertum.
gt;4 nbsp;nbsp;Qj?i refponderunteiîAnima noftra fit
pro uobis in mortem: fi tarnen non pro-dideris nos:quun^tradiderit nobis do^ minus terrani, faciemus in te mifericordiam Sc ueritatem»
Nomirec totius Ifraëlis fidelem hojfitam deoq; dec uotam feruandam promittnnt,ueruntamenfi CJquot; fidccnbsp;Us perfeucrauerit,ey'intra domum cumfuis quietarccnbsp;pertafi(erit,Gr fignum fili coccinei non obmiferit.ln=nbsp;tra ecclefite unitate fideles, Chriftifanguineferuatur.
I y Demifit ergo eosperfuncde feneftra: domus enim cius hærebat muro, 8cadnbsp;murumipfa habitabat»
Prouiden-* No» tam mulieris indufiria, uel loci commoditas dr « fenînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;profiit,quàm diuina prauidentia: qua GT Pau=
âo». lus in^ortademittitur, Gf àpuerirenunciationepec riculo mortis eximitur, et tantus gentium Apoftolus ànbsp;morte liberatur. Ad muru domus erat, er in muro finenbsp;flra,unde perfiinem comode demitti poffent exurbe,nbsp;Profiiit hac uice fanëîis,quod cafu obeffe plurimis po=nbsp;teft.Sed uoluntati deifubieda funt omnia.
16 nbsp;Dixit^ ad eos:Ad montana confcen-dite, neforteoccurrantuobis reuertétes;nbsp;ibi^latitate tribus diebus donee redcantnbsp;perfequentes, SC fic ibitis per uiam ue-ßram»
Mo« ^ernendwn coßliumfidelis fxmiiue/icta zy.
lEVLOSVAPU .
AbraaSara: iubetur obfiqui. Diuertere iu^^ ne incidant in hofics.Triduum expeé}are,dofgt;nbsp;randoredierintinquirentes.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. -jjjnJ
Quidixerunt ad eamtlnnoxij^^^j^ àiuramentotuohoc,quoadiura^nbsp;ecceingredientibus nobis
niculum fili coccinei, ilium nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;py
neftram, perquam demififtino®? trem tuum ac matrem,fratres'^j^ , ,(jnbsp;cognationem tuam congregabisnbsp;domum»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
JAagnareligionenecleuioccafione iufcttti fufeipiendum ac fiatuendim. Ideo folicitifi^[nbsp;ratores ne perfidie quancunq; occafionein^tnbsp;deantur aliquando, etiam ad feeminam-prebere caufam blajfhemandi nomenßoittinif^nbsp;dum,fed ftudiofe curant fidem er ueritatemlx^nbsp;dere ingloriam dei, neutiquam dubitantesnbsp;iïlarum gentium ^urbis.
* Qui oftium domus tuæ egte^**® ÿ rit, fanguis ipfius erit in caputnbsp;noscrimus innoxfi» Cunäoruin»*’^^^nbsp;fanguis qui tecum in domonbsp;dundabitin caputnoftrumjfieoss**’nbsp;tetigerit»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{jt
C^od fi uolueris fermonem ift“quot;-(j rein medium,erimus mundiabnbsp;mento tuo quo adiurafti nos»nbsp;Prouide ordinant ut in bellico tumultunbsp;fceantpreliantibus, ne qua perfidie occafionbsp;GT infontium fanguis effundatur. Nihilobitiid^^inbsp;rum que ad fidei obferuantiam pertinent, C^***^' 1nbsp;lern iuftitiam. Vehementer timët ne innoxijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(di^
effufione poüuätur. Extra ecclefie do}mufigt;i^,jC m tem euadit, in lericho urbe, in mundo hocnbsp;hacuitamortali. Qtfiuerofidem promijfi^l^^nbsp;indignumferedditcuifidesfcruetur.Promiß‘^**^nbsp;ftandumfidelibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
Et illa refpondit : Sicut locuO eft*® ’ fiat.Dimittens^ eos utpergerentj^PPnbsp;dit fiiniculum coccineum in feneft*^’’
Plena fide mulier,flatim filumatligat ne quando communi animorum perturbatio/^ jnnbsp;nente tam neceffarium falutis fignum intert/n^^^nbsp;perniciemplurimorum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
Illi uero ambulantes pcrucnerm’^^ montana, SCmanferuntibi tres dif^» 'jnbsp;nec reuerterentur qui fuerant pet*^*' „nbsp;quærentes enim per omnem uiaiw fnbsp;repererunt»
Montana illa ad que declinabant,ab bis parte erant,ïfraelautan ultra tordanentnbsp;tem.Hocpaëio faüebat uiri duo inquifitoresltt/^^^nbsp;tinos, qui biduo uada iordanis obferuantes,tef .nbsp;negligentius per dejferationem agebant, dmtiiii^’lnbsp;profigt;iciente falutan.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1.,
Etreuerfi funtambo uiri^SCdefc^”
«9
±0
|
hj Ï 0 s V E tiom ^°^“cfiliumNun, narrauerütcß I ’*'»8 0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad ïofue Î Tradidit domi terram hanc in manus no.' N« ^*^°^^cproftratifuntcunäihabinbsp;'»5. 4‘“quot;sàamp;ôcnoft«. firntffij^‘^^‘‘^bexiflimatione totus deipopulusco ‘‘^^^'mfumit ßrtiter aggre^endi opusnbsp;promißiombusnbsp;tonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poteratßam uniais alicmgenafoe= tncumbuntjUtnonßtmirabile,fipro '^»tinenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonnunquam pcenas foluant, er 4 Tantam autem animorumcon= uidoria, qui adimere fortitudinem P^'^flare,corda inclinare ad credulitatc,e3*nbsp;' • ßdnunquä abeft pergratiam tlli fidétibus.nbsp;J ffC A P V T Hl. SGitur lofue de node confur.* ^gensmouitcaftradeSetim, ucnbsp;! nerunt^ ad lordanem ipfe,8dnbsp;Ifrael,8i morati funtnbsp;Î. ^lwam tranfirenunbsp;tribus diebus tranfie^nbsp;i4^*concs percaftrorummedium»nbsp;ßnedilatione, audita cx=nbsp;'^‘^^tia,quos à Setim miferat, Z}quot; ibidemnbsp;’‘‘‘deuntes, eorum emm uerba non ßcusnbsp;'quot;'‘‘^^‘^ionem fußepit, er ad opus obeundumnbsp;’’^‘^•^rdinata tarnen prius expeditione Lautnbsp;t’°P«li, triduo illo quoad ripa Jordanis connbsp;dominé de modo tranfeundi fufeeptunbsp;ptioceptumfitit pracombus ernbsp;gt;tit populo promulgarent mandatum du=:nbsp;Î p^^’^eiido omniacafira ne quem lateret. ^0 Hj j'^perunt^ populo dicédoî Quan ^^’^‘t’sarcä foederis dominideiuC'nbsp;^es’ç?'®cerdotes ftirpis Leuiticae portannbsp;C(\. IlOonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/zquot;0*vilt; Ml /4 A Izx -r E H 0 S V A H. 4nbsp;cam, utcognofcatis uiam per quam am--buletis,quia nudiuftertius non ambulagt;-ftispcreani» l’os quoqjproficifcemini de lo^ X yAfequemini praecedentes:nbsp;Pi'ïiijj.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;praire debent populït, fandis moribus ‘*‘’'^‘ftes,qua magis mouent q uerba : Sa= feeder is, er legis diuina codicemnbsp;portcnt,profèrât populo,ernbsp;’’¦'lt;«0,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fecuturo. dua ui,ne in uia crretur.Affii^ inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^hitam. Periculum erat quempiamLeuitarum, eti.tm uidiffc '’‘yfi?fj^^^^ß*‘“ftem Chriflo domino noftro,legis etnbsp;olarius er ad falutem affii^nbsp;¦ ‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eharitatis er qnadudum operabatur morte, dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;birgitur,zr uiamfalutis per lordanis hareditatê elcdorum. I «Uü arcam fpatiü cubito- ‘‘•n milliü, ne appropinquetis ad |
Interftùium tot pajjuum prtecipitiir reuerétite gr4 tidttimoris ZSquot; gt;ndieftatts,z^ ut procul prteccdés, iternbsp;fubjequëtibut certim dononftrct.Populus tnulta reuenbsp;rentiauerbumdomituampledatur^nonuile hdbeat, bum. ‘nbsp;non contemnat qudcunq; ratione.Quod uero dicituTfnbsp;Non enitn träßjln per uiam nudiuflertiufi intelïigiturnbsp;uel quod ßne diredione coluttie proßäuri ejfent,quienbsp;hadenui femper prtecc/Jêrat, nunc autem ceßduerat^nbsp;Zj pro ilia facerdotibus prophetia oderat, Z!^ iujfusnbsp;ïofue duci5:ucl quod ilbm uiam per aquas lordanis nenbsp;tno prius mccffèrat ex iliis. Omncs enim prater ïofuenbsp;zy Caleb de numeratis mortui fuerant, qui mare ru=nbsp;brivm prius tranfterant. ^Dixitcp ïofue ad populum î Sandifî camini t eras enim faciet dominus internbsp;nos mirabilia,^ Sandificari iubentur: hoc efi,prcepardrefe ad iter Sanftiflc»ri Crinterim cum multagratiarum adionedei beneficianbsp;um, er miraculofum tranßtumfufeipere de proximo,nbsp;idq; compledi bonum, quod omnium patriarcharumnbsp;deßderia,4 quadringentis annis fatigouerat.-mtroitusnbsp;fcilicet, er captatio promijja terra. M-irabilia autemnbsp;erunt,ïordanis (ut dicetur) flatio,er fubleuatio aquanbsp;rum à dextrK,er à ßntflris decurfus ZT ßccatio. Et ait ïofue ad îaeerdotest Tollite area foederis,ÔCprçceditepopulum.Qui iuffanbsp;complentes, tulerunt, SCambuIaueruntnbsp;anteeos* Non mfi à domino iuffus ïofueagenda dißgt;onit,cr facerdotibus imperat area portationem, ut praceden çnbsp;tes cum arcafoediris,plem fide,populo in exemplum,nbsp;innitenti er fubfequenti populo uiaofieiidant ac prlt;enbsp;parent,primi periculumfubmerßonis fubituri,experinbsp;entiamq^ diuina bonitatis,er uirtutéfideifiidis pra^nbsp;dicaturi. Duci autemfando Leuita obfcquuntur, ernbsp;gloriamdeiobfequendofandificant. ’ ^Dixit^dns adlofueîHodieincipia exaltaretecorâ omnilfrael, ut feiät quodnbsp;ficut cum Mofe fuijita amp; tecum firn» ïngenti miraculo,quod non mß diuina uirtute fieri. potuit,innotuit populo ïfrael ïofue uerum domine fer=:nbsp;uum,zr Prophetam potetuißimum fi(turum,cui nihilnbsp;difficile,eorum qua per iUum dominus agcre decrcuifnbsp;fet, no minus quam per Mofen. Sic dentq; lefu Chriftinbsp;exaltatie fit proft^fiione fidei in myflerio baptifni.nbsp;bedientia mereturgratiam er gloriam. Autorität infinbsp;gnis decct principetn. Tuauté praecipe facerdotibus qui por tant arcam foederis, ÔC die eis ï Quum in^nbsp;greffi fueritis partem aquæ lordanis, fta-teinlordane, ïubet facerdotes arcam portantes ingredi alueufia mims,primiMn quidem iuxta littus in extremas aquas,nbsp;quibiis pfgientiViM fuccederç ÎKteww per iffidÜuf^nbsp;^4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0 |
'ju I o s V B itt medium ripce, ut poptdus à finiflris lt;ffC£ iußa inters: capedineindiäai domino ferult;(ta,perficcu traitanbsp;feat, eleuantibusfc aquis ad dexter am facerdotum innbsp;altum,uelut tumulum qucndam ingenti miraculo. ^Oixit^ lofuc ad filios Ifraeh Acccdi-tc hue, 8lt; audite uerba domini dei ucftri,. lubetur 4 domino lofuc omnia ordinäre circa facer dotes,quomodo arcam portent, zr ingrediantur lor-danem,ubi confiftant,z?' circa populum,qualiterfc ornbsp;dinent cr applicet ad tranfttu lordanis,ut omnia fiantnbsp;m ordine.tion efi cnim otiofe profeßio duds : no tantnbsp;etd honores affumitur q ad onus,lcgitimus princeps.
Kdtiibo» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Virmat lofue fidem populo in domini promiffa, qua nihil difB- «ifci/ poßhac Hits difficile fiat: perfuafis certißime do= minum deum uerum zr uiuentein eße in medio illorié,nbsp;projfiicere illis de omnibus,non dormitando neq- neglinbsp;gendoquicquam fidelibus fuis neccffàrium. C^i ipfenbsp;fuaßrtitudine expulfurusfit hofies illoru oês, quan=nbsp;tumlibct multos aeßrtes f^ocesq;,fèptcm iftos popu=nbsp;los,dudum iudicio diuino damnatos, zr morti defiina^nbsp;tos. Quibus fignificantur omîtesfidelium inimici, quinbsp;cr CO tepore toto orbe famati crant decnonnicriedenbsp;litote zr perfidia, No« f/i ergo ut metuat iuflus, cuinbsp;omnis creaturafamulaturxui dicitur. Si tranfieris pernbsp;ignem,flamma non te adurct,etiam lordanis conucrti=nbsp;tur retrorfum,zr petra ftagna aquarum producit.
Area praconiaincidcat,ut non tam fabricam illius admirentur ZT colant,quàm dominum uniuerfie terranbsp;^facra^quot;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ctf certônouerint dominum deumfuuadcffc «nentum nbsp;nbsp;nbsp;illitfèmper,im6 præcedere eos, ZX aduerfarios profit^ gftre atqs profiernere,quo minime metuant, zr perpe tuagxatiarum ailione illi deuindantur, zr reuereaii!^nbsp;tur femper arcam domini ut facramentum prafentianbsp;SIius,quinufquamabeft,fefeqi deilliusauxüio zr aßinbsp;fientia confolentur itiproffieris zir aduerfis. IX Et nunc accipite uobis duodecim ui-ros deduodecim tribubus Ifrael, fingu-los per lingulas tribus* Parantur eluodecim uiri ßrtißimi, qui intérim dum flat areadominiinlordane, zrpermeat totuspopu^nbsp;tus,ftnguli flhgulos lapides grandes auferant de lorda-nis medio fecus locum flationis area, in perpetuam rcinbsp;memoriam illos immobiliter flatuendos, in locum pri=nbsp;DU manfionis in promiffa terra. 15 Et quü pofuerint ueftigia pedum fuo^ rum facerdotes qui portant arcam foederis domini dei uniuerfæ terr^ in aquis lornbsp;danis, aquæquæ inferiores funt, decur-rentatq,' dcficienttquæautem defuper ue |
«y I B H O S V A niuntjinunamoleconfiftent* . Pradicitur hic quid craflino fi(turum,m quog ficandus fit tam deus quämfidelißimuseiusfitt‘i‘^gt;nbsp;ifraelitid exercitus dux lo/ùe. Quia area dominiernbsp;fiente in humeris baiulantium facerdotum,nbsp;nis alueum,dqult;e defuperioribus allabentes conjt/ 'nbsp;do eleuabuntur ucluti in mttrum altum, Gquot;nbsp;bunt,locum tranftturis fidelibus permittendonbsp;tibus aquis mcatufuo in decliuiorcm ripam,idß^nbsp;uia intermedia,qua populus zr donee tranfeat-gt; 4 Igitur egreftiis eft populus denbsp;culis fuis,uttranfiretlordanein,nbsp;dotes qui portabant arcam feederisf^nbsp;gebantanteeum* Deferibitur tranfitus illius miractdum «t ritperfingula. Enbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exetttd inê^effuri, pofi fe quicquid in deferto parant^^ij^nt ferturi-Sacerdotes autem foli proximi funtnbsp;etiamhumcris illamgefient, populus autetnin’'nbsp;tranfit.ßeati qui proximi funtdeo per fido^nbsp;tiam. Caueant tarnen ne igm approximent gt;nbsp;gnum,fi)enum,fiipula,confumcndi:fed potin!nbsp;gentum zr aurum claritatc maiori illufirondinbsp;ficiendi. Ingreflïs^ eis lordanem, amp; pcdil’jL ƒ cerdotum portantiü arcam in jl/nbsp;tinâis (lordanis autem, omnesnbsp;«ei fui tempore meflîs impleuerat*)^;«nbsp;lordanem impleuiffe omnesripas fuas adnbsp;nbsp;nbsp;^dii dincm miraculiferibitur, tempore fcilicet qut€ iam tune effet,fed infiabdt,ffiicis quibnf^i^iifnbsp;pientibus maturefcere.-quibus torrefaClis obbd'nbsp;no fiebat etiam in pafehate, primo menfe: tngt;^nbsp;aqua lordanis folito profùndiores effe incr ljf''nbsp;inundantes,in Vere fcilicet, zr rnenfeprimOj^nbsp;cima die tranficrunt ilium. Vel poteft diei,nbsp;tune inundaffe fluuium illo die, quàm foliw'nbsp;dore inmenfe plena meßis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fid'’ 16 ^tfteteruntaquaedefcendent^j;!« perioribus,6i furrexerunt adnbsp;recedendo ualde procul ab urbenbsp;catur Adom, quæ eft ad latusnbsp;quæautem inferiores erant,nbsp;tudinis, mare falis defcendcrunl,nbsp;quoomnino deficercnt* Populusnbsp;incedebatcontralerichoï Kcbrai dicunt urbem tune extaffe non co illius trdnfitus,nomine Adom, ad quampf^f^nbsp;aqua à dcxtris area eleuata zr retroailanbsp;ut illam quoq; urbem infolita latitudine amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 tdluerint.-adfiniflramuero uerfus mareinortr yii^ danis fluuius in totum fiiccatusfùerit, ifraelitunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i« untibus illufiriportento. Diciturautemmart alijs nominibus mare Solitudinis,mare Salis,nbsp;fißimum,Sodomiticum zr Affialtieum, minbsp;ncratur lordanis fluuius. ôifacerdotes qui portabantarc »7 |
I O S V E dominijftabant fupcr ficcam huriiûnbsp;” ^edio lordanis accincii, omnis^ po-perarentetn alueum tranfibat, uC-tota gens compleuilfet tranfirenbsp;'^'^danem*
^flt;ribitHr ßmpliciter mirifculuin illius tranfitus
C A P V T I 1 I I.
Vibus omnibus tranfgreffis 8 lordanem dixit dns ad lofue:nbsp;Accipite uobis-e populonbsp;duodecim uiros,fingulos pernbsp;amp; fingulas tribus,nbsp;tollant uobis indenbsp;P ° lordanis alueo,ubi ftetcrunt pcnbsp;-, duodecim paratos lapi^nbsp;fis cos uobifcfl quos po^nbsp;fixeritis hac node ten*nbsp;inftituendo manilttMnfcrinbsp;lapides in titulos erigatur, pro trännbsp;tribliUm indicada inperpctuu.^cneßnbsp;^ß’aeUtico populo fatfa esquot;nbsp;tiu, ‘‘’'.'^’^ant:fcdmultomagistotit{s orbisgenti-tnagnaliajcienda ordiiuntur, etnbsp;’»fn,J'^'^‘^illu^u!inm cr uerum eonfinnanda,nbsp;comittuntur, fîgnis tant in Galgutnbsp;4 y ^'^^°time ipfo conftitutis ex ordine lapidibus,nbsp;duodecim uiros,quosnbsp;iisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;defiliis Ifrael fingulos de fingu
Hi(j îdeos: Tranfite ante arcam dornig latç'‘^fftri ad lordanis medium, ÔCpor*nbsp;finguli fingulos lapides inhu*nbsp;iior,*^'’fftris luxta numerum tribuum fi
'nter nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hoc inter uosgt; Et quand©
W°Bauerintuos filii ueftricras,diccn tep’i'iiibiuoluntiftilapidesî’nbsp;eisîDefecerunt aquae lornbsp;arcam fœderis domini, quuninbsp;lordanem defeccruntaquæ lor*nbsp;funtlapides ifti in monbsp;A)itenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ïhrael ufq; in æternum»
träßre,efliulßtlofue accedere ^‘°nis illius, ubi fleterant pedes facerdotu,nbsp;portabat in medio lordanis: Indenbsp;ßnguli de ßngulis tribubus aujirnbsp;Upides, unius ßrtißimi uiri roburnbsp;durabiles inmoninbsp;rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infiituendum. Publica bénéficia, pu=:
L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;coinendanda
5 J nulla obliuione intermoritura, AÂ f ^^flamentißeramenta funt inflituta.nbsp;d Sb'*''*' ^fg^hlii Ifrael ficut praecepitnbsp;^‘iOdç^’^f’ntes de medio lordanis aluconbsp;‘^lapides, ut dominus ei impe*
ÏEHOSVAM.
raratjiuxta numerû tribuum filiorum IP rael ufqj in locû in quo caftrametati funt^nbsp;ibi^ pofuerunteost
9 nbsp;Alios quoqj duodecim lapides pofuitnbsp;lofue in medio lordanis alueo, ubi ftete*nbsp;runt facerdotes, qui portabantarcam fœnbsp;deris, amp;funtibiufq?inpraefcntem dicm»
lion fi)lu in terra, fed O' in ai^uis, o' intra alueum lordanis ereéii funt lapides à lofue,prominentes non ninbsp;hilfupraaquarumfiiperficicmconjficui,adtanti mi= minente»* 'nbsp;raculi£ternammemQriagt;nrelinquendam fidelibus Oquot;nbsp;infidelibus.lntelligitur uero fub loco non cum pr£cißanbsp;ne,fed communi locutione,co fcilicet loco ubi facerdo=:nbsp;tesficterant arcam fuflentantes tranfeuntibus interimnbsp;populis.Quodufijiinpriefentëdietn ibi ejfc dicuntur,nbsp;refirendum eß ad têpus fcriptoris, qui iuxta Hcbra:osnbsp;lofue diciturßijfe; uerißmiliusautem aliquisprophe=nbsp;tarü,ut Phinees,uelEli,Samuel,autcerte Ezdras,quinbsp;ftcroscodicesreparaßedicitur.Uec obßaret ueritatinbsp;hißorilt;£,ßhuiufmodi lapides intra O' iuxta lordanemnbsp;hodienon cernerctur,uel falfo oßenderctur:quädoquinbsp;dem temporum tanta curricula. O’ in tempore tempe=inbsp;fiâtes ftuminu O' terrannotun tanta:, rerum buiufmodinbsp;fiatum facile inucrtunt,ut onuiia cum tempore mutantnbsp;tur,O'uixmaximarii urbiumruina:alia{bi cernuntur,nbsp;multo minus fixa propeftumina O' in uallibus,
10 nbsp;Sacerdotes auté qui portabant arcam,nbsp;ftabant inlordanis medio, donee omnianbsp;complerentur, quæ lofue, utloquereturnbsp;adpopulum,præceperat dominus,fccunnbsp;dum omnia quæ præccpcrat Mofes ipfinbsp;lofucTeftinauitcppopuius, Setranfqu
11 nbsp;Quum^ tranfifientomnes,tranfiuitetnbsp;area domini, facerdotes quoq; pergebätnbsp;ante populum»
Sacerdotes cum area domini in terra faniia feinper totum exercitumpopuli pnecedebant, qui tarnen Ultimi afeendebant de alueo fiuminis,ßcut o' primi intranbsp;uerant.tiecet enim populi duces primos fe periculis opnbsp;ponere o ultimas, quo tutiori in loco fanper fit populus, cuius mini^tri atq^ duces fanp effe debet fideles,.
Ji. Filii quoqj Ruben, amp; Gad, Sedimidia tribus Manafle, arniatipræcedebantfili*nbsp;os Ifrael, ficut cis præccpcratMofcs»
15 Circiterquadraginta pugnatorummil liapcrturmas incedebat coram dominonbsp;ad bcllum per campeftria lericho»
Obcdientia,fides,ac dexteritas duiirum tribuu cunt dimidia notatur ,firenue obeuntes prouinciam fiiam lt;«nbsp;Mofc illis mandatam,in quorum exercitu erat quadra-ginta millia,non tarn armis q diuina uirtute pugnaturi^nbsp;14 In die illo magnificauit dominus Io*nbsp;fuc coram omni Ifrael, ut timerent cum,nbsp;ficuttimuerantMofen omnibus diebusnbsp;uitæ fuæ»
Quodpriusfiiturumpromittitur,bicfalt;!lumrecita Timae da tur,TiinercautandKccin,eflrcnereri O' ebfequi, do= lt;=«“•
-ocr page 10-|
minum dcum infidcli feruo dgnofcere,^ madiitis ob^ tempcTitre. Nfc tionen fimilitudo hlt;ec quadrat per oittnbsp;nia:ßlicior enim fiait ftatus ducatus ïofue quàm litofîs,nbsp;qui uix tandem in ultima feneilute fua tolerantia crnbsp;manfuetudine euineere potuit durant ceruicem popu=:nbsp;U^quoßicceßbriUius ferre iïlos pojjèt. 15^ Dixit^dcminusadlofue, dicensî
Afcendere ex lordane, eß de medio aluei peruenire ad littus, nimirum illud per quod tenderat populus uernbsp;fuslericho. Afeenditur autemdefluxumiferiarum adnbsp;patriam fanélam,promijjàmfidelibus, idq^ pofl diuturnbsp;nas O’ graues fqualores O tentationes deferti.
Aquarum contra naturam influmine flationem no alia uirtutefailam quàm diuina ,quieper arcam de)î=:nbsp;gnabatur, ex hocfignificata efl, quod eadé obßftente,nbsp;flucre deßerunt,loco autem cedente,denuo folitü cur^nbsp;fum arripuerunt. i^on enim plantis facerdot um hocßnbsp;gnum deßrturßed uoluntati diuina.
Gilgal locus eß inter lordanis flumen O' tericho^ adortumurbis. Û.O Duodecimquoquelapides inos,quos de lordanis alueo fumpferant, ftatuitlo^nbsp;fuein Galgalis, Ai nbsp;nbsp;amp; dixit ad filios Ifrael t Quando inters rogauerint filii ueftri eras patres fuos, 8C dixerint eistQuid fibi uoluntlapides ifti^nbsp;il docebitis eos,atq5 dicetis: Per arentemnbsp;alueumtranfiuit Ifrael lordanem iftum,nbsp;ij ficcante domino deo ueftro aquas ciusnbsp;inconfpeâu ueftro,donee tranfiretis : ficut fecerat prius dominus deus ueftcr innbsp;mari rubro, quod ficcauit donee tranfi-remust ti^oncratneceffarium illud duodccim lapidum fl= gnum populo tnne uiuentißed in tot facula memoran^nbsp;Memoriale dumbencflciufignificaredebebat. QU‘^ tarnen omnianbsp;fcriptura* teiuporis fucccffli interciderunt : pro Ulis autem faertenbsp;fcriptur£ memoriale fubflitutum eß,utfidei nihil decefnbsp;feritfidelium,ncc obliterataßmt magnalia dei, fed la=nbsp;tius propagata illoru reueretia in totu orbe terrarum,nbsp;14 utdifeantomnes terrarum populi for-tiffimam domini manum,ut amp; uos timeanbsp;tisdominii deumueftru omni tempore*nbsp;ScmpcT maiora inteUigenda funt dei beneficia in fit num. |
I^^Oftquam ergo aufcuW ^^^^Blocddentalem plagajn, jfr di reges Chanaan, qui I E H O S V A H- turum promifla, quàm uerbis fcriptura cofeifd Qwod enim hictfraelitis in futurum pradidtutnbsp;candum, idnunc o iamdudumtoti terrarv/ni^nbsp;dicatum eß,ßne lapidum illoruuißotu:nbsp;tranfitusflilicet populi dei per mare rubrmnnbsp;danem uirtute dei unius ueri O' omnipoteiiU^’nbsp;adorandus feiaturab omnibus. lt;CAPVT nes reges Amor rhnbsp;habitabant transnbsp;vu ivgtanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ljui debant magni maris loca, quod jf-dominus fluenta lordanis coraiu*’ ' rael d o n cc tra n fl ten t, d i ftc J u tunbsp;rum, amp; non remanfitultra in eis 'Pnbsp;à facie filiorum Ifrael*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi?' Inter ïordanem O’marc magnum Medit‘^ re^cî multi erant,multarum urbium confil^^’’'^^nbsp;tes etiam oppidis circumiacentibus urbibut)nbsp;filia dicutur,aebraico more. U omnes multinbsp;domini uoluntate terrentur. O’ animonbsp;pradixerat Raab,tunc uero magis quum clt;^’nbsp;uinomiraculolordaneceßiffeiterfllijslßa^^nbsp;fepertranfeuntibus.'ttton erant tarn obtifif^i'^^^ufiinbsp;norarent fe deo reßßere non poße : quianbsp;no reprobati funt, ideo o’ indurantur adßt't'^^ernbsp;contraflimulumcalcitraturi, quia ncceßäriornbsp;peccata fuapcrituri o delendi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* (lit? 1 ^Eo tempore ait dominus a« .f^un Fac tibi eultros lapideos,amp; iterui”^nbsp;cidefecundo filios Ifrael* afjdinbsp;Qkmik primum terram pi-opriamnbsp;t£,terram Chanaan,patribuspro flijsmnbsp;promiflam, pracepit Ulis dominus rcßmptilt;’’’‘^ L,iisnbsp;paili fcilicetpaterni,circuncifionis, quagt;tt ‘nbsp;quadragnta dijfcnfitione dei intermiferont-le eß autë,illud tempus quod hic notatur,nbsp;diem,undecimafcUicetprimi menfis fitifib,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(fi^ quartadecimadiepafcha cclcbraturi duum, quando maximus eß dolor homimnbsp;fedordinemnon feruatum fcribendofiiifP’nbsp;feruabatur. Cultrorum deniq^ pneparatif ? f^^fiibtnbsp;myriadiim uiroru circuncifionë exaciiitionbsp;to potuitfieri,nec dcpradicatio legis,amp;nbsp;paratio,oagnorum, qua interim obmittt’quot;‘\(Slitnbsp;poterant. Sccunda autem circuncifionbsp;gcncralcm,quamMofes fleer at flatim poflnbsp;Aegypto,quie licet in fcriptura non defiS'^^’^fdnbsp;mile tarnen efl ante legis dationcm omnesnbsp;fitijfie,quialiquarationcin Aegypto rebutnbsp;turbatis circuncidi no poterant. Tunc cUitUnbsp;miraculum tranfitionis maris rubri deuot^fnbsp;fednondiu. ut nihilominus uerum fit quod dicttur,nemi cifum fitiffe eorum qui nati fuerant in |
t PI o s V ß ' lofuccultros lapidcos (udnbsp;Prs-Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filios Ifracl in colle
Jtiorum,
pojjùnt iuxtd Uebritum, cr rationabiliusnbsp;^^fu4 ludlt;eoru perfiiadetur. No «««î^Monbsp;hs^fcuncidit oinnes, fed per multos temponbsp;prtecepit cr curauitin Gtdgitlis^nbsp;nomen eft eo tempore ¦nbsp;H
O nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;circuncifionis lo^
cgrelTus cft de latorf *^afculini,uniuerfi beknbsp;H'lan,^ ’ ’fortui funtin dcferto in uianbsp;t?s^*’^*^cuncififuerantomncs cxeun-omnis quinbsp;Aïov*”*'’ deferto,in uia dum cxirent de
^*lt;1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ambulaucröt
cófumerc uirorü bdlatorü,qui exicratnbsp;audicrant uocédni,
* i^5’uerat dns non oftcdcre eis ter patribus corü utnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terram fluentc Iade 8^ meiie*
^ittD-g ¦ drcKciyîojHîîmHn(îlt;emKlriî«£Tf’iî/ôrt i incircunciftsnbsp;’'“fiHf fbeneftcifsmaioribusofficenbsp;d^j pf^ftur tantopcre illö curore deus ; mogis enim
‘Klemptum : hoe turn fieri debuit, domino aliud non obmitti.
,in locum fucccffcruntpa -ptÿT’circuncifi funt à lofuc: quia in t)ih j *oerant,neceos in uiaaliquis cir-
lordonem trdnfierant,nelM!i gt;. * ïlt;Us4^‘’^‘’Wo{)frf glortrfri poßint, merito fcilicet il^nbsp;ft’htfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^om, fed ex grotio, quia promiferat
’’^Ks lt;l^niq; nobis effipoteft non nos db om
quot;’’»'U ^quot;!^‘^'*^»nus,in pdtriamfidelium,poft huius
circuncifi funt, modern caftrorumloco, do
T^’j^'^entur,
***^*^*^ drcuncidentium cir
fnonferunt tondiu, quoufj^fa^ dicitur,ne quis miroculum pratenbsp;biynbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obmitti lt;t fcriptore non debuit.
^dlofuc, Hodieab* nobiSt Vo*
Prw quot; quot;owien loci illius Galgala, ufqj Apt) ^’'^«’^dicm,
'^^»oiniftisrationemexplicdreuoluiffifcri»
1 E H O S V A H. 6
ptarent,quare Gilgal diâtafit is locus,in quo pritnatn. GUsaJ. manfionem fufteperint: etiamfi poft pafeha, cr alUnbsp;firtaßis no paucagefta,deniq} Grlruiluum fujeeptio-nem,perdâafiierithaccircuncifto.
gt; O Manferunt^ filij Ifrael in Galgalis, 8^ fecerunt phafe quartadecima die menfis.nbsp;ad uefperum in campeftribus lerichoî
Phaficelebrauerunt quartadecima die primi men Phafe mîw fis, quarto die àtranfitu lordonis.^ior ilîiuscuranbsp;fiât eelebrandi pafeha adgaudendum cr gratias agennbsp;dum domino pro tantis beneficies, quàm impugnandinbsp;lericho.Sed cr non fine miraculo dei,eatenus conter==^nbsp;nbsp;nbsp;:
ritifunt uicini reges,Ht irruere nonjùerint aufi in po^ pulum dotniniffifta domini in ficro otio celebranten,nbsp;cum id tempus commodißimumpdffit, non tam ob p«nbsp;tium,quàm ob inftantem pugnam, quum fatius fiiiffitnbsp;tot reges prauenire qudm expedare, Sed fic eft in manbsp;nu domini omnis uoluntas cogitatio regum, utfidinbsp;libus fuis nihil infirrt incommodorunt poßit ab aliquo,nbsp;domino non uolente.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
” nbsp;nbsp;amp; comederunt defrugibus terræanni
quipræterqtdiealtero phafe azymospa nes,amp;polentâciufdéanni(tnip/()eo£jélt;iie.)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\
Defecit^ manna poftquam comede* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
runt de frugibus ueteribus terræ, nec fuit ultra filijslfrael manna, fed comederuntnbsp;de prouentibus anni terræ Chanaan»nbsp;lam defrudu propria terra comederant, in remitsnbsp;Og cr Scon, quacr diuiferant tribus tribubus. Vndenbsp;et generaliter intcUigendît puto hue uerfum cu fequennbsp;te,ut quotie/cunq; de terra in qua erant, nutriri pote^inbsp;rant de repofiuis prateriti anni, frumento, uino, oleo,nbsp;Crreliquis,quaerin Hebrao defigfiantur didionenbsp;gt;ygt;i^y’^,tunc,ceffinte neeeßitatis cdufa,quähabue:anbsp;rant in folitudine, manna non cadebat de coelo, quia Unbsp;lo opus non habebant. Id hoc loco fcribitur,ciiMnottnbsp;tunc Ceffiiuerit manna prbnum, fed cum trigefimoito-no, iam proficifd inciperent ad bella, reges Amor- ‘nbsp;rhaorum cr Baftn iujfu domini aggrefturi. Niji quis Contan»nbsp;Uelit in his potius fandosfequi,crlitera omnia in bconbsp;defcripfiffi arbitrari.De bis en'un litigare maioris ma^ rand»,nbsp;It eft,quàm fimplicitcr uel hac cr alia multa igncfore,nbsp;lt;Uelhuiuftnodiignorantiamconfiteri,
Cum autem effet lofue in (agrourbA)le.r richo,leuauit oculos, 8C uidit uirum ftartnbsp;tern contra fc cuaginatum tenentem gla*nbsp;dium,pcrrexit^ ad cum 8C ait, Nofter es,nbsp;an aduerfariorum noftrorum^
Merichontino adhuc agfo erai, non intra urbent, quam ingreffiis ftatim dirui iußit,cT anathemate aternbsp;no maledixit.Sic facobo terra Chanaan ingrejfuro,ficnbsp;Mofi aggreffiro illam,fic nunc lofue impugnaturo il^nbsp;lam,apparetangelusdomini, uirtutisdiuinaaßiftenti Angeii«nbsp;am defignans ac promitten5,poft impletam obedienti= appwi«»«nbsp;am,antequamquicquam nondumiuffis aggrederetutnbsp;lofue:non enim refirt fcriptura quoto die lericho cxsnbsp;pugntffecocfchntlfrucliW.NfcfemclUntwmjfedfc»
-ocr page 12-cundoty'iterumconfolatur er confvrtatttt' duxM^ uut populi dei, cStra tot ßrtißiwos reg« pug/iaturuf,nbsp;ad ïiïorMn internetionem.'Vt fciat fe dotnini fuffulcieitnbsp;dum auxilio angclico miniflerio adiuuandum : idq;nbsp;fit per apparitionem angelt, per fond domtni repræfettnbsp;tantiïJs autem angelus uir dicitur, quia in effiÿe uirinbsp;apparebat,crflantem contra fc,hoc efl,coram ^3' erenbsp;gióne,ex aduerfo imus,ataginato quolt;j;gladio.forti=nbsp;tudo animi interim fignificatur, qua uirü aduerfariü,nbsp;ut putabat, aggrcditur, erfcire uult fi hoftis fit uelnbsp;amicus.
*4 Qui refpondit, nequaquam, fedfum princeps cxercitus domini, nunc uenio*nbsp;•Cccidit lofuepronus in terram« Etado^nbsp;rans ait. Quid dominus meus loquiturnbsp;adferuumfuum;'
Q«m pofierior pars quaftionis erat an ejfet aduer farius,rejßondct ab/ôlute. Non, fciUcet fum hoftis ue^nbsp;fier, fed princeps tftaelitici populi,qui exercitus dominbsp;ni appeUatur, Danielis to. qui ibidem nominatur Hj=nbsp;cbael.'!lt;iunc,ait,uenio fciUcet ad aßiftendu tibi ex contnbsp;mißione diuina. Quandoquidanadminiftratorij jfirinbsp;Chriftui tusfunt omnes angeli,mißi ad eleélorum falutem. Nijtnbsp;^und **quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domini myfteriu inteUigere uelit,qui con=:
fecutus eft populu domini,ucrbu domini, deus pro= priMs tfraelitici populi,confubftantialis patri.Qup ui=nbsp;fo cr audito,dominum deum infuo miniftro adorabatnbsp;pronusadterram,Gratitudinis fignum exhibensnbsp;obedientite,quam cr pollicetur ftatim. Omnia aute adnbsp;fidemconfirmandam duels erpopulifiebant.
,y Et dixit princeps exercitus domini ad lofue Î Solue calceamentum tuum de pe-dibus tuis : locus em in quo ftas, fanâusnbsp;cft.Fccit^ lofue ut fibi fueratimpcratum»nbsp;Sicut mans Sinai non alia ratione fanilus l^ofi di^nbsp;cebatur,quàm propter uerbu dei,dcuqi ibi apparenté,nbsp;tocu» dici digne adoran^,et beneficia le^sfufcipien^:Sicagernbsp;turfanÄus. lerichontinus fondus dicitur, quia dominus ibiappa^nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yens, er tagt;n illuftres uidorias promittens, adorandus
erat nbsp;nbsp;laudandus.-prafentia enim dei, qui erat eu ap
parente lpedro,fandificauerat locu. Oifcaltiatio aute humiliationis Mciu eft,^reueretia.Adorandus à nonbsp;bis dotmnus eft : humiliterfemperfentiendu de nobisinbsp;optime autem de illius bonitate,idq; oi loco et femper.
16 lericho autem daufa erat atq^ munita timorcfiliorülfracl, amp; nullus egrediau^nbsp;debat aut ingredi*
lerichontinus rex CT populus, præ nimio pauore nee egredi audebant nec aperire portas, fed claufa ur^nbsp;be indicium domini expedabant attoniti.
^CAPVT VI.
1 fe Ixit^ dominus ad lofue, Ec-a I ce dedi in manus tuas lericho, I regem eius, omnes^ fortes
Omniaquidembonddefurfumfiwt,erà, dotmno iarÿcnte,m primis autem ui{lorilt;e militantium. Appa
I n H u à V n n.
Yetfortißimum fitiftc regemJericho, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i?
dijs nitentem. Sed domino uolente fine bus deftruitur urbs cr regnum acnbsp;ergo uidoriam,nbsp;nbsp;nbsp;modu a/ftquendi illain
Gladius non extrahitur aduerfus eam,arcus lam non attingit,tela no uibrantur, tubisnbsp;dotalibusfubruuntur muri, id quod iiimirwn^nbsp;Jofuedidictrat,angelo reuelante, qui‘ipp‘‘'^‘t^^nbsp;-i.nbsp;nbsp;nbsp;Circumite urbem cundi bellat^
mel gyrando urbem,fic facies
5 Septéaûtfacerdotes tollent fept^ nas,quarum ufus eft iniubileo,ani^^jj/nbsp;Etin die feptimo fepties circiubios*'*nbsp;tem,amp;facerdotes dangentbuccini^’^^fz
4 nbsp;nbsp;Cum^infonuerituoxlogiotP^^yf/nbsp;nu iubilei, 8C in auribus ueftrisnbsp;rituoxtubæ, côdamabitomnisp^uJi/nbsp;uociferatione maxima, SimuruSy^^/nbsp;tus corruet ciuitatis, ingredientutÇnbsp;guli per locum contra quern
Volebat dominus terreri anxios perniciem lerichontinos, dignosfine didiio ‘’quot;¦.i/iio irnbsp;iam compléta horribili morte. Interimgi'‘gt;''^i.Jffiil‘gt;nbsp;ifraelitas ceremoniari tutos uoluit, habentt^lnbsp;mini dei fui fummi omnipotentispig^i^nbsp;figne.Sigtificabat autem omne robur niun^nbsp;menta,cultum fciUcet idolorum,fallaciaittnbsp;forum artium omnium,quibus uelutnbsp;numdus:facerdotaUbus tubis,hoc eft,nbsp;cationibus deijeienda, mißis à left Chrift‘’-enim feptem apoftoli tàatthteus,tJiarcus,'bgt;‘{i^i^nbsp;nes,Petrus,lacobus, gt Paulus bis fcptefflnbsp;mus,muros lericho cr machinas omnesnbsp;terunt fine fèrro.Dodrina ergo /àcerdotati’’^i'jlf’nbsp;erroribus fuis conuincendus eft, non arnu^^nbsp;bus populus domini ad fidemcogendus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
5 nbsp;nbsp;Vocauit ergo lofue filius N«”. jnbsp;tes,amp; dixit ad cos,Tollitearcaiu
Sc,feptem alii facerdotes tollant ’^Lfli' bileorum buccinas antearcainnbsp;Adpopulumquoqjaitjlte,^*; Xnbsp;iteciuitatem armati, præcedefl*^^nbsp;domini,
Primum à domino lofue inftituitur de endi urbem:fecundo illud peofequitieeft^^'^^nbsp;mini in tranfitu lordanis priornbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦-
Nunc excrcitum pramittit, iam obedire e c£Tflt;t fide uidoriam à domino expédiante»^’nbsp;uiribusprafumentem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jnOp”'*/
y nbsp;Cum^lofue uerbaF
Sc feptem facerdotes nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
gerent ante arcam domini nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/,
clangebantbuccinis. Sc area fff mini pergebatpoft CCS,nbsp;Minifteriofacerdotali, et clangore tunbsp;erudire popuUfut afuefeeretnbsp;uereri iUorum oftficium » domiat^ e
I O S V E
tdanhelituilloruhoftiummuros fiubuertere tt.lntcreft enim plurimum fialutis cuiufiq^ populi,Utnbsp;!‘^ilotesfiuos,uere domino miniftrates,infiuo officionbsp;^^^^'*^bttindeidignc rcuercantur ac traitent, itlisnbsp;^«amoridiuino obfiequentes,cr fialutariameditannbsp;mirenturjraudarifie ilnbsp;‘‘enimnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^xercitum
n ^hfieduexillabellica prteeuntes fine confilio fuuin obijeiunt profiles dcfinfiandis.tdecnbsp;^^^ll'tiumfiacerdotesfiaciunt, qui aliter quàm do^nbsp;^‘^lt;^ttibusfidclium,ucl caftra fie=nbsp;‘quot;‘•^dautemßrtuna:fperabunt,hifiolonomi=nbsp;lt;lttil? ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Euchariftiie fàcramëto interfiunt cru
p''’Kî t£iiibus,illud fianè quod filij Heli.
exercitus ante ûi.^ ‘1^’* clangebant buccinis, reli-fequebatur, ac buc-j^j?'’'’’iaconcrepabant,
fiacerdotes arcâ,uulgus '‘Oui f ^!!^^^'l‘*^bdtur,dominum inuocates, et uerbisnbsp;fit^^ cunilatione credentes, qui ianbsp;tranfitu ïordanis.yolebatdominbsp;fiecus acconfliiluros euhofte:nbsp;‘^negotijmolem committendammandauitnbsp;P cuius uirtute truiphus paranduserat.nbsp;lofue populo, dicens:
(JoL nbsp;nbsp;fermo ex ore ueftro egredietur:
J- *gt;eniat dies in quo dicam uobis, h ^fetuociferamini,
'’° P‘^ÿ(-tftte pro illij ipfi tacere iubentur, CT ' fiduciam in domino confia^nbsp;^tiftium tremorcm or
domini ciuitatë Wbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reuerfa in caftra
^ft ad reuerëtiam maieftatis diuime, quum t ß'ca circuire zr non potius circumfèrri toticî.nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;node confurgente,tule
rdotes arcani domini,
*¦1111, .^Pteiuexcis feptem buccinas, qua-eft î præcedebantcp clangen-RUs populus ibatante cos,uulnbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fequebatur area do
buccinis perfonabat* f^«lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciuitatem fecun do die
hmt in caftra, Sicfecerût
U *’**''^0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;zrfiecundæ diddeficribit,utfi.
quatuor diebus ailumftiatur.
^^nte5^'?’'^’^f'^ptimo diluculo confur-’^‘'‘9^‘ï'ierunt urbem,fjcut difpo-circui-uicibus,
«te ftt((nefiurgebant, ut jèptiej urbem cir=;
16
18
I E H o s V A H. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7
cuire ualerent'mtrduniuiartificialis dieitempus,non fine cibonbsp;nbsp;nbsp;quiete tranftgcdum. Hic tr^o urgendi ue
niuntludlt;ci,quitMtopere legale fiuum,quodcredunt, fabbatumiaéiitant,utnihilmagis, quomodoeiusheb= ftbbato.nbsp;dornadæ fuuin fabbatum feruarint, quiefccndo una dienbsp;de hebdomada,qucmcunq; tandem uclint indicare. Ulnbsp;bor enim no jnodicus efl,tantu populu circuire tantaninbsp;Urbein.Et contra fuu propriu mandatu, domina dcumnbsp;quicquam praciperc pofie uel uelle nequaquain admitnbsp;tunt. Quod fi paruu oppidulu füifiè dixerint,nbsp;nbsp;nbsp;iter
fabbati tantum habuiffc circu/mfirentiam,turpc uidebi tur ß no fiexies centena millia, ßaltcm quadraginta milnbsp;liapeditum, tantafatigatione ufospro retamparua.
Quumcp feptimo circumituclangerêt buednis facerdotes, dixitlofue ad pop u.-lum, Vociferamini : tradidit enim uebisnbsp;dominus ciuitatem,
fitep ciuitas hæc anathema, 8C omnia quæ in ea funt, domino, fola Raab mere-trix uiuat ipfa cum uniuerfis qui cumeanbsp;in domo funtt abfeondit enim nunciosnbsp;quos direximus/
lußi clamare laudes domini,etiam cauere ab anathe mate,ß^erare amp; crederefirmitcriubentur:e^ de fer=nbsp;uanda Kaab cum fiamilia inflruuntur. Hie fides e^obenbsp;dientia uincunt.
17
* Vos autem tantum cauete ab anathe-mate,ncdehis quæpræcepta funt, quip-piam cotingatis, amp; fitis præuaricationis reijSiomniacaftralfrael fub peccatoananbsp;thematis fintatq;turbcntur
Quicquid autem auri, SC argenti fue-rit,Slt; uafcrum æneorum ac ferri, domino cSfecretur, repofitu in thefauris eius»
Tentât populum prohibendo fitolia, ut poft tarn Ice tarn uiéloriam,humiliatio ftiirituumfubfequatur. Nonnbsp;uult edim dominus nos diligere mundum, qui per lunanbsp;ris mutabilitatis pulchritudine lericho dicitut:,necali=:nbsp;quid quod fit in mundo.Thefaurum domini, dicit fieri- domim ubinbsp;ptura,in quernaurumcrargentumreponenda dicunnbsp;tur,pro egentium de populo fiuftentatione, (y“ pro comnbsp;munibus neceftitatibus. ifci etum nemo aliquid fiuum dinbsp;cere debebat,fied fiolicitudine prafiiloru erant dijpen-fianda,pro ut opus crat unicuiq;,ne quis inter illos mennbsp;dicus,aut egenus baberetur. Talis enim ufiq; tunc aidenbsp;turfiii/fieecclcfiapopuli dci, donee hareditas cuilibetnbsp;dcccrnerctur,poft acquifitain totam terrain.
»9
Igitur populo uociferante, ôCclangen-tibus tubis poftquam in aures multitudi nisuoxfonitusepingens increpuit,murinbsp;fubtus fe corruerunt,et afccditunufquipnbsp;que per locü qui contra fe erat t ceperöt^nbsp;ciuitatem,
2.0
amp; anathemati fubdiderunt omnia qu erantihea,àuiroufq;admulicré,ab infante ufqj ad fené,Boues quoqj ôCoues,nbsp;amp; afinos in ore gladii «
I
-ocr page 14-Hotpitili* taris uir-tus.
I O S V É
Tubis ex- Origtfies : Vittifquif^ no/lrum debet h^ec infeiplb dcfia dd *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^fidem,f((c tibi
tubas dttililes ex fcriptKrisfanilis,'mde due fen/us,'mde fermoneSyin ipfis cane, id eji, in pfalmis, inhymnis^innbsp;canticis/^iritualibus.Si in talibus cecineris tubis, et fenbsp;pties arcam tejiamêti circutuleris:id eji,fi legis myfli-ca pracepta ab euangelicis non fepares tubis, fi etia iUnbsp;biiationis cofenfum de temetipfo exigas,fi fenfuu cow^nbsp;fonam uoce fanper proféras, non aliguando uerum dinbsp;cen^aliquando adulando )nentiaris,fi iwn modo blannbsp;dus fis fiermone,modo truculétus iracundia,fi no intranbsp;te caro concupificat aduerfifs f^iritum, j^iritus ad;=:nbsp;uerfius carnem:uoccm iubilationis emitte,quia tibi ui=nbsp;iluseftmundusAnaduentu lefiumuriiericho fubuer==nbsp;tuntur.In aduentu Chrifii lefiu uincitur mundus.
11 Duobus autemuiris,quiexploratores terræ miffi fuerant, dixit lofuedngrediminbsp;ni domûmulieris meretricis, ôi inde pronbsp;ducite eani,SC omnia qux illius funt,ficutnbsp;illi iuramento iirmaftis*
üotaturiterumuariatiohiftoriæà narratiOnis or dine. Certu efi enim, duobus uiris ante aggreffiimnbsp;urbis in mandatis datum, ut Raab fixtnina: cr domuinbsp;illius profigt;ieerent:non in ipfo tumultu potuit fieri.
11 Ingrefli^ iuuenes exploratores,eduxE rut Raab, amp; paretes eius, fratres quoqj SCnbsp;cunda fuppelleélilê ac cognation? illius.nbsp;Sc extra cucaftris Ifrael manere fecerunt»nbsp;Fidem promi fiant diÜgenterfieruare ftudêt circa tonbsp;tamfamiliaR.aab.Sic enim maxima religione iuramennbsp;ta perfid oportet à fidelibus çyquot; obfieruari. tteru hofiinbsp;talitatis c^fidei uirtus,ficut et omnis pietas,oftediturnbsp;fieg^ata domino utremuneratione nimquScareat innbsp;feculo tarnfkturo quàm præfienti,amp;' ut nemo fiacili denbsp;caufia perperaiudicetur uel damnetur. Non omnes honbsp;fiitalarite impice habeantur.Mulieru fiapientia no fientnbsp;perJpernenda.Totifiamilite pia fiuccurritfoemina.
15 V rbem autem, SC omnia quæ inuenta funt in ea,fuccenderunttabfq; auro 8C ar^nbsp;gentOjamp;uafis aeneis,ac ferro, quæ in æranbsp;hum domini dederunu
Thefiturus domus domini alius efifie no potuit, quant communis fificus pro mdigentibus,cr Leuitarum aefianbsp;cerdotum necefiari/s fiacrifidjs ad cultum dei.
14 Raabucromeretricem,ô^domumpa.-tris eius. Sc omnia quæ habebat, fecit Io-fue uiuere,8c habitauit in medio Ifrael uf-quein præfentemdiemteo quod abfeon-derit nuncios quos miferat lofue ut ex-plorarent lericho*
Raab adieCla efi domui IfraeI, ufiq^ in hodiernu die. Ramus eni oleafirï^ infieritur in radice óliult;e bona;, qanbsp;nos exgëtibus aßupti, q aliquädo mcretricabamur cunbsp;lapide et ligno ,fiadifimus pfidê Chrifii ifrael uerus.nbsp;i-y ^n tempore illo imprecatus eft lofuc,nbsp;dicensîMaledidus uir cora domino, quinbsp;fufeitaueht, SC ædifteaueht ciuitatê iftam
IBHOS VAH. lerichojn primogenito fuo fund®nbsp;illiusiaceat, Seinnouiifimoliber^f ‘nbsp;nat portas eius,
Optabatlofueurbcmlericho adontiuo culum nullis humants uiribus fiubuerfiamnbsp;effie,et in fiadi memoriam fiempernbsp;1 dco tnaledixit ei,qui illam aliquandonbsp;rus,ut täprimogenito quam ultimogemtofi'“’’^nbsp;cum intermedifs orbaretur,crfinepofiegt;'itlt;^_,^nbsp;riafierct,qui ficilicct miraculi deleretnbsp;Z^fiaClum legitur de Ahiele j.Reg.is.nbsp;operu domini tarn magnificoru, ingratitu^nbsp;bet dominus,nbsp;nbsp;nbsp;non leue crimen.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
’ nbsp;nbsp;^Fuitergo dominus culofufj
men eius uulgatum eft in omni
Tam luculcnto claro miraculo mauit iam fiecundo ducatu lofiue, ut ipfi^^nbsp;fieruii domini efifie nemo dubitarcpofjctjf^^^^fifinbsp;illiusfiamaficperuafit tota ilia tetra, utnbsp;epponere auderet, fed ultima tantufirttiid^^’^fH)nbsp;defierare,quos dns occidi uoluit et mandaiii^'nbsp;fiuediffiufiam in omnêterra, uerequidedidt^, .(t jnbsp;iJun,qui lt;i regibus Chatiaan óibus timebatnf^^^i^fio f ƒnbsp;fitiperati fiunt.Longe aut magnificentiusnbsp;dno,cuius cuangeliu Gr gloria peruafitnbsp;raru,à quo dcflruéla uidemus, gt defiruifi^nbsp;fiiritu cultu idoloru,fiallaciä diuinatioiw,^^^^ 1^nbsp;num,cbmenta augurum,aurufiicum, amp;nbsp;bus omnibusuelut mûris ambiebaturmundidinbsp;^[CAPVT VII. .(ÿfitnbsp;Hij auté Ifrael præuaric3lt;[ Jenbsp;mandatum, Sc ufurpa^'^.0/nbsp;^Sîaiaatbemate,Namnbsp;---------us Charmi,filq Zabdi,P‘^jj,r rede tribu luda tulit aliquid denbsp;mateîiratus^eft furor domini col* Jnbsp;lios Ifrael,
Vnius peccato,more hominum matur cogregatio. VnusAchan fùrto ânatb^^^nbsp;cauerat,et filif ifirael peccaffie dicuntur.nbsp;rainuigilandivm docemur, ut nemo innbsp;crimine aliquo notabtlisfit,cuius nosnbsp;alterutru ad bona opera prouocemus,nbsp;uaricationes cofiratru nofinamus inulta, utfinbsp;participes haberi GT effieuelimus. Irafidtitt ^0nbsp;in totu populum, propter peccatum unius,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p/C
quofidâ,alioqui citius morituros, cr quof cata occulta,domini patientia, dei iufiofiftb’^’ .^j(isnbsp;dicio mortis dignes reddunt, eos ad totiusnbsp;emèdationë aufirt è medio, alijs in exewplu-'^ Znbsp;peccandiingerit omnibus, utfictam publitK Mnbsp;quiun priuatum,coram domino puniatur,nbsp;proficiat, gt pcccanti profiit ad uitam atern;^^nbsp;tibusaddificiplinam, ut non fie fiolu quifiqsnbsp;clefia,fiedinuicemfiefic omnes admeliora comnbsp;ciant,utetnendentur.SicdepcccatispaucoruK^nbsp;nitas commodum toti ecclefilt;£ cxhibct.
2.6
«
-ocr page 15-i O s V E
^Quuftiœmittcret lofue de lerichouit °scontifâHai,qu3e eftiuxta Bethauen^nbsp;anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bethel,dixit eisî Afcen
8( explorate terra* Qui pr ecepta com P ^‘itesexploraueruntHai*nbsp;crimen protrahendinbsp;difeiplinam, ut di^nbsp;rxnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;praceptis obtemperare
tir«f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;temere gt de fiia uirtuté
‘^°'”’”lttant. èilittit ad urbis Hat explora
BetheL Et non ^ttincfiiiffè Bethel ©quot; Bethauen, fed duo:nbsp;bethel olim uerfafiierit in Bethauen^nbsp;î ^‘^‘•ItusuerfiisefliitquafiumGridolum.nbsp;eiîNon afeendat o*nbsp;»lif P®P''^'is,circiter duo ucl tria millia
uexabitur contra hoftes
tfj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;opuffii^^ uiribus,creden^
^bem paucis po/fe beüatoribus obtineri,
Ittè nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;populo illuc tria
î ttî^^’3,quiftatimtergauertentes^ à uiris Hai, 8C corrucruntnbsp;W’f‘?inta ÔCfcxhominesî perfccutic^nbsp;ad Sabanbsp;tjj^^pereufferunteos per proaafugierinbsp;cor populi J ôC ad inftatnbsp;V*‘'4uefeaumcft*
litttZ^^eruperutexurbe,crprofligarutifraé ^ccS‘^'f‘gt;‘‘busconfidentes,Gr trigintafexuirosnbsp;S, PÂ enim alia ratiûne, quhn pro difeinbsp;N?’ hffitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aawonftantMr, ideo pauci occubue^
Kehcmenter pmoti funt, gt uelut aqua t«J'«!*©- uirti« oMniudliorit, fentientesfi'agiUnbsp;iram circa fe dei intelligétes. Sic fit ponbsp;'«nicm brachium fuum, contemnentibus Uirnbsp;magtitudiné exercituu iaâantibus.
*‘i^’’'®cro feidit ueftimenta faa,amp; pro Uk^iditinterram coram area domininbsp;*1)11^ ƒ ''^jperam, tam ipfe q fenes Ifraclî
V. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inpopulum, GT ti^
SS ^p^^^ßtffepeccatumaliquod fuum uel populi, ueritifimt, GT humili corde gt cor=‘nbsp;'iilt;H^''«i’ant«r dei clernentiam, profirati ante dominbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfeuerantia orationis,
°‘‘eceptisceremonijs,quMfiruor oradi GT' snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;niniftrat,non confuetus uel praferi
Etd”*^‘^”'”quot;°niandi.
deus, quid '^’¦^duccrepopulum iftum lordanbsp;manu Amorrhæinbsp;um nosî’utinam utcoepimuSnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trans lordanem*
I E H O ff V A H. 8
Verbis utitururgentibus ad mifericordiam impc=: trandä,adcaUftrationep(rtinentibus.QMfidiceret:nbsp;Qua ratione tarn ßupendo portento oflendifti niaieflanbsp;tem potentia tua,cr amoris tui tarn patens mdiciu ponbsp;pulo eleilo tuo,in tranßtfi lordanis ƒ i^unc uero ueliitnbsp;uclimpotens.ucl inuidens riobis uideris, höfliunoflrönbsp;rum atqs cotemptorü tuörZ nos uiolentite óccifioninbsp;proijciendo,AmorrhieóruJcilicet,^uorum nobis uiéionbsp;riam cum omni illoru terra promißßi tiuper, totiesnbsp;antea-Vtinaßcut uolebamus crcoeperamus, manßßenbsp;mus trans Iordanem,ubi comode habitarc potuiffemus.
8 nbsp;Mi domine, quid dicâ,pôftquâlfraelnbsp;hoftibus fuis terga ucrtit^
t4i dominc,quid die ere poßumf fire nefiio quid lo quar,uidens promißiones tuas hac uice irritas, tergO!nbsp;uertente poptdo hofiibus, quorum nobis uiäoriatn potnbsp;ticebaris.
9 nbsp;Audient Chananæi,amp; omnes habita*nbsp;tores terrae, amp; circundabûtnos, atqj delenbsp;bunt nomen noftruni de terra, amp; quid fanbsp;des magno nomini tuo?
Et Mt parui re fir at poptili illius iailura, quid facies quot;nomini tuo magno, quod blafigt;hemabitur apud omnesnbsp;hasgentes,quod tnale audiet apUd tuos hoftes,audien^nbsp;tes nos poffe tiinci, gt te nolle iuuare, uel non pofiefnbsp;Subito enim qui prie pauore exannnati filer ant, refumnbsp;ptisanimisobruent, gt ad unum omnes dclebuntnostnbsp;Uttiomenquot^inofirum ßntdeleturL
^Dixittp dominus adlofueî Surge, cur iaces pronus iri terrai
11 nbsp;nbsp;Peccauitlfrael, StpraeUaricatus eftpa*
^um meum quod præcepcram eis : tule* runt^deanathemàte, 8c furati funtatqjnbsp;mentitijamp;pofueruntinterUafa fua^nbsp;placttit tiimiru domino oratio lofue fidelis,licet iu^nbsp;beatur deßficre,Gr quaß corripiatur.Sic humano mànbsp;re dominus loquiturnbsp;nbsp;nbsp;agit cum fids, interim tarnen
caufam profirt,damni oftendit remedium, et urget mo nitis ad uindicandum,ac deßdes impellit comminatio=nbsp;tiibus.Pxaggerat caufam qua poterat leuis uideri. Pernbsp;fidiamuniushominis,toti populo ob if cit. Foederis ru=‘ tadicUMnbsp;ptoresnominat.lnobedientes,fiircs, mcndaces cxaua »«tibiiia.nbsp;ros decernit,ut uidere liceat quam feuere nos iudicarenbsp;poßit^ßeumferuis fuis dominus in iudiciummtrarenbsp;cceperit.Ft graue etiam peccatUm erat, Ui/b tantO mi^nbsp;Iraculodeinonttmere ab ofifenfit mandat! diuint. Sednbsp;quisnonqUotidiefimtitdei circa fe gratia ©quot; gloria^nbsp;et tarnen in multis offindimus omnes creatorënoflru«
Il Ncdpoteritlfraclftareantehoftes fuôs, tergauèrtet, eosep fugietî quia pollutüsnbsp;eftanathematcî non cro ultra uobifeum,nbsp;fi non conteretis eum qui huius fcelérisnbsp;reus eft de medio ucftri»
Omnemaluminatur,nißma!umilludde mediofui poputus exterminet:hoc eft, commun! confenfu gt ZCnbsp;lo,manuquocßGr uindiéta dure uindicetinobediettiainbsp;tiaiiadinifiàmjjne perfonarunt acceptione.
bb 1
-ocr page 16-'O * ' t O' î V E ¦ ’
Saniltßcare hoc loco tarn explore fignißcat ^uànt prteparorc. Similem deifeneritotem executuseflPe^nbsp;Äaari in cc trus circa Ananiamnbsp;nbsp;nbsp;Saphiratn, qui de anathemate ******* nbsp;nbsp;nbsp;fuflulerantfCr commune bonum priuato ufui applica= tterant.ldipfum fentient, qui ftmäe in ecclefiaßicis bo nis tentarint,no uulgare dei iudicium, fed publica connbsp;fiißonc coiHundum,rerimuitaqi iaäura puniendi/à=:nbsp;'crüegi orauari. 14 Accedetis^ mane (finguli ) per tribus ueftras,Slt; quamcûq^ tribuum ceperit donbsp;minus, accedet per cognati5es,amp; cogna^nbsp;tio quâ ceperit dominus, accedetper do-mos,domuscp quam ceperit dominus acnbsp;cedetper uiros» Accedere : Accedcrc iubentur perfinguldstribus.utuelforte, per tribus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indiclo Ratio}kdis,quod erat in pedore fummipo= tificis,exjflendore gemme alicuius tribus, cuius no^ men inferiptum erat, fecutiduin Hebreos, prodereturnbsp;¦tribus illa,in qua reus erat:qua deprehmfa, perquirenbsp;bdtur fomiiid, ty deinde domus, tandem uir domus iUnbsp;lius deprehendebotur. ly , Etquicunq?illcinhocfecinorc depre henfus,comburetur igni cum omni fub*nbsp;ftantia fua t quoniam præuaricatus eftpanbsp;^um dcminijamp;fccitnephasinIfraeLnbsp;Suppitd» : Grauefuppliciumdecemiturreo,UtàreatufimiÜnbsp;rcorum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;priefn-ucntur.Sic enimfalubriter moritur pec^ eator ex eledis,ß morte fua nonfolum culpa omnis re ¦dimitur ,fcd etiam plurimi fuo exemple emendanturinbsp;cr ecclefi^ profidus augeturdnterimhumiliatur re^nbsp;iiS,Gr compungitur,dcoqi feruitad iußum regnumnbsp;Wuerß.Sic enim non fine puhlico commode moritur^nbsp;qui uixerat omnibus iniuriofus ,uel pluribus.
¦ Mlt;a'or cr nobilior tribus inficitur hac prima )na= culdyUt poflhdc cautiorfit, cyaliqua ratione contentnbsp;dat fieri iüußrior. ld quod çy contigit per Caleb uirunbsp;flrenuifiimum, quo non fitit in toto populoßrtior cynbsp;animofitor contra impies hofles.
Iterumdenobiliori fianiliareus proditurSeraita^ nan,çxqua Dauid olimgenerandus ac Chriflus.Oein^nbsp;de per domos perueaitur adS^diftnquainuenittur. |
2LO I E H- 0 S V A H. »Achanßlius Channi.Sic fortes à domino nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I Sic oues ab hoedis difeernuntur. Sic nihil occ non reueletur.Sic nullum peccatum euaaitpnbsp;iuflus dominus er uerax non decipitur ,nt(nbsp;lat,utfempertimeatur. »nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, , Mfi'/ Etaitlofuead AchanîFiIimi,dîamp; jjf am domino deo Ifrael,amp;nbsp;indica mihi quid feceris , ncabU Difcant hie iudices,qua man/uetudineat»^^ mine reorum in gloriam dei, er in publics bonbsp;modo animas domino lucrentur, quorum corpnbsp;ponunt feueritati iudicq,et iuflithenbsp;odiant crimen, quàm pcrßnie eypopuUnbsp;deantur falutem,et iuflitùe neceßitatem pnbsp;Confißio peccatorum hic utilis ernbsp;tur, qua qui comuni ta tem offindit ,eidcmnbsp;lit:quipcruicaciter prauaricatusnbsp;ne er humilitate fatisfaciat.Sicqui deumnbsp;Crete deo confiteatur. Qai eccleßäfcandahZnbsp;fiæ confiteatur, er publica peenitentta reooi'Onbsp;Qgi priuatim nocuit,priuatim profit. Sino coynbsp;nedelidi,nonda.urremißioculpie. , Refponditep Achan Iofue,amp;oJ^S£ rè ego peccaui domino deo Ifrad, Oeo peccauerat fecreto, fed in publicum Ideo deo confitetur coram populo.Debebut,oo.^ii(,nbsp;tampuhlicedeprehenfus, alios libera/fe ùnbsp;erfuaptepoenitentiafefeprodidiffereumt‘‘’^nbsp;nis,quod deum latere non ignoridjat. Vidi enim inter fpolia palliun’^Ljt' nicum ualdc bonö,amp;ducentosnbsp;genti, Iinguamquolt;]^aureänbsp;quaginta ficloru, 8C concupift^”^ jjii»’*nbsp;ftuli,ölt; abfeondiin terra contranbsp;tabernacuh mei,argentum^nbsp;’ Per fingula narrat hifloriam faüi, utnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iT dei doceat er comiferationempopuU extor^^ mini iuflàtiæ attefletur, er exemplo fuonbsp;crimineaffiixerat.Vefiem,argentum,erogt;''’7^,l)()6nbsp;uiderat,cocupiuerat,abßulerat,abfconderUiß ‘iij/itnbsp;rat. Hisgradibus perficitur peccatum : qilt;^nbsp;täte oculos er fenfus non auerteritfpäubd^quot;*nbsp;prolabitur,quod nonputauerat.Principij^or^nbsp;dum.AllegoriasqtuereapudOriginern. 2.1. Mifit ergo lofue nuncios î q“* tes ad tabernaculum(in»Kî)repererH^^0ti*nbsp;daabfeonditain eodcmloco,nbsp;fimuU Auferentesep de tentorio tuR -iC'’. ad Iofue,8lt; ad omnes filios Ifrad j Fnbsp;cerunt^antedominumgt; . Quiadiligenterinquirendaßnt hic docetur, er non tantum ad uerba iudicUnbsp;Opusfaüumqi peruefiigari potefl. Verum^nbsp;dam dei ucritat.em,omnifcientitfm, iuflüi^» |
¦I O S V B
timor pcccandi incutiaturecclefjic, ^mtfjïbus infiiturum obfleiur,crpopulusreuereaturnbsp;(’’quot;‘‘^ceptitdontini.
‘ Tellens itaq,’ Icfuc Achanfilium Zagt; argentum^ amp; pallium, Siauream linnbsp;^’”1, fiiios quoque 8(. filias eius, boucsnbsp;afinos, 8c cues, ipfiuscB tabernaculö^nbsp;ra fuppellcäilem, amp; omnislf-ƒ cumeo duxerunteos ad uallem A.-Chor.
gt;'^amp;quot;i‘'ii^’Crpopuliad obe=i m Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘tUigandi,tKccßarius erdt rigor pœnie,
iuft{tite,qud tarn ceruicofus populuf,fi no ^^‘^gt;»ore,f(iltcmfDrmidin£ pœine dpeccato ab=nbsp;tarnen etùmfub/ùi/Jèlj’eaalis ali=nbsp;’¦¦‘tiOjOb quam nbfolum ipfe,fed ctiam filij , filia:,nbsp;ij^^^'^^illiuserant, pariter domino-offirren^nbsp;ewn«/”'’’“ ftudiofe rcconciliandamyCrnbsp;tenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^0 damnatorum, qui pro pr£f mtimor
** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iCternam, erfuo exemplo to
Pone' [^'‘^’^‘^Si'^firebant.Potuitßiijjedliquara^^ n^p^^^^^^^iininibus familia,fub patrcfamilias tarnnbsp;pariter ex eleéliseraitt cruaftnbsp;^i^’''^^‘lt;:gt;dominQ hoc paâo fcruire obligata. A fflinbsp;*'®' »tri?*'” mortes,quomodo his quibus iniungu»nbsp;infPgt;^lt;^/P pojfunt,nouit dominus,occultlt;tnbsp;'“'Xl-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fapientia fua, quomodo iufe qult;e-
Hominum autem eß publica tantum tftj,J^P'‘'‘igt;'e,fanâorumq; aâiones in exemplum nonbsp;^Qs diuiria injfiratione certà fefciantaltudnbsp;¦(nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;régala convnunisdiuini humani ittris
^‘^’’fitlofucîQuia turbafti nos,ex-le dominus in die bac ? Lapida.-^iUs^^’^'^oinnis Ifrach SC cunâa quæ iL b^^'^tjigncconfumptafunt.
Pfcc^^'^'^^'f’^illiturbationemad dicm illa)n,utpro ''quot;’digne punituj ,fempiternam turbationemnbsp;dei denuo confoletur, ad horam ihnbsp;^°’^^‘ttbata. Uotandum hic, cum dominusnbsp;t‘lt;^f‘t^ogt;ttburendum igni eumqui de=:nbsp;werimine, hic tasnen btpidibus iliumnbsp;difeamus nomine ignis panamnbsp;Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nortem ineuitabilem, ZJ' exitiale ma=
fisttifilt;^^i-ßeut Gf ßrrea ßr== 'quot;^l)rij^^2*^’O'dKrij?t?nd feruitus: cr ignis £ternuinbsp;‘Sternum. Licet nonnbsp;nefeire, qui lapida^nbsp;'^hjde pariter omnia illius iuxta domininbsp;‘’^ß^pferit, zrfie iram domini auerte=^nbsp;/àhttem cr confolationem ac^
accruû d ^^Pidum, quipermanet ufquenbsp;Èt aucrfus cft furornbsp;eis » Vocatum igitur cft nome
1 E H O V A n. loci illius, Vallis Achor,ufq;hodic*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i';
tMonimentum parauerunt in omnia fccula obedien ti£zr dextcritatis,zrnequisfeanathematedamnà=i utorcs amp;nbsp;retjpriuatim diripiendo fibi quod erat publico ufui dë f’st'i'S®’'nbsp;putatum,^fraudancommittcndo in rebus ccclcfia'=inbsp;flicis,uel ad communcm quamcunqi communitatisali^nbsp;cuius ufum repofitts zr ordinatispicitur atitem Vaisnbsp;lis Achor:hoc efl, cÿüturbationis, prëpter uerba losnbsp;fue,quidixerat:Qj{iaconturbaßi nos, idea conturbetnbsp;te dominus: quod zrparum abludebat à nomineuirii ,jnbsp;qui Achan uocabatur,communi modofcriptur£ literanbsp;accepta pro litera,
^fCAPVT Vin.
Ixitautem dominus ad lofuet |Netimeas,nequeformidesîtoïnbsp;le tecum omnem multitudinénbsp;pugnatorum , 8C confurgensnbsp;afeendein oppidum Hai, ecce tradidiiiinbsp;manum tuam regem eius, ôCpopiilumjjnbsp;urbem^ SC terram eius»nbsp;. Confolaturdominuslofuepoflperturbationé pers inbsp;pelfam,fcfereconciliatumfignificans populo, iubetfjnbsp;firtiter ag^edi opus domini, debellationem urbiuninbsp;Zrregumimpiorum.inprimis autemilai,deqUaüisnbsp;Horiam certam pollicetur,deregc fcilicet, populo,cisnbsp;uitatc,zr terra,cum effet potentifiimaurbs, quandosnbsp;quidem duodecim millia hominum occifa jeribunturnbsp;deçà.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„
FacicscpurbiHai,amp; régi eius, fîcutfe-» cifti lericho, 8C régi illius î prædam uero,nbsp;éC omnia animantià diripietis uobisî po-inbsp;neinfidiasurbipofteam»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
Permittit hic qu£damqu£ circa lericho prohibue rat,direptionemfcilicet jfoliorum ZT aninudium, ne 'nbsp;omnia pariter anathematefubiicerentur,utalibi.îAos ¦nbsp;dum deniq; pr£dicit obtinendi urbem, infidijs fcilicet,nbsp;quibus zrufus efl iuxta uerbum domini:damnati cnintnbsp;erantadinteritum camis,zrten-a traditafidelibus.nbsp;Et cum leuiter potucrit urbs quantumlibet magna inbsp;tanto populo opprimi, tarnen quafi hamanis artibus ilnbsp;lamcapiiubet,ut ZTcxerccreturpopulus, etnontairtnbsp;Wrtutecalefli,quMt peritia militari terrorifieret ifsnbsp;rael reliquis r^ibus,z^ urbibus omnibus,ccrnerent^fnbsp;fibi excidium impendere, certi quod euadere nequeinbsp;ant,utfint tanto deflieratiores.
5 Surrexitcjî lofue, ÔC oninis exercitus bcllatorum,utafcenderentin Hai, amp;ele^nbsp;âa triginta millia uirorum fortium mi-fïtnoflc,
Omnis populus bellator dicitur, pro maxima multi tudine exercitus:non enim decies centena millia ad usnbsp;nius ciuitatis expugnationem idonca fitiflènt.Veruntanbsp;men triginta milita ad infidias mifit, ex quibus quinq;nbsp;millia proprie infidias exercuiffe dicuntur,cum exetntnbsp;tibùsciuibusomnibus,ipfiurbaningrefiiincendiocas inbsp;ptam monflrarunt, ali/s uigintiquinq; millibus retro^nbsp;crdpofleriori parte hoflem adorientibus,ficut c«ni.
bb
-ocr page 18-I O S V E
pW relitjuismilitibuslofue exaduerfo.
4 nbsp;nbsp;prxccpit^ eis, dicens: Prouidctc infi^nbsp;dias poft cimtaté î nee longius recedatis,nbsp;amp; eritis omnes parati,
5 nbsp;ego autem, 8lt; reliqua multitudo, quænbsp;mecum eft,accedemus ad urbemXum^nbsp;cxicrint contra nos,ficut ante fecimus,funbsp;giemus coram eis*
I» beüo iuflo uiéloria qu^eri potefl,nonfolu dpcrtii »u’m pu^,fedctiäinßd!js. Beitu autem iuflu Auguflinusnbsp;concedit, t^uo ulcifcuntur iniuri£nbsp;nbsp;nbsp;cagens uel ciuia
tas beUo petenda uitidicare neglexerit,quod à fuis probe faäum efl,uel reddere, quod per iniurias idgt;l4==nbsp;tum ejlduftum deniq- bellum neeeßario efl quod dontinbsp;nus imperat, 'm quo ta dux quàm populus minißer deinbsp;efl iudicandusjuerius quam author,
(gt; Tunc exibunt poft nos donee ab urbc longius protrahant, putabuntenim nosnbsp;fiigerc ficut prius* Nobis ergo fugientigt;nbsp;bus (er iUw perfequentibus,)
7 confurgetis deinfidiis,8( uaftabitis cü uitatem : tradet^ earn dominus deus ucgt;nbsp;fter in manus ueftras*
Elf tune. nbsp;nbsp;Et Coniunélio ïîebrteis ponitur fepißime pro tunc^
ut flt Ordinalis Zir Confea(tiua,ut cimt dicitur: Tune eos.
camcepcritis,fuccenditceanl,
IX
fltgiemusante
fecundum uerbum domini facietis, uide te,præcepi uobis*
Juxta uerbum domini facietis. QiMfi dicerett'Nolite trepidaread'mfidijscapienduciuitate)n,quia Uerbumnbsp;domint efl,fic illi nunc placet, cu aliter facile capi pofnbsp;is illi modus placet.Ego pr^cepi id:no qualAetnbsp;rationc utencamp; inßdqs,fed cum iuffero no cunilan^.
9 Dimifit^ eos lofue, 8c perrexerunt adnbsp;locuminfidiarum, federunt^ inter Be^nbsp;thel amp; Hai, ad occidentalem plagam ur^nbsp;bis Hai : lofue autem nocleilla in medionbsp;manfitpopuli,
Inßdiarum locum definit ad occidentalem plagam urbis liai,ßquidem plaga maris magni occidentalis eflnbsp;ltuiie£,qui deniq; locus erat inter Hai çr Bethel ; undenbsp;dißimusoccidetalioremeffe locum Bethel quàtn Hai.nbsp;tion fe lofue mßdijs mifeuit, fed cu exeratu manßt renbsp;liquo,ubi plus eratpericuli Gf maiorprouidentite dusnbsp;cisneceßit.ts.
10 nbsp;nbsp;fufgens^diluculo recêfuit populumnbsp;SCafeenditcum fenioribus Ifrael in frongt;nbsp;te exercitus ad Hai*
Duxlofuemanefurgit,foliciteperßdurus quie no (lu agenda cogitauerat,more boni ducis.t^umerareponbsp;pidum,eft ordinäre, Gf commißiones dore imperatorinbsp;biu turmarum.lpfe cum fenioribus GT conßliarijs fuKnbsp;pr£cedit,ut Ca;far,non pramittit exercitum.
11 nbsp;nbsp;Etomnis populus bcllaforum, quieftnbsp;eo afeenderunt ÔC. acceflerunt, amp; uenerfitnbsp;exaduerfo ciuitatis, fteterunt ad fepten»
I E H O S V A H. trionalem urbis plagam, inter qtiâS^ losnbsp;cratuallis media*
Quin q; autem millia uiros elegerat, pofuerat in infidqs inter Bethel amp; Ha*nbsp;occidentali parte eiufdem ciuitatisî
Inßdijs adoccafum diflgt;oßtts, ipfecu exerciM' nonmaxüno,fefe hoflibus oflendebatadnbsp;quinq; millia autem fuoru propiores urbi winbsp;tebant,alijs tùginti millibus ßc difl!oßtis,utnbsp;urbe ciuibus imminerent,retro inuadeiitesnciit'^nbsp;redire poflènt,aliis quinq; millibus urbetn apertat^nbsp;trantibus GT incendentibus.
’5 Omnis uero reliquus exercitus aaalt;L lonem aciem dirigebat, itaut f*®“* Ljjnbsp;multitudinis occidentalem plagaiw ƒnbsp;attingerent.Abijt ergo lofue node*“^'nbsp;ftetit in uallis medio*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
* 4 nbsp;nbsp;Quod cum uidiflet rex Hai,
mane, amp;egreflus eft cum omnie’^^jP ciuitatis, direxit^ aciem utoccurff’^^jnjnbsp;raeli ad certamen, ipfe amp; omnisnbsp;cius,ad tempus conftitutumnbsp;tum,ignorans quod poft tergü»*^*”’nbsp;rentinfidiæ*
Dicsabfumpta uidetur in flatuendo ca tria , Grinfuper nox exada, in quanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|,tÆ(
ocerc/t« propius, gt elicuit dues ad exitu tes minoré exercitum,uifum 'm ualle, pojflr.
’ y nbsp;Et cæfî funt lofuc, 8( omnis
eis,fimulantesmetum,S(fugieift^®‘ litudinis uiam*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff
Et cteßfunt lofue, Gfc. finxerunt fe iamdamnumfenßffcquoddam Gf impettd’^^^iKfnbsp;flinere non poffe,feq; compulfos ccdere:ilt;^^‘’^itii^nbsp;terunt lfraelitce,quafi fugiendo, metum^fe^if^nbsp;fùmperfequendihoflibuspræbuerUttt,nbsp;urbéomnes. 'Viadefertidiciturtendensttttrnbsp;na et fyluas qua ab occidete erât urbinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jii ƒ
At illi üoeiferätes paritcr perfe*-^(,(jiÇ cos,perfecuti funt aut poft lofuc*nbsp;reCeflîlTcntàciuitate, .
i6
*7 SCneunusquidemin urbeHa*’j^^jjif* thel remanfiflet qui non perfe^‘’^jy(j*f^nbsp;rael ficut eruperantapertumfpP* .nbsp;linquentes*
Confenferunt omnes in necem ifrii^^^, L fccminæ,ideo omnes necem merucrunt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Bethel auxilio ucnerunt Haitis,ßigt'entclß^ munitcr perfequcndo,pariter rei morttSi‘‘^ ’nbsp;trucidandi uoluntate dei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mf -
’ 8 ^Dixit domin’ ad lofue: qui in manu tua eftcontra urbenbsp;niam tibi tradam earn * Cum«^nbsp;dypeum ex aduerfo ciuitatis,
’infidiæ quæ latebantfurrexft^ feftirn de loco fuo, èC cucurrerm^^jf^nbsp;rendilfet manum fuam, 8C
I o s V E ^itatem,ccperunt SCconfcftimfuccennbsp;‘‘frunteam,nbsp;f îxtfiipo hajleßgttunt erat his qui poß urbemfitenbsp;^^inftdijs (rumpendi,^^ irrueiidi m urbem-Vo^^nbsp;J ^^»tmodefieri,adbibita re quapiam perjpicua,nbsp;fntw J lanceä. Nibd negligi poterat ubinbsp;piinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proinouebat profidelibus, eSquot; hn •
sio ‘tdiudicati morti, perurgebantur iudi Xfi ^‘’^propriampemicicm.
perfequeban^
'‘fbi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uidctcs fumum
’’°P° ^frtinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;illuc^ diffugere: præ-
rea/’'’’’quot;tad folitudincm contra per fortiffime reftitiflent,
^Pta ff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SComnis Ifraelquod
'^^aAa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infidqs, ÔC fumus ur
reuerfus peuffit uiros Hai» ’^^fannbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ceperant ÔC fuccen
exurbe contra Qp?’’icdios hoftium ferire cceperunt»nbsp;utraq; parte aduerfarq cæ-din»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut nullus de tanta multitu^
kUf^’^^iparteßbi exitium paratum conßiieiunt be!K^^°i^endiunt, hoflemantefepedemretra=nbsp;h(f^’ nnuerfum exercitutn îfraebex latere ir=nbsp;3 Mohnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exercitus ßtießpe
urbis Hai appréhende^ *^fntem,amp; obtulerunt lofue.
*% nbsp;nbsp;‘‘^gloriam dei er ßä ducts ac populi,adq;
uliorum, quod rex Hai uiuus in beüo ''^orj ’ ^‘‘dioßte mißer adducitur. Vt iterumfidesnbsp;l^^^poHicitarumfimtetur.
M onfiibus interfedis qui Ifraelem 6(itendentem fuerant perfecuti,nbsp;'loco gladio corruentibus,renbsp;Iftaelpercufferuntciui-g'^dii» Erantautc qui in eo^nbsp;L^’*’)d'^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mulic
hominum,omnes
exierat,qui et '’'’^^^.^‘^f'^^ulantemfiterat perfequuti,qui po/inbsp;fitgere compulß ßtnt in defersnbsp;°lt;^cißfif,jf paßim, er in agrojubicunq^ innbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;licet paucis in urbe remanen
mulieribus. Qui omnes pereußi in oregladij,nbsp;^3 ^’boojj er letatis duodeeimmillia,o=nbsp;L 4“^ nixerant m urbe Hai.
r kit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tenens clypeum,
^‘^ficerentur omnes habitato-
I E H O S V ' A H.
10
Non dubiu quin iofue extenta manu porrigens in^ terßgne,more ßui prlt;eceptoris ^oßs orationägt;us ma^^nbsp;gis q manu er armis beVumgejßeritßtnttißimus dux^nbsp;er mimmc otioßis,donec omma urbis Jßolia diriperennbsp;tur,et homines ad mternecionem delerentur iuxta deinbsp;mandatum.
lumentaautem 8lt;prædafnciuitatisdi ripuerunt fibifilii Ifrael/icutpræceperatnbsp;dominus Iofue»
. Prada diuitiaruM urbis hominibus omnibus oeci= fis dei permißione ceßit exercitui. lam enim primitiasnbsp;ßioliorum de lericho domino cofecrauerant^ ideo nucnbsp;er dcinceps rapinas hofiium ßbidiripereiuflepotuenbsp;runt,fic domino ordinante. tion tatnen hic diß:edumnbsp;ut modica portione iniufle acquißta,ß domino offèranbsp;tur in templa, uel etiam pauperibits, licite poflea ßbinbsp;reliqua poßideda putentur. Nihil enim hic iniufle Ipnbsp;raelitis obuenitfluflo enim bello, er domint mandatanbsp;* omniageruntur,feci{subi inique pugnatur er coittranbsp;uerbumdomini.
^7 Quifuccenditurbem,amp;fcciteamtu^ mulum fempiternum, defolationé ufqjnbsp;ad diem hanc:
Apparet non admodu domino placuiflè, nee etiam populo dei,munitiones urbiu,fi-d agros et uiUaS apprenbsp;tiajfie magis,quod mûris fenon raro munire folent ty~nbsp;ranni,er uiolentia maiorexercetur mfirtaHtijs qntnbsp;ri.Qtti enimmalefacit quarit fubterfitgia. Olim maionbsp;ri pace terra incolebatur abfq; urbibus, quaru inuen^nbsp;tor Nimroth dicitur,er Cain. Hai ergo urbs nuquantnbsp;reflituta legitur,et lericho cÜ malediólione reflituitur»nbsp;a.8 regem quoq;eius fufpendit in patibu.*nbsp;lo ufq; ad uefperam, amp; ad folis occafum»nbsp;Præcepit lofue, Scdepofuerunt cadauernbsp;eius de cruceïproiecerüt^ in ipfo introi*nbsp;tu ciuitatis, congefto fuper eum magnonbsp;accruo lapidü,qui permanet ufq; in prægt;“nbsp;fentem diem»
Dure trailat hunc loßue regem,ut ahj timeant, er deditionë parent.Veruntamen cruce depomtur iuxtanbsp;legem-,ne mficiatur putoreaër. tocusautemmom^nbsp;mentumfit pofleritati,ut meminerint magnalium dosnbsp;mim,er ueritatis promtflórum dei.
^9 ^Tûcædificauitlofucaltare domino dco Ifrael in monte Hcbal,
Jo nbsp;nbsp;ficutpræccperatMofcs famulus domi
nifiliis Ifrael, utfcriptumeftinuolumi^ ne legis Mofi, altare de lapidibus impoHnbsp;tis quos ferrum non tetigit: amp; obtulerütnbsp;fuper eo holocaufta domino, immolauenbsp;runt^ pacificas uiäimas»
More patrußacrificijs er extruäione oltorisgraa tiax agit loßue donüno, pro tarn iüuflri uiiloria. No«nbsp;L enim humanartim uiriu erat,ßed operis diuini.ln mottnbsp;, teautem Hebal aramßußcitatadpraceptum Moßs,nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod legitur Deute. i7. ubi er reliqua de altarisexlt;*
truäioneimicmeSjne prolixitof offrndat.
bh 4
-ocr page 20-|
51 EtfcripfitfuperlapidesDcutcronomï urn legis Mofi,qucd ille digeflerat coraiunbsp;filiis Ifraeh fe, qui folia proprie lex dei dicitur,in uniuerfum et ab omnibui obferuanda:uel etiam legà îitofaicie benedi^nbsp;âiones ey inaledilt;Hiogt;tet,ad perpetuârei memoriam^nbsp;ad abflerrendum populuin à peecatis, CT in teflimoninbsp;um iuflie ultionà, fi quando uerba dci contemnerent.nbsp;Semper enim memoriter feruanda efi lex donûm çxnbsp;operibue comprobanda. Omnis autem Ifrael, 8(. omnes maio^ rcs natu, ducésque ac indices ftabantexnbsp;utraqj parte arcæ in confpedu faccrdo-*nbsp;tum, Leuitarum quiportabâtarcam fa-'nbsp;deris domini, utaduena ita amp; indigena*nbsp;Media pars eorum iuxta montcm Gari^nbsp;zim,SCmedia iuxta montem Hebal,figt;nbsp;eut præccperat Mefes famulus dominienbsp;Et primum quidem benedixit populo If=nbsp;raeU 55 Poft hæclegitomnia uerbalegis bene diâionis,amp;maledidionis8lt;cunâaquænbsp;feripta fuerantin legis uolumine» 54 Nihil ex hisqueMofesiufleratreliquit intadum, fed uniuerfa replicauit coramnbsp;cmni multitudinc Ifrael, mulieribus acnbsp;paruulis ôC aduenis qui inter eos mora*nbsp;bantun k^i's dciquot;° Studiofa obferuatio mandatorum JAofi notatur^ ’ -quantumattinetadceremontatprtefcriptiajprobcncnbsp;diiiiombut aïUcienda plebe ad legem euftodiendamnbsp;cr malcdiäiombut abfierrenda à uetitis. Cbriftia ue=nbsp;ro dominut,lapidibta uiuK integra inferibit fecunnbsp;clariam legem, Euangelium fcilicet, er charitatà deinbsp;•ac proximi mandatum 'm corda fidelium » que funt adnbsp;tâtOra conflruélionem idonei lapides. Legit le fia no=:nbsp;bàlegem, quumlcgis arcana reuelat,cum timoremnbsp;'dei amp;'amorem'mculcatey'mfpirat,quumadlegis di-itina; obferuantiam eleélorum corda folicitat cr mtennbsp;tionem legis declarando manififtat 'mEuangelio ^2quot;nbsp;Apoftolicisferipturis. fCAPVT IX Vibus auditiis, cûdi reges trâs lordanem qui uerfabantur innbsp;montanis amp; campeftribus, innbsp;maritimisac litoremagni ma ris , hi quoçp qui habitabantiuxtaLiba-num,Hethæus ôC Amorrhæus, Chana-næus, Pherezæus, 8c Heuæus, SC Icbu-fæus, 1t. congregati funtpariter, utpugnarent contra lofue ÔC Ifrael uno animo ( eademqinbsp;féntentia.) indîciü dci, Vrgebat omnes hos reges iudicium do))ii»i,dduene rat tempiauifitationa ipforum, iam compléta Amornbsp;rbaorum peccatà,£x miroculis dotniai ciroa ifraelem |
I E H O S V A H. ftÂiî moti jùerant, quiaimpij crant,à domino reieilt,' eS“ uelut oues occifiona, deftinati ad inortent, idfonbsp;finem dcitm contemnunt, Gf illius uirtutem fubnbsp;cere uiribus audcnt,contra deum armanturtdptttJt;nbsp;populum domini deler ecupiunt,ut ipfi in totitm csf!«nbsp;danturjdcofit dci difigt;en/àtione,ut concordicofßnbsp;imo ore gt confenfu fèfe praparcnî,G?')tiutitutt^^nbsp;tentur ad beüum,contra dominïi cr fideles iOius.J^^^nbsp;niq^quide pace ineunda confultare debuerant,exei’‘‘nbsp;plo aliorum territi, ipfi bcUum prinu adoritintiit- .
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r lot Omnibus Chananais alijs bello inuadere confultantibus,Gabaoniti£melioreconfiliofii^il^^^nbsp;ciunt,doloutiti,Grnullipcrniciofo:ficdittitM^I^nbsp;fatione permoti,ex uiilorijs tam illuftribusnbsp;nerc cbcefialfraelitis, quas aque audierantnbsp;, tionum, fed damnati à domino refipere non 4 nbsp;nbsp;ôCcallidecogitantes tulerunt ria,faccos ueteres afinis imponen^^^’ utres uinarios ueteres fciflbsatqu‘^‘'^nbsp;^“tos, 'S calceamêta^ perantiqua pitat^’^uS futa in pedibus eorum, indutinbsp;ueftimentis : omnes qucqj panes.nbsp;portabantob uiaticum, ficcieraH*:^ Cupientes euaderemortem,filiisqi amicitia conitaigi, omnia fiegerunt, utnbsp;remotifiimis loca aduentjJ'e,Gr no ejjènbsp;terrapojjelforcs,quagt;n dominusnbsp;'Verifimileefi iflos Gabaonitasrcliquisget«^'^nbsp;liores fiiiffe,ut prouidentiadei feruarenturK^’-^nbsp;delibta fociarentur. Sic enim eleäis fudnbsp;rit,ut etiam in temporaîibus negotijs dtrig!^gt;*^'nbsp;que mcndacijsutueritate hominunipcccaton‘'^^ßnbsp;titur dcia ad bonum eleétorum,quorum nulit^nbsp;ne pcccato,licet ad mortem non peccent.
atqj fimul omni Ifraeli î De terralo”^^^ qua uenimus, pacem uobifcunifs^^ Non expeilauerunt donee, utalif beuo tur,fcd ad exemplum Raab çredut uerbo de‘ fl/lnbsp;denda terra illis promilfa, cr de humants uii^jtnbsp;nihilpolliccntur,licet effent ßrtifiimi,crtlt;f^^^(i^i rnbsp;expugnabiligaudentes.JAanumtamcndonùtfnbsp;paca confilia bello preeligunt, cr primifefi ^1/nbsp;runt 'mferitos, atq; à domino eut feruuUfi^nbsp;dunt non rejfiuuntur, etiam 'mcircuincifi,nbsp;bus peccatores,humiliter domini omnipotenbsp;bomtatemeredentes.
|
¦1..
föSVË ¦'
^°^“^*Serui,inquïunt,tui fugt; ïungt;’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quinâeftisuosî'
’««ndeueniftisî-
O’ ffo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Heueof co^omiMtos ,ßcut
wmitiw lebuf^os.jsson luudt humätut pru== Rcffce crprudenternbsp;^ßael,nbsp;nbsp;nbsp;diKeuertit datum circumj}gt;e=:
decrctim fkmt agen mcndacium hac quoq^ uice uiant
A. ^fiL-‘iiuntfitturosiüoru,ç^modeflia, uti
tuün nominedomini Qi *’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim famä cius,cun^
*quot; æfi^citinAegypto,
9“* fuerunt trans lorda-r Jin ’, régi Hefebon, ÔC Og régi Ba»
^ii^.^.'^’’'^gt;^iterdixerunt,fed re ucrd ueîuti ^i^xtcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^dere poßiittt, cr moueri dei tnagmts
4 ƒ^^orum inalis, or nüraculis emenddri, expriedeflindtii funt dd
uenerentur:hi5 mfcrutur utilid con^ ^Pxtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frdgilitdteshumdtuenon
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itUsddbonutncooperdntur.
nobis feniores noftri,amp; ùgt; ’’’’lianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rioftræî Tollite
’’fftris cibariaobuiam, dC ûc fw^.fis, amp;diciteîSeruiueftri fumns,nbsp;^^’^itenobifcum»
'‘° oinmd mcntitot ucrbo, Ucct imponere lt;11*^ peccauit, os donùmnonnbsp;’% finelegitimd difcußionefadus ddntit=nbsp;*101,^'^ '^traneisjegemq; dontim quam dudietdutnbsp;curdndo. Soitorttwnbsp;P‘ilt;in^^°^“^‘^‘‘fddtispopulusconfentitinmenddciunbsp;''”0^°''^ ^^’^d hofles,quos tdmen datiefidei djjirnbsp;'^dicerant tendcißimos,fi quo modo iurdmennbsp;^l^lß^’^^'^'^'^f^^’denddcqsuitdpi ßbi redîmesnbsp;’’’ibù^^*’^®9“^*’rlo cgreffifumusdedonbsp;fü ’'°^’'*®gt;rit ueniremus ad nos, calinbsp;tiunc ficci feóH funt amp;nbsp;Utr *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;comnünuti:)
^Pti? nouos impleuimus, nunc K,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folutiî ueftes amp; calceamenta
amp;0r, ’Nuiuiur, oblongitudinenilon X’ojjf
%'!UQil^’’’^'^ddcium hic in excmpîum trdhettdum cduettdum,q ßdlutis dcßynbsp;¦ *uj«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adhicrendi culto
j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f'^pudidtd idololdtrid ucrum omnU
mirdbilium pdtrdtorcm ds ’^^derejateriçr colere, qu^fxcuß^fos
ï Ë H O S V AU II
cietdtetd»tprduißimdrumge»tium,cyddelt;)d(Ot^M^ tdrum,eccleß(euerorumfideliumdßcribi,
•4 Sufceperuntigitur de cibarijs corumy 8C OS domini non interrogauerunu '
gt; y Fedt^ lofue cum eis pacem, 8C inita fcedcre pollicitus eft ut non occidercngt;;nbsp;tunprincipes quoq; multitudinis iurauenbsp;runteistnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
Perfudferunt ergo Gabdonit^e iß-delitdrum procea m, er grdtidm illorum cdtenus redemcrttnt, ut nonnbsp;conßulto domino,fccdus ineundu decreuerint, çj“ pronbsp;eo loßte ducé mfligduermt,qui iïlis obfequutus eßinbsp;pdcem promittendo iüis cr fdlutem, ut reliquis popttnbsp;lis ddetis,ittos incolumes ßrudrent tanqudmconßx=snbsp;dcrdtoscramicospopuUdei.
|6 nbsp;nbsp;Poft dies ante tres initi foederis audio
runtquodinuicino habitaient jSC inter eos habitaturi effenrinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:
Subreptitie egiße ißdelitio couincuntur, qui inßd triduum ueritdtem coperi potuijjent,fcd ncglexerunt^ , i:nbsp;Dißimus ut non cito pdngendd ßxdcrd, ßc pdddta ncnbsp;qudqudtn rumpendd. Veruntdmen non difficultddwmnbsp;eß in receptionc dmicorum, 'mßdei ratione coßentiennbsp;tium,ß id ingloriam dei cejßtrum cognouer'mtus.Sersnbsp;Uos fe ßimmi ei' ueri dei fisturos iam promiferdnf, eJtnbsp;ßdeinitidtiuidebantur.
17 nbsp;nbsp;Mouerunt^caftrafilqlfrael, SCuenc*
runtinciuitates eorü die tertio, quarum haec uocabula funt,Gabaon 8c Caphira^nbsp;amp;Beroth,amp;:Cariathiearim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t
Decldraturßrtitudodc potentia Gdbdonitarum^ qtüd ßrtes ß(b ße,ucldmicd4urbes hdbebdnt,nimirum .nbsp;probioresgentes q erdnt cateri Amorrh£L Ideoßxsnbsp;duspdriterhdbuerdnt^er dealtfs fefe deßnderdn^, -nunclßdelitdrumdmititidmdmbiunt erdßequutur',nbsp;domino permittente, er fadum per mcogitdntidnonnbsp;ßncprouidenti£fu£ordine dpprobdnte. Puit dutentnbsp;Gdbdon iuxtd Püeronymum metropolis Eu£orum:, ce Gabaoa«nbsp;ciditqi in fortem Benidwiin, er nunc oßenditur uilbtnbsp;eodem nomine in quarto milidrio Bethelisad qccidennbsp;tdlemplagdmcontraRdmdcrR.emmonlt; :
18 nbsp;nbsp;Etnonpercuflcruntcosfilq Ifrael,eanbsp;quod iuraftent eis principes multitudi-inbsp;nis in nomine domini dei Ifraeh Murmunbsp;rauit itaqj omne uulgus cotra principes*
R.eligionemmdximamdifcimiKinferudndisiurd=^^'^^^^^*-mentis,etßxderibusnorumpedi‘S.Deniq;licetinntül ' tis ßepe o^enderitplurimu plebs ißaelitica, ßemper tanbsp;men ius er fds iurdtd er copadota, hoc eß ueritateninbsp;inßermoite er operefideliter ßerudUerunt.Uicprincinbsp;piim dild populiis refeindere potuijßet,fed quid iura^?nbsp;mentWM interccßerdtßllud cotemnere no potuerunt^nbsp;licet uehementer diß’licuißet'fopulo principum temènbsp;h'tdf er negligentia,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•nbsp;nbsp;nbsp;- 'T
gt;9 Quirefpondcruntcisîlurauimus eiä j in domino deo Ifrael,öCidcirco non pof-fumüscöscontingge» .................
-ocr page 22-I»'
1 o s V E
1.0t Sedhoc fadeitius £is,Refcrucntur qui dem ut uiuant, ne co ntra nos ira domininbsp;cottcitetur,fipeieraucrimust
Kedtu excogitaruM pruidpn äd contpefcendim populum ad ipfbru cömmodum foLttium, ut nihilonbsp;minui religio facramenti non foluerettor,ciuod prlt;efli-terunt,etiam decepti. Aliotjui quod perfi-audcm, zrnbsp;mendacijt adum ^iffet, zr contra domini iußionem,nbsp;^ui negauerat faluté ommbut Amorrhids, ZT illoruntnbsp;terras l/raeli prom{ferat,poterat z^ debebat nonfer^^nbsp;uari:fed reuerentia iuramenti uidebatur obflare. Necnbsp;id iujie egijje putaretuur,nifi Saulis perfecutio,quamnbsp;Gabaotutis intulerat, poft illius morte à Dauide iuffiinbsp;domini tarn feuere ftdjjet pumta. Magna ergo circumnbsp;IfteHioneiurameiuum z^ praftandum Zf feruandumnbsp;iocetur,ne trafgreffores ira domini dure aggrcdiatur.nbsp;Cedit enim in dedecus diuino nomint,ft per iÜud pro=nbsp;mijfa non feruentur, ziT eft idololatrilt;e^ecies,?^ deinbsp;bl^hemiie caufa^
1,1 Etdixcruntad eos principes: Vivant, Ut in ufus uniuerf^ multitudinis ligna cænbsp;dant,aquas^ cóportent ficut locuti funtnbsp;cis principes»
Seruituti tolerabili fubaüi funt Gabaonitie, ut offi tia laboriofiora et uiliora ift-aelitis deßrant, Zf“ internbsp;eos bumiUter zr amice conuerfentur,non folum Leuinbsp;tts ad facrificiorumoperM inferuicndo,fed etiam tottnbsp;populo. Vnde apparet eos dijperfos in terram ifraeUnbsp;tarunt paßim,ut miniftrarent tanquamferuL
Vocauitautem Gabaonitas lofue, SC dixit eis: Cur nos deciperc fraude uolui^nbsp;ftiSjUtdiceretisîProcuI ualde habitamusnbsp;à uobisîquum in medio noftri habitetis?nbsp;15 Itaqjfub maledidione eritis,amp; no de^nbsp;ficietdeftirpe ueftra feruus 8C ligna cæ^nbsp;dens, aquas^ comportans in domumnbsp;deimeigt;
ïmproperat iüis dolum,quo non/olum mhil merue rOM beneficij, fed etiam ft^e debuerint mendacij fuinbsp;paemu, in tantum ut anntülare et refcindere pada panbsp;tuerint,fed mitius cum illis agit,ob prioftitu iuramen=nbsp;tum,zt‘ feruituti adijdt tolerabili, quam nominat manbsp;tedidionem, i^uia poena iufta zr non parua inftlicitasnbsp;eft conditio feruilis,tanto durior,^uod femper duratunbsp;rapr^didtur.
Qui refponderut ad lofue, amp; dixerutt Quia nuciatum eft feruis tuis quod prae^nbsp;cepiffet dominus deus tuus Mofi feruonbsp;fuo uttraderct uobis omnem terram,nbsp;difperderet cundos habitatores terræ ànbsp;facieueftra»Timuimus igitur üaldeani^nbsp;mabus noftris, ueftro terrorecompulfi:nbsp;amp; hoe confilium iniuimus:
Gabaonihe nbsp;nbsp;nbsp;^cufant dolum per timorem dei, et deuotionê ad
älins legem,legislatorem,zr popuü, zr ftrmafidem in promijja diuina.Propenftores iamiafe gentiles prlt;enbsp;bebant ad credendu deo, ex folo auditu mirabiliu dei.
I E H Ô S V A ït
^uamftterat ijraeliticextotpörtentis uifts.lii^o^ diuino obfeqUio mandpanturindomodontini,^nbsp;plum luibeis, ut feiät in omni gente fidelesnbsp;fitijfcacceptos, ZT Gabaonitarum fidelenbsp;in ecclefia dei magnopere domino placui/fe,nbsp;fideliter perftitit ufq; ad tempora 'Neemue,id'inbsp;mei magfto numero rediffe /cribunturnbsp;tionem templi fecundi, quos conftatpofterosfiuij^nbsp;rum Gabaonitarum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
15 nuncautcminmanutuafunius,4^ tibi bonum et reäum uidetur,fac no® ‘nbsp;Sponte fententiam ïofue obeunt et
Hum animtefiia reputantes, quodfe zrfi^^ nbsp;nbsp;u
liberaffènt, zr fideli populo additi,et uniiif dei t cuicrediderant,dcdicatifiiilfeiit,inquafuatiot.nbsp;perftiterunt mtdtis fieculis, domino g^atinbsp;xGnbsp;nbsp;nbsp;Fecit ergo cis lofue ut dixerat,öi*'^u5
uit eos de manibus filiorum Ifrad; occiderentur»
Apparet fiiifte periclitatos de uita propi^ Çn/f tegr^ftrentem prindpum prtedpitantiantgt;nbsp;bum dei promittédo quod praftari nonnbsp;fenfus popuU exigendus erat in caufanbsp;tangente, zr à confulibus nihilinconfultenbsp;nes maturo confilio decemant,non prieeipd^^^einbsp;Decreuit^ in illo die eos eiff^^ ^(ijinbsp;lignorum,amp; aquas comportante^nbsp;SCaltari domini ufq; inpraefenste®'^nbsp;in loco quern dominus elegilfct* «nbsp;Tam populo cuntlo miniftrare co^iduty^nbsp;domini, in omni locoubireponenduntiUtid^^nbsp;decreuiftfet.taimirum etiam publico uiHufrnbsp;zr de prouentibus altar is.
_ fc A P V T X. V3e cum audifletnbsp;rex Ierufalcm,quod fe***nbsp;piflet lofue
-----'I earn ( Sicut em ftcerat, ƒ ÔC regi cius, fic fecit Hai, 8C regi “jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t
quodtrasfugiffent Gabaonitae^“ amp; effent foederatieorum,nbsp;Hierofolymis femper fidffe regesnbsp;fcimus.’zr iuftitia: iaitatores,poft Sentfi^,^.j^j^,nbsp;ludtei Melchizcdech fitiffe uolunt, regtgt;’^'‘*'^jfiilgt;^.nbsp;nomine, officio quoq; facerdotalinbsp;rex illiusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitur, dominus
ne,re uera autem iniuftus,quia dominiiu)t‘gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
tendus à iuftis iftaelitis. Terretur quidem lisdei,fed quia impius erat non cmendatut}nbsp;fcit,tw credit uerho domini, quodaqueatuu^ ,^ii»nbsp;turn ut Gabaonitteuicini fut:fed no nifi djnbsp;uerbumdei, zr aliorumexempUsnbsp;femper de malo pnecipitantur in peius,nbsp;uunt ubi fe explicare contendunt. Gabaonbsp;hiceff'einmeMoifraelis,locutioneliebraßnbsp;catur,Confixderati illis,u»üispopuli,fix^lnbsp;timuit ualde* Vrbs enim
|
I O S V E una ciuitatum regaliu, amp; manbsp;^oroppidoHai, omnes^ uiri dus for^ ^-“‘fdatur quidem Gnbaon d fôrtitudine ciuitim Q}* quot;’“‘‘“‘•‘ü’», tctm'mtfd cxtrdmœntdciui, cr quafinbsp;^^^‘iaimclicitHr,ciult;£ cum regem habentibus cornnbsp;jidei iüorum dflipulatur, quia malue-'^'ojuo populo dei comungj. dperto Marte dc’^nbsp;^^^‘^ontradominum, cuius credebantomnipotennbsp;’^bnebttntj- iudiciü quod dlijs uiderdtti dccidijje, Q^fitergo Adonifedec rex lerufalê ad ppJî”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hebron, 8C ad Pharam re^ cL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ ^dlaphiaquoqjrcgcLa- ^dnieafcendite,amp;ferteprpfidium,ut quia pacem iniitnbsp;3 p^®f‘*fgt;SCcumfiliisIfraeL lou nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ierimoth,rex Lachis,rcx Eg omibus exercitibus fuis, Gabaon, oppunbsp;eam, qun nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ïebufteus folicital uicinos régulas om ^uinq^: fie pcoriter infaniéteSt “P’i proximu hoftem adoriri cogitertt, faciosnbsp;tot^^ ^^‘^ëdamnatione fecüperdendasdudierdntnbsp;promijfitm,u«de fie exi^nbsp;tentduerdi.Hos ergo i/ reges malebatnbsp;de quorum uiiioria ftrè defiicrd-^fSJ^ ’ ^^imus ergo Gdbdorutis aduocat rcmotio=:nbsp;gt;(nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dd obruëdum Gdbdon. Ormes dutem L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gdbdorutis,qui e^- poftea cefifie expcriuiuurc[- otnnes fortune '^°gunt totîî robur exercituüfiuorü,ut omnesnbsp;^^irent. Docemurpericulofifiimuefjè, bcîlitnbsp;^“'1(1°'''*^’''’®’ it^itdre crdbrones,etidm iuftd cdufid.nbsp;ijrdelitdsnontdm incipereqinnbsp;înbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;çruincereldcefiitos. ^fuç ‘f^tores aüt Gabaon miferuntad morabatur in caftris apudnbsp;ridixerûtdî Neretrahas nia^nbsp;, ^4 hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auxilio feruorû tuorfitafeen^ fmaduerfumnos ornes môtanis. J P^P‘*l° firaelcrantGdbdonitie, ZT corrfiecutifim'dnt, fiocij fide^nbsp;iru^'^ ' fP^°‘‘‘dcgt;ttid ïefium imploräi.nbsp;f*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^”^Pÿnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^^~ bas yp. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^‘^‘^fi‘^ domino ordindttte ingeritur. ’^’Sos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;montants ludiCie, et Ainor uicibus non nimisfi $ ‘Ofue de Galgalis,6f omis ex |
I E H O s V A H. 11 crcîtus bèllatorû cû eo oés uiri fortiffimi» InGilgdlddhucprimamanfitonepofl tranfitu lors ddnismanebdtlfirdel,domitùuoluntdtë et occdfitonemnbsp;offirendd expeëians. Apud quern nemofi-agilts er mnbsp;beciüisromnes entm fideles 'm domino robuftifiunt amp;quot;nbsp;inutncibilcs.iüon promptuli dd inuddendu,fied amico-rum iuftd cdufia prouocdti,nihil cunëlantur, aldcrtnbsp;ter iuftd domim cdpeftimt or proficquuntur.
No» dubitdbdt lofiuc de uiélorid,fied tomen certus redditur^ut ornnid dldcriori animo peragantur, et fiatnbsp;iUuftrior uiëloria,non hitmanis uiribusftcd dei uolun-tatedecemenda.
Ciuxistumlibe t certi de triumpho,nihil tarnen agut fiegniter, mhil obrnittunt quod attinet ad prouide reinnbsp;gerendam-Iuudt moros rumpi,dum firrtitudo animornnbsp;oropportunitdsiubet.Tdrdebeïldinchodndd,fiedin~nbsp;cepta magnanimiter or fine mord profiequenda.fi iuftd fint.^oëieaficcnditcxcmplo Abralt;e, orinop'matonbsp;incurfù terret anxios.
Domini eft perturbare exercitus impiorü,confioli=: darepios or anirnu dccommoddre ut firtiter infitflat,nbsp;firrnißirndfidutia in deum,qui fiuos nÖ relinquit.lnxtanbsp;Gabdon conuenerät,iUic proftratifiunt, or figati turnbsp;piter de Gabdon,pcr aficenfiumBethhoron, undc per-uencrunt fttgiendo ufiq; ad Azeca, OT de'mde ad Macenbsp;dd uerfius ttrbcs Palaftinorum ad campeftrta Juda:.
Voluit dominus fitbi tranficribi uiëloria, or ma^i ficentiam fiuam oftetiderefidelibiis fiuts ad fidei ro^r,nbsp;imp'tjsdutcontemptoribus ddpaenÖ ac de/fierdtioné.nbsp;Idea Idpidibttsccelo lapfisproftrauitfiigientcs. Aficetinbsp;derdntfifgientes ßeth boron fiuperiorem ut uidetur,etnbsp;iterumdeficendebdnt. Pft enimduplex ^ethhoron 'mnbsp;tribu luda,no longe à {erufialem or Gdbdon. Et per tonbsp;turn illud iter uel^.adio profternebatur uel lapidibus^nbsp;li ^Tunc locutus eft lofue domino innbsp;die qua tr a di di t Amorrhaeum in confpe^nbsp;du filiorum Ifrael, dixit^ in oculis Ifrae-list Sol in Gabaon edfa, ÔC lunain ualicnbsp;Aialon. Eocutio loftte dd dominu,grdtiarum aëlio erat pro tarn illttftri ui(lorid,tion fitbi, fied deo gloria arrogantnbsp;(io.CMUSomwpotcntiatn^dKdebdtdgcntibuscognos |
I O s V B
Viflori» Ji fd^crfilios Jfrdel ad reucrentiam iÜiui ddmonerï, nu tomƒgnificoicdiïomiraculo, uidoriteduplicis. Qu£utcernbsp;tiiK dgnoÇccretur ontnipotaüis dci opta ejjè,non tu=nbsp;turte uniuerfaits: cr ut omnibus gentibus ucridei cul^nbsp;tusnbsp;nbsp;nbsp;potentia oftenderetur, projfiritus ardore
fidei n^ünélu diuinitus permotus, erupit in orationëj petendo rem omni creatura impoßibile, folius dei omnbsp;nipotentiam conteftaturam, ut doceat omnium mird;==nbsp;culoruminexitudeAegypto or per quadragintaannbsp;nos,e::r «t tranßtu lardants patratoriim, unicam cau=nbsp;fàmfiti/fe iüum deum,qui dominus effet nonfolum elenbsp;mentorum, fed etiam cœlorum, ac omnium aftrorum.nbsp;Hoc aiît petebat,non tentando deum, no ad propriamnbsp;gloriam,fed fîc à domino inftigatus^ Sic enim or are iunbsp;betnbsp;nbsp;nbsp;facit fideles fuos, cum prius exaudire decreue^
rit.iJon igitur talis oratio in exemplum trahenda eft, nifiàdeoidpoftulandumreueletur. Orauitautem,utnbsp;fol ipfefileret ac quiefceret à motu,ftarctc^; cum luna,nbsp;donee ulcifeeretur fe populus dei de blafphcmatoribusnbsp;dei,e::r de hoftibits fi^lium.Ge motibus planetarunbsp;cœlefliumorbiumyecentricorum,cocentricorum,epi=nbsp;ciclorum curfibus, pijs hominibus fuperuacaneæ qutenbsp;ftiones,otiofishominibus çrphilofophiieftudiofîs conbsp;mendentur: noftrum efl dei omnipotentiaadorarenbsp;admirarfqui dominus eft uniuerforum.
IJ Siluit^foljamp;lunaftctitjdoncculcifcc rcturfegensdeinimicisfuis» Nónnefcrinbsp;ptutn eft hoe in libro iufti ï’ Stetititaq; folnbsp;in medio coeli,amp; non feftinauit occumbenbsp;refpatiointegridiei*
Stetit tam fol quàm lutu in fuperiori hemijfhierio, nee occidit, nifi poft exailam uiiloriade hoftibus dei^nbsp;cr populifidelis. Vbi autem id fcriptum fiterit diftgt;u=^nbsp;Liber iuflo taturtnom librum iuftorum,re{li uelrelt;Slitudinis,ficutnbsp;cr aliosplures, iamdudum tam nos quàtnludiei tgno=nbsp;ramus.Dicunturcj; non extare,utiq; nonneceffarijfi=nbsp;dclibus,utq;fignificetur tam librum hunc,quàm Gencnbsp;feos non omnium librorum antiquifiimos fiàfte,uctu=nbsp;ftiorestatnenefte credtentur omnium gentiliumhiftanbsp;rijs qu£ extant. Spatium unius did non computaturnbsp;iuxta boras tuturales uel iiuequales. Ceffante enim monbsp;tu neceffe erat or tempus non cffe:ut dies quidonfitcnbsp;rit,fed menfttra diei nulla.
i4 Non f^uitanteaamp;pofteatalis dies obe^ diente domino uoci hominis,quia dominbsp;nus pugnauitprolfraele
Dies memo nbsp;nbsp;nbsp;'Dies ilia duplici ratioc memorabilisfitit:una, quia
rabiiis. diuturnior:alia,quia miraculummaximum ctf contra naturamcoeli à deofadumeftinea,ing):atiamfidelisnbsp;uiri lofue,cuius tarn grata fiât oratio,ut cceli quoq^ nanbsp;tura domino mandantenbsp;nbsp;nbsp;omnia facienteobfequere=
io
tur.Producitur autem dies, cy'occafusdiffirtur, nee unquam fol occumbit,fed femper oritur,dum credetu:nbsp;tiumcordibusfol iuftitite Chriftus dominus fidelibusnbsp;contra uitiorumgentes,z^quihqi fenfuum afiidus etnbsp;concupifeentias puffiatibus, lumen ucritatis infttndit.nbsp;Idem quoq^ dominus nouit extendere diem quutnfdu
1 E H O S V A H. tis tempus eft,^ breuiare in tempore tribuLttioiuldnbsp;perditionis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
Reuerfusep eft lofuccum omniin^ in caftra Galgalæ*
In Galgalis orca domini perftftcbat,C^ 'plebs,necdum tempus erat diuidendinbsp;domini uolumtatem expedabant,iamnbsp;didicer ant per quadraginta annos, cr idea nonftrnbsp;uerunt ad hareditatem prteripiendain^
Fugeranteniin illi quinqj regts, abfeonderantin fpeluncaMaceda*
Franguntur animi cr uircs cotra dei e obludantium.Fugerc quidem impijsdatur^fi‘1^^nbsp;fitgere.Bellum cceperant contra Gabaotiitas,fidnbsp;ni indicium experiuntur, ey' confeientianbsp;riter trepidantJibiq; fùgaconfulunt,nbsp;iedos derelinquendo cadi hoftium,quosprlt;}^^nbsp;in prteliu.Propc urbe tAacedaffelunca erA‘ ÿ,nbsp;fefe quinq; reges impijreceperat, ut morte
Nunciatum^ eft lofue effentquinqjreges, latentes innbsp;Maceda,
Et dixit lofue: Voluitcfaxa os fpeluncæjSf poniteuiros(f«lt;^quot;/^nbsp;daufos euftodiantî
Apparethacquathicfcribuntitr ceffu pralij,dum perfequerentur ficgientcs,nbsp;rediffentin Galgala, non enim eodem ordi”^nbsp;fcribitur,quo peraiiafitit. Abfcondentibi^^'^nbsp;in ftpelunca,iubctur claudi, etr i ntcrimnbsp;fiigicns,occidi,crurbiumfubtcrfiigiaigt;^fP^^alie^nbsp;tumfieripoffet.lnterimregesclauft,trùr'^iigt;bnbsp;referuantur çr necLDiligentcr cuftodirigt;Sjnbsp;ne ejfugiat mortë,quifuos morti expoftlt;e’^‘‘‘f.(iifl’‘nbsp;uos autem nolite ftarc, fednbsp;nihoftesueftros, amp; extremes ip’nbsp;ditejneedimittatis eos urbmmj«^»^nbsp;trarepræfidia,quiatradiditeosdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;¦
deus uefter in manus ueftras*
'tïullaoccafio falutis ncgligcnd-t, lam dedijfeconftncitur.ldco hoftesdei amp;nbsp;fcqui oportet domino iubente cr iuuante'nbsp;quidemprohibitum à domino, fednbsp;pios occiderc iuft'erit,neminiparcendu))t-eftultimosquofqifitgicntiumprollcrnei'^-^^^iio^.nbsp;gyejfum urbium permittcre hoftibus,nbsp;finderetentetit,cumincommodomaioriftnbsp;minus dat pijs ui(toria,non hominumin^‘
Cæfis ergo aduerfarqs ualde,amp; ufqj ad interneeioneJi’P^^/ii'’nbsp;fumptiSjhiquilfraeleffugetep^nbsp;ingreffi funtciuitates munies»
Pro impictate fua tota ilia regio mort delenda,ac populo dei inhabitâda,nbsp;dei ante quadr'mgentos annos faëlasanbsp;braa.ldeo nuncomnes trucidanMr,noif^^^^i/it^^^nbsp;pulus dei abominationibus iüarugtnttu-
i6
17
18
«9
|
Ï 0 S V B datum eß effltgere, 5.1 D nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prantenijfe uolebat. omnis exercitus adlo.-null*' ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tune crant caftra, fani: Euafu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ifrael mutiuit lin- *” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;circa deletionem urbis IJlaceda,qu£ f^‘liiihß^‘^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ popului deftitit per- etiit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;concefferunt omnes,ubi iuftits »iultitudo. Solui aut ueneruty ^^^^^teremptoabhoftibus,eatenuinbsp;quot;‘^»ri f ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;üiiguaßua nuitire auderet, nec de tesinJ;j^‘^f^‘^’ulßaelitarüialt;tlareaudebat,fcieti- ’‘•ncæ^T’*'^ ^ofu^jdicensï Aperite os fpe Josdpfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quinq? reges il fuerat imperatumj quinq; reges illos denbsp;So.-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lerufalem,rege Hebron, Lachis,regé Eglcn. r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regnorum urbibm, lofue reges iHn/ff. ^^^‘^^‘i abdidcrant aggreditur, no tam ut Ulis \ ^°lt;^cidendis , quam ad populu fidelem animan=^nbsp;iii)^P^tandum,nbsp;nbsp;nbsp;in fide confirmandum, ut non omnibus Chanan£orumregi ’’*‘”^'1^'° ^^^'^docuitfiperare in dominum, Gquot; abnbsp;imere,cü uirtus Ulis diuina adefi-fieditione er uiribus produci-‘tntiquo,ad Auflrü re=:nbsp;larmuth,non longe diftantis adnbsp;P^uioribus locis:Rex Lacbis, quee ad aquinbsp;’q.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’¦f^£’lt;ï« tarmuth : Rex E^fo/t proximo Lachts, offene reges illiadlofuenbsp;^'Pfs uiros Ifrael,amp;aitad prin-ierant cum eogt; Acce.gt;nbsp;ueftros fuper collanbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;appropinquaf- 5t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;colla pedibus caH *^vf eosîNolitetimere,necpa \nbsp;nbsp;^*gt;111’¦^’^Portamini 8C eftote robufti i fic ^*Sari?^‘^°”5inus cuntSis hoftibus ue^ quos dimicabitistnbsp;orudelitatis ^atia coUa regunbsp;i^Oc ^^°^'^lt;^onfirjnanda inprincipibus G~fi-a tum occiderant omnesfied per=nbsp;^ttrbes. Similiter er codemfitilonbsp;pofthac nullis parcat regibus Chana=nbsp;dominus dedifietfiliis ifrael,nbsp;ilt;^gt;io obtinuilfcnt,nc defe quicquam,fednbsp;^^^atiu°^’*°^^°t-iari difccrent, zfodirent impienbsp;ttoUet cum illis niifeeri pios,nènbsp;Ulfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cohabitatidne. ‘^per quinqj ftipites î fucruntç h |
i7 I E H o s V A H. fufpcnfi ufq; ad uefperum Vittoria triumphum iofue agit ingloriam dei,cits ius erat. Ideo fufpcndit contcmplandos àfidclibus,utnbsp;pofihacminustrepidarcnt,rcliquos aggreffuri reges^nbsp;qui reflabant. Ad uejferum dcponi iubet iuxta legem,nbsp;ne mficiatur aer, zr horror corripiat intuentes,zr nenbsp;criidelitatis gratia fujfenfi uiderentur in arbores^ Cum^occumberetfol, præcepitut de ponerenteos depatibulis Qiiidepcfitosnbsp;proieceruntin fpeluncâ in qualatuerant,nbsp;SCpofuerunt fuper os eius faxa ingentia^nbsp;quæ permanent ufqj in præfens Klemorialefignumfidelibusftatuit, utgrati fint do mino:zr perfidis,ut terreaiuur. Omma eiüm in figuranbsp;contingebant iüts. Ideo memoria: titulos erigebant do^nbsp;nec aila tem^oriim iUoriim relata fimt in libres perpenbsp;tuo duraturos. ^8 ^Eodem die Macedam quoquecepit Iofue,Sipereuflitin oregladii, regem^ilnbsp;lius interfécit, amp; omnes habitatores eiusînbsp;no dimifit in ea reliquias* Fecit^ régi Manbsp;céda, ficutfcceratregilericho* 2.9 ^Tranfiuitautem cumomni Ifraelde Maceda in Lebna,amp;pugnabat contra eat
lAaceda eodem die capta cft cum fuo rege,urhs po^ fitta in planicic ludea:, non longe à mari. 1 Iluc quiaß=inbsp;gicbantalij, patet hofiiU earn animo fiti/fein ifiaelem,nbsp;fiiuijfe regibus interemptis. Ideo no folum domini iuffitnbsp;fed iure belli uafianda erat. A Maceda ad Lebnam ca^nbsp;pienda procedit, nimiru proximam iüi urbem.Deindenbsp;adLachis, cuius iam regefneeperatZT occiderat:fa^nbsp;eile urbis plebem perterritam obtinerc potuit. OnincSnbsp;i/iiC urbes non multü difiantes deprehendimus ex Hic=nbsp;ronymo, qui Maccdamdiftaremcmorat ab Eleutbero^nbsp;poli oito miUibus, larimuth dliam ah eadem quatuornbsp;tnillibus,Geth quinq^ miUibus, Lachisfeptcm,Eftaoldenbsp;ccm,Eglonucl Odollamduodccim, Ceilàoâlo,Azechanbsp;nouem,Eebna otto miîlibus. Quas confiâtomnes in trinbsp;bu ludafùiffepion props fluuium Eleutherum ,fed pronbsp;pe Lyddam, quam zr Diojfolim nominat : quam amp;nbsp;ùidctureandemnominare,qu£ zr Eleutberopolis,innbsp;prologo fuper lonam, cum nufiiam alioqui declaretur,nbsp;qu^fierit zr ubi Eleutheropolis tam nobilis ciuitas. Tradiditep dominus Lach is in manus Ifrael, amp;:cepit earn die altero, atq; percuC-fit in ore gladij, omnemcp animam quaenbsp;fueratin ea,ficutfeceratLebnat J J nbsp;fEo tempore afeendit Horam rex Ga^ zer,utauxiliaretur Lachisî que percuffic CG |
|
r o s V B lofue c5 populo fuo ufqj adintcrnctiotiê» 54 ^Tranfiuitœ lofue Sc omnislfraclcünbsp;co de Lachis inEgIon,8C circundedit atqjnbsp;cxpugnauiteamî Non nutltum dijhtbat i Llt;tchii Gdzer^cuitu rex Ho YOm fuccurrere mconfultc uoliiit,diumo iudicionbsp;fin.Sic enim J})iri(u audacite efjiruntur impij,ut contrdnbsp;dominum müitarc, funâosfuos prtefumant in fuumnbsp;maltim ofiprimere.Pitritcr ergo capta tachis et Gazernbsp;injbrte poflca Ephraim,adoritur lofue uicinam iün ur^nbsp;bem Eglon,cuiut iam regem occiderat. 5y nbsp;nbsp;Etcepitnbsp;nbsp;nbsp;in die ilia pcrculTircp in orc gladii omnes animas QUæ étant in eateo^ dem die deleuit iuxta omnia quæ feceratnbsp;Lachis» 56 ^Afccndit quoque lofue cum omni Ifrael de Eglon in Hebron, 8(. pugnauitnbsp;contra camî Vrbes pr£diâie in ptano Jjtte erant, Hefcron autem in montanii ludtCie. Ideo nunc afcenderefcribitur con^nbsp;tra Uebron, cpoam cepit cum rege, quem uel nuncnbsp;occidijfe /criptume/i,ut uidetur,uel ßrfan nouui illiconbsp;fucce/Jèrat,fiatim fitnilitcr occidendus.'Erat autem resnbsp;liquis urbibui potentior,metropolis Palte/ümejideo fubnbsp;p! oppida habui]fe legitur,ficut O' Gabaon. 9-2 nbsp;nbsp;cepit^ earn, ôC perculTit in ore gladii,rc gern quoqj eius,et omnia oppida regionis illius, uniuerfas^ animas quæ ineafixe-rantcommoratæ i non reliquitin ea ullasnbsp;reliquias : ficut fecerat Eglon, fie fecit 6Cnbsp;Hébron, cunâa quæ in earcpcrit,confu-mens gladio» 58 Inde reuerfus lofue SC omnis Ifrael eu CO inDabir, CiuitiK magufica erat inmontanis iuxta Hébron, (diâs diHaKariath fepher, O' Kariath fanna, qua O“nbsp;Dabirdicitur hoc loco,oppida multa fub fe habens. - cepit earn, atqj uaftauitî regem quoque cius atqj omnia per circumitum oppidanbsp;perculTitin ore gladii,dclaacruntqg omnénbsp;animamquæinea erat: non dimifitineanbsp;ullas reliquias: ficut fecerat Hebron Scnbsp;Lebna,SCregibus earum,fic fecitDabir etnbsp;régi illius« J o ^Percuffit itaqj lofue omncm terram montanam óCmeridianam,atque campe-ftrem, ÔC Afedoth cum regibus fuis:nonnbsp;dimifitin ca ullas reliquias,fed ome quodnbsp;fpirarcpotcratintcrfccit, ficut præccperatnbsp;ci dominus deus IfraeL Obtinuit hoc modo lofue omnes ciuitates, qua poa fka cefferunt tribui luda, quorum aliquafita erant innbsp;montanis,aliqult;£ in planioribits locis, abqua ad außriinbsp;uerfus Arabiam O' Aegyptum, aUqua 'm decliuiorisnbsp;bus locis moiuium,quafi pedemontana erant,ut expo^nbsp;nunt ludainbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Omnes iHarum reges cum fuis ^opulis delcuerunt ifraelita 44 mandatum domint. |
41 ! B :H O S V A f Etpeuffit cos lofue à Cades bar^j,^ Gazä» Omnêterra Gofen Is uerfus declarat quid per auflruminte ex twmfcilicetillumtraaum,qui eftnbsp;fum,à Cadesborne^ qua non longe diftatobnbsp;mino maris mortui, ufq^ ad Gazom ntagna Lnbsp;urbem maritimam,proximioremPelufiaeonbsp;itaAegypto. Hacerat latitudo tribus a ginbsp;Terra autem Gofen, non eft ed,de qua 'tnnbsp;fephpatrem o' fratresh^abitareiußit^fedah^nbsp;nominisregio, uet ciuitasiuxtanbsp;doquidem regiones nomina fortiuntur abv[nbsp;contra. Hifi quis comnuauter regionentnbsp;tarn dicat,qua opta fit pafeuis O' aquisnbsp;O' Gofemimbres fignificat O' irrigua innbsp;uel Shneon. Gaboon out terminus eft tribiunbsp;lonorioriuxtalerufalem in confimo tribui Pnbsp;4^ uniuerfos^ reges illosSCregi‘’’'.^(lenbsp;rum uno impetu cepit, domin“®nbsp;us Ifrael pugnabat pro Ifracle» Vna uice, una expeditione, lofue nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(i enim ipfe fed dominus pro iUo pugnauit,r«* ficile,quitrdnsfirt populos O' regno, quiAidnbsp;de terra, ac fideles plantât in locum iüor^'^nbsp;donee pij permanferint: od cuius impcriunt I’nbsp;beUagefto fumt,o' cades hominum iwpiot^'^nbsp;dum pradiHa O' mperata.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 45 Reuerfus^ cftlofuecumomiii^*’^ locum caftrorum in Galgala»nbsp;nbsp;nbsp;. Idem nunc didtur quod dudum, 'tn iffe orcam domini o' caftra,ubifixcrantnbsp;uulisq^ ac uxoribus tutum locu projfiexeraut’nbsp;quotics à bellis uacabat,fefe trans^ebatnbsp;tus,donec diuidcretur per fortes totaterra- Xnbsp;rat facer ob circundfionem, o' lapides ftar jujidnbsp;legis ob renouationempadi. O' quiapriufa”''^nbsp;rat à tranfitu lordanis. fCAPVT audiffet labt*’nbsp;for, mifit adlobabreg^*^nbsp;que ad regem Achfapb^ lob'm rex Afor,qua crat metropolis cbagt;^^ O' omnium regnoru Philiftqm, ficut et Hcbr ’nbsp;folam tneendit Icftis. ifte rex Afor, uidens tdnbsp;poftaliumdebellatos. O' fubuerfaregnacU’’^^^iiijit‘’^_nbsp;confilio ufushumano, coUegit pariter ontndnbsp;reget, qui 'm tota Chonanaico terra extabadt .nbsp;bus,m uaUibus, in planicqs ab auftro adoquunbsp;ad montem Hermon, O' Libanum, à lordancnbsp;mare,ut lundis copijs ttno'mfultu uinceredKi^nbsp;qui finguliuincëdi forent. Rex Madon,qudj^cti^nbsp;ratur.Rex Smeron,ubi fucceffu temporisnbsp;firuda eft,inter Galilaam O' ludaam, in tn »nbsp;im. Rex Achfaph, qua eft poftta dtda uUlu tnbsp;tn odauo lapideDiocafarea ad radices ntounbsp;inedpeftribus. Verifimile eft nomina tarbiU |
, i o s V É
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddetdf, ut nomitut ^UOi^i deßerit.
bant nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aquilonis, qui habita-
ridi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ófinplaniciccótrame-
8f in”' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, in campcftribus quoqj
ï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;marc^.
ab oriente amp;ocd Pher.2nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^tqî Hethæum ac
Hfyæ æ'^’^ SC Icbufæum in montanis: ’^n-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;radices Hermon in ter
intdligtMttur hi,qui in mon-i O“i«C(ô-=nbsp;Similitcrpllt;otdlo=nbsp;maremagnum,^}'nbsp;montana lud££ funt.nbsp;drca locum Tyberiodii cr Cencrothnbsp;*^'*'14^11'^'^’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regiæ.Kegio outem
fftb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dor moritimo:
’¦‘*1« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Kono miliorio Caforeæ PaL£flitue,per=:
,nuncdelerto,qu£ O' in tributào=: orientolcf O' occidentalesnbsp;liO)i,^,'^^‘‘gt;neiilordanem. Quoruquidom/peciolio
PhereZ‘£i, lebufeididi.Eu^us ‘tdrodicesmontisUer^nbsp;**“gt; çrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘^Zp£ Mtcm locus eß in terra ße)ua=i
J ^•ilard^=^‘lt;^nseiu[demnominisintribuGodul= 4 g
turmis fuis, ’*’litt *^ultus nimis ficut arena quæeftnbsp;«He^ƒ’^^’naris equi quoq; 8(. currus im-j^^^iultitudinis»nbsp;hoi^ '^’’K'teîpop«J«jn impium extimulot ad [editionnbsp;4(1^^ ^eHo inchoanda, ut iufto iudicio perçât, o'fi=nbsp;Pgt;'lt;ngt;n)ueantur ad bonu fuu,nbsp;llt;^^^-lAultiMdine uincere tentantïfraelitM,(iuinbsp;numero erant:undeargumentufit,mubnbsp;Chandfueos, qui areti£ maris hic conbsp;''^il^J‘^'‘î«K o'curribns finite naneqi confifi,qui do
lt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ontfKS concordi confiUo etaufu de
^Jjl^^‘*'’^^nüni,qui iam ipfî damnoti ad morte iu ^^fi’^'^^P^ndentis caufampromouerc debebant, o'
6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lordanisflumine, inter mare Tybe
.^^^071 Dor^iUiiw ortUiUyfitus^
lofueîNe timeas eos^ hora ego tradâ omnesnbsp;cofpedulfraelî equos
I ?'^’^‘^abis,amp; curr^ignecôbures* ’’Xtltnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n£n timere hofirs impios,quantum
iHo?^‘’'^f^tes,Ko cnim fuis fed deiuiribus perfi idem eflproßernerc multosnbsp;dominus fîbi accepta refirri omnênbsp;^‘^’^’n inprojfcris acaduerfis. Idfo »»¦mcnbsp;^^^«osbojliKjn O'currus mimme fibifer-
i É H Ó S V A H. i4
Uahdosexfi)olqs,fed mutiles reddi omnes adbéüo,nè quando incipiantfidere tn bellicu apporatü quemeun-quc,diumoauxilio minusfieti,fine quo nihilpofiuntnbsp;etùmfidcles.
y Venitquelofue,etomnis exercitus cum CO aduerfus illos ad aquas Merom fubito,nbsp;Sc irruerunt fuper eos.
Subito conficitur bcllu fub duce fan{to,diuino cons filio direâo,quemfaflu bellico mpij opprimendum Oquot;nbsp;mimmepertimefcendumcredebant. ld autgeriturnonnbsp;fine humona firtitudine, o' prouidentia à propicio ilsnbsp;lis domino direila.
g tradidïtque illos dhs in manus Ifraeh Quipercufleruntcos, SCpfecuti funtufq}nbsp;adSidoriêmagnâSCaquasMaferephoth,nbsp;câpûmqueMafphe, qui eftad orientalemnbsp;illius partem» Itaque percuffitomnes, utnbsp;nullas dimitteret ex eis reliquiasï
9 nbsp;fecitque eis ficut pr^ceperat ei dominus,
equos eoru fubneruauit, currusque com buifitigni»
C£dere tot hofits, imo uel poueißimos quofqs no pó ® tur undè tuiffent ïfraelit£, nifi dominus hos eis tradidiffet 'm manbsp;nus.Stultißime agunt qualefcunque exercitus, quifibinbsp;dominum non curant habere propitium, o' iuftam eaunbsp;fdm,innocencëconuerfationem,zelum iuflitiee o'glosnbsp;ri£ dei,apud quem folu fiat euentus belli,quandoquidénbsp;fine illius faiiorc, eoq; irato illis, nihil poffunt. Sydonnbsp;mogno urbs efi infintbus terr£ Chananoic£.llluc ufquenbsp;fiigerunt conterriti hofies. O' proflrati funt ad aquilonbsp;nemfciUcet o' adaufirum, ufquefcilicct adcampumnbsp;Majfhe, qui efi in tribu ludo in pLtniore tora.Dcniq;nbsp;ad ortum, ubi O' perfiilta uiâoriaefi de hofiibus occisnbsp;fis,ut nuUusreliquusfiierit.
i O ^Reuerfûsque ftatim cepit Afortet regê eius percuffit gladio, Afor em antiquitusnbsp;inter oïa régna hæc,principatum tenebat»nbsp;Il Percuffitqueomnes animas quae ibidcnbsp;morabanturî nondimifit ineaullasreli-quiaSjfed ufqj ad internetionem uniuerfanbsp;uaftauit,ipfâmqueurbé peremit incédio,nbsp;Profiratis tot regibus O' exercitibus,facile eratfu^nbsp;perfiitesurbes O'populos conterritos debeUare. Afornbsp;autem m tribum ludo ccßit, ad orientan urbis Afcolo=nbsp;nis fita,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;metropolis circumiacentiu urbiuin dus
dumerat, cuiusnuncmcol£trucidantur,iudicio domt^ ni ab ifraelc, o' urbs ipfa deletur in totum.
li Et omnes regû illorum ciuitates, reges quoqjearum cepit Iofue,percuffitq; eosnbsp;in ore gladt] atq; deleuit, ficut præceperatnbsp;eiMofes famulus domini»
Nozj efi putonda crudelitas, nullum reliquifiè uiuum in urbibus, cum iufierit id dominus uit£ o mortis,quonbsp;rum tanto tempore pr£fiolatus efi at inonitcr, conucr^nbsp;fionemxuincccffecratobedire lofue, qui ifraelitasadnbsp;Unum omnes delcuific uoluiffeiu.
15 Abfqj omnibus urbibus quæ erant irt
cc X
¦i*
|i
|
’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IOS VE tuitiülis fitæ, cæteras fuccenditlfraehunâ tantum Afor munitiflimâ flamma con-fumpfiu Vrbef intcditis locis eedificâttK non deflruxerunt iHo in tempore, uno enim impetu, pauàsq; diebiu ab=^nbsp;fbluertittt hoc bellum. Sujficitq; iüi5tunc,ßomniMnnbsp;ilLirum urbium potentißimam,nbsp;nbsp;nbsp;belli illiuf caußm, deleuifJ'ent,utcæter£pMentcsfcdederent, ZX ißaeli fidiicrtarij cxercitiubelijdtfupere/fetfe}nper,Sicdominutfem-fideiium. perpittiturfupercjjèfidelibui aduerfarios,ut timentesnbsp;ab honünibus conjùgiant ad dcum fuum. Omncmcpprædamiftarum urbium ac iumcnta dinpuerunt fibi filij Ifrael,cun-ÄS hominibus interfecHs donee difper^nbsp;didit eos, non feruaucrunt ullam anima«nbsp;ly Sicutpræceperat dominus Mofi feruonbsp;fuo,itapræcepitîVlofes lofue, ÔC ille uni--uerfacompleuitînonpræteriitdeuniuer-fis mandatis, nccunum quidemuerbumnbsp;quod iufTerat dominus Mofi, Permttwwtur illi^ fpolia aniinalium, zx rertvm pre ciofarmn, hominibut omnibtés ad pr^ceptu dotnini oc=nbsp;cifis. lam enim primiciM domino dedicauerant in lcri=nbsp;chontina uiéioria, ideo nunc r cliqua diuidunt inter fe.nbsp;Uon funt res proficUiC in bello dißgt;crdend£, nifi domi=nbsp;nus iubcat. Qwicquid in hoc bello faiîumlcgitur àlo-fuc,intelligatur codem modo fadum quo lAofesiuxtanbsp;domini pra:ceptu ipfi lofue perficiendum iniunxerat.nbsp;Stulte ergo ludæi dicunt lofue ideo deßdemjuiffe,^nbsp;non compleuiße omnia qute debuerat, neß flatim om=‘nbsp;niaabfoluiffet,citius illißterit moriendum. 16 nbsp;nbsp;Ccpit i ta qj lofue omnem terram mon- tanam, Sf meridianam: terram^ Gofen, planiciem, ôC occidentalem plagâ,monnbsp;tem^ IfraeljôC campeftria eiusî Terralfta- nbsp;nbsp;nbsp;Terra ifrael partim erat in montanis, partim ad au '*• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flrum uerfiis Aegyptum,partim in planicijs iuxta mare gt;nagnum,zr Sodomiticu, iuxta lordanis fluenta, iuxta Tabor in GaliîtCd.Kiontes aut ißaelpint Carmeli duo,nbsp;licrmon,Galaad,Samari£ Libanus,zr iuxta Hierofolynbsp;tnam zr ali/ multi. Terram autem Gofen dicunt aliamnbsp;eße quàm qu£ m Aegypto efl,uel ßrfan,ut annotatumnbsp;efi,GofenproGofanpafcuazxutiliter irrigua, et cornbsp;poribus nùdtis nutriendis oportuna. J ôlt;partémontis quæ afeendit Seirufq} Baal gad per planiciéLibanifubtcr mon-tem Hermon îomnes reges eorum cepit,nbsp;percufrit,amp; occidit« J g Multo tempore pugnauit lofue contra reges iftos« A monte diuißonis,per quem afeenditur ad Scir,ui= detur uaüis aliqua ßnße ab auflro, limes terræ Ifraeli=nbsp;taru ufqi ad Baalgad locum,qui eß in pbtnicic uel uallenbsp;iuxta L,ibanum:hoc efl, omnem terram à Berfabeeufq;nbsp;ad Dan, uel àdeferto Sinufq; adLibanu, lofue fuccef=nbsp;ßue obtinuit hanc omne terram filijs ifracl in h^reditanbsp;tem. idqi non uno tempore, fed quo ad uixit ZS“ qitdn» |
I E H O S V A H. tWM populo fuo fatisßit ad commodam habiMioilflib oceißs^ hoftibus commendatum ßbi populunt ip^nbsp;pacificaminpoß'eßionemconßtuit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. , Nonfuitciuitas quæ fetraderetfilijsU rael,præter Heufum,qui habitabatinnbsp;baontomnesenimbellandocepit, ,nbsp;2.0 Domini enim fententia fueratjUtiH“nbsp;raren tur corda eorum, amp; pugnarentnbsp;tra IfraeI,Slt; caderentî ôC non mererenWnbsp;ullam clementiam,ac périrent,ficutnbsp;ceperat dominus Mofi«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,/i Rdiz'o iufli beüi indicatur, non foluin, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nus pr£cepißct,fcd quia nuüaiîlarum urbiuifip^^ obtulit,omnes unammi uoto heUa experirinbsp;quàm amieitias promittere et feruare:pr£tcrfollt;^^nbsp;baomtas, religioßus antmatos in deii uerum,alißt^nbsp;contemneiuibus Grblaßgt;hcmantibus.Omnianbsp;prouidentia agebaiHur ,tam illorütemerariar^‘nbsp;zr inconfulti hifultus, quàm horum uicloriit amp; rnbsp;tudmes. Sienimneeßliumab arborenbsp;noflro, quanto minus huiufmodißragesZ^^^S^^^nbsp;translationes,tumultus hominum iti orbe uttiufß',^nbsp;il ^nillotemporeuenitIofue,amp;i’Jpj^nbsp;citEnacim de montanis Hebron,nbsp;bir,amp; AnabjSC de omni monte luda **nbsp;raeljurbes^eorumdeleuit« li Non rehquit ullum de ftirpe in terra filiorum Ifraeh abfq; ciuita»nbsp;Gaza,amp;Geth, 8C Azoto in quibusnbsp;relicli funt«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ïnteïligimus terram Chanaan oppre/faitt ßgt;lßai rannorummaltorum uiolcntia zrnbsp;in montibus ZT collibus arces conflitiicrant,nbsp;ßbi zr tutiora loca parando,ut licentius prai^^ ƒnbsp;et tutius.îios omnes exterminauit in uita fl^^nbsp;tim per fe,partim per aliosßrtißimos,etadnbsp;uinciareiÙcndamzclofos. Qjiorum tarnennbsp;Chananaorum fcilicet ufq; ad Saulis tempot'^^^^nbsp;runt, utdelebufeodicitur inHierofolyma,f^^iK.nbsp;Gazenßbus Gethitis ZT Afdoti/s,Valafiiu^^‘^ç^^ÿ,inbsp;Gepit ergo lofue omnem terraifl)nbsp;locutus cft dominus adMofen,nbsp;diteamin pofleifionem filijsnbsp;dum partes,tribus fuas, quieuitlt;f ‘ Veritatem promifforum diuinorum dotth ï ^^(It tius illius terra promiffe poßeßioncmdoitiin^nbsp;tis coneejferit ,nihilqi décident depoUied^^/^nbsp;patribus. Totam enim poßcderunt terräß'qnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒ tenus ut longo tctnpore nemo fefe contra do^‘ populumdei erigereaufus ßerit, quamdit(ß‘nbsp;mini pracepta fei-uarnnt. lt;i C A P V T XII- (fe 1 func reges terræ ¦ anuntrtgesieiiÆvj—-, , ____ I funtjfihj Ifrael,amp;pollêdcr«‘^j foUs ortum,à torrente |
'’*que ad nicntcm Hermon, amp; omncni “nentalcm plagam quæ refpicit folitu^nbsp;«inem.
Ad contnKniLtndum omtupotentidm et ueritdtë dei, ïquot;! offiKw coiididitnbsp;nbsp;nbsp;moderdtur, fidelibm uix credi=
,‘^lgt;ondpromùtit zxftdtuit donünui. Defcribuntur '1'5’fidclium de regibus 'mfidelium, quinbsp;tdmdd oricntcm lorddttis d M.ofe,q in Chd=nbsp;lofue.'utfit hoe caput nihil firè q re=nbsp;^•^kUio pr£di{iorutn,dd mdgiuficentiam uirtutisnbsp;“dfideliumconfoldtioncm defiribendum.ld)n=nbsp;^^^ddbArnon fluuio duftrdli termina ufq; ddnbsp;^j^’^tquilondrédefiribitur ultrd lorddnem.Ldtititnbsp;^'\^hicdieitur,cdmpefirid circa lorddneminternbsp;ç;‘climidise,db ortuiUiuiufiq^ddnbsp;X^V^rtuum.
l^^^fonrexAmorrhæorum,qui habita-Qu 'r ^ffebon dominatus eftab Aroer ó(^quot;^eftfuper ripam torrentis Arnon,nbsp;Partis in ualle, dimidiæ^ Ga-ad torrentem leboc qui eft terminbsp;J ^/‘otumAmmon,
ton nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tifq; ad mareCeneroth
ad mare deferti, jilj ƒnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ad orientalem
^î^^’^Pftuiâ quæ ducitBethiefimothî isnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;parte, quæ fubiacet Afedoth
cit^^^Mdo regjM Seon Amorrhici deficribitur ,fe^ tgt;i,, ^’^gitudinem, db amnc Amon:dd cuim ripdntnbsp;ifrfif ‘^'°fiduio fita erdt urbs Aroer.in quaficut ç^innbsp;^'gt;'gt;^o^h£us Seon,nbsp;MhiJ?’’’««tdfkt Gdlddd,qud: diuidunturperflumcnnbsp;^udf)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;¦ oricntdUs limes fdilus cft, unde e:r ldti=
^ri^'’°^^ditur uerf^ntdre Cenereth, cuius orienta iltyf f’^^inere debebdt ad tribum Gadiutfiic inclufienbsp;^iioi''‘‘^Seonlatera utriufiq; maris, mortui fiilicctnbsp;Sidjs, Tyberiadts ,quod er GaliLeum zirnbsp;lorddnem,refi)eiïu lerunbsp;^’dicfj fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;complcHitur ab aujlro Bethiefimoth, et
'\^^°^hisntontisPifga, cum uillis cr urbibus,qu£ /nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuifaeflàl^iofetribubus
^Pha •Bafan, de reliqiÿis '''t(}’*?'gt;qui habitauit in Aftaroth, 8^
monte Hermon, 8C h/^tfJ^^’Atqj inuniuerfaBafan, ufquenbsp;f Qnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Machati, óC di-
^^älaad, terminum Seon regis He-L ^Of
^»ïulus dni, amp; filii Ifrael percuf ’iKnbsp;nbsp;nbsp;ii’’hß?(^’*^’^3diditcR terrain eorum Mo-
*'ö’gt;e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Rubenitis, 8C Gaddi-
ƒ ræ
• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiio^ limites defcribitur,quod
J dimidiie tribui. Kegio fcilicet tota B4=,
fdti, compleëlens regionem Aflaroth criEadrai, ufiquè admontem iïcrmon Gf Salcha, uerfuslimiies urbiumnbsp;magnarum Gefiuri, çy ^ldchdti ab aquilone, habensnbsp;abaufiraliplagadimidium Galaadmontis,contiT'gen-tis regnum Seon régis Hefebon. Has omnes ultra lordanbsp;nem terras, percujfits in oregladij, diuifittäofies dua»nbsp;bustribubusf::^ dimidite, cuius reges duos^eon Cf Ognbsp;gigantes occiderat.
^Hi funt reges terræ, quos pereuffit lofue ôC filij Ifrael trans lordanem ad occidental em plagam, à Baal gad in camponbsp;Libanijufqueadmontem, cuius pars a-feenditin Seir:tradiditlt;^ earn lofue in pofnbsp;feifionem tribubus Ifrael, fmgulis partes fuas,
8 nbsp;nbsp;tarn in montanis quàm in planis atquenbsp;campeftribusi In Afedcth, 8Cin folitudi-ne,acinmeridie Hethæus fuit,Chananænbsp;us amp; PherezæuSjHeuæus amp; lebufæus,
Deferiptio breuifiima totius terr£ decem tribuum, ut fipraad occafum fiolis refigt;cil}u ïordanis, cuius lon==nbsp;gitudo abaquilone adauftrum indicatur ,quam inha=nbsp;bitabant fieptem genres, Amorrhai, Chanan£i,Phcrc=‘nbsp;fact, Keuici, lebufiei cr Hethici : Gergcfiei commumternbsp;obmittuntur.
9 nbsp;^Rexlericho unus, rex Hai,quæeftexnbsp;latere Bethel,unus:
OfBrtfî hi trigmta çx reges,nomenfiortiun= tstomim m tur à prittcipdlibus fuis urbibus,qu{efub fe habebant ci= cum lows,nbsp;uitat cs, oppida, uiüasdcarces, quarumintercideruntnbsp;memori£,edtcnus, ut non poßint ilL-irum loca perfm=:nbsp;guld defcribi, quantumhbet Diuus Uicronymus alijnbsp;circah£cfudducrint,fed fi-uëiu hadeniispermodico,
non certo iudicio. iericho quidem ubifierit certum habetur. Et Hai urbs iiunquam readificata eft.Bethelnbsp;locus ncminatiis in laudem ciT ignominiam,oëto miUid’^nbsp;ribiis 4 Hierofolyma dißait, ad dextram euntibus a Ie=nbsp;rufalemadSichar uelNeapolim. Ob uitHlumaurcum,ànbsp;leroboam rcgelfrdelerefiuin,nomindtus efiillelocusnbsp;per contemptum à ludais Bethaucn, domus idoli,cumnbsp;reuera lacob illinomen dederit Oomus dei. Subditus annbsp;tem eratuel confoederatus iS locus régi H4i;ez cum il=nbsp;la direptus,occifis habitatoribus.
rcxlerufalem unus, rex Hebron unus,
Rex lerufdlem potentiorcætcrts, ideoq; beUum in-cipiens, rcliquas folidtans, cum Ulis pcrijt.iungi^ tur illi Hebron, diftans 4 Hierofolymis ad meridiem ui=nbsp;gintiduo millibus. Ciuitas Jacerdotalis, regia,^fiigi=inbsp;tiuorum.
11 rexlerimoth unus,rex Lachis unus, IX rex Eglonunus,rex Gazer unus,
larmuth in tribu luda, quarto lapide ab Eieuthero^ poli,pergentibus VLicrofolymam.Ldchis,fimilitcr in trinbsp;bu luda^cd in planicic,ficut et Eglon, fed ab Eleutheronbsp;poUfeptcmmillibus adauflrumfita. Eglon ueroetiaminbsp;alias OdoUa dicitiir , duodecimo lapide ab Eleuthe^nbsp;ropoliad orientem. Gazer, qua: qt Gazara, 'm tribu
-ocr page 30-|
Ephraim, quatuor müUbut difiansa Kicofioît confrit aquilotiem. IJ rexDabirunus,rexGadcrunus, Rex Dabir,htecciMt,!iietîatn Cariaifepher dici= tur, duitOflitcrarum^Qr Cariath fanna,intribu^udainbsp;Gadernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; Gadera, in tribu luda, in plants.Efi 0quot; Godera trans Iordanan,contraScytopolim, 14 rex Herma unus,rcxHeredunus, Rfx Hermit, ucrius Harma, interpretatur uajlatîo, deletio,ucl anathema-Hanc urbem,ut plerasq; aUas ar^nbsp;bitror aliud quoque nomen habuijjè in tribu Simeon^nbsp;Aradiuxtadefertum Cades. ly rexLebnaunus/exAdulIamunüs, ,, i6nbsp;nbsp;nbsp;rex Maceda unus,rex Bethel unus, l^bnoaliasLobna inregione EleutheropoU. Adul lain ad orientent re/}gt;eôlu Eleutheropobs deceinmiUianbsp;ribus diflat. ^iaceda in tribu luda, odo miüiaribus abnbsp;^uthcropoli ad ortum faits. Bethel hic proprium restnbsp;gemhabuijfedejeribitur.
Tapuahßrtaßis Bethdapuah, tn tribu luda,m mon tibits. îîafèreademlt;lU£ cr Aphra,uelEfrem,quinquenbsp;milhbus oBetheladortum. Aße iuxto Ündorpropenbsp;Tabor moittem Galil££, uel Apheka in motants Iud£.nbsp;Rex Saroßrtaßis Zara prope Eflaol,in plamde Iud£,
tnquarexßitlobab fecundum Hicronymum,ßrtaß fis Nicdeinana in tribu luda, cuius mentimt Bfaiiis,po=nbsp;fleadido^lenois, oppidumiuxta Gaz.tm:Afar ciuitasnbsp;regni labm, quam folam mcendit lefts,quia metropo^nbsp;lis erat omiuum regnorum Philifhijin. 2.0 rex Semeron Meroon unus, rex Ac^ faph unus, Samara. Simeon pofeo diilo Samaria, in uertice mantis Ses mer,a qua tandem omnis regia qu£ circa earnßit,a cinbsp;tiitate nomen aeceperat,media inter Galil£am lud£nbsp;am ,qu£ab Hceode Antipatri filio, in honoré Auguftinbsp;CafartS, Gr£cO nomine Sebafle, id efl, Augufla uocatanbsp;efl.Afchab autem, qu£ hie dicitur, temporibus Hieeo=nbsp;nymi diéla efl Chafalus, in oilauo lapide Dioc£fare£,nbsp;ad radices mantis Tabor, ut flipra. ii rexThenachun’,rexMageddounus, Thaanach in tribu Nanaflè feparata Leuitis,nbsp;quartomiUiariooppidiLegionis,hoc nomineuicus 0=nbsp;flenditur. Vlagedo in fortem cecidit tribus Manajfe,uttnbsp;de dicitur regio ^ilagcdcna. Ü rex Cedes unus, rexlachanam Carme liunus. Cades qui nbsp;nbsp;nbsp;U£c Codes uidetur ea effe,qu£ in tribu 'Neptalim ci wCidiffus. Kît^fliéla efl foccrdotalis cr ßgitiuortem,inGalil£a fuper montem Neptaltm,quam cr poflea rex Affyriosnbsp;rum cepit, tandem diéla Cidiffus tn uicefimo Tyri mibnbsp;liana iuxto Paneadem. loknaam uidetur alias diéla,uelnbsp;fcripto lakmaontnon cnim roro efl in proprijs nomim^^nbsp;bus huiufmodi îHetothcfis literorum. Ciuitas pofirO- |
^4 I E H 0 S V A prirtcîptwnSdîomenw. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..j{ 15 rexDor, ÔCprouinciae Dor unus, gentium Galgal unus, Domapheth,iuxta Hieronymu Dor f innonomilliorio Cæfarea Pal£flin£nbsp;de tribu Manojfe. Goim in Gilgal, quod Attalanbsp;machus interpretantur gentes in Gilgal,ubi rnbsp;uilla Galgalis, ob Antipotride in fexto miUiario co rexTherfa unusîomncs Uges irtg' r Thirfalegitur inlibrisRegum deA/aftS Omnium regum numerus colligitur, nontaliutfi^nbsp;nunc funt,fed urbium ac regionumduceséf''nbsp;les,prifcis reges dtéli zr paflores. A P V T XIIL Olue lenex proueflæ^^^ erat, 8C dixit dominusnbsp;^-Senuifti, amp; longæuusnbsp;Si racp latifl’ima dereliébnbsp;poffidendumeam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eiii, J Uaélcnus quomodo terrapromißionisßi‘^^^‘^^^ii uirtutediuina, nunc quomodo diuifailliusir^nbsp;Ulofe trans lordanë duabits tribubus cr diinilt;^’nbsp;à lofue fucceflbre cis lordanem, nouent tribubi^^ ¦„nbsp;midia.lofue tn exitu ifrael de Aegypto,eratnbsp;to trium annorum,ideoq; in tranfitulordaH^nbsp;oélogefîmum tertium annum. Cum ergo hief^'nbsp;cotur,proucél£q; £tatis,uixerit autem ceitdO»nbsp;ccmannis,apparet tordius iliumdiuifllßb'^^.^^inbsp;tribubus lfrael.Pr£ßitenim poflM.ofenpopy ‘ijnsnbsp;feptemannis,adquorumßrefinemhacdiélanbsp;mino uidentur,quondoquidem fenex CT prou^nbsp;tis tunc fiijfe dicitur. Hæc terra relida eft t omnis .a GaliIæa,Philifthiim, SCuniuerfa^dnbsp;bàaior quidem terra portio obtenta erat,f^nbsp;bant adhuc multa acquirenda,fecunduteiiip‘‘^'^(fnbsp;quia nondum crant tanco numero, ut conunodo^^iinbsp;promi/fts terras ac urbes poßidere cr excolctor^^j^nbsp;rint, ut patet Exodi i?. Turn ut non Ulisnbsp;tiumarmorum,quod illos dominus haberenbsp;medio magtiorum regnorum conflitutos.TuHh^^^i-^lanbsp;reaffliélionumabhoflibusexpeélandarUff^C ijfdnbsp;fiflerent in timoré dei, à quo folo jfes Hitsnbsp;expeélanda, ludicum j. Recenfenfwe igitutnbsp;nelocanonduacquifito,àfilijslfracl,nbsp;Philiflhijm, GT Gcffuri,qu£ uidetur eße in anjnbsp;ga uerflts Aegyptu, nain efl or alia in Bafannd‘nbsp;ro,de quo fuperius diéium efl.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rpl'* - àiîuuio turbido qui eft cotra At^^jp ufqjadterminos Accaron contranbsp;ncm terraChanaan reputabitur,‘î.jjijOnbsp;quinque regulos Philifthijm diu‘nbsp;Gazæos , Sc Azotios, AfcaIcnitaSrnbsp;thæos, Accaronitas, 6c Heuæost |
|
I o s V E gt; omis terra ChânaatijCt ^ra Sidoniorum,ufq5 Apheca amp; tergt;nbsp;J '®gt;nos Amorrhæi,nbsp;ous^ confinia, Libani quoque regionbsp;ontra orienté à Baal gad fub monteHer-( ”'^gt;donec ingrediaris Emathî ’’'nium qui habitabant in monte à ?’'°),ufque ad aquas Maferephothjnbsp;to Si*^onii, Ego fum qui delebonbsp;P’’^oefiliorumlfraeE Veniat ergo innbsp;Ubi ^æ’^editatis Ifrael, fient præcepi fitutiui NittM dicîtur d guibufdamiUerum hie fj^quot;‘‘^‘*^^putaturqui terminât regmi ludaicuinnbsp;mfra ucl tdtra Gi(Z‘On PaUßina tcr=nbsp;P^S,entibus Pelußum, mari iUabem mediterra-fj^ '‘^^^‘O'onautemubrs eß PaLeßnorum aquilona^nbsp;quipariterH.et(a:ijnbsp;, ^Kt (ïd fcoc trtiipi« «ondMW anbsp;meridionali plaga reßgt;e=nbsp;‘‘^banaan. Sidonij autemey Aphecaaquilonnbsp;Amorrhieorum,nondum dfilqelfrnbsp;l°bfi ^hniliter orfiititimaLibani,qui abortunbsp;quidemfilioranbsp;ï^,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;erant, fed nondum acquißta uel poßeßa. ut forte iUisdimdantur lofue alt;U)Uc Vt^ c'quidem tempore poßidendOj cum numeronbsp;gt; l^‘’^amp;fide. fiojj^'incdiuidetcrram iftam in poffef-’ïiii *^ouem tribubus, SC dimidiæ tri^ Ruben SC Gad poffedcrunt trans fluennbsp;^ev’”‘s,ad orientalemplagam, ficutnbsp;9 Mofes feruus dominitnbsp;Af^ ^’¦Qer quae fita eft in ripa torrentisnbsp;ciuitas quae in uallis medio,nbsp;^ibo campeftria Medaba, ufquenbsp;^b^piiäas ciuitates Seoti régis Amor^nbsp;1| tegnauit in Hefebon ufque adnbsp;filiorum Ammom h Oßtne montem Hermon, Sc uni-'^’^n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;äd Salecha, quot;‘^'n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bafan, qui régna- k nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;öcEdrai, ipfe fuit de reli- X'k ^'*tdp?P^3i*i»:percufritcReos Mofes,at- ^^ß’^tbitur ultra Iordancm,dua^ ^^ITenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gadditii,crdiwidi£ tribui iUorum limesßitflu-’totMjjj fcilicet regnum SeonrégismEfe^ P’’’-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;montem Hermon in^ j!”' bik ^ethba urbs in ArabiaiuxtaEfe= Amonemßuuiit, ßlioruinnbsp;'^ßeinde Seon regis AmorrhieiiUenitc^ in |
I E H O S V A H. 10 ir'ÀWM Kuben. Galaad autem mons eß à tergo Phoem^ cis Arabite, collibus Eihani copulatus, cuius ini—nbsp;tiuml^chati urbs eß, iuxta lordananpropcHermott montem. ,gt; Non difperdiderunt filfi Ifrael GelTuri ’ amp;Machati:ôehabitaucrunt in medio If-racl ufqj in præfentem diem» SUa culpa ac negligentia gentes qua:da perßiterMtt in terra prom^lßaeli, quibus contra deiipneceptuinnbsp;pcpercerUHt,à. quibus cr infißatifuntpoßea,doneenbsp;fub regibus delettefunt uel fubaiUte. Tribuiautem Leui non dedithæredita tern, facrificia domini dei Ifrael,ipfa eiusnbsp;haereditaSjficutlocutus eftilli» Lcuitarum officium lege iniunilUm HHs, aliud non p-atquam fcruandi plebem incultuuniusdciueri,crnbsp;docendi prtecepta defuiarnq^ uirtutum Griußititc.ldeonbsp;inpopulunidijferßfunt, ut ubiqffidesnbsp;nbsp;nbsp;moresfan= äi doccrentur aLeuitis,amp;populus difceret,qui cr los ueluti dodores ac magißros reuereri, et de neceffi^nbsp;rijs prouidere debebant naturaliiure. Idautoncom^nbsp;modius de decimis et oblationibus reliquis fiebat,quainnbsp;obrem erhicreditas illisterrena nulla ccßit,mandatonbsp;dei,quonbsp;nbsp;nbsp;uidima Ulis decernuntur Oquot; decimte. I y Dédit ergo Mofes pofleftionenl tribui filiorum Ruben iuxta cognaticnes fuas»nbsp;16 Fnit^ terminus eorum ab Aroer,quaenbsp;fita eft in ripa torrentis Ar non, ÔC ciuita-tem quæ eft in ualle eiufdem torrentis menbsp;diatuniuerfam planiciem, quæ ducit Me- ii Lcutticuirt officium. dabat 17 amp; Hefebon, cundos^ uiculos earum qui funt in campeftribus î Dibon quoqjjnbsp;ScBamoth baal,ôi Beth Baal meon, ,g amp; Iaffa,amp;Cedimoth, ScMephath, 19 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cariathaim,amp; Sabama,Sc Sarathfa- har in monteconuallis» ^0 Beth phogor Si Afedoth, Phafga SC Beth iefimoth» Kefumitur hareditas defcribenda iuxta régna duo Seon cr Og,qua:damclarius os' explicatiusnominan^nbsp;do. Iuxta AroeruideturfidffiqutedaingensplanicieSinbsp;in qua ffierant Medaba cf Efebon, cum utllis cr oppi-dis. Cui iundaßterant etiam montana,nimiru Arabilt;e^nbsp;in quibus muitte quoq; eranturbes,Gibonfcilicete3^nbsp;Bamoth baal,cum fcquctibus,ufque ad Zereth hafaar.nbsp;Deinde iuxta maritima maris mortui, GT iordani pro^nbsp;pinqua,crantmontanacum decliuis quibufdtim regionnbsp;nibus, er in eis urbes, Betb bear, cr Beth iefimoth:adnbsp;radicesPifga. iaefa mregno SeonAmorrhiei,dequctnbsp;inEfaia, contra Moab locus oßenditur inter Medanbsp;bamcrDeblatai. Cademoth regio eß,umdemifit lega^nbsp;tos Mofes ad Seon,in qua cr eiufdé nominis ciuitas hienbsp;nonunatur. Mephaath alia eß in tribuBemamin,heecnbsp;uero trans lordanemuicina eßfolitudini. Cariathaim,nbsp;poßtauocata cßCoraiatha indecimo milliarioabursnbsp;beMedeba contrd occidentalein plagam, uicinus eius |
(c 4
-ocr page 32-IOS VE
loci qui ctppellätttr Bare.
omnes urbcs campeftrcs,uniuerfa^rc gnaSeon régis Amorrhæi, qui rcgnauitnbsp;in Hefebon quem perculfit Mofes cumnbsp;principibus MadianîHeuæum,amp; Recem,nbsp;amp; Sur,Sc Hur, ScRebeducesSeon habitanbsp;|inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tores terræt
ôC Balaam filium Beor ariolum occidcgt; runt filii Ifracl gladio cum cæteris intersnbsp;feâis»
Explicatio eß priediélortan: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicat, la}nguin
eßet omnes ntvmerare urbes nbsp;nbsp;terras, ultra tordanem
diuidendas.ïn ßimina, totum iÜis regnum ceßit Seon re gis Agt;norrh£i cum fuis ducibus, quos uicit Mofes,nbsp;deleuit pariter.tdq; tanta flrage,ut inter mortuorum canbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;daueraetiamillorurnprophetaBalaam ceciderit,fiue
bonus is flterit flue malus. Certe ueritatem dixerat, amp; earnflgt;iritu diuino edoilus, quo uerißmilintum efl exnbsp;inter gentesfitißc preditos quant plurimos, licet impifnbsp;illis no credidermtjicutnbsp;nbsp;nbsp;ifrael prophetis fuis parumi
obfequutusefl.
Fadus^ eft terminus filiorum Ruben lordanis SC terminusthæc eft hæreditasnbsp;Rubenitarum per cognationes fuas ur-bium Sc uiculorumgt;
lames Rubenitarum erat lordanis aliquo fui traélu, ufq; ad maremortuum,eo loci quo illudinfluitfluuiusnbsp;Arnon,utfle uideatur terminus occidentalis auflranbsp;tis illius tribus. Ad aquilonem uero tribus Gad HU iungenbsp;batur: de qua confequenter fenbitur.
4.4 ^Dedit itaque Mofes tribui Gad filiis Gad percognationes fuasî
IJ Sc fuiteis terminus lazer, SComnesciui fates Galaad, SC dimidium terræ filiorumnbsp;Ammon : ufq; ad Aroer quæ eft contranbsp;Rabbat
Tribut Gad ceflit urbs laezer, qute diflat ab Efebon quindecim milUbus,decimo lapide à Philadelphia,ad ocnbsp;safum fobs, in montibusq; Galaad multec urbes erantnbsp;adnumeratiC tribui Gad. Dimidia uero terra filiorumnbsp;Ammon ea intelligitur ,quam abflulerat dudum Seonnbsp;rex Efebon Ammonitarum regi, qute nunc cedit Gad=nbsp;ditis,protenditurqi ea regio ufq^ ad urbem Aroer, qu£nbsp;pertinet Rubenitis ad orientale plagam.E regione Rabnbsp;bath,qu£in terra Ammon fita,dicitur Philadelphia.
16 Sc ab Hefebon ufq; Ramo th,Mafphe SC Betonim : Sc à Manaim ufq; ad terminosnbsp;Dabir
Mitspa no nbsp;nbsp;nbsp;Ramath Mitzpa hie dicitur ad diffirentiam alterius
Mitzpa,qu£ efl in tribu luda, infinibus Eleuteropolis. BotniinautemfirtaßisBatatuei funt. Mahanaimautentnbsp;caflra diélus efl locus à lacobo,non longe à laboc fluuionbsp;qui inter Philadelphiamfiuit z^Gerafam.Gabir autemnbsp;in hoc tribu uel proxima ei,ciuitas dicitur hic,cuius no=nbsp;menconuenit etiamalteri,m tribu iudUj^yquot; cdteri in trinbsp;buDan,deniqi aliaqueedam hoc nomine dicitur ejfe 'tnnbsp;fonfinijs Tabor.
I B H 0 S V A
17 nbsp;In ualkquoq; Betharam, Si
ra, Sc Socoth, Sc Saphon reliquä regni Seon régis Hefebon: huius quoqnbsp;finis, lordanis eft ufq; ad extremanbsp;maris Cenereth trans lordanem ad onnbsp;talem plagamtnbsp;hæc eft hæreditas filiorum Gad pernbsp;milias fuas,ciuitates,SCuillæ earum» «nbsp;In ualle quoq; iuxta lordanem, quinbsp;times huic tribui, funt duitates Betharam,^^^^^nbsp;nes filerant de regno Seon regis. Confinia qiugt;^nbsp;iuxta mare Cenereth pertinebant ad tribumnbsp;nbsp;nbsp;* . a
ricntali parte reflgt;edu lordanis, in occidétali us regione tribus ifichar commoratur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
19 ^Dedit Sc Mofesdimidiæ naffe, filfis^ eius iuxta cognation^®nbsp;(poffeßionem)
3 o nbsp;nbsp;cuius hie terminus cfttAManai«' jj
uerfam Bafan, 8C cunda régna Bafan, omnes^uicoslairquifm’*^*’’nbsp;fantfexaginta oppida:
3^ ÔC dimidiam partem Galaad, ^/ï;iî roth,ScEdrai urbes regni Oging-^znbsp;Ifis Machir, filij Manafle dimidixP^nbsp;liorum Machir iuxta cognationes Vfinbsp;'DimidUtribuiManaffe,filijsfcilicet ’.„jnbsp;cundum fuas cognationes Mofes aßignauitnbsp;efl iuxta Manaim urbem Gadditarum, cumnbsp;05 quot;Bafan, omnem regionem Argob,°'‘'^nbsp;las lair,fexagmta urbes, fimiliter dimidiuannbsp;rum Galaad,i}t quo crant urbes Aflaroth etnbsp;alias dicitur Adara,infignis urbs Arabia uigf'^nbsp;to lapide ab Ofdra.
Ji HancpofieirionêdiuifitMofesi”^ (fj peftribus Moab, trans lordanem ‘nbsp;lericho ad orientalem plagam» rnbsp;Harum prouinciaru diuifiones tribubiis‘l‘^nbsp;dimidia: Mofes ipfe decrcuit, quum eßet innbsp;bus Moab iuxta lordanem, ad ortum refle^gt;* c,ftenbsp;AUegoriceficut lofue cxtinilts delctisq;gei^‘^‘'^^^(nnbsp;diuifit terram repromißionis:fic Chriflus dont^'’nbsp;tilium errorum malignosfpiritus eiccit,nbsp;terram diuifit fuis cultoribus.Et multo pluresp^^^nbsp;lefli Chrifli promißa coeleflia confcquunttw fnbsp;legem Mofis.
Tribui autêLeui non deditMoi^^^ji# reditatem,dominus deus Ifrael ipf^^nbsp;rediras corum,utlocutus eftilHs#
CreberrimeMofcsmculcat, cr Eeuitas nuUas habere debere poßeßonesnbsp;tates terreflres : fed nihil altud cotare dcbeiitnbsp;rarequam cultumdeiplantandumuerbonbsp;in populo dei. Deq^ altario Cf decimis ui^d^''nbsp;Us, libera fidelium oblatione primitijs ac deci^^ßnbsp;pliciautem honore digiu funt presbyteriq^^^nbsp;funtccclefljs.
18
I osv E - -fcAPVT xnn. Oc eft quod poflederunt filii If-J '^aeIintcrraChanaan,quamdenbsp;il ‘icrunt eis Eleazar facerdos,amp;Cnbsp;¦«•niiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;principes
tribus Ifraelî
’ ficutpræccpes nouem tribu
öh U emtribubus, 8i. dimidiæ dedenbsp;lordanem pofleirionem:nbsp;f , qui nihil terræ acceperunt
^’^’'^^^lt;^diturmercesfidcietfèrtitudmK, domino confidcns,nbsp;lio/inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘‘^^di,qu£ dominiu mandaffet,
ttifijJ^'^l^l’ßflcrehoJies quofcuncj; contra, omntbo^^ ’*'0 ^tueritatem 'm pronußis.gta foliK cumlo^nbsp;eftpromißionii. Et 'mternbsp;ß^^ firoumciantnbsp;^0)(nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxpugnationem fcilicctgigantn in He=
*hijj^’’^'^^^dijßdciis deÿ-iUia. dcßaßiflentis ßbi con ’¦‘‘»i ^^^‘‘^^iyrannorum, er Molentorumpri£do=:nbsp;'quot;'M!nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tUifiiißeinßiiuantur.'^Jihilenini
*Ur?' ‘^^'Ttdentideo er obedienti. Deßriptaigi^ lordancnipcrtJiofen,nuncnbsp;¦***'quot; 'Eleazar dittißonem Chananai^
“‘^^tptione quactin(];,fedeleéiionedei,fortem ^of ‘’^'^y^ttemadmodum mandaueratdominutpernbsp;Lcuitic£ portioiiii fit mentio^utfe^
pk!‘‘‘Iuasdiuifi tribus, Manaffc ÔC E-’^’’’'tnec acccpcrunt Lcuitæ aliamin
??‘‘*’‘’rbana'earum ad alenda iumenta et r ^afua.
Vk tçrH'’*^VPtæc^pctat dominus Mofî,itafe-V«i, PIfracI,8Cdiuiferuntterram» ilt;it^'°‘^^ßribiturduodecimo: portionisfinlocuLe^nbsp;ipß l^acob pr£ter Leuifolü un=nbsp;fiiipjj^’^ofiph eiiim fortitm eß teß:amentopatriinbsp;fffnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tribubuf,Mana/Jefcili^
exclufis à forte hared'tatis ’¦ft pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnes tribut urbes nobilio^
Hia eorum HHt aßigtiancbe erant, non ad 6 ^'^»ified ad habitandum.
ludaad lofuein Uslfp/’locutusq^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Caleb fili-
ad Mofen hominem det ç. ^teinCadesbarnc.
^h-it diuidenda fiiretterranouejnreli-(ialeb ad primorcs tribuumer domifto promittentcnbsp;quot;riWuSfUtfibiacfamiliiiefiMeiufmodipor
ƒ1,, nbsp;nbsp;nbsp;tf^‘'''’ï:nec acccpcrunt L-cuitæ aliamin
' nbsp;nbsp;S(fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habitandum,
„^rinn ad alpnda himpni-a/gt;*-
I E H O S V A H, J7
th extra for tem decerneretur, quam ipfe fuis ûiribtis er domini poteittia, er aßiflcntia obtinerct: erne quanbsp;parte reliqitis occafio murmUris rebnqueretur, ipfenbsp;fibipericulofißim.on poffeßioneni digit, non iambel^nbsp;lis pnecedencibus acquifita, fed nouo pralio affequen^nbsp;dam.Id autem m Galgalis fadu fcribitur,inccrtuAn quonbsp;tempore. Locus autem eft 'm quo orca domim erat,ernbsp;prtmores tribuum cum toto er ant exercitu,maxime aunbsp;Mn qui de tribu luda erant folicitabätdiuifionemcomnbsp;plcndam,qui prim£ authoritatis erant poft Kuben,quinbsp;iamhareditatcpotitierant. Interquosut fcniora:tatc Animimx;nbsp;Caleb, fic er authoritate er rcrumgeftarugloria no^_ cquot;àkb?nbsp;bilior ,lofue aUoquitur iure fuo,id eft de mondato do=nbsp;mini,quod er aUegatno ignoranti duci,fed ut reliquisnbsp;tribuum populis ignotu renouât, er rcfricare mtitur,nbsp;er nouo populo non ignotum uultelfe,qHodlofue fo=inbsp;lus certô nouerai, er fadum feiebat.
7 nbsp;Quadragintaannorum eram quandonbsp;mifitme Mofes famulus domini deCagt;nbsp;des barne,utconfiderarcm terramt renunnbsp;tiaui^ ei uerbü ficut erat in cordemeo*
Nihü uane iadat,fedueritatem loquitur, beneficia deiÿ-atusglorificat, er ^atiam circa fedeiconfitc=:nbsp;tur ucraciter. Dixit fc redeuntè ab opere explorationnbsp;nis,antequadragmtaannos,gt;uhil dixtftc contracon^nbsp;fcientiam,ncc egiffe, nihil addubitaffe de fauore er ponbsp;tentiadei, idipfumpreedixiffcfiituru,quodi. moinnesnbsp;conjficerentcoinpletum,obtentam fcilicetmaximamnbsp;portionem promiffie illis terra: ér licet reftarent pluranbsp;er ardua loca corripienda illis, nemini tarnen licerenbsp;dubitare de fitturis uidorijs, qui tot iam domini pro ponbsp;pulo h-iumphos uidifftnt.
8 nbsp;nbsp;Fratres autem mei qui afcenderant me-cum, diffclueruntcor populi : óC nihilo-minusego impleui poft dominum (id eftnbsp;fecut!isfumdominum)deum meum,
Eideinfuam erfociorum perfidiam narrat 'm glo^ riamdei, er aducritaté diuinoru promiftoru credent-datn:oftendit fuam in hac tanta atat'e animi corporiseß,nbsp;ßrtitudinc. Ea tanturatione quia impleucrit poft do^nbsp;tninum: hoe eft, fine omnieufidatione acquicuerit dcinbsp;mandatis,promißis crediderit, er 'm legatione fua fefenbsp;dextrum er fidum exhibuerit deo er populo.
lurauit^ Mofes in dieillo, dicenstTer ra quam calcauit pes tuus, erit pofleflionbsp;tua,amp;: filiorum tuorum in æternunnquianbsp;fecutus es dominum deummeum»
Scnfiis uidetur hic eftt-,Pro hac tanta probitate tua^ o Calcb,pr£cipit dominus, ut cum ommbus alijs fortenbsp;declarabitur fua hareditas, tibi libcrum erit illam am^nbsp;pledi quam êlegcris ex omnibus,ad quam migrare cœ=-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\
peris,quampcdibitscalcare prafumpferis ,ea erittibi er poftcrishareditasm perpetuum.
10
Conccftitergo dominus uitam mihitfi cutpollicituseftt Quadraginta Siquinqjnbsp;annifunt,exquo loquutus eftdominus,nbsp;uerbum iftud ad Mofen, quando ambu-
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V ¦
-ocr page 34-I o s V É
labatifrael per folitudinem ; hodic aiiteni odogintaquiiiqj annorum fum,nbsp;tudoin^a^
leb. anni'Snorent(feritJpemfiM}nindeum,fedfirgt;mtercrÉ. dideritßbi quoq; donandii quod dominum promifijjet^nbsp;fient O' alijsßde ’mfirmioribui iam fuM portiones nonnbsp;gt;^g^/Jèt.Similii nimiru p^tridrchis reliquii,(^ui contrnnbsp;fpein inß^e tanto tempore credebänt diuints promißii,nbsp;O' non funtfidudati defiderio.ldßbi (juoq; partim fd~nbsp;âum, partim de proximo complendum,fanéldfiduci(tnbsp;aüjs in exemplum iaäabdt.'^udtnßilicetfidelis dem fitnbsp;in oibui uerbis fuis, et fanilm in operibm, et mirabilis.
II nbsp;nbsp;adhuc hodie fic ualens, ut eo ualebatn
tempore, quando ad explorandü miffus fum à Mofeîillius in me temporis fortifii-do ufq; hodie perfeuerat,ad bellandumnbsp;tarn ad exeundum quam ad ingrediendu»
No« naturdli uirtute quam dei Jfeciali dono Cd leb tamßrtis animo er robußo corpore erat, dd uiri'^^nbsp;lesßniliones egregie perficiend.as, Oquot; ad obeunda beinbsp;la,resq; ßrtißimas, qu^n erat quti quadragjmtaqumq;nbsp;annosdgeret.
IX Da ergo mihi montem iftü quem pol.-licitus efteo teporc dominus, tequoque audiente,in quo Enacimfunt,amp; urbesnbsp;magnæatqjmunitæîfi forte fit dominusnbsp;tnecum, 8C potuero delerc cos, ficutpro^nbsp;tnifitmihi«
Poßexordiumcaiifæfu£,fubdit poßuidtionemiu=: ßam, oquot; ßrtißimo uiro dignam. TSlon uideo, inquit,innbsp;bac terra,extare urbem ßrtioran, O' mwis altioribmnbsp;O' robußoribus, mumtiorem, ccelo proximiorem,0'nbsp;cdptu difßciliorem, de qua uideri potuer 'mt iuflim metnbsp;focij ßrmidaffe, tanquam muincibiliorem, quam hancnbsp;iUam ilebron,in monteßtam,cum reliquis tnmonteibnbsp;lo,uel in montanis ßtis oppidis.ln iüo ßquidem Enacimnbsp;illißroces, bellicoß, o omnibusßrmidabiles tyranntnbsp;habitant,onus o inßlicitas totius prouinci£ : hos egonbsp;diuina aßißentidßetus ingloriam dei aggrediar, omnibus reliquis ßatribus exemplu exhibiturus, quoui^nbsp;deant ßbi quoq^ nihil obßturum ,ß fide fieti m domi^nbsp;nu/m,alacriter illiusopus in exterminandis impqßiminbsp;pacis hoflibus apprehenderint. O' to ta fiducia incu=nbsp;buerint uoluntati diuinteadimplenda:. ^onautemdu=:nbsp;Sifortème* bitandi caufadicit:Sißrte ßtdominusmecumtfiednenbsp;minusuidereturexpra^fumptione quiequam loqui. O'niresnbsp;iailare.Scmper enim timatdus eft dominus.Et facile ofnbsp;ßndunt in deu, homines etiam fanili. tudicia dei abyf-fusmulta.Sanólietiam inbonis operibusßbi timent,nbsp;O' iudicium domim fubterßgiunt, ßbi nihil tribuunt,nbsp;à dei nutu omnta pendere certo fciunt,humiliate ßgt;iri^nbsp;ins domino probantur in primis.
Benedixit^ ei lofuetSC tradidit Hebron ’ ipfi Caleb filiolephone in pofleflionem,nbsp;loftie benedixiffe ipfum Caleb, eß iüi dei potentiant,nbsp;er fauorem imprecatußiffe, utquàm ßrtiter agat,O'nbsp;P^ciat inßitutMn : iusq^ iUi aßignauit fine forte uin^
I E 0 S V A H.
dicandi ßbi urbem Hebron, antiquißimam,re^‘‘‘’’blt;y in monte alto ßtam acßrtem,pro fe ßtis poßerfSanbsp;iure htereditatis perpétua'.
14 nbsp;nbsp;atque ex eo fuit Hebron Caleb filio Ic'
phone Cenezæo in hæreditatem ufqj ii* præfentemdiemtquia fecutus eftdomi'nbsp;numdeumlfrael,
Poßeßio hareditaria urbis pertinebat ad cM fititfilius lephunne, commenta Kenefaus.Erat tai^nbsp;etiam facerdotalis o’ Ceuitica, quo ad habitatioigt;^‘\nbsp;lorum,noadius hareditariupoßidendi terrä,ttrbcsunbsp;ßd}urbia:urbs quoq^ reßgij o'afylu erat in tribu^da-Nomen Hebron, ante uocabatur ei'quot;nbsp;riath arbet homo magnus internbsp;eftîôCterraceflauitàpræliis»
Hebron proprium nomen urbis erat,quaoli''’, batur ciuitas Arbe, hoc eßfecundumHebritob^^‘nbsp;cuiufdagigantis, magni nominis, qui Arbeenbsp;Et erat homo magnus ßatura,robore o'nbsp;fcilicetgigantu in regioneilla Chananaica,pat^^‘nbsp;illußrium filioru, Ahiman, Safai, o''Pabn(d-^^^nbsp;beedicitur,àquatuor,tribusfcüicetfilijsG'P^^^'^gânbsp;ra dicitur quieuiffe à pra;lijs,quia nemo regwni'^'’^^nbsp;gredi audebat, contenti pacemßbi reddi, amp;nbsp;cMi in totum, ac fub tributo redaili pacifiti^^^^nbsp;tabantlfraelitis, qui iam fatis amplam tern^'nbsp;erant,licctmaiorilliscapienda reßaretjCUt”^^^nbsp;numero er uiribus amplificandis.
lt;fC A P V T
JGitur fors tribus filiori’’’’.fj(J I dæ per cognationesfuasnbsp;1 terminüEdom defertinbsp;tra meridiem, ufqjnbsp;mam partem Theman» . rlfi^ inbsp;a Initiu eius ab extremitate maris amp; ’nbsp;lingua eius quæ refpidtmeridiem» , ^^1^nbsp;Diuißo promiffa: O' adeptee hareditatisd^'^^nbsp;tur,o' primo quo ad tribumîuda, qua:prifgt;’lt;^'^^iiiitnbsp;tesfùerat confequuta. O' quo adnumeriacUtt‘ rjinbsp;plitudinem, o’ quo ad regiam dignitatc,innbsp;uid quàm iüius félicitas Silo, oquot; NLeßias,p‘’gt;'nbsp;culadccantatus,nafcituri erant. Ceßitautemfnbsp;fèrè dmidia pars totius terne Chanaannbsp;O' tribubus lofiph, Ephraim o’nbsp;lonariorportiofirècedebat, quibusadmixtlt;tetnbsp;liqu£tribus,S'imeonfcilicet, Beniamin amp;nbsp;ludte.Portiomtofeph,lfachar,quot;Zabulon,Afer^^nbsp;talim,pro aliqua illaru/m quantitate.Primè^^^jjj^dnbsp;bitur limes außralior, uerfus Aegyptum, anbsp;außrali maris mortui : in quo promontoriumnbsp;dici dicunt, quodlinguàmaris illius dicun^-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjfiit
lius uero uidetur,effiuxus quidam did iUitfi O’ 'mfluxus lordaiüs lingua dicitur eiufdé a 1nbsp;re pîag.t maris Affhaltici. Ab ea ergonbsp;ris, ufiji ad meridionale riuü Rinocoruranbsp;urbem pr(eterlabitur,fub Gaza uerfusnbsp;limes tant totius Chananaicie terrfO quàm
I o s V E
btóens régna Moab,Amalec,Idum£orum°de ^^amp;ptum, ubi maremediteiraneü,flitnbsp;^'^iMm,Rinocorurd àUicronymo ntt'Kcupativmynbsp;W terrain Chattaan ab eadem Arabia Petrea deter=nbsp;- ^^defertaipfaadauflrum.'Diciturautcmmarenbsp;ipfiwi mortutm mare, quia tnfœcMjditmfit pi^nbsp;tiieptum uiilui humano, obmalediamp;ionemnbsp;er Gomorrhoin.
ein nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ab auftre ad afcêfuni fcor^
ibi ^P^rtranfibitinSinatafcedit^ Efro ° barne, Sc pcruenitinnbsp;r,. ’'’’beendens ad Addar,et circumiensnbsp;4
AfeniOna,ct torrentem Aegypti ï eriitcpnbsp;Sik- tit hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mareO«4^fMlt;m.-)hic
^s. ' finis meridians plagæ
^^°^pionii,proximui mari locus efi,à cu^ Ir^ inclnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxorbitatfinnculus Geome^
n - ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ludaia' eundan locu, montcmfci^
tfiii p ‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitur,ab aufiro afeen/ùm haben
finiculus ucrfis Zin,z^ afcendit eum lo ^4 b ‘ ‘’flnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘tdc^ barne, et alia quidam
quot;^o ioquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßint Hetzyon er Adara,includen
diélunt Qarcaa, promouendo ulteriui ad A:5;=: giu^^,^**‘^iciidoq; ad flumen Aegypti, ad mare masnbsp;ptii^lj^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiilicct,ucl Acgyptiacum.Sicqi defcris
3d ÇV °*^^fnteuero eritmare falfum ufquc 34nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lordanisî 8C ca qus refpiciunt
adeun ^“tdanis terminumtnbsp;ludaæ facitlongitudomarisnbsp;•oiie^^’‘«gw ad linguailliui, ab Aufiro ufqi ad Aquinbsp;Ar^nido.
tfa^ndit^ terminus in Beth agla,Sc dt,j^’^ 3b a^ilone in Beth arabatafeen-^'^terminii lapidé Boenfilii Ruben,nbsp;'iailç^‘’dens ufq; ad terminos Debera denbsp;j’^bor, côtraaquilonérefpiciens adnbsp;aduerfo afcenfionisnbsp;, ab auftrali parte torrentistnbsp;aquas Fontis folis: 8C eruntnbsp;3fce^fontem Rogelï
^^lekuallem hifi Ennom Ia ’’'dçfç àmeridie, hæc cftIerufaléîSCnbsp;ad uertiçem mentis,qui eftnbsp;9 bnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;extre^
Ryta ƒRaphaim côtra aquiloncm: uertice mentis ufqjad fontenbsp;peruenitufq; ad uicosnbsp;iô^'‘^efæPbron t inclinatur^ in Baala,
^^'1534 '¦^’3iit deBaala contra occidentë, rinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuxta latus
aquilone, in ChesIontSC *’3 Beth fames, trâfit^ in Thâna:
t E H O S V A H. 18
Il nbsp;nbsp;S^egrediturcôtraaquilonem Accaron
ex latere,incIinaturqueSechrona, SCtran fitmontéBaalatperuentitquein lebneel,nbsp;amp; erunt exitus termini ad mare,
Latui Aquiîonare à lordanii mfluxu uflque ad mare magnum,compleiîiturfuburbium lerufalë ab Auftro ilnbsp;Um. lyicitur out fimper afienfits fieri à ïordane fiilicet ^^feentu^nbsp;ad nierafilyma per loca diëla 3eth agLa, alias diëia A= in tMta lamp;anbsp;reaatadpropeIordanê,peruenitq;adlocudiëluBcths *nbsp;arba,qucmincludit,ufq} ad lapidem Bohan.Dcindepernbsp;uallem Achor, contingit limes iftt urbë Debir, eo loci, ¦nbsp;quo refiiicit ad aquilonem contra Gilgal, ubi ab aufiro *nbsp;opponüur afienfiti Adummim,ad aquilonarê ripamflunbsp;minis,quód excludit fitniculus.-protenditur atit ad fimtënbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*'
folis, er ufqi ad finte B.ogcl, qui er fins diciturjùüos num, erafeendit ad uallem Geben hinnoin,ad latus au=nbsp;firale urbis lerufalem,deinde afeendit ad caput montts,nbsp;qui imminet uaUi Geben hinnom, uerfus occafum folis,nbsp;inpartëuaUis Raphaim aquilonarê, uergitq; deindeinbsp;tnontis uertice adfintë aquaru iJephtoa, er pertingitnbsp;ad urbem montis Bphron, erfiefe uertit ad urbë Baal,nbsp;que dicitur alio nomine Cariath iearim.Bt ufq^ ad himc dæ amp; b wquot;nbsp;locu femper habet ab aquilone fibi iumila tribu Bcnia=nbsp;mm.Suntenimjèrè omntaprediëia loca terminus au=nbsp;firalistribMBeniatmn, utpatebitcapite iS-Bfiautfininbsp;tima hec urbs Cariath iearm tribubMïucLa, Dan,er -'Beniamin. Aqua dcinceps terminus ïuda uertitfeadnbsp;mare,ücrfus montem Seir uel HifiicUi, ad latus montisnbsp;fyluarum,aquilonarc, ubi oppidu efi Ccfalon,ficq; desnbsp;feendit iterum contra Bethfames,uerfus Thimna,demsnbsp;de ad latus Accaron aquilonare, wtdegyrat cotra Sichnbsp;ron,er pertranfit montem uerfus Baal,ad labneel,t!msnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
de ad mare magnum finitur,latus illud aquilonarc,à lor danisfcilicetillapfuinmarenwrtuum, ufq^ admaremcnbsp;¦diterraneum prope labnccl.
11. ^SCmagni maris contra occidentemfinc cocluditur, hi funttermini filiorumludanbsp;per circumitum in cognationibus fuis*
Latus autemoccidëtalc tribus luda efi ab eodëloco ufo; ad cofinia Aegypti ultra Gafam fcilicet, uetfM Penbsp;Ittji«!», KbtRîttocoWit influtt'mmare.-ideo^Hebreisnbsp;plagaoccidcntalis dicitur mare uel}narina.Tcrminatnbsp;enim totam promifiionis terrain ab occafu folis,ab Aesnbsp;gypti fcilicet termina ufq; ad Sidoncm.
15 Caleb uero filio lephonededitpartem in medio filiorum luda, ficut prsceperatnbsp;ei dominus* Cariath arbe paths Enac,i.*nbsp;pfa eft Hebron*
Poft diuifionein terre pro tribu luda, forte peraëlàl er defcriptam quo ad locafinitima, hie portio illius trinbsp;bus defcribitur, quam non forte,fed hellofibi uendicasnbsp;uit Caleb,uoluntate domim, er confenfu lofue totiusqfnbsp;populi,Hebron fcilicet er pertincntiaadillam,locanbsp;motana cum uallibM,ubi habitabantnobiles predones,nbsp;firoces oppre/fores terraru, quos eiccit er deleuit forsnbsp;titudineanimiiamfcnex,cum auxilio Othoiuclisfrasnbsp;triifM,eiu[demfcilicetfdntilie.erdoiniB.Moetiaitt
14
|
I o s V E !Zenefaid{cebantur,cuiAchfam filiam elocauît,ob for tMgeJlaineoprtelio, 14 D eleuit^ ex ca Caleb tres filios Enac, Sefai 8c Ahiman ôC Tholmai de ftirpenbsp;Enac» fitij'Endc tres hic dicuntur fdmilΣm4gn£,Grper infinitos populos du⣠à tribustllisfilifs,dudumdntenbsp;tempora tacob mortuis, qui in improba}nfobolemde=‘nbsp;generauerant, or iam regions totam impleuerant pr£=^nbsp;donibus tyrannis. ly Atqj indeconfeendens ucnit adhabi^ tatorcs Dabir, quæ prius uocabatur Ca^nbsp;riath fepher» * i6 Dixit^CalebîQuipcrcufleritCariath fepher,amp;ceperit eâ, dabo ei Axam filiamnbsp;meam uxorem»
Nec contentus liebron,etiam Debir obtinuit ciuita temliteraru,quamobtinuit Othoniel,generipfius Ca=nbsp;lebtNec hic dicere oportet, nec probari potefi, ipfumnbsp;fùiffè altéra parente natu/mfratrein, uelutroq^/eddenbsp;eodem fanguine,familia,acnotnine, more ïîebraicofranbsp;ter di£lus,ßcut Àbraatn toth.
- dediftimihi, iungeamp;irriguä»Dedititaqj ei irriguum fuperius öC inferius»nbsp;IpfaAchfafiliafohcitauit maritum Othonielem,utnbsp;peteret irriguumlocum: quorenuente exammilibe=nbsp;ralitate, ipfa lapfa camelo fitpplex precabatur patremnbsp;pro agro uelregioneirrigua,nbsp;nbsp;nbsp;obtinuit. Uiecautcnt omma hicjeripta de Hebron obtenta er Debir,fatta di cuntur poft mortem tofue à ludaoru interpretibus : hicnbsp;autem feribtentur, ubi terra: diuifio trailatur, qua cuinbsp;ceftfterit in htereditatan. Benediâionem exponuttt pa=nbsp;fcua pro atwnalibus nutriendis, tarn in montibus quamnbsp;uaüibus uel plants locis,ne ob ftccitatem hareditas eftetnbsp;inutilis,ftd commodaadanimalia paftendaftneuici=tnbsp;Fides ftiw norit iniuria. üoeet hic locus quaitti meriti apud deumnbsp;öotum, ßtftdes fan{lorwm,qui credentem ftbi Caleb cy pofte=nbsp;ros fuos donauit eximia pofteßione praalijs, ut difee^nbsp;rent domino credere cradharere. Similiter ftrtitudonbsp;animi er laborum perpeßio,pro ßalute nudtorum pr£=nbsp;rogatiuam quoq; infignein meretur, ernobilitatem exinbsp;miam pr£ reliquts, ut uirtus alatur honoribus,ergra^nbsp;tia refiratur ben£ßailoribus,quo exemplum prabeaturnbsp;firtitudinis er fidei. Deniq} expedit paci reipublicie utnbsp;ubimeritapariaßunt,ibiftne perßonarum acceptionenbsp;forte diuidiitur beneficium, ut^ ßciat unußquifq; quodnbsp;fuum fit, ne fimitc auaritia;gxajfante,etiam adfratresnbsp;inimicitia: fiueantur, ünnquam enim dominus pr£ce=f |
! E H O S V A H. pifnec confutuit omnia ab omnibus incomnttinipor deri,ftdut unus proximo faciat, quodßbiuelitfiert- Hæc eft polfeflîo tribus filiorum W percognationesfuas» Tanta fiât,et his limitibus defintta nobilis ilia d luda, inter duo maria Ajphalticum ernbsp;cuius medio Hebron fita totius tribus illiusoutrof^nbsp;eftè uidebatur: unde er Dauid iUic feptennio re^nbsp;fupertribu/tnïuda tantum. Erantœ ciuitatcs ab extremis filiorimuidaiuxtaterminos Edoina*® ƒ 11 amp;:Cina,8cDimona,öCÄdada, 14 Ziphamp;Tclem,8cBaloth '^7 5' 3^ 11 ridict Cabfeel Se Edcr, amp; lagur, amp;:Cina,8cDimona,ôCAdada,nbsp;: amp;Cede^ôCAfor,amp;Iethnan,nbsp;ZiphâTciem,âBaioth, *nbsp;;nbsp;nbsp;nbsp;Afor noua amp; Carioth, Hefron,h3f Afor» . Amam,Sama,8iMolada, ô(. Afer gadda, 8C Haffemonnbsp;pheler, amp; Hafer fual, amp; Berfabce, amp; amp; Baala, amp; lim, amp; Efem, SfEltholad,amp;Ccfil,8iHarmJ,nbsp;amp;Siceleg, amp;Medcmena,nbsp;Lebaoth Sf Selim amp; Aen, 8Cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l omnes ciuitatcs uigintinouem, Kecenfentur confiequenter nomina bus tribus luda adauftrum confiftentiumjUtlfd^in^nbsp;nés illos. Traditio autem ludaorum eft,nbsp;co nomina trigintaoilo urbium,quum tarnennbsp;gintinouemnumeratadicantur. Cuiusratilt;»gt;lt;^nbsp;ex mis nominatis neuem ejfi: qua pertittu^’’^nbsp;bum Simeon,qu£ fitit fita intra ipfam tribunbsp;fabee,Hazar fital,Bala, qua hic fcribiturnbsp;'Elthoal,Bathul, qua hic dicitur Cefil,ïlamue:inbsp;et Ain,B.immon.De proprietate ucrô tribttsnbsp;uigintinouc,fcilicet iCabceel, 'Edcr,'iagur,^id^^nbsp;nah,Adhada,Cadcs,Hazor, Utnan,Ziph,'^^‘nbsp;loth,Hazor, Hadatah, Kiriat, Hazron, sigt;^nbsp;Aiolada,Hazorgada, Hefmo,Bcthpolet,Bißyijnbsp;Aiadmana, Sanßana, Labaoth, Schilhmt-Siee^'^^nbsp;tam de tribu Simeon fitit quàm tuda, h:lt;erati‘gt;'^ß((fnbsp;quum obtinuiffientfilq ifirael fub tofue terr:igt;gt;tgt;‘F^nbsp;cidit in forte Simeon. Lapfîs uerà tempotibi^’nbsp;tempore,perdita eft, erufurpata à rege Cethrij^pnbsp;pojfedit,donec rex Dauid illamrecuperaret,ta)^canbsp;dcret,qui erat de tribu tuda,ficq^; cam reges Wnbsp;derunt donee regnabant. IncampefthbusueroîEftaol SCAfena, Slt;Zanoe,amp;Engannim,ScTap Enaim, amp;:lerimoth,etAdullâ,Socho»Ç^^^ll^ Hailen(tsdcauftralibusciuitatibus,fei^^nbsp;bronerBeerfabeeaddexteram eTnbsp;NtWîç dceis quainhumilioribus |
I E HOS V Alt;'H. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;19
tmnirut terminu}n:hoc cß, totain tribumludaadocci dentem ß)lcm itMreßnit ußj; ad Aegyptum.
48 nbsp;Etinmonte,Samiramp;Icthcr,ôiSocoh,
49 nbsp;ôcDanna, 6C Cariathfenna, hec eftnbsp;Dabin
50 nbsp;Anabamp;Iftcmo, SCAnitn,
51 nbsp;nbsp;Gofen,amp;Olon,etGiloîciuitatcsundcnbsp;cim,amp;uinæ earü, Arab ôf Ruma,ôcEfaâ,.
ôClanum,amp;Bethtaphua,amp;Aphcca,
55 Hamthaamp; Cariath arbe, haec eftHe^ bron Î ScSior: ciuitates neuem, SCuillaenbsp;carum,
N«„c etid urbes montante rccenfentur in tribu tu= dd,qute cum in medio ßre luda fecundum latii fitu ha=nbsp;beantjiquettudieosfdlßdicere, lofuenon deferipfi/jenbsp;urbe!,nififitMin extremitatibus tribuum. Socho auténbsp;ctiamfuperius eß nominata, Dcbir ^«oç, fed alio co=:nbsp;gno}nine,prior enimciuita^dicebatur literarum,h(ecnbsp;diciturKiriath fanno. Gofemhic patet non eße earn,-quie in Aegypto regio dicitur,fed urbs in montants Iu=nbsp;da:£,cuiusrcgemlofuedeleuit. Ciuitatesundecim pa--riter enumerantur, ut puteinus fatis uicinasßtiß'e,nbsp;habuiße circum fefilias.
quot;SA- Maon8cCharmel,8cZiph,ScIota, 55 Iezrael8Clucadam,amp;Zanoc,nbsp;5 Accain, Gabaa 8C Thamna î ciuitatesnbsp;dccem,öC uillæ earum^
V identur hlt;e urbes montante,ßre iuxta mediü tri— bus Iudießtuatat,fcilicet inter Hebron er mare mor='nbsp;tuum. auburn qutedam hic nomindntur,quie et prius,nbsp;Siph,Sanoah.Ctuitas Kain etiam aliq^uando dicitur Kinbsp;« jj.Ncc eß rarum in orbe, imô in eadem rcgione,locanbsp;plurimainueniri eiufdemnominis,erunam urbem pl«nbsp;riumnominum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
'iV Alul,Sc Beth fur,8C Gedor,
5S MarethjScBeth anoth, ScEIthecontci uitates fex amp; uillæ earum»
Vrbfî foc , epuaru notior eß 3ethzur, tdiàs dida Beihforon euntibus à lerußdan ïîebronantnbsp;uigeßmo laptdeßcundum Hieronymum.
Cariath baal,hæc eft Cariath iarim,'amp;: Arrebbaîciuitates duæ 8C uillæ earum*
Hotitndd nomina ciuitatu uarie mutata, ut una hlt;ec «rfcî Cariat iarim ciuitasfyluarum, etiam dicitur urbsnbsp;BdaforBaalah.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
In defertoxBeth araba, Meddin, ScSa-chacha,
ôcNebfan,8CciuitasfaIis’, ScEngaddit ciuitates fex ÔC uillæ earum^
Tandem urbes tudie^e in deferto, uel campeßribus, ut uidetur,maris mortui ßtte, notabilioresfunt Betha=inbsp;raba,^utefitaeßubiexoneratur lordanis in lacu A)=nbsp;pbdîticM.CiuiWîpüî uidetur dediße nomen fuît marinbsp;tnortuo,ut dicatur in lege mare falis.Engeddi uero nonnbsp;longe à Iericho,unde opobalfamum. Hic in laitinis ex*nbsp;emplaribus habetur additum ab alitjuo quod Hf6rlt;e{nbsp;rwft butent,Pwntjîw«! ewiwn
I 0 S V E
¦wontumî Jude,fed circum ilia uerfus mare magnum ^^ßnes Philiflhieis,quales er ont Eßaofcrc. Cluarumnbsp;^ma etiam alibi nominatur : una tomen iUarum alibi ¦nbsp;’^oatur’ïyy^DeTapuah i^uo^; dicutHebrtei, eannbsp;flt;o« eße ^U£ er Enom, ut fcilicet Enom expoß=nbsp;Ptdlius^uoddicitur Tapuah. Dicitur enimlocusnbsp;‘’liwntiaßntium, uel eruptio, qualis etia eß in trinbsp;^^'^ße.Socha autem er Afeca,etiaminßrius no=^nbsp;fimtima uerfus mare magnum. Scri=nbsp;f^ßeurbes qudtuordecim,cum tarnen legamusnbsp;J^'“«gt;Potcjljîeri, utnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qute duali nume=
etiapro^yyj^^uel quod Tapuah . ^°»t eandë figttificent,utrunq^ enim opinanturnbsp;b'ahuißnioch negotijs ignorantia craßd laboran-boreditatis deferiptionem longe negligentnbsp;^''^tarunt,qu'am proferipturarum fandarum a=nbsp;Q^^Sarai,^ 3^ Adithaim, SC Gedera, ôCnbsp;quatuordecinijôC
5 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; Adafa,amp; Magdal gad,
p’^is8cBafchath,ScEglon, gfp'’^°’^8^Lehemam,8cCcthlis,
Ui^^J^busludie£, er tribui Dan propinquiores, “f^decim. Inter quas Mitzpa, Lachis, Bethda^nbsp;notiorcî cum ^üaceda urbes.
4j pna8cEther,8CAfan, H framp;Efna,amp;Nefib,nbsp;tJ^^eila,amp; Achzib, Sc Marefaî ciuita*
J'gt;Ueni,8c uillæ ia'‘^^^esddhuc nouem numerantur non multumnbsp;^^^^^lt;îttaruAfnafuprdquoq; nominata eß, internbsp;4'j ’‘°i’iliorcs,Lcbziu,CeiU,AcbJîl» er lAarefa.
Akcum uicis ôC uillulis fuis» Accaron ufqj ad mare î omnia quænbsp;^’’^tadAzotumamp;uiculos cius»nbsp;ii^^^ff^«f«t£Tfti«m urbes reguEal£ßin£nomit^nbsp;hojj multas tardius quidem ludæi fubiuga-hareditariunbsp;'1*4df^ do^iuo,er profegnitiafua ac perfi-‘^°ufequi illas loiigo tempore. Accaronnbsp;hfl Anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ß Cr lamniam,ad ortum folis, Afotus
not£ urbes funt, erfubfe habentes oppi= fuiit '^^‘'^a,caflella, acuillas, quas Hebraißlias di=^nbsp;^0Y7^^^’^^i‘^^^^na:orum urbs inPabeßina, pro=nbsp;fuis»Ga-uillulis fuis, ufque ad tor^nbsp;quot;Usnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;magnum termi
Hc6rlt;eo, er mare^y^pro quo uidetur ßc poße did, mare quod
59
|
I O S V E (fX lebufæum autcm habitatorcs ïcrufalê non potuerunt filii luda delete : habita^nbsp;uitep lebufæus cum filijs luda in lerufa-km ufq;in præfentem dicni,nbsp;kbnfxi. , lebulieiimiicbrÆidiciint familiam ([udtuidm ßlißcnbsp;degenere Abimelech regis 'm Ger arc,'quant potuijjentnbsp;quidem profliga/Je,fed id no licuijfe tempore ïofue,obnbsp;. iuramentumAbraie,quodligabatufy; adquartamgc=:nbsp;fierationei?!,qu£ tunc adhuc uiucbat:alia quoq^fabulannbsp;tur,qu£ negligo Ubenter. Non zyii lebufæi foU ,fed alitenbsp;mult£ familie geiitiu durauerunt in htereditateljraeli=nbsp;taru,ob negligentia cr perfidiam,'mmalum lfi'aelita==nbsp;rtmi, ^0 non fine caufa iuftanbsp;nbsp;nbsp;fandafic ordinante. ^CAPVT XVL ^Ecidit quoq; fors filiorum lo^ ^feph ab lordanc contra lerichonbsp;ad aquas eius, ab orienteîfclitunbsp;do quae afcendit de lericho adnbsp;montem Bethel, 2. Sc egreditur de Bethel Liizam î tran^ fitœ terminum Archi atarcth,
4 ; Profiqiiiturfiripturadiuifionem alterius partis, ea rum regionu, quas fub lofiuc ducatu dominus l/raeli tranbsp;Sortes Io- diderat,camq; filijs lofcph dijlributam comemorat, quinbsp;*'*’*’¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uelut ex Aachele priinogcmtura pr.erogatiuä fortitus ejl,duplicë portions adeptus, fecunda duos fibos fuos, . Ephraim or lAanalfien.Sors filiorum. lofieph hie diciturnbsp;terra Ephraim,qua cotigua erat, ad Aufiru filijs Benianbsp;nûn:adaquilonemuero tribui lAanajfie dimidia citranbsp;lordanë in terra Chanaan,'ambofilij lofeph:ab orientenbsp;lordaneclaufi:ad occafum folis, mari magno. lerichonbsp;enim cefiit tribui Beniamin : ad cuius aquilonarem re=:nbsp;gionem,uerfus lordancm caepit limes Ephraim, afeen-ditq^ contramontanauerfusBethel, crLufitm, proxi-mafibi oppida,progrediendo ad occidentem,fi:cundumnbsp;riuum quenda,qui defienditde tnonte Bethelper defernbsp;turn ad orientan allucntetn lericho, ac deinde lordanënbsp;ilfitbentan, cr dicitur hie aqua lericho. DeEufa ueronbsp;Umes Ephraim pertingit ad locum didum Ard atorad.nbsp;Deindedefeendit adoccidentem,adfineslapleti, ufi^nbsp;ad terminum Betboron 'mfirioris, O' ultra ad Gazer,nbsp;donee finiatur hie limes Ephraim in mare magnum. 4 poffederunt^ filq lofeph Manafles Si Ephraim, Et faäus eft terminus filiorum Ephraim per cognationes fuas, Sc pofleftio corum contra orientem Ataroth Addar uf-queBeth boron fuperiorem,
|
10 I E H O S V A H. aratha, 8C peruenit in lericho,egreditur*?nbsp;adlordanem,
Totamabhoclimiteregionem illius terrain quifita: per lofue, ad aquiloncm refijedu luda,nbsp;rantfilij lofeph, Manajje er-Ephraim. Quauinbsp;ficiUisdiuifit lofue,ut confequenter firibitur.nbsp;eniml'mes tribus Ephraim ab ortu fobs iuxta lot'nbsp;'m loco qui dicitur Atarothador, donee periw'quot;'^nbsp;Bethoron fuperiorem. A qua procedit ad occafii^ jnbsp;co loci, qui efi ad aquiloncm rcjfcdu locinbsp;Alichmetat, eregione Sichern. Elediturqs ten^nbsp;oricntali plaga lod,qui dicitur Tanatfilo, amp; rnbsp;fit etiam ab orientait plaga ipfius lanoah, undentnbsp;dit ad Ataroth,0'adNaratba. Sequiturnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j occurrit 'mlericho,o'cxit lordanenuquod braorum ncc Eat'morum exponit, ita egonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' capio quificripofiit:fujficio cflmendamaliiji^^^ feurifiimis his locis textui irrepfiffe,cumnbsp;pergat fcriptura à 'Eapua, quaut fcquentinbsp;tur,no longe difiat à tJlichmata, pergitnbsp;re,ad ualkm uel fluuium Cana, otdtra exituinbsp;mitisuergunt ad mare.l^on autcm dicitur bid’f bl}nbsp;fifiimum,fedfimplicitcr marc, quod aliud cjfinbsp;nequit,quàm magnum ac mediterraneuni. Sbnbsp;fcriptafuntfines tarn aquilonaris nunc,nbsp;antea,à lordanë fcilicet ad mare magnum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.[[fl
Ciuitates uero quadderant aßignatattibb^^^nin im,licet confifier ent in tribu lHanajfe parité’nbsp;bufdam illarum uiculis o oppidis, quodOnbsp;buum fortibus contigiffe prafumi potefi. Et non interfecerunt Chanau^^. ^,1?^ habitabatin Gazer : habitauit^ Jjei**nbsp;næus in medio Ephraim ufquenbsp;hanc,tributarius, Gafer nobilis urbs in tribu Ephraim, erat,fed Chananais inhabitabatur, paeënbsp;O' tributa pendebat filijs ijrael. Diciturnbsp;quatuor milliaribusdijlans ab Emaus,qu^^“'Jii{trbnbsp;citur,iuxtaliieronymu. Qjiod autemnbsp;butarius efficitur,figtiat uitium quod rnbsp;mus,adbumilitatis ufum ufurpemus, ut innbsp;liciti perfiflentes, de nulla uitiorum uidorbnbsp;mus,cum intra nos fanperboftim unterenbsp;in paruis rcfifirntibus difeamus, quod ttirttinbsp;maiora uitia non fiibegimus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. wit jupc^imui. VCAPVT XVH. .,/f« Eciditautcfors tribuinbsp;(ipfe enim efi primogi^!^^^/nbsp;feph) Machirpriinogf*’*^.^nbsp;nafle patri Gahad, 9“’nbsp;pu^‘ |
|
I o s V E poflêflîoné Galaad ManalTc iuxta fanii Fr’, Abiezer,amp;filiis HeleCjSdfi-P^iernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sechem, ôc filiis He-* 1 Semida, ifti funtfilii Manaf-j ^'*as. i mares , per cognationes filn uero filio Hephcr filij Galaadnbsp;'l'gt;arunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folæfiliæî nomina, Maala amp; Noa, V^^’^^^^cha,amp;Therfa*nbsp;m confpedtu Eleazari ûi^ Moß ‘^0‘ïïmus præcepit per manum V«ri^ ’’oftrorum.Dedit^ cis iuxta im-'Domini pofTeiTione in medio fra-? ,gt;W»arum. '‘quot;^ßlii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lordawm in reÿio ßafan ccffc^ deinde alia medie== Chanaan iam adeptam. No rfuttw 1'*ilt;le Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P‘’fti‘’ tdiqua, quando- ^f'VîiK nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pyi’nogenitus primus Machirgenuit Galaad, qgenuitfjlios mulnbsp;Hepher, is quoq; plures filios gene=nbsp;'Z'alphaad,qui in deferto obift ßne lt;)i(^c '^gt;francenimexecllentißimlt;e ßunteinterreli^ ^i^lf^'^^lßaelitieas.Familia ergo M.achiritica,et^nbsp;‘am acceperat h^reditatem in Haßanitidc, etnbsp;nomen accepit ianbsp;^anafnbsp;P°‘'‘^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Helec, 'Mi,^^‘'^*’ftn,Si»nid4, cum fexta illis annumerandafa . , ^fpbfr.Qui cum multoshaheret filios, quo=nbsp;tiitus erat Zalphaad:hic quidê Zalphaadnbsp;filial,qut£ ingrefji fuut terramnbsp;^^”''‘^1nbsp;nbsp;nbsp;^f‘aO‘fi'atres autem Zd/pbrfdd faciebant ^.0(!j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t^umeratur enim Numeri le-. ‘n tribu ÏAa)tajfe,ingrelf£ funt cx illis ^^‘^Zarit£,lleIkit£,Afrielit£,Sichimit£, Scnbsp;Crfilii^ Zalphaadmoj-tui,quinbsp;, dereliillt;e /cilicet àfrotribus Zdf=nbsp;“tij/ querela ßxminarumerat,Gr’iußa pronbsp;^’tgt;ri4 ^‘^“^fute cognatis,maritosfunwntes, etiainnbsp;oarerent Inereditate in medto fratrum pa^nbsp;'^ofl, cum alijsfratribus Zalphaad fu=:nbsp;y ^‘dexicrantde Aegypto, quibushiereditasnbsp;Chanaan bello captam.nbsp;'rt'^Ue '^^’^^’atfuniculi Manafic, deccm:nbsp;6nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Galaad St Bafan trans lor^ poffedcrunt hære-medio filiorum eiuStTcrra au- |
I E H 0 S V A H. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;10 tern Galaad ccciditin fortem filiorum Ma nalTequi reliquieranu Cum prater poßeritatem er familias {liachir refla rent quinq^ alite familiie,quibus intra terram promißionbsp;nis portiones aßignandte erant, extarentq; quinq^ßluenbsp;Zalphaad,iuxta domini mandatum prouidenda : fequinbsp;tur decern portiones fieri debuiffe pro tribu M.anajfe,nbsp;non quidé eiufdë quantitatis,fed iuxta neeeßitate pa'=inbsp;fonarum,paucis minores,pluribus maiores aßignandte,
Pergit defignare diflributionesfortium profiamilijs tribus ^ianaffe qua habuit ad auflru Ephraim, ad aquinbsp;lonem tribus duas,Afcr fcilicet ad occafum, er ifacharnbsp;ad orientem.M.ichmata autemfitperiori capite deficri=nbsp;ptaeflciuitms ad aquilonarem partem tribus Ephraimnbsp;fita,hic ad Auflrum tribus J^anaße,quod idem efl. Hienbsp;uero dicitur re/flicere Sichern urbem,hoc efl, ex opposnbsp;fito auflralem habere earn in tribu Ephraim. Vergeltenbsp;quoq; addextram,hoc efl,adauftralcm partem, ad ur^nbsp;bcmatq; prouinciam Tapua didam, quteefl in tribunbsp;Ephraim,ufq; ad fiintcm Tapua celebrem.
Hate quidan Tapua pertinebat ad tribum Manafle, In ea tarnen pariterfilij Ephraim habitabant, ficut o'nbsp;Hierofolymis tribus luda er Beniamin habitabant,licetnbsp;eflet urbs in forte Beniamin. Confinia enim funt ta Ta-pua,quamlcrußlcm tribuum.
A T (tpitó fimiculus defeendit uerfus mare magnu,iu xta uallem Cana, ad Auflrum illius uallis. Annotaturnbsp;quoq- hoc uerfu obiter, urbes itlas Tapuam er Cana,nbsp;Ephraitarum quidem fùiflè quo ad habitationcm, fitasnbsp;tarnen m forte Manafle,quod er in reliquis tribubusfanbsp;dUm nonirrationabihter creditur. Deniq; terminutnnbsp;tribusManafle,ait, contingere aquilontirem partemnbsp;uallis Cana,idcm fcilicet cum priore,cum inter utranq;nbsp;fortem iacuerit Cana. A qua ualle dudus limes tribusnbsp;Manafle, in mare magnum flnitur. I o ita (ut pofleßio) Ephraim fit ab auftro, St ab aquiloneManafle,Stfitmare terminusnbsp;eius, St coniungantur fibi in Afer ab aquinbsp;lone,St in Iflachar ab oriente^ Summatim fitus Manafle defcribitur, er patet ex dt dis in Utcra. Siquidem tribus Manaßis ab Auflro iun^nbsp;gitur tota tribui Ephraim, fed ab aquilone uerfus marenbsp;occidcntale,er magnu confinia habet cum tribu Afer,nbsp;uerfus ïordanem autem er GaliLeam uel mare Tyberianbsp;dis conterminafidt cum ifacharfcilicet uerfus oriente,nbsp;dd a |
|
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I o s V E 11 ? Fuit^ Manaffe in Iflachar 8C in Afer Beth fan Sc uiculi dus, SC Icblaam cum uinbsp;culis fuis, Sc habitatorcs Ö or cum oppUnbsp;dis fuis, habitatorcs quoquc Endor cumnbsp;uiculis fuis, fimilitcr^ habitatorcs Tonbsp;•nach cum uiculis fuis,SC habitatorcs Ma*nbsp;gcddo cum uiculis fuis,SC tcrtia parsCwrtw)nbsp;Nophcth» 11 Nccpotucruntfilii Manaffe has ciuita* •tes fubuertcre, fed ccepit Chananæus ha*nbsp;bitare in terra ifta* 15 Poftquamautcmconualucrunt filii If* racljfubicccruntChananæoSjSCfeceruntnbsp;fibi tributarios, ncc interfecerunt eos*nbsp;nethftn ci~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Beth fan eo lod ciuitiu efl,ubi pariter tribas ifachar iàanajfe iungtmtur, iuxta tnediwnfcilicet tribui Nianalfe,ad terminum aquilonaron, quant liie=:
Anguflix iofeph conquertintur de'angußia fortis fua: fortis 10- , quofl (leßiijfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tantum inteUigut: qui poß egyef fum de Aegypto auîli ßtcrant numero fupra uiÿttti mil lia. Tribus uero Ephraim imjninuta fiterat numero,nbsp;ideo nec exigunt latiorem terminu, Cadebat cnim forsnbsp;uel diuifio terrie iuxta numerum eorum, qui deAegy=
, ftus eft tibi mons Ephraim^
|
iî'* I B H O s V A H. idqißeret fine iniuria uicinarum tribuum: tiofiscederedebebat uicinorumlratriim haredit^'nbsp;monteautemEphraim zfinualleiuxta,PhcreZ‘t^^ ’nbsp;ZX Rapham,prtedones ac nobiles, quibus fupertdl^nbsp;latarent fines fiios,cum benedidionedei. • 6 nbsp;nbsp;Gui refpondcrunt filii lofcphtNo*’?^ terimus ad montana confeendere, ¦ ferreis curribus utantur Chananïi 4nbsp;habitant in ualle, 8C cis qui innbsp;cum uiculis fuis,SCds qui in uallenbsp;Caufantur filij lofeph non fiifftcere fibi anbsp;etiamfi totum cxciderint,zy' hofies fortiores ar^^nbsp;fequàm ut fuperari poßint.lndicatur ucronbsp;montern fidffeBethfan, zr le^rael urbesnbsp;pw.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Si 17 Dixit® lofue ad domum Ephraim, amp;Manafre,Populus niult”nbsp;SCmagnæfortitudinis, non habe^’*®nbsp;temunam,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A, ’ S fed tranfibis ad montern quia 0quot;'^* j£/ SC fuccides cam, SC poteris ultranbsp;rcjcumfubucrteris Chananaeutn/'*nbsp;os habetcurruSjScfi eftfortiffinn*®ycÿlt;^ No» profiiit illis querimonia, nec excufit‘'’l^^ fjt* t«r.-Derqglt;ifednt enim ordini diuino, eZnbsp;terminandarum gentium impiarumtZi'nbsp;file non eratmutareterminos,fi}rtc domininbsp;raeli.Confùlit tomen iHis agÿ-edi monteinui‘^‘'\^}.lgt;‘,nbsp;erat'mtribuEphraim,zr'uallemquteperti’t^^ iP''quot;nbsp;naficn.ytitur autëargumento à contrario/^nbsp;do cauf^ allegatascotra illos. Si populustttiutgt;^^^^nbsp;to faciiius etdnces Chananaosfinitimosnbsp;Ephraim uicini tui z^fi-atres adiuuerint •nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 efi habere hofiem uicinum. Deniq^ fi tant 'quot;l^^ili’’'' nbsp;nbsp;nbsp;1 Chantaueus adbcllum,tanto diligcntiorfit‘‘^^ dum eum zr exterminandum,ne quandonbsp;ratushoftisèuicmo, zirfuis contra tcfal‘^‘‘nbsp;curribus,z^ opprimât. Satius eft ergonbsp;. li,quàmfempertimereinff-ucns. Occafiop^''.^l’‘^nbsp;tis obldta à domino non efi obmittenda.Ho'^f^nbsp;fies fidelium ut conualefcani: ExterminâiK^'^^^ (C^nbsp;¦ ces populi.Curaadhibenda continue utnbsp;fia numéro zr merito, zr infidèles eonuf'nbsp;uerbo domini obediatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,f ^CAPVT XVII’' 1 Ongrcgatiœfunt otn’’ naculum teftimonijnbsp;: terra fubieda* . Q«lt;c hoc capitegefla narrantur, quartodecémo anno ab ingreßu îfraelisnbsp;da funt,Septem annis terr am bellisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sü^' | mo anno diuifo contigit. Interim archa *.. i te in Galgalts, unde translata in Silo, p(^lnbsp;demiuxtalicbrteos trecentis oëluagiut‘tfi^^iijl!li^nbsp;Silo autem 'm tribu Ephraint locus eftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• ftansàbîcapolijtdionomitKSifheniiiiëld' iH nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 |
f O S V E
owiirfttfUioHfiflj«: area cum tabemaculo translata fßeum enim eleäum 4 domino faiio conßat zr’ reue=nbsp;lationibus. Tune autem dicitur terra ßiijfe coram eis,nbsp;Hlorumfcilicet iuri, ufui, zr hiereditati proßituta ZTnbsp;^pita, nemine rebellante.
^«manferunt autem filiorum Ifraelfe-
^‘bus diuiferat terras ultra ZT citra lor ’^ffiabant adbuc feptë diuißbesfacienda,partimnbsp;fcilicet ZT Dan, partim in terranbsp;’^‘*'^°^‘S'^attotaaquilottarisregio,tcrrie Cha=nbsp;3nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reddita certa poffi-ßionefua.
. nbsp;nbsp;quoslofue ait î Vfquequo marcetis
’•lia, amp; non intratis ad poffidendam A ^’’’jquam dominus deus patrum ue- 'nbsp;^thj^/^jn’dedituobis^nbsp;1‘^boraffe negligentialfraelit.e,nbsp;P^qffi^^^iendofuis rebus, non dißm=nbsp;”^1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y exterminando populos Clî4=
iotti)- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßierantferio à ïAofe, qu£ zr tandem
w«t«r ilhs à lofue,qui nefcio quomodo excufe-H), ^^‘^èbgentia , imo ut cateri patres omnes, culpis reprehenßbiles ßierunt.
ternos uirosï circumeantter-defcribant earn iuxta hærcditates
^‘lt;^dodiuidenditerram, priusdiligenter lt!j^f^ßecundum omnes illius partes,montes, ual-iijl ^gt;°pida,ßntcs,riuos,faltus,zrlacus,ucl maria, .nbsp;ffiptem tribuum, ut fie denbsp;f^P^^ portiones, fingulis feptemnbsp;io^^^l^portio forte contingat. Nonfolumautemnbsp;4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuidebant, fed qua adhuc poßidebatur
gt;5, is, promiffia tarnenillis cratd Mofcer iu® 1 limites defignata, ut fupra.nbsp;ftjlj “**dite earn in feptem partes i ludasnbsp;*^«rnnnis fuis ab auftrali plaga, èCnbsp;^ofeph fuper terminis fuis ab aqui
Icrjjj Eutern terram i n feptem partes de- ' ’ 5 •iiijj 'hue uenietis ad me, amp; corä do-neftro mittam uobishicfort«nbsp;*’quot;*5«f,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P°ffiderat Auffialem Chananaicam:D9=
‘‘^‘*d‘^gt;scmfufccperat, quo ad partem autem plurima adhuc pars acquitnbsp;^^‘dgad, «jq; ad introitum Hernat, adnbsp;^ibanum ac Hermonem.^nbsp;f'dfjç oneftinter uos pars Lcuitarvim,nbsp;p’^dotiumdomini efteorum hærc-fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ruben, amp;dimidiatri
tf ’'^^fiarn acceperant pofleHioncs ^'’‘'îo'^^^^’^’dancm ad orientalem pla-9iiiiidedit cis Mofes famulus do-
diuifionum indicat,qui4 Leuitij nid
I'
I E H’ o s V A H. Il h por tio danda erat, fed ueluti religionis uertedoäo^nbsp;r« zx morum, d /fergendi feruabantur in omnes relt=nbsp;quas duodccim tribus,de oblationibtts zr decimis fuflrnnbsp;tandi.Etiamdutecuin dimidia receperant htereditatesnbsp;fuiM trans I ort/dzicm à Niofe,
Cumcpfurrexiffent uiri utpcrgerétad defcribendam terram, præccpiteis lofuc,nbsp;dicenst Circumite terra, amp; defcribi te earn,nbsp;ac reuertimini ad me,ut hie coram domino in Silo mittam nobis fortem.
9 Itaqueperrexeruntuiri, ô^tranfeuntes lt; defcripferunteam, amp; fecundum urbes innbsp;feptem partes diuiferunt,rcribentes in nonbsp;lumine, Reuerfi^funt adlofue in caftranbsp;Silo*
IO
Qui mifit fortes coram domino in Silo , diuifitcp illic lofuc terram filles IfracI in partes fuas*
Repetitio ejl,non otiofa in fcripturis. Hoc Ipco per cam Tautologiam obedientilt;e difficult^ or tarditas nonbsp;tatur.Difficile refumitur opus femel obmiffùm.Du pri=^nbsp;tnumingrederentur, zr fubito bofles omnes refiflentesnbsp;opprimèrent, alacres erant : paulatim 4 ßruore primonbsp;tepefcentes,non facile denuo inflananantur ut perficiatnbsp;coeptum opus,maluntq; hoflibus cohabitare, ^utïm do=nbsp;mino obediendo bellagerere.Hihil tarn difficile ZT ar-=nbsp;duum,(iuod donuno iubente intermitti opporteat. Per® Perfeuen«nbsp;feuerandumeß infanfloopere,dumcceptisdei auxiîiîtnbsp;affiirarefentitur.Ad caflra in Silo dicuntur reuerfi,ubinbsp;iam i(rca,tabernacitlum,dux lofue,ftimmus facerdos, zrnbsp;primores totiusgentis conuenerant,ut in omnium con=nbsp;Jpeâu, dommi uoluntas fortem moderata cerneretur,nbsp;fieretq; authorita.te dei hareditatum diuifio,
I ’ nbsp;nbsp;^Et afeendit fors tribus filiorum Ben
iamin per familias fuas, exiit terminus fortis fuæ inter filios luda amp; filios lofepht
Fuitqj terminus corum contra aquilo-ncm,àlordaneî pergens iuxta latus leri-cho feptentrionale,Sfinde cotra occiden-temadmontana confeendens, ôfpcruc-niens ad folitudinem Bethauen:
atque pertranfiens inde ad latus Luza meridionale, ip(a eft Bethel î defeendit innbsp;Atarothaddar in montemquieftadme-•ridiem Beth horon infenoris.
Tribui Beniamin contigit edterra,qult;e erat inter I« TribusBé damzrlof-ph:hocefl,habebatab a^uilonelimitem,nbsp;qui erat tribui Ephraim auflralis u’ lordane ïericho in=nbsp;clufa,ufqiadAtarotbadar,ubi incipiebat limes occi=nbsp;dentaHs tribus Beniamin, crpertingebatufq;ad urbënbsp;Cariatiarim, ubi erat angulus occidentalis adaußrum.nbsp;Ab eo loco limes außralis tribus Beniamin, idemexi^nbsp;ßens cum aquilonari termino iudjea,includebat Hieros.nbsp;folymam,zr (td linguatn maris falß, id eß ad introituntnbsp;lordanis in mare Sodomorumßniebatur. ttletiri autemnbsp;à lordane odBethel,zrAtarotadaruel ad Hieroffilymanbsp;eß (fccKdtre.Tontrd defeendere, ab occafu feilicetfolif
dd s
-ocr page 42-'l» ortïi uofus JorctMcm.DicfMt Hctm Bethel duplex ejjè,unum 'tn confinio Beniamin cr lofcph, prope Lu=nbsp;Zam^iibi lacob uifionan habuit fcalte: Alium locumnbsp;Bethel, iiixtaHai. 14 indinatur circumiens contra mare ad meridiem mentis qui rcfpicitBeth ho^nbsp;ron contra Africumr funtep exitus eius innbsp;Cariath baal,quae uocatur amp; Cariathia^nbsp;rim, urbem bliorü luda, haec eft plaga adnbsp;occidentem, Bethoron nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bethoron duo funt : unum in occidentali parte tri- bus Beniatnin, dicitur inßrior : alia ut quibufdam ui detur proxitna,fed in monte: uelfeparata dicuntur ea^nbsp;tenus,ut Bethoron unaßt in montants Ephraim', alteranbsp;prope lordanem in ualle.De quibus dubitaffe pietati panbsp;rum detrahit,uelpromouet eruditionem facram. I y A meridic aute ex parte Cariath iarim egreditur terminus contra marc, SCperuenbsp;nitufq; ad fontem aquarum Nephtoa» 16 nbsp;nbsp;Defcendit^ terminus in partem mon- tis qui refpicit uallem filiorum Ennomt quæcftinualle Raphaim ad aquilonem,nbsp;Defcendit in Geennom, id eft uailis En-nom iuxta latus lebufæi ad auftrumt amp; denbsp;feenditad fontem Rogcl, gt;7 tranfiensabaquilonCjamp;egrediens ad -,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;En femes (id eß ßntem folts)nbsp;nbsp;nbsp;pertranfit ufeg ad confinia quæ funt eregione afeenfua Adommim : defcendit^ Aben boen (id eßnbsp;lapide}nBoen)filii Ruben, 18 nbsp;nbsp;Sfpertranfitexlatcreaquilonisad cam peftriatdefeendit^ in planiciem, • 9 ôfprætergreditur cótraaquilonéBeth-aglatfunt^ exitus eius contra lingua maris falfi ad aquilonem in fine lordanisad auftralcm plagam,ifte eft terminus auftri,nbsp;io lordanisauteni definit eum ad plagamnbsp;oricntaIem,Hæc eft poffeffio filiorû Benianbsp;minperterminos fuos in circumitU, pernbsp;familiasfuas,. Vbi dicitur,Et egreditur terminus ad mare,Rabi Sa 'iomon dieit ße neß:ire quod fit iÜud mare: Non enim ponbsp;tefl,ut uidetur,notare ad occidetem, cum pergere à Canbsp;riat iarmad uaüem filiorum Ennom,fit pergere ab oc=nbsp;cafiiadortum. Eortaßisaqua Nephtoamare hoc loconbsp;dicuntur. üefiribitur autemhic latusaußrale Benia=nbsp;min,fèrè idé,defcendendo per eadë loca,per ^ua 'm aßtnbsp;gnatione limitisaquilonaris tribus \uda in fiiperioribusnbsp;iomdeßcriptumcßlatusaquilonare tribushtdaab Ior=nbsp;dane ad Cariat iarim aficendendo. Fuerunt^ciuitates tribus filiorû Beniamin per familias fuas lericho SC Beth-agla amp; uailis Gafis, ii Betharaba6cSamaraim,amp;:BetheI, 2.5nbsp;nbsp;nbsp;8C Auim, 8C Aphara, 8C Ophera, ^4 uillaHemonaamp;Ophni,amp;Gabecîciui totes duodecim ôCuillæearum, |
2.6 ^7 2.8 Gabaon amp; Rama,amp;Berotb, Mefphe,8c Caphara,ÖCAmow,nbsp;Slt;Receni,Iarephcl,ödTharela,nbsp;8C Scla,Eleph, SC lebus, quænbsp;lé,Gabaath,Slt; Cariath: ciuitatesnbsp;decim,8lt;uillæ earum,Hæceftpol^^^*nbsp;liorum Beniamin iuxta familiasnbsp;EJotninaurbium tribus Beniamin hic deßtr'^ \nbsp;per nomina gt numeros.ïericho alias urbsnbsp;martvm,notior reliquis,crBethel,Gabaa,Bait^nbsp;roth,cumtebufeaqu£ er lerufitlé eß fitaintrii’^nbsp;iamin pro maxima fui parte:dc qua authores ut»nbsp;Bethagla autem hac lt;dia eß ab ea de quanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(fi^ cß 'm tribu luda:uerum non rarum eß ob ^um,unam urbem duabus tribubus commun^quot;*'nbsp;^fCAPVT XIX. T egreffa eft fors feeßo* pct ni tribui filiorumnbsp;cognationes fuas înbsp;ditas eorum in medio P® nis filiorum luda: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sl FuitœeisinhærcditatefuaBef^’^ ' Sabee,amp;Molada, amp; Hafer fual, Bala, amp;Afcm, 4 ScEltholadjBethulamp;Harma, y amp;Siceleg,8CBethmarchabothlt;nbsp;ferfufa, ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 8C Bethlebaoth, ScSarohenî tredecim,amp;uillæcarum, 7 AinRemmon,SfAthar,8iAfa’’* . tesquatuor,8Cuillæearum, ^(bt^nbsp;® ^Omncs uiculi per circumitu’’'^colt;*nbsp;iftarum ufqjad Baalath, Bcerram^i^jjjjjnbsp;tra auftralcm plagam, Hæc eftnbsp;filiorum Simeon iuxta cognsitiofl^^nbsp;9 Ex funiculo filiorum luda fuitnbsp;tas filiorum Simeon, quiaportionbsp;luda maior erat, amp; idcirco filijnbsp;medio hæreditatis eius,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;’*’ Secunda forte obuenit tribui Simeon feßiourbiumintratribumtuda,quautet^^^.nbsp;erfi:ruentior,fide er obedientia dei,fic^‘^^ifiit^'nbsp;ßium domini ßragem,ßgt;aciumq; amphusnbsp;ferat.tSlunc uero propriamSimeoni terrtUit»,nbsp;forte, cedunt urbes ludai multa hareditui^^^nsUnbsp;trum,fcilicet decem erfeptem. Beerfabft^^jt(bnbsp;do Sabee dicitur ,utnon aßimentur dua firnbsp;extrema außri obtinet m promißionisnbsp;mior Aegypto.Omnes autem hic enumeratenbsp;in tribum luda inferipta funt,pr£ternbsp;citur Cafil,er Beth hamarcoboth,qu£‘‘PP‘'^i'£nbsp;mine fisnat domum curruum ,ficute7nbsp;equorum dicitur:e7 qua hic Beth labaoth 'nbsp;feriptione luda tantum Labaoth appellati*’''nbsp;rifimile eß b'mominem fitiffeficut crnbsp;urbes nominat£,fed circum urbes uilbi amp;nbsp;fiter forte cefferunt Simeonis tribui^fifi^T^^^dii^y |
lotj n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fors tertia filioi'um Zabu-
•Hin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fedus eft ter^
^tr terminus eorum ad mare amp; totrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Debbafethï ufqj ad
contra orientem 6j[j f'hcfeleth thabor : 8(. egreditur adnbsp;Etnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;laphie,
pertranfit ufqj ad orientale pla Itacafintegreditur innbsp;Q^^on,AnitharNoa*
tribuum dcjcriptiones certiexütn-a pcrcipipoßit^nbsp;l^^'’^''gt;^tuituscfltcrram,G-pcrIuflratui. Qjùnnbsp;ontn€S,quäi hodic uidcre licet, tarn «c
'quot;*’¦ 1“^''®”’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; ißtchar er quot;Zabulon. Nos
{gt;‘gt;/]^‘^ fclt;}ucntes literamnonpa ‘^^^iftbufda)n,hoc folo confolati,^uodnbsp;pcriculoKefciun=:nbsp;^^nutninurbibus,c^ ijuarundäur-nonüna, non finunt certö de omnibta iu=^nbsp;** Jit diligentent. Sarid gualii er ubi ciui=nbsp;diqjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difficile eß pronunciare,Hieronymus nihil
mwtom lu^ defcriptiombut. Cjslot thabor op=:nbsp;()f^ Tabor montem, oßrndit tribum Zabulonnbsp;pff^^^‘lt;d conßnta Thabor, i^ui ey ipfe mons etiamnbsp;‘^Ifachar, es“ ad 'Ifiephthalimquoiß. Videturnbsp;gt; tribui lfachar adnbsp;h-ifcw îîephthalim ad Außru, tribui ucronbsp;'iabulon orientales angulos, ut 'm quatuor il^nbsp;‘4 Pcorde er »we^iioyîfMî ƒ t
fu. z’^ircumitab aquiloneab Hanathont ‘î cj'^ egreffus eins uallis lephtahel,nbsp;Cateth, amp;NaaIoI,amp;Semeron,amp;Ic^nbsp;8( *’ Beth léhem Î ciuitates duodecim,nbsp;•6 ^*l$earumgt;
p(j eft hæreditas filiorum Zabulon tafij^§nationes fuas,urbcs iftæ, amp;uiculi
In^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in confinio eß tribuum Afer er Zabu^
l)^.‘’’tgt;'onpoßcaSantariadiaa,nonlonge à Sichern, ^^ulonfcribitur,ubi Bethleein,alta abnbsp;'gt; ^^fl^intribuludd.
IffjçL^^char egreffa eft fors quartafilqs ’ lüif cognationcs fuas,
•oth 5^0hæreditas lezrael amp; Gafa^
9 ^.’^Suneni,
' 8fR^°^°''^^f^cfmtt,Abes
Ja ^Sf ’ ScEngannim, Slt;En had-g®«hphefes. ®
^^rminus eins ufqj adTha “thefima, Sc Beth fernes, erant^
I E H O S V A H. li exitus eittslordanist ciuitates fedecim, 8Cnbsp;uillæearum»
^5 Hæc eft poffeffio tribus filiorum Iffa-char per cognationes fuas,urbes, SCuicii li carum»
Tribus ifacharobfeure deßeribitur : alicubi dicitttr finiri 'm lordanem, er incipere ti leßaele proxima ur‘gt;nbsp;betont l^anaffietribui q Santdrilt;£. Occurrit etiam 'mnbsp;Tabor,habet Bethfames urbem,qua; er m tribu Nepb«nbsp;thalim,potcß eße utrify; aßinis, prieter eam qult;o eß i»nbsp;tribuïuda.
^4 Exfit^ fors quinta tribui filioru A-fer per cognationes fuasî
fiiit^ terminus eoru Halcath 8C Chali, 8CBcten,8CAxaph,
a.6 Et Elmelech,ôC Amaad, 8C MeffalîSd peruenit ufqj ad Carmelum ad mare amp; Sinbsp;hor,amp;Labanatht
'^7 Ac reuertitur contra orientem Beth da go nîôC pertranfit ufq; Zabulon SCuallemnbsp;lephtahel côtra aquilonem in Beth énaecnbsp;amp; NehieLEgrediturœ ad leuam Cabul,nbsp;^8 8C Abran,Slt;Rohob,amp;Hamon,ôlt; Cana ufq; ad Sidonem magnam,
i9 reuertitur^ in Horma ufqj ad ciuitatê munitilTi mam T y r um, et reuertitur terminbsp;nus ufq; Hofaterunt^ exitus eius in marenbsp;de funiculo Achzibat
5° nbsp;amp; Amma,amp;Aphec,amp; Rohobt ciuita
tes uigintidaæ,amp;uillæ earum
5’ Hæc eft poflëiTio tribus filiorum Afcr per cognationes fuas, urbes^, amp; uiculinbsp;carumA
Tritt« A/èr ffiperiùs diäaeß contmgere tribum tüanaffien, prope Michmetat, eregione Sichern. Nt«icnbsp;ad Carmelum fita dicitur, er compleiiißmul Sidonentnbsp;magnam,er robußißintam Tyrum, Neccjjc ergo eß dnbsp;lamaquilonariorem cieteris eße tribubus ermariti^snbsp;mam.ln qua et Bethdagon dicitur etia contmgere aquinbsp;lonareïatusregionis Geiphtahel,qttlt;e eß Zabulonit,nbsp;Achfibamurbem eßeultimant alicubi adaquilonem.
filiorum Nephthalim egrefla eft fors fextafilijs Nephthalim per familias fuasînbsp;55nbsp;nbsp;nbsp;amp; cœpit terminus de Heleph de Elon
in Saananim amp; Adami (^K^f)î}Neccbamp; Icbnael ufq; Lccû î 8C cgrelTus corum ufignbsp;ad lordanemî
j4 nbsp;nbsp;reuertitur^ terminus contraocciden-
tem Azanoth thabor, atqj inde egreditur in Hucuca, amp; pertranfit in Zabulon à menbsp;ridie,amp; in Afer ab occidente,8c in luda adnbsp;lordanem contra ortum folist
55 nbsp;nbsp;ciuitates munitæ Affedim, Ser amp;Haninbsp;math,amp; Reccath,amp; Cenereth,
56 nbsp;SC Edema, amp;Arama,amp;Afor,
57 nbsp;nbsp;Slt; Cedes amp;:Edrai,Enafor,
58 nbsp;Sjçron,ô(MagdakljHorcm8cBcih
dd 4
-ocr page 44-3
- ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I O S V E anath,amp;Beth fames: ciuitates dccêamp;nox uem, amp; uiliæ earum«. 59 HæceftpoflefTiotribus filiorumNeph thalini per cognationes fuas,urbes, ôc uUnbsp;culiearum* ‘ Tribum Nephthalim ah ortu lordâtû cÔtermin.m: adoccafumTabormonti. Quoduerooccurrerefcribi I» tur in Iudam,non affequimur.
Selebinamp;AiaIon,amp;IetheIa, 45« Elon 8cThemnara,amp;Acron,nbsp;44 ElthecCjGebcthonamp;Baalath,nbsp;4y amp;Iud,8lt;Banebarac,Slt;Gethremmon.-46nbsp;nbsp;amp; aquae Iercon,ôCArecon* cumtermi^ no qui refpicit foppen, ' Tribus Dan ab Auflro Simeonis urbes habet, ab or tu ludam, ey Beniamin,ab occafu mare, ad aquilonemnbsp;-Ephraim or loppc. ^7 nbsp;amp; egrcditur terminus filiorum Dan ex 4pfis» Afcenderunti^ filq Dan, amp;pugna-uerunt contra Lefem,ccperunt^eam : 8C percuflcrunteam in oregladq, Äpoffedenbsp;runteam, amp;habitaucruntinca,uocantcsnbsp;-nomen eius Lefem dan, ex nomine Dannbsp;patris fui« 48' Hæc eft poftelfio tribus filiorü Dan,per cognationes fuas,urbes illf Sfuiculiearfl»nbsp;¦ Df expugnatione urbis Eefem qttne alibi dicitur Laisnbsp;Modicum is.cap.fcribitur prolixius. 49 ir Quum^ compleffet forte diuiderc ' terram fingulis per tribus fuas, dederuntnbsp;filii IfracI poffeftioncm lofuefilio Nun innbsp;medio fui, îofiié'nouir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnibus htereditatem, jilijsfcilicet luda ßma. ' CT Epferittw, ftww Caleb,crflnouißimisrefiruauity qui erat ommu primus, nec prtcfumit hareditatcm,fcdnbsp;.4 populo accipit cui dedit. Ciuanto maior es,tanto ma^:nbsp;gis te hutnilia, çr ante domina inuemesgratiamSi du=nbsp;cem ordinauerrnttCyne extoUaris ,fed cflo mter eosnbsp;quaß uniis ex ipfis. Duces fideliu nümflri funt non do==:nbsp;»tim,non fua qu£rant,fed qu£ funt populi.Populus ui^nbsp;cißimgratus, CT beneficiorum memor,poflulata à du=nbsp;‘¦ce non negettid enim iubetur à domino:ßc domino pla=nbsp;cet:fic duplici honore digni funt,qui bene prtcfunt. yo iuxta præceptum dominidederuntei, «rbem quam poftulauit,Thamnath faraanbsp;in monte Ephraim : amp; ædificauit ciuitate,nbsp;habitauitcpinea. yi Hæfuntpoftefl'ioncsquas fortediuife-rut Eleazar facerdos, lofue filius Nun, 0lt;principes familiarum, ac tribuum fihonbsp;rum IfraeJ per fortem, in Silo, coram do--mino ad oftiü tabernaculi teftimoniijpar®nbsp;tUi^ funt terram. |
I E H O S V A H. înfua forte Jefuf extrait arbetn /inqudG' non aliéna fibi uendicat,non régnant ambit, nonnbsp;der ata cupit,paucn fluduit effc contentât, nonpojkri'nbsp;tati fua3 projpicit deregno, quandoquidein crnec^nbsp;iTlins lcgHMur,fed omnes lfracUtlt;£ ,/iltfßti eraiit,ßlt;^nbsp;çr ^!tofis,quorum commodis toti i3icumbebant,exn^nbsp;plar effvdi optitnora regum,nbsp;nbsp;nbsp;fidelui ducum pop a. CCAPVT XX. ^^^jTloquutuseft dominus a»'*’'' y«^fue,dicens: Eoquerc filqs Ifrael, ___eis: Date uobis urbes rum,dequibusloquutus funiaduosPnbsp;manumMofi, Dotninus iubet iterum, ut aßig^ntur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ ttb ipfo populo,pro inuoluntarie occidentibuf’ data Opera, ubi er caufe difcutiantur, CTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.(p obruantur flirore iracumdiæ dolorem iilcifei tHr um.'Vtdifcanwsdetvm effcinnoccntiatpatroxO''^^^nbsp;penflim ad donandas offen fas exfragilitatebi‘gt;'’^nbsp;non ex malitia proccdentes.Panitcntiii locuX*^nbsp;pus pra:fc)-ibit,etiam peccatis ex ignoranti4‘‘^‘nbsp;er iubet ßne diff enfationeobferuanda.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjji 5 utconfugiat ad eas quicunq; per ignorantiä perculTentnefciusJ^* fiteuadere ultorem fanguinis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;v/ Percutere animam per ignorantiam crP”^' nbsp;nbsp;r eflßrtuitu er non data opera quanquaocd^^^f^i dex ucro fangu'mis,amicus efl,non qui debeätßnbsp;affèéiui humana condefeenßone permittitutnbsp;necem confanguinei, etiam ex ßruore cartad^^nbsp;di£umdicare talionis legepoßit, ut etiamfio^^^inbsp;occiddt,non propterea iudicctur lege diuitatnbsp;li occidendus, tantum condefceditflagilitoti“!^ »lnbsp;inuincibilium pietas diuina,cum modcramigt;i‘^^nbsp;flafeueritatis. 4 quum ad unam harum confug^*^^lö tatunuftabit^ ante portam ciuitat’^’j-^^^’nbsp;queturfenioribus urbis ilIiuseaq‘’^^,jiJ*nbsp;probentinnocentem.ficœ fufeip*^” j liJ' 1nbsp;adurbcniadfe,ÖCdabunteilocun’^nbsp;bitandum, Iubetur fleedere de propria hareditatt}^ tiff er exiliumßrrc, ira; occaßonem declitutt^’ /f/ioi*nbsp;fenum fe ßflere, ut caufa iuiücetur, er oo«^nbsp;hoflrmßiffe, non data opera cominißjßnbsp;nbsp;nbsp;. iß Cuius omnenegotiufenatores dthgeMeräUo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ii fle iudicare debent,er comprohata ignorotttdb lumfufcipere ducs illorumlocoruntiubeni^^^^ißl'nbsp;currcrepericlitanti,er ut commodefccuntunbsp;mittantffontc,quandoquidemnctnofetuerigt;^rfinbsp;uemre eiuflnodi cafus potefl. Qjtod einmnbsp;nium mihi cucnit,a-as tibi acciderc poteflnbsp;rium quoq; tu conßgium ßs habiturus,quonbsp;hipræflarcmoneris.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f„z£ifP^ y QuûcRultorfanguiniseumt fecutus, non tradent homicidal |
|
««..a • . nbsp;’ ° * ’ ® % n *8’'orans pcrcuffit proximum biduu triduutnuc eius progt; **'quot;^*'**” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘^onfiigicntan ad fHMJ ur= t^lionc,fi comprobatum ßterit ti '’®**nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;: fi falicet hofli-s antea illi pcrculjb ' Eth ’’’tfii inciuitatc illa, doncc ftet reddens falt;Sifui,8C homicida,ó£ W qik?^’- ciuitatêfuain, 8C doniü fuam, ^iu^L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f^ndatur 4fenatoribui, er iudicio probetur iffwrdtia, qua dcniq; quot;lortj r’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiunen patria ext orris fiat ufij; ad ^^Vifl^'^^'^ntificis, ut difcant homines diligeittem icKt^'''^'^otq!gerendis,ne imprameditate neglinbsp;agantumquam,zrdepro=nbsp;^’''’‘‘ßi/i ^^'^fi‘^‘^^oquàm diligenter attendant. Abnbsp;’Vnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ff^fione abhorreant,unum fiimmum fit v' ' r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indulgentiam ab omnibus crimint= ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dijficntientiu promcriturum dominus reconciliauit terre Ntff ‘lt;^gt;prtgHiws reos fiuo purgauit fianguine^ fcatus deleuit. Commuainbsp;^l(fj'^(^'^gt;nipontificis, priuati luilus hominumnbsp;dificimus qualircucnbsp;P^^^^ pl^bis, ecelenbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in populo pontiff, ddlor mfipieii ^^^orhominimt. *18 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cedes in Galilæa mon PhrjWhalini,Slt; Sichern in monteE-quot;’ni. gt; Cariath arbe, ipfa eftHebron s ^feluda. quot;Huijg ‘i^auerunt,hoc eft, dccreueritnt pro afiylo,in «rtfW Cades in montantsnbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficilieet.Sichem uero in tnedia promifi= tribu Ephraim, çr uerfius au= ht tribu tuda,etiam in mon=nbsp;diftatttes à fieipfis : ab occafiunbsp;*”^^1(11) httra tordanem, comodior ut ad illasnbsp;S J'’^^°^ttumfiigapateret,nccflumineprohi- contra orientalem k ^in ^’'*‘-bo,ftatueruntBofor,quæ fi- detribu Cad, Bafan de tribu Ma naffe* ^ttodtequalts firè longitudo iioftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘tgt;'i‘e terrée dietrum tribunnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dimidite, li= ^aiç^fi^^^itudo,fiimiliter tresurbes per tribus liluc ordinatiC fiunt. In trif»« E.u=nbsp;^‘^^'^‘ttnothgalaad:lt;:^ Golan innbsp;P‘ttte dimidia: tribus Kanafte.nbsp;(loijdw afiigngtx eraitt dd eonuemaKiMn |
I E H O S V A H. ±5 îlluc,ad colligendum profitgos quoficunq;, doncc con^nbsp;fiultaretur deillorumiureueliniuriamon quidemeolonbsp;ci,quàconfiigijfient,fied ubi commode tejks examinarinbsp;pojjcnt,ubificilicctconfiafitififietailauelhomicidiü.Vbinbsp;manififtt docetur, reum fiangumis, amp; data opera occi^nbsp;fiorem,homicidamq- uoluntarium, non muenijjepræfî^nbsp;dium fialutis hifice urbibus,fied tantii qui cafiu occidiflèt. 9 Hæciuitates conftitutæ funtcundisfigt;-Bis IfraeljSC aduenis qui habitât inter eost utfugeretad eas qui aniinam nefeius per^nbsp;cuffiflet, amp; non morereturin manu pro-ximiefFufum fanguinem uindicare cupi-*nbsp;cntiSjdonec ftaret ante ccetum, Vt hodie neceftoria nobis non fit ficientia rcrü ifto~ rum,ut nec extant urbes memorattc, exeinplum tomennbsp;fideltbus extot uobtntatis diuinlt;e,iuftitia: legolis,e::r httnbsp;moniconuiilus, multo tempore neceftoria pqs erdtnbsp;pricceptioniim illarum ficientia cr ufius. ^CAPVT XXL ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ccefleruntœ principes fâmilia rum Leui ad Eleazarum facer-dotem, de lofuehlium Nun,ôC adducescognationum per finnbsp;gulas tribus filiorum Ifraelî Quodiure Leuitis debebatur,id iufte laudobili= * “* Le»«»-ter requirunt,domini authoritate ficti, qui urbes ad ha bitondum per lAofien m lege promifierat, fiuburbananbsp;earum,ad aléda pecora, qui /fiarfios in omnes tribus Lenbsp;uitas,cultum dei docere uolebat, legem dommi incidcanbsp;rc,papulum infide er moribus inftituere, iuftu tllis ey^nbsp;iniuftum decernere, mundum ab immundo ,fionôium ànbsp;prophano:ideoq; non in una tantum tribu, uel una alif^nbsp;qua in regione conftitui debebant, fied pafiim dijficrgi,nbsp;ut cr commodius docere, cr fiacilius nutririnbsp;nbsp;nbsp;ali pof fient,ab ijs quibus in dei opere firuire iufii erant. , locuti^funtadeos inSilo terræCha^ naan,atq;dixeruntt Dominus præcepitnbsp;permanumMofi, utdarétur nobis urbes -adhabitandum,ôe fuburbana carum actnbsp;alendaiumentagt; In Silo iuxto domim tabernoculum zy arca)n, ius et fdsdicebaturàprimoribitsgentis,lofiue, Eleazaro, crnbsp;tribuum ducibus,ut uolutatts diuime fi-mper memores,nbsp;nd nifi fiandum ey a!quum dccemerent, dominum ha^^nbsp;bcntespricoculis. Dederunt^ filij Ifrael Leuitis de poflëf fionibusfuis iuxta imperium domini, ci^nbsp;uitates iftas ôC fuburbana earum. Defiuahtercditatefilij l/raclCeuitis cedebanthabi totiones in urbibus, zy fiuburbana extra urbes ad habi^nbsp;tandum,de quo plenius habitum eft Nttwe .jf. 4 ^greffa^eftforsinfamiliam Caath, fuerunt^ filioru Aaron facerdotis ex Le«nbsp;uitis detribu Iuda,6e de tribu Simeon, 8Cnbsp;detribu Beniamin per forte,çiuitatestre-decim»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L ' |
tO'-SV.E
y rcliquis filiorum Gaath, id cft Lc^ juitis qui fuperftierät de tribubus Ephra^nbsp;tm,8lt; Dan,5cdimidiæ tribus Manaffe pernbsp;fortcm ciuitates decem«
dup*kt^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ex eis princi=
pales erant jilij Aaron, facerdotio fiingebantur, ac peculiari nomine Aaromtie dicebantur : erat enim Aa^nbsp;ronde Caathitis.li igittir deßgnatifuntadhabitandumnbsp;i« lK(i4,StnM’ogt;K’,etBenw»«n urbibiis. TAeliqui uero Canbsp;athitte qui non erant ex filijs Aaronßmplicitei: Caathinbsp;t£ dicebantur, ey habitationem fufceperunt in tribu^nbsp;busEphraim,Dan,crMana/Je.
UtPorrofilnsGerfonegreiTaeftforSjUt accipcrent detribubus Iffachar amp; Afer,öCnbsp;Nephthalim, dimidia^ tribu Manafle innbsp;Bafan ciuitates numero tredecim,^
7 nbsp;nbsp;EtfiliisMeraripercognationes fuas denbsp;tribubus Ruben 8C Gad, SC Zabulon ur^nbsp;bes duodecim»
*r5 nbsp;nbsp;‘5'’'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tert ins Eeuitarum ordo, Gerfonitartvm erat, hahi^
’ tas in tribubus l/àchar,Afer et Nephthalim,et ultra lor ¦ danem in dimidia tribu tiianaßeTilij uero NLcrari, ultinbsp;. ma Eeuitarum conditio, acceperunt fortes fuas in tribunbsp;Bdibeii, Gad, Zabulon. Docet ergo lex diuina, nonnbsp;poffe homines fubftßvre, nec debere ßne cultu dei, ernbsp;doäoribiis legis diuin£,iudicibus caufarivm, er eis quinbsp;ipuero ficris liter is incimdiant, er idonei doiloresnbsp;ont rerum diuinarum ac humanarum. Omnia enimft’’nbsp;eile pr£cipitabuntur,er tumultu quodam conßmden=^nbsp;tur, niß inflitutio morum er ßdei infatigabili fludio exnbsp;erceatur,er imbuanturhomituim corda, timoré dei,etnbsp;amore ßatertue charitatis,quie alioqui ab infantia ma^nbsp;la eß,er eatenus procliuts ad omnem igt;uußitiam,ut ni^nbsp;fi difciplina cohibeatur, continuo prolabatur in peius:nbsp;. ttt ubi difeiplinæ canceüis caercitanonßierit, eo info^nbsp;Icntiarum proLdratur mundus, ut pro iniuriarum pon^nbsp;^f^fi^Scns nuüa exinwre ab internecione ualeatuf-piamuelunquam.
8 nbsp;nbsp;HfDedcrunt^filii IfraelLeuitis ciuitates amp; fuburbana earum.ficut præcepit donbsp;minus per manum Mofi fingulis forte trinbsp;buentes*
9 nbsp;nbsp;fDe tribubus filiorä luda amp; Simeonnbsp;‘ dederut ciuitates i quaruifta funt nomina
10 nbsp;nbsp;filqs Aaron per familias CaathLeuiticinbsp;generis*Primaenim fors illis egreffaeft:
11 nbsp;nbsp;dederüt Cariath arbepatris Enac, quænbsp;uocatur Hebron,in monteluda, 8C ftiburnbsp;bana eius per circumitum*
I i nbsp;nbsp;Agros uero,8lt; uillas eius dederunt Ca
lebfiliolephoneadpoflidendum*
ij nbsp;nbsp;^Deditergo filijs Aaron facerdotis He
,broncofugij ciuitate,ac fuburbanaeius: amp;Lobnam cum fuburbanis fuisî
14 nbsp;nbsp;8C lether cum fuburbanis fuis: amp;Efthenbsp;mocum fuburbanis fuis:
15 nbsp;amp;Holon,amp;Dabircû fuburbanis fuisi
!E H O S A 8C Ain,amp;Ietha Beth fames,cumnbsp;banis fuis î ciuitates nouéde tribubus,nbsp;diäumeft,duabusgt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ .
lt;De tribu autem filiorum Gabaon 8C Gabaecum fuburbanis
amp; Anathoth ÔC Almon, cö fuburßi* fuisîciuitates quatuonnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
16
17
18
19 Omnes fimul ciuitates filiotuni n facerdotis,tredecim,cn fuburbanis
Reliquis ueroperfamilias /(ioî ath Leuitici generis hæceftdatapo’*nbsp;De tribu Ephraimînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•e hfi”
ôedederunteis urbes confugiî^’C^ cum fuburbanis fuis in monte Epmnbsp;ôC Gizer cum fuburbanis fuis:nbsp;nbsp;.
amp;CibfaimôCBethhoron,cum‘‘* banis fuis,ciuitates quatuor»
Sorteigitur deliguntur urbes,quie à ratur,quandoquidemer ßc dominusnbsp;läofenfßc ut Aaronitis ceiferit urbsnbsp;eß urbs Arba,qui Arba paterßdt Enak,nbsp;nbsp;nbsp;‘^LniA
er tyrannus,nedivm urbs, fed et fuburbana ut 'm Numéris, Regio uero er agri circn^^^nbsp;dominum proprietasq; omnis, apud Calebnbsp;erat hareditasfaila,cum uiÜis illius,ut qn^ßnbsp;urbißterit,et comes proumcia tfli top.nbsp;locus refifgij mßituta erat à domino.nbsp;quoq^ erant pro Aaronitis urbes,ï,cbnanbsp;erlattir,Eflmoah,Holon,'Debir, qua: ernbsp;dicitur. Am, lutta er Bethfemes urbes notK’”’nbsp;bus luda er Simeon. De tribu uero Beinatitd^nbsp;cisLeuitis ceßit Gabaon,Geba,Anathotnbsp;riter quatuor cum fuburbanis earum. Reliqtgt;‘^ ,nbsp;tis Leuitis data;funt urbesfecundumfortemnbsp;phraim,Sichë in monte Ephraim,er Gaz^gt;^nbsp;Bethhoron.
^De tribu quoqj Dan: Elthecu^ bathon,cum fuburbanis fuis, /jib''nbsp;^4 8CAialon,amp;Gethremmon,cumnbsp;urbanis fuis:ciuitates quatuor»nbsp;iy Porro de dimidia tribu Manafle,nbsp;nach amp; Geth remmon, cum fub***’nbsp;fuis,ciuitates duæ»
Omnes ciuitates decern, SC fub**,^ earum datæfuntfilrjs Caath reli‘l'’*^lti,
De Irifc« Dan ilbs uicina ad occafum urbt^ Gabathon,Aiolon,Rimmcn.De dimidia ueronbsp;nalfe Taenach,Gatt rimmon,pariterdecetniO^nbsp;iÜarumßiburbanis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
0-7 ^Filijs quoq; Gerfon Leuitici^^li,^ deditde dimidia tribu Manaifenbsp;ciuitates, Gaulcn in Bafan, SCnbsp;cum fuburbanis fuis,ciuitates dua^'pj/nbsp;aSnbsp;nbsp;nbsp;Porro de tribu Iffachar: Cefio’’
bercth,cum fuburbanis fuis,
19 amp;Iaramoth,SfEngannim,cum banis fuis, ciuitates quatuor»
1.0
2.1
|
ro S'V E fDctribuautem Afer,MeiraI SC Ab- , . ^’’jCumfuburbanis fuis,nbsp;^Helcathjamp;Rohob, cum fuburbanisnbsp;^SjCiuitates quatuor,. ^PetribuquoqjNephthalim ciuita-'¦^“gHjCedes in Galilæa,6lt; Ammoth fuburbanis fuis,ci- , '^’’’nesurbes familiarumGerfon,tre-^Q”’^“’’’f‘’burbanisfuis, «eBjr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dimdia M.anaßis, rcgio= Dquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Beflerahnn ifafchar uero ^ton, lt;lon H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Engannim.In Afir,Mi/àigt;Ab [jJ ^b,R,:thob.Dei^ephthalt, Cedes inGoliltea, Dor, Carthon:oinncs Gerfomtaru urbes tre Per f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Merari Leuitis reliquis Ion 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;data eft de tribu Zabu- ^5 §(^'¦''^’118CCartha, cum fuburbanis. Clin, f V^^^jet Naalol,ciuitates quatuor, (Th l^îiiis ^^'^‘'’“^uben, Bofor, cumfubur- C’a SCMephaath, ciuitates qua ^fj’nfuburbamsfuis, ‘quot;oth nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciuitates confugq, Ralt; 59 fuis' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Manaim cum fuburba , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lazer,ciuitates quatuor, SMaiîisfuis/ ''s ’’'jlia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;urbes filiorum Merari per fa cognationes fuas duodecim, bit ukimis Leuitarum cefferunt urbes de trinbsp;.h-j^’^léaeatit, zr Cartha, Dimna, tiiaalal. Denbsp;^oth, Galaad, Kahanaim, Hefebon, 14= ^‘^ßonnta aut duodecim erant urbes cum fubur Leuitaru pemuxtio neceffaria^it ad quamapnbsp;°^firuanda,qua difeere oportebat à Leuitis,nbsp;uniuerfæ Leuitarum innbsp;^5,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filiorum Ifrael fueruht fuburbanis fuis, per familias diftributae, S’»« Leuiticarum urbium,erat qua= ûiRiwi« neceffariam ejfe dodrinam fi~nbsp;*^¦5 ^’fede^**** »dmflros ßfficieitti amiona prouidere ^tain’io’uinus deus Ifraeli omnem traditurum fe patribus co-ƒ ^fatï ÔCpoffedcruntillam atqj fcquics illis fecundum r '’’ïiih * “”^auerat patribus ipforü pernbsp;t*a’’f'’seftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hoftiumrefifte- J |
I E H P 5 V A H. A4 4V - Neunum quid? ucrbu bonum, quodnbsp;illispræftiturûfe tflc promiferat,irntuninbsp;fuit,fed rebus expleta funtomnia»nbsp;Scptemgeiittu terriH dominm ifraeli promijerdt,etinbsp;eonditione, ut nuUd cum dliqua earu paccm imre licite^nbsp;poßt-ntjfed extermindrétßmdituc. Alitus auteingcntcsnbsp;oppugndturijiubebaijtur primo offme pdcan,qtMmfinbsp;acccptdßentjtributdrios habere poterant ZT obedient ,,nbsp;te5,fi non fufeepißeitt pacem, fed bcUo adoriri maluif:nbsp;fent:om^ }nafculinum occidere iubebant:ur,prieter munbsp;lieres,et preeda poftri.Dc quo Deut.io.cap.Hifc omiiutnbsp;iam compléta fcribuntur,gua:nbsp;nbsp;nbsp;promißaßicrant 4 d« ntino,pace conceffa ab hojiibut, ucl oceißs uel opprcßi ßs,ubi diuinarum promißionum ueritas docctur, zrfi- ¦. ¦nbsp;deliuin fides confinnatur, ne flu(tuct,quaiitumlibet tarnbsp;de nobis deipromiffacompleriuidcantur. ,nbsp;fCAPVT XXIL f Odem tempore uocauit lofuc Rubenitas,amp;Gadditas,8cdiminbsp;J diam tribum Manafle,nbsp;dixit^ ad eosîFeciftis om nia it quæpræcepituobfs Mofes famulus demi ni,mihi quoq; in omnibus obediftistnbsp;nbsp;nbsp;, 5 nbsp;nbsp;nec reliquiftis ff atres ueftros longo tent pore,ufq; in præfentcm diem, cuftodicn-tes imperium domini dei ueftri, lamnouemtribubus fortitis fufficiente iUis terrantnbsp;ac pojfeßionem,paceq^ confecuta,qua nemo fc hofiiuittnbsp;illis opponere auderet,fcd iam tuto habitarent, in harenbsp;diiate patribus promilfa,z:r redditafilijs, lofue remitsnbsp;titduarumtribuum ac dimidia exerdtum ad propria,nbsp;commendata illorum obedientia ac fide,quam feruaue=nbsp;rant,tarn l^iofi qfibi,longo iam tcmpore,patria,liberiinbsp;ac uxoribus priuati propterßatres. tüonfolum puntennbsp;da peccata funt malorum, ziT durius corripiendi malerenbsp;uoli ,fed etia fideles et boni coUaudandi funt pro rebuinbsp;benegeflis, zr incitanda uirtus efi, ut proficiat magis,. 4 nbsp;Quia igitur dedit dominus deus uefter fratribus ueftris quietem, ficut pollicitus eft:reuertimini,et ite i n tabernacula ueftranbsp;amp; in terram poffeflionis, qua tradidit uo-bis Mofes femulus dni trans lordanemt ; Confirmât illorum fidcm,oßendens dominum cont== pleuijfe,quiepromifcrat, zr qua reflarent certißmtenbsp;perfiduru,zir’ alacres remittit ad propria, onuflos pranbsp;disgcntium,quM obtinuerant, er in commune diuife=:nbsp;rant omnes tribus nunc,ßcut z^ olim fub Moje. ¦y nbsp;nbsp;itadutaxat, ut cuftediatis attente, To pete compleatis mandatüSf legem quam præcepit uobis Mofes famulus domini,nbsp;Vtdiligatis dominum deum ueftrum, amp;nbsp;ambuletis in omnibus uqs eius, Siobfer-uetis mandata illius,adh^reatis^ ei, acfernbsp;uiatis in omni corde, Si. in omni animaucnbsp;ftra JAaxime nece/farium in primis er diligentim ma .fnlcatiobfertidntiam prteezptorMn d«, timorew dc loa |
*1 I O S V E gitimitm cultum, ut diligantac reuereanfur deuw, uiuantadilIiu-5boie()lacitunt,proximK benefacicndo:nbsp;ficM cr nos dominum deum nobis benefaâoreml'end-mut,ut mutuum l'irai acfi-atres diligc(m!is,ficut i pâtrenbsp;Cr domino atnamur maxime. Hoc ejl enun dommum tanbsp;to corde diligere ,mhilinhoc mumdo domini uoluMatinbsp;fgt;riefirre^ (gt; Benedixit^ cis lofue, 8(. dimifit cos* Quircuerfifuntin tabernaculafua* Benedixit illis lofue, non folum gratiât retulit, etr lûrtutem coUauduuit, fed cr imprecatut eft iUisftuo=^nbsp;rem dei, GT ßlicem reditum ad fua,acfmul uitam bea^nbsp;tamin domino. 7 nbsp;nbsp;Dimidiæ autem tribui Manaffe poflef^ fioncmMofes dederatin Bafanîamp;idcirco mediæquæfuperfuit, dédit lofue fortcmnbsp;inter cæteros fratres fuos trans lordanemnbsp;ad occidentalem eius plagam^Quuinqj dinbsp;mitteret cos in tabernacula fua, 8C bcnedi=nbsp;xiteis, Repetitio efl de tribu ^ndlfe,cuiut media pars tra,crad ortum!ordanis,inBafanitide h^ereditatemnbsp;accepit. lèamilia fcilicet iilachiritaru cr Galoadifarumnbsp;Cr Hephreitarum, medietat altera ad occafum lorda=-nis,fecus tribum Ephraim,per lope ducem. S nbsp;nbsp;dixit ad eos î In multa fubftantiaatqj di 'uitiis reuertimini ad tabernacula ueftra cil ârgento amp; auro,ærc ac ferro, 8C uefte mulnbsp;tipliciîdiuidite prædam hoftiu ueftrorumnbsp;cumfratribus ueftris* ' iterumaUicit ad gratiarum exhibitionem domino, euius munere onufii tot diuitijs redirent ad domutfuas:nbsp;falui,fani,mteg'i,eralacres,fimidq;/folia iubentur dinbsp;videre cum eis qui domi manferant, iußi er ebediëtes,nbsp;/fonte fua quoq^ inituri pericula,fi licui/fet per obedi-entiam.ldco digm erant fua portione Jfoliorum. ^r^cucrfi^funtjamp;abierûtfilii Ruben j amp; filii Gad,Sc dimidia tribus Manaffe, à finbsp;(fis IfracldeSilo,quæfitacftin Chanaan,nbsp;ut intrarent Galaad terrain pofTeffionisnbsp;fuæ, quant obtinuerantiuxta imperiû donbsp;mini in manu Mo fi* T Ota regio ultra lordanem, re^ olim Seon et Og, hoe loep terra Galaad nominatur,tota à parte. De loconbsp;àutem Silo redibant, ubi tabernaculum domini tuncfi=nbsp;xumjîabat,ubi donùno gratiasretulerant,ubifacrifi=nbsp;cia pacificaobtulerant,unde redibant quiq; adpropri^nbsp;it hiCreditateSyiuxta uerbum domini.Satit apparet qUiienbsp;datnfuperiut recitata fiti/fe qutepo/kriut contigerint.nbsp;flon e/l en'm uerifimiletotannisufq; ad lofue extremnbsp;tnamfeneilutem duat tribut cum dimidia militajfepronbsp;/ratribut,erquatuordec'm er ampliut annisuxoresnbsp;crfdiospofthabuijfe. Sedpro confuetudine feripturænbsp;hißoriarum non raro inuertitur ordo pro occafione obnbsp;lata feribenti. lo îffQuum^ueniflentadconfinialorda nisjin terram Ghanaan,ædificauerunt fi* |
II I E H O S V A H. lii Ruben amp; filfi Gad,Sçdimidiatrib«’ Manaffe ibi iuxta lordanéakare magnunbsp;proafpeflu* Ad temünos er conpnia lordanis peruenuni^^ bemtæ cumfocijs extruxerunt aramgrandem ff'nbsp;Jficuam, à longe uifibilem, contra m-indaturndonbsp;CiuiabiUotempore,quoßxum locumhaberelt;^lt;^^nbsp;rat area domini, er altare holocaufloru, noluit^nbsp;extruialtare :fed ut erat unicut erfobisnbsp;tantum 'm loco uolebat corporalibut eoli faerip^^nbsp;mniaq; excelfa ad iîlud tempus prohibuerat ex Quodquumaudiffcntfilii ficaffefilios Ruben,Si Gad,ôfnbsp;bus Manaffe altare eregione letrfnbsp;naan, fuper lordanis côfinia cono^ Eamafrequentius er citius in malatnp^^^^.^iiif pretatur quam in bonamtldeoleuioreordt/lnbsp;credit mala de proximo. Itlon erant irreliffl’Pnbsp;benitte cum focqs eo tempore, quimnbsp;uente lofue,nbsp;nbsp;nbsp;recentibus diuinis miracub^ äjs circa fe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^e' conucnerutomnesinSilOjU^^* rentSi dimicarent contra eos* Tc»fr«t tune uigebat populitotiutdeuo^ mor offvndendi deu, ac contra legem aliqitidnbsp;di.Ideo ftatim concurruntlfraclit£,nbsp;gern ulcifci uolentes communibus uotis.nbsp;conueniunt,dominigratiam imploraturi)nbsp;ßatrum, ut credebant : fubito parati adnbsp;etiamfratres,propter peccatum 'm deumjjlo^ lt;(jTEt (i«fi?rw»)miferuntfilti in terram Galaad Phinees filiui^nbsp;facerdotis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. II *4 nbsp;nbsp;Sideceprincipes cum cOjfiflg“ cipesdefingulistribubus* n QuiueneruntadfiliosRubefli^f/J'nbsp;8(. dimidiæ tribus Manaffe in tf’’*'nbsp;Iaad,dixerunt^adeosî Communiconfibo decem duces cuiftß’’ijfiiid‘^ dote mittunt explorarementemfratrit)»gt;nbsp;contra dominum aliquidcommiftlfeitt,fgt;‘^’L^^nbsp;gre/furi, quam rei ueritatem certo (fib^nbsp;buntur autem legati ßd/fe capita tribuudf’nbsp;plebium, quifapientia er diligentia fiutnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi uocare admeliorem mente poffenteT perperam inftituijfent, er contra deturtt.nbsp;idolo alicui,uel deo uero,m loco prohibd^’ 16 nbsp;nbsp;Hæc mâdat omnis coetus eft ifta tranfgreffio, qua deunt Ifrael auerfi à dnonbsp;bis altare, à cultuillius Timebant id quodmaximeßrmidati ad cultum extemorum deorum,nbsp;quodfidelispopulutfirre neutiquantp^llnbsp;tüultionediuinapuniendum effet in totlt;^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^0 obß/krenfprouirilff |
ï o s V E
eft peccaffe in Phegor, ttUiqj in præfentem diem macula huiusnbsp;Ice eris in nobis permanet,multi® de po-pulodominicorruerunu
*® J. .^“°®3ucrtiminihodie à domino, ho ‘«inquain uos rebellabitis domino, 8dnbsp;defæuictnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ifrael ira eius
qiwe fidelibus nonnun^uain obrepat pec timcMK, crtutiiK ßbinbsp;inlitturiim.Peccatum Phogor, cr itUus ul=nbsp;prudcntiorcs rcddidcrdt,iie quid fi-^'•i'trctur.Non id R.ubcnit£ comilerant, fed duxnbsp;tribu: fed metnoriMt peccati notidumadnbsp;^^pwi,cuni timoré agu^t, (3^ fe dcliquiffe pldn=nbsp;^ßindnii plagam imminere ßrmidant,ob fimile crinbsp;^‘^o^obttriie.Atixietitsiiimid fideliumducimt^pro=nbsp;quarere in primisquurc arum erexißcntt
¦ 9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod pefimuin.
' Poff (T^^' putatis immundam efteterra feff ueftræ, tranfite ad terram pofnbsp;tabernaculü do.-, 'habitat, ôc habitate inter nos t tantunbsp;“oinino,amp;à noftro confortio non renbsp;ædificato altari præter aitare dogt;
_ P ddhibe/it cr offèi-unt diitequdtn uulniii fe? uerenturnemaUconfcieiitiuultru lordaiienbsp;terratniram
, nbsp;nbsp;nbsp;‘»eurriffèfe crcddnt,qudm extruila ardCTob^^
^gt;^‘ßcijsab/krgereue!int,quod cr id quoq^ domi . '‘°'’ ^Konciliet,fed de iiouo offendat. offèrnnt ernbsp;Z^’^^'^Suirumidüurd Jpadum frdtribuf fufficiens,nbsp;citra ïorddtië,?^- mfuisfortibut,tannbsp;eonirddeiIcgemqudcunq;caufu commit^nbsp;ira domitii in totum ifraelent dcfeuiat.Sicßdnbsp;I.^‘’^ent4boffèiifddei,modisomnibu{abflerreat,ninbsp;i:‘^^‘qiiiu5 habeatfduore CT ÿ’dtin dei, qt obedictnnbsp;a« '^‘,‘^°gt;'nmipßu!.
j^'onneAchanfilius Zarepræuarican-112'^’^tcriitinanathemate, amp;fuper om-Aie Ifrael ira eius incubuit Et K s homo no perfit in iniquitate fua,nbsp;*gt;(1- ^ttlnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;imminere exitium, ob peccatu
‘^‘^^^‘^nmprouniusAchanaïutthcmate, domi= toti non pepercerit. Sic cxcmplis utenduntnbsp;dbßmere prophetd uolueritAudicaretnbsp;lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ni),^‘^‘*‘^’'^‘^^lt;nquot;‘^nlus,fcrmonemhuncßi/ferufli-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’'gt;d,qi,^’''^‘'^dum,cum reuera non tam orationiißr
lt;lgt;li9e„f^‘^'^i°necriminis,utfjnon commiffumßt, ^dmijßonßt citius emendetur:nbsp;^^’^doractrbitrabantur,utpatetucrfui8. fed
il ,gt;«ttiwcb4nt.
Ruben, amp; Gad, P^'nciiîkænbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Manaffe,loquuti^ fun^
^‘o«slegionislfraet
I E H ö S V A H. 1$
2.2. nbsp;nbsp;Fortiffimus deus dominus,fortiffimus
deus dominus ipfenouit,amp;: Ifrael fimul intelligetîfi per defedionem 8lt; fi præuari*nbsp;cationis animo in dominum non euftoxnbsp;diatnoshodie,
ij ut ædificauerimus nobis aramadrece.-dendum à domino, amp; fi ea méte fecimus, utholocaufta, ôCfacrifîcium, SCpacificasnbsp;uidimas fuper eo imponeremus, domi-.nbsp;nusipfequærat.-
Sobrie,ueraciter, aefideliter fe exeufandOi ßtiffa^:. dunt legatis, (3' domino fefideles ç^fratribus additifnbsp;ßmos teflantur,magtnfica zxelegantifiima oratione acnbsp;plana. Confiteiitur fe non noffè nifi unum deunt, qui fitnbsp;deus dcorum,omnipotentem,omniafdentan, cr iudisnbsp;cantemconfdentiM,cuiusbonitatiaferibuntomnemf(t .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’
lutemfuam, quifit omnia iudicaturusAs fdat fe nihil hoc opéré peccafiè in legem.
^^4 SCnoneamagiscogitatione atqjtimo-re hoc fecimus,utdiceremus,Gras dicenc filfi ueftri filfis noftrisî Quid uobis Ô(. domino deo Ifrael ƒ
Caufam fadi producunt iuflam cr piam, omni^^ no contrariam illi quod timebatur ab ißaele, de quonbsp;ßerantaceufati. îJtultacurahabendaadpoftcros con^ Can poftenbsp;feruanduminuerareligione, adunius dei cultumnoa’^®’''“’'*nbsp;intermittendum, ad fiaternam charitatem tranfinittennbsp;dam in pofleros,ad nonßandalizandum pufilloi.
termina pofuit dominus inter nos èC. uos ô filij Ruben, amp; filfi Gad lordancm,nbsp;partem non habetis in domino Etpernbsp;hancoccafioncm auertentfili] ueftri filio$nbsp;noftros à timoré domini,
2.6 ÔC diximusî Extruamus nobis aitare, non in hoiccaufta, neque ad uiâimas of-ferendas,
fed in teftimonium inter nos amp; uos, SC fobolem noftram ueftram^ progeniem,nbsp;Utferuiamus domino coram eo, ïn holo-cauftis noftris,8Cin uiâimis noftris, amp; innbsp;pacificis noftris, amp; nequaquâ dicanterasnbsp;filii ueftri filfis noftris,Non eftuobis parsnbsp;in domino»
Etdiximus,Si uolucrintdiceread nos, 6lt;ad pofteros noftros. Gras refpondebi-mus cis : Ecce ædificium altaris domininbsp;quodfeccruntpatres noftri,non inholo-caufta,neqjin facrificium, fedinteftimo-nium noftrum ac ueftrum»
2l9 Abfit à nobis hoc feelus ut recedamus à domino, amp; eius ueftigia rclinquamusnbsp;extruifîo altari adholocaufta, Si. facrificianbsp;amp;uilt;ftinias offerendas, præter aitare domini dei noftri quod extruâum eft antenbsp;tabarnaculum eius»
liatura fepe folct diflinguere,quorum mores no nbsp;nbsp;nbsp;Djftinftî,,
tiî cofentiutffißuinirin, montc^^tnetria deus interpofuit. p« ««»«. se
2.7
-P
|
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IO s VE Ktmutuumgenteifenon conturbent. Ex hoc arguMtt BMbmitie,çy'non'mfipieitter:geMiliit enim opinio etianbsp;tune erdt,dtu€rfis regiomhus cr tutura diflintlis prie=nbsp;elJediuerfosdeos.Roc Rubeintie prteuenire uolentcf,nbsp;domino deonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Abralt;e, Iprfc er toot titulum m= g^t, ut poßtri feirent, alium fe deum nefeire, prêter deum p4trumfuorunt, fe^ deeodem populo elfe, quinbsp;iui hdbeant facrificandi m ectdem ara, qu£ flat in tabernbsp;naculo^iofi,quod relique tribuf,Qr utnulldratio=nbsp;ne tanquam exteri,m colendo deum ifrael, excludi iin~nbsp;qudm poßint.t^unqudm auteinfe intendilfefacrificionbsp;rum obldtiones quorumeunque, in ara extruda fecusnbsp;lordanem in tetra fua,contrd matidatum domini,nbsp;nbsp;nbsp;le gem quam £que diligenter ut ipß confratres obferuare PromoueiM intenderent.Difcimusqua diligentia fratresfemueranbsp;dardigio. ßdepromouere,Qr aßfaabßroheremutuum obligennbsp;tur,quantum periculumfît exeidere 4 légitima cultu uenbsp;ri dei,quifide,Jfe cf charitategeritur. JO ^QiiibusauditiSjPhineesfacerdos, 8lt; principes legionis Ifracl, qui crût cumeo,nbsp;placati funtî ôC uerba filiorum Ruben, ÔC.nbsp;Gad, SCdiinidiæ tribus Manaffe, placueanbsp;runt in oculis ipforum* 51 Dixit^ Phinecs filius Eleasari facer* dosad eoSjHodiefcimusquodnobifcumnbsp;fit dominus,quoniani alierii cftis à præuanbsp;ricationehacin dominum, Siliberaftis fi*nbsp;lips Ifraeldc manu dominie jx Reuerfus^eftPhinees filius Eleazar fa cerdotis cumprincipibus à filqs Ruben amp;nbsp;Gad de terra Galaad', in terram Chanaannbsp;ad fili os Ifrael, ôC retulit eis ? ' 3^ Placuit^fermo cundis filiis Ifrael au* -dièntibus,bt benedixerunt deum filqlf*nbsp;raél j amp; nequaquâ ultra dixerunt ut afeen*nbsp;derent contra eos atqjpugnarent, amp;dele*nbsp;rent terram, in qua habitabat filii Rubennbsp;amp;Gad. Rationabilis exeufatio à prudentibuf intelligitur, Cr fufeipitur, cr confeientia utrinqi fola ueritatenbsp;de confirmantur.Qui enim uere deum colunt nuUa manbsp;la fôrmidaredebent,qu£etiamfî ’mgruani,non tarnennbsp;obfunt,fed profunt.Vnicum bonwmfideles exifiimêt,ànbsp;fide ueri dei minime excidijfe. Vocauerunt^filii Ruben, amp; filii Gad altare,Teftimoniûipfum internos, quianbsp;dominus ipfe fit deus,. Altäre teßi Adperpetuamfîcgefiiereimetnoriamnomenîoco cZetraimpofuerunt lfraelitlt;e:Teftimoruumfît hac a-ra,quod dominus ipfe fîtdeus.Sicomnisnobiscreaturanbsp;clametfemperri^on nobis domine,nonnobis,fednomi-ni tuo dagloriamSoli deo uero araftatuenda,lnfiomi^nbsp;no deo fuo fideles concordanc,cr mutuum fe cohortarinbsp;ad dei amorem,^ obedientiam obligantur. Participa^nbsp;tionebeneficiorumfîmilium pij admoneantur charita’*nbsp;tis,quam deus maxime mandat cr exigit. lt;CAPVT XXII l. |
I E H Ó S V A H. |VoIutoautcm multonbsp;Ipoftquampacem dederatfl'’^^nbsp;Ij nus Ifraeli, dehoftibus i’^^Lnbsp;iâuniuerfiSjôClofueiamlottgr ’nbsp;ÔC fenilis ætatis, ^oneftetiaminhoclibro quarenda ratio fîcut tKc 'm tAofî libris,uel iudicum,imà in uniutfjnbsp;rèpropheticis,cumcrebro qu£ fada priusfunhlnbsp;buntur pofîrrius^cr contra^ Certum tainen ef, l’nbsp;da contigilfe circa pofiremos dies lofue,non ta«^nbsp;ximeante mortem,fedcum cerneret fefeneniiamp;^Mnbsp;lum 'm pace habitantem. Comitids celebrauitnbsp;dam illorumfidem, o” ad inculcandumnbsp;turn dei ac legis,pramonendo iUos, ne quanbsp;negledum rerum diuinarum inciderent innbsp;pliciter comminatumin lege, c^uietis nteinin^^nbsp;bus tindiq;,quod nemo intra terram relidus W ’to,nbsp;circum terram änderet irritarc illos,quandiurnbsp;dominum deum fuum reuerebantur cf colebdU^’nbsp;uocauit lofue omnem Ifraekm, gpnbsp;res^ natu,8c principes,ac duces,nbsp;ftros,dixit^ ad eos.-Ego fenui,S^P’^‘’^ fînbsp;fi oris ætatis fum: Omnetn ïfraelem uocalfe dicitur: quod nitur,Seniorcs fcilicet,crprimores totiusgttf’^'^jjisnbsp;qui ludai ïfraelem nominantnbsp;nbsp;nbsp;inteïligtmt,^^ rem de.illorumgentc,exclufîsfocminis. fidos uocat,feniores in urbibus,cr decanos,nbsp;riones,ut quod illis dixilfet,defirretur in/tH’''nbsp;uerfumpopulum,longe commodius qu^r^'^^s^;nbsp;cbuenifîent omnes,tantamultitudo täintmennnbsp;J Vos^uidiftis omnia quæfeceri*:.|)iSnbsp;nus deus uefter cundis iftis corart’nbsp;nationibus, quomodo pro uobis »nbsp;nus deus uefter ipfe pugnaueritî Perfîngulashominumatates ifrael uidet^^ lia dei circafe,in exitu de Aegypto, 'm tranju'*nbsp;nis,'m'mcruentisuidorqstotregume!rg^gt;^quot;‘/^fi/!»’nbsp;ceredditaiîlis,exilkntibus 'm medio bojlù*’’*'nbsp;Siefemper fideles cernunt magnolia dei,ben‘'i'‘'.^jciif‘nbsp;tidiana,tantum non uilefcant aßiduitote.Dß’^^ffb^nbsp;per potentes defede.femper'exaltat huntil^^'Jnbsp;nis replet e/ùrientes, ey diuites dimittitnbsp;propugnatfuos, triumphatde impifi • rnbsp;pioSjGf 'mpios uelut mareaftuare finit- 4 ôCnunc quia uobis forte diuifi gentes relidas iftas in hæreditat^*’'nbsp;bus ueftris à lordane , ôCnbsp;quas excidiufque ad mare mago**nbsp;cafu folisînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lit^^ y dominus deus uefter, ipf^^^P'*!^,^ facie ueftra,8C abftulit eos ànbsp;poftîdebitis terram ipforum,nbsp;pollicitus eft dominus deusnbsp;• Et nunc fubftraui uobis,zs''nbsp;redegiomnes gentes refidnas, ut neenbsp;»osaudeant-ExcidtomnespopuloSfbop^ |
I o S V E
tTionite, ujci' ad ntare jnxgnum ad occafum foliii oiiiiutem ego, fed omnipotente dei noflri uirtus, çrnbsp;i^expulit, er fubiecit eo!,in hxrcditatcin uobis eosnbsp;tmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tm-oi optime. Ei foli gloria et ho
^ferendus efl,tmn mihi,n£c ueflris uiribus.
ut fiT ualde, ôC eftote foliciti feripta funt innbsp;tilt;j „ 'quot;^^^gisMofijamp;nondeclinetisabnbsp;^^^^®'^dexteram,neq;ad finiftramî
Iff MiJ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;triumphisgloriari, non infolen^
beneficum reuereri,colere, oquot; ßti^' P^‘^er^,ohtemperare,diligenter çxnbsp;’^'’i^^^giz?’mandate,nondecliiMndoad de
gft^s, quæ iiirnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rememoremini nec
ü,nomine dcorum earum,nec fer^
iKi ¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiottiftopere cauendum fideli
*^«5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfidorum exemple fide lt;y mo^
prof^^tùtate homines permouean= ctdtum,docent hifiorU ont^nbsp;lt;vscj lt;3-miferafacies Chrifiiante religion:nbsp;parum aliter coluit haéktiM dims ,quàmnbsp;Reloues deos tutelares. Profoiamp;rtnbsp;idnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol forum quoq- deorum nomina, cum
Vit(^p^^^^figt;^,uonparumapud perfidos. Fideliores dcorum iurando promisnbsp;pofiè earn fidem putant falfo.Vetat er==nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;colcrc,adorare timere.
tfeift ’‘^hæreatis dno deo ueftro, quod 8/’®'’^q?indiem hancî
ctU ^^ncauferct dominus deusincófpe^ gentes magnas amp; robuftiffi-I5 î(J J- nullus uobis refiftere petuit, ufqj
(jQ^nns è uobis perfequetur mille: quia uefterpro uobis ipfe pu^nbsp;y^n.ficutpollicituseft,
c|j ' ^.‘‘^iumdeo uero adhierendum docet,fide,figt;e zr tmore,ficuti iam aliquantnbsp;^lt;^filt;^fihj ifi'‘tcl.ld ubi ficerint,pofinbsp;(j”r P’‘æprttjJ?MMd»î domim manum circa fefennbsp;ll^et^^‘°'^^f°^‘^ißhfgt;‘lt;^quoq; gentes c^phinm£ refi=t
diligentiffime præcaucte, ’’gt;ci4 dominum deum ueftrum^
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pâtre amorem dei fidelibus,
‘^gt;^hfta,quo ab omnioffènfadei
auerfi fueritis, uo-^^^tium harum quæ inter uos nnt,ei-j-oj-ibus adhærere, cumnbsp;ij '''®^iK/^‘’®nubia,ingreffiŒ fueritisadnbsp;iaj’duos,
n Icitote quod dominus deus nu ultra delebit ante faciem ue-
gt;4
t E H O s V A H. 16 ftram omnes gentes illas, fed erunt uobisnbsp;in foueam, ac laqueum, ôC o ffendiculumnbsp;ex latere ueftro, amp; fudes in oculis ueftris,nbsp;donee uos auferat atq? difperdat de terranbsp;hac optima quam tradidit uobis domûnbsp;nus deus ueften
Pnedicit mala fi defeifeant à cultu dei fui, cfpeperce rinthoftibuscontradominimandatum,familiaritatëq;nbsp;contraxerint cum infidelibus,mifcendo connubia.Occ(inbsp;fionon enim recedendi à domino inuenicntfocietate imnbsp;piorum,{ncidentq; grauia pericula, ex perfidia uicino-rumgentilium,fii'ntrafamiliaritatem admifii fiierint:nbsp;tanto enim tweebunt perniciofius:quanto fecretiora uenbsp;fira certius agnouerint.üon enim cefiabunt hi ueflri honbsp;fies impetere or fubuertere fidem ueflram Cf fubftan=nbsp;tiam,donecfubuerterint gt in mifcriie infinitas impulenbsp;rintfÇtx è terra uefira eiecerint,fi monitis meis negle^^nbsp;âis,illorumfauorem meo pratuleritis.
En ego hedie ingrediar uiam uniuer» fæ terræ,8ô toto corde ueftro, ÔC in toto a»nbsp;nimo ueftro cognofeetis quod deomni^nbsp;bus uerbis bonis , quæ fe dominus deusnbsp;uefter præftiturum uobis efte poliieitusnbsp;eft, omnia uenerunt uobis, unum no prænbsp;terieritincaffuttu
Ego hodie pergo uiam totiiis terrts : quicquid terre:: jviofs ftn-num de terrafufcepi,humi rclinquo, caduca omnia de: 'Sotum.. fero,moremomnium rcrum terrettarum iùxta corpusnbsp;expleo moriturie.Spiritum uero quidecælo datas eft,nbsp;tcelo remiffurus,deo qui ilium creauit. Auguftino diffi^nbsp;cultateminiecitQT'fcrUpulum translatiofua,qua: ha^nbsp;buit,Egoautemrecurrouiam,ficutetr omnes qui funtnbsp;fuper terram,ex LXX. interpretibus. Beneficia deinbsp;agno/cereiubemur,crquàmnihilnonfiateorum,qu£nbsp;dominus fidelibus promittit. Non cadit uel minimumnbsp;uerbumde illis qu£ fuis deus aliquandö poliieitus eft.nbsp;Longe plura dat quàm promittat,multomaiorafunt,nbsp;quàm aftimatione fua homines confequi poftint. Vultnbsp;deus ut appreciemur toto corde beneficia deinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Wtt
obliuifcamui'.
* Sicut etgo dominus deus uefter impk^ uit opéré quod promifit,amp;profperacun^ ,nbsp;«Sauenerunt:fieadducet dominus fupernbsp;Uos quicquid malorum comminatus eft,nbsp;donee uos difperdat de terra hac optimanbsp;qua tradidit uobis dominus deus ueftergt;nbsp;’ 6 eo quod præterieritis padum domininbsp;dei ueftri,quod pepigit uobifeum, Sf am^nbsp;bulaueritis ac feruieritis dqs alicnis, amp; ad-oraueritis eos,irafcetur furor domini connbsp;trauos,amp;peribitisuelociterab hac terranbsp;optima quam tradidituobis*
Nonfolumbeneficuscft obfequcntibus,fcduindex Deushenw quoq; durus,iuftus cr certus,ingratitudinis, inobedtennbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;““
tilt;e, ac contemptus legis fuiC, ut non défunt fidelibus mi ferationes,ficnec perfidis uindiâte dei.Diftierdendinbsp;cr expeHettdi defudKrrd pr(edicut}tur,fi legem in mon
ce X
-ocr page 52-|
te Sinaißußceptam,/ßrcuer'int,id quoded experti /tint ludæijcunéîi)' fub cælo nationibus in perpetuum exem=:nbsp;plum,quM ieque obflringunt tabula: legis', ut ifraelitos.nbsp;Non lie de cercmonialibus,pro quibus obmißis, deus ilnbsp;losnontantopereadßixi//et,nißdijs alienis feruiuifinbsp;fên{,z:r ius acphas omne Jßreuijfentadproximos. ^CAPVT XXIIIL Ongrcgauit^Iofueomnes trigt;-bus Ifracl in Sichern, amp; uocauit maiores natulfraelis,acprinci--pes,indicés, ÔCmagiftros: ftete^nbsp;runt^ in confpeôiu dohiini. Beneficia Rememorotionem beneficiorunt dei lofue celebrate del recoiennbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;populo deiinculcatbreuibuseleitio nemfuam,gratiam uocationis, er patrum fidtin filijs commcndat,palt;üum renouât deßeruanda lege dei,de u^ noßolo er uero deo colendo, folicitus de bono ftatu crenbsp;diti ßbi populi,ßcut er Mofes nugt;riturus,omnibas uc= repi/sprtelatisinexcmplum. fortius enim uerbanouif fintdmcmor'tjs filiorumimprmuntur. QKodautem 'mnbsp;Sichetn ntme congregat maiores populi,loci oportuni-^nbsp;tos in caufa/iiit,tiinc nota.Eft enimßre in medio terrcenbsp;ifraelita; Sichern, fcilicet in tribu Ephraim. Statuit au»nbsp;tem illos in con/peäu domini,duccndo 'm Silo, locum nonbsp;tnultum di/lantem, fed 'm tribu Beniamin proxima. Velnbsp;bnficioru dni admonui/fe, eß illos domino praßenta/ße. ö^adpopuluficlcfue locutuseftîHaec dicitdominus deus Ifraeh Trans fluuium habitauerfit patres ueftri àfæculo, Thare pater Abraham, 8Cpater Nachort feruie-runt^ drjsalicnis* (floioiatria nbsp;nbsp;nbsp;Omni populo ucl pr£ßenti, uel per legatos loquitur pair um. nbsp;nbsp;ioßue,ßucitq; deum loquentem iüis, ut moUeat ardenti=^ us,er perßuadeatßrtius. Eluuius uero iile ultra quem patres Ißaelitarum habitajße dicuntur, Euphrates dici»nbsp;tur,pcr Antonomaßam,ubi olim patres ipßorii Thare,nbsp;üaehor,Abraham er ca;tcrihabitaucraitt inter idolo^nbsp;rum cultores,qu£ er eorum quidam coluertmt:uti ßerinbsp;bitur de 'Laban et idolis à Rachele/ùrto ablatls.Oe quanbsp;patrum idololatrialege loßephum, quani^ er ludæi ne^:nbsp;gare non poßunt, erhicclareindicaturAbrahlt;e tem~nbsp;poribusidola ßiißße culta agentibus. 5 Tuli ergo patrem ueftru Abraham dc trans flumen, SCadduxi eum in omnemnbsp;terram Chanaan't muitiplicaui^ fernennbsp;cius,öCdedi ei Ifaact 4 nbsp;illi^ rurfum dedi lacob amp; Efau EtE-^ fau dedi montem Seir ad poffidendumt lacob uero, amp; filq eius defeenderunt innbsp;Aegyptum; Eiefiio ex nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mérita Abraha ßegregauit eum deus ab in» graeia. nbsp;nbsp;nbsp;fidelibus,ßedgratuitadeieleilione, quaquos uulteli» |
git,iußißcat,er beat.Oeduxit eum per omnem terram Chanaanthoceß, ubiq; pacißcehabitandicopiamß=inbsp;eit illi, er omnem promifit hareditandam ßcmini ßuonbsp;l E H O S V A ti.nbsp;ßtturistemporibus,cum 'm tantum augendijvr^^’^jnbsp;totampoßidere ualerent:nec ßolumnbsp;licebatur,ßed injßerato ßlium per miraculuntilt^^nbsp;centcnarioißaac,quigcnuitlacoberEßau:qK°’' .nbsp;Eßau montent Scir in poßeßionem dedit, totainnbsp;Chanaanfilqs lacob:ca legeut fratres ßuosnbsp;nonobruerent,non eijeerenthcereditateßuafßaP gt;nbsp;rent iüis,quod er ficerut ex Aegypto aßceti^^’j^nbsp;ante ducentos annos,de domini uoluntatenbsp;tefamts compulfi,pauco numero deßcenderant (K’”'nbsp;patriarcha lacob.
ueniftis ad maret perfecutiep fuiH ptq patres ueftros cü currib’nbsp;ufqjadmarerubrum»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yj Clamaueruntautem ad dominn’’' pofuit tenebras inter uos amp; AegyP*^‘’®’ÿ(nbsp;adduxit fuper eos mare,8Coperuit^°^'^,nbsp;deruntoculi ueftri quæin Aegyp^*’ L,/nbsp;rim,amp;:habitaftis infolitudinefflul*:'’*^ Conßcquenter beneficia omnibus iüis tm«^ ; pd fieritati commendat, neunquam obliuioninbsp;redempti per dominum,illißcipßos ßeruosßt^^’^r^nbsp;ut prater quàm ilium nuüum deum colerent gt;nbsp;lorumgratiam tanta patra/ßetfigna, hoflitoH^^^jiüt,nbsp;ntorum tantamßragem Ulis a/ßieientibusnbsp;Rege cum tanto exercitu ßubmerßo in moft Jionbsp;ad ipßorum clamorem er trepidationem,à aitinbsp;nemo abßoluerc, nemo eripere potui/ßet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mi’‘ nonpeculiaria beneficia dei circa ße ßenßerittl^'^^^ bus iugitcr domino gratiasdicere er haberenbsp;omnis homo.Toties autem inculcatur poptdonbsp;ficiorum magnitudo,ut deo ßuo per reuerentilt;‘f'.^nbsp;titudinem tenatius adhareret. Verifimilenbsp;omnesprauidi/ßeludaorumcalamitates,qx^^e ,^0nbsp;ßet,ßan0ii patres prlt;eueni/ße eraucrtiffeuolxirnbsp;non ce/ßarunt commemorare quid deus iflw jX' afnbsp;ipfiquiddeo obligarentur,ßedomniagrathp’^nbsp;finisenim gentis illiusChriflus dominus,qxo 'nbsp;exludaorumßeminepromi/ßo er praßito,nbsp;plenitudoingratiam dei ßußdpicnda erat.ixi^^j^'^»nbsp;autem beneficiorum ludai, orbi toto ernbsp;businexanplumflatuendierant. 8 dCintrcduxi uos in terram An^‘’^Lpii* quihabitabattrans lordanEnbsp;gnarent contra uos, tradidi eosnbsp;ueftras,8^ p'oflediftis terram eoru«’^nbsp;leui eos à facie ueftra» • Qjtomodo Amorrhai contra ißraelem rint,non eß ut multis doceatur. Omnes eni/nß ,nbsp;ißraelemarmaucrant, er Omnibus uiribusnbsp;ßeße tueri, er uincere lßraelem,in tantum,ut etinbsp;cos illorum Gabaonitas opprimere conarent^- |
5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ï o s V E
Balac filius Scphor rex ^tóïnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra Ifraelcm Mi-
Itdi Balaam filiû Bcor. ut ma-’‘‘‘ccretuobis:
Mri)ï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;èinpugMumt if^
pi^iculoßßima inßftatione ’’’‘quot;‘fti'ii ”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;unum omnes perdm,datis
^**^*^’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;promittens, fed mamter
pToti-n °populobeneficMldrgiente,et h ^^quot;^‘int^lediiiionibits.
audire Balaam, fed bencdi Sti hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uobis, 8i. iiberaui uos de
S.’8» ’'.'««Us,
lriije^‘^i^^°‘^^°lt;^omiquodnimouefjijfe ßabtatn con=: ’‘®W iMntumfictiffèt per eum tnaledicerenbsp;prohibitum,benedicereéj; cod=nbsp;hunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ic fcribitur deum eripuiffè ifraelë de ma
kll„^.’^‘^°lt;iQquot;ad(triolumc!“ ad regem reßrripo= ’ 'nbsp;nbsp;nbsp;¦!, ' ^^ifimuiii uoto perditum ißaclem uoluiffent.
ucniftisad
^Ch ’ ¦A’^orrhæus 8C Pherezæus ¦gt; Gergefæus, amp;Heuæ-’’knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;î ôC tradidi illos in manus
omnes mirdculum de lorda^ y iuniorcsfenioribus crederentnbsp;uidtffèntrecentid. leri=^nbsp;mrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prteliaffe contra ißaelitas, cum
portas fcriptumfit,fed non omnia fcri ftntç ' ^^ißilibiw autemfcfe tueri, or ißaelitas 'mß=:nbsp;^fntn tentdffc uero fimilimum efl, er ad id=inbsp;^!l^^‘‘l^^pißeauxilia uictitorum regum negari ito ponbsp;infmuare uidetur, quanquam hic no=:nbsp;4e fe^ucntibus pr^lijs cr uiilorijs intebnbsp;fec^^“‘dentur.-ßcut V“ exploratores ad mortem pernbsp;CT uotum pro faäo eßiniudicio domini.nbsp;nD^’^^^tesnominantur, qui tarnen oliquando Cha=nbsp;, ^i(s J‘^^!'}‘^ttdo Antorrhiei,coinmunibus uelut nomitu
, iQr''? UOS crabrones, 8C cieci eos Amorrhæorum,
liter am dici pojfunt mußte canime, n^tttrie uires produóltefunt,ut ue=:nbsp;Veletiam animorum pertur=:nbsp;''“’’'‘ioi ^°’ßientiarum aculei, qiiandoquidein manbsp;SC ‘i“!» toties audierant er uiderant,?^ tarnenbsp;^^^fci(.f^^^'''^^gt;nmilitarc per contemptum er contranbsp;’^^‘(tSgg^^‘^fumebaiK.Tr)uos Amorrhteorum regesnbsp;Tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lordancm prouincia erum
1gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;magnam parte, er totam Baß/t
¦ / ^‘‘Pgt;*erant,quos ïfraelitis fubegit dominus, Uobis terram in qua non labo-s quas non ædificaftis, ut hanbsp;P^âiitjjj.‘Ueis,uineasamp;:oliueta quæ nonnbsp;® Uos comeditis.
l E H O S V A H, ^-7
Vltimum narrat poflduodeeimbegt;jefieia,donum ter 2*bSfî4s^ rie,urbium,uinearum, er omnium terrlt;enafcentium,nbsp;tibertatemßne laboribus,inieflimabiligratia ad tant re=inbsp;bellem populum.Sic obruit dominus benefiàjs quofdamnbsp;impios,utingratitudinis uitium iuflius er acerbius im-pijsin exemplum puniendum oßrndatur.Hon uehentennbsp;tergaudcndum,fttmmeritis inßerata beneficia obue^tnbsp;niant,ßd timendum potius, ne ßrfan ad in^-atitudinisnbsp;uitium deuoluti,durius pro Ulis iudicandißnt. Pius ho=nbsp;mo in proßeris etiam pauet, er indignitatem fitam adnbsp;beneficum deum fi-mper aßimat, er ex uera er fynce-ra confeientia femper iudicat.
4 Nunc ergo timctc dominum, amp; feruitc ei in perfeäione ucritate,et auferte deosnbsp;quibUS feruieruntpatres ueftri trans flu-men amp; in Acgypto,ac feruite domino*
Quidrependendumdeo pro omnibus bénéfices paU cis docet,ut timeaturthoc efi,prie oculis femper habea== ««a fideiiSnbsp;tur,feruiatur iüi innocentia uita erfiliali ßducia. Hocnbsp;eß enim inteff’itas er ueritiis,fides in deum, charitos innbsp;proximum.Außrrc deosalienos, eflnuUi creaturtecornbsp;de perßdo adhicrere, id quod faciunt hi, qui deuntnbsp;ignorant uel contemntM, ut mundani er gentiles, quinbsp;nihil lt;eflimant quàmßbi utile, gratum er dele^labile,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- •
tndicaturhieprogenitores ißaelis, taminMeßpota= mia quàm Aegypto coluiße deos alienos,ßiffe idololanbsp;trasthoc eß deum uerum non timuijfe, fed uanitates oquot;nbsp;huiusmundibonaprtecreatoreadmiratos/uiße. Nuncnbsp;autem iubenturtantis er tarn patencibus benefieqsaßnbsp;fim à domino,ut iUumfolum agnoßant er colanc,ei ßnbsp;Ugratificariuelint.
Ï y Sin autem malum uobis uideturutdo-minoferuiatis,cligite uobis hodie cui fer-uiredebeatis jUtrum dqs quibus feruie-runtpatres ueftri in Mefopotamia,an dijs Amorrhæorum,in quorum terra habita-tis i ego autem amp; domus mea feruiemusnbsp;domino*
TentatïofueillorumfidemeT'ÿ'atitudinem.Car^: ' tones ingerit lUorum capitibus ,fi poß agnitionem tantnbsp;benefici dei,aliquando ilium reliiiurifint,er idolisfcr==nbsp;UituriHon liberum illis facit colere idola uel deumtiantnbsp;enim toties promi ferant deiemfe unicum culturesis^snbsp;folus Omni creaturte uenerandus certö fdtur: fed ut ar^nbsp;dius conßringat tranfgreßuros, er conuincatiUortvntnbsp;confeientias, fi quando contrarium egcrint obnoxq totnbsp;promißionibus, er renouato feeder e tam folenni. t^onnbsp;proprie eleélioni tribuitur ut libera habeatur uniusnbsp;deicultura,fed humano more illis loquitur, utmagtsnbsp;inteUigant quid fado opus. Locus hic eß contra pra= Contra pranbsp;uas confuetudines maiorum etiam uetußißhnas. 'tJonnbsp;quidfadum olim fit cogitadum eß hominibus, fed quidnbsp;fùerit faciendum. AntiquitAS enim nonpatrocinatur imnbsp;pietati,fed damnat grauius.Producit fe iUis exemplum,nbsp;quodimitari debeant,nolle fe, uel unicum, acquiefeerenbsp;improbitati er perfidite omnium aliorutnon quidmultinbsp;fed quid boni agantfconßderandum doçet. Dicuntur
ec
gt;*
IO s V E
fcjc dij AMonIjiCorum, non cjui fint, fed (jui haheMto* à()luribm,Keueriienimhominesfibideosfiiciuiit(dic^nbsp;nos^quofcunci- tn^gts reuereniur colunt, g^uim funtnbsp;mumbonum.
^Refpondit^ populus, amp;ait: Abfità nobis ut relinquamus dominum,[ ô(. fer^nbsp;uiamus dtjs alienis:
Kult urn prodcfipietati populi, fides,ordtio,z^ ex~ • emplum pij doâoris acprtefidK : ideo ut tales habean-tur,maximopere curan^m.
17 nbsp;nbsp;quia dominus deus noftcr ipfc cduxitnbsp;nos 8c patres noftros de terra Aegypti 8Cnbsp;dedomo feruitutis î fecit^ uidentibus nonbsp;bis figna in gentia ilia, 8C cuftodiuit nos innbsp;omniuia per quam ambulauimus ôlt;innbsp;cunâis populis per quos tranfiuimus«
18 nbsp;nbsp;Et ciccit dominus uniuerfas gentes, A-morrhæum habitatorem terrae à facie no^nbsp;ftra^Seruiemus igitur etiam nos domino,nbsp;quia ipfe eft deus nofter.
Confitenturfidcm ueram in deum uerum, quenio' P11Ü cum coïlaudant pro beneficio redempttonis, o' infinuatio^nbsp;wioT°* nis,lt;}uafeittistotiesingefiitpropitius, timendum'oquot;nbsp;amandum,4 ^uo toti pendere debeant. O' uelint, cuiusnbsp;gratiainnunquamobliuifcioptcnt. Huiufinodi quo^uenbsp;uerbis,uelutdeintegro renouant pailum parentufuo=nbsp;rumcumdeoypro fc o' pojkris. Sic iugiter plus homonbsp;renouare debet mfiitutuin, digne colendi deum, dolerenbsp;. ex animo O'refipifcere de negleilis pr^eceptis domini,nbsp;tn anteriorafe extendere, obliuifci ucterem conucrfationbsp;»em,renouari de die in diem, conari femper ad nwliorOtnbsp;O' do mint gratiam mterpeliare ut adiuuet.
19 nbsp;Dixit^Iofuead populumïNonpote^'nbsp;ritis feruire domino, dii enim fanäi eft,nbsp;(ueldeus enim fandus) ôC fortis æmulator eft,nbsp;nccignofcetfccleribus ueftris atque pec-catist
Seiwirt deo , nbsp;nbsp;Noft pofjumus deo feruire O' idolis,hoc efi ult;mitas
idoUs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mundi.Hic deus dicitur,nij fandi ipfe: indi
ciumtrinitatis indiuinis 'munitatediuinitatis. Timor tiecelfarius tarn rebeUi O' rudi populo incutitur, ut cernbsp;to fciant fe rigide puniendos,fi tarn religiofam mcntemnbsp;unquatnexuerint ,fi publicam profifiionemtotiesre^snbsp;petitam abiccerint ,fi fidemfregerint infatlibili patronnbsp;n{gt;,fi impie egerint tantam fandimoniam profifii.
1.0 Si dimiferitis dominum, ôC feruieritis Htis alieniSjConuertetfe amp; affliger uos, at^nbsp;queconfumetuos poftquam uobisprae^nbsp;ftiteritbona*
Conditio- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Conditionatam effe dei promißionem oftcndit, ft fci
pollicentur prceftiterint,alioqui par pan repcndendum,iamfepedidicerunt,ficuti O' fenferut,nbsp;fuomalo^tamifraelquam omnes perfidi. Kalos malenbsp;perdit deus. O'uineamfuamdat aUjsagfricolis.ludteosnbsp;perfidos abiecit,gentiles deuotiores elegit O' complexnbsp;ditur,doiKco'ipfideigfatùtmwnneglexerint,
IEUOSVAH.
11 nbsp;Dixit^ populus ad
fed domino feruiemus* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.j^it
Repetunt nunc promißionem,ut pore fecuturam iujk dei iudicio abijciendi (S'nbsp;di,minusexcufarepoßint.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
Et lofue ad populum , uos eftis in uos, quia ipfinbsp;dominü ut feruiatis ei» Refpoiider
Nihil obmittit pius prtclatus ad nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(S
domino deo fuoconciliet, o'lucretur.'^f'^^ Chrifti domini typus,in reconciliM:o fidcli p°rnbsp;patri.Dicuntur elegilfedeum,cum reuer‘tnbsp;prior elegerit,tJon uosme elegifiis,O'^-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j^di^
nunc deo deuouent, O' iüum fibi deunt gunt,lt;j^ui folus colendus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Je
Nuncergo, ait,aufertcdcosaI*^^jjJ medio ueftri, Sfinclinatc cordanbsp;dominum deum Ifrael»
Primum efi recedere à malo : fecundion w jjn num,eradicare uitiautuirtutesinfirantufj'^''nbsp;la ut dominus colatur,uanitatempentere ntnbsp;primaturo’placeat. Cor inclinaturaddoind'^nbsp;militer fentiendo de fe,optime de deo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jeO
2-4 Dixit^ populus ad Iofuc.-Doii’*^iiS noftro feruiemus, 8(. obedient^®nbsp;praeceptis eius»
Percuflitergo lofucin dicillo pulo fcedus, amp;propofuitpopul‘’ *nbsp;ptaatq; indicia in Sichern»
Scripfitquoque lofue ucrba lumine legis dei, amp; tulit lapidetnnbsp;dem, erexit^ eum fubter qucf^^nbsp;erat in fanduario domini»
Verbo ad horam roboratumfixdus,lt;^tilt;fi^r^lil('''^ petuo fiabiliendum curauit,ereétonbsp;deo titulo,non ad colendum ,fcd adnbsp;ges O' indicia dei per Kofen fcripta ,fid(^nbsp;O' Kofi fucceffor multa diligentianbsp;Lapis autc in fantluario domini,dicitur bi‘^nbsp;am ereilus iuxta arcam domint, qu£nbsp;Sichemtranslata donee fœdiis refirtnofttl^’fyft^rnbsp;retprafente area domini in Sichern,nbsp;fis in locum fuum qui erat in Silo parunt dijnbsp;^Et dixit lofue ad oninem
En lapis iftc erit nobis in quod audierit'omnia ucrbanbsp;locutus eftnobifcum,5lt;eritnbsp;teftimonium, ne forte uelitis n*c.nbsp;mino deo ueftro»
^8 Dimifit^ lofue populum pofleiTionem fuam»
I o s V B.
ad/ènfuitt, fed ttd intei ftonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perpétuafodui iélum eo loci,
'’’¦'¦i’c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tranfgreffbres, conÇcientM re^
eJJèLipK,nec trâÇ (j, ^‘‘d)itur^uf recipidt dures dd dudicndutKGT td'Onbsp;kÿfcri. lt;ionii^^‘‘’^‘^^ß‘gt;»^,c[uod ipfe Idpis dudierit uerbinbsp;*‘esnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pr^ebiturus fit contrd defiâo^
hic tropus,fi'equentifi i pgt;'op^^ huiufinodi lo-ÎKdenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fidelibusimponere credëdddU
cr intcüeélum,crficluddi flit^fi non quolibet gens fuis utetsnbsp;^hnflutn cr dpojiolos ferud/fenbsp;Gemidtii, ZS“ omnunnnbsp;locutiotubus proprijs utimur, adnbsp;3 ^Aj^‘‘^‘^'^citnagis3adrigoremfermonis:ficut
feruus domini, centum ôC de-
'fed /”*“*” annorum obijt,iuntor patri ‘’'‘^fiti^^ß^‘^‘^^hf^^^^ß^°f^^‘gt;nodnno pofinbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cr obitumIAofis.
*” finibus poffeffio-férah,quæeftin m3 montisnbsp;^gt;^^‘‘^^°'^‘^'^f^ff«natur
L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitur,(jucm \ofiteflore iuflit.
lof Ifrael domino cunâis dic-^''Uqomnibus diebus feniorum, Uixerant tempore poft lofue, amp;nbsp;^^'’'rant omnia opera domini quæ fe
•»i,^ ^“»flis pdtribiis populus fattilius uixit/ed pers 5i((j^^'rfidw er contemptus cum tànpore perdiditnbsp;patres extruxerant. Ecclefia profisnbsp;'^’‘’itifrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tempore in peius pro
la, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^orum perpétua declaratur pcrfidid,ut »*
zr prodigia, non credant.
» quætulerantfilii If P^rtç^^^gypto, fcpclieruntin Sichern innbsp;JPofpi^quememeratlacob à filiis Hc=nbsp;\. (Mnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;centum nouellis oui-
V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; fuerunt in poffeffionem
gt;fgt;^^o^‘^tur.Jofcpbi ofl'din ucnerarentur, fed memoriofernbsp;^**“’¦•«11nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;beneficioriim dei, per lofeph exs
'^^îîtdc L'^^°hoUsiuxtdiiebr£os,ucriusccntum ï’Iof'epjj^'^tprædiMin in Sichern,(juodey fiUonbsp;Sî '^‘’'^’iiliut teflamento trddidit,»! quo cr nunc
» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aaron mortuus
’^’^'ïnt eum in Gabaath Phinc-quae data eft ei in monte E-
I V D I C V M.
phraim»
SepulturiC tamfanHorum quam celebrium perfos Nonnegii-ndrum non funt ontmno negligendce,fed cduendimi pos tius.neculturd cr fuperuoconeie tmpenfieprofitndansnbsp;tur in illdS. Ne non tatn uirtus iüorum memordta quMtnbsp;uifd uanitas mentibus humanis mfidedt,utfunt proclisnbsp;ues in malum fenfits hominum : ne tandem proUbaturnbsp;perfidia humana ad eas fuperflitiones, qu^e fieculo unisnbsp;uerfo femper impofuerunt,hominum fcilicet culturantnbsp;qUiC uni foil deo uero debetur, qui efl benediilus Mt fesnbsp;culafieculorum.
SVMMA VERSVVM DC.LVI.
FINIS.
LIBER IVDICVM,
HEBRAICE SCHOPHTIM.
CAP VT PRIMVM.
Oft morte lofue cóficnbsp;luerut ftliinbsp;Ifrael dominbsp;nii, dicen-tes.-Quis asnbsp;feendet annbsp;te nos consnbsp;tra Ghananbsp;næSjôCeritnbsp;dux bellid
In hoc uolumine ludicu,ïuddici populi deli£la,ipfos . rum feruitus cr clamor,dei quoq^ miferatio cofcribunnbsp;tur.S^pe enim pro peccatis fuis opprefli funt feruitute,nbsp;conuerfi uero ad dominum liberati funt.Dicitur autentnbsp;liber ludicum à qitibus populus ifraeliticusregebatio’,nbsp;confilio,doiirina,cxhortatiombus,non tanquam à dosnbsp;minis imperioq^ ducali uel regio, uf^ ad tempus Saulisnbsp;primi regts.Non potefl autem dubitari,multa hoc libranbsp;defcripta contigifle fub ducatu lofue,iyper récapitulanbsp;tionemfcriptoMulto autc plurafaHa poft mortem losnbsp;fùe:quale eft,quod prima flrage fub lofue ddmomti,quanbsp;do inconfulto domino hoftan adorfi funt,hic à dominonbsp;qu!erunt,fi tilt pldccdt,utrefiduoshojkspoflobitimtnbsp;lofue inuddere debeant CT delere, cr quis belli modesnbsp;ramen GX ducatum fufcipidt,quis primus hofttm prouonbsp;cet Chananidcum. Ardua opera non funt fine precibusnbsp;çy inuoedtione dei inchoanda, nec contra illius benesnbsp;placitumaliquid féliciterattentatur, necfidutia quasnbsp;cunq; tutendumuiriumhumanarum cr iuftitilt;e.
Dixit^ dominusîludas afeendetî ecce tradidi terram in manuseius«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘
ludas iubetur afeendere: hoc eft, tribus ludte, maxi^ ma ex ßrtißima primas obibit partes, i« impugnandisnbsp;hoftibtis ifraelis, quos ex meo auxilio obtinebit. Setn= Benignitasnbsp;per dominus plum donut qu^trogetur. Ideo^^,
ee
I .V Ö ï C V M
tantum peteretur quisaduerfuihoflt! exerdtuiprimi dudor effc debcret, Rc/j)ondet non folü de pr imatu trinbsp;buiïudaic£,fedinfiiperui{loriampoïliceturcrgrati=nbsp;am. Interrogatio autem fiebat iuxta legem ab Eleazaronbsp;fummo facerdote in tabemaculocoram fando fanéto^nbsp;rum, amp; non fine facrificijs pacißcis ii:s‘ pro peecato.
5 Etaitludas Simeoni fratri fuo : Afccn^ demecumin fortem meam, ófpugnabi^nbsp;mus contra Chananæû,ut amp; ego pergamnbsp;tecüin forte tua Etabiitcumeo Simeon*nbsp;Fraterna Quantumlibet ludoi diuina reuelationedeuidorianbsp;* ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;certior effet redditui, afcifiit tarnen fibi focium proxi-
mum Simeonem.liihil temere obeundum etiam in opere domi»i.ïion tentandui efl dominii'S,quo nünui circimi=nbsp;ffedione utamur cr ftudio folerti. Vrat er adiutus àfranbsp;tre,uelutfirmißima funt ciuitas, officia mutua profuntnbsp;utrif^.FortioreJïuirtuiumta.
4 nbsp;nbsp;Afcendit^ ludas, 8c tradidit dominusnbsp;Chananæû, acPherezæum in manus eo^nbsp;rumî 8C percufTerunt in Besec decem mil^nbsp;liauirorum*
lAontana !udce£ obtinenda erant, idea afcendiffe di citur tribui Juda cum Simeone.ßefek urbs ffrtii decimonbsp;feptimo lapide à Sichern tendeittibiK ßethfan,qu£ cumnbsp;ambiC in tribu lofeph nominentur, notatur ludat nonfonbsp;1umfuam,fed etiam fratrum fuorum fortes ampliaffe.lnnbsp;Befek percußi dicuntur,hoc ejl prope Befek.
5 nbsp;Inuenerunt^ Adoni bézec in Bezcc,etnbsp;pugnaueruntcontra eum, acpercufferütnbsp;Chananaeum amp; Pherezæum*
Fugitautem Adoni bézectquem pcrfc= cuticomprehenderunt, cæfis fummitati*-bus manuum eius ac pedum*
Difcimushic Pherez^um didum Adoni befek : hoc eß,dominum in urbe Befek, eumq^ cum regibus Chananbsp;nlt;eoruin captum. Cuius pollices manuum prafcideruntnbsp;C?“ pcdiim,tum ad reddendum bello ineptos, tum ut cienbsp;teri reges terrerentur,^^ animo cotKidercnt,faciliuscf^nbsp;tüncerentur.
7 nbsp;nbsp;Dixit^ Adonibézec, Septuaginta re
ges amputatis manuum ac pedum fummi tatibus, colligebantfub menfameatficutnbsp;fccijita reddiditmihi deus* Adduxerunti^nbsp;eum in IerufaIeni,8C ibi mortuus eft*nbsp;tudicis deînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J^otatur hicflupenda Chanana:ornm crudelitas,e^
tyranos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fèrocia, pTO qua excindendi erant iudicio
domini, er eradicandi à populo dci,Cluod is Adonibe^ Zef confitetur iuftitiam dei, er iufk uindicatum de il=^nbsp;lo,qui tot regibus uidis tarn turpiter infultaffet,utfindnbsp;ie crudclitatis exemplum uix alibi legatur. Ntodefliantnbsp;quoq; difeimus in hoßts deuidos: ultionem iuflitiie diuinbsp;n^infuperbosaccrudeles. Introdudio autem illius innbsp;ïerufalem, ofktidit earn tarn ante captam à filijslfrael,nbsp;ttel iam tune hoc capto ab ifracle deuidam, in quam trinbsp;umphilocoetiam introduxerithunc Adombefek,ubinbsp;er mortuus fuo tempore dicitur^ infiliciits uitaagendonbsp;SJubito ßrtaßis occifits.
SCHOPHTI^'
8 ¦¦ lt;OppugnantescrgofiItiIudaW^ Iem,cccperunteam ölt;percuflerunu gt;nbsp;gladii,tradentes cundä incendionbsp;lamtuncfublofuecaptaerat,qnum rexnbsp;tnginta er uno regibus deuidus efl, inter quosnbsp;lerufalemcumalijs ifiaelifubiedus efl.nbsp;recapitulationem eadem commemorando fcrinbsp;fecundum Rabbi AbraamAben eztn,fioutnbsp;fequentibus leguntur. igm combußa dicitur, nounbsp;fed pars aliqua,infignum captiuitatis.lnnbsp;dit:hocefl,iüius duesoccififunt,nonnbsp;quandoquidem lebufeus perfeuerauit innbsp;ad Dauidisregnum,fcd tarnen maxi)tia iüotumpe^^nbsp;fi ßrtaßis fecundumtempus propter peccatav''ij^nbsp;earn urbem denuo perdiderint er lebufats cejpfnbsp;bitandam uidoribus ufq^ adfuum tempus, quounbsp;fimilius dicitur.
Etpoftea defeendetes filij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'uj(in
uerfit contra Chananæû qui habiw*’ montaniSjôC ad meridiem in eäp^^^
PofkaoppugnaueruatfikjifraelerakiSUto nan£orum nimirum pofl lerufalem captant’nbsp;urbes, Hebron er Oabir cepit,fublofueduet,r.^^^nbsp;brofuperiore legitur.Dicuntur auté defcettd'f flnbsp;tanis excelfioribus qu£ funt circum Hieroßh’fLflnbsp;Hebron montofam quidem,fedhumiliorelof‘'rnbsp;Auflrum,diflantcm uigintiduobus tniüibus rfnbsp;Docemur hic Amorrhd terram diuifaminqi'^ii),nbsp;gAS,unlt;iauflralisdicitur,alteramontofa,tertùi^^iltnbsp;quanta autem deferta uel plana.De quadiiuß^^^nbsp;bibus ffarfim per has partes obtentts,in loßt-
Pergens^ ludas contra Chan’^’/^it qui habitabat in Hebron,cuiusnbsp;antiquitus Cariath arbe,percu»i*:^nbsp;Ahiman,ScThoImaiînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
De Hebron er fuis gigantibus fiepe ob urbis antiquitatem er robur,tum ob oiu“^’!''^nbsp;improbitatem, tum quiafamiliaris quafinbsp;tis erat,ubi patres fepeUri elegerant,er qui^r^'nbsp;patrum memoria crebrodebebatinculcari.
11 nbsp;nbsp;atqj indeprofeäus abiitad habit® (g
Dabir, cuius nomen uetus erat Cah pher (irffyïc(«(tdjfóo-dr«w.)
IX Dixit^CalebîQuiperculTerit^® 0Î fépher, Sc ceperit earn, dabo ei Ax®nbsp;meam uxorem*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. lt;
15 Quum^ cepiffet earn Othon**; Cenez frater Caleb minor, dédite®nbsp;filiam fuamconiugem*
*4 Quam pergétem in itinere^iu*’*’ fuus ut petetet à patre fuo agru^QP-^jfb*nbsp;fufpiraflet fedens in afino, dixit «nbsp;Quidhabesî’
I y nbsp;nbsp;Atilla refpondit t Da mihi bent
nem, quia terra arentemdcdiftin’ ijji'^ SCirriguamaquis* DeditergoeiCnbsp;riguum fuperius ÔC irriguum inten
10
’ V D I C V 5Ï
•«tiïfs quot;quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diÜa,non longe ah Hebron,
Öionic^^’*^ '^^t”'^i^lt;^uerjàrijsfupcriaa, per O= '’•‘‘«Jîlinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; confanguineum ipßui Caleb. De
k Irriguorum cap. ly, miofuediélum pKt^t jjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘fdem Hcrbii dcßcribuMur.Auguftmia
PM r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem ante fcripta
Hl ftoT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;memorarcntur,acccpta occa^
». ‘’^°’'^gt;*odpofleageftueflprlt;eoccupauit.lbi^ nercitauit D.Auguftinum, quæ/ànbsp;'*Plic®. ‘^^^^^^’'‘^‘^intelligétibus,q doilißimcomnianbsp;LXX. j«tfrpgt;-crtlt;m finbsp;u ^ena i- ^^^flitinèt, e^T non tarn Uberäfibi transnbsp;S^.^‘^gt;«per^ßjre,tt.
cognatiMofiafccn injef^ .‘¦’'*it3tepaimaröcumfiliisludanbsp;»(nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mcridiê
'¦ ' ifti^^’l’^thabitauitcpcunipopulo» ’¦’'‘fitisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indicatur hoc loco fe if
impetrauerat, N«Wf.10.
cdpfiMiïdton Babylo in 'ißaeLli iuxta urban palmarum,nbsp;?¦4^ °'^^bas syru^ lericho tranßuht, habitare ccepenbsp;'^•Vidnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ruinât, ut fieri fb^
capiendamurbëDcbir, iunxerunt impugnaueruntcr expugiMue^nbsp;'^um autan Arad,planitie5 quadam fic diélanbsp;^uda habitationan commodioremnbsp;tabernaculis habitant:nbsp;couerfatione inJ^eciemlfraelitit. in dienbsp;f^i^^^‘!ul/cribuntur cum Amalechitishabitajfcinbsp;tabernaculafuatransfirre, z^r om
Simeone fratrc percufferun t fimul Chananæü quinbsp;hiJ^’oatin Sephath, amp; anathema fece^nbsp;Hof Vocatum^ eft nomen urbis,nbsp;^’^^(idejliöMtb erna.)nbsp;uigt;'iufi{; tribut, luda fcilicet O'St=*nbsp;^4 ‘^^iturprimum'Sephat nominata,in totu ua=nbsp;^“»^thanateperpefi'o nomen fort ttaefl. ln=nbsp;idololatriantnbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;maluerut extruere nouât urbes, q pol
^'“nnito- inhabititre dcuiilat: fieri tarnen po *''’*''amp; ***^ y i^f^P^te deieélos munbsp;'*^‘^àdem urbi ficut O' relie^uit. Qjtando-*^!0).^ }^^onymus commanorat urban ierichonbsp;i^''ieni{iii^^^^lt;^‘tiäinaliis O' alijs locis,nonmultum ta^
Gazamcufinibusfuis,
I9 quot;'s, °’^eni atlt;^’ Accaron cum terminis ^Uit'
Poffç^'P dominus cumluda,amp;:^montana
«rreis curribus utebantur*
S C H O P H T I m; I9
Si-tnplidter hic fcribitur iudas,hoc efi, Caleb dux fri bus iuda O’ Simeonis tribut uicinatfibi urbes Philifti~nbsp;norum cepiffe,Gazam nobilem,ac Afcalonem, cum drnbsp;cumiacentc regione, ip fat urbes cum oppidulis ad Ulasnbsp;pertinentibut. facile erat amieis dei, o' ad praccptuntnbsp;dei fubderefibi potentes urbes, fed a;ijue facile O' ne=nbsp;ceffarium erat, denuo amittere eafdan, ijuamprimumnbsp;dcfduifiènt à timoré dei. Afcalon o' Accaron cum Ganbsp;za Philifiinortt fatrapne erant,robufi£ O' nobiles, ideanbsp;didtur dominus fiiiffe cum iuda,ut nulla illi humana uirnbsp;tus rcfiflerc potucrit. Deni^; montem guidem, hoc efinbsp;montanat urbes uirtute domini obtinuerut ,fed non «4Inbsp;liumurbcs.Btcaufaallegatur, a[ua;noncaufa,quiaf(d= wMuf**quot;**nbsp;catis cumbus uterentur : uerius enim diuina di(fcnfa==nbsp;tio caufa fiàt,ut exercitareturlfrael m illis, o' timerctnbsp;tarn dominum quampropme/uos hojks.Etutuidereninbsp;non fuis uiribus quicc[uamfepotuijfe,fed dei tantufir^nbsp;titidineo'fauorc.
Dederutep Caleb Hebron, ficutdixerat Mofestqui deleuit ex ea tres filios Enac»
Mofes promifcrat ipfi Caleb omnem terram quaftt calcaret pcs fuut, hoc eft, quam firtitudine O'fide fuanbsp;ejfet obtcnturut,qualis erat Hcbron,o’ alilt;e, has ut 06nbsp;tinuit,fic populi confenfu poffedit. Eiecit en'am tyran=:nbsp;nos O'prtedones, O' quamlibetfirtifiimosfide fitadcanbsp;leuit,alijs quidan ifraclitis in exemplum, quod tamatnbsp;nonfunt fecuti:inobedientes enim fiterunt uerbo dei,etnbsp;non crediderunt fibi dominum aftiturum, ad expulfiosnbsp;ncm tamfirtium hoftium : ideo confequenter defcribi^nbsp;tur aliarum tribuum ignauia,qua; maluerunt noxia illisnbsp;pacecohabitare,q iufto demandato illis à domino deonbsp;beUoeijeereimpios.
Icbufæuniautéhabitatorem Icrufalem non deleuerutfilii Beniamin î habitauit^nbsp;lebufæus cû filqs Beniamin in lerufalemnbsp;ufqj in præfentem diem»
Bauamitlt;einprimis lebuficu fecuhabitarepermife runt, contra uerbum dni: licet Hebron eumlebufieumnbsp;fitiffc dicant,pofttros Abimelech, quos ob Abraie iura=:nbsp;mentît eijeere no debuerint.fed non hoc probat,quin uinbsp;detur codé ratione reliâu lebuf^u, qua et populos Chitnbsp;nanaicos reliquos ab alijs tribubus, de qutbus fequitur,.
Domus quocpiofeph afcédit in Bethel, fuit^ dominus cum eis»
^5 Nam confiderauerunt domus lofeph Bethel urbê, quæprius Luza uocabatur,nbsp;i4 uideruntep cuftodes homine egrediennbsp;tern de ciuitate, dixeruntep ad eum î Oftennbsp;de nobis introitum duitatis, amp;faciemusnbsp;tecum mifericordiam»
Docet utfilij Ephraim urbcmBethelobtinuerint, traditione uiri, qui ingreffitm oftrndit in urbem occultnbsp;tiorcm, non enim uerifimile eft portas urbis ignoratasnbsp;obfeftbribus illius. Dominus autan cum illisfitit,ttiresnbsp;animum o' confilium adiUuando, quo domino obfeanbsp;qaendo pro-ualuerint hoftibus. Exploratoribus ufi, quinbsp;tnKdidicerutPpportwitdtept capiendi urban Bethel,
-ocr page 58-|
qua prius Luza twminatd mt. Hebraidiilfllft jpecu fubterrancO iti^eljos urban, ad ciiiin iutroitumftabatnbsp;Amigdaluÿntra cuius concauitatem ßramen mtraba=nbsp;tur illiui cripta fubterrancie. Quiquumoftendiffctcis introitumci-uitatis, pcrcuflerunturbem in oregladii: hominem autem ilium, amp; omnem cognanbsp;tionemeius dimiferunK Qui dimiffus, abp t in tcrram Hethim, amp; ædificauit ibi ciuitatcm, uocauit^ earnnbsp;Luzam: quæ ita appellatur ufq; in præfennbsp;tem diem,. Eum qui 'mtroitum ofttndmt faluuntdimifcrunt tijlfrdeluehofeph, çriti terraUethaorumhabitareßnbsp;ceru»t,qui nonßierunt de numero feptemgentium exnbsp;ternünandaruni, ubi çr urban codidit, er tuzum nunnbsp;aupauit. Quod autandiciturIn prafentemdiem, iu=^nbsp;daisargumentoefl Samuelemflripflflchunclibrumlunbsp;dicum, quandoquidem ufq; ad atatem Dauidl.uzu di^nbsp;cebatur,taUbus eitim nituntur rationibus^ ^7 ^Manafles quoque non dcIeuitBethgt; fan j ScTanach cumuiculis fuis,amp;: habitanbsp;tores Dor,amp;Ieblaam,amp;Maieddo cum uinbsp;culis fuiSjCcepit^ Chananæus habitarenbsp;cumeis,
Scithopo- Beth/àn in tribu fitanafleyScithopolis diäa efl, tent pore L X X. interpretum. Cuius er Ptolemaus mentinbsp;mt, er D. Hietozjyww ,fitd fecundum cum in campe=nbsp;flribus lordanis.'eilice eius ciuitates dicuntur, quds ip fanbsp;tanquammetropolisinflitumt. CottareautanScitho^nbsp;poUsdicatur, quaritur à quibufdamotiofe,quu/mernbsp;alia pleraq;, imo omnes urbes noptina fua crebro mutanbsp;uerint. Et Scitha aliquando uniucrfam flrèAfiam te=nbsp;nuerunt. Taanach quoque urbs decern miUibusdiflatnbsp;•nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;t ^eapoli,pergentibus ad lordanan ad orientan.'Vrbs quoq^ Dor dicitur undecim millibus diflare à Cafareo, pergentibus Ptolemaidam.lias cum reliquis quibufdantnbsp;Chananai urbesfibi feruaucrunt,tributa tarnen cu tentnbsp;pore compulfi reddere ifraelitis: idan narratum in li=tnbsp;brolofue.
51 habitauit^ Afer in medio Chananæi habitatoris illius terræ,nec deleuit eum, 55 nbsp;nbsp;^Nephthalimquoqj non deleuit habt tatores Beth femes,ScBeth anath t SC habi tauit inter Chananæum habitatoré terrf,nbsp;hxerunt^ ei Beth femitæ,Sc Beth anitse |
tributarii, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, cs»'4 Ephraim quoq; non ceperunt Gaztr,urban Ch^ Hieronymus ait quatuor miüibiu Inbsp;re aNicopoli,qua er Etnaits, in tribuEphraim,^^^^nbsp;mine Gazara.SicKithron in tribu Zabulonnbsp;lol,feruarunt dues fuos Chananaos, tamé tributo]nbsp;ados. Acco ciuitas, poflea dida eflPtolanitis, i«nbsp;Afer,er Sidon nobilis,non feruicruntnbsp;aÛa quadam uicina urbes,fed iflaelitas fecunbsp;habitare permiferunt. Achziph pojkanbsp;nouem millibus diflansab Accon pergentibusnbsp;Idem de Nephthalitis quo ad quafiä urbes,nbsp;tributofubmiferunt.Inobedientia exemplar’nbsp;quumparcendi er bellagt;idi,ueletiamoccida^nbsp;pusn{gt;nagnouerunt,prudentia fuainmxi,’»^'“nbsp;er pofteris confeiuerunt. Conflrtioinalorte'ilnbsp;xati quàm etiam deprauati, iuflasfuonbsp;entia fua paaias penderuitt .* fle contra uerbunfnbsp;etiam manfuetudoobcfl,ßquidanprofieiflitK’‘nbsp;ßdia^ Artauit^ Amorrhæus filios monte, nee dédit eis locûutaduall^’”nbsp;feenderentînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„rt jy ccepit^ Amorrhæus habitat«*quot; et te Hares (^ao^iwterpretdtMr te/îa) in jjßiSnbsp;Salebim, Et aggrauata eft manus dquot;nbsp;lofephjfadus^efteitributarius» . Compulerunt Chananai, qui Amot^^^^^tti üan,ne fefe ddatare poffent,fcd in montent tonbsp;tur,non aufi dcfcendere,diffifos de dei aßißquot;^'nbsp;bedientes dciucrboddeo refumptisuiribut^’nbsp;habitare caeperunt etiam in monte Heres,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lo tribui Dan, qua proxima mt tam ludais feph er Bemamin, qui Amorrhaos quident tt‘ .jdnbsp;reddiderunt, fed non eiecerunt, ut eßeitt i^^ ‘nbsp;iudicioinexercitiumerpericulum^ FuitautéterminusAmorrhaei^ fü feorpionis à pctra,8c fuperiotanbsp;yidetur hic uerfus notula quada obitttnbsp;Amorrhaorumîatiflima oUm ditione,amp;f^ê^^(^ilgt;^nbsp;fdlicetadafeenfum fcorpionum,quintß’^.nbsp;firaltbus tribus luda,nonlongeàlinguant‘i’'‘^ri,0Pnbsp;Et Petra urbs Arabia iÜi uicina ßlffe dict^’’^^^nbsp;ieda imperio Amorrhaorum, quandoquid^’^^io*^nbsp;iordanem, er in regitum ^iloabitaru protêtsnbsp;minium fuum. Cuiusgentisßrtitudoatte/l^c^rd^nbsp;tiadiuina,qua oppreffa funttotnatiottt^*nbsp;fideliumpatrum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ___ lt;fCAPVT II. , * MTS® ScenditcB angelus do’ p,^nbsp;Galgalis ad locumnbsp;ait: Eduxi uos de Aegï^a*“nbsp;___inttoduxi in terramp’’ raui patribus ueftris î SC pohicft^'^^jjiioquot;nbsp;non facerem irritum padum .nbsp;feumin fempiternumt ¦iTeiPrunbsp;Qt!^nutisiudaidiclt;tnthunci(itS.^^r‘ll |
’ V ö r c V M
pro^fbeforum quempiam u dotnini in congregatione locutum, in perfonanbsp;lt;^ontigerit uiucnte adhuc lofue, ßue iamnbsp;*»wnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;libri,ßcut alio
iKiiilik ‘lutcin clidturdfcendijjè ad locum, H4=:nbsp;condone fada m GalgaÜs, «btnbsp;ßdiio r’^‘^lfraelitte,Qrpadumdominiinterat,nbsp;Hiltnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXBumergo inSilopoßraconue-
Pr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ratione, ijfdem nundui domint,
ii^^''^^lt;l»odinobcdientes domino non extermi= mandatum domini ffemendo,nbsp;ffgt;^o de illiuf auxilio, uel amorc gentii cuiuinbsp;quorum confuctudine coeperantnbsp;•Mitij/’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tributa ab illif exigcre
utï’óferirctis foeduscum terræ huius, 6lt; aras eorumnbsp;y Sc noluiftis audire uocemnbsp;r ‘^Hr hoc feciftisî*
beneficia doniim multiplidter ex ^‘^otunt turpem obliuionem cr ingratitudi^^nbsp;üCnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uitiumß in dominum committatur, cum
habeatis hoftes, Qi. di) \ quot;nt uobis in ruinam^
^ciz ^^'^^^ßepeprohibucrat foederis conditio^ ^uonanais eSquot; pada quæcunq;, prteceperatq}nbsp;'iiw^ omnemq; idololatrite occaßonemnbsp;dominus noueratfidelibus maxime per=nbsp;^’^^^dionem, ut teftantur omnium nationumnbsp;f^”dliarißimimi enmi 'tnßrumentumnbsp;i^ß'^lices diabolo conflatfcmperfi(i/feimagi=inbsp;lll^¦^‘^'’dr9tione!,crlt;o¦arummultitudo, quibus eate=cnbsp;eccleßarum populos,ut nonßne magnonbsp;zy- dißidio emendari poßithiecfu=nbsp;^bm.ld quum mintme ßciffent, twnenbsp;ratione id facere neglexerindnbsp;Inflam negligentia: er perfidite pænbsp;mandata mea flreuiflis, er non exnbsp;'^t(Sn ^S^desquumpotuiffltis,ßc poflhac non ponbsp;‘*°^dis. Sicut dixeram dclendos omnes cosnbsp;obcdiuifles:ßc nunc dico feruandosnbsp;f ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;molefltjs uos opprc/furos,fi(turos il=^
bofles, flimulos er perditionü cau eatenusferuatanonbsp;. çgt;d à uera iuflitia er pietate (iflrahendinbsp;knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;temporis præfentis çy-ßtitri.
^Cuçj.t^^loqucretur angelus domini omnes filiosIfrael,eleuaue-ti ^tüJ'^‘^f'’^‘n,amp;fleuerunU
Hen*
6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;immolaueruntœibi
ergo lofue populum, 8C abie
S C H o P H T 1 M. 5® r5t fili) Ifrael unufquifc^p in poiTeiTioneinnbsp;fuam,ut obtinerentterraniï
7 nbsp;feruieruntœ populus domino cumSisnbsp;diebuSjIofueöC omnibus diebus fenioru,nbsp;qui longo poft cum uixeröt tempore, quinbsp;uiderät omnia opera domini magna quaenbsp;fecerat cum Ifrael.
8 nbsp;nbsp;Mortuus eftautem lofue filius Nun,fa«nbsp;mulus domini centu amp; deccm annorum,
9 nbsp;nbsp;amp; fepelierunteum in finibus poiTelTio*nbsp;nisfuæin Thamnath hares in monte E*nbsp;phraim , à feptentrionali plaga montisnbsp;Gaas*
10 nbsp;nbsp;Omnis^ ilia generatiocongregataeftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;—*
ad patres fuos,et furrexit ætas alia poft cos
qui non noueruntdominû,8lt; opera quae fecerat cum IfraeU
Compundi quidem ad koramfleuerunt l/raelitte, et loco nomen impoflteruntLamentationum er fletuum,nbsp;qui¥elicitas er ßrtunatus dicebatur.Sed nthil emendanbsp;runt de priori fuaperfidia,durcceruicus populus effenbsp;perfeuerat,ey' claudicans in utrumq; latus, nunc dominbsp;num,nunc Baalim colendo. Dominuquidemcolueruntnbsp;uiuentelofue, er reliquis iüius coataneis femoribus,nbsp;quibus mortuis cxciderunt à fide in dominum, er à culnbsp;turaiUius. Siepe autem animumrefumpfiffelcgunturnbsp;dcbellandiChananieos,fcepe aggreßi fu»t,f£pe prteuttnbsp;luerunt quibufdam,fed ßne perfeuerantia, non perfleenbsp;runt negotium,quia non compleuerunt domini uolunxnbsp;tatem, abut entes fenfu fuo proprio contra domint de^nbsp;cretum, qui uelut ßdelißimus paterfilios hortabatur,finbsp;bi ut cauereitt defi(turispericulis,fed omniafi-uflra.nbsp;Simpliciterfilq palribus obedire debent, non difeuterenbsp;qua quid ratione imperenttfic homines dci mandatnbsp;tafimpliciter obferuandafufcipiant,non dijfenfentfuonbsp;fenfu flulto in diuinisman^tis. Clementine quidem e=nbsp;ratpepercifle hominibus,fedhoflibus impijs erperfinbsp;dis parcerc, contra domini iußionem plane inaujfica^nbsp;turn fiiit er perntdofum. Id autem tarn tempore loxnbsp;fue contigiffe legitur,quàm pofl iüius obitum. Q«i hienbsp;cum atatis periodo denuo memorilt;e commendatur,cuntnbsp;loco fepulturie intra fuam tribum, in monte Solis qutnbsp;dicitur.
gt; gt; nbsp;nbsp;lt;|f Fecer untep filq Ifrael malum in con*
fpedu domini,SC feruicrunt Baalim*
Etiamhæc Pericope non omnmo in locoponitur, quandoquidem de otoniclefratre ipfius Caleb confernbsp;quenter fcribitur, quomodo populum iudicauerit, quinbsp;certè cumfratre mirabilia coinplurauiderat,erfu£nbsp;tetatis homines non pauci in populo. Et tarnen re ueranbsp;ßc tandem ufu uenit lfraeli,ut mortuis eis patribus,quinbsp;magnolia diuina uidcrant,ipforum pofleri in reprobuntnbsp;fenfum dati, rebellaucrunt domino:legem non curauexnbsp;runt, gentium familiaritate in perfidiam idololatria renbsp;ciderunt.
11 nbsp;Ac dimiferut dominum dcumpatrumnbsp;fuorum, qui eduxerat eos de terra Aegy*
f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rv D I CV M ' -
pritamp;fccutifuntdces alicnos,deos quocp populorum qui habitabant in circumitunbsp;eDrmn,Slt;adorauerunteos ï 6Cadiracungt;nbsp;diam concitaueruntdominum,
totura’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qiMdairt fummct priemittitur o=
tftniumgeflorumhoc libro defcribendorum. Breuibui eiiim o/kndit populi inconfldntMmfide çy cultu uniianbsp;àei,Qr dci mifericordiam cunt iujUtiti, qui infolcutes finbsp;iios fuoscorripit ucrbis cr uerberdfUi,rejipifcentesnbsp;audit, fufcipit, adiuuat, confolatUr,çreripit, idq;nonnbsp;diutiuf q donee beneuiui(nt,obedidnt, cr legem obfer=nbsp;Uant, totius mtmdi çy omnium feculorum fidelibus innbsp;exemp[um,ut di fiant domino obfiqui, ipfum filtern co^nbsp;eaaiioi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;totafidutia adheerere illifili. Baalim cotmnu'
ne genus idololatria efi, quafi dominos ey illuflres ui= fos ueluti deos colendo,etiamfi dominum dctmi uerumnbsp;non ignorarent.ld tomen dominus zelotes, toties con=nbsp;tra cLetnonum fiudia prohibet, eygloriam deo fili debtnbsp;tarn creatures exhiberi non patitur: quum nihil poßitnbsp;omnis creatura nifi in ey per dominum, in quo omieianbsp;funf,moucntur çy agunt.
15 dimittentesdominujamp;fcruientesBaal fi^Aftaroth*
Dcum acre . Dominum derelinquunt, qui cum eo aliquid admi=; fanturnbsp;nbsp;nbsp;colient,quod non propter euin Cfineo,zy
iuxta illius pra-firiptte colunt. Ciui non tarn uerbum da inine fanHum imitantur, q hominum mores,zy prifieUnbsp;feculicorruptclos,ftultas fuperftitiofirum hominumnbsp;eeremonias admirantur, çy externa oinnia facra ma=inbsp;iorts faciunt,q ea qua dominus infiituitefiUda religio^:nbsp;nem,cy filam,qu£fide,fie ey charitateperficitur,minbsp;nimi ducunt, intenti rebus fuperuacaneis,nbsp;nbsp;nbsp;omnino
fiultis.’Hoc efi enim irritare dominu, prouocaread feuere pttniendum inobedientiam.Baal iuxta D.Augufii nunomcfi louts dicitur effi.Afiaroth uero Ittnonis.Do^nbsp;minum enim cœlorum impif Solem dixerunt: lAcginamnbsp;cocli uero 'Lunoaut Venercm. Sic olim ethnici militiamnbsp;coeli colucrunt mogis q eum qui omnia condidiffit, GTnbsp;£Squot;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia firuiut. t^on ergo mirum fi iuxta uarias
gentium lenguos ey opwioncs de fuperis, uaria ccelefii buscorporibusnomiftagt uirtutesattributa funt,eynbsp;tofiqueiUer ceremonia uaria excogitata ,ut fuît cuiq;nbsp;pulchrum efi. Afiaroth autem idolum Sidoniorum didnbsp;tier iuxta Hieronymum.
*4 Iratus^ dominus contra Ifrael, tradigt;-dit eos in manus diripientiu qui ceperunt cos, amp;uendiderunthoftibus qui habitabant pergyrum :nec potuerunt rcfiftercnbsp;aduerfarris fuis,
Mciùli^um” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueltnfima fortis homo irafieretur tam
' ingratifiimisfcruis,perfidifiimis,infiabilibus,Gr ad proximam fimpcr occafionem patran zy amicum, nenbsp;dicam dcum Gy conditoran exafierantibus,ut gens il=nbsp;lalfiacliticamird quadamperfidialaborauit firèfim^nbsp;per. Hoc enim feruile ingrnium no aliter corrigebaturnbsp;quimdirispocnis Gy flagcÜisgrauibusacdfiiduiseti^nbsp;•«Qrç enim ^minwn mages quàmamorc colebat.t Sie
S C H a F H T I
fîtfemperomnibits ifraelitarumperfidiant utnonemcndeitturnifi uerberibusadmondi)^'''^quot;nbsp;mtsqfmfôrtunijs.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^5
15 nbsp;nbsp;fcdquocûqîpcrgcrcuoluiflent,«'^
domini irt cos crat ad malu, ficut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j,
cft dominus,Si iurauit cisî SC uehcJi'^*’ afflidifunt,
Qgt fummu bonum gt uerum ag^um non potefi non opprimi erroribus ?y molesnbsp;ris. duigubernatoremrerumomniumfitrmtgt;rnbsp;rinequit,necceptisprofigt;erari.Sicutiobedi‘’ii^quot;‘ 0nbsp;minus aderat ad adiuuandum ey liberandumnbsp;nacibus occurrit ftagcUis Gy mifirijs.nbsp;fiememtes mérita fiunt mancipia damonioruei^nbsp;go populumfuum angufijs multis erudire co/^^Jnbsp;difiant 'm aduerfis,quem 'm profieris
16 nbsp;nbsp;Sufeitauit^ dominus iudices lt;1***nbsp;rarent eos de uaftantium manib«s*
*7 fed neceos audireuoJuerunf, tes cum diis alienis, Sc adorantesnbsp;to deferuerunt uiam per quâingt^’\{jnbsp;rant patres eor um îamp;audientcs«’^^nbsp;nbsp;¦
domini,omnia fecerecontraria*
: Vexationemtelledumprabettteniit nuntes filita dementiafuccurrit,eximit 4nbsp;titfaluatores,propenfiorddmiferendumq‘“^P^^i^ilnbsp;dum. Non aliter fi deus gerit quàm ac finbsp;nbsp;nbsp;nbsp;coi
fiet quo minus opt une fit fuisfidelibus, CT pria malitiaillosperire cont'nigatequumftnbsp;gerantur diuina prouidentia apud deum,i(tnbsp;larelinquatur peccantibtts Gypereuntibus^^^^'^^nbsp;f^onen'tmimpij audiutiudices Gy prophdi^^nbsp;fos,fidgradiuitturpofidefidcriafua.Agtid^nbsp;uoluntatan aucrfantur. Spontefibi deliguifiy.^nbsp;nos, creaturas optas fitalibidini, quasdoiniigt;^inbsp;praponunt, nonnifi coadi anguflijs dotnin“^nbsp;riGyadoraturi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
18 nbsp;Quumcp dominus iudicesnbsp;rat dominus cû indicé, amp;
manu inimicorumfuorum omfl’b*’’jij, bus iudicis,quia fledcbaturmÜt’^ßjjjfJnbsp;SC audiebatafflidorum gemituSjnbsp;bateos de cæde uaftantium*nbsp;nbsp;nbsp;,
Refirtur perfidia îfraelis 'm deum, cui»^ pultispeculiaris, Non nifi compulfi donii^^nbsp;Gyfiquando refipifeuntafflidionibusnbsp;relabuittur. cyuibus tarnen acclatnantibusnbsp;duîgentifiimus pater fiatim fuccurrit GTnbsp;mendo cos de iugo durifiima firuitutis, «0«nbsp;gyatos,q dum mtennoriatur bencficijnbsp;mum finfum prifiina petulantia.
19 nbsp;nbsp;Poftquam autem mortuus ei ^oragt;nbsp;reuertebantur, ÔCmuIfo faciebantr
q fecerant patres eorum, fequ alienos, feruientes eis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
Non dimiferunt adinuentionts uiamduriftiniani*
fànâuf, amp; diJcU piiululum laxccretur, fempcr détériorésnbsp;bimtur,Qr itduomitumredibant,genioc^perfi=:nbsp;^lgebant,ido[olatri(e lenocinia felt;!kibantur,pla-Jottüfw dij}flicebat, fanperé^; negata cunbsp;contra dei legan ad=inbsp;Wt(j “'‘^’^.^^‘^bantur.TalK efi corrupted carnis, fè=:nbsp;conditio humant genera non ex
furor domini in Ifracl, Si 8^*^® iftapaâûmeunbsp;eorum, amp;nbsp;li g^’^’neatnaudirecontempfit,nbsp;delcre qucmpiam exnbsp;ï«?^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dimifit Iofue,etniortuus eft:
’•iffr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus omnta Ifraeli pro/perapro^
h.ç/flunte, nihil ilks obligabatur ex foede^ Wnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fido»,]^lt;lus,promi/fa, donünus quo=:
fiilic^^^'^dusfiierat non reddere debuit, gentium . '*^e^ ‘“'^‘^’’‘‘^iterrasM dominia/ed malos male per=i
Ifraei, utrum cufto--ç-pdierunt patres eorum,an nongt; deleuit omnesgentes iUas,nbsp;domino non obediebaiu. Ad pro=nbsp;^ant ßl'^idem fidei piorum aduerfarij neceffarijnbsp;deficiebat,quitfiuntuirtute dei magnanbsp;dominus praceperat:nbsp;knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domino datum e/l,
hf^'^^fide cr obedientia ueluti mereri debue Is M) ualeret dux eorum, quamlibetfuopténbsp;Sratia dei fandißimus.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^gt;^8° dominus omnes naticgt;
cito fubuertere noluit, nee tragt;
funt,exponentis quare nonfuerini ^’’’’’^^deletæiuxtadomimpromi/Jà, Nee fcdbetnbsp;uoluifjèfidem popuU, fed ab^nbsp;'r*ne^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Infinite, ad tentandum per iUas gentes
R'^'*'** ‘^‘^fl^diant uiam domini, more fuoru pa=: *’'*’’1^1 ‘^^^^f‘*^o,'lacobz^Iitofis,annon. Qttandonbsp;''^b^tii^^f^^iabatur iuxta lege domini uiuendo,prtenbsp;derelinquerêt deilegê,
prouidentia pofirrior, qutele^^^nbsp;dominum ofjindere non obmifirub
I ^CAPVT ni.
JI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*1“^® dominus
i I ’^^liquit, ut tétaret in eis Ifrac nouerät
J ^’^ïiiabellaChananæorum*
^«ael certare cum hoftibus,.eo
S C H o P S'T I M. 51 quod prius ea ignorabantt
Septem ifraelis aduerfitates fubinde defcribuntur, à quibus refipifcettdo liberati funt, cumpeccando inci=nbsp;nbsp;nbsp;'^’’5’*’
dijfint.Defcripturus autem nominatim Philifiteos, dicit domino dijfionente ifi-aeli dereliilos aduerfarios ,cMnnbsp;quibus uicifiim exercerentur artibus bellicis,quibus annbsp;tea non opus habebant,quando Unus perfeqUebatur milnbsp;le,Qr decern ex lüisfitgarentdecëmiÜiatdominusenimnbsp;pugnabatproeis,cuiferuiebata GTobediebant. Quonbsp;contempto,fidcq; in iUum expirante necefie fùit armânbsp;conftiéare cum hofiibus, ZJ' experiri bellorum firtunas,ubi nUnc huic,nunc aheri uiüória cedit, prout do^nbsp;nüno ùifum fiierit. Qui ergo fubfîdio diuino fujfulti nonbsp;erant,uiribus cr arte traêkxre bella difeere permittebannbsp;tur.lamenimuiucbant taies, quinefeiebant fidein-do-minum militare,qui magnalia dei non uiderant, ey' fidenbsp;in deum nuUi erant. Ideo Chananieorum artes difeere Chananæonbsp;fuo malo cogebantur intérim periclitati,nunc uiôii,'nucnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘
ui{lores,nunc urbes quas ludas ceperat,perdebant,nuc iterum infiftabant,fepe contenti fubejfi illis, fepius obnbsp;lata occafione libertatem arripiendo fi pofient, Non iginbsp;tur filicitatis efi experiri bclla,artesqs difeere decertannbsp;di,fcd necefiitatis efi refitgfum, tûm ui pofiè repellere: 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
cum longe fèlicius fit bella nefcire,filicifiimum ucro,da mino propugnatore uti,interimq; fe domino commendanbsp;refidebonitatisiUiUs.
3 nbsp;nbsp;quinque fatrapasPhilifthinorum, ontnbsp;hem^ Ghananæum, ScSidonium atquenbsp;Heuæum, qui habitabat in monte Liba«nbsp;ho,démonté Baal hermon ufqj ad introïtnbsp;tumEmatht
Satrapie dicuntUr prindpatus minores crquafi con Safr»P*‘ ’ fulatus quidam ey reguli urbium magnarumfub fe op-pidauHlasq^ habentium B.eluetiorum more. ISrant autcnbsp;huiufmodiquintß inAufiraliore parte terril promißidnbsp;nis,quiePal£fiinaproprièdiikteft,cumeiufdemdquî^nbsp;lonarior Phoenicia di fia fiierit, ambie maritimie région:nbsp;ttiS) zy filicißim£. Quibus iunili erant Chananiei, SUnbsp;donij ,lieutei, zy gentes m Libano utroq; hidsitantes,nbsp;ufq; ad Hemath urbis protûneiam 'm Coclefyria Epiphdnbsp;niam pofiea nominatam.
4 nbsp;nbsp;Fuerunt^ ut tetttäret in ipfis Ifrackm 'nbsp;Uttum audirent mandata dni quæ præce-perat patribus eorum per manum Mofi»
Non Mt dcMî feiret omnium conditor, fed ut ipfi cott fcientiafuauelgîoriarentur,uelconumcerentur, St donbsp;mino obedirent zy dat£perMofin legi. Audire Hessnbsp;britis eft obfequi zy obedire, lAanus Mofis, eft iliius aunbsp;thoritaszyminifterium.
5 nbsp;nbsp;Itaque filii Ifrael habitaucrunt în mc^nbsp;dio Chananæi, Hethaei, Amorrhæi, ÔCnbsp;PherezaeijSC HeUæi,amp; lebufæi,
' Sua culpa inter hoftes habitabant quos domino iu= bente deleuifiè debuerantizy quos pr'mto tributariosnbsp;ficerant,nuncdominosfirunt.Non unatn zy alterantnbsp;gentem,fed omnes ipfasfeptem qua: fecundum tempusnbsp;fadices egerant^zirfuccreuerant,diuino iudicio^itpbiif
-ocr page 62-|
IVDIC.VM fèf pi'idixer.ü tÏlis,ffcrpgt;etui hoßrffitturi iJratli.Eo d«*, citprudentiahumnid contra ucrbum domim pricfutn^nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ptuofa:Sic tmliricordia contra deum fit crudelitiis con tra püßms.Sic infidclibus parcere efi fideles uaftore.
crai^fiijL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnis'mfideliumfiamliaritas periculofa fit^óquot; libu». nbsp;nbsp;nbsp;fiominum impiorum, maxime uero coniuÿvm,fî fideli uirouxorimpia contigcrit, quæfacilius lenoemijs'CJquot; fùperfiitiombttsmarittm eumcere folet quàmtûncùlnnbsp;tantum ut faciliut uir malus bona uxore pertrahatur adnbsp;borutm, quant uir bonus ab ’nnpia non pertrahatur adnbsp;malum. Vtrunq^ tarnen lege prohibitum erat,Deut.r.nbsp;fed non feruatum clamant hiftoriarum libri er prophenbsp;tarum,ufq; ad ipfa Ezric Ultimi prophète teporaSum»nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;twpere ergo ambiendus eft fidelis or religiofiu con» iunx,cum quo perpétua conuerfationis confuetudinë te feruare oporteat,ne i« finu ferpens fiueatur.
Zeiof ad. nbsp;nbsp;obliuiobeneficiorum domino maxime diJ}ilicet:Ex* ternorum deorum culturam firre nequit:Solus tudt ama ri^qtüa folus bonus:legem[uam cuflodiri exigit à fidenbsp;fibus:nontamlucosodit quam figt;urcitias, folitat fiertnbsp;fub lucis:non folum idola uenerabantur, fed gentiliwnnbsp;abominabilibus moribusfife commaculabant, omniumnbsp;fcilicet crimininn ufu.
irafei dominum,efi fauorefuo ealenus defiituere, ut homo fibi pcrmijfus, nuHum malnm abhorreot, eonti^ quot; reuocare meutern ad dcitimorem,refipifcentiamdonlt;ii re:ld^ non citiusquam humib'ato animo, quod fit anf^nbsp;gufiijs crferuitute.tfrael ergo feruit Cufan Rifihotha^nbsp;im ofio annts regi ^Hefopotamia, qua ^citur Syria finnbsp;uioriim inter Euphraten or Tig^im poßta. Etdamaueruntfilii Ifrael ad dominût quifufcitauit eis faluatorem, amp;libcrauitnbsp;coSjOthoniel uidelicet filium Cenezjra-trcm Caleb minorem:
Gritiï dti nbsp;nbsp;nbsp;j^on tam arbitrij libertate quàm domim mifcrentis «mplotare. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;entnt dei clemcntiam,opus efi agnitionis peccati, licet autent fequatur deigratiam,pracedittamendei auxilium:nonnbsp;fnfcitajfet iUis faluatorem ,nifi domim mifericorifieM. |
l6 S C H O P H T I M. hnplora/fitUtnon implorafi'ent,nifi traâigpatiadn^nbsp;prauenti.Omneenimbonumàdontino efl, 'E.cceflP^nbsp;rat Othoniel fi-ater Caleb licet atate minor, Unbsp;deiinfligatus,animum accommodauit ad liberdioo^nbsp;ifraelis,primo quidem iufla inter iüos iudiciadecer^nbsp;do,deinde fiducia /àniiorumimpletus, aufus efltdjnbsp;uindicare oppreffôs,cr domini ciementiam mpdf *nbsp;contra hofiem populi fui, pacen^ cum libertate w jnbsp;qui,m tantum ut quatha^a annis terranbsp;pralijs.Hag^larÿtos diuina clementiie,otlonbsp;uierunt pro multorttm deliâts, quadraginta quiti^nbsp;pro unius iuflitia,RabiLeui uult includi oüonbsp;uitutit intra quadragenarium huius pacis, ut ccrnbsp;merus annorumfitndationis templi. Il ^Addiderunt autem filii Ifr^vpji-malum in confpedu dominiîq“* fortauitaduerfumeosEglonnbsp;abtquiafecerunt malum in confpe^ 15 Et copulauiteifilios Ammon, Iccîabiit^ Slt;, pereuftît Ifrael,, atqu« P”nbsp;dit urbem palmarum,
Exemplo alip monflratur, flatim ab obitu ni,populumdcprauatum, cr légitima deinbsp;pfilfe,moxck domim clementiam,uclutinondi^ g«nbsp;ratosfilios^geîlaffe,feruitute regisnbsp;^lo».Quo modo autem ipfosfubiugaueritnbsp;auxiliofcilicet Ammomtarumnbsp;nbsp;nbsp;Amalechit‘‘’' ’(Ht bus eatenus oppreffits efi lfrael,ut etiam Mtrà in parte Beniam'm urbein palmarum ceperit,nbsp;brai lericho putantfer totum ifraelem decetftnbsp;annis in feruitute tenuerit.yides quomodonbsp;fira uires hofiibus prlt;ebeant,tam corporalib^^nbsp;ritualibus.Tota proufiteia ïerichontinanbsp;miniumfuumterruit ifraelem,crfubiug‘tifgt;h^nbsp;tiberan^m,quàm clamajfent ad dominionnbsp;tuitQj« complacito fibi temporenbsp;quendamuirum de tribu Beniamin ànuinbsp;babus manibus pro dextera utentem,nbsp;cum munere eorum nomine ofiirendomifi^nbsp;gemEglon.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, pn' Qui fecit fibi gladium' ancipn^^ gitudinis palmæ manus ( uelnbsp;cindus eft eo fubter fagum in Clamauerant ad dominum cr redemptionis iüorum tempus appetijt:nbsp;mentem fufcitauit fideli fuo Bhud adnbsp;oportunum medium occidendi tyrannuM,flnbsp;prejforemgt; Non enim uiriunt humandrufn |
. fV'DiCVM
profequutio. Glddio ftto ^^‘ttid dßitiff'et.'Ecuile cß
^¦*5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘^oiftino fideles ejjè caeperimuftLeui
exequitur. Gli lt;^nfiurdin pdlntie pctrdue^nbsp;ft'« »13 •‘^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pojfet dd, Idtus dextrum fini=
Eglon regi Moab» nimis»
*^«in«**r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi^foltitio debiti tnu»eris,lt;juo
^itiif J'*P’^‘^^^°‘i^wSi'dUdbdtfiibieilos,cdufdmpr£ °^lt;^‘ifionem opportundm.Similitercrdpnbsp;intpio^^nbsp;ilUs uertuntur 'tnpcr^nbsp;p' *
tios a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tulifliet ei munera, dimifit fo
Ho?'’”“”'*5 portauerant,
fidffe^quod non ‘Pß*’^ lt;:o”titd=
Piti^^^'ß^^cntidin obûtionis, qud ilU gratificdri cu= Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regi: qui dum muncrd prtefcn^
[^(‘^'’i^iShud,iußifuntegredi.
Galgalis, ubi crant ido^ tçnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Verbum fecretumhabeo
’¦fx* Et illc imperauit fikntiumï omnibus qui illi adftabant,nbsp;ßcundum luddos, cxierdt, gtnbsp;^gt;rcu), ^^“^ant ufq; ad locum Gatgid, fdcrumexnbsp;ÿif,^r’j’®’’f5errenoudtoiUicpaäolßdelis cumdeo,nbsp;’¦Mffßulptilibus fuis. Ipfe dutem'Es:nbsp;Wnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dßväus
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’^‘‘liffetjdd regem redififolus, qt dixit;Vers
t%'^^‘'^^gt;fihabeoddteo rex.Amendatio non excu=: ktcß'^^xtumlibctrcm uerdmdixerit,qudm dliteracnbsp;'mteUi^ uoluit, ZX dedpere proponebddnbsp;bonum,ddtyrdnnUnbsp;crfidelium liberdtionem. Cui crediditnbsp;Ä ^^idiuinoiudicioidm periturus,dlioqui nonnbsp;\,^^nfipiens,uthominiinimico jblitdrium cobnbsp;P^ifiJJèt. Sednon eßconfilium contrd do^nbsp;ßultefcit ddoperdprouidennbsp;fcilicet donee exednt
*** f’oidi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fecretum, ut colloquia fecre=
^PP^^t-tunitdS.Credulitdtisleuitdtemhic
gt;*ï““ cft Aod ad eum, fcdebat au^ ; ^tVnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iftio ccenaculo folus, dixit^
dei habeo ad te* Qui furrc*
; Vt,' jono.
f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;priepoßrrum ordinemreïdtio^
^:nn^^^’^‘^^‘^’^lt;^dtfilcntium, CTdulici cg!rißiße dicitur dd regem inafliudlinbsp;“‘q- n‘^^ß’^’^gt;diccntemq; regi fedenti, utfur^nbsp;^^um inquit dei mihi eß dd te. Resnbsp;tyrrfjiKo, idm hord tremendi
'- ^^^MifinemfdilurusflagitqSfMmßdeluii
S C'A 0 P H r I M. 51 fdlustmpi/mortepromouendd,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘
11 Mifit^Aodfiniftrammanum,5ftulit ficamde dextrofeemore fuo, infixit^cänbsp;in uentrem eius,
il ÔC ingreflus eftetiam capulus poft lamî nam,utdaudcretadeps laminam totam$nbsp;nec eduxit gladium de uentre, fed ira utnbsp;perculTerat reliquit in corpore, ftatim^nbsp;ftercora proruperunu
t^odum occidendi regem dominus inßgt;irduerdt, amp; tgcrdt,in fudtngloridm ordinduit, er in fdlutem pœitisnbsp;tcntiumlfrdclitdrum. Fdciliusßdntanddoriri poterdt,nbsp;er dd reuerentidin deifurgentem, in bono fdltem opelt;nbsp;re, er incultuomnipotentisdei ßgt;iritumdbflulit ßrtenbsp;fdluum,corporepereuntc.tudd;ifdbuldnturKuthM.odp Egionisff-bitidenfororem ex cddem mdtre ßtiffe Egionis régis. ***^“'*'*nbsp;l'dntduehementidglddiolum infixitmorituro tumpin?nbsp;gui,utufqidd mdnubrium intrduerit Idmind totdgld^inbsp;di/,ut^prtecrdßitudineobuolucnteglddiumretrdhcrpnbsp;non potuerit:fcd ut ßerdt infixü mortuo rcliquit,eruntnbsp;pentibusinteßiniser ßrrcorßus,pdritcr cum ß/iritunbsp;effldtouitdli.
' Aod autem claufis oftqs cœnaculi, 8C obfirmatis fcra,perpofticuinegreirus eft*
Occiforegefldtim exqt intimum triclinium régis, er intercolumnium locum, O' dtrium cdmerd: ubi homines expeädbdiitiper medium fdmulorum re perß^ltlnbsp;exijt,cldußoflio,quodiuxtd Hebroos intus o“ ßrisnbsp;cldudi poterdt,cr cldue oportuit referdri utrinq^.
14 nbsp;Serui^ régis ingreffi uiderunt dauüs
fores cœnaculi, atquedixerunt;Forfitan igt;urgataluum in æftiuo cœnaculo3.
Egreßo Ehud regis Soldrium, ingrediebdntur fenti regis,Soldrijdutem oßium reperientes cldufum,nonnbsp;funtduß dpperire oquot; mgredi dd regem, putdntes ddtdnbsp;operd rege)ncldußß'e,utndturceopusexolucret.U.ei petfandertnbsp;hr^is pcrßndere pedes, efi mingere uel cdcdre, hone= peda,nbsp;fliore loquendi modo per omnid uß de ndturlt;e neeeßd^nbsp;rijs opcribus,tdntum dbeß, ut de turpibus turpiterum^nbsp;nbsp;nbsp;’¦
qudmloqudntur.Sermonemenimfidclium fdle necejfe eßeffeconditum.
2-y Expectantes^ donee crubefcerent, ôC uidentes quod nullus apcriretianuas coc*nbsp;naculi, tulerunt dauern : Si^apcrientes in-uenerunt dominum fuum in terra iacen-temmortuum*
16 Aod autem dum illi turbarentur,cflFu-git, amp;pertranfiit locum idolorum unde reuerfus fucrat,euafit® in Seirath:
Dißulerunt dperirc regdle pdldtium,donee rcue^ rentidinconßßonemuertcretur,nemine dperienteßanbsp;res coeiidculi,domino proßjiciente ßluti fidelisfui, quinbsp;fiducid m deum,pro populo dci tdnto ßpericulo exposnbsp;fuerdt.-dum enim iüi operiuntur idnutc dpertionem ,iUcnbsp;ßgdeldbitur. Deni^ dpertdidnud er rege mortuo uisnbsp;fo,feruitumultudntur,tndgis infe inuicem de ddmijftnbsp;tv^^igetifid tdcifcciida ,quMdc ßituro opère perj^is -,nbsp;ff
-ocr page 64-|
I V D I C V M eîcndo :fero confe/itire potuerunt m hoe, ut ‘mleque^ renter regts occiforem. Dum enin iîli diumo corrc-pti pauore, non permittuntur flatim ulcifci regem,nbsp;Ehud regno elubitur, faluusfuos inflruit, z/ occHr=nbsp;Viftoriaedi fif hoftibtes imparatK. Sic domina uuthore parunturnbsp;” ’ uiiloriie, terrentur impij, fideles ßrtitudine tmbuun-tur ZJquot; umcunt. Eocum autan fculptilium interimnbsp;tranfijt, qui tum M^oabitarum erat er hoflium', quosnbsp;nondum nunciata morte regis çuadere poterat er ntnbsp;partem filiorum Ephraim peruenire, quos er para=snbsp;tos inuenit, domino omnia fecundante, iam conuerfisnbsp;ad dominum. a.7 nbsp;nbsp;amp; ftatim infonuit buccina in monte phraimtdefcenderunt^ cum co filq IfracI demonte,ipfoin fronte gra diente» Confitfisimpijseum fuo tyrannicoregs,al4criter domino confiât fideles, adfignum diuime clementilt;enbsp;experte coeunt, er ad arma confiigiunt, clafiicum ca=nbsp;nuntjin montem Ephraim ducem fidclißimum fequuti,nbsp;cuius manum hoflili/anguine iam confecrauerat, er uinbsp;Horite/fiem promittebat. atS Qui dixit ad eostSequimini meitradi^ ditenim dominus inimieos ueftros Moa-bitas in manus ueftras»Defcenderunt^nbsp;pofteum, amp; occupauerunt uada lotda*nbsp;nis (qute tranfinittuntfin Moab’, amp; non dimi^nbsp;ferunt tranfire quenquam, 'Vocan adidit dignam/Irenuißimo duct : Sequimini Me,inquit,er non meam firtunam, fed domini dei U€=nbsp;ftrigratiam collaudate, qui ho/ks fuos tracHdit in tna^nbsp;nus no/iras,cuius pofuit ob oculos clarißimum fignum,nbsp;regeoccifi). Confilio denitp prudenti intercipiunt ua«nbsp;da Iórdanis,ne cui Moabitarum reditus permittatur adnbsp;fuatran/mifio lordane.Iamenimnoncontenti Moabi^^nbsp;t£fuisfedibus,lordanem tranfeuntes occupaueratd re=nbsp;giones ifraeUtarum, intra promiffam terram in tribunbsp;Beniamin er tuda. 19 fed percuiTcrunt Moabitas in tempore illo circitcr decern millia,omn€s robuftosnbsp;amp; fortes uiros,nullus eorum cuadere po-tuit» 50 Humiliatus^ eft Moab in dieillo fub manu Ifrael, ÔC quicuit terra oäogintanbsp;annis» Percufferunt donante domino ïfraelit£ W.aabitai quotquot citra fordanem conce/ferant. Omnemq; firsnbsp;tem ac robufium,qui hic dicitur pinguis ; hoe e/l repusnbsp;tatißimosl^’toabitarum,nemine elapfo circiter decemnbsp;tniUia.Iam occafio erat inuadendi ï^oabitas i quijratriinbsp;fiedusprimi ruperant,er immemores fefiliosEot, po^nbsp;fieras Abrahægraui feruitute opprefièranti Diÿü igisnbsp;turnuncuicißimferuiuntM-oabitiie deuiélis^ feditiosnbsp;fis er perfidis, terra quiefeit à pr^eli/s long^imo temsnbsp;pore, oäoginta fcilicet annis,duplicato numero priortsnbsp;quietis, 5* lt;PofrhuncfuitSamgar frliusÄnath, |
SCHOPHTIM. qui pcrcufTit de Philifthiim fexcentosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;| ros ftimulo bouis, èC ipfe quoque «1‘tlfrael»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Samgar nobilis a^icola, portam libertatë abbb con/cruduit.Si quando Philifiini quippiamnbsp;pulumdomini moliebantur, fliua aratri,hocnbsp;negotio, er auxtliarijs agricoUs fue gentis,nbsp;domini ferttis, reprimebat firtiter ho/ks doniitionbsp;propitio:non armts communtbus ufi, fedfimplidl''^nbsp;gricolarum ftimulis pro lancets arreptis, utnbsp;dotrnm uirtus reluceret CCAPVT niL SDdideruntç filq malfi in confpedu dontiin^Fnbsp;kW mortem Aodi --'! iterttm fecundum tempustit^^-hud,fihj l/raeldeclinauerunt adidola, àlegedott^ Uusqi cultura,Sicprocliuisnaturaad malutno’'^^ |nbsp;pore, er infuper duriceruicus populusfidknbsp;mtgratiamdei, beneficiorumt immemor.nbsp;Samgar pojl Ehud definderit populum ànbsp;non tarnen iudicauit nec à fiuebjs mal^ auoctdbr^gnbsp;glexit opportunitatem, er idea tempus iüitKnbsp;kenditurfubannis,quibusEhudiudicauitip^^l^^nbsp;ßCtradiditillös dominu^ innbsp;bin regis Chanaan, quiregnauiti’^^gznbsp;habuit^ ducem exercitus fuinbsp;faram,ipfcautcm habitabat in Poptdum eleäum non patitur deus diuti^^ rare,ffed reuocat morepij patris ad meliord^.^nbsp;temflageUis qui non refipifiunt 'm pre^trd-tem }cd)'m fierat oüm rex 'm Hazor, quam, tor jetinbsp;ratiHius rege occifo, urbe^ exufta. Poiu'^nbsp;vrbs igne abfumi, fed ut fit, aliqua ex parte,nbsp;ftaurandd.Eiusfirtaßis capti regis filiusnbsp;quide/kuäriurbeue[edpta\'mlEirfethgentdgt;^^b^ 1nbsp;tabat,loco qui uel amplißima aliqua urbsnbsp;teritijs lapidibus extruän, uel iuxtanbsp;fyluofa aliqua plankies er regio,'m qua cajk ß/nbsp;lium ab ifraele eieäorum erant, 'm quibusnbsp;habitabant,erfubiugabdnt quos poterant.nbsp;poleji Hazor dudum dcftruäa,fucce/funbsp;rum reftituta fii/fc zr ob peccatafiliorumnbsp;perataab lab'in rege Chanaan, cuius pri»^^^nbsp;tut trat Sifara. 3 nbsp;nbsp;Clamauerunt^ filii Ifrael ad nongentos enim habebat ferreos^^ Scperuigintiannos uehementer^fnbsp;ftratcos»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Clomantad dominum cum tribulantur, priflina ben^cia er ftlicitatem ami/famnbsp;cum experiuntur anguftias er uindiäas :nbsp;«OS hic prlt;emunt ad dominum fifituare |
I V D I C V H
^^tiitttnannis opprejjcrat iß-adcm, tdntaßrtitu^ '^,cr bellico apparatu mflruäus, ut Uli rebelldre nonbsp;potucrint.^ant illi treccnti currufßrrei, qmbus lUi renbsp;^^^ntilitibM^infuperabiles inplanide, m üimrefi^nbsp;•lebititt.
L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Debora prophctis uxor
^^P'lt;ioth,qu3e iudicabat populum in illo
confobitionem faeminis, neproinfii^ ‘^‘'/)gt;erent [e prophetiam pojfe fufcipere, fed crenbsp;^ndspuritdf,nonnbsp;B '‘^fitdi.VxordutemeflLdpidot, quemquidionnbsp;‘gt;lio nomine didum uolunt. Alij Lichniariam dinbsp;’’quot;‘^rrem^nonuxorein alicuius. ludicabatautemnbsp;frlt;telan,reueldtione5 4 deo dccipiebdt,quienbsp;domini,confolabd=nbsp;tioluntdtem,myftic{tnbsp;^^lt;^lt;gt;nficiebal:,cr falutentpopuliuoto, preceamp;nbsp;ejl enim propheti/fam effe.
Bfillj f'^ebatfubpalmaDebora (qu£nonti^ Bethel in monbsp;^fcendebant^ adeain filii IC-J*’indicium,
itbi habitdbdt,re/}gt;onfaq; ddbdb,erdt inter Be »«,0^ ^‘’’’^fub quddäinßgni pdl)nd,in monte Ephranbsp;populo quotquot uerbuin do=nbsp;»^hfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rarus ferino domini babebatur^
, fOftr ‘^^^’fgt;'‘(rlii,utadmulierem ffiritus prophetiiC « Im.
niifit,8^ uocauit Barac, filiu Abigt; Nephthalim: dixit^ad.nbsp;dominus deuslfrael,nbsp;É^f^’^duccxercitum in montem Tha-S’illescRtccumdecemmillia pugnatonbsp;defiliis Za-ilUn uxorein uolunt fùiffc ^rdch,dicunt eiwtnbsp;‘^‘^»ffii^'^^^l/î'ifitusprosnbsp;‘*dllimexerceret,federetq} fubpalma. Vteuntnbsp;uocauerit ex Cades ,qult;e eßnbsp;lt;lominiuerbofufcipietusnbsp;mäitibus in montemTabordesnbsp;'} '^itni^^‘‘^‘'^^lß»ül^d^^ultis ilium perfuaßjfe çynbsp;Çamp;1domini uoluntate.
*” loco tor-W’ Siferam principem cxcrci-^'^di nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnem mul
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*”’”** *^’*
CO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l°lt;lnitur i« perßna domini, fefoUcitas
'f*' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°li^ Pharaonetn, ad hoflilis
idq^ ßturum dicit in uaÜe P^^’^^^^‘^fidelibu{ dc hoße uidoriam.nbsp;impiorum proditionem promo=nbsp;inexcufabiles. Hie autentnbsp;perfuadere,inducere, uel etiantnbsp;’^^srcitwm:-y^^Q enim trdbereßgitißcat
S C H O P H T I M. 55
pro tota latitudineßgnißcandi.
8 Dixit^adeamBaracîSiuenismccum, uadam t li nolueris uenire mecum, nonnbsp;pergam,
Difßdebat de proprijs tarn meritis quam uiribuft fed uerbo domini fe regetïdum tradidit,cuius miniflramnbsp;fanfhm prophetißam conforteml cupiebat : hunuliabatnbsp;fe,ut gloria domini exaltaretur,non tarnfuammeditabanbsp;turgloriam, quàmpopuli libertatem. Codex diui Ausnbsp;guflini habuit ; Qjioniam nefeio diem in quo projferatnbsp;angelum dominus mecum. Occaßo ßitpifßimoepßconbsp;po dijßcilis qua;flionis,quod id certe non h(dgt;etur in Henbsp;br£o,fedinGra:co.
Quæ dixitî lbo quidem tecum, fed in hac uia uidoria non reputabitur tibi,quianbsp;in manu mulieris trader Sifara deus, Sur-rexit itaqj Debora, amp; perrexit cum Baracnbsp;in Cedes,
Loquitur humano more, ßturum, ut noUi jflendide triumphaturusßt auxiliofceminaßetus, quia nohteritnbsp;prodire prêter foaninamSedneque ilium hoßrm occis Fomina «inbsp;furumprlt;edicit,fed foeminam quampiam. Non folumnbsp;magnificorum ducum eß bella ßlicitergerere, cr potu-tificummaximorum,fedetiam prophetarum erprosnbsp;phetißarum.Soli enim deo acceptas reßrre oportet fisnbsp;dcliumui£lorias,qui£queperfoeminas uincitimpios,nbsp;atqsperuiros.
gt; O Qui accitis Zabulon, 8C Nephthalim ad Cedes, afeendit cum decem millibusnbsp;pugnatorum,habens Deboram incomi-tatufuo,
11 Haber autem Cinæus recelTerat (quons diOwjàCinæis filqs Hobab, cognati Mofinbsp;Slt;tetenderattabernaculum fuum ufqjadnbsp;uallem ,qu3euocatur Sennim, amp; eratiu-xta Cedes,
Conuocauit an^M proximo tribus adfein Ces dcj, iußum inflruendo exercitum iuxta mandatumnbsp;domini. Qtto in loco etiam tune tabernacuU fuafisnbsp;xerat Heber Cimeus, cum priorem fuam flationemnbsp;in tribu Beniamin uel luda mutafièt pro more. Cutnbsp;licebat oppilionum more uagari per terras, bona piu^js^''nbsp;gratia ifiaelitarum: quodeeu lethri pofleritas uenesnbsp;raretur ab omnibus. Quandoquidem crjfcculumhonbsp;neßatis erat, à qua er Rechabita:, ut fupra. Interponbsp;nitur hac fententia propter lahelem , flrenuißimamnbsp;çr fantfamfiieminam,cuius manu dominus triumphasnbsp;redecreuerat.
11 Nunciatumep eft Sifaræquod afeen-diffet Barac filius Abinoem, in montent Thabor:
15 SCcogregauit Sifara omnes currus fuos nongentos falcatos currus, SComnem exercitum de Harofeth gentium adtorren-temCifonî
ConfccnditMdch cum exercitu commodumTifa ff 5
-ocr page 66-|
I V D I C V M tor trtoniem, Jretm quidem /jie ßrma 'ut donüntim^ non tarnen quadprouide fieri poterat obtnittebat, nonnbsp;fine confiUo Deborte, cuiui Heet fixnün£ iudiciumnbsp;probabat.H« cr^o pijsifraelitisuerbodotninimnixisnbsp;Brachium çr fidentibus, hofiii conuertitur ad brachium fuuntnbsp;«attcum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quantumïibet infiru^iißimo fiuo exercitu confimdenduf. Non eft enim uirtiK contra dominum. Non armis nee animit,fid gratia dei paratur uiilosnbsp;ria. Domini prouidentia eó perducitur dux Sifitra^nbsp;quopTicdixerat Debora, ut difcamus tam uolumtatesnbsp;quàm opera pendere ex deo. Nemo impium cr idolo=^nbsp;latramtyrannum QT ducem compulerat, propria in^nbsp;terim peruicatia accurrebat,quod daminut pradixeratnbsp;pcrficiebatfin malum fitum,fied m falutemfidelium, zrnbsp;gloriam dei. ld uero quod duci ufid uenit,omnibusnbsp;contingit, ut ex domini prouidentia gubernentur uni=nbsp;tfcrfia. «4 DixitœDcbora adBarac, Surge, hæc eft enim dies in qua tradidif dominus Si^nbsp;faram in manus tuas : en ipfe dudor eftnbsp;tuus ? Dcfcendit itaque Barac de montenbsp;Thabor, ÔC decern millia pugnatorumnbsp;cumco WdUm * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obedientiafidelium, hacgloriofa uiâoria docentur, id quod totum ifi-aelem, ad cultum ac timo^ rem domini fiolicitare permouereq^ poterat. Nemo un-quam uerbo domini acquieuit,0'perijt,Non quispro=nbsp;phetet,fcd quid attendendum.Non humanauirtute,nbsp;fed traditione diuina impiorum exercitus fimditur. Itc*nbsp;rum fequunturmilites cordât urn pr'incipem,non pr£ce^nbsp;dtintfiibfequentem,Ciuomodo enimtrepidaret adpu*:nbsp;gnam,qui certa promißione deijruebatur, pro fidesnbsp;lispopulifialutecertabatf 15 Perterruitep dominus Sifaram, amp;om-nes currus eius, uniuerfam^ multitudi^ nem in ore gladii ad confpedum Baractnbsp;in tantum utSifara de curru deftliens, pe*nbsp;dibus fugeret, 8C Barac perfequeretur fugientes cur^ rus,amp;cxercitum ufqj ad Harofeth gentium, amp; omnis hoftium multitudo ufqj adnbsp;internecionemcaderetno relidus eft ne-queunust Cafus eft totus exercitus, CT terrore diuino fubito exanimatus. Euadere finit deus ad horam Sifaram,utnbsp;turpius occidatur,nonbellica uirtute,fid fixmineafiasnbsp;gilitate,infidclibusm terrorem, proconfolationepiosnbsp;rum, fide confii-manda. ,7' Sifaraautemfugiens peruenitpedibus fuis ad tentorium label uxoris Haber Ci-næi^Eratautem pax inter labin regem A-for,Sódomum Haber Cinæû Non difficile erat perfido regi, pariter pio pos Grata fami pulogratum effieNeber, quinuUinocebat,diuitiasnonnbsp;colligebat,pauciscontentus,mhil poßidebat'm terrasnbsp;uiiilu,amiâunbsp;nbsp;nbsp;tugurio dines,non uno lococonfiifiens. |
io S C H 0 P H T I M. neminionerofus,expulfus uno loco fine miuria aliens ius diuertebat ad aliumiideo pace fiuebatur homo uir^nbsp;tuofiif inter populos dißidentes. 18 EgreiTa igitur label in occurfura Siw* ræ, dixit ad eumîDiuerte domine midi'nbsp;uerteadme, ne timeas « Qui ingrelTusß^nbsp;bcrnaculum cius, 8C epertus ab ea pallio,nbsp;fugitiuum periclitantem fiißcipitfonda moamp;tfnbsp;hofßicio,nefi:iens quis effet, gratiam offirens profil»nbsp;ex benignitate inuitans ad ingreffum domus: taliaennifnbsp;erant pioriim papilionum ftudia exciperehoffites,nbsp;neficia prafiare etiam ignOtis, alifs tumultuantibusp’’^nbsp;lio cx cadibus.lfk Neber cum fua familia pietatis 0^nbsp;ribus in pace exercebatur, per quos deut patrartlnbsp;magnalia,ut patuit de Abraam çr ^Hofc. Opert^^nbsp;quetegumentoneueluidereturueluideret. «g ’ 9 nbsp;nbsp;dixit ad earn .'Da mibi obfecropîquot; aquæ, quia fîtio» Quæ aperuit ufftw* diSjSC dédit ci bibcrejSfoperuitillu*^’nbsp;Dixit^ (Sifara) ad earn, Sta antenbsp;tabemaculi, SC cum ueneritnbsp;roganstCjScdicensïNunquidnbsp;quisç’refpondebis,NuIIus eft,nbsp;Exfermone,uultu, moribus uerifimilenbsp;uiffe illum tandem effe quempiam ex hoftibuf/^^^nbsp;rem cr potentiorcm.Et fieri poteft, ut adnbsp;alifs uicibus declinare folitus fi(erit,cum amieigt;^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j miliieiUi,fedacerrimus hoftis populi Ifracli^ gt; dentium iüi deo,cui deuota erattota iflanbsp;ilu ergo diuino animata efi ad occidendumnbsp;Hum,quem dominus tradidiffet utuidebat btnbsp;num.Occafionemtyrannicidq inteUexitnbsp;domino:petiftaquampotum,f'edlacfoporatio’gt;^!^nbsp;tradidit,fficcie confolandi or rcfrigeraiidinbsp;cranxium. ’ 11 Tulititaquc label uxor Haber tabernaculi,aflumcns pariter amp; Wnbsp;in manum fuam, Sfingreftaad enbsp;infixitclauum in tempora eiusnbsp;in terram : qui foporem incidens d«*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; amp;mortuuseft, Non eft neceffe cxcufàrefitâzifàndortit»gt;^ tijfidem 'mfimgere,cramicitiam fingere,Cfnbsp;rantem occidere, fixdus rumperc, aliquatt^'^^fdtnbsp;dicamiKtSedfic domino uifum eft,ficfidelesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒ O’® creuerat,impietatempunire,blaffhemumiK^‘^ tentiafuam deus declarare uolcbat, crnbsp;non profintfirrei currus, cr inftrudtßimut^nbsp;crudelißimus dux impictatis, quàm leuinbsp;fuos opprimere poßit,ubi menfuram peccatoi^nbsp;ri contigerit, cr tempus miferendi cledisnbsp;uerit.Clauut quo fixum fiterat tabcrnacuhif^^ffi}nbsp;manum alia armatura non effet, dominonbsp;ficit,utmanu fceminamalleo infigereturnbsp;oppreßifomno,donec terrie impr'tmeretwnbsp;uidoriiediuiniegcnus. |
I V D Î c V H
Et ecce Barac fequens Sifaram uenie^ ïif * label in occurfum eius, di^nbsp;fUVeni, amp; oftendam tibi uirum queninbsp;HUæris, Qui quum intraffet ad earn, uiditnbsp;mortuum,amp; clauum innbsp;‘'quot;’Poreeius,
fupcrfiite exöonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^tus,no milites mittit,fedflipfum
dominü.Fccs indicit,faemina uidoriam exercct cr celenbsp;dominus perficit opera masnbsp;iiiir/fllf^’^'^is fuccurrit per foetniiw,iameninsnbsp;teo ^’^’bauit ergo deus in die illo labinnbsp;H ^banaan coramfibislfraehnbsp;gj ^^‘Cebant autem filii Ifrael quotidie,nbsp;opprimebant labin regemnbsp;donee delerent labin rege Cha
^pigt;'^tdt, tyranii fej^if^’^'^^'^^‘*d,Ubertas,fiducia,iucunditasßdeliunbsp;^^^‘^‘^¦Interim tarnen foeminarum probitas fuis mosnbsp;’’ibitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidem er 'm fando operenon
’^icpa’^f^’f‘^‘^^^gt;f^^’^^^^t’m,mgloriatn autent ^^uniana iußitia qualifcunc^.
Vc A P V T V.
Ecinerunt^ Debora èC Barac fi lius Abinoem in illo die, di^nbsp;centesî
JSla^flca omnipotentis Opera deuos funt celcbranda,cont'inuanon tan
Diq '’’''feîfed etiam oris iadatione conc'mnenda, mes Heß'^f'^J^orüconfecräda,'m diuinisfauoribus er benbsp;iif^fl'^^ll£tädimi,iuuentusqs infiituenda infacris cannbsp;i ^Muitenturfecularia.
e| P'i’n ulcifcendo fiunt ultiones in Ifra-dir; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;offeretpopulusjbcne«
domino*
er aduerßs, dum üindiilamfumit dos ^”111 anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gf impijs tyrannis, dum ops
ndemens er iuflusfiddium oppreflàres,^^ domino populus offèrt,dcuouctq; ad pesnbsp;gloriadonüm,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propugtiandis fratribus,
dominus, gratite dco agendie 'tn omtüs cr periculofum fine orationibus tensnbsp;Ah A^***^^nbsp;nbsp;nbsp;‘^^ocatione dei.
auribus percipite princi-’bitio d domino, ego canam, pfallam do
'^“osr ^‘^^^^yqnantumlibetfirtescratroces,audite audite canticum,unde aures ueflr£ tinsnbsp;ƒ ^‘^^oum mulieris de triumpho muUeris,nbsp;4 ^^^dominus, quemodiflis,quidijperdetnbsp;” ^Ouiconflindat flirtia.
qmim exires de S eir, SC tranfc
S C ri O P H T I M. î4nbsp;ires de regione Edom, terra mota eft, corfinbsp;quoq; (iillauerunt ac nubes diftillaueruncnbsp;aquis:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Non no««f» eft, ut pro fatute noftra omnipotent fe opponatimpils regibus ztrpopuUs,fic confueuit jÎnbsp;cuits, olim cum nos deus 'm uejiram terram uobis 'mui^nbsp;tls coüocare decreuiffèt, de montibus Idunute, de Seir^nbsp;in columna nubis exijt nobifcum, 'm fignis prodigijsnbsp;fuiSf toto itinere, coneußit pauore gcntes omnes^ pernbsp;^u^ts tranftre nos uoluit.De coelo manna pluebat^aquasnbsp;de petra,de aëre cibum optimum accipiebamus, omncs.nbsp;creaturfeiuUuilliusmintflrabant nobis.
5 nbsp;nbsp;Montes fluxeruntà fecie doinini, ifte Sinbsp;nai à facie domini dei Ifrael*
A maieflate dei noflri quem colimus,contcrritifufi6 reges or populi,Aegyptiis gt omnis Arabia humiliât £nbsp;funt, amp; principes huius mundi audierunt fainam mirlt;tnbsp;cutorum eins, cr beneficiorum quie nobis pr^eßHit dasnbsp;ta lege in monte Sinai, G“ peculiaremfibi popu^ consnbsp;tra omnium uoluatates deligendo, alijs impijs abiesnbsp;iiisregibusglorißcando.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
6 nbsp;In diebus Samgar filq Anath,in diebusnbsp;label quieuerunt femitæ t ói. qui ingredie^nbsp;bantur per uias, ambulauerunt per callesnbsp;deuios*
'Veflra,6reges,crudelitateGrtyrannideinnoflram gentem,contigit, ut 'm diebus Samgar nemo noflrorimtnbsp;tutus ejfet,concluderemur 'mtra urbes munitiores, nonnbsp;außprogtredi: itineraperieruntnemine tranßunte, obnbsp;metum ueflrum :fiquem extrona impuliffet neeeßitaSfnbsp;aliqudfe confircndi,is ob metum ueflrumnon regia eynbsp;pratoria uia mcedere audebat, nee per femitas commitnbsp;nes,^uibus afiieti homines incedcbant,fed per anßadusnbsp;cr occuitißimos meatus multo pauore 'mcedere cogesnbsp;bantur patres noflri, tanta erat feueritas tyrannidisnbsp;Ueflrie.
7 nbsp;nbsp;Ceflauerunt uillæ in Ifrael quum quie*nbsp;ucruntdoneefurgere Debora, furgeremnbsp;mater in IfraeU
Nono noflrum uillas 'mhabitarepoterat uel oppida non murata, t'tmore 'tmpiorivm, qui ubiq; uite piorumnbsp;'mfidiabantur, crßne dementia trucidabantur paßim,nbsp;nemine u'mdicante,nemine prohibente,donecfauore deinbsp;in ueflram iniuriam acp crpetuam contumeliam, me fœnbsp;minoin uobis tyrannis oppofliit,Duciflàmfidelis exersnbsp;citusconflituit,cr per manumaltcriusfcemin£arros 'nbsp;nbsp;nbsp;‘
gantiß'mium ueflrum ducem turpißimepermefliflim^ fumma iUius cr omnium ueflrorum iffiominia occidit,nbsp;ermeo uos omnes contriuit, ïflaeli toti me uelut masnbsp;trem fidelißimam flatuit, cr uelut gaHinam pro puUisnbsp;flefl exponentê periculis obiecit, crfldentiimt iUigensnbsp;tem àueflra tyrannide exemit.
Noua elegit dominus,tune bellum por tarum : clypeus 8i. hafta non uifa funt innbsp;quadragintamillibus IfraeL
Nózwe uidetis nouaomnipotentis dei noflri miractt USwb Mofedwatu çr lof«c cccidifle reg« cr rfgfw,nbsp;f 4
-ocr page 68-|
I V D I C V H miwulofum quidetn:fed in tanta rerunt angiiflia, tant panto exercitu, praßdcnK decertante famina, totnbsp;nulliafalcatorum cnrruum uaUantc excrcitumtanto=^nbsp;mm mgtim,perfceminam triumphum agi,à fteculis in-audita ntagnalia funt,et noua bella.Portii quotj; noftriinbsp;imminentibuf hoflibuipotentißmii, Grarmisinflru=nbsp;äißimis,m nofiro cxmitu,qui gt domim erat,non clynbsp;peuf uidebatur nec lancca,ciuantumlibet tnulti ejjemuf.nbsp;Sic enim reges nos oppreffèrant, ut omnes annts exue^nbsp;rint,G^ inermibiis pro libidine fua, cumfumma noflro=:nbsp;mm ignominia abuterentunfed dominus tanto iUuflrionbsp;rem efficit fuam magnificentiam. Cormcum ad principes (ueldodores) If-rael, qui propria uoluntateobtuliftis uos (difcrimini) benedicite domino* , Toto corde meo congyatulor dexterit.tii illortvm du ciimtfraeliticorum,(iui in tanta omnium rerum dcj^e^nbsp;jatione,uerbo domim crediderunt, GT eatenus non connbsp;tetnpferunt iüud,etiam àßxmina iUis tranßmijßum à donbsp;tnino, ut nedum ipfi alacres periculoßßima beUa fufce=nbsp;pennt, fed etiam populum animauer'mt,fuoqi exein=nbsp;plo Gi“ fide alacrem reddiderunt, utuirilitercgerintjnbsp;GX fe domino tota deuotionecommiferint. 'Pariter er=nbsp;go, à uos principes GT plebes, g^atiam dicite dominonbsp;deoueflro. 1 o C^i uehimini nitcntibus afinis,amp; fedc tis iuxta indicium, Si ambulatis inuia,Io^nbsp;quimini* Vos igitur nunc,ô optimates,primores, GT ditißimi ncgotiatores, qui nupcr urbes exire uerebamini, nuncnbsp;confcenditis elegantißimas afinas,proditis in publicumnbsp;pro uofo Gt' cum gloria, iam ius uobis dicere, gt popunbsp;lumfanâumiudicare,iniunas uindicare poteflis, ernbsp;per uias quafcunq^ uolueritis tranfire liberum habetis:nbsp;nunc diumas laudes meditemini, nunc beneficia deigranbsp;ti agnofcite. * * A ucce iaculatorum inter hauricntej (aquas) ibi dabut iuftitias domini, iuftitiasnbsp;uillarum eius in IfrachTunc defcenditponbsp;pulus domini ad portas, Si obtinuitprin-cipatum* Ineislocisubineceßitatccopulß iuxta fiittesaqua haufturi fagittis occidebamint, nunc domino hudes ca=nbsp;nite, er iufiitias domini magnificate ,fiduciam in deiimnbsp;pi]s Gf ilium colentibus perfuadete, qui non derelin-quitItérantes infe,Gr cum putatur remotißimus,tuncnbsp;prtefentißima fua bcneficentia eledis fuccurrit. lam c=nbsp;nim tutos babitare licet in uitlis:iam latrunculis deletis,nbsp;dei iußitiam uidiftis.-iam redeunt exules: iam urbium cinbsp;lies pacifice uiuunt: iam tota terra ueßra liberata efl ànbsp;tyramide impiorum:iam pij m domino gratulantur GTnbsp;proficiunt deuotione Gf fide. li nbsp;nbsp;S urge furge Debora, furge furge,loquc re canticum: furgeBarac, SC appréhende captiuos tuos fili Abinoemj ' Zxurge igitur,o Debora,exurge,ç^ alacriter cele~ |
schophtim, brdgratiam deùintende neruos prtecordioru/m twrtAnbsp;addeuotißime canendum magnolia dei tuitfonti’“'^nbsp;uerecundiam aliquantifigt;er obliuifcere,Gfgt;tKgitiP‘^nbsp;amma tua dominum, qui uirili firtitudine te infinotlt;(gt;nbsp;GX uiris pauentibus alacriter beUigerare te docuit-quoque religiofißime princeps Barach, qui uerbonbsp;mini credidifti, qid fxmin£ confilijs acquieuifi,i'*^nbsp;magnanirniterfiigientesholks infequutus es, C'nbsp;bendijli captiuom captiuitatem tuam,exules reduc,nbsp;hoßrsélimina,Htere triumphotuaingloriamdd,nbsp;fideliumpacem, cui GT diuino nutu contigit,utp‘unbsp;confolationis, gt author iucunditatis dicorii Cfbnbsp;bearis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. gt;5 tunedominatus eft quirefiduusfu'^^ perbis populi* Dominus domin^*^^nbsp;mihi in fortibus*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .c, Tunc qui per tanta difcriminaeuaferat(gt;o(gt;»^^ rael, dominatus efi in principes populoru,nbsp;pijs plebs fidelis,ncn fiia, fed domimuirtute,nbsp;humiliât, Gf dominus eft dominantium.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;., *4 Ex Ephraim radix eorum in pofteum Beniamin in populisnbsp;chir defeenderunt legislatores,nbsp;bulon qui ducerentftilum fcribætnbsp;Primus eoruminquibusdominus triu’up^^' Ijraele cotra impios, originem habuit è lofue fcilicet filius îiun, qui Amalechitos pfCfnbsp;primos inuafores fidelium de Aegypto libet^nbsp;Poft te,o lofue, (êquutus eft contra eofdentnbsp;titsalter,hoc eft,fequetur Saul primus ifraelis rtJt •nbsp;bu Beniainm.Velmelius:Primi in hoc beUuntnbsp;ta:pdlm£me£proximi , Gf poft cos Benianùtlt;t’nbsp;dei credentes alacriter accurrerunt ad hojlttnbsp;impugnandos. A familia quoque tHachiritotUtt^ \nbsp;midia tribu IAanaffe,ultralordanem, inBafa)lt;d‘nbsp;fluxeruntad nos optimi quiq^ duces, GfuitifiP'^ifianbsp;in noftriem auxilium domino obedientesfinittl ‘nbsp;bu Zabulon,m qua erant maxima parsnbsp;eruditorum hominum,quipofthabitonbsp;fuo fuccurrerunt nobis inhac pugna,utentci‘\nbsp;pro ftilis, fiatribus auxilium malueruntfirt't',nbsp;brosferibere.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßi 1 y D uces Iflachar (fiiere) cum Iflachar fic fuit cum Baracinuall^^j/finbsp;cumpeditibus fuis in feparationiP^^jj/nbsp;di/cordi/seft) Ruben,magni (erant)itt' y,nbsp;tionibus cordis*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntbo^'^ Seder duces ac principes tribus accefferunt,cumfuatriburcliqua. SicBaracnbsp;demifitfe in lutUem, peditem ac promptu^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒƒgt; pro populo dei, quum interim uota Gf busRubendiuidereiiturin diuerfaftudia,nbsp;tientes ad firendum nobis auxilium, quaiuunbsp;fent magmfici gt erudito corde. 16 Quare habitas inter duas caula^, dias fibilos gregum diuifo nj,nbsp;ben,magni in inquifitionibus co |
I V D I C V Îî
o brihiK Kuben, fedifti quieta in tuii Ïinütï^ diftinguere ueflrdin firtunantnbsp;, cr tyrannide regUM diuexaMfnbsp;bl‘ij}gt;hemiiti indeit,nbsp;ƒ« intentui fwilii ouium tuarum, in caulis tuK,nbsp;tttoriimqu4mjratrtvm,utnbsp;’’•«lornbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potuerint confcntire,qui in uobii
i^nxietiUs att prndeniioreï efiti ,qu4m ut tantam op=s
quiefccbat, Afcr habitanbsp;\ flnfev ‘f^oremariSjSCinportubus («c/)rrfs
de tribu God, contenti quiete fua, Diijt)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^eferuerunt,ut non uenirent in bellu,tranf=
‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifieini.
tMuibuf, nMrititmt, no= percipiendo cordi. Aferdeni^ adnbsp;bÿ '’'^iihabit4n!,ßnufmiirKmcditerr(tneißue=nbsp;19nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Phoeniceu dgrum mold fun occurrereni
’ ^‘‘('^‘‘^‘^'^‘f'dmdduertebdt.
i ^*’3111^ j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cótempfitanimS
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*^ortê, amp; Ncphthalim iuxta
^ß^el de tribu Zdbulon feipfumop^ pro f^^ibuit, e^“ uelut uilem exifiimddo trddiditnbsp;ddmortem,cugt;ntribunbsp;'ffti(^‘‘^^‘^i^‘trftibut dltitudinaregionu: inmon^nbsp;U fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ornteneruntjUt dimicarent contrd Sifd-
“ y^bitt,
pugnaucruntjtuncpu reges ChanaaninTanach,iunbsp;Mageddo, SC tarnen praedam arnbsp;^’’onabftulerunu
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim reges ChdUddn dd dimicdftdu con^
\k '’4 rrex Idbin cum fuo exercitu robuflißitno, '’d)^^^^lt;^gt;^nlt;eisreßduii,pr£liiim imerunt propenbsp;’’«c}, y‘’''^b,in tribu f^ephthalim,dli4s diéld Bcthd-i4^?’’’lt;Prwt diUddiJldre tribus nuüibus 4 tegione,nbsp;?¦%. Mdgeddo, urbis qute dlids Mdgdiel,nbsp;Knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ptolemdidd,
’hii/fgj ^‘l’btbctlim. Sic dutempugnduerunt,utnon tbefduros duide/ibirdpuerintnbsp;l^Klit‘^'ß‘^^gt;fedpotiuscotitrd,ipßßgt;oliumfi(erint
dimicatumeftî ftcllae de ordi« 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aduerfus Siûram pugna^
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘'gt;‘»to''^ ^rdchio huntdno uiili funt hoflvs, non uir
P^^ Pgt;*amp;gt;t4tum influentiiedeiuohontdtiplOanbsp;eouerß^ eft omnitnbsp;impiorum,pro iniurid credtoris,nbsp;11nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^fitios peculidres opprelferdnt. Idbin et
Cbdndnieis.
“s Cifon ttaxit(c(«i4KerrfJcorum*
SCHOPHTIM.
torrens Cadumim,torrens Cifon t côcul ca anima mea robuftos»
Torrens cifon tnuoluit,prieuocduit,c:rdbjlrdxitc(t dduerd occiforutn : fiiniliter er torrens diilus Chedu=»nbsp;mim dntiquitdtu.Torrens inqUdm Cifon deuorduit ex^nbsp;ercitum Sifarie-Toto deßderiotuo ó dnimdmed conculnbsp;Cd boflts tuos,in fuo robore contrd dominum gloriätes»nbsp;'i'i. Tune quaflauerunt ungulæ equorumnbsp;præfragohbus hinnituû robuftorû eius.
Tunc quum dominus pro nobis pugndretconqudß fdtiefunt er confrd{lteungulteequorum,occifi équités,nbsp;er dijßoluti funt currus fdlcdti 4 fonitu er terribüifrttnbsp;£orc ßrüßimorum uiro»m,frufird fefe deßndentium,nbsp;er coneußionehorribiU equorum er drmorum.
Maledicite (terrte) Meroz, dixit angelus domini, maledicite maledicendo habita«nbsp;toribus eius, quia non uenenttad auxiliunbsp;domini inadiutoriü domino in fortibus*
Authoritdte domini mdledicite ciuibus urbis üleros, qui uicini conßidui, hoflibus magis qu4m nobis fduen^nbsp;tes, no uenerunt nobis in duxdium-Vehementer rndle^:nbsp;dicdntur hdbitdtores ilUus, qui domimgloridm non du*nbsp;xerunt, quißlijs ifrdel triumphum domini inuiderunt.
14 Benedida inter mulieres lahel uxor Ha ber Cinaei, 8lt;pr^mulieribus benedicaturnbsp;in tabernacuio,
Benediildduteminter er prlt;e omnibus midieribus
Idel uxor Heber Cmjeitdb omnibus er prte omtübus be **** nediildßt tdntd mulier,quie in tentorionbsp;nbsp;nbsp;mdpdlio co
mordtur,dignddncitld domini.
Aquam petenti, lacdedit,amp; inphiala principum obtulit butyrum*
C^quumSifard dqudm pofluldßetjdcpriebuit, in phidld triumphdli erglorioßßima obtulit mdmrnantnbsp;butyri, pdßordli uiäu er udfculo Sifardcibduit ,ßmt(lnbsp;Crpotduit,ultimdmßbiccendmin/kuxit.
0.6 ¦¦ Manumfuammihtadclauum, amp;dex» tram fuam ad fabroru malleos,percuirit^nbsp;Sifaram, abfeidit caput eius, confregitnbsp;perforauit tempora eius«
Mrfztw fudßnifird clduum arripuit, er dextro brd* chiofuoddnmlleumldbordntiu conqudßduit Sifardm,nbsp;perßdit iüius Cdput,er trnnsfixit, tempornq; illius ue*nbsp;lutglddio penetrduit,terrie^ uirtli mdgitißeentid 4 do*nbsp;mino conßrtdtd inßxit.
^7 Inter pedes eius fucCubuit, cecidit, ia.* cuit,inter pedes eius incuruatus cecidit innbsp;loco quo incuruauit fe ibi cecidit uaftatus.
Bortißimus de exercitu,flrenuißimus imperdtor nuc SiüraocsS faemind:fuccumbitfmtrd pedes mulieris incuruatur Si*nbsp;fdrd,concidit er idcuit fub pedibus ßieminlt;e,cecidit,ernbsp;ßiiritum exdlduit,foporein fuum morti coniunxit,eo l»nbsp;ei ubi ceciderdt,ibi uäfldtus eß er occifus.
PerfeneftramrefpicienSjUlulabatma* ter Sifarac 8C per cancellos (loquebdtur) Curnbsp;moratur currus eius ut ueniatî'quare tar-daueruntpedes quadrigarumillius*
-ocr page 70-|
IV d;:1 C V M- ' Mittt tyrS • itttenm dum hac dguntur per fœtuittdin impia Sifàrj: mater ex odio iß-aeliticccgentii, filiogran ' • ' tuiatur detriumpho:üomi fedeitsoperiturfiliumcumnbsp;uiéioria redeui}tem,per fènejiram rcj^icit, diutiuf tar-dantem miratur:hlateriw quippiâfciuirc 'mcipit,causnbsp;fdi dilati aduentui fecum reputat,cpncutiunturprtecornbsp;dia cogitando periculunudum obrepitfingultus,nbsp;more angitur,(!e fe incipit con/ôlari, uann fe ßgt;ebui lanbsp;äatjinterim mater fecum fie loquitur, pcrftnefira pronbsp;fiiiciens e:x iubilans per cancellos: Curmoraturcurrusnbsp;üliui fli/ mei Sifara;, quo minus nunc adfit uel ueniatlnbsp;ut quid tardant pajjùs ac rotlt;e curruuftt illiusf . Sapientesdominæ eiusrefpondcfunt,. Etiamipfa refpondituerbis fuis cifdem:nbsp;r Cuifie cunólabudierejfondentfapientifiimte qu£(^nbsp;afiifirntes illi matron£ nobiles, zx dicunt, Etiatn ipfanbsp;^fibi uerbisfatisfaciens ait. Nonne inuenerunt^diuiduntfpoliaîus namÔi alteram iuuéculam principi uiro,nbsp;fpolia difcolorium Sifaræ, fpoliadifcolo^nbsp;ria acupida, difcoloria acupidorum fpo*nbsp;lia circa colluni« Vanîtasmu . Qtûdprohiberepotefi^quominusinuenerintinex ercitulfraeîisprctioftfiimaquæq;,^ opimajfolia,quinbsp;bus nunc diuidendis incumbunt,ut tanto redeant tardi=nbsp;us: Vna aut altera iuucncidarum capitaneo duci elinbsp;gitur,exinnumerabilibus jfeciofifiimis pulcherrima:nbsp;- Veficsuariegati£nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pretiofifiinue Sifara decernutur: SuppeUex uaria ac polimitario opéré exornatacoUis imponiturtriumphantium.îî£morarioncauf£filioSi^nbsp;fiff£,aittnfilicifiimd mater. 51 nbsp;nbsp;Sic pereant omnes inimici tui domincî Bpiphone- quiautemdiliguntte, ficutfolinortufuo quû fortiter fplendet óf«* rutilent)Quicuitc^nbsp;terra per quadraginta annos* sic perçant ó domine omnes, tui or fidcliu tuortent hofiesjomici autan tui fplendcant inftar fol dum oritur^nbsp;donee ad altißima conjeenderit, cr meridiano /flendonbsp;rr corufeat. Haélenus canticum Debora, cuius diebu^nbsp;quieuit terra quadragmta annis à pralijs. Abeat nuncnbsp;^iquis Homerus uelVirgiUus, erfuampoeticencotn^nbsp;paretfipofiit huius mulieris carmini:fcd çr fi quis ua^nbsp;kt ehquentianbsp;nbsp;nbsp;cruditione, panegyrici huius laudes, * nbsp;nbsp;nbsp;erù^tionem,communes locos nobis otiofior difertior'qi cclebret^trailetcopiofius. lt;fC A P V T Vf. I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ecerût autem filii Ifracl tnalum confpedu domini : qui tradi Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«lanu Madian fepté Quotics populus ifracliticus dono domini pace/rue hatur,toticsinfolefccrecocpit,ftultaacimpiapetulan=:nbsp;tia,externorum rituum lenocinio permouebatur, ad innbsp;iuriam dei fui.Sicut enim aduerfiitates temporales prosnbsp;funt fidelibuSjGT fiduciâexercent in dominum: ficproinbsp;/}gt;critas occafioiK adducit fupcrftitionis,et obliuionetttnbsp;deiueri. quot; : |
C H O P H quot;P 1’ï- ± nbsp;nbsp;SC. oppceflî funt ualde ab «s« Fecerwf? fibi fill] Ifraclantra SC fpeluncasinmö^ t;ibus, SC munitilTima ad repugnandu»»nbsp;bîca*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ 5 nbsp;nbsp;Cumœ fæuiffet Ifracl, afeendebate tra cos Madian SC Amalcc, cxteiit^ ofl talium nationum, ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. £ rît 4 ÔCapudcosfigentcstcntoria,fij“*^^ • in herbis, cunda uaftabant ufq? 3d mnbsp;turn Gazaetnihilcp omnino adnbsp;tinens relinquebant in Ifracl, non o ’nbsp;non boucs,non afinos. IpficnimSCuniuerfigregcseoru^^j^ niebantcum tabernaculis fuis,nbsp;euftarum uniuerfa côplebant, in**“nbsp;multitudo hominum, SC canicloP*nbsp;quid tetigerant deuaftantes»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. « joo»nbsp;nbsp;nbsp;' l^ngeff-auius peccabant iam loties libcrtd^ no recedendo,nbsp;nbsp;nbsp;contra legem dei ingratißi”’^ tiumprouocando q prius. Semper enbn tur pofi, donatam mdulgentiam quàm aMe.i^^^^„inbsp;dicitur illostam grauiter opprejjàsà lSladian‘^‘^’nbsp;iam in urbibus fefi continerecogantur,amp;^^'^^(rffnbsp;busdeuitapericlitari,fedutj}gt;eluneasfibip‘^^(fiifnbsp;ctiniUis uix tuto fcfe tueri potuerint, multonbsp;tiire fùas urbes coaéîi, ob Madianitarum («nbsp;nec filum iÜi,fcd ctr Amalechita ab Aufirogt;^nbsp;nitaac tüoabitaab ortu folis ommbusquib‘^:.ii!)i^nbsp;modis iüosperfequcbantur, eatenus utnbsp;ifraelis uaftarent cr differderentiumenl^i^'^^f^nbsp;antmaliaad uidumitlisnecefiaria abduceren^’.^ft^nbsp;totam iÜorumregionem in filitudinemredÿ^^nbsp;piorum mos efinocere uicinis:ficut contra,p^^i^fitnbsp;nefacere proximis, in bono uincerejnal»”^^nbsp;tebaturdeus malitia iüarum gentium adnbsp;ifraelis, complebaturq; dei ueritas cr inter^’’^ jfO* - tra iüos qui domim dei fui obüti,omnes iüius l€uerant,alienos deos colebant, omnium bf^^rnbsp;domim immemeres, cr omnibus praceptitfib^^^^aii^nbsp;entes, nunquamreuerfuri ad dominum, iiifi“^nbsp;inteücélumminifirante.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jot b Attenuatus^ cft Ifracl ualde in du Madian. Et clamaueruntfilüi*’^*nbsp;dominum.. Attenuati hoc modo ifraelita, redeuntesi‘‘\^iitii^ melioremmentem,clamantaddominum,amp;^nbsp;tur,non iüorum meritis,fed gratia deitraéti,^nbsp;fitatibushumiliati.Sic profuntflageUa afnùbnbsp;mitas humiliât ceruicofos:fic ing/rati crudiunt^r^j/fnbsp;dientiam:fic malts occafio prafiatur bonoru’^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; tedeo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, fjj-ad 7 EtfadumeftjCumcIamaffentfiW ad dominum pro caufa Madian. Propc eft dominus omnibus inuocantibus ritate, quin ZJquot; ut muoceturgratiaprauetuK^^ Jtt _nbsp;®nbsp;nbsp;nbsp;^Mifit dominus ad cos uirurn ?’¦*ƒƒgt;' t^m, SClocutus cftî Haeçdicitd^df^jjî |
|
I V D I C V M ho nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confccndercde Acgy- j^^uberaui uos de manu Acgyptiorum, Mnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^*** afflige bât uos î cieci^ eos . hJ'*’^*b*gt;nueftruin,amp;tradidiuobistlt;r '*'*1 uobis Î Ego dominus deus uc--deos Amorrhæorum, in S», teil«'”’' habitatisîSC noluiftis audi=nbsp;'S:quot;quot;’”- ^t)pi^^^titlt;(dmonitoremut refipilcdnt,uirMn gt; qudles fine thtbio multi erant, populo mgratiores, quos du= ^»itto' ideo^ pofitotuifdnùrdculdper= iterumPhineesnbsp;«irttM feribunt, qui illii ueritdtem dixerit.nbsp;^‘‘'idemfi((rit,improperdt illii certe turpifi:nbsp;^il,j^^‘^‘fdinem,cr mdximd. beneficidindigtusnbsp;l^eittiy°‘‘d»buf. Qupd dutem hic nihil dcrefipi^nbsp;^‘’gt;npffr^f^lhitur,indicdtprofiinddin zx cuitiqudnbsp;heneficio ^uùw.-fed tdmen clenbsp;i|nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdlitidmhominumfiequentibut angelus domini, amp;fe-quæeratin Ephra,8Cper^ patremfamiliæ Ezri, Cu«'^nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;excuteret atquc pur^ ^‘”**cntaintorculari,utfugcretMa imiocdtuf,dnge amp;i(^’ 5«i uemt crfcditfubter quercum,qudfifisnbsp;tvi^^do/fiffiuffi expcâantem ifrdelemjî quo modonbsp;’^iiQ clut^edddommum.Sicdngclnsiusnbsp;'ltf^^^^[èdet,dgeMê negptidfitd,^' i» extromtnbsp;•biijçnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nKditdntem,nihil tdmen diceittem^ ^i^^'^nitur fdîutdtione angclicd, qud nomine dei ^rle'^‘^°^‘dtur,ficut zr pr£ucmentegrdtid uo=:nbsp;Ephrdurbeinnbsp;, filij Gdlddd,nbsp;iolt;ufiliuf erdt Gedeon,qui iüic tri^nbsp;tntorculiriylocooperinbsp;inrt^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;éditait '‘^,^ium dccolis iüii : nihil enim minui cogis: ipn^^*^^^^lt^depropmquoimminere. 'i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;angelus domini, SCaitade- „ tecum uirorum fortilTime* I û Gedeon t Obfecro mi domigt;-ftnobifeum eft, cur ergo ap^ cur ergo ap^ hæc omnia i’ubi funtnbsp;h'^ Patff ^^iba eius quae narrauerfit no^nbsp;’'Oftri,atq5 dixerunt: De Aegy-dominus^ Nunc autem denbsp;quot;’Ma??® dominus,amp; tradiditin magt; J^5'g°r«gt;/àgt;n angelui domiiti Gedeom,fic ’eniwotiofis,fiil(dgt;Qr(^t(ibuiadproximi |
S C H O P H T I M. 56 Utditatem dominui dfiiflit: dixit^ labordnti, tiominus tecum à uir ßrtii,qudfi diccret: Poflhdc fic dominui tenbsp;cumerit,utßrtiterdgM, erfirenuedggredidrishofirsnbsp;domint, fimul^ dmmi ßrtitudinem contulit , (ygrdtianbsp;diuini^iritm impleuit, utfic rcfi)onderet, Mi domine ^“1^'**“*nbsp;(honoriig^dtid igfiotum uirum domirutm uocando) ponbsp;tefineuideri domintii nobifeum effc quum tot dngufiijsnbsp;Mtdicy premamurf ut uideatur omm fud nos curd deftiftnbsp;tuiffc, zr aliendtus edtenus uiderfut uix unqud reconsnbsp;cilidndus nobis fit, qui cum olim tot mirdcuhs nos libc~nbsp;rarit,nunc uelut abieilos in totu negligit. Solent homi^nbsp;nes citius inclementidm dei incufarc, q fuM impietdtetnbsp;agnofeere. Queruldntur dufleritdtemdeimpopulum,nbsp;qui dominum deumnbsp;nbsp;nbsp;patron fuum in totum reieccs rdnt.Vtindm dd nos conuertdtur, amp;• eruat à tantis nut lis. Alioquiputdbuntur mdioresnoftrifi-uflra cruanenbsp;mirdculd bonttdtis fue nobis commendalfe,qui hodie innbsp;totum defiittiticernimur duxilio zrf‘iuorefuo,cr ipfenbsp;fud gloria etidmfraudatur, quafi uel inuidus nolit benenbsp;facere populo fuo,uel impotent non poßit, 14 ' Refpexit^adeum dominus, amp; ait: Va de in hac fortitudine tua, amp; iiberabis Ifra«'nbsp;el demanu Madiantnônne mift te^ Procliuior dominus eft dd miferédum,^ homines ai ordndum.Primus hic ex animo implorât dei clonentidtnbsp;crftdtêmpreftoeft, aepromittit beneficium. Dicittornbsp;dUtem ntic dominus facrofando nomine, qui iam anteanbsp;angelus dicebatur.Padem nomine dominus ZT nuncius «O;nbsp;nominantur : quod qui domini angeUvm fufeipit^domia:nbsp;num fufcipit,cr opus angeli domino probe tribuitur i«nbsp;benti. In hacuirtute tua quanunc te dono, certo fcialnbsp;te faludturumpopulum l/raeldeopprefiionebiadianidnbsp;tdrum.lAea uirtute çgt;r fide tua proficies fidelibus mets,nbsp;fißerint ad me toto corde conuerfi.DubüM quod nuncnbsp;ego te mittof nihil dubites de promißif,non dejperes denbsp;uiribustuis. ¦y QuirefpondensaitîObfccromidomi ne in quo liberabo Ifraek ccce bmilia meanbsp;puperioreftin ManaffCjamp;ego minimusnbsp;in domo paths meû Kumiliter de/è Gedeonfentit,fuhil dltumfapit di^ Gtitenit gtius mintfttr diuini operis,no ex infidelitdte,fed ex hunbsp;militate querit fignum,quo populus credat,cr animernbsp;tur ad arripiendum anna contra impios, ueluti Kofesnbsp;non tam propter fequàm propter populum requirebatnbsp;fignum quo perfuaderetur de propmquafilute.Magtutnbsp;diffuultateferuitutis iugum abqcitur.Prudenter cauennbsp;àém fubiedis, ne dum ftmplex iugum excutere prefu^nbsp;munt, decuplö fe/c implicent.Tarde igitur cr non finenbsp;dei preceptioneferuitus eft abqcienda,quenon nifi donbsp;mint iudiciouoluntateq; imponitur. AUegatfamdiantnbsp;fuamminimamhaberi intotatribu lÄanafte, er mfu»nbsp;per fc minimum omnium eorum qui funt de fua familidtnbsp;fie quoq^ Saul fentiebat et loquebatur,dum domino plinbsp;cebat.Sic humiliter fentiendi uir bonus occafionem, uenbsp;racem etiam,non hypocriticam,femper muetûft^etianinbsp;fimaÿMsfncoramd/(9Çf'bQniivb |
|
16 nbsp;Dixit^ ci dominusîQuiaero tecum, et faciani percutere te Madian quafi unum uirum* Sudo” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domini in perfona dei promittit diumAaßi fitntidin, erfidem corroborât, quo fiat cordatior zf audentior.Nihil enim bonorum turn pofiùmus m eo quinbsp;noi confirtat:fine eo uero nihil polJùmus ,fîcut neefu^nbsp;mus.Viâoriam perfiélamfi’ondet de fidelium hofti^:nbsp;bus,ut nec unus quidëfiiga lapfurusfit, oinnes ad ununinbsp;perdendi. EtillcîSiinueni,inquit,gratiam coram te, da mihi fignum quod tu fis qui loque-ns ad me* Circnmrpe nbsp;nbsp;nbsp;Si jMamM,^ fi placet,fignumfacioi, non tant prô ti3° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fide ntea firmanda, q eorum quos afcificere me oportet adperficiendumopus domini, ut crederemihipoßint qui figna qu^unt:difficile acquiefeunt diuinis promif=nbsp;fionibus zr tnandatis, ut certo ficiant te mihi locutum,nbsp;CT fttîî me mandatis mijfitm. 18 Ne recédas hinc donee reuertar ad te,et proferam facrificiu meum SC proponamnbsp;coram te* Qui refponditîEgo prcftolabornbsp;aduentum tuum* Loquebatur tanquam cum homme dei,quo præfentë domino facrificarecogitabat, z^fignumaliquoduidesnbsp;re,quo certior fieret de uoluntate diuina z^ aßlflentictnbsp;in agendis. Orat igitur ut abitum différât donee offèrat,nbsp;non Hli,f’d cum Mo zr corâ iüo aj^iciente zr probantnbsp;Hofpitaii- tefolideo.ïîonorandifunt cibo honefto uiri boni,quumnbsp;’ ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adueniunt hoffiites, nec parcendum rei familiari mode ftia digtta : fiunt^ huiufinodi hoj^italitatis officia bernât gnefiufcipienda. 19 Ingreffus eftitaq; Gcdcon,amp;coxithoegt; dum, amp; de farinæ modio azymos panes:nbsp;carnes^ ponens in caniftro, ôC ius carniûnbsp;mittens in ollam,extulitfub quercu, amp;acnbsp;ceffit* Gedeonfiftinat,zr facit:hoc efl, coquit hœdum coL prarum,zr de modio farine infirmentatos panes pa=nbsp;rat,zr carnem caniftro mponens,etiam ius carnium olnbsp;le infirt,zro)nnîaparata profirt adquercum, inflruitnbsp;prandium uiro dci,ffierans ab eodemfignum aliquod finbsp;accepturü beneplaciti diuini. Ad iÜum^ ftc inftrudius,nbsp;onuftus zr fie pie animatus aceeßit. ¦10 ^Cuidixitangelus deiîToIIc carnes amp; asymos panes, amp;pone fupra petram il-lam, amp; ius defuper funde, Quumœ fecif-fetita, Çtbus mge nbsp;nbsp;A?(«m cibum angelus manducandum habebat, im^ buendianimumfiducia,proliberandisfidelibus,zr‘ad fidem Gedeonis corroborandam. ideo omnia hic cotn^nbsp;poni iubet, utinoreHelite ignemiffa è cœlis comburannbsp;tur omnia, zr^atîi domino facrificium fupernaturalinbsp;figno comonftret.Petra autem cuigrata deo noftra im=nbsp;ponuntur opera,Chriftus donünus eft,heri zr hodie acnbsp;femper, propitiatio noftra, zr mediator unietts omnianbsp;'^^ßrmans,e^ deo patri concilions. |
S C H Ö P ÎT T r M. exténdit angelus domini fumniitîto*^ uirgæquâ tenebatin manu,nbsp;nbsp;tetigif cer nes 8^ panes azymos, afeenditep igws petra, ÔC carnes azymos^ panes coniuninbsp;pfitî angelus auté domini euanuit ex OCU'nbsp;Iis eius* Ceremonijs utitur angelus adhominesfiomiiw^^ rc dôcendos,extrenm uirga: acUoibëdo oblatis,quonbsp;éxardefccret, diuinumq^ fatiorem clarius edoceretnbsp;tionoperumeonditione dominus placdtur,ftdgi'‘^nbsp;fuper ueniente attrahimur ad bonum noftruut-St‘^rnbsp;ficia Abel zr TÀeliæ cœlefti iifiajnmationenbsp;tafunt,i^on quidan defcendendo,fednbsp;pendo exarfit ignis cunëtas iüi impofitiünbsp;do,fic ut illico angelus quolt;^ domini euaneftf'’^^^nbsp;raretfenunciumdeifùiffe,cui obfequendit»f^/L^nbsp;cunHatione tam à Gedeone q l/raeb'tis cato^jnbsp;la raro fiunt, zr à filo deo ad iüiusgloridnb^rnbsp;non ad curiofitatem,fed ad fidemnbsp;pter eleëlos: impifs enim nihil conducunt ,ß“nbsp;potius ad iüorum damnationem, qui maluutßquot;^nbsp;perare uotis, quàm quolibet admonitioittnbsp;dominum. Videns^ Gedeon quod effet domini,ait:Heu mi dominenbsp;idcircouidiangelü domini fecje II 11 ^5 Dixit^eidominusîPaxtecûî’’^ as,nonmorieris* Vulgo celebratumeratftatimmoriturU^^i^iÜft que,quideumuelilliusangelumfibiappof^‘’^^difii.nbsp;fetuelff)iritum:zrhorrerefoletanimu5hoi»‘^^ficnbsp;turn præfetitë,^:^ horripilationealiquopertgt;‘^^^^Genbsp;autem angelus antequant diftgt;aruijfet,cottftgt;‘‘‘^,a^(nbsp;deonem ,falutem promittendo zr uitain,nbsp;quod prius feribatur à fade iüius ofiendiffi’^'^Lnbsp;ruiffe.-non enimdidorum ordo,fidnegoti/gt;'^'gifibiifnbsp;fideranda eft communiter in /cripturis.ApPj^^f^fnbsp;diuinis non fuperbire, fed humiliari ZTnbsp;• debent.Pade adfaciem intueri,eftfamiliofl^,nbsp;bili quadacogitatione inftrui de uerbonbsp;ârafupernaturalia.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cl^* 14 ^Acdificauit ergo ibi Gedeon 3 minOjUôcauitœilIud Domininbsp;inpræfentem mem* Adhucilln®^ g/*nbsp;phraquæeftfemiliæEzrù Beneficiorum dei perpétua rnemorialid bent, Concediturq;jîatuit5 arasai extrui i^^nbsp;ueridei,nbsp;neficia rememoranda : maxime quod eonbsp;rariores effent zr libri, quibusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e/ aptiusdeferuitur.Aram quoifi ^uino iugt;uu ficio infigniuit,Pacë domini nominando-^'^^i^ii^nbsp;pnefentis diuinlt;efalutis z^ de proximonbsp;bertatismonimentùfieri hanc aram,uocimnbsp;minus deus ipfe folus eftfalus noftra.nbsp;admultafieculaduraffefcripttcratefta^^f 'nbsp;tfrael habituait 'm tcrrtb |
|
I V D I C V M ^5 f Nofle autein illa dixit dominus ad fum:Tolletaurum paths tui, SCalterumnbsp;taurumannoru feptem,deftrues^ aram 2.9 I nbsp;nbsp;Baal quæ eft paths tuûSCnemus quodcir^ ^aipfameftfuccideï L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;l”*'quot;'jpiwt/pit fïWvj Mc I noniblum tirnutäfide GedeotiK^domniK flatim Uli twék apa '^rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honore difcrinû=^ ,......t contra tot hominum in ‘‘^‘ÿoneuiuentiumuobmtatvm mores crreligio-“'’’’»pfiü'cofKrrf familiam fuatn er patrem fuum r “PpozutomzutMS, celcberrimumgentK erfd=nbsp;i}uicquid efi fuperflitionisnbsp;Jk I» ^^ittdat er dcleat.Grauis obedientia, fednbsp;Gedeoni fideli er atnanti dominum. Qwis ;nbsp;plurimos Gedeones, qui fubruant er fubuer=nbsp;^‘l‘^‘‘^quid contra deumereélum cfltemplorum ernbsp;^^^oriminum er fuperflitionum ? Sumere iubeturnbsp;‘f^tulum, anniculum,in facrißeium domino,nbsp;''’¦‘•’«fcoKojî, feptennio impinguatum ad cultmnnbsp;/öle^^’^p''’°’'^ßp‘rflitionisfecundum Hebroos, quonbsp;fe^ ^‘’^ßeium idolo deßrre intendebant,quafi connbsp;ß.^“^°^°ßcrificium.parandiim. deotuoin huius per ordinemt toknbsp;öfteres holo^nbsp;lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftruem lignorum, quæ de * amp; jy°‘^'^^«ccideris* ’itriP^hnttm fuperßitiones euertere, deinde crigere. Sutnmitax autem petrlt;e ßigge=nbsp;pgt;‘‘ediiitas camei, cum pani^nbsp;f ouf),nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prtecedenti die:hic nutic ordinate corn^ 1‘tpiUrt altaris erigiendi,ßiper quo am= erfeptennemfacrificare, ZT lucinbsp;^“^comburere, erße gr‘it«m domino facrifi=nbsp;pflt;^cipitnr.t^ibiltaninbsp;Ij j, Huod domino iubente non tuto obeatur cißde=nbsp;'quot;’tó'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domino abominabile ac idololatria. Satan niaxime imponit peregrinis cultibits. San= aquam obfequuntur.Qu£ tur^nbsp;pcrißciayhtecpiuinbsp;;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßttrißcatßd tnßdeliori mimme A(fi^ lt;^ogt;ttinut prieccpijjet. Gedeon decern uiris ’’’’•’Us V'*’® ’ ficutpræceperat ei do^nbsp;^‘mens autem domum patris fui,nbsp;illius ciuitatis, per diem no-'r,^5’^^^ednoäecompleuit. ‘ihfolucre diffîdés, familia patris fui decern firuos,nbsp;’'‘^0 Uli in opere dei, qui per omnipotetiamnbsp;'*'**^‘'*^**^4 perficerc potuißfct,fed non fempernbsp;(inmq; id ob metum iußum cogna?^nbsp;'8nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;interdiunonpoßet, no h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perßeit. ^ürrexiffent uih oppidi eius ma 3’^3m Baal, lu-'^cifum,ÔC taurum altcrum impo |
S C H O P H T I M. 37 fitufuperaltare,quodtüc ædifîcatu erat*^nbsp;Dixcrunt^ adinuicemt Quis hoe fc-cit^Cumcp perquircrent authorem fedi,nbsp;diâum eft, Gedeon ftlius loas fecit hæcnbsp;omnia« Mane ad cultum Baal furgunt etiam impij, dolent^ longe triflius de idololatria conculcata, quàm ißaeliMnbsp;ipßquales tunc erant de uniuerfa lege dei contempta.nbsp;Vt plurimum zolomaioreimpijidololatrte profutsido ^'P®*®***nbsp;lis permouentur deßnfandis cum iniuria piorum,quotanbsp;uicißim pij pro he fa dei maieflate fefe diferimim comité:nbsp;tant uelßrtiter iritentur.Pius exquiritur ab impijs pronbsp;pio opere ad mortem. Etdixerunt uiri ciuitatis ad loas t Pro-ducftliumtuumhuc, ut moriatur: quia deftruxit aram Baal, SC fuccidit nemusnbsp;quodiuxtaillud« Satis uidetur ad fummum gradum penetrajfe impin idololatriam,cum fanilus pro fanâo opere itmnaturnbsp;ad mortcm,non audita caufa,non difcujjo negotio. 5* Et dixit loas omnibus qui ftabant fu-pereum: Nunquid ultores eftis Baal, ut pugnetisproco^quiaduerfarius eft eius,nbsp;moriatur antequam lux craftina ueniat, ftnbsp;deus eft, uindicabit fe de co qui fuftoditnbsp;aram eius« loMpaterGedeonis,licctopusßlij non imperarit, Diuifefe ui ßrtaßismdign£tulit,fideßagiUorhaiknus:Cemensta ®nbsp;menzfinmfanâumßlij,er percttnóhtauoluntate deinbsp;ißliOfCoepit agere pro uirili fua pro filio liberando,ßrnbsp;titer erfideliter alloquendo allophilos, er idololatrMnbsp;hofies ifraelis dißirendo rationabili fermone,Si,mquit,nbsp;uos deum ueflrum ulti eritis,non uirtuti illius deiuefiri,nbsp;fed uefirit adfcribeturglorhetlpfe deusß efi ,fine dubionbsp;flatim er ante dieifinem tantam iniuriam uindicabit innbsp;ßcrilegum,Pro gloria itaq; dei illius prteflat ut non ho^nbsp;die à uobis occidatur ßlius meus,cras enim mane à Baalnbsp;ipfuMoccifumuidebitis,ßfeuindicarepoterit er uo=nbsp;luerit.bJonefiueßrumpugnare pro deoueflro, ipfeßnbsp;uindicet,ß deus efi,de tam atroci facrilegio. 3^ nbsp;Ex illo die uocatus eft Gedeon lerobaal« co quod dixiftet i Vlcifcatur fe deco Baal, qui fuftodit aram eius« Hoc fermone dilatus cflßrorgentis,erferuatus Ge deon die iUottemporisq; fuceeßu rebus compofitis,nonnbsp;alio nomineappellatus eß a fidelibus,quamlerubaalenbsp;hoc efl,Vindicetfe BaahTale noßris tanporibus iudi^nbsp;cium erit de fculptilium extirpatoribus. 33 ^IgituroninisMadian amp; Amalec, Sc orientales populi congregati funt fimul,nbsp;SCtranfeuntes (lordanem) caftrametati funtnbsp;inuallclesrael« Siuepro auditainiuria tantaBoaliexhibita,ßue co fucta inuidia permoti conuenerint hi populi omnes,ccrnbsp;turn efl diubio id iudicio contigifle,quo iam extirpandinbsp;erantimpij,erfldeles liberandi. Uabitabant quidentnbsp;ultra lor^nem, fed cwucxercit« irruerunt inuallem S8 |
I V Dl e V M
lefrtieljlaxtd tttofitc E[)hralm,i)jtrd terrdf lß-drlii.Twi autemopportuiutdtemtnißiotw fuæi domino Gedeonnbsp;anmaduertit, prog; edddhucJpiritn domint mfligdtmnbsp;mirdculumpoftulat or dccipittdntegudm ut apparetnbsp;cldßicumconcinuilfet, iterwnut ßcpeordinehijioriconbsp;prtctermijjb.
54 nbsp;Spiritus autê domini induit Gedeon,nbsp;quidangens buccina conuocauit (domutn)
- Abiezer,utfcquereturfe»
55 nbsp;Mifitœ nuncios in’uniuerfum Manaf-fen,qui oC ipfe fecutus efteS, ôC alios nun^nbsp;cios in Afer amp; Zabulon, amp;. Ncphthalimtnbsp;quia afeendentes occurrerunteis»
Certiorredditus de domini uoltmiute €:^uiétoria^ conuocat familidm Abiczer,cl4ngore buccinte,non Ionnbsp;gediuifam, fcjèg; mutuis exhortationibus incitando.nbsp;Quibuicongregittis,fidtimntencijsmißii intotdf tribus lAdndßis,Aßcr,'Zabulon, er üepbthaUm, coüeélinbsp;funtinunumpariter.
5 Dixiteg Gedeon ad deumï Si faluum fa cis per manummeant populum Ifrad,nbsp;cutlocutus es,
57 ponam uellus lanaein area: fi ros in fo^ loucllerefueritjamp;in omni terra fiedtas^nbsp;feiam quod per manum nieam,ficutlocu-tus eSjliberabis IfraeL
1 nbsp;nbsp;nbsp;5^nbsp;nbsp;nbsp;Fadum^ eft ita* Et de node cofurgens
in craftinum expreffo rore de uellere, con chant aqua impkuiu
59 Dixit^ Gedeon rurfus ad dominutNc irafcatur furor tuus contra me, ft adhucfenbsp;mei ten ta uero, fignum querens in uellere,nbsp;Oroutfolum uellus ficcumfitgt;amp; omnisnbsp;•terra roremadens,
4° nbsp;nbsp;Fecit^dominus node ilia utpoftulauc
ratjScfuitficcitasinfolo uellere, SCros in omni terra»
Sic dutë dominumfùerat atlocutus:Si decreuiflißd^ Hare ifraelem opera mea,ut dixifli, hoc oro ßgnum prænbsp;teiti,ut uellusj^arumfub dio ,folum roreperfiindatur^nbsp;smniregione adiacentefine roreficca manent e, Ç^uodnbsp;pmdiuittackmentiaperficilJet, udfaâoipfio adpre=nbsp;ccipijßimi fieruifiii, uelin uifione taiituin autfomnionbsp;inteUigi dedijfiet, guod minus ueriftmile uidetur in tan=:nbsp;to aegotio.-gitanguam ex iudaisfint gui audeant fcribenbsp;refiw more,rurßus aliud pet'gtftgnwm^contrarium prionbsp;ri,guodGripßugt;ndcclarauit domini gratiam gt prasnbsp;Vellus com fens auxilium.Significauit autem uellus complutu, areanbsp;arîduînnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;undig; ficca,tudaicum populum,m guo ab exordia
fandi fiserunt, gratia ccelefti uelut figt;irituali rore pcr=: fiifi.Deinde compluta area circum aridum uellus, ecclenbsp;fiiaeft,totoorbedifiufa inaperto habens gratiamcoe^nbsp;lefiem,priore populo arefado in totum-Hac iuxtaAu=:nbsp;gufiinum Origenem:hunc enim myfltrij ordinetnnbsp;fandus Gedeon pra:fignauit,rorem fcilicet diuinum,adnbsp;uentumfilijdei,non folum }udteis,fed etiaingentibusfifnbsp;furum,guia ex incredulitate ifiaelis, falusfit gentibust
S C M O P H T I M.
Et hoc eß gttod pro ariditate uelleris utiitterfa terrtdi^ uint ror is gratia mfinditur, cr ad iußam abieidionëtt^nbsp;{Leorufn,per dei dementia contigit colledio ***’nbsp;CAPVT VII.
Gitur Icrobaal qui Ged«”’» nodeconfurgens, amp;oinn‘S
S populus quicûeo,caftrafflfl^'' ^Sltifuntadfontcm Harad.Erannbsp;autem caflxa Madian eidem adnbsp;nalem plagam à colle Hammoreinu^ ƒnbsp;Certior ex fide Gedeon de gratia G“nbsp;confolatusg; tot miracuUs de uidoria,de exerdtnnbsp;gue alacriter fe feguente, flatim manenbsp;prudenter projfiiciendogerensßocumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,/üa
tunumjuxtafintem VLarad: guandoguident nuscr imlfiirat prudentiam militarem,ut^;nbsp;rite accommoddvm negligatur^ îîon enim dotnitt*^^nbsp;ri debet,non uiribus parcendum humants ‘nbsp;mt^efihoßemhabere à feptentrione cateriip^^nbsp;magisguàmadortumuelauflrum.
i ^Dixit^ dominus ad Gtdeonîi”^^,^ tus tecum eft populus, ut noliiunbsp;Madian in manus eorum, ne 8*0*^*?nbsp;tra me Ifrael,8lt; dicat,Meis uiribu«nbsp;tusfum»
In pralifi fecularibus folet nunteroßor teris paribus praßare paucis,tutiorag; P^r'fupiAnbsp;in diwnis.No enim tarn darum eß diuininbsp;fi humants adminiculisfitldatur. Non uultnbsp;riamfuamaltericedere:fuumopus ab hoittditnbsp;agnofcifidelesfuosfitbifide adhterere iubd-'quot;nbsp;piorumfolifitbiuulttranferibi. ,nbsp;5nbsp;nbsp;Loquere ad populum. Sc cun ne
entibus prædicaîQui formidoIoE’®^ j« midus eft, reuertaturSc ftatimnbsp;monteGalaad,amp;reuerfi funtnbsp;uigintidiio milliauirorum,6cderii’*nbsp;liaremanferunt»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
No« Wir««,/? timebat tot uiri in ifrael, 4“^ iiis uerbo GT promißionibus dei non credeb^’nbsp;ti ßrtitudinefidei. Ad literam ineptinbsp;iwnconfißunt,gui firmidolofos feinutuumß'^^^^tafnbsp;àefertoresfiunt aciei in pugna, totius guolt;igt;nbsp;proditores. Veruntamen fadum id eß adglo^nbsp;rius ^opagandam:Aliogui non multitudin(gt;l^i‘‘^nbsp;nimitatcuincunt exercitus. Auolet,inguitgt;^nbsp;de monte Galaad,non illo gui trans iordatttiX hnbsp;gui in forte Ephraim : duo ent funt motesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JJiV*'
4 nbsp;^Dixit^ dominus ad Gedeon.^^^^^nbsp;populus multus eftî duceos ^ti^nbsp;ibiprobabo tibi illös, amp;dequo
bi ut tecum uadat,ipfe tecum nis autem quem irc tecum pronnbsp;ipfe non uadat»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
5 nbsp;nbsp;CücR defeendiflet populus ’j*nbsp;dixit dfis ad Gedeon, Qui linguanbsp;ritaquas,ficutfolentcanesläberc7
S C H O P H T I M. 5^
I V D I C V M eumfeorfumtomncm autemqui curUagt;nbsp;dsgenibus biberit (»»d/to-dp^ïrtf £r««tnbsp;^criturnimium p’uresfuperejfe de exerdtu ijrrfenbsp;liSjfcilicct dccem millia, ex quibus uegetiores O' 1‘iboxnbsp;rum tolerantiorcs uult deligi ad opus fuum dominus.Elinbsp;gt quoq; ex multis paucos qui uirtute quidem dei, fednbsp;non fine uiribus humanis uidoritan affequantur.ïelixnbsp;fxercitusfub duce fanilo,qui iuxta dei uerbum belligelt;:nbsp;ƒ Inbsp;fxercitus,fub impio duee ; non eniin aliud erunt quùtttnbsp;owes occifionis,parati ad miferum interitum: non enimnbsp;'^^^putronumhabent,fcdPlutonem O' aurifacrantnbsp;infantes coram deo O' mundo,qui fanguinolen-(I pro aurofratres occidunt.^gti^tur autent qui manunbsp;iKJuamraptam in oj traijcicbantllantes:ftcui canes quinbsp;son ore imnerfo bourn more dudnm bibuM aquant, fednbsp;quot;•^utraiiciuntin os, fitis O' coloris patientiores reli=nbsp;i‘*°^‘ogt;iq;laborum,quàmhiqui incurui ore hauriuntnbsp;fo^roni ad aquas demißi, quod eft imparatioruMnbsp;^quot;^^osinfidtusfuftinendos O' operas. Auiditas bi~nbsp;^^ctiion aquas,hoc loco notatur,multo minus cbrionbsp;ptosdecet ac uoracitas ftrenuos quoq^ uiros, O' labo^^nbsp;^gt;»iiitp^ientia : excrcitandum enim corpus eft ad fufnbsp;t^^'^grauißima incommoda omnis generis.
fuit itaque numerus eoruni qui manu »uosproijciente aquas, lambucrant, tregt;nbsp;c«nuuii-j.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem reliqua multitugt;
î%«i °®quot;^^°PopIite aquas biberat.
^iuocati,fedpaucieleéli,o'alacres admilitia. fttius eft paucos eledißimos effe 'm caftrts mili^nbsp;^^’If^'^^innumeros defides.Tam Alexander quàm Clt;enbsp;pouco exercituftlicißime proficerunt,uC hie noftrrnbsp;Ko-bo indudus. Verifimile eft reliquos quinbsp;non tom corpore fragiles imbeciüioresqinbsp;O' meritis. Semper imperfréiorum manbsp;‘^'’^ftn!(n,erus,Virtuiq;pàUcorimt.
' . lt;fEtait dominus ad Gedeon* In treeen ^^üitisqui lambuerunt aquas, liberabonbsp;““^jSctradaminmanu tua Madiantonigt;nbsp;î“® îutem relia ua multitude reuertatur irtnbsp;’“'quot;quot;'fuum,
fulutem his tam flrenuis beUato^: fglnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tdm immenfam hoftium multitudinem, nec
^^J^^'^^jfed uiiloriam in omnia fecula decantant 'r^^l’us.lndicat autem diaboli regnum, qui pecca
8 l^^'^'^^oriadefîgnatur.
tubis?’?’-^® nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P’^® populo cibarqs, 8C.
2bire b®ninem reliquam multitudiné tuni tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tabernacula fuaî amp; ipfc
ftj.j ^^^^ntisuiris fecertaminidediuCa^ Madian erant fubter in ualle.
’’^^cam prouidentes fîbi, hofttm m domino gt;t^oßp°’'J°^''^'u{ant,quantitmlibet paud:facile do)ni=:
^'”'05 reddà caufe tequitas,charitas patrue at^
....................... manu daritr uiiloria: Horrëdus uiaßim
* /*»•.. .... \
^Kf cognatorumfmfuperftdes 'm uerbum domîni,fr cer to°confentiant uota militantium.Deniqi de monte prsesnbsp;lium tentât 'm hoftes,ualle diffûfos.
9 ^Eadem node dixit dominus ad euni. Surge, Slt;defcendeincaftraîquia ttadidinbsp;eum in manu tua,
gt; Ö nbsp;nbsp;fin autem ire formidas, defeédat tecum
Phata puer tüus ad cadra.
11 Et cum audieris quid loquantur, tune confortabuntur manus tuæ, ÔCad cadranbsp;defeendes. Defcendit ergo ipfe amp; Pharanbsp;puer eius in partem armatorum,ubi erantnbsp;armatorum uigiiiae.
Quàmfrterit iftis temporibus 'mfirmalfraelitarum Mîracuio-fiducia m dominum,liquet ex tot miracuUs Gedeoni o= flenfis, poft qu£ omnia experimento mfallibi promit^anbsp;tit de craftino uidoriam, auditofomnio hoftiu O' ter^nbsp;rare. Docentur duces. Ut explorare non obmittant ho^nbsp;ftiumtam fortitudinem quàmpropofrtum,diligentiusnbsp;quo idfieripoßit,nodurn.tsq; obferuantias curët,quannbsp;tumlibet'm dominum certißime confidant.
Madian autem amp;Amalec,8Comnes ori entales populiiacebantin ualle,utlocudanbsp;rum multitude t cameli autem eorum in^
IX
numerabiles , deut arena quæ in littorc maris.
Uoftium maxima multitudo bellicusq; apparatus de feribitur,ut uidorilt;e diuinæ triumphus celebrior per^nbsp;ftgt;idatur,O' ftdes in dominum ßrtior crefrat 'mfideli^nbsp;bus.VamiliariS eft feriptune, freut O' Unguis omnibusnbsp;hiperbóle,ut fuperare arena marts multitudinem exer^nbsp;dtus dicatur,confiifus à trecentis fidelibus.
*5 Cum^ ueniflet Gedeon, narrabataÜ^ quis fortinium proximo fuo, in hunenbsp;modum referebat quod uiderat, Vidi fomnbsp;nium, SCuidebaturmihi quafi fubeineri^nbsp;tiuspanis ex hordeo uolui in cadra Ma^nbsp;dian t cum^ perueniflet ad tabernaculû,nbsp;percudît illud atqj fubuertit defuper, 8C ccnbsp;cidit tabernaculum.
Nonfolum fomnium iflud imnùttebatur à domino Nîhiifîne Unffed etiam ittius mterpretatio alteri reuelatafùit, o'nbsp;credulitasdonataambobus, omnia adfalutempiorum,nbsp;quorum curam dominus fufripit, o' omnia agit 'm oms.nbsp;nibus,ut nihil cafu o' frne omni caufa 'm hoc mundo fienbsp;ri difcamus,fed à deo omnia adminiftrari,omma deo ohenbsp;dire, O' ah illius nutu pendere. Icideles quoq^ hordeosnbsp;ceus panis uitis o' ingratus funt 'mtp'qs,uoluunturq}, etnbsp;reuoluuntur ad nutum dei,utfint fcandalum impqs, o'nbsp;falus pijs,quos qui frreuerit O' mquietauerit,is ad mtenbsp;ritum deuohietur. 'Facile deo eft auguftißima quaq; anbsp;Uilißimis deqcereitabernacula impiorum nonfubfifluA
14 Refpondit is cui loquebatur: Non cd hoc aliud, nifi gladius Gedeonis, filq Io-as uirilfraclitæ,tradidit enim dominus innbsp;manus eius Madian amp; omnia cadra.
Semper ctiam inter gentiles erant pifio'qui diuina
SS
Si.. gt;
: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.?-I V D I C V M- quot;
^uodam infiMu pennouebaittur ad pietateni, ZT bMdeimyßvriaaliijuando reuelabantur, utuclutiirH^nbsp;tare confitndcreq; lfraelitOi dcus uoluiffe uidcatur, gennbsp;fibits reuelando conßlia fua, qu£illi crcdcrerecufarët,nbsp;IJ-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;audiflet Gcdcon fomnium,
SCinterpretationem cius, adorauit, 8C rc^ uerfus eft ad caftra Ifracl, 8C ait î S urgitc,nbsp;tradiditenim dominus in manusueftrasnbsp;xaftra Madian»nbsp;t Explicatio foinnif hic quûq; coittràio dicitur, çr ànbsp;fando uiro auditur ab ore prophani. Adorauit aut Gf=nbsp;Âeonconfolatioë delatam fibi ac fuiiàdno,pariterq;nbsp;crediderunt promißionibui dtuinii,fideqifirmati fortinbsp;ter adnituntur ad rem humano iudicio ülis impoßibile,nbsp;......... poftquamuidoriaminmanibusfuiseff'eau^tmt. '
16 nbsp;nbsp;Diuifit^ trecentos uiros in tria capita,
Sfdedit tubas in manibus omnium corû lagenas^ uacuas, ac lampades in medionbsp;lagenarum^
Eortior quidem exercitus eß,cuius unitæ itmdit fttnt uires,hic diuina uirtus omnia operatur,nbsp;nbsp;nbsp;non ni
fiirrifionehoßtuopuieß,etterrorenanolate^patete. ' ‘ IdcotrecentimilitesdiflribuutUur in cohortes tres,eunbsp;terribilißonitu tubaru,cr fubitaneoßtlgore tot ignium,nbsp;qnibusdei omnipotentia utiturad difiurbatiotiëimphnbsp;rim.Eiußmodi firatagemate uoluit tue dcus turpiter fiainbsp;-ài perfidos,qt(i unius angeli uirtute occidit centivm odonbsp;¦.gintaqMnq^milliaSyrorHm,temporeEzechilt;e. 'nbsp;17: EtdixitadeosîQuodmefacere uideri^nbsp;tis,hoc facitc î Ecce ego ingrediar partemnbsp;:Caftrorum,ôCquod fecero,fcâamini*
18 nbsp;Quado perfonuero tuba in manu meanbsp;-SC cmnes qui mccum, uos quoqj per ca*nbsp;ftrorum circumitumtubis clangite, amp;di*nbsp;cetis domino,amp;Gedeoni.
Ex me uidebitis quid uobis faciendum, exempîum meunt omnes fequimini. tubet autem ut ad tria hofliumnbsp;latera fefe di^undant, çyquot; quarto tantum loco fitgie persnbsp;wittant jfiacium, quo territi hofles fefe abripiant : quianbsp;bus ficnodu ordinatis, fubito clamor ingens efi exoranbsp;tus, er hydriarum coneußione faces effulgent maximonbsp;lumine,ut omnia plena uiderentur effe milite,contra aunbsp;tem hofies terrore perculfi,confilii inopes ut nihil prosnbsp;ter fiiglt;eprceftdium ineditarentur arriperentqi.'Dco au^nbsp;tem in primis gratias acclamare iubentur, çy ante prlt;eanbsp;iiuminftituuntur,tandemfiituri pij uidores contra idonbsp;lolatras,idolorü defènfores.'deinde etiam Gedeoni, qUonbsp;dândc libentius tam filici duci, optimo, per omnianbsp;obedirent.
19 nbsp;nbsp;^ngreffus^ eft Gedeon, 8c trccenti üînbsp;ri quierantcumeoin partem caftrorum,nbsp;incipientibus uigilijs nodis mediae,8^eu-ftodibusfufeitatis, cœperûtbuccinis dannbsp;gere,8C complodere inter felagenas»nbsp;: Cum^pergyrunicaftrorumintribusnbsp;perfonarent turmis,amp; hydriàs confregißnbsp;fcnt,tenueruntûniâris manibus fuis lam
pades, 8C dextris fuis fonantes tubas, mauerunt^. Gladius dni SCnbsp;' Sapienter Gedeon mediuminternbsp;eligit,quo utrifq^ pr£/èntior effet,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad ord^
utrunqi propinquior, ac adfiigicntcs tiadianit^ quendum paratior.Tenent autem lagenasnbsp;dextra tubas.IAagni quidem fideles habere debentnbsp;bi dei fonitum zy pr£dicationem : pro minimo uetnbsp;corporum uilitatem corruptionemqi expotute pretnbsp;pulodei,pace^fideliumcy gloria dei. j,nbsp;ftantes finguliin loco fuo percirc^nbsp;tum caftrorum hoftium» Omnia*®^’^nbsp;ftra turbata funt, öc ululantes fug^
IX amp;infiftebättreccnti uiribuccinis^ tiantes ? Immifit® dominusnbsp;omnibus caftris,ölt; mutuafecaedet^“! ^3^nbsp;bant,fugientes ufqj ad Beth feta, jnnbsp;rath, ufqueadlimitemnbsp;Tebbath,
Steteruntfub fe finguli loco fuo,exordi»^^'‘^^^ Sorzyfaculuterribibusaclatiusperfkepe^f'^^^lfinbsp;gerent. Confiindipoteratexercitus,nbsp;quantumlibet magnus, uel cafußlif ex arber^’/^^^fnbsp;modo nunc deo plaçait fieri,cuius uoluntitnbsp;efioperumdiuinorum.Defcribiturßg£i«‘‘S''^^nbsp;diftantia per loca remota, qua miraculuninbsp;riusnotetur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, .p/
Condamantes aut uiri Ifrael thalim Sc Afetj amp; omni Manafltp^’'nbsp;banturMadian»
Conclamant tuncprimumproxm£trilgt;‘gt;^’^ic^ l^^fifÿlfi ‘iitdiunt,qui turpiter retroceJfe)‘‘igt;^’^},Mlnbsp;fidei homines,nunc turpius ßgientes perfe^l^^^fiilfnbsp;dianitaf,pr£occupàdo loca uadaqi lordani^’nbsp;effugerent animo confkmato er donortKO-
2.4 Mifit^ Gedeon nuncios in tem Ephraim, dicensîDefcenditci”nbsp;fum Median, öcoccupsteeisnbsp;Beth beraatqjlordanem, CIania«‘J%(ignbsp;nis Ephraim, SCprsoccupauitafJ**^nbsp;lordanem ufqj Beth bera. jijHnbsp;Apptehéfos^ duos principesnbsp;Orcb,amp; Zcb:interfecerût, Oreb L'’nbsp;OrebjZeb uero in torcularinbsp;cuti funtMadian, capita Orebnbsp;tantes ad Gedeon trans fluentanbsp;Gedeon hofks perfequitur ultra lordanet»’ .nbsp;dameitra lordanem palantes iubet mißisnbsp;t.phraimititercipi: quod er ficerunt,nbsp;duces Oreb, er Seeb,coruum er lupunt.
runt Mxta petram Qrcb: er Seeb luxta pit minatum ab hoc euentu pofteris tetnporibitt^nbsp;berferibereturuulgaribusnominibus.
1 V D I C V M ^^adpugnampcrgeres côtra Madian?
Sentes cum eo fortiter,.
itiuidia fitperborti, qui poßint,inuident tarnennbsp;'’niicornbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiris.ld etiam inter necefiàrios er
^'tanafiê er Ephraim, O'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lacobfecundid priori pr£latus,qui
^imium triumphüfi-atri inuidet, er con H(„ “’^'‘^^pbraimnegledumatq; Jfretum àGedeo®nbsp;autem obiurgant,nenbsp;uideri poßit, er nonnbsp;(itmen prater rationcm id contigit,nbsp;uicinM tribus omnes,nbsp;‘’‘telknbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttie^itüorem Ephraim non^uocauit
^o^unes hofies totius ifraclis cum de C)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßrtißimi filer int uiri er pîurimi.
rcfpondit; C^id enim taie lio/lPotui,quale uosfeciftisî'nônneme-itiej/’^’cemus Ephraim, uindernqs Ab-In*
tradidit princî-facerc tUs e(fuos feciftis^ Quod cum lecu«nbsp;itiçij^f’’^equieuitfpiritus eorum j quo tu
' ^hmff^^^lt;gt;,prudentia,perfeueraittia,er multi^ declarata efi in fuperioribus : nuenbsp;ttiiiif.^/^''’^'ifuetudoermodefiia infignisdeferibitur
coüaudans benegefio,quiafcilicet ducesnbsp;anteuertendo ceperint,er Gedeo^inbsp;Sua autem coplarima magmficaopenbsp;%K^''^^gt;ermodefiißimc commemorandoracemisnbsp;if!^'^‘‘^^^orum opus toti uindemia, necfibi racemtinbsp;fcs,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honûnibus generis ßii, quifecum cer
^lgt;^^zcr, in quibus fe minis t^onfitetur.Exphcat autënbsp;'’’¦‘«n cr uindemid, laudando quidem ilsnbsp;-êl^riam autëoperumamboruninbsp;de ’tam filicitergefii, deo optimo maxisnbsp;gt;'efirt,dicens: Deuj tradidit in manum uenbsp;‘ ’^^tiyf^'^^^^‘idian,cumegoreliquos lAadianita.^nbsp;Gloriofîus autem efi duces cesnbsp;QJfdmolU rcfponfionefreÿtiramnbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in'^^‘‘^‘lt;gt;»=(^ifmfermodurus,firependi/fet,
4- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^xafiterajfe potuerit,quos uiiloriagla
Gedeon ad lordancm, ynbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cum trecentis uiris qui fecu
SocothîDate obfecro
6 iî'îtia’ autem perfequor Zebee SC
* For-^«manuumZebeeôt Salmana Ànbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
SCHOPHTIM, 59 nünc in manu tiia funt, ut demiis exercî*nbsp;tuituopanes^
7 QuibusGcdconaitîCumergotradidc rit dominus Zebee amp; Salmanain manusnbsp;mcas, côtcram carnes ueftrascum fpinis,nbsp;tribulis^dcfertit
iJonobjtantcfi-atmobitirgatione,o(gt;usuirtutK exe Perfcuerw ^uitttr,cr abfoluere conâtur perficere^ uidoricon, no ***nbsp;antedcßtUrUS qMmregesipfoscepiJfet.Veniebat er=nbsp;go cumfuis trecentis uiris ad !ordanem,iuxta tjuan lo^nbsp;cui Sochot, de quo Gcricßs jj.ubi ifraelit^ habitabantfnbsp;qui cum Gedeonempropugnatoremtotius ißaeliifequinbsp;debuiffent, tam ßliciter hofles pcrfequendo fitgientet,nbsp;non ß)lum id negUgunt,ßed infupcrfatigatis fainelicis^nbsp;ßatribwscibuin negät,faluator0ß(um ludibrio habent,nbsp;atq; irrident uerbiSyCr aduerfantnrßiäii,ex fame perinbsp;ditarißnentes.idipfum tarnen principei faciunt iîliusnbsp;urbis er conßliarij, quaß data opera auxilium dbmininbsp;parui facicntes,er dueemtamßrenuum irridentei, acnbsp;uelut 'mcreduli,notabant temeritatii uidoriofum dueëtnbsp;Perfidianonßnitagnofeerebeneficiadei,fi-atrum ne^inbsp;ceßitates non conßdcrat,mauult turpiterferuire,quàntnbsp;ßrtiter laborando nancifei libertatenit
® Etindeconfeendens ucnitinPhanuek locutus^eft ad eos fimilia ? Cui 8Cilli re-fponderötjficutrefponderätuiriSocoth»nbsp;Secundo inciditfidelißimui dux in inßdelißimos cinbsp;ues in Phanuel,qui ßmili procatia optis domini ér iÜiutnbsp;inintftros contemnuntfiado er uerbis.Sic erat tentantnbsp;da fides Gedeonis ut dignus fieret promißionibus diuisnbsp;nis.£xemplarfidclibus eßfailus, qui toties iam irrifuf^nbsp;er ingratißimos fratres expertus, nön deftitit benefalt;*nbsp;ceregenti fult;e,domino credens, erferuiens.
Dixit itaqj etiä eist Cum reuerfus fiïérO fn pace,deftruam turrim hanc«
Vtrif^ impijs eiuibus dignas comniinatur potfM!^ cum, ut firmißime credebat, uidor rediret j proflratitnbsp;hoflibut ab iÜis pcnde/idas.Sic Cbriflus dominus ludteisnbsp;rependit dignM iniuriarum paenas,cum poß crucis fup=inbsp;plicium,er tranßto mortaUtatis lordane,deui{io prin^nbsp;cipehuiusmundi,ajfequutusefi omnem poteflatemittnbsp;calocrinterrd,
* ° Zebce aütê 8C Salmana tränt in Car car CÛ exercitu fuo, Quindedm enim mil-lia uiri remanferant ex omnibus turmisnbsp;örientalium populorum, cæfis centum uinbsp;ginti millibus bcilatôrum,Slt; educentitttttnbsp;gladium*
Ex centum er uiginti millibusho/îium,àfiragerea liHifunt tantum quindedm millia, cum fuis ^bus reanbsp;gibus Zeba er Salmona, qui iam, ut putabdnt, in tut»nbsp;refidebantfefe récréantes pofi acceptarncladem Ultntnbsp;lordanem,quo non putabant uenturum Gedeonem,
11 Afeendens^ Gedeon per uiam èôrun» qui in tabernaculis morabantur ad oriennbsp;talem partem Nobc,amp; Iegbaa,percuiritcilnbsp;ftrahoftium,qui fccuri crant»
5
-ocr page 78-s C H O P H T* I îï' bitur,ocdfosfcilicet4. J^dianitK GedcoiiKiitnbsp;ultionem fadorum Gedeonisnbsp;nbsp;nbsp;deiedi eiiltus
reflitutumuoluijjènt hi reges. Cum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;multt rittio^
WS ejjènt occidendi reges,hanc in primis arripuit, quH fratrum occiftonis ultor effc
DixitCR Icther primogenito fuo: Surge amp;intci;ficeeos^Qui non eduxit gladiuninbsp;fuum,quia adhuc puer eraunbsp;ltdgt;etut primogenitus ßlt;us nominenbsp;ges Madian,tumut atnariorfnors effet Cnbsp;tum ut ddolefeats prolixins uidurus, pof p^foinuinbsp;rite ilÜus luudem diutius celebrure memimffe^; u er^'nbsp;Sic iuniores diutißime impreffurn meinorttntio'nbsp;gloriofum fibi peregerint.
Dixerunt^Zebeeamp;Salmana.d ge,amp; irruein nos ï quia iuxtanbsp;burefthoniinis,SurrcxitGcdeongt;nbsp;terfccitZebeeamp;Salmanaï 8^nbsp;mcnta,quibus colla (re^rffow) canidcnbsp;decorarifolent»
Clementior in reges fï(it,humiliter /èfefl’’’” fato cr digniemorti,quÀtti in ducs quinbsp;res uideri poter ant, gloria; dei oontemptoff^nbsp;(tutem ut fortiori brachio adorfi citiusnbsp;gloriofius.Saharonimaccipit àcollisregio’’’!’nbsp;ta aurea ad modivm lunteßrmata.Exuuiasnbsp;rum dignif.imus erat,fibi defumit, Cf ornam^^'^“nbsp;camelorum.
^fDixerunt^ uiri Ifracl ad Dominate noftri tuamp; filius tuus,nbsp;us filij tuhquialiberafti nos dem^n^*
¦ Superbire incipiunt ifraelitte de grati domino non leguntur, wc carmen aliqigt;'^ f,}nbsp;Deboraconcimtur,ideo nonleuisuindidtt0'nbsp;fubfequitur: cupiuntfitbiregempraficere, L(iiilt;nbsp;qui certe digius eratfied populus indignus Ànbsp;dicabatur,Gr erat tedi rege,qui beneßeiumnbsp;mino,fed homim aßignabant : tlt;lolcbat p’'^‘’f'^*/,/t/t^nbsp;poptdo.R.egnumfciebatdomitHelfeinfuumP^(^g\i;anbsp;iuxtalegemlJlofi.l^odefliamanimi,quamddo’\^nbsp;auguratusoflenditetiamnunc uidor inelyi^^,nbsp;umphalis imperator conferuat : fide crnbsp;deumpraftantißimus.
^3 QuibusilleaittNondoininabo*^^ (3 necdominabitur inuos filius ’nbsp;dominabituruobisdoniinuSf ^pö''
24 Dixit^ ad eosî Vnam petifie’*’^ ftulo à uobis,Date mihi inauresnbsp;ucftra,Inaures enim aureasnbsp;bereconfueuerant»
tHcditabatur Gedeon pio quidem Si. bewficiadomimfibi coUata er fute domui, 1nbsp;nbsp;nbsp;^glca
aliquem deo dignutn humana cogitatione er'è gfit bat,quiut contradei legem ceptus cfl:,fienbsp;dt.Dominô tomen deo non dijflicuit uotunt rye.(ianbsp;uififi Gedeonis,qHod ex fide ae deuotionenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(«r;
h»»
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt; D I C V M
Sewpo- er ubicji Gedeon circum/fiede agît', er fie domino credit,ut iuxta domim uoluntatem prudentißi=:nbsp;me hofitm circumucniafiidq^ ab ortufolis, irruendo innbsp;boflem, quem ab occafu folisfiierat infequutus, atq^ utnbsp;prius nihil minus iam quant hofits ijraeliticos firmb:nbsp;dantem.
JFugeruntœ Zebee Si Salmana, quos perfequens Gedeon comprehendit duosnbsp;reges Madian Zebee Si Salmana, turbatonbsp;Omni exercitu eorum ?
15 Reuertens^ Gedeon filius loas debek lo ante folis ortum,
Sic tantum exercitum Hadianitartvm perterruit ma nipulusfidelitmt commilitonum, ut in fitgam quidem lanbsp;berentur,fed non euaderent.Ambos enim reges affequunbsp;Occaffo n5 tus cepit,reduxitqi cumgloria er triumpho, cum non^nbsp;uef^era illius diei appeteret :fic prteftat in tëporenbsp;diuini ^diutorij non tardore,nee agere fegniter. Sic Io=nbsp;fue primo impetu inuoluit omnibus, pofimodum fegni*nbsp;ter agendo ißaelitte dcficerunt.
gt;4 apprehenditpuerum de uiris Socoth: interrogauira eum nomina principumnbsp;Si feniorum Socoth, Si defcripfit feptua-gintafeptem uiros»
n Vcnit^ ad uiros Socoth, Si dixiteisî En Zebee amp; Salmana fuper quibus ex^nbsp;probraftis mihi,dicentcsîForfitan manusnbsp;^cbeeôC Salmana in manibus tuis fünf,nbsp;ut demus uiris tuis qui laflî funt, panes?
Parat iuftus dux populi,uindicare iniuriam del, (2quot; crimen lefe tnoieftotis diuinte.Protricidos impios,quannbsp;turn ad uotum iüorimi attinebat,fratribus fame pericli*nbsp;P“*nbsp;nbsp;nbsp;tantibus cibum negando, er dei triumphos pro fe con^
quuwntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;odoritur, erfapienter reosperqui
riinominatim,utmultitudiniparcat, er innocentibus.
16 Tulitergofeniores ciuitatis, Si fpinas defertiac tribulos,8c cotriuit cum eis, atqjnbsp;çomminuit uiros Socoth,
Crudeli iÜos morte occidit,ob crudelißimum nephaa 'm^atitudinis ad fi-otres,quibus uidum,neceßitatts ar=:nbsp;ticulp,proq; ipforum falute lütertatepraliantibus etnbsp;fatigatis,beneficiumfanè minimum,fine iüorum damnonbsp;uçl modico,cum irrjfione negauerant, hoftibus fideliumnbsp;plusfauendoquàmfi’atribus.lufta indignatio fiât,lt;3*nbsp;wcejfariouindicandacrudelitas.
Turrim quoq}Phanuelfubuertit,occi-fis habitatoribus ciuitatis,
38 nbsp;Dixit^adZebee amp; Salmanat Quales
fuerunt uiri quos occidiftis in Thabor? Qui refponderunttSimiles Cui,ôC unius exnbsp;eis forma,quafi filfi regis^
19 QuibusillerefponditîFratresmeifue^ runt,filii matris mef,uiuit dominus, quianbsp;fi feruafletis eos, non uos occiderem,nbsp;Nonomni» UototurhocloconoomniaadUquidumfcriptaeffènbsp;fup ordine infacris literis.Uihil enim in prioribus de ocnbsp;^fis in monte Tabor memoratum fidt, id quod hic fieri*
2.0
2.1
S C M o P H T I M.’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4»
f« attribuf]}gt;oliorum,cultum aU^uent erige ’^^^(liebatinglorumdei.
Qui refponderuntt LiBcntiffime dabi-*uus,Expandentes^ fuper terra pallium, Ptoiecerunt in eo inaures de præda:nbsp;'3i‘atit«(io populi notatur, çr propenßo ad externnbsp;contra kgem,negligentia autetn dufdeninbsp;‘‘^^toatltan donünt in Sih ;fic fimper in uetitinn
tis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ornament
Qu k ’’’Q’^ibbus, amp; ueftibus purpureis, tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Madian uti foliti erat, 5C præ
ßP’^^s’uveascamelorum» ^l’^’WutctiantprißcorumtcmpornmmirMuanitanbsp;i^^fi^itidtpretioforunt ornatnentorwm tamhominbsp;ut cum omni pretiofa fuppelle=snbsp;te,q 'bellopericlitori, zr omnia amitte=nbsp;J’*’’ ^nü rebta pacatii pacifice uiuere. Stc mtin=:nbsp;poßtUf,
Gedeon ephod, amp;pofuit ‘¦‘‘’’täte ûia Ephra* Fornicatus^nbsp;omnis Ifrael, 8lt;factumeft
^^ndo °
I'*‘(^uidadcultum ç^rcei-cmomMattinetuafo St lt;!eicif^^‘‘’^'tpgt;'‘^^‘^^'^l^lt;’^^^fgt;'^‘-’lhntnegleôlouero,nbsp;^»He ^oco i domino eleâo^iuxta hutnana tradianbsp;Qpjßruire maluerint. Paffios efl ßrtaßis eti=‘nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bumanum aliquid, generis ßi authoritatent
'*ntfy^proniouendo,fub titulo gloria: dei : utfad^ ?«0nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;religionis. Voluit
coboneßari cultu diuino Ai ereilo^.
J qu£ ultra cr citra lordanemgloriofa erat honorem prie domo luda^nbsp;“nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*''*^'*’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^otißfttbat, quorum
^^°^^Situradßiße. EtïocUMapparitionisan^. *** '*’1 ferfaniliorem, quem cul=nbsp;ba co,^‘‘ illußrari, Sed nuUa quiecuniß botia intentnbsp;Domini domino probatur : etiam bo=‘nbsp;’'’'’’nói adintolerabiles fuperßtiones cr.nbsp;'^l^!ob^^f^l^gla.Tutiusergodiuinispr£ceptisfinbsp;pro ipßus tantum uolutate cer*
u nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem Madian coram fi
’*’*ios q '1'^ieuit in terra per quadraginta ffnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gedeon præfuit*
(ƒ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^ quadraginta annospax
bumiliatis, tantopere, ut nihil poßca . biîAbi:^ eaußßerint.
lerobaal filius loas, amp; ha* *’V««^ofuaï
feptuaginta filios, qui egrelïï
funt de femore eius,eo quod plures habe* retuxores,
J’ Cocubinaautem illius quam habebaÉ in Sichern, genuit ei etiam ipfa filium nomine Abimelech»
Non prodeflßemperßdelibusquies, exadtterßtati^i Pax n5 fem buicrmalorum prejßtris exercitatitnagisprofidunt. aufpieanbsp;Gedeon pacatus Ait operamßlijs procreandis, er do^nbsp;minigratia adborämultisfilißloeupletatur,gaudet^nbsp;de benedidione domini donee uiuit: in pace deni^ mosnbsp;rïtur, relidis poflfefeptuagintaßlqs, ex multis uxori^^ :nbsp;bus,qult;e domino non quidem damnantur,fed perpetuiinbsp;moleflijs er magnts, quae fandi alioqui ob uxor es et*nbsp;filiosmultiplicesfenß:runt. Dijpenßatione dd oflendisnbsp;tur domino non probatom, fed pcrlatam poligamiam:nbsp;eßeq; contra boiwm natura in hoc mundo : qua tameit,nbsp;ut a^s quoque maUs dominus in hoc mundo utitur adnbsp;fuamgloriam.
ji Mortuus^eft Gedeon filius loas'infe nedute bona, amp;fcpultus eft in fepulchro 'nbsp;loas patris fui in Ephra de familia Ezri»
55 Poftquä aütem mortuus eft Gedeon,, auerfi funt filfi Ifrael, 8C fornicati funt innbsp;Baalim, Pofuerunt^ fîbi Baal berith innbsp;deum:
54 nbsp;nbsp;nee recordatifuntfilqlfrael domini dei
fui qui eruit eos demanibus omnium ini-micorum fuorum per circumitumt
Bonafenedutemortuusdidtur, erfepultuscußis Wo« *«¦« patribus in Sichern. Nihil feribitur quomodo ifraelemnbsp;iudicaucrit, er q dextre, cum uideaturßiffe uir bonuS'nbsp;erpius:ideoqi inuitaßapacem conferuauit, er dosnbsp;minus etiam patienter tulit Ephod illius eo uiuente utnbsp;pax in terra perfeueraret, licet enimfadußerit quodnbsp;dominus prohibait, pertulit tarnen donee unius er uerinbsp;deifides comitata efl. Poß illius uero mortemgrauiordnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
mala commißa funt, ut ßlet exorbitantia uel mitüma nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
initio itineris paulatim femper abflrahere ad errores et auia non fine dißcultate emendanda : fic ex parua ßsnbsp;perßtione apertaq^ ßrnicatione idololatria coepit grafnbsp;fori in populum dei, quam ernoluit eßeimpunitaHtnbsp;dominus.
nec fccerunt mifericordiam cum domo lerobaal Gedeon iuxta omnia bona quæ.nbsp;feccratlfraeli,
Ingratitudo adpofleros Gedeonis primoßmmatim,. deindeexordinefmgillatimdefcribitur,utnihilinhoc nispolSTnbsp;mundo fllix, er ßabtle bonum admiremur, er nongra ‘*’inbsp;uathnex hoc mundo tantis plenum perfidi/sexeamusnbsp;ad patrem,dominumq; folidte precemur, no tantu pronbsp;nobis,fedetiapropôflms,erà ßrnicatione quacunq^nbsp;diligenter caueamus, er defiliorum moribus bent inßnbsp;tuendisinuigilcmus.
CAP VT IX.
Bqtautem Abimelech filius lerobaal in Sichern adfratresma tris fuxjôf locutus eft ad eos,nbsp;2S 4
-ocr page 80-|
adomnem cognationê domus patris trisfuæ,dic€rts: Cofequenterdefcribitur ambitionKturpißintiecrit delißimum exemplum, er adulationispopularis inconnbsp;flantite^ uulgi.Optimi uiri improbuifilius, ctiideniq;nbsp;non ex libera natui,fed concubina, matris fult;£ conßtn-guineisnititur in necem tot fratrum fuoru, quo id con==nbsp;fequeretur quod noluerat pater, er omniu minime iüinbsp;debebatur, quod ßne tanto parricidio conßequi non ponbsp;terat,quo maius er crudelitK nufyuam legitur. i Loquimini ad omes uiros SichéîQuid uobis eftmelius, utdominentur ueftri fe^nbsp;ptuaginta uiri omnes filij lerobaal î an utnbsp;dominetur uobis unus uir ümul^ con^nbsp;fyderate quia os ueftrum, 8C caro ueftranbsp;fum* Rationabiliter pnetexere patriæ commodum uide^ tur, qui fuperbiam er crudelitatemßuebat in peiloretnbsp;mendaciter traducitfratres optimos ambitionis er ty^nbsp;fibi conßeiui erat.JStihil non tentarenbsp;audent quibus femel dominandi cupido infederit. Perfonbsp;narum acceptione magiftratuscorrupUntur, erprobnbsp;genierumadmiratio fepe maximdxboneflißimiitsqi la=nbsp;befailauit relfublictts,cum non qui melior,fed qui amianbsp;cispótentior praßcitur,ut tyrannis arripiatur. 5 Locuti^ funt fratres matris eius deeo ad omnes uiros Sichern uniuerfos fermonbsp;nes iftoSjSc inclinauerunt cor eorum poftnbsp;AbimelechjdicentestFraternoftereft» Multa impudentia in amcis, carnis affedibus excte catis,qui concubina natufibi praßei nedum patiuntur,nbsp;fedpoflulant,inßlici aujficio urbis er regiminis, nidlanbsp;habita ratione bene meritißimi Gedeonis, cuius contranbsp;fententiam peßimtim eligunt filiorum,qui uoluit liber=nbsp;tati cofuUum, er domino deo manere regnu in populitnbsp;Vttlgi leai« fuum. l^itos quoq^ uulgi in deligcndo rege notatur obnbsp;***¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;carnis propinquitatem, non habita rc/pedu ad morunt integritatem,publicum commodum er honorem. 4 Dederunt^ illi feptuaginta (pondo) ar-genti dephano Baal berith.Qui conduxit fibi ex eo uiros inopes amp; uagos, fecutiçnbsp;funteum^ De publico ßfeo donauerunt fuum rege feptua^ta (irgenteis,qucm habebant in phano idoli fui,uel de the-fauro idoli: hie enmpecunue funt, quibusftagitiaprosnbsp;moueri folent,quiemendacijs er impofturafacerdoUtmnbsp;^nim coënùtfibifociosflagitioru,ho=:nbsp;mines uanos er uagos, ad quodcunq} crimen patrandiinbsp;audaces er promptos. Talts enim rexnon aliosflipen::nbsp;diarios habere merebatur, er talis pecunia fandiorenbsp;ufu expendi non debuit. Et qui ecclefiaflicufifcum de~nbsp;peculabatur, filiciore exitugaudere minime debebant. y nbsp;nbsp;Et uenit in domü patris fui in Ephra,5^ occidit fratres fuos filios lerobaal feptuaginta uiros fuper lapidem unum t reman-fitœloathamfilius lerobaal minimus, SC abuonditus eft» |
Aujpicatur regnumfuum crudeli parricidio,terror remq; incutitfubditis, ut nihil de eo j^erare debeant^nbsp;latrocinia er flrages bonorum. Hombilißimuntf^^^^ fptgt;nbsp;culum, optimi uiri tot nobiles filios fuper uno lapide p4nbsp;riter occidi à fpurio iÿiobili, id(^ permitti abnbsp;quos iUorum pater,tot dei miraadis aditis gloriofubnbsp;atroeißimis hojtibus eripuerat, ingratitudinis portos*nbsp;tum horribile.Non exade er ad unguem nunteri i'ectttnbsp;fentur,jùit enim loatham unns de feptuaginta filijs,^'^nbsp;tarnen euaferid mortemimodicum enim innumefi^'^nbsp;reputatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, • lt;gt; Congregati funt autem Sichern j Scuniuerfa domusnbsp;tunt^, ôC conftituerût regemnbsp;iuxtaquercum quæ ftabat in Siche»”'nbsp;tatidemfibi regê deligunt crudelißintu, ‘’’’.^Lcolnbsp;Sichimitdé,er domus J^illo: uideri poteflfienbsp;îegiumfacerdotumBaalberith, tquigratulabatd^ j..nbsp;dicatumfuum Baal,à Gedeone difiedum, toinbsp;occifisturpißime. PariterenimprincipesKrbib^nbsp;di uel conficrati regem mjtituuntfibi Abint^^^^’i^^ii,nbsp;adfiatuam iuxta quercum moregentiliu iwctn
Prolixo fermone mhil aUud uoluiffe uidetto' filiusunicusfuperjksGcdeonis,qpriedicere3b^.^anbsp;bilem cafum, er dignam urbis fubuerfionOttrnbsp;opera ex tot optimis filijs Gedeonis, er tamnbsp;Iqs ifrael, peflilentißimum crudelißimitW^iu’’L^nbsp;concubinafilium,illegitime natitm,parricida’^l^tnbsp;narium,non folum fibi, fed toti ifraelinbsp;elegerunt, in conßfionem er damnum ma^‘^nbsp;runt ergentistotius, ac dei contemptum,nbsp;potentemdominuni deum ifraelis Gedeonnbsp;bat ejfe,no aliquem filiorum fuorum,ficutmor^^^j^canbsp;fitifieq; optimos quofiq^ indices ante illutn,p^nbsp;minus ïfraeli beneficerat,Caleb,Othpniel,A^'‘^i^nbsp;ra,Gedeon,quorumnuÙusregnumfibiigt;tp‘’t'‘^,jt^nbsp;mini uendicare uoluerit. Sandi enbn erant,ttt‘^'i^'n(Onbsp;deles,firenuierpifiidcerte-quodcrebroufit^^iiiii^nbsp;clefia,ut qui omniu funt impijßimi ernbsp;mosgfadus in ecclefia ambiant, cum interimnbsp;nbsp;nbsp;ft^ tfiimodefliafanda fefe continent intra peq^ modis omnibus opprimantur ab ambitt^^'^jlnit^nbsp;défiafanguinar'qs?rffurijs,quibusàpUtf^nbsp;tritum efi crudelius,qui er nefanda audent,^ jeottnbsp;fi nefandißimoru hominum fodalitatenbsp;folantur. Adhortationes bonie er utilesnbsp;mino ordinante proponuntiir in tempore,nbsp;dit,dominum audit,m fuum cornfnoduiniq^tiUnbsp;uerit,fero fe dolens fentiat peccauiffe-
|
I V D I G V M
J’onorant dcos amp; homines : SC ueniatn ut k ligna promoucar^nbsp;uixermij^jigj^^2dficum.*Veni,ôlt;funbsp;Il Pornos regnum accipc»
J refpondit eis, Nunquid poffum yrcdulcediné meam, frudus^ fua^nbsp;h ?**'osJ amp; ire ut inter ligna promouear^nbsp;VcnijSCnbsp;*5 Q
ûefo æ ’^fijpondit cis, Nunquid poflum '’«isTu *'*”“*” nicum, quod lætificat de-JiiOünbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ligna cætera pro=
Rfo» *
digum. Taies Wk Tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fufeipiunt regnum aliorum, cr quoad
iquibufgratiuseft obtanperare îoli^ cr tutius,quàmimperarc. Ciuitomennbsp;Migws exi^tnant. tialunt au-qtt^^ptiblicis
lt;1 dominoproceptumle '«Kr f '^i^iboc eji, diuino maiejîati complocere dinbsp;***1;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ijfdem rebas gaudent. Ntbil de:
dulcius O' iucundias eß tranquiÙito '^Hlt;erJ^‘'^[Kis'mcubit pojfeßionibui O' famiii£,nonnbsp;b ’’‘oiiip:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fed fuis projpiciésjfuisqi quantumlibet
*¦ ij. ^°'^jntiis,
t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia ligna ad rhamnum:
nj^^’^inipcrafupcrnos
''”’¦,1)^° ßKltior,peior,tneptior,tanto audo^: '^[^‘''‘^^l^uoßor O' ambitiofior inucnitur. Rhantnbsp;’’’««iHm arbußorutn ajferior ,ßgt;inofior, o' rfdnbsp;^»eptior,maxime ad quictempromouendamnbsp;fal^‘«n, quam tarnen prte aliß iaâat O' promitt itnbsp;Abimeleeh peiorem omniMnßatrum
I ^^j‘^biuißrepriefugt;nptuoferegnulfrael,4dquoii
rcgcuogt; *P«ti(*’^i^iftis,ucnitc, 8C fub umbra meanbsp;afitnon uultis, egrediatur ignisnbsp;Libani^nbsp;pfimu cum matris fue confanguineiSfnbsp;°i’feonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;petitur, ßngit inuitum
’'ftu). - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O' obfcqucntibusiüigratiampol
f^ifdeliacomminatur, ctiäfi ^^^’^uelutcedri in populo.
igitur fl rede, amp; abfq; peccato fe^ lnp^’'nos regem Abinbsp;I ’:®»HQç°^beneegiftiscûIerobaal, ôfeumnbsp;”’s,8ireddi4iftjsyj(-çml3gneficiis
piicemregttoft fynce ^quot;lt;gt;d O’ liquidum erat,nbsp;Crpriuatumreßieäu commodi,nbsp;y^lt;(Sai^‘*’'^ ‘‘irorum iniuria crudelitateq; inauditanbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regnit, orat o pri^dicit dignam Si
S G H O P H T l! Mgt; 41 chimitdrucumfuoregeuindiflao'excidium.liionpo^^nbsp;teßßliciter cadere res tamerudeli initio coepta.Cruen m».nbsp;ta inauguratio régis reg^oexddiu minabatur O’regü
17 qui pater meus pugnauit pro uobis, SC animam fuam dedit periculis, ut crueretnbsp;uos de manu Madian,
gt;8 nbsp;qui uos nunc furrexiftiseötradomum
patris mei,ôô interfeciftis hlios eins feptua ginta uiros fuper unum lapidem, öC con.-ftituiftis regem Abimelcch filiumancilla:nbsp;cius fuper habitatores Sichern,co quodnbsp;frater uefter fit:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.
19 fi ergo rede, abfqj uitio egiftis cutn lerobaal amp; domo eius, hodielætaminiianbsp;Abimelechjamp;illelæteturin uobis.-fin autempcrucrfe, egrediatur ignis exnbsp;Abimeleeh, ôC confumat habitatores Si^nbsp;ehern,amp; domû Mello : egrediaturep ignisnbsp;de uiris Sichern,amp;de domo Mello, ÔCde-uorct Abimelcch»
(Q2lt;cdlt;lofb(jm(iixîj(/ê0fugit,amp;abiitin Bc^ ra, habitauit^ ibi ob metum Abimeleehnbsp;fratris fui»
Improperat iußo dolore indignißimumfacinas, in= gratißimorumciuiumjin fidelißimuducm O'patrentnbsp;patrie, quiuitæfuiepericulo redemerat à capitalibusnbsp;hoftibus ifraelem.Nec legitur qui indigne tulerit crude»nbsp;le hoc fadnus, tùfi unasßatrum, qui uix euaferat, o*nbsp;exulpatria cogebatur abeße.
^Dominatuseftitac^ Abimeleeh fuper . Ifrael tribus annis»
Dominium cxcrcuiffe legitur, non confultorem, uel Ablmeitcfc rt inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a a ¦ r .r dominiulû
confulem aut regem,hoc eß rector em, sn O'fuper Ifrae «eii«, lem:non folum in Sichimitas,fed in populum dd tyran^ 'nbsp;mdemufurpabatfibiattthoritate fenatusSichern,qum . -jnbsp;uidetur tune metropolis fi(iß'e,pro regno quodnbsp;ßs tribus ftbi uel Ephraim uendicauerat,O'domus S4ilnbsp;lo quod coUegiu pontificum O' feribarum uidetur tunenbsp;fdifje contra legem dd, er pro ctdtu Baal berith. Tri»nbsp;bus tantum annis praßdt Abimelcch, cuius ratio confenbsp;quenterdeferibitur.
^[Mifit^ deus fpiritum pcflîmum in* ter Abimeleeh,et habitatores Sichcmtqu»nbsp;cœpcrunt deteftari Abimelcch,
^4 utuenirctfcclus interfedionis feptua* ginta filiorum lerobaal, SCeffufio fangui»nbsp;nis corum in Abimeleeh fratrem corumnbsp;quioccidcrateos,Sdneaeteros Sichimo*nbsp;rum principes qui eum adiuuerant ut oc*nbsp;cideretfratresfuos»
Fauor cum iniuria bonorit partus, fubßßtre diu non Fiuot cwa, poterat. Tyrannis nulla diu fmi poteß, nec li deo necnbsp;nbsp;nbsp;j™ **'*
hominibus.Flullum uiolentum perpetuumTcedis initijs condliatus amor in exitiale odium iußo dd iudicio ternbsp;minatur.Regnu irato domino preßmptit, propitio deanbsp;turpiter expirât, iniuria tarn crudelis diutius dißimnl(tnbsp;rition potuitgt;4i«in9 iadicio publice punietfd^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
-ocr page 82-.3. • quot; I V D 1C V M Pofucrunt^dues Sichern infidiasadgt; quot; uerfum eum in fumrnitate montium î Si.nbsp;«xcrcebantlatrocinia, agentes prædas innbsp;uiade prætereuntibus, Nunciatum^ eftnbsp;Abimclcch. Qui focij authoresc^ ßterant crudclis tyrantlidis,, nunc fiant proditoresßiijpfiui er regis fuipariteracnbsp;patróe, ^uodomncstantofceleri confenferant pariternbsp;^uoç[; erant digna ultione pleitendi. Regnum quidemnbsp;inJUtuifie uideri uolebant, re uera tarnen latrones prte^inbsp;Âones'qiagebant. 1.6 VenitautemGaal filius Obcdcunifragt; tribus fuis , Si tranfiuit in Sichimam^ Adnbsp;xuius aduentûereâi habitatores Sichem,nbsp;lüutuis iiifidijs er ca^dibusfefe perfequuiHur, quinbsp;nefandacrudehtate confenferâtin morte mnocentum.nbsp;Gaalifitferuilis conditionis cripfenebulo ciuesado^nbsp;ritur,eruultopprime}-e SichimitM prlt;£textu fdlutis,nbsp;quamfalfôpoÜicetur. xy egreffi funt in agros uaftantes uineas, muas^ calcatcsîSC factis cantantium cho^nbsp;ris ingreflî funt phanû dei fui, SC inter epunbsp;las amp; pocula maledicebant Abimelech, 18 damante Gaal filio ObedjQuiseftiftc 5 AbimelechçÂquæ eft Sichern, ut fcruia=!nbsp;ffl'usciÿhunquid non eft ipfe filius Icrogt;nbsp;baal, ôcZebul præpofitus eius^feruite ui.-*ris Emor patris Sichern, Cur ergo feruie.-mus nos ei'i utinam daret aliquis populû iftum fub manumea, utauferremdemedio Abîme.-Iech,Diéium^eft AbimelechîCongreganbsp;cxercitus multitudincm,amp;egredere,nbsp;ftdSTi. Seditionibus ciuiumciuitaspericlitabatur,quibuf=nbsp;«M.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' damfauentibus régi Abimelech,reliquis iÜum er par= tcmfuam perfequentibus, qui er exeuntes ïüorum ui-¦neé er quiequidpoßidebant extra urbemgladioflant ^tnaq; uaftabant ino^um Abimelech, uindentiabant il=:nbsp;lorumuinetis., er calcabant,er umvmbibebant,chosnbsp;rosducentes m domo Baal, regiq; maledicebant, quianbsp;effetfilius lerobaal hoftis idolorivm. Qjtortim pritteep jnbsp;Gaalerat,quifîc Abimelech à regnoeijeere tentabat.nbsp;Ht ipfe in ilhus locum pr£ficeretur. Erat autem idoloUnbsp;tra er hoftis fidelium,uetujîamq; Sichimitarum ttrbemnbsp;in priftinam libertatem fie after er e tentabat, ut non fernbsp;itirent Sichimitæ Jfraeli,fedlfracl Sichimitts fubqcere=nbsp;tur: propterea prifeum iüud Simeonis Leuifiaf=nbsp;trumq; iüorum facinus pro Dina refiicat, Hemor ernbsp;Sichernnominando, quosfilij ifraelcirctimcifos occidenbsp;rant.Sebulautem prafiilus urbis erat, de feila parteq;nbsp;Abimelech, quidißimulabatprudenterdiila erfaila . hincinde,donecregifuccurreretcuifauebat.Dumigie tur fic tumultuantur dues, coiuigit iüorum aliqucm renbsp;gi fauentem dicere regi, ut egrederetur urbem cum fuonbsp;exercitutoto, quo locus er opportunité prabereturnbsp;ipfi Gaal admoliendum quod cuperet contra regem,nbsp;Sic tarne» ut Sebul prtefidus (S' fautor occultus re^ |
S C H O P H T I M. gis non exiret, fed pro rege fecreto ageret in ditiofa.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j /cGr ' 3° Zebulautprincepsduitatisauditi Kf monibus Gaal filfi Obed,iratus eft uanbsp;SCmifitperdolumad Abimelechnu: 'nbsp;dos, dicensî Ecce Gaal filius Obed, ucnbsp;inSichimam cum fratribus fuis,olt;opP 'nbsp;gnataduerfumteduitatem» 52. nbsp;Surgeitaq; node cû populo quitecu cft,8clatitainagroî nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 55 nbsp;nbsp;amp; primo mane oriente fole,irruelup Ciuitatem î illo autem egrediéte aduer u te cum populo fuo, fac ci quod potunbsp;lam audierat Sebulfeditionis inftitutum inbsp;tusq; apud femetipfum, prodidit pernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f confiliumipfiusGaal, erquidfaéloopusfti^^^’l 0«*^ creto aefideliterpro rege. Patet omndnbsp;inpopulo tam pro rege quàmcon{ra.Cotttc!igt;rquot;nbsp;¦timoré dei er lege, quid Keftatniftmeraigt;’’P^^^^’nbsp;nuUafides nee ad deirni nee homines Sicut enitgt;^nbsp;deiin officio cotinet fideles, fieperfiddnbsp;rit cunitis criminibus. ^Surrexititaqj Abimelech exercitufuo node, SC tetenditinfio'^’nbsp;xta Sichimam in quatuor turmis» , 3\ Egrefliis^ eft Gaal filius Obed? öt titin introitu portæ duitatis, Surrexinbsp;tem Abimelech, Sc omis populusC*^nbsp;deinfidiarumloco, Amid confilijs acquiefdt, er fcelus uium uindicat, tarn quod pro fe eledo comidfr'^^nbsp;¦ dclitatisminiftri,q quod nunc contra fe tnoU^nbsp;ditoresnefarij. Didicer at à pâtre legesnbsp;quiafanguinarius,ideo omnia cotra rempub!i^‘‘’'^' hnbsp;quam pater umee curauerat promotam uc libc^“nbsp;tuerat,hancilleconaturfubuertere. -.jJnbsp;5 6; Cumœuidifletpopulum GaaUj*nbsp;Zebul, Ecce de montibus multitudenbsp;Jcendit,Cui ille refponditî Vmbrasnbsp;lium uides quafi capita hominuiU'nbsp;Proditor iniquus ftatim expauefcitfCUt^ff^nbsp;deftitutus. Et Abimelech hac foltern im cauftnbsp;ciuspugnat,erperfidos pariteromnesproß^^^^nbsp;fua quoq; crudelitate poft breue tempusnbsp;dus. Abutitur deus opera impiorum udpcfd^.-jnifjo^nbsp;lorum: æque deo mimftrarecogunturimpgt;)‘^i^^^giianbsp;pus ac piftomnia enim operatur in omnibuS'^^nbsp;fternatum Gaal irriforie confolatur, etquot;nbsp;ficifcaturper itcr quod coeperat,inddatqid !nbsp;dig^pereat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. gde 57 . Rurfum^ Gaal ait, Ecce umbilico terræ defeendit, SCunus c .nbsp;uenitper uiam quercus Vmbilicutn tcrrlt;e uocat collem, retro nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘ rantmäites, qui prodibant, erpuulatim contrafe uemre uidebantur.VeniebatuUt^ Hnadequcrcuauguriorum,ut uideatürquiun |
•)
t V D I G V M
P^/lition(smcreuerint,ç^ lud in terra l/rdelpluretße contra dominipnecvptum^
Cui dixit ZebulîVbi eft nunc OS tuum, 4^0 loquebaris : Quis eft Abimdech utnbsp;«uiamus ciï’Nónne hic populus eft, quenbsp;piciebasî’Egrcdere nunc,ô6 pugna connbsp;^P^'ofxrat audader Sebul proditionemcrperfi-plebem foli-regredi impellit,ut pro^nbsp;tutnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eontra Abimelecht Sic perfidia pr£dpi~
Î9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßaui fraude punttur.
^'’^tergo Gaal, expedante Sichimorfi
40 r°Pülojamp;pugnauit contra Abimdech,
gt;P^^f*^cutusefteü Abimdech fugien-J^afacieeius : ceciderunt^plurimi uul ad portam ciuitatis,nbsp;fcMj friicomplidbu^hoßibui régis infrlidternbsp;'lt;igt;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;turpiter.^^ihil ubiq^ ßlidter agitur
41 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crudeUtas ducatum prlt;eftant.
focios eius expulitde urbe, Paffiis efthabitarein Sichern^.
‘»lelech extra urbetn idoneofibi loco refrdit,do=i euertendi rebelles.nbsp;Itnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iatnfadus cum fuaparte,eiecit ex==
^tio^r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gaatcumfris coplicibnstanquamfe=
''ß- ^ihilominus tame/i tenuit urbem contra A.bi=i ’ l^fod odire ccepijfrt eum ob crudelitatem,nbsp;“*gt;'bent contra regem tentabat :frerat enim pr£=‘nbsp;Gedeonefrcundum Hcbra;os.
Iv ergo die egreflus eftpopu^ eff quot;campum» lt;^od quum nunciatumnbsp;4ï ^Wdcch,
ji,,^**texercitüiuum, Scdiuifitin tres tur ^«ndens infidias in agris» Videns^nbsp;4 'grederetur populus de ciuitate/urnbsp;bç^oituelechauté cum turmis quashagt;nbsp;t3eçl^,8gt;'airabâtur 8C obfîdebantoftia pornbsp;4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem turmæ palates per
p^'”^aduerfariosperfequebantur gUjjj Abimdech omni die illo oppu=nbsp;®itat ^^.^’^bemtquam cepit,interfedis ha^nbsp;^‘'ïs,ipfa^ deftruda, itaut fal
debeÜadum deijcienduilt cum fris, fed iudicio dei adhoramnbsp;^tmtritifra-ant,conßentiendo inmpiumnbsp;parricidium, ^uod impedirenbsp;“^^^^‘f^Sfrnt- Peixußitefiimpopulumparsnbsp;firtiore manipulo fro irnbsp;pttgitandoiÜamobtu*nbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;muros, er domos,totamq} ua^
ogt;«netn hominum habitationenf in cuius frgnum prifrorum more falnbsp;eoculcatamfrarfrt zf' nelntifrminauitt
S C H O P H T 1 M, 4^
in turre SichimorUjingrelTi funtphanum deifuiBeritht
Videtur intra urbem Sichern caflrumaliquodfrijfe Bwö’«*’»* regium cumphano, quod caflrum uel arxregalis bicnbsp;turris nominatur. Phanum autem delubrum friffruelnbsp;collegium frcerdotuin colentium Baal berith, qui hic dinbsp;citurBethelberith,domitsfcilicetdei,inquacolebatuï'nbsp;Baalberitfr
47 nbsp;nbsp;Abimdech quoqjaudiensuiros turrisnbsp;Sichimorumpariterconglobatos,
48 nbsp;afcendit in monté Sdmon cum omninbsp;populo fuo Î 8Carreptafccuri,præciditar-boris ramßjimpofitum^ferens humero,nbsp;dixit ad focios : Quod me uidiftis facere,nbsp;cito facite*
49 nbsp;Igiturcertatim ramos dearboribus prp
cidentes,fequebantur ducemgt;Qui circun dantes præfidium, fuccenderunt î atqj itanbsp;fadü eft ut fumo 8C igne mille hominumnbsp;necarentur, uiri pariter amp; mulieres habi^nbsp;tatorumturrisSicheiTiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
incluferant fr reliqui dues in turrim illam ac arcent Munitamfirtißime, quam flrenue expugnandäcenfritnbsp;flamma er frmo,comportatis ad ignem ramisarborwnnbsp;plurimis,exegt;nplo fro,quod omnes teinularétur: quibusnbsp;incenfrs ,frmo er igne extinxit pariter omnes qui iliànbsp;confrgerant. Sicq; achdationis erperfiditefruepoetMinbsp;iufias penderunt,totus Sichinütarum populus,
50 nbsp;^Abimdech aut inde proficifccns uegt;inbsp;nitad oppidü Thebes, quod circundansnbsp;obfidebat exercitu,SC cepit eam
51 nbsp;nbsp;Erat autem turris robufta in media cigt;nbsp;uitate, ad quamcofugcrantfimul uiri acnbsp;mulieres, amp;omes principes ciuitatis claunbsp;fa firmilTime ianua, 8c fuper turris tedutnnbsp;ftantes per propugnacula*
5^ Accedens^ Abimdech iuxtatürrim* pugnabattSC appropinquans oftio turris *nbsp;ignemfupponere nitebatur:
H SCecccunamulierproiecitfragmê mo læ fuper caput AbiméleCh,amp; eöfregit cra^nbsp;neumcius»
y4 Qui uocauitcitoarmigerunifuum,amp; ait ad eum: Euagina gladium tuu, amp;pergt;-cute me,ne forte dicant de me, foemina ognbsp;cidit cum, öC perfodit cum puer eius öCnbsp;mortuus efttnbsp;î^onceffabatiudiciudominlurgereimpium,danecnbsp;méritas crudelitatis paenasipfrquoq;Abimelechexpe pif,.nbsp;riretur er capenet.Verifrmile autê èft ctiam dues Thenbsp;bez rebeüafre itli,ob malitiam er crudelitatem, ideo^ •nbsp;illam caperetentans, preualuit quidéurbi,fed ex turrinbsp;iada molagrandi lapidis à fr!emina,lietaliter ad mortetttnbsp;uulneratus eft,ceruice illifa,er ab armigero uolens oclt;snbsp;cifrs. Crudelißimus Ute tyrannusfolicitior de ge^rsnbsp;mfiTtiicridmaqdeuvrtide^Srutiddeh
-ocr page 84-|
yy ; Vidcruntautem uirilfrael,quïamor' tuus effet Abimelech,abierunt quiqj in lonbsp;cafua: ifraelitce tyntnni mortem non pLtngunt.fcd padfice redcunt quifq; domum, impio rcgemortuo reuiuifcminbsp;dominumglorificantfideler.Hoc autem lonbsp;co,nec Gedeoniimors à populo lamentatus cft,necAbinbsp;melcch occißone lætatifunt,ob populi perfidiû,qui do=nbsp;minumignorabdnt,cr illius beneficia. quot;^6 ¦ amp; reddidit deus malu quod feccrat Abi melcch contra patrcni fuum interfedis fe=nbsp;ptuagintafiratribus fuis* 57 Sichimitis quoqjquodoperatierantre tributum eft,amp; ucnit fuper cos malediâionbsp;loatham filii lerobaal* luflumiudicium dominidocetur,qui innocentium mortemnon tulit inultam,etidm in hoc fieculo.Breuiternbsp;cr infiliciter regnauit imping in ptitremfiliue,cr in panbsp;dtiopus“* lt;^gt;‘‘ff^Pgt;'oditor perditor. Prouidentiiequoqidiuinlt;enbsp;per/picuum opm oficnditur : c^ua impiuf populus impionbsp;regi crudcliter acquiefcens,nbsp;nbsp;nbsp;applaudens pariter uht dicaiKur e:^ damnantur iufta uicifiitudine. Prophetia deniq^ Oquot; iufia imprecatio bonom fuper impio{,ut nonnbsp;fit fine dei mfiinilu ^ordine,fic non gratis zr fine feznbsp;quela iuftie punitiont^ prlt;edicitur. iiemotunelothamnbsp;amarifiimc qucrukmtein aduertit, nemo condoluit, ne^nbsp;mo iniuriam uindicauit.'Dominus autem pupiHos ct' ornbsp;phonos clamontcsin ccelo audit,cr exaudit uim paffosnbsp;coiUroiniuriofos reges ac principes, quos ubi populusnbsp;fiuet in tyranide zr non pro uiribus aduerfatur, dignenbsp;pariter puniutur. lion funt enim fuflinendi qui tarn entnbsp;deliter fieuiut in pios cr innocuos dei feruos. Qui enimnbsp;hos tdngit,pupillam dei tangit:zr qui applaudet tyrannbsp;nis,tyrannidem experietur. lt;CAPVT X. Oft Abimeicch furrexitadfak uandum Ifraclcm Thola filiusnbsp;Phuafilti Dodo,uir dciffacharnbsp;qui habitauit in Samir mentis Ephraim, i amp; iudicauit Ifrael uiginti tribusangt;-nistmertuus^ eft,ac fepultus in Samir* Thola iMnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pofi truculenti régis Zf infilicis mortem digna, qui fibi contra dei legem regium nomen nbsp;nbsp;dominium ufur pauerat,furrexit melior iudex in Ifrael, qui feruator di citur,zg qui confulat populo,non qui dominetur.ts uesnbsp;rofititde tribu fftchar Tholanomine, filiusPhua,filijnbsp;Dodo:quod hie non pro patruo capitur, iuxta commu=nbsp;ne fignificatum ipfius,fied proprium nomen eft iuxta Henbsp;bra:os. Cuius ignorantia, çr LXX. interpretum authanbsp;ritas,hic cr alias fiepe torfit D. Auguflinum, zr alios.nbsp;Habitauit autem in monte Ephraim,in Samir,ut uideoznbsp;mus iam tunc confiifionem admififam tribuum,nifi ob lonbsp;eimedium fitum in terrapromifiionisibidemhabitarenbsp;maluerit,quofaciliusadiripofiet. Pacificeigiturzriunbsp;xtauerbum domini uirfanilitsregebat zr confulebatnbsp;populo longa ^nporCt |
S C H O P H T t M. 5 ^HuicfucccffitlairGalaaditeSjtJiJÎ^**'' dicauit Ifrael per uiginti SC duos •nbsp;4 habens trigintafiliosfcdentesfup^nbsp;ginta pullos afinaru, 8C principes jnbsp;ciuitatum,quæ ex nomineeiusfuntapPnbsp;latæ Auoth lair (id eft oppidalair) ufqj i**?nbsp;fentem diem in terra Galaad*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
Poft quem populo confilio zr authoritate lair Galaadites,uir diues ZT honorabilis,amp;nbsp;norum gloria filix, gratus populo, dojmntts^nbsp;uillarum, qu£ zr hodie nomenfiortitifnbsp;Splendidam fibi familiam pads beneficionbsp;qua res paruiecreficunt,ficut dificor^ amp;nbsp;miecollabutur:utpatet de Abimeicch. Isinnbsp;tus eft,zr ijraelem in ojficio diuini cultus
Poftquietemquadra^taquinlt;fiannonfgt;’^fina optimis iudicibus relapji fiuntfuo morenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'(«il pietatem, ut uideamus quàm necejfarius 5£T er piusmagiftratus, qui fine talifenbsp;nitaturconfieruare zrfibi fiujficere,mintogt;^P!^^r(li^nbsp;Ttimeniml/raelita declinancrunt à uiaiuft^“^^iiilligt;nbsp;gionis,ideoqi pacem amiferunt, qu£ confer^“nbsp;iudieijs, zr cultu uero ueridei. Tamprop‘^^s(^nbsp;folum ifraeliticus, fed omnis populus adnbsp;ttis,adfiuperftitionesfiuperuacaneas, ad ftu^^nbsp;as,zr crroresgentiliu lt;(cfabulas,quibusfibiê‘i^ii^nbsp;iibet pneftituit nouum deum,priuatam nt'^ „nbsp;cum tempore fit publica zr communis.'^'', ^fed^ pil’nbsp;gio quielibet proprium fibi deumprofUtueti^’^feb^ it*'nbsp;dfw« numerum urbium,tmà zr uiUartonnbsp;am fiierint dij tutelares,zr quteftuofi ritit^’^nbsp;unufi agfioficere,utzrludiei,faterenturd^^.^^^(filt;^nbsp;dominus non firre poteft,qui fiolus uultug^i^fiÿi^’^nbsp;amari, honoremq; fiuum alteri non cedit,nbsp;illi adhibetur,fi in lÙum tanquam infumndt’’^nbsp;ta fiducia bonitatis firamur.
Digne igitur iraficitur deus, ubi beneficentiam alio quàm fibi ucceptaturt^^^jiiii gt;nbsp;auxiliatorem alium eononnbsp;creaturam Uhus honore creatori debito
Decern zr odoannis affliguntur u , gentibusimpiiifra€litlt;e,du/mfimili(itu'* |
I V D I c V M
gentium (Onicitiätn ambiunt, aquibiisuicißim merito iletritifiicrufstjOppreßi, atanunti, prout dominusnbsp;(gt;r£dixerat, toticsij; iani expérimenta didicerant dam=nbsp;M deßrt£ pietatis.Maxime uero ßuccubuerunt h£ tribus idtru lord4netn,m terra Amorrhaorum, qu£ßieratnbsp;okmMo4i,iflt;jr«}jj ßed redada ad Amorrh£os reges innbsp;^ßtael ipßam bellofuflulerat cum Baßa^nbsp;j-egio.
•ntantûutfilq Amnion lordanc tranC-^'ffoimpugnarcnt ludam SC Beniamin, Ifracl
domino obedicntes régna ßubiugauerant,fic ’¦fbclles çr impij ßubiugantur ab Ammonitis, etianbsp;tordanein in tribubtis luda zT Bcniamm, ut dißcätnbsp;dominwfn^ç^ legißubeße.
, clamantes Ifrael ad dominum, dereliquinbsp;J’cutnnQftfü 3(^fevuiuimus Baalim,.
(«Aj, ^'‘quot;‘f’fisigellis eruditireßpißcunt qui ßeruili fimt »¦ffnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;WMjce pr£ßadzt. Conßßi igitur peccatuin
nolb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccauimus,tedominumdeum
ctu ‘*’’'‘^^^^‘lt;J‘^intus,ct'idolacoluimu{.Conßßio pcc domino facienda eß : ßcut'proximuinnbsp;««krnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proximum diluitur:crqui
11 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1'“»« eotitriftat eccleߣ fatisfaciat.
domin’î Nunquid m/ A Ryptii AmmorrhæijfiliicR Am-'i^°quot;^Ph,lifthiim,
Preir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Amalec, 8cMaon op-
1). fcuntuos,amp;claniaftisadme,8Cerui '5 “'’^cmanueoruni^
jjj ^Os reliquiftis me, 8C coluiftis dcos k^’'°s;idcirco non addam utultra uos linbsp;'4
^^^’Scinuocatedeosquos elegiftis, ipfi ^'‘berent in tempore anguftiæ ueftræ,nbsp;4Ko^«i fuum populum,nbsp;gt;ii^umbonivmquinbsp;ciTOtum o~perßdiarum,ac nenbsp;’’^Bc ^^ß^bobliuionisq^ otnnium celcbarimorunbsp;^if^ij^ ddmontnbsp;fnn,uidentcsfcfiuflranbsp;idolorum. Impropcrat autcm tilts m=nbsp;''«fiernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘^‘^f'P'ßintam, pro taiitis or tarn inultis be
idaferuitute pcr= 'lominn^‘^‘^‘P‘^dlfraelcm, quotiefeunq; inuocalfcittnbsp;Quamobrem totius mundinbsp;^‘one(^‘'^^^'^i^‘ii'iußißimepufüti, criußa deßgt;cra=nbsp;^Patr ^^‘^'^di,qui omnipotentem beneficü dcumnbsp;dij5 alienisGT nihili idolis,nbsp;^^^^*^^bferuiunt, ex ßppUces ß=nbsp;iwnriofa ncquitia iüius ple=^nbsp;1? ^\^’^*^duimpiorum irrideteos fapientia dei,nbsp;biy indignis ex ingratis.
ad dominu t Pec-‘^Sredde tu nobis quicquid tibi pla
's
S C H O P H T I H, 45 cetïtantum nunc libera nos.
Audita paßim ratione àpijs dodoribus ex prophet tisßnßlicitatis fu£, ex oppreßionis ab impijs regibus,nbsp;uexatione inteüedum dante,mcipiunt reßpifeere, cubnbsp;pam agnofeere ex deprecari, pœmtentiam ejßagitan-tes,exßgt;ondentesuitamfidemq;meliorcm, exgratiam Conuerfîonbsp;implorantesßppliciter,faltem pro hac uice,morc impionbsp;rum,qui noncitiusreßpifcuntquamduriterflagcllati ànbsp;domino cogantur,non ainoreiußiti£,fedtimorepoena=:nbsp;rum conucrß ad hora,flatm rclapfuri ad improbitates,nbsp;ubi uel paululum ßrule idus euaferint iudicij diuini.
•6 Etabftuleruntdefinibus fuis alienorü dcorum idola, amp; feruiemnt domino : quinbsp;doluitfupcrmiferiiseoruni.
Non folum Herbo,fcd fado quoq; emendatifunt, ex ad dominum deumconuerß operibuspoenitentiam pr£nbsp;tendcntes,quam Ulis digna fadis pœna inculferat. Manbsp;deßruxerunt, cultumdet renouauerunt ,ajßixeruntq;nbsp;f’metipfos in ßgnum poenttenti£.
*7 ^Itaqjfilii Ammon conclamantes, in Galaad fixere tentoria t contra quos con-gregati filii Ifrael, in Mafpha craftrameta-ti funt.
ißaelitis iam conuerßs ad mentetn meliorem, eX ad dominum deum fuum, illico hoßesdei idololatræ diuinonbsp;iudicio perurgentur adfuum cxitium,occaßonemq; ar^nbsp;ripiunt dißgt;oncnte dco ad fideles, fuo malo perfequen^nbsp;dos. Conclamauerunt enim, ac uminimi conß-nfu inuafenbsp;runt Galaaditidem regionem.-quibusalacritcrßdeßeti,nbsp;ex fiducia renouati 'm dcum iß-ael, caßrametati funt 'mnbsp;lAitzpa, 'mpijscnimreßflereobfidem tmpugnantibusnbsp;fideles,etiäpeccatorcsdebcnt fiducialiter. Caufa enimnbsp;dei eß,ßue ob pcccata pumre fideles, ßue honorem eXnbsp;cultum fuum defindere uelit contraimpios.
i8 Dixeruntep principes Galaad finguli ad proximos fuos î Qui primus ex nobisnbsp;contra filios Ammon cceperit dimicare,nbsp;erit dux populi Galaad.
Nonrf«)« tempus erat diuimtus inßituendi regem, nec tantafide adbarebant deo lßaelit£, ut belli ducemnbsp;iHis oßendereuoluerit:permittit iüospro uoto fuo age=^nbsp;re,qu£tarnenfua interim dißenßtione moderantur,nbsp;ut inueniant uirum illis dignu,qui iugum dni ex HHus renbsp;gnu perfidiafua daneruerant, no nifi perturbatiotnbusnbsp;adadiadpoenitentiä, quibus premebätur iußo iudicio,.nbsp;^CAPVT XI.
’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vititaqj lephte Galaadites uir
fortiffimus, fili’ mulieris mere-
Qjtalis populus talis pralatus. Bornim catusfiierat tßacl à domino dco fuo, contra fœdus ad^nbsp;h£ferantdijsalicnis,àquibus'inangoribusdeferti,exnbsp;aduerfitatibus coaóli crant redire ad dominum deum. qnocpdc-Agit quidan pro tnore 'mfinit£ clementi£ fu£ illos be= d'îgnc^'quot;nbsp;rugmterfufeipiendo ex exaudiendo. Saluatoremq; illisnbsp;mittendoßedfiliumßrnicatricis, ex mierfratresfuosnbsp;abieÜiorem, quem tarnen ex mera gratia fuaimbuitßrnbsp;bb
-ocr page 86-titudine awnü er corporis. GaLt^ditvs nero dicitur à pd loco, er 4 rcgioiK.
HabuitautcmGalaad uxorem,dequa fufeepit filiostqui poftquS creuerant, cie^nbsp;ceruntlephte,dicentesï Hæres in domonbsp;patris noftri efle non poteris, quia de alte^nbsp;ramatre natuses^
lepte primogcnitus g^uidem jidt ex pi(tre,fcd per fimtcdtionem natits, propter quod po/ka uxore du=nbsp;ikt,filioslegitimosgenuit,qMper tetatem contempfe^nbsp;rttnt er expulertmt ipfum lepte,ne hdreditatispatern£nbsp;ilium confortent haberenf.tmpropcrdndo itli materntimnbsp;dedecus,cwm e/Jètrobore ctnimi ej^ corporis pneflan^nbsp;fiiegirimi^ tißmus.Nonfusîttenure danmandi patientes defèélutmnbsp;nonfperne» 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-r.
di. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;natalium,lt morum décoré er ingeni) dexteritate uijt
ßterint comincndabiles,utfit nonnuttqua)n,fi ab ittfan=^ tia bene inßituantur, er non uelut alieni negligantur Ànbsp;parentibus.
5 nbsp;nbsp;Quos ille fugicns,atq; deuitans habita^nbsp;uit in terraTobî côgregati^ funtad lephnbsp;te uiri inopes,ôC exibantcum eo»
Signum iüuflris ingenij eruirtuofe'mdoUspraflitit, impatienscontumelicelratriim,eapr£cipuein re qu£nbsp;non fleterat per eum, fed parentum uitio magis quàmfinbsp;bi imputandum erat uitium natiuitatis fua.lnancs auténbsp;er fubfiantia uacuosthoc eft,iniuria perfidorum depaunbsp;peratos,adiunxitfibi,fi quo modo excutiendi iugi fer=:nbsp;uitutis erafferendi libertatem genti fu£ occafionentnbsp;vnciderct^
4 ^fln illis diebus pugnabant filij Am^ mon contra IfraeU
Diuino iudicio Amtnonita premebantur,ideo ordi^^ untur ipfiprimibeüum,er tfraclitas diuexare denuonbsp;incipiunt,ut fuperentur.
¦J nbsp;nbsp;Quibus acriter inftantibus contra Ifrae
km perrexeruntmaiores natu deGalaad, uttollerentinauxiliumfui lephte de ter-raTob,
Cluifratrum amulatione profligatus fi(erat,}Uinc totiusgentis confenfu precibusq^ reuocatur.
6 nbsp;nbsp;dixerunt^ ad lephtej Veni,5c efto prihnbsp;cepsnofter, ÔCpugna contra filios Am-mon^
Eximi£uirtutis indicium eft quod qùteriiuradprin cipatum, qui extorris errabat à patria. Simile Chriftonbsp;er ludteis contigit, er P^otnanis non raro. facile nobisnbsp;externarumliterarum exempta fuccurrerent adexor^nbsp;nandas doâir'inasecclefiafticas,fed breuitati ftudeTe fu=nbsp;Inftitutum fcepîwus: er facros uerbi dei m ecclefîa traékitores eunbsp;commenta- pimus tanto diligentiuspofthac aliéna legere, quantonbsp;minus in his facris feripturis laborare cogentur, maxime quod beneficio imprelfur£ iam optimi quiq; authornbsp;res proftant ftudiofîs omnibus.
7 nbsp;nbsp;Quibus ille refpondit î Nonne üos eftis
quiodiftisme,5^eieciftismededomo pagt; tris mei,Slt; quare nune ueniftis ad mcnegt;nbsp;ceifitatecompulfiî'
I» temp'oreexprobrat fenioribusgentisf^iê^-^''^’ eritiuidi(im,quampermiferantftbi fieri àfrutri us.nbsp;non tarnen moratur iüorum in^atitudinein, fedgenet^nbsp;fùm fuum animum exprimtt,faluiem patrueptitfiren 0nbsp;jratrum ingratitudini ac denuritis.
Dixerunt^ feniores Galaad ad lephtet Obhancigitur caufam nunc ad te ueni'nbsp;mus,utproficifcaris nobifcumjS^pug”*^^nbsp;contra filios Ammon, fis^ caput omfl*nbsp;qui habitant in Galaad,
Propterca aiunt fe perfonalitcr er humilittt^ iHum feniores,quia pcenitentia ducantur de illata Hbnbsp;iuria,quam ernuncdeprecantur,erfigt;oiuletK^^'^nbsp;rem illi repcndcndum,pro dedccore quonbsp;lephte quoq? dixit fenioribus^quot;^nbsp;Sireducitis uos me, utpugnem col’llnbsp;lios Ammon, tradiderit^ eos do*”*nbsp;in manus meas,cgo ero uefter‘
Qui refponderunt ei.Domin”® jLo' audit,ipfe mediator acteftis eftnbsp;ftrapromiflafaciemus,
Certo exigit reftituendumfibi honorent ftunt ** t. tria,fednonantea quàm domino adiuuaititnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
tio hoftes ifraelis compefcuerit,opera er fed , ninte detreéhndis.tqon gratis principatuinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
oblatum ftifcipit,fi domino auxiliante
Abfititaq; lephte cum fenioribo^ laad,fecit^eum omnis populusnbsp;SCprincipemfui. Locutus^eftftP”^ jHnbsp;mnes fermones fuos coram don**”
Duces confenfu populi er feniorunt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;op»
centur,maxime cum hoftes in^uwit,fiicild^^ primunturgentes capite er redore deftitutunbsp;miß tones autem mutuum confirmât as recenfrdnbsp;Mizpa,ubi congregari confueuerunt ifraelit^’,nbsp;tn loco facro,ob primlt triumphuiUicperadui^nbsp;uelubi habitabat lepte,quo er redijt adept‘lt;gt;‘‘^^ ftnbsp;1 i ^Etmifitlephte nuncios adnbsp;liorum Ammon,qui dicerentïQP’^j^a^nbsp;8(. tibieft,quia uenifti contra tne, ”*¦nbsp;res terram mcamç'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, j^jcti
Strenue,religiofe er prudentrr agit : legem,qu£ pacts funtproponendo,nbsp;gna,bellumtergiuerfari poßit,erfineconfii^^^ijdaHnbsp;m negotium. Terram autem fuam uocat,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pr^^
thoritate loquebatur,uelpopulilfraelis, aut^ pria,iam acquifita iurifdidione m terrain inbsp;ipfius in principem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..
Quibus ille refponditî Qu*a tertam meam, quandoafeenditnbsp;pto à finibus Arnon ufqueleboo^nbsp;danem î nunc ergo cum pace re«
Fuerat quidem régis Ammonitaruni bon, fedilhidbelli uendicaueratfibirexnbsp;rhteus ut fic defierit effe ÂmmonitarUtitk^^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jttiif
10
11
gt;5
I V D I C V M
abftulit Rmmonitis,fled Ammorrhaiis.ld autem pro ^^apto,ueraciq; fermone lepte declarat,pcr nunciosnbsp;’^°^^regcm Ammoiutarum.Defcribit autem longi-feinteiraab Arnon uflq: ad iaboc,cuius occidenta^^nbsp;i^'^^slwdanisfit.
ly ’^A^'^fgéfilioru Ammon, ut dicerent eiï j^^æedicit lephte Î Non tulitifrael terra
16 nbsp;f jterram filiorum Ammon;
amkconfeenderut, '’Uuitlfrael per folitudinem ufqj ad
17 nbsp;jL®’‘iibrum,amp;uenitinCadeSt
Ifrael nuncios ad regem Edom ut tranfeam terrain tuam»nbsp;^^’^oluitacquiefccreprccibus eius Mi-fitünbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regem Moab, qui ÔC ipfe tran-
V, ,’!’Pgt;'æberecontcmpfiuManfit itaqjlf .8^Cades,nbsp;tetrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''
terram Moabîuenitœ ad terræMoabjSC caftra-’’ctfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Arnontnec uoluitintra-
ni., Moab t Arnon quippe confi-•9 terrae Moab?
ti^ticios ad Seon rege ƒ’^thæorum,qui habitabat in Hefebó^nbsp;^fi^‘”'itte ut tranfeä per rerranbsp;Q ^^Qjadlocummeum»nbsp;defpiciens, nortnbsp;®*nii •nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;träfire per terminos fuos : fed
CQ.^PopuIofuocongregato egreffus eft ’¦inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eum in Iafa,amp;;fortiter refiftebau
Uli F^diditepeumdnsdeus Ifrael in ma-fetb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exercitu fuo,amp; percuf-
^^’’teosjSipoftedit Ifrael omnê terram habitatoris regionis illius,nbsp;tl^^Poffederunt uniuerfos fines Amor-A Arnon ufq? leboc, 8C de folitudi-I^*'15adlordane4^ Edt/ewNMmerixo.er 54,nbsp;, nuncßecun=:nbsp;ßcilicet iter populo dei negaue^^nbsp;rfwcdt« dei Aegyptum, vn tantum,nbsp;^o^:. circuire terras tarn Edomitarum quamnbsp;regnum Seon regis, nonbsp;Amorrh£orum,qui et beïlo quod ipßenbsp;totum, nobisq} iure
Ifrael fubuertit P'ilofætim,pugnante contra ilium po-
M. f,^®^^tael,óC tu nunc uis polfidere ter rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;polfedit Chamos deus
debenture Quae autem do-nofteruidor obtinuit, in no-melior es Balac filio Sc-'S« Moab num iurgando iurga-
±7
18
19
SCHOPHTIM, 44 tils eft contra Ifrael,S(. pugnando pugnagt;nbsp;uit contra eum^
Non er^o unquant credos ßtturum, ut contra dorni-num deum noflrunt filiciter quicquam fis aiturus : is ex pub't Antorrbo'um propter nos, ab iäius manu non tu ranbsp;pics co inuito cam terram : Fortior ejl enim deus noßer Contra dcSnbsp;idolis tuis.Si ergo ut credis,bencficio dei tui, tu tua pofnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p'rolS
fidcs: fenos quoq; noftra, gratia domim dei noftrite'm «iwr-. «Ito poßidcbimus.Si quid contra deum noflrumnbsp;nbsp;nbsp;po=i
pulumifracliticum committi potuiflet à dijs ueflris, ccr tè rex Balaac nihil intentatum rcliquit,fcd omnia uane,nbsp;in tantum,ut etiam malediiliones prophetarum fluorumnbsp;ucrtcrit ad bencdiiiioncm nobis populo fuo.C^uoficbatnbsp;ut ncc itte bcUo nos adortretur ut hoflis, nec nos Uhus rcnbsp;gnum inueflauerimus.
QuandohabitauitIfraclinHefebon,6i: uiculis eius,amp;:in Arocr, ôCuillis illius, uclnbsp;in cundis ciuitatibus iuxta lordancm pernbsp;trecentos annos^Quare tanto tempore ninbsp;hil fuper hac repetitione tentaftis^nbsp;tamquoq^praifcriptioncmflre trecentorum anno=:nbsp;rum aüegat,quibus pacifice po/federunt terrain, de quanbsp;fit mentio,ta Sconprior,quàm fracliu fucceffores,utnbsp;iusomnerepetundaruexpiraucritiüi îAoabitarü régi..
Igitur non ego pecco in tc, fed tu contra me maleagis,indicens mihi bella ludicetnbsp;dominus arbiter huius diei inter filios Ifrael, Winter filios Ammottt
Innocentiam 1/raclis uerè proponit, qui Moabitai innullo lieferit,iudiciumq; diuinum imprecatur parti il=!nbsp;li,quiealteraminiuriaaliqua lacefcere finecaufa pree^nbsp;fumpferit.'Difcimushicdifficulter inchoandumeffe belnbsp;lum,omnemdeberemouerilapidem, quo minus perue= ficuitcr tn-niatur ad armaiVerba anteuertenda eflfle, quo minus conbsp;gamurad uerbera. Perfliicuum de fc argumentum prai^nbsp;buit lepte nobilis cr liberaliflimi ingenij, minimeq^ ty^nbsp;rannici,quantumlibetà/ratribus, ob parentum incon^nbsp;tmeiKiamfiiijfet abiedus.
Noluit^ acquiefcere rex filiorum Ammon uerbis Iephte,quæ per nuncios mart daueraU
tSicmocorrigere poteflnec faluare,quemdominus punirefubuertereq; decreuit. No audit ueram utilemq;nbsp;adtnonitionem, qui odio,auaritia ac infidelitate labor at.nbsp;Tyrannoruin efl primo rapinam inflituere, ac deindenbsp;nuUifanioraconfiliaaffèrenti acquiefcere.
^TFaduseft ergo fuper lephtefpiritus domini,6lt;circumiés Galaad, ÓGVSanafle,nbsp;Mafphaquoq; Galaad, 8C inde tranfiensnbsp;ad filios Ammon,
Imbuit dominus lepte fliiritu firtitudinis er ^zelij uindicandi ifraclem de tyrannis, ZT in libertatem aflè^nbsp;rcndiopprejfos,charitatisey religionis zelo,utiuflonbsp;exercitu inuaderet cr obtineret hofles lfraelis,quaquanbsp;Uerfum proceßifl'ent,profligaretq; ubi ex tribu Gad ernbsp;lAanalfe,ex M.atzpha,coadoq; inde Jratrum exercitunbsp;iniiafit hojhj Ammonittfs.
hb 1
|
I V Dl C V M
52. ^pTranfiuit^Iephtead filios Ammon utpugnaretcontraeostqucs tradidit do--minus in manus eiusgt; Votum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iSTo/r efl flatis ucyiflmile flulto uoto cr impio flbi do=: minum uoluifle propitium reddere, uouëdofe oblatum qitodcintq^flicrificiu,quod uiélori ex domo primum ocnbsp;cumffet:potuijj'et eiiim can^ aliquis occtirrijJeMen^nbsp;debat nimim gratum domino flacrificiu grains offirre. PerculTit^ eos ab Aroer ufq; dum uc-nias in Mennith, uiginti ciuitates, amp; ufq; ad Abd,quæeftuineis confita ,plagama-gna nimis,humiliaticR funt filfi Ammonnbsp;afilfislfraeb Aroer limitem jùiflè Ammonitarum regni, diligent ter M.ofles flcripfltfldeoq; uiginti urbes deuiélas hoc temnbsp;pore intelligamus uUra fluuiwn A.mon e:r Aroer connbsp;ftitiffe,atci; flrètotum iUudregnumacq^uifitummanunbsp;lepte pronidentia dei : ut fic nihil Amnunntte pofl=nbsp;hac ifraelitis iniuriarum mflrre meditarentur.
Izi Mitzpa domnm fltam habuifle lepte hic locus de= monflrat.Filiam autem fuam egredientem m occurflimnbsp;doluit domino offirendam, quam nuptui tradëdam de=:nbsp;Defiiia creuerat.Huiusautemuotineceflitate,fecundum He=nbsp;awot/*°nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occidëda erat in flacrificium dominofld enm apudfidelesnunquamlicuit,e:^in lege totiesdomino abominabilc legitur, id quod uirfltiritu dei afflatus in=nbsp;tendere uelpropofuiffë non potuit, multo minus imple=nbsp;reuoluiffet:jed more gentilium er etiam Hebr£orum,nbsp;fixminas habebant,miniflrantes aliquo modo cultui di~nbsp;uino abfiq^ maritis zir uirgines^uel etiam uiduas, quem=^nbsp;admoduni in lege legimus or euangelio : qualem per^nbsp;manflffefiliamleptenonefl inconueniens dicere. Cumnbsp;autem effet unicapatri fuo, CT finefi-atribus, non finenbsp;caufiaindoluitfiuam ztrilliusuicem,fcficilicet pofleri^:nbsp;täte deflituifiUamq^ fiecus ac uolcbat fine jrudu uentrisnbsp;dcgere,quantumlibet domino oblata,non omnino inui-ta Uli fieruire uolucrit in caflitate.^on omnia laudi dannbsp;tur, apatribus etiam flanëlisgefla: multa enim contranbsp;dei Oquot; naturte legem ficiffe leguntur,qute dementer donbsp;minuSyUt multa pertulit ,minime nec laudanda, nednnbsp;exemplum trahenda.
|
S G H O P H T I W' ¦¦ Humiliari nbsp;nbsp;conturbari fie queriturfaëlo obuiamhaberenoluiffet, quamfluoobflequiodt optaffet, Cf nuptui tradendam ,non domino ne Pnbsp;ßea Samuel dedicartdam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ta 36 Cuiilla refponditîPater mi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;d os tuum ad dominum,fac mihi que pollicitus eSjConceffa tibi ultionc^nbsp;uidoria dehoftibüs tuis defilijs Nobile ingeniumfilia,qua ffontepatrife turaminreomniumdifficitlima promittit.nbsp;dam fie domino offert ad patris uotum, cqti^etnbsp;etiam in populo lfirael,ut patet Ceuitici ultimo-labatur autem tam patrifiuo, quàm toti popidonbsp;ria heta contra ho fles pietatis cr patria.Talis U»nbsp;turn refijgnatio filiorum ad parentes laudembU’‘‘nbsp;petuam-Docemurq; non fubitonbsp;nbsp;nbsp;incogitaiXei' dum eff'e:quandoquidem CT uota qua licent »ei* “ ueniuntobmittenda. Dixit^ ad patrem fuumîHoc hipræfteturquod deprecor,nbsp;duobus menfibus, ut uadam SCnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^jj» ad montes, SC plangam uirginitaté»’’^ cum fodalibus meis*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.fji Cui illercfponditîVade*Etditmquot;*^ ^jdi duobus menfibus* Cum^ abiji^nbsp;fodalibus fuis, flebat uirginitate»* ‘nbsp;inmontibus* 'Virginitatemplangendi pro morepoteflti^^is lat,Cf tempus fefe confiolandi : qua fi pernbsp;licuiffet,maluiffct mater in ifl-ael uiuere qu^'‘^.((t Expletis^ duobus menfibus,reü^'^j.j(, ad patrem fuum, amp; fecit ei ficutnbsp;Scipfaignorabat uirum*Exinde»’^°nbsp;creuitinifraelî Quid iüi pater ficerit ftatim flubindicori quia ficilicet non cognouerit uirum, qua flnbsp;domino oblatam effè, donee uiueret, ç^nuUum lt;Jnbsp;le nomen uel prolem habere,quodgrauifiigt;m*^nbsp;lum uidebatur, cr iuxta legem tam Utlofiaieamnbsp;turalaudemnon merebatur.tSlecab aliquonbsp;propheta hune lepte uelfiliam legimus obnbsp;uel fadum,uelobferuatum:utqui uirginituibnbsp;immodicâ ebuccinantfioc loco fua flatuere no Pnbsp;4° utpoft anni circulum perga^nbsp;rael, SCplangant filiam lephtenbsp;diebus quatuor in anno* Decretum illud in ifirael uidetur fafiuni riam tam uidoria quàm obcdientia,cuiut^ .nbsp;pofleris commendari ceremonijs non cratmnbsp;ne quis ad uouendum taliafacile permouerettffnbsp;cunq^ fubitanea deuotionequa non certo finbsp;placitura-loonge enimpîura domino obligatnufnbsp;ioraquaprofequi non poffûmus, umdenbsp;nobis uotorum obligatione imponerenbsp;MUS- lcruflra conamur ad noflras traditioties Wnbsp;n^ledisbis qn^ dominus pracepit» |
I V D J c V M ^CAPVT XII.'nbsp;sff quot;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ephraim orta eft
feditio,nam tranfeuntes cotra aquilonem, dixerfit adlephtctnbsp;trafii Qyarcuadensadpugnam connbsp;Perp
. gttenms tccum^ Igitur incendemus te ^,‘’°«gt;unituam.
defcri^ uidorijs ipfius lepte inuident, ut primnbsp;*¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnium fèrè reliquanimtribu=
^Jpnt, or numero maiores, nd^il tumen tcintum féliciter ifî-aeleinnbsp;Qiad ueroudnbsp;gt;»1^°'’^ ^‘^^filpdicuntur,ßgmficdt tribum Ephrd=nbsp;eknbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^*ti^am tHanaffe tribui,m qua erat Gaîaad
^°^”'^,unde tranfiit ad beüigerandum contra fi^ X ’^'Won.
Difceptatio erat Uçl^’^populomeo contra filios Ammonbsp;* uocaui^ uos, ut præberetisnbsp;J Q*3Uxiliunijamp;:facerenoluiftisgt;
•Ua ¦u°'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;animam meam in
ô(tr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Amon,
manus meas» ôatiquot;^''’*’imerui, utaduerfum me confurnbsp;P®*® prslium;*
rP^^dens cr fidelis indicatur lepte, nbsp;nbsp;fa
fèç ^^^genti ifraelitica: amantißmut. Priuatant ^‘”’1^‘d’ui/fe contra Ammonitof teflatur, mpoß=:nbsp;tit tlt;^‘*'^^'d°^^buisgentis, quamtranßgere oportue^nbsp;Ephraimitat, ßne mendatio ajfeue=^nbsp;fii^^'^^'^paruiße illotminime, nee grauatis iniurianbsp;’’îi^'æ^- 'Vbiigiturduxiliumaberathumanum,do=inbsp;Kitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;falutemßrtiter uindica-
aßißente,Gr d periculis praferuante: ut im ^^darguant temeritatii eum, quem pró ani
4 nbsp;Y’¦^er fide in fatres, laudare debuerant.
laj(j°catisitaq;ad fe cunâisuiris deGagt; J^^S^abat contra Ephraim tpercuC*nbsp;“**'i Galaad Ephraim, quia dixe^nbsp;° Galaad(cr/jlt;t-’^edio Ephraim 8C Manaffc*nbsp;t^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;huiufmodi non fufeepe
Kt beüo ipfum lepte cum fuis Ga^
5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘tt‘ß tam faéits quant uerbis hoßrsnbsp;tepteexhibuerint. Quilaceßiti iniu=
^^^¦^^^^‘^defindentes occiderunt Galaaditade ^omplurimos : Maxime uero oborta grauinbsp;‘lK‘^dam contemptibilia, quibus E=nbsp;^^iÇgt; ^'^'^°tabancGaL'taditas,quaßproßgos,imbecilnbsp;\i{i^°f^^’Kptibilcs:fortaßis,quia ßbi fornicaria na-qualibet ratione,utßt,fefenbsp;6nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;multa ntillia de Ephraim
^‘^^‘^ditis. Eeuibus enim occaßonts oboriri folent.Erantnbsp;‘‘^‘^‘tmedij inter Ephraimnbsp;nbsp;nbsp;Manaßicnre
SCHOPHTIM. 45
iiquam, Craliquarationeconßßs htereditarijs limiti-buifecundum tcmpus,cr propterfrequentia bella.
5 nbsp;Occupaueruntamp; Galaaditæ uadalor^nbsp;danis adEphraimJEtfaöumeft, quandonbsp;dicebantfugitiui Ephraim, tranfibo: dicenbsp;bant ei uiri Gaîaad, Num Ephratæusesnbsp;tu^ôC dicebatjNon^
6 nbsp;InterrogabantcumtDic ergoSchibbonbsp;Ieth,Qui refpondebat, Sibboleth ï öC nonnbsp;poterat loqui fic,ftatimcp apprehcnfumnbsp;iugulabantin ipfo lordanis tranfitu,Etcenbsp;ciderunt in illo tempore de Ephraim qua^nbsp;draginta duo millia,
Galaaditie uero uiciniores lordan^utrinq^ uada iïli^ tis occupantes,non permiferunt tranfuadcre Ephraimi=nbsp;tas,à quibus fe contemni dolebant:quofcunqi ibidë comnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
prchendere potuifcnt occidebant hoßiliter,ob uerbum contumeiitequo foliti erant irritare per contemptumnbsp;Galaaditas. Interrogabant enim, ß Ephrattci eßc/tt quinbsp;lordanem tranßre uolcbant: ob periculum uero ncgan^nbsp;tes fe effe,requirebantur,ut uerbum aliquod loqueren^nbsp;tur,in quo effet fehm litera, quam cum pronunciaré nonbsp;poffent,fed pronbsp;nbsp;nbsp;dicebant^ prodebantur mentiti, et Bciiü pr«-
ex EphratiCis effe conuiili. Occidebantur à Galaaditis, «»“««aum. donee deßderarentur ex iUis quadraginta çr duo mil-lia,nonßneoccultoiußoq; iudicio diuino. Inomniitaq^nbsp;uicinorumßatrumq^ßmultateinitijs efl obflflenditm.
cauendwmab 'miurqs, folennes publicccq; contumelùe multd diligentia coerccnd^e, irritationes gentium uicif-ßmabolendie,utpaxcrconcordiacoalefcat.
*7 ludicauititaqjIephtelfraelfcxannistSC mortuus eft lephte Galaaditcs,ac fepultusnbsp;in ciuitatibus Galaad»
leptefepultus fcribitur in urbibus Galaad regionis, hoe efl,in aliqua urbium: Ÿion quod per membra difcernbsp;ptm,multis lóeis,fecundum multa illius membrafcpul=!nbsp;tusßerit,utfabulanturludai.
^Pofthunciudicauit Ifrael Abefande Beth lehemt
9 qui habuittriginta filios, 8(. totidem fi-liastquas emittens foras, maritis dedit, ôC eiufdem numeri filqs fuis accepit uxoresnbsp;introducés in domum fuam* Qui feptemnbsp;annis iudlcauitlfrael,nbsp;mortuus^eft,acfcpuItusinBethlehc,.nbsp;ibzon de Eethlecm pofl lepte iudicauii Ifraele , que
Kebrici alio nomine Boo:^ diólum uoluntiut intelliga-turnoneaßißeciuitasßethleem,qu£in tribu quot;Zabu^ Ion, fed qua; in luda. Cuius fllicitM commemoraturinnbsp;multitudineflliórUmcrflliarum triginta, quandoqui^nbsp;dem O' fllifl triginta dederit tot uxores, cr totidem fi=! Piutaiitunbsp;liabusmaritos.Qult;eßlicit^Elebra;isßgiiumeratdiui^ pUufiMis.nbsp;itifauoris,o'honeflatis indicium,quam ob caufam eli=nbsp;gebantur ‘m duces ac iudicesxoniugifs enim contrahunnbsp;tur O' coaleßunt amicitite o' principatus.Tales erantnbsp;olim patriarcharum familia o' uirorttm nobilium,quianbsp;cum fllifSjtiepotibus ofamulicqsjuelutunaurbe^omsnbsp;hh 5
-ocr page 90-|
I V D I C V M tüd fMcommuntter poßidebant. Qui uiuendi ntoduf, ut efi iuxta dei legem tMturlt;e fmilior,fic cr luctm^nbsp;dior,atq; commodui maxime. 11 Cui fucceffit Elon Zabulonitesï óc iudicaui t IfracI dcccni an nisï li mortuus^eftEIonZabuIonitcs acfc-pultus in Aialon in terra Zabulon. IJ ^Pofthunciudicauitlfrael Abdon,fi-lius Hillcl Pharathonitesîqui habuitqua.-dragintafilios, amp;triginta ex eis nepotes, afccndentesfuperfeptuaginta pullos afi.-narum,amp;iudicauitlfrael olt;fto annis: 14 nbsp;mortuus^ eft Abdon filius Hillel Pha.« rathonites ac fepultus in Pharathon tcrrg Ephraim,in monte Amalec» Poftquam de tribu Zabulon Elon decern annii iudi=! AMon. cauit ifi-aelem, fecutus eß ilium Abdon oHo annis, pa^nbsp;tgt;r quadragmta filiorum, or nepotum dum uiueret tri’^nbsp;gmta,totidem uillis præfidentium,nbsp;nbsp;nbsp;pullis aßnorum incedentium^multatamgloriaquàm probitate uiuens tium,fuAS iuxtadomini beneplacitum familias regentinnbsp;tim more prifco patria acgentis. Quaid additur ’m monnbsp;te Amaîech:non mtelligendumeß, Amalechitasbabi^nbsp;tajfe in Ephraim, fed aliqua caufa montem quendam 'mnbsp;quo uicus Phirothon Amalechitarum cognomen forti»nbsp;ttmifUt facile fiiri potuit. fl'CAPVT XIII. I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vrfum^ filii Ifrael feceruntma ra Ium in confpedu dominit qui H ^^^ tradiditeosin manus Philifthinbsp;norum quadraginta annis*nbsp;Samfonishifloriaconfequenter dißfufe fcribitur,exnbsp;emplar in aliquibus Chrifli : miraculofe etüm natus eß,nbsp;CT prlt;enunciatus,ob amorcm ecclefix exgentibusfibinbsp;deßionfa^ pcricUtatus eß,cr pro gloria dei,falutegennbsp;tisfuie mortuusfuafponte.c^dragßita annis adfli£lusnbsp;fcribitur ifrael à Philißhinis, 'mcertum quomodo fup=nbsp;putatioiüa'mßituenda fit, quando uel incipienda uelnbsp;finicnda. i. ^Eratautem quidam uirdeSara,amp;; de ftirpcDan,nomineManue, habens uxo-rem fterilem qua? non pepererat, Ex tribubus dißiefatione dei mittuntur ifraeU iudices,ne tribus aliqua contemptibilior habeatur^zynbsp;utfeiamus in omni gellte fideles uiros domino probarinbsp;atq; mulieres.De tribu r)an,quiehic dicitur familia,fuanbsp;feitatur Samfon,de ßerili ac fanila matre. cuiapparuit angelus domini^ amp; dixit adeamîStehIises,amp;abfq}liberis:fed con^nbsp;cipies Scparies filium, Simfonii TotagcneratiotomfideliumaimcorUdei, quamont itaa»ao.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominum pendet ex dei ordinatione çy aéiione^ fie ut ah leterno dominus pneordinauerit liatiuitates o^ mnium. Varie tarnen innotefcit tam uoluntas quam openbsp;Wto dei inter homines, tlon erat longe fanâior fidu» |
S C H O P H T I M. rus,totmagnis(yfaniHfiimisuiris dnteit Cf poficriusnbsp;genitis, qui tarnen tanta dei circa parentes apparitionenbsp;concipitur.Agit dominus pro gratia Cf uolumtate/Ui^nbsp;omnia maxima ratione,qu£ tarnen no nobis expeitd çnbsp;omnia,neqidecetànobisluculentcrcogtiofci-lia enim fumt opera domim circa regimen huictsmunnbsp;Primo angelus fixminlt;e apparet, poßea uiro : mgt;nnbsp;raromyl^iafuamulieribusreuelat citiusnbsp;Sanélorum quoq^ uirorummatres,fepeleÿntiitli^tueinbsp;fitiße.Dei donum eßfilios fiißipere fanélos, non4turnbsp;opus necartium humanarum. 4 caue ergo ne bibas uinum nee immundum quiequam coniclt;^’^* y quia concipies SC paries filium/“nbsp;non tanget caput nouacula:eritem“’^f^nbsp;zaræus dei ab infantia fuajSCexmai*^*®nbsp;rOjSC ipfe incipiet liberate Ifrael denbsp;Philifthinorum*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ ' tu«, Admonet angelus flerilitatis opprobr'ij. f^' quo fixeunditatis beneficium gjratius ample^‘^^^j^enbsp;filiamfedfilium promittcns,eiim deniq;fanilK”*’'^nbsp;ligtofius educandum. Admonendx funtnbsp;umofortiabßineant,cibtsfuperfiuis CTnbsp;Mon uefcantur,precibus domino commendentr .j»nbsp;utero,quo féliciter imbuaturßiiritu fantlo,dl’nbsp;riculofo opere abßineant, reliquamßriuna»! amp;nbsp;tum circa nafeiturumpuerum domino cotnf»‘^^^ ’nbsp;ius eßanimarationalis opificiumicui ßant,c‘gt;lt;l^J^(iitnbsp;uufjt,cr moriwitur homines uniuerfi. IVlatrUif .(fnbsp;'tnpr'imiseßficutcrpatris, utuotumnbsp;omnia religiofiß'mie 'mßituendi natum, acdplt;^r^efnbsp;busturpitudinisabhorreant parlier, Cf jfocnbsp;timeant.Promittitur quidem falus,fed imp^ejifitbnbsp;litis ab oppreßionePaheß 'inorum, quxperfi^^finbsp;Dauide.Nouacula non radi corpus,eß deliciasnbsp;lesnegligere,crad fapientiam diuinorumni^l^^^iifiinbsp;tia addidumeffe,fuß!enfumqi iugiter ad obaud^nbsp;acminißrandumuocationi diuinx,nbsp;£lui deferuire.iJlultum refirt ab utero matetf^^^jdinbsp;tui,imbuiq; timoré dei ab infantia,horrorei^'”''^nbsp;minis cyinhoneßi, Quæ cum ueniffet ad rnaritum dixit ei : Vir dei uenitad me, habefl®nbsp;tum angeli dei,terribilis nitnis. ^'^^,ß'etinbsp;interrogaui quis effet, amp; unde uPnbsp;amp; quo nomine uocaretur non 7 Et dixit mihi Î Ecce concipies jji, filium,caueneuinum bibasnbsp;amp; ne aliquo uefcaris immundo înbsp;puer nazaræus dei ab infantia piiSnbsp;utero matris fuæ, ufque ad dicm m . . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.¦ -A eol^lt;’‘i‘^ Heligiofa mulier inconfuetum ignoti «lt;’’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,,1 um marito refirt,dqudicandam uiro nouant p'’ nbsp;nbsp;nbsp;Cfft nem proponit uiridei, quem ex habitu M (eßimabitt ßndnm, Habet tmm |
I V D 1 C V M
etij(oris fu.t ßgna,ßne tam hy poer iß ^uain lt;i dcoJrftKS agnoßcit,nonnbsp;fenßa. -Non apparerc debuit amabilinbsp;0]^ ^°gt;Tibiliangelui domtnifœminte, alioqui ti^nbsp;prißii Ulis temposnbsp;'ontu^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;apparerc,quum non tarn
ïatetur paucis egiffe terrore,necejßario
ignotts uiris,fecretioraqi qu£ audierint
Ok Manuc ad dominum, amp; fiftinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domine,ut uir dei quem mi^s
nos, ÔC doceat nos lüru ƒnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;puero qui nafei*
doceri de promißiombas diumis, *‘'*51»!^dominumorat,utueritMnegotijcersnbsp;leuitcr credendumßxminisßacüenbsp;^“‘uPtinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Poiuit timor impoßune
faectenditatem irrepere fapienti nouo er infolitoßxtu imprégnanbsp;ß^upulo. Oratigitur uir ßandus^erßt-üfan'’^^^'*°l^nonampleditur,fed in re dubia ad
Jiitj ’'”^gt;uit^ deus uocem Manue, S^uc dei rurfum ad uxorem feden-
Manueaute maritus eius n5
quaßeritxerte ho tiu^^°l^nditadprimum a/pedum uirißandi,marinbsp;dominus orationibusnbsp;fußpieionum angosnbsp;’ ° ^Itci t£T requißta bonitos diuina.
fiift ^quot;^ftinanitmulier, amp;cucurritad uiru S2gt;« ihi|J^‘’*“inciauit^o,dicésîEcceapparuitnbsp;y’'’’5quemillodieuideram»
inßrma uiri angelus apparent. Vir apparebat er eredebatur,ut ßmplicinbsp;*®‘^iscnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feripturis perpen^mus itt
dubijs reßoluipoß'mus. No tlt;tr d currit, nihil enim aeceptius audierat u»nbsp;t^gt;f^diu flrrilitatis opprosnbsp;11nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gaudebat maritum certo inflruendum
ç\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei er honeflate uxoris.
8C fequutus eft uxorem n’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ns cp ad uirum dixit ei Î Nurn
’^it;^^'^*locutus es mulieriç’ Etille refpon
piu^ er ßpiens, (juum zeloty ‘'^^‘^^dßet er feemina continui/ßet do=nbsp;*î, ^^^°^ditioconiugumß interueniatamulanbsp;11 Mnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;morbus incurabilis.
“’S utfeciatpuer? obferuare debebitî’nbsp;^fffner^bili pcnjtonehatur lüianueddfninisi
S C H O P H T I M. 46 mehxßtandüin fidetideoq; dicit,tiJuncuenieittuerb4nbsp;tua,citius er certô complenda non dubito, ^ua nwtcianbsp;ßi,Sed opertepretium efi fcire,quid fado opus cum puenbsp;ro,quid uelßtturußt de co,uel quomodo inflituendus inbsp;puero,er quidnoui faciet pro falutefidelium.
• 5 Dixit^angelus dominiadManucîAb omnibus quæ locutus fum uxori tuæ, ab-«nbsp;ftineatfe:
14 ôCquicquidexuineanafdtur, non co-mcdatîuinum amp; ficeram non bibat,nullo uefeatur immundoîSC quodei præcepi,nbsp;euftodiat»
Perßngula n(trrat,non quid puerfadurus,fed quos modo fe mater gerere per omnia debeat^quia uinu nonnbsp;bibat, zr minme poUui fcßnat,fed iniunda iüi ab angenbsp;lo facienda meminerituxor.Sumt enim uerba Hebraicanbsp;foemitunigeneris.
gt; 5 Dixit itaqj Manucad angelum domini,
Detineamus quæfo te, SCfaciamus coram te hcedum de capris»
Venerandivmuirum dei coVigerehoJfitiodeßdera J^^J*”*’*** bant, er pro dignitate reficerc, id enim familiare fansnbsp;dis femper fitit,ideoq- digni habiti funtplurimiexeis,nbsp;hojfitibus angeUs fufeeptis. Heedos caprarum offèrtentnbsp;feadhibituros exemplo Abraie,cito parabiles camesnbsp;er delicatos.Abeffè debet omnis parcitas in ofßcio hosnbsp;Jfitalitatis.
gt; nbsp;nbsp;nbsp;Cui rcfpondit angelus domini, Si menbsp;cogis,non comedam panes tuos: fi autemnbsp;uis holocauftum facere, offer illud domino, Et nefeiebatManue quod angelus donbsp;minieffett
Subindicat non fe humano cibo îndigere,nofe nutte fuum opus peragere,non quarere honorem proprium,nbsp;feddei,cuius fe nuncium ofîrndit er feruum. Hortaturnbsp;autem ad dei cultum, inteüigensq; ipfùm ueÜe exemptanbsp;Gedeonis ojjèrre oblationem,monet neeeßario nullifàsnbsp;crificandum ejjè,prteterquam foli uno er uero deo.
17 nbsp;dixit^Manue ad angelum dniî Quodnbsp;efttibinomen, ut fi fermotuusfueritcx-pletus,honoremus te^
Gratitudiné meditatur ad uirü tam pro/fera nuncis a»tem.bion irr euer enter quarit de nomine, fed ut agttinbsp;turn exnominehonorarepoßmt.Poflquä qua tam fansnbsp;ßa numciauit er optata contigermt,non omnaio tuta finbsp;de,ut nihil perßdum apud homines etiam fatis pios, asnbsp;lioqui er iam tune exhiberc potuißent qult;e bona consnbsp;ßrre uolebaitt agnita ueritate per experimentum.
18 nbsp;nbsp;Cui illc refponditî Cur quaeris nomennbsp;meum,quod eftmirabileç’
No« indigneßrt quaflionem de nomine,ßdindicat non fchominum more nuttcupari, fe autem effe patrasnbsp;torem jfecialium er' mirabitiu adionum dei, cuius adsnbsp;mintßratorius ffiritusßt, propter eledos, dum praternbsp;naturam aliquid domtnmfieri ac fiiri uoluerit mißüinbsp;ddhomitief,
bb 4
-ocr page 92-|
IVDIC V M 19 Tulititaq;Manuehœdumdecapns,amp; Iibamenta,amp;pofuitfuperpetram, offerêsnbsp;domino qui facit mirabiliaîManue autemnbsp;amp; uxor eins intuebantun Videns placere nuncio donùni,ut domino offmet ftcrificiti/m lÄanue ,ßatim obtulithocdum capraru pronbsp;ficrificio, zx tmpofuit lupidi, m honorem domino, quinbsp;facit mirabili(t,et prater natura ordinem, cuiia ipfe eßnbsp;. author or reäor.Aßiiciebat aut tAanue uxor,quidnbsp;noui miraculi conttngeret authore co cuius nomenidnbsp;commoncfaciebat.üon facit dein miraculantfi propternbsp;homines, er patentia multis. Cumi^ afeenderet flamma de altari in coelü,angelus domini pariter inflammanbsp;afeendit* Quod cum uidifletManue amp;u^nbsp;xor eius,proni cecideruntin terrain, il amp; ultra non apparuit angelus domini Manue 8C uxori fuae. Stading intellexitnbsp;Manue angelum domini efle, Virtute diuina produüaflanuna abßitnptis facrifi-cqs,dngelusctiamdijparuit,erßgnumdiumlt;eclemen= tiæ,fiturorumq- beneficiorü poß fe relinquendo oßen=nbsp;dit, aßiicientibus hominibus qui er pro hominum opisnbsp;mono er fermone fatalem ftbiuißoncm exißimabant,nbsp;quiaßfiritum aliquem uidiffent. Grati er pauidi inftsnbsp;dem corruunt, opus domini per angelum agfiofcentes.nbsp;ii amp; dixit Manue ad uxorefuamt Mortenbsp;moriemur,quia uidimus deum* ^5 CuirefponditmuIiertSidominus nos uellet occidere, demanibus noftris holo^nbsp;cauftum, Sc libameta non fufeepiflet, necnbsp;oftendiflet nobis hæc omnia j neqj ea quænbsp;funt uentura,dixiflet. Vulgari opinionepermotus Manue,uerebatur Infor iunium ex uißonc diuina. Cuifoemina prudeiuer fatis^nbsp;faciendo rejfondebat, non feueritatis diuina indiciumnbsp;efjeapparitionemangeli tamlatanunciatis. iJonenimnbsp;occidendi eranc,fcd ßlici prole uiuificandi er iüußrannbsp;di.Seder holocaußum cemebant à domino in odoremnbsp;fuauitatts fufeeptum, ut amoris fignum non timoris ex^nbsp;titerit,fiquidemhomintbufprobi5 ç^fidelibus propen=nbsp;ßsq; ad Opera pietatii, reuelatio enim eratßiturorum-,nbsp;erpromißio falutii in totamgentem-Sentiendumeßnbsp;de domino feinper in bonitate:ut qui natura ßt longenbsp;propmßoradgratiotnqadpoenam.
Samfon. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Genitum expromißionenondnat mater fanfla Sam fonem à foie e^gaudio uel etiam nünifierio, Ihtgua res gionis er AÜophilorum inter quoshabitabant,eo enimnbsp;minißro dominus Allophilos extirpare incepit. Simfonnbsp;llebraileguntperpunda,qua tempore Septuagintanbsp;interpretumSatnfon, er ut uideturaptiuslegebatur,nbsp;Gcneraltor enimuocalis Hebrais eß a quam i.
|
s C H O P H T I M. Caepit bnpelli Samfon ffiritu ßrtitiidinii (7 contra hoßes ßdelium, quum primum effet innbsp;'Dan, eafcilicet expeditione qua tribus Dan proßeife^nbsp;batur ad capiëdum pro fe Lais urbem. Samfonisnbsp;patria eß iuxta Zara er Eßhaol in Palaßnonim knbsp;ra, ubi experimentoquodamfumpto ab hoßbus^'nbsp;citßpoffe ßprauir.?s hominum reliquorum.Donn'^nbsp;dei eß corporiißrtitudo, qua er ad comtnunegt;iifi‘^nbsp;lium utilitatem donatur à domino, qua quifi^b^^nbsp;Matur ad deigloriam,nonaduirium oflentatiogt;ie’''’‘l'^nbsp;ß non acccperit,nccad tyrannidem in debiborest^^nbsp;cendam, fed ad imbecillioresferuandos propn^nbsp;dos, eradcomprimcnlt;Üimpiosopprefforesflt;^^'^nbsp;exzelo dei nonlaudis intuitu. ^CAPVT XIIII- ¦ 1 Efcêdit ergo Samfon ‘y lt;jgnbsp;j natha, uidensep ibijnu**^nbsp;filiabusPhiliflhiim, Elon omnia elcëlorum henfibilia funt:peccant in multis etiam fanib’ ¦ƒnbsp;lecebra etiam folicitant eledos. Eideliumnbsp;mintbus etiam dominus ad fuam gloriam efnbsp;falutem abutitur.lüicitum erat alienigenasnbsp;re,quod maleplerunq; cederet, er noninub^''^^^nbsp;nusßneret peccatum idud:quod tarnennbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aUf libusnon erat. Quidam Timnata duplex uero unum'm tribu Dan uel luda,innbsp;Dioffolcos euntibus Acliam, iuxta Hieronyfquot;'quot;^nbsp;ternünos Palaßnorum uel AÜophilorunt'nbsp;afeendit öCnunciauitpatrifuo^nbsp;fuæ, dices: Vidi mulieremin Than’nbsp;defiliabus Philifthinorum,qnan’‘’nbsp;utmihiaccipiatisuxorem» fjnC^ jnbsp;Quantiilibet Elazaraus effet à matrixnbsp;non abßnere cogebatur ab uxore,ßcutnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÿquot; ra,alijsq; corporeis lenimentis. CalibatM tiliumritu eccleßa irrcpßt, inuifiis ernbsp;äis olim patribus, er pernicioßßimünbsp;eccleßa, utcunq; prifcis fandis patribusnbsp;fus ßerit, fed fine uotK, non perpetuô,felt;^‘i‘*'nbsp;gratiam er donu euinci potuit ßmes amp;nbsp;funt in arbitrio hominis quantiilibet pijnbsp;tomen propria prafumptione Samfon defiuK^nbsp;fedfauore parentum impetratam prius.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fJih’ J Cui dixeruntpater fuus quid non eft mulier in filiabusnbsp;tuorum,amp; in omni populonbsp;accipere uxorcm de Philiflhiin’vnbsp;cuncifl funtj' Dixitep Samfon anbsp;fuum,Hanc mihi accipe, quia p’^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{.w lismeis* Confuetudo laudabilis erat in lfroel,ut neis familijs,fed quàm propiiis fierinbsp;Ham nubcrent, quo ardior necefiitiulo erenbsp;coniuges, er amor caflior folidiorq; coO q fiiy |
I V D I C V M
cotnodius augereittur (titfi pifficereitf, «fcipluutlt;j^uoq- morum e^fanilitäsfub unopatriar=nbsp;Cm conferuitrctu)-,^^ crimim multa perfidie euit.-ffennbsp;gt;^.çiuinç[Uiiinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;modiK non fempcr Cicruerit omni
fctmiUaritM nimiaperniifja del}gt;umare Mjft nd prohibitam libidinem : quandoquidon nitïlisnbsp;^^flingui potefluniuerfdcarnismanbsp;‘’^citautem hic non tam 'mordinatus amor,qudmnbsp;r°‘lt;‘lt;^ii[iiedtuinie dijpenfatio, ut parentes annuantfinbsp;°‘’’l‘“cindamnü,QrlfraeIisfalutem promouendam,
dtui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Samfonis, non intra confcientia
. Libido enim obfcruantiain remoratur reli~ excacat corda amantium. Tadle adolejccn=nbsp;.„^’^'^gt;quod fentbus male cedit.Sape nocuit non panbsp;^‘‘‘^‘“¦cntibus.
nefciebant quod lifjh ^’^hilifthiim.-eo enim temporePhi^nbsp;dominabantur Ifraeligt;
bil t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domino confecratum, f^erabant ni
Exempla in Vnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuinteprouidcntitc, lofeph,
alienis uxores duxerat non diuino nutu cotrahi nemo ignonbsp;titt)J^’‘‘‘lgt;ant in Jpeciem confilium domini, in cuiusnbsp;diffidebant. impenbsp;ifraditis, quorumfiliamSamIbninbsp;coniungiJjierarc
patre fuo ^^^ffein Tamnatha» Cum^ucniflentnbsp;f3ç^‘’'easoppidi,apparuitcatulus leonisnbsp;® ?^8(rugicns,amp;occurritei^
?*'iiit autc fpiritus domini in Samfon, ^ad ^^i'auitkonem quafihcedumin frunbsp;omnino habés in manbsp;hoc patri amp; matri noluit indicate*nbsp;gt;k^^^^cnentumprimum fumpfitaudada crrobo-leonem ZSquot; difcerpendo. t^ode^nbsp;^‘*^bilis zr rara iuuenibus, non iailandonbsp;^•nrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;magnificum, etiam ad parentes:
•îf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prudentiæ laudcm habet inßrtißimo iuue=:
Mtie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tantumfacinus.Omnem enim tarn ßrtis
gt;dtam ipfam domino reßrebat acceptasn.
Si^Iocutus cftmulieri qu^
i^bt uice uidetur, cotradus celebre/uur fiatuijfe, morcgcttnbsp;’ eiuÇdem pcrfidianbsp;amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uxore, animum potius çy‘
’^ßntajß debuerat.
aliquot dies reucrtens utaccipc , ^’'^^chnauit ut uideret cadauer leo^nbsp;3pû in orcleonis erat
^'gt;ilt;gt;uinfe((ilmirabatur,Qrcnc!}{umcd^s
!•
S C H O P H T I M. '47
MfW rediens Uifitabat,occaffonem captando tinde tan^^ demmoreretur. Sic igitur non fine nobis à domino no==nbsp;ftraomniaopera difiienfantur. Cafufiepeagere uide= gnedriuo”nbsp;mur nobis, qu£fiumma ratione dominus in ardinisfiui luww«*nbsp;perßclioneminducit. Examen apüuidit intra cadauernbsp;leonts occifi, cf )nel in ore inuenit.Vnde lt;enigmatisfiibinbsp;rationem confingit,quo inter conuiuandtvm eruditi colnbsp;loquijhoffiitibus caufiam proponat:imde etiam bellinbsp;caufia promoueatur à dommo : utrunq^ prater Samfio-nis,fied non dei omniagubernantis,intentimi, quo tan^nbsp;demPhilißnorumtyrannisdomaretur, crfidelium li=nbsp;bertas inchoaretur,
9 Quern cum fumpfiffetin manibus, co^ medebatin uia: ueniésœ ad pattern fuumnbsp;8C matré, dédit eis, qui SC ipfi comederfltînbsp;nec tarnen eis uoluit indicate quod mel denbsp;corpore leonis affumpferat*
Inßdauit de meUe in manu, unde inter ambulandum guflauit,cr ad paré tes perueniens,mel quidemiüts gunbsp;fiandum priebuit,fied reigefta rationemfiibi calauit,
’ O Defcédit itaq; pater eius ad mulierem, amp; fecit ibi Samfon conùiuium; fie enim iunbsp;uenes facere confueuerant*
Apta rebeUionisoccafioconuiuiuminflruitur, cr quod fiymbolum amicitia; ex confiuetudine adoleficen^nbsp;turn ad affinesßififie debuerat, id praflat, dum urgentnbsp;fata,id efi,dei prouidentia, odiorunt bellorum inci^nbsp;tomenta.
’ ’ Quum ergo ciues loci illius uidiffente-um,dederunt ei fodales triginta qui cflent cumeo*
Prifica confiuetudo nubentiumhucufii^ durons toto orbe,ut conuiuijs anücitiam teffatam uelint,uel imeho^nbsp;andatn primum,uel in fieculo prorogondom ad abfientesnbsp;uelobficedentesquocunq-modo,in memoriale perpe^nbsp;tuumeharitotis çyfidei. Quoie z^Chriflusdominusnbsp;abiturus ïnfftuit,çyredemptionis noftne eiusq; chari=:nbsp;ratis perpétua teftamentum ordinauit cr uoluit. Hocnbsp;loco fie triginta affecla ffonfi fanuliares interfierut,nbsp;amicitia quidemgratia, fied prater amicitiamfimendonbsp;fimpofito. Karo enimfimilialacritateconuiuioabfiol^nbsp;uuntur quo cœperant, inaxime fi diutius aquo cotinu^^nbsp;entur,zy’odluximiufiqfimfiolentcrfiant.
Quibuslocutuseft Samfon îProponâ uobis problematquod fi folueritis mihinbsp;intra feptem dies conuiuii, amp; inueneritis,nbsp;dabo uobis triginta findones, 6f totidemnbsp;mutatorias ueftesî
15 Siautemnô potueritis annunciate mihi , uos dabitis mihi triginta findones, 8(. eiufdë numeri tunicas*Qui refponderuntnbsp;eiîPropone problema,ut audiamus*
14 Dixit^eis, De comedéte exiuitcibus, amp; de forti egrefla cft dulcedo* Nec potue-runt per tres dies propofitionemfolucre*nbsp;hcniÿno proponit commfidibuf,dißidi] coiffant fri?}
-ocr page 94-I V D 1 C V M
^amfonü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fineßtturänt. A
comedclitefcilicet leone, qui rcliquM bcflid^ deuorare confueuit ZSquot; homines, per me occifo, extjt efcafauusnbsp;tnellis quo uefceb.tr. Et d ßrtißimo atiimulium exijt dulnbsp;cedo,idtpfumßrereplic4ndo quodpriedixerat. Ç^uisnbsp;nero inyikrium uerborum penetrajfe potuiffet,mfi quinbsp;opus Samfonis tniraculofum, Oquot; priu^ inuuditum coram
1 y nbsp;nbsp;Cum^ adeflet dies fcptimus, dixcrunt
ad uxorem Sainfont Blandire uiro tuo,ut indicct nobis quid fignificet problcmaînbsp;quod fl facerc nolueris, inccndemus teô^nbsp;domum patris tuitan idcirco uocaftis nosnbsp;hucutfpoliarctis';'
Vxons per nbsp;nbsp;Perfidia ßbi confulunt perfidi, cr uxoris jfonfe
ninw,ù ßgt;onfo alienumreddere fludent, utq;gentisfuie commo^ maioris habedt, q muriti falutein GT uitum:nbsp;GT fie intru initia matrimonij fentinaregefiitent ziz‘(-Mtó cemulationisnbsp;nbsp;nbsp;odijtmalum intolerabile,Qr non m-
iufta caufd uîtionis zr fimultatis, quadominus inflrue^ bathac uia:maxime quia ad perfidiamcompeÜcbant,nbsp;timoré cadente etiam in conftantem, ut fie circumueninbsp;rent illam confilio,terrorenbsp;nbsp;nbsp;fcandalo. ïd autein Sam-
fon uocat iUos araffe in fua uitula: hoc efijmpofuifiè u= xorifuiC, fuis mcndacijs cr perfidia : apud quos magisnbsp;comprobatusjverit fideinegleilus, q tenjporaliscom^nbsp;pendi/ iailura qu£cunq;.Adduntdeniqi calumniamnbsp;gratiam malam rependunt, interprétantes rapinaquodnbsp;officium charitatishaberi debuerat, diftuliffeqi queremnbsp;lam donee exigere meepiffèt ab illis Samfonignorati£nbsp;interpretationis cenfuram,quod non fècijfet.
16 Quæ fundebat apud Samfon lachry-' .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mas, 8C querebatur, dicens : Odifti me, ôC
non diligis, idcirco problemaquodpro^ pofuifti filiis populi mei,non uis mihi ex^nbsp;ponere^ At ille refpondit : Patri meo amp;manbsp;tri non indicaui,8Ctibi indicate poteroî’
*quot; ^^f^‘^^lt;^^‘^^’^‘*^^gt;^gt;^difcitur,utuitetur.Odirifeque runtur cum maxime uolunt amari. Secretorum feien^nbsp;tiam ambiuitt,ut prodant temere. Eallaces etiam in ad=:nbsp;diiiifiimos fibi maritos, quibus affèHum prafirunt co=nbsp;gnatorum.Plere poffnnt quoties libetßendoq; decipesnbsp;re non raro confueuerunt.
gt;7 Septem igiturdiebuscôuiuii flebatan-te eum î tandem^ die feptimo cum ei effet molefta,expofuittQuæ ftatim indicauiteinbsp;uibus fuis,
Vt funt in rebus honefiis ctgrauibus aëre moUiores muîierestfic in ftultis prtcfumptionibus fuis ftrenu£,pernbsp;uicaces. Improbe infijîunt donee uotisillartmi gratifianbsp;cetur,firtifiimorumquoq^ Samfonumconflantiâeuer^nbsp;tunt,Z7' quod robore nequeunt, aßiduitateconficiunt.nbsp;Si priuatim no fuccedit zir familiariter, publica lachrynbsp;marumuel uerborum inftantiamolefiißime maritos e-uinctint.
Etilli dixeruntei die feptimo ante folis occubitumîQuidduIcius meIIe,ÔCquid
S c fl O P H T I H. fortius leone^ Qui ait ad cosîSi non araffenbsp;tis in uitula mea, non inueniffetis propofinbsp;tionemmeam,
Periraudem enunciant aniffnatis diffolutioné: pff fidiamq^ tamiüorum q uxoris elare perdifcitSamfii)nbsp;zy occafionein ultionts dign£ inflinilu diuino zynbsp;pria nibilominus libidine comnimifeitur zy arripü-gt;9 Irruititaq; in eum fpiritus domini, df“nbsp;feendit^ Afcalonê, amp; percuffit ibi trigi*’^nbsp;ta uiros, quorum ablatas ueftes déditnbsp;qui problema foluerant Jratus^ nimis a*nbsp;feenditin domum patris fuit
No« caruit infigm aliqua rations tot hotnim lonitarum occifio,etiâfi non feribatur. Perpetuf^”quot;'^nbsp;uiolenti£ exercebantur à tyrannisPhilijihijitgt;‘^Pffnbsp;los lfraelis,ob rcligionis diffiaritatem, GT prifiif^^l.nbsp;gesplurmasutrinq^perpe^. loin autemteiiip‘‘^'‘^ -nis diuin£ in Philiftaos aduenerat, oecafionei^inbsp;dabantur,dominoficdiffonente.
data eftautem uxor Samfonis prop’*’'' quo eiusôiei qui erat amicus ei,nbsp;lamuxoris prrfidia cr cognatorum iiïiusnbsp;lia,cum eo quad animo alienauerantfibinbsp;famprabere poterat litis inter eos, qui^‘‘’^''‘Znbsp;animodiffcntiebant.iiumcinfuperlexaggertdiif^nbsp;ex adulterio uxoris^cofilie. ztrfàëlionefodalim’^’^nbsp;rum unus illamfibi uxorem rapuit,zir aniWCi^ 'nbsp;nis iufto odio exulcerauit.
lt;rCAPVT XV. 0, ^Oftaliquantulû autenittP’^nbsp;' ris, cum dies triticeæint’**nbsp;I ftarent,uifitauit Samfo”“ jj,nbsp;J rem fuam cum hoedo de^^rnbsp;Cum^ cubiculum uxoris uelkt inbnbsp;prohibuit ilium pater illius,
Uondum repudiauerat uxorem,fcd abfenf^ diuiniUamiracoquicueriü,rurfumqsdefiden^»“/^^nbsp;itlofn adqt cum munere. Non leui occafîone,nbsp;fubitaneo ffrore zir difflicentia qu£ ad horai»nbsp;re poteft,uxor deferenli eft J marito :nbsp;nus coniunxit,facile illius gratia mutuusftti^’^^.^^^inbsp;morum concordia iîlisreflituipoteft.Amanti''''^nbsp;moris folet effe redintegratio.Temporenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iit
dij priuat£ quoq- fimultates facile componi»‘f‘’^\i^))a melfe triticea cum hoedo uifitat uxoremnbsp;cr familiarius aUoqui cupientem, pater p^quot;
¦ reddiditintolerabiliorëamaittemmaritu.Pt^^ implacabili odio alioqui iratum prorfasnbsp;confèffus eft iam alteri nuptam, eiq; qaegt;^nbsp;profequebatur.
x dicens, Dicendodixiquododie diffes cam,etideo tradidi in3*”^””j^j,fiornbsp;fed habet fororé, quæiuniorSipninbsp;illaeft,fittibiproea,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pitim^’’^
Infufficiens exeufatio patris,qui nondu pudiatam,Grfinemaritifeituatq;eonfenja,nbsp;dendifacultatem non habebat.
I V D I G V H
ßliäfft pater,leuitatemgentis oflmdit, cr corruptiï fte^ culum ipudtgt; ‘ïl£ftinos,ccim non amplcélitur: fatis entmnbsp;ittm Citufaru habuit, ut iuflo titulo ho/ks patriiC fu£ (ynbsp;pictatiyyränosj- agÿ-cdcrctur, /piritu dominifaiiilonbsp;infligittiii.’ùm enim odium 1fraelUiclt;£ gentis fatu lucu-^'’^^f^fera.confcnrientibui pariter omnibui in connbsp;SttmfbniSi
Qpibus Samfon refpondit: Ab hac die ^oneritculpain me contra Philiftæos, ftnbsp;«sfeciatnmala.
fine légitima ZJ fujficienti caufa pojlhac Phili perfiditodamna, quosnbsp;^^^'“(^fidelium oppre/Jorci nullus aggrediaudebat
trecentas
Xi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;faces, caudas^ earû iun
caudas, ôC feces ligauit in medio eau
fecibus dimi= Palæftinorû^Quibus fuceen-‘^0‘aaportatæ iam fruges, amp; ad^nbsp;qijQ **1 ftipula,in tantum ut uineasnbsp;°Q)’)5CoIiueta,flammaconfumereunbsp;(lei opera breuitëpore,nbsp;titln^t'oui,tot uulpes capi potui/Je ; çrnbsp;m'quot;”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» damnoqt impiamgentem, ab
multifariam ludicare ^turnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potej^te or
^f/h r ttulpes, fed or pa/jeres, into omnes illijp‘^'^”t,inmenta in montibus cr boues, omnianbsp;{icInbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regimini certißima rationefine im=i
°^fi^ttnntur : fitcut gt Hadianitas deuicit fit ttianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^genis,jiuläti£gcntüiu illudëdo ridiculis flra
f'ei^^^^uibusmanudomimcertiusagnoßcerent,?^ jY^^i^Wfiotrntt tjuoij; ira digmus flagellarentur.
fecit hac
Quibus didueftiSamfon generTa-•ho’f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; proxfe
J’*’» earn tradidit Afcenderunt^ Phili combufferunt tarn mulierem 5
timoré grauioris damni (t^^‘'’^°‘tntur Philifthai ad ultionem dignamfumen^nbsp;’’'«di ^^'’^^‘txorisSamfonis,cernentes cuentum huiufnbsp;'^ia ‘tlia q diuina manu contigi/fi, qui fe=nbsp;Si*’*» co-e poj/ct gentes tftraeli molcftas:nbsp;’fîüci miraculofa uindiäa dei pro popu=nbsp;circuitu illorum regiones,ma'=nbsp;*’^'îiib oonuertcrentur adcultum ftuideLTi=nbsp;r omnia bene ucrtuntur.'habent do=nbsp;P’^‘^fintcm,iu:mo illis nocere poteft: fd=nbsp;n'”“”' ttt‘^tcium atq; fcnft{s,impij quoq; nonnbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pofttwt, ne dicam molefacere uel
feceritis, uobis expetam ultionê,etnbsp;“'*‘«fcam.
schophtim. 48
D»(/« donuno damnatifieraitt itlageittes, propter inobedientiä ifiaelts fteruatifiterant,procelJeratq} interim femper Philiflai in impietatibus ftiis,in tantuntnbsp;utgyauionere feruitutis opprimèrent pepulum, quemnbsp;feiebant domino ftuo charum : ideo maiori fupplicio di=^nbsp;g^erant, etiam fi interim Samfonis fadum aliquaftuinbsp;parte nonfatis Ltudabüe uideri poterat. Occultafiuntnbsp;femper iudicia dei, qui non grat ts HU tantu ftirtitudinisnbsp;dederat, erquot; ab utero matris hoc officium diuexandi imnbsp;probos comendalfe iiidebatur. Quod aut em adiecit, Ponbsp;/kacejfiibocutn una tantum adhucuice illis moleftiamnbsp;intulero:intelligcndum ,fi ipft quoqs defitnerent perfe-quife Grfuos.
8 nbsp;nbsp;Percuffit^cos coxa fuper femur inge«nbsp;ti plaga, Etdefecdens habitauitin fpelun^nbsp;capetræEtam.
Pereußit cos ubicunqi affiequi poterat, nimirum ha bitans in locis munitioribus,Gr'exinfidiftillosinua^nbsp;dens, pereußit illoru fur as gt fimora, ut ad omne opusnbsp;redderentur inutiles, uelffigientes iüum infequebaturfnbsp;er exfuris ac fimore magna plaga affidi 'tnteUigutur^nbsp;Gr omnibus modis diuexati,fecundum tudaos.
9 nbsp;nbsp;Igiturafeendentes Philifthiina in terrînbsp;luda caftrametati funt, Si. diffufi funtinnbsp;Lcchi (ideflimtxiüa.)
Totam tribum luda inuadcbant PalaJUni, quia Sam fonts damna uindicare ex illis cupiebant, donee illorumnbsp;opera compefccretur. Damnum dediffie cenfetur, quinbsp;patitur de futs quemquam graffiari in aliquem, quumnbsp;poßit impedire.Effitndebatur autem Philiftinorum ex^^nbsp;ercitus contra tudam co loci, qui poftea uocatus eftnbsp;Haxilla,
gt; o nbsp;nbsp;D ixeruntep ad eos de tribu luda î Cur
afeendiftis aduerfum nosî* Quirefponde-runttVt ligemus Samfon uenimus,8Cred damus ei quæ in nos operatus eft*nbsp;Apparetnemparuum Palaftinis negotium fadum,nbsp;untcohochoftc fuo pro quo capiendo tot uirosmifesnbsp;rinti Pormidabant enim eimGrreuerebantur,inquonbsp;diuinum aliquod, quia infoUtum robur experiebantur^nbsp;magno malo fuo.
* gt; nbsp;nbsp;Defeenderunt ergo tria millia uirorum
de luda, ad fpecum filicis Etam, dixcröt^ ad Samfon : Nefeis quod Philifthijm im^nbsp;perent nobis quare ergo hoc nojais facc^nbsp;re uoluifti îquot; Quibus ille ait t Sicut feceruntnbsp;mihi, fie feci eis*
Quifetuebaturabhoftibus,capiturÀfratribus,qui diffifidco,malebaiKimpijsfubeffePalieftinis,q tarn for bus.nbsp;tißimo duceft-eti, cr auxiUo dei iugum feruitutis excu-tere.Precibus autem aggyediuntur, quern uiribus tenta-re non audebant,ut fi fibiffifi Samfon accerfiri pcricu^nbsp;him leue ducat, faltcm fratrum fuorumfalutt confulat,nbsp;GT tom feueros fuos dominos no irritet. Quibus reffiotinbsp;detdniuriam iUi intolerabilem primi inculeruntmthi,nbsp;uim ui repellere licuit.Domini uoluntatem non allega^nbsp;wt,ne arroganter aliquid de fe iadare wderetKr,
-ocr page 96-tt li Ligare,inquiunt,tcucniinus,5lt;'trade-re in manus Philifthincru* Quibus Sam-fon.Iurate,ait,8lt; fpondete mihi, quod nó occidaüsme» ' 15 DixeruntïNon, feduinciendouincic= mus teetdabimus te in manus eorum,fednbsp;occidédo non te occidcmus, Ligauerutepnbsp;cum duobus nouis funibus,8lt; tulerunt e-umdepetra» Iituitumcapmtton (jotui/jeni, etiam uirorumtrU milliit. 'Perocitatem eMtemfratrum uehementÜK timuitnbsp;hofliumAurctmentum tetmen fdcrofandum femper ßi=nbsp;ijje ctpud iß'aelitdiS non dubitauit. Sperauerunt ßrtaßisnbsp;uirtute diutna ïüum liberandum : uirum tarnen deo gra-tum O'propugnatorent fuumumóiumexhibereholH^:nbsp;bufnondebebant. Ingratiamhofiiumßaluatoremßrtifnbsp;firne uindum tortoribtn offvrunt. Bxempluin 'mgratitunbsp;dinis Iudaic£ contra Chriftum. *4 Quicuin ueniffetad Iccum Maxillæ,8i Philifthiimuociferantesoccurriflentei,irnbsp;ruitfpiritus dominiin eumtSC ficutfolentnbsp;ad ardorem ignis lina confuinij ita uincunbsp;la brachiorum cius quibus ligatus erat,nbsp;diffipata funtSi foluta* Inuentam^ maxilla afini putrem, mif-facp manu fua,arripiés, interfecitin ea mil leuiros, Virtute diuina fitnes rumpunturfiofiiu iubiluf uer^ tiüir m clamores,impij confitnduntur, o indicium do=nbsp;tniniexperiuntur, mirabilia dei cernunt O'fientiunt.nbsp;^‘ftdibula afini ojfiea percttfii u/cf- ad mille uiros, quinbsp;nimirum armati ad capiendum Samfon£m,0'adua^nbsp;ftandum luda;os aficenderaiu, quo clarius agioficereturnbsp;diuina'mhomincuirtus. 2.0 16 nbsp;nbsp;amp; ait Samfontln maxilla afini,afiniafi- norum, in mandibula afini perculTi mille uiros*
?n mLüii’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiinnam habet hicc fententia,qua eleganti aiïni, accr- cxaggerationc lans afmar ia; maxiïllt;e concinitur, quia tü PHcuffinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qualis nulla unqua uifafit uel reper= ideft acer- ta:quafidicat,M.axillaafinieft,quiafinuscerte tolis et n« proftranbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nobis utilior uel mihi afinus nullus unqua fx= uipiitrida titerit, quanimirummille, hocejlcomplurimosfirtes ' ttiros proflraui: hoe cft enim quod dicitur afinus afino-rum,uel talis,qui a;quaret duos alios afinos.Sed de Saulnbsp;dicebant in choris pereufitfie eum mille,Dauidcm ueronbsp;dcceinmilliaj)oc cfi,multoplures. Deniq; interciedennbsp;dum apparet hoc eum carmen dixijfe, perailaq; ftrage,nbsp;loco nomen maxillie illico indidifie in metnoria non tamnbsp;failifui q uirtutis miraculiq^ diuini exaltationein maxilnbsp;Uthoc eft,magnificagefta maxilla.
|
gt;9 S C H O P H T I hanemaximâ atq; uiâoriâtSCen fititwo'nbsp;rior,incidäcp in manus incireßeifot*quot;”* mƒnbsp;ÎJaturalcmfitimexlabore o' irarefiinxitdo’^''^^nbsp;tn fcruo fuo,a‘que maÿto miraculo, ex dente uetuj 0 ,nbsp;xilLe,fi iuda;iscredi oportet, uel de petrain locoinbsp;poftea didlus eft Maxilla, qui figt;rmam molarisbabtt^ ’^nbsp;figt;ntem eliciendotonmipotentiäquoqi diuinamnbsp;iundlam femper fidelibus adcjfe docens, lidelißi»’^”’^nbsp;benefadoremminiftrantiumfibi. Bénéficia dcinbsp;recenter accepta, ut de 'mminctifitis periculo erip'nbsp;reatur.Ex uerbis demq; Samßonis liquet oinnia^^e^nbsp;cit, optima in dcum ßde O' confeientianbsp;loq^ probatiftimo in hoftes piorum, quosnbsp;diuino dudum morti adiudicatos,fiipcrftitesnbsp;gentia inobedientiaq; Ifirqelitarum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. j Aperuit itaqj dominus molarei”* xilla, ôi e^reffæ funt ex eo aquæ*nbsp;hauftis refocillauit fpiritum,SCuigt;'^,®,J,j,j5,nbsp;pit Jdeirco appellatu eft nomen lednbsp;nbsp;-j, Fons inuoeantis qui eftinLechi**^ ^’ præfentemdiem. Vocauit nomen loci ubireficiUatus eX lii‘(qu£fiterat,0'ftgt;iriturefumpferat,Bont(V“^Jj,anbsp;tumimpetrauerat ex maxilla, quo nominenbsp;poftcris comendaret tanti miraculi, certiu^inbsp;fideles domino deo fiio. ludicauit^ Ifrael in diebus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. uigintiannis* tudicajfe dicitur Samfon uigftjtiannis, fanilfraelisegifte,uindicaffeperfecutoresild‘^’^\jlijuilnbsp;ftigt;tos,0' pacem, fi non perfidam,tarnennbsp;Us procurafte : confilium demq- o' auxiliu^^nbsp;nbsp;nbsp;il fibijfiiritu dei indigentibus adminiftralfe-litis tempore ifraeldominium pertulitP^laf'^ tern pro aliqua fui parte-_______ lt;rCAPVT XVI. 3,11, in Ijl Bijt quoq,’ Samfon in Samfon igt;^ Sc uidit ibi mulicré Quare Samfon intrauerit betn auflraliorem ac nobilem Philifthinorlii’t’nbsp;ci nonpoteji q diffienfitio dei, quantuntlib^^^^ÿjldnbsp;qua communis er politica mtercejferit,nbsp;acerrimi.Viditautemmulicremibi,fiecn^lt;^^^j)licilt;’’^^nbsp;hoJ})italariâ,firtafiisfauentemHebrais,i^quot;^^jt,‘‘‘‘nbsp;aliquod ficortum, apud quod latere fe pojfn.j(ii,i‘^''‘nbsp;quam ingrejfus efl itt fuum periculum, ut (fnbsp;fecundo quidem liberandus ad gloriant dei-2. Qiiod quum audiflent GaS^^’nbsp;crebuiflêtintraffeurbem Samfo”’ pjti*nbsp;dcderuntciim,pofitis in portanbsp;ftodibus , 8C ibi tofa nolt;Se eut»nbsp;præftolantcs cogitabätjUt falt;flo t*’nbsp;ciderent* Ciuibus Gazenfibus proditus prafiensS na ordinatione non ftat'm arreptM eft ab lU’lnbsp;luculumexpedlantibus, infinilu^ diuiito^tX^^if^tiii ingrelTus^ eft ad |
|
I V D I C V M ^Kiititusfibi datantßrtitudinem ülujlri miraculo dccltt mt,nui1rm^; euaßt.Sic lutlei Chriflum ßpitlchro conbsp;clufumputauerii'Ht interccptMnmundo,c^ui tonten an=:nbsp;^liiccmrefurgcns,liber inter mortuos, infini cloufironbsp;fiftruxit, eSquot; fideles ßios in coeloruin regno /ùflulit.Di^nbsp;non roro cogitore eft,mente concipere, etnbsp;animo:ficreto enim amp;¦ in filentio perfijkbötnbsp;toto noilc,mone occidere uolentes. ? _ Dormiuit autem Samfon ufqj ad mc^ ®*uninoä(s,5lt; indecofurgens apprehennbsp;^^Portæfores cum duabus poftibus^fuisnbsp;’“ftiilitcumucde, impofitas^ hume^nbsp;®'Uis portauit ad uerticcm mentis quinbsp;'¦f^PicitHebron. ^xditOidiôsfirtitudo buniono,qtiotonto:urbispor WC efl^ctmbos ionuos cum uediibut orreptos, fiiflulitnbsp;*^’’^ntcni,ex quo Hebron in tribu ludo,non odmodumnbsp;propinquo ciuitos confitici poteft, od celebritotê 4 ‘^quot;iif^fo confiticuo. bif k p^ätinualkSorcc, amp; uocabaf Dalila» ^^ulumtertium Som finis ex mutiere PoUftina,nbsp;'^‘^ninuslfiaclitis prohibuerot,prouidentio fuo u^nbsp;ptlt;enoficns,quonta monereiu iÜos malo ex ib^nbsp;fi‘^ peccatu operotur:nbsp;y y ‘‘^^defiderotur quiequidfiriofius prohibetur. jj ^'’ffuntœ ad earn principes Philifthi dp '’’’’»atqjdixerunteiîDecipccum,ôôuinbsp;**1 quo habcat tantam fortitudincm, 8Cnbsp;a ^’’lodo eum fuperare ualeamus, 8C uinnbsp;ihi?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dabimus tibi finguli centum argenteos, i decipiendi uofiulum mulier, uerbis or mori r^ç^endo fupro firmomfit quibusfindlus ex uteronbsp;^‘^dire debuerot. Emitur autem ilUus dolus multonbsp;^‘^^‘defiinorum fitropis,quosSarnimnominabont^nbsp;fgregie preftitit donee uoti compos fieret, crnbsp;tlt;^‘p^^‘*^Pf’diflhinis,in perniciem tanti uiritcuitunbsp;•ioc^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pfteuoluitfuis dolis le jjù ’’’OÖK fiemino,fid ad lenocinijs fuperandumin 6 uirago. ^*^8° Dalila ad Samfon, Die forti- 'I'^eas nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;erumpere nc- *'gt;”21)1^**^° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domini dei erat, in toto corpo^ lt;ilt;Tis ^‘^P^^^}iielalioaliquoloco,abinfluxu deipen Jvnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnibus, quantum etr quandiu doi}tifii^‘*^^’'fllt;tioft gentiles finite opinantur, quibus ftultitiam refio/tdet. Et Samfonnbsp;uictbus foeminam, çynbsp;GT deceptusnbsp;•finenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuino defiitut(is,ut meruerat fiulta libi= ’’ccetj^^‘*^‘’inec coram deonec confeientio propria, excufire potuifiet, quin liberanbsp;minime coofius obfiqui uoliiit itnpilt;e fxmi |
SCHOPBTim. 49 impiam effe çr fibi prohibitom'nefiire nonpotuit.ldco qui coftantiamanimiimprudentiacar^nbsp;nolitateqs amifcrat,re£le uirile quoqs robur perdidit, rinbsp;diculofadlus fieminie, gt impijs Ethnic ts, in contume=nbsp;Ham dei GT lfroclis:cuius ratio itU hobenda erat,quo minbsp;nus tom efiieminoto libidine refolueretur.iJulla efi hu^nbsp;mono prudentia uel firtitudo contra confilium domint.nbsp;Alioqui tom uel libidinofus uel infiptens Samfon nonnbsp;fiiiffet,ut tarn manififiosfeemin^ infidios, uel non fenftfnbsp;fet,ucl tuliffet cequanimiter,Gt‘ non potius animaduer=nbsp;tijfetineam,totics imo uel femel luculenter deceptus^nbsp;Sed fic infanus amor ludit cr illuditur,tamfirtes quantnbsp;fapientes,imi firtifiimos.
* ° Dixit^ ad eum DalilatEcceillufifti mihi,amp; falfum locutus estfaltem nunc indi-ca mihi quo ligari poiTis» ’ * nbsp;nbsp;Cui ilierefpondit : Si ligatus fuero no- uis funibus,qui nunquam fuerunt in ope re,infirmus ero, amp;aliorum hominumfi-milis» EtaccepitDalila funesnouos,amp;liga-uiteum illis, 8C clamauit, Philifthqm fuper teSamfonjin cubiculo infidqs præpa-ratis» Qui ita rupit uincula de brachqs fuisuelutifilum» Dixit^ Dalila rurfum ad eum : Vfque-quo decipis me, Sc falfum loquerisç’often-dequo uinciaris» Cui refpondit Samfonî Si, inquit, feptem crines capitis mei cumnbsp;licio pgt;iex\ieris(Gr clouumhts circumligotumterrotnbsp;fixeris,infirmus ero.) *4 Et infixit cu.m cIauo,Scdixit ad eum: Philifthhm fuper teSamfon,Qui confur-gens de fomno extraxit clauum texturaenbsp;cum licio» Refiibus uiridibus primo ligotur. Alij dicunt ner^ uis.Secundo nouis fiinibus nondum ufui opplicatis,quisnbsp;bus fubito ruptis, Palo:fiinife gt fuam meretricemde^nbsp;lufosuiderunt,in tantum, ut tertio nice adefie expert^nbsp;mento noluerint,Gr quarto fimiliter. Hebrao exemptanbsp;ria obfeuriora funt gt nonnihtl deficiuntfenfu, que Lanbsp;tint codices exprimunt commode. Arbitror tadium pronbsp;tom infona libidine fcripturam fubindicare uoluiffe.Nonbsp;en'm in Hebrteo Icgitur, or clauum his circurnligatumnbsp;it |
S C H O P H T I M. M!jîlt;icli«W iufie traditur, quifidelium curant ànbsp;demandatam n€gligendo,finuife mulieris ßuetjdtf^P‘’^nbsp;miferit. Et qui mfignigloriadiuinte uirtutis ebripi’'quot;*nbsp;erat,ac terrori improbis,iam nttnc turpißimo ainore fJnbsp;fceminatus,ad ignominiam raditurà tonforenbsp;Clÿidenim abietlius, quàm inuiélifiimum keroanitnbsp;rarißimum uirtutis exemplar dormire inter genu^nbsp;retricis,fubijci tonfori, capiUis in uniuerfuin radi,nbsp;niq^uirtutetam mentis quàm corporisnbsp;terq^ proq ci à fixmina Grrepelli,tradi^ tnnbsp;hoftiumerudelium.
dixitœ î Philifthiim fuper te ' Qui de fomno confurgens, dixitnbsp;fuo: ) Egrediar ficut ante feci, 8(.nbsp;tiamtnefeiens quod receffïffet ab eo “ /ip,nbsp;Domi'num recedere à Samßne, hicnbsp;robur illius, deflitutum auxilio, quo ha^tenus rnbsp;turtne quiuis fidtit fuis uiribus ,^ut dotninutff fnbsp;murGrcolamus,libidinirenuncicmus.
Quéeum apprehendiffentPhil*^ y„c ftatimerueruntoculos eius,nbsp;Gazamuinâumduabuscatenis,^^^nbsp;fum in carceremolerefccerunt»
Graue iudicium domim ob negledlum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jtP
»«Xo{gt; admiffam nouaculam capiti, etiant tentum,uel etiam feitum iüius.Eion exeußud'^nbsp;tia,quamfuaculpaincidit,quamprauentjl^'^^.i-^.nbsp;rat.Oeuli quibus captusßerat à muliere,nbsp;eruuntur: qui fado amore animo captuserot,nbsp;ftium uinculis irretiturnbsp;nbsp;nbsp;uincitur : qui
ftulerat in montem,nMtc deducitur ad infid^y^ii“ ptatem ad mortem, cr quod turpiusmorte tß’lnbsp;tis opprobrium adignominiamgentisfu^f)^^^ Lfdnbsp;rumhonünum ridiculum crludibrium.l-ig^^'^^^ intifnbsp;reis compedibus catcus cr ad molam danfut^*^nbsp;uMos.-reliquum uitue fu£ in lt;erumna,oppt'‘’^f'\^nbsp;uili iugo,grauibusqi laboribus exadurus,nbsp;gloria fui populßzr terrorfiieratimpiorunt- . utnbsp;lam^capilli eiusrenafci ccep^’^’nbsp;rafus fuerat»
Cum tempore pili cr crines crefcunt,p^. conciliatur donùno.Oratio miferrimenbsp;mine corporali deflituti, corde tarnen deU»^ ‘‘nnbsp;exauditur, gt reflituuntur ci uires.
^3 Principes autem PhilifthiflO^^o^i' uenerunt in unum, utimmolarc’’nbsp;as magnificas Dagon deo fuo,nbsp;tur,dicentcsîTradidit deus noft^fnbsp;cumnoftrum.Samfonin maiiu®^nbsp;Quem etiam populus uidens,13nbsp;deum fuum, eademi^ diccbat-deus nofteraduerfarium noftruiPnbsp;nus noftras, qui deleuit terramnbsp;amp;occiditplurimos»
Ulaximum omnium malorum in iüa tatio infidelium,pro idolis fuis, amp; dijsnbsp;baitt((cceptam,cumlaudilgt;usQfi^t(nticth
. I V D I C V M
ÉW(f fixeris,lnfimtiis cro : mcndum igt;rieoruiH codicibus ex antiquariorum negligeiitia nonnbsp;femel uidebimiM ,fine tamcnfidei cy morum quacunq;nbsp;iailurdi
ly Dixit^ ad eum î Quomodo dicis amo -tCjCumcortuuni non fit niecumî’Per tresnbsp;.uicesmentitus esniihi, Si noluifti dicerenbsp;in quo fit maxima fortitudo tua»
Improba mulierum procacitas ojknditur ubi uide^ fini quempicon fuis Icnocinijs capi poj]e,mhil intentatunbsp;.relinqutint:odiumfingMît ubi adulationibus nihil pro=:nbsp;ficerint.Contumelijs,opprobrijs,et miurid extorquerenbsp;pergit htec mulefica, cy urget modis omnibus : audet fenbsp;decipi,conqueri,cu omnibus modis in/kt nec ccffet decinbsp;pere miferum amatorem, libidine captum cr fiultitiu. .
16 - nbsp;Cum^ molefta efletei uerbis fuigt;s, ôC p
multos dies iugiter urgeret eum 8C retanimam eius ad mortem ufqj»
Iugiter crfine intermißione moleftabut uirum auu^ Conflintî» r(imulierçrpcrfda,etidmtertioilhift non dejferat,nbsp;û male.nbsp;nbsp;nbsp;J^gf. ceßat,fed indies fortius inflat modis omnibus,donec
proredimendumolejlict muluit mori quum inter facru Cr fctxum urgeri, h'mc ßruenti libidine fatigatus, indenbsp;cotumelifs ?d^no ßrcndu ßmultutc mulieris flagellatus.nbsp;Exemplum ßultitiic amuntiu uirorßut eneruetur uirilisnbsp;uirtus,Grproc4citdtisf(xmincie ad imponendum uiris.nbsp;17» Tunc aperiens ucritatem rei, dixit adnbsp;-camtNouacuIa nunquam afcendit fupernbsp;caput meum, quia nazaræus dei fum denbsp;utero matris meæ:fi rafus fuero, recedetànbsp;me fortitudo mea, amp; deficiam, ero^ ficutnbsp;cæteri homines»
improbte mulieri narrat myßsrium diuinum,imfidcli aliemgene meretrici gratiam dei explicat, quam innbsp;fdlutemfidelium contra infidèles à dcoacceperat. luflanbsp;igitur 'mprudentiie cr libidinisumdiélam experiri dexnbsp;bebat,in exemplum pofkris omnium feculoru, nequisnbsp;totum cor fuum mulieri effundat. Errauerat autem cirxnbsp;ca deibeneficium, credens crinibus tribuendum quodnbsp;crat uirtutis diuin^. Confccratus autem erat à domino,nbsp;non ad prophetandum,docendum uel regendu, fedßrxnbsp;titudine fua dcßndendum populum dei, qu£ corporisnbsp;ßrtitudo non diutiusduraret,quamritum^ifgt;lazarteoxnbsp;rumiuxtadominipri£ceptumferuaret.
18 nbsp;nbsp;Videns^Dalila quod côfeflïis ei effetnbsp;omnem animum fuum, mifit ÔC uocauitnbsp;principes Philifthinorum ac mandauit,nbsp;Afcenditead hue femel quia nuncmihi a^nbsp;peruitcor fuum» Qui afcenderuntaflum^nbsp;pta pecunia in manu eorum»
19 nbsp;nbsp;At ilia dormire eum fecit fuper genuanbsp;fua» Vocauit^quendam, SCrafitfeptemnbsp;cincinnes capitis eius, amp;ccepiteum affli-gere ÔC difeeffit fortitudo cius ab eoî
* H a D
fbnüpunû ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nunc deftitutus per inobedientiam dei auxilio,
«O» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exponitur ludibrio ey periculis hotninutqui enim domi
lio no feruit, honùllibus fubdi meretur iwpiis:in manus
il
ii
14
|
î V D ! c V M de hoflc fuo inuifißimo:(iuX deifui coiKumeliani,tam Samfon quÀm cxtm innbsp;atnarißime Molebant : urcban^snbsp;^I^Malo^quod er dederat, e^ acceperat uir ilnbsp;erat ad uiilonbsp;diffiderc coge=nbsp;Cr ^“fftfon maüet glorioßus mori, quà}n ßuinbsp;dite ' ‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fentire diutiut, er tam turpi ßerui= core nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iucundum effet (jf '^^fnobisïSiuocaucruntSamfonem eos, fccerunt^nbsp;j “areinter duascolumnas*nbsp;fotimTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^epuÏM dominum blaß}hemando,Saia ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;introducuttt,publicum ommpoten °' fit«! “^^^y^bnfuamjPabeflinimgloriamdeorumfuo ^‘^Mmptttm iiiuut foliiti ernbsp;fci-4cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tam inßgncm blaf}gt;hcmiam cele=: 'xdic ^^^^^‘^utur, quia ad unum pariter omnes iam fuof'Kfft implere debe=:nbsp;deigloriam, ßdßorum deorumnbsp;Cir damiiari iam tune digntvmnbsp;,f^'*ß^'^'^^S‘^dciueri, cultorumq; fideliumnbsp;cogebant Samfonem. ’’’an nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;apprehendebat ** ^*ia;Diniitte me,ut tangam colum^ imminet domus, óCre^ lier erat plena uirorum ac mit Hq.^’Ocrant ibices principes Philifthi^nbsp;Utr'^^'”^ y ctiänbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;circitcr tria millia ? fexus fpcäantes ludentéSamfon^. Satnßondi^m uMidam blaj}gt;hemilt;edi (fCfnbsp;nbsp;nbsp;'^pi^egentis comunegaudium 'm luäit conuer to ’'ßjgt;digi2ofupplieio 'muoluereprofeanda[o tan^ occaßonem prteßitcrat, forte fuantnbsp;dium£ potentiie bonttaliq^ comendaturut:nbsp;bißfhe^nbsp;confiißoni inter hojksnbsp;^‘(ttt^’’^^P‘raergopueri, cuius manu ctecus ducenbsp;‘^°ltt^nM, quibus tota domus nitebatur du^nbsp;'•tjii plenam ünpijs domum columnarum con=:nbsp;^n''^tui^^‘*^’^'*‘^gt;P‘^‘dtrq;fccumcirciter tria miÜiaui^nbsp;Annbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occidit,de optimatibus PaLefimorü. ^^^^’auocato domino, ait j Domine quæfOjôCfortifica quænbsp;*^^*11Unbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deus,ut ulcifcar ultio , *'Uni?^/‘apro amiffione duorum lumi*’ ’’ êl^'Palæftinis. ’iie4i^®*'cüflitSamfon ambas columnas jonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;innitebatur domus, alte- f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meacum Philifthqm; fortiter ac cecidit domus c incipes,8cfuperomnemmultittt- |
S C H O P H T ï M. dihêquæibierattmulto^ plures interfe-citmoricns,quàm ante uiuus occiderari îionexdejferationefefeoccidifle comprobat ora- Samfon n5 tio fua ad donünu, cuiferutre uolebat totts fuis uiribus,nbsp;Jfiritii er corpus fuum expendendo, er bla/fhemiamnbsp;dei fui umdicando,pro cuiiu contemptu oculos illi cruenbsp;rant.Pxemplumpr£buit,non quidëaliqua ratione fefenbsp;occidcndi,fediniuriamdiumam nonßrendi aliquate-nus, er pro ea umdicanda ad nwrtem uf j; periclitandi,nbsp;'mutilem ßbi er alijs uitam, expendendi in exitium ty^nbsp;rannorum,iudicium donüni pro pcccatis impoßtum panbsp;tienter er alacriter fufeipiendi, 5’ Defcendentesautêfratreseius, 8C uni-uerfa cognatio tulerun t eö ac abduxerun r, amp;fepelierunt inter Saraa amp;Efthaol infe-pulchro patris fui Manue: iudicauit^ If-raeluigintiannis» Honeßa fepultura Samfonis,Micatfiduciam tfraeli tarum,quam conceperant de flrage hoflium, uirtute dinbsp;uma,er timorem humiliationemq; Philiflhinorimi, quinbsp;manum domim fenferant er umdidam. Gloriofumq;nbsp;fitiffe 'm oculis domintmortemSamfonis,pro gloria dei,nbsp;erfalute fuorü,non indigne creditur.Typus Chrifli danbsp;mm fui,qui jfonte fe in morte tradidit, qua pios ißaelinbsp;tas ab hoßiü tyranntde liberaret.’unus pro multis obijtnbsp;utprodeffetommbus. Quod autemuiginti annis nuncnbsp;iudicaffè fcribitur,prins uero decë,mteüigcndum,nuncnbsp;compledi omnesiüiusannos,etiam quibiis'm Palafl'manbsp;paßimuagatusproomnluirilißiaperfecutus efl hoßrsnbsp;populi fui.Non enim raro etiam iudicare Hebrteis erin Buangeho capitur pro umdicare,puntre,ulcifcü ^CAPVT xvn. . a^l Vit^ uir quidam de monte E-phraim nomine Michas, I qui dixit matrifuæîMilIe een turn argenteos quos feparaue- ras tibi,8lt; fuper quibus me audiente iura-uerasamp;dixerasïEcce ego argentum ha-beOjCgo tuli illud, Cui illa refpondit: Be* nediöus filius nleus domino»
|
S c H O P H T r M.
uidetttr contigißc inter Samfonis tèpui Ueli.In mon te Ephraim nichas ciuidâmatrem habuit, cui aliquaranbsp;tione uel ßtrto abjlulerat mille CT centum ficlos argcn=nbsp;ti.nater autein fuperftitioßor ,maledicere ßolita eratnbsp;eum quicunq^ tandemßdlJet qui pecuniam abflulißet,nbsp;AdijcicnSyfiquando deo faueiite uel dijs pecunia refli=nbsp;tueretitr,uouebatilliitsufuin inobfequiumcr cultuinnbsp;dei.Uoc films nichasaudiens malediilionë ueritus, Cfnbsp;impedire dei cultït non audens, ne deterius fibi quicquanbsp;côt'mgeret,retulit matri fie recepifie pecunia, natcr aunbsp;tem rurfiis idum benedicebat, orabatq^,ne tot mallt;e im^nbsp;precationes obejjentfilio. Sufceptumq; argentu, tradianbsp;dit argêtario,ducentos quidcm ficlos mercedem opensnbsp;largiendo,alios nongêtos in impëfiisfculptiliS^et ephod^nbsp;aliorumqiaddei cultumnccejj'ariorum,qttemcîiltu im^nbsp;penfis matris nicha inftituit in propria fua domo: iedi=inbsp;cula fcilicet infiru(ia,quie domus del dicebatur, inicia-taq; lt;:::r confecrata concraßrmain nofaicte legis, qua:nbsp;tunc negicëta uidebatur,facn-dote,qui facra peragcret^nbsp;de fiituris euëtibus rejponfà dame fcifiitantibusihoc efinbsp;enim implere manus,coficrare ad cultu dei peragendit.nbsp;Qnts autem hic facerdas fiicrit, cofiquenter narratur.
(gt; Indiebusillis noncratrcxinlftael, fed unufquifqj quod ûbi rcdum uidcbatur,nbsp;hocfaciebat.
Ifl tribusgefîorum narrationibus habetur, quia non fùerit rex in tfrael, ideo qutfq; quod reëium fibi uideba-turperégifl'e,hoc efi,finereglt;mine ey magiflratu quo-cunq^ uixijje ifiraelitas, fine regeer fine lege, in fiaëionbsp;fcilicet nicha:,m bellofiliorum Dan, Cf in faëlo con»nbsp;cubinainGabaa.
7 nbsp;nbsp;^Fuitquoq;adolefcensdeBcth lehemnbsp;IudacxcognationeIuda,crat^ipfcjLeui.-tes,Slt; habitabat ib i *
Puer de BethlecmLcuites dicitur,primteua ^etàteflo rens,nendum profiëfiorea:tate folidior. Eethleem autënbsp;ilia intelligitur,qua: in tribu luda.De matre quoq; ludaanbsp;natUS eft,ideoq^ defamilialudadicitur,licetEeuitaeßnbsp;fet,quifiectmdumlegemnofis Cf primauam inflitutionbsp;nemcultuidiuinouacabant,docendo uel facrificando,nbsp;adorando pro reliquis, pucros quoq; perfitmilias ifiraelnbsp;inftitucndo in (dcris literis Cf moribus.
8 nbsp;Egreîfuscçdeciuitatede Bethlehem lunbsp;dà,peregrinari uoluit ubicunq; fibi com^nbsp;modürcperiflet, Cum^ uenifTetin mon^nbsp;tem Ephraim iter faciens,declinauit in donbsp;mumMichæ,
Eeuites ifte non fine caufa aliqua ßrtaßis non bona, poficßione carens,percgrinabatur, beneficio ut diciturnbsp;carens Cf ofiiciofincerto itinere pererrabat,locu qua:=nbsp;rcnsubicommodeuiëlitaret. Contigit igitur iliumcafiinbsp;peruenire ad domumnicha:,inmome Ephraim. Ex to^nbsp;Ntjiigen- to legcm domiiù neglexijfie uidentur, qui Eeuitasfie pafnbsp;fi’ttmendicantesfinebant.Dcficruatislegitimis ceremonbsp;nijs nihil indicatur ex literis fiacris,nano docebat, nemonbsp;regebat, ideo crrorcs Cf fuperftitiones fiiccrefcebantinbsp;fieglciius uerbi dei,)nater eftfiuperftitioftis: fupcrftitio
«0*0 caufa efi uitioru/m Cf crimmtvm.
9 nbsp;nbsp;interregatus autem ab eo undeiicnbsp;fet,refpôdit:Leuita fum deBethlehert*nbsp;da,ôiuadouthabitemubipotuero*
10 nbsp;Dixit^MichastManeapudnie,»f
mihi pater ac facerdos : daboép tibi nos fingulos decern argenteos, ac connbsp;tutumueftium,amp;quæadui(iluinfuflf’’nbsp;ceiTariajamp;perrexitLcuita:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
nicha ijk zelum habuijfe uidetur fine fcietfß'fl pithoJfiitemEeuitambenigne, cftrailauit ’nbsp;opportunitatem doélrina: Cfdiuini cultus nonnbsp;fed cumgaudio,quafit diuino beneficio addiifluiürnbsp;uitam,retinuit,uclut patrem Cf religionis do^o^ . ¦nbsp;neratus eft,cf facerdotem ordinauit cerentoiiir^n^nbsp;mis non curatis,ut liquet ex lege.Pro mercedenbsp;temconduxit,uefiium neeeßitati profigt;exit,(^'*^nbsp;fufiieiente proiiidit.Perrexit igitur Leuita,coti^‘‘nbsp;fufcepit,inijtpailum,acceßitpomcitationi.
^confenfitLeuitahabitareaputi*’“’ nem,fuit^ illi puer quafi unus de
Caepit Igitur Eeuita habitare cum nicha, C'' eftilliadolefcensifk Eeuita loco filij obreliÿ°'‘‘^'jf^nbsp;tutum reuerendus Cf dilcëlus. l^on aliter hic “rnbsp;quàm interim ante typofl Chrifli tempora,uinbsp;quidë deum colere,fed uerbo dei non direilinbsp;perflitiones incidertint proq; pictate quaflu
Impleuit^ Michas manumU^jf^ö, habuitpuerü facerdotê apud Feir“^^,bïnbsp;Nuncfcio.dicens,quód benefacic^^,,,,nbsp;deushabétiLeuitici generis faccrö^f;j,inbsp;nichas à matre initiatus,nunc Eeuitainnbsp;facerdotem,omma prater legë,impletq; OUnbsp;fecrat oleo,fiio modo facro, ad imitationein^gt;^‘^^nbsp;fed fine fide Cf contra uerbum ficq^ in prophaU‘gt;^nbsp;gentilium moreoblationes facrificandas ßlnbsp;tarnen adiculam nimirum,qii£ crat in dontonbsp;foq^ nomine Domus dei uocabatur. Eiducianbsp;erat,quadominumdctm uerum colerecupi^'^nbsp;Cf hic nomen domininbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcribitur,cui fol‘‘^‘ „oK
firre uolebat : fed quia contra uerbum dei agth^’ fecundu praflriptu Icgtj nofii Eeuita iflt ifnbsp;miniflrabat,idco pietas uera nonßit,fcdßplt;^'f^0rc{^nbsp;hare/is,cuius finis quaflus ßit,tunc ut /ètnpefnbsp;tam in ceremonijs quàm in fide permittit dof'nbsp;in bonos homincs, fit quodin primis agendu^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jna
deus ipfi neglexcrint,fi obmiffo ftudio diuin^ xta humanas traditiones,hoc cfl,quod cuiq;nbsp;tur,agere maluerint quàm dei prafcripW obfiinbsp;«ffCAPVT xviir- ,(,ifnbsp;BS: N diebus illis non erat
^ rael, Sc tribus Dan œ'pofleflioncm fibi, ut hanbsp;» in ea» Vfq; ad iHumƒ nin’nbsp;inter cæteras tribus fortem nóaccePnbsp;Acceperant quidem pofifeßionumnbsp;ïofue omnes tribus, eypto ipfirum numero ßif jßis
II
|
I V D I C VM ilÜ! loci dci^U’.(îerint,fed c^uii domino inohcdientes,'i)n piiif gentri non delcucrant, ^inuUi^liciier in dci Icgcntnbsp;roniinittebant,ideo irefiduis gmtibm partim arilabattnbsp;turnefe pojjèitt Utius diUtare, partim perfequrbâtur,nbsp;amp; quadam loca tirrum amittrbant, quxdam ab initionbsp;«pa-e non potrrant, quo contigit ut tribus Dan abnbsp;^^l’‘lt;:isftcarifareturinm5te,utadplanicicmdefcennbsp;'^^^ftonpotucrint. • ^Miferunt ergo filii Dan ftirpis et fami '1^“* uiros de partibus eorüfor^nbsp;“Hosde Saraa 8C Efthaol, ut explora^nbsp;’^^ntterram,Sc diligenter, infpicerent: di^nbsp;eisîlte, amp; confiderate terrä* Quinbsp;ucniffentin montein Ephraim, ôC innbsp;^äffent domum Michæ, rcquieuerût ibi»nbsp;. Saraa Cf Ejîhaol numerantur m tribu luda,nbsp;ßt^ funt,ç:y- nunc quoq^ pertinbsp;'^'^^‘‘nturßeut zXAitte“' ad tribum Dan,undf mißtnbsp;. î ^pbratorcSjpro capienda lgt;aK, quaenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Laifa ac ^fl}‘ti*extremis partibus pro^ ubilordaniscon^nbsp;'.^^lt;juamulta Hieronymus. Poßra Caßarea Phi=^nbsp;turris Stratonis, ut multa fortiuntur nomi^nbsp;J ^^Uetercsfecundum tempus. cxiftentibus in domo Mi^ ds tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adolefcen^ 3dd dixeruntad eum î Quis te hue hü ^*'^q«id hic agis Equant ob caufam 4 ^'^^nircuoluifti^ fih/*^’chas,8Cmemercede conduxitj utnbsp;*quot;^ifacerdok domum lAicha, eSquot; fft/^^'gt;tloquelamfaccrdotis,quia deBethleem ef:nbsp;ili(’^'‘^itrunt tntra domu.Gr ut fit, qu£rebant de connbsp;rntione,nbsp;prodidit fe qu^eftusnbsp;f“i^‘^otiofi(ngim£diculaMichte,di=nbsp;^.‘°'^‘mflando,Qrdefiituris euentibus ex tripodenbsp;î,etn^^ƒin nomine domini prtenoflicando, morenbsp;facerdotum uerorum, qui ex urimnbsp;‘tccipiebant à domino, coram areanbsp;^’’tilil, ^^‘*^^^‘'’ii’^‘i‘^»toninucrtcredeicultum, amp;nbsp;lexil^ ‘‘^^‘*ii’nfdamceremoni)sfibicultu inflitui quasnbsp;tultum gentiliuntnbsp;fquot;gt;iby i'J'^^tommutareinbonamlfieciem undefennbsp;^o^tmiittatur in dcinbsp;4 ‘‘i’^'ogandam. dcum, ut profperam faciat uiam nofträ '«1 Kiq^ P‘lt;^ituiä ueftrS,amp;itcrquopergitis. *quot;**'”’’ ianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quarere itineris fuißr^ idololatriam declinauerant ifraefi^t ueris, iam falßs reffionfts,nbsp;“‘xt illuderct dtemon impi/s, Ittbebat autem |
SCHOPHTIM. 51 itlos ire fdcerdos,Gr uere dixit, coram domino effe uia illonim,quod bonam er malam ßrtunam fignificare ponbsp;terat,admorcmoraculorum falforum deorum. Vtficnbsp;in utranq^ partem cadente euentu, uerum dixiffè idoltinbsp;uideretur, deciperenturq; impij àdlt;emonibus, qui deonbsp;uero credere non uolebant. *7 ^Euntes igii quinqj uiri uenerutLais.* uiderunt^populühabitätem in ea abfqjnbsp;ullo timoré, tuxta confuetudinem Sido^nbsp;niorum,fecurum amp; quietum,nemine connbsp;fu ndente terram in aliqua re,poflidcntemnbsp;thefauros,amp; procul à Sidone,atq} non hanbsp;bentem rem cum aliquo homine» Deferibitur urbislais conditio, per omnia aptaad L»« otb». obruendumillam er capiendam, quiafcilicet ßbi nihilnbsp;)netuebant,urbem non munierant,amicitiam civm uici=nbsp;nis nuüam cotraxcrant,à nemine iamdui^ aduerfi quicnbsp;quam paßi,non fe exercuerant in armis, remoti erant ànbsp;Sidonqs,à quibus fubito inuaß luuari no potrrant, otitenbsp;eS“ faturitas cum pace ßrtaßts criminum auxeratma^^nbsp;gnttudinem,ut digni ejfent opprimi ab Ifraele.îüon pro^:nbsp;deß nimia fccuritas:ufus armorum non obmittendus: alt;i micitiæ urbium utiles er neceffario;. ® Reuerfi^ adfratres ftios in Saraanbsp;fthaol,quidegiffentfcifcitantibus,nbsp;9 refponderuntî Surgite, SCafeendamusnbsp;adeos, uidimuseniin terram ualde opu-lentä ÔC uberéjnolite negligere, nolitc ccC»nbsp;fare quo minus eatis amp; polfideatis terra,nbsp;*® Intrabitisadfecurosin regionem latiC'nbsp;hmam, tradet^ earn deus in manus ue^nbsp;ftraSjlocfi, in quo nullius reieft penuria,nbsp;corum quægignuntur in terra,. Kcuerß funthi quinq^ uiriDanitte adßatres fuosiit terram Dan unde exierant perßieda urbe Lais er resnbsp;gion€,retuleruntqi qu^e comperta habebant, hortanturnbsp;quoq; omnibus modis adßudium ajfequendi earn. Prosnbsp;inde parauerunt fe Damtlt;e,ut citius perficienda tentainbsp;rent : occaßonem opportunam non déférant. Audiuntnbsp;terramualde bonä,nihil minus quam obruißrmidante,nbsp;Nece/ßtrium erat moras rumpere,nihil pigre tétare: di^nbsp;gname/feproquapericlitarcntur, er arma fumerent.nbsp;Deniq; auxilium dni ßbi pollicentur,quod er fentiunt. II Profefli igit funt de cognatione Dan, de Saraa amp; Efthaol fexcenti uiri accinditnbsp;armis bellicis, afcendétes^ caftra fixerunt in Cariath iarim ludæ : qui locus ex eo tempore Ca^nbsp;ftrorum Dan, nom c accepit, ôC eft poft ternbsp;gum Chariath iarim, Ordo proßiltonis per fingula dcfcribitur, non tos tins tribus, fed certo numero quorumdam quibus Jßaciunbsp;deerat commode habitationis propter peccata. Pergettnbsp;tes autem prima node peruenerunt prope Cariathia^znbsp;rim,ubi caflra primum fixerant,er conuenerant,nomcnbsp;imponunt Caßra Dan in fadi manoriatn. 15 Indetranfieruntin montem Ephraim, quot;5 |
gt;'• - I- V D I C V M Cumq^ueniffentad domumMichr,nbsp;dixerunt quinq; uiri qui prius miflÏ fticnbsp;rant ad côfiderandâ terni Lais, cætcris franbsp;tribus fuiSjNoftis nequod in domib’ iftisnbsp;fit ephod, theraphim, Si fculptileatq; connbsp;flatileî’uidete quid uobis faciendum fit. Promptißimi crant ad colcndum deiim, )ed twn eo tnedo quo kxiubebat, quam Lcuitarum negUgëtia nonnbsp;fciebant. Gmtiliumritudeumfuumcolcre cupicbant,nbsp;atq; IM idolorum quoq;fitperfîitione! mcidebantSacranbsp;fibi iungebant, hoftes aggreffuri, nec fine illii quippi=nbsp;am firtunati cofiequi arbitrabantur, etiâfi rapina utannbsp;tur,^cuidtcriiis 'miuria. Facile fiacerdosidoli perfuanbsp;deri fie finit,uberiore quafiu et honore oblatis,no enintnbsp;deigloriam fied fiuum comodum fieëlatur,omnium fialfia=:nbsp;Hoioiatria rumreligionummore. Ephod diciturtotiailleornatufnbsp;Ifraelis.gen -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t- r, ,•nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ r t/- , • »i5,amp;C(iri jacerdotaii'S. Trophim eqdem uteris fire lcribitur,qui^ ftianomm. bus gentiles tripodosfiuas.Sculptileidolumdicitur. Connbsp;flattie uero à flindendo, primum enimflinduntur idola,nbsp;deinde ficulpuiKurut imaginem refiranc à domino deonbsp;prohihitam. Taliaperomnem modumdgentilibus,utnbsp;tunc Hebr£i,fitc nunc interim nos Chriftiani confinxi=nbsp;mus, quos ei' fiacrificulorumftudijs,er fiacris uafiis, ernbsp;fuppellciiili multiplici iuxta aras ttoftras iaindudum ue=nbsp;hementerexcefiimus, teque citra er contra uerbu dei,nbsp;quantumlibet in unius dei cultum damcmus nos omnianbsp;ficiffie, fied tarnen in gloriam,honorem, er cultum fian^nbsp;(lorum ada negare non pofifiumus.
WoioUttà* PacanpromittutEeuit£,ficduiolcntiam ingerunt, tum. alieiMrapiunt,erqu£prcciofißimahabcbanturinuitonbsp;poficjfiorc aufirut,eaq; ratione fibicultum diuinum in^nbsp;ftituuMt,(^ nihilominus féliciter eis omnia cedunt : fednbsp;ad tempus fiuum diffèrturdiuinaultio,non aufirtur.To=nbsp;lerat diu fiuperflitiones,er idola hominum contra fiuamnbsp;legem fiuffirt,ut qia fiordent,magis fiordeficant,donec fornbsp;des fiuas ex diuina uindida commonefiadi agwficant,pœnbsp;rutentia abflergant, er aduerumfie dei cultum conucr=nbsp;tant,uit£q; innocentiatn aufficentur aut pereant. I nbsp;nbsp;nbsp;Cui refponderunuTace,amp;: pone manii tuam fuper os tuummeni^ nobifeum, 8C cris nobis in patrem ac facerdotem. Nunquid tibi melius eft, ut fis facerdos in do- |
â.1 S C K O P B T I M. mo unius uiri,quàm in una tribunbsp;liainlfraeK Frigide fie facerdos pro fiacris opponit,multoru»f fi fiacerdotem prificis habitumfùiffic pro patre n^r^ nabiliter dificimus, quod animarum inflrudor genitori non fit poftponendus,ficut nec homo entia,bruto er fienfiualitati : dificipUna cnim homo omnium animalium uidebitur intradabil‘‘”'‘,^ ciunt honorum er qu£fius pollicitationibiu :nbsp;fifico er hamo,fàlo nomine fiacerdotum idoloi^^nbsp;torum,quifiua quarerefiolent non Chriffinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, -p Qui cum pergerent, SCantefe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. fentparuulosac iumcnta,amp;omuf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ eratpreciofum, la’ant ^uidcfu (id cdpicttddtn urban mati,perfiuafidecertaui(loria ab explorotofi^^^’^nbsp;iam diuina pr£fieijtia adiuti,ut putabant, etilt;ir^.nbsp;ac paruulos cum tota illorum fiubflantia fiecm»nbsp;runt,non reuerfiuri ad hcereditatem fiuam.Scti^^l'^^^,nbsp;ternarmatiuiri, fiubftantiam er impcdimtx^^r^jfinbsp;ipfi interm parati fie uindicare de uiris,quinbsp;ch£ uerifimiliter fiequuturi credebaiur,repolit “nbsp;fiierat ablatum,er fiacrilegium ulturi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt; uP iam^ à domo Michæ effent riquihabitantinædibus Michae^^nbsp;mantes fecuti funt filios Dan,nbsp;, Viemi ex domibusqu£ iuxta domumf^i‘^^‘^^ -ipiOnbsp;ad domum eius pertinebant fiamiliarcs eri^oo^lfj^nbsp;uocati à îJlicha,iMftituunt iuuare illu ad repd^^‘^'jjfilt;‘nbsp;fine quibus difficile confiflerefiepoffie credeb^quot;^' ymnbsp;terq^ cu Micha infiequuntur filios nan, ernbsp;repctituri manu ualida qu£ amifierant,fiii^^^(nbsp;xj Scdamarecccperuntad filios cum refpexiffent, dixerunt ad Quidtibi uisç’quiaconglobatus e«* Inclamauerunt fioeij Uiich£filtos fiacris, er ablata repetunt à uiolentisnbsp;men fie uertentes ad Micham qucrulantem,nbsp;uelut mdignius agentem moliuntur. z Xnbsp;2-4 Qui refponditîDeos rneos quo®nbsp;hftis, 8(. facerdotem, SC abijftis,nbsp;quæ habco,ôC dicitisîQuid tibi eamp;inbsp;nbsp;nbsp;jpfn Stulta querimoma de raptis fibidijsfiui^gt; fitbi fieciffie confitetur, er de fiacerdote quem pj»’nbsp;ueratfibi.vix aliquid tarn charum poßideturnbsp;ftitiofis,utdijpenates,ertutelares, pronbsp;cusatq; proparentibus e^filijsdecertai'efb^nbsp;eißimeqi höret procordijs ficmel conceptanbsp;gio.Omnem fibifirtunäqueritur ablata aimßnbsp;2.y Dixerunt^ ei filfi Dan înbsp;loquaris ad nos, ne forte irruät in |
I V D I C V M “ *•^«10 concitati, amp; ipfe cuni omni domonbsp;“’ïpereas.
babent locum querehe oppreffórlMn,ubi/è=i fii« - tyrannis cœperitùntcntaitt mortan ponbsp;ti rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcflituint,nec folum patrifamiliàsjfed to
»ufi J Pp ‘^°’^inütur omnia aduerft, er mala ultima, Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;repetcre indigne ablata/àcra.
auf Ä iritï^reperrexerüuVideos tit ƒnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fortiores fe eflent, uer^
^^teuerfus eftin domum fuam*
P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^tchof pcrgeiites uiam ßtaßlios Dan, nec
^7 I i^ospoße umci,redijt domum.
iiin
j. ^tüteosin oregladiit urbemcRincengt;-18 ^^atiidcrunr,
pro'^'*° ferenteprffidiu,eo quod Pq ''’lhabitarent à Sidone, amp; cum nullonbsp;Eraffocietatis^nbsp;J{q. tem ciuitas in ualle fita in regionenbsp;üAv quam rurfum extruentes habita-,nbsp;^9 ^‘nea,
^frael patris fui quem genuerat P’j.’^Uae prius Lais dicebaturgt;
facrificulo,pro/ri^ifunt, ^it{Qnbsp;nbsp;nbsp;“^ßtdli uiitoria urban Lais ceperunt, ciui^
(inibufdam combußis,quod fubi^ P“»-«. focios quos non h(dgt;ebat de noua comnbsp;^ ¦^''^poterat.Sidonijquidem tunc potentes erant,nbsp;Tyrus: qui cum exo=nbsp;X fitisp^'^'^^fraelitas, fine dubio ^11^^^1x111111^11=nbsp;ht,.’’ ’^gt;tmpore licuijjèt. Cotîtinebatur autë htec urbsnbsp;fibi promi/Jôs à domino, citra Libanumnbsp;''^ontem Hcrtnon, ideoq; iure diuino pertinenbsp;Munbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“’^amp;tflias exiens 'ut
prii,i‘‘^’^^^‘^‘*bus ad id conniuentibus. NccerdtilUs extrapromi/Jàm ternbsp;impugnandis. Vrbes omnes in coÛibits ernbsp;feruauerat prteterfoläüazor.
oj) nbsp;nbsp;“^Öefita nunc cxufl.t eß,ßcut ex reliqult;e,
idolorum ,uelut duplo tnalo affi= ue qui liceret cuadere,hinc igtK,mde ornbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rea:dificauerut, er corn
locum paraueruntßbißlijDan,ei= ’^°‘*‘^’^iitnponëdo pro moregentis. Dan aunbsp;îonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^onymus atuo fuo fiiifjefcribit,quatuor
Danfculptile,5c Mofl («e/Mdsnbsp;eiusfacerdotes fueruntinnbsp;captiuitatis terrae*nbsp;ft^tucrunt, ad honorem quidemnbsp;^‘lt;'gt;47^“’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bcneplacitum, illudfcilis
adduxerunt, cuius pr£ ßfuoreut putabant uiäoriamßterontdtte-
S C H O P H T ï VI.
fpti.teuit£ iÜius nomê hic uidetur explicari,lonaihâni qui de domo Michie cü illis aduenerat,qui et hic diciturnbsp;ß(ijjefilius,hoc cß,ex nepotibus Manaff'e.tn quo nomi=^nbsp;ne itun liter a fif/pë/à dicitur,quaß 'impcrtinës,eo quodnbsp;Gerßim no Manaßß filiusßierit,ßed Moßs. Mißßrtaß-ßsfilij Dan in angulo terrte iß-ael conßituti propria fuanbsp;facramagnißcaricupientes conßnxerint fefacerdotio dotes.nbsp;digniore célébrés, qui ßacrificulum obtinuerint non denbsp;poßeris Aaron,fed ipßus Moßs, qui ßne dubio fratremnbsp;fandimonia excejßrit.Semper enim facrilegi fua facranbsp;preeßrre confucucrunt uerè deodignisritibusefleganbsp;libus 'mfiitutis. Quadeniq^ rationepofleapermotusle-roboam fecundum uitulum aureum pofuit in Dan, pri-mum autem 'm Bethel montis Ephraim, eo ßrtaßA locinbsp;ubi nunc Leuites ifle antea habitaße hic feribitur. Eiufrnbsp;dem autemLeuitie poflerifacerdotiofrndi fumt eodemnbsp;loco,ufq; ad captiuitatë uel Salmanafar,fub quo in Sysnbsp;riam relegati funt dccem tribus,uel aliam.
31 Manfit^apudeosidoIumMichæomi tempore quo fuit domus dei in Silo*
Habitumquoq; lUis eß idolumiltud, non minore'm reuerentia er dignitate,q area domini in Silo,quandiunbsp;perfeuerauit 'm Silo tabcrnaculum, ßrtaßA ob dißansnbsp;tiam,ßc contra dei Icgcm 'mterprctantibus LeuitA, ernbsp;auarA facrificulis. Exponut alij de captiuitate fada fubnbsp;labin tempore ludicum uel Ueli.
^fCAPVT XIX.
N diebus illis non erat rex in If rael.Fuit quidä uir Leuites, ha«nbsp;bitans in latere montis Ephraim, qui accepit uxorem concu-
binam de Beth léhcm luda*
Pernitiofapeßis populo eß,ßcont'mgatipfumßne Popuiu^* magißratu er iuflis regibus uiuere: crimina enim 'mpunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
nitagraffantur, er in confuetudinem degenerät,ut ne= mo erubefcat er uindicare audeat confortis malitiam,nbsp;donee pariter omnes eatenus corrumpantur, ut femetsnbsp;ipfrs malts eximere tandem non poßint, fed femel consnbsp;cidant omnes,er'mfaußa feruitute premi cogantur, denbsp;'tndigitaiüislibertateredadi 'm intolerabileminfolensnbsp;tiam,quam firre mundus non poßit.Teßantur hac nesnbsp;dum lud^eorumfata,fcd er gentium muitte regiones.Vinbsp;detur hißoriafequcns cotigtße ante tempora Heli poflnbsp;Samfonë: alijs opinantibus proximum tempus poß tosnbsp;fue. Alius Leuita eodem monte inuenerat diuerticulum.nbsp;Vxorë accepit dcBcthleemluda,qutecocubinafrijfrnbsp;dicitur,cum frerit uxor,ut uidetur.
i Etfornicata eftapud efl cocubina eius, amp;reuerfa eftin domum patris fui in Bethnbsp;lehem Iuda,manfit(^apud eum quatuornbsp;menfibus*
Rcceßerat ob ^rnicationë mulicr à Leuita ad patrë, cum quo frit dies aliqmt er quatuor menßbus, doneenbsp;ira er zelus deßruefeeret uiri. Hon erat indecoru uelnbsp;iîlicitum,imè laudabile,reconciliari foeminam poß ßrsnbsp;nicationemmarito,fedinfaußißimum.
5 Secutus^ eft eam uir fuus, uokns rc* it 4
»r
I V D I C V M
condliari ei, atqjblandiri SC fecum reduce re,habens in comitatu puerum amp; duos a^nbsp;finosîquæfufcepiteum,amp; rntroduxit innbsp;domum patris fui.Queni cum uidifiet fo^nbsp;cereiusjcccurritcilætus,
Hic uir nominatur Lcuita eim qute priui concubind diila eß,Abijtpo/l earn Jlbi reconciliandä magno gau-dioIbceri. Frimo igitur fufeeptM ejl à ßxmina et ad pdnbsp;trem introduäm.Exemplum hic habemut réconciliantnbsp;darum uxorum.Repudij exemplum non fcribitur,prtetnbsp;terquani illiM,quo fynagogam repudiauit deut.
4 6c amplexatus eftfocereius hominem» Manfitcp gener in domo foccri tribus die»nbsp;bus comedens cS eo bibés familiariter»nbsp;Congratulatio digna celebratur triduo conuiuijs eynbsp;letitia.Gaudentibui congaudendum.Soccrgenerum retnbsp;trnet adLetitiam ey'ad redmtcgrandamfirtiutrefarcitnbsp;tarn beneuolcntiam ßlia: ad maritum.
y Dieautem quarto de nocSe cofurgens, proficifci uoluit.Qucm tenuitfocer,amp;aitnbsp;adeum:GuftapnuspufilIüpanis (ercon»nbsp;ßrtdflomachum) amp; fieproficifeens»
6 nbsp;nbsp;Sederunt^ fimul, ac comederuntöc binbsp;berunt. Dixit^ pater puellæ ad generumnbsp;fuumrQuxfo te, u t hodie hic maneas,pa*nbsp;ritercplætemur»
fyitcera retentut, ejuatriduum hojßci perfeuerarc non debuit, tarnen in quintu diem rctinerinbsp;fe patitur.l^on funthojßitcs dimittendi ieiuni, er nonnbsp;dißTrenda in tardam horam migraturis reßilio,fed manbsp;ture iter aggrediendum, diem licct per temput O' ntgonbsp;tiatnon ob cibum potumci; tardandum paratts.
7 nbsp;nbsp;AtilleconfurgenSjCcppituclleprofici^nbsp;fei. Et nihilominusobnixe euni focerte-*nbsp;nuir,8Capudfefccitmanere,
, Mane autem fado die quinta, parabat Leuites iter, Cui focer rurfum : Obfecro,nbsp;inquit,utpaululum cibi capias, 8c affum-pris uiribus, donee increfcat dies, pofteanbsp;proficifcaris,Comederuntcrgo fimul,nbsp;Infolita beneuolentia foceri er retardatio totics in=:nbsp;fiitutae proßüionis portendere poter at calamitdtem alinbsp;quamingruentem.
9 furrcxitf^adolefccns, ut pergeretcum .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uxore fua amp; puero,Cui rurfum loquutus
eft focer : Cofidera quod dies ad occafum decliuiorfit,amp;propinquataduefperumtnbsp;mane apud meetiä hodie, 6C duc laetumnbsp;diem, 8C eras proficifeeris ut uadas in domum tuam.
gt; o Noluit gener manere,fed furrexit 8Cab iitacperuenitcontra lebus, quæamp;Ierufanbsp;lern, ducens fecum duos afinos onuftos,nbsp;SCconcubinam.
dilcimut u el manere. i^on fine caufd »»wtSuj, magna diffirendum oputquodcommodiut perficipotnbsp;maturatum. Hon tarde ucniendu ad ho^itium,fcd
S C H O P H T I M.
tempepiuc. Fropterconuiuia er inutilia coUo^ui^'''^^ eßin/litutaprofiiHio diffirenda. Hone/k ncgatitii-r^^nbsp;er commode guod lt;eque honeßt petitur. Conßb^^ i 'nbsp;nii etiam in re modica non contemnendum.Foßß^^nbsp;clinationem rogatus manere debuifietjUel »laturuünbsp;ripuißeitcr.
lamcpaderätiuxta lebus,dies debat ualde : dixitep puer ad doniinfl ’“ 'nbsp;Veniobfccro, declincmusadurbenil^nbsp;fæorum,8Cmancamus in ea,
Dijetmut uiam er dißantiam à Bcthlecnt dimidiati diei,Cic ut lerußalem pratereatur. N» tß 'fnbsp;nendum confilium feruuli; Cui fi confenfijßtnbsp;uafifict^andepericulum.
Cui refpodit dominus. Non oppidum gentis alienæ,quT nontft“^nbsp;Iqs Ifraeljfed tranfibo ufq? Gabaat ,
St nullut de filijs ißael habita^et aieroßly^'’ to minus in Gabaa. Cum inter primas captanbsp;lofue er iuda, ßrtaßis rebus ßccundumtentpor^^^^^nbsp;puli ißraehticipeccatamutatis, iudicumteinplt;r^^‘\nbsp;ta Hierofolymoru urbs inuafa iterum fitit ànbsp;nondum à Beniamitis libere inhabitata,innbsp;tem cejj'erat:qui tammnon Hierofolymis,ß^nbsp;metropolim habuijje ßtam uidentur:no enimnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
iugatalßrachtis feribitur anteregnumDauiii^' ,/ß ßrtaßis parte, qua pergebattt prope lerufalc^’fnbsp;habitabant,à qua parte non longe dißabatnbsp;gna enim urbs etiam tune erat er regia ac int^ rfienbsp;lebus. Horrebatingrcdilocummaiorcmnbsp;homines addiiliores uitiis,in oppidisminorilgt;i‘r‘nbsp;citas maior prafumitur reperiri.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jlS
*5 dixitep puero fuo,Veni,5Cmanel’‘’’^f^ in unolocorum in Gabaa autcert«*”nbsp;beRama»
14 nbsp;nbsp;T ran ficrun t ergo, 8C cceptumnbsp;iter,occubuitepeisfol iuxta Gabaa»^nbsp;eftin tribu Bcniamint
Dißeimus parum admodum dißare tcrufdtgt; erGabaa.DumpropeGabaaeßcntoccubtid^'Lfl
15 nbsp;nbsp;diuerterunt^ ad earn, ut niane^^'L
Gabaa.Qpo cum intraflet, fedebati^E tea ciuitatiSjôC nullus eos recipete uo‘nbsp;hofpitio,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cjiifii
Notator moru Ingens corruptio,ut in ißael nemo hoß^italitatis gratia donatusß^'^’^nbsp;ili patriarchs omnes operibus maxime docU^^nbsp;Eteccehomo fenexueniensdeägnbsp;de opere fuouefperi, quiSCipfed^^^^^jdnbsp;erat Ephraim, 8C peregrinis habitanbsp;Gabaa.-homines auté oppidi illm®nbsp;lijlemini,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dir
Eleuatis^oculiSjUiditperegrifli’ fenex illc in platea ciuitatis,nbsp;Vndeuenis^SCquóuadis^
ii
IX
17
18 Qui refpóditeiï Profedi fumus dt khem Iuda, öC pergimtis ad
|
in latere mentis Ephraim, 'Jo 3dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lehem î SC nunc ua- füii.^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domini, nulluscßfub tedum 19 quot;J^'^eüultreeipere, P^bui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^leas Slt; foenmn in afinoruni panem ac uinum in mees 8C quimecumeftînbsp;p ’:''‘'’iigemus (ni/ibo(]gt;itio.) ^Uni omnia quæ neceffaria funtt tan* in domû fuam, amp; pa ^Uiit Pquot;'laue* Pfdesfuos,recèpit eosin cóuiuium4. friti jfcnex,zx non acbnodu diues ho=i R (1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nemo:qui cripfeno ciuis, K Ç’^'“ÿin»î erat 'm urbe tam impia, natut ex monte poßidebant zx mhabitabaïUtnbsp;^ßnnilia lemim. l^on raro contigit ut mul~nbsp;gt;'aiK,y‘°’'“^ lt;^iidelitati obieiluÿnuenerit nbi nonJßenbsp;CM '*P^Ofeii mißericordiä. Praierant Leuitanbsp;nbsp;nbsp;ßt cnf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reliilumàlatrondgt;ut,quëSamaritanui peregrintttfufeipit indi ^°tciuesdiuitcs neglexerut.lniquitatgen-'mteüigitur,quandoquidempe= Htbf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nilt;e neeeßlariaßecu habebat,?^ tedo 'tn aduenaßuccurrijßet. Cqj, '®Poftlaborern itineris reficientibus ^cl'^^•’ffontuiri ciuitatisilliusfili}nbsp;(id efl abßq;iugo) 8C circundantes do*nbsp;adf ’ pulfarecœperunt, clamantesnbsp;dominû domus, atq; dicentesînbsp;K. Ur i®*«»»lt;1”* ingreflus eftdomûtuam,nbsp;®famureo* U .’’^^dibilis eßßet tanta în ißraele impictat Qf abomi teftarentur,m urbe populi deinbsp;potuilße^alßareflagitium.Propter quodnbsp;lit qu'mq- uicinat urba olPn tain borribi^nbsp;di cr^'^'^‘‘^‘^ßf(jß^- No» mirum ß apudgentes eiußmonbsp;ßnnt,tejk Paulo adR.oma.ß horribinbsp;}poßgt;^'^nbsp;nbsp;nbsp;multof annos mi l^antorum beneßeiorum, tantum cri-tijDi exerceri contigit, nbsp;nbsp;deßnßores reorum in V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^’’ibu tot hominu miüia muenit.Ke uera uiri '”ftt ^^’*^i‘igO’Conßatenimßacroßandädei legem °^^‘tcratam fitiße ut nemo curauerit. Grandenbsp;'^ndicißuaßabula qui Phinees toto lUo tentnbsp;cti^ ^‘l'^ßcnbÜt,quaß tarn enormiaßadaßrre qua^nbsp;P^l^nerit ,qui tarn cclcbri Zf^lo mediocrenbsp;‘detarnenormiflagitiomulta 'J'Ot ° ‘^^'^^ddicere.Ioß-phusßuamgcittcmcxcußans 'ùnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^^^um,ßed mulicrem expoßula/Je ad libidi Xi-’fg, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hebraicut aliud habet: Vtßcilicet abuta °®’°r«’nKi eum,non dicit cam. |
dominus domus, hoç g .®J*te fratres, nolite facere malumnbsp;’i^ia ingreffus eft homo hofpitiumnbsp;mcum,8i ceftafe ab hacftultitiatnbsp;habeo filiam uirginem,5c hic homo hanbsp;betconcubinä,educameas ad uos,uthu*nbsp;milietis eas,öC ueftram libidinem compleanbsp;tisîtantum obfecro nefcelus hoc opereminbsp;niinuirum» In meutern illorumßaltem uenißßet hifloria Loth in Sodomis. Sed nihil ad lüos de uerbifdei, deßmptura lelt;anbsp;gis.Sic ßt omnibue contemptoribut uerbi dei. Nolebant aut acquiefeere fermonibus illius Î quod cernens homo, eduxitad eosnbsp;concubinamfuanijamp;eistradiditilluden*nbsp;dam : qua cum tota node abufi effent, di*nbsp;miferunt earn maneadafeenfum aurorae.
Mißera neeeßitat qua tantü flagitiu quijßiam admit tere cogitur,ut euadat crudeliut. C^uidifli homines 'm^nbsp;terße criminum obmittebant, qui tanta malitiagraßßatinbsp;ßunt 'mpcregrinostVerèliberalia,proba, er iufta iüa=inbsp;rumgeiuium ßunt mgenia, qu^e tanta crimina igne efquot; “‘®’nbsp;horribilibut iudicqs extirpantes,pondus flagitij ßecMt^^^nbsp;dum illius horroremmtellt'gunt er teßantur. Cui ille.SurgCjUt ambulemus.Qua ni* hil refpondente,tuliteam, SCimpofuitaftnbsp;no,rcuerfus^ eft in domum fuam. Inßlicem neeeßitatem repetita; ßrnicationis iamße cMido, lequo ut potuit animoßrens,ßußcitare tentât innbsp;limineprocumbente concubina:ßedmortuauidensernbsp;caußam mtelligens,quid ni uehementißime permouere^nbsp;turf quomödo non intolerabili zelo uclut alter Phineeinbsp;cogitaret de tanto flagitio pro meritis pumendofnbsp;^9 Quam cum effet ingreffus, arripuit glanbsp;dium, SCapprehenditconcubinam fuamnbsp;offibüs fuis in duodecim partes ac fruftanbsp;concidés, mifit in omnes termines Ifrael»nbsp;5° Quod cum uidiffent finguli, conclamanbsp;bant,Nunquam res talis fadaeftin Ifrael,nbsp;ex CO die quo afeenderut filrj Ifrael de ter*nbsp;ra Acgypti,ufqj in præfens tempusîApponbsp;nite cor ucftruni fuperillud, confulite Sinbsp;decernite. Indicat hic locus longo tempore poflingreflùm in terram contigiflè.ltem, eodem tempore, ctiam ßneiu=:nbsp;dicibus,multâ iUos habuifle libertatem m terra.V t tan=:nbsp;tis exercitibus earn inquietare uoluerint. Cernimus qdnbsp;momentihabeant mpermouendts an'imishominume^nbsp;tiam tmpioru tam uiua exempla, carnium er manbro=inbsp;{‘umfiujla diflraéla ad contemplationem publiciflagi=snbsp;tip Facile poflmodum etiam Saul commouit hoc pa£ianbsp;totum ißraelem cum bouesßc excenteraßßet çr 'tn regianbsp;nesdeflinajjètlfraeliticiit. |
»I .'5 I V D I C V M fCAPVT XX. ^^^ Grefiiitaq;funtonincs filiilfra d, 8C pariter congrcgati quafinbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;unus de Dan ufq; Ber fabee, amp; terra Galaad ad dominum innbsp;Mafpha: Pointu duditum rnctt tiebdtmdxiinu honorem omgt;ubuHfrdelitii,Grcordntnbsp;poßtd membra mulieris exacuebantjùrorê, ut nihil co=inbsp;gitar'mt depuniendofeueritertantocrimine,i«mßcnbsp;late patence cr agnito, ut conßnderetur totagens ilianbsp;in conjßeiiugenciltti qui cohabitabant iüis:qui uel nonnbsp;tamßjurci crudeles erant,uel ß erant, iam pratex^nbsp;turn excufationis flagitioru fuorum habere ße putabantnbsp;exemplo tarn ßandagentis, et unius dei cultricis ßcädanbsp;lizati.ldipßimconßßonis magme opprobriu cocitabatnbsp;oës pariter ad iuflam uindida tantiflagitij mßatribus,nbsp;lam ciuitax Dan extrada erat,aquilonaris terininus,c!'nbsp;^erßbee aiißralis, Galaad orictalis promijße ar iä ac^nbsp;quißttetenio ißaelis.Deoccidentaliternüno tacetur^nbsp;quem coßat maris magni littora ßiße. Ad l^Jiizpa locünbsp;facrum conueniunt,ob prima uidoriam, ibi domino fd=:nbsp;crificduerant olim, opportuno loco comitiaru ob ßtum,nbsp;i omnesep anguli populorum, amp;côd:ænbsp;tribus Ifrael in ecclefiam populi dei conucnbsp;neruntquadringenta milliapeditumpu-'nbsp;gnatorum» Stabant attomti feße mutuum reßieientes,^^ ob ßce lus tantu coßß omnes tribus ißrael quatercencu miUia.nbsp;putotùm°^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;totius populi dicusituralicubiprimäres etprm cipes.Hic loca extrema arßecretioraßgnat, ut expri-matur neminem à populo abßtißße, cum tarnen quidam dcfùerint: utdißcamuslocutionumßynecdoche, quibusnbsp;eß repleta ßcriptura ßcut ar alijs tropis. 5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nec latuit filios Beniamin quod afcé diffentfilii Ifrael in Mafpha. Etdixerütfi= lii Ifrael : Dicite quemodo tantum fcelusnbsp;perpetratum fit? Hon potuit latere Beniamitasconcurßus totius ißae lis.Ipßrumßcerat tantum flagitiu in primes pumre, arnbsp;reos tanti criminis ea ßeueritate opprimerc,ut omnis renbsp;liquus ißrael cerneret ßbi dißlicuijße coinißßum tamßoe^nbsp;dum:ßcdurgebatiudiciumdonuni utroßq-. Antequaaunbsp;tein beüu incipiant,de caußa latius audire uobint,ar exnbsp;indigßtate ßacinoris milites animare ad bellu conantur.
|
IO - -If.’ SCHOPHTIM. Breuibiisclareproponitßubßantiamßaßi p;“»“*' liHraquierit diluendi tantumjiagitiumex\nbsp;ßi nihil aliud,ßaltcm breuitatemßcrmonis,ordinOitp^'^~nbsp;ponendi, OT q paucis multa dicat dißcendumßit: hanotnbsp;ßadi paucis ar ponderoßs uerbts proponédiu oiHmp®nbsp;puloiamtunczeloßarfürienci.
Decem uiri eligantur è centum/’^ nibus tribubus Ifrael; amp; centumnbsp;amp; milk de decem millibus, ut comP*’ -cxercitui cibariajamp;poffimus pugi’-'”'^nbsp;tra Gabaa Beniamin öi. redderedp^®nbsp;lere quod fecitin IfraeLnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p - Permottindigmtateßadi, unanimitrrdecr^“^* . tra illos mittere exercitum, decimo quoqinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r-../ do proßubßdio annonai.Procliuiquidaad iilciß^’‘‘^ ßceditate abominationis carnalis, interimnbsp;de gloria dei,cuius lege in totu deßerucr0t,ido^l^^-j^nbsp;uenerati.Leuit£ qitoq; qui plebé doceredebn^^^^^^nbsp;la proßuo quaflu erigebaiit, qui ar propternbsp;bantur.KeliquoruDeuitarumqui legemd«t_nbsp;nullaeratreputatio uel cura,omniacorrupt^‘^^y^nbsp;do non ad pneßeriptu legis uiuebatur quam iê”^’’nbsp;ßed unußquißq^ quodßbi redu uidebatur agebat'^nbsp;go mirußflagitijs ßcatebatgens tota arnbsp;tarn paruihabebat legem totam.Vnicu aiite»’'^nbsp;ßeuere perßequuntur, idq;ßne dei reqmßitio*^'^. L«nbsp;bant, ar de proprijs emcndandis crinunibu^nbsp;tabant. Locus tabernaculi Silo prophaniifbal’^nbsp;nbsp;nbsp;. nulla legis cura uel ledioidontini beneficia in abierant : commixti contra legem internbsp;runt Opera illoruimaluerut periclitari denbsp;piorit amicitias perdereimfimta inter eosnbsp;peccata publice comittebantur: ßuperßtiom“’^i^({4nbsp;nera inter iüos uigebant. Cüitee omnia hadetiii^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j dißimulabätur ßrenue. Hoc flagitiu crudelei» digne quidë exaggeratur, ßed qua ponderlfnbsp;rant,ar direde contra dominum nihil • • Cóuenit^ uniuerfus Ifraeladcm* quafi homo unus confentientes» IX ^EtmiferunttribusIfraeluiroS nem tribum Beniamin,qui dicetcm*nbsp;tantum nefas in uobis repertum cmnbsp;ijnbsp;nbsp;Traditehomines filios Bclialc!“**^ baa,5Coccidemus eoSjCtaufereturm ,ji delfrael* Quinolueruntfratrummnbsp;filiorum Ifrael audire mandatum: 14 fed ex urbibus qu^ fortis fuæ eri uencrunt in Gabaa, ut contra popnbsp;rael dimicarenunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. IÎ Inuentiœ funt die illa uiginttfrj^ deBeniamin educentium gladium^ jcc |
S C H O P H T I M. 54 gnam, contra Beniamin urbem oppugnanbsp;recceperunt»
Statim obmißis utrinq^ fanis coßlijs, er trailattbui . amicts,ad congrejßmi ßßinant,damnaturiflagitioßis etnbsp;oceißtri, immemores ße quoq; peccatores ßacrilegos ernbsp;ingratos eßße, er indicium dominigfauißimum iam du^nbsp;dum pluribus de caußs cornmeruijße.
2.1 Egreffi^ filii Beniamin de Gabaa, occi derut de filqs Ifrael die illo uigintiduo milnbsp;liauirorum»
tqonßneiußoiudicio dei tanta ßrages cotigittßrae litarum,ultioneenimßcelerismflam}nati,priusipßpur meVnag“®.nbsp;gandi erant er proflimendi, per quos alioru culpa ßrinbsp;ri debuit. Qui ßne peccatis maioribus non erant, priminbsp;'m iUos lapides iacere non debebant. Ad aliéna peccatanbsp;punienda ibant,erßua dißimulando relinquebant. Vi^nbsp;gmtiduo miUia perdiderut deßuis primo cogrejßu. Quisnbsp;hic dubitat ßacinoroßam quoq^ 1ßraelitarum ßiißße multinbsp;tudinemtqua digna hac flrage proßrrnenda erat, uttatinbsp;dem uel ßero remimßcerenturpeccatorum ßuorum, ernbsp;fecum cogitarent de domini lege er proprijs tranj^eßinbsp;ßonibus qui aliéna punire tantum cogitabant.
Etconfortatus eftpopulus Ifraeliticus,
amp; rurfum ordinauerunt aciem ineodem , loco in quo prius certauerantî
^5 Afeenderuntautem filq Ifracl amp; fleuegt; rutcoram domino ufq; aduefperam: connbsp;fulucruntep dominum dicédo:Debco ul^nbsp;tra procedere ad dimicädum contra filioanbsp;Beniamin fratrem meumî' Quibus dominus refponditjAfeenditead eum.
lios Beniamin ad prxliumprocefliflent, cruperuntfihi Beniamin deportis Gabaa: die fecüdo, difperdiderunt^ infilqsnbsp;Ifrael adhuc decem 8C odo milliauirorunbsp;cduccntium gladium
Inßlaurant autem rurßum exercitum, er adornant aciem eodem loco dcbellaturi eoßdem.Succurrit hic taitnbsp;dem animo ut non tentent confliélum, domino non connbsp;ßulto. Aßcendunt igitur adlocu coram domino 'm Silo,nbsp;non procul axiflente à Gabaa,er dolore tamgrauis ia-^^ur^e,non peccatorti proprioru agnitioneflebant.Ttaonnbsp;quarunt, ß er quomodo huic tanto malo occurrere denbsp;beant,3tß quaßßßent,proptergrauiatarnen criminanbsp;ßua domint iram inciderat, ut rejßonßum non meruerininbsp;ad ittorît ßalutem.tubentur quidem aßcendere,ßed non uinbsp;Horia iüis promittitur. Confidebant 'm ßua multitudine,nbsp;eridololatriam iamdudum uiderant tammmonteE=gt;nbsp;phraim, in urbe Dan, contra domini legem, ad quodnbsp;conniuerunt, immemorcszeliillius,quem contraRu^nbsp;ben er Gad er dimidiam Mianajßen patres olim oßrn^nbsp;derant, pro unius oTiC ereilione iuxta lordanein. Prius Punfeni«nbsp;ergo puniendumßerat totius ißaelts peccatum contranbsp;primam tabulam er contra dominum ipßum,quäm pu=nbsp;nireturßecundunt quod contra proximumcommijßMnnbsp;ßKratfOr-cotra ndturam,^ tant crajßa negligentia or
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de tam
I ^'‘^^“^^ëperfiduntjUtrcoscrii
I V D I C V M fffhabitatores Gabaa, qui feptingenti e.^nbsp;*'3nt^iri€Iedi^.
Contrahitur animofiK excrcitits nbsp;nbsp;magniK contra
ft ^K((t iain aliquid Icgts arripuiffefibi uidcban ! exitnio zdo, etia aliudnbsp; pcrßciunt,utrcoscriminiiperquirant, euo=*nbsp;concntu)-, et afficere digna poena.Sed quia pariternbsp;^'’’‘‘^ftimdcprauati fùerant crirretitimultiscriminbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;q quißcelut comiferant,fcd ZSquot; quißuß=
^'¦potKo-iTt, otioq^ or libidine Sodomiteit refrebat, iftinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;caterisdeBcniamin.llagitq entm
P^ßio tarn publica, indicatfic incrcuijjc crinti ’‘‘^^endationislocut penet illotnon inueniretur.nbsp;‘^‘gt;^udßgtiumnuncproducunt,reosno ßjlumnonnbsp;‘^^o,fed mfuper propugnando,contra totim iß-aenbsp;^^^°ticordem ß:ntentiam. Quin cr primi ipß 3enianttnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adornant adem, eligunt null-
miUium peditum exercituin contra^
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(gt;*(nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;illorum urbibut, prater cos qui in Ga
erantfeptingenti f f finiftra utdextra præliantesînbsp;lapides ad certumiacientes^nbsp;I ' ’’n- P«cca ƒnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poffent percuterc amp; non
militarii,Gr cxercis
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßindibularijs,ut ambabut manibui potue
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xtfi r .^^^^agnitudinë contingere in ß:opo,Ambidc=
tradandit mflrudißimi. Sed
! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;%nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;plaida er exerdtio conßflit uiéloria^
’^‘‘’'^’'‘‘^‘^^’^'^^^ii^f'^dßauorisdiuini,iuxtacauße {)Ofj^‘'^'’«decfTO'z«/îi«di'ci«w,no«t«xt(trotKrcor= i4 ^Cumcpfilnlfracl altera die contra fi'^nbsp;jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
I Jiii'.'forum quoq; Ifrael,abfq; filtis Benia j lü Cf J^iienta funt quadringéta niillia edunbsp;® Q^'^gladioSjôfparatorûadpugnam»nbsp;uenerunt in domurn dei
W confuluerut^ deum,atq5 di^ eritin exercitu no^nbsp;contra filios Bennbsp;fiti^^^ibus refpondit dominus,ludas
'’ffiiiijf (ribubus ißael conferipd excrcituinfa=: nlinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;millium.Uerum autan iuxta le^
tentant dominumßeilicetconßtlcre, fitey?^Bethel, niß eißdem nominibui unus lonbsp;conßuluerintnbsp;15k.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß deos coßtluerint, uel domnum
- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Confuluerunt deniq;,nonß bcüum
^‘^'^‘C:!f.^.^^^^^daliarationeßiäo obuiare, crimenq^ quarüt, quis mditare uolcntibut dux ßtnbsp;tribuum prima hoßre adoriatur.Huicnbsp;'9nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus ipfe deut illorum rcjßondit^
ft ^^tinomnibus.
furgentes, manc ca-
Ptocedentes uiri Ifracl ad pugt;;
-ocr page 108-|
I V D I C V H obduratio cläre untdicanda erat in primif, nonduin agwfcentes culpam e:}- crimini^ magnitudincm,fccunnbsp;d4 uexat.onc erudiri debebant. Afccnderuntergo ©nines filii Ifrael 8c totus populus ac ucneruntin Bethel,amp;fenbsp;dentes flebantccrani domino : ieiunaue^nbsp;runt^ die illo ufqj ad uefperam,amp; obtulenbsp;runtnolocaufta atq; pacihcas uidimas conbsp;ram domino, 2^7 nbsp;nbsp;8c. interrogauerunt filii Ifrael doniinu, Eo tempore ibi erat area foederis del, ix8 8C Phinees filius Eleazari filq Aaron fta bat coram co illo tempore, atqjdixerunt:nbsp;Exire ultra debemus ad pugnam contra finbsp;lios Beniamin fratres noftros, an quiefee^nbsp;re Quibus ait dominus, Afcendite t erasnbsp;enim tradam eos in manus tuas» T««c omnes pariter compuniii afeenderuntad do^ mum dei ,fiue ea Silo fiterit ßue Bethel prifea, ieiunio,nbsp;planitu, oratione domini clementiam prouocabant.nbsp;Ad ueßgt;cram autem tota fcilicet die imßjkbant obfecranbsp;tionibui. i^ondubiu quin tota die (anilialiqui uiriaß:nbsp;fiieri'nt,qui diuinte legii tranfgreßiones eorum multiplinbsp;cer iUii mculcarint/iue Phinees is dießierit,ßue de il=nbsp;Bb^aTdiu qutjpiam facerdos domint eiufdemnonünis,nbsp;ficut c?' de Boos cr Abimelech nomind^us. Qjiod enimnbsp;tarn diu uixeritfupra trecentos fcilicet annos,non mubnbsp;turn couenitMulto mconucnientius ueroßierit illo fu^nbsp;perjlite in populo ifraelitico admiffa illius negligentianbsp;tot crimina, çy fie diuinum cultum obliteratum fidffe,nbsp;ut nec uefligiîi ^ïofaicte religionis Icgatur : totiesq; pronbsp;peccatis affliCli totiudicibus libcratoribus faluato=nbsp;ribusindiguer'mt,quumtotum illudunus Phineespronbsp;Zelo fuo nobili fafio uel cofilio prohibere potuerit, uclnbsp;conficere. inquiritur deus,fi ifrael cufiatrefuo pugna^nbsp;re debeat iam nunc uel defijkre. idmprimisiamantenbsp;parimodeflia ßde pojlulajjè debuerant, antminbsp;quadam refignatione domino dco liberum ftatuiffe,nonnbsp;iailaffe fuum numerum, er Beniamitaru iUorimi com^^nbsp;paratione minutum numerum jfrcuifie.Tunc ergo do*nbsp;minus rejfondit pro ifraele humiliato,nbsp;nbsp;nbsp;contra Ben« lamin, iomtnnefuas uidoriasfiiisuiribustribuentem, nihil^ humiliatum pro enormi crimine fuo,nec criminonbsp;fosinterim pumerant ,necin firage fratrumpeperce*nbsp;rant, fed pro mtnori fuo numero uidentur truculentiusnbsp;lequo feuiffe in fratres, quos fcicbant non intufia caufanbsp;permotos, quos prafiaffet exorationibus cr commtfe=nbsp;ratione flexiffe ad paeem quàm contumacia prouocaffenbsp;adbeUum. 2-9 PofueruntepfilqIfrael infidias percir-cumitum urbis Gabaat JO 8C tertia uice, ficut femel 8C bis, contra Beniamin excrcitum produxerunt* ?» SedScfiltjBeniaminegrelfi funtutoc^ currerent populo, SCeruperßtdeciuitate,nbsp;coeperû tep percutere de populo: ita ut uulnbsp;nerarent ex eis ficutprimo die 8c fecundo. |
55 S C H Q P H T I M. Sfeacderentper duas femitas uertent« ga,quarum una ferebatur in Brthellt;nbsp;tera in Gabaa, atq; profternerent trig*’nbsp;circiteruiros: putaueruntenim filfi Beniamin, more coram nobis cadent. Filij autel*nbsp;dixerunt î Fugiamus, 8C euellamus eoSnbsp;ciuitate ad femitas* J5 nbsp;nbsp;Omnes itaq; filfi Ifrael furgétes bus fuis,tetenderfitaciem in Baal Infidiæ quoqj Ifraelis paulatim fenbsp;coeperuntjà pratis Gabaa (uelfi^elutit-t’)nbsp;54 Sed 8C decern millia uirorumnbsp;foIfrael ueniebâtcontra Gabaa-W^jJnbsp;tumcp eft bellum, amp; no intellexerû’^nbsp;illis inftaret intérims* Videntur iam tunc interim aliquo magnalialofue, GTflratagcmatainde denuolt;^ *nbsp;quibuslfracl Beniamitas taliaadhuccontttf^'^nbsp;cere potuerint. ^on enim ualde diffèrt Gabaiinbsp;ptio ab ea qua contigit in liai,ut patet innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M Percuffit^ eos dominus in com^^j filiorum Ifrael, 8Cinterfeceruntfi*^nbsp;de Beniamin in illo die uigintiQ^’^^jcsnbsp;millia,amp; centum uiros, omnes ed*’*'nbsp;g’^dium*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.„^1 ExtotoBeniamitarum exercitu nonen^r fexcëti. Fuerant enim print numerati uigi^^‘rj^ienlt;nbsp;Ex quibut odingenti ambidextri fuerat.nbsp;ilia nonlfraeli fed domino tribuitur, alioqn^ l”^nbsp;uoluiffentfi potuiffent uiciffi, Solius eniinlt;^',nbsp;natur uidoriafiue pijsfiiue nonnunquam Flip autem Beniamin cumfr’” effe uidiflent, coeperunt fugere.nbsp;nentes filfi Ifrael, dederuteisnbsp;locum, ut adpræparatas infidias®^nbsp;rent,quas iuxta'Gabaapofuerant- jf/ Qui cum repente de latibulis ,jj/ fent,impetum fecerunt contranbsp;grelTi funtciuitatem, 8C percuffer”nbsp;in ore gladii* Foris 3cniamitarum exercitut,in urbf truciddiur, immani ftrage gt miferandantlt;^^lnbsp;tres concidunt. Scribitur autem faciesnbsp;ne,iam enim fcriptut numerus occiforunt ejnbsp;ratione occifi,tam ab exercitu decênbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ijiHjS tium hofirs ad exitum urbis,tam ab eo qui titauerat,q etiam àtotamultitudinelfm^^nbsp;tus,in quem tandem ignari Beniamihiigt;^^‘nbsp;unum omnes occiderentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. jr .gl 5^ Signumautemdederant fil’i quos in infidijs collocauerant, .nbsp;quam urbem cepilfent,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jaiH'’’'“’ ulafcendenteinaltum fumo, bemdemonftrarent* ,nbsp;Î9 Et uertit fe uir Ifrael in \nbsp;iamin autem coepit percutere u d 57 |
|
I V D I C V M ^lfraclcferètriginta uircs: dixcruntem,nbsp;. orruendo corruct ipfe coram nobis utinbsp;Priori prælio»nbsp;dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quædam afcéngt; de ciuitate uduti columna nubis^Ben quoque refpiciens retro, cum cap^nbsp;lim ciuitatem, amp; flammas in fub If '¦’elitas ucro ucrfa facie fortius refiftegt;-eft, quiauidit quod congt; 4l'‘gt;lt;tfen»lum,nbsp;fecie uirorüm If-far deferti,iUuc quoqj eos aduer-fn-*^® P^’’f*^quentibus, fed Sf hi qui urbcmnbsp;7’’^^'^3nt,occurrerunteis*nbsp;ß^tqueitafeßum eft, utexutraq; partenbsp;j^^^iamitæ ab hoftibus perfequerentur,nbsp;3(j'' Ulla requies calcantium eos ufqjnbsp;am urbisGabaa*nbsp;^“7'lt;i^ltori0Kg£•ƒî^ fcribimtur,çr acccnfus ignii,}t-44 p ‘^tuf ljraelitii,ßciit ante Hai lofue ficerat. interfeäi funt de Ben-millia uirorum, om-pugnatores« Uett nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quiremanferat de Beniamin) fe,^ uocabulum fyî)Rcmmon, ubi in £j '?°Us occiderunt quinq; millia uiros» ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.’’’’.nterfecerunt etiä alia duo millia» ijuinque çr duo millia, quißrtaf Yj “’'hfcKr t/u ßga comprehenß funt, zx oceiß.nbsp;deßderati numerentur, conßatreßduosnbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Beniamin in 4G ^“ntßrenuißimi- 1 Bç ^P’cfadûeft, utoés qui ceciderant de 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ô?‘^'^ineffent uigintiquinq; milliapu- 4gt; ^^^otes in die ilia ad bella promptiffimi. jjçj5^erterunt feac fugerunt in folitudi-petram Remmon fexcenti uiri, fe-in petra Remmon mêfibus qua-r’ Ifrael .ad filios Bcn-gl^dii in ci-^es nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuméta, cunflas^ ur- îQhf ‘‘‘fulos Beniamin uorax flamma fixerai cr uix enarrabile crmen Gabai '¦'‘’’’îUt rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;admiranda atrocitas ifraelitas f^°eius agere non po=z aliquodßrmabatar Iu^i=:nbsp;ünbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßeipßos olim deleturi effèiH, in 'Vejßaßano,crChnßtvmatq‘ ^^’’feenturi.Liquet quam atroxßemper ßcnbsp;initio, ut non ßnegjraui ri£=nbsp;^‘f!iiu^^^^^'^^‘^quot;^^‘^‘^Seni^quiedcoßio çy om=nbsp;^^fifiüibus obßititfemper quantumpotuitfSa |
S G H O P H T ! M. Hire confueuit ad omnem opportunitatem,nonßlum in exteros, ßedaque ctiam infuo! fratres. Diuirttegrathe (udMcxemnbsp;exemplum poßta eß gens ilia mundo toti, 'm omniaßc^ p'**“nbsp;cula,ßc e:s' iufliiudieij diuini ßmiltterßgt;eculum datuntnbsp;eß orbi,ut çr ßaniiorivm patrumnbsp;nbsp;nbsp;patriarcharum il= di faluatorem agnofceremus,zrunius omnipotentis dei gratiam 'm fideles zr obedientes,ac beneficia, non ßnenbsp;inßgni iußitia zr ßeueritate digna 'm eontemptores uev liusgentisfidem ZS' uirtutes dßceremus, zr promißiint toti mundo ex illorumfemine benediäo Chrißum munnbsp;bi fui zr prophetarum fuorunt~ habus luis uxorem» 'Tanta mfuperßria perciti funt,et mfaturabiliatra eitate fauierut,ut prater omnem pietatisfenfum,z:rcottnbsp;tra humanitatisrationem,pracipitauerint inconfultenbsp;iuramentum ßatuendo fimiiter, ut cum omnes fxminicnbsp;occifie eßent'mtota tribu,tarnen nuUus ifraelitarumfi^nbsp;Harnfuain daret uxorem refiduo cuicunq^ de Beniam'm^nbsp;Ncc dominus comnüferat tantam ßragem, nee iüi placenbsp;re poterat tarn immane uotum, modus ponendusßerat,nbsp;etiam'matrociß'imo beüo,proq; atroeißima caufafum^nbsp;pto,niß aliud dominus mandaßet, Veiicrunt^ omnes ad Bethel (in Silo) 8C in confpeäu eius fedentes ufq; ad uefperänbsp;coram deo,leuauerunt uocem, SC magnonbsp;ululatu coeperunt fiere, Quod perßriämconfulte uouerunt, nunc ßulta poe nitentia mßäum uoluijfenttquafirutaßria, fiere incivnbsp;piunt,zr’ faiti tarn crudelis pœnitere. Ante faäum extra paßiones confultandu,ut non peeniteas poßfatlum,nbsp;5 dicentesîQuare domine deus Ifrael fa-ôumefthoc malû inIfrael,ut hodieunanbsp;tribus auferretur ex Ifrael^ Plangunt deletam tribum unam ex ifrael, qua certe impietatecommuni zr generali, longe iam citius delerinbsp;inceptaßerat.Parum creuerat hac tribus ßcut et alia,nbsp;poßingreffumm promißäm terram. Longe mirabilius Creaeramnbsp;creuerant m Aegypto,ut liquet ex numeris 'm lege connbsp;geflis,fed pro mgratitudine fua tota illa natio atrociora fuaguäm^^nbsp;meruerat fupplicia,mß ad tempus correólionis in mun=nbsp;do perßuerare debuijßnt, Zf Chrißum dominu/m orbinbsp;toti pradicaturißißent,zrde flirpe Dauidis ele^a pronbsp;pagaturL tiihil cnim beneficiorum acceperunt à domino pro iüorum meritis,fed exfola dei gratia, qua patri-=nbsp;archas,zr ex illagente fanäos plures elegit : omniumnbsp;autem maxime,zr firèfolum propter Chrißum medianbsp;torem hominum, zr dei patris, qui promißus eß expe=:nbsp;äatio omnium gentium,in quem folumJfierandum docenbsp;tur,qui folus populum fuum faluat à peccatis eorum. 4 Altera autem die diluculo confurgen-tes, extruxerunt ibi altare : obtulerunt^ ibi holocaufta,amp;pacificas uiäimas» Sero ineipiunt facnficare domino, idq^ nonfecnna Kh |
.5
1 V'Tgt; I C V H
duin præfcriptum dei, nee prophetarum aliijuo fugge^ rente,ledißcato cdtari nouo,negle{lo uero er facrojan^nbsp;âo altari in tabernaculo, fitte iüud ttmefiterit in Silo,nbsp;fiuetnBethel.
•y IjEtdixeruntfiliiIfracI: Quis nóafccn ditinecckfiadeuniuerfis tribubus Ifraelnbsp;ad domin^m^ Grandi enim i uramento fenbsp;conftrinxerant,contra eum qui non afcennbsp;dcrct ad dominum in Mafpha, dicendoïnbsp;Morte moriatur^
Dudi^ pœnitentia filii Ifrael fuper fra^ trefuo Beniamin,dicebantïAblata eft ho*nbsp;dietribus una de Ifrael,
7 quidfaciemus eis qui reliqui funtpro uxoribus Omnes enim in communeiu*nbsp;rauimus per dominum non daturos nosnbsp;his filias noftras uxores»
, 8 nbsp;nbsp;Et dixcruntîQuis eft de tribubus Ifrael,
qui non afcêdit ad dominum in Mafpha? Et ecce inuenti funt habitatores labes Ga*nbsp;laad in illo exercitu non fuiffe*
9 Etrecenfitus eft populus, SC ecce no« fuit ibi quifpiain ex habitatoribus labesnbsp;Galaad*
IO Miferunt itaqueilluc duodecim millia uiros robuftiffimos, ôfpræceperunt eis,nbsp;dicédoîlte, amp;percutitehabitatores labesnbsp;Galaad in ore gladij, tarn uxores quàmnbsp;paruulos,
JI nbsp;nbsp;amp; hoc erit quod obferuare debebitis,o*
mne generis mafeulini, amp; mulieres quæ cognouerunt uiros,interficite
12. Inuentæ^ funt de ciuibus labes Gala* ad quadringentæ uirgines, quæ nefeierûtnbsp;uirithorum,amp;adduxerunt eas ad caftranbsp;in Silo,in terram Chanaangt;
Crude!itailt;_ nbsp;nbsp;nbsp;Remediumflultitiie fuæ inquirumt ex alitt crudelit(i=
*ex ïirtù! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gdlaad. Inquirunt enm de tota if
nitut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rdele neminem abfitijfe iUi expeditiom, tjui fcilicet non
fe obligauenftf iuramento, de non trddenddfilia ßenid^ i.,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mitii. Ciÿod iurunientu tdm magnt habuerumt ,ut nutlet
rationedijfenfdttdümdeillo iudicdrint, fcilicet de ue= niendo in exercitum, fub poena mortii certißime inflknbsp;gendd.lieecrdtiounapdrtecoartatlfraelitM,exalidocnbsp;currit tran/^eßio uirorum labes, qui ut legi mortis exnbsp;ntobcdientidfubijcicbdntur,ficillorti/mfiliienonfubia=nbsp;eebant iuramento, de non dandis uxoribus Beniamitis.nbsp;Rdtioneergohumanafuffulti, preeter legem, or finenbsp;confultdtione dei dccernunt ex malo bonu elicere.IAit^nbsp;tunt cntmaduiroslabes Galaadcum uxoribus ettrfilijsnbsp;ob inobedientiam occidendos,quorum tarnen filias uir=nbsp;gines referuari ingratiam Beniamitarii iubent, hocnbsp;pa£lo prouifis Ulis uxoribus numero quadringentis pernbsp;plexitatemprafliti iuramenti euaferunt. t^ihil hacinnbsp;Konomnia hifioriatrahenduminexempluin, nthilper prophctd=nbsp;rum oracula conficitur,ndnl domino uel confulto,uel iunbsp;benteagitur, nihil de fummi facerdotis opera legitur.
SCHOPHTiM.
Omniamagisfitroris crftultitiicfpirituptrafi^^^^ tur,qu4mdiuino:ct' tarnen fiegefia funt,nbsp;confcripta.Talis efi merces opcrum,negteaafit’^^ ƒ j,,nbsp;nt,negle£lisLeuitis,ueldepraudtis: fifingab i'*nbsp;bonumuideturagcrecaeperint, erfitforinbsp;dei temperamentum non interponatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jj,
15 ^Miferunt^ nuncios adfilio^J' min,quierantin petraRcmmon,^Pnbsp;perunteis uteas fufeiperentinpac^’nbsp;14 Venerunt^fihiBeniaminitt i”*? jjanbsp;pore,amp;datælunteis uxores defil*^^nbsp;bes Galaadtalias autem nonnbsp;quas fimili modo traderenunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
I y Vniuerfum^ Ifrael pernituit, lt;1” j fet dominus cedem in tribubus
Reddita Beniamitis profugis pace tum,c^ uxores de labes Galaad accipiunt qnbsp;fuperfunt reliqui,quibus alia rationsnbsp;cet fuccurritur,filiarum ciuium in Silo.nbsp;dum fit iuramentum domino delatu hoc loco « 1nbsp;ne facile uane domino iuramentumnbsp;cidere,rapere,uafiare crudeliternon docctnn^jnbsp;Dixerunt^ maiores natuînbsp;mus rcliquis,qui non accepcrunty t,nbsp;omnes in Beniamin feeminæ
Multa diligentia difquirunt or annituni^^ ^^^l i tuendam tri bum Beniamin,à qua primusnbsp;cr Chriflianorum infignis Paulus Apofiolns f i f,(Cnbsp;erant,alijq; uiri boni plures crfandi.SencS^''nbsp;paßim confiuluißße legimus,non Leuitas,f‘^^^(iigt;''‘nbsp;phetas,pontifices,iudices,uel doâores :nbsp;mala itlis tunc erant, quifq; adarbitriuutf^^s^t^f^nbsp;quod fibi bonum uidebatur agebat,nbsp;fcriptumlegis,e:^fitcerdotum confiliutn,.nbsp;qui tunc uel mendici er ant,uel conuerfi adnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. qU*
17 EtdixeruntîHæreditasmanf^f
cuaferunt de Beniamin amp; non deleatur ex Ifrael:
,8 ’ Filias enim noftras cis uxores poflumus, conftridi iuramentonbsp;Ifrael,quo diximusîMalcdidus “I”nbsp;rituxorem Beniamin^
Cogitabant de hicreditate Benianutaft»'^! ’'aitod'’^ tueretur, or popularcturfccundu legem-l'’^.^^^(r^^nbsp;intrafediuiferut.Scdomniaprouidcntia d[nbsp;tur,qu£modumimpietatiponitctiaminuil^^ jojnJnbsp;Dixeruntautem:Eccefolenni^ {tadnbsp;ni eft in Silo anniuerfaria, qu^cnbsp;feptentrionem Bethel, ad orientsnbsp;gamuiæ, quæ de Bethel tendit 3nbsp;mam,amp; ad meridiem (oppidi)Lcbonbsp;, Præccpcrunt^filiis Beniamin»nbsp;xerunt:Ite,amp; latitatc in uincisgt;
Preefliterant iuramentum de non dandisß -f/i* ergoconfultantderapicndisfiliabus,uelinU‘^i:^nbsp;tibus,idq^contralegcmdei,cuifiacquicuiil^ ^^(iDnbsp;facile dudum remédia comtnódiora inueiujjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p »
i6
2.0
fi ' V D î C V M.
n °^^tt{r,cu')nnonauditur,cumnonferuatur. Infos W^tibui iHiii! tcmporis,ctiain domino celebrate,uirnbsp;amp;ni^s cotifuctudo crat choros ducere. \d xque non iranbsp;coûtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;buiufmodiceremonijs
.‘‘^/^^ßt^^fi-'V^^^tanwncummodcfiidcriii Hcrccuiidia,disnbsp;choreas ducere,Gr iuuennbsp;. ‘ ^’’^fligaudid pcrmittere,gdudiuin cor dis non imsnbsp;^’»corporis habitu exprimere^impium non eft exgenbsp;^¦l-y^‘^fil^‘(Mcmimpium ex malis ctrcumflantijs.
gt;^’^gt;ispotius,expont etu raptui, qu£ fe chords im^ ^^lt;ibfentibusp(trentibus,crdominon confiflumtnbsp;11 camporü difcurrunt,ctMlfecie religionismnbsp;ui Jgj-jj-jg ßiias s,io J ducendosnbsp;oros cxmoreprocederc, exite de uineisnbsp;^piteexeis fînguli uxores fingulas de finbsp;/isSilo, Sipcj-gite in terra Beniamin*nbsp;* buinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘('^xie optarent ïfaelitte refiitui tri=
'*’¦ gt;nr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tamen alicui tiiro permittunt iixorë
‘ ^^tum unain. IéÎ f«im /ex natura: diâatiç^ patrum ^^^ofcndtmtplcnantnwlefiijs, intolcrabilem
jj. uencrint patres earum ac fra^ cœperint, dicemusnbsp;fJ^^^fteniinieornmtnon enim rapue^
à ueftra parte peccatum eft.
pondent feniorcsfidelem exeufationem Beiiiamitd gt;‘^d patres filiarum. Sine uxoribus elfe non poterât^nbsp;hmobere non liccbat,\fraelitica: non (Ùantur:nbsp;fr^Qnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f«»j hoftili impctu,fcd pia humam
^^liti.Satis nimiuin pwiita erat iüorum libido,do confenfifie in nephas,duplici pœna ©quot; m m=nbsp;^^gt;^ur£pleélcndinonerant.
• f^ecerunt^fiiii Beniamin utfibi fuerat ÿeratii,8?iuxtanumeru fuû rapueruntnbsp;^?^lt;iehisquæ ducebant choros uxores:nbsp;fij?*'Oc reuerfi funt in pofîeïfionemnbsp;^’fdificantes urbes, amp;C habitâtes in cis*nbsp;nuptuifurripucrunt uirsnbsp;Sabmorum Roinanorü. Rcifsnbsp;. ‘^^‘O'bes^ad hereditates accednnttmirMn^uomosnbsp;itet-um diuidi potuerint.
h ƒ * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hrael perrexer ût inde in tem
tribus,amp; familias fuas,S^ inde adhaereditateni fuam*nbsp;”on erat rex in Ifraclî u^nbsp;^jfbanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reâum uidebatur, fa-
R
r 7*^”^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifi-acUte, re non admodum bene
r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiultitia quàm maiitia huma
'‘^^^loriain eSquot; fidcliuin falutem.
lt; FINIS.
VERSVVM DC.XVIII. ,
LIBER RVTHgt;
CAPVT PRIMVM.
EMPORIBVS quan do iu-dices præeanbsp;rät, fada eftnbsp;fames in ternbsp;ra. Abiit^nbsp;hô de Bethnbsp;lehem ludanbsp;ut peregri-naret in re-gione Moa
|
I |
|
jitide cum uxore fua ac duobus liberis
Lcgis nbsp;nbsp;prophetarum finis cr feopus Chriflus do= Chridus
minusefl,natusexfemineDauidfecundumcarnemicu pró. iusideo tam diligenter genealogia texitur, tam ab exor=nbsp;diohumanigeneris,abipfo Adam per NoeadAbrahafnbsp;çr ad Dauid,quàm etiafubinde àDauide,per reges l«-da,donecadChrifium ueniatur.Js itaq; libellus Ruth,nbsp;qui ludicumlibro appendix ad declarandum progenicnbsp;rgt;auidis,fcriptuscfi,utprouidcntiadei fit de alicnigesnbsp;nis matribus natiis Chriftus dominus,qui in tota l/raelisnbsp;ticagente princeps,gcntibus fiduciam prefiitit, cr ex=nbsp;pedatio ccrtafiiit de falute totius mundi: non tantü 1«=nbsp;da:orum,fcd Qrgentium rex,Mefiiasfaluatorfiiturus acnbsp;magi/kr^ut intérim copictum ejfe uidet orbis fidelium,nbsp;cæcis tantum ludeisreclamantibus,Qui cotumacienbsp;fua:,carnalisq; regni ambitiofo defiderio, confiifie consnbsp;feientie damna iugiter fcittiunt,incredulitatis quoq; pœnbsp;nasdignifiimcpëdunt. Sub quo autem indicé bec fames Hißori«nbsp;contigerit,Qr hifioriaRuth nobilifiime fixmine, incer ‘'quot;’P“*--turn ejî,ludeis quoq;.Licet Sjirus intcrpres,qucfcquunnbsp;tur,tradat Booy uirumfiiiffeeximium ilium,qui inludim-cum libro Abefian dicitur. Nofiri autem doâores Io/è=:nbsp;phum fiequenteslibro quinto tieli facerdotis téporibuinbsp;eum donant,quod tarnen temporis breuitas no^admittit,nbsp;Çiuicunq; is tandem fùerit iudex, negotio Dauidice genbsp;nealogie nihil acconnnodat neq; derogat, que hoc libronbsp;intenditur.biialuitergoficriptor generaliter dies uniusnbsp;uel cuiufdam iudicis indicare,ex eis,qui pro temporibusnbsp;populum regebanfquàm definire incertum,crnon nésnbsp;ceJJàriumfcitu.Fames autem opprimebat terra luda, no Vndc amp;-alia ratione, quàm pro negleäa diuinelegis obferuansnbsp;tia.Alioquiïfraelitisfidcliter deum colcntibus,infua ilnbsp;la tam nobili terra, famis inedia,nbsp;nbsp;nbsp;cafligatio tamgras
uis,timenda non erat.Preudricatores autem paâi, idos laq; pro deo fuo colentes,omnia infaufia experiri debc«nbsp;banc,lcge ipfa repetitis uicibus il/is imprecata, promif-faq; ÀNiofe cr lofuc,omnibusq; prophetis. Enumérantnbsp;ludei hoc loco decern famis tempora, db Adam ufq; ad Famîs tem-lÄcßiam,ultimam dicentes fibifi(turafamc}n,non panisnbsp;çr aque dcfèôlum,fed audiendi uerbum domini à prosnbsp;phetts.ÇfuamfibiàChrijli domininoftri temporibMSnbsp;contigiffe,negarc nonpolf imt.Interim tomen propdg4anbsp;d« er cognitione, bi orbon terr£, mhîms «cri
Kk i
|
LIBER dei rcligionediffèminata per ßgt;iritum fan^ttm In cordti Chtiftus U« fidelium,agnofc£tiumdomitMm exercituum, dcuAbranbsp;€w?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;or l(icob,filium^i Gauid Reßiäm, colen tium,lt;jUMtumlibetritibus id uar'ijsfi^itjinimico hoimne ziz^tniit in agrum bonum ßeminante. Elimelcch auteittnbsp;uir diues,de Bethlehem Iuda,cum uxore cr liberit, connbsp;tra legem defer ta hareditate paterna, à deo ßbi data, fanbsp;mem euadere fepoße cogitabat, Icgis uel ignarus uel canbsp;temptor, Cejja/jet abfq; dubio illi fames ,ß diuin£ legisnbsp;amor cr obferuintia,mfua familia tarn clara, pofllimi=nbsp;nio redißet.Scd ex perfidia in deunt, uel aliqua rationenbsp;aliapermotus, contra legem fe tranfiulit ad populum,nbsp;cuius focietas ifraelitis prohibita crat,ctiam ufq; ad dc=:nbsp;cimamgencrationem,in ag^um fcilicet uel regione Moanbsp;bitarum. i ipfeuocabatur Elimdcch, S^uxorcius Noemi : 8C duo fiiq, alter Mahalon, ôC al^nbsp;ter Chelion, Ephratæi de Bethle hem lu^nbsp;da* Ingreffique regionem Moabitidem,nbsp;morabanturibi* Vxor er dito filtj nominantur,Ephrat£i uero dicun tur,fecundum Hebrlt;eos,nobiles in tribu luda, fama celenbsp;Fudxi üAa bres diuitijs:dicuntq; Elimelech magißratumgeffifsnbsp;fe apud regem ^üoab Eglon, qui CTßliam fuam Kuth,nbsp;filioeiusuxorcm locauerit. Talia ludaei fabulari confuenbsp;uerunt,pro fuagloria,quam fempcr a}nbiunt,quam Cfnbsp;uelnon affequuntur, uelhabitamferiiarenefciunt. 5 Et mortuus eftEIimelech maritus Noe müremanfit^ipfa cum duobus filqs* Indies diuitijs imminutus eß Elimelech in Moab, cti diues peruenerit. Tandë quoq^ mortuus,ßlios reliquit,nbsp;in extera er inimicagente. Infeliciter enim illi ceßit lonbsp;ci mutatio, contra doinini praceptum. Speraffe potiusnbsp;debiierat in dominum, zS“ famis incomoda domino comnbsp;ntenda0e,pauperes fuagentis iuuaffe,abflcrruiffe à ui~nbsp;tij s, ad legis obferuanciam inßigaffc. Qui acceperunt fibi uxores Moabitü das,quarum una uocabatur Orpha alteranbsp;Ruth* Manferunt^ ibiferèdecem annis*nbsp;y - lt;[Et ambo mortui funt, Mahalon uidcnbsp;licet ÔC Cheliont remanfit^ mulier orba-ta duobus libcrisacmarito* Contra legem ëüoabitidas duxcrunt,idco cum paren te mortui funt.in patriaßgiebant pauperiem, quäunanbsp;Fug! dco (^tiin morte alibi inciderunt.Non efßigimus tnanum dosnbsp;noncubi- jfiini,etiàfißigeretentemus. Perclementiamautemdci,nbsp;ipforum iüa culpa ordinata eß ingloriam dei, ac diuinonbsp;rumoraculorum adimplctionem. Adcumulummifcria=nbsp;rum aceeßit fuperßitum midierum miferabilis uita, pasnbsp;riter enim eraitt uidu£ tres, c:r llt;loemi filiorum folationbsp;deßituta,in peregrina terra zy- hoßili,ßmul pauperes. Etfurrexitipfacum utraqj nurufuaSC reuertebatur de regione Mcabitidej audienbsp;ratenim in regione Moab quod uifitafletnbsp;dominus populum fuum, SC dedilTet eisnbsp;efcas*
|
IO II R V T H. ' ¦ ütfaq; nuru fuatSCiamin uia reuertend«nbsp;pefira in terra m luda, Rumore grata expergefaël£,zrconfolat£dcrep^ p(;lt; cimreliibsP'nbsp;liorum uiduis luuenculis, materfenior, de Moab i«!«*nbsp;dteai» pariter profiëiura.'didiccrant enim à uiris Cf r~nbsp;cru,magnolia dei olim Jßaelitis praßita. Eidernnbsp;rantunius crueridei,iamprofelit£faä£in dontojtnbsp;lium. Studioßoresut plurimum legis dei Iih'Lsißo’nn^nbsp;extra fuam htcreditatem pereg^inantes,quÀm intra «i™nbsp;pacißce habitantes.
in domibus uirorum ( quos fortituriecP'^ ofculata eft eas*Quæ eleuata uoce,fl^’^^nbsp;perunt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Moemi miferta nurium, patriam deferere tium,tanta paupertategrauandarum, confuHt«^nbsp;redeant,apud proprias matres uel cognatosco»”’^nbsp;quam patria extorres cum incognita illisgentt^'^ -Commendatillarum obedientiam,charitatem,^(’^ .nbsp;entiam,raras uirtutes nurium ad focrus fuis.nbsp;imprecatur eis bona à domino, ut fcilicet pof^^‘nbsp;monio filiciore prouidcantur. Non hortatur ‘t'^nbsp;tuam uiduitatem iuuenculas,fed iucundioresnbsp;ßliciores optât utrisqi.Vicißim tüte focrionc“”’^nbsp;mis ofculantur, parata: experiri ßrtunatn co”’’’’quot;nbsp;eis apud extraneos.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ’ SCdicebanteiîTecumpergeniiis2“‘ pulumtuum*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, .^j I Quibus Noemi refpondit:Rei’^’’*'‘’^Jf3 filiæmeæ, cur uenitis mecum 2quot;tu””nbsp;habebo filios in utero nieo, ut Ambiuiffe uideMur fernen nbsp;nbsp;poßeros degt^”'^ ca,ßgt;iritu df i illas ad hoc familiarius inßigänl^j“^ fefe accommodant res, qua diuina prouidc/tti‘‘rnbsp;ordinata:,ut fiant.Suadet autem eis Moetninbsp;gatq^ defuoucntre notios Ulis maritos gen^^nbsp;Propagationis prolis fonda inßgncm pnßhnbsp;nem,temporis er gentis iUius fandafamirnf’^nbsp;dinis oblcdamenta,ambiebant.Tales decet V^^fsfanbsp;tronas,z^honeßas iuuenculas,nubere debenh''’',^nbsp;iniliäsfieri,prolemfandeinßitucndamparcr(’f^nbsp;poteßate regi. fy olim probabaturfandisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, tribus uiuendi modus.Pcricula uero apoßohehP'^( toribus mpcndentia,fuo quoq^ temporc,alitidnbsp;quam confulunt,ßmiliter zx fimitis mcdiocrit^bnbsp;ufq; adeo impatiens aliquorum uenus, antor q'' inbsp;densiuuandi ccclcßas,zrinßituendi,proq; ciS! Inbsp;pendendi,conßdcraripoffunt,crdebent.Ean^’^i’^^^,nbsp;qua caßimoniam puri Zif dco digni coelibatus,nbsp;rum ferenitatem, pacemq; inht(iufmodincgotiß‘‘.^(Snbsp;remprafiantfZfpromoucnt, Otium uero s'* |
|
LIBER W/wcbofüWj, cj“ caflitas (tnimi corporis, fèjè '^'fcompiitMntur ,utroq;infexu. Quod fimcaute acnbsp;pftuL(ntisfodttlitatis,et copia uiilus,cauft£ dcce^fermt,nbsp;f 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^P^dsinfuperdelinquendi, nullus in mundo iurpi^ 1 ^^^l‘^‘^fuidebitur. ^nectiiteconfeda fum, necapta uinculo ^oningjjj fj cogitareni efle mihi fpem pronbsp;jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi effem hac noâc cum uiro, pare jQmji ^Qg cxpeélareue nubrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*’¦ quàm quæfo filiæ meæîquia ueftra an^ o'gt;ftia tnagis me premit, egrelfa eft eni manbsp;**ƒ domini contra me* j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fum ego quMn ut uclimnbsp;nbsp;nbsp;animo infli^ ’^«0 nubcre,hoc eß enim ilebra;is,dicere,propo= fi denia^ iamÿ-andæua, apta uiro effem, I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'^cnoéfe conceptual fufciperem domino per »ù= donante,ut contigit Sarie,filios quoq; gignerë, tentpore expcëtare de illis nuptias deberetisfnbsp;¦^quot;°c:citius enim uetuleeritis quàm iüi coalcficantnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;'X** Di^quot;‘^^^^f“^‘^l^totandiudefidegt;iotuidem fiaudore hic foemina: non alia ratione nubendum il inlquot;*”'*’*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amore.Agnofiere quicquid aduerfitatü domini. Niatrona pucllis tna= tgt;lo ^^‘‘littrconfulant,uerboinßnuant eyexem^ ' *4 p^l’^^ßismiferijsfctant compati iunioribtis. 'gituf uoce,rurfum fiere cœpc^ ^^P^’Orpha ofculataeft focrum fuâ (acre^nbsp;’î Jp^A)Ruthadhæfitfocruifuæ* K nbsp;nbsp;dixit NoemiîEn reuerfa eft cogna* S tj^’^dpopulumfuum.amp;addeosfuos, jSgt;t. ''•ftterepoftcognatamtuam* fo ^^l°,quare(ibfiedenteOrpha,R^uthiplaadhteferit i^^'‘‘^qu£renddnoncfl,nifidiuinaeleélio,zirpronbsp;/nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;tternus, qua Ruth ipfaad fiindam genea fùtura una ex matribus,è quibus mun Orpha ad uomitum ido- I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hu.(^)'^'^^dierit,Qrdamnata fit,uane diffutabitur,ciiM I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Uffif quiefliones nihil adificent, rerum talium '6 h wpmc«fonrpwt«r, lij,^'*i’{itRuth:Neaduerferis mihi, utrenbsp;recedam abs te, quocunqucnbsp;gt;¦15 ^^'¦f’lt;eris,pergamî5C ubi morata fue*nbsp;I pariter morabor* Populus tuusnbsp;/nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(gt; nteuSjSc deus tuus deus meus* / I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terra morientem fufceperit,in ¦ nbsp;nbsp;nbsp;tï,|^’^*^tîibi^locum accipiam fcpultu* i''\\ ttiihi faciat dominus amp; hæc ad* I **nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mors me 6C te fcpcrauerit* ßocrui fua-.-perpetuo te comitabori amp;tiit^^’^quot;^exeri?, dienoiluq;nontedeferam,reli^nbsp;y populum tuum aque uo^nbsp;*’*odis^^'ldgt;gam,atq;tu. illius ornamcntis mfißam,nbsp;tn. Dominus deus tuus,nbsp;^di, omnipotens ,folus ZJquot; uerus, meus |
R V T H. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;57 quoq; erit, prater quem nullum poflhac dgitolcam itä colam.Rodem tecum fepulchro concludar:pro te quoq;,nbsp;uiuit dominus,de uita periclitari no g)rauabor. Quibit!nbsp;uerbis iniuuencula dextrum declaraturac piumingeinbsp;nium,quod zr cum atateproftdt, ut nobilis ipfa quoc^nbsp;inter optimosfanniniK celebretur, digna qua inferere=^nbsp;tur fiacro catalago illußrium fceminarum, m populo dei. l8 Videos ergo,quodobftinato animo de ' creuifletfecum pergere, deftititad fuos ulnbsp;tra rcditum perfuaderet Hon erat diutius repeÜenda,tam obßinato animö uerapietatifieaffeclamoffirens, crdffcipulam religionbsp;nis uera,qua tanto firebatur affidu in ecclefiam t/raenbsp;liticam,à qua non cxcludi polecat etiam iuxta dei lege,nbsp;déficiente impietatis caufa.Hon fimt enim fine excepttonbsp;nibus,etia}n diuina leges,quin ffiritufimtlo imbuti fiatnbsp;äi dei homines,à domino ordinätur, zr diriguntur pranbsp;ter mtentum,adgloriam dei,cui omniafieruitint,z:r cu^nbsp;ius uoluntati refißere nemo poteß. * 9 profedæ^ funt ambæ fimul, 8C ucnc* runt in Bethlehem* Quibus Bethlehemnbsp;ingreflis , commota eft tota ciuitas fu*nbsp;pereisïdicebant^ (mulieres:) Haec eftillanbsp;Noemi; Admirabantur ßethlcemiticafixmina,inffcr^d:o int mutatumßatum Hocmi, quo redibat, longe dißtmilemnbsp;ei quo abierat.Diuesenim, zrhonoratamaritofilijs etnbsp;diuitijs abierat,Hunc uidua,orba,cr egcna reuertitur^nbsp;Fabula quoq; fitßjem(nis,ut otiofis pro more cauilUs tri.nbsp;ducant,C!‘admirentur mfilicem.
Hoemi nomen interpretatum ualet iucttndam ac eie Hoemi îi»-gantem,qualis quidem fiter at,admodum filix-Hunc ue= ro redadamfie profiteturzr queritur ad amaritudinan ’nbsp;Zr calamitatem,qua earn impleuiffet omnipotens.Perdinbsp;der at quidem ßrtunas omnes, fied prudcntem zr hone:=nbsp;fium animum non amifierat. Domino refirebat acce^nbsp;ptum,quodpaßafitcrat,nonblaffhemauit, nonimpa^nbsp;ticnter tulit aduerfia, fied à domini bonitate ßrtius pen=‘nbsp;debat. Cuius circa fie iußum iudicium confitetur, cuiusnbsp;prouidentia omnia moderätur.Jpfie deducit opulentam,nbsp;zr uacuam reducit, potens denuo implere maioribusnbsp;bonis,qui zr dominus eß, omnipotens, zr omnis fiuffi^nbsp;cientia. Venitergo Noemi cum Ruth Moabiti* denuru fua reuerfa^ eftderegioneMo*nbsp;ab* Venerüt^ ambæ in Beth lehem, quannbsp;do primum hordea metebantur*nbsp;' Tempus reditus eius notatur, ut fiequentis hißorilt;e .nbsp;ratio dccIitretur.Venerunt enim eo tempore, quonbsp;hk 5 |
Il n ¦t l B E R tif rfgioJMλ la lordciim citius maturefdt et ntetitur. Hc. tz-ifi pdfchale tempus definiuKt huic negotio,lt;iuo cowonbsp;dim uiàitdre incipiufit paupcres, per primam mcjjèm,nbsp;crfrudm maturefcere inctpientes. CAP VT IT. to Noemi confanguineus, ho^ mo potens, amp; magnarum opSnbsp;de familia Elimelech, nominenbsp;Booz» i, Dixit^Ruth Moabitis ad Noemi:(Siitf fc«)uadam in agrum, SCcoIligam fpicas u.-hicunqjclcmetisinmc repercro gratiam»nbsp;Cuiilla refpondit: Vade filia mi»nbsp;róofaquot;’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uirtusinfoeminaeft,laboris ftudium, ne co^ medat otioftpanem fuum,ne focrteingrauet,fed pro am babus uctula z^feipfa cibum lticretur,çr minane fit oxnbsp;tiofa,fed uelut apis argumentofa deferuiat.Tempus mefnbsp;fis non negligit,prouentum paupo-tatis colligere rnedi-tatur,fb'pulas poft terga metentium relidas, eins fcilicetnbsp;domini, cuius inuenerit ÿ^atiofum rejfedum, licentienbsp;anqi non inuita}n.l^e)nini uult efte molefta. Agrum al^nbsp;teriusnonutdtinuadere, patrefamilias non annuente^nbsp;Pilia nominatur à iioemi, quiafiliali afivdunbsp;nbsp;nbsp;fide fo» cruiadharebat. 5 nbsp;nbsp;Abqt itaq; amp; ucnit, 8C colligebat ( ft’icas) )n agro poft terga metentium. Acciditau^ tem cafu utagriportio haberet dominumnbsp;nomineBooz, qui erat de cognatione Elinbsp;melech» Porte ßrtuna,hoc eft, diuina prouidentia, contigit illam coUedam incipere in agro Booz,qui ut alift ditiornbsp;er religiofior obferuator legK diuinlt;e, non abegit quofnbsp;cunqi coUigentes pauperes,poft tergum metentium ffi-cmrelidm.ibifefcadiunxitalienigenaprudens ernbsp;iiofa,q er cognatus erat Elimelech foceri ipfius Ruth,nbsp;deqi ipfius fa!nilia,homo liberalis er miiume auarus, utnbsp;. fi-aterElimeirehfecundumHebræos. 4 Et ecce Booz ueniebatdc Bethlehem, dixit^melTcribus: Dominus uobifeura,nbsp;Qÿi refponderunt ei:Benedicat tibido^nbsp;minus. Rfl ftmiiia paterfamilias diues er prudens uifitatinagfo fuo metentes,non otiofus domi defidet, fed reifamiliari prunbsp;dentei'incumbit,laborantesgratiofe alloquitur. Prcca^nbsp;tur Ulis fauorent, er auxilium dei.illi uicißim amice fa=:nbsp;lutati rcfalutant, erbenedidionem dei rebus illius g/'atinbsp;impreeätur. Sic decet aüoqui honefte omnes ,fcmperqinbsp;inprimisnoftrismeittibusoccurfareprafentiam er benbsp;neficentiatn dci.Hocpado laborantes, domino feruiut,nbsp;iUum colunt,cidem commendantur. Talia ßrt difcipli^inbsp;nafidelium.Sic ubiq^fidem er morem docet feriptura,nbsp;titaUegorijs non fit opus. Pixit^ Booz iuueni fuo, qui meifori* bus praeeratjCuius cfthaccpuella* |
10 R V T H. é Cuîrefpondit iuucnisqui præ^ratmef foribus,amp; dixitî Hæc eft Moabitis quæ ucnbsp;nit cum Noemi,de regione Mcabitidf,nbsp;7nbsp;nbsp;nbsp;amp; rogauit ut fpicas colligeret remanen* teSjôicoaceruaret in manipules fequens mefîbrum ucftigia;Stmane ueniensuiqjnbsp;nuneftatin agro, amp;nepaulifper quidonnbsp;domum reuerfaeft, Priecrcttmelforibm puerferuuSjOmfiidpruden^^ fiionens in abfentia domini^q^ui uel abigere uelnbsp;re eoÜigcntcs dcbebat:hunc aßißeiuem me/foribu^^“^nbsp;czp^lt;^f*^ddturdeignota iuuenculd HAoabitide-dit^ earn redijffe cum ^oemi, amorc religioniinbsp;tii:,qult;e çr petierit fdcultdtem fibi duri co}lig‘^nbsp;pucrii, diligenterai operi mfteterit totd die,nbsp;nunc pdululum uacauerit in domo uel tugurionbsp;te. AßiduitM in opéré,fub diuo,in foie,nbsp;nbsp;nbsp;totd^^’’ catur,non habita ratione pulchritudinis amp; noniamlaudemadftrtintfxminisquàm feditUt’^^ tnbsp;ris,morimqi uenuflm ac uerecundia.
rinr,fequcre ergo eos.Mandaui rismeis, utnemo moleftus fittibiî»'^“nbsp;fi fitieris,uade ad farcinuIaSjCtbibt^^^nbsp;bus amp;puerihauriennnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Pro lt;f tifte appeßat earn filiam, deledatut ra:confotatur,impcrat^,ut alium aÿ-umnbsp;infuoilloperfeueret,crpro uiribusnbsp;uore cr uerecundiacumreliquii pueUis.nbsp;me amicè tradari eos,qui nouicq funt in ßde,nbsp;bu5,ne duricia çr intradabilitate fcandab'zef’^'^^iiir,nbsp;ÿrinifamiliariter ßueantur, çr non duplonbsp;egeflatefcilicet cr contemptu. Religionisnbsp;mentum eft charitme^ bcneficentia, ftncnbsp;toi nonfubßftit.lubet dcniq;,ut quàm feduloeb'^^^'^i^anbsp;ciat,nihilq} prætereat, auide colligat, 4nbsp;jlanda, quinfitiens bibat fine cundationenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J fticif.HumanitatisnobileexefnplumBoozffi’^^^ e/ peres pe)vg^inos,maxime uero pueüas uereef^^nbsp;difciplinam edodas, qum decet iuuari eotß^’^^g lit^nbsp;xilio à ditioribus,ut paupertate nimia nonddnbsp;crum folicitentur, fed honefte Ulis prouided'''^nbsp;j • / • f vaaof”” Quæ cadens in facicm fuam,olt;3» fuper terra, dixitad cum, Vndenbsp;ut inuenirem gratiam ante oculoSnbsp;ÔC node me dignareris pcregrin^i”nbsp;liercmî’ Gratitudinis, crucrecunditequoq} fiat Ruth ipfa, humilitcr fegerens,e:rbeneß (j#nbsp;præftitum agnofeens. Tèximium dccusnbsp;moreft,modeftia,uerec(indilt;(,intterbisprK^ .nbsp;pitrcitiif. |
LIBER
CuiBoo2rcfpondens,dixitî Nundata •unt mihi omnia quæ feceris focrui tuænbsp;poft mortem uiri tuitôc quod reliquerisnbsp;parenus tuos, ôC terrain in qua nata es,nbsp;generis ad populum quern antea nefcie^nbsp;ddat dominus pro opere tuo, SC ple^nbsp;’’^'^mercedemrecipias àdomino dco IC-J’fUdquem uenifti, ôC fub cuius confuginbsp;“*alas,
^KuencuLe delata, raram nurium ad focrtis fuas amicitiam depricdicante 'm Kuth, etiam pojlnbsp;‘^ntaritt:ut 'mtcüigatur quali reumittia,cultu etnbsp;j.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘idhafcrit uiuenti, qua poft mortem manti tanta
profequatur/ocrum. Dignam fe prodit opti lt; po ntatrimonio iumgi, cr cui domina demnbsp;rependatinftiopopulo,locumq;internbsp;illuftres. No» eftotiofa imprecatio accepta bonbsp;quot; ‘‘probis hominibuf, ficut nec uacat ab inftgni ma~nbsp;1J '''^lt;iiiîio,ciî4)n ft uideatur cafu excidifte à familo.nbsp;f^'^æaitîlnueni gratiam apud oculosnbsp;I deminemi,quiaconfolatus es me,8£.nbsp;j-j '^'Jtus es ad cor ancillæ tuæ,quæ no fuinnbsp;utiius puellarumtuarum,.
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fduorabiliter illam fiierit confo-
ƒ‘’“^corloqui. PueUatnfe obfequiofam offert,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;huntilem agnofcit,non fe exiftimat dignam ad-
^^^confortiumreliquarumanciUarum, mox uxor cçnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tanti uiri : fic humiles exalt ar i didicit', cr
pfoauia dignif
I ^ixit^ ad earn BoozîQuando hora uc I ^^.*^difuyrit,ueni hue, SCcomfedepanem,nbsp;lb buccellamtuamin aceto« Seditnbsp;?45ad meflbrum latus,amp; cogeffitpolensnbsp;0,*^ fibi, comeditcR amp;C faturata eft, 0lt; reli-‘ habuit«
potum cum re ti(e delettatm prudeitti modeftia puelLe, cr nonbsp;tü alicnigenæperpeiidcnspolliceturmaio^nbsp;‘“»nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;buccellam, more regionis in ace=:
tKfr^^''*^‘‘^^ypgt;'oreft’tgcrio contraaftum. Statim igi P‘^i^ff’^'^gt;'gt;tl’lt;»'^yàffcditnbsp;I \^^iKior edentibus mefforibut, utq^ uerecundia li^inbsp;polentam porrigebat, denbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^debat,uel ille tamcopiofetradidcrat,ut
tc)-j,.- nbsp;nbsp;nbsp;nonnihilfupere/fet. Difciplinaferuaturin^
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ginntur, pauperes difeunt abundare, cr
'’‘‘^,'^P‘lt;tipenuriam.'
(ö’tc^Wfxwore) colli ^fns;£’:æ^^P‘t^‘^t^mBoozpuerisfuis,dinbsp;Pudef?.’*^ inter manipules colligatnenbsp;^^utiseamt
I i^^^J‘‘'gt;liliio-iq;colloguiometuniademit:^uodeflHe=i
1
¦ R. V T lt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;î8
16 fed amp; de ueftris quoqj manipulis pro-qcite deinduftria, amp; remanere permittite ut colligat,amp; nemo eain corripiat*
Sedulity focmina; in labore commendatur, cr diui=t ti^ probi uiri liber alts largitio,eatcnu^,ut omnem uere=:nbsp;cunda puella confuftonem adimeret, quo onuftior alayy^ :nbsp;çriorqÿ rediret ad/ocrum. Sic faciendam elcemofynamnbsp;difc'imut,ut moleftiam petendi,fj fieri poteft,praueMa~nbsp;mU'S,recipienciq;,ut minime conftindatur, libcraliter donbsp;nemue.
17
Collegitergoinagroufqjaduefpcram, 7 amp; quæ collegerat excutiens, inuenit hordei quafiephimenfuram (idefttrcsmodios.)
Perfeuerantia commendatur 'm bono opere. Paupe= pquot; Hiquot;! res opportunitatem bonefte corradendi ncceffari-a nonnbsp;negligant: tanto merentur ampliorem elcemofynam,nbsp;quanto minut laboris tadio ctiofc mendicant. CoUeil.tiinbsp;ai-ift.if,pro more gent is,ftatim 'm agro excufiit,longcq}nbsp;.Uocrrmium laborisfi'iuHum, diuina beneditlione adau=snbsp;gente inuenit,^ domiim retiilit ephihordci.Eftautentnbsp;fecimdum Uieronymum eplri menf ira aridorum dcci=-ma fcilicet pars cori,uel tres modij.
gt; 8 nbsp;nbsp;quos portas reuerfa eft in ciuitatem, ôÇ
oftëdit focrui fuæquæcollegiffetî infuper protulitctdeditei dereliquips cibifui,quonbsp;faturata fuerat»
Reftduum polenta extraxit, ^focrui,quodillifii^ perfiierat,humaniter cotribuebat. Benefica eft tier a pienbsp;tof cr fides in tierbum domini.
»9
Dixitep ei focrus fua: Vbi hodie collcgt fti,amp; ubi fecifti opusîTit benedidus qui a-gnouit te« Indiçauit^ focrui fu^ apud quenbsp;effet operata,5lt; nomen dixit uiri, quodnbsp;Booz uocaretur«
t^onftiit otiofa tarn ditigens 'mquifitiouctula,ubt charailli puella nurus breui tempore tantum annonanbsp;comparaffet: Sed cr bonitatis .Huina admiratio inter=gt;:nbsp;ceff'erat,cr ftudq uberrima diligentiacommendandanbsp;erat à focru.M.erccs enim boni operis Laus eft,pra!cipuenbsp;ad iuniores, quorum uirtuslaudatacrefcit. Gratulaba^^:nbsp;tur etiäde fubfidio uiilus,tam fufficienter uno die pro^:nbsp;curato. Agnoftere autem eleganter hic capitur pro be=^nbsp;nefacere. Optât itaq^ bcnediilumeffe à domino ctmt,nbsp;quo cum tantum ft-ugis corrafijfct uno die ut firre uixnbsp;potucrit.
Ao Cui refpondit Noemi : Benedidus fit à domino,quonia eandem gratiam quantnbsp;præbucrat uiuis,feruaüit amp; mortuis« Rurnbsp;Ïumq^ ait Noemi îPropinquus noftereftnbsp;homo,ÔCex neceffariis noftris«
De nùnori beneficio dominogrataPtoemimerctur Graritudî^ ,. rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-ri . J * J nis mcriw»
amphore m fauorem, nbsp;nbsp;per omnia Jiccula cantaneUt de
ea pojkrisfuisgratiam dei. Pion dercliquiffe gratiam zx beneficentiam, tam ad mortuos quàmad uiuos, refirri pote ft ad Booz: qui ut amauerat Plimelech uiuïi^nbsp;CT filios,ftcnunc quoqp mortuos iuuat in uiduis.Sicetinbsp;h ad deMn,^ui in fe/fierautts jkc mortuos deferitwq^
Kk 4
-ocr page 116-|
LIBER ••l 51 uitios : refrrri non poffe ad Ruth oßrnduni uerha tîe^ braicacutnafJixKgenerii ntafculini. Ipfunt Boozdidtnbsp;effe propmquum, eatenuinbsp;nbsp;nbsp;cogiMtum,ut umdicis redéptorishareditatii z^legitmü fucceJforK loco pof ßt product er exigi illiuf iuxta legem ^Aoß^ officium. EtRuth Moabitis, Hoc quoq;, inquit, præccpit mihi, ut tandiu meffonbus eiusnbsp;iunger€r,donecomnes fegetes mctcrctur.nbsp;laßat etiam fe inuitatam ad dies alios, pro colUgen^nbsp;dis ariftis, quo uiri ^atiam ampliorem commendet fo^:nbsp;Lcuiafunt diuitum adpauperes beneficia, quibusnbsp;nonnunquam tarnen uehemencer iuuanturnbsp;nbsp;nbsp;confolan tur.Sicdiuitia;funtpijsadiumentauirtutu.Sicpatriar^ charum diuitite,indigentiu folatijs proflabant, er pro^nbsp;penßuserogdiecrefcebantamplius. Û.X Et dixit Noemi ad Ruth nurum fuam: Melius eft filia mi, ut cum puellis eius exx cas, nein alienoagro quifpiä refiftattibi»nbsp;Ciuandoquidcmtarn clementcmaffequutapatronunbsp;eß, apud quem utcunq;fu/kntari poffet, non debebatnbsp;quterere iwertiorem,alioqui non fitnt amici beneßci innbsp;petcndisbeneficijsgrauandi.TutiusdeniqieratpuelLenbsp;tamÿ^atiofe periclitari apud cognatos,quàm apud ex-traneos er ignotos. lundä eft itaqj puellis Boos, 8C collegit tandiu cum cis, doneehordeaamp;triticumnbsp;in horrcis conderentur, tune autem teuernbsp;fa eft ad fccrum fuam» Meffc hordeorum finita, in tritico quoq; coUigendo (tdejßeuocata, nonfftitfegnisnecindiligens. Didiceratnbsp;alacriter laborare,ideo non potuit indigere. CAPVT in. Confiliai domino. T dixit ei Noemi focrus fua t Fi.-lia mi,qu3eram tibi requiem, ut bene fit tibü A domino confiliucepit t^^oemi pro^ jpictendi tarn pofleritati filiorum fuorum, quam fandte foeminte unicè femper quderebant, quam prouißom nu= num. Qjiicrit autemt^oeminuruifuo ftatumquietum er filicem,ut fcilicet ßne tatKo labore ditefcat,erno^ rusfuce. tuuenculam enim elegantem moribus er fide, prudentia er fedulitate nondecebatdiÿio fibimaritonbsp;defiitui,fed procreare filios, fieri matremfamiliàs in If=nbsp;rael idonea omnibus cemebatur.Sic deniq^ dominus pronbsp;uiderat,cuius nutu er dono per matronam honeflä connbsp;fulebatur,idqi non tarn prouidentia feeminea, quam £==nbsp;terna fapientia diuina. No» funt enim conßlia honefianbsp;itiß àdomino,qui etiam praua conßlia moderaturinbonbsp;bills uiri uxor cuadat. Reuera autem myfferium perurnbsp;getur leterno conßlio dei, ut exgentilitate rex nobilisnbsp;Dauid, er qui in illius tbrono in perpetuum feffurus e=nbsp;rat filius Dauid,Nießias,hanc matrem habere non ff ernbsp;fieret, er gentium in fide per adoptions promiffd filialnbsp;tio prteordinarctur. a. Nunc ergo ccce Boos ifte,cuius puellis in agro iunâa es, propinquus nofter eft,nbsp;Schac node aream hordei ucntilat» |
R V T H. Verißmile eß quiddam humanum^ cogitaffe tarn, ut prouidere uoluerit tamßbi quam dileil‘tnbsp;fui£ : Sed ßjcmineos cogitatus dominus retulitpf^nbsp;more in negotium fapienti^fute. Suaßt itaque ut ' prf!!gt;nbsp;tiori ueflitu fe puellis Booz iungeret,er boneßior^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ii- bitu ad honeßum amorem er legitimum affèliwx^ p ' iiceret,debitum iUi natura er lege maritim. No» ‘nbsp;dines feilabantur honeßte puellte in ifrael, ßd p’'®^nbsp;gloriam er benediilionem, quam quie meliorentnbsp;nbsp;nbsp;. meroßoremaffequebatur ,ßlicior habebatur. 0’’ pueüas ad nuptias honeßas honeßum eß, nuretrid'^^nbsp;natus impudentiam prodit, er proßituit cimnbsp;famam.
tioribus) ueftimentis, Sidefeendeins'^^^^ no te uidcat homo, donee cfumnbsp;finieriunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, j rtgt;» Quando autem ieritad dormk”®,® nota locum in quo dormiatjUenif^^^j.^nbsp;difcooperies pallium quo operitut^P’ jnbsp;te pedum, 8C ibi iacebistipfe autetnnbsp;bi quid agere debeas.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ Conßlium iUud muliebre à domino profi^’antit X tusindicat. Lauari erungipromoregentisb‘”'^'^ii/nbsp;erat.Secreto negotium percer e iubetur,nbsp;inurereturdiffamia, necuiro tamnobäfßnbsp;exfententiaproccßiffent,conßißo oboriretur-^^nbsp;pro hominum more cß,ut uiri uxoresnbsp;trä,niß caufa ffeciali. Donee ad ueffcramnbsp;ciatur omnia dißimulare iubetur. Suo tempos'nbsp;tune captandu uult animum honefiißiminbsp;bitas tarn confficua erat,ut nondubitauerd^ njjijnbsp;pracipere nttrui, uiro per omnia obfequi, Cii'nbsp;nbsp;nbsp;' acquiefeere. y Quæ refponditî Quicquid faciam»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-jj
Tantæprobitatisfœminam effè ^Joenù ipfa Ruth,ut non dubitaucrit obfequi pernbsp;ßaerat,fatisperictdoßs mandatis,fefe t^tllfnbsp;tanto, er de caßitatis fama pcricUtando.nbsp;enimgentis hanc effeconßtetudinem, CTnbsp;fuceeßionem bis medijs iuxta legem domit^ß^'^eit^nbsp;ßre omnibus.-ideo per omnia obfequitur.idiynbsp;pla buiufmodi non ßint uirginibusnbsp;Ruth uidua erat, er benedidumfernen ut T»nbsp;religioßorßxminaambiebat. y Cum^ comediflctBoosamp;bibi, fadus eftet hilariotjifletcp ad don^’^^ ffenbsp;iuxta accruum manipuloruin,nbsp;fcondite, öCdifcooperto (pallio)nbsp;cius,fcproieciU Triturationem in area cum iubtlo er nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X agebantagricole,grati nihilominiis mim, cuius beneficentiie reßrebant accept^^nbsp;iibertatem.liic uero tarn inßgnis paterfaniiu^l^’^^djt |
C I B IE R
notent nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in parte alicf ua arcte dortnïens ad
^'^Ji'Unnvpr^fens laboran[ibui,fMspro^exit ncgotijs, ^^‘lommoUitercubare elcgit,fcruts laborantibns. Cuinbsp;^^^focruiàbedieiis,clâculofe ad pcdcs applicauit fe-’‘‘'•yericulu))} cx conuiuio utrifq; imninebat,^ timor donbsp;gnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uifif) ßii^et,cr immoderatogaudio.
Eteccc,node iam media expauit homo j Pâlpabatîôc cccz mulier iacebat ad pe^nbsp;‘’fsfuos,
ait ilIitQuæ es^niac{5 rcfpondit î Ego '’m Ruth ancilla tua î expande palliumnbsp;'•mfuper famulamtuam, quiapropin^
^xpandere pallium, efl coniugale opU'S committere ,^brlt;eis,uel fuccurrcre iuri alicuiui,dejèndere ab ’miu-^‘^’'^Ifantiliarius compleili. td ne pcterc inhoneßr ui=nbsp;fiatim caufam ^uina: legis aücgat, qua maritinbsp;Rfenieiift^^^ cognato iubeatur cxtgfre.Ne quisnbsp;fanlt;!lisfœ)ninis cogitare uelit,nbsp;enim çr cum claritate generatio, in thoro imnbsp;eß: matrimoniale, er ù dommo naturlt;e,nbsp;‘ßiine inßitutum, no obviante infideltum infbleiitianbsp;. ^‘‘ligt;v impioru. Virginitatis interim qu£ uera uir~nbsp;efl digna laude non imminuta,ßed quampaueißi
10 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;minus pnefiarepotuerunt.
° fili ^’^^^’Ben^diöajnquit, cs à domino . ’’’lea,prioremmifericordiam poftenbsp;®*'cfüperaftuquianon es fecutaiuuencs
11 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuites.
Woliergofjietuere filia mea, quiequid ‘’'tris mihi, faciam tibi, Scitenim omnisnbsp;Porta (id cH populi mei muliere tc cflenbsp;‘“hut.s^
^.°’^ierpiouirodiggt;ia refflonßo. iJihil de libidine ’H iu^ fMtni interim declarare uolens, diffrrtnbsp;laudando fidem er zelum puella;, ut nulliusnbsp;O“'!« «ec diuitias ambierit nec libidines,ßed obferuannbsp;‘^uine kgis alieiiigena prietulerit cuicunq- libidi=:nbsp;(ƒ piLnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qu£ intra catalogum fanüarumfce
ifli ‘(nnumeraretur Nioabitis. Jam celebrabatur aman-
amorem dei, quem fanéla ad hoc cle= ^,°^lgt;atreligioßßime. Alißintcrimiß'aeliticisßx^nbsp;deos deasq; ßtperßitiofe adorantibus. Prinbsp;fuperaßfc pofli:riore,efl nonnbsp;•tcutnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; digneq^ trailajße priorem maritum ui^^
pa9^^‘*’’^f°^‘f/edetiam illius nomen ergloriapro gneefnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uoluiße,quod magn£probitatisinß
ena.
oceffarius me propinquior,
''i ilJo K^‘^. ^‘*^dem prop'mquus fum,fed eß alius me iù fi e^eßerit, e^o illud non negli=:nbsp;obrf^^^‘^'^‘quoru er iurisßanditasnotatur, quantnbsp;^^dicemfüijße ingentelfraeli-
R V T H. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;59
«5 Quiefee hac noâé. Si faâo mane, G te uolueritpropinquitatis iurerctinere, bene res ada eftîfinautem illenoluerit, egonbsp;te abfq; ulla dubitatione fufeipiä, uiuit donbsp;minusîdormi ufq; mane,
Diligentißime monet earn, ut noóle ilia iUic maneat, ne abfeedens diffamiam inurat ütrißq^,ßa quopiam ui^nbsp;deretur. Summopere curanda fama caftitatis maximenbsp;pueUis ex magißratui. Eleciionem deßrre uult altert,nbsp;proÇequendi iusfuum,emendifcilicet h£reditatem,quisnbsp;ipßusfiterat Elimelech er filiorumeius,quamuenderenbsp;focrus intendebat ei, qui Ruth quoq; uxorem fufeiperenbsp;uoluißßet.ld ß propinquus alius clegißet,bcne quidi,ßitnbsp;minus, ipßefeBooz uir iuflus proinptum offert, er iu^^nbsp;rat perficiettdum quod pctitur. Continentia inßgnts hicnbsp;docetur utriufq;, er caftitos longe cafâor,quàm eorutnnbsp;qui nec uidere nec tangere mulierem religioßßimum dunbsp;cunt,abßentes tarnen concupißcere,uri, CX deßderiß lunbsp;dere non ceßßant, corde adulteri, utcunq^ corpore ßbinbsp;munditietn polhceantur immundam^
gt;4 Dormiuititaq; ad pedes eius, ufqjma-ne.Surrexit itaq; antequam homines feco gnofeerent mutuo, 0(. dixit (Booz) Caucnbsp;ne quis nouerit quod uenerit mulier ad a-ream,
gt;5 Et rurfum, Expande, inquitjlintheum tuum quo operiris, tene illud (utraq^ ma=:nbsp;nu.y Quaextendente SC tenente,mcnfus eftnbsp;(exCmodios) hordei, SCpofuitfuper earn. Sinbsp;ingrefta eft ciuitatem,
gt; 6 8i uenitad foerü fuam.Quf dixitîQ uid egiftifiliamea Narrauit^ ei omnia quænbsp;fibi feciflet homo,
Quieta dormit,er ante lucanumabßcedit,neeiiifU befaßeturfama, oculo ßnißro intuente abßcedente munbsp;ne uel accedentem nodu. \deoq; cam onerat ßex menfu=:nbsp;ris hordei imtra pallium inuolutis, quas domum portainbsp;ret intra urbem ex area. Sex mcnßtr£ill£fecumdu Tarnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mema*
gum ex Rabi Abraam Ahenezraßg^ficabantßex iu= ßos ex ipßa Ruthgenerandos,'Dauidcm,E)aniclem ctmtnbsp;tribus focijs,ex t^efliam-Secuudum Rabi Salomonern,nbsp;ßex donaßpiritus ßandi, quibus benedicenduseratffhusnbsp;Dauid Meßias ex illa naßciturus:dc quibus tßai£ n.Hocnbsp;autem illorum didu magis contra ludaos militât, quantnbsp;ut pro nobis multum ßaciat allegoria.
t? Et ait,Eccefex(modios) hordei dedit mihi, amp; ait. Nolo uaeuä te reuerti ad focrum tuam,
« 8 nbsp;nbsp;Dixit^ NoemitQuiefee filia, donee ui=s
deamusquemres exituhabeat, ncqjenim ceflabithomo, nifi compleueritquodlo-cutusefthodie,
Conßolariutriußq; pauperiem inßituitiußusBooz, er Ifleßituri matrimonii puellam interim ladabat.Ho=snbsp;neߣ perßon£,ac uere pauperes nonßunt uacu£ dinüt’*nbsp;tend£ à diuitibusßdclibus : huiußmodi beneficies ßoeneanbsp;rantur ditwttî domino, amp; iuxta dei lege benodienntnn
-ocr page 118-|
liber PVT un. 1 ^^^^iScenditcrgoBooz adpoftam, ctfeditibi.Cum^propinquusnbsp;præteriret, de quo fermo habi-tus eftjdixiuDcclina paulifpcr,nbsp;amp;fedehicîuocans eum nominefuo Quinbsp;diucrtîtjamp;fediu Non difiuUt Booziut exigere à.proximo fecundivm Ugem,uir iuftui cr uerax.ln portam conceßit, ubi pu=nbsp;hlice qua: à fcnatu gercnda erant pro more agcbancur,nbsp;quipariter paupcres ac diuitcsperuenirepojjcnt, zxnbsp;teflium multitudo ex intrantibui (y exeuiitibuf commonbsp;de cotrahi. Contigit ordinatione diuina pr£terire eumtnbsp;fi non ex propofito cr dedita opera ad indicium prouonbsp;catm cfi,quipotior erat iure propinquitatts, cuiut no^nbsp;men fcriptura non 'mdicat. Indignitt eft enim habitat bonbsp;noram manoria, quift-atriftto nomen er fernen fufcitanbsp;recontempftt^difcalceatorumopprobrio dignior, amp;nbsp;obliuionc aterna. ldeodicitBooz:Oeclina fcilicet adnbsp;mc,zy' aftide mihi, quifquis tu es obfcuro eatenut nominbsp;ne, ut propria appellatione te uocare non poftim, ftcutnbsp;nec dignus es. Sic Uebnea fonaiK ad fcnfum: Qni tomennbsp;crfeceßitcrfcdit. 1 Tollens auté (ßooz) decent uiros defc^ nioribus ciuitatis, dixitï Sedetehic* Qupnbsp;bus rcfidentibus, Apparet magne authoritatit fidffe Booz ex modo loquendi, quiafcilicet accepiffc fcribitur decern uirosnbsp;exfenioribus urbis,utiUiaßidereiU; tanquam indices,nbsp;GT iudieij teftes. J locutus eftadpropinquuî Partem agri fratris noftri Elimelech uéditNoemi, qugnbsp;reuerfaeft deregioneMoabitideî
Exprimitur hic caufa clariut, que fuperius comme== morata non fkerat, mfi uno uerbo iuxta lingue çrgennbsp;tis morcm,nifi ftrenfi ftilo idetn fit, aliquem expandercnbsp;paUium fuper reliilamftatrit, quod eft hereditatem denbsp;mortui fratris emere, er ex reliila iÜiuxore etf uidua,nbsp;fernen fufeitare fecumdtvm legem: propomt enim cafuntnbsp;utterminis,Partcmagri (unam fcilicet, quia fratris al^nbsp;terius pars altera erat) TSlimelech Üoemi uedet,id quodnbsp;ego te latere nolui:Si tu uis emere, adfunt contraduumnbsp;moderatore5,hic nunc pre fentes, ut ematillorum con^nbsp;fenfuacarbitrio, ut iure potes. Sin minus, ego emam.nbsp;Cui ftatim reffondit, fe redanpturum pojfeßiones de=anbsp;mortuifratris.Padie eft loco fuccederefratri per com^^nbsp;modum hereditatts fufcipicnde,annexo coniugis ottercnbsp;nonconftderato. |
R V T H.
Auaritiam inertis hominis prudenter CT digne pf® didituirprudens,^^ pariterillius perfidiamtroduxdnbsp;inßrum,ut pro ea duplam reportaret calumniett.i^nbsp;nedendo onus, hereditati iure diuino annexmK'nbsp;piendiinuxorem relidantdemortui fr.atris, foitendapnbsp;focrum,anumpaupemnacuiduam.
Timet grauari cura nutriendi uxorein, feiturum. Plulla illi folicitudo defratris nonti^n .nbsp;do,iamfMS proprijsfili/seducandisgrauoto.Qllnbsp;id fieri non pofte fineiadura hereditatisptept“'^’nbsp;ditq;iusfuumipfiBooz.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-, j
Ceremonias author hic deferibit ‘edhibii‘^'.^^o quumquisalteri ceßift!ct ius propinquitttti^gt;gt;‘’nbsp;calceum,altcriq; tribuendo iuxta legem,licet'^i^ià’‘nbsp;g!re. Verbis enim addebantur mores, ut fitnbsp;nt compotatto ,poft coitfraduin utrinq; adtn^lr ’nbsp;approbatum. Atillemaioribus natu, 8CJod pulo,Teftes uos,inquit,eftisnbsp;poflederim omia quæfueruntnbsp;Sc omnia quæ fueruntChelionnbsp;Ion,tradenteNoemiî IO amp; etiam Ruth Moabitidem ßjfci' Mahalon emi mihi in coniugcu*’ **nbsp;tern nomen defunâi in hærcdiW*^^nbsp;uocabulum eius de familia fu3 gt;nbsp;bus Sc de portaloci fui deleatur: Coteftaturfe iure emiffi quicquidfuef^^ «f/«t proximior, tunc,cum ccdcret iuri qt^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j.,] mus effet,id^ uendente Noemi, quen fufcipiebat,pofkritatem demortuofufiii^^'f^nbsp;no placuiffet,cx uxore tgtoabitide,nbsp;tißima.Katioautemallegaturidoneo, fienbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ij-cU»' Cr deleretur nomen fratris fui,hoc eft, dum camem,uidetur enim fidffe patruebsipjnbsp;Additur etiam 'mPlebrteo De porta loc^nbsp;ficetur claritasftirpis illius, ex qu^nbsp;eesinporta, erfemoresèpopulonbsp;res.ïmquumitaq,fùiffet,tdminfis^^ |
’'ï (Ï ¦ I' ’ ß E 'R.
totivm- Li‘:et auton plerltmq; cott^ optimis piirentibui generttri prolem peflilentemtnbsp;iudicari non debet, quin multct cunbsp;’¦ittnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cfi,etiam 'm cafu,magiflratui, ut optima
deftituti,diligentij^ime infli=^ ’'ïSi ttfodo plt;ttem£ uirtutis fantiÜie radittrc 'm il=nbsp;finf fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^imtpublicconfides ac dexteritM,publi
!)«£ nùfiericordiampromerentur. Non erit f^^‘^‘^^l}gt;ei!iio, acceptio perfimaruindicendo, fednbsp;11 recognitio iufta amp; necefftritt.
port nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;populus qui cratin
*111 k’^’^^’orcs natUjTeftesïDctdomi-. ®quot;3ncmulierem,quæ ingreditur do-ü-ficut Rachel, amp; Liam, quæ ædi-Hif^^^^ntambae domum Ifrâcl;amp;faciatnbsp;\ jho'*^^*^*nEphrata,ôChabeat (celebre)nonbsp;ÿ^^'hléhem:
tig P ^’’f^‘(tiofituflet,a’publica totiuspopidiaccläntii poteratfilicißimimatrimonif. Huiufrnbsp;^^’ttonia. Vt feiltnbsp;ftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uxor benedicatur prole copiai
^”2™^ '^‘^Mudo fan dominus deus eorum fit, per quos uerinbsp;fecula. Geniq;nbsp;^‘ßinta^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oppidum benedicatur ex fan
fi^gt;”i'^Soneranda, qua nobili 3nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fumilia Ephratteorimij
ij, ^‘^^^dumfemper clora ac^lendida.
*^ogt;«us tua ficut domus Phares, À1 f'b anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;femineqd
X L’^'Jerit dominus ex hacpuclla,
t|(, fiodo bcnedicebantur matrimonia 'm tribu ïu=3 Sic ucrifimileejlfingulas tribus fingulisnbsp;oclcbratas ad exetnplum poj^orum,nbsp;^^diüiones nofmefruilu et laude. Orantnbsp;i^j^'^’'^‘^gt;'gt;ter3Ut ficut Thamar, no utiq; degente l/raelnbsp;Chananitica, tarnen celeberr'mtumnbsp;exempltimfaäacfi:,amantißi3:nbsp;nominis,genuit notißima dei gratia ipfi panbsp;filicißimosfilios, Pot:?; Sera, ustdenbsp;multitudo fanilorum. Sic ex pra-fentinbsp;^'^’‘fanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;puella ,nutu cx fauore diuino genere=‘
^gt;*daica. Non /«»t igitur obmit^ 1^^ ‘\ccclefitiljuiufmodihenediiliones, crdeuotißinbsp;filieißimenbsp;P’'°Mdêtiadiuina, longe maioraproueniffe
Booz Ruth, amp; accepit uxo
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft ad earn, 8i. dedit illi do
’^o^ciperet 8C pareret filium4^ ad Noemi: Bene=nbsp;'^‘’’us, qui non deftituitteho-ffîïlj uocaretur nomen eins in
^lt;^gt;ngeflo quam diHa, c^non prius fxfeepit legitimaniuxoremRuth,quie cqti^i
R V T H. ' 6o
cepit diuino munere, e^peperit, nonfiliam,fedfilium, Dc ^«0 congratulabundie uicmæ faeminæ domino gra=nbsp;tias,ut conuenit,retulerunt : qui miferam dudum Noe«nbsp;mi,orbataintamfilijs quaindiuitijsdeftitutamconfola^nbsp;tus eft,nbsp;nbsp;nbsp;auiam nouo filio filicê reddidit ex facra nu^
ru exfidelißimafilia. Vnde nomen iUi immortale 0031 ceßit, GT toto orbe Booa; ex Ruth ftlicem filiumgenu^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ,
iffe concinitur.
ly amp; habeas quicófoleturanimamtuam, 8C enutriat feneduté, quia nurus tua quænbsp;diligit tegenuiteü, quimultotibi meliornbsp;eft,quàm ti feptem habcres filios»
Perguntfanfio ftiiritu loquaces fœntina: imprecarî ipfi tlt;toemi,ut ex animo q diutißime Itetari iUamcontntnbsp;gdt,ex benediéla noua familia Booz, tmde fuppetantfi.nbsp;bi cr nuruiaffatim neceffaria omnia, couerfationemqinbsp;filicem cum 'Kuth, o' nepote fuo Obed,qui eidem chO!^nbsp;riorfit futur us q feptem,hoc eft,multi filij.
gt; 6 nbsp;Sufeeptumep Noemi puerum pofuit in
finu fuo, amp; nutricis (ac geruite) fungebatur officio,
Pia quadam/implicitate deferibitur applaufus auite Noemt ad nepotë, quia fdÜcet reclinauerit mfantulumnbsp;in proprium finum. Oulcior eft enim fenum amor 'm nenbsp;potej plerunq; quàm mfilios. Sic hic iJoemi defcribi=3nbsp;tur,nutricis officio fùnëîa, non quod lailauerit,fed nts.nbsp;gotiofißima quadam occupatione nepotulumcuraue^nbsp;rit,obleilaueritép fenedutem fuamderefumptofilio,nbsp;cuius numoriam poftliminio reduxiftet nobilis QT iÜK=snbsp;flris pueUa Ruth.
17 Et nomen impofueruntei uicinæmugt; liereSjdicentesîNatus eft filius Noemituonbsp;cauerunt nomen eius Obed, hic eft paternbsp;Ifai,patrisDauid,
No eß nouumfceminasimpofui/Jè nomen filift. Hic pro congratulatione mutua nomen imponunt filiolo, uinbsp;c'mæ matronie, Obed,cuius tomen ratio nominis non exnbsp;primitur, quanquam feruitoremac liberatorem uel culnbsp;toronfigmficetïîebrteis zr Syris. Qui Obedgenuitnbsp;lfaipatremDauid.Hiclibellifcopusdttmgitur.Totde= LîbdU fc«nbsp;nim htec narratio facris mferta libris eft,ut Daui^nbsp;fandißimi regis, cr uatis genealogia certißima ha=nbsp;beretur.
’ ® ^Hæ funt generationes PharestPhares genuit Efron,
’ 9 nbsp;Efron genuit Ram,Ram genuit Amina
dab,
2.0 Aminadab genuit Naafon,Naafon ge-nuitSalmon,
a.1 nbsp;Salmon genuit BooZjBooz genuit O-
Bed,
XX nbsp;nbsp;Obed genuit Ifaijifai gen uit Dauid,
Ne quis criminaretur Dauidem ex ÎAoabitide natii, feriptor diligenter catalogu exequitur ufq; ad ludantnbsp;eximiu patriarcham. Et iam hic fecundo ey ultimo lotsnbsp;CO,complete fcribiturnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;generationes fex litest
mubi Sjriw interpm uidcturration(mdßignare,qui4 •
-ocr page 120-|
V SAMVELIS' PRIMVS obligatio orb. ginalii culpte,quam per pcccatum inobedientia: Euaim pofuit omnibus fuisfiUjs. Vt ßicrit 'mcompleta lt;1:3- deßnbsp;iiuofaomniumhominugeneratioußj;adDauid. Quodnbsp;fuum diéiumludtei quomodode Dauide ipfocompro=nbsp;Chrifttnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f‘(nè uiderint, nobis Dauid talis et tam fanilus ti^oii»‘''lt;diusnon efl pneter Chriflwm dominumfiliumQauid fecundu carnem, quinonfblum fine originaU culpa na=^nbsp;tus eß,fed omnemhumaiiie naturte originalem malitia,nbsp;fua imwcentia obedientia ufq^ ad mortem cruets menbsp;rito abßerfit ac deleuit ab eleilts dei. iudas itacq-genuitnbsp;Perez de Thamar. Pfre:?: autem genuit tietzron, qui.nbsp;genuit Ram eunde qui apud tAattkiCum Aram dicitur^nbsp;AramgenuitAminadidj.Aminadabgenuimaafon:ßtitnbsp;autem Aminadab princeps tribus luda. Naafon genuitnbsp;Salmon.Salmongenuit Booz de Ruab fecundum tAat=.nbsp;thteu.Booz de Ruthgenuit Obed,quigenuit ifai, à quonbsp;rgt;auidgenituseß, eleélus à domino, totiuslfraelisrexnbsp;amp; propheta, cuius 'm leternum duratura effet genera=nbsp;ttó poßmtas. 'tion quidemiuxtamultitudinemcar=nbsp;nalis propagationis, fed m Chriflo domino rege omniiinbsp;fanilortvm, cr faluatore fidelium : cuius regni non eritnbsp;ßnistqui ut fecundum humanitatem accepit poteflatemnbsp;omnem in coelo c:r in terra, fc iuxta diuinitatem pernbsp;ipfumcreatafuntomnia à patre,cuicumffgt;iritufan{tanbsp;tonfubflantialis eß,(3’regnatper 'mffmta fecula. FINIS. SVMMA VERSVVM LXXXV. SAMVELIS LIBER PRI MVS, Q_VEAI NOS PRIMVM REGVM DICIMVS. CAPVT PRIHVM. Vit uir ux nus deRa-rnbsp;mathal So=nbsp;phim , denbsp;monte Exnbsp;phraim,óCnbsp;nomé einsnbsp;EIcana,filinbsp;us leroha,nbsp;filii Eliu,fi=nbsp;lii Thau, fi liiSuphEphratæus: Hiftettx co nbsp;nbsp;nbsp;Con/Èrt quidem plurimum hifloriarum cogmtio iu= uandts rebui^ublicis,conflio e:^ ailionibus, cum uel in commoda prifcorum nobisuitanda, ßlicibusgeflanbsp;conflijs imitari difcimus:fcd bnge magis proficiuntfanbsp;lutianimarum ç::r corporumpie 'mflituëdisfideUbus,etnbsp;fecitadum uerbutn dei uiuere cupientibus :fideltum ec“ |
REGVM RRlMVS’ cleftfs/acrarum hifloriarum exempta catwnie^de/c^nbsp;P ta uoluminibus,ad roborandam fîdem cleéîorunt, (nbsp;qua dominus promift àfeculo credentibusfibinbsp;flea benefîcia,fucceffu temporis compléta legbit‘^’‘^nbsp;longe magnificentius q fficrari potuerint.'ff’cmnbsp;piorum fie erigit, ut certißime complendanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;lt; quiereflant,cumpromiffa tamliberaliterprajlititf Or mus. Operum deniq; uere faniiorum ex charitatenbsp;nbsp;nbsp;P ç^proximi proficifeentium clarißima exemple nbsp;nbsp;nbsp;pngt; legimus,adfimiliaperficicndamonemur.Brouiid^ dei circa ordinem mundi clare çjtr rcligiefjonbsp;tes difeimus: in fidelium direilione pernbsp;uer/à,per impiorum obdurationem crnbsp;indicium 'm eos, per gratiamgeneralemnbsp;tam 'm Chriflo promiffo or praflito,pernbsp;fiones uindicationes 'm reprobis, pergratiamnbsp;neficentiam ad pios,per crucem perpetuantfi’gt;^nbsp;cr Uicißimconfolationesdiuinas ,hlt;ecperoi»K^^inbsp;fanihis hiflorias difcimus,Et ad mflituendain tiit‘‘^ .nbsp;flram iuxta uerbum dominifirmam diuinitttsti^’’^nbsp;pofitam, non humanisad'muentionibu5pr4‘‘’^^^iifnbsp;prafcriptampaßim legmus adhortaimtr.nbsp;en'rni hifee facris hiftoricislibris, quomo‘ioli*‘'nbsp;regnum coeperit fub Samuele fuccejfore Hetigt;f^{^(nbsp;ritfub Dauide,florueritfub Salomone,deflcet^l'‘nbsp;dechia,quorum omnium tempora,ab Helifii^^^,nbsp;ptiuitatem Babylonicam,compleduntur annlt;gt;^nbsp;qu'mgentosfexagmtaquinq-. QuodregnU«gt;‘^^^(fl,nbsp;Chriflum dominum uerius e:^gloriofius refi^pbtnbsp;per omnia fecula feculorum duraturum,nbsp;tarum oracula Gt' promißiones deinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pquot;“^ chdS.Buicautem tu^ico regno occafionempt^. cua äißimus Samuel, qui infigni p rofapia 'tnnbsp;iuslibri generatusdefcribitur, totiusq;nbsp;iius GT opera,propter quod cr hos duos libto^^-ronbsp;primos Samueli inferibunt tudai.Quinbsp;phetas ac indices ex teuiticogenerefmtilbnbsp;rumnatusefl per ïfaartcuiuspater tielcoitabnbsp;'mmonte Ephra'tm, mterduo excelfa,nbsp;uelutfpecula alterum intuebid:ur,ideonbsp;thaim duali numero Zophim,qualibus'inl‘gt;‘'nbsp;fisprophetahabitabant, Gffilijnbsp;nes religiofi, diuinis Uteris gt ftudijs itrl^nbsp;GT'tn Ubro lofue mons Ephraim pro Coatnbsp;ceßit Grfuburbana, Caathitisiftis tnqua»t^4^^^f If*nbsp;feenderant per Amram. Erat autemElco»^nbsp;rofclt;fgt;«,5M{ patremhabuitEUu,quinbsp;filq Zuph, qui gt Ephrataus cognomin^ ;nbsp;bro Prateritorum afeendendo nominantttt I?nbsp;Helcana, loel. Azarias, Sophonias, Thaat,nbsp;bifaph. Chore, Iftar, Caath,Leui G^nbsp;pite fexto,utde ibidem annotata. Omnetnbsp;bres erant, GT nobiles eruditione facra,nbsp;ribus. Cedit 'm nonmodicam^^riambo^nbsp;parentibus GT familia bonafamanbsp;igtiominiofior,fi degeneraueritqU'ijfi‘‘^ 'ieftquot;’’-dat familiam nobilem improbitate flMgt; 02* |
5 A M V E LI S priwvs.
ex matris utero ftnilus elciliis erat, honeflißU ptogciiitoribui nafci debeb^t. Pater cnimnbsp;mater ftrophcti/Jà gratiofare Qrno^nbsp;^,ipfe cfuo^; filius Samuel per omnein uitam fuam dinbsp;‘'^^obfc^uijieonfeerandui.
Pl^’^noincfccundxPhenenna.Fuerflti^ I i.L filii î Annæ autem non erant
quot;quot; (U nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;multiplicand
pliâtes, humanum aliquod pa ‘^^o’tt’^iodoJaliquanbsp;iimnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Semper cniin le:^
Wtcrccßi'IJe non modicamfimultatcm inter uxo-
6 conuerfationis iucuftditatem non modicumnbsp;^’^bib.mi,qu£ tarnen prolis(èlicitate compcnßaba=
cruceßiniti deihominesuiuiit in hoc mun ‘1'^‘dßlicitatis accefßerit, nüßcetur itliquip^nbsp;ßias ‘^''‘‘‘^dtnis.Peninna quidem multos illißlios, etnbsp;L amp;atnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nobilior cir ex nomine quoq;
ciqu£ fœcunda crat c^^‘^^‘^filix.Quiuulteffici pojßeßio domini,dudnbsp;: primum corn qu£ etr nobilior eß,nbsp;jjj ‘“’’^¦hecenim prima perfidem coniungitur homi^nbsp;faluati eßis perfidem, Pofinbsp;mnendatio ßequetur, er multi==nbsp;operum,qi'.orum exercitia tan=^nbsp;P^ducunt ad perfihionem iuflitia;,fidci er operunbsp;j li'iritus diuini. Hec Rhabanus.
?u f 3fcendcbat uir ille de duitate ful ,^.°^9nnis,utadoraret, amp;: facrificaretdo^nbsp;4 ƒ'^^’^^rcituuni in Silo^. Erant autem ibinbsp;tts HclijOphni ölt; Phinces, facerdo*
\\ ci^^‘^’i4n,^rediuina:legis,qu4mzcloplebis reliquat, 1‘gt;a uiuebat, fiemelßaltem in anno Elcana afiende=:nbsp;‘‘fcacualtaribus: idq;
°’^dfitadomo,uxoribusfi:ilicet,er omni prole ’^“0 alacrior eßet Utitia in fieruitio dei er cultu, utnbsp;^'^^oblnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cogentem le
laudes, poß ß‘lt;^ifi‘^i‘t:gt;P‘'‘rtim incenfid,partimnbsp;epnli ^facerdotibus iuxta legem oblata, ßolcnnibusnbsp;de beneficijs domini, erdoélrinamnbsp;dificcndam,er metnorandam audirët.nbsp;p'^LcHiÏjE/crfZM ter in anno afccdebat cumnbsp;^isnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^'^‘'‘P^‘^ ßolcnnitatibus, quanqua figt;r-
fiii^ojficiumcrebriusadelfict,fi tarnen dominus inifiael colcbatur,denbsp;V»dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ciliceterpcntecofle,actabcr=:
^l°^^gt;initate,inquafiecundum UebratostotÜ P^'dncebat.tJotatttci-dicitur aßendifinbsp;ßilt;^ificandum. Prior eß enimnbsp;adoratio, mentis(cilicet deuotio innbsp;^‘i‘^^^°^^t:ioqu£cunq; munerum poßitnbsp;dominum cxercituum, omnbsp;dt(im,cui feruittnt luna,fiol,ßi:ll£ croinnia.
REGVM PRIM VS. 6l folusadorandus er colendus.Ea autem tempore Uelinbsp;fummits facerdos fenucrat,et ßacerdotiofitngebatur du»nbsp;illius improbi filij, qui infiolentia fu.a ficandalo erant lpnbsp;raeli toti,ut non difficulter cernatur unde Ißraelitico ponbsp;pulo tanta diuini cultus incuria uenerit, er negligentianbsp;legis diuin£:ut e(fietfitcut(acerdosfii. er popnlus.
4 nbsp;Venitergodies, 5lt; immolauit Elcana,nbsp;dedit^ Phenennæ uxor i fuæ, Só cundis fi
Iqs dus,Si filiabus dus partes: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi,
5 nbsp;Annæ autem dédit partem unam triftisnbsp;(uelhonorabilem)quia. Annam diligebat. Donbsp;minus autem conduferat uuluam dus,
Poß fiacrificia iuxta dei legem delata ab El cana, (a~ cris epulis infißebant, erfiumptis de(acrificijs pas'tibiis,nbsp;Elcana diuidebat cuiq^ fiuam partem. Cum itaq; Peninna EcecanCUnnbsp;plures habcrct filiosatq^filiasimultishonorabaturpar^nbsp;tibus,er uelut (ixcunditatis honor iïlifaéloeximiusde=nbsp;firebatur.Vnde er profoeminea inßolentia, animo er“nbsp;moribus fiuperbiebat, ergratitudinis materiam in ela~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
tionis occafiioncmuertebat, Annam flerilem irritando ercontemnendo.CuitamenElcana profitngulari a(fi=anbsp;iluiniüatn,proilliuscon(blatione portionem quidemnbsp;iinamproponebat,£d tnfigniorcm,er quam gratißimonbsp;l£toq- uultu aßficere potuißet. Vultuum cnim munusnbsp;Tl’’ïùS niTS dicitur Uebr£is, quad er irritationis dinbsp;cipotcß,er placidum: amabatcnim illam ,(cd domininbsp;uoluntas erat,ut interim c(fiet ßerilis erfine prole.Sicutnbsp;er Rahel nimium amata, fiaudabatur prolis bcneficio, Stcrfiiwsnbsp;negleilior autem Eea bcnediccbatur infilijs: (ic hoc lo=nbsp;CO uidere licct.M.odeßia opus eß in fiauoribus,etiam le=nbsp;gitimi thori,fi dominum bencficum,patronum matrimonbsp;niorumhaberc uclimus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’
6, Affligebat quoq; cam æmula dus, amp;uc hementer irritabat,in tantum ut expro»nbsp;braretquod dominus conclufiflet uuluânbsp;dus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
Ad modicam occafionem fefie amulantur foemin£, Fœmînirs tnaximèfimatri fiauorefiuantur. Annam ipfiam multis »muiatio.nbsp;uicibiis irritabat ipfittis cemula er hoßis Peninna,in tannbsp;tum,ut fierilitatis opprobrium, quod maximum habebanbsp;tur infioeminisgentis illius,eidem improperaret, er denbsp;beneficia gratuito dei,quafi non accepifièt, gloriabun=inbsp;da,mi(iram Annam mœrore conficiebat: merebaturq;nbsp;defiitui donis dei,qu£ abutebatur iîîis.'^aturalis quidénbsp;fioeminis ineß zelotypia er (uperbia, fied non propte=^nbsp;rea dominus ilUsparcit.'Dificanthumiliari, er grat£ elquot;^nbsp;fie bcnefico domino,non jpernere infiliciores, ne àftli^nbsp;citate décidant.
7 nbsp;nbsp;^Sic^fadebatperfingulos'annos, c3nbsp;redeuntetempere afeenderetin domû donbsp;mini,Si fie prouocabateam.Porro ilia fie*nbsp;bat,Si non capiebat dbum,
EJonid fiemel contigit, fiedfingulis annis domino fia^ crificabant,er mutuum fiefie fiamin£ diuexabant, Gau-anbsp;diumq; quod commune ejfie debebat, altcri ceßit in tri^nbsp;ßitiam er dolorem.
8 nbsp;Dixitergo ciEkana uir fuus: Anna cur
U
-ocr page 122-|
SAMVELIS PRIMVS. flcs^SC quare non comcdis; amp; qua ob remnbsp;affligitur cor tuuni.'nunqmd non ego menbsp;lior tibi fum,quàm decem fiiq^ Confolabatur ficntem, nbsp;nbsp;non conKdentcm ob moe^ rorem,huinano modo loquendi : qiiaß diccrct,Profilij ï multis ego unu^ tibißnt,amorcinßliorum tibi conipett^nbsp;fi fetuore nKo,non minus te diligo, c^Uièmß mihi decentnbsp;Amwdx filiosgenuiffès.-quandoquidemfcio, non tui effi arbitrijnbsp;SatuxQrct (gt;urtumfiliorum,ß-dmuneris diuini.Non tam obßliosnbsp;amitnd£ßtnt uxores,quùm ob mutuam (idem, es“ quietnbsp;fie deus naturu iubet, queindoquideni unimus unusnbsp;effe debet in duobits corporibus. lt;) Surrexit autem Anna peftquam come* deratjamp;biberatinSilo.Et Heli facerdotenbsp;, fedente fuper fellam iuxta poftes remplinbsp;domini,
Modus o- pofl cibum fionptum cum aliis, combletum conui (wdi de5. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .p , ‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘, uium,cui adjcderatyctiamnonnihilcomedendo, ob re^ uerentiamnuiriti er communisg4udij,quodinMurbetnbsp;re nolebutfirrexit de conuiuio, er ud locum orutionitnbsp;(tnte tabermculum, uerßo uultu ud finHum fanüorum,nbsp;ad occidentemfcilicet,ordbat ad dominum, lirgittr flennbsp;do,er deflendo opprobriumßo-ilitatis, er letnuLt infonbsp;Icntiam.liißlicitJtcmen'nn fîtam nuüicotiqueri poter atnbsp;nißdeo,qui doloran etlaborem fiorumconßderat, cmnbsp;dereliäus eß pauper, CT qui adiutor eß pupillorum, eonbsp;rumq; qui ab amicts dtridentur.Vota enim iußoru pla-^nbsp;cabilia ßtnt. Amaro autem animo erat,trißis,er animonbsp;deicäo,humiliterplangens,zr ardenter orans. Heb aunbsp;sedere in tsmßimmus facerdos er iudex aßidcbat port£ templi:nbsp;hoc eß,atrii tabcrnaculi. Alioqui, fecundum Hebra:os,nbsp;nemim'mt-ibernaculo federe licebat, praterquam fum^^nbsp;mo facerdoti, er regi pro temporeßio.
Inter orandumuouebat dicendotSi cîementer mifc= Vota An- riam meam afiicicndo confolatus me fier is,proie uirili,nbsp;”æ‘ quætibi feruircpoßit,donabo camttbi dominomeo pronbsp;omm tempore uitee fuiCÆtiam infantuli delicqs mefionnbsp;te priuabo,eum tibi commodabo, ut ab 'mfantia tibi fa=nbsp;eer ßt,er iuxta bencpladtum tuumfuccrefcat per om^^nbsp;nia:nullis ipfum dclictjs patiar quoquo modo diffolui:nbsp;religiofcab uberibus inßituetur er uiuetfemper. Nonnbsp;Votnrnca erathocimpoßibile uotum,ßcut eßuotum perpetutenbsp;uirgimtatis uel ccelibatus,quale impoßibile eßfinefie^nbsp;ciali dono dci,crraro:quod ut ex nobis non habemus,nbsp;fic nec domino uouere poffumus, etiamß dotnino eiufinbsp;modi caßitas ex facris Uteris probaretur placuiffe. Cd=nbsp;ftitatemmatrimonialemdomino placuiffe, erfanilantnbsp;^ffctotafcripturaclamatfZr cxemplafandorunt, Aplt;f |
gt;4 REGVM PRIMV?. flolicis uiris ,ß caperepoffint, utilis eß cotlibafus amp;nbsp;confolatorius;noii ßc uniuerfaliter er femper. Faftum eft autem, cum illa multiplica* retpreces coram domino, utHeliobferua O-a«* Noz/ perfitidorie orabat, fed magnoperemgentiqi fiiritu (T'deßderio : fine intermißione enim orandutn,nbsp;fiiritu autem er mente,non multiloquio, non hypocri’gt;nbsp;tice, fedardenticorde. Labia tantwm mouebantur exnbsp;firuoreatiimi ^fiuaittis. Talisenim oratio placet deo,nbsp;or nonpoteflnon exaudtri,ft fanda petantur. Noitl**nbsp;datur iîelitemerarium iudicium de tetnulentia,crnbsp;orantemdiligentiusçr curioßus ex fade refiie‘‘'b‘dgt; fin«*nbsp;quodinlocoorationis afiedu fio orationes uereeun-darum perfonarum tmpedire potuißet. Vauin hoe i”*nbsp;eonueniens dominus ordinauit in fcemin£ confol^i“'^nbsp;n£m,cuiomnia bona funt,qui malts abutitur ädnbsp;prouidcnti£fu£, ’ nbsp;nbsp;nbsp;Porro Anna loquebatur in cord^ f“'’» tantum^labia illius mouebantur, penitus non audiebatur, Aeftimauit erg*’nbsp;cam Heli temulentam, Optimus nobis orandi modus ad exeinph«’'?’'^^ bitur,ut nonmultiloquio firmemus precesnbsp;domtnum:fed m compundione cordis, cum e^l'^nbsp;chrymarum,cumcertaßdudaexauditionisorelt;’gt;'‘^'’^nbsp;crißdum enim deo fiiritus contribulatus:eor^‘”‘nbsp;tum (r humiliatum deus non fiernit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/fie dixit^ ei Helit Vfquequo ebria moue uinum tuum à te. Seuereinuadit fandam andUam domitH^ (($• pontifix,opprobriofo conuido afficiciido jijflilnbsp;temulentam proclamando.iudtd docent pofnbsp;non orandum,ne indigne oretur.Nos docemu^r^^ if^nbsp;dendum,ut animus ab oratione or pij^fiudifnbsp;tionibus non impediatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{(le Refpondens AnnatN6quaqu3‘’’Zii-i-' quitjdominemitnammulieriflfdi’^nbsp;tu ego fum, uinum amp;omnequodnbsp;repoteft,non bibijfedefFudianim^'”nbsp;am in confpedu domini.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÿ Nuntiliter,ueracitcr nbsp;nbsp;commode fc non regerit probrum,non irafeitur : non fc improbam iudicaritabßergit, prout licet,nbsp;probrium. Nihil cnim turpius muliere uiiiofinbsp;temfuam conqueritur. Non fine caufanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i» batamfatetur:Domino corfium teßatur rationefèruenti.Deprecaturq; pro uirilinbsp;tiaturpitudinis accufetur, à tanta authorit‘tl^ P (i^i/nbsp;ds,cuius fi anctllam reuerenter confitetur-fit aliter oraße, pris cordis fui plurimanbsp;opprimebatur. Ne reputes ancillamtuara, de flliabus Beliahquia ex multitU“/nbsp;ditationis meæ, 8(. mccrorisnbsp;fum ufq^ in præfcns. ßeliid,abfqß iugo N^britis didtur, iT 16 |
SAM VEH s P RTM V S'.
non iniu^
’^‘tncupitri. Et quod homo uidet tn facie deus autem Mur cor,©“ re/bicit ad orationctn humilem nonnbsp;iy^^l^fprecesfidelium.
Sîfti eu pctitionem tuam, quam ro^
Heli peyfuadetßbi no exau^retaittdcuotas preces reli^
minime fraudetur. lUamq; iant ante Grgyatioßconfonbsp;tint ' ^‘^^’^^^°^i'gt;^^tdcnspcrignorantiam,ubilegi~nbsp;”112.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;débité corrigcndus, zrfolatio dc==
^^'^^^nusuicißimß qucin indigne oßindimus. j •Atilladixitîlnueniat ancilla tua gratiänbsp;tuis.Et abiitmulier in uiam fuä,nbsp;fueruntei
confolationent pfj, ^’'°l^‘^^e,fcßqi illius orationi commendat, cuiusnbsp;fummi pontiflcis crederet nonpoffe nonbsp;Wr ß'^
'otif ƒ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rejfonßone faccrdotis, abißplurimum
'«ei'b nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonßiit ci ultra ad
confolationem^abegit trijlitiam uultus, ’nbsp;nbsp;nbsp;É Tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domuin.
Cor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adorauerunt
in ^ominotreucrfi^ funt, SC uenerut j Q’üum fuam in Ramatha. Cognouitnbsp;Conbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Annam uxorein fuani,8lt; re
’^’ntuscftcius dominus.
'^‘iKe furgentes repeticrunt Kamatha, prius domi^ ^’^lt;ito,gratijsqidiilis. Domi twn in Silo cognouitnbsp;\ p'^^Uxorentfuam.Tanta reuerentia facrortmt, ©•nbsp;'v“’” ^^‘S^'^ilt;ecduin£mMeßatis,nonlicuitlibidini ctiäconnbsp;^‘^iCitreMundos enim eße tKceffe erat corain do^nbsp;‘^oraturos.Donünus recordatus illius lUciturßocnbsp;^^J'^tioncmfupplicem,qua}n injfirauit ut fieret, graanbsp;^dudiuit ut complerctur.Ttinc enim gyatiam ar-^0nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'i'ationis ingerit,cum exaudirc decreuit.
lUç ^^’ina,SC peperit filiü, uocauit^ no-quod à domino po-^ffeteum.
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicbus iuxta nature curfum pr^gnans a^
Merum uifacjl Anna.Dcinde gcnuit fi (ipp^ll^t nomen illius Samuel, quianbsp;Nomi e'»gt;«^fc^’^T2V?
pofittlarc, ZJ' quot;Q quod à ucl ab \ fet«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efi.Vau autem litcra cuinfim afa
“iP°ftulu= ii)2^'^ß‘^‘^‘d^tiretiam '^'AKV? P^ftulutusnbsp;•ÜtuLt tcmere natis nomma imponenda, ncc rinbsp;tugt;'pia,fed bencficiorum diuinorivnt
^'’’dit autc uir Ekana, amp;. omnis do*
REGVM PRIMVS. él mus cius, utimmolaret domino hoftiamnbsp;fol€nnem,6lt; uotum fuum,
Afcendit ad Silo Tdlcana, duplex facrifcium exhibit turus,profolcnnitatcfifiifcilicet iuxta legem, ZT pronbsp;nato ßbi ßeciali dono dei filio, uotum redditurus gratunbsp;latorium. Totam fuam familiam fecu duxit, prteter An^nbsp;nam,qu£ diftulit afcenfum, donee filium ablailaret, fe^nbsp;cundo fcilicet anno, quando ilium fie domino ßftere eunbsp;piebat,ut iUic femper maneret.
Il
amp; Anna non afcendit t dixit cnim uiro fuo,donecabIalt;Setur infans addueä eum,nbsp;ut appareat ante confpetSum domini, 8^nbsp;maneatibi iugiter.
15 Etaitci Ekana uir fuus îFac quod bo-num tibi uidef,mancdoncc abladcs cumt precor^ ut ftatuat dominus uerbö fuum»nbsp;Manfit ergo mulier, 8i laäauit filium fuö,nbsp;donee amouereteum à lacie.
Rationabilibus uxoris mfiitutis acquiefeit rationd^ Vxoribus biliteruirfanäus,ßcut zi^ AbraamSaræuocem audirc îcTir^riLnbsp;iubctur.Viginti cnim zx quatuor menfibus laüabanturnbsp;llebr£is.'z^\'\y Olamhoc loco tempus uit£ Samuelisnbsp;ßgnat,non aliam ietcrnitatem:uelquinquaginta annos, Aeternum.nbsp;poft quos LeuitiC ab officio dbnittebantur tubilci. Precanbsp;tur fiieana dominum,ut ftatuatur uerbum iUius,hoc eft,nbsp;Contingtt pucrum miniftrare digne coram domino. Adnbsp;hocenimprolesdeßderanda,utperiüam digne domianbsp;nuscolaturinffiiritu er ueritate.Hiatresfolicite incum Matrumnbsp;bant educationi prolis ad dei cultum.Earum eft cum la^nbsp;He tnftillarc ingenium elegans zr religiofum, à cunabunbsp;liscrudireadbonefla,nihilturpedicere uel committeenbsp;re quantumlibct paruulo affiiciente. Orandus infupernbsp;dominus eft,ut quodfynceriter intenditur,filiciter conanbsp;fumetur:alioquipr£ftaretfiliosnonbabere,qu4minfoanbsp;lentes zr impios ccrncre uel pati.
^4 Et adduxit eum fecum,poftquam abla-daueratjin uitulis tribus,amp;: uno modio fa rinæjSC amphora uini, 8lt; adduxit cum adnbsp;domuni domini in Silo. Puer autem cratnbsp;adhucinfantulust
iy immolauerunt uitulum, SCobtuIc-runtpucrumHcli.
AblaHatum puerum duxit fecum mater zr Elcana pater,cumneccffiarijs ad facrificia gratulatoria. Padie Reddaenbsp;mentiripoffiunthominesdcojgrati quidem dco cordenbsp;er animo,fi quid uero deo reddendumfit quo cgeas,uclnbsp;quod amcs,ibi probatur plertmq; animigratitudo, pernbsp;quàmexigua,z^ non facile contingit reffiondere faH((nbsp;uerbts.ïiicfilius,admodum charus adhuc puer, dominonbsp;offirtur,cum bubus, zr cateris oblationibus iuxta legenbsp;zy uotum.Elechicfcrupulofiusdiffiutandumfi iuxtalenbsp;gern quadrarint uitulis farinte tres decimtepro fingulis^nbsp;'Verifimile eft quidem Icgit 'me omnia compleuiffie : fednbsp;tarnen etiamß error cotigiffiet non fidffict maximusiUonbsp;tempore ubi tam corrupta erant quàm plurima.Alioquinbsp;Ephi unMn,compleHitur nouem et unum décimas. Plutnbsp;ergo obtulerunt qudm iuxtd legem obligabantur,
ll 1
-ocr page 124-|
SAMVELIS PRIMVS. 16 EtaitîMidomine, uiuitanimatua do^ mineîegc fum illamulier,quæfteti coramnbsp;te,hic crans dominum* 2.7 Pro puero ifto oraui, amp; dédit mihi do^ minus petitionê mea, quâ poftulaui ab eo* 18 Idcirco 8C ego commodaui eum domino cunélis diebus, quibusfuerit,accom-modatus erit dno*Et adorauit ibi dnm* (nfantemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prêter legem erat infantetn Leuiticum ofjèrre donii ätooStttt. fio^ÇedquiamiraculofepromijJ'uizy’gcnitiK diceretur^ fufeeptuf efl ah Heli,nbsp;nbsp;nbsp;uelut pcculiare deo mttttus ob iatum diligentiui curandum. lain tittic uelut Baptifla lo ((nnes,fan{litatis mfignijs re/}gt;lcndentibus inparuulo.nbsp;Gratia enim dei legibus quibufcuttq^ non ariüatur. Spt=nbsp;ritus quoq^ fanäus tamfacer^ti quÀm parentibus re=nbsp;uelauitjey caufaßiit huius oblationis ut exfaüonbsp;patëter difcitur,etr ad gloria dei pertinebat,tantte fan=nbsp;üitatis hominem dei 4 teneris unguiculis dno confecra=nbsp;ri,etfin dei feruitiu adaptari:idipfum non raro fentiturnbsp;etiam 'm mfantiumftudijs ßapijs hominibus rcligiofiusnbsp;ammaduertatur, diio uolentenbsp;nbsp;nbsp;oftrndente nonraro. C A P V T nbsp;17. g=^^^iTorauit Anna, öCaitt Exulta-ffl ®$:^»juitcormeumindominc,8Cex-@ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meumin do- minoî Dilatatum eft os meum fuper inimicos meostquia lætata fum in falutari tuo* Gratulatorium camum pro gi'atiarum aëlione domi no decantandumà fe er fuis diilauit fanëîa mulieramp;n=nbsp;na,ut cum non expediat iuuenes er pucÜas exortes effenbsp;WuRca fan gaudiorum, er muficam rationem deus natura: huma=^nbsp;rocufcTua'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auiculis,'tndiderit,utcanantfmgulafuis ratio F‘P • nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntbus,fummopere religiofis hominibus curandu, ut feur rilia er uana canticaprorfus non permittantur, quibus foeda,carnalia,mhonefta, er blajfhemafaäafacinoro^nbsp;forum,gratulatorio more, er quafi anono obleilandinbsp;fe, er auditores contra dei prtccepta iaótantur, laudan^nbsp;tur, er mculcantur: unde mores iuuentutis alioqui pronbsp;diuis ad libidines er ca:tera uicia, corrumpuntur, folennbsp;nt quodam confenfu er applaufu, in tantum ut malumnbsp;non iHdicetur,quod ßt paßim 4 pluribus licentia publicnbsp;ca.Sed facrofanëîis canninibusfm landein dei,ad uirtu=nbsp;tis comm(ndationcm,ad exempla probitatis erfidei te=nbsp;ditis, afuefcat iuuentus, a:que 'm honeflis carminibus acnbsp;fandis caniioiubustahbusgaudium continget er iubi=nbsp;lus bene inftitutis pueris, afuefeent enim cogitare er lonbsp;qui fanüa. Omnis autem feurrilitas er uaniloquiumnbsp;tionaudieturineis,utdecet fandos,hocefl, Chriflia-nos omnes: Vcl patiantur fe impios er gentiles haberi,nbsp;qui turpißimorum failorum libid'mes pro animorumnbsp;fuorum oblcdamento caiKrepulchru arbitrantur,An^nbsp;Canrtcumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fanßo diilante canticum ce= Ännae qua cinit,propheticoßilo, qui non numeris menfuratur fyU hbusme- labarum,fedfcnfuummaieflate,eruerborumßmplici=nbsp;taie ßruorem ßiiritusteflatur, er eo auditores imbuit,nbsp;fordibus furfum raptis,non lenocinio auditus,fed bene= |
REGVM PRIMVÎ* ßciorumdei er iüius bonitatis admirationenbsp;dine.Beneftciumcondonatimihi tarnptnäftßlßnbsp;no,non folum pleno corde compledor,utßin ipßnbsp;iocundtßima,fedgeflit etiam ammusßris eru»tpere,‘‘^nbsp;lacritate fanda proßffura cuilisfidelibus inagnali‘i (ßnbsp;non adgloriamfanue melt;e,uel ad iailantiam probituti^»nbsp;fed dominus ipfefolus, er Uhus decus etgloria,hocnbsp;cantico tantummodo 'mtendatur:ßudium cclebrandinbsp;mea mérita,fed dei bomtatem er gratiam-Dilatauinbsp;meum,ut aùcriter canain illius clementiam, qMnbsp;dit non folum leinulam meam,er ablegauit oppfO^^nbsp;meum,fed etiain filium dedit talem,qui bojksnbsp;tniliabit er profltrnet,utßc plena gaudij, nonnbsp;lute, quam eaquam dominus ßdt gloriemur-enimfalushomihis. Noneftfandus,utcftdominus:n^'?^j enim eft alius extra te,etnon eft fords'*nbsp;deusnofter*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ laéknt Ethnici impijfuos deos: PaUßimg^^’^'^ 'm fuo Dagon, er illius uirtuti aferibant Samfonknbsp;tatem:nos femus er iadamus, experti, deinbsp;tatem,quia folus fandus eß,/ölus omnipotens amp;nbsp;mus:non eß fimilis iüi ’m dijs gentium, qui uanttu^lnbsp;er d£monia,turpitudmisßmenta er authoreS'^nbsp;ßrtis: qui natura: dominus ipfam pronbsp;mihi naturaßerilifiliumlargiendo,erßliuintii^r'nbsp;5 Nolitemulfiplicare loqui ualde f^ .nbsp;mia,exeant uetera de ore ueftrotqu*^ “ -jinbsp;feientiarum dominus eft,amp;ipfi prïf^nbsp;turcogitationes* l^onmagnifica er multiloqua iadationei^^rtjl quamim altitudinem,nec uefiros laudetis deos,nbsp;poßßmt nec mtelligttnt.Exeant uetera de ore ueß''’’nbsp;date potius ore er ammo uetuflißtma iüam ƒnbsp;tiam,qua folo uerbo mundum creat!it,pr£cepid^nbsp;erfada funt omma olim:ipfe omnia nouit,ßk'’^‘^nbsp;omntumdominus eß:ipfe etiam cordis arcanar’’'''^^^^nbsp;er ajßicit: dominus eß etiam omnm admueiftk'“^'!^nbsp;manarum,ut nihil operis humant noßt in iOius ui'i’ jnbsp;non dirigitntur quacunq- humana conßliaut^^tnbsp;lo renuente.-ln manu illius cunda funt poßtä- . 4 Arcus fortiumconfradijamp;in^*-*^^ ,ƒ cindifuntrobore* Arcusipfe erßrtißimiquiq; conßadi potentia,cuinuüusreßßrrepoteß. Conßadinbsp;debilcs,domino uirtutum corroborante accinÿ^'^nbsp;titudme.Denique inßrmatus eß arcus, id eßnbsp;rum qui tarn potentes fibi uidentur utßne dei denbsp;adiutorio humana fufficientia diuina poßitd lt; tnbsp;mandata.Etpriecmgimturuirtute,quidicunt,^!^nbsp;meidensqi{iamßrmusfum:arbitcr euin conßttnbsp;dominus ipfe uidet cogitationes hominut»nbsp;funt. Vtßt idem quod ccc'mitglorioßßiutunbsp;ter Chrißi domini,Dcpofuit potentes de fede,nbsp;tauithumiles. Ciui defe pra:funiunt iiiucnd^nbsp;tuumßagiliores. Quiucrodefehumüitor'nbsp;precio funt penes deimi^ |
SAMVELIS PRIMVS.
T Rcpleti ( prius ) pro panibus fe elocaue^ ^nt,amp; famelici deficrunt effc (faturati funt)nbsp;«onecfterilis peperit feptem: quaemuPnbsp;tos habebat filios, infirmata eft.
dei nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnibus bonis fticrant, er faturati ad os
'^»tft^cientiälpro panis uel parua buccella uenun= ‘^^‘l‘^t,diuinaprouidentia impios puniente: erquinbsp;‘^^famdtei juerant, deftituti bonis natur£ ergrati£,nbsp;^^Iftuerunt famtm pati, en uttAaria uirgo dixit : Efu=nbsp;bnplcuit bonis, erdiuites dimiftt manes.Tarn danbsp;^^^^‘^^funtmagnalia ermirabilia dei, ut nunc quoq^nbsp;lief at,me miferam anteer ftrrilcm,gcnui^e fe=:nbsp;r^,noc eft ad omnem fuftfteientiam, quantum defide^nbsp;potui. Sufficit enim unus fandus filius pro multisnbsp;Ro!« e- uanis,fed er ablata femel ftirilitate, ml pro=nbsp;^°^i^onerandam prolem multo maxiinam: er qu£ manbsp;^‘^^‘tt,ftbicparrogabat foecunditatis gratiam, ur.denbsp;bat de filijs,mftrmata cft,orbatafiUjs, et Jknbsp;pfoilasicfit femper etin omnibus huius mudi per=nbsp;erfirtunis.Licetidquoq^uidereingennbsp;^P^ifoa,mquaftcrilisdudtmtcratdciciuitas,an-fœtus, quem nos cernimus orirctur. Cermmusnbsp;. ‘^lt;iuetuncmultamfilijs, nuncinftrmatamlerufa-^^enam,deftitutameloquijs diuinis, tantum terrenbsp;hic Hebrat fentiant hodie, dudumnbsp;rj^^^ßß’^isnon ftdtmeognitu ex annotationibus Hie
”’°t’tificat,amp;:uiuifi'cat, dedu inferos,Sc reducit*nbsp;j^^~°^nusfolu5eft,er unus, in cuius manu eft dumnbsp;^^it occidere,erreuiuificare:uit£ er necis authornbsp;qiióradfuprema,nbsp;l'^Unq;Q;,qi(judocunq;di^ofucritatque uoluerit.nbsp;j ^fPtioeftadmorem carminum eiufdan fententia.nbsp;Ponunus pauperem facit, 8C ditat, hu-‘‘‘’tetiamfubleuat.
admit diuitias er pauperes facit, «o« fa=: cœlum,non diui,non tutelares, non humanumnbsp;ditat iterumpro uo[untatefua:qu£ unicanbsp;toj* i^riabilis er inobliquabilis.Humiliat fuper=nbsp;Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fubleuat hunüles, gratiam largiendo er gloriä.
Pdn Paupercm,ut ccllocet C cum ) cum iHjj^ .^’Pibus, Sc folium gloriæ teneat. Do-^ttnt cardines terræ,SCpofuit
^iot^f^'^^'^i'^^^sdepulueremiftriarum er concuîca pmperem.'èftercorc ucro elcuat egenbsp;amp;terf^°f‘*^‘*igt;'tutefitmagnus,fed iudicio deiiuftonbsp;^^»lir '^’^H^i^glorietur fe aliquid e/ftuel pofte,nbsp;d^ftodamextulit, er ftltcipartubea=nbsp;k federe humilem er dc/fedu cuinnbsp;ditat illos.Mibi quoq^; ftcri=nbsp;regesaquabit, iino regesdomini pra
^cardines, quampugiUo manus CT'fuper earn poßdt mackinam mutt
REGVH P RIM VS. éj ditotius.CuiustotituirtusGr aüio abiüius nutu pen^nbsp;detc^regitur.
Pedes fandorum fuorunt feruabitj 8C impii in tenebris côticefcentî quia non innbsp;fortitudine roborabitur uir.
iiecquijpiametiamfandorumhoininunt bene agit
- proprioarbitrio,Abilliusdcigratia pedes operuinamp; Gratiadei. defideriorum fuflentantur, cr eußodiuntur ne cadant
¦ ad mortë.lpfo deferente ïabitur omnis humana iuftitia: -ipfo 'mg^tiomiudicante, nbsp;nbsp;nbsp;cumferuis ftti^ in iitdiciunt
fcdente.lmpij omnes in tenebris matedidionis tetern^ ¦ conticefcent,obntutefcentq^tion potentes criminlt;triiu=^nbsp;dicium dotnini,nbsp;nbsp;nbsp;conqueri de uiolentia qtMcunq^ uel
iniuftitia.t:iuïlacfl ettim m hotnine uirtus qu£ non pendent àgratia modcrantinediuino.Nemo fua fortitu^^ dine robuftus eft.Onine bonum defuper eft,
io Dominum formidabûtaduerfarii eins, fuper ipfos in calis tonabit î dominus iu'nbsp;dicabit fines terrae, amp; dabit imperium re^nbsp;gifuOjamp;fublimabitcornu CHRISTI fuü
Owe incipit poft commemorates laudes dei. Domi PotHîvdcs nus eft,conterantur qui rixantur cum eo,qui indicia deinbsp;audent calumniari,qui iuftitiam humanam eftèrwnt, crnbsp;indignamiadant,qu£non debeat à domino ranunera^nbsp;ri,quimiquumdcuitt audent facere. Contra buiuftnodinbsp;blaftihemos dominus de cœlo tonabit, iuftoiudicio cxnbsp;omnibus maniftfto,fuo die damnabit,terribiliter iuben-do,ut maledidi ingrediantur in ignem £ternum.Domi~nbsp;nus etiamerrores,impietates, uiolentias,luxum,crfa-ftum totius mundi iudicabit,populosgentium toto orbenbsp;per cuangeîium Chrifti domini, perregnum M.eßi£, eli Regnumnbsp;tninatis flagitijs ftubiugabit ftbi. Et qui hadenus ftolus innbsp;IwdiC-i notus habebatur, colebatur Cftimebatur, is uti=nbsp;nam cito imperium cr poteftatemfuam accipiat, pâtrenbsp;uniuerforum donante,totius mudi, ut fublimetur decus,nbsp;honor,cr gloria dei in Chriftofilio Dauid,nbsp;nbsp;nbsp;inclare::
fcatinomniaft£cula.lî£cprophetauitAnnamater Sa^ gt;nuelis,ct'pr£dixitfynagogamapuddeum olim glorianbsp;fam,ejJ'enuncabicdamobpcrftdiamcJ'carnalem fen^nbsp;fumtEcclefiam autem Chrifti redemptoris gratia, amo^nbsp;re,nbsp;nbsp;nbsp;obedientia,toto orbe patri reconciliatam, er de^
ftgt;on/àtam charitate perpétua CT aftùmptam.
Il
4|EtabiitElcanainRama£ha, indomS fuam î puer autem fuit miniftrans domi^nbsp;no coram Heli facerdote.
Pucrum miniftraftlè,eftad Heli illius minifterium edu catum ftiffè.-domino placuift'e,difcendo,orando,obcdi=nbsp;endo Heli feniori,mftituenti puerü in cultu dei, qui pronbsp;fua £tate çr innocentia capax erat difciplin£ Cf pictanbsp;tis. intérim ncgledis ucris CT naturalibus filijs Heli,nbsp;quandoquidemobpeccatafuaoccidimeruerat er mornbsp;ti erant diuino iudicio deftinati.
12. nbsp;nbsp;Porró fill) Heli,filn Belial,nefcicntcs do
minum.
Infolcntia filiorum Heli indicatur er iudicatur ex . pr£fentiaerobedientiaSamuelis.Sineiugo erinuti-lesdictDituK,erftnepictateindeHm, timoré errewca
3
-ocr page 126-|
s AM V ELI s P R I M V S. rentia,ideoq; crapuloß,libidinofj,procaces,amp;prorfui indifciplinati dicuntur.Vbienim abefl dei timor, ibinbsp;nuUum habet locum difciplina uel maturitat. IJ neq; officium facerdotum ad populû: fed quicunq; immolaffiet uid:imam,uenic-bat puer facerdotisdum coquerentur carnbsp;nés, amp; habebat fufcinulam tridentem innbsp;manu fua, lt;4 Scinfigebatin lebeté, uei in caldariam, autin ollam,fiuein cacabumtomnequodnbsp;leuabat fufcinula,tollebat facerdos fibi,ficnbsp;faciebantuniuerfo Ifraeli, uenientiumiLnbsp;lucinSilo^
Morem cœperant facerdotes filij Heli, ut fi quU de Sicadotts populofacrificafj'et,iuxtalegemueluota,puer aliquisnbsp;facerdotum mimfler,fi(fcmula extrahebat carnes ex ol^nbsp;la coquentium uel aheno, pro fuo uoto quantum capie=nbsp;bat tridens, cr fuo: crapule deputabat: lege dontini connbsp;tempta,fuiscocupifeentijsferuiebani. Quidenimaliudnbsp;agerent facerdotes fine timoré dei, fua tantum quteren=nbsp;tesfcumadeosnonpertineret mfi peéîu/culum crar=nbsp;mus degratulatorifi oblatis. Nouam itaq^fibi legem u-furp.ibantpopulumg)rauando,auaritiieac luxui fuo obnbsp;fequendo,cum contumelia dei,^ feandalo populi.Ali^nbsp;ud quoq; nephas commitebafu:,crudasexigendo cames,nbsp;nd libitum facerdotis parandas illiusguhe. 'Vêtus nimi=nbsp;rum exemplar facrificulorum impiorum, fua tantum,nbsp;non qua adgloriam dci pertinebant qu£rentium,quansnbsp;doquidëfine deo fune,fide,cr confeientia: quibus lon^nbsp;gereligiofior eft fepepopulus, er le^sdiuina aman=nbsp;tior,àquo tarnenfemoneri non patinntur,contrainsnbsp;erfas uiolenter rapiendo que pofftent, authoritate ab~nbsp;EccieCafti- nfi inlîbîdinem.Antiquafades eccleflafticorum tam ucnbsp;tertlt;mquàmnouorum,fimiliultioneuindicandaà dominbsp;no. Qwmodo cnimfèrret zelus dominitanta fdcrile^nbsp;gia in fua domo, gt familia intolerabileq; fcandalü fim=nbsp;plicium, es“ domino deuotorumi Auaritia facerdotumnbsp;paßiminorbe, omnibus feculis cultus dei euer fusnbsp;eflyeir miferabili ftiw conclufus,primo fcilicet cr fecunnbsp;do tc}nplo,una cum Chriflianifmi clericatu,quiponde==nbsp;remalignitatis oppreffus, ncceffario coÜabi debet, nifinbsp;Reformatio normamdiuina;legisCS'’apoftolicareßrmetur:quodnbsp;ecckfiaßi- ut aliquando tentetur ab ecclefiaflicis, anxie nitnc or annbsp;dus efi dominus. Eeclefiafticos dico filios ecclefie om^nbsp;nes, etiam fi rafi non fint nec unili, qui tarnen dg/wfcÜtnbsp;uerbum dei, er Chriflum dominum credunt ac co^nbsp;Iwit, Omnes enim tales Jfirituales fwit, er mundani |
17 io il ii REGVM PRIM VS/ e/ferccufant, etiam fi in mundo uelut in exilionbsp;cogantur,nc quid fibi ilU pontificcsnbsp;to ecclefiam reßrmari uoleittes, qui fatlisfifi ojnbsp;carnales uerbo dei er euangelio parum credere. Erat ergo peccatum puerorum nimis coram dominoiquia abominaWnbsp;turhominesfacrificium domini* , Dc hisfilijs Ueli lofephus refd't, homines iniuriofi er circa diuinitatem impißUi^^nbsp;quitatiparcebant, er alia quidem munera oblatonbsp;propter honoremfibimet fequeflrabant, aliaueropnbsp;rapinam aufirebant,muUerügt;us religionis caufi ue'^nbsp;tibus contumelias infirebant,erc.nihil eorumudanbsp;rannidepeßima difivrebat,erc.Videlib.S‘C-*f' Samuel autem miniftrabatantt dominüpuer accindus ephod linen*nbsp;nbsp;. Samuelemfibi dominus praparabat fideM tam,cuius integritas comparatione impioruntrnbsp;Hcli clarius elucefeeret. Mature reluceband”' jnbsp;gma pietatis,habitu quoq^ Leuitico iam tunenbsp;batur dilpenfatione iki,etiam prater legis more-lineivmindutus, habitu fcilicet Leuitico conutUi'^^nbsp;pontificali er celebri,quo utebantur paßimfi^'^nbsp;ficuti in t^ob odoginta o£lo talesfi(i]fefeeibtugt;^’nbsp;’9 Ettunicamparuä faciebateimat^'j^pjnbsp;quam afferebatftatutis diebus,nbsp;cumuiro fuo, ut immolaret • nbsp;nbsp;Et benedixit Heli Elcanænbsp;nbsp;uxon^^jje dixit^ î^Reponat tibi dominus mulierehac,profoenorequodnbsp;uitdomino*Etabieruntin locum n*nbsp;I Vifitauit enim dominus Annam,^nbsp;cepitjamp;peperittres filios, 8C duasnbsp;magnificatus eft puer Samuel apn«nbsp;minum* PalUolum fibi mater quotannisparatunt cum patre facrificaturo afeendens adSilO' ycnbsp;bantq; domum benedidionem à domino.nbsp;parua tunica quam Annamater, idefigratiarl^^ß^tnbsp;erpuero tradidit,dodrinamfacilem,nbsp;rudes animi credentium,ueluti lade potandb't^'nbsp;ciboperfidorum. Cfitatisquoq;paniolu^^%,,i^_nbsp;nentite,ut prtmum cafle continenter^ unuthnbsp;nis operibusfeipfumexerceat. Pro unoßboi^'ij^tnbsp;rium dei dato, filios plures fufiepit Anna,nbsp;multa prole qui iüam iuxta dei bcneplacitumnbsp;nbsp;nbsp;r^ut, fatagunt.Tiona enim domini funt, ef erhonoremdiligetuißimenutriri, e^tnß‘t‘‘nbsp;Domino enim c0modare,eftufuram exereet gt;nbsp;lucro retribuere domino quadonauit. ^[Heli autem cratfenexualde, uitomniaquæ faciebant filfi ft** “ jjj jfl**nbsp;IfraeliîSC quomodo dormiebantcnbsp;lieribus quae obferuabantad oftn*nbsp;naculi, |
|
SAM VELIS PRIM VS Sniio ut plurimum annexa eß negligentia, nbsp;nbsp;ßlios lit infolentia agre fenes compiuitt, nee mfi itaudent. A. tenera ergo atateadhibendaeflfilijsnbsp;maxime autem curandum de optima educa^nbsp;cinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecclefiaßico zr uerbodeiprafi- Jlt;w,Kt in ontnt fynceritate zx grauitate morum f‘^lt;^‘^lt;^^^^S^^^ß^gt;^inflituantur,idq; abnbsp;turnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filiorumimpietMcitiuidiuulgaba populum,^ iüam audiret uel aduertip amp; pater g-andauinAnfolentiamfiliorum ultinbsp;i^t^fivmunag'andis e:x turpißima erat^nbsp;% K( i^^itf^ttaminlocoßcro,croperediui=: ' tiiiî ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;querela ufusq; clericorum abomina gt; 0quot; nbsp;nbsp;quidem uxoributnon carebant, er tarnen p !«libidimexponebant.Quidiüitnoflriiacciderit ^‘lotibuf er clcricis coelibatum uouentibm utinatnnbsp;^^^'^^‘^todanmo ecclefia feiret, non minoriproculdu^^nbsp;reßpuer'tnt, q i] duo filij Ueli^nbsp;ti‘‘’^P°'^ificequalicunqi. Quarefacitis res huiufeemo ab omninbsp;qj^olitcfiiq mci Î no enim eft bona femanbsp;’s Pulaudio, ut tranfgredi faciatis po leuioribus uerbit crimen hör •*’ populo qui accufabant. Dc=nbsp;“^ßiterinicnfligajfedignisfupplici/f,er àfacerdonbsp;^^P‘*^JJ'e,furrogaß'cq; meliores de domo aha:fed flulnbsp;f^^‘^ifilios,honorem facerdotij etiam'mindigna fanbsp;^°'^^htuari uolebat,noluit locum dari meliori-^Pparet no bonis artibnsobtinuijfcfacerdotijprinbsp;^lt;:hamar,nonnbsp;¦ .^^iigt;eesß-dalioquodamindignioredeßendes. No;inbsp;quot;lirum ifraelem eo tempore fine lege er deo ui^nbsp;tarn improbosfacerdotes pateretur dciu, quinbsp;^5 ficiebant peccare populum domint. ’Ufi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;component s (He/ plucari eipoteß deus:) fi ante in do-p^j^'^Peccauerit uir, quis orabit pro co^ ’nitd uocem paths fui: quia uonbsp;j^'^'^Uiinus occidere eos {, nbsp;nbsp;nbsp;^‘tidem timorem iUis propofuit, quo non moue clt;Q. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui conucrtcreiKur:paruifaciebant pec quem diu fuffvrentem iniquitates fentie= tfcce' ™nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si quit in proximiim proximus '^hî“ iin^f^‘^‘‘^‘^‘lt;tpunicdusrelinquitiir,pcenadignamul '4(15 fitisfaciat homini:ln dominum deim pecnbsp;?**îî llTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reconciliare ualcbit.^ ne4J^'’‘,‘^‘’*hiam maießatempro reatiosmagnitudi^ ‘ct?s ''•''^dicabit ƒ quK interccdct er iram dei auer= '•1^ *°^otiSummi boni contemptus ,fumma diluitur,non operum meri=nbsp;dei^‘^‘’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inucnict in contemptori ^i'^^ccrtapeccant malitia^ data operadomi^ |
^REGVMPRIMVS. 64 nwmirridcndo.ScdnonaudicbantpatrKmonttafiV^'ßenbsp;lial,proicó{i à domino.Non corrigi poßunt quos domi^nbsp;nusabiecit. Quare autemabijciat nonhuncfcd i’dum,nbsp;rationem exigat ab co qui ilh prtecipere poteß, er quinbsp;ilium tenet debitorcm.VoHitaf domint régula eß omnitnbsp;iußitie:quem uult occidit, er qui illiplacet uiuificatur^nbsp;‘X6 PuerautSamuel proficiebat atq; crcfccnbsp;bat,amp;placebat tarn deo qhominibus» Pergebat fanólofuogenio puer Samuel, ercrefce^ bat in omni bonitate coram deo, fide, timoré, er rcuc=znbsp;rentia,diligcntifiimeobeundo fiinilionem fibi'miun=:nbsp;(lam, er coram hominibus morum difciplina, maturitynbsp;tc,charitate, er obedientia indies proficiebat er omntnbsp;busprobabatur. ^7 Venir autem uir dei ad Heli, 8C. ait ad eum, Haec dicit dominus, Nunqiiidnbsp;non aperte reuelatus fum domui pathsnbsp;tui, cum effent in Aegypto in domo Pha-raonisî*
No« otiofe quicrendtvm quis hie uir deifiicrit, non folusHelcanabonuserat,non fola Anna prophetißä,nbsp;degenere Eleazar er Phineesmultifupererat, ex qui-bus aliquis dei infliniiu iußfus facerdotem defidemernbsp;inertem corripuit, er impendentem domuifu£ ruinantnbsp;pradixit proximo complcndam.Domus patris Heli no=^nbsp;tatur,domiK Aaron er Eeuitica.
Beneficia improperat immeritis exhibita, er infi= gnem ingratitudine iUorum'protrahit qui de dei quoti^nbsp;dianis donis impinguabantur, donee etiam recalcitra^nbsp;rcnt,er donünußernerent, cuius munere honorati ernbsp;diuiteserant. Ipfideniq^Elelihonorabatfiliosfuos,ernbsp;reuerebatur pr£ deo, cuius mandatum tranfgredi, ernbsp;cultumuilipendifinebat,fcandalizari pios erimpiosnbsp;blafphemarc. Horrenda accufatio dei contra minißrosnbsp;ecclefia; quofcunq;,qui qu£ fua funt qu£runt, non qu£nbsp;ucl dei er domint fui funt ucl ecclefi£, qui de ecclefiartnbsp;ßicis bonis uiuunt,er ecclefiam pcrfcquuntur,fiires donbsp;norum illius er latrones. 50 nbsp;nbsp;Propterea ait dominus deus Ifrael,Lo- quenslocutusfum, ut domus tua, SC domus patris tui miniftraret in confped« meoufqjin fempiternm Nunc autem, dicit dominus, Abfit hoc à metfed quicunqjnbsp;honorificaueritme,glorificabo (eum:) quinbsp;autem contemnuntme,eruntignobiles»nbsp;n 4 |
|
SAMVEtlS PRIMVS SenteittU iußi iudicis dci contra impios de peyjï^os facerdotes, quos non alia rationc ajptmpferat, q ut illinbsp;nésTsconS popiilumminiflrarent.Optimapollicitui,[eduttotinbsp;óitione.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lfraeü,omma fub conditions feruanda: legis:ßc facerdo tibns nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obferuantitti tabernaculi cultuiq^ diuinoi legitime conferuarent.Alioqui honorantibu^ße or fide liter coleittibus,prteflat multo plura q promiferat. Nc=nbsp;gligentibui autein zr mobedientibui nihil obUgatur,e^nbsp;tiam fi promifijfiet.Abfit lt;i jmc éùcû dominw,ut pcrßdnnbsp;gratificer defertoribus. Non glorificabo nifi eos qui menbsp;glorißcauerint. Qjti uerome contemnunt, concemptbinbsp;biles erunt GT ignobiles. 51 Eccedies ueniut, amp;præcidâ brachium tuum,amp; brachiii domus patris tui,ut nonnbsp;fit fenex in domo tua. 5 i Et uidebis æmulum tuum in templo,in uniuerfis profperis Ifraeh ÔC no eritfencxnbsp;in domo tua omnibus diebus«. Eka’lri'et igt;ngt;»^tura morte pereußi funtfilij Helitzr Salomos Abiathar. nis tempore fitcerdotiu fummu translatu eft ad primantnbsp;üneam qu£ fùerat Eleazaris çr Phinees, idq; aftgt;icien=nbsp;tibusnbsp;nbsp;nbsp;dolentibus poftsritate Heli, qui erat de fienüne Abiathar. Sadoeb enim fiiccefiit ipfiAbiathar,poft os (logintaannos,templo ledificato facerdotio iam connbsp;ftituto in maxiino honore fi/b Salomons cum tnaximeftonbsp;reretregnumifiraelis,zr cultus dci in ifrael. Veruntamen n5 auferä penitus uirum ex teab akari meo;ut deficiant oculi tui,8^nbsp;tabefcatanima tua, Suomis mukitudo donbsp;mus tuæ morieturad uirileni ætatem* Promittit quidem dominus ipfi Heli pofteritaté non cefiaturam, fed imgloriam honore fiio deftituta, tuncnbsp;quâdo gloriofißimu erat fitcerdotiu. Deniq^ moriturosnbsp;prlt;edicit omnes tetate uirili, no fienes.Saul enim iufi~nbsp;fit interfici fiacerdotes deftirpe Helt.
Signum iüi tremcndü pricdicit, ut qui corrigere nos luit cum potuijfiet,uifiurus fit utrofiq^ filiosfiuos iufto deinbsp;iudicio cum confiifione totius populi er blajfihemia deinbsp;trucidados. Exemplum indulgentioribus parentibiis,utnbsp;dificant in tempore filioriim infiolentio/s mcrepare oquot;nbsp;emetidare.
«rdotiu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f^^^dos fidelis firmiter in facerdotio iuxta domini bcnepladtu facerdotiofitndurus, Sadoch eft,qui fub Salomons inftitutus, durauit ufq-, ad chriftunbsp;in fuafia}mlia,cui Chriftus diis fuceeßit, qui in omnibusnbsp;deo patri placuit, cui pater lt;edificauit doinum ecclefite.nbsp;Samuel quoq^ fiufeitatus eft à domino, ut digne prtseffetnbsp;ijraeli quoad uixit. Sub eins enim regimine domus ïfraelnbsp;domino feruiuit,ficutfcribiturinfequentibus, er resnbsp;qmeuit omnis domus ifrael poft dominum.Abftulerunt |
REGVM PRIMVS. Cni'« Baalim er Aftaroth er fieruierut domino foli.Sa^ nbsp;nbsp;. cerdotum aut erat inttngcre regem, docere de lege do-mini,cofiulere in agendis difficiüimis, er orarepro fiw falute ad dominum,qu£ de Samuele legimus. Futurüeftaöt, ut quicunq; remanferit in domo tua, ucniat ut adoretur pro co,nbsp;ad nummuargenteu, 5lt;tortampanis,di-'nbsp;cat^ ; Dimitte me obfecro ad una parten»nbsp;facerdotaléjUt comedä buccellain pani«; Sacerdotes quids erunt ficmperfilif Heli refidubfi de ivfiriorigradu,fummo fiacerdoti obedituri,nbsp;lius gratiam uel imperiu mimftraturi. Proiecit enhn Sanbsp;lomon Abiathar ne efifict facerdos domini fiimnnif-^nbsp;runtamenfemper de domo Heli aliqui fiterimtif '^'’nbsp;domini, qui in dignitatem facerdotij oliumfiKbfi^^nbsp;uiderunt, feq; priuatos indolueruntfaftigfonbsp;Digne igitur minift'randum domino docetur,tt!'nbsp;uindifta domini cos maneat, qui cultü dei conii^’’^^nbsp;rint er panemfacrificij poduerint, hoc eft,nbsp;fuamgloriain er queftum promouerint. 'nbsp;nos daceat,ne fe quifquafiacerdotan ernbsp;äet,nifi qui nonfegniterpraeft populo,nbsp;ribus digne mftituendo, per feipfum, ernbsp;niftros. Alioqui no leuiorem domim deinbsp;q ijk Heli.Vtmam hoc perpenderentnbsp;rum epifcopi,principes, er domino deo fiuo,nbsp;cui prafunt prouiderent de uerbo domim zTnbsp;fyncerepradicando fuis populis, de fana do^quot;^'canbsp;exemplisfiecundumcanonicaslitcras.nbsp;f^isquafunt Cafari dare uellct, utnbsp;dquopojfeßionssgloriofas fufceperunt,^''‘‘^nbsp;tia fieculari defindere ergubernareoblig‘lt;gt;'^'*nbsp;farem:falte deo redderent pariter qu£ deifr'^^'^^^finbsp;que teftameiuum, fi non ipfis predicare uaef £,/ iitnbsp;cularia negotia : faltemfiummopere ciirareitfnbsp;fuis diœcefîbus per pios er eruditos,pui'e C/^colt;inbsp;nonicasfcrip,uras, eosq; prlt;edicatoresdefifgt;d .^p(Snbsp;tra improbos quofcunq;,tanquam ecclefi^^nbsp;er ecclefiafticarum perfionai-um tutores.nbsp;confirmiusagerens profißionifiua: ZTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. prafirrent negotia ffiiritualia temporalib^’^ib“^_ domini diligentius incumbendo ,fieculati^ ƒnbsp;agenda cederent. Sed quia in hoc ij ptgt;^^nbsp;poftènonftgt;eratur,fialtem definderenbsp;miniuelint,erucrbideigloriam acfiif^‘^nbsp;promoueant. lt;fCAPVT 1”' ....., domino coram Hch» lt;fcAPVT ni. Ver autem Samuel domini eratpretiofus» ^ illis non eratuifioniafl*^^^ƒ Samuel puer à primaua lt;etate dei, zxdifciplinaab Ueli ad domine p^nbsp;cendum, zr ad rite omnia peragenda qn^' ^0 Knbsp;cerefciebat.fic «i puero afitefeendu^ß'^nbsp;dei.Eo autan tempore rara erat prophe ( jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. minus loquebatur: fi quid |
SÄMVELIS PRIHVS
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nemo interprctdtionU gratiam habebat. Vbi
m^lediK uerbi dei efl,ibi morum corruptio,ibi re amp;otiiipernictes, ibi falfe doólrin£ er crrores,ibinbsp;ftrl^tio or perfidU, ignorantM rerum necejjariarunt,nbsp;interpretatio.
Faotutn eft ergo in die quadam, Heli ia^ loco fuo, Sc oculi eins inceperantnbsp;nee poterat uidcre:
ipfiui Heli ocuU,cor, cr zcb('i,pn£ M=-gt;^lt;tejtdiit, zrremißionedifciplinte. No m)« aptm erat ^^^^elucertiif ex debilitate uifite ci£cutientii.Similemnbsp;candelabrum reddebat,qualem facerdos fannbsp;‘’^^niam in fHjs ecclefia; exhibebat.tÿiec domino pkt=nbsp;^'*‘lFlt(cernarumctira,quaiidopopulifidelisfidcsiainnbsp;^tmtla propc uideretur. t^on etum tam ceretnonißnbsp;fantlimonia dominut coli uoluit etiammueterinbsp;popM/o.
5 . ^lucernadei nondumextinguebatur. ^’quot;’«elautédormiebat in templo domi-quot;'’quot;¦’'eratarcadei.
nondum ad ue/feram accenf£ lucerne cali= fomo/ito nondum indigerent:hoc e/i,aiite nonbsp;Samuel fuo loco in exedra ad hoe idonea lunbsp;W«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod hic templum dicitur, dormie==
“’f’ Cui Heli curam lucernarum emungendarum fuo lo ^^^^^gt;^crat, puero ^uem deo gratum fciebat, er adnbsp;^''^è^atum, quem or totuf ifraelhabebat inrc=nbsp;idum eleótum à domino.
j, ^tuocauitdominus SamuehQui aitï *^«eego.
^onmerebaturHeliiam deprauatuepigritia, ne wns pralatus, uerbum domint. ISIolebat lot^ui ad de=nbsp;fed puero loqui dignatur innoceiKi,deuoto, dili=nbsp;dfi benignitlt;es,qui piue Samuel prtefîo efl, ernbsp;‘^“°’'^ondet,non domino quern non putabat jibilo=nbsp;l^bfed Helt propiits dormienti, ut audiri potuerit ; flenbsp;“ÿt eum hominibus dementia dei^uelut cu puent pue=nbsp;'^bterniorepatrit.
Et cucurrit ad Heli, amp;C dixit î Ecce cgot ^ocïftienimme* Qui dixit î Non uocauiînbsp;’^fUertere,dorinitEtabiit,ScdormiuiUnbsp;duffomniculofui, qui non nunbsp;honeflo modo fie iacebat ut paratm 0=nbsp;’fioweitfo eflèt ad mandatum fems, ubi ilium uoea=nbsp;'¦I profequendtvm.
btadiecit dominus rurfuin uocareSa^
‘^^^‘Ecce ego, quia uocafti me, tert. J pondit: Nó uocaui te fili mùrcuer
nice expergefadus à nivn ''‘^^dt,'Non uocaui te filimi,probauitqi benbsp;P “Ppdlatione filif pueri uigilantiflimam curam.
Uütn ^’’^nel needum fciebat domi= mini’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reuelatus fuerat ei fermo do^
dontinui Samuelcm fiterat atloci(tiis,nons.
REGVMPRIMV5.
dum iîli apparucrat, nihil reuelauerat, propheticus illi jfiritusnondumilluxerat,nihilmimescredidiffet,quàmnbsp;tam familiari alloquio deiimfibi unquam loquuturum.nbsp;Puer enimerat, ZiT humilitatis excmplum etiam Cforianbsp;flus propofuitfenibus fi domino cupiant complacere etnbsp;ingredi regnum dei.
S Etadiecit dominus, 8cuocauit adhuc Samuelem tertio. Qui confurgésabiitadnbsp;Heli, ôC ait : Ecce ego, quia uocafti me, In-tellexit ergo Heli quia dominus uocaretnbsp;P lier um,
Tertio ergo dominus Samuelem uoeat,tertio flnem inquiétât puergratiftcandi fludio,in dei obfequio, cumnbsp;confiderare Hcli incipit quid hoc portendat,?^'animiinbsp;fubit dominum ex oraculo fandi fandorum puerum uo
() ôCaitHeliadSamuelem: Vadc,dormi: ôC a (deinceps) uocaueritte, dices î Loquercnbsp;domine, quiaauditferuus tuus, Abqter^nbsp;goSamuel,Scdormiuitinlocofiio,
Inflruitpueriiquomodo excipere debeat dominum fcfe alloquem:em,digna reuerentia et obedieiuia.Alio=nbsp;qui folet dominus fiefuos fideles alloqui,ut fimul intehinbsp;ligantuocem earn non alterius ejfe q domim.Sed hoc lonbsp;CO pueri moribus aptabat fe maieflos omnipotétis,quannbsp;do,quomodo,cr cui uult.
10 nbsp;nbsp;Et uenit dominus, ÔCftetitîSCuocauit fi
eut uocauerat fecundo, Samuel SamueU EtaitSamueljLoquere,quiaauditferuusnbsp;tuus,
Dominum feflatuiffe, or locutumfùiflè Samueli,^ dicat,hoc quarto modo,non fine imagine aliqua e^figunbsp;ra dominum apparuiffe puero, fecus atq^ prius fleer atnbsp;tribus uicibus. Reflondit autem Samuel luxta Hcli insnbsp;flrudionem,nifî quod dominum no appeÜauit, flrtafiitnbsp;timoré apparitionis diflradus,^ reuerentia,dominumnbsp;appeüarenonaufiis.
’ * ^Et dixit dominus ad Samuelem ; Ecce ego facio uerbû in Ifrael, quodquicun=lt; queaudierit,tinnientambæaures eius.
IX In die ilia fufeitaboaduerfum Heli, om niaquæ locutus fumfuper domum eiustnbsp;incipiendo ôC complendo,
15 nbsp;nbsp;Pr^ dixi enim ei quod iudicaturus cflein
domum eius in æternum,propter iniqui-tatem, eo quod nouerat indigne agerefi-lios fuos,8C non fuccenfuiteis,
Captiuitatem area; pra;dicit à Philiflais,^^quot; duorum Sacerdots f4cerdotuinterfldionemmultorumq; de ifrael, ingrannbsp;dembla/fihemiamdei, çy“ terrorem omnium fidelium.nbsp;Omnia propter pcccatafiliorum Hcli,cr quia peccarenbsp;faciebant lfraclem,îieli facerdotedißimulante, cr cottnbsp;niuente. Cæpittuncpunire Hcli amp;pofkritatem eius,nbsp;et in occifione facerdotum tSlobe cofummauit,nemine renbsp;fiduoprater Abiathar,qui er ipfe deieduseflà facersnbsp;dotio. Cognouerat enim Heb pernitioftflandalafiliosnbsp;rum infidetn cr mores, or non uindicauit nec dbflulif.
-ocr page 130-|
SAMVELIS PRIMVS 14 nbsp;Idcirco iuraui domui Heli, quod nó ex pietur iniquitas domus Heli uictimis ód muneribus ufqjin æternum Expidtio negata ’MeUigendd cß., quo ad irreuocabi km uindiilain critninu lüoru 'm hoc tëpore : Jßeräda eßnbsp;Kenia deßituro Ulis non negata. Elolebat dominus quo^nbsp;cunq: facrificio reconciliari adpœnamretraüandam,nbsp;fed in prafenti ukifci fua 'miuriam flatuit çy impleuiti DormiuitautemSamuel ufqjmane.a^ peruit^ oftia domus domini. Et Samuelnbsp;timebat indicate uifionem Heli. 16 Vocauitergo Heli Samuelem, amp; dixitt Samuel fili mi?Quirefpondens,ait:prae.-fto fumgt; lanuos domus domini Samuel mane aperiebat ex of=: Mcùîiî^''^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;müußeriufuum perficiebat. lanuas do- mus domini fcriptura nominat, ßrtaßis aliter dißgt;ofito tabernaculo domini q ft^ ^tiofe eo loci,quäquam adhucnbsp;eßet area domini fub pelhbus, erquot; uelwm fanili 'm tabernbsp;naculo claudi uelut ianuas non poße uidetur. Fortaßisnbsp;non idem tue fuit domus dei er tabernaculum ßxderis:nbsp;ficut nec tempore Dauidis er Salomonis ante tedißca-tionem templi. Timuit autem mdicare uifionem domintnbsp;feni, nec id iußusfiterat 4 domitw : non iaëlare uolebatnbsp;^atia)nprophetia;,nondutnißusz^iußus,twlens con=nbsp;trißarefacerdotem er magißrum fuum. Deniquetalinbsp;aßeuerationeßtura denunciabatur punitio, ut orandinbsp;locus, fiducia ZT animus deßwrit. Nec per iuuentutemnbsp;prafumere debuit : ficut nec lofeph ttec Daniel : M.ofesnbsp;uero audebat z^per familiaritatetn potuit. ^7 EtintcrrogauiteûîQuis eft fermoqui didus eftadteî’orotenecelaueris meîhæcnbsp;faciattibi deus, amp;hæcaddat, fiabfconde^nbsp;ris à me fermonem de omniuerboquodnbsp;locutuseftadtc» tuniorestacerehoc locodifeant donee interrogent tur.Heli Samuelë adiurauit Uebraico more,ut ejute fibinbsp;diéla eßent rcßrret.iJon addit,dominum quidpiam ditnbsp;xiße,reuerentia uel cotemptu,quod feire uelit,fcd ftmtnbsp;pliciterdefiderat audirc quidiüidixerit, non dubiumnbsp;quin dns,uel iüius minißer fandius quißia angelus. Indicauit itaqj ci Samuel uniuerfos fergt;-moneSjôC non abfconditab eo.Etrefpon= ditî Dominus efttquod bonum eftin ocunbsp;lis fuis,faciat4. EJoneratSamueli prohibita fccreti narratio,ideo taiWopereadiuratus quodreserat explicuit. Heli ueronbsp;humiliter fe domini uoluntati iudicioq- commifit atqucnbsp;fubdidit,agnofcens fcilicet fe rcum u'mdiëltc, itidiciiînbsp;domini iußum ac irretrailabile. 19 ^CreuitautemSamueI,amp;dominus ratcum eo, amp; non ceciditex omnibus uernbsp;bis cius in terram, â.0 Et cognouit uniuerfus Ifrael à Dan,uf.-que Ber fabee, qued fidelis Samuel pro^ pheta effetdomini.. Creuit corpore nbsp;nbsp;uiribus, or ßiritusdomim ßit |
REGVM PRIMVS. Cttw Samuele. Nibitq; un quam uerborü iüius in terrant ccciditihoc efl,irritumßit ZX mane.Hunquam mentitnbsp;tus eß 'm fermone domini, fed omnia uerba iüius feinpernbsp;fufceptafuntabßraek ueluti facrofaniitaoracula.!aninbsp;enimtotusifraelhabebat eumprophetam fanilumcrnbsp;fidelem,iüius credebat uerbis, monitis acquiefcebat,etnbsp;iudicijs regebatur. lÜi dominus ex eo temporeincipie=nbsp;batfrequentiitsloquizrapparere, maxime'tnSilo,vbinbsp;tabernaculum erat.F^on neeeßarium eratfignü zr potnbsp;tenttvm aliud 'm teßimonium prophétisé Satnuelis,fitlßnbsp;ciebat ßeilata ueritas z:t'gf‘auitas'muerbis,ZTi»a:td^nbsp;pata uita in moribus,et quia quee primo pradixeratipßnbsp;Heli,certc) agtwfcebatur domino reuelate dididße. latnnbsp;enim Samuele adhuc 'mfantulo,fimile prezdidiumfiteratnbsp;à propheta alio,de quo 'm fuperioribus diduinnbsp;rodei,preecedenticapiteuerfu n. Deniq;app‘trit‘lt;’‘nbsp;la 'm Silo teßabatur eum locum eße,quem do»i‘^‘ß.^ ^nbsp;gißet ad fuum cultum, quse zr iamdudum certoß^^^'^nbsp;tfiael,à tempore lofue. Sed ex eo tune tempore quo Sanbsp;muel À domino uifitatus efl,certius agnofcebaturngt;^-tum zr gratia tanti adolefcëtis, er dominutudou''^^^^nbsp;rum uifitaßeplebem fuam,ernon poßnbsp;gratoshomines ztr 'm perfidiaperdurantes P^nbsp;flseospuniturum. c Ä p V T iin. addidit dominusnbsp;^Iretin Silo,quoniam I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Samuel* ^^^^ilojiuxtauerbumdomin*» i Et euenit fermo Samuelis raeli. (Et faëlum eß in diebus illis,conuenerUid fihijm'mpugnam.)Egrzffvis eftautelfr’^ enbsp;uiam Philifthijm in prælium, 5(nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3 tatus eft iuxta Lapidem adiutorij. B Philifthiim caftra pofueruntin Haélenus quomodo dominus apparuerit nunc hißoria texiturpunitionis peccatoruni H*' ‘nbsp;Horum. Placet autem Latinorum dißndiohocüto'^’pnbsp;id quod fcribitur,Et eucnit fermo Samuelisnbsp;raeliequanquamiungatur Hebrseisadfequeid'^^^^^ß Inbsp;uerfu,tamenfeorfum legaidum uidetur,utfitnbsp;fic quidemßit uerbum Samuelis ad omnetn ißadnbsp;mnesenimiamaudierant ztr credebantdonu^^^nbsp;tumßiße Satnucli. Sed qtiod ad SamueUsnbsp;r'mtad beÜum contra Philißteos, non leg.itugt;'ß.^^i^^llii,nbsp;te feribitur. Et exijt ifrael occurrere Vhtkfl^tstnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Apparet enm Philißoeos primos bellum intopv bus ifrael occurrerint: firtaßisdamnoSamjoU‘^nbsp;ii,uel alia ratione.-perpetui enim hoßs iam dunbsp;rant.Etcumiamfcirentfeprophetamhabere,cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f num reßondiße, no fine uerbo domini dire debuerant,fed dominum confuluißo-^‘ ‘ ß^i»nbsp;loßmt ab/q,‘ certo domini uerbo mchoandiem,nbsp;caufa fanëia zr bona non mcipiendumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntd nifißa crimina populi, zr hnpktasfinc^t^ nißfla partem noflram accufiat.igißf^ß^^nbsp;ordinarut ifraelitie 'm eo loco, qudpoßca cx |
SAMVELIS primvs
Lapidcin adiutorij : tune enttti non^ Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obti««£T£tt; Philijliei uutan mï Aphcc.
ainftruxcruntPhilifthiitn aciem con-. ïlfrad Jnito autem certaminc, cæfus eft jjael coram PhilifthæisîSt cæfa funt in il--lt;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^*^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qua-
• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;^‘*x^unt Philijitciaciem, or bcüuminuäßtre^
^udi£orum,cr di^ufum efl paßim, pr£= $ tfnttttum,z:r congrelJiis cocpit.Nibii hic de ob=nbsp;,nd?ilde fanbsp;SM^‘i “^f’°^‘*^‘^'^^‘tdhortantibui, nihil de prtefentianbsp;Pto r ‘^^‘^^^‘^^''gt;^^bumdogt;nini non eratmpretio,nbsp;eft ^^^‘’¦b‘tntur,ideo nuUia aderat.Proflratiunbsp;paLejlini^paßimperasrospalantes,nbsp;^^'‘‘‘^^‘iatuorniilliauirom. lofephui fuut hoc loco,nbsp;fanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uidetur ncgligentiorfcriptorfacrte hi^:
ßcilicet numéros annorum uelhominum ueriftmi-fyfa‘‘^^Mfcriofaâa,((ddens facris Uteris iu^icdinbsp;g ^incerta,
,j^ ?^cnitpopulus adeaftrat dixerunt^
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ifracl î Quare pcuflit nos
fätn hodie coram Philifthiim^ Affe-Mi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de Silo arcam fœderis domi
noftri, ut faluet nos ç ’*’^inimicorumnoftrorum*nbsp;çj,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iterum milite in caßra, fciiiorcsßne fide
^terioßtate uel temeritate confultaue jj|. gt;'^°gt;tutiwpietates emend(irent,dominum fibi con^nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;euius ultionem iam tune cogitaßc debebant,
tm^‘'^^^plorajfe : fed temere außi ßunt tentare uir^ ‘^^ifui, qudfi gens qua' iuflitiam operata ßiffet,nbsp;dontinum non timerent prafeneem, fednbsp;n’'^f»-t iufliti-i uelilUuspadloctdgentéobligcttHmnbsp;quum crimina pMica non emendanbsp;facerdotespatiebMur,quibus belU fornbsp;a^°’’’^iittebant,ueluti murmurantes quoq;, quaß «i
^^’’8° populus in Silo, amp; tulerunt I ®'’cam foederis domini exercituum fenbsp;Jicûà^f^P^rcherubimterât^duo filiiHenbsp;-J, ’^'¦afcederisdeijOphniamp;Phineestnbsp;i^s^onfulto domino ad arcam ad=:nbsp;quofdam mittunt. De digna iUi reue^nbsp;ßnti^'“^‘!ß^‘^Ungt;',fed tantum quod tantädiuinæ pro;nbsp;fa^^^^fi‘ttem,fcdcntemfupcr cherubim, dominumnbsp;U foederis domim, quam nullifas eratnbsp;I ^«cniignbsp;nbsp;nbsp;“ß’ioere, hac no digna proeeßione {gt;rofe=
“dorando, per facerdotes exercitu non pr£ * iiseoçp,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iüä honor ante aßirriiubcnttfedmifi
l^fahß‘*‘.^‘^f‘Ult;m,qu'aß ilLtm ad fe uocant, ey uenire facrificulisaüatam,ßnenbsp;neeeßarifs ceremonijs ac honore,quianbsp;Potefl uideri peruicacia foiffe, utnbsp;KoUterint, qui fi jèruare ncUet, peris
REGVM PRIMVS. ¦’ nbsp;nbsp;66
6 nbsp;Cum^ ueniffet area fœderis domini innbsp;caftra,uocifei'atus eftomnis Ifrael clamo-re grandi,ö^perfonuitterra»
Aduenientem arcam excipiunt clamore magno ex iubilo,tmmemores perfidie fu£, cum potius à tanta manbsp;ieftate qu^e Pharaonem olim in columna fiibmcrfcrat,etnbsp;Chananaorum reges er urbesproßrauerat, timere ernbsp;reuereri debui/fcnt, proßrrni in faies, ex clcmentiuntnbsp;rogaße,promittere reßpifeentiam.
7 nbsp;nbsp;SCaudieruntPhilifthiim uoccmciamonbsp;ris,dixeruntcp.-Quæ nam eft hæc uox cla-moris huius magni in caftris Hebraeorû^nbsp;Et cognoucrunt quod area domini uenif==nbsp;fetin caftra»
Contra uero Philißhiim audientes aduentumiUius Gcntîh'unt ...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r I •nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;timor ÖÓ rc
dct^qui tanta olim porteta egerat pro Ijracle, in qnem uaentiz iam tanta acclamatione Jfierabant Hebraorum caßra,nbsp;manor es prißnarum cladium,quds tota terra Chanaannbsp;olim pertulerat ad tranßtum lardants filiorum \frael,nbsp;tronere cœperunt ex expauefccre à uirtutc omnipo=3nbsp;tentis iüius dei,deßgt;erareq; de uiiloria,agnofcentes ßanbsp;gilitatem fuam contra deum iUumtaudaciamqilßaelisnbsp;creuiße eX robur ex priefentiadeifufnondubitaittesnbsp;extrema manere fepericula poßquam dominum deumnbsp;ifrael contra fc exijjfe in prtelium audirent. Qjtis enininbsp;domino tinquam contrarius iuit eX proßeratus eflfArnbsp;cam autem domini gentilium more Philißhipnipß no^inbsp;minant dcos magnificos,pluratiuo numero,ßcut ex Henbsp;brtei, Confitenturdenique ingenue ex non ex irrifto=inbsp;ne (ut ludici uolumt) hume effe deum, qui mirabili uir=inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
tute fua Aegyptios pereufferit tot plagis ex tandem in marefubmcrfcrit,ex totplagisin dcftrto afiècerit eti^nbsp;am ifraelem. Ciu,id ni igitur timerent ex defararent denbsp;uidoriaf
8 nbsp;TimueruntcpPhilifthiim,dicentesîVenbsp;nit deus in caftra. Et dixerunt: Væ nobisînbsp;non enim fie fuit heri amp; nudiuftertius:
Q«m tarnenimmaniodiofirebatur in lfraelé,quem Paiæffino-etiamubicunq; poterant opprimebant duraferuitute, ex modis omnibus extirpajß uoluißent: ideo non dubi «a.nbsp;tantfeuidos ad unum omnes occidendos, uel durißimanbsp;uicißim feruitute fubijciendos,ut malint mori x occidinbsp;beïlo quàm feruire ißaeli. Itaq; quum moriendumßlinbsp;fciant,decernuntßrtitcr fetueriuelle, exnonincrttcttnbsp;tauiiloria potiri lßaeUtas,ßd uiriliterfefe ulcifeidenbsp;occiforibus. lAutuum igiturfefe hortantur, ut uiriliternbsp;agant.
9 nbsp;uæ nobis. Quis nos faluabit de manunbsp;deorum fublimium iftorum hi funt di)nbsp;qui pereufferunt Aegyptum omni plaganbsp;indeferto.
10 nbsp;Confortamini,8^eftoteuiri,Philiftiimînbsp;ne feruiatis Hebræis, ficut ôC illi feruierûcnbsp;uobisîeftote uirijSC bellate.
11 nbsp;nbsp;Pugnauerfltergo Philifthiim, amp; cæfusnbsp;eft Ifrael, 8C fugit unufquifq; in taberna-culiun fuuin ; faâa eft plaga magna ni-
|
SAMVELIS PRIMVS mis i SCcecidcrunt delfracltnginta millidnbsp;peditum, Dejpmtio Idîuti^ JÖW uirtutcm falutemq; pcperit:et humilié conjißio impotcntii£ fu£,Z‘~ ommpotentiæ dei^nbsp;iîliiui{lorilt;ecaufa^it. CertMcruiit itaq^ PaUftini, çxnbsp;ceciditlß-cicl,qui inßigatn bpß,ab acie außigiunt ad tanbsp;bernaculaßia, abfq; fcilicctfiduciam dca, cuius tarnennbsp;cercmonialcmarcamiaäabant,ßn£ deuotione mentisnbsp;C^]^iritu,ßao'amentaßnefidetra(lantes. Caduntau=nbsp;tem iam nunc poßeriore flrage dc iß-acl trigmta mtUia. li nbsp;nbsp;6^ area dei capta eftîduo quoqj filij Hdi mortui funt,Ophni amp; Phinccs. Ablata eß area à Philißais, Z!quot; oceißßacerdotes int pij duofilij Ueli iuflo iudicio dei: ut perniciem adduxe=:nbsp;rit area dominé iüis quimdigiw iüam trailabant,crnbsp;blaßgt;hemi.e occaßonem impijs tradebant ,ßcandalumqinbsp;infideermoribus. 15 nbsp;Gurrens autem uir de Beniamin ex acic uenitin Silo in dieilla, feiffauefte, amp;ccn^ fperfus puluere capuu
Fabuiæ lu- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ratione I«difi dicut Saulcm cucurriße primùnt ex acie,c^rapuiße de area dominé tabulas ßßibulantur enimpromorcßioß-equenterßiuola.Quifqutsßieritynbsp;plangentis ßrmam induerat^ciffii uejk, capiteq; aßgt;ernbsp;fo puluere,inaußicatißima nunciaturus : primum in urnbsp;be, deinde ßicerdoti ßedenti in ß;üa ad ßres tabernacu^nbsp;li,uerßa facie ad uiam qua: ducit ad Mizpa.'pauenti pronbsp;area quam proflitui permiferathoßibus, çr populo imnbsp;pioßne uerbo dei zr exemplo, cum fcirct iratum dnm,nbsp;facile permouendü ad inßrenda mala qua pradixerat. I (f Heli autem eratnonaginta öc oeîo an-norünijSc oculi dus caligauerant, öC uide renonpoterat» ^onaginta oélo annorucum eßet Ueli, non mirtint fioculiscaptus eßet, negligentior in oßicio, con-feius malorum qua pernuferat, qua interminata illinbsp;erant,pauidus operiebatur rumorem.Semper prafumitnbsp;faua perturbata confcientia.Non iuuabat pramonitumnbsp;fi(ißeabinßanti}nalo,ßccertusefi ordo prouidentianbsp;dei, Ptr infallibilis prophetia, I y nbsp;nbsp;Et dixit ad Heli: Ego fum q ueni de prae lio, 5lt;egoquideacie fugi hodie»Cui ille aiuQuid alt;ftum eftfili miî' 18 Refpondens autemille quinunciabatt Fugit, inquir, Ifrael coramPhiIifthijm, ôCnbsp;ruina magna fada eft in populo t infuper.nbsp;Sc duo filii tui mortui funqOphni 8C Phi*nbsp;neesîSC area dei capta eft» |
R E G V M P R1 M V S- tJonfemper *^^313 Î0C0 difeitur, niß mylhrium ßgnari oportuetti: Luangelium, ideß, bonum nuncium quodnbsp;batur,re uerafiierit.Arca teßamenti,legem debnbsp;turn ucri dei translata eße ad Allophilosßynageg'^nbsp;tuta, er mortuo facerdotio ueteris teßamenti-SX 0^nbsp;ne autë nuncius hie narrat maxima mala,ut merdo Wnbsp;merint amba aures audientium, Praualuit (^endnbsp;}udais,occiß funt ludai, er ablatum eß faceràotium utnbsp;teranum,er gratia dominiperuaßt Gentes. ^Cum^illenominaftetarcaffl cidit de fella retrorfum iuxta oftitiin,5Crr3nbsp;dis ceruicibus mortuus eft»Senex£i’d’nbsp;rat uir, amp; grandæuus î ôc ipfeiudtä“*^nbsp;raelquadragintaannis»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;... Narratur cauft digna mortts,uiri non omnute nu Cui grauius erat audire captam arcain etnbsp;fidelium hoßium fua ineircumßc^lione perueuijr’inbsp;cubitumamborumfiliorumfuoru. Cadensnbsp;fumoccipite confiaéîo mortuus eß ßatim decrepitnbsp;t^ihd eß facerdotium ßne dei uerbo. Sublata orca^t»^ at-nißes omnis fidelium cuanefeit. Satins eß foîernhuncnbsp;ccelumq; deflrui,q uerbi deigloriam conteiuuùnbsp;ripifidclibusfacricanonisauthoritatein,ßdegt;’gt;^’^^^nbsp;rentiam, qua per arcam dotnintin qua eratle^^^nbsp;er manna,cum uirga Aaron,myflerianbsp;er ecclefiafiica erudiüonis, er prafentia donùtu e^nbsp;ßri in cordibus eleëlorum fidelium prafigurabat^'nbsp;xerat Heli ifraelem quadragßüa annis. Niirus autem dus uxorPhintf®’quot; „ gnans eratjUicina^partuiîSCauiiif® jnbsp;do quod capta eflet area dei, SCnbsp;effet focer fuus, 8C uir fuus, incuru^“nbsp;Sc peperit Î irruera nt enim in eamnbsp;i^ubiti.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ii In ipfo autem memento xeruntei quæftabâtcirca eanuNet'*’’nbsp;quia filium peperifti» Quæ nonnbsp;eis,neq;animaduertit» ,nbsp;2.x Etuocauitpuerülchabodjdicf«* ‘ jnbsp;lata eft gloria de Ifrael, quia cap»quot;nbsp;dei»Et pro foccro fuo, SC pro uironbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt; xj aitjTräslata eftgloria ab Ifrael/® ‘l captaeffetarcadd» Piulia calamitdsfola, ßmul multa nriiunt incomoda. Vxorfilij Phinees uterufirens, u^rnbsp;parerct,bacaudiens aquanimiter tulitgt;norttu[ ,nbsp;pro inßg^ autë religione, qua plus q maritusß^Snbsp;Arcam dei captam tanto terrore doloreq; aud‘gt;‘fnbsp;pererit ilico, er inter pariendum deficiensnbsp;Dolens quidem de tot fuorummortibus,nbsp;querebaturinterceptamgloriam ßraelis,arcanbsp;ut etiamconfolarimluerit departufilij’tu”‘“‘nbsp;bodinterpretatur,tlt;lon eß gloria, pt‘anbsp;pfo n*'«nbsp;nbsp;nbsp;^ß gloria domim : quafi ifrael. Auftretur à nobis regnum dei, nbsp;nbsp;nbsp;a iäcientifruilus eins,Id moricns loeutd eßamp; 2.0 |
SAHVELIS PRÏMVS
Philifllt;eo!,Ty^ fùturte dliquando calamitatts luddicte,nbsp;jjj 2 °gt;'‘‘tdeilfraelii^ defertiscarnaUter circuncifis etnbsp;Âllophilisgentibuinbsp;diuinie crfides uerbo
fiiitintifitcerdotiSi ftc d ‘“^‘'^^‘^^fi^‘lt;’Pl’i^^^^-PofiÇuemAbiezerfiliusnbsp;ipfe filio ceßitnbsp;fit^^^dotium cutnnbsp;(^nitn fdcerdonbsp;r^jfcri ex domo EledZ^tfi dcnuo receperunt,
^CAPVT V.
Hilifthiitnautcm tulerunt area dcijSCafportauerunt cam àLanbsp;pidcadiutorii in Azotum^nbsp;Tulerunt^ Philifthijm ar-8onnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cam in tcmpium Da-
{{^^^‘^‘^oubiab'ljraelee^ facerdotibus fids dereli^ infigni opprobriogciitis,qu£ illam Migtienbsp;^nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i” ceremonijs cofifi fiierant:
p4). 'quot;^‘^poralid per iGatn bona.no/t iCternafibi com=i p^ll^!^^‘'°lebdnt.Kegnui»fibicrditioacm orbisadhucnbsp;,utdomifü fint imperatores orbis.nbsp;tierctm dei omnipotente toto mundo diffùfiimnbsp;tif,j^'^'’onagnoficunt,fiedinuident fidelibus ex gennbsp;J^‘^^‘itueruntarcdmdomini Philiftæi in dignißimtinbsp;kbere fie putdbant locum, in templum fiui deiju^nbsp;\ igt;ecnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfidia
' nondum enimfidei iüorum tempus uenerat.
i^^‘'^Azotus,quicrAfidod,fiecundum blierony= dç ^!^°bilc,nutdcipiumPallt;tft'tnlt;eproui'nciæ,or unanbsp;t^^*^lt;];ciuit(ttibusAllophilorii}n, de b-ibuludd,fie4
diinculo Azotq alte ƒcceDagon iacebat pronus in terranbsp;»'Vnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominitSC tulerunt Dagon,6C
’’’i'it h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«O'CfC idolum corruit. Euangelio dos
l^iQy'‘^'^^gentilittttem omnis pro/h-dta eft fiuper ‘quot;^1)«,,^'’° '^°tnini pr£dicato in Ecclefiijs, opprimunsnbsp;wor« morum ^r fidei.Conati fiunt mdnbsp;fi^^ ,fiedfi-u/ira omnia zrnbsp;neritds ac pietds opprimisnbsp;^‘(ducituradfiuamignominiam ercalnbsp;jtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘^gt;',ipfi( autem honoratur ,creficit,
^'5'nu ’^^*”ane die altera confurgen-fuper fa-^’^taijt coram area dominüca-^*n Dagon amp; duæ palmæ manuû
^athrl • ® ntcrunitp r iumuU|I« ai-Son o’^intulerut earn in tcmpium Da-
REGVM PRIMVJ^ éy
CÎUS abfciffæ erant fuper limentporro Dagon folus ( truncus ) remanferat iuxta eam
Mo repofito infiuum locum, iterum^ deieilo, cd- (doia ce-put amputdtur,cr manus,fiolo trunco iUius reliélo inu^ tili.Dlt;icmoneimperium,eroperumfi4crilegid deijciunnbsp;tur à teftamento dei : pricdicato ficilicet uerbo dei,fidtd-n£prtefligiddmputdntur.Potentiam fiuam deusofiensnbsp;dere uolebdt in deunt Philifthinorum, ut ficirent non exnbsp;impotentid fiud cdptdtn arcdm : fied ut oflenderetur efiènbsp;deus omiuum dcorum, quemdificerent reuereri er tisnbsp;nteregentilesndold dutem nihil efifie qudm truncos, r«^nbsp;des er nihili.
5 Propter hanc caufam non calcantlfacer dotes Dagon,amp; omnes qui ingrediunturnbsp;templum eius,fuper limen Dagon in Azonbsp;to,ufq; in hodiernum diem,.
Superfiitione gentilium fdélum eß, fidcerdotum SuperftWo falldcid, ut limen templi cdlcdre uercantur obtruncd^ Afdotiots.nbsp;turn idolum Afidotij : Diuind autan ordinationeprouisnbsp;fidm,utidcederetingloridmfiempitemamdei ueri, cu=nbsp;iusomnipotentid toties celebrdtur,quotiesdbedfialfinbsp;dei cdput contritum plangitur, uel recolitur ab infipisnbsp;ente populo. Quem impoßibilefidjfict non refipificerenbsp;ad tam flultum errorem idololatriie, nifi domini dei pronbsp;uidentia er iudicio,exc£cati ad fiuum ufiq^ tanpus fitifisnbsp;fient,ficut ercteter£gentes,cum fiuis etiam fiapientibus^
^Aggrauata eft autem manus domini fuper AzotioSjóC demolitus eft cost amp; pernbsp;cuflït in fccretiori parte natium Azotum,nbsp;óCfineseius.CEtebulUeruntuiUte eragyi inmcdio Adaitio«nbsp;regionis itlius,er natifiuntmures,erfiada eflconfifionbsp;mortis magnce in ciuitate.)
^Jondumrefipi/centibusPahefiinis de erroribus er fiultitid,additmaiora illis incommoda immittere pernbsp;finguUs Paldßinorum urbes er regiones,turpibus, dosnbsp;lorofis,er ignominiofis morbis percutiendo populum^nbsp;quibuscogerentur agnoficere potentiamdei lfirael,ernbsp;reducerearcam. ignominia conficientiarum reuelatur,nbsp;er occulta peccata,uerbo domini hoßgt;icio cordis fiufice i^xpeeeanbsp;pio.t^onfioletotiofiae/fie prdfiaüialcgis,reueldt
• peccatum,er humiliât conficientiampeccdtorum.
quot;7 Videntes autem uiri Azotij huiufeemo di(pldgam) dixerunt, Non mancat area deinbsp;Ifrael apud nostquoniam dura eft manusnbsp;eius fuper nos Sc fuper Dagon dcum no-ftrum.
Inteüexerunt caufiam infirmitatum e/fie pnefientiam area: dei lfirael,fiefieq; pro impotentia deifiui,er iüius opnbsp;probrio perpe/fio adfiigi. Cogitant igitur de transfirensnbsp;daiUamaliam urbem,ubi minus fie uindicare pofiet,nbsp;. idéf^malignitatefiacerdotum, quiiüamreflitui ifiaelitisMaiigntfasnbsp;difiuadebant,maluififient retinuififie in dedecus ifirdeli, ernbsp;fiuam tamgloriam quàm quteßum.
8 Et mittentes congregauerunt omnes fatrapas Philifthinorum adfe, ScdixerGt,nbsp;Quidfaciemus de area dei Ifrael Et dixerunt ad GethjCircumducatur area dei If-
-ocr page 134-|
SAMVELIS PRIMVS. rack Et circumduxeru nt arcam dci IfracI* Illis autem circunducentibus earn, tie-' batmanus dominiper fingulas ciuitatesnbsp;conturbationis magnæ nimisîSf percutienbsp;bat uiros uniufcuiufq; urbis, à paruo ufqjnbsp;ad maiorem : 8C abfcondebant fibqpfis a^nbsp;nu s(Md,er computrefcebant prominentes extales eonbsp;rivm,inierunt^ Gethtei confiliugt;n, e:y' ßceruntfibi fe=nbsp;despeïUcedS. Communi conßlio inquirunt quid de area agen^ dum,qu£fato aliquo cr beUi ßrtunaiUis obuenerat.Sanbsp;crofanila habita, quam feruare uoluilfent ,fiper morsnbsp;borummcommodalicuilJèt. Afdotijs ueroillam repelsnbsp;lentibus,Gethiti£ uicmiores ittam habere cupiu^t, CS“nbsp;adfe duel confulttnt,fuo magno malo,ut fequitur. Consnbsp;tritione inßgni uironim omnium, occulta fcilicet inßrsnbsp;mitale prius incognita iHis, Clementißimus quidem dosnbsp;minus eß, fed Ulis qui diligunt cum in ueritate, ey cosnbsp;lumt fynceriter : impijs uero durus, auflerus, CT intra=nbsp;ûabilis. Euangeliumcircumldtumtoto orbe, bonis eßnbsp;odor uittc in uitam,malts autem odor mortis in mortem.nbsp;quot;Veritas dei pijs ßlicitas eß,impi/s damnatie.
dues de Gcth morbis coaili, dimittunt arcam, es“ Äccaront- Accaronitismittunt,recufantibus ZT caufantibuspernbsp;arcM? ditionemfuamexiUa. Impijs male cedunt etiam quionbsp;optima funt: indicium domini fußinere non poßtmt.nbsp;Dominus lux eß, non capitur à tenebris. Vißtationemnbsp;dei impij fußinere nequennt: abeffènbsp;nbsp;nbsp;ignorare demis numcupinnt.
AccaronitiC conßlium ßußra inennt contra demis num.Confcientiaimpiorumnonfußinet dominum, Extnbsp;àme,quia peccator fum,dicebat Petrus. Prafentiam iranbsp;ti dei PaUßtni nonßrunt. Ntortaliafunt omnia operanbsp;impiorum,imà piorum,ßßßantur iudicio dei. Viri quoque qui mortui non fueranr, percutiebantur in fecretiori parte natiumtnbsp;amp; afeendebat ululatus (uniufcuiufq;)CMiatisnbsp;in codum* Paijefiino- nbsp;nbsp;nbsp;t^otatur multos uiros occifos, prafentia areie, relis tum puga. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;natium dolore periclitatos, ut in coelum ußj; clamauerint'. DeißaPaheflinorumplaga, legefiplacet lofephum,mitio libri fexti Atitiquitatum^ qui ut hißosnbsp;ricusuerißmilia nonnunquam addere confueuit facricnbsp;hiflorite prophetarum, ut pluriinnm autem vlartgctt^nbsp;ti^ßuegloriam. |
REGVM PRIMVS» ^CAPVT VI. .5^ Vit ergo area dominnflf^ Si Philifthinorum fepté i Septem menßbus area domina ß I pud Pedaßinos, nonßne illorurtt^^ ~ lieft P‘7 äura. Ciuandoquidem deum eognofeentes,»^’ deum uerumglorißcarunt:t^ultis ueronbsp;mentum dci translatumadgentes,zT cumßde, tnbsp;tia^ fufceptum,fdutem operatur 2. Et uocauerunt Philifthtim Sc diuinoSjdicentcSjQuid faciemusnbsp;ca dominie indicate nobis quotnod^nbsp;mittamus earn in locum fuumgt; .^0^nbsp;Dominus deus ins cr dominium fuumnbsp;mbits ereaturis : damones etiam minißratorifnbsp;fitnt,Balaam cr Caiphas domino uolentenbsp;quuntur, quorumetiammendaciumnbsp;riamdeiferuiunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, jp 5 Qui dixeruntjSi remittitis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j rael,nolite dimittereeam uacuatn, dendo redditc ei peccatumnbsp;pro peccato)3c tfle curabimini t SCnbsp;re non recedat manus eius à uobis*. Tandiuflagellari mercbantur, quandiuor^^^^^ tur uirtutefuorum deorum,^^ propriafe cepiß^nbsp;dei, cir dubitabant aduerßtates tam fecretor^^nbsp;rum,quàm murium omnia fata iUorum uaßati^*'^^enbsp;ra curfu,Gr non demerito inuafaarcadomiff^nbsp;iUis.Sacerdotes igitur zr diuinatoresconfulK'^’nbsp;gloria honore remittant eam,quod fierinbsp;reis muneribus : deniq; fateantur fe turpes,nbsp;dignos,non ab alio flageüatos,quàm à deo ifrae^’nbsp;fcuntergohumiliterfuamculpam, erreuerent^nbsp;tunt, Certioresq; fiunt de potentia dei, CTnbsp;Qui dixerunt, Quid eft quodnbsp;Ô0 reddere debeamus ei^Refpondf’^nbsp;illitluxtanumerum principumnbsp;noruquinqjanos aureos facietis,^^^^^nbsp;que mures aureos, quia plaga uoa^“*nbsp;nibus uobis,amp; fatrapis ueftris,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iß-e Deli(lH,interimhicdicitur donu pro nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t'V dum. Ciÿinq; anos aureos, propter quinqt gas,qutis in anisfuis homines patiebantur,nbsp;miliationem,quiagloria domini blaßheinauet^nbsp;tamq; illius cr conßffam uirtutem no horru(^.^^„isnbsp;nunc nouanbsp;nbsp;nbsp;infolita poena ajficiuntur. Cy ergo conßßio, gloria dei, meretur abolit‘^ f ga.Sic translatum adgentes teßamentum,‘‘?^^.^^0fnnbsp;toî cacorum, crora credentium aperuit,a^nbsp;errorum turpitudinumprißinarunt:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ ribus honoraucruntgloriam fummidci,pt'‘‘lt;^ y Facietis^ fimilitudines ’foruii’“ ^.^,11nbsp;rum,0lt;fimilitudines murium J*“nbsp;qui demoliti funtterram, SC dabit*nbsp;rael g’oriam: fi forte releuetnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.i,/ à uobis Sc à dijs ueftris, nbsp;nbsp;nbsp;terra ƒ ’ Apparet non folum Dagon Afdodttaru laf’ ^,yt{ |
^Amvelis prtmvs.
^***»4, rfrclt;e prtefeiitia/ed etiaaliosurbium deos. Tot tutelarcs dcos patronos habcbant, quot urbes.nbsp;0- chrifli^tu coluimm noftros patroms, utriuf^j;
*lt;s «HOS per ßnguläf domof^urba or rcgiotws.
^arc aggrauatis cor ueftrü ficut aggra Aegyptii, Sgt;C Pharao cor fuuni^nbsp;.'’’^nepoftquam externiinauitcos, tunenbsp;t cos i ÔC abieru n t^
co nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßiccrdoteiexemplo Aegyptioru, ne fgt;ró
S nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M illos perire cont'M
remiiteiido ^ftnentiir.
‘^Untmctncfiflafitgratiddeiadgcntcs conuerßif ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»lifaculdjoiige proßißor ^udm ludeorum, qui
‘^^ntigmlitiç^lycneficid toties iamdudum uilue=: j)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hodie copioßorem dei ÿ’dtidm gentcs cx.=
unqtidm,
Nunc ergo arripite SCfacite plauftru no jj^’^'UnumtSC duas uaccas Iaäantes,qui-.nbsp;ç-^’^neftimpofitûiugw, iungite uaccasnbsp;“jP^auftro^etrecludite uitulos earudomi,nbsp;). U'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bumerii geßdri drcdin, non pi-orßn igndri
¦gt; de qud dudicrdnt, iioluijjcdcum dreunt lt;o-i,gt;uß Vcnerdbdntur tdmen edjn morenbsp;nouo plduflro trdhenddm iniunnbsp;^^'^oittrd ndtuïdm eurum: fiquideindmoreuitulorunbsp;fiii '^quot;^!^'^^lt;^uoluißßent,dotnino moderunte illorügrefnbsp;^ '^^^':certoqi tune dißccrent iiijideles prtefentcntnbsp;‘’^Vniiuirtutcm,euiiumentd obfcqui eogercnturnbsp;y”^turd!n,Grßnedßtcfdäioncpr£ecdei}te. ,nbsp;jjj ¦‘^Hetis^arcamdoniini, amp;ponetis irtnbsp;tgt;rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aurea quæ exoluiftis ei
®lt;ieIi(äQ-ponetisin capfellam adlatus 5 *^‘Slt;dimittitceamutuadaunbsp;jj.^EtafpicietisïSC ft quident per uiain fi\-ƒ ^f^citnobis hoe nialuni grande: fin aunbsp;.’^’îiinimeîfcieinus quia nequaquä nta^nbsp;tetigit nos, fed cafu accidit illud
Ä”' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pennißt dominus, dlioqui omnes di-
' gt;i'gt;nr ^^‘ll^'^-^ngdnimitdtemdiore tune GTinte-{»ccf dominus omnipotens popub'i gcntilcm etid lt;^oi^ß«^Mt,qudtn ifrdclcm:idq; nonnbsp;cul ^‘^^‘°gt;^:gt;^t(^^doquidem iîlos in ßtum gloriuntnbsp;’‘‘^feunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peeulidrempopulum, ideocj; trdiîa
dli hoc modo, 8i tollen^
Pla
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;earum cendufe-
fuper plan habebat mures au
CO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ndturdli zr diuino,dcquies
^Ji^'sfuorum fdpientum zif potMijic«ra.TSo
REGVM PRIMVS. 68 funt ergo negligendi uiri doili res ueteres, cr mtiltd lenbsp;{iione idonei dd eonßtltdndum ex priflinis euentibus denbsp;ßituris.üonfoit unqudm ujßidtngcns ßne fueerdotibusnbsp;Zrdoólis,quosinflituidprimceud dtdte rebujßublieis^nbsp;utindximeneceißdrium ßierit,ße zr utilißimum.
li Ibantautéindiredumuaccæ per uiam quæducitBethfames,SCitinereuno gra^nbsp;diebantur,pergcntes 8(.mugientes : amp; n5nbsp;declinabantneqjaddexteramneq; ad fininbsp;ftram« Sed öC fatrapæ Philifthfim fcquebänbsp;tureaSjUfq; ad termines Bethfames»
Dttd« diuino zr per mirdeulumudee£ reäd incede bdnt,uerfus Silo,prius peruenientes dd Bethßdmes, qu£nbsp;erdturbiumtribusludapropinquiorPdluflinis.Pdriternbsp;nbsp;nbsp;addd”
ineedentesmugiebditt,lduddbdntuocibuspro modulo: giotiam. er offieio ßcruiebdnt domino uniuerßorum, hominibiisnbsp;aJ}!ieientibus,z^Pdl£ßinorumprmoribus zr fdtrdpis,nbsp;quißibfcquebdnturfinem rei perueßiguntes. ibdnt 'm dinbsp;reiiumudeeæ, zr nondecl’mabdnt dddextrdm neq^ ddnbsp;ßnißrdm:no extoUuntur p'q eultores dei proßicris, neenbsp;ßdnguntur dduerfis^ Si igitur dd Bethßdmes £terni Jofenbsp;habitdtionem tendimus^de dei itmerepro cdrnalibusdß=inbsp;ftdibus non decl'memus:ße pij dre£ dominie£ triturdtonbsp;res dmorem per eompaßionem ßentiuntßcd eoUd poße=nbsp;rius non deflcóiunt: ße per uiam reäitudinis tendunt^nbsp;ut dd uieinid errorum nondefleildt. Vide Omilidm bednbsp;ti Gregorij,Pucherium er Rhdbdnum.
15 Porro Bethfamitæ mettebant triticum in ualleÄ eleuantes oculos fuos, uiderutnbsp;arcam,amp; gauifi funtcum uidiflent»
Sine rcucrcntia, timoré zr deuotione ajßcxerMtt tndcuoti liethfdmit£ dream domini,ineptdl£titid,zr iüicita eu=nbsp;riofitdtc,qudßrem dliquamprophand. Cum ex lege feinbsp;rentßbi 'mterdiüum d^eéîu,etiam Leuitis.Summo tunnbsp;tumßdeerdoti eömißd erat 'mUolutio illius cum Uelo, di=:nbsp;uidcntefduâumfanéîorum à ßanilo. Cum tremore ado^^nbsp;raffe proni in terrain debuerant, zr' confilium coegiffenbsp;omnium facei-dotum zr teuitarum ,qui certeinuenirinbsp;poterant in B ethfamis oppido Lgt;cuitico,quomodo fußi=snbsp;pienda ßretßuxta legis pr£feriptd,multo maiori deuo^nbsp;tione,quämPdl£ßinorumfatrdp£,zridolorti'mponti^nbsp;fices ficerant de area cade legitime rcducenda.Sic fent= ruflirfa geanbsp;per iußitidgentium, agÿ-duauitpeccata ifraelitarum,
14 nbsp;nbsp;Etplauftrfiuenitinagruni lofueBeth^nbsp;famitæjSôftetitibi» Eratautéibi lapis ma^nbsp;gnus, amp; conciderunt ligna plauftri, uac^nbsp;casŒobtuleruntholocauftum domino»
Plaußrumuenißefcribiturhumano more loquendi populari.Ordinatione dei uaccis trahebatur, doneenbsp;Ueniret in ditionein ifraelitarum, inaÿ-um lofuecuiuf=nbsp;clam,ubi temere iÜi facrificauertent fuper lapide no connbsp;fultis facerdotibus uel Samuele.Hebrai diaint,uiros lor=nbsp;craperuiffedrcam,zrintrofßexifje quxinclufa effent^nbsp;Zrfine uerbo dei arreptum pldußrum,ac inßußd con=inbsp;cifum,zr uaccas oblatas in honorem quidem dei, fed nonbsp;ex iußu dei,nec fecundum legem.
15 nbsp;Lcuitaeautemdepofucruntarcädomi*
|
SAMVELIS PRÏMVS. ni,5lt; capfcllam quae eratiuxta earn, in qua erantuafa aurea, SCpofuerunt fuperlapi^nbsp;dem grandem, Viri autem Bethfamitæ obnbsp;tukrunt holocaufta, 8(. immolaucriint ui-dimas in die illa domino» ’ nbsp;nbsp;nbsp;Et quinq; fatrapæ Philifthinorum uidc runtjamp;reuerfi funtin Accaron in die illa» Scribuntur quidem 'Leuita depofuiße de plauflro ctrnbsp;cimdominitZ^'cdpfeÜam aureortvm anoru/m inlapi—nbsp;dem.Bethfdmitlt;euero holocaufla obtuleruut domino ilnbsp;lo die,a^icientibus fatrapii Palieflinorum,qui illam fttenbsp;^otio gé rantfecuti. 'Vbideuotio gentilium notatttr longe reli=:nbsp;giofiorquimlß-aelitdrMn: conütdti enimfuerantarcdnbsp;principes Philiflhijm per totam terramfuam,donec ter==nbsp;nünos ludæorum atthigerent prope Bethfames, ubi mi*nbsp;racula domini a/}gt;icientes cum timoré er reuerentia renbsp;uerfifunt,er fine dubio dei miracula marauerumt.
Domino Gentilis populi obldtiones diligenter annotantur^ num dona. tonqudtn domino placidie,pro quibm er euaferunt cd=nbsp;hmitdtes morborum fitorum, er murium in agris uaftanbsp;tiones.Ciuid aliud hicfignatur, qudmgentilium oblationbsp;nes,ex ignorantia peccuntium, er fuds turpitudines connbsp;fitentium,domino placuifiefSuperflitiofam uero er te*nbsp;mcrdriitmobldUonemuaccearum in lege prohibitarum,nbsp;er ineptam llt;etitidm,fine ägnitione peccatorum er ui=nbsp;tte emenddtione domino abominabilem er ingratamnbsp;r-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fitifie,rei euentus indicauit. Sic rcconciliatio gentiunt ipfi deOypriefigurabdt repulfionem ludieorum.
Primo dtiorum numerus recitatur ab urbibus oblato rum:deinde murium aureorum, iuxta numerum omnitinbsp;ttunoppidorumquàmuillarum. Communisenimplaganbsp;cogebatadfiacrificiapropeccatisfingulorum, perom*nbsp;nem PaUftinorum regionem, ufq^quo peruematur adnbsp;eum locum, ubi fifcepta fiierat area domini à Bethfaminbsp;Sc tisab ifraelitis, qui didus eft aliquando Aben magnus,nbsp;' ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquando AbelmagntK,lapisfiilicet er ludus,ufitata tnutatione ïJun tn Bamed. ig Percuffitautem dominus de uiris Beth famitibus,eo quod uidiffent arcam dominbsp;niïamp;pcrcuflit de populo feptuaginta ui-ros,amp;: quinquaginta nullia uirorum.Lu-xit^ populus, eo quod dominus pereuf-filTet pkbem plaga magna» Septuaginta uiri pereußi deBethfanütis dicunturi eo quod uidiffent arcam domini fine t'more er reuerettnbsp;tiaiuerbaaliqu.ifi'iuola, er contemptibiliterlocutifiie |
regvmprimV^. rani. rgt;icunt quidam Pïebraiorum, propterea hoe loco -Vau,ut talisfit fenfus,Septuagmtauiro^d i”'nbsp;quaginta millia uiros:quafi diceret,SeptuagintajP^^nbsp;cipib us, er quinquaginta millia de plebe. Alijnbsp;Septuaginta nobilesuiros,primores de populo oc(gt;lnbsp;lic,quorum quilibet icjïimatione £quaueritnbsp;ta millia uiros plebis, uel quinquaginta uirosnbsp;quilibet lequauerit feptuaginta Sanhedrin,hocnbsp;ces populi principales. Eo loquendi more quonbsp;ftea efl Saul percußtffe mille, Dauid uero decentnbsp;Ettuunusprodecem miUibus computaris.'Doblt;*^nbsp;enim iuxta legem domini tradaffe area domiui-^nbsp;ftrage locus didus eft Ludus magnus 3 mutota utnbsp;Et dixerunt uiri Bethfamitæ,Qy*^Jnbsp;ritftare in confpeciu domini deinbsp;iusî’ôCad cjuemafcendetanobis^ Cum maximo honore,t'imore, er reuereitti^ re facra hoc loco difcimus, tcjlamentum deinbsp;doslibros,ermagnifacere fiedus domini,nbsp;fcumpepigit.idquialudæi femperleuitcr traHai^.nbsp;er temcre,ceßit iUis huiufmodi dei gratianbsp;fimiliterufu uenit omnibus iÜotis illos magt;itb‘‘^‘‘^nbsp;dantibus. a.1 Miferunt^ nuncios ad habitatof'^Lj^ riathiarim,dicentes,Reduxerût P*’'}, jtcnbsp;im arcam domini, defeendite, èlnbsp;cam ad uosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,. j dues dom,.s jolis, arcam domini, iUit tranfmittuntuillafyluarum. tex dei ernbsp;tu,ludteis indigne tradantibus,indiftgt;erftoneuti^'^.^nbsp;translata eft. Utiferunt iwncios er apoftolosnbsp;ch£ in omnem terram,ut uenientes fufcipereittnbsp;cam diuituegratùe erfeederis, quod er a jnnbsp;profidu pietatis er fidei im uillas fyluaruinnbsp;regiones gentium,m timoré dei prius parut» et^^nbsp;Cum enimludcei àpatriarcharumorbita deui^l çfnnbsp;naU obfcruantia er pharifaicis fupcrftitionib^^^nbsp;foedarent,acfaluatoris didaffemerent, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfic menti pr^dicationem audire reeufarint, Chrfù ercuangelium translata funt addifferfionei»ê‘^ CAP VT VIL uiri Cariat^’*^-et 8{. reduxeruntarcamdo*^ ^^ijinbsp;intulerunteamindo««'’ jitnbsp;nadab in GabaaîEleazat^nbsp;fandificaueruntjUtC temtiliumeius diretarcam domini»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ludicia domini abyffus multa funt, ut ratio nium operuin dei homo inueftigare non pofi^-co arcam domini diu perftitiffè er nihil oppidi lt;nbsp;tiibusnocuiffèmirabileeft. Nee fcribiturnbsp;cultu diuino in codein loco, quin er Samuel ccfnbsp;propheta dei,findiß'imusq; in habitationisfu^nbsp;diftcaffe aram fcribitur, idq^ domino nonnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;[fi^ cuiffè, Adduda igitur fiutitf CariathiarinKHtP^ ^,(f |
SAMVELIS primvs*
^enittmtn,ift domum Abinjdab,gui in coüe iüitis Ur •î dontum habebat^excelßamn urbis locum ; in lt;juentnbsp;domini tatK^uam i« hottorabiliore loco flatuerut,nbsp;îgt;*i Gibiüha diciturßoc cß coHis.SanéUficauernt^fnbsp;ipfiuSjhoc cß,infiituertint curatoren arcie,itefcinbsp;^uiï accederet illam,uel irrcuerentia quacumj^ lonbsp;^^lgt;o!luerct,fedomnibufinodisreuereretur locus il^:nbsp;’^ßnilißimics haberetur^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Elea/àr femper lo=
‘tdejßt^cußos diligcns c:rfati(lus. ^Etfadumeft, ex qua die manfit arcànbsp;in Cariathiarim,niultiplicati funtnbsp;*f®)8Cfueruntuigintianni î ôCluxit om^nbsp;Momuslfrael poft dominum»nbsp;11 Ait autem Samuel ad uniuerfam dogt;nbsp;^^mlfracIjdicensîSi in toto corde ueftronbsp;. ®'’®rtiniini ad dominum, aufertedcos a^nbsp;‘'•'os demedio ueftri,ôC Aftaroth î Slt;prænbsp;cor ueftrum domino, ôC feruite ei fonbsp;’’^fructuos de manu Philifthijm»nbsp;Su Jï ^Ponunt aliqui licbra:orum totuin tvmpus quo ar=nbsp;^^^»inißitmCariathiarim,ußq;fcilicct ad tetnpusnbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ildam tranßulit in domujn Obedethott,fiiiß
dit^unt diutius iüic eatn perßi-'j^gt;diceittes,Viginti annis d/ßulißc conuerfîoncmfuâ ^''•''^:quafihicdicatur,\amquieuerat area uigintinbsp;domusiß'ael ccepit reßpifeerenbsp;concipere dojnini deifuißdq; adfolicitatio=inbsp;^‘’tnuelis^qui proueóliore atate ia^n diuino incu)ti=^nbsp;i.^^S.^^^^'^f’ocipfum cocpitloquiad omne}}tlfraelétnbsp;liij.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Etßoc loco capiatur caufaliter pro C^ia.
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“ ^gt;ùm requieuit ißael pofl dominum, quia ad inßin
dtuittijßiritus coepit loqui uerbum domini ad to^ ^'’^‘^°^'^i}ilßael,fubilludtcmpusquoßrtita}-ca donünbsp;j- ''^domoAbinadab.'tiecßolumdixit,fedcr coepit dhnbsp;per ^ybes ißaelis,nbsp;nbsp;nbsp;adhortari paßini ad cul^
^dei^ad ilium timendum,cradlegis obferuantiatn, idolorum:promißtqi ilUs ß id facerent^nbsp;ab omnibus fuis hoßibus, maxime a PaLe=nbsp;tUmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;acquieuerunt. Hifcimus qUari^
fol,' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;piß cruditi, er fidelis prophétie
op^utßne quo omnia labafeunt, zS“ in di P^^ßdiam populus degen€rat,uia
gt; Aft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ifrael Baalim amp;
ß''°^’’5^fcruierunt domino foli» ils K^'’’'^^fl‘^‘’^^gt;idolorum nomina apudillas gennbsp;°^’da pariter idola er idololatrite to^nbsp;gt;‘iigt;n^^’^^‘‘^ßsgt;^ß‘^‘il’‘lt;i-i^ß-^gt;'°i^^^^lt;^deusSidonio==nbsp;^iffeh^^^^^i-^^i^idigamusïfraelemdijsgcntiumfcrui-üej (ienbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fui parte,quanquam non abeßent hotni
’’«ini ° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i/lt;t uero dei cultu pcrßiterint,fed de^
^aitiu.ß°ß^d.partemaiori. Ad pr£dicationcmautem her.,, ƒnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;idolis dominum dcum folum colerc coe
Samuel, Congregate u^ MafphathjUt orem pronbsp;“^«dominum»
3^‘
R E G V M i» RI M V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;60
Poß abiedas fuperßitioncs apti iam eran(,ut pro ila Üsprophetdfanilusdominüéxororet. Amor enim deinbsp;inferipèdoribus nequit, tüß creaturarum tcßimatio,nbsp;ernimiusamorpropellaturprius. Ma^a locus ßcernbsp;erat habitus,ubi primum lofue reges uicerat,aramcon-ßruxerat er facrificauerat domino, dotnusq; orationisnbsp;iUic erat. Sunt ex P.abinis qui eundem locum effcfcri^nbsp;pferunt Majpa zT Silo, infinibus tribuum Beniaminnbsp;er lofeph.-fed uerißmilius eß Silo locum deßrüdußtif:nbsp;fe totum cum habitatoribus er tabernaculo à Pal^ßinisnbsp;poßmortemHeli^
6 Et conuenerunt in Mafphath t haufe^ runt^aquam,öCeffudcruntin confpedunbsp;domini,amp; iciunaueruntin die ina,atq^ dii-xeruntibi, Peccauimus domino» ludica^nbsp;iiit^ Samuel filios Ifrael in Mafphath»
Inßgnum conuerfionis ad dominum, aquam haufe= ßf irunt er effuderunt coram domina, ieiunando er con=nbsp;fitendo publice peccatafua in dominmn, Satnuele ittosnbsp;inßituentede lege domini, er aduitam religioßorentnbsp;adhortante,nonßne purificatione kgali,ßgnificata pernbsp;aßierßonem aqult;£ lußrationis: fado ßgnißcantes pec=inbsp;catorutn euacuatiomm er anundationem per ßdentnbsp;Unius dei.
/* Etaüdierünt Philifthiim qüod congre gati effent filii Ifrael in Mafphath, SCafeennbsp;deruntfatrapæ Philifthinorum ad Ifrael»nbsp;Quodcumaudiffentfilii Ifrael,timüeruntnbsp;àfaciePhilifthinorum»
Sicut tfraelitis dominum poßponentibus Paleflini ßlicius agnnt er uincunt,ßc reßpifeentibus er ad do^nbsp;minum conuerßs cis iUi timere incipiunt, non ignoran=nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘rt-
tes dei tfraclis bonitatem adfuos, quoties conuertercn=i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' *
turad fyncere colendutn dominum. Ciuia autem probierant erabiediàdomino ac tandem excMen^nbsp;di,ideo bellum inchoant, er precoccupare tentant con^nbsp;gjregatos, pariter erbelloadoririßflinant,iamq; disnbsp;uino iudicio inßigati,armis fefe tueri coguntur ut uin^nbsp;cantur.
8 nbsp;Dixeruntœ filq Ifrael ad SamueIcm,Nenbsp;ceffes pro nobis damaread dominum de^nbsp;üm noftrum,utfaluctnos de manu Philipnbsp;fthinorum»
lam nunc proßcerant er timere dominutn incepe^ rant ad exhortationemSamuelis, ideo intercefforem il=snbsp;îumprièmittuntaddominum,conmittuntq‘, iÙi,ut deuonbsp;tißimeoret,erpcrfcueranter.Fidelibus enim proßifttnbsp;magis aduerfa quam proßjcra.
9 nbsp;Tulitautem Samuel agnum laiflantemnbsp;unum,amp;obtulit ilium holocauftum integrum dominc.'amp;clamauitSamuel ad do-minu pro Ifrael,ScexaudiuiteS dominus»
Agnus oblatus pro populo praßat uidoriam ßdeli^ Agnus ob-bus,zr per Chrißipaßionemfuperatis damotübus pax datur fidelibus.Ladens autem agnus dicitur,ad mnoceitnbsp;tiamßgnandam. Subito obruttis Samuel hoßibus Pattesnbsp;fiinis, agnum laäeittemtotaminholocaußum obîulit:
mm 5
-ocr page 138-|
s AM VE US PRIM VS. detiotißimcq- orando claitMuitaddominîi ex fide, domino placuit, quim di/^Ucere potucrit praeternbsp;Icgcinaliquid tentatumdpropheta domini, quißjirUKnbsp;(igebiitur,nonlegis neceßitate.Satisenimtam hoc loconbsp;qudnt alibi dominm déclarai fide)n,amorem, obferuan=rnbsp;tiam decalogi fie magis exigere d populo fiuo quam qujenbsp;Sacrificia .cuttq‘fiacrificialegalia,quiefine timoré crcultu uerinbsp;P«™.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei,quicfimjfiiritu,delata domino,placere no pojfiunt. Hnic illa ßfiritics libertoimprophetif ueri5,in ritu fiacri ficandi paßim ofimditur, qua ßaalitii crimini datur obnbsp;fidci er cordis fiubuerfionem per idololatriam. Statitnnbsp;itaq^dominiufianiliorationes pro populo iam refipi=:nbsp;Sanftiex- fcente exaudlt.Pacile exaudiufitur QT necejfiario fianüinbsp;audiuntur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi^n^i^^qui fjiß 4 domiiio mftigati non or at.
holocauftum, Philifthii miniere prælium contralfrael.-intonuitautem dominus uonbsp;ce magna in die illa fug Philifthqm, 8C ex.-terruit eos,amp; cæfi funt à filqs Ifrael. SdiBMc/eoccMptttoMJordtione ey fiacrificio ,Pal£s flini irrumpttmt fi-cmitu bellico contra ifiraetcm, non-dum paratum ad bella,idco dominus fiubito fiuccurrit denbsp;/alis,reconciliatus pœmtentibus, orantibus, tom^nbsp;tru c^fitbninibus de calo pugnando contra Paltefimos,nbsp;er profirando magmfice perturbatos,confiolando pios,nbsp;er in fide uera confirmando, ofiendendogratiamfiuantnbsp;Atuhoritis adfiandumfiuum prophetam Samuclem,ut illi confirmanbsp;prophttaiis authoritatem infignem ad populum,regendo populonbsp;neecifiariam,
Videntes ifiraclita; pr£ficntcm fiibi dei manvm, quid iuconßrtarentur uiribus, ut pauefiados er fiigitiuosnbsp;pcrficqiterentur er trucidarentinon quidem intotu/m,nbsp;neftatimobliuificerenturpromore gratilt;edei,fied in thnbsp;more er fiducia domino deficruirent, iterum ladati be^nbsp;neficijsclanetmßtmipatrts. 11 nbsp;T ulit au tem Samuel lapidem unum, 8C pofuiteum inter Mafphath öC inter Sent SCuocauit nomen loci illius Lapis adiutonbsp;rij.Dixiti^, Hucufq,’ auxiliatus eft nobisnbsp;dominus. Benefleio- . nbsp;nbsp;Vidorilt;e diuins beneficium propheta uoluit nuM^x ^ia^' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mtermori, ideo patriarcharum morefigno infih tuto er nomine nnpofito, m perpétuant rei memoriam itlud fidclibus commendauit. 15 Et humiliati funt Philifthijm, nec appo fuerunt ultra ut uenirent in terminos If-rael. Faäaeftitaque manus domini fupernbsp;Philifthæos, cunclis diebus Sainuelis: J A nbsp;nbsp;8Credditæ funt urbes quas tulerant Phi lifthijm abIfrael, Ifraeli, ab Accaron ufqj Geth, ôC terminos fuos î liberauit^ Ifraelnbsp;de manu Philifthinorum, erat^ pax internbsp;Ifrael Sc Amorrhæum. Keuita quideinSdPiUelfi(it er mimJhdei,Jcdfieci0t^ |
REG VM P RIM vs. dum Hebrteos fiacerdos non fiiit, qui non de fiirpt roziper Amras,pdptTipdr genitus. ludicauititX^^^nbsp;fiapientia er probitatefiua populum dei,er tain dontl' ‘nbsp;na er confilio quam manu er firtitudine propugM“'nbsp;fidcle5,ia)n ad tmorem domini conuerfios. Sandii)^l^‘^nbsp;fiuaerfirtitudineprecumapud deumterribilisfiitnbsp;wbus hofiibus Amorrhseis,qui coinmuni nomine jit »'nbsp;cebantur ab ifiraelitis. Omîtes ficilicet qui adhucnbsp;bant aliquid illius ierrte,qui!e Ulis in hareditatemnbsp;nofiortecontigerat, qnam tarnen ufiq^ ad h^etenifi'’nbsp;non fiubiugarant.ïnter quas maximi erantnbsp;PäL!eftini,qui tarnen nunc pacem offvrunt pcretiß^nbsp;)ninoadttmpus,quiamanum domim iamnbsp;rant, er uim orationis Samuelis, in tantum, .nbsp;quoqi fiuas reddiderint ijraelitis,nbsp;nbsp;nbsp;paccntloiamp; P uerint tempore. ludicabatquoq; Samuel Ifraekni dis diebus uitæ fuae, Prafitit igitur omnibus diebus finis Samutllfi^‘’^’ iudicauit in caufis tarn priuatis quam publieis,nbsp;legem domimtuindicauit^ Ulis tranfigreffiorcs,nbsp;lotimoretn domini incidcauit uerbis,fiadis,nbsp;16 Sc ibatper fingulos annos circiK’l*^nbsp;Bethel 6f Galgala Sc Mafphath,nbsp;batlfraeleminfupradiäislocis. Qjtotannis iusreddebat populo tribuslolt;d^^^ in Bethel ficilicet,Galgalis,er Niitzpa, quonbsp;debant,qui negotia habebant, pro dqudicandi^^‘‘^^(nbsp;erfiententifiaufirendis,quibusftarcnt, donc^’’^^nbsp;inlfirael,Saulficilicet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Reuertebaturœ in Ramathat '•’‘Sedi erat domus eius,Ä iudicabatlfrafk*nbsp;ficauit etiam ibi altare domino.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ,ibi Extra tempus officij fiui habitabat in Bontato nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;gt; er altare extruxit,non contra legem: nondu‘»i^'l^^^^ tum erat quo loco area domini ftabilcm fiibtnbsp;elegilfiet,donec Salomon tcmplum extruxit-batur enim de loco ad locum: in Silo autemnbsp;tanifiabitationem donee caperetur à Philifl‘‘^‘‘^nbsp;deftrueretur.Exquo temporenondumnbsp;fi^at à domino indicatum-Dificimus iuxtalt;,ƒnbsp;ut dum proximo in domo domini iudiciumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iiP ficio obligamur,non inconfiderate uel nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; xta id quod nobis reuelat fiacra ficriptura e^ fia fi-aterna,fiyncere indicemus,projfiicicntes eß Inbsp;milibus uitijs poUuamur, qua culpamus innbsp;enim Samuclem reuerti 'm domum fiuam in „j,nbsp;ibi in altarifideigratos domino hofiiasintnugt;'^ ^CAPVT VlH- Fuit^ nomen filij sjdii^ geniti Ioclîamp;nomen fecundi AbJ^?nbsp;inBerfabce, 17 |
|
s A Aï V E L I S P R ï M V S. 5 , Et non ambuhucrunt filq illius in uijs emstfed declinaueru nt poft auaritiam,ac--ccperunt^ nmnera,ôlt; perucrteruntmdi^nbsp;n r . JMtt. ^^'^‘‘Poproxinüorinflitutionisregiimiß-aelexma origine,fed non fine prouidcntia dci, qua ontnbsp;’’^è^tur. Cum Samuel fenio confrâuidifiunrre nonbsp;MKiitßcerat ad loca p)-lt;ediâa pro populo iudicâdo,nbsp;^^^''’tjhtuityqui difcurrere noluerunt,fed paßifunt adnbsp;t’°P‘flum expenfis magnis, in tantum quod ittnbsp;lud££finibut i« ßcrfabecfedcnfei,populugra^nbsp;^%pro iudicio difcutrere coaiiü. Ncc fcoc conten-i^iKnera quoq^ contra Icgcm amaueruiu, qu£ uiolen=nbsp;^is H filant eße iniquorum iudicioru (y- fedttionum.nbsp;affèquuntur menfuram faniiorum parentum:nbsp;mérita nonagnofcnntur, donee deßcerintabnbsp;'^'^‘pfuii in rempubUeä. Interim difc'mui quanto pe-bonis etiam uiris iudicia decernenda committun-'^tfu:ilefit integrum iudicem reperiri, St tarn faltnbsp;prophette filq perperam iudicijs prtefiierunt, etnbsp;^^»eribiis corrupi potuerunt. lofephut ficribitalterumnbsp;^°gt;‘um refediße iudex in Bethel : uide eutuiem c?“ iudinbsp;'^'^ßdehifiorici. ^Cógrcgati ergo uniuerfi maiores na= !^?^f'^^^lgt;ueneruntadSaniueleniin Rama ei, Eccctufenuifti, Sifiliitui ®^ainbulantinuiistuis, Nunc coftituenbsp;- °Dis regem, ut iudicet nos, ficut uniuer-^•lationes* ^nanimi eonfenfit congregati decreuerunt feniores ^^^^petcre, occafionem facile inuenientes.Difficillinbsp;^uim ejl populo fatisfacere, or iudicio iufto placerenbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;: nouandii rebut propenfit funt homines, lam diu Sttmurfr pacißce habitabant, quia dominum ‘quot;ifre ditijccrrfztr. Sedfic cum ßrtuna fua homines lu=nbsp;‘^onfueuerunt,Gr difficile ferre poffimt auffiieationbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AllcgMitfenium quod illit non fi-audi erat : potuit p'”! orationibut, quod excrcitus maximi non potuif-’^-rilios accufant, quos ad emendationem,non ad re= patri fanéto traduccre oportebat inprimit^nbsp;*^n)ufi obflinatos, officio repellere, nondum pne^^nbsp;^^^zOec (i p^tre nccfcnioribus.Kcgem tarnen fibi ànbsp;P ƒpwta inßitui cupiunt, more aliarumgentium, cumnbsp;dlt;^^fuiprote^lionem haólcnut femper expertinbsp;libertatc donati.t^on tarnen propria temeritatenbsp;legi dei, uel hac parte meliorcs obfequinbsp;tinna ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffißcpturf quifibi à domine per prophe= g ^l^ÿiaretur. ferme in ocuIisSamuelis, regem ut iudinbsp;n o orauit Samuel ad dominum,nbsp;‘fß^‘^‘*‘^'^°gt;tßn£caufa prophétie Samueli,quodnbsp;folumdefilijs peccantibus,fedctiamd£nbsp;ac mores gentium fibi affumtre cupicnti=nbsp;beneficia dei, quàmnbsp;'*^hm,quodgentilium rit^i ilhtplaccrct, ^«od |
REGVM PRIM VS. 70 proteéîionem domini nonampleilerentur, quod libertanbsp;tem fuam jilicem nonmagnifacercnt,quod iugo fenouonbsp;oncrarcfine necefiitate tcntarent.Agit tarnen pro dex-teritate fua,Cf dominum precibus fuisconfulit, cr in^nbsp;tercedit pro populo. Cauendumdifcimus inprimis,utnbsp;fiatum huiufmodi tolerabilem nobis maxime donatam A .nbsp;deo libertatë no mutemut: difficile furrogantur melioranbsp;mper:a:duparuanolumus,grauiora fèrrc coganur.linnbsp;perium ex omni parte gratumnunquamoccurret,fem=nbsp;per grauiter toleranda fequentur.
ludicia domini femper iufta:uolentibut nonfiebat in iuria.B.ex iüis permittitur, non ad iüorum filicitatem,nbsp;fed adgrati£ diuin£ criufliti£ declarationem.Audit e= ®nbsp;tiam iniqu.a petentium orationes dominus ad fuamglo= aiiqnandonbsp;riàm, or mpiorum damnum,fidclibut in cxnnplu. Ab-ieëlum fe dominut queritur,cuius auxilium çtr uiëloriasnbsp;experti femper fiterant, cum idum non abieciffent, fienbsp;ut eo rege illis opus non fiterit.Samuclë deniqs abieciffènbsp;uidebantHr,fub cuius gubernatione fèlicifiime diu uixc=:nbsp;rant, cr quem ab infant ia charißimum domino prophenbsp;tam fenferant omnes.
Hoc paélo refricâtur pcccata uetera, dudumqs corn miffiahominumcoramdtuino iudicio, cumimmemorcs to ijcloia-beneficiorum ac criminu remifjàrutn, nouafubinde pccnbsp;cata committunt in dominum,leuiqs occafiione captata,nbsp;femper itur tn prifHnos mores, cir crimina renouantur.nbsp;Durißima lud£orum ccruix femper perfcucraffeuide=nbsp;tur,Ç7 ufq; hodie. Idolorum quoqueeultum rciecerantnbsp;publice,fed animo propëdebant adalienos cultus,quodnbsp;illis profaëlo imputatur.t^on enim toto cordefidebantnbsp;domino,non pendebant ex illius prouidentia,quam nonnbsp;perfiëlccredcbant,imô aliunde fibi fubfiidiuminqui^nbsp;runt,quodfitperuacaneum erat illis, fi dominîcfideffienbsp;cr charitate perfiëla coluiffent.
Definitum erat diuinoconfiliodandum de proximo Rex ^îdiis iüis regem uerum: ey ex ipfo Genefis libro promifiosnbsp;habebant reges ex ifraelegcnerandos. Verum id ut ficanbsp;ret, media ad hoefittura cr occafiones £que notàfùe^nbsp;rant domino. Nec tarnen ob id hominumillorum men- Noncogannbsp;tesçr fiudia cogebanturà domino, fedfuaptemalitia ho,^cr,'.nbsp;Cr improba uoluntate mouebantur, qtiam negare nonnbsp;potuiffent,n£c fe ad id cogi affeueraffcnt,nec legis ignonbsp;rantiam caufari. Titmen iubet dominus recitari gra-uamina multaacgrauia populo, uel etiam inflituta rc^nbsp;gi£ditionis cirpotcflatis,utuel auditadeclinareuc^cnbsp;fint f uel ffioiitefufcepta fiire cogantur, fine omni ex=* min 4 |
|
SAMVELIS PB.1MVS, cufitione G“ propria ipforum culpa : ut Gtquot; arhitrij pcrftóia libertM adempta uideatur ob dci prouiden=nbsp;tiam, cxcufatio culplt;£ nuüa fupcrjit, cum totics ad=:^nbsp;motuti, O' tam diligcitter dedanmo 'mcidcndo 'mflru^nbsp;{iifpergu^it fcélari inihtutü femri perpcram fufccptum. lo nbsp;nbsp;Dixit itaq; Samuel omnia uerbadomi^ ni ad populum qui pctierat à fc regem, Fegiim monbsp;nbsp;nbsp;Régi«,« morë deliniat per omnia Samuel, non lt;juod dominui hune fibi placent em ajjèrat, o diuino iureßc fieri oporteatàregibui,fed prædicit mcominoda popunbsp;li fub regibus,non leges ftatuit pro regibus.Et certe pronbsp;phetico ffiiritu ac iujfit dei pr^edicitlfiaelifituUusre^ünbsp;poftulati. ’ gt; nbsp;nbsp;8C ait, Hoc erit ius regis qui imperatu^ rus cft uobis,Filios ueftros tollet,^ ponet in curribus fuis,faciet^ fibi équités ôC prgnbsp;curfores quadrigarumfuarum,nbsp;amp;conftituetfibi tribunos amp; qHinqua=nbsp;genarioSjôC aratores agrorum fuorum,8Cnbsp;mefiores fegetum 8C fabros armorum ôCnbsp;curruum fuorum. L'furpwuî^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fubditorMn in totius regni pubUcum commodum ufurpare fiio iure rex poteft,fed non ad am libidinem abuti quafi tyrannus. Prgt;ecurfores, armi=:nbsp;geros, équités, aurigas, tribunes, centuriones, decanosnbsp;habere regem oportet exfilijs ßubditorum, quibus ne^nbsp;cejßarius reffii exercitus conflatur,ad regni falutem O'nbsp;paccm:agricolas,nKfßores,fabros, currifices refigt;ubliea habct,cui prteefirex O' oonßul. Ad cuius imperium o= tnnia difiionuntur, ad compendium O' profiUum regi-nünis, O'communem utilitatem totius regni. Eaueronbsp;omniaßc ordinandaßunt, ut nullius labor deßdereturnbsp;grat is. O' exigatur cum damna o' oppreßione paupe=nbsp;rum.Sinc uiolentia parentur omnia O’ difigt;onantur: utnbsp;nonferuili mifiria pr£graueiitur ßibditi, nec tyranni=^nbsp;ca uiolentia praß nt Itberi. IJ Filias quoqj ueftras facietfibiunguen= tarias amp; focarias amp; panificas,^ offidiquot; P’’*’ regnanm uarijs conßuetudinibut sites.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;complurima mutantur. Hie foeminie feruiuitt regibus in pretioßßimisueßibusacupingcndis, o unguentispa= randis, ut coquinaria; feruiant menfis principum o' aunbsp;l‘e,utpiflricespanumo'reliqua fixminis aptioraoffi=*nbsp;cia quam uiris peragenda : ad qute defiumuntur paßintnbsp;hæ qua; magis ad htec accommodte uidcntur,fine uiolennbsp;tiao'coaiiionc. Interim tamenparentes filiorum o'nbsp;filiarum regibus obfiequi iubentur, etiam fi id ingratumnbsp;habeant. 14 Agros quoqsueftrosjamp;uineasjamp;oliue ta optima toilet, SCdabit feruis fuisgt; ^b«nado nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cetera immobilia cuiq; toüere, o’fieruis dare, imo fibi fieruare, regi nunquam licuit:catenus, ut etiam impijßima lefiabel id non tcntarit,fine colore ali=nbsp;cuius iuftiC caufte. Verum pro ratione tcmporis,loci,o‘nbsp;caufiarum nonunquam Ucet. Semper autem id cotingit,nbsp;fi timor dei o' legum obfieruantia,iuflititeqs cultus,ut fitnbsp;fidgt; tyrannis,contemnitur, uniusqs régis licentia o 11=^ |
17 2.0 REGVIÄ pm MVS. bido pr£ualuerit reipublic£ commodis, fiteritlt;{i pw tioneuoluntdsinimpcriouelregno. 15 Sed ÔC fegetes ueftras SCuinearumted^ ditus addecimabit, utdet cunuchisSift^nbsp;mulisfuistnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ Decimasreponere ad regni communta negotilt;t)^ gm«' publicum communitatisfificum,iïlicitum non effet,nbsp;bus etiam olim communitati feruientes, o'rcipublieAnbsp;fufkntabantur,multo iufiius q exa^ionibusfeigt;tptr^‘’^nbsp;uis O' iniquistquin o pauperes uiduie,orphaiii,i'’’nbsp;cilles,fi;nes,benemeritide rcpubtica, Ulis fiuendip^nbsp;regno iuflitùe. Haec autem eunuchis o'firuit 'intftilinbsp;adfolumluxumO' lucrumaduolui o’poß‘‘^^^^^nbsp;nicumefio'iniquum,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ' nbsp;nbsp;Seruos etiam ueftros, amp; ancillas, uenes optimos, SCafinos auferet, a5 opo-4i fuas rapere aliorum feruosnbsp;cebit quidem,fi operas fuas ducat qu£ fimtreÿ^inbsp;prorepublica,cuiuelut conful patronusamp;P^^^^^^^nbsp;true pra:fidet:fi uero priuato fuo commodonbsp;rannicum eft: id quod comune eft regibus firènbsp;quiomniafubiugantfuo luxui er faftui,nbsp;que futurum intfraelitarum regno pnedicitvi'nbsp;minatur,quod O' ufui iüisuenit,etiamfub noX'^nbsp;gibusipforum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ Greges quoque ueftros addeci»” uosnbsp;nbsp;eritis ei ferui^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j Vix unquam tam iuftum uiguit regnunt, nbsp;nbsp;nbsp;^fui tandem O' crebro degenerauerit in tyrannid^n^f liberi effe debuerint,rcdigerentur in feruos,nbsp;uiliter fubiugati et oppreßi mifere feruierinbd^'^r^^ctnbsp;ioretyrannideliberarentur.'fetnperenimpti^^^^'nbsp;dereconfiueuerunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Etdamabitis indieilla afaciet^^’^ji^t ftriquemelegiftis uobisïamp; non«^^nbsp;uos dominus in dieillatnbsp;lam nuncfi faperetis, obmitteretis inftitudfnbsp;gis, O' foU domino deo uero feruiretis, Onbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Of’*'J'' audiretis Àprophetis O' pijs homimbus in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cjl tem : fed twncadmoniti pergitis eligereregtt»’ inftare ut rex eligatur, fub cuius tyrannidenbsp;tis O' clamabitis anxij addominum,fedfrul^‘‘'nbsp;modo enm tunc exaudiret uos dominus,cuiu^ Qtftnbsp;monita j^ernitis,o' confilium nonampledl‘'’'‘ji^iflOifnbsp;enim patris confilium ffiernit,periclitatus e^nbsp;mereturabido. 19 nbsp;nbsp;Noluitautem populus audircu® mueliSjfed dixerunt,Nequaqua.'r^ eritfupernos, amp;erimusnosquQq}ficutoinats^,^jijf SCiudicabitnos rex nofter,nbsp;antenos,SCpugnabitbella aoftr^» Obdurata uoluntate populi duriceruieigt; dentia dei abijcitur utile confithum donuru,nbsp;tionis anfa prteripitur rebelli populo. Supts' -jfi,nbsp;tutunt eratjfimiliter ut ali£ gentes de re^^ 18 |
SAMVELIS primvs cflß'eneticum de compedibus cr manicii, ferutwtnbsp;onere, fumnjum^ inter homines libertjtis bonnmnbsp;^^»tmutare cum fumma feruitutis miferia, non coa-fire quadringentis annis pugnuuerant filicinbsp;X 'b ^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uincente prd
fuintgloriamynuncglorium Jnbsp;nbsp;nbsp;W bumanctm,cMiK finis ignominia.
. audiuitSamucI omnia uerba populi ®cutus eft ea in auribus dominUnbsp;'^diujjudominiuotis piiruit lfrdelis,ceßit re=snbsp;Vfonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;officio iudicadi populum,
requifitus. Totum tumen ne=: popish precibusnbsp;*i( uZl^ lt;^°gt;nino commendduit : hoc efi auribus domi
adSamuelem, teo*
4iiifq; in ciuitatem fuam*
tnfiituendo, fed ^^S^ndus decernitur uel ojknditur. Sed id ue=nbsp;‘‘’’idtio quodum ordine z^fatalifecundum tempusnbsp;committitur, ideog^ dimittitur connbsp;dijpenfattoni diuinse, ZJquot;nbsp;^°’'amp;egandi fuffragijs roboranda diffèrtur.
A P V T IX.
T eratuirde Beniamin nomine CiSjfilius Abiel, filii Seror, fili)nbsp;Bechorath, filb Aphia, filii uirinbsp;SS Iemini,fortis robore.
defer ibitur, humane cafui crfortune. Cum cn'm Saulafinbsp;quierihregnum fuper populMnlfraelinuenbsp;gt;ni,f‘^^(”'ophetdm confulturusdeafinisquafi jortuinbsp;Ini i^^‘^‘‘^f‘naionem regiam à domiiw infiicrato repornbsp;% ’fieXnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adigimur, uel coaâi,deo
'f’*' ‘^f’^^hnur : ut apud deum quidem prouidentin lt;^‘(fi^gt; figt;rtuna uel mdufiria ui^nbsp;nihiimterim teinerefiut,fedomniaguhernbsp;nec fine patre.nbsp;^^“'^Urnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;arbore, ex crines 'm numcrato ha
^^*lt;}u ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;harena maris. 'Puit igitur Saulfilius
^‘'^^AL^''^^^^^^hrieos/ratrem habuit NcTj^uoto Saulis binomius fiât, alio nomine fiuninbsp;patet 'muerbisdierivm. Ciuem Abienbsp;Bechorath, gui fidtfiliusnbsp;ffchiemim. Er^it ante Samuel pater Cis,nbsp;s ^'^^‘^^^ifi'ael,de tribu Beniamin, pauloannbsp;I ^t(f^‘‘^’^°f‘t'^ouxorisLcuitie.
ƒ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uocabulo Saul,elcdus ct
P'^bh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ifraelmelior
ftio, amp;furfum, eminebat
^‘'^‘tel poftulatus ’interpretatur,fi non à pa. quot;''^^i'iamnafcerctftrpofiulatuslegiturfpiro.
REGVM PRIMVJ. ?!
aHttfione nominis, rogatus faltem efi er eleólus dirigen te deo ab ijraelc m regem : Bleilus erat ex multis milli= Saulis boninbsp;bus:Bonus,hoc efi elcgati forma, er pulcher,modefius,nbsp;plus ac mgenio nobilts, er aptus 'mperio.i^on tarnen ilnbsp;lofiiijfe meliorem,fiatim declaratur mteUigendum ^uonbsp;ad proceritatem corporis er elegantiam, quia ab humenbsp;ro fuo excedebat omnes qui 'm tot millibus pofiea cónuenbsp;niebant,fiatura plane egregia er illufiri, digna quoquenbsp;'tmperio,dum ctetera non abfint charifmata.
• 5 nbsp;nbsp;Perierantaötafin^ Cispatris Saul.-SCdi
xit Cis ad Saul fili’um fuum, Tdie tecum unum de pueris, Si confurges uade quæ.-reafinas,
Occafio humiUima fiiit,afinarum fcilicetamißio, 0«aCo re qu£ quarebantur patri à filio, quorum neuter qutd=nbsp;quant cogitabat de regno. Dileilus autem patri Saul nonbsp;folus pro afinabus mittitur,fcd feruulus illi fenfatus ad=nbsp;iungitur, pro confilio er folatio,gnarus itinerumernbsp;periculorum. Seruorum fidelium amicifiima habendanbsp;efiratio,quandoquidem hicfcruus nonmodica Sauli ocnbsp;cafio fuit, fecunditm hominem fentiendo,ad regtu pro=nbsp;motionem.
4 Quicum trafiflentpermontemEphranbsp;im,Si per terram Salifa, Si no inueniflent,nbsp;tranfierut etiam per terrain Salim, SC nonnbsp;erantîfed Siperterram lemini, Sgt;(. minimenbsp;repereruntt
Saulis obedientia commendatur ad patrem: pofi cor poris dotes, obfequium parentibus laudatur in primis.nbsp;Pecorum cufios fiiiffe perpcnditur,cHi amijfarum afinanbsp;rimtrecuperatio demandatur. Complacet deo inhuminbsp;libus: er quantupcriclitetur in honoribus uera uirtus,nbsp;huius exemple docetur. Tranfifiautemnonfriuolisde Difpenfationbsp;caufis tot terras,fed nobis mcognitis : quarum omniumnbsp;maximam dominus declarauit,cui rerum er aélionumnbsp;caufærefirri debent acceptée, ignariimenim traxitdisnbsp;ffenfatio dei ad uicinia Samuelis,qui 'm monte Ephraimnbsp;paternas mhabitabat poffefiiones fecundu legem, pofi=:nbsp;quammultarum urbium locapertranfiffent proafinisnbsp;nufquam muentis.
5 nbsp;Cum autem ueniffent in terram S uph,nbsp;dixit Saul ad puerum qui erat cum eo, Venbsp;niSireuertamur, ne forte dimiferit paternbsp;meus afinaSjSifoIicitus fitpro nobis»
Pietas ad pareiKcm er prudentia 'mdicatur, que ue rebatur,ut res erat, plurA haberefilq quarentismora,nbsp;q afinarum iailuram etiam perditarum.
6 nbsp;nbsp;Qui ait ei, Ecce uir dei eft in ciuitate hacnbsp;uir nobilisîomne quod loquitur, fine am=nbsp;biguitate uenitt n’lncergoeamus illuc, finbsp;forteindicet nobis de uia noftra propternbsp;quamucnimus*
Peritiorrcrumeratfcruus,ideoq; dileilofilio adiun {lus erat à patre, er de Samuele iam plura audieratgt;nbsp;Saul uero de pofi fêtantes uenerat, er' prater gregumnbsp;fuarumeuramparumeurabat. Audiens igitur in proxinbsp;W9 uidentem effe,er fama fanilitatis amp;¦ perJ^icuilK^
-ocr page 142-|
SAM VELIS PRIMVS tw ttobilan propheta/acileperfuctdctur a feruulo,cMti credit certißima effe qn£ prxdicere poßit çr uelit.Pernbsp;fon£,iter,locui,uerb(t,con/jlia,confcnftii, opera, tentpin,omnia non tarn tcmeritate humana, q diuinaprouinbsp;dentiadij^enfaiitur.
fngcniS mi- nbsp;nbsp;Seqtiax CT mite ingenium acquiefcit,fed de honeflo te bauiis. cogitat,quQ demereatur uirum dei, mterim nia hil niemmorum habens,^ quibm panics dcßHiiM refar-ciatibiduum peruagatu/s terrât cumfamulo,mciuile ar=^nbsp;bitratus celebrem ac honoratum uirum, a quo auditurinbsp;fint grata, que cr occupareinfiiUterint negotio fuaruntnbsp;afinarum,fim muttere accedere.
humwa ® fcww/M prouidentia inanis ejl,comparatio=! ne diuin£,niinquam tarnen intermittëda: commode fernnbsp;per agendum pro opportunitate rerumo' euentuwn.nbsp;Cogitant de dtnda quartaparteficli, quibut iam feruanbsp;baturnonfolum eximia quadamportio dapiumrega-lium,ßed omnia deftderabilia ifiaelis Uli debebantur,manbsp;nebantq; ignarum.laüandum cogitatvm noflrtim 'm donbsp;mmum docemur, 'mter'm tarnen opt'imii exerdtijs 'm=nbsp;cumbendum. Ç Olim in Ifi-ael ficloquebatur unufquif^ que, uadens confuleredeu, Venite, ôCez^nbsp;mus ad uidcntem,Qui enimprophetadi^nbsp;citur h odie, uocabatur olim uidenstnbsp;qù?Vto°Pgt;i™nbsp;nbsp;nbsp;^ntcrferitur obiter quit olim uidens uel propheta ha ta. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bitui fitcrit or diëhn,quomodo ßtnili uiri, rcuelatione diuitia ctiam humilia twgotia pradixcr'mtttimc fcilicet, quädo fideliter domino firuiebatur, quando non ad idonbsp;ia rccurrcbatur,fed ad unum ueru/m cr omnia fiientemnbsp;dcum. t^olebatenrniremotiorfiiisejj'eucrui deus, ernbsp;neceßitatibui fidelium minut pro:fens,nbsp;nbsp;nbsp;ad eorum an gores Icuandos remißior,q dannones culti ab idololatris futsclßentcultoribus. 10 nbsp;nbsp;Et dixit Saul ad puer ä fuum, Bonus fer mo tuusiueni,eamusXtieruntinciuitate in qua erat uir dei» Kationabiliter'mgredi délibéranturbe}n,mquaßo=: licitudine de rebus curandit leuari poißunt, quandoquinbsp;dem diuino ordine peruenijßcnt in uicinia,prius nihil tanbsp;fi ƒnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fidelesho:nities in ßuis adibiis du cuntur magis quàm incedant propofito. ,, Cum^afcendcrétcliuum ciuitatis, in^ ueneruntpuellas egredientes ad haurien=:nbsp;dam aquani, amp; dixerunt eis, Num hic eftnbsp;uidensç’ IX Quærefpondétes, dixerûtillis, Hiceftt cece ante te: feftina nüc : hodie enim «cnit |
«5 REGVîÆ PRIMVS. in ciuîtatem, quia facrificium eft hodicp®nbsp;puliinexcelfo»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P Rwtfi* intelligiturciuitasRamathain montis decliiiopoii ta,{ub fead couallia ßiues habui/Jê: fuprafe uero'ut conbsp;lis iugo uel cacumitte excelfum ßijße,ubi dominenbsp;cabatur,pofl deflruélam Silo,nbsp;nbsp;nbsp;loco motam arcain lt;gt; mini, deq^ ßßecialißauore dei ad prophetam Samucle»'-eatenus uirum dei,utfiicritdeoplenus,e7' amicitsw pmus pofl Hi.ofen. Deßcendentes puellospronbsp;rienda percundantur de propheta manfiotte, ànbsp;longum audiunt fcrmonem,ptura reßtondentibtUjjo^nbsp;neomore, qßerantperqui/it£,deindußriaßodifccnbsp;colloquium, quo tam elegantißimum uirumitwo»^nbsp;procerum, diutius contemplarentur. Et tamenrt (lt;nbsp;domino 'mpiirante Samuel eo die uenerat,nbsp;indixeratjpraßolaturus uenturum regent ,quo’gt;f^nbsp;bat,e:r proeodominofacrificaturus. . änbsp;Ingredientes urbé, ftatim inuetiijj'nbsp;antequa afcendatexcelfum aduefet»“ 'nbsp;neq,’ enim comefturus eftpcpuluSjd^.nbsp;ille ucniat.-quia ipfe benedicet hoftiæ?^nbsp;inceps comedctqui uocati funt.Nu”'-^nbsp;go afcenditc,quia hodiereperietis In excelfis nonfolu domino facrificabaturfi'K^if epula facra exhibcbanturnbsp;nbsp;nbsp;folenites populo '¦ benedicebantfacerdotes Gr propheta, anteq‘i^’^ re'mcepiffent. Non enim finegratiaruma(lionoi^‘'nbsp;andume'ßprandiumpiorum. Siccr Chrißlt;{‘‘''‘‘^.jfinbsp;poß cœnam hymnum ey- gr^uias deo dixit-aliud menßam benedicere efl,q gratis deo dio^^.nbsp;des creatori noflro,a quo omnia fußcepim!iiS!‘‘‘^“’nbsp;ufivmnoßrum,fedmoderatum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r jjÜ *4 Etafcenderuntinciuitatem.C«^^ (,j ambularent in medio urbis, ecce junbsp;egrediebatur obuiam eis utafeendtf^ .nbsp;excelfum» Vide fi non in dijßenßatione domini deißnte^ non folum itinera,ßed paffus,codent praoißnbsp;re prodcunte Samucle,quo accedebat Uluntnbsp;rUS que aUoqueretur gt acceßißßt, irtmediai»^^'nbsp;taplatca-Idfiuelcitiusueltardius conßcijßdl^ ’nbsp;nuißeiU tot huiußnodi opportunitates locorUHt Ctnbsp;poris,iuxtaaßimationemhumanam. , Dominus auté reuelauerat Samuelis ante unain diem quànn’nbsp;Sauljdicensî 16 Hac ipfa hora,quæ nSc eft, cr^^ uiru ad te de terra Beniamin,etnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0j ducem fuper populum meum pLjiJiP uabit populum meum de manunbsp;norum,quia refpexi populfi mtuin ?nbsp;cnim Clamor eorum ad me» ¦ 'tilagnumquidem negotiumregis iliOfßed non minus 'm paruisquoqsrebusloc ^nbsp;per habet diuina prouidentia. Reuelattir Pnbsp;uenturusSaul, dies horaq^adueittustinbsp;ireuelare aurem propheta, alijs. ignota pra -3' |
samvelis primvs,
'’’Wo. dementia quoq; dei ad populum continuo pec^ ^“ntem notatur,cum uocat populii fuum deus,nbsp;nbsp;nbsp;quia
^l^res ipforum, pronüttitq;faluatorem illis Philiflhinorum,qui illos iugiterinßfla=:nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Samuelefeneiiute coßilo, ilUs^ pec
pnophetamMittitur au^^ Soul adregnum: non ambitiopisquarit. virnbsp;’^t(r, 4 mafcula uirtute, cuius tepimonium 4 deonbsp;iamtribupreq; deletaabalijs,exnbsp;“^^^ w^endusmittitur,quë tarnen nominat,nbsp;quem populus re^ieiat, CT illius conftlqsnbsp;‘»tif pendeat Gr obfequatur. Sunt autcm hi duonbsp;^^lt;lt;tlutpcfrenthefis qu£dagt;n,Gr fequitur.nbsp;afpexiffet Samuel Saulem, do=nbsp;'^Usrefpóditci, Ecceuirquem dixcramnbsp;dominabitur populo meo*nbsp;^'ftiondfre domitwm prophetie,efi cor illius tonge
tl« i^gt;ßttimpetfttaßtßbifßintudomiiù inßiga= fjR ptturum regem,qui coget,reget, Gr'mu^nbsp;I ^°‘’gt;'^abitbopulmn meum, Ipfe dominium exercenbsp;gt;8 ‘^f'^pulutnmeum,nbsp;iiQ^^^^^^têSauladSsmuelem inmc.*nbsp;amp;aitîlndica,oro,mihi,ubi eftnbsp;j^'’suidcntisV
^‘tniuel non cum pompa aHquainceßijJe, t(el r^'^°‘^‘U'e ilium proph et:tm infignetn potuerit Saulnbsp;quanquarerummultarwmperitus, ideoq;nbsp;I *gt;io b quondam allocutus,interrogauit de do=nbsp;l^ailenus curialitatem de poßnbsp;educatus inter papua GT peeonbsp;*9
li( ‘tidensjafcende ante me in excelfum, A amp; omnia quæfunt in corde tuo,nbsp;'l^’botibi.
ftj ^^^eafinis quas nudiuftertius perdidi gt;Us f°bcitus fis,quia inuentf funt. Et cunbsp;defidcrabilia Ifrael? nonenbsp;/^nini domui paths tuiî*nbsp;benigne fe uidente re/podet. thulia fuper
St nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teftari,aliud de fe dicere rogatus nopo=
afcendere in excelfum, locu publici gratiaruadione ad deu à finbsp;I*'’’®)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sacrificobant enim dnofuamu
'*'•‘[‘((1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alacriterq; conuiuabantur.Etut
°^^^gt;Tat,adijcit craflina dimittendwin : cu= ^‘^^‘lt;s^^‘^'^^gt;nit,teflando inuentAS aßnAS,nondum ronbsp;¦gt; triduum indicat à temponbsp;ÎHetiff 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;^oeperat lapfum. Sententia aut qu£ fe=:
^Ohï deftderabilelfrael,nónne tibi GT 0= propofuit,utnbsp;'*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hac de deßrendo fibi regnopperfi^:
t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honorem totiusgenerisfui,Gr
^xquodifcimusloquendimodosHes nobis audiemibus difficile intclUgÂinrt
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honorem totiuf generis fui,^
fc».. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ _.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...
REGVM PRIMVS. 7^
ßcut hic,defîderata,regnum dicuntur,Grin Euangelio exaltari eft crucifigi, ut harum locutionum ufum in fcrinbsp;pturis diligenter confideret qui nolit errore.
11 ^Refpondens autem Saul ait, Nuquid non filius Icmini (uelBeniamita) ego fum denbsp;minima tribuu Ifrael, ô(. cognatio mea nonbsp;uiftima inter omnes familias de tribu Bennbsp;lamins’quareergo locutus es mihi fermo^nbsp;nemiftum?
Excufat fe ueraciter de honore regni fuperlfroet, cumfttipfeBeniamita.Giuptiesinhoclibrofiliusleminbsp;ni feribitur, quafi duabus diilionibus,no aliter copientnbsp;dum quàm pro una diélione, Beniamin fcilicet Beniaminbsp;ta:qu£ tribus tune omnium minima erat in I frael. lnfu~nbsp;per progemem fuamin tribu Beniamin minorcm e/fefitnbsp;tetur ingenue. Adnùrabaturqÿ deinfolito fermone gt innbsp;ffierato homo agricola, GT boumgubernationi aptiornbsp;hominum.
Aflumcnsitaq? Samuel Saulem amp;pue^ rum eiusjintroduxiteos in tridiniu, SCdcnbsp;dit cis locum in capite eorum quifuerantnbsp;inuitati,erantenim quafi trigintauiri*
Adduxit Samuel Saulem GT famulumfuumincon^ feffum,locum fcilicet conuiuij,e^ in uocatorum hono^nbsp;rabiliori loco federe ficit,quorum fire trigmta erant.Sinbsp;quis uelit ambitionis accufare Saulan, quia non reluitanbsp;batur, audiat iuuenem feni prophetic GTgrandauo iudinbsp;ci refiftere non debuiffe.
Dixitep Samuel cocoîDa partem quant dedi tibi, 8C præcepi ut rcponcrcs fcorfuntnbsp;apudtegt;
Depofuerat Samuel exintiam aUquam portionem penes culinarium,quam in tempore iuftus redderet,hacnbsp;nunc iubet proponi Sauli honoris gratia, utappareatnbsp;pnenouijfe uirum dei Saulis aduentMtt,ftgt;iritu prophetinbsp;coillujfiatum.
14 nbsp;Leuauit autem cocus armum, ÔC quodnbsp;iuxtacum,5CpofuitantcSauhDixit^ (Sanbsp;muel) Ecce quodremanfitponeantete,co^nbsp;mede, quiade induftriaferuatumefttibi,nbsp;quado populum uocauu Et comedit Saulnbsp;cum Samuele in die illa^
Coquusigiturpropofuit armum gt quodfupertU lud uel iuxta eft,hoc eft fimur,ante Saul, iuftitq; cornernbsp;dere,uidclicet feruatum Mipr£ omnibus qui uocatifitenbsp;rant. Cafu ut putabatur uenerat, GT portione infigni etnbsp;honorario cibo donabatur,reliquis muitatis nihil minusnbsp;fuAsparteshabcntibus.Adprouidentiiediuin£ordinem OmniaOconbsp;infallibilemdocendumhacfcribuntur, quandoquidemnbsp;apud deum omnia pr£fentiafunt, GT ab £temo dijpo^nbsp;fita. Nec aliud cafus eft,qiMmdiuina uoluntAS. Üota^nbsp;tur iUo die Samuel comediffie cum Saul, quafi aüàs nunnbsp;quam.
15 nbsp;Et defeenderut de cxcelfo in oppidum.nbsp;Sc locutus eft cum Saule in folario.
Perailis oblationibus er publicis epulis pr£/cris
ptQmore,defcendugt;Uin urban,pariter^loquuitturitt
-ocr page 144-|
s AMVELIS PRIMV S. foldriofemotiiarbitris Samuel cum Saule, fine ditfc«) defiituro regno regimine,de timoré deiner Uhus le=nbsp;ge habenda in mantbus, Cf diligenter feruanda. Cum^ mane ftirrexiflent, 8(. iam dies iueefeeret, uocauitSamuel Saulem in folanbsp;ho,dicens:Surße, amp;dimittamtc. Etfurrenbsp;xit SaubegrefTi^ funtambojipfe uidelicetnbsp;ölt; Samuel foras furrexerunt,difcimus coenasn fitifiè e=^ puUs prlt;£cedentis diet, propc folis occafian, more pri=nbsp;fco habitam, pofi quam fine impedimento ebrietatis colnbsp;loquipotuerint,fcd inunilio fieruabaturinmane.Ad a^^nbsp;fceitfum enim aurorie uocauit Saulem Samuel,deHuo innbsp;folarium,Qr copiant pricbuit abettndi : pariterq; exie^^nbsp;runt. Solus enim fioU loqui uolcbat de uoluntate domi^nbsp;ni.Sicut enim dei fieruus fit rexfidelium,fic àuerbo do^nbsp;tnimpêdere debet,^ prophetis obfcqui,iuxtauerbuntnbsp;dominiadiüos. A7 Cum nbsp;defcenderét in extrema parte ci uitatis,Samuel dixit ad SaubDiepuero ut antecedatnos, ÔCtranfeat, tuautéfubfiftenbsp;paulifper,utindicem tibi uerbum dei»nbsp;IntraurbemdefcëdebaM contra infiriorë portam,nbsp;qua: ducebat ad uaücm cum Satde, quem comitabatur,nbsp;quafi honoris gratia, lubetq; Samuel, ut Saul famulumnbsp;comitem praire iubeat,quafi fiecreta aliqua habeat, nonbsp;audience uel uidente puero expediturus. Quo fado conbsp;flitit, er Saulem de uolumtate domim plcnius inflruxit.nbsp;fn Kgt mi- PriwHw enim et maximü in rege efi,agnofcereJè deumnbsp;*“““* habere iudiceme:irdominiim,cuiusuolÜtatiacquiefcatnbsp;onnu diligentia, çr populum quoq; regat ac inflituat innbsp;tùnore dei,quo publica iufiitia conferuetur. C A P V T X, Vlitautem Samuel lenticulâ o-lei,amp; effudit fuper caput eius,amp; deofculatusefteum, ÔCaitt Eceenbsp;unxit te dominus fuper hæredi tatem fuam in principem, (er liberabts popu= îum fuumde mambus immicorum eins, qui in circuitnbsp;tu eius funt. Et hoc tibi fignum, quia unxit te donùnusnbsp;inpr'tncipcm. Oleum du- nbsp;nbsp;inungitur Saul in regem iufiù domini à propheta Si muelc oleo facra undionis, ad hoc ordinato àdomino. lîebrai quidem dicunt, nonfiiijfe de oleo quo Dauid etnbsp;Salomon undi funt ZT confecrati : fed de eo quo Jehunbsp;rex ifrael. Reuera enim no durauerunt utriufq; régna,nbsp;fed uelut uafefidili contento oleo pcrfiififunt, non dinnbsp;durabili regno donati.ofculatur eum,fauoris typo,ue^nbsp;lutt omnia fauflailli imprecetur,dicendo : Nonnenbsp;tas te hodie dominum inungerein regem fuper haredtnbsp;tatem fuam f Qi^fi dicat: Cerfißimu habeas dominumnbsp;.. tuo regimim commendalfe non tarn tuiempopulum, qnbsp;fi^^ peculiariter diledam hareditatem. bion c=nbsp;nim regum populifunt, feddomim del, ad cuius legemnbsp;erbenepUcitumregi crgiibernari debent à regibus,nbsp;ipfe enim princeps paftorum efl,nbsp;nbsp;nbsp;rex regum. Eidc= fct autem uelut pupillam hM)etoeulifui,fic^tHtatur |
R E G V M PRIMVS. t^uindicatdeus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 4 « 2. Cum abieris hodie à me,inucnics oUO uiros iuxta fepulchrum Rachel in rinibunbsp;Beniamin in Zelzah, dicêttp tibi,nbsp;funtafinæad quas ieras perquirédas^*nbsp;termiflîs pater tuns afinis, folicitus eftpï®nbsp;uobis, amp; dicittCJyid faciam filio Futurapradicit^iritu prophetico,utcumuid(^ prope tempus omnia fieri circa fe, certo quo^ trenbsp;fe à domino regem inflitutum inlfrael.Pra:dicitpdtigt;nbsp;fibi occurfuros uiros duos infinibus Beniamin,itii^nbsp;quidicebaturZelza,nonprocul 4 feputchroR^quot;^nbsp;quodproximum efiBethleemurbi,detribuUd‘f’inbsp;cbfinia multa habet cum Beniamin. ïudainbsp;hora qua hæc Samuel loquebatur Sauli, hos uirofj^llnbsp;apud fepulchru Rachel, occurfuros autem SaiiHnbsp;woeiusinlocoquidicebatur Zelza.dlio tibi«^^nbsp;tes annunciabunt de afinis inuentis,nbsp;nbsp;nbsp;fblicititdir' tris tui pro te tardante reditum: hoc unuimfiS!^'^''’'^ meueradixiffeetiamderegfio.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .
4 Cum^tefalutauerintjdabûtobiott panes.SC accipies de manu eorum* ,nbsp;Secundum fîgnmn. Procedenti tibi idtrd,nbsp;planicië Tabor uel uaüem.llt;ion potefl Tabornbsp;tis nomen elfe qui in parte b^eptedim etnbsp;alius quifliiam coUiseo tempore fie noniinatv^’l^.nbsp;Benioinin uel luda.lbidem occurrent tibinbsp;gentes ad locum orationis in Bethel cumnbsp;lutem tibi imprecabuntur, panes duos dabu»^nbsp;proteGrpucro,tunctibineceflàrios. . y Pofthæcueniesincollemdcijubi^ tio Philifthinoru î amp; cum ingrerfu® binbsp;ibi urbcm,obuiû habebis gregemnbsp;tarum defeendentiü de excelfo,Slt;nbsp;pfalterium 8c tympanum,amp;tibiagt;^’nbsp;tharam,ipfos^ prophetantes»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ß*** cet lau^tittm,uocibus zy muficis mflrurn^^l^' puli fcdicet prophetarum,lcgcm dci meditantti^ cieruditionifacreefludentium,defcendeiîtiunt^^^ foietiaminter ambtdandum domino latidespj^nbsp;cantantium cum iubilo cordis Zb uocum.tl°‘'nbsp;loco prophetare dicitur ut uidetur,
bis cumeis, SCmutaberisinuiru^ Et cum hos fic domino canentes uideris,tt’ mint tibi infilientis nutu pariter cum idi^ ^^^cuntnbsp;bis,laudes domino prius tibi incogtiM modtu»^ -jjjj |
samvelis primvs
iTlii.Et cjui haé^;cniK bucolica tantum nouermx nbsp;nbsp;nbsp;tauda
de prophéties myßerijs nihil edoilis apud boues tuoî er aratrum, iam tune Jpiritu domini imbueris, utnbsp;teligiofiorfiaSjCir eruditior 'm hts c[U£ ad dominivm pernbsp;ünent^ornbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rc^i jidelium nota clJè debent. Sic^^ mu
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘«l’cris in nfom uirum, magnifiea eogitabs cr proba
P™ populo tibi eoinmittendo, qui tantum hadtenus ru= lucacurabof.
Quando ergo cuenerint figna hæc tibi, JC quæcunq; inuenerit manus tua,quianbsp;‘‘C'is tecum eft,
tibifignis pr^diôlis nu)do,'complendisqi in^ Uera me tibi dixi/Ji' de regno, idcoq; nihil addu-‘‘wisobire ear um rerum euram zr operas qua faeicnnbsp;enim domini,qui teeum erit, coinnbsp;^''eficiet te de eis,ut ßne ferupulo qua nunc tibi iin-^^“f'U^i.'is.Magnuin illi negotium proponebatur, es“ finbsp;^‘^'^edibileßmpliei ruflieo, idcoq^ totfignis coßrmanbsp;3 ‘‘’^uin,non erat incommodum.
^tdefeendes ante me in Galgala: ( ego ?“’Ppedefcendam ad te ) ad offerendumnbsp;°locaufta, SCadimmolandum uidimasnbsp;P’cificjs^ Septêdiebusexpcdabis, doneenbsp;®gt;'iani ad te,8C oftendam tibi quid facias,nbsp;’’Spornt igitur illi,poflquam certior reddetur de hisnbsp;Galgalam de=:nbsp;aduentum Samuels expcéiet,inaugurandtsnbsp;^^^’ßierißcijs ojjèrendis, ubi ait : Et we expcÄtiamp;wnbsp;9 J^ßptem,ibi te de regni negotio docebo.nbsp;j|j^*-^qgt;’cumauertiffethumerum fuum utnbsp;Samuele, immutauit ei deus cornbsp;'xnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uenerunt omniafigna hæcin
tifP nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut eefjante loqui Samuele Saul hiimerum uer
J^‘‘gt;l’iturus,dominus imbuit cordi illiusj}gt;iritum ßr= ce magnanim!tatis,ut cogitate eeeperitde colnbsp;f,^^‘°ptopheta,deßdeliter adminiflrando rcgno,denbsp;J •l’t« uincendis et populo dcfindendo,cxemplo prianbsp;titf^'^‘^‘^^spoflf}‘ic humilerußieumq; traólauerit ße=nbsp;r^'^'^’’^f^^i^tinersßiccefßi omnia pradiila oceurrenbsp;‘^^regno iam certus effet.
^Cce nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prædidum collem, Si
prophetauit «Uij,, autem omnes qui nouerantnbsp;*^^cliuftcrtius, quod effet cumnbsp;Siprophetaret, dixerunt adin-res acciditfilio Cisî’numnbsp;Ref ’^^’^.Prophetasî'
alius adalterum, dicens :Et Propterca uerfum eftinnbsp;beoc ‘^’^um Si Saul inter prophetas^nbsp;' \nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feribitur, cum qui^
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;miraculum iüorum, qui ilium
Pti/lt/g^^^'^fl^'^fftGrßrtem quidem uirum agnoue= rebis magnisunquam locutuinandic^t
REGVMPRIMVS. 75
titnt prius, »ec quenquam de illius familia prophetam nouerant.Dominus eflquimagnalia facit in paruis, quinbsp;humiliât fupcrbos,cr'humiles exaltat, jpiritu ßio affiatnbsp;quem uult,fine nuritis benefacit, ey deijcit ingratos ànbsp;praflits beneßeijs, quarum omnium rcrum exemplumnbsp;deusflatuit hune Saulem.Apud homines uero rejfedusnbsp;perfonarum eß, cr contemptus humilium. A tempore ilnbsp;loabqtmprouerbium,t^umSaurtntcrprophetasi'cum Num Sauinbsp;infolita eruditio tiel fapientia,uel facultas de aliquo pranbsp;dicabatur,ß quis infperato egifet magnifca,çy de hu=:nbsp;mili flaturepente fummus euaßßct.lllud uero quo‘d didnbsp;tur,Cluis pater eorum^inteUigitur de deo,permiracu^nbsp;lum illos docente,uelJfiritufando imbuente,',quod po^nbsp;tcßdumuult,etiam finemagiflris hominibus: non ta-tnen hoc femper agit, fed magiflros prophetas ordinatnbsp;à quibus qua dei funt difeantur comuniter.Interim dumnbsp;illiplacetßnemagißrisquos uult inflituere potcß,utnbsp;hicSaulem.
Ceffauit autem prophetare, Siuenitad excelfum,
Cum Saul apud prophetas prophetare cefjàntes er ipfe defqffet, ingreßus eß uel peruenit in excelfum, ittnbsp;locum fcilicet ubi quiefeendum ce ccenandum erat.
*4 nbsp;nbsp;D ixit^ patruus Saul ad eum. Si ad p ue
rum eiusî Quo abiftis i Qui refponderfitt Quærere afinas, quas cum non reperiffe^nbsp;muSjUenimus ad Samuelem,
gt; 5 Et dixit patruus Saul: Indica mihi quid dixerituobis Samuel,
16 nbsp;Et ait Saul ad patruum fuum: Indican^nbsp;do indicauit nobis quod inuentæ effentnbsp;afinæ,De fermone autem regni non indi^nbsp;cauit ei quem locutus fuerat Samuel,
PatruusSaul'sagnitumhofpitcm,cumferuulo aîlo^ quitur,cr percun{laturdecaufaitineris,cr SamueUsnbsp;uaticinio,ßue idincxcelfo contigcrit,ßuepropepatrinbsp;am cum redijßet de itinere. Cui reßiondet quidem de a^ Modefîânbsp;ßnis,fcd non tarn impotenti animo erat, ut illi de regnonbsp;promiffo quiequam indicate uoluerit.t^on tarn ambitionbsp;nisIfiritufèruebat,utpaßim,imöne amieißimis qui^nbsp;dem de hac re loqui dignaretur pro ßultitia hominumnbsp;reUquorum. tüon modicum fapientia indicium, ce ra==nbsp;ra uirtus rußieorum cum promouentur fubito. lam eer=:nbsp;tißimuserat de tanto honore, quem tarnen nihil iadat,^nbsp;etiam in tuto.
17 nbsp;C^Et conuocauit Samuel populumadnbsp;dominum in Mafphath,
18 nbsp;nbsp;SiaitadfiliosIfraehHæcdicit dnsdeusnbsp;IfraehEgo eduxi Ifrael de Acgypto,8ieruïnbsp;uos de manu Aegyptiorum, Si de manunbsp;omnium regum qui affligebant uos,
19 nbsp;nbsp;Vos autem hodie proieciftis deumue^nbsp;ftrum qui ipfe faluauit uos de uniuerfisnbsp;malis Si tribulationibus ueftris, Sidixisnbsp;ftis:Nequaquam, fed regem conftituefu-per nos. Nunc ergo ftate coram dominonbsp;per ttibUS ueffras,Si per familiast
fill
-ocr page 146-|
SA'MVELIS PRIMVS. S4iM«eI iam tanto tempore iudex,populum conuocdt in locum orationiïcrfacrificij,i(bifepe ilUi proßgt;eranbsp;contigertint, ç^gratium dominifenftruntfub lofueitinbsp;^‘‘ZP‘t‘ Ojiibufdim uidctur idem locus qui Galgul,altjsnbsp;dUtemZetheljulijslocusurcte in CarMthùtrim. idoneusnbsp;locus e/Je uidetur comicijs populi illo tempore,/ion finenbsp;prtefentia tabernaculi itelarcie, zr fiummifiacerdotis.nbsp;Eleélum 4 domino regë^quë iam fciebut Samuel,z^iumnbsp;inunxerat,nunc uult oflendere certifiîmisfignis,etiantnbsp;uniuerfo populo,ut ilium magis reuercantur et audixnt,nbsp;Rex quafe* co/d«t^ ZXT ficquantur. Sic tarnen ut dominum deum tionbsp;duaobliuificantur efiè uerumregem ZT patrem, qui tanta ilnbsp;Us beneficia pr£ftiterit olim,etiant iam ntmcing^atis,nbsp;CT parum illi fidentibus deeffè noUt, fed regem contranbsp;illius confilium ac pramonitionem poftulantibus, ntmcnbsp;praficere uclit,idq^ forte publica,qua certiores fiant denbsp;domini uoliintate,zrfi quidaduerfi ab illo pafiuri fint,nbsp;fciant imputandum ipfîs,non domino neq^ régi, Difua=inbsp;fer at enim dominus, zr nullum poterat in Saule locimtnbsp;habere ambitio,ubi forte eledio celebrabatur. Ideonecnbsp;fibi infufficientia quæcunq; poffet afcribL lllis deniquenbsp;improperatfigt;reuiffefe,quiregemnunc habere uelint,nbsp;ciWipfeiîlisnunquaminquacitnqi neceßitate dcfiie^nbsp;rit,ipfiautemfemperingfati('mlibertate adepta) crnbsp;rebeüesperfiiterint.
Cum fors à Samuele mitteretur,more ipforum, con^ tigit,ut in tribum Beniamin minimam, zxr firè deletamnbsp;nuper inciderit fors: z:rfectindum îîebrteos,lapis infcrinbsp;ptus nomine Beniamin in pedorali pontificis fitlgorcnbsp;infolitopraalijsofienditillam tribum unde deligendusnbsp;rex effet. Et applicuittribum Beniamin per co-gnationes eius, amp; capta eft cognatio Me^ tri,amp;captus eft Saul filius Cis^Quæfierfltnbsp;ergo eum,amp;: non eft inuentus.
Deinde defignanda familia forte erat, mea tribu, Ct' cecidit fors fuperM.etri.Tandem autem peruenit adnbsp;SaulemfiliumCis.Sicfortesàdomino temperantur. Etnbsp;immobilis perfeuerat prouidentia dei,quomodocunquenbsp;homines agere pro fua temeritate uideantur.'tJihil hadenbsp;Omnia ad- nus in Saule legitur reprehenfibile, qum iam toties do^snbsp;Sauli. miniuoluntatercxdeclaratushumiliterfegerit,zrjfi^nbsp;ritumcomprimit modeftia non uulgari. Proinde fupcrnbsp;illo iterum confultum diuinum oraculum, proditur fa-uore diuino fub fiippelledilifefe occultans, quæ popu=:nbsp;lus qmconucnerat alicubi congeffo-at. Diuinaproui^nbsp;dentia declaratur illius hutnilitas, zit Infignis modefiia,nbsp;quo poftea regio faflufupcrbiens,clarius cernantur pe»nbsp;ricularcgum. ij Cucurreruntitaqj, SCtuIeruntcumin-* de.-ftetit^ in mcdiopopuli^ctaltior fuitu- 2.6 |
i4 - RE G VM PRIMVJ. niuerfo populo ab humero amp; furfum» , Alacriter cucurrerunt adrapiendufibiregem, iam cernebant à domino eledum, non ambientem,p ‘nbsp;cumtmoreinfufficienti£ fu£,eximium modefii^efinbsp;Jpecimen exhibentcm, ea faltem ratione dignioremitm*^nbsp;perio,quafe indignum er fitndiom imparem exißi^nbsp;bat.ln medium poputi ftatuerunt uirum, egregiumnbsp;fona,z^ ammo conftanti,zr perfido zelo adcon^’^nbsp;datum fibi populu,quod teftantur omnia adafua,‘ipf^nbsp;cipio ufqi ad fincm rcgni,proceritate pulcherrim^nbsp;nens ab humero fuper omnes uiros tanti exercitnS' Etait Samuel ad omnépopulunuCeT' uidetis quern clegitdominus,quonwfl‘’nbsp;fit fimilis illi in omni populo» Et cla»”^'*nbsp;omnis populus,aitîViuatrex» . VerbaSamuelisfunt,declarantisSaulem‘iutbo[‘^j^ te zr elcdione dei regem creatum fuper pop»*“ 'nbsp;qui ut prudentia zf authoritate emmet oinninbsp;fic ilium pcrfon£ maieftate ztrfitrma iinperionbsp;rauerat.Non etiam eledum quia pulcher,fednbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a corporalibusdotatumornamentts, ut officio diglt;^gt;*^, beretur in populo.Non enim officia perfoniinbsp;fedperfonas offices. Interim tarnen qudonfitnbsp;perfonatus,z^quàm non fit perfonarumnbsp;bendus fucceffiu hifiori£ declarabitur.nbsp;autan populi falutaria regi, zr iubilo fuofefinbsp;fubditos declaraueruntffiontaneos, zrobedieti^ttt^ qnbsp;fipolliciti funt,à domino tills decreto regi- ^Locutus eft autem Samuel ad lum legem regni, 8c fcripfit in libtO’ pofuit coram domino : ÔC diniifit omnern populum fingulos in Tyrannorum efl fine legibus zr ad libidin^ rare,pro fuo commodo zr honore:B,cgum:nitegt;tt leges condere zr legibus obtemperare,nbsp;reipublicaq; profidumzr pacem pr£fo'ipttt ’nbsp;greffores punire,bonos feruare,impios cogt;npt‘’''^nbsp;abfterrere.ludiciumregisinteUigendum efl,^'*^nbsp;populum,fandiones idone£ pro communi falutenbsp;quid regi populus debeat, zr quid contra re^nbsp;bcr autem legis coram domino feruatur, cuiU^nbsp;täte nititur omnis lex iufla: cuius tranf^efforefnbsp;ultioni commendantur, zrfubeffefe fciant- Qamp;nbsp;deomifiis zr ordinatis magiftratibus,iu^tarnbsp;obfequitur,deo obfequetur:qui HlosjpertAd^ lt;nbsp;nit:quirefiflit,diuin£uoluntati refiflit-bt^^^nbsp;uelle debet necpr£ciperecontrariumuotunt‘‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ii qu£ efl menfura zr régula iufliti£ : cuius aifuto f inter homines rex inflituitur-Samuelautetnflcnbsp;rege populum dimittit in fua. Sed5^SauIabiitindomumif^’’y^(ex ( baa,amp;:abiitcum eo exercitus,q“‘”^nbsp;tigerat deus corda»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ^^^yedit,'^ Quin zr Saul rex domum fuatn id pfift-t nbsp;nbsp;. adhuc patri fuo mor anger ere paratus efl, bo dangratiacomitatusillucexercitusparte,conbsp;rum deus corda tetigerat. Hulti emmpcr^bti |
1
-ocr page 147-SAJIVELIS PRIMVÄ
(m,ißirfg)«g!orMW(nMicicfgt;lt;lt;;»^,5Mi tribum minbna Beniamin adhuc odio 'tnfigni exeerdbantur,^^ ntinc fttnbsp;f er omaes aliat cti.im maximai, puta Jiidamnbsp;nbsp;nbsp;Ephrd=z
H», regnare indignü ducebant, immemoret precdtionii f‘lt;a,qua à domino fibi quem uoluiffèt regem ddri poflu^nbsp;tr»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;datum nunc negligut, er honorare con
^'^’^'f^t.Donünui cnim iüoriim corda nondum traxe-f'tt.tiomini eß cnim totum quodgerimus : noflrii/m lt;lt;«-'m lege çr beneplMito dei not ambulare debe ^^fciamis,cr lUud/ummoperenobii doiidri precemur,nbsp;^^^^Uomino:peccatanoflraagmta domino conque^nbsp;A J '‘“’^’^’^^ulgcrijperemuspcr Chriflum.
' uero Belial dixerunt î Num faluarc nos poterit ifteÆt defpexerût eum, ôlt; nonnbsp;’ttuleruntci munera î ille uero diffimula-“atfeaudire.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bc!i4 dicuntur, qui femper ex aduerfo nitun^
^•’i^'equid ontmbut placet, hoc dijßlicet tUit : quic=t ^‘*^^gituràdeo uelhomimbus, hocgrauatimge^nbsp;^‘/“ifenfusadoratores, dei cr legit fu^ofores, quinbsp;T^'ß^qu^runtjinutilef ecclcßd:,ßbi foli uiuere eunbsp;quot;‘quot;’tes.Bclùt entm /tne iugo,(2r inutilit dicitur. Ui ne=^nbsp;(gt;r£ fe reputditt,fîbi omnia arrogaiK,fubejJe indinbsp;^^‘*gt;',nagiflratum conte}nnunt,lt;sr quicqttidipfî nonbsp;contendunt. Hi Saulem regentnbsp;obi exoßum omnibus: uelut non potentemnbsp;munus traducunt: uoluijjenc nmùrum ipfinbsp;°'^oriiobijlße, zx munera accipere, non dare. Sttwlnbsp;_ ”^‘^perare menti tune poterat, idea regno dignusnbsp;'‘^ßiniulare fciebat,ideonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regere.
XL
T afeendit Naas Ammonites, SCpugnarecœpitaduerfum la-bes GaIaad«Dixerunt^omnesnbsp;uiri labes ad Naas: Habeto nos
*5^ *'^'*«ratos,S^feruicmustibi»
^^°’ißrinatioeleäiregis confequenter defcribitMquot;, ordinante domino malum re=snbsp;dudtmt àleptefercpulfum dolt;inbsp;elÿi^’^t'^ntduit fibi rapere terrain Galaad trans'lornbsp;^^^onitarum quidem dudumfiierat,fed lt;inbsp;'Met ‘^^'^^^orrheorumolint obtentam,domino do=:nbsp;foilicet Kuben Gad.nbsp;quodregent ßbi ifraclita: pararenbsp;^^oitucoaélo,prouinciamGalaad opprimes
(i ‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oppidum obßdet zr oppug/iat. Semper
! ^oi)u:i^’^'^f‘’tionedeiagitur,utcumfideleifuo^libera=!
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iUorum incitât, ut beüumimpij
improbitate impioru frpnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Wlt;f?orw omet,nbsp;nbsp;nbsp;promoueat mdgis. An^
r'r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(lo/^orantcs deMxilio,fcedus pro
ferpeittem quad fbnat, Jigt;ondcant ZSquot; itusnbsp;Nottiïlifter«h(lt;«{indominum, ideo
R E G V H PRIMVS. 74
1 Etrefponditadeos Naas Ammonites: In hoeferiam uobifcumfœdus, uteruamnbsp;omnium ueftrû oculos dextros, ponamnbsp;opprobrium fuperuniuerfumlfrael»
Cum impioru crudelitas maxime fieuit in pios, tune QuS^o ma maxime eisfperandivmcfl. Ammonites nonfiolum fir=nbsp;uos habere uoluit, fed turpiter confitfios, oculis dextrisnbsp;eff'oßis,in ignomintam totiusgentislfiaelitice, cr dosnbsp;mini dei ipforum: uel quod 'mutiles beüo ejfient, clypeanbsp;fimflro oculo obtcâo, uel legi diuina: legendæ uel ficrisnbsp;bendee,ut ludei exponunt:uel ut cceteris omnibus timosnbsp;remincuteret ,feruitutiq;fitbijceret, nuUo alioqui fixsnbsp;dere fuficipiendos uiros labes. Hebrei oculum dextruntnbsp;legemexponunt,à qua abradiuolueritl^aas quod innbsp;ea firibitur, iJon intrabit Ammonites in ecclefiam dei:nbsp;fed figmentum uidetur.
5 Etdixerûtadeû feniores labes î Concenbsp;de nobis fepte dies, ut mittamus nunciosnbsp;ad uniuerfos terminos Ifracl, amp; fi non fucnbsp;rit qui defendat nos,cgrediemur adte»
Inducias rogantfeptan dier tvm,inquibusfi nonius uenturàreliquislfraelitis interim parati fintfedederenbsp;régi ad uotum coaôti.'iJuncios mittunt, çr necefiitatentnbsp;figmficant ultimumq; profiigium.Permittitdutëiidas spemitho*nbsp;inducias non credent uenturot de ïfraelitit, quos GT no ^ss.nbsp;dilpdatuincercfiuencrint,e^ recuperare ademptuntnbsp;fibi regnum. Dum igitur nimium cupit, habitis quoquenbsp;Jfoliaturreximpiut.
4 nbsp;Vencrunt ergo nuneq in Gabaa Saulis, Sciocutifunt uerba audientc populo,nbsp;amp;leuauitomnispopulus uocemfuam,ôCnbsp;fieuit.
Populo loquunbtr nuncij in Gabaa,ficut oralij nun cij in alqs urbibut oppreßionem queruntur,nondum /ànbsp;tis fidei cr timoris'fiabito infiituto régi Sauli. Ideo^ dénbsp;Jperantes per 'mfidelitatem,Gr quia nec uicmi,necdffî^nbsp;net zr confanguinei regni negotium de Saule curabant,nbsp;cernentes multitudinem temulorum de reliquis tribubus»nbsp;parumconfentientibus.Plent igitur et uoce lugubriconnbsp;fiatribus condolent,eis 'm primis, qui nuper omnibus Jfnbsp;raelitis uenientibus contra Eeniamin,foli non uenerant,nbsp;crideograuißimepereußt fiierant uiri labes Galaad,nbsp;qui nunc quoq^ extrema patiuntur. Digfteftebant, quinbsp;ordinationi diuinæ non obfequebantur, qui eleëîo regfnbsp;non defirebant honorem,ncc obedientiam.
5 nbsp;nbsp;Et ecce Saul ueniebat, fequens bouesnbsp;de agrOjSC ait Saul î Quid halset populusnbsp;quodploratî’Etnarrauerunt ei uerba ui-rorum labes.
6 nbsp;nbsp;Et in fl 1U it fpiritus dei in Saul, cum au-diffet uerba hæc, amp; iratus eft furor ciusnbsp;nimis.
7 nbsp;Etaffumensutrunqî boucm,conciditnbsp;in frufta,mifit^ in omnes terminos Ifraelnbsp;per manum nunciorum,dicensîQuicun-que non exierit,amp;fecutus fuerit Saul SCnbsp;Samuel,fie fietbobus eius Jnuafit ergo ti-
nn 1
-ocr page 148-|
SAHVELIS PRIHVS. mor domini populum, amp; egrcffi funt qua fïuirunus* amp; rnehor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P‘’fl incedit de aÿ'icultura, ue^ Camiiiui. lut KobiUor Camiüui domum redit, çy“ immemor con^ temptuf,diuiti£ ordinationi fefe accommoda t, nbsp;nbsp;pros pheticieiußioni.ClUierit cur flcat popultü, e:3‘ qui pris muifcire debuerat, twncium ultimus audit. SedJfliritunbsp;domim 'mfligatut ftatim officij manor,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fllicifli= mo regi (S' magnanimo prudcntiflimoq^ pfmcipi dis gnumeagrauitatecr operum pondéré aggreditur,utnbsp;faiio oflmderet non inanem fitijfe promotionem fuantnbsp;inregnivm,utq;timere coegerit eos,qui nuperirrifesnbsp;rant eum (S' fflreuerunt.Primo omnium proprij ï rebutnbsp;non parcens, prodigit in falutan mÿ-ati populi, iuguntnbsp;iHud boum fuarwm arreptum profcindit 'mfrufla : pau.'nbsp;cii uerbis,fed regia maieftate digno opere cogit tantumnbsp;regnum,ut nemo id ex omnibia contemnere aufus fùesnbsp;rit,fed obaudientcs diéio, fubito coicrint in grauißimanbsp;expeditionem, cum nouo magniflcoq; principe. Breuenbsp;edidlum,nonprolixein membranis defcripto mandatanbsp;*^'*'’’*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tam beneuolos quàm rebeUes cunilos permouit, domis niflfiritupro fuopopulo corda omniü folicitante : Qui non,inquit,exieritpofl Saulcm Gr Samuelem.I^on fe renbsp;gern iaâat, fed Samuelis ucrbi cmidos commonefacit,nbsp;a quo feprmcipem domini iuflu eleiflum uiderant. Id^nbsp;omnibusiam fufficere debebat,ut prxfenti neceßitatinbsp;fratrum nano non occurreret, (S' nouo tom magnanisnbsp;mo regi debitnm miniflerium,pro communi omnium fasnbsp;lute certatim impenderet. Cecidit quidem timor domisnbsp;iti deifuper omnes, ut uelut uir unus egrederentur omsnbsp;nes: totuinq; negotium glori£ dei afcribendum eft, egitnbsp;tarnen idipfum opera iUuftri, (S'Jfliritu fidelitatis imbunbsp;toregeSaulo. Producantex Ethnicorum hiftorijsmasnbsp;gnifleentittsfa{iu,qui poftunt, alicuius régis quant hicnbsp;Saul præftiterit nobiliter. 8 EtreccnfuiteosinBezecïfucrunt^ fis Jiorumifraeltreccnta millia, uirorum ault;nbsp;tcm luda triginta millia, CoUeilum oinnem populum ordinauit in Befek, (Squot; feccnfuit in numerum totum ifraelcm. Erantq; trecentanbsp;millia uirorum,tribus autem luda,qu£ ut eratßrtißimanbsp;Cr tribui Beniainin uicina,inuidcre eidem regni glorianbsp;potuit,fed non ftcit,qum adejfentalacres, er expeditinbsp;ufq; ad triginta millia uirorum:comparatione tomé mutnbsp;titudinis aliorum,non omnino numeroft uifi funt, fed tanbsp;men multi (S'fortes. '' nbsp;nbsp;9 Et dixcrunt nunciisqui uenerantîSic dicctis uiris, q funt in labcs Galaad, Gras cr it uobis falus, cum incaluerit fol, V encsnbsp;runtergo nuncii,etannunciauerunt uirisnbsp;labesîqui lætati funt. Non moraneilenda parotis : nuUa mora breuis obs feßis eft.Mittitur confolatio : in craftinum affûtura fasnbsp;lus nunciatur uiris lobes Galaod,ad calorem folis,ad menbsp;ridianumtanpus. 10 , EtdixeruntuirilabesîMane cxibimus ad uos, facieüs nobis omne quod pla^ |
II regvm prîmVî* ' cucrit uobis, CredcntesfirmißimefefaluandosGauU^ dont tiladianitts craftino fe exituros adnbsp;furos qu£ ueüent.lmpio regi imponiftit aig^ Jnbsp;tes exitum, ut tanto minus fibi fuisqt ptp/iquot;^nbsp;Graptiusciederetur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«ur ^Etfadum eft, cum dies craft“’ niflet, conftituit Saul populum i“nbsp;test Scingreflifuntinmediacaftra*nbsp;lia matutina, Sc percufleruntnbsp;que dum incalefceret dies,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjt difperfi funt, ia ut non relinq“*:’^^’’ cisdiiopariter,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Defcribitur induftria beUica Saulis nuptf Etquisnefciatoptimosfcmper fùiffenbsp;colere (S' iumenta pafcere à pueronbsp;plet ffliritus domini fequentem aratruin,nbsp;toremfacit,diuifo populo in tres exercitus-cis irruunt im hoftium caftra, iam de deditio”^nbsp;ta,nihil timentes ubi maxime timere debuefi^’^;nbsp;pus prauentendo in cuftodia matutina,anttfynbsp;filici hora certaminisadoriunturhofkslft^^^^ifc/nbsp;turn tempus iUud ufq^ ad calorem folts cxp^’’‘^ fjiiisnbsp;dibus crudelißimorum Ammomtarum,nbsp;faills, quidi^erfi uagabundiq; errabaiiigt;n^^^ifll^nbsp;nufquam pariter duo fltgere auderent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iii luflris noui ducis fflem ficit pijs, gt pauort”quot; fi certo uiderent diuina dementia regem äbinbsp;tum,cui omnes obedire deberent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fft Etaitpopulus ad Samuek“” njjeui qui dixitîSauIregnabitfupern“®'^nbsp;ros,amp;interficiemuseos, Nihil ferè abft^ tumultu populusagit, gern illis datum neglexerant, in tantum, r^^rtc^ ƒnbsp;cum domi armenta fequi in agrum.Nuwam”’^nbsp;reinftituuntinalios,quireclamaueratttpal’^‘'^nbsp;ni,occidere^ uclut bfe maieftatis reos tioli^ ¦nbsp;oculum principibus feruit uulgus mobile.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- jnt IJ Et ait Saul î Non occidetur nbsp;' yu' in die hac, quia hodie fecit donii«“* teminlfrael, fflede non uult fuum aufflicari regnum.tionf'^ mino acceptamfirt uidoriam,innocensalt;ll^i^^nbsp;Grfandus. 14 ^Dixitautem Samuel ad pop”’’* jjj nite, Si eamus in Galgala, Si i““®*'nbsp;ibiregnum, I y nbsp;nbsp;Et perrexit omnis populus in 'J'* 8C fecerunt ibi regem Saul coram in Galgala, Si immolaueruntibi ““'^^jbinbsp;pacificas coram domino, Etlætat“^nbsp;Saul,Sicunlt;HiuiriIfraclnimis, Confirmatio regni dicitur hic innouatio ¦ P oblatis facriflciisflnddgloriam} htloco II |
SAHveLIS PRIRîVS, , in prima tnitftßone poß tranfîtum lor« ’’cm.vbi oliwj lofuefœdus renouaucrat, ibi ntixc in=inbsp;cumgaudio illius atq;nbsp;i«tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igitur gaudium fuum pi'optcr fe ßerictedcm, °1W tdijs illatäiniuri(m,Ht index ulcifci debebat. ^CAPVT xn. 1 ^jlxit autem Samuel ad uniuer^ ^Ifuni IfrachEcce audiui uocemnbsp;^ueftramiuxtaoninia quæ locu^nbsp;‘th UAc ti eftis ad me, Sc conftitui fupernbsp;ï'«®. . p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;doccntiir hoc libro,ut in timoré dö ^l'^igt;ermaneant,iüiusmandatis diligenter obedi^ 2f»i doijiini nteditando, prophetit fändit fecun^nbsp;inßruentibut, diligenter acquie^nbsp;‘f'nplitudinepoteßatis fu£ non fibiomniali^nbsp;ptndeant ad domini deifui arbi^nbsp;innidia quippiamiudicùnt uelnbsp;^Hin,fj’'^°^gt;^deotota fiducia fccrcd::nt crfua,nbsp;tetJ‘'^^^^^lt;^^inflin{ius non excludant,fed feße habe-ntinquam non cogiterd: deq- honore,nbsp;obediciitia tot hominum nongau^nbsp;placcant, fcientes omnia eße in poteflatcnbsp;illius,in cuius manu funt omnia, ßne c»nbsp;ßterant de/uo rc=nbsp;lt;lo)), 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uanitate, quaß prius non ßlicioreßa fegem propugnatorcm orfaluato^^ ß ßdos gratulabannbsp;ßbi ßcgt'egaucrat, prohibueratq; nenbsp;attempcritrent,ßed toti ex ße pen-mos poßet er uellet. Hoc igitur in^nbsp;^''‘*^^^’ntempcraturusalloquituromnem popu==nbsp;^^‘^^’^t,ßeiamditcedomino prdßitijßeUlis '¦'Sh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘’S^’f^,lt;^ni ipßßonte obediant, er Ule re^ deo ßuo. fgraditur ante uost ego meiec^nbsp;funtjitaqj conuerfatus conbsp;Sti ® 3b adolefcentia mea ufque ad ''quot;fnoc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Samuel,deoffi^ populo,rcge,cr deo, dignam certe opti=‘ ^11/ lt;^xemplum nimirum nouo regi ßado pro^nbsp;“^’^ulctur, interim quoq^ conßndens pc=nbsp;^'^l‘lt;oil°j^^^'^^‘^^dine,qua ipßoßuperßtte, er in offi-^^ß^^dhuc, alium fibiprxfici poflulaßent,nbsp;fid(^‘ Senem ßc confite turnbsp;M!» apud Hebroos, quot annis uixerit,nbsp;exceßijße annum quin=nbsp;^^’’^ß^^^dum,ßed male probant. îiliosßuos conbsp;ratione ^ccreut inquæfiionUnbsp;corum conßlijs uti poßent tontnbsp;^“‘‘/¦qxmidoquideintalia eoßdem,utßciant, do |
R.EGVM PRIMVS, 7$ ciimt,Saul autem iÜa dißcere hadenus non pott(erit,ih li autan ßciant, er prodeße confilijs poßint ;ficut ernbsp;ipße 4 pueritia ußq; adßenium iüorum utilitatibus inßer^nbsp;itierit,pro omni ßacultateßua,in eum ußq^ dian. 5 ccccpræfto fum, refpondete demc co^ ram domino, 8C coram chrifto eius, utrfinbsp;bouem cuiufquam tulerim, aut cuius tulinbsp;afinum^fi quempiam calumniatus fum, finbsp;oppreffialiquem, fi de manu cuiufquamnbsp;munusaceepi, amp; abfeondi oculos meosnbsp;ab eo,rcftituam^uobis, Exigit iuflum er uerum tefiimonium conuerßationi^ ßu£ in officio,toto tanpore uitlt;eßu£, quodßcilicet nul^nbsp;Ium ßoliaucrit re aliqua,nanini calumniamficant, ne^nbsp;minemcontriucrit,munusànullounquam acceperit. Anbsp;nemine,inquit, uultu auerterim, ne illius caußam audirenbsp;cogerer. Si, inquit, quißgt;iam huius aceußare tne poßitnbsp;uel uelit,cid£m reßondebo, uobis omnibus nunc audionbsp;éntibus. 4 Et dixerunt t Non cs calumniatus nosgt; neque oppreirifti,neque tulifti de manu a-*nbsp;iicuius quippiam* y Dixit^ad CCS .‘Teftiseft dominus ad-uerfumuos, öC teftis chriftus eius in die hac,quia non inuencritis in manu meanbsp;quippiam,Etdixit:Teftis» Tale tefiimonium decet bonos pralatos. Cuiconßen Tciiimo-ßttotuspopu!us,uclutiuirunus,concordirej}gt;onßo ab!= P'’*quot;’ ßoluendo uirumab omni improbitate. Hebrai ßabulan^nbsp;tur defilia uocis, hoc eß dcum de coelis rcßondiße, ernbsp;teflimonium perhibuiße Samuelis iniiocenti£,tam in exnbsp;teriori quam interiori conuerßtione ßua. ^fEt ait Samuel ad populum î Dominus qui fecit Mofen ÔC Aaron, amp; eduxic patres noftros de terra Aegypti(rfdc/l.) Cumpopulusreßondißet abßolutc,Teßis. Samuel fiatimquaßßententiamabßoluendo addidit ,Tcßis iüenbsp;inquam,qui fielt mirabilia ßua cum Mofe er Aaron,ernbsp;qui adduxit patres noßros de terra Aegypti : quaß di^nbsp;eat.’lße idem deus, teflis eß mefideliter adinini^aßßc oßnbsp;ficiummeum. ¦7 Nunc ergo ftatc, ut iudicio contendam aduerfumuos corä domino de omnibusnbsp;iuftitijs domini, quas fecit uobifeum, SCnbsp;cum patribus ueftrist 8 quomodo lacob ingrefius eft Acgy-ptum. Sc clamauerunt patres ueftri ad dominum tSC mißt dominus Mofen SC Aa-rcn,8Ccduxeruntpatres ueftros de Acgy-pto,8C collocaucrunt cos in loco hoc» Tune incipit redarguere culpam insrati populi tarn Culpa in-deo,quamfibi.Tieo inprimis,cuiusbeneficianonagno j,-, uerunt dignagratitudine.-qualia ßunt quod patriarchsnbsp;ßuumtacob,cumßcmineßuo Aegyptum ingredientem,nbsp;pauperem cum paucis, in maxima multitudine oppreßinbsp;ßos rcdanit,tnaximis portentis,in manu lüoßs er Aaronbsp;donanit'^ tm optima, if’Ji «tro toties obliti bcnefie» |
|
S AMVELIS PRTM VS. rum,uixmultisaffliilioniigt;us difciplinlt;tti refîpueytwt^ Quioblitifuntdomini dei fui, ÔC tradia dit eos in manus Sifaræ magiftri militiacnbsp;Afor, SC in manu Philifthinorû, SC in ma^nbsp;nu regis Moab , 8(. pugnauerunt aduer*nbsp;fum eos. ’ O Clamauerunt autcni ad dominum, ëC dixerunfPeccauimus, quia dereliquimusnbsp;dominum, SC feruiuimus Baalim 8C AAs.--roth,nunc ergo crue nos de manu inimi-corum noftrorum,8c feruiemus tibi. U nbsp;nbsp;Etmifitdominus lerobaal SiBadan 8C. lephteôC Samuel,ôC eruit uos de manu ini micorum ueftrorum per .circumitum, ëinbsp;habitaftis confidenter. In terra promißionis, primo po-fidiaiüorum punita jttitror reßpifcentiamunerata temporibus Si/àri£prin=:nbsp;cipis regis Hazor. Deinde per Pbiliflaos orMiOabitMnbsp;uexatijclamantesliberati(imt à domino, ß quando pecnbsp;catafuaagnouifßnt, crpaélum colendi deum uerlimnbsp;renoua/fent,fcilicet per lerobaal, qui ziX Gedeon. Be^nbsp;dan Uebrai Samßonem exponunt,quia de tribu Danßtenbsp;rat, pro Ben dan, id eß filio Dan. Et lephte, qui tarnennbsp;Samßonem prtcceßßeratficundum Hebrlt;eos,Qr Samue=nbsp;lern non uereturße quoq^ nonünarc, cuius probitatcmnbsp;crfidem in populum ban cundii conßßi erant, ßub cu=nbsp;ins prceßdentia pacem habuerunt zr fecuritatem abnbsp;¦ • boßibus. Videntcs autem quod Naas rex filioru Ammon ueniflet aduerfum uos , dixiftisnbsp;ntihhNequaquam, fed rex imperabit no^nbsp;bisîcum dominus deus uefter regnaretinnbsp;uobis. Cumigituruideretisuenientemcontrauos ï^aas re gemAmmonttarum,cumin dominum fidendumuobisnbsp;ejßet, or operam meam toties ßliciter praflitam implonbsp;random ßciretis, noluiflis: fed regem poflulaßis hominem , cum uobis dominus rex effet. 'Vulgato more lo-quendi utitur, ut folent fcilicet expoßulantes uiri boninbsp;cum ingrattSjOrdinemgeflorum non fcmperferuant,Qrnbsp;indigna contumcliam digne exaggerando proponunt. 15 Nunc ergo præftoeft rex uefter, quem clegiftis amp; petiftisi ecce dedit dominus fu-per uos regem. En regem ueßrum quem uoluißigt;,pr(eßo eß, dominus exaudiuit murmur ueßrum, nunc ut alias olim O' femper,non autem femper in ueßrum bonum. t^on fernnbsp;per optime cedunt cum à domino temporalia petentesnbsp;exaudiuntur. jq. Si timueritis dominum, Scferuieritis ei, ëi. audieritis uocem eius, öC no exafpe^nbsp;raueritis osdominiî eritis amp; uos,amp; rexnbsp;qui imperat uobis fequentes dominumnbsp;dcuni ueftrum. Si tarnen timueritis dominum, iUumq; utdecetcao Nonimpw lueritis, O'obediueritislegiipßus,proßgt;era cunilae^nbsp;conuctlù. ‘ runtuobis, o'regiueßro.üonuobis imputabit domi^ |
17 gt;9 REGVM PRIMVS. «t« inßpientiam illam,O’ ingratitudinem, ßducii ueßr£ in ilium, qui folus O' abfq; rege «flutnbsp;culiumfuumßTuaß'epotui/ßct,ut prius fielt. Reuerae^nbsp;nim peccaßis,dominum non,ut meruit de uobis,nbsp;do O' reucrendo.ls autemdominus deus ueflernihu 'nbsp;minus pariter cum rege ueßro, fed principalis uobisnbsp;ßulet O'gubemabit,poß deum enim rex uobis prect^^»nbsp;Hfƒ«e uel contra lüius mandatum nibil prefumat. ly fiautenonaudieritisuocé domini,^ exafperaueritis OS dominijeritnianusw*’'nbsp;mini fuper uos,amp; fuper patres uefttos. gt; Sed amp; nunc ftate, ÔCuidete rem grandem, quam fadurus eftdomin“® *nbsp;confpefluueftro. Siuero deficcritis à domino, O'iHius grauiterpumcndos tam uosquàmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftf, bdbebitis,ficut contrameum confdium Et ne id utle O'non ualde malum putetis, C ¦'‘’Jl,nbsp;pa ueßra, quodßne caufa pro uobis more geling'nbsp;gempetiuißis,o' non etiam perpetuonbsp;lern qualcm nunc uultis o“ habetis,ß in dominion iit«'nbsp;Hf/ir«ra,HOî O' reges ueßri peccaueritis,nbsp;uobis adetur peccati ueßri lUius, in quo uosnbsp;maximeplacetis,O' cum rege ueßronbsp;detis,quaß rem omnem optime egeritis, tons de,O' ßducia m ilium faäumßt.Stabitiseui'’' ßuri ßgnaßiroris diuini,quo, niß clementiß^’^^l^anbsp;pro fe negleiüo à uobis paenasfumere poßet,fnbsp;cium cumferuisfuis mtrare uellet. Nunquid non meffis tritici^^^piu^ inuocabo dcminfi,amp; dabituocf^’nbsp;uiam, amp; feietis ÖC uidebitisnbsp;malum feccritis uobis in confp^*^'’nbsp;ni,petentes fuper uos regem. infolito tempore uobis tonitrua adet p!uuijs,me rogante,utfeiatis dominum ueßri enbsp;buifße. O' potuiße ßacilius hofles uefiros ß‘’^^ciuunbsp;quam rex quicunq^, cum quantumuis i):gegt;gt;‘‘ onlei»nbsp;Deniq; nondum mihi iratum, ut ß quid abnbsp;pro fuagloria,nolit exaudire,ut inteHigatisnbsp;te,non debuifß alium uobis regem poßulartnbsp;id^ domino non parum dijflicuiße. * nbsp;nbsp;nbsp;EtclamauitSamuel ad dit dominus uoces ,SCpluuias i” ’ jjjirii* Ettimuit omnis populus nimisnbsp;ScSamuelem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• Magnißcum portentum Samucliseß, tarn prompte obfequutus,poßulata contra ßd)nbsp;poris O' trrr^ coneeßit. lußa timoris caußnbsp;qui tantum prophetam O' amicum del abiet‘lJnbsp;tur,fuccefforefuffvdlouiuenti. Et dixit uniuerfus populus lemtOra pro feruis tuis ad jnbsp;tuum,utnonmoriamur,addidiiii^^jjgte^nbsp;uniuerfis peccatis noftris maluß^,nbsp;remus nobis regem. |
|
Itlltrceßionem precdittur, er p feruos iüiuf lunt:non audem diceredd dominurndeumiw^nbsp;firumfid tuum,quem ipß itiinpoßpofui]]c u’dcbantur^nbsp;O' hnno brachio niti cceperant,rcgia pompa fuper-j amp;gcntilibm aßimilari. Tbnent dcitiq; inßanMnnbsp;f^^^»iwtemcxacriiintempcrie,quamuno uerbo illo=:nbsp;iiKioc 4 domino impetrauerat. Confitentur pecca=nbsp;fempn- ejjö pciuiac grauimpriore. Sicnbsp;^‘^‘fenper Cignapettint,duibiK tarnen non emen~nbsp;'»»tur, ^Dixitautem Samuel ad populut Nox ®tiniere,uosfeciftis uniuerfummaluninbsp;,°cjHeruntamen nolite reccdereàtergonbsp;°niini,fed feruitc domino in omni cor-‘’«ueftro. ^onfolatur Samuel pcenitentes,Gr reuocat ad timo utuelpoflhacdominu dcumßiumfemper prænbsp;^'^‘^hiibeant,ex cuiiesfauore pendcat pi oßieritasre:: ¦5-1 '^’'^’'icrpopuli, Pf lolite declinare poft uana, quæ non ^^funtjUeq; eruent,quia uana funtînbsp;.°^Slt;^tium docet c/Jeres nihili, uanas, domino^; gt;naxime, qu£ necßbi nec illis fubuenire poßint: fimiles nuncfint tn regio ßaftunbsp;nbsp;nbsp;ordine, 5.J, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i« idololatria ne^uaquam concordent~ If^'l'i'anon derelinquct dominus popu-propter nomen fuum magnö: (ueliurauit)dominusfacereuosnbsp;'s?« ’’'quot;populum, timoremconfoLiturpromißionibiit, feilicet non dijßerdendos nec relitiquendos à do==nbsp;non ob itloru probitatem er mérita, fed pro^nbsp;nominis fui magni coeperit cum Olis de nonbsp;^^^iumpbos exerere,hoßrs opprimere,oflmdereq; ^Sß^fuum populuin,fi fe non dcferuerint,ç:gpofi. ua abler int. ^bfitautcm à me hoc peccatum in do-I '«0, ut ceffem orare pro uobis, amp; doce= 0 Uos uiani bonam SCredam. Hit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;timete dominum, Scfer- ueritatCjCx toto corde ueftro: ui-gnifica, quæ in uobis gef-p * Pob I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poUicetur orationes fuof ad detim pro jj p ^“^lUmuis ingrato,falutarcmiji doMna, quam ftliciter fint uiHuri. Omnia illis profiierenbsp;a.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominum toto corde coluerint, uiam reiiam ç. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;incefièrint, uere nonfidle deo adhicferinti perfeueraueritis in malitiatSC pj.g ’i^xuefterpariterperibitis^, bonditf^^^per perfeueranterfub feilicet, fideo obcdiant,fiin minus,nbsp;paffurflongeqi grauißi^nbsp;üAofi iUis comminatur,nbsp;’’'2'10nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;toUcîiüciiCfTWlt, f‘pato deletisq^ eegibus. |
de Ifraelî 8ierant cum Saul duo nnilia in Machmas, amp; in monte Bethel î mille au te cum lonathainGabaaBeniaminî porronbsp;cæterum populum remifit unumquenq;nbsp;intabernaculafuat Sententiamcertaininfacrispodßimumliterisopor Senfus fc« tere di/cere non ex communi grammatica, f 'd circun^nbsp;fiantiafenfus, cr confequentLa eorumqice dicuntur,nbsp;f hiedifeimus. Qjfis enim feriberet uel crederet Saulemnbsp;unius tantum anni atatan habuijfe, cum fiifficerctur innbsp;regnum,dum afînas patrts qu£rerct,cum prophetaret,nbsp;cum portionem fitam eximiam ederet in menfa Samuelnbsp;lisfSedfatis liquet ex litera, feriptorem uoluifie Saulisnbsp;innocentiam ÇT probitatem cum bumilitate mentis de=:nbsp;feribereftn qua peruenit ad regnum.Deinde ctiam inaunbsp;guratus à toto populo pepercit irriforibus cr contem=:nbsp;ptoribus.Deniq^ Sgt;r«i translator lonathas,dixit:Velut s^ruL”nbsp;filins anni erat Saul cum regnare cœpifi'et,fic à malitianbsp;Omni CT' crudelitate immunis,non atrox uel intrailabinbsp;lis, fed lenis,manfuetus,fine fuperbia cr ambitione quanbsp;cimq;. Ouobus autem annis regnauit in ifrael, 'm tantanbsp;humilitate feilicet, Cf fine pompa rcgali, quafi aliquisnbsp;index qui/ùerat ante : quales cx Romanorum quidamnbsp;Oidatores folebant,nonagere duces uel imper atoreStnbsp;ntfi dum urgeret hoftis,cr inilitaris expeditio exigeretnbsp;honorificumprocefiùm. Sedpofl duos illos primos an^nbsp;nos 'maugurationis fu£ cœpit fibi deligere exercitum,nbsp;parare milites,Câ'prtefidiotueri. PoterantPalaJîini firnbsp;rc talem regem ifraelis qualisfiierat biennio, cg cafumnbsp;Ammonitarum non poterant non audiffe, fed iam fepenbsp;experti uirtutem dei lfraelis,feruoruq; fuorumfefe coii^nbsp;ti'iebantfCT quatenebantprafidia tuebantur,nihildenbsp;nouo muadebant.Pofiquam autem audierunt Saule pa=nbsp;rare regni ]plendorcm,confcribere militem, prafidiafunbsp;feitare ac defindere, cr Saulis filins iam integra atatisnbsp;lonathas 'mciperet muaderePhi'ifiaos, quorum flatio=:nbsp;nempercujferat 'm Gabaa,nondiutius dißimulandumnbsp;arbitrabantur,fed coÜeClis omnibus iiiribus, maximanbsp;feilicet quem poterant exercitu, inuadere ifraelitas metnbsp;piunt,?^ regnum nouum opprimere in ipfo fuo exor^nbsp;dio annituntur.J^pfo igitur biennio ab eleéîione fua,di^nbsp;citur hic elegiffe tria millia firüßimorum in lfrael,quo=nbsp;rumduomillia in Machmas fecumhabebat CT' inBc-tbel, aliud mille erat cum lonatha in Gabaa Beniamin. Mortpoterat ionathas duKexercituscrmilitumtribu^: lomtiue nus iunior ejjè uiginti annis, cr pater Saul fine dubio lionbsp;aberat atate procul à quadragefimo anno, digna aitatenbsp;fcgia. Quandiu autem regnauerit, non liquida apporetnbsp;ex litera,fed progefiorum amplitudine,CT' Dauidis pronbsp;motione,profiilu, perfccutionibus, cxilijs, non uidetufnbsp;tino tantum bicnniQtotumcomplcri potuijfe. |
|
s AM VEL I s P RI MV S. lonathas dat belli ininbsp;«um. Conctama^ €10. Et pcrcuffit lonathasftationem PhiU-fthinorû quæ cratin Gabaa» Quod quum audiflentPhilifthiim, Saul cecinit bucci=nbsp;na in Omni terra,dicensîAudiantHebræi. Initium belli contra 'Phil^£os nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fècit, prlt;efi dium in Gabaa Philijlhinorum cijciendo dij}gt;erden= do. Vir certè erat piia cr boniK in finem cr nonnbsp;finefiducia in dominum tantum oput ag^ejjut cfi, irrinbsp;tandi fcilicet crabrones,cr Philijlccos compeUendiinnbsp;certamen. Cuiflatim pater Saul fuccurrcrecoaéluiuclnbsp;uolenifClaßicum cecinit^zx dudum fuosin tabernaculanbsp;dimilfos iterum conuocauit incenfione tubarum in om=nbsp;ni terra lfrael,ut Uebrtei, hoc eß,lfraelit£ omnes conuenbsp;nirent,fefe à Palieflinisdeßnß(ri,ad^uodcerteeratttnbsp;parum inftrudi annit. Etuniuerfus Ifraelaudiuithuiufcemo^ di femam, Pereuffit Saul ftationem Phili-fthinorûî Si erexit fc Ifrael aduerfus Phili=nbsp;fthiim» ClamauitergopopuluspoftSaulnbsp;in Galgala. Conclamatumeft,non lonathantfed Saidem percup fiffe flationem,ift maior eßet faâi authoritas, cr oepesnbsp;ditiut concuireretur.Audiebant cnimfra£iüfoediK,zr abieâumfcruitutis oniajjoc efl,irreconciliabile odium fufeitatum, GT conßißonein intolerabilem irrogatamnbsp;Philifi£ts. Mutuum igitur fefe adbortantes llebr£i connbsp;gregati funt adSaul in locum facrofanâum Galgala, utnbsp;ibi domino folenniter facrificareiit,aitte^uambeüo oc-currcrenthoßibus. 5 EtPhilifihiim cengregati funtad præ^ liandum contra Ifrael, triginta millia cur^nbsp;ruum, Si fex millia equitum, 8C reliquumnbsp;uulguSjficutarenaquæeftinlittcremarisnbsp;plurima, Etafcendentes caftrametati funtnbsp;fn Machmas ad crientem Bethauen» Hoe audiëtes Philift£i, ipfi lt;iuo(^i contraxerunt ma ximum exercitum,triginta millium curruum,hoc eft,i/nnbsp;curribut pugnantium, gt (ex millium equitum er pedinbsp;tesßne numero,caftraqi fixertmt in Machm(U,ubifite^nbsp;rant prius duo millia (ortißimorum cum Saul, eregionenbsp;Bethcl,qu£ Gë' poflta diàa eß ob idololatriam Gf nuncnbsp;ob Phüiߣos non domus dei ,fcd domus uanitatis, hoenbsp;cßBethauen. Qued cum uidiflent uiriIfrael fein ars do pofitos (afflidus enim eratpopulus)nbsp;abfconderunt fein fpeluncis,in abditis,innbsp;petris quoq;,amp;: in antris,Si in cifternis»
Populus di nbsp;nbsp;nbsp;Angußiati igiturßmt gt adfliHi omnes ißaelit£,ob (ubitancum beUum obortum, Gr multi iÜorum fe ab* feondcrunt ^uocwte^ poterant cffugerejue obruerêtur |
lo REGVM PRIMVS. e^c£deyentur à Philiߣis,plurhnidenilt;J;t)'^‘^f‘^‘^^nbsp;runt ultralordanem, adßatres fuos Gadditasnbsp;laaditas de tribu Manajfe, Saul autë expedabat i«nbsp;^lis,Samuclcmprophetam, quifeptnnonbsp;rum promißrat, cuius cofiio GT auxilionbsp;que gt orationibus conßrsnaretur, tam ipßnbsp;pulusßrmidoloßts z^inermis. Sperabat e/in»nbsp;ainfimilemprim£. Tardante autetn Samudt,(°'^^nbsp;puliconcidit,Grdeß)crarcccepitc7außig^^}‘^'nbsp;req;Saulem.
PronùferatfeSoinuelfcptimodieuentttru^'quot; gala ad Saulem,pr£cepitqi iüi,ut expeëlaretnbsp;illius.Vidcns autem ipfum non adeße ma»t,^‘^'r^nbsp;crificia fieri confueuerant, ut putiiat, Gi'nbsp;inflantis belli, GT populu dilabeittem àfenbsp;turbatus pracepd applicari paratas tain hoßgt;^nbsp;rebat. liebr£i dicunt non idea peccaffe Saulti^ ïnbsp;tulit, GT eo loci,cum id licuerit,tunc qiioqsnbsp;rispaßimmexcelßs,fcd quia non expe^rnbsp;dian,uentcbat enim Samuel ad ueßieram Quumœ compleffet offerensi'^^^gtfi ftum,ecceSamuel ueniebatî Siegf^nbsp;Saul obuiam ei,utfalutareteuni»nbsp;VenientiSamucli Saul obuiauaditadi^^’^^^gt/. dumtquodhoc loco bcnedicere dicitur, J/iÖ' II ^Locutus^eftSamuel:Qi’‘‘’LjiiS Refpondit Saul, Quia uidi dilabereturàme, Situ nonuencf^’jjoff'nbsp;placitos dies, porro Philifthii’’’nbsp;gatifuerantinMachmas,nbsp;li dixiîNunc dependentnbsp;mein Galgala, Sifaciemdoniini’’°jjpp-'nbsp;caui^Neceffitate compulfus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* cauftum» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cfüfi^ Arguenti Sainueli Saul re/ßondere pliciternbsp;nbsp;nbsp;ucrc,iuxta textum pra-fcripttutt'^^fftor* cet dilap fus à fe populus ßtiffet, quo poßet: GT tunonuenerasadfeptimumdi‘^.nbsp;minentibus fcilicet nobishoßbus tot CTnbsp;culum erat in mora,ut uideri poterat,Pul^r^^lfai’/^nbsp;mas inuadentibus, quos in horam isKurrof^nbsp;ad nos defcenderc ntetuebam, beUumnbsp;nondum domino implorato z^ exorato,uld‘^^^drnbsp;in re tarn periculofa.\deo(^ uim paffus,amp;'nbsp;täte compulfus obtuli holocaufhtm ,idtgt;^nbsp;ex animifententia uelßonte.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. » Dixit^ Samuel ad SaulîStui ¦ qu# neccuftodiftimâdatadominion*. ji’’;nbsp;praecepit tibi.Qyod (ßnonßdßts)nbsp;pr^paraffetdominusregnuniti**’ .nbsp;Ifrael in fempiternurn,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,¦,* Duo improperat Samuel SauUtprt’UU'^l^ctf^^ uel fenßffe illum:fecundum,nonnbsp;deifui. Keuera enim inßpienter dubitauit J . d1^nbsp;tate,folicitudine Grfc^litateSamutlihi“ r |
samvelis primvs
6i^i« ifraelitis Saul didicerat uidentem fanilißimunt^ ^ntùa necejjària ofßcio fuo uidentem, er uelut {gt;ra:fe/tnbsp;‘‘*lt;^otempi(iu:ein omnia qua: paßim agebaittur, ftqui=inbsp;oinnia certißime illi pmdixerat, qute in itinere çynbsp;contigijße deprehendit.Vidcrat ßortium euelttumnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^'^itrua er pluuids ora-
‘^orreptui,detanti uirifide dubi= mandata non obediuiffe reprehendi^nbsp;fQ^f^‘^^‘''^^°^'ti*^timere fe fentiretSaul, er iüinbsp;idola ignoraret, diuina fe ordinärnbsp;iti'^o^i‘imfibidiui=:nbsp;¦gt; debebat de illiuinbsp;J ‘°nibu! difßdere, de impiorum multitudine nonnbsp;exempla cogitaffe, er J^ofis legem, ubinbsp;tVgnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;duoßigaturi decem milita prtedicuntur.
'’itZ ßto deui terra per multa fecula ha=i •«« coeperat reßpifcentibitsgratiam oflen=inbsp;Trepidandivm lüidcpromif=nbsp;‘Itciti fanilißimi prophetic non erat.Tota finbsp;Mops,nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dubitareno
ergo ßrmißim£ fidei hoc peccatum gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qu£cun(^ uel fuperbia uel pnefuin
''^'*11^°'* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dubitare de uerbis
•Hiti^ c P^°phetarum fuorum, etiamfi contraria o=
P’'‘^‘^^ptii-t^oßf trepidatio non potuit apud I ah'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eadem ratione prohiberetur
pronülfc fandißimits tJlofeSt '^^^olt;litimroptimum er dignißhnnsrex,nbsp;perfonam fuam, fed pronbsp;*%nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prouidentia dei ab lt;e=i
f‘‘lt;^oho i.P^^dici dudüerprophetaricertißimaue=!nbsp;'^''S'iiO), parauerat domtnus erfirmaueratnbsp;*'^i^'^‘‘’’’f‘^P^ffr‘‘clufq;inietertium. Loquitur hunbsp;Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiideri poter at flabiliri regnum. Ke=
°f^^^tum ßterat tribui tuda imperium re^ '*^‘'*’'1 h^’ dominas quafi liberum ßt ar-contimgentia qu£fiunt,cMn in deinbsp;ßnt. Grab æterno prædeflinanbsp;dominum caufeßnt rerum,fed uolunx
regnö tuum ultra congt; uirûiuxta
•Â’* ) nbsp;nbsp;nbsp;‘^ Populumfuunt, co quod non
h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^'l'’æP’^æccpitdominus^.
inobedientiam Saulis non pu ßlt;^ priuatione ftceeßionisnbsp;fi ¦' regnumlfraelflabilc^it,fednbsp;q'^)n r' propfoftt/t Samuel aliu quen^m prlt;enbsp;nondiiexfaâe nouerat,nbsp;J’tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deuotione tota peéloris illi ßitt
aliter quàm patri filim _ i^P^tnhicfuruSfetiamßpeceatiimultis.
k« Ut)« iwpetrauerat, cr multa huittfmodi. Nunc
REGVM PRÎMVS.
intérim nonßt cariturus. Fidere enm deo ex animo oa ptimeilliplacet, idquodetiampeccatoribus permitti^:nbsp;tur, quales funt tampij q impij. Fides autem uera tan^nbsp;tummodo efl piorum.lüum dominus flabilem prmcipemnbsp;conßnnabitinpopulumfuum, tuuero perfidia tua dominum offèndtjli,ideo alteri regnum dabitur^
*î ^Surrexit autem Samuel, SCafeendit deGalgalis inGabaaBeniamin* (Etreliquinbsp;populi afeenderunt poß Saul obuiam populo, qui expunbsp;gnabant eos uenientes de Galgala 'm Gabaa,incollenbsp;Beniamin. ) Et recenfuit Saul populum, quinbsp;inuenti fuerant cum eo, quafi fexcentosnbsp;uirost
Hic maxime ientatur Saul, er folatio defiituitur tain diuino quàm humaiw,Samuel enm recedit,er populusnbsp;dilabitur. Pergit tarnen Saul agere officium boni uiri etnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
optimipr'mcipts, aefidelißimiregis er paflorisgregis Ub« peçca dominici.^umerat enimpopulum fuum, er pro ter cen “’“®’nbsp;turnmillibusquiillumelegerant,nunc tantum muenitnbsp;fexcentos. Qjtorumnonpermotus paucitate,nonresnbsp;ßigit,non domumreuertitur,nondeffiondet animum^nbsp;non expoflulat cum prophetafuo,à quo mhos angu.^nbsp;flias protrufus uidebatur : quifolo uerbo orationts fuc^nbsp;currere poterat.Nihil tale adhuc patitur Saul rex optisnbsp;mus,nulU R.omanoru/m Ciefaripoflponendus,fedinfi==nbsp;nitoshojks ifraelitici fui populiagÿrcditentât, etiamnbsp;ßnearmis. Idßneinflaurata fide in ipfo fieri nonposnbsp;tuit, er exemplurnflrenuißimi regis efl, caretts exem^nbsp;plo er fequela. Vbi tarnen non tarn ffieillanda méritanbsp;per/ônarum, quàm pronüßionum dei certitudo er ue=inbsp;ritas.
gt; 6 8C Saul ö(. lonathas fil? eius,populus^ qui inuentus fueratcum eis, manebant innbsp;Gabaa Beniamin: porro Philifthijm con«nbsp;federantin Machinas^
Sic Philiflici prop'mqui imminebät Sauti,ut mutuum uidere fe poflent,illis in Machmas, iflts 'm Gabaa Benianbsp;min exiflentibus,quo etiam Samuel concejferat,er Saulnbsp;fecutus cumfuts 'mteïUgitur: ubi er area domim aderatnbsp;erfacerdotes, quibus Saul cum fuis conßlabontur. Filius quoq^Saul lonathas flrenuus in armis,ß)rtior tarnennbsp;ßde,uirMn firtißimum er optimum praftabat.
gt;7 Etegreflus eft uaftator decaftris Phili» fthinorum tres cunei: unus cuneus pergenbsp;bat contra uiam Ephraim ad terram Suait
18 porroaliusingrediebatur per uiä Beth horont tertius autem uerterat fe ad iter ternbsp;mini (mterraSabad) imminentis uallis Sebonbsp;im contra defertum^
De tanto excrcitu Philiflaoru exibant quidaarmafl audaciores, er ad beüa mchoanda paratiores,mantpu=inbsp;lus fcilicet bellatorum,ad irritandu anonati,qui hic uasnbsp;jiator dicUntur, quos fequebatur exercitus tritt turma=tnbsp;rum.Vnus uertebat fe cotraAphra uerfus Auflru,aliutnbsp;ad Bethoron,tertius ad uaUem Zeboim proflgt;iciebat,aGnbsp;cotendebat uerfus defertu, Immiferatßne dubio th
-ocr page 154-SAM VELIS PRIM VS.
worm dominus, ut in tanta muititudine nbsp;nbsp;bellica ar^
maturatre^idarcntaggredi paucißimos çy' inemtes.
19 Porrofaber(^rrdrK«)noninueniebatur in omni terra Ifrael, cauerant enim Philipnbsp;fthqm, ne forte facerent Hebræi gladiumnbsp;autlanceam.
io Defcendebatergo omnis Ifrael ad Phi-lifthiim, ut exacueret unufquifqjuomere fuum,amp; Iigonem,8C fecurim,etfarculum.nbsp;Oppreffionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Projpexerant enim dudum Philiftcei, ut faber fèrra^
ingciuofa. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;belUcapararetiUis,
quo commodité in feruitute oppreßi feruarëtur. Arma denii^adagricuUuram nccejjâriapcrmittebant quidë,nbsp;fed hoc conditione,ut ea exacuerc nonpermitterentur,nbsp;iùfî in terra Philißinorum adiacente,uel 'm locii alijs iUnbsp;loru ditioni fubieili^, ut certo fcirent Philifitei inermesnbsp;eJJeHebraoSjCr minus timerentur.
2.1 Rctufae itaq; crant acies uomerum,8cli=! gonum,0ftridentum,8Cfccurium, ufquenbsp;ad ftimulum inftituendum»
lbi,hoc eß,in diäone Palaßinorum tantum/muemes iatur limatura uaforum, er artißx cxacuendi arma,uanbsp;fif generis, pro ußt agricolarum er uinitorum,reliquo-Atm» ifcae ynfuq. (o-tificum neceffariorum : interim tarnen no omninbsp;** ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;no fine armis beUabant, fed arcubus, fagitti5,ßtndibulis
er lapidibus ßeße exercitauerant,idq; prouidetia dci,ut manus zr ßrätudo dei fuos non ingladio er lanceis denbsp;findentis,clarius illuce/ceret.
Cum^ueniffet dies prælii, non eftin-uentus enfis Si lancea in manu totius po-puli qui erat cum Saule 8C Ionatha,excc= pto Saul ÔC lonatha filio eins.
Eo igitur tempore cum decertandum effet paucis, cum inßmtis er ßrtibus hoßibus, non inueniebatur innbsp;exercitu tarn Saulis q lonatbie,qui tunc unusßiiffeui^nbsp;detur, licet Hebnei feribant lonatham habuiffe apud/inbsp;adhucmilleuiros. Q«od fi u€rumfit,dicereturconfc=nbsp;quenter ctiam Saulcm ßecum habuiffe ßuum duorum milnbsp;liumßrtißimorum exercitum, fexcentos uero fùiffe ilsnbsp;lorum qui ex populo paßim confluente perfeuerauerâinbsp;cum illo.îîic uero dicitur, tantum in manu Saulis er lanbsp;ftathie repertos fltiffegladios er haftas.
EgrelTa eft autem ftatio Philifthijm ad tranfitum Machmas.
tüaehmas fecundum Rabi Salomon in monte eraf, Cr Gabaa in monte alio cotra pofito.Tranfitus aut iUenbsp;dicitur uaüis qult;edâmedia,per quaftatio uel manipulusnbsp;Phitiftlt;eoru accedebat ad i[raeUtas,uel uia qua congrc^inbsp;dipotuiffent.
lt;[CAPVT XIIII.
Tacciditin quadamdieut dice O^^l^^^tïonathas filiusSauladado-
^¦ni, Zi tranfeamus ad ftationem Philifthinorum, quæ eft trans locû ilium*nbsp;Patri autem fuo non indicauit*nbsp;lntereacumfict((rdat((rcongreffusutrinq^,nonfi»e
KEGVM PRIMVS.
confilio domini, qui in peâorali fummi Thumimer VrimJccundumHebraojreueU^^nbsp;da,cum effet propitius illis, er auxiliunbsp;ilJitm reuererentur lfl-aelitte,dicit lonathanbsp;erffiritu diuino inßigatus priuatimadfluo’’nbsp;rum,uirum eleflum ac fidelem: 'Veni utnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nf
Philift^orumturmam alibi confißtntemexa bis,idq; patre infcio,populo quo^ ignorante,nbsp;quidem audaiter, fed à deo impulfus zclo '^l ^ hoßt^nbsp;dtemiurilt;eàpopulofùo,erfirtiterinfifi^‘^nbsp;deliumanimatus.
2. PorroSauImorabaturinextrc*”’ ,1» k) Gabaa fubmalogranato,qu*nbsp;Migronïamp; erat populus cum eo 9“*nbsp;centorum uirorum*
Soul fubfiflebat cum fuis ex latereurbi^ tcß^*‘ indccliui cuiufdam collis, quemfi^fie^‘‘lf/lt;^nbsp;baa. Prior tarnen fenfus uerifimüior,nbsp;Gabaa coUis erat,m quo domus Abinadab,nbsp;dci: iuxta quem locmn er arbor malo gronottnbsp;ucl Migron dicebatur proprio nomine, uelnbsp;cifi erat, ^fiuäibus amomiß(mus,hoce”^^^nbsp;dicifMgdonproIJtigron. vbi iteruMpit“^nbsp;inculcatur ut nüraculum uiilorùe diuinttnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(’lt;’*
tur.Populiinquamdicitur,quandoquidét^i^fcilt teftuiros exercitus fuifibi non defi(iffè,‘^^^-^!i(^nbsp;eet:fed ij omnes comparatione Pabeßinotf^nbsp;ci erant.
3 Et Achias filius Achitobfr^'^'^xJ^^j bodfilii Phinecs, quiortus fu^’'’Lpblt;’“'nbsp;facerdote domini in Silo,porta}’,’5^|o01'nbsp;SedôCpcpuIus ignorabat quo*’nbsp;thas.
Licet de Samuele prtefentenihildieaf^ i.fftK^ infuperioribus iÜucafcendiffefcribiturtt^t^^tuf^nbsp;tia fummi facerdotis cum ephodfuo,hoe eß,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;at
cerdotali non tacetur.ls uero Achiiisuocidi'^’^it^‘^ Achitob, qui fisit fiater Ichobod, quinbsp;mortis Heli, erpatrisfui Phinees.lsnbsp;fupra uigintiquinq; annos agebat,nbsp;dos.’Ut feiamus non breue intereeßi/finbsp;li er Saulis eleilionem. ld uero quodnbsp;fit propter Heli qui lUic facerdotionbsp;rat,cuius filiorum filius uel nepos,nbsp;blondumenim coeperat ilia ttutlediâiod^^i^l^Vnbsp;defilijs Helifacerdotio reijciendis,fednbsp;ad Satomonis tempora. Difeimus hcHaffOttnbsp;to uerbo domini inchoanda, er/acerdot^^,nbsp;er honorandos.Dudum cum mali eff'eutß'l'^jfuli^’’'^nbsp;liinfiliciterpugnabatur:nunccontrafit “nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
adfunt,er uerbum domini reuerentur.
Erantauteminter afcenfus,P^‘ ,jtr *’ tebatur lonathas trafire adnbsp;lifthinorum, eminentes
parte, amp; quafi in modum denn li hincinde (prterupti) nomen uninbsp;nomen alteriSeneî
SAMVELIS PRIMTS.'
Unus dens prominens ab aquilonc ex ®«uerfo Machmas.ôC alter à meridie con-^aGabaa.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
„ maxima tTiinßtits tonathie adho/ksde=: £rant enim prte/raôlæpeb-i? utritiij; eminen-'mfaucibu^ cjfcfolcnt dentes alterntsfeferej^inbsp;Célébrés autemnbsp;nbsp;nbsp;1
çrnoti, ut propria quoij; nominaßortiti ^'’^•^niKprotenfus ab aquilonccontra lAachmat:nbsp;( **1^^ auflro contra Gabaa,
’W nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adolefcentem
tion
incircunciforum herum, fi forte ’^tdominus pro nobis,quia non eft donbsp;J’'odifficilefaluareuel in multis.uelinnbsp;*ii)( P^Ucis,
mtmi ßrtitudo etfiducia in deumjwfliumq;
«tti i ^'^gt;»deifnipaäum,crgratiamadpopulum fu pf‘‘^c‘'pium circuneißtm, O' iant do^^nbsp;Pfeod ^ '^^J^^^ß^nire cupientcin,fecumbabentese=‘nbsp;gis 01^^''°nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^bgionis. Qj(od autein,ßrte,addit,ma
q trepidantis fit ; nemo iüum hlt;ec ten iuuenis,ßrtüer ageregaunbsp;'i'Usnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domini, zy fecundum fuam fidem iüi
qu« ç/*^' deniq; confißio omnipotentia: dei, riuinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eam,utpaucißepe pluresfi{de==
‘^^H'nanimi robur ßducia prteflat in dominum, 'iteknbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^ pcifi^ cbuallia nihil di^
“* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifipQ gj.
armiger fuus; Fac omnia quf ubicunqj uoluerisgt;
audaciafumeret, ardua aggredien J ^quot;’’¦fgiî filium cemitßbi nihil parcere, ZT extre-
ijj^taitlonathas : Ecce nos tranfimus ad
9 °®‘ftos,Cumffiapparuerimuseis, don^’^’^^^^ocutifuerint ad nos : Manete,nbsp;* ftemus in loco
® fia°’’'^^’^‘‘^*^damusadcosî
‘ afeen^ Sd 'l'^'atradiditeos dominus in ma-®'’oftris,amp;hoc erit nobis fignum.
’quot;‘gt' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;animumßtim ZT armigeri, noit
inueßgatione,fed ut obiter ßut^ q ƒnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifftpulit, ßc domino fidens ZT cauße
contra commendans pernbsp;fuiit p .‘^‘^‘t inßm^u domini hiec coepiße, ZT aggreß=nbsp;«Ui-Jjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß dubitaretauxiliandum. Et „lt;lt;
^rgutabatur. Si non uolent nos ag= Wonbsp;nbsp;nbsp;ßhnum apparuerimus,fed fubßjkndo nos
eorumzTtimo J^ifuiélorite : ^uamiam tunenonfuis dat Hi«
gt;5
RËGVM PRIM VS. 7^ ribus, fed bonitati diuinte, ^ute infe ßdentes deßtuerznbsp;nonpotefl.
Appariiit igitur üterq; ftationi Philifti-norütdixerunt^Philifthiim î En Hebræi egredißtur de cauernis, in quibus abfeonnbsp;ditifuerant*
IX Etlocutifunt uiri deftatione adlona-than, ÔC ad armiger um fuum,dixerunt^t Afcendite ad nos j amp; oftendemus uobisnbsp;rem.Et ait Io nathas ad armigerüm fuumtnbsp;Afcendcjfequerc me: tradidit enim dominus eos in manus Ifraeh
Afcendit autem lonathas manibus 8C pedibus reptäs, öCarmiger eius pofteum»nbsp;Itaq: (cumuidiffent fadem lonatha.-alißcndebantnbsp;antelonathan,aliosarmigereius interft:»nbsp;ciebatfequens eum
Comparuemntergo zT ßß oßtndcrunt ambo iüi ßationi Philiflhinorum quo'ßerat progreßa, non ani=:nbsp;morum ßrütudine beÜicoßffed contemptu zT irrißonenbsp;uirorum bonorÜ zT ßrtium.Statim enim Philißei cer^nbsp;nentes duos iüos progredi ex locis inaceeßibilibus zTnbsp;periculoßs,arbitratifunt Hebraos effe prodeuntes obnbsp;famem exJßelunds abditis pneruptisq} lods, quo con~nbsp;fogilfent,ut eateriHebra-orumquàinplurimi. Videntnbsp;tes autan armatos effe prêter morem, no funt aggreßnbsp;ßper audaciam, fed per difficillima loca iflos ad fe uo^nbsp;cauerunt, minime afcenfurosßerantestßcq; piorufnnbsp;omen Z^ domini fauorem expertißrtiter contenduntnbsp;lonathas cum feruo, omnibus modis mutuu fefe exhor=‘nbsp;tantes, zTinconßßionediuiniepietatis aggjrediunturnbsp;pralium fupra uires, ßrtißime lonatha proflrante Phi-liflhieos multos,fubßquente armigero zT profiratos ocnbsp;cidente.
14 Etfadaeftplagaprima, quam pcrcuf-fitlonathas 8Carmigereius, quafi uiginti uirorum in media parte iugerisnbsp;boum m die ar are confueuit.)
félicitas priinx uiéloria notaturßiffeßre uigjmti uirorum intraßatium cUmidij iugeris, in uno ag)'o occinbsp;forum à lonatha zT armigero.Fortaßis non multo plu-res earn flationem obfederat, uel ßbißga confuluerantnbsp;cteteris ut uidetur ßquentibus.
Et faélum eft niiraculum incaftris per agros : fed 8C omnis populus ftationis eo-rum quiierantad prædandum obftupuit,nbsp;8C conturbata eft terratSC accidit quafi mi=gt;nbsp;raculumàdeo.
Qjiumcemerent uidoriielaudemPhilifiteicoepi/fe in parte ifraelitarum, omnes paritcr pauor corriptiit,nbsp;ZT animo deiedifunt,tam qui prodierantprimi, quamnbsp;exercitus ipß magnus,populus maximus,ZT terra ipßtnbsp;tremuit, zT diuino quodapauore aniinis dißolulißmdnbsp;Facile deus fuis donat uidoriä, aduerfarios ßlo pauorenbsp;immiffo proflrando ,impellendóq; ad ßgam,ZT mu^nbsp;tuumtrucidando. Annitendumeßergodiligentißimznbsp;prieliaturisinbelioiußOfUt domitwmnott irattmth^*
-ocr page 156-|
SAMVELIS PRIMVS. iednt^fcdfauentem, à quo folo triiimphui decemitur^
Sptcuiato- nbsp;nbsp;nbsp;Saul ljgt;eculatores mßituerat m locii opporfunii,qui qu£ uidcrcnc fieri in exercitu Philifllt;£orutn renuncia= rent: ij utuidcbantiniedito loco GaboiC tumultuantesnbsp;Philifthteos iQquot; concurfantes ,fiigitiuorumq; more locanbsp;fubinde mutantes renunciarunt. Ç^uantumlibet perfi==nbsp;âa fide pif in domino tati fint domicr firis,pace et belnbsp;lo,nihil tarnen negligendwm eorum qua; humana proni=nbsp;dcntiaconfulit.
Difquiritur qui fint absentes ex tlraelitis,comperi^ turq; lonathits cum armigero abejje inchoaJJèbeUnbsp;hmt contra Pbilifiaos.
^Et ait Saul ad faeerdotem : Contrahe manumtuam Al Conelamauitergo Saul, amp;omnispo-' pulus qui erat eum eo, ôC uenerunt ufq; adnbsp;loeû certaminis î SC ecce uerfus fuerat gla^nbsp;dius uniufeuiufq; ad proximum fuum, èCnbsp;tumultus magnus nimis^ SedSC Hebræi qui fuerant cum Phili-fthiimheri amp; nudiuftertius, afeenderât^ cumeis in caftris undique, reuerfi funt utnbsp;effent cum Ifrael qui erant cum Saul ôC Io=nbsp;natha* 2.5 Omnes quoqjlfraelitæquifeabfconde rant in monte Ephraim audientes quodnbsp;fugiflentPhilifthæi, fociaueruntfeeufuisnbsp;in præliot (Et erant cum Saul quafidecem millia uinbsp;rorum:) Confiuîuit Achias facerdos dominum pro Xonatha ad inftantiam Saulis,more fiteroru, qu£ time erant in Ga=nbsp;baa, etr cumfilijslfraelibidemcoh^egatis. Dumueronbsp;facerdos mjlatfiacris, uidetSaul quomodo in exercitunbsp;Philifthinorum tumultus efi, amp; crcficit continuo motunbsp;cofiiilu mutuofiemper maiorfit orfimilior pralio.nbsp;Itac^ iubeteefiare faeerdotem abeleuationemanuum,nbsp;iudicatq; adefie tempus prtelij cum fauore dei iam pr£^nbsp;fente illis,fiigientes perfequinbsp;nbsp;nbsp;pauidos trucidare. Co clamatur itaq; pariter à Saule ctr populo, cr prielium BttagesPhi urgeturcontraPhiUjlteosexomni parte,multisquo^nbsp;wiinorum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flrages iüorum perficitur: partim enim fefe mu~ tuummanibus confertts occidunt: partim Hebræi quos fecumduxerant ctmtraSaulemPhiliftaiquacunqs ra^nbsp;regvm primvs. |
tioHe induéli animum mutant, cr pro fuis uifionM ix clinantemadiuuant,mixti^Philift£is,illosocciiimitlt;‘^nbsp;luthofies quos iuuare uoluerà't,fed compulfi: poTtimi^nbsp;tribu Ephraim propinqua, quifefepratimortiil’f'’quot;'nbsp;derant audientes flragem Phili/iinorum,refiiigt;i[gt;i°f'^''nbsp;mo inuadunt paßim obuios cr infequuiitur:nbsp;ercitus Saulis proflernit, cir profequitur eceptuntnbsp;lium pro omm uinli.Confluitq; hoc pado extrdi^ 'nbsp;augetur,amp;‘ Sauli fefe multi iungunt cominuniterf»“' 'nbsp;dendo Philifi£os,nihil aliud méditâmes qnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j ôCfaluauitdominus deus Ifradino'^ laî pugna aûtperuenitufqjadBtt^’^“)^^'nbsp;Domim folius efidonare uidoriaquosuiii)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jt«’’ dis qui illiplaccnt.Eàus autem qui iuxtaillù^^^^^^ turn bellaordiuntur,fretifcilicct bona caufijp''nbsp;dis diumis legibus findismoribus,prolilgt;^nbsp;feientiarum ac corporum,propatrianbsp;oppreßis iniuria à tyrannis improbis eXinbsp;contra ius erfas commuai confilio crnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cd hicfaâumeft,ficfcmperagenda. Demq;f’‘’^ ptumcraudumpr£lium/ùgientibusPhilifl^‘^.^if,Knbsp;neintermißioneurgebatquantufieripots^^^’f'i^pbinbsp;rmt interdicendo 4 cibis ne aliquo pationbsp;lijiai perrùtiofifiimi holks,quinbsp;lere cogebantur,donec perueniretur Ay nbsp;nbsp;Et uiri Ifrael fociati funt fib» *ƒ’ j adiurauitautem Saul populUj^'^^yf^,-«^ lediélus uir qui comederitpa*’.^‘’^pj5)fl^-'nbsp;uefperum, donee ulcifcar deii’gt;’^Lulusnbsp;is» Et non mâducauituniuerf«^quot;nbsp;ƒ Cumficinfequendohofiesuiriifraelit^^nbsp;ttgitutnimiumurgerentur,?^'nbsp;ppra uires beüigerare cogerëtur à Sauls-^^ ‘’aiffnO»'”'nbsp;fitroreperfequendihofles fuccenfiis,nbsp;precatus efi omnibus fuis uiris,quinbsp;uefiieram. Totum enim diem firagemnbsp;femel coeptam continuare uolebat,immo^sranbsp;nonhabitorefipettu aduirium hutnanarus^nbsp;Cui tarnen omnes timoré maledidionis obs^^nbsp;comederunt tota die. vbi manififlumfiirnbsp;cibum omnem intelligi,etiamfauum ±6 Omne^ terræ uulgus u^”.* in quo eratmel fuper faciem ‘Xrj Ingreffiis eft itaq; populus paruitfluensmel, nullus^ pof'*nbsp;num ados fuumîtimebateni’’’^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M'* iuramentum. Omnis terra ueniebat in faltH:fic licbX telligit autem omnem populum quinbsp;xerat, Philifi£oshofiiliterperfequendo ‘nbsp;faltumeïlisplurimumpaßim etiam innbsp;manufamelicis. Defluebat enim ex arbuj onbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ faccarum,fecudum Rabi Salomon, mel]itus,qui tarnen à nemine tangebatur,°’ ^^dt^nbsp;tis ad firagem hoftium,quos dominus innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» rat,Qrdmentibus Saulis hnprecatioi^’^ |
SÄ MV EL I s P R IM VS
Porro lonathas non audierat cum adiu *^îret pater eius populuniî cxtendit^ fumnbsp;^‘tatem uirgæ, quam habebat in manunbsp;^3,S(intinxit in fauum nicllis, amp; conuer--t/nanum fuam ad os fuum ô(. illumina^nbsp;a^^'^Woculicius^
•^«fpondens^ unus de populo, ait, Iu=i , “i^ando conftrinxit pater tous populû,nbsp;uir, qui comederit pa-^hodiejdefeceratautem populusgt;nbsp;adiurationis paternæ, çr iam prlt;enbsp;deficientibus 4 uifu obnbsp;illnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uires, neceßitate compulfm, uirgd
Crre/îÙMti« ' c ‘ “'[«î.î^ort hoc prohibuerat S4ul,iwn impediebat,nbsp;mjlitutdm hoftiitm perfccutioncm çrnbsp;erant m populo agroßrentes mandata Saunbsp;f^^°'’quot;^‘‘‘qudagebat, lt;}ui tempore periculorü au=nbsp;ntin^'^'^tutiorauidentesfcÇc affociauerant,nbsp;poteraitt ciks opéra, cr deliila car^nbsp;uideiîtes quid lonathof egißct,dc meüegu^:nbsp;fitti ‘^‘''^^'iuocabant,crmterpretabantur inobedinbsp;çj,^'^l:igt;nutSauh contumeliam inurere pojjeitt^nbsp;f^urmurandi, cr populumpertur=:nbsp;^^^'°^^’^t:^tia}nfatigatuf eft populut.No qui^nbsp;Pgt;'‘£lio fatigandics eft miles, fed in ea uUnbsp;gt;^glig^gt;^^^ agendum erat. Tonbsp;gt; r^uivé^nbsp;'' b ' dcferere iam partain uidoriam.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lonathas î Turbauit pater me^
'^^‘^/^idetcquæfo, quia illuminati kni niei,eo quod guftauerim paulu
prohibuijfct,quodipfi contigerat, ’’gt;ot
'^'ifo f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poterat.-ideo dixit,Patcr meus hoc iura
J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tinr f*vnfrth/m ftt
Jl*
homines, hoc eft exercitum. in ‘‘^^'^fnodus loquendi hie cft,qui uerfu i^.Om^nbsp;foic,P4j£T meus turbauitnbsp;^'lt;tt^^^’^lt;^eitum,quifecumerat,homincsfcilicetnbsp;'’fulj^dete,inquit,quomodo nunc lumen habe^nbsp;uidere incepcrint ad gtftum modicumnbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efuricoculilabora
* ^üa ’'^ftltuti ad guftum.
’^3gis fi comedendocomcdiC-populus de præda inimicorum gt;, ^’hft^’quamreperit 'i nónnemaiorpla^nbsp;PerPhlllftl’lVTtc’nbsp;i '’^'^’^untergo in die ilia Philifthae^nbsp;^oiis ufq5 in Aialon. Defatigatusnbsp;populus nimisînbsp;'^^^°'^P^ß^gt;‘^^^ßisfaceret eis,qui murmuranbsp;’’“N ^°^^has: Qjtanto magis fi hodic comedifnbsp;'’^lt;tD,i^'‘^'^ß’°^^^hoftium,nuncrobur or figt;rtitudi=snbsp;perfequendi hoftes,^^ perfi=nbsp;“Son hoftium maîorem quam nunc^ cum fame
(/
REGVM: PRIMVS. 79
lici amp; exhaufti uiribus,fatigati defiftere coguntur, amp; poftta prlt;e auiditate comedendi committer e in Icgem.
33 Ôlt;uerfusad prædam tulit eues, amp;bo^ ues,amp; uituloSjamp;maclauerunt in terra t conbsp;medit^populus cum fanguinegt;
Vatigatus per diem populus labore ey' ieiunio, cum declinajfiet,incidiftfctqfmpriedas, tnaiiauerunt præci^snbsp;pitanter, cr non diligenter ouesnbsp;nbsp;nbsp;boues : fed quia fu~
per terram paßm maâabant, non totus fanguis expri^ mebatur uel eftiuere poterat, nec diffèrri cibus fameli^nbsp;cistideo dicitur,quod cum fanguine comederit populus,nbsp;54 NunciaucrûtautéSauli,dicentesquodnbsp;populus peccaiTet domino, comedés cumnbsp;fanguine. Qui ait,Præuaricati eftisïuolui^nbsp;te ad me iam nunc faxum grande,nbsp;jy EtdixitSauiîDifpergimini in uulgus,nbsp;amp;diciteeis ut adducat ad me unufquifqjnbsp;boucm fuum 8lt; pecus fuum,amp; occiditc funbsp;periftud, amp;ucfcimini, 8i non pcccabitisnbsp;domino comedentes cum fanguine. Ad»nbsp;duxit itaq; omnis populus unufquifqj bo 'nbsp;üem in manu fua ufqj ad nodem, ôC occi»nbsp;deruntibi,
Quantumlibet in priclqs leges fitere dicantur,tamen populus l/rael per Samuelnn eruditus obferuantialc=:nbsp;gis,horrentfaiîum, cr defirunt régi, ut peccato reme^nbsp;dietur,ztr prouideant negotio,quod exaggerabant ual-de,non interim memores longe maioris criminis quodnbsp;commiferant diffluendo à rege in maximagentis necefsnbsp;fitate, iamadhoß-s deficiendo Philifthaos,iam iterumnbsp;cofdem infèftando quibus promiferaut auxilium. Talianbsp;fient ftudia populorum, apud quos ut qui/q; pro'latus eftnbsp;melior tanto periculofius uiuit cr plura patitur aduer-fa.Is autem Saul rex ftatim peccatum confitetiir,(:^ connbsp;fulit pro uirili, ut qua fieri oportet fiant legitime, lubetnbsp;enim ut aduoluatur petra magna, in quam occifa anünanbsp;Hum corpora, quafi profuggeftu ponantur, ut fanguisnbsp;omnis defluere exprimi commode poßit. Idq; ut fiatnbsp;pracepto fuo cauet. Cuic^ obfequuntur, ut difcamus,nbsp;quam diligenter ctiftodicnda fit lex dei in moralibus, e=nbsp;tiam i» ftrepitu praliorum, fi ceremonioHa tantoperenbsp;feruare ftuducrunt fideles,
3^ nbsp;nbsp;Aedificauitautem Saul altare dominoï
illud cœpit ædificarc ai care domino.
Hicquoq;adificatiitSaularamdomino,idipfumqui Zitate eri-dem plures ante eum alijfècerant, fed hic Saul primum, quandoquidem gratùe agenda: erant domino, cr falutanbsp;ria facrificia offirenda in primis de ß)olijs,ac deinde ponbsp;pulus cibandus.b^ondum ftabilem fibi locum area domi=nbsp;m habebat, ideo huiufmodi ararum extruilio de morenbsp;eratetiamfanólis.
57 nbsp;^Et dixit SauhDefeendamus poft Phi»nbsp;lifthæos node, amp; diripiamus eos ufq; dunbsp;illucefeat mane, nec relinquamus ex eis uinbsp;rum,Dixerunt^î Omne quod bonum uinbsp;deturin oculis tuis, fac,
58 nbsp;IjfEt aitfacerdosîAcccdam’ hue ad deû»
COQ
-ocr page 158-S AMVELIS PRIMVS.
ttaPateftü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Philiflhieos nouerdt Saul, potent
noj. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mos hoßes,propi)iqutßimos dcniq^, lt;a' 'm forte fiUorum
ffr(tel,Iud(t fcilicet,Be/iMm'm zr Simeon loca non fu:iß bi ufurp4ntes,ideo idtn contrito$,p!(uidos, ßgitiuos pernbsp;feqtii eddem etiam node confnltat, ut femel panter connbsp;fumantur.Cuius uoto omnes iam pafli confentiuM mi=:nbsp;Utes,fed obßßit facerdos confulcns,ut id non nifi domi^nbsp;noconfultotentetiir.
59 EtconfulitSauldeum, Nunipcrfequar Philifthiimî’ fi trades eos in manus Ifrael^nbsp;Etnonrefponditeiin dieilla»
40 nbsp;nbsp;DixitepSauh Applicate hue uniuerfosnbsp;angulos populi, amp; feitote, 8C uidete pernbsp;quem accident peccatum hoc hodie»
Confuluit ergo Saul dominum, non mß per facerdo tem,Ahiam nimirum, tSium defeédam pofl Philißhicosfnbsp;Dominusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j^bis eos 'm manum ifraelisfCui nthil rellondit do
non Temper . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ¦ r . •
»xaudit. »unus.Nondum tempus erat, nondum expediebat: latn fatisfauoris diuini 'mteïlexerant, non expediebat adhucnbsp;omm pauoreeffeuacuostfraeIitas,Dauidis regno ißlt;tnbsp;feruabaturßlicitasAnterim tarnen dominus fe ojßnfumnbsp;teftatur,contra nwrem fuum nihil reßjondendo. Idubinbsp;fenßt Satti fufficatUS eß peccatum aliquod fuorum ob=nbsp;fiare,Gr dominum offèndiffètiubetfortem mitti derconbsp;perquirendo,applicatisq^exordine ommbus populi ornbsp;d'mibus angulis uelfamilijs.
41 nbsp;nbsp;Viuit dominus faluator Ifrael, quia finbsp;per lonathan filium meum faiftüeft, mor-temorietunEtnemorefpondebat ei dco*nbsp;mni populo*
Dolebat offinfum dominum alicuius peccato, nefeie bdtq; quo uelgenerepeccati, uelquie perßna peccaf=nbsp;VaX'quot;*“ ß^-^t^t'at igitur per uiuentem dominum, qui hodie fer=nbsp;uaßet ifraelem, CSquot; de hoßibus uiiloriam largitus effet,nbsp;fi 'm dominu peccauiffet chariß'imus fibi filius tonathos,nbsp;multo magis alius quicunque de plebe etiamdileäus,nbsp;nolit iHi parcere,fed pro offinfa dei placanda occiderc.nbsp;Hoc uotum Saulis audiuit omnis populus, cf tacuit,nbsp;non contradixit,fcd fibi quifque timuit,quandoquidemnbsp;peccauerant multi in cafu fanguinis ,cum quo camesnbsp;ederant,contra pratceptum domint.Nemo tarnen illi re=nbsp;fßondebat, cstamaußerumiudicium non probabant,nbsp;utuidetur.
41, Et ait ad uniuerfum Ifrael, uos critis in partem unam, öC ego cum lonatha filionbsp;meo ero in parte altera »Refpondit^po^nbsp;pulus ad SaulîQuodbonum uidetur innbsp;oculis tuis,fac*
Voluit experirifi ipfemet uel tonathas domino pec^ caffent,uel populus: ideofortem cor am domino expertnbsp;turus,iubct populum omnem unoglobo conßare : fc ue=:nbsp;ro cx filium alia parte conßituit. Peccauerat populusnbsp;fanguinemedcns.-peccauerat Saul populum turbando,nbsp;CS malediHo arilando fatigatos:lonathiis quoq; peccafnbsp;fe uideri poterat cis,qui melgußaffe eum uiderant, connbsp;traregisimperium,quodfduum cs facrum dominusnbsp;rffe debere oßendere uoluitic^ contra patrem murmu^
R E G V M P RIM V S*
i-auerat,idquodpoteß maiusputari. er poßtaDauid grauißime ab illonbsp;tarnen rcueritus eß cum,fußgt;exit ttt^fjrfnbsp;deo er populo, toties er omnibus modis pep^nbsp;ßo domini,ut etiam plangeret fe laciniamnbsp;ßgt;olunca.Sic hic lonathas muimuratort!nbsp;ruiffe debuerat magis,erprlt;eceptunbsp;regiam authoritatem in tanta rerti/m anguß‘‘( ‘‘tfrjehnbsp;4? ^Et dixit Saul ad dominu, deusnbsp;da perfedionem (ueloraculum)qui^^flnbsp;reßionderisferuo tuo hodieiSi mmeant i»nbsp;lio meo eß 'miquitas ha:c,da oßenfioncin,nbsp;quitM eß in populo tuo, da fan(litatcnt’)nbsp;henfus eft lonathas amp; Saul, pop^*nbsp;temexiuit*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
OrauitSatd dominum deumiCa perfidioncm uel innocentiam ofknde fortenbsp;ta,quis 'm culpa fit,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quis ab offinfa tu^ (jd
ptus eß ergoforte,e^ peccaffe declaraties Saulus,reliqui uero,hoc eß totus populus,nbsp;etiam comederant neeeßitate conßriitinbsp;multipliciter,tdmenfanélaper omnia dovtinl^^^nbsp;er iußitia euaferunt iudicium domini,nbsp;funt ac immunes à domino declarati : hdcnbsp;à domini prouidentia temperata, utdifed»'‘^^^^ct^'nbsp;iudicia deinonreprehendere,fedtintere
Et aitSauhMittiteCprifw)!”*:^^ j inter lonathan filium meum.E*^^^^nbsp;lonathas*
V idens Saul fe uel lonathan dominuiu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;do’’’'*
cepit de forte mittendo 'mter ambos, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P
no peccafiètiquofado deprehenfus eß nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjjt, ï*“’
ter liberatus,ercertenonnifi nutudeifot{^ poteßigitur did, lonathan non rontnter^'ll^nbsp;er offindiffe dominum,quin er iüudnounbsp;to,quodfiliusfine iuffu e!quot; authoritatedut^^’^liH^nbsp;ignorantibus, tamgraue ac periculofifi”’’^’^^nbsp;eoepit, tamfcipfumquàm dei populumnbsp;mo fua audacia inuoluendo. iion fu«tnbsp;huiufmodi in bcïlis,fed ducibusfandiß'imenbsp;frußra ergofudant,qui de iudicio dei hoenbsp;multis conantur, nifi qute pnefcripta funt dnbsp;intentione confida pcccata non fint.
45 nbsp;nbsp;Dixit autem Saul ad lonathaU'^^fjiaS»
mihi quid feceris^Et indicauit ei SCaißGuftäsguftauiin fummit^*^nbsp;quæeratinmanu mca,paululu’’’nbsp;amp;ccceegomoriarïfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Dixit ergo Saul ad lonathan : non addit^ um,uelfili mi. QMsenim htecfinecoinml/^nbsp;geret er lachrymisflndica,mquit,mihi qnlnnbsp;indicauit lonathas, minimum iüud quodnbsp;tnaiora uel non ponderauit, uel non iüinbsp;laffe.Gußaui, 'mquit, dcmeÜe, nonnbsp;impendendo,feduirgeefummitate tantum 'nbsp;gußando : Et ecce ego ob id nUStc occidor,nbsp;demerui,^
44
Peccatum popult ÔCnbsp;lonathx.
|
SÄHVELIS PRIHVS. Et ait SaulîHæc faciat inihi deus,Si hf d *’ilt;lat,quia morte morieris lonatha, Sou! crgo uidetti forte damnatum jilium,Ç^ audicnS ^’’todïciîm cdufam, ndjilominus iurat iÜMn occidentnbsp;promiferat,cr eum ex nomine dppeHanerat.nbsp;ngeret^Aceufent dlij iUius 'm iurarinbsp;' ^’’^itittenif^uain nemo laudare potcjl : fed jpeeientnbsp;'^t^lt;efirthocfailimi,glomßorefn quMt quifyuantnbsp;fcripferitcuiufcun^i ducis dexter'itdtem,etinnbsp;fi tdntopere domino di]flhnbsp;forte prodidijfetreum.ïmo uidetur dominuinbsp;’’Ptiwus ç^tndximu! hoefdélo Sdulis maieftatem,nbsp;tii^/‘^^^gt;‘^oxteritdtem,confldntidm,fidem,dnimiß/nbsp;jh\^’Mni»crfo regno monßrdre uoluiffe, ut pofiednbsp;J '“'^â'ntiKsqudmdntcd obedirent, ilium reuercren^^nbsp;^‘S'^tK,amp;c(ijcffentftudioßus maximierebui,qu£nbsp;n’i^ofidtim fe^nbsp;h' tha populus ad Saul î Ergóneïona Ruanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui fecit faluteni hanc ma- ni,^'’'‘‘iIfraeKhoc nefaseftî uiuitdomi-tJ’ficeciderit capillus de capite eius in tiL”''5quiacum deo operatus eft hodie»nbsp;populus lonathan, ut nonnbsp;?iik^''^P°t’‘^nsnontdmregisfMßdem er iuflitid,nbsp;filicißintumq; f lilum, prudenter .nbsp;obßitit,cr perfondin iüis grdtißimdm etnbsp;(Hbi j’^^’norte liberduit. Nec id dominus deus dli=nbsp;itioy;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in populo legitur,ficut nec londthæftiln pr^eeeperdt dcus,fed tdntunt oflrndit \i^^‘^°’gt;/finfdmintereeßilfeinhoebeno, zx noüenbsp;^lt;teoq hofles idm humilidtos exândi prorfiis.nbsp;di^enfdtionefud fdcrofdnilißimd- et'nbsp;ut populusfldtim ftniîiore iurdmentanbsp;iwpcdictîdaw id ^uod £ttjiîJî0plt;4tcTrnbsp;^^ifigt;'‘tt:Bt quod uoluitßeit populus, donbsp;4» h(pj'*‘probdnte,utlondthus fdludrctur »po tem^nbsp;^^^fi’'finiendipdter effiHuf- perfecutus eft ‘OcafJ^^niîporrôPhilifthiim abierôt in ^Ki çj^.'^'îr^’ce.Defijfc enim tune perfequi Philifibdos, 'î®îinÆ®‘lieru«t confiifiinlocumfuum.Et isdomi 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intentus, cum rejfondere noluiffet dd fuper Ifrael, 8i ’^hpj • per circumitum aduerfum o-1 h®nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra Moab, 8cfili- , 8cquccunqj fe uerterat, fu-nindicdbat'^ iniquos, uel impie dgcbdt *^^01 ’’eg«“’« SduUs fuper îfrdefcr plenaitti ’’’’fcuemt «b omni populo, Ab hoc iempore |
REGVM PR1MV5. 8a dignus imperio hdbebdtur db omnibus, quod ddmi=: tußrduit egregie,donec uixit,humdno tarnen more, quonbsp;nihil potefl ex omni parte purum feruari a regibus, quinbsp;cum tempore degenerare folent m multd peccatd. Hocnbsp;pduciß'mis non contigit,imo nullis,ut non modo Eiauidnbsp;fed er Salomon,Bzechids,lofaphat, cr loßas leganturnbsp;dliquando grduiter deliquiffe.Tutiusagit qui priuatim,nbsp;iJeeeßario autem obligatur obire pericula anima: ernbsp;corporA, quid domino euocatur admunus publicum,nbsp;qu'i ut potenter potëtes punit du improbe gubernat,ßcnbsp;dementer indulget minißrA fuisfidelibus, fiinaliquonbsp;perßagilitate deliquerint,quoru etiam morte illußrat,nbsp;non raro,ac uita fempiterna copenfat pro iußitia, quo=inbsp;r«Mi peecatanon imputât, niß ad temporalem panam.nbsp;Summa denique triumphorum Saulis deferibitur, quo=:nbsp;modo fcilicet ISioabitds, Ammonitiis, Edomitas, er' re=:nbsp;ges Syria, Phanicis er Philißhaos domauerit.Et quodnbsp;fequitur.'Et in omnes ad quosfe uertebat, uel quocunq;nbsp;fe uerterat,reosmortis,impios, er d domino iudicatosnbsp;oflendit fado : omnes enim uicit er humiliât, quidnbsp;y'^lÿ'y^^hnpios digna morte afficere, er impietatemnbsp;punireßgnißcat, fecundam Hebraos, etiam hoc loco:nbsp;ßatim enim fcquitur. 5° Congregate^ exercitu pcrcuffit Ama-leCjS^eruitlfrael de manu uaftatorfieiust Etßeitßr titer, uel exercitum coHegit, er omniuntnbsp;primo legis diuina memorßatim ut regnum confirma^nbsp;tum uidit,Amdlechitdt; inuaßt,iuxta praceptum domi=^nbsp;ni,Deuteronomif as.infine, er fudoribus fuis dominonbsp;aßißente eruit ifraelem de manu eorum qui illos opprefnbsp;ferant, y gt; Fuerunt autem filq Saul, lonathan, SC Icflui,amp; Melchifua, 8C nomina duarum finbsp;liarum cius,nomen primogenitæ Merob,nbsp;amp; nomen minoris MichoL 52- EtncmenuxorisSauI, Achinoem filia Achimaas, 8C nomeprincipis militiae ciusnbsp;Abner,filius Ncr, patruclis SauL 55 Perro Cis fu erat pater Saul, Ner pater Abner,filius Abiel, Stridim regnum Saul deferibitur, er iüius ßatus. Ei Famflä liostres, erßliasduashic feripturd commémorât, lo=nbsp;nathas,tfui,Mdlchifua,Merob primogcnitd,IÄicbol iu^nbsp;tnortyxoreiusnomineAchinoam, quamttnicam ha=^nbsp;buißelcgitur.Mirum quomodo id iUinonlaudi datumnbsp;legimus d pradicatoribus monogamia : fed hunc uirumnbsp;multis nominibus laudabilem,in fauoremDauidispernbsp;omnia damnare conßieuerMtt, cum prater Dauidis pernbsp;fecutionem ob regnum certe g^duißimam, melioreslf=nbsp;raclita reges paucoshabucrint,erßrefolusnonmulti^nbsp;plicaße uxorcs legitur,fecundum legcm.-Principern ex=:nbsp;ercitus fui, Abner filium Ncr ßißc,qui quomodo iÜi iunnbsp;dus eßet deferibitur. Saulis enim pater Cisßit, filiusnbsp;Abiel, quiAbiel filium quoq; habuit Ncr, quigenuitnbsp;Abner,qui er Saulispatruelisßit. * CEi^’tautem bellum potens aduerfum Philifihæos omnibus diebus Saut Nam |
SAMVELIS PRIMVS. qucmcunqucuiderat Saul uirum fortem,nbsp;èc aptum ad prælium/ociabat cum fibi*nbsp;ExercitefcflJrffKitSit«! habuit quoad uixit contranbsp;Pbilißh£os,quos la:pc aggredi oportuit.Brat enim gensnbsp;Paixftini bclltco/ißim.t,c^jortißimorum militum exercitus inß^nbsp;bdUct». gtiis,qui ZJ“fiaturaprocerierant, tdcoq; Saul iurefuo,nbsp;quofiunqueflrenuosdefuts uirosuidit, fortes cr ma^nbsp;gnanimosfibi aggrcgauit,crexercitum femper in prontnbsp;ptu tcque habuit ßrtißimorum uirorum : non libidino-f'os,molle5,incrtcs,acdefides.Datur enim ßrtitudinisnbsp;donum pro tuendarepublica,tuendisq; imbeciUibus,^nbsp;iniurijs publics umdicandis, pro pace regnorum,ut pifnbsp;gaudeant^mpq zsquot; ßroces opprimantur, er tyrannidinbsp;refißatur,non admittantur crimina: i^on ut illi ipß mi^nbsp;litaris ordinis homines populum adfligant zrperfequannbsp;turiniurijs,quaßßubditos:ß'duthofles patrii£ zr ciuiunbsp;uitlt;e fu£ periculo fetnper deßndant.
CAP VT XV.
dixitSanjueladSauIïMcmi^ ä fitdominus,utungeremtcin rcnbsp;gem fupcr populum cius Ifraeltnbsp;^^.nunc ergo audi uocemfermo-numdomini«
Non potuit non ßrtiter aggredi rex ßdelis beUu con tra impios,domino id per prophetam mandante. Quafinbsp;diceret Sauli Samuel : Vtcredidifli domino, teuocantenbsp;per me ad regnum, zr confecrante: ßc nunc iubente donbsp;Ämaieciii- )nino,prceliuminflitue contra crudelißimos Amalechi-tas,quinuUalaceßitiiniuria, tß-aeliticum populumpernbsp;f'equebantur,non bettico more uel iure,ßed à tergo prosnbsp;ditorie,nonmß debiles, pueros,faeminas,ßmes,zr‘ imsnbsp;hellem turbamtrucidarunt. Hoc crudele facmus domisnbsp;nus non tunc,fed in poflerum decreuit,ut primumJßaelnbsp;quießcere contingeret, ßne nüßericordia puniendtmt.nbsp;Ne quis hic miretur crudelißimum bellum inditium ànbsp;domino contra Amalechitas:ratio enimdiuinorum iudinbsp;ciorum dißeuti non debet ab hominibus:nec dementia lonbsp;cum habet,ubi dominus quießabyfßts mißericordiaru,nbsp;feueritatem indicit : zr in criminibus puniendis non eßnbsp;habendus ßnifier oculus ad rapinas zrfßolia. Uotanternbsp;dicit Sauli propheta:Audi ad uocem uerborum domim.nbsp;Quaß diceret: Caue nealiquod illorumpra:tereasquienbsp;dominus iubet.
^[Hæc dicit dominus cxercituumtRe^ cenfui quæcunq; fecit Amalec Ifraeli, quonbsp;modo pofuit ei ißcilicet mßdias) in uia cum a-feenderet de Aegypto»
Et inßuper prophetico more, ziT cum inßolita hades nus maießate Samuel loquitur. ELec dicit dominus exernbsp;cituum,dicens:E.ecenßui mecum et leterno flabiliq^ meonbsp;propoßto decreui,delere Amalechitas, pro tarn crudesnbsp;ii tpßorum piaculo,quod egerunt dudü, cum ißracl aßcennbsp;deret de Aegypto. Quanquam enim longanimisßm ZXnbsp;mult£mißericordilt;e, aque tarnen uerax ßum zr iußus,nbsp;^ui pofleritatan eorumqui^ne odiuntfeuere etiamiu
REGVM
dico er tilcißcor:iniuridsmeaszrmcorumfi^lt;’^quot;^’ turnampatientiamßeueritatecompenßo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÿi
5 Nunc ergo uade,amp; percute An^^ demoliamini uniuerfaeiustnonp^r j.nbsp;fed interfice à uiro ufqj ad muliereiw, tnbsp;uulo ufq; ad latentem, à boue uhI?nbsp;uem,à camelo ufc^ ad afinura. A’nbsp;Voloitaqsutpergas zrpercutids ußq;‘“*^nbsp;damintemetionemAmalech. Omnequodap^nbsp;uemes,totum deuoueas,anathemate dcleas,nbsp;fericordia zr auaritia : non ßecus ac olitn 1^1 ’nbsp;meo ßaciendum mandaueram cum lerichonbsp;negeneralimandd:odubium ßaceret denbsp;cafù,additprophcta omma ßngiUaümnbsp;rando,uirum, ßceminam, parttulum, ladefgt;‘nbsp;houem,camelión, zraßnum:»d}il exclußu»gt;‘‘‘'
4 Indicauit^ hocSaul populo ^^pedi” fuiteosquafiagnosîducentaflUynbsp;tum,Sc decem millia uirorum
Audirc hic tranßtiue ßumitur, pro f,«! populo uniuerßo denundare: hoc eß, conSi'^^^^fiißß^nbsp;conum uocibus CoÜedosnbsp;ßne deledu,ducenta millia peditum,nbsp;tribu luda,qui tanquam ßrenuißmißedß^'^‘’^^^^qtgt;i'^nbsp;ßum numerantur. Ciuidam exponunt cumnbsp;eorum quilibet agnum numeri ßui ßgm^mnbsp;aUas dimidio dato ßclo numerarenturnbsp;plagaßeretinlßael, fi perßon£ numerut^j:nbsp;erat Ulis lege prohibitum, iuxta ludaoS-’Q*gt;it,^'Qnomenloci.
5 Cum^ueniffetSauI ufq;alt;J‘'L Amalec, retendit infidias innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sj«'
Et «f»tt cum ßuo exercitu Saul ußq;‘^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;si”
lech,metropolim ßcilicet regtu ilbus,zr cumillisinualle, zruicit,occißsoinnib‘'^'nbsp;quidam dicunt litigafße Saulem ßecum, ei'nbsp;bundumßtißße,ß tot homines occiderenbsp;uocis,hoceß,reuelatio dixerit, nonnbsp;iußiorem efße ßuo creatore, qui occidendi)!nbsp;In ßumma,Saul hic zraUds non tantamßd^”^icamp;^tnbsp;ho dei,quantam debuit.-ßrtaßis in ‘^‘”'‘^1'^nbsp;tis deumarguebat, ideoq^ inuitusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
animo ßmplici,zr religioßo. in ßumma nbsp;nbsp;.y
uoluntatem efße iußißimam legem, de qn^ dubitare,ßolumq;beatumeum cuinonnbsp;nus peccatum,nemineßne peccato uiuefilt;^'
C Dixit^ Saul CinæoîAbite, que difeedite ab Amalec î nenbsp;te cum CO, tu enim fecifti^mil^*’’nbsp;cum omnibus filqs Ifrael, cumnbsp;nbsp;nbsp;je
ipfi de Aegypto. EtreceflitCiU^ dio Amalec.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
InßeriturparantheßsdcCin£is,poß‘^‘^'^tH^P?^ thro,quorummultierant,paßim^nbsp;lijsßuis,quorumaliqui intribuluda,abjnbsp;bus.Hic quoque nonnulUillorum inter
SAMVELIS PRIMVS;
lgt;itibM,bogt;K hominef, tatgi, qt fine rerum tempóraliu W(t:i^uibuf lerenüie tempore fainilia erctt Rechabitanbsp;Cineospruemonuit in primisSaul fecedere nbnbsp;^^lechitii^ne innoluerentitr cum iUte innocéter, cuntnbsp;^Pfiprofifcrint multipliciterfilijs ifrael, deAegypto exnbsp;^’^ntibiK.Abierunt igitur Cinei, çr dimifertint Amalenbsp;^^‘^lt;^fibiq;fiigiteonfuluertint.
Percüffitég Saul Amalec abEuila,do-^^Menias ad Sur, quæ cft cregione Ae-j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ornne latepateiisregnwM Amalecbi^
uicinid Sur, non mnltunt difiat ab Aegypto, inter Ammo=:nbsp;^^amp;ptios,proximusïdumeii, in quorum lo=a
^tïpprehenditAgag regem Amalec ui J^’^îoiuncautem uulgus interfecitin ore
OOK^ P^pcrcit Saul 8C populus, Agag, SC ’ gregibus ouium 8C armentorum,
d„ ^uiduero uilefuitamp; reprobum hoe funu
^^^^chitarum,quem iuxta uerbum domini occi= tetrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ea ratione ceperit, ut intra
ffp nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;populo aj^iciente iUum interfieeret,quod
Ofttneincnim populum res ï^fcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ore gladif, hoe cft, tumultu pralq,
‘^'iclredarguit Saulempro ftruato rege, fed pro St.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;maniftIkdicaturSaulein cr
ftHicct ftatmi cum alijs oc= lt;l»oque ouci or boues,hoc eft, ele®nbsp;pinguißnnum uiderant in agnie,nbsp;'‘nifi ¦ ^^i!‘^ßippeüeMempulchram,preciofam,cr
'ibili nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^j^erdere in totum,ut iufti erant. Deftgt;i=:
dij}gt;er=
’^U)» a nbsp;nbsp;nbsp;interim recogitantes tamferiofum man^^
»nii( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^ Samuelem,Gr tram domini olim ob fi
**lt;l)il h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Achan,de aurea linguafuatSic
iüeAchor,crreliqua roUgiofius domini mandat
^ïiïib autem uerbum domini ad
Hiorf
indicitur Sauli proinobedien= oonfenferat : fed non excufaturnbsp;prohiberenbsp;I Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fip‘trticipemfacit, Cirpraftatmii
* Pcp • conftituerim Saul relt;nbsp;\ ** ’'onnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;me, amp; uerba mea ope
v'ti, *^Uei g^°5'^’^«iauit.Contriftatus^eft Sa Pettonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominum rota noflc.
^iKia proprie diila in dcum non cadit, qui int
KE G Vtt P RI MV S, 8i
MUtabili uoluntate facit omnia,etiam mutabilia 'm créa turis. Qgon ad tempus quodiUi placuerat regem effenbsp;uoluit,eundem in regtto fuccefforem habere negauit.Nonbsp;quod dijflicuerit domino quodficerit, fed perpetuo manbsp;ncre opus quod effe cocperat,no uoluit.Ratio redditur,nbsp;Quia auerfus eft à me, inobediens fidt praceptis meis.nbsp;Vult enim dominus fic rege per omnia parère deo opti^nbsp;mo maximo, quemadmodum fibi reges obedientiam po obediéd»nbsp;ftulant àfubditis exhiberi. Verba dei quteper prophe- “S'““»nbsp;tamagnouerat nonfirmiterimpleuit,non per omnia panbsp;ruit mandatis. Durum iudicium manet eos, qui prafuntnbsp;utiudicent.Simpliciterobtemperandumeft diuinis iufrnbsp;fiombus, non in iUis nodus quarendus uelut in feirpo,nbsp;Clementia contra domini preeceptum uitium eft er critnbsp;delitus,Samuelirafcitur,hoccft,dolet e^ contriftatuvnbsp;pro Saule, diuinum iudicium circa Saul expauefeit, m-tcrcedereq; conatur pro eo,totanoae oransad domi^ Oranjuinnbsp;num.Sic orandum pro regibus cft,ut mitcfcant, cj“ ftli= bu°nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
eiter prtefint fecundum uerbum domim.
gt; i Cum^ de node furrexiffet Samuel, ut obuiam iretSaulmane,nunciatum eftSa^nbsp;mueli, eo quod ueniffet Saul in Carmelu,nbsp;SCecceftatueratfibilocum, 6lt;gyrauit, SCnbsp;tranfiit,defcendit^in Galgala»
tqonduin Saul de ftrage Amalechitarum rcdicrat, et Samuel in Jfiritu iam didicerat tarn peccatumSaulK^nbsp;quam decretam ißi à domino pœnam ; ideo mane furgitnbsp;regtobuiamiturus,Grdeiudicio domini prophetatu^nbsp;r US.Dum igitur fic occurrit Sauli, renunciatur Sathtielinbsp;aduentus régis in Carmelum.Hic locus eft in tribu tuda, Carmein»nbsp;adauftrum,nonintribuAfer,ucllfachariuxta}nare,lEinbsp;ecceftatuerat Saul ibi manum ,hocejl, iuxta llebra:osnbsp;locum,ubiJfolia diuiderentur, uel altare, ubi de raptisnbsp;animalibusdomino facrificaret, dominum placare «0=nbsp;lens er de uiäoriagratias agere, uti contra uerbum danbsp;mini credebat. Q«o faélo uertit fe ac tranfq t defcctidettnbsp;doinGalgal,locumfacratiorem propter circuncifionênbsp;patrum, er quia ibi prima ara eretla/ùerat à îofue,pri^nbsp;ma quoq; manfio poft tranfitum lordanis er tabernacunbsp;lum domim ibidem primo ereilum,licet tune eftet in Nonbsp;be.ticitum enim tune erat in excelfis taUbus facrifica^nbsp;reprogratiarumadione.
• 5 Venit ergo Samuel ad Saul, 8C dixitei SaulîBenedidus tu domino, impleui uer^nbsp;bum domini»
Venit ergo illuc Samuel ad Saulem, dixitq^ ei honoa risgfotiaSauliUumfufcipienss'ßenedidus tu domino:nbsp;hisiüumucrbis falutatfdo. Pergitq; iadando obedientnbsp;tiam,quam non intotum pr£ftitcrat,ut fiterat iujfus,dinbsp;cens.'Statui uerbum domini,hoc eft,impleui iniun£la,denbsp;leui Amalcc defuper terram.
14 DixitœSamuelîEtquæcfthæcuoxgrc gum in auribus meis, Slt; uox armentorumnbsp;quam ego audios
Samuel conuindt ipfumfalfitatis, er tran/^eßionis afado.Qtta, inquit, uoxrft ouiumiUarum cr boum
-ocr page 162-SAMVELIS PRIMVS.
quiiftt audio hoc loco in tuo exercitu ? nimiruM ex Jf’O^ lijs tuis,contrauerbum dot^^in(.£^paretenimquod nonnbsp;tam animo crimina uindicandi,ey implendi manda=nbsp;turn domint, quàm rapiendi deßdcrio earn gcntem de=‘nbsp;Icucris.
1 y ^Et ait Saul : De Amakc adduxerunt ea:pepercit enim populus melioribus ouinbsp;bus amp;armentis utimmolarentur dominonbsp;deo tuo,reiiqua uero occidimus»
Excu/atfeSottlculpam reijciendo 'm populum,qui licetreuerapareercuolueritferuatis,tarnen non eratnbsp;iUi acquiefeendum contra praceptum dei/ed regia cratnbsp;authoritate coercendus. Elegantiora tantum feruata dinbsp;cit,crnon in priuatum aut communem ufum quemeunnbsp;que, fed ad ilia domino facrificanda. 'Domino deo tuo,nbsp;tnquitiquafi diceret. Cuius tu honorem zr cultum fum-tnopere zelas,iüum uolui honor are, tam egregijsholo=nbsp;caujlii uel pacificis,pro tam 'mßgni nobis coUata uiéio^nbsp;ria,detamcrudelibiis hoftibus.Denique praterhuiuf=nbsp;ntodirefcruatatotim reUquumapudiüos anathemati^nbsp;fando delcuimus ac dijjgt;erdidimus.
16 nbsp;CAit autem Samuclad SauhSineme,nbsp;Sc indicabo tibi quæ locutus fit dominusnbsp;ad me ncâe,Dixit^eiî Loqueregt;
Samuel rejfondit : Sine cr permitte, ut annundem tibi,quie locutits efi dominus ad me hac node. Satd cre^nbsp;dens J}gt;eransfibi projpera nuncianda,dixit: la)que=nbsp;re.ln Hc^ao fcribitur, Bt dixerunt ei,fcilicet Saul Cfnbsp;feniares.Legunt tarnen liebriei,Bt dixit.
17 nbsp;Et ait Sarnueh Nonne cum paruulusefnbsp;fes in oculis tuis, caputin tribubus Ifraelnbsp;fadus es i u nxit^ te dominus in regem funbsp;per Ifrael,
18 nbsp;nbsp;Sc mifit te dominus in uiam, 8C aitt quot;Vz.-de,amp;interfice peccatores Amalec, Sfpu^nbsp;gnabis contra eos ufqjad internecionemnbsp;corum,
19 nbsp;Quareergo non audiftiuocem domi^nbsp;ni,fed uerfus ad prædam es, 8C fecifti malum in oculis dominie
-Samuel ergo producit ad Saul fententiamdomini: ï^ónne cum tu c/fes paruulus fenfunbsp;nbsp;nbsp;iudicio tuo, hu-
peges^nti* tnilis CJ'fummamodefliapraditus, caput omnium tri-Ç °xGnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifraelis conflituit te dotninus, gt unxit in regem
fuper totum tß-aelemf Bius enim opus efl humiles exal^ tare:fic quoque fuperbos,poteiuiafuaabutentes,depo^nbsp;mt de fede.^unc ergo cum te dominus miferit ad deuo^nbsp;uendos'm inter itum perditionis_,quicquidefl inAma=nbsp;lechitis peflimis pcccatoribus in oculis tnets, dudumq}nbsp;iudicio mco iuflo morti adiudicatis, utq; pugnares coit=nbsp;tra illos ufque ad totam ittorum deletionem, tu pnccc^nbsp;ptum hoc domini non impleuifli, fed dcclinafli ad pra^:nbsp;das,G^ offvndiftidominum. Difeimusquanta diligentianbsp;tremorenbsp;nbsp;nbsp;t'more reges domino feruire debeant, quan
tareuerentialegis diuina necejfaria illisflt,utnecla^ turn unguem de ilia déclinent, dementia quidem regianbsp;rnwnopere placet in probos,ßc taiwnut impiorum
REGVM PR I MVS. f y rdnnidi gt crudelitati non par cam. oppreflôrts uea .nbsp;ro pauperum,uiduarum, orphanorum, critifirmorun.nbsp;nulla dementia traâent : omnino talibus parcere,efinbsp;pupillam oculorum domini tangendo offindere.Difl'^^nbsp;denique in altis conflituti humiliter fentire,nbsp;guemprophetis domini uerbum dei afferentibufß^ ttg*nbsp;ma deuotione aufcultare. Difcant pericula fidnbsp;er quodetiamparua regum deliCta in iudicionbsp;parua non funt.Si enim dementia mtcmpefiiiia ltdnbsp;ritiauixdiflernenda tantum Sauli obfi(it,qii^nbsp;cium idos manet, qui tyranmdesnbsp;nbsp;nbsp;rapines, dilapf
tiones communium diuitiarum agunt, gt dotnirtf^ rcuerentur^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;j.
Et ait Saul ad Samuelem : I*”® ui uocem domini, SC ambulsui ƒ ,•nbsp;per quam mifit me dominus,nbsp;Agag ’^^8^*” Amalec, Sc AniaU^ *
Tulit autem dcpræda pop“^“/r^0f, Sc boues primitias corum quæ jjj,nbsp;ut immoler domino deo tuo
Bxcufationes peccatorum domino nd re,per omnes fcripturasdocemur:quanlt;i‘’‘i'“^^nbsp;la funt omnia opera noflra, hoc efl, culp^'^'^^MiJitnbsp;uitium,fi à domino iuxta iuflitufua reßitl^^^^nbsp;t«r.NortegitfinemultisuitijsSauloperap’nbsp;eflet uir malus,omnium hominum reputado”^'nbsp;cultiora pedorum a/picit oculus dondniinbsp;penitiora confcientiarum,ut nemo fe corantnbsp;nocentem iadare pr^efumat, etiamnbsp;fine cr'mine. Contendit iterum Saul cuntf^Lfinbsp;muele,Gr indigtefe accuftri cxifliinat,nbsp;dadjarguendo, feq; de obedientianbsp;Sic enimcum uuh dominus oculosnbsp;ti£noflrieclaudit,utpeccatanoflraagnofl‘^^^^^^rcdj‘nbsp;fiimus, doneeiterum dominusrecludat,amp;''^nbsp;dat.Batetur fe totum Amalech proflrajflnbsp;diffeeatenus,utetiam in illiusuidori^fiê''nbsp;Agag teneat in uinculis, ceperitq; nonadi‘‘“‘iiiiitt^nbsp;mortemillius, cumgaudio totius ifraelii-adjpolia attinet, populo imputetur, qdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;
ratione iUa fuflulit ac feruauit, quant ut lis domino ofjirrct,proSratiarepcndend^''^^^ißdi^^^nbsp;priuatum ufum,fedut domino deuota,(7''^.^lt;gt;nbsp;no cultui applicanda, facrificanda fldtt^nbsp;tuoinGalgal,quoeadecaufaconccßtnittfgt;nbsp;tiauides.
^taitSamueh Nunquid
Xo
2.1
Hex
minus holocaufta SCuidimas, bediaturuocidominiç'nbsp;NIM OBEDIENTIAnbsp;RiAE;aufcultare,magis quàin 0nbsp;pern arietum,
Sandiflimte dodrinæ occafionetn pt^l lis lap fus,GT hac content io cumnbsp;mucl docet,Domino deo uero,quinbsp;nritu quoque er ueritatccolen^itftP^^^^^
SAM VELIS PRIMVS.
q deuotd propenßo obediendi iUim »titnddtii.’ß^ charitdteilli litandtim ejjê:h£c fi adfint, nonnbsp;‘^‘O^tidlidfdcrificid. At fine obediëtidnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mm
diuinoru/m obfertMntid mhil deo placet,(pMn-“Wft pulchrumfit Grgloriofium quod ofiirtur.Di= igi'tMi- : Numcompldcet deo in holocauftis er facrifi,nbsp;Scdfiobaudiat quifqttamuoci donùni, hocfciiicetnbsp;^‘^pMceyepotefl. Etenittt obediremeliui cfiqu4mfa=^^nbsp;^‘ßciuDi: ZJquot; duficultare mdndatis,fi;ilicet diuinis, i»e=nbsp;deoacceptiui,qadipem hircorim offirre.nbsp;enim aliéna caro, per obedicneiam uerbo^nbsp;bidnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deobedientiauer
pi'ophetarum mandatis à deo mißis, hic fer-oßßondeeaobedicntia,qua quisfiefichomini fine '• nandato fubdit : multo minm fi que precipi^:nbsp;lî quocunq- etiam fint contra uerbu del, ZX tMnnbsp;’^‘^Praiudicio:
^^'loniam peccatum ariolandi cft,rcpu^ idololatriæ, nolle acquie^nbsp;doib •nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quodabieciftifermonc
itj, **'babiecitte,nefisrex.
iton Wi
nn 6 T'*^**’” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ariolandi peccatuin,fub mortis pa=:
Wßximo crimini compa^ nerbum doinint. Qui^nbsp;lintnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domino adhercbit, qui imperata il=
Deum certe deum e/fie non credit,qui non timet,qui uindinbsp;^^bedientiic non ßrmidat, qui fivmmum bonimnbsp;mnfn”^ ''nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;irritare prefiumit. Sum=
t4f r *^*^”**^ P^‘^^‘itorum eft, çr caput cr finis infidcli^ SkuInbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credere. Quibusfic premiftis ad
dci fententiamproloquitur, zr dicit: deu; ‘^°'^^pfiß uerbum domini, contempfit etiätenbsp;tetur^•tregtto,nefis rex, uel quod transftnbsp;Mlnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;paucioribus diebus re=
po/itritati tue '¦'xfi?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘tnfinittes.Alioqui ufiq; ad diem obitus fiti
f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domini reue
«ioö nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er prêter caufam fimultatis quam ex
'quot;ie^^‘^^^^^‘^nit,reffufui negotia ftr(iter,ftre= '*^^^^dur,uft^ ad mortem pro populo fuofi-
Samueleni î Pcccaui, t ƒdomini,amp; uer^nbsp;populum, ÔCobediens
•quot;f P^‘^^‘iium agnolcit,zr regnigloriam perde ^^dit Ç. ^nim peccatumpeccato continuo fiuc-^‘^tanJ^^Pß^abimwceittia ftibindefitpeior. Ad=nbsp;'“’’fitet '^'1‘^dindignum agit aut loquitur bono uiro:nbsp;Pobi'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcum, ZSquot; in prophetam ex ti^^
^pfgpl^^^gt;‘^‘^^nsuocemdiligentiusexaudierit q dei ^feujnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quæPo pcccatû meum,
*^tere mecü, m adorcm dominum^
REGVM PRIMVS* 81
Defiderat recondliari deo per propheta, quem feie hat deo anücißmum. Sic prophete colendi eftcitt 4 re- regibus.nbsp;gibus,fi tarnen prophete effent, er prêter uerbum do-mim nihil adftrrent. Conatur fimul dominum adorarenbsp;cum propheta,non mittit cum,fed fecum uult deprecarinbsp;dominum. tSion nobis curiofius ruminandum cfl, quan^nbsp;tis rebus Saul peccauerit, er q dignereiedus àreg^o,nbsp;fed quibus modis domino nos quoq; peccantes reconci=gt;nbsp;Hari poßimus, non excufindo,fed accufando nojipfos,nbsp;prophetarum orationes ambiendo, non fegnius tarnennbsp;noftris quoq; orationibus infiftendo, non ad aliquem dinbsp;uorum,fed ad fandumfandorum dominumdcumno^nbsp;ftrum,qui hunc honorait alijs non cedit.
2.6 EtaitSamueladSauIïNonreucrtarte^ cum, quia proiecifti fermonem dominj,6£nbsp;proiecit te dominus, ne fis rex fuper If-rael.
Pro regno conferuando orandum feiebat, quod ta^ men alteri tribui feruatum non poterat ignorarc, ideanbsp;non orat pro Saule fandus Samuel. Omnibus cnimernbsp;femper orandum,Eiat uoluntas tua, z^ fandificctur nonbsp;mentuum,zrc.
'^7 ^Etconuerfus eftSamuelutabiretîilIc autem apprehendit fummitatépallij dus,nbsp;quæ amp; feifla eft,
28 EtaitadeumSamuelîScidit dominus regnumIfraelà te hodie,6Ctradiditilludnbsp;proximo tuo meliori te,
Auertit fe Samuel ut abiret,Saul uero fandum rcti=* nerc cupicns,apprehendit eum ex paîlio, qui zr fdn^»nbsp;dcbatur,infignumpropheticeueritatis, Quamftatinfnbsp;explicauit clarius Samuel, regnum fcHicet Saulisfcif*nbsp;fern àfe,zr transftrendum in proximiim,qui dominonbsp;magisplaceat. Hocenimefteftebonum,non quiinno^nbsp;centißime uiuat,alioqui nemo bonus, fed cui deus fa^nbsp;uet,quem eligit,cui miferetur,cui peccata indulget, ZJquot;nbsp;non imputât, qui certa fide domino adherere poteft,nbsp;ZS'deiïlius bonitatedejferarenunquam. TaltsDauidnbsp;uidebitur, qui tarnengrauioribus peccatis degenerenbsp;quàm Saul peccajfe midtipliciterfcriptura narrante donbsp;cetur.
^9 nbsp;nbsp;Porrô triumphator in Ifrael non fallet,
amp; pœnitudine no flcdetur,neq5 enim homo eft,utagatpocnitentiam,
Triumphator in îfracl deus uerus,unus ZT foîus nott falfum dicit,nec poteft mentiri fumma ueritas: Zir fapi=inbsp;entia fumma, ZT prouidentia lt;eterna mutari confilio etnbsp;pœnitentia duci nequaquam poteftihominis eftfalli, fatnbsp;lcre,pocnitere,odirc,amare,non dei.
50 Àt iIIeait.Peccauiîfcd nunc honora me coram feniorib us populimei,Slt; coram Ifsnbsp;rael, 5C reuertere m ecum, u t adorem do minbsp;num deumtuum,
Uerum peccatum confitetur,fiueid uerefiuefide, nihil caufe hitereft. Honhicagiturde damnanda ani=:nbsp;m^ Saulis,zr ex libro uitœ delenda : fed de peccato hocnbsp;qualecunlt;^ uel qudntÜ(Uftq;fi(erit, temporali hac feranbsp;00 4
-ocr page 164-s AMVELIS PRIMVS.
Mdißipadiregtüilliuf. Vultitag^ impctr^e^utcor.vri tanto populo, pofi tam Itetam acfauftam ui{loriam,innbsp;priefentia feniorum ac principum tribuum non conßtn^nbsp;datur,Ji uiderint prophetam tantum,?^ fanäißima 0=nbsp;pmionKuirtt dei ficaduerfari illi, ut cumeo dominumnbsp;adorarerecufet,
51 Reucrfus ergo Samuel fecutus eft Sau-Iemîamp; adorauit Saul dominum»
propheta régi, ut ilium fcquutus ad los cum oratio nis J non quidempro iüiusrcgftooret,fednbsp;ran/cm dominu Saulem non deflituit præfentia ßua,Tasnbsp;les cjjc oportet prophetof dominiin curijspfmcipwnt^nbsp;ut nullius reigratia uel commodo ucl mininuan declinétnbsp;«£gt; agnita uoluntatediuina.
3^ ^Dixit^SamuelîAdduciteadmeA-gag regem Amalec» Et iuit ad eum Agag delicatiffimus^Et dixit Agagt Equidem renbsp;cedit amara mors^
55 Et aitSamuel î Sicut fecit abfquc liberis mulicres gladius tuus, fie abfqj liberis eritnbsp;inter mulieres mater tua» Et in frufta con-cidit Samuel Agageoram domino in Gainbsp;galis»
Compléta oratione Saulis, de exauditione quo ad re giù ßabilitioncin dcjperantis, fed ßrtaßis culpamfuamnbsp;CT iram donùm deprecantis,quam fine dubio impetrasnbsp;uit,fi ex ßde orauit, Qttumq; codé reuerfus Samuel abnbsp;orationis loco,ftatim authoritate dei fui, qu£ cr grasnbsp;uißima erat ad omaem l/raelem,iubet adduci regemnbsp;gag, delicatißime paftum uel nutritum,cr regio faftu i«nbsp;cedentem,fuperbum zsquot; praeligeitteni mori, q fine resnbsp;gftofuo uiuei-e.üixitq; Agag uidês Samuelemfanâum,nbsp;ptophetl Cf natura clementem,nihilq; feueritatis Zf crudelitatisnbsp;pr^tendeijtem uultu,jferauit fefaltem capiendum, zj“nbsp;non occidendum,dicens:Certe receßit,fcilicet à me, asnbsp;maritudo mortis:hoc ejl,iam melius jßerare incipio tamnbsp;dementiiudicipriefentödus. CuiSamuelrefiiondct pronbsp;phetica maieflate: sicut multorum matrumfilios trucunbsp;tenfa tyrannide occidifli gladio tuo;fic tua quoc^ maternbsp;fjodiegladio te occidentis talione iuftafilio fuo orbabisnbsp;tur.Sic enim zf non aliter tyrannos morioportet.Ciuinbsp;bus didis,Samuel fccauit ilium in partes,in terrorem renbsp;gibus dlijs, ne ifraelem aggredi prtefumerent, zelonbsp;complcndie uoliintatis diuin(e,quam Saulneglexerat:nbsp;ideoq; id uelut dominog^atificandoperficit’m Galgasnbsp;lis,loco orationis zf facrificiorum,
54 Abijt autêSamucl in Ramatha, Saul uero afcendit in domum fuam in Gabaanbsp;Saulis»
jy Et non uidit Samuel ultra Saul ufqj ad diem mortis fuæ î ueruntamen lugebat Sanbsp;muel Saulem,quoniam dominum poeni^nbsp;tebatqucd conftituifletregcm Saulfupernbsp;Ifrael»
Samuelis probitas notatur, qui Sauli quatulibet rex ejfet,auxilium zr confilium prabere contra donunt fennbsp;^ciitiamno wluit, Etßrtaßispofihocfadum cito mor
RE G V M PRIMVS.
tuusefi,uel Saul ßrtaßis ilium poßea odio dedomini uobmtate non confubiit,fedde »nbsp;irapercitus 'm ilium, abe/fe liimaluitquàmnbsp;regibus odiofa ejl ueritas. Vieißitn autcin non epnbsp;Samuel lugere zfplangere eatenus Saulem,nbsp;probatumnonfolumcemeret4re^,fedZ^ßquot;[ gt;nbsp;milemcont'muo fieri, zfpergratiamßfeepfnni^P^nbsp;riumadmimflrare uelutityrannus,quantwnnbsp;ad Dauidis caufam.Alioqui non admodtm iniqutfsßf^nbsp;felegitur,
^CAPVT XVL
Ixit^ dominus adSart’M^^^'^' VfquequotulugesSauM“ Jnbsp;ego proiecerim eumnbsp;-----fupcr Ifraek Impie It« olco,amp;ueni,utmittam te ad Ifiinbsp;hemitemtuidi enim in filiiseiusß'’
Non odio quoctmq- Samuel permoueb‘f^ ’ ut humano aliquo cogitatuaiftbnari pegt;ß‘(ß^‘^-^liianbsp;turetiamcorreptus à domino pro eonbsp;gcret zf plangeret Saulem regno exautorat^’’^hanbsp;aus enim fine fànélifiimo confilio mhil agitgt;nbsp;uiuat prouidentite fue. i^on iUum deleger^fi^'^^tnbsp;ttüefua,zf nondiutius qdum 'm cœptanbsp;deflia,dexteritate permaneretddeo^ abiee‘^nbsp;non iuxta falutem anima, fed ne regnetnbsp;bet ergo Samuelem defifitre à ludupronbsp;gere feadalium inungedum, non quinbsp;adapteturad ßturum regnum, zf iusreP^^^^nomnbsp;refciat.ldautemiamtuncageremanda^’'^,nbsp;moriatur Samuel iamfenex. Cornufuum(»'V.nbsp;tur implereoleo, ut pergatungerenbsp;exfilqsifai de Bethlehem.
1 Et ait Samuel : Quomodo p’*”; (JO' diet enim Saul, 8C interficietme»nbsp;minus: V itulum de armento tolUsnbsp;nu tua, 8c dices: Ad immolanduw*nbsp;noueni»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Grauisprophetarumßndioeßut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
fififrecoganturactyrannis,potentibushuii‘^l\^ minibus:periculouit£,famlt;ezf rerum- Çnpop^nbsp;gerat, tot fignis publiceconfirmatumco'gt;ß'''^^fjt)ril‘^nbsp;totius,zfprofigt;erepraerat, zf indiesnbsp;teproßcerat : contra hunc iubeturnbsp;quod tune ftatim rex effet : quandoquidénbsp;t'mt undus prlt;eßit,fed à populo conclamd^y. gnbsp;ut undio ilia fiÿiii magis fùerit ßturanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sii
fentis iurifdidionis. lam commotus crat Sau muelem, zr fe deiedu audierat ab illo,qui eumnbsp;ad imperiu:iam quoq; regnû amarenbsp;hil de eogloriari: maieflatëfuamlafamag'cl^^^nbsp;rat, zf prophetâßrtaßis außrre malebat qxnbsp;cedere.Sedhoctimorenonobftante,obedircnbsp;tur Zf periclitari de uita:docetur^ etiam anbsp;ipfofigmentum, quo cuadat pericidu,
SAMVELIS PRÏMVS iUum lerult;ere potuerit, ne oinne fiÿneittu do^nbsp;jj^'^^pfccatumhabcatur.Et tarnen firtaßis confuetndonbsp;dunt uijitaret urbes et ludicaret cauf/iSfnbsp;Attulilfe facrificium, quad agenda precmitteret:nbsp;••tirenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A facrifiçandum ue=i
udhoc uenerit, fed principale 'in== t)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uoluit uftj^ ad tempus fuum. Vel di^
ft et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Holuiffe ut eatenus non fibi timercty
^in fucrißeio remageret tutusiuel dicen= ’’oHe deum fe tentari,fed prudenter circumjfice^
uidimâ amp; ego often (n quid feciasîSlt; unges mihi quem^nbsp;dixero tibi»nbsp;t^^y‘^‘fi(^ium ojjèrendumdemandato domini 'muinbsp;^‘^’ttuel ipfum tfai : interim utiéturus quentnbsp;j^P “*5 ittdicaffèt, ^uum iam tune flatm ex nomine etnbsp;ojj^'^^^fidempronuncia/fe potuijfet dominus çxnbsp;flt;u r'quot;”*'' ^uis rerum eS“ ailionum diuinarum cau=:nbsp;Cuius uolunciiffan^nbsp;^^tißima optimarum adionum régula.
Samuel quodlocutus eftdo^ Ichem,8c admira^nbsp;dix?? f'Oiores ciuitatis , occurrences ci,nbsp;J Pa Cl ficus ne eft ingreffus
^ti«iuerunt quaßadincon ^‘^ißunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tempus feniores ciuitatis,nbsp;nbsp;nbsp;cong)re
'lfeti^‘‘^°‘^lt;^‘f^endum iUi, ejuafierunt^i fi pacificus fit-te infigne aliquodfitcinus pu=:
P’cificusî ad immolandum do^ ucniatis me^nbsp;Uisftitnatn, Saniîlificauit ergo Ifainbsp;r^°^fius,ctuocauiteos ad facrificium.nbsp;fi’erare, ad nihil aliud uult iüos intentos,nbsp;fitcrificiOurum ibi domino : muitatq;nbsp;fuum, de quo etiam pro more com=nbsp;autan ifai adefiê iubet cum fi=inbsp;'!f^^ ‘^‘^‘‘^°^decentimunditia puritatefecun^nbsp;Q^^^^twquisediquaratione poUutusadejjet, ZT
Eliab, 8(.
Samuelis pâtre ifai unum pofi alium prionsinÿ'elfusefi Eliab primogeni-Samuel, dixit intra fe, hoc efl,cogi=^nbsp;ridonmtofiatunduseius. Quafinbsp;°’’‘*li(s' '^Pgt;'°hiberepoteft, quinisfitquemelegitnbsp;fitperpoptdufuum ifi-ael.Eratenimnbsp;ftatura, amabilifacie, uelut alternbsp;phicucrat ex pulchritudinbsp;^^ttdoquidem decetregem effeperfona,nbsp;^^'1' ^^‘^'^‘^‘‘^^pf‘^‘th/snobilem,fidfide in deuntnbsp;nobiliorem.
dominus ad Samucicm î Ne fpcciem dus, nequç altitudinem
REGVM PRIMVS. €5 ftaturæ ciusîquoniâ abicci eum,quia nonnbsp;iuxtaintuitum hominis (egoiudico:) homonbsp;cnim uidet ea quæparét, dominus autemnbsp;intueturcor.
H«ce Samuele cogitante, domini ffiritus iUi fuo mo- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘J'
rc rejßondet : Non afficias ad ßrmam perfome cr pul= Us. chritudinem, ad proceritatem flaturlt;e fu^e : abieci enrninbsp;eum,non iterum uelut hominem malum ucl impium, fednbsp;tantum ne regnet. Interimqi monentur ne hune quoquenbsp;frueri indices damnatum leternaliter pronuncient,qui4nbsp;hic dicitur abiedus à domino ueluti de Saule, non fcili-cet aliter q ut docetjfiritus prophetam, dominum nonnbsp;effcapprobatoremperfonatus,fedanimi, ipfumq; nonnbsp;iudicare debere hominum more quenquam ex facie,fednbsp;ex cordis modeßa,fide ar integritate mor um, quomonbsp;do dominus iudicat, qui cor filiorum hominum perferunbsp;tatur Zi' animum.tlt;ion fecundumfaciem homo iudicannbsp;dHs,tnulto m'mus cor,cuius folius dominus perueßgatornbsp;eß er iudex.
8 Et uocauitlfai Abin3dab,amp; tranfire fc== cit eum corä Samuele. Qui dixit: Nee hûcnbsp;elegit dominus,
Aduocatur fecundo natus Abinadab adSamuelcm, er is quolt;^ in jßiritu uidetur non eße rexßturus, quidnbsp;non ad id eledus à domino.lfai autem qui Hebrdis legi—nbsp;tur,ficfcribitur utnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;leßfefine pundis legi potuerit
olim: ficut er aUa propria nomina uarie proßruntur i prifeis er neotericts iudais.
lt;) nbsp;nbsp;Adduxitautelfai Samma,8f ait: Etiam
hunc nonelegit dominus.
I o nbsp;nbsp;Adduxit itaqj Ifai feptem filios fuos co.-
ram Samuele: SCait Samuel ad Ifai: Non clegitdominus ex iftis.
Similiter Sommatertiusintrodudusagnofcitaràpro pheta non eledus ad regnum. Et cum adeffent feptem finbsp;Iq fecundu ordinem mtrodudfnuUus iudicatus eft pro=:nbsp;phetico fttiritu dignus imperio. Nondum enim dominusnbsp;figno dato prophette,cordi iBius dixerat,Is eft quem unnbsp;ges. id autem fe promißrat dominus fadurum ac didu^nbsp;rum iÜi prius, Vnges eum que dixero tibi. tücmo aptusnbsp;uel dignus regfio, nifi quem ad hoc elegerit dominus,nonbsp;ambitio uelgeneratio.
’• Dixit^ Samuel ad IfaicNunquidiam completi funtpueri Qui refpondit, Adgt;-huc reliquus eft paruulus, 8(. pafeit eues.nbsp;Et ait Samuel ad Ifai: Mitte,8Cadduc cum:nbsp;ncccnim difeumbemus prius quàmhucnbsp;ille ucniat.
Ciuteritfi omnesadßerint filijlfai,er auditnatunü pX’«quot;* norem adhuc reftare,ergregis paftorem agere. Sic in= popuiotS.nbsp;firma mundi eligit, ut ßrtia conßndat : fie non ex pri^nbsp;mogenitura iudicatur honor: non nafeuntur reges, fednbsp;eliguntur rf domino. Paftores hominum regesfiunt Gquot;nbsp;funt. Quid aliud eftregere homines,quàm animales hosnbsp;minum affèdus admelioraperducere/ Reges olim utnbsp;paftores dicebantw hotmwnt f fie tam Saul ^«414 •
-ocr page 166-|
SAMVELtf PRIMVS. Dâuidèpaftorali cxcrcitio ajjumufitur ad regnMnft^ dcliuin. lubct prophetauenire mimmumexfrcitribu^,nbsp;proponitq; non fe diuerfuros ad prandium, pofl oblatanbsp;facnficia,doncc adfit^Dauid fcilicct:,qui antefumptumnbsp;cibum'mungenduieraU MifitergoöCadduxitcum Eratautem rufus, amp;pulcherafpeciu,decora^ fycie,nbsp;amp; ait dominus t S urge, unge cum, ipfe eftnbsp;enim^ uhs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Kufitf ex crintbiii erat cr bdrba,oculKj^ecioßs er liberalibusjncimdoq; aßpeilu^lementi fciUcet er oind hili facie.Solet fapientia atq; dementiaficut er iracunnbsp;diafttiuidiaerperfidia ex uultunonparumelucefce^nbsp;re. Hie iam iuxta pronüßionein propheta iubetur furgenbsp;re, er inttngereregen,ßmulq; audit in jfirituloqnen~nbsp;tem dominiem:ifle efi,fcilicetrexfiitun(t. 15 TulitergoSamuelcornuolei, 5lt;unxit cum in medio fratrum eius 18C diredus eftnbsp;fpiritus domini à die ilia ad Dauid, ôC de-inceps : furgénsque Samuel abiit in Rama th a, 14 Spiritus ante domini receflit à Saul, amp; exagitabateum fpiritus malus à domino* 1 y ' Dixerunt^ ferui Saul ad eum t Eccefpi ritus dei malus exagitat te* Samudregon ungit, iu^iorem iUuin prie oinnibui ßatribut. No/z uidetur quod eum fratribut ajficietui=^nbsp;' bus tenxerit, fed interßatres fuos fcilicet ultimum un^nbsp;xiffe dicitur, ionathas Syrus interpret dicit : In medionbsp;DaÏÏs. frutrum. AbiUodiejfiritus domini infilijt in eum,]pi=nbsp;ritusßrtitudinis er fapieiuiie eatenus iÙi datus efl, utnbsp;profpere cederet ei quicquid tentaret: animoq; eredusnbsp;¦eft,ut fidditer dominodeofuo adquacunq; imperatanbsp;obfequi defjderauerit,nd!ilq^ cogitare liberet, quantnbsp;^qua: ad gloriam dei ac populifidelis falutejn proficerét.nbsp;Contra quoque nüfer Saul ab iüo die jpiritu liuoris ernbsp;ambitionisfic uexatus eß,cupiens contra beneplacituntnbsp;dei quod à propheta audierat afferuare fibi regnum,nbsp;Cr udut inuito domino rcgnare,irafciqi tantopere tantnbsp;prophet£ quàm deo,ut udutffiritu aliquo malo obfef=nbsp;¦fits nonnunquain uideretur,ßc infaniebat er iractmdianbsp;.complebatur,nondum fdens quis pro ferex deledusnbsp;effet à domino:hocueromelioralijsregibusquodre=nbsp;gnumfuum quoad licuitfideliter ufq;admortemadmi=nbsp;tuflrauit. Terruit itaq; er perturbauit iÜujfiritus ma=nbsp;lus .i domino fibi immiffus, horribili iudicio fuo omni=nbsp;bus regibus in exemplurn, ut maxima mala fibi timeantnbsp;À domino,quiminiinapeccata Saulis, ut oculis patet tanbsp;direuindicat. 16 Iubeatdominusnofter,amp; ferui tui qui CO ram te funt,quærct hominem feientemnbsp;pfallerecitharaî ut quando fueritfuper tenbsp;fpiritus dei malus, pfallatmanufua, amp;le=nbsp;•uius feras* Senti Saulis animi perturbationem erfiiriam quant ffiritus à deo immiffus promouebat ßrre non ualentes,nbsp;«r hilaritaûs aliqutou occaßonem qua recrearetur hu^ |
REGVM PRIMV5. ntanusjfiritus iUi comparareuolentes, non iticonlùbnbsp;te dicUM régi,ut projpidat depfaitealiquo,crplt;^nbsp;rito mußces, cuius opera er concentibiis uttalis iHinbsp;fpiritus fubleuentur, ne perturbatione cordis CT anta-ritudine praßcetur animus, er duriusaliquidpudtx^ uinbsp;dumfubfUtuatur, utmama. ^^ußcam hicdifcantusnon i,s,nbsp;dfOWOflZWM eieflricemcx obfeßishominibus,fed MtU‘nbsp;rdUu/mfpirituum in hominereßcillatricem,ereirebrinbsp;phantafmatumq; conßrtatricem exgaudio cordis,nbsp;ütsuitalesfpiritus recreantur,melancoliaopprugt;idi^fnbsp;er hilaritate mentis phantafmatatrißoraeitäfxf^^nbsp;ad tempus. 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ '7 EtaitSauladferuosfuosiProui'^^'^JJ go mihi aliquem bene pfallenteni?^^nbsp;duciteadme* .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. p rc 18 Etrefpondensunusdepueris,a*î,‘^fi ' iiidihlium Ifaißeth lehemitæfcit’’*'^? |ijnbsp;Iere,ölt;fortiIfimHm robore, uiruny*^^nbsp;cofum, ÔC prudentemin uerbis, amp;uirUnbsp;pulchrumtamp;dominus eftcumto*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;( AcquicfdtSaul feruorum conßbo,er lium IfaiBethlecmitæ prouidetuiadei,nbsp;adnegotiaregm,utq;clarior reddaturnbsp;admultiplices perfcquuttonesexerceaäiri’^P‘^.^^i,:nbsp;deiim^ er crucisco/uiniubaiubtio)weriidi^‘'*'^‘ A^nbsp;ritu.ls Dauidpfaltes erat, er laudes dominénbsp;tur mente, fono er articulis. Citharamnbsp;didicerat tradare. Euafcratq^uirpctensin^^’flitnbsp;buflusuiribus, aptiisad bella,rerumnbsp;dentiaclarus,cumquofcilicetdominißi^y’^iCr ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' gantißrma, er ammoßtateflrenuus,f‘^quot;^‘‘^^^jj^,tiis aggredi non timer et. Super hlt;£cnbsp;erat cum iUo,cum elegerat gratianbsp;merit is dignum ßcerat, perßda in deumfduti^^ ’9 MifitcrgoSauInunciosadlfab^^’^jU ' Mitte ad me Dauid filium tuuin,qigt;‘^ :MS, io TulitergoIfaiafinumlt;plt«WB}palt;’'nbsp;Sflagenamuini, 8lt; hcedumnbsp;num, ÔC mifit per mahuniDauio gt;nbsp;Sauli. Saut patrem orat per nuncios, ut Tsaui^^^^ l^ouerathuncDauidemßliumpaterrege»^“^^,^idjnbsp;fjbiàdominoperprophctam. itionignortti^nbsp;ciendum, tarnen prouidentiæ diuin£nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒ non periculum detredat,plenus fide in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi ßne munerc mittitfilium ad regem, onuflttigt;i‘^r 'iubus,lagenam uini, er hœdum caprartmtnbsp;adeo magnum quidemdonum,fcdquotnaiusrnbsp;Saul non cupiebat. Pretioßßimu mtmits eratnbsp;eatus filius, ad omnes régis ßndionesappritf^ ,¦,/)«nbsp;niodus,aptißimus omnibus modis, quinbsp;ornaretpriefentia fua er prudentia.nbsp;ßrfan citharaiamp; iüi ßmilem,fedftc multis dotitnbsp;fpicuum,totoregfioaliumrKminem. , 'fit |
|
SAMVEtlS PRIHVS. Et uenit Dauid ad Saul,amp; ftetit corä eoî îtille dilexiteumualde, ÔC fadus eft dusnbsp;armiger» Stare coram rege,eft ade^Je fideli mmfitrio ^gra~ ^o-^abat ommbui modts eg^egiü uiruin, non mirum,nbsp;V^^o^uidem à domtno antcdiatur, zx pro/jtere cede-omniet imperataarege: nec amorêamplioremnbsp;^^‘^ßarepoterat ZX oßmdere, quàm ^uod armigerutnnbsp;* ‘^’’tiittan eligit^nitantfCorpM zr honorem illi comnuCnbsp;J^''lt;j^pr£ogt;nnibies. in . nbsp;nbsp;nbsp;Saul ad Ifai, diçens î Stet Dauid ocü?' * inuenit enim gratiam in ““Siueis» non eo animo uel poflulatum ucl tranfmiffum t’^J’fl‘'retinaula,fedadhorâit}igratifjcaturiifi uelnbsp;° andiu ex perfona uel moribiti,ß comodu^ eßet aunbsp;ammo iüi deuïnilus^non patiturabeffè lanbsp;“AfV k- potentiafuailiumfibiuendicat uclnbsp;patri, fed clemeittcr exigit z^ or at fibinbsp;^^‘^quemdiligatfideleméii repercrit,z^ ma=:nbsp;cor regis inmanu domini. Sic om-tofinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftibiedlus, creatori z^ omnium di/f enfu ie j^^^nutugeruntur omnia. ^ïtS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fpiritus dei arripie ‘^itharam, amp; per-Scieb- “^anu fua, amp;:refocillabatur Saul^ titiic quot;’5'aabebat, recedebatem abeo fpi- Smüs, zr mentis operatiorws **’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^eras,hic diciturßiritus dei, quo aliquan- ^0. t) nbsp;nbsp;nbsp;‘^m exercebat iufio iudiciofuo,fcd occul- efeaturis utitur ftpienter, zr peccatum noneratarripi à ßiritu,finbsp;‘^Plt;*t‘tnit iUi dominus: alioqui etiamiujiiticenbsp;“pnd ilium funt menftruat£.Bcneficio donbsp;n. ’t’f’'« Ptauidis rccreatur ex mufica, zr propelnbsp;’’’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nebulentus, ut fiat hilarior rex, cum domi «1 ƒ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fedeunte infania. (iuod exemplum it= ‘ ITcapvt xvir. 3^*agtfgätes autem Philifthiimnbsp;agmina fua in prælium,conue-^neruntinSocho Iudæ;amp;çaftranbsp;’n ü'^’atetati funt inter Socho ^Azenbsp;congrcgatiue- Î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;direxerüt h P^Raaandum contra Plifthiim* ftabätfupcr montem exnbsp;ftabatfupra nionteni exnbsp;!¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^’^at inter eos* zrprobitas Dauidistotitf-^°P^^è^fi^eommendanduspopulo:ir~ GT de malo m deterius deijcicndusnbsp;t^^alC'^'^fimetrcgnandi cupiditas illapfacor-agnitamdonuniuoluntanbsp;’^fitgt;;impeUerc debebat ipfum dd mdiâ,tani |
REGVM PRIMV5. ' nbsp;nbsp;84 tiet prophetic, fed ZT eius qui in iUius locum fucceffus rus erat,qua inuidia perturbabatur, zr adfirtiter agen^nbsp;divm officia regni indies reddebatur ineptior, alioqui nanbsp;tardaffetcumfuoexercitu quadraginta dicbus,diuinanbsp;autcin afiifkntia fret us ut antea, firtiter aggreffus effetnbsp;blalphemos,zr 'mpiosincircuncifos. Sedexcideratfii^nbsp;ducia in deum fuum, immitem iliumfibi defirmabat, ànbsp;quo zy abieâus effet,zr firtaßis miuflu/m zraufkrutnnbsp;credebat : ideo talemfibi deus fe exhibebat, qualis eratnbsp;in illius confcientia.Aggreditur iüum multiplicibus ad=:nbsp;ifcrfitattbus : animum ingerit illius hoflibus, ut irritan-=inbsp;tes eum coîligat omnia fuadgmina,idqi in propinquumnbsp;locum regno fuo,in Socho fcilicet tribits iuda:nain aliusnbsp;eiufdcm nominis locus erat in tribu Gad tras ïordanem.nbsp;Afela Zf Ephes Dammim nomina locorum funt,ui quinbsp;bus cafîrametati erant Palæfiim. Saul uero zr îfrael fuanbsp;cafira locauerantaduaüem propinquam, quicdicebai^nbsp;fur uaUis Thci-ebmthi, Sicq; exercitum unum ahus irrinbsp;¦tabat diebus multis, donee uterq^ monté occuparct,fionbsp;utuatUsfolafepararetutrofq;.
petim nereurn inter humeros: haftile ffiiffum uelut licia^ , torium texentiu, zr firrum immani pondéré zr magninbsp;tudine : cuius arnùger fcutumfirens, ilium praire con^^nbsp;fueucrat.Hac tam diligenter defeributur, ut uirtus dei,nbsp;firdtudo zr efficaciafidei in Dauide clarius conjfticia^nbsp;tur,qui tam immanetngigantem gratta dei fretus nonfènbsp;rens blaffihenùam domini deifui, zr ifraeliticipopuli,nbsp;aufusfùerit ag^edi ,fuperare zr occidere. iiihil enimnbsp;poffumt omnia impioriimunimenta z^ firtitudines cottnbsp;trauimfideiindeum. 8 Stans^clamabataducrfumphalangas Ifrael,amp; dicebat eis : Quare ueniftis paratinbsp;ad præliumç’nunquid ego non fum Philipnbsp;fthæus, uos ferui Saul Eligite ex uobisnbsp;uirum,amp;defcendatadme: Impif fidunt robori fuo,ia(lant potentiabrachif fui, deum nonagnofcunt,fed blaffihemant,fideliumfidu=:nbsp;fiant irrident or çonteinnîtt?fi(tltos cxißimant,Goliath |
SAMVELIS P R I H V S.
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fjicimpiut prouocat ad certamen /îngulare, exercitunÉ
toties uidorem, ZSquot; deum l/rael ommpotentem pariter irridet, Philiflhteumfegloriatur,quaß}nagni{aliquodnbsp;fithominëeife.lotiathaiSyriahoc uerbo intelkxiteünbsp;finffe quifilios Heli occiderit,arcam donuni ceperit,Grnbsp;Superbianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quicquid u/piatnroborii uiëloriarunt
ûnpioium* fàîjfet apud Philifth£os. Oportebat enim compleri iüiui peccatü cr malitiam, ut cumpropediem cafurui effet,nbsp;[efe effirret infolentiut.
9 nbsp;nbsp;fi quiuerit pugnare mccuni, 8C pcrcuffenbsp;rit mc,erimus uobis feruiîfi auté ego præ^nbsp;ualuero, amp; percuflero eum, uos ferui crixnbsp;tis,amp;feruietis nobis^
Superbia inßgnii cito humilianda, qua utriußq^ populifalutemcrlibertateinpendereexißigt;narat à ronbsp;boreßto,er non à uirtute prouidentiaq; diuina. Inte^nbsp;rim tarnen fubi/citpiosGrfeiurifdiëîioniffraelitaruin,nbsp;quam er obtinuerunt uirlute dei, er fide Hauidie poßnbsp;mortem Saulis. iÜud aut em ßtturum non credid t, donecnbsp;dei manumfenßt.
10 nbsp;nbsp;EtaiebatPhilifthæusîEgoexprobrauinbsp;agminibus IfracI hodie,Date mihi uirum,nbsp;amp;incatmccum fingularccertamengt;
Gloriahatur inßlix inßta malitia, er de corporis ro boreßtperbiebat cumaliorumcontonptu, crdeiüatonbsp;opprobrio ffraelitis fcfeialt;!labat,ßgnificans neminemnbsp;ex omnibusßbi prteflantiorem mueniendum:ideo iliumnbsp;dominus uihßima prteliantium armatura proflrauit, abnbsp;obß:uri nominis adolefcente.
11 nbsp;nbsp;Audiês autemSaul,SComnesIfraditæ'nbsp;fermones Philifthæi huiufceinodi, ftupe--bant amp; metuebant nimis.
Ciuàm nuncßbi dißimilis eß Saul, quia domini ffi^ ritus dißcefferat iam ab iüo, iam fide in deum dcficerat,nbsp;iam pericula firmidabat,audiens dominum ßbi non ad-effe,iam maluit ignauiter opprobria fua audire, q glo^nbsp;riofa morte pro dei populo interire uel uincere, ut iamnbsp;ftcpe didicerat.P-t ubi tunclonathas eratf Venßmile eßnbsp;rege coflertiato er pauido neminem potuiffe quiequamnbsp;oudere:duce enim oppreffb, reßoluituromnis uigor aninbsp;moßtasq^ militum:pauebant igitur er timebant ualde.
li ^Dauid autem eratfilius uiri Ephra^ thaei illius, de Beth léhem luda, cui noménbsp;eratIfai,quihabebatolt;HofiIios,amp;cratuirnbsp;indiebusSaulfenex,amp; grandæuus internbsp;uiros,
*5 Abierunt autem tres filti eius maiores poft Saul in præliumîamp; nomina triumnbsp;liorum eius qui perrexerunt ad bellum,nbsp;Eliab primogenitus, amp; fccundus Abina*nbsp;dabjtertius quoq?Samma,
Dauidi referuobatur uidoria, ideoq; aliorum nuUus quiequam ualet:non quia natura inertes erant omnes ifnbsp;raelitie,ßed quia dominus animum non dabat.Saults im«nbsp;perium bumiliari debuit, Dauidis exaltari.Sceptrum etnbsp;dux deuoluenda erant ad tribu luda, ideoq; de ea quiffnbsp;fiamparanduserot.Cu domino detribußemaminrex
REG VM PRIMVS' iitßtluendus placuiffet/muentus efl.Diwi isdißnbsp;IitK furrogatur,eademuolutate domini dei-q'^^nbsp;mobilisperß-ucransdatcunäamoucrt.nbsp;nbsp;nbsp;¦Lj.jgp
J4 Daüid autem erat minimus,Tn gomaioribus fecutis Sauleffl, uip»nbsp;abqtDauidjSfrcuerfus eftàSaunbsp;feeret gregem patris fui innbsp;Deßeriptio aliaDauidis,quodnbsp;tbiei,boc eß nobibs uiri de Bethleem lud^ quot; \^tiir,nbsp;filios.Hicuero ifaiiamcumßenioribusnbsp;Ut effet uelut ueteranus, pro quo iam fibff'^.‘’^^^ niißnbsp;berent in militia. Ideoq^ exoüoßbjs tresfiquot;“‘^^iiiiitnbsp;fkerant, er Dauid domum redierat ad p“!^’'nbsp;iion mußca fed arma traÜanda effent:nbsp;dentia omnia orditiabantur. Et annorunbsp;ius bbri initijs er per totum firè negligsnt''^' . ^^lenbsp;tur.Fortaßis lex erat in l/rael,ut iuxta a:tiitegt;f*nbsp;ranorum ebcerctur ad beüa, quo contigd,idnbsp;maioribus extrahendis, Saul ultimogeiii^'*’’'nbsp;folatium patri.
Proccdebat uero Philiftaeus fpere,amp; ftabat quadraginta
Grandis tentatio ißraebtico populo’ gris quadragfnta diebus, in pro/fieâu boßquot;quot;'nbsp;nbsp;nbsp;iRit^
bentibus, er nihil uiriletentare audenfib^^’^^aiï^ flriorplaußbiliorq; tllorum fieret trimnß’‘^’jifpin^nbsp;dis gloria maior baberetur er clarior. 5'’’“nbsp;die proflrauerat quadraginta firè mitb‘t,nbsp;ginta diebus trépidât ad unius hominisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fn*
17 lt;Dixitautem lfaiadDaui‘^/“[eiit^» um:Accipc fratribus tuisnbsp;ôC decem panes iftos,amp;currei*'^nbsp;fratrestuos,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .ÂKf*
lam poterant très filij ifai comeatutn P’^’^^'Jifiit^ ptum abfumpßffe, ideo denouo nuttitmo^^^^^pon^nbsp;paratte ad effm, ut mos efl caßraßequentin'’’’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÿ’
decem, per mi'mmum filium Dauidem, currendo defirat fiatribus commeatum,nbsp;patri qbenehabeant filij.
ôC decem formellas cafeihas tribunum: amp; fratres tuos uifitabfS)’jjfcc»nbsp;agant,amp;cum quibus ordinatifu”*^’^^/^nbsp;Df coK cafci de laèlc mittuntur tributto 0nbsp;quo filq merebant, ad illius captandamnbsp;comendando lüifratrcsfuos, ute^fiedifij^nbsp;quthus ordinatißnt, qu£ iüorum cbmixt“’’f^ocClquot;nbsp;aliquosiuel ut capiat etiam Dauid arrabo«^^nbsp;turn ibud interßgne, quo ei Üceat tutô eg:'^^nbsp;ne proditor exiflimetur : uel fideiußionem gt;nbsp;dendistdimentis neceffarijs,donccnbsp;'Cr\3‘^37 enimuariecxponipotefi,oblataniinbsp;uocationem. lonathas Syrus dicit,utnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jUff^
id ejl,filicem flatum refiras ad me,ut de bottai rumgaudeam.
19 Saul autem 8(. illi, SC omnes j-fu/** inualIcTerebinthipugnabantaawnbsp;Philifthiim,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;*lt;•*
16
i8
SAMVELIS PRIMVS
SrfK!cK)«/r4fn'f,«jD4(jj(ij^ er toïo exercitu beÜum ’Jgt;i(i«»wgfre6dt cum Philiflhteis 'm uaüe 'Thereb'mthi,nbsp;laccfcendo,^^ irritandomel priuitis certami^inbsp;,*4efeexer«Undo.
Surrexit itaque Dauid ma ne, 8C dereli^ K. ’^8’^fgem cuftodi,amp; onuftus abqtjficutnbsp;'^^*’**- ad locum Ma^nbsp;I ’joiadcxercitum qui egreffus adpu^nbsp;il 5nbsp;nbsp;nbsp;Uociferatus erat in certamine»
lj^h*’^^’feratenim aciem Ifracl,fed ôi Phi^ ’1'11 exaduerfo fuerantpræparati«
^isó nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;parente, fimul gt cibis dona-
mane commendatit ouibut cujiodi alteri, fu (Ço ^‘*^S^fianda erant, crabijt ad patris mandatum:nbsp;feun£lumrcgcmlcicns,cr credent,nbsp;fuinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;orationibits,domino falutcm
diebus,quibus C((, ^“Sebatouium.Exfequentibus cnimpatct, zrnbsp;ergo non tam caßtnbsp;'’quot;îah*''nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;caflrorumlocum, uallo curri^
iiQ'^Pptismunitum-Excrcitus autan cxicrat,pro Ofiÿ '* ^^^b/ih^eii, eratq; clamor paßim 'm exercitu,nbsp;co«yfcÄ«J imminerct utrinq^. Hacnbsp;quot;''¦ilit . dominusDauidis præcordiacondtabatadnbsp;ti‘tn^’'’'^ondum impios, fuccurrcndum fratribut,nbsp;D'P®P«lolfrM
luie ^’¦^^’’iquens ergo Dauid uafa, quæ at tiiff manu cuftodis ad farcinas,cu^nbsp;^ocum certaminis, amp; ucni t ac i n^nbsp;A fi omnia rede agerentur erganbsp;‘i
Vitivadhuc ille loqueretur eis, ap-”0 ille duellaris afccndenSjGoliath ’ Ph’l’fthæus, de Geth, de caftrisnbsp;k'’%nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 amp;:loquente eo hæc eadê
^quot;'15 f Ifraelitæ, cum uidiffent ualde»nbsp;Nift'quifpiamde Ifrael,Numnbsp;^’’quot;'”11 huncqui afcédit^ad expro^
’’laoj, t’^fcuflcrit eum, ditàbit rex diuitiis fiiiam fuam dabit ei,8c domum
^‘tejJ^‘^‘S‘turfarc'ma fuaapud cußodes,'m caßris ‘^o’tflidum uel acian,qu£nbsp;'^^titn^J‘^‘(tefr((trum,iuxta patris prteceptum,quodnbsp;ftjïcifndtMM curabat. Cumq; iilis loqui coe=nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iß^ pngnator, blajßhcmtK
imniants, c caßrit uel ordinibus aut y !^°^nmcumconßictit ßiisopprobrijs,au=nbsp;E)auid, inde quidem proter=nbsp;Philißhicorum, h'mc ue=nbsp;i(^fiigam, in tantum ut unus alterinbsp;^nutuum pauore ße aßficiebant, ernbsp;pfopugnatorem iUum admirabantur er
REGVMPRIMVS. 8y ßrmidabant : 'mterirn tarnen feße aUiciebant ad regianbsp;promißßa,quibus rex honorare ueüet eum, qui iüum [ßunbsp;riumaggredi auderet, er uincere tentaret. Subirepo=nbsp;teßcogitatucuiußqi,neßrtaßisSaul,in deßgt;edu!n dei, Sauiisne-quiße deiecerat regno,noÜetßeße exponere pro populo,nbsp;er illius Ubertatc, quaß ßne ße deut Uber are non poßetnbsp;ßuum populum de Philißhlt;£is, ideoq; omina negligentiusnbsp;tune egerit.
^EtaitDauidaduiros qui ftabant fe^ cum,dicensîQuidfietuiro qui percufleritnbsp;Philifthæu hune, ÔCabftulerit opprobriûnbsp;de IfraeEquis eftenim hic Philifthæus in^nbsp;circuncifus,quia exprobrauit aciem dei uinbsp;uentisî’
1.7 Referebatautem ei populus eundem fer monem,dicensîHæc fient uiro qui pereufnbsp;feriteum»
Dauid igitur audiens pramiaßatuta uincenti Phili^ flhtcumàrege er eaßatitmagnißca, amerequidemgen Danidisfunbsp;tu tuenda, er ßatisßacicndi officio fibi impoßto à pro^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°
pheta 'mterim dißimulato,tantum id pratendit,quod 0= mnibus proponebatur,er quodquißq; priuatus cumlaunbsp;de tentarc poffet:regis,procerum,ac plcbit totiusßauo=:nbsp;rem nonßgt;ergt;Kre,ßcd pro totagente periclitari glorio=inbsp;ßum omnibus uideri potcrat,carereqi omni inuidia, opsnbsp;probrium ßcilicet gentis abßuliffic-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquit, eß tile
Philißhlt;eus,quiopprobrioafficerenon timuit omnipo= tentiam dei iß-aeßqui dominus eß omnium cxcrcituum,nbsp;tam coeleßium quam terreßriumf
Quod cum audilïet Eliab frater eius ma ior, loquenteeo cum uiris iratus eft furornbsp;Eliab contra Dauid, 8Cait: Quaredefeen-difti,amp;quarcdereliquiftipauculas oues ilnbsp;las in defertoç’ego noui fuperbiam tuam,nbsp;ÖC nequitiä cordis tui î quia ut uideres prænbsp;Iium,defcendifti»
Eliabfiater Dauidis,ßeuerus erßaßuoßusapparct, ideoq; non indigne reiedus à regno.Eratres Dauidis 0=nbsp;mnium primi ffiernunt laudabilcm animum: non eß ßnenbsp;honore prophetanißapud cognatoser notos. Totiusnbsp;orbis nationes Chrißum dominum agnouerunt er resnbsp;gern, ßoh luxta carncmßatres ludaii ilium criminantur,nbsp;er ubi poßitnt opprimant, er regem habere reeußant.nbsp;Etoucrat iüum mißßum apatre, er cum muitere, er adnbsp;ipßorum ßolatium,liuore tarnen improbo reijeit in teme^nbsp;ritatem erßupcrbiam,quod eratoperisdiuini, er z^Unbsp;pro populo.
2-9 Et dixit DauidtQuid feci rtunc^ nuquid non uerbum eftî’
Exeußat nihil ße haäcnus nifi uerba dedißßetquaß di=^ ceret,Si quädo opera uidebis,quid dicesfuel dicere imltnbsp;Dauid,Certe non ßola uerba ßdffie dißces ex ßailo.
3° nbsp;nbsp;Et declinauit paululum ab eo ad aliumt
dixit^ eundem fermonem. Et refpondit ei populus uerbum ficut prius
51 Audita funt autem uerba quæ locutus eft Dauid, 6( annüciata in confpedu Saul»nbsp;PÉ»
-ocr page 170-|
s AM VELIS PRIM VS. Ad quem cum fuiffet adduäus. Loco femouit,cr äd alios fecoiitulit, nejrater audi ensimpediret inftitutmi. Nonpoterat homoimpedirenbsp;quod ftatuer.it dominus, ftgt;iritus dei Dauidemfic intnbsp;pulitjUt cæpto non defijkret. locutus eft Dauid ad Saul : Non concis datcorcuiufquam in eotferuus tuusibitnbsp;amp;pugnabitaduerfus Philifthæuni iftum. Dauid plcnus fide in dominum, omnesJ^erare meli= usiubet,nihildco ifraelisprédicat impoßibile,paratunbsp;eft periditari ad Philifthieum mum,cr certare uiriliter,nbsp;idqi ingratiam regis,cuiferuus addidus ftt,ztrin oppronbsp;brium Philifthteis. jqon ha:c humana aiidacia, nec carnisnbsp;inftindu,fed impul/u diuini ftiritus fiebant, qui omnianbsp;poteft, per omnes agit : tarnen tnirabilia opera ftua fre=nbsp;quenter per eledos. Et ait Saul ad Dauid {Non poteris ire ad Philifthæum iftum,nec pugnareaduernbsp;fus cumtquiapueres, hicautem uirbella^nbsp;tor eft ab adolefccntia fua. Saubts parcere Dauidi uoluit or aggfeftum itnpedi=^ re,quafi dicerct:t^on poteft fieri ut pergas,non decet tinbsp;bi permitti inftitutu iïludAunior es enim,et minor quamnbsp;ut cum tarn fiaftohomine, cum tarn experto ztr annofionbsp;milite ex aquocongrediaris, fiupra uires negotium eftnbsp;quodmeditaris,uirtusidhumana non firt in te. Quidnbsp;entm aliud fienfiis carnis cogitarct, qui non totus pendenbsp;re poteft ex fiducia in deum uerumf ^Dixitep Dauid ad Saul : Pafeebat fer^ uus tuus patrisfuigrcgem,5lt;ucniebatleonbsp;uel urfus, 8C tollebat arietem de medionbsp;gregis, amp; perfequebar eum,Sc’ percutiebam,c^ ruebamep de ore eius, Si confurgebat ad^nbsp;uerfum me, amp; apprehendebam barbamnbsp;eius Sc percuffi,amp;: occidi eum. ^6 Tamlconemquàmurfum interfecit fer uus tuusîcrit igitur 8C Philifthæus hic in-circumcifus, quafi unus exeis, quia aufusnbsp;eft maledicere exercitui dei uiuentis. Expertus iam Dauid diuinum pr^efidium, cr tota fi^ Modeftianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;petidens, iam quoq; fimilia egerat cr for^ Dauidis. titui^nisffiiritumnonincafjùm rccepcrat:fedadglo= riam dei,nbsp;nbsp;nbsp;proximorum commodumgratia gratis da= ta utitur,regemq; perfiuadet afimilifiado, quod pro ani tmfiuiinfignimodcftia,badenus femper tacuerat, ctrnbsp;gloriaminanem exofamhabebat: nunc tarnen cumne=nbsp;ceßitas poftuLat,id quod res erat,ftgt; 'ritu libcrali,Gr’tionnbsp;iadabundoregiexplicatiContigftfieficilicetfibi, ut ne=nbsp;ceßitatecompulftusprogregc defindenda paftor folusnbsp;occiderittamurfiumqu.i.mlconejn.Dentqi noncafitnbsp;ex infidijs fi:cerit,fied cum iam leoprouocatus refiflerct,nbsp;(^uiribus fortiterrcmteretur.Ego,mquit,barbam iUiusnbsp;apprehendi, pereußi, cr occidi. Tam leonem, inquit,nbsp;quàm urfium occidit fieruus tuus.Elon dubito,idipfium ponbsp;tero praftarc circa Philifthæum hunc,hoftem dei zrfiattnbsp;florum.incircunctfui amp; imntundus inanu meacte^^ |
37 4° regvm primvs. fWquot;,er occidetur, reportaturus mercedeM rumfiuarum in omnipotentiam dei ifraelis. Fidcs idnbsp;minum facit proculdubio omnipotentes, omms eos,nbsp;pqfumt,ut omnia poßint in eo qui ipfos confirtat,nbsp;^Et ait DauidÎ Dominus qui eripuftnbsp;me de manu leonis, amp; de manu urfi,ip^nbsp;me liberabit de manu Philifthæi huius.Pinbsp;xit autem Saul ad Dauid îVade, amp;domi'nbsp;nus erittecum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r Eiufmodi fiducia agmdum eft fandis, cundumfidem fuam adgloriam dci.Saul qtugt;^P‘^nbsp;hominis perpendens imprecatus eft Ulideinbsp;fauorem.lmô quafi certißime definiuitnbsp;do tUiaftiturum,çtr non deferturum populn’quot;! rjjjnbsp;58nbsp;nbsp;nbsp;Et induit Saul Dauid ueftiin£gt;’*^®^jput ÔC impofuit Galeam æream fup^*^ eiusjamp;ueftiuiteum lorica. (n/nbsp;Accindus ergo Dauid gladionbsp;per ueftem fuam, coepit incedere, ’’pjuidnbsp;habebat confuetudinem. Dixit^ jjnbsp;ad Saul: No poffum in illis incedt^^’nbsp;non ufum habeo.Et depofuitea? Humane ffiritu crapparatu Saul fi(lte,quodfieripoteratbono modo circanbsp;duit iüum proprijs fuis indumentis. Vndeoprnbsp;dem quoq^ iam tMtc crcuiffe in magnantnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mipf“^. rè Sauli comparari er tequari potucrit:no”'^ j^ni Saul rex fuo proprio apparatu, nihilnbsp;tentaft'et,nec Dauid enormi er exceßiuo^”nbsp;initio feindui paffus effet. Nunc autet»nbsp;Saulifitmlisuideri poter at, etiam ufq;nbsp;en fis:fed er inceffitm tentât ,fi æque e:^?^ , ,(011(1'*’’®nbsp;fuis,utfine indumcntis huiufmodipojfet gt;nbsp;nbsp;nbsp;a ut tentaucratfc prius adfimtlia. Pieri quo^i r tna bellica er ueftes militarcs co tempor^”'”nbsp;corporibus humanis ut nunc habita ƒ „p/i'*,,nbsp;tificiofeconcinnata,ut magnonbsp;feruierint,licet non eque comodc. ideoqinbsp;iftts indumentis non fumafuetus, er exp‘^“‘nbsp;non poffum in illis.tdcoqifcpofuitfinnul oWquot;' yol***®’nbsp;potentiæ humanlt;e,et armis dominus triump^^nbsp;fed uilibus armaturis, erpaftoralibus. amp;tulit baculum fuum in nian” elegit fibi quinq? limpidÜTimosnbsp;torrente, mifit eos in peramnbsp;quam habebat fecum,amp;fundan’.nbsp;Iit,amp;acceffit aduerfum PhiliftHnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J p.^‘ ßaculum paftoralem arripuit manu, tiam iungit perlt;e paftoralis, ut diabolun^ ddatfidelibus. Ibat autem Philifthæus inced« 4« |
|
SAMVELIS priwvj. aduerfum Dauid,Slt;armi^nbsp;^^s^'^iusanteeum, 'liff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Philifthæus, amp; up kfr»^ 4ï p”®?^^fus,óCpuIcherafpedugt; P^'ilifthæus ad DauidïNungt; cu,^ canis futn quod tu uenis ad menbsp;hij. ’^iiIisÆtmaledixitPhilifthæus Danbsp;^'ii Q^^nsfuis: quiittttimuis forte Goliath inccdittotuinbsp;‘^ntani cor[gt;orc pmccdcnte armigero, corde fanbsp;gt; (^pi'obratorfidei Gquot; fideliu/m,nbsp;ijj ^’’“‘^hio carni5,dei potei»iam non credens. Tra^nbsp;c ‘‘‘^ein iudicio diuino manu paftorii occidcndus^nbsp;frk' ^P‘‘^^- Spernit autem Dauidem cr iuuenemnbsp;I 'lt;innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiatura uirilis etßrtis uiribm, quia 1 nbsp;nbsp;nbsp;co^f“^‘',^'75n»4 erat,rubicundiK zr minor Ulo, ideo I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y baculo canem occifurui, ^uod zx Ifjj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim contra dominum dominoru, ma= ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flatim uirtute profternendut erat. lam omnibus peccatis fuis etiam crimen tHiij., ^”^1)1 deum adijcere debebat,^uo iudicium do^nbsp;44 uideretur Cf audiretur. Dauid: Veni ad me, 8C dabo Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uolatilibus cœliA beftiis agri, autem Dauid ad Philifthæum: pfu/'^isadmecum gladiOjSC hafta,ctdynbsp;autem uenio ad te in nomine do^nbsp;buj'^’^frcituum dei agminumlfracl,qui-' ‘^^^^obur fuumquod maiori robori fidebat, diuinanbsp;\iet ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;blaßheiniam dei fignum extrem£ '’oii^^^^P’^^^muspuniendam. Caufe fidendum eft, ^iii^‘^'^gt;'‘‘tiombus ho/ks dei opprimnntur,non manbsp;'^°l^^^mcontemptus rdro ceßitßlicitercotemnbsp;itnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘*m in proamp;ndiim peccatorum perue=: amp;‘*^^°ntemmmt. Hiçj condudet te dominus in manu Pofcutiam te,amp;auferam caput tu-*nbsp;cadauera caftrorum Philinbsp;^®die uolatilibus cœli, 8C beftiisnbsp;4') ^^fciatomnis terra quia eft deus innbsp;Et. ecdefia hæc, quia hafta faluatdominusînbsp;I ***^nb*'’ bellum, amp; trader uos innbsp;T^Jioftras» ^^md erat,de infferata alijs ui^ ( '^Vfdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^im^antia aliquafefe ia£la= '“'’’et-fdiuina omnipotentite ante uiHoriam ^ilt;ienbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;includendum manui,percutien *quot;* jl)^‘‘^‘'^‘^^‘^m,omnibus cibum proijciendtim : ZT P’'‘^^‘‘^‘^gt;ßd toti exercitui Philifthlt;eonbsp;mgloriam dei,nbsp;nbsp;nbsp;in proßiium uerlt;e ‘^totiusifraeUs^nihil fibiarrogans,fcd tos |
8ó IPKIUIVS. iumdeotribuens.
5° Præualuit^ Dauid aduerfum Philp fthæuminfunda amp; lapide, percuffum^nbsp;Philifthæum interfecit,cum gladium nonnbsp;habcrct in manu Dauid. Philifthæus igitur nihil minus credens quàmuinci, furrexit, iticeßit gyauiter zr pompofe, armis, roborenbsp;zr mole corporis tutus ZT tardior, mhil fibi timens. Danbsp;uid autem exoneratus armis zr alacer, tutus in deo denbsp;certa ui£ioria,ßftinat,currit contra caftra hojlium,nbsp;zr nondum cogitantem de ftringendo gladio Philifthte^ 'nbsp;um ßrtißima rotationefunda: lapidé infigitßonti non=nbsp;dum obteüce galea iélu certißimo,quem prouidètia dei,nbsp;non fola peritia pa/ioris direxerat ,fîc ut iaüationefe-cunda opus non ejfet.lam enim concidit in terrain to=nbsp;tus,zrficßndalapideq; Dauidreportauit iliußrißimanbsp;ui£ioriam,necgladio ußs,needypeo. Portitudo enintnbsp;fidelium,falus, feutum, galea, robur, ZT uiéioria domi=inbsp;nus eft. 5 ’ nbsp;nbsp;Et Dauid cucurrit, 8c ftetit fuper Philp fthæum, Situlit gladium eius. Si eduxic eum deuaginafua,Si interfeciteum, præ^nbsp;cidit^caputeius. Videntes autem Philpnbsp;fthijm quod mortuus effet fortiflîmus eo-rum,fugerunt. Vifa potentia domini, er aßiftentia, pro opportuni täte Dauidftatim accurrit,zr' ut erat uirßrtis zr ani=:nbsp;maftis, quo clarior reßrreturdehofte tarn truculentonbsp;triuinphus,cuaginatogladio occift caput abfeidit. Id Panbsp;Uftini cernentes occifam illorum ßrtitudinem,quißentnbsp;fttam in hominem pofuerant,iîlo concidente, toti animonbsp;concidunt,ßga: tantum prafidio fibi confulere fatagennbsp;tes.Sic fit omnibus quift'éfud ponunt in hominë, zrc.. Et confurgentes uiri Ifrael Si luda uoct ferati funt. Si pcrfecuti funt Philifthæosnbsp;ufqj dum uenirent in uallem, Si ufqueadnbsp;portas Accaron : ccciderunt^ uulnerattnbsp;dePhilifthfim,in uia Saraaim,Siufqjadnbsp;Geth,Si ufqj ad Accaren. lam parta per Dauid uidoria, diuina uirtute animii refumunt por it er luda zr ifrael, totus fidelium exercisnbsp;tU5,de Saule nihilnunc fcribitur,nec de lonatha,fiuenbsp;quod inßeratam uiiloriam tarde crediderüt,fiuequodnbsp;Dauid: s gloria inuiderunt,fiue quod doluerunt per ho^nbsp;minemde tribuluda falutem tamfamofam,perßdam.nbsp;Coclamantes igitur perfecuti funt ßgietes Philifthaos,nbsp;per totam earn uaüem ufq; ad portas Accaron urbis Phinbsp;lifthinorumproximam,proftratisubiq} impiorum cad4nbsp;PP i |
|
JAMVEllS PRIMVS. ueribus,donec uemretur dd Geth. Etreuertentes filijlfraclpoftquampcr^ fecutiftierancPhilifthæos diripuerunt canbsp;ftraeorum y4 Aflumens autem Dauid caput Philip fthæi,attulit illud in lerufalemî arma ueronbsp;eius pofuit in tabernaculo fuo* Poßfirdgemfiigitiuorum Pdl£ßinorum,rcdicrunt fiUj ißael ad iüorum caftrd, quic dcferucrant, diri^nbsp;puertiftt more triumphdntium,lt;jutbus preciofa pro audnbsp;ritid explenditfumentibue, Dduid contentus cdpite Gosnbsp;lidth,crilliufegt;{fe,'mtulitiüudcumgloridddleru/dlem,nbsp;çrfimulreliqudquoq; opimdß;olidrcpofuitintdber=nbsp;ndculumdomini. Sunt exHebraorum doäoribus, quinbsp;Kobe non aliud inteîligere uolunt,qudmipfam urbentnbsp;Hiero[olymdm,dlij alium locum fie nommant. autem tempore quo uiderat Saul Dauidegredientem contra Philifthæum,nbsp;ait ad Abner principem miIitiæ,Cuiusnbsp;lius eft ifte puer,Ô Abner? Dixitqj Abnertnbsp;Viuitanimatua,rex, finoui* J 6 Et ait rex : Interroga tu, cuius films fit ifteadolefcens^ Saul nimio terrore perturbatus,eo fépore,cum cer^ neret prodeuntem tanta anbnifiirtitudine Dauidé con^nbsp;tra Goliath adeertamen fingulare, quiefiuit ab Abnernbsp;duce excrcitui fid,quit Me ejfict,nbsp;nbsp;nbsp;cuius filius, Rejfion Memoria dit,eddemperturbdtioneuolentedominocommotus,fie neficire. obliuio utrofij; ceperdt, ex inopindto pduore,nbsp;utnonrarocontingit. Impcrat ergo Sdul duel exerci^nbsp;t us, ut cuius fit filius Dauid ifle percunäetur. Regumnbsp;enimmemorianon rarolabitur ob perfionarum nego=:nbsp;tiorumq; per omne regnum multitudinem. SicDduidisnbsp;quoq- profidpid excidere potuit,ut fierio illam reficire uonbsp;luerit.Non omnia regum uerbd acfaéla pofiunt nec de=^nbsp;bentfiniflre interpretari. isyifieranduin ejfie régis offi»nbsp;cium,etnnon magts calumniandum, fi nonalteriusinnbsp;mundo,fidltan Saulis iUius fata perfuadent. ^7 ^CumcçregreffuseffetDauid,percuf fo Philifthæo, tulit eum Abner, ÔC intro^nbsp;duxit corä Saule,caput Philifthæi haben-tem in manu fua* Pofi indy tam iflam uifioriatoti regno plaufibilem, non nifidiuinofauorefiuborndtdm,Abner princeps mi=^nbsp;litite Saulis regis patruelis,apprehenfium Dauidem md=nbsp;nu geflautem caput Goliath introducitad regent. EtaitadeumSauIïDequa progeniees o adolefcens ? Dixit^ Dauid : Filius feruinbsp;tui Ifai Beth lehemitæ^ Pilium rex nominat Dauidem, qu^ritcf^ quisfit, qui dudum pfialtes Cf ariniger fidflc illius jcribitur, cr qui=nbsp;demgratiflimus. iJon inconueniens efldicere,Saulemnbsp;pofl abldtum eijfiiritum domini,cr fiubintrodudum ffiinbsp;Saul aliéna ritummalum ,qui iüum animo mquietabdt',aliendtumnbsp;nis animo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humanitdte or uirtute priflina fiepius perturbatum, longefibijpfi fuiffè dißimilcm fadum memoria, clemen tid,ßrtitudine,prouidentid,Gr peritiareimilitaris, ta^ |
R E G V M P R r M V S. ceo defide,flgt;c,ç7charitate in dominum. SieJo»'^^^nbsp;humiliât reges ,fic illorum corda habet in mattibm gt;Pnbsp;jfiedaculum flatuit cos publicum, quo funtperfi»«^’^nbsp;biliores,ut fiua in mundo potentia clareficat,nbsp;dentia fimul cum iuftitia er dementia, liane PhiUfiquot;','nbsp;norumcontralfi-aelpugnamnon mconuenieiiternbsp;gnorum (fiirituum predium aduerfium ecclefiantdeinbsp;teres acceperunt. Inde egreditur de caflris uirßgt;‘’'‘*‘^’nbsp;nomine Goliath,nimi£ magnitudinisfiffuficäitsfl^nbsp;biam diaboli,quem Dauid nofler Chriflus dotniun^fi^ ¦nbsp;gulari certamine congrejfius proflrauit,nbsp;à timoré eius eripuit,leonan zsquot; urfiutnnecauit) 'nbsp;Ium Z?' Antichriflum. Vide de hoc Rhidt-ann^ c A P V T xvnt arJ f’clum eft: cum comp’/finbsp;quiadSaul,animaIon2tnbsp;glutinataeftanimæD^“’ j,jjlt;nbsp;t lexit cum lonathas qu»”’ tanS!“ Eiegantia morum zrcorporis, prudt»^^^nbsp;Jortitudine, Dauid omnibus commeitd^^^idfii^nbsp;bills erat bonis,etiam Sauli, cumbonusr„onP^nbsp;mus erat: liunc uero 'm reprobum fienfii^nbsp;i^flnonodifli, quemfibifiauoredominip^^nbsp;maduertebat. Cui potius congratularinbsp;cumgaudere,quia talcm commilitonenti''nbsp;piffèt.Sedimpofiibilecflin aulisprincipHgt;”’Lagt;it^^nbsp;ditaribonos.Ptfifintboniquibonos^ogt;!^’l,Said^S^'nbsp;contraimpios defindere poflunt. Sicutaßnbsp;ambitione odio plenus crat,zr glori.enbsp;fiertor impotenti animo contra fata, hoc eflnbsp;htntatem:Siciüiusfiliuslonathasamicip'*^nbsp;iii,propri£ gloria; contentptorerat,iuflo^f^flai^^^nbsp;ZTbeneficus.Qttantopateracerbiorreddenbsp;tofilius amicitiamrcligiofiuspoVicebaWt^!nbsp;quamfidelifiuo deus confolationemnbsp;diferimina mortis euaderet. Audiebatnbsp;modefliamDauidislonathas, cz uirtutisd''*'^(bO''nbsp;culum in ipfia admirabatur. tion potuitno’^nbsp;nus,quem tanta bonitate perfiideratnbsp;men diumo id magis ordine contigitnbsp;clinatione,qu£ non firt amare cum exnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;acf^quot;quot; gloria zr fauor minuatur, zv odium P^‘^^ augctur.ls autem lonathas contra fie amp; P‘‘^^ j,o‘^ ‘‘rnbsp;paratur Dautdi, tantusut uclutatiimamlnbsp;fieipfiumamaret. 2. nbsp;nbsp;Tulit^ eum Saul in die illa, ceflit ei ut reuerteretur in doP’^* ,icl!'“P‘^^ SaulquoqueJfieransfiepofle ttelettet^eyzpOnbsp;rareincordefiuo inuidiamboni. O'nbsp;tarn iüuflri commilitone augeri,fiuficcpn innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oue^ dem,indignum arbitratusfi redire pccmij II paficendas, cui alioqui fludium flerat milnbsp;ftrenuositiarmiszrßrtesuiros, |
|
SAMVELIS prihvs. j autem Dauid 8C lonathasnbsp;dusjdiligebat enim cum quafi animamnbsp;wam» (^ohibitatione aßidua amor fyncertis optimoruirt omitiui« coalefcebat, cr morum couementia concilia-focdere fefe mututi fe lonathas tunica quä ^tindütyg^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;£)3ui£j,g^j;eli^ Weftimenta fua ufque ad gladium óC ’‘'^'’WfuunijSc ufque ad baltheum» régisfib'u^ non poteratfirre fibi minorent meliora qutehabebat, quibus domi crnbsp;,^i^lt;idebat,exuens,Tiauidi donauit quo in aula ernbsp;populo honeflior apareret.-Id quod Saulußterat cunbsp;ttiin magnifico milite, or principe:nbsp;^^pfoneritis ajjùmpto. 5 P “Miebatur quoq? Dauid ad omnia fç ^'¦^nqjmififlcteuni Saul, 8C prudenternbsp;belrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuper uiros p^l.‘’^acceptus erat in oculis uniucrfi po Saul’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confpecîu famuloruin '¦‘^i ad manumerat prouidus aefortunatus ^itlt;)i'^^è°tiaregni laudabiliter trailanda, cumnbsp;'’gt;ßit ^'''‘'“'^orat.Dignwmqi fe exhibuit in paruis, quinbsp;quoque Saul ipfum pr.fpo=!nbsp;ctbsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnibus, Abner enim prins omniagubernas ffno.TSteceffarij in talibus ordines funt,nbsp;fabi ^^^‘’^‘^’’tgradus de curarum.Tanta autem fide ernbsp;pwlo*^''’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pldccret po flacej^' ^h'ifis militibus^ef dullt;e toti.Vnico Sauli lo fjtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poterat tanta uirtus, quifiiiritu domini ma r(^^‘^‘^^‘‘^gt;^gt;',odio,inuidid,dmbitione,timore perdett menton P''‘ediaio:er expertus domini fùror infe, no eontinuo reddidit peiorem : fie utnbsp;magno odio profènbsp;^dfi iüo fu/cepto fe dcieâum àpriftinaÿ'd rcuerterentur,percuflb dejjj^.^^oàDauid, cgreffæfuntmulieresnbsp;Ifracl,cantantes,chonbsp;^Vwd in occurfum Saul regis, innbsp;’’«Cf lætitiæ Ôi. in fiftrist ‘.V ^“ehf duÿnentum facile prdbuit muliemm mtonpefi:iud comparatio Saultsnbsp;triumphos Dau'dis celebrabant, utnbsp;^^oenderent,audicntes fe pr^eDauide minonbsp;^'’’•^«»1*”''”'”°’””'^“^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tfraelts,cr toto res '^“^‘^^foiret fe regno exuendum, aliumfùfigt;i ‘‘^fucceftorem,quam Dauidem. tllum ergonbsp;dulam,aßiduc intueri,omnibus placesnbsp;‘^^^nontnibuSftotiregnocelebrembdbittvm, |
REGVM PRIMVS. 87 pro malignitateffiiritus fuifirrenon poterat. Qui Saul unicafideerdeuotioneindeum, er fubieéïione mensnbsp;tis,benepldcito creatoris fui, potuijjêt cOrdis angufli/s,nbsp;fi dominus uoluiffet,facile confuluiife, fi mentis humisnbsp;litaton qua in regni exordijs poUebat, refumere datumnbsp;fiiifiet. 7 Etpræcinebantmulicrcs ludcntes, atqj dicentesîPerculïit Saul mille, amp; Dauid denbsp;cem millia» Alternis canebantfaeminie, collaudantes firtitudinè Saulis infuoprlt;elio,qudfi opus mille uirorum pcrficesnbsp;rittaDauid ucro Goliath occifum laudabant, opus desnbsp;cem milliumocciforum ex hoftibus.Sic fepeHcbrtei fuosnbsp;homines tantifaciunt,ut unum pro miÙibus habcant er numerent. 8 Iratus eft autem Saul nimis,amp;^difplicuit in oculis eius fermo ifte,dixit^îDederuntnbsp;Dauid decémillia, 8C mihimilledederut:nbsp;quid eifupereft,nifî regnumî’ Poft, tantds acceptas laudes, Dauid nihil maius expe (lare poterat, qult;àm ipfum regnum femanens, id quodnbsp;facile Saulconiedarepoterat, er indignefirre,fe elesnbsp;(lum,nunc reijciendum à deo er populo. 9 Non réélis ergo oculis Saulaipiciebat Dauid à die ilia amp; deinceps». Poft htec Saul a:quis oculis Dauidem intueri non pos ter at,fed continue eum odio er infidijs perfequebatur,nbsp;nonquidem in manififto, nifi aliquando ex iracundianbsp;fiibqpfi excideret.Difficilc enim inueteratum odium cosnbsp;hibetur,quanto minus firisgraffatur, tantomagisintesnbsp;riusinardefcit,er fit intola'abiliusulcus, cum temporenbsp;doloremaiore erupturum. IO nbsp;nbsp;^Poft dicm autem alterum,inuafit fpigt; ritus dei malus Saul,8lt; prophetabatin me diodomusî Dauid autem pfallebatmanunbsp;fua, ficutp fingulos dies« Tenebat^ Saulnbsp;lanceam, ’ ’ nbsp;nbsp;ôc iecitSaul lanceam, putans quod con figere poffet Dauidcum pariete, amp; déclic nauit Dauid à facie eius fecundo» Non diu cohiberi iracundia potuit Saulis, infiliente in cumjfiiritu dei, ad illius afflidionem, cui feruiuntjfiinbsp;ritus boni er malitnuUa enim deo mala eft creatura.Dunbsp;rum autem homini eft iudicium dei, cum fie permittiturnbsp;maloftiirituiquiffiiamexcrcitandus. Prophetajfe Icgis Prophetarenbsp;musSaulemin domo fua,Dauidepfallentecoram illo. wV.''nbsp;Hoc prophetaftc,Syrus interpres expofuit,infanifte ernbsp;fitrore animi correptiim fitiffe,pro more eius, fi quandonbsp;otiofus cogitaret de fua reprobatione : cum potius refisnbsp;gnato animo dicere debucrit ficut Dauid, Si domino planbsp;cet, ut pro me melior pratficiaturmoderando populonbsp;dei,libcnsccdo:'Vtinam complurimi reperiantur, quinbsp;mcliores fint,er ego priuatus degam, ut nuper, cum ninbsp;hilderegnocogitdtisittuitusrapicb((r4propheta.ldlt;(Hlt;t PP 5 |
|
s AM VEL I s PRIHVS. tem minime inmcntcm turbuîentam uenit, fcdßiroye correptus,ha/lamapprehendens,qult;im fubito Dauidenbsp;transfojjo parieti inßgeret. Nonpermijfus efi perfice=:nbsp;requod cogitauerat, Dauide iacium decliiiMte, proui=nbsp;dentia dei,quie fuos tutatur, impios fruflra peßimenbsp;mtentes ,fua prauitatt damnat ; idq^ uicibus duabui uelnbsp;paßibui duobui decUiktndo contigit. I i nbsp;nbsp;Et timuit Saul à facie Dauid j co quod dominus effet cum co, ôC à fe receffiffeu Ecce^uomodo Saultimere incipit Dauidé,cernens dominum cum Ulo ejfe,fe uero rcieólum, cotinuoq; peionbsp;ra tentantem.Iudicium ergo domini timwit, ^gratiamnbsp;dci uiro bono inuidit, contra ordincm deißultc exnbsp;fitria conari non cejfat. 15 Amouitergo eumSauI à (e,8C fecit eum tribunum fuper mille uiros, 8C egredie^nbsp;batur ÔC ingrediebatur in confpedu po^nbsp;puli» Tiwenï dcmq; hominem tam acceptum deo, popu^ lojCir' auLe, turpitcr aliquando occidere, confiUo me=nbsp;Vore ußti conßituit ilium principem fuper miüe milites,nbsp;tribunum fcilicet militum : quos prouide fideliterq; in=nbsp;ftituit cfgubernauit,extrapericulum prafens er im=nbsp;prouifum tarn poßtus,cr Saul deniq^ de eo rarius cogi=:nbsp;tabat quàm de pra^fcnte. 14 omnibus quoque uiis fuis Dauid prudéter agcbat,amp; dominus erat cum co nbsp;15, VidititaqjSaul quod prudens effet ni-mis,amp; cccpitcauere cum* quot;16 Omnis autéifrael amp; luda diligebat Da-uidîipfeautcm cgrediebatur ÔC ingrediebatur ante eos* Dauid totus ex deo pendens, eins prouidentia pro= fferabaturinomnibus.Saulodiofuccenfus,f(mper uelnbsp;timuituelinßdiabatur. Nonefl pax mpijs,^cit domi=^nbsp;nuSjfed ut mare fempcr firuent. lucundus autetn homo,nbsp;qui timet dominum,ejrconfcientiafercna efl quafl iugenbsp;conuiuium-ïnterim tarnen fidcliter exequebatur Dauidnbsp;negotia regni commiffa iüi, ad qult;ecunq; mittebaturnbsp;femper fidelis inuetuebatur.Hoc efl Hebrais ingredi co=nbsp;ra)npopulo?^cxire,publicis regni negotijs pace ernbsp;beüo pr£effe. 37 ^Dixitep Saul ad Dauid jEccefilia mca maior Merob,ipfam dabo tibi uxoré: tan-tummodo efto uir fortis, SCpræliare bellanbsp;domini*Saul autem reputabat,dicens;N5nbsp;fitmanusniea in cum, fedfitfuper euma-nus Philifthinorum* Contra deum,confcientiäm, erinnocentem homi= item Saul cogitat infldias, certa feientia, benemerito denbsp;fe er fuis parando occaßonem interitus,fub Jflecie ami=nbsp;cithe er fidei.Sic procedit fempcr perfidia,er odiumnbsp;dei in peßima conßlia.Filiam maiorem mendaciterfflonnbsp;dctuxoremDauidi,quam iamtriumphali militia me=:nbsp;ruerat ex Goliath occifo er nondum, acceperat :fedpenbsp;ticuloßore opera fecundo grau4tur,ut incidat in manus |
REGVM PRIHVS, Philiflhinorttm er pereat.Sic enim Saul decreiieraitot ilium (uuolucre periculis, ut tandem uno iüorum obrùe^nbsp;retur er occiderctur. Tarn infldelisrex, ut uel doniinunbsp;idnefcirecredcret, uel feientem data Opera offènderenbsp;non timeret.-cum interim innocentiam Dauidis,erpyoquot;nbsp;priammaUtiamminime ignoraret. Quin er iniungitinbsp;li pr^elianda pralia domini,quaß religiofe loquens, eui»nbsp;tantumjfliraretperfidiamindeum tpfum e^hontinentnbsp;dei, quem deo charum nefeire nonpotcrat: quafl nonßnbsp;Ium Dauidi,fed etiam domino impofituruf byplt;}‘^flnbsp;fua.tliuftdas uult manus feruare afanguine, eutunbsp;umfcateatcrudelitate.Sedinfania erodiuineènbsp;cit plerunq^, etiaminuitos,fiprimordijs nonnbsp;er indicium dominigraue impio impendat. ’ ^Ait autem Dauid ad Sauli QH'^. fum, aut quæ eft uita mea, aut cogn^J* ‘nbsp;tris mei in Ifrael,utfiam gener régi«*,
ret dari Merob filia Saul Dauid, dat^ Hadrieli Molathitæ uxor* Quanto Indies rex fit corruptior,tantopty^^^^^ dei Dauid integritate Jfllendidior. Indignm^l^ufnbsp;ut affinitatc régis honoretur, Generfciücetnbsp;filite.Strenuetarnen exequiturregismpef^^’”‘j- j-oot«nbsp;liflhlt;eos,erpcriculoßßmos agones,dontiK^' .j^lr^nbsp;mendans,fubitalacriter. Cum autem illipgt;‘‘’nbsp;eandacjfct]^crob,rexcamalteri dotnbsp;failo tandem iniurias, cum prius aniimnbsp;ilium perfequeretur:ut etiam palam perfl^fLtoi^'nbsp;clarare non erubuerit,promiffa negado, ieitonbsp;militum fuorum exercitu régis indtgnatio»^nbsp;meritißimumferuum. Dilexit autem Michol filia Saulj^^** Et nunciatum eft Saul,amp;:placuitf''nbsp;Dixit^ SauhDabo earn illi,nbsp;fcandalum,nbsp;nbsp;fit fuper eum fthinorum.Dixit^ Saul ad Dauid’ bus gener meus erishodie*nbsp;. ^onfolumlonathas,federilliusfororl*^^nbsp;uidemamabant domino prouidentc,qiiofl‘^j (teH^nbsp;uid tanto tcquanimius tulerit fe delufum ànbsp;gat a maiorcfilia. EtSauldeniq; gaudebatt^nbsp;ram occaßonem cxitialibus pralijs
inexitium.Scdnoncfl conßlitancontradß^^cO'^'^^ dominus in ccelo fedens, ridet impiorutnnbsp;trapiosinfidias.SaulicuaiitquodDauidi’”^ jnbsp;uerat.Sequitur autem in litera : Et dixitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jji lt;/ In duabus fcilicet filiabus tibi promißts, gener cris, alteram cnim duarum quaittenê bis,quarum fccundam cum te dtligetitiusnbsp;fufcipies,utcedatelcdliononnißintuu^nbsp;enim ex p(rfidiaprimamncgaui,fedqitiß^‘nbsp;tnagis diligcre credidi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Et mandauit Saul feruis to t 4....... 1.1 |
|
SAH VE LIS PR I MVS. ”gt;1«! ad Dauid dam me, dicétesîEccc pla^ ffgi, Sc omnes ferui eins diligunt te»nbsp;ij ’i?‘^frgoefto gener regis» ^tlocuti funt ferui Saul in auribus Da= Dauid î Num parumnbsp;tem generum effe rcgis^ego au^nbsp;J'^niuirpauperSCtenuis»nbsp;/’¦fnunciauerunt ferui Saul, dicctesînbsp;*'*fcemodi uerbalocutus eftDauid»nbsp;''^****'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid tardiui obibat officia pyontiffant alij datant. Idco recon ffbmifit feruos qui di-‘Gebint,quo nùnus crederetfubmiffbs. Comnunnbsp;gt;naxintumq; •iolo P' caufabantur generum cjff régie. Vtetrnq^ [tin liuoreSauïiM conetur decipereDauidem,nbsp;procéda dciprouidcntia, ^ quo iüumnbsp;01,1''^“''’'^ «Kk, codent proueha,fauorcntq; conciliâtnbsp;‘‘bw omnium minime faucbat,fed perditumnbsp;ontnibui odiofum. Dauid ucroßbiperpe=:nbsp;Pgt;'ndenter, nonfe ignonbsp;knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nagmtudinem ad quctn petatur, fed fcire fdatatetncr humilitatem pcr/bn£ zr Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoq; pauperient, ut dote nuHa re= Sic jj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;imparem fe tâto honore ingenue fateatur. i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’’f Cfeftuerfari in aulis : fumma dexter itm I i iif2‘^^ii,qult;edcniq}uixpaucostutaripotejlabhu I Î ‘^ytenie. b5^.^’’ïitautem Saul:Sic loquimini ad b * habet rex fponfalia neceffe,nbsp;centum præputia Philifthinonbsp;^Siif '^'¦fi^tultio deinimicis regis» Portonbsp;ï^hiiiftL^itabat tradere Dauid in manusnbsp;p^^^’inorum» ‘(tnolitur,quo magis autem opta multo maxime grauißi=nbsp;^^e:^L^'^°ßßimum,ut feibeet prius centum ho=nbsp;olt;:lt;^idat, cum quibue iÜi continua belnbsp;J Zir implacabilis immidtia. Signum autemnbsp;f’o/üfwn iüorum expetebat, iniungebatq;nbsp;er adnumeranda regiingrandemnbsp;^^‘^flh:eorum,pro qua irritarentur ad Daui-Plt;^fèquendum,ut fie nuUum iUi apud iftosnbsp;a '^°’^ß‘amp;um pateret,poffctq; i fe certiue perfesnbsp;liberet. Tabs prudentia cftfilijs huimnbsp;pfouidftitia dei cir j litfi ^ft^sPlacuitfermo in oculis Da- ^’fs ^^fet gener régis» Et poft paucos cum uiris fuis »Et j *^111 g^^’^fhilifthijm ducentos uiros;8C 1 *” præputia. Sc annumerauitnbsp;Dédit itaqj Saulnbsp;‘Uliatnfuamuxorem» |
• REGVM PRIMVS» SS No» tarn uxorie habedlt;e cupidine, quam diuino quo dam mflindu per)notus,obqtflrenue regte conditionem tege.nbsp;propofitain,auxitqi duplo dotem,quam rex petierat,utnbsp;affumptte fuie uirie qui expeditißime Mi aderant ad 0=nbsp;ntnefuum hnperium ,fiatm or mfi-a conflitutum tent^nbsp;pue à rege, citiue quam quifquam exißimaffet, regi ad^nbsp;numerauit pro centum ducenta prlt;eputia. Poter at rexnbsp;fidem zg aninti propenfionem in fc Dauidie agnouiffe,nbsp;quod tanti ambiret regiegenerum ejfe, er hoflium re=:nbsp;gni tarn fedulueftrentiueq^ domitor effet Gf terror. Sednbsp;nulbspoterat beneficijs crofficijs cmolliricorfuper=:nbsp;bum, er iam tnuidiiefitrore repletum ab humanitateeßnbsp;auerfum,ut conciliari non potuerit ex filia. Accepit aunbsp;temfui quidan atnantißimam uxorem filiain SaulielAinbsp;chol, fed domino diffenfante flerilem, quo fitror patrisnbsp;regie minus ext 'mguerctur, ob nepotes ex filia, fed ut donbsp;minue promiferat ,fic fieret abieilus Saul cum pofie-risfuis.
5° ^IfEtegreififuntprincipesPhilifthino^ rum.-à principio autem egreffionis eorumnbsp;prudétius fe gcrebat Dauid,quàm omnesnbsp;ferui Saul, SC celebrefadueft nomen eiusnbsp;nimis» sine onini excufatione Saul uidit zr coffwuit domi^ num effe cum Dauide, ut merito iüum ficutfiliUm cumnbsp;filia amare dcbucrit:fcd ira, odium, ambitio totum ex^nbsp;ciecant. Ideo fubditur, quomodo magie ac magie Saulnbsp;femperproficerit,zr timere Dauidetn GT odire.Dauid -autem contra filiciter procedebat im omnibus, proffernbsp;beüo ac domi, er feipfo fempercontinuoq; robufiiorinnbsp;ffiritu ad deiim,G^ uiélorijs ad populumfuum. Sic dosnbsp;minus impiß abutitur zr magie indurat, qui no ex ifftonbsp;rantia fed deditaopera peccant, ut Saul uidens certonbsp;deum effé cum Dauid, quern tomen omare nonpoterat, CAPVT XIX Ocutuseftautem Saul ad Iona than filium fuum, SCad omnesnbsp;feruos fuos, ut occideret Da^nbsp;uid» Porro lonathas filius Saulnbsp;diligebatDauidualde» Pofl tot egregiafaila Dauidispro regno,omnia des nique fimpiici ac dextro animo, Saul tarnen plane diasnbsp;bolico ffiritu mfigatur, utfidelißimum iüi feruum ocsnbsp;cidat,tantum ex odio: quia quanto melior ommbus apsnbsp;parebat,tanto cum atrocius odiebat: pubÜce teflatue tlnbsp;lum occidendum, qui nuüius crimmis reus agebatur, Mtnbsp;tantum ut etiam lonathan filium non clam haberet^nbsp;^uemnouerat Doui^ animoconiunHißimum,fed, PP 4 |
|
SAMVELÎS P RIM V S. ducit ad aufum flagitiortim qu£ extra paßionetn pop^ tum minime adnutteret, id ßneuerecundia er circum=nbsp;J}gt;célione,ut hic Saul dißimulare non potefl peflilentißinbsp;mumulcusodijcoramiUis qui Dauidemtanto magic dinbsp;leiiuri erat ZT admonituri depericulo inftaftte. Odiumnbsp;odire dißeimuc, çr iram qute iuflitiam non operati(r,necnbsp;adnuttit fana confilia. ¦1 Et indicauitlonathas Dauid,dicensî QuæritSauI pater meus occidere te î qua^nbsp;propter obferua te quæfo mane, Sc mane-bis clàm,amp;:abfcondens. lowcrtbeW erat tam patri fiduc quem impediuit à fi:e= lerc,quàm Dauidi quem eripuit à morte. Charitac fein-peroccafionem inuemt omnibusbcnefacicndi: contranbsp;odiü nuUi parcit.'Volebat aute lonathas omnibus modtsnbsp;certum effe Dauidem de perfiéia, tuta, aefohda amici=:nbsp;tia,fine folicitudine ac mortis timoré effe, prafente uelnbsp;abfentem à pcriculofi immineret.ldeo promittit fe pa=nbsp;tri loquuturu pro Dauide eo loci quo Dauid ad omnemnbsp;fujficionemtoÜendam poßetaudire omnia,?^ quàmfinbsp;déliter cauftm Oauidis ageret lonathas, quid /ferannbsp;dum illi ejfct proprijs auribus difceret. tides amicitiarunbsp;pro maximis appretiada operibus, rara auis mprinnbsp;cipumaulis.
Promittit inagro patremfeconuenturum aUocu turum,utDauid audiat, uel ad minus uideat fefideliternbsp;inftare pro falute Dauidis zy conciliando patre fi fierinbsp;poßit,z^ feutres fitter it Micaturum. 4 Loquutus eft ergo lonathas de Dauid bona ad Saul patrem fuudixit^ ad eumtnbsp;Ne peccet rex in feruufuum Dauid, quianbsp;non peccauit tibi, ôC opera eius bona funcnbsp;tibi ualde. Oratio lonathlt;e ad patrem uera,potens, ZiT ad per^ fuadcndumefficacißima, turn quia filij adpatrem, çrnbsp;tarn iüufiris filij,cuius inhac re caufa magis quàm Sau=nbsp;lis agebatur, ad iUum cnim fuceeßio regni légitimajfe^nbsp;(labat. Saul autem è regno fuo in uita fua eijci non time^nbsp;bat.Timorem deiaUegat, in quern pcccare durißmumnbsp;fit:impieagerc inoptimtvmferuum, turpißimumejfe,nbsp;tyrannisq;maxima or inufitata:Dauidem nunquamnbsp;peccajjc in regan: imà quod maius eft ziT neminem la=nbsp;tet,publicis ac maximis commodis affveiffe tarn regnumnbsp;quàm regem. y amp;pofuitanimamfuaminmanufua,amp; pereuftît Philifthæum, 8c fecit dominusnbsp;falutem magnam uniuerfo Ifraeli î uidifti,nbsp;amp; lætatus esjquare ergo peccas in fangui-ncinnoxio,interficicns Dauid, q eft abfqjnbsp;culpaî” Periculo uitae er corporis fui certauitpro te er re^ tuo,acerrimMn hoj^ tuum occidëdo: domino deo |
REGVM PRIHV^. fuo dileëlus eft, quod uel inde intelligis,quia magnatn fà lutem dominus populo fuo fiât per eum,id quod Zf ui=nbsp;difii ztrgauifuses. Cognojce grauißimum crimen eßenbsp;er haberi coram deo,ejfufionem fangtüitis imoeentis,nbsp;er fine omni caufa occidere Dauidem, totiregnoutnonbsp;tißimtvm,fiic er amantißimum, ingrande dedecus hononbsp;riser fam£tu£.
. Exaudiuit pater preces filij, er animo eatenus leni~ tus eft, ut iurauerit per uiuentem dominumgt;nbsp;non occidendunt : fic cnim extra paßioncs pofuusani=nbsp;matus erat.Perniciofum malum eft in rcge,fi‘gt;^’^“‘^nbsp;fitpaßionibus,fi ira,odio,amoreucl inuidi^fiP^^^^nbsp;fiàfeipfouincatur erimprobtsfutsccdatp4^'^‘*^-’nbsp;qui pofitus eft nonfolum alijs in excmplugt;fi‘^nbsp;dicemaliorum,ficexaffèftibusfinerationeii»P^^^^'^^nbsp;gentium.
^idelißimits fequefter lonathas omniaäfitßf''.^^ ufq; commodo.Sed emendarinon potefi,qtf‘nbsp;reiedlus cftdntroducitur it er um Dauid in tidamnbsp;tMthan:aliquädiu autem inter reliquosregnipr‘’gt;‘^,^^^nbsp;honorifice trailatus eft,ercommenfalis)'egirP’'‘’^'^ii^^nbsp;honoreprmcipiexercitus,dileaustotiatil‘t,r^^^nbsp;tus patri,fed inconftanti atnicitia.
Dauid, pugnauitadued***^ lifthiimîpercuffitŒ eos plagauiag«’’nbsp;fugeruntà facie eiuX . Et faeftus eft fpiritus domini Sauhfedebatautem in domofua,nbsp;batlanceä, porro Dauid pfalkbat’^’ Vt Dauid perrexit firtiter incumbereo(f^gt;^£^ erfummopereprodeffe reipublic^fiucficSanl^^nbsp;liuorcproficit contra eum. Pro eo quodnbsp;rat, quieritur ad mortem: er quifalus erat reS^]^^nbsp;tiumexpeilatàrege. Siefubiniquishominibmfaip'i“'nbsp;primuntur.-erimpij beneficijs irritanturpiDnlt;’’j'^inbsp;tem fit Jfiritudomintmaloinftigante,adnbsp;lanceam, iaculandamq; in amicum dei.nbsp;ritus fruftra pijs obftrepunt.Sic ludit dowinii^nbsp;piojfiiritu ,ut finat ilium frujlra conarinbsp;nemfatanæ facere profidium laudemq;nbsp;uerum inteüigatur quod cecinit,Proeonbsp;ciebam dctrahebant mihi, er rependebantmalap^^^nbsp;nis, er Odio iniquo oderunt me gratis. Quanto eil'nbsp;gno fiebat utilior, tanto in regno atroeiiis ernbsp;dlabatur. gt; o Nifus^ eft Saul configure cea in parietct Sf declinauit Dauid anbsp;Saulïlanceaautemcafibuulncrep^ |
SAM VELI s P R IM VS falustus
’n' Pr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;H’irütis ntitliis Saulein rctnimfci iurconenti
” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occidendo Dauide.Ammi perturbatio le=
nSta nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i^natiißiina efl rex quicuncß
(j^p^iticntw fed furore percitiK,cr cuiltcet quodli-iniuriif toUere debet eat inßrt, cr id in optime %nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominai protcxit etim, alioqui oc=
et tras ^fibnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pariter iracundi z?“ inui-
perfequendi quos odit. Sed J Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;facile eripit de quacunq; tribulatione.
fuosindolt; ^Cer ut cuftodirenteum,Suinternbsp;Quod cuni annunciaffetnbsp;Hçj ‘“Michol uxor fua,diccnsîNifi faluanbsp;’¦t node haCjCras morierisî
^’Xd fubinde continuata,cruelut iufle in= 's,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßi^i^ t-ex occidendum attrahere man=
'^'‘'’fi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;debilem, laborantemprtefcntan-
^%iD,^'^‘^‘^’ß‘^’nmacrudelitate infidelißimum mili^^ militum ducem. Vbi nunc commilinbsp;''''‘t’et-rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘ttdicU ubi confules regiß qui à tain cru
itifanientem auertereiiC,fociumqi tu= ‘^orum uitam er honores periculo fuo uinnbsp;lucitljj (1^' nuncios qui per noäem cuflodirent dinbsp;% ^^dandum.Sed Michol uxor i^rare non po=nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inflitutiim,totprtefentibus bonnui
b nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;utriufq;, tarnfcilicet Ntichol
Î'xdtî.sic femper dominus quos uult tutari po=:
Dauid per feneftram. Si aufugit,3tq? faluatus eft^nbsp;erat,quodfauorefèrè omniumnbsp;'’’quot;'’¦fbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;régis ßiria à nemine probabatur.Ab
*'‘'^cur ß^figt;'am domus pofleriorem dimitti pote= anteriorem obßdentibus. No«nbsp;Ijrit«, ^^^^tqi{icqni(iifgiiff}i^^i(if}lif2fßf[j^xpediunt
Micholftatuam, amp;pofuit '^^'nh ^5’^ ^^lt;^um,6lt;pellem pilofam capranbsp;operuit eam
It nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuncios qui raperent
4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eftquod ægrotaret.
ih nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nunciosutui^
k nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicens ï Affcrte eum ad me
^ç’^toccidatuu
«eniffentnuneii, inucntum ledum, amp; pelles ca
^ß ^nofdam ingreßbs uoluifße ui^ ‘^Srotaret, pro quibuf eludendislarudf pa^
REGVM PRIMVS. ^9
fauit in leélum,ut nemo non putarct hominem procMn=! here kilo, qui truncum aliquem er crines capitis fubnbsp;tegmine iacentem uidebat. t^on hie opus eß differerenbsp;quomodo idola irrepferint domui Dauidis,qu£ hic Thenbsp;raphimdicuntur. Niultumhic dijfutando fudanetudici,nbsp;quomodo domum Dauidis libèrent ab idolis,Simplici==^‘^^^a Miter did poteß,extraneam aliquam ßrmam fubito pard=nbsp;tamaMichol,ßueid trunco uclpannisueteribusfubnbsp;lediflemifs perßccrit. Subito enim mulieres capiunt finbsp;gmenti caufam ad dccipiendu,ut non idoli alicuius ima=nbsp;ginemfitiße fußiicemur: quandoquidc er ßmilibus pornbsp;ternis etiam aues ex uineis er hortis abßerrentur. Nccnbsp;eß ucrißmile Saulem ulluin habuiffe cum idolis comrnefnbsp;cium,qui iuxta lege fupcrßitiones er augures cum PJ?i=nbsp;tonißis extirpaffe legitur, er de cultura idolorum nuUinbsp;biaccufatur.
*7 ^Dixit^SauIadMichohQuarcficil-lufifti mihi, 8c dimififti inimicum meum, ut fugeretî’ Etrefpondit Michol ad Saultnbsp;Quiaipfelocutus eft mihi: Dimitte me, a^nbsp;lioquin interficiam te»
Mendacia tarn Michol quam aliorum,imoomnia etiam fandorum fada trahenda nonfuntin exempta^nbsp;Potuit uxor licite er debuit confulcre opportufttsme=nbsp;diß fugte innocenté mariti, er redimere iüi tempus ab=:nbsp;feedendi. Minime peccauit illudcndo nuncijs,patri au~nbsp;tem mentiri non debuit ißcuter ßatcr lonath as fidelitynbsp;ter commonendo patrem proßiit utrifq; ,ßc ipfa quoa^nbsp;Michol debuit libera adhortatione admonuifje honorisnbsp;fui er iuflitite regalis : er quod durum putarct contranbsp;falutcm publicam militarc, clarißimum uirumfoede ernbsp;impotenti animo perfequi ad morte, eum qui pro ipßsnbsp;toties uitam profitait.Vbi cnim ueritate prodeßc pofrnbsp;fumus,ibi mendacqs agatur nihil-Decipere hoßem pojînbsp;fumusimentiri non licet.
18 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auid autem fugiens,faluatus eft, 8inbsp;uenitadSamuel in Ramatha,8c nuncia^nbsp;uit ei omnia qua- fecerat fibi Saul î amp;abie^nbsp;runt ipfeamp; Samuel, amp; morati funt in Na^nbsp;ioth*
19 nbsp;nbsp;Nunciatum eft autem Sauli à diccnti=:nbsp;busîEcce Dauid in Naioth in Ramatha»
Samuelem pct'qt Dauid qui illi calamitatum fuaru/m caufaßterat, cuius orationibusjßerauit euaderepericitnbsp;la.\n Kamatba autè habitabat patria fua fenex, er pronbsp;authoritate fua ad omnem Ifrael fatis tutus erat àßro=nbsp;ribus Saulis. 'Bene cum fandis agitur, ut non tantum imnbsp;pijnocereßnantur à domino er poßint quantum uebnbsp;lent. Naioth habitatio quccdamßit prophetarum innbsp;Ramma, ubi tunequoq; meditanda legi diuinteoperamnbsp;fideles uiri dabant, qui er dicebantur filij prophetaru,nbsp;fhiritu diuino fanüliarius adflatLNuUa in tentationibtts Confohtionbsp;ei ,¦ h- 'ra. 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ¦ t l- ftnäotum.
confolatio certior a fandts muenitur,quam m locutios nibus er exercitiofacrarumferipturarum,inconfort:nbsp;tio pioru er uerbo dei ßudentium,in fchola uere theosnbsp;logicdinon 'm theatro gaudentium cam mutido, Inters
-ocr page 178-|
s AM VELIS PRIM VS. pretatur autcm Nrfiotb habitacullt;t,lt;iudß per rfntbonos mdßamfchola piorunt. ao Mifitergo Saul nuncios utraperétDa* uid; qui cum uidiflent cuneum propheta=nbsp;rum uaticinantium,0C Samuclem ftantemnbsp;fuper cos, faclus eft etiä fpiritus dci fupernbsp;nuncios, amp; prophetare cocperunt etiam il nbsp;Quod quumnunciatum effet Sauli, mi fit 8lt;alios nuncios: prophetauerfitautem 8(. illi.Et rurfum mifit Saul tertios niicios,nbsp;qui di. ipfi prophetauerunt. Saul mißii nuncijs Dauidem etiam ex loco ßtcro or coliegio fanilorum tntwceittem extrahere iubet timorénbsp;amittendiregnum, pariter omnes occißaru^fi Samuelnbsp;Cr alij boni uirißippetioi Dauidi ßrre cœpijjènt, nißnbsp;'m tempore dominus mirabilifuagratia fuccurrifßetßdinbsp;famulis.Hi itaq^ diuinis legibus explanandis intenti, Sanbsp;muele praßdente or docente difcipulis audientibus zxnbsp;dißcentibus qua; ad timorem dei uirtutis cxercitiumnbsp;pertinebant: etiam qui mißißerant aufcultando ernennnbsp;dati ßint,rcuerßqs ad bonam mentë^ut or diuinis prlt;e=nbsp;ceptis obßequi placeret iHis, er régis mandata iniquumnbsp;negligere auß ^int, edoëli domino magis obediëdumnbsp;q hominiÆicri potuit ut cantica canerent ad uirtutes conbsp;mend-mdas audientium mentibus, er ad laudes dei comnbsp;poßtamon pracife ad canendum t»iunila,fed ut tarn canbsp;ncntesqaudicntesfierentmelioresdtaq;nuncij ij primo er ßecundö mißi malucrunt participare cum Ulis 'mnbsp;diumis laudibus, er diumis obedire mandatK,q crudelinbsp;bus infanientis régis parère ediëîis. 1.2. Abqtetiä ipfein Ramatha,amp;uenit ufqj ad cifternam magnam quæ eftin Socho,nbsp;8c interrogauit, amp; dixit: In quo loco funtnbsp;Samuelnbsp;nbsp;Dauidï’DicIum^ eft ei,Ecce in NaiothfuntinRamatha. ^5 Etablit in Naioth inRamatha,Scfalt;ftus eft etiam fuper eum fpiritus dei,amp;ambulanbsp;batingredicnsjamp;prophetabatufqjdüue.-niret in Naioth in Ramatha. OgKW tertios mißlßet nuncios, nec rediret quijßia, ab'ijt ipßemet quoq^ Saul ad Ramatha,non quidem deuonbsp;tionis caußa, fedjßiritußtroris agitatus ad occidendumnbsp;fanëlos.Perueniens autemad ßueamgrandem, qu£ eßnbsp;'m loco Sochu, interrogauit ubi Satnuel effet er Dauid.nbsp;Didicitq;utrofq^effe'mlocodoilrimeerfacro, ’mfchonbsp;UuelccenobioiuxtaRntna. Quumigituriterperßeesnbsp;ret,locoappropinquando,Jßiritus dei etiamilliuscornbsp;arripuit, er facratioribus cogitationibus occupauit, utnbsp;'mfania ceffaret, er diuinis fe laudibus obleitaret,etiamnbsp;periterdoneeperueniret ad locum-Eflenimcorregisnbsp;'m manu domini, cui omnia funtfubieila, qui tumultusnbsp;maris compefeere potefl,er exercitusmaximos,multonbsp;magis humanos quofeunq; afßüus. 14 Et expoliauit etiam ipfe fe ueftimentis fuis,amp;prophetauitcum cæteris coramSanbsp;muele, amp; ceciditnudus tota die illa 8c tota |
REGVM PRIMVS. noftc. Vnde 8iexiuitproucrbium,Nutnnbsp;amp; Saul inter prophetas? No« mteüigendum quod nudi p/aHerentueldoce^ rët,fed prophanis uejhbus fepoßtis facro aliquo ueßt»nbsp;pro more uetuflo mtereßetccetui fantlorumcrfacranbsp;trailantium. Sujßicio eß proprias doärina etiam olifitnbsp;uefles habitas: unde er irrepßt non folum in extum cknbsp;ricorum'mtra eccleßam Chriflianorum,fedö'i'ncatbenbsp;drasmagiflrorum noflrorumquohabeantur 'tnautbori ioi»nbsp;täte maiore, etiamß minus proßßioni reßondcatnbsp;ditto er fides tradandi legitime feripturas, tquibusfu^nbsp;cit nomen er flipendium magiflrale. Qÿod uero tn «nbsp;fiiiffe ^citur tota node er die, putandunt regabnbsp;datum ßiße 'mfidis Oquot; trabea, ^3quot; nonfee^‘‘‘‘!’^^^^-quicHstq; de 'mfima plebe, humiHimetototemp'”'^^^nbsp;mffe diuina cantica, er conuerfum fitijjeadnbsp;dinem,intermißßfeq-ßrorem-Prouerbiunt denbsp;terprophetasnonabrenatum, quodiain bisnbsp;pius quam impius cum prophetis experit propbet gt;nbsp;quo difcant reges ßne prophetis fenbsp;cum prophetis uero, hoc efiuiris fondis,nbsp;mim eruditis projfiere agere, er regmnbsp;gubernare.CorâSamuelehicprophetajfedùtt^^’nbsp;priusdidum ßt Samuelem poflea nonnbsp;uel quiafamiliariterßbinon efllocutuspo/lf^bi^^^^nbsp;gratia fecum nihil egiffe er promißisdiuinih^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ bitu er fiatu regio: hic enim 'm alium uiriti^ ’^^jpnius detur,non adeffe prophetis ut rex,fednbsp;er auditor facrorum er laudum dei cantor-ßcut Balaam ac Caiphas prophetabantnbsp;prophet£,non quando uoluilfent,feddunt^'^‘”^r^ct‘nbsp;berentur er ffiritum acciperenc prophdi^nbsp;nbsp;nbsp;' biacadentes. fCAPVT XX ! Vgit autem Dauid dcNj^'^ ' quae eftin Ramatha, uf” jnbsp;locutuseftcorälonatha»nbsp;ifeci quæ eft iniquitasnbsp;quodpeccatûmeum in patremt*’**’^nbsp;quæritanimammeamî^ . quot;Videbaturquidemex bonorum meliorSaul,eranimum occidèdi Dauidemnbsp;ueßbus.Sed iam toties monitus Dauidnbsp;dum Saul canit laudes domim ad horam,ipßr'nbsp;lit, eramicißimumßbilonathan conuemt’”^nbsp;querelacontrailliuspatrem,anbsp;yetur admortem.Uiifcraccrtcconditiofidenpinbsp;minem non niß ob henefada periclitari ad mod ¦nbsp;ßgnis autcm confolatio probiin quacunq;nbsp;confeientia bona,uacareqi à metu criminisnbsp;ut non pro peccato impetatur ab improbis, mnbsp;nbsp;nbsp;q- boni,er inuidia qu£ feipfam tandemßt damna P’roditura.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.,,fcneq{ i nbsp;Qui dixit ei: Abfit, non moritf* ‘ enim faciet pater meus quiequam g de uelparuum tiiß prius indicant*^ |
1
-ocr page 179-SAMVELIS PRIMVS. ^ùhuncergocdauit à me pater meus fcrgt;nbsp;’’'onctantûmodo!;' Nequaquä erit iftud»nbsp;Perfuafum lonathdf habebat, Saulcm non ferionbsp;•‘“if m perfequi ad mortem, uelji olim qua:fijjet,idm obnbsp;P^'^lhtum iuramentum cejjaßet: tempore autem quo arnbsp;^^P^etur aßtria Dduidem fibipolJè facile cauere. Po=nbsp;fieri ut lonathos etidd pdtre traherctur maliquamnbsp;fi'’gt;'tltate)n,qua non tamfyncere nonnunquam ucl dili==nbsp;Sinter pro Dauide folicitu^ effet.Vt utfiterit uir egre^nbsp;tomen erat, non poterdt patrem non dmdre:nbsp;‘iFfile erat regts filium aliquando non de regfio cogi=nbsp;’^‘Otimoq; amdre cr femper cum qui pro fe fteoq-inuafurus efifet: fed quid uir bonus erat, ex=^nbsp;animum fuum,nbsp;nbsp;nbsp;dominé uolutatem agnitam
patientius ßrrc qu.tm pater fuus. Sape idm peri fiicrat Dduid tn dula regts, quantumlibet regtsnbsp;^auidem dinaret, non potuit pracduere omnibusnbsp;etiamfi uoluifet. Sdul quadonegotia qua ddnbsp;lj^‘*‘^^)fiei;idbant tndicdre poterdt feruts fuis, quafi
'Voluit ignordre, id quod probe Dduid expertiiS f= 5 ‘^fieumßrtdßisreputdbdt.
CUV nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quia inueni gratiam in
tiç J nbsp;nbsp;nbsp;, S' dicetîNefciathoc lonathas,
uiuit domi^
W dtantum j ‘^••’icntOjCgo mors^ diuidimur^nbsp;lofMtha perfuadere cupit, idnbsp;f'jitrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^^nopoffe fcilicet fe fme periculo uita con
•i {D-o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qudn^quidem ad paffum ufq; peiüs mor
at^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßijfetjCr nb nifi prafentio domint ereptiis
lt;^onß{lumfiiijfet, facile, effefibi in=nbsp;’^^toiterumfepericuloobqcere,^irgt;‘itdrecanbsp;4 p ’^^»üumprouocdtumG^ßrtem.
clix3‘^^°quot;athas ad Dauid : Quodcunqj
è cordcfidclißimo depromptus, potnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixerit, quicquid ex me defidera
licite nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(yfalutem tuam ludeam tutdri,fo
SUitcij^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perficia, tuus enim fum totus, cui de
‘’’•‘cji^ pfacipere poßts, qui uir bonus es er dei lib' •
®utem Dauid ad lonathant Ec-^etçf I® ftintcraftino, SCegoexmorefe= *‘txta regem ad uefeendum î di=nbsp;^^UçfJ^^’tieut abfcondarin agroufque
initium menßs effe, aden'^ iuxtd legë qua amici connbsp;‘^^ßflo die conuiuabdiu.ln aula quoq; renbsp;^°^‘^^’^^tasJficciaUs agebatur-Videtur hicnbsp;P°ft Pgt;'ophctiammfJdiothSauleinnbsp;, er generum fuum menfa admi^nbsp;?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Confuetudo mihi eflmeo loco
utdbfim triduo, er dd tres «e t^^ns uejferi coeno/s hdbitdf folenniores.
REG VW PRIMVS.
6 nbsp;nbsp;Si requirens requifierit me pater tuus,nbsp;refpondebis eitRogando rogauitmeDa^nbsp;uid, utiretceleriter in Beth léhcciuitatemnbsp;fuam, quia uidimæ folennes ibi funtuni^nbsp;uerfis contribulibus*
7 nbsp;nbsp;Si dixerit bcne,pax erit feruo tuot fi augt;nbsp;tem irafeendo fuerit iratus,fcito quia comnbsp;pleta eft malitia eius*
Si,inquit,dbfcntcm me requifierit, er ubißm,Beth teemdbiuißercjfionde(is,ddfdcriftcium, er communenbsp;goudium totius mea fdmiliatß aqudnimiter tulerit, be^nbsp;ne.ß irdtus, certofeies nuUdm fupereffcgrdtidin, Sdpi^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i«
entiaJfiritus hominem pium docet,quid tn pericuUs a- fanftis. gendum,ß domino fe commendouerit, fideq; ex iüo pe-pendcrit.'iion quidem docctalicubifcripturamentirénbsp;qucnqudin, ueraci tarnen relatione commémorât uerbanbsp;hominum er fdéla tarn piorum, qui non funt fine pcccanbsp;tts leuibiis, quamimpiorum qui fide dcflituuntur,er benbsp;nedgerenonpoßiint. Prudentidquoq- temporak nonnbsp;carent homines jfiirituales,dum eximere eos ftatuit pe^nbsp;riculis gratia dei, qud tarnen non femper utuntur, ne 0=?nbsp;mnibus uacent incommodts.
Fac ergo mifericordiä in feruum tuumr quia fœdus domini me famulum tuum te=înbsp;cuminire feciftiîfiautéeftiniquitas in mc,nbsp;tu me interfice, SCad patrem tufi neintro^nbsp;ducas me^.
Adparet nonnihil timuifie Dauidem de perfiëld in^ tegritdte londtha. No« cuiuts amico fe totum quis comnbsp;mittere poteft,fed longa experientia coprobando. Ideanbsp;tarn anxie orat beneficus fit ad fe iUius feruü,pd{li me=nbsp;minerit,quod domino tejk fecum tnierit,ßquid in dni=:nbsp;mo contra fe habedt,pro quo non faueat,fed di/filiceat,nbsp;malit ipfe manu tnifiere Dduidi,quàm tradere patri ocnbsp;cidendum,uel inuoluendum periculo manendi in aula.
9 nbsp;nbsp;Et ait lonathas : Abfit hoc à te, neq; entnbsp;fieri poteft, ut fi certe cognouero complexnbsp;tarn effe paths mei malitiam cotra te, nonnbsp;annunciemtibit
Pidem pronuttitlonathds, er recipit fe renuncidtu^ rum certo, quo loco fit iüius cü patre negotiu. Optat^nbsp;nunquam incidere in mentem Gauidi, utfe put et à Ionanbsp;thd non plurimum amari er cura elfe,quo quam Mißtnbsp;me uiuat er à pericults liberetur.
10 nbsp;Refpondit^ Dauid ad lonathanîQuisnbsp;renunciabitmihi, fi quid forte refponde-rit tibi pater tuus dure^
11 nbsp;EtaitlonathasadDauidîVeni, amp;egrcnbsp;diamur foras in 3grum Quum^ exiflentnbsp;ambo in agrum,
Aulapericuld hic difeuntur, er quanti pretijßt fi=: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P«i-
delts amicus,q diligenter fecreta conferuanda,qcircum fireëte agendum cum potcntibus,qpericulofa regum obnbsp;fequia,qpcrfidusconßliarius iracundia,qudm circu/msnbsp;ßreitle dcligendus (anicus,qu.im fanile conferuandaßninbsp;iuraamicitia.
II C^aitlonathasadDauidîDomincdcus
-ocr page 180-s AHVELir PRIMVS.
Ifraeljfi inueftigauero fcntentiam patris mci craftino ud perendie : amp; aliquid boninbsp;fuerit fuper Dauid, ôC no ftatim mifero adnbsp;te,amp; notum tibi fecero,
luramento fe conflrinxit londthâ/! coram domino dclißime/e habiturum m negotioretegendiucritatemnbsp;Dauidi,cte ira uolgratia patris.Subintelligitur autê ali=nbsp;quodm Hebrieo uerbî(,ut dicaturjüominui qui cftdeianbsp;ijrael, ipfe teftabitur et contra me iudicabit imquitanbsp;tis arguet,ß poftquäinquificro ucritatein negotij à pa=nbsp;tre, or refciero quo m loco fient res tu£,fi non tibi q fi-delifiimereuelauero fecreto O' inaurem.
h^c faciatdominus Ionathan,8lt; hæc au geatîfi autem placueritpatrimeo malitianbsp;aduerfum te,reuelabo aurem tuam, 8(. di^nbsp;mittamte,utuadas in pace,ôC fit dominusnbsp;tecum ficut fuit cum pâtre meo»
«4 Et non tantum fi uixero,faciès mihi mi fericordiam dominitut non etiam fi mor^nbsp;tuusfuero,
Ptomittitß male cédât patris refionßo, ipfum om= Danois, «wo VU pàce dimittendum.linprecatur illi auxilium do=nbsp;mini, O' promotionsßlicem in regnum,ßcut pater fiiusnbsp;domino iubentc fiierat ßubLitin in regnu. O' triumphisnbsp;de hofiibiis ßliciterglorißcatus.lonathMmultis certisq;nbsp;conieilurts ceriwbat Daitidem regnaturumaliquando:nbsp;feiebatq^ patrem à propheta reieilum, ut non profiteranbsp;retur inregno,necdiuregnaret,ncc 'mpofieris. Fortafi^nbsp;ßs de inunSlione Dauidis nonnihil audierat: ideo de ßtcnbsp;ceßione regni defitcrans. Commendat Dauidi pofierosnbsp;fuoslonathas,rogatqiUtimmcmor malorum à fuopa=nbsp;tre perpeßbri(,non inique traélet pofieros fiios, memornbsp;beneficentiæ quam ipße filius régis Dauidi prafiiterit,nbsp;O' uelit pra^fiare in hoc cafii,neßcilicet rexßiturus oc=nbsp;cidat lonathan uel iüiusfilios : etiam ß ßacultatcm accenbsp;périt feße ulcißcendi de omnibus hofiibiis lüius, tarnen Ionbsp;nath£ o filiorumfuorum non fiat immemor in bonum.
I non auferes mifericordiam tuam à do^ mo mea ufqjin fempiternumi neqj etiamnbsp;quando eradicauerit dominus inimicosnbsp;Dauid,unumquenqj de terra*
» fi Pepigit ergo lonathas fœdus cum do^ mo Dauid:8lt; requifierit dominus dema^nbsp;nu inimicorum Dauid,
PiiÄJWM deniq; lonathas ßcit cum Dauide pro fami= lia Dauidis protegenda O' conßeruanda in cdfßentia Danbsp;uidis, ut nec uxoribus neefilijs ßuis uclßatrum ßuorumnbsp;aliquidmali fiat, donecipßeuixa-it. O’regnum Saulisnbsp;durauerit.Addiditq;,dicens:Dominus deus quarat me=nbsp;am quameunq^ in hoc negotio perfidiäde meis manibusnbsp;ß te feßüero. O' me uelut Dauidts hofië puniat,ß quannbsp;do me'm caußa tua inßyncei'um pei'ßenßcrts.
17 Etaddiditlonathas deierare Dauid, co quod diligeret ilium:ficutenimanimamnbsp;fuam,ita diligebateum:
Nonßolum per dominum adiurauit Dauidcm,ßed e=:
REGVM PRIMVS.
tiam per fanäißimam amicitia, qua iHißemperinnShtf fiierat,eßßetqi coniunaus q araißime.Aeueraenifnmunbsp;tuum feße amabant,quia boni ambo,non priuatißed pilt;=nbsp;blici boni curatores O' deo ÿ'ati,qui O' amicitiielegtsnbsp;diligenter conßeruauerant, o' non niß fanais affidhnbsp;buspermouebantur.
8 ^Dixit^adeumlonathasiCrascakn dæ fiint, requireris,requiretur enim fff*nbsp;fiotua,
I ufq; perendie defeendes feftinus, ot uenies in locü ubi celandus es in diequannbsp;dooperari licet, 8C fedebis iuxtalapidemnbsp;(cui nomen eft)Egt;zel,.
io Etego tres fagittas ad latus iaciä;^!“^ exercensmeadfignum.
Mittamquoq; SCpuerum de,quærefagittas,Sidicendo dixcfOPnbsp;ro: Ecce fagittæ abs te citra funt,
tu uen ies, quia pax tibi elf, SC niln^ eft li,uiuit dominus,
'i.i. Si autem fic locutus fuero fagittæ abs te ultra funt:uade,q“’^nbsp;te dominus,
2.5 De uerbo autéquod locutif«'”“^^^-amp; tu, ecce dominus inter me fempiternum.
Crasinßolennitate nouilunij era: fùerint cpulæcelebrancLe 'mmenfia rtê^^''nbsp;te abßente,deßdcraberis,o'locus tuMnbsp;duum aute dcßcendes ad te locoinco^^^'nbsp;dimt, ut nano omnium ßciat ubißs,nbsp;operum, dumßcilicet homines laborantnbsp;cauebis ne publice conffieaus prodari5.ï^‘'^ 'nbsp;iuxta lapidem diuidentem uias regias,ntl Mfinbsp;flatuam,eatenus ut me uidere o' ‘lt;udirepgt;’ß‘^’pffnbsp;nenùne cognoßcaris, ego ’mterim quia tenbsp;tcro,ßdgittas tres mittam ad latus lapidisnbsp;xta que clam te continebis, attentas quid ÿnbsp;dumerit.Attendesquoq- o'puerum,cuP^nbsp;cidum refirat, quodquaßad ßcopumnbsp;traifeiam. Hic attente audies eluidproteP^V^g^nbsp;rus,ß puero dixero proßagittarcßrendat^‘'^gt;^^nbsp;'Ecce ßagitt£ citra teßunt, inter lapidentamp;'nbsp;accipe illas, hocßgnum tibierit ad me uenfi’’ ’nbsp;cem te habere cum pâtre cognoßcas, idq; '”‘^^0; Ec=nbsp;ceptione,ßcutuiuitdominus.Siucrodixer^^ Ijqcnbsp;ceßagitt£ ultra teßunt, ultra lapidemnbsp;uerbu tibi ßgno erit, ut abeas, quia ditnifd^^nbsp;O' pr£caucrc uult ut non incidas in maniisnbsp;autemnofiru quodiniuimus, o uerbanbsp;firmiter perßftent, o' nunquam diffolueturd^^t^^gjuinbsp;bifidë promißßam ßeruabo,tu quoq^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßolos
nus huius codiai tefiis uerax aderit, qui le= ßolusafpicit. lonathas ergo qui tamnbsp;gern dei amore compkaebatur Dauid,a pernbsp;micoriim eins ofienditur immuaiis: qui Cëfi ^^jj^rrenbsp;prareptus, regnu cum eo ut gerabatnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^qaiuit
1.1
SAMVELIS primvs
tarnen contradidione res lt;^«leßii confortiunt cum eo quem progloria uirtu^
„ ^Abfconditus eft ergo Dauid in agro, 'lenerunt calendæ, ÔC fedit rex ad corne--7‘‘^Panem.
fecu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuper cathedra fuâ
.’'dum confuetudinem,quæeratiuxta , ftirrexit lonathas, 8C fedit Ab^nbsp;hf^’^Jätere SauL amp; defiderabatur locusnbsp;‘Jîuid,
luxta cotididum abfcondit fe, pro die Calent dbtoblK.Kex Mitem fifto die felt;Utfnbsp;îionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßio primas, cr luxta parietem pro re
°^^-^oßqtiem coftieuerat federe Dauid inter Sau fecundum Hebreeos, q^ui talium rerumnbsp;°^f^‘f^tores,fed uani uideiuur in fuis comment
“‘^auidfederetante filium talent O'principem Damde, lonathas furrexitnbsp;.l‘*o ne ejfetproximus patri, ceßitq;eum locumnbsp;Hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Abner,ut prope regem federet.
illj, ’'oueftlocutus Saul quiequäin die Ut ^^S’tabatenim quodcafus euenifleteinbsp;effet mundus,necpurificatus*nbsp;nttenderet abfentênbsp;Stinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^°gitauit emm rex fecum : Fortaßis non fibi
î““ immmtditiamaliquam,qu£HUcafuali= lgt;ii/^‘ ^^’'^ontigiffet.ttlultamunditiaeoliturabaliqui-fy ^^‘^Micis autem in primis etià ex lege. Chri=nbsp;non prohibait, fed admißt e:irferuauit:nbsp;f’iitli docuit,ey pratulitexternce.Ordo intranbsp;b aulam,nonfolum commendabilis eß,fed e-r p Ö’Mißjne accidat conßifto,
fecunda poft ca
ü lonathan filium fuum î Cur \e j Ifai,nec heri, nee hodie ad
. 8(^î'*’feDauid,utiretufqjBethlehem, ’’’’liljj ^iniitte me quoniam facrificiumnbsp;’^e nobis eft in ciuitate, unus defra^nbsp;acccrfiuitmet nunc ergo fiin-in oculis tuis,euadam cito,etnbsp;caufam,non
jj'** te|.( ¦, t’°A pdma nKnfts,fecMtda fciUcet die qu£ uacabat locus
• Qnnnenon uenit nmaritudine non dignatusproprionbsp;I t '^'^inare, nec heri, quando abfentem ad=nbsp;fnenße uel cibo i Rc)^on=nbsp;ad Bethlehem,nbsp;^gt;^'^‘^f^*^iUtefu£,ibidempro more facrifican^nbsp;^^^i^^^'^^fi'‘^^^^‘^gaudendum. Pluribus autemnbsp;pHtsionathoâ,qui commode mentirinon
quot; REGVM PRIMVÎ. 91 äßtetus,timuit paucis loqui, er tarnen prolixior fermanbsp;nefeio quiddubiuminuoluereuidebatur,de unofratrenbsp;uocante, er de euafione fubita, er uidendis ßatribus.nbsp;Sic enim pij folent parum appofite pojfe mentiri etiamnbsp;tnreneeeßoria.
50 Iratus autemSaul aduerfum lonathan dixit eiîFili puerfitatis amp; rebellionis, nunquid ignore quia elegifti filium Ifai in connbsp;fufionem tuam, SCinconfufionem igno-minis matris tuaeî*
5* Omnibus enim diebus quibus filius Ifai uixerir fuper terram, non ftabilierisnbsp;tu,nequeregnum tuum, itaque iam nuncnbsp;mitte,amp;adduc eum ad met quia filius mornbsp;tis eft»
Impotentiodioprorupitin contumeliam filij opti^ mi,dicendo:BiUus tu es peruerfe er rebeUatricis ac in-obedientis matris, qui uotis meis obßßrre audes diligennbsp;do quosodio,er partum uelparatum tibi regnum ad^^nbsp;nünißrare ineptus, ut moribus er ingenio tuo oßendasnbsp;te alio patregeaitum, ex adultéra matre. tisonne certif=:nbsp;fimenoui,ex omnibus elegiffete,erprte omnibus ßliumnbsp;ïfai,que}n ego te feiente maxime abominor: id in confii==nbsp;fione)ncedit,tamtibiquàmmatritu£. îJoui enim totonbsp;tempore uitæ Dauidis,non poßfe parari tibi regnum.Exnbsp;quo patet Saulem non tarn fibi timuijfe de regno amitteanbsp;do quamßUo poßeritati fua, er tribui, id quodßrebatnbsp;tcgcrrime, er ufque ad infaniam rapiebat hac tentationbsp;ambitiofum. Pergens itaq^ infanire, iubet filium abire,nbsp;eradducereDauidemad feiUico certißime morituru:nbsp;idnonpr^ecipit quafi faciendum. Hon enim ignorauitnbsp;id lonathan neutiquam poffe committere, ut capiat oc=nbsp;cidendum plufquam dileitum fibi fratrem. Sed his uer^nbsp;bis oßendere uoluit,quid haberet in animo, er qua ra-tionetam infiflus cffetDauidi, er omnibus modis alb^nbsp;qua occafioneoccidendum,fi domino non dtjfilicuifièt.nbsp;Hoc peccatum Saulis erat, reluilari omnibus modts or- peccatumnbsp;dinationi diuin£,erinuito domino regnum uelleferua= Saulis.nbsp;repoßerisfuis:exquo,utfit, peccataplurima er^a^nbsp;uiaprocedebant. Ncc nouumefi deliâa plurima coiw=:nbsp;mittiabauaris erambitiofis tarn propter filios quàmnbsp;pro fe.Non tantopere Saul regnum ambiuit, quàm accenbsp;ptumprofecr poßrris mordicus feruare defiderauit..nbsp;Pacilius eß carere honoribus er diuitijs qu.tm habit isnbsp;beneuti.
5^ Refpondens autem lonathas Sauli patri fuo,aitîQuaremorictur^quidfecitî’
55 EtarripuitSaulIanceam, utpercuterec eum, Etintellexit lonathas quod définiranbsp;clTct à pâtre fuOjUtinterficeret Dauid»
Amicitiamfolidamprteßat contra carnem erfan^ guinemlonathas, caufanda nullam in Dauide caufamnbsp;mortis baberi,uel inueniendam,utcunq; patri inuifus fitnbsp;propter regnum, nihil tarnen defigna/fe deprehendeturnbsp;ob quod mor i commeruerit, id quod pater de finite au=:nbsp;fus eß. Quibus uerbis magis pater irritatus, arripuitnbsp;ianceam,quafififium oecifurtts ^quife pro amico perisnbsp;iî
-ocr page 182-|
SAMVELIS P RIH V S. cttio ofj{rebat,Grcoittrci pdtrem.Ex quo ccrto loMthM cognou;t dcfinitum cffe 4 pâtre, ut Dauid occideretur,nbsp;ex tmplac4bilifi{ri4 patrii. Surrcxit ergo lonathas à men fa in ira furoris,8C non comedit in die calendarumnbsp;fecundapanem,Contriftatus eftenim fu^nbsp;perDauid,eo quodconfudiiïet eum pater fuus* Surrexit ergo detnen/a incomatus lonathdf, e:^ ira cunduf,tiim quia amici uicem improbam, cy innocentnbsp;tii mortem impedire non pojfet, à quo feparari nu»nbsp;quamcoutie^xconuerfariduriu^ fibi morte er at. Turnnbsp;quid ignominia intolerdbiliafßiiiK ejfet, ta ipfe, quàmnbsp;mater fua, j^urius appellatm in aula regn, çr 4 pâtre.nbsp;Vt enim integri uiri nuüi iniuriam irrogaitt, fic difficilenbsp;firunt illatM ignominie. Cum^ illuxiflet mane, uenit Iona-thas in agrum iuxta placitum Dauid, 5lt; puerparuulus cum co, Exij t iuxta paitum ad conftitutum tempus lonathon cum puero prim£ £tatis cr paruulo,qui non facile my»nbsp;fferia deprchenderet,cui iaculatas fagittas praccpit re^nbsp;portare uelociter,quo puero perueniente ad locum, adnbsp;latus aquilonare lapidis, Dauidc fefc occultante ad au=nbsp;flrum lapidis,clamauit lonathds ad puerum: Sagitta «!=nbsp;tra te eft, in remotioribus ante te earn inucnies ,ftftinanbsp;cito,ne fteteris. Hanc uocem audiuit Dauid, inteUcxitq;nbsp;fepcriclitariadmortem, ç^fùgere oportere, interimnbsp;puerofagittas colligente,^^reportante ad lonatban,nbsp;nihilqi earum qu£gerebantur,cognofcente. 56 Et ait ad puerflfuum:Curre,inuenias quæfo frittas quas ego iacio, Cû^puernbsp;cucurrifletjiecit fagittam trans ilium, Ituicnire Hebr^is multa fignificat: aliquando et com muniter eft mcidere in id quodquieris,çr quo caruifti:nbsp;aliquando habere prater meritum. Bic fignificat qua^nbsp;rere,?:^ aduertere rem aliquam. Voluit puerum laterenbsp;quodfieret. Venit itaqj puer ad locum iaculi, quod miferat lonathas, ôC clamauit lonathasnbsp;poft puerum,amp;ait:Ecce ibi eft fagitta, absnbsp;te eft ÔC nitrate, lonathas fagittas mittens puerum acclamauitut at* tenderet fagittam inueniendam remotiore loco 4 pueronbsp;quam ubi tunc puer confifteret, id quod Bebrausele*nbsp;ganter paucis exprimit.
sic loquebatur lonathas puero,ut crederet fibi loqui quod eyerat.lntcrim tarnen eodemfermone aliud quo*nbsp;que defignabat principaliter intentum,quod Grin ftcrisnbsp;iiteris ç^feriofislociSfGf' caufis frequentifiime conflit |
4gt; REGVM PRtW V git:utfit nobiliftima clauis interpretandi plttrin^ fnbsp;ptura loca,fidelibus quidem Grftifdiofis, «ón rnbsp;diofis GT indignis facrorum myfterioruw.nbsp;40 Deditergo lonathas annanbsp;fuo,amp; dixit eiîVade, ôC infer innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j je Cum^ abiiffet puer, ûirrexitDaui loco qui ucrgcbat ad auftrum,nbsp;pronus in terram,adorauit tertio,of nnbsp;lantesfealterutrum,fleueruntparnc’^gt;nbsp;uid autem fupcrabat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. Subornauerathuttcmodumfecretarenebnid^ thas,timcnsfe non poffe fohtm adcffe,nbsp;quiDauidi. VidcnsautempraterpuerWinnbsp;iubctipfumdomumrefèrrearcimGriaeii^’'. i^^nr.nbsp;neratus,folus ultimum uale breuiter Dauidinbsp;Hoc uidens Dauid,furgit è latibulo,nbsp;ram adorauit.Amicitia facratifiima iura,nbsp;lonathas fe GT fua ncgligens,alt;amp;arebatnbsp;Dauidi.Vlutuum igitur ofcidati Grfttntts uttênbsp;Iugebant,Grdiuifionisduriftimam fartent-^nbsp;largius flebat,uel quia amplius diligebat, 1.“nbsp;clitabatur magis,Gr in exilium relegabatis''-4^ DixitergolonathasadDaugt;^^ ^fitiO'nbsp;pacetquæcunque iurauimus ainb'’ -„tctnbsp;minedomini,dicentes:Dominn^^jii(anbsp;me 8C te, amp; i n ter fernen meuni,nbsp;urn ufq; in fempiternum, . ^Etfurrexit Dauid, Siabijn*^“ thas ingrcffus eft ciuitatem, lonathas renouât iuramentum G^ sjptatis^^jfigde petuum obferuari,qua promiffa erantnbsp;amicitiafcruanda ad utrorumq- pofteros,‘‘^‘^nbsp;nus r cliqua ordinaturus effet,ut ucl Dauidnbsp;ceretur uel propellerctur. C A P V T XXI' ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Enit autem Dauid in Achimelech facerdottn*’ juc ftupuit Achimelech,nbsp;niffetDauid, 8C dixii^**nbsp;tu folus,amp;nullus eft tccum^ ^igcus^ Dubium etiam Bebrlt;eishabetur,'i^obe‘l^‘\^ifbigt;( dusfit,cum nec in tribu ludd,ncc ’Bcniatni^ ^ßffei^nbsp;nomenffedDauidKimchiaitpatrcm JuntnJnbsp;rufalem effe:fortaftis locus illi proximusfi^^^j (jotsi»**nbsp;prope Cariathiarim,ucl alius, ubi tabcr/i‘i^ «ojitio'”’nbsp;erat GT altareholocauftorum GT menfinbsp;GT reltqua uafa facra, gT' facerdotumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gratis* uid exul regno eieiius primofitgit ad do)U‘” rus in tabernaculo, gt caufam fuamnbsp;turus.Solus autem uenit ad fummunt ¦juilb»'“^nbsp;aulicis deftitutus,quia in régis odio.nbsp;fibi adharere auderet, uidens amantifh'i^’’^nbsp;exofumfadum propter Dauidcmi Sacerdesnbsp;admiratusexpauit,Grcaufampcrcundatiit- a, Et ait Dauid ad Achimekch w ftex |
|
SAM VE LIS PRIM VS. Rex præccpitmihi fermonem8C dixit ad mcNemo fciatrem,propter quam miffusnbsp;es a me, SCcuiulmodi præcepta tibi dede^nbsp;rimmamôC pueris meis condixi in ilium Si5 excinpluin non hinc (umendam eft uel di^nbsp;K^it»!on,fed neceßitdf mentiendi pro faltite optmi uirinbsp;ntägis déplorant eß,quodqi non nifinbsp;homines att'mct.nbsp;^ofine peccato uiuit:beatior tantim qui minoribusnbsp;excufari DauitUsuer^nbsp;deus ftbi commendauerit negotium adhuc fe=:nbsp;^^^^gendi fcilicet populumßuum, ßed confcqueti^nbsp;non conuincit.Simpliciter efl accipiendumnbsp;/'’^duDttuid^dixiJJcqs facerdoti tnißum fcàrege Saunbsp;j ‘^ßeretumnegotium, pr£mißj}ifeferuosad aliquÖnbsp;j '^‘^^^feinnonliceatprodh qu û quid habes ad manum uel n^^^^ipanesjda mihi,aut quicquid inue-¦'s* I nbsp;nbsp;nbsp;Iii^‘^'*‘‘^‘‘dmanum habes cibi uel quinq^ panes, uela^ igt;^digcnti mihiçy' fcruis. (•fficnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘^d pcrfecutiones,ad fainë, ad ^gt;‘U1 mortem mittumtur,maxime ucro iOis qui do Pgt;‘° eommuiii cotnmodo lanbsp;eiu^è^^f^lt;:Mionibits occurruntin hoe mundo.Qjiisnbsp;tiocp ¦^°^fuluatore mundi Chrifto domino^quis m=nbsp;l!lt;is ^quismaiora pertulitmala à fuopopuloi’
'iïN nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid, ait il pan ° f laicos panes ad manum,fed ti J^*’’’lt;îlus eft, fi obferuauerunt fcpuex ^jsq ^l'‘^‘^lt;^dotis laid panes non erant,qui fcilicet quot;'‘^I'^^erdotibus uefci permittebantur, uelfami=:nbsp;propoßtionum, quinbsp;K(fj '^‘didiproponebatttur,zj'poß hebdomodam/anbsp;erant.Hos quidetn uelalios panes facrinbsp;fcilicet, permittit quidetn Dauidi eynbsp;[(['(^^^^‘^eßitatefanta conflitutis,ß tarnen immdos
facerdoti, amp; dixit ******0nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;agitiir,c5tinui^ nudiuftertius, quando puerorum fannbsp;polluta cft,fed 8C ipfa honbsp;quot;’ficabiturin uafis^ \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’^ulieres habuerimus, continuimus ta diebus,quibus in itinercßim!{s,crtem '‘^nj '^^'^'^ditiamrefumpßmus, ut corpora ncflranbsp;fint,ut rebus nofiris, ita nunc fi:antibut,nbsp;^ibitparticipdrc nobis liceat. Via quidénbsp;^”**'’**«)« ^°^'^^^’^pt^gt;^it‘‘t^gt;ionpoteß tranßri.Et nonnbsp;habituros contingendi çrnbsp;^‘^'^^^gt;^ulis tarnen eft caufanoftra,obquanbsp;^^dbif^^fiuniiificata ad hoc fint corpora noftra, utnbsp;^nduceinustneceßitiis etiim le^dn non ha |
REGVM PRIMVS. 9I tet No« enim homo ceremonijs fcruire debet, fed cere^nbsp;moniic hominibus. Hac Dauid loquitur de ferais fuis uenbsp;luti abfentibus,de quibus facerdoti rejfondcrat cum tuenbsp;folus effet.
Nonhabentefacerdote panes nifi ablatos à menfa propofitionis,eos dedit neeeßitatetn paßis,fapienter dinbsp;ffgt; en fando in lege.Eodem die quo proponebantur calidinbsp;panes,aufèrebantur priores, fabbatho fcilicet. Vnde amp;nbsp;Chriftus dominus ludaos conuincit legem nonhabere NcceitStMnbsp;neccßitatcm, ey chantatismaiorcm habendumratio= \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/•,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ricafio» «f J» er ftdei qu.tm ceremonialium conftitutionum, qui busper Jfiritumfideles non obligantur fed deminantur.nbsp;In quibus pharifei fuam ftatuunt faniiimoniam cum doanbsp;ininofintexofi. *7 Eratautem ibi uir quida de feruis Saul indieillacontinens fecoram domino, ßCnbsp;nomen eius Doeg Idumæus , potentifli«nbsp;mus paftorum Sauk Aderat co die iuxta tabernaculum dominiDoeg,qui pro co quod peregrinatus fierat aliquando in ldum£a,nbsp;Idumteus cognominabaturtis uel ob orationein uel adfa=:nbsp;crificandum,rcligionisgratiaaderat,pr£fi£lus paftorinbsp;bus Saulis,uir potens cr aulicus : prouidentia det, quanbsp;omnia regumtur,cui omnia feruiunt, huius orationis uonbsp;tum,occafio erat maximi malLBoniem agebat, GT ceßitnbsp;male,proditornon fi{turus Dauidis,fi ifto tempore nonnbsp;oraffettnec tarnen oratio caufamalifitit ,feddcprauatanbsp;uoluntas Saulis.Imprudcns poftulatio officij tampericunbsp;lofi,quod non ignorabat Dauid maxime irritaturu Sau=:nbsp;lem,alioq{ii infanientem, ut facerdoti parccre debueritnbsp;Dauidipfe,ignorantiinimicitiaminter Saulgt Daui=:nbsp;dan.Sednon eft malum in ciuitate,quodnonficeritdo:^nbsp;minus,cui nihil malum cft:fiquidem illis perficitur ficronbsp;fanilauoluntaseius. 8 Dixit autem Dauid ad Achimelech t Si habes hie ad manum haftam autgladiü^nbsp;quia gladium meum, amp; arma mea non tunbsp;li mecum,fermo enim régis urgebar. Dauid à facer dote gladium pctens, domino confiera tum,Gr admeinorianimiraculofe uiilorite rcfcruatumnbsp;intabernaculo, non beneegit. Sedpeccatum i'Uud fuumnbsp;cum alijs fuis non paruis criminibus, fiducia fua infigninbsp;in deum gt cordis ttera hmniliatione delctum eft,G^exnbsp;gratia elcHionis,ad mortem non imputatum. Quinfifanbsp;cerdos Dauidi obtuliffet ftgt;onte,acccpiffi non debuerat,nbsp;feiens periculum Innocenti facerdoti proptcrea imminenbsp;rc,Gr quidan maximum.ldq; per mendacium egit, quanbsp;fi authoritate régis hac exigeret ad regni commodita-temcoaélus. l[[Et dixit facerdos Î Gladius' Goliath quot; Philifthæi, quem percuftïfti in ualle tere-binthi, ecce ipfe eft inuolutus pallio poft |
|
SAMVELIS PRiMyS» tphodîfî iftuiii uis tollere, tolle: neq; ctiimnbsp;hic eftalius abfq; eo.Et ait Dauid; Non eftnbsp;huic alter fimilis^damihieum* GUdiuf Philißhuei datur Dauidi^ut uideatur ftbi u[ui ßtturiK optime,quein fic appretiabatur.I^on ergo mul-ta proportions minor erat Dauid ipß Goliath,uel infir-mior uiribits.’dc quo tarnen non anxie digladiantüt, cumnbsp;gladium Dauid acceptum futs pottierit aptare uiribus,nbsp;ermutarepro proportions corporif. CertenuUiusce=:nbsp;debat tequius poßeßioni quàm Dauidi, cui diuina uir-tui cr uoluntits etmdem miraculofe tradideratAn facranbsp;rio referuatus ßterat inter uefles facerdotales qu£nbsp;ephod dicebantur generaliter. Excu/àbatur quidim fa^^nbsp;cerdos,gladiu tain mftgnsm permittendo Dauidis, quannbsp;doquidem iure iUi negare non poterat^cum alius ad ma=‘nbsp;num non effet,ipfeq- quaß régis nomine exigebat. JO nbsp;^Surrexititaq? Dauid,et fugitin die ilia à facie Saul, amp;uenit ad Achis rege Geth, Miferanda coditio Dauidis,qui in regno Saulis, pronbsp;cuius falute gloria uitam expofuerat locum reßigijnbsp;non habebat, fed ad Philißhinorum gratiam recurrerenbsp;cogebatur,quibus tot damna intulerat,in perfonis ernbsp;rebus. Achis enim rex erat, in una ex quinq^ regalibusnbsp;urbibusPaheßinte. II Dixerunt^fcruiAchis adeum:Nungt; quid non ifte eftDauid rex terræî”nónnenbsp;huiccantabantper choros, dicentest Per-cufTit Saul niille,amp;; Dauid decern millia? Pofuit autein Dauid fermones iftos in corde fuo, SCextimuitualde à facie Achisnbsp;régis Getht 'Videmus Dauidem ßc agnitum aferuis Achis,ut ctia regem terra: nominarint,multo magis inißael uelut rexnbsp;habebatur à multis,quodSaultequanimiter ferre non ponbsp;terat.Denique feiebant caufam inuidiis, quia in chordsnbsp;illi decern millia tribuebanturhoßium occiforum.Hicnbsp;quomodo effugiffet Dduid,niß dominus fcruaffetfQua=nbsp;turn poteßeffepericulum à quo dominus eruere no pofnbsp;fitiSi hic mter atroeißimos hoßes faluatur à domino,nonbsp;igitur fine caufa uehementißime timuit Dauid. Sed conbsp;orationisßruore dominum or are didicerat, or totiesnbsp;dei clemsntiam circafe fenferat, ut difßdere de ea nonnbsp;potuerit. 15 Et immutauitmorem fuum cora Achis, Sc infaniebat inter manus eoruni,SC pingcnbsp;bat in oftia portae, defluebat^ faliuaeiusnbsp;in barbam, inßMu diuino uiam euadendi tentauit,morbu epi^ lepticoricmßmulando, ut concideret in illorum mani^nbsp;bus,^ horror cm incutcret intuentibus, aulam horrorenbsp;rcplendo,ffgt;umando fcilicct, c:^modis omnibus infaniamnbsp;cum liuorc or impadiombus hinc inde oßsntando, fßunbsp;ma faliu£proflucnte in barham, ludtcidicunt ipfum fi^nbsp;gna depmxiffe in ianuasßultorum more,quod et textusnbsp;Rhimtiechfi^'tißcat Hcbraicus. Hic Achis in Pfalmis nominaturnbsp;P»iîftinu$. Abimelech,uel quiabinomius,uelquiarcgesPal£ßino^nbsp;rumabantiquo Abimelecb dicebanturgenerali nomi^ |
REGV1Î PRIMVS.' ne,ßcut C2r AegyptiorumPharaones, cr RowiorW Caifares. ’4 nbsp;nbsp;^Et ait Achis ad feruos fuos: Vidiftis hominem furiofum : quare adduxiftis eu admeî* 1 y nbsp;nbsp;An défunt mihi furiofi, quod introdu- xiftis iftum,utfureretme præfenteî’Hicd' ne ingredietur domum meamî’ Sicilluditdominusrcgibus,criwpios terretntidii^ modis,nspijsfemper praiualeai». E manibut tyrauiu^nbsp;eximit feruum fuunt dominus,ut difcamusfiderei!li,cU^-conßituti in faucibus mortis. Exißimauit eiMnbsp;tem,fiiriofum,arrepticium, ut nullo modonbsp;rit,utudadhoram aule intereßet. Cbtrißl^^nbsp;iUiusagnitionsmdeusßc obuerfauitnbsp;lis,ut uidentes non uiderent,zr habitumnbsp;fiein maximum dimitterent. ^CAPVT XXH- ________ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s^eU^^j Bijt ergo Dauid in«^’ in fpeluncam Odolla*^*^ 5C0-'nbsp;mnis domus patris d“®’ cum audiftent fratres mnis domus patris di*®’nbsp;deruntadeumilluc» Et conueneruntad eum omncs in anguftia conftituti, SCoppre^^*nbsp;no,SCamaro animo: Scfaâus,nbsp;princcps:fueruntœ cum eo qua^ Impt/ regis aula eiedus, nbsp;nbsp;in exibV^l^fffi'^ patriafuajpelnncas habitare cogitur,qui uerat. Sic homines agtiofcunt beneficianbsp;aduerfafèrè plura tulerit à patrio, quàinnbsp;hibuerit iUi beneficia.Sic amicos fuos dciünbsp;cetangußifscrcruce,ßns intermißiogt;icnbsp;poßaliam,utdifcantdominofidere,crtd‘^jcr ,a,jwnbsp;dere:non mundum diligere,nbsp;admirari.Spclunca autem AduUam in tribuamp;nbsp;confinijs urbis Eglon,duodecimo lapidenbsp;Elcutcropoli ad orientem, fecundumnbsp;dientes cognati çy amici Dauidis tantatnnbsp;geillatam,iamtyrannum etiam contranbsp;innocentes plebes agente,cr fùriofo,nbsp;tauerunt fe quoq^ perfequendos ob Daiii^^^ j^jifiOnbsp;fefe iUi ittnxcrunt:quorum multi fciebaiK^nbsp;dinatum, utDauidrexfieret inifrael,nbsp;muel in regem unxiffct.lßis iunxeruntfenbsp;fiquacunq; tyrannideuelangußia, GTnbsp;»ere a}iquograuabatur,erdtqi amoro aitiiuonbsp;ad Dauid, fadus eß iUorurn princeps, quonbsp;circiterquadringentiuiri. r Etprofedfus eft Dauid inde quæeft Moab, amp; dixit ad regeO’nbsp;Maneatoropater meus SCmaternbsp;bifeu, donee feiam quid faciat fd*' |
SAMVELIS prihvs.
faciem régis Moab: diebus quinbsp;^3uid fuitin præfidio»
'’¦« s ^^****^ iterum ad extraneos,ad Hi.oabititf, (jui^ •i»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^M/id ob maternumgcnM
t^izl^e in regione I\\v.tb. quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exorauit, ut patcreturfecum habitare pa^
^^trcm,confanguineos ßrtaßis,fecundum eos trf^‘‘^’^‘*^‘iicunt Ruthfiliam/iiijjè regisiAoab. Fr4=nbsp;*lt;01:0, °^’^^^^tinMt fecum, donee recognouit domininbsp;•¦f/it peromniaparebat. tuerunt ergopa-iUo,quandiu Dauid erat inexilio acnbsp;^icct uagabatur, quafi uenationi expofitut.
b nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propheta ad Dauid: No
intpraefidio,proficifcere, 8Cuade Etprofedus eft Dauid, amp;nbsp;faltum Hareth»
^tci^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confilium domini ZT fine dubio
h^jt ‘^fi^gitanti, mittitur Gadpropheta ut dtcat: No terra,quafi exulç^nbsp;terrain tribus luda. Cui er ofc-iknbsp;nbsp;nbsp;t^‘ntid,habttareq; incepit innemore Ha^
^'4i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;femper donee exiens uenijfet tn
^^M^^intinterfautorestribusfu£, 4 quibuszr '‘‘’^ulu quot;‘^P^lt;emonebatur,fi quando imminebat lUi pe=^nbsp;Crefcebatmdicsfama,lt;efiimatio, fa=nbsp;'»hfr tmdtorum ad Dauid, ©“ Saulis infanianbsp;P‘^‘*eißimis probabatur. Qjtofailum efl,nbsp;Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;agnouerit ubi effet Dauid, zr quid mo-
Ui^^audiuitSaul quodapparuilTet Da CQjj^^^Uiriquj crantcum eo. Saul autemnbsp;S^cff'ftfub arborenbsp;^i(hf''K^ama,haftam manu tenens, cunnbsp;'^i cius circumftarenteum,nbsp;feruos fuos qui affiftebantnbsp;quot;Ssnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lemini, etiamom-
‘I’bit filius Ifai agros, amp; uine Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uos faciettribunos, ÔCcea.
coniuraftis omnes uos aduer renunciet,nbsp;I’*. N foedus inierit cum filionbsp;qui uicem meam doleat exnbsp;\(j ’c qui reuelet aurem meam , conbsp;k'^'w ^^'‘**^3ucrit filius meusferuum mc^nbsp;•^Oijj^^erfutn me, infidiantem mihiufqj
1 hl •
. *oj ,j ^‘**lt;^ tandem cognitum eße Dauid: hoc efl, ’’“H bnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘‘'^lleis nofee ubi Dauid eßet, cr quod ui=:
^ffent,idq- nemo haileiius fibi indi= ^^°tum dißlicentiam circa fenbsp;^^^^jl^ ''‘‘^‘^^‘*°fi^‘fitnerent. Cumigitur aliquannbsp;Beniamin fub arbore circa Rama,nbsp;^itusJèrMis cæpit conqueri de iUorum pers
REGVM PRIMVS.
fidia,quicumeßentde tribu ßeniam'in,zelarenollen( pro fuo rege, fed flauere uidcrentur Dauidißturoregi,nbsp;qua fi omnesditandi zr honorandi ab illo:eosqi infimu^nbsp;lauit, quafiexemplo filqfui foedus inqßent cum Daui=inbsp;de. Q^ndoquidem eorumnuUus de Dauidisexercitunbsp;Zr rebellione fe admonuerat publice uel fecreto.fed ui=nbsp;derentur non folum flauere, fed etiam adiuuare Dauidénbsp;feruumrégis contra regem,quicoUigat rebellesregi,zrnbsp;exercitum inflituat, zr mfidietur regno.
9 ^Refpondens autem Doeg Idumæus quiaffïftebat, inter feruos Saul: Vidi,in.-quit,filiuni Ifai ucnientem in Nobe ad A-chimelech filium Achitob»
*° Qui confuluitpro eo dominum, amp; cis baria dedit ei:fed ôC gladium Goliath Phi^nbsp;lifthæi deditilli^
Tacentibus reliquis z^ uel nefeientibus quid ageren tur de Dauide,uel iratum regem magis irritare nolcnti=inbsp;bus,uel infaniiefuie condolcntibits, ueletiam odienti^nbsp;busiUius firociam contrafidelißimum regni principem.nbsp;Doeg îdunueus cœpit exaßerarefitriam illius magis,quinbsp;licet extraneus,tamen à Saule inter primos habebatur,nbsp;Zierat iniquior Dauidi, zz depericulo facerdotuntnbsp;minus curabat:is prodere cœpit Dauidem de ßditiönenbsp;cœpta, zr facerdotem feditionum accufat irato regi,nbsp;quia dominum pro falute Dauidis confuluerit ,pro conbsp;orauerit, cibaria dcderit,gladio Philiflhiei armauerit,nbsp;his oßieijs promouerit feditiofum, regiq^ infidelis exti~nbsp;terit er regno.
Mifit ergo rex ad accerfendum Achi^ melech facerdotem filium Achitob, SCnbsp;mnem domum patris cius facerdotum,nbsp;' qui erantin Nobe, qui uniuerfi ucneruncnbsp;ad regem»
lam cœpit iterum ira deigraßari in pofleritatent
Heli,zrSamuelisprophet!acompleri,adquod malum SamueK» «{«Î efl ßrore impij Saulis, qui fatis clareoflendit per= taX’-’nbsp;fidiam fuam 'm fuum deum, non ueritus occidere facer^^nbsp;dotcsinnoxios,totbonosuiros,zrinfuper fiirtaßistosnbsp;tamurbem, quafiunoimpetu regnum Dauidis impedi^snbsp;turus,quo iHud magis promouit,omnibuspijs uiris, etianbsp;aulicis,ßroremtyrannifirre nonpotentibus.Prlt;£texitnbsp;autem iüis coniurationem contra regem falfo, cum nihilnbsp;minus crediderint quàm Dauidem eße regi inßftumnbsp;uel exofum,tum quiagener regis,tum quia militum tri-bunus, zruiäoriofißimusmiles,quemrex menfe funenbsp;adhibuerat, cuiusfiliusiüi familiarißimus erat, cyuisnbsp;credidißet tarn bonum regem, tanto odio profequi po=:nbsp;tuiße tarn fidelem feruum, er propugnatorem regninbsp;Zrgontis.^
EtaitSauI: Audi fili Achitob» Quire* fpondittPræfto fum domine»
gt;5 Dixit^ ad cum Saul : Quare coniura* ihs aduerfum me tu ôC filius Ifai, 8C dediftinbsp;ci panes SC gladium, SC confuluifti pro conbsp;deum, ut confurgcret aduerfum me infi*nbsp;diator ufey hodie permanens^
5Î 5
-ocr page 186-|
SAMVELISPRIMV?. Sic aUoqui non uerentur tyranni feruos dei, Ueri tdtii doélorcs ac projiJJores. Sicßnit dens traólari fuosnbsp;ad tempus, donee tempus uaüat trucidandi tyrannos,nbsp;Gquot; ob caufäs ignotas hominibus: Sicut o' bic implendanbsp;eratprophetiaSdmueliipueri,cri»tpiogt;'ii')n facerdo-tumpriicorumcriminahoc temporepunienda perim=nbsp;pios,nonßne falute er gratia eorum qui indigne imo=^nbsp;centes opprimutitur.'pretiofa eß enim in conjpeilu do^:nbsp;mini mors fanäorum eius, 14 lt;[Refpondensœ Achimekch regi, aitï Et quis in omnib’(cruis tuis, ficut Dauidnbsp;fideliSjamp;gencr regis, SC pergens ad imperium tuum,5Cgloriofus in domo tuaï’ 1 y nbsp;Nurn hodie cœpi pro co confulere deuï* abfithoc à me: ne fufpicetur rcx aduerfus feruum fuum rem huiufcemodi,in uniuernbsp;fa domo patris mei ï nó eMim fciuit feruusnbsp;tuus quiequam fu per hoe negotio, uel monbsp;dicum uel grande» Sacerdos nominat Dauidon ßdelißtmum regis ßer^ t(tvm,non enim aliudßbi in meutern uenire potuit, quinbsp;gener eßßet. O' obßequentißtmus ad omnia mandata rc=snbsp;gis,princeps in aula regia O' honoratißimus, ingenuenbsp;fatetur ße or affe pro Dauide,ßcut O' pro Säule,pro ofßnbsp;e:ioßuo,prorßtsautem neßeiffe ßmultatem inter regemnbsp;O' Dauidem.Sic periclitantur nonßolum aulici ,ßed O'nbsp;iUorumßautoresßacile, apud improbos reges, quorumnbsp;uoluntas loco iuris régnât, qui laudes bonorum audircnbsp;non polßunt,qui inuident melioribus,qui perßaso'n^^nbsp;phas potcntiam ßuain aßßererecupiunt, oquot; quodlibetnbsp;Heere.
Non contentus unius morte, totam ßamiliam occidi iubct,malitiam ßuam credens paüiandam ex prophetianbsp;Samuelis, contra domum Heli. lam ad ßaßigium perti^nbsp;gerat mßlicitatisßu£ turbatio,qua manum inijeere au^nbsp;detcxßuriainßaccrdotesdomini innocentes, lam ince=nbsp;perat graißatione prima ßcruos domini afficere extre=^nbsp;misßupplicijs O' menßuram impietatis augere ad im^nbsp;menßum.
lußi curßorcs,qui ad manum régis, ac celcres, occi^ dercßacerdotesdomini,reßigiunt nephds,tamimpro=nbsp;bis mandatts non obtempérât. Caußam aUegat rex, quianbsp;ßacerdotes coniurauerint cum Dauid,conßcij ßierint ßt=nbsp;glt;£ lüius O' non prodiderint fludia eius, id autemßalßo,nbsp;quantum ad ßacerdotes attinebat : uere autem defilionbsp;lonatha aßiinari poterat,cui parcebat, o“ quem aulicinbsp;non tulißßent occidi,quem populus iam ante redemerat. ' |
18 •9 REGVM PRIMVÎ. Et aitrexad Doegî Conucrtcrctu, ruein facerdotes»Conuerfus£^Doegnbsp;mæus,irruitipfein facerdotes, Si trucida'nbsp;uit in die ilia ociogintaquinq; uiros uefti'nbsp;tos ephod lineo»nbsp;yidensßuorum inobedientiam, in retamcrudeli,^'nbsp;lienigenam iubetßringere gladios in ßacerdotes,nbsp;ßacile impetrauit ab impio, cui tarnen reliqui ferui obß'nbsp;ßere debuißßent. Crudelißimum ßgt;eäaculu,uno diept^nbsp;ßacerdotes tot occidi ab impio, ad mandatum tytatint^nbsp;Omnes induti ßacerdotolibus uefiibuSjideßid^”*^'nbsp;ßmdioneinßacerdotalem, domino iuxta ßuu»gt;‘”'^nbsp;miniflrantes. Nobe autem ciuitatem facerJoW^P cuffitin orcgladq, uiros etmuliC'^^’nbsp;uuloSjScladenteSjbouem^amp;aß”** ’nbsp;ouem in ore gladii, Vrbem ßacerdotalem Nobe quitcwu^ nim nominatur loßue ii.c. intelligitur occidt/ßr quot;nbsp;lius urbis non omncs,ßed tantum eos qui eXnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘ buerant,ibihabitantes,o'ßuburbanisutentt!'^^^^l^ getn-Satis enim diligenter obßeruaßße leglt;^gt;^y’'iioi'gt;nbsp;denturea ex parte qua LeuitisntdladareturP^’H.^^tnbsp;terra hlt;£reditaria,de reliquis non ita feduH'^^ (,0nbsp;ergo,quoßcuftq; deßamilia ßacerdotali ibinbsp;autemcicteros dues tribits ludauclBcni^'’^'^nbsp;denif^ Hebr£i,ex co die arcam domini fo'fnbsp;ad Gabaon, O' quod aliquo inßgnipcccatoß^^fi.anbsp;rint fic occidißaccrdotes,ßcut o'fibjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff/ntclc^ malechitarumexceßit Saulcontradei mentiatin oceißone hac tot bonorum ßteerd^nbsp;crudelitate,etiamßfiiilßentimpij ßacerdol^' Euadens autem unus filius filii AchitobjCuius nomen erat Apnbsp;fugitpoftDauid,nbsp;óóannunciauit Abiathar Dau*®*nbsp;occidiffet Saul facerdotes domid‘*^^j{rilt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j Abiathar filius Achimelech,euaßt nutu d^ gem,conßigit ad Dauidem, o' geßla retulit,^‘f.nbsp;poßuit,reßtgium inuenit, ßed uindicem nou^'^l Cjj pf«nbsp;fcnfcnitjCKiw iudicio Saul tandem ctvm ßHßnbsp;rijt,O'extirpatuscß.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦hal’’*'’ xx Etait Dauid ad Abiathart dieilla,quodcum ibi effetDoeg^ »egOnbsp;US, proculdubio annunciarct p,iiSP^nbsp;occafio fui omnium animaruiUnbsp;tris tui»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, »üïfie 2.5 Mane mccum, ne timeasî fi 4“* rit animam meam,quaeret Sc anlt;’^nbsp;mecum^feruaberis» Dauid non de indußria tantis malts tif^ melech,ßed(]uumDoegpr£ßentcmtuncuinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I rem incidit. O' periculum non cauit,ßed nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j flitit,de qua nunc dolct, o' rependit (ur» filio reltdo,poUicitus auxilium cotranbsp;ipßum attredauerit malo, nonßecus atlt;^ßß 1.0 1.1 |
|
SAMVELFS' PRïMVJ. pfo ontni uirili ulcifd .interim facerdotet ccedutur, quo difficillinu fimpcr forsfidt, gt nianet ufq^ in pr£=:nbsp;finsficulum, diim odio exponuntur uulgo gt regibits,nbsp;?’¦lt;gt; ueritate gt religione uindicanda contra omnes : utnbsp;wuii^ etiam ftndi prophetce expoflulauerint cumnbsp;coram domino. J), nbsp;nbsp;- -i Vgt;UI11U1UII LI rydUlU UUlIll Pk^’ '^‘cens : Num uadam, SCpercutiam ^i'fthïosiftos; tie nDauid : Vadc, 6lt; percult; l^^’^'fthæos,amp;Ceilamfaluabis. pub! ''‘‘'‘^^‘^cliiferuus domini no periclitatur, niß pofi amp; amplum genti prarßitum beneficium. Hicnbsp;Philifihinorum improbitatem,fuccurrit I ^^oflreiiL.n 1.' .L '. r» ...t________ -f rr. i_ toi^- 2^^'^ßc femel odiffic ceepit Dauidé, ut nihil illius lt; CAP VT xxin. HT annunciauerûtDauid dicens: tesî Ecce Philifthtim oppugnatnbsp;i Ceilam,8C dihpiunt areas»nbsp;»! ConfuluitcrgoDauiddomi
tie nDauid .• Vadc, 8i pcrcult; ^j^^'lifthæos,amp;Ceilamfaliiabis. pub! fruits domini no periclitMur, niß poß amp; canplum gonti pru^ßitum beneficium. Hicnbsp;igt;npgt;'obitatem,fuccumtnbsp;kit^ ZTquot;/fioliut, idg^ Saul rex probaffè de=:nbsp;to/^-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;femel odi)fc ceepit Dauidé, ut nihil illius ^lt;gt;111! °fubhidc malarependerepro U Pl)0(!'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iatn Dauidi /àcerdos dei fummus cum e=! vu, tiibil' ** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uoluntatem difcerefanperfluduit, v^°nfulto domino mchoare,ideo proîfieratui f'^'Obbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domina crfuis feruii etiam pe'rfidia fua nihil curabat, ideo deficit *quot;gt;¦01 occideretur à Phtlifihceis,cr exc'mdere=: udef ^fi'fiine. Patetautem fidet fyncerifiima Dauidtsnbsp;^gt;n^‘f°''’^oda, quipericlitarim.iluit, quàmpopi{c‘nbsp;/fioliari: aliorumfi; caufam fufiepit tuen^nbsp;^Uit qnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neglcda, ideoqi dei fauorem ad manum ha uiri qui erantcumDauid, tes K Ecce nos hic in ludæa confiften^nbsp;Qçj|..^ffnus, quanto magis fi ierimus in humano /firituprieuidebant eatenui fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß Philiflhæos uicijfint,tarnen à haélenuiignorabat ubicum • agnituruf autem ß Ccilam urbentnbsp;^in^ ^‘'^erent contra Philifthieos,quorum ibidem a=.nbsp;lt;^ercitMimpugnandi erant. Id ^««»n d regenbsp;pfofiqueretur,nbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pro popu b ^iÜ'contra Dauidem GT regni fui proditores arbitrabatur gt ^*^8° Dauid confuluit domi j gt;n^’’^^fpo*^dens,aiteiîSurgc,amp;:ua^nbsp;’ti3h ^80 cnim trada Phiîifthæos ft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confirmandos nonaliqua ^hiitS‘*^'^°'^^^ß'c'tndo officio faccrdotalidonu^ *• °g‘tuitj Gr affiecuratut eß de uidoriit contrei |
REGVM PRIMV5. $4 Philiftheeos;quam GT ubfj; mora peregit ffiolia aufiren do, pecora ctbigendo, gt Philifiheeos occidendo, urbemnbsp;Ceilà liberando,fidem deo feruante gt fuccurrente pernbsp;omnia ei quife totum illi crediderat,qui in omnibus pernbsp;fecutionibus dei fauoremßbi afylum conflituerat, G^nbsp;fiirte preeßdium.
Ceila in fortem cocefficrat luda e^ Simeon,fed à Pi7i liflhceis cum tempore occupatafiicrat, quibuspropin^nbsp;quo ßtu iungebatur, gt ab Ulis regebaturutfubdita..nbsp;üunc uero oppreßi redimutur à Dauide, cui tarnen nutnbsp;lamgratiam rependerunt.
Clementice diuince darum indiciueratadDauident facerdotis dei fummi prcefentia,quem Dauich tranfmifcnbsp;rat, Säulerepulfo. Quifacerdosfecumquoq; attuleratnbsp;ornatum facerdotts magni,ephod fcilicet,Gr rationale,nbsp;cum reltquis facris, inter quee erat Vrim gT“ Thumim,nbsp;quibus uoluntM domini chtrefeebat pijs homitubus,qucenbsp;omnia iam Saul contemnens abiecerat.
llluftris uidoria Dauidis contra hoffis Saulis taceai tur,Gr tantumrenunciaturSaulo àpGfidis,quodinnbsp;Ceilaßt Dauid cumfuis.Quum itaq;gaudere debuiffietnbsp;de uidoria fuorum er regni fdlute, ipfe folum qult;e fuanbsp;funt cogitat,quomodo in regtio confirrratur, quomodonbsp;Dauidem opprimât, conßlio domint reßflat quantumnbsp;poßit,contraftimulum calcitrando. Concludcre mtiturnbsp;Dauid intra urbem muratam, proditione perfidißimo^nbsp;rum ciuium in Ceila, quiliberatorem er faluatorentnbsp;fuum traditurifiicrant inmortan,niß dominusimpe-diffiet, GT fidelemßbifamulum eruiffiet. Ingratitudinentnbsp;uulgi difeimus, rcrum uicißitudines Gr inflahilemgra^nbsp;tiamhominum.
Orationibus gt fiducia in deu, fideq^ promißorum nititurDauidjGT nihilcupitimpenßus,q parèrediuianbsp;nts mandatis,Gr per profitera GT aduerfa domino com^nbsp;placere perfiila fidc,longanimiter expeilado promißanbsp;dei de regno perSamuelem,nonaliter quàm Abraamnbsp;olim GT Mops cum catcris, qui per fidem domino pletsnbsp;(ucrniit çrfimtfalMti^ |
|
SAMVELtS PRIMVS. Il ^EtaitDauidîDomincdeusIfrad,au* diuit tamam feruus tuus quod difponacnbsp;Saul ucnire in Ceilani, ut cuertat urbemnbsp;propter me* Po-finguU 'mquirit domini uoluntatem, cr difcit^ nâ^il intérim negUgendo qu£ humana prouidetuia dgennbsp;di dccernit. Ex orationii autem modo uerbK liquetnbsp;folicitumßtiffe non tam de fua f(tlute,de qua non dubitanbsp;bat^quM de ciuium 'mcommodo i« Ceilâ, quos timebdtnbsp;obruendos à Saule propter fe cr occidendos ficutßce^inbsp;rat facerdotibus i« Note. I i Si tradent me uiri Ceilpn manus eius^ amp;fîdefcêdetSauI, ficutaudiuit feruus tu-us-Momine deus Ifrael indica feruo tuo.Etnbsp;ait dominus,Defcendet* 15 Dixit(çDauid,Sitradentmeuiri Ceû læ, amp; uiros qui funt mecu in manus Saulîquot;nbsp;Et dixit dominuSjTradent* Certior ejjccupit ex diuino rejponfo, iam iubête de fcendere, q olimfilij ifrael contra Beniamin pugnaturi,nbsp;qui tune iubebanturquidein defcendere,feduiäorianbsp;non promiffa maxima flrage conciderunt.nic ergo qult;enbsp;rit Dauid,fi ingratosfit dues experturus fiue gratos.nbsp;Audit ergo Dauidcertàfetradendimi à ciuibus Celle,nbsp;fi in ea per feueret Cf nondefcêdat:utdifcamus Ceilamnbsp;edito loco fitam, Sauli régi deditioreshabuiffe ciuesnbsp;quàmGauidi. 14 ^Surrexit ergo Dauid amp; uiri eius qua^ fl fexccnti,amp; egreflî de Ceila,hucatq5 illucnbsp;uagabantur incertitnunciatum^ eftSau=nbsp;li quod fugiifet Dauid de Ceila,amp;defiicnbsp;exire* ly nbsp;Morabaturautem Dauid in deferto in locisfirmilfimis,manfit^in monte folitu dinis Ziphî quærebateum taméSaulcunnbsp;ôis diebus: amp; no tradidit eum deus in manbsp;nus eius* Idgt;K Dauid fexcentos habebat fecum exules CS“ ua= gabundos incertis fedibus,ob Saulis potentiam cr dilisnbsp;gentiamperfequendi Dauidem:ficut m defertis loctsnbsp;faltibus, prefidijs cr montibus fefe continere compelnbsp;lerentur. Saul uero elapfum audiens è Ceila,deftitit pernbsp;fequi,CJ“ exire tune ad Ceilam,fed tarnen fine intermifinbsp;fioneperquirebateum, CT perfequebatur : omnia fru=:nbsp;flra,doininus enim erat eum Dauide,Saulemqi omnibusnbsp;modts deferuerat.ldeoq; ubiq; Dauid tutus erat,fed nonnbsp;»««/fw angoribus,profe crfuis.Tantis tentationi^nbsp;bus probantur pij : fie in fuis dominus uultglorificari,nbsp;er impiorum cotiatus fruflrari, culpamq^ pœnam effenbsp;culp‘^‘ Quis autemnonmiretur deidijfenfationemcirnbsp;cafuos,euius gratia fexcenti uiri non fine uxoribusnbsp;cr proie tanto têpore uiucre potuerint m faltibus,atq;nbsp;pro umus hominis dei Dauidis amore tanta pati cr fir=nbsp;reƒ Sed hec mirentur homines diuine poteflatis cr granbsp;tie infeij uel increduli, que ïfraelitarwm tot myriadesnbsp;quadragfitta annis pauit in deferto. 16 EtuiditDauidquodegrelTus effetSaul |
REGVM PRIMVS. ntquæreretanimamcius*PorroDauide*nbsp;ratin deferto Ziph in fylua* •7 ^Etfurrexitlonatha filius Saul,oCabîl ad Dauid in Syluam, ôC. côfortauit manusnbsp;eiusindeo,
Admortemfepeticemebat Dauid,ideofitq ' defertum 7,iph, in faltum denfißimum, Cnbsp;ptum : quo tarnen ad iüum penetrauit lorutthes S ‘nbsp;liuSfUnicunt ex honünibus folatium Dauidi-nimfauorespatrisfui apudomnesconcidert’^ ^,,1nbsp;licisdijflicereilliustyrânidë,fi)rtunasfnù»^’^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;, è timoré dei prorfiis excidiffe, nihil reßare w’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ja oy domim : regnum autem parari 'm manu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„jjo»- _/ï»j omneifauebant,tam ^uina oracula fionesanimorumptebis crmagiorum.nbsp;turlonathas manus Dauidis in deo:eonfgt;latilt;^ Inbsp;ne impatienter fèrret humanus perfecutiotit^nbsp;experiretur diuina beneficia. Certumnbsp;non capiendum à patre,quantitmlibetdiltê^'^^jici»nbsp;fitum:non en'im pofie irritari uerbumnbsp;endo Saule,crpromouendo Dauide,Cuiii^r^nbsp;ab omnibus lucide configt;icerentur, contrenbsp;fiudu oebrêtur.Supplicat ergo Dauidi lonath^j^nbsp;in regmrni peruenerit fe non folu non Jperndtnbsp;durißimam iram patris firre cogatur:nbsp;biturusfijt inter amicos,fiquidcm certiß‘’’’^'^^itiii^nbsp;gnaturumeum,id quod Saul feiat cr creddiVnbsp;libet renitatur cr perditum uelit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JO'
. Iterum ergo fœdus mettnt ambo profr'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi tibusferuanda fide cramicitiainperpti^‘'^^’(itfi^ hoc domino inuocato tefk uerißimo rerm pfiiquot;nbsp;marum. lonatha difeedente ad patrisnbsp;'m faltum retrocedit cr tutiora fibi loca ptf^nbsp;nee domtno meliora donante iudictum de ty’^^nbsp;ficiatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. “i-o ^Afeenderunt autem Ziph^^ijj^p^ in Gabaa, dicentes î Nonnenbsp;apud nos in locis tutiflimisnbsp;Hachile,quæ eftad dexteram lenbsp;Nunccrgoficutdefiderauitan* Aj-iiiUnbsp;Ó rex, utdefeenderes, defeendeî”nbsp;autem erit, ut tradamus eum ‘dnbsp;ï’^giS*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a, ^Dixit^ Saul, Benedilt;fH uos a no,quia miferti eftis uicem meam»nbsp;Intrtbuludaproximafumtriadefertau^l^ipb^'^nbsp;pheorum, Carmelus, ert^aon. Quuntiÿnbsp;deprehendiffent fecum latere Dauidem,nbsp;lum Sauli,defjgnantes precife locu ubinbsp;fine dubio ad omnent libidine Saults, |
|
sah VEL I s P R IM VS (td comprchcndcndiim eum:ßcq;f)ericttluttt •Wiwtifbit illiex falßsfrdtribii'S, ex hoßgt;itu uicinortiq^nbsp;^'^^^•Proq^eagi-atMreportant dregeiiuaßmißertinbsp;^ltlicitatëjUint quod dcfertm uideretur ßbi ab otbut:nbsp;1»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;^°^’ngt;iebatur 4 fuis qui cotempferat deu. ' te nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;præpara= locum iiitpes eius,uel quis iiideriteum ibi:re=nbsp;Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod callide infidier ei» uidcte omnialatibula, '^'libus abfconditur : SCreuertimini adnbsp;Qu J certam,utuadam uobifcuminbsp;^Oafietiainin tcrramfcobftruxerit, pernbsp;^fabor cum in cunâis millibus luda,nbsp;ßre ßdere poterat^omnesq; timebat, qui tynbsp;l^^agerecoeperatnonregc. idcoq; quot;Ziphaiosoratnbsp;'^iligentius dijfieiaut perquirat, qute ad Dauinbsp;i{i/î’0H‘titt,per o=nbsp;ybula quierendo callidu. V tltur aiit uerbis aiuimnbsp;’’’¦lt;^nu cum timoré teßantibus,quafi prtc mentisnbsp;f i^opos lioßierit rationts. lubet enim redire O' renbsp;ut fcilicet interim Dauid ab aliquonbsp;°^‘'-adntonit!is abeat,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cofulat ßbi O' fuis. ij/jf illi furgentes abierunt in Ziph ante (çj'’’ôauidautcmamp; uiri ciuserant in denbsp;dexteram fu^'^'^fgo Saul amp; focii eius ad quærendS ad*^'^ ’’“’aciatum eft Dauid,defcendit^nbsp;q Petram,8c uerfabaturin deferto Maon:nbsp;D 4Qiim audiflet Saul, pcrfecutus eftnbsp;V ^gt;din deferto Maon m p^'^atSaul ad latus montis exparteu^ ’ Wautem 8C uiri eius erant in laterenbsp;hbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;parte alteratporro Dauid defpe facie Saubitaque l^an ’n ‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;modum coronæ cinge . ^öanid 8C uiros eius, ut capcrent cos» regi abeuntibus,coprehen=:nbsp;^n^^'^^'^^^^Pf^P’T'eftionitus locum mutauit,o' foli-fit;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^greffus, in peträ defeendit o’ iüic man fecutus efl : fic ut nùnimu lof/nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;comprehenflone, uirortmtq; qui cum il deniq; ut flflinaret Dauid multa ammi per^ ‘tnxiiis ualde,nec poterat effugere iam renbsp;^‘¦rcudatus omni ex parte, folis ad deum prenbsp;O'ßdepromißbrumdei. Omni enimnbsp;deftitutumfeuidebat, utnem parumnbsp;y P^ S^itntfelem ßbi dihorumnbsp;‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pfalmos de ea anxietate poflea ° Et eir diilauit. *’aS(-’’‘’'’ciusuenitadSaul,dicens-îFeftb ,Xnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoniam effuderunt fePhili- JJ’fupertcrram» praßdium, ibi affuit '^prouidentiadei circafldelesfuosnbsp;Prope enim efl dominiti omnibus innocdti^ |
REG VH PRIM vs. nbsp;nbsp;nbsp;9$ tibtts eum,o'e, Venit enim nuncius de Philiflhaioru ir~ ruptione in terram fuam, rcuocaturq; adoccurrendumnbsp;malomaiori. Non hxc cafufiebant, fed quia curte eratnbsp;deo fuo fidelis,omniaßc ordinatafùere diuinititsiut nù^nbsp;bil minus uideatur liberum bomimbus,q id quod homi^nbsp;nes uocant fuum liberum arbitrium, 1.9 Reuerfus eft ergo Saul defiftens perfe^ qui Dauid, 8C perrexitin occurfum Phili=nbsp;fthinorûî propter hoc uocaueruntlocumnbsp;ilium Petram diuifionum. Saul prater odium Dauidis, o' qu-e ex eo odio pro cedebantgenerofo animo erat,ßcut hic,ßc oquot; alias fe^nbsp;pe,imè o' in articula mortis fuie:quale crat,communi~nbsp;biis rebus proflgt;iccre diligcntius q priuato odio fuo.Vt^:nbsp;cimq; graui odio perfequeretur Duuidem, O' iam teimnbsp;ret in manibus,audiens tarnen periclitari regnum, Pbilinbsp;flh£os impifflimos diffundiin regionem,flatim toto canbsp;natu fuccurrit,O' inclinantibus rebus fiippetias admininbsp;flrat.Deffl enim perfequi Dauidem, abiflq; propulfu^^nbsp;rus Philiflh£os. Ab hoc euentu locus ijk poflmodum dinbsp;àus efl Petra diitifionum, quia fcilicet exercitus Saulisnbsp;diuifiis efl,O' deflitit à perfecutione Dauidis. 3° Afcendit ergo Dauid inde, SChabitauit in locis tutilfiinis En gaddi. Sic per deigratia Dauid liberatus ab obßdione Sats. Us locü mutauit, o' in mumtioribus locA habitauit ali=t quandiu,non longe à loco qui diâlus cflEngaddi, prope mare mortuum infinibus tribus tudaorientalibus, in fanbsp;litudtnibtis,quales ibi funt plurima: o' magn£. APVT XXIIIL Vum^ reuerfus cftetSauI,poft qua pcrfecutus eft Philifthæcs,nbsp;nunciauerutei, dicentes î Ecce,nbsp;n:?-,—Dauid in deferto cftEngaddi. Etondum tempus Dauidi erat aflTequendi pacem o' regnum,quianond'.tmSaults fataaduenerant à Phili^nbsp;flhais occidendi.ilic igitur Dauid tutioribiis fe locis tu^ tatur.Saul autem uiitor reuerfus à Philiflh£ts,rcucrti^ tur adfefe uindicandltm de Dauide O' fuis uiris,qui il^nbsp;U prodebantur latitantes in deferto, quod efl prope Ettnbsp;gaddi. ?¦ ^Affumens ergo Saul tria milliacledo rum uiroruex omnilfrael, perrexitad uc.-ftigandum Dauid SC uiros eius, fuperpe*nbsp;tras ibicum» Serio o' totum fe impendit ad inquirendum perden dumq; Dauide cu fuis uiris quadringentis : ad quodßbinbsp;digit tria millia ßrtißimorum de Sfrael. Iam enim potionnbsp;tauidoriafuperbiorerat, o'deflducia infuosaliqttaitnbsp;tocertior, ubifefe coramdomino humiliaffe debuerat,nbsp;O' manfuetiorfim. Scdfideabfentedefiintomncs uc^nbsp;rteuirtutes.Proponitpnfequi Dauidem pertotumre^ Dauidisnbsp;gnum fuum, per quacusiq; fecretißima loca regni, pernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• abruptapetrarum,caticrnasmontium,concauaconual Hum,per dcnßßima arbuflafaltuum, per apices ac ca^nbsp;cumina coUium, per loca quee uix ibicum ÿ-eflibus fuflinbsp;ciunt^nt nihil re/kt prdier'mflitutHmintcritiinioptitni |
|
SAMVELIS P RIM V S. uiri,deoq; dileili,qui interirc ah impijs no potuit, quùt in omnipotentem toto corde fidebat. Et uenit ad caulas oumni iuxta uiam,e-rat^ ibi fpcluca, quam ingreffus eftSauI, utperfunderct pedes fuosïporró Dauidnbsp;Sc uiri eius in lateribus fpeluncæ latebanunbsp;4 Et dixeruntferui DauidadeumïEccenbsp;dies de qua locutuseftdnsadte, Ego tra-dam inimicum tuum in manus tuas, utfanbsp;ciaseificutplacueritin oculis tuis. Surre-xit ergo Dauid,amp; præfddit oram chlamynbsp;dis Saul filenter, tuxta cmilits oiiiiimt jpeent ingens erat,in qua prêter omnium icßimationetn quaß fecut uiam latitabat Dmiidnbsp;\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciwi fuit, qui montitan fecretißimis conuaîbbut credi- tut latere quarebatur. Prouidentia itaq; dei qua omnia gerutur infligatur Saul,per opm natura quod urgebat,nbsp;iubenteetiam domino cui omnia feruiunt,ut mg)rcdere^nbsp;tthoneftw¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfeluncam ad perluendos pedes, quod lie= brais efl. egerere,uelfoluere tam ueficatn quant ftoma= chum. In cuius lateribus jpelunca Dauid cum uiris ali=nbsp;quibus latitabat. Piebat autan natura opus cum diligennbsp;ti obuolutione capitisnbsp;nbsp;nbsp;pedum ob uerccundiam, reue rentiam mundician : unde ei' Hebrai hie uerbumt habent,quod etiaminuolutionem obteilionanfigninbsp;ficat.Sic ergo obteélus GTmuolutusuefleaptifimus esnbsp;rat Saul ad capiendum cr mjflerato occidendum.Ciuanbsp;propter à uiris fuis inhortabatur Dauid ad no negligennbsp;dum à domino itli oblatam ßrtunamcommoditatemq;nbsp;Merficiendiatroeißimü hoikm,qui iam quarebat Dasnbsp;uidem ad tnortem uiros fuos.lnterpretabantur atimnbsp;cafum ilium certißimam donùni uoluntatem, quod ornbsp;apparere poterat carni or fanguini. Cpuis cnim no aflinbsp;ma/fetSaulem domini iudicioincidiffeinmanusDauisnbsp;dis, err iuflißime occidendumiSed alio conßlio ufus Danbsp;uid, non aninumi adimere, fed uix oram chlamy dis amsnbsp;putare uoluit, er Miciu tantum iudieij diuini Sauli imnbsp;pendentis ofltndere uoluit, zr utftbi ab ira domini pronbsp;ffticeretadmoncre, reßpifcentiädocere, GT gratia tamnbsp;integraamicitiarepedere perfccutori atrocißimo.Sicnbsp;pro malo rependere bonum docet ßdesin dominum, tanbsp;lesßbi dominus feruos eligit,tales tuetur, tales promo=nbsp;uet,^ ffleilabiles reddit pißnbsp;nbsp;nbsp;impijs. y nbsp;Poft héeepereuffit cor fuum Dauid, eo quod abfeidiftetoram chlamydis Saul, 6 nbsp;nbsp;Dixit^ ad uiros fuosrPropitius fit mi hi dominus, ne faciam hanc rem domino meo chrifto domini,ut mittam manumnbsp;mcam in eum, quia chriftus domini eft,nbsp;(Viuit dominus,quia niß dominus percufferit eum, autnbsp;dies eius uenerit ut moriatur, aut defeendes in praliumnbsp;perierit : propitius mihi ßt dominus ut non mittam ma=inbsp;num meam in chriftum domini.) Dauldü*quot; Pgt;auid autan cogitons regis ueflemtruncatamde^ honeftare nonnihil regiam maieflatem ,focijs dolétibusnbsp;non occifum,coqueftus efl fe peccaffe peccato laße ma^nbsp;irflatis, tantii abeffe à corde dlius occidcre chrifium do |
REGVM PRIMVS. tnhiitqui quatumhbetßbi imßflus er malus rex, tame/t idominoutßterateleiluSfßc tolcrabatur inregnoodnbsp;fuumufqs tanpus. Non debere propria in caufaùidicittnbsp;extreere, ejjquot; ambitionem regm in iüo fußgt;icantuffideutnbsp;conßrmare,Domino maluit fuam caufam coimttere,amp;nbsp;donee itli placeret,aduerfa pati aquatiinùter, propeditnbsp;fine maniMfuaruinpotlutione tdndicattdus. Habentbienbsp;plura Latina exemplaria quaapud ijd}raosnonle^lt;fnbsp;tur:falubria tamenfuntnbsp;nbsp;nbsp;non fine caufa adietla. poteftut Hebraaquoi^ talibusinlocisoligt;ninenitgt;^~ tiora extiterint, cr ad nos uf^ à ludais atftiqu^dorten*nbsp;ofeitantiamendadurauerint. 7 nbsp;nbsp;Et confregit Dauid uiros fuo® bus,amp; non permifiteos utconfurg^^^ in Sauhporro Saul exurgensnbsp;pergebatcœptoitinere, Nec idfolum deßtopraßitit Sauli Daui«?^ hofii, fed etiä optimos uiros fuos iuftißirr^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i prater omnem fiiam culpa poterat repermißjfe,quiamicufuumindigmßi«^P^'gt;^^ r^nbsp;uindicarc potcrant fuo iurc, es- publia-onnbsp;gcntis deßndere contra tyrannum,qucmnbsp;ri poterat religiofum ey fanaum:HoscotnpeP^^„f^nbsp;cauit, perfuafit ut parcerent,faluunült ‘^^quot;'‘'Zerct.nbsp;ßrßtan emendandum ,fi Grquandodotnino? ^nbsp;etiammaloscrmagifiratumho)Ugt;randlt;gt;nbsp;mur, 03- prater commune ius non damnondos^ ‘nbsp;uinccremalum: ßrtißimum eßenbsp;minari poßit : beatius e/fe perfccutiottesp^‘^^i^(cunbsp;Hocignoratopericuloßio Saulfurgit,nbsp;c morttsfaucibus,Dauidis benignitatcnbsp;pergensperfequiDauidem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;grtf- ö nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Surrexit auté Dauid poftea*^^ fus defpelunca, clamauitpoft dicensî Dominemi rex. Et refp‘^’^^ «fp:nbsp;poftfe,amp;:incIinâsfeDauidpronuslt;nbsp;ram,adorauit, Beneßciß certaremaluit, 03- iußtiainß^j^dff, oflmdere,quàmuimuirepeUere. CorSatdi^^^nbsp;nonuitamperfequitur, iüudcmollireconatvtnbsp;fuefacere,nongladio,fedaquitateagt;matUf,lt;^tnbsp;tia e3- in deum fiducia,idqi ut nuUa terguerp^^^,^nbsp;dgnofceretfuam culpam, Dauidisq^nbsp;èß^elitca Saulem amice alloquitur, fatloq;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fci tatem 03quot; fimplicitatcm animi. Saul uero tro,(3-Dauidem etiam uidcns,fine dubio ^ignnbsp;culum fuum admiratur, OTquot; Dauidis amicit‘‘‘'nbsp;fe occidere potuijfet, iam nunc adorat protêts 1nbsp;manfuetudinem fumntnnteflatus 03“nbsp;ac hominum,prccatus nihil aliud, q ut totiesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I tnicumdeßnatperfequi. 9 dixit^ Dauid ad SauIîQuaf^au^^^jjj bahominumIoquentiflî'ecceDau*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 ritmalumaduerfumte, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jtra f gt;0 Eccehodie uideruntoculitui*?** diderit te dominus hodie in manunbsp;fpeluncaî Äcogitaui utocciderem^rti |
SAMVEL IS PR I MVS, Pfpercittibi.-dixienim, Non extendanbsp;meam in dominum meum,quia chrinbsp;’'“sdominicft,
^ixit adSaulum^uix animi fui compotein pr£ terra ^uibus culpatn re-reijcit in dulicos acfuteüites, obfecrun-fitfurronibui, contendennbsp;fff .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mtendere qunm malum régis er
' ‘^fXt iam nunc oculis uideatfefidelißimuin ipßus '¦flè, femperq; fitiffèjqui traditü à domino deanbsp;»¦itnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;àfocijs fcruauerit,nonfolum non occide=
potcrat, quxm Sau ¦ wnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t^tfditum pro uoto,cr ad morté^finemq;
^^xijje uidebatur, hoftë atroeißimum nimus. Fatetur quoq^fcnonnihil carnalinbsp;‘‘o«e tentatiem ad exonerandumß ab hoßc tam a=nbsp;ßupidumßiijßeincaßutam prouotoaccinbsp;i^dl^^'^^libcratione fua:fed ratio Gr ßdes primaxinnbsp;^^^‘°^°'^^‘fgt;»ano ßbiuendicauerantßUußrißima ui=nbsp;’’’’Jir).nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uirtuofißim,(fua iniuri^
nel minimum inßrrc,domino commit
* * rJ^^l^fnaijinoderamen GT ßnem.
COg*TlO^ manu meatquo^nbsp;fummitatemnbsp;occiditcîanimaduernbsp;j}j,j , quoniam non eftin manu meanbsp;peccauiinteînbsp;ta» infidiaris animæmcæ, ut aufe-’’fatu,
precatur,agno^ ZX fidem, ne cunéictur de dolo gtnbsp;ÎMcn nefleamputataporrigit GTojientat^nbsp;bnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßißegladio transfigere inermem,
demi nus intermeSC te, amp;ulci-»Iqk rdominus ex te î manus auté mea
lt;^ominationem, vn^ ff^Kjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^um indicium diuinum, ß non céffet per
*'^ii ç ^^‘‘‘^ypergatq; mala pro bonts rependere.Ke ’toji ‘^P^nderc iüi manum domini quam euadc^^nbsp;ßfit obduratus. Non enim occi=^nbsp;*•*»0^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauidc,uelalio quocunq^bono
^nlt;^‘’'\^^’tantulibet truculentus:fed ab impio aliquo, doffnnusefimor
prouerbio antique dicitur, ’JS EGREDIETVR IMPIETAS;
prifium adagium. Ab impijs egredie non à pijs.lmpium quidem eflocciderenbsp;fit^^i^egium ustólum domini deoq^nbsp;‘^^iadehonefiare, quafipreßeiusnbsp;°^^^^fitturorum circa in/htutumnbsp;«ujtf ' ^^tneritate fua quififiam emendare conesnbsp;fegan quoctmq- modo, qui ekfius^ wo«!
REGVM PRIMVS. 96 ficifur 4 domino, qualis erat Saul, nondum pro perfimiinbsp;fua regno exclußas, fed proßKceßßoribus filijs gt tribttnbsp;taittum.ldeoq; priuata authoritate ilium nemo occiderenbsp;debcbat,quod tarnen faélo fieri nunc ab hofie potuijfet,nbsp;Idcoq; manus mea nunquam in te erit ut fieuiat.
14 nbsp;nbsp;(^emperfequeris rex Ifrael^ quern per
fequerisî’canemmortuumperfequeris, 5€ pulicemunum,
gt;5 nbsp;Sit dominus iudcx,amp;iudicet inter me
5Ç tcîSlt; uidcat, amp;i ludicet caufam meam,SC uindicet me de manu tua.
Omnem mouct lapidem adreuocandum Saulum .id manfuetudinem: allegandoetiamregiainmagmficenti^^nbsp;dm,quàm non deceat firuumGr de populo minimumnbsp;fiemagnopereperfequi. Velut firexcanemperfcquasnbsp;tur mortuum, gt leo currat pofi culicem:tantum abefi,nbsp;ut regiw tuo m/idier,ut culicis inftar firn tibi comparasnbsp;tus,et mortuus canis.lfic igifur dominus deus n(gt;ßer,quinbsp;primum quidem animum tctigit,ut naâa opportunita^nbsp;te te nunc occiderem, GT dc 'mdegratiam contidit ne imnbsp;pietatemcommitterem Chriftumdomint occidcndo,isnbsp;digneturpofthaciudicare inter utriufq^ iufiitias : uideatnbsp;er iudicet,eruatq; me de manu tua,teqi reuocet ad mesnbsp;lioremmentemAnfignisoratio hominiscordati, erhasnbsp;bentis in manu fua cor fuum, longefir tins quàm cuiufinbsp;cunqi expugiMtorisurbium.
16 Quum autem compleflet Dauid Iogt;-quens fermoncs huiufcemodi ad Sautdi-xitSaul, Nunquid uoxhæc tuaeftfilimt Dauid t Et leuauit Saul uocem fuam, 8Cnbsp;fleuitî
17
dixit^ad Dauid, ïuftiortucs quàme.-; go t tu em tribuifti mihi bona, ego autemnbsp;reddidi tibi mala.
His optinu uiri ucrbis,Gr uelut ftcrofanäa quadam coniuratione liberatus e/i Saul 4/fiintu malo fuo, casnbsp;pitq^uelut c fomnoexpergifeereaduocemuetcrisaminbsp;ci, omnemq; exuere firociam animi, qua: ueri agnitiosnbsp;nem prohtbet,rejfiondcndo amieißime, GT ex animo utnbsp;tunc fecumfcnticbat.'tSlum ego,ait, nunc audio uocemnbsp;dulcißinü quondam amici Dauidts, quum nondum malinbsp;gno Jpiritu arripiebar, charißimi filij mei ftdq^ tarn pionbsp;tunc corde dixit,ut flctu cohibere non poffet. Et ut posnbsp;tuit praifletu adiecit,R.e uera apparct, Gr agnofco,iusnbsp;ftiorem te efie quàm fim egotqui uoluifii mihi rependesnbsp;re bonum pro malo,uitam pro mortc,amicitiam pro osnbsp;dio. Sic aique facile er facilius impij corrigi poßitnt,ßnbsp;a domino corrigendi pricordinati funt: fit uero incorriginbsp;biles diuino iudicio decreti fiunt, nemo etiam manu CTnbsp;uiribus pr aualcbit uelfcfc uindicare poter it.
18 Et tu indicafti liodie quæ feceris mihi bona: quomodo tradiderit medeminuänbsp;in manum tuam,6lt; non occideris me,nbsp;liquida commonflrafli mihi hodie, quàan paratißisnbsp;mus fis mihi gratificari gt benefacere, qui taniofiirosnbsp;re et exercitu te perfiequens à domino tibi traditus fium^nbsp;Ut iure belli cr getihiw» oeddere me potuepts,nbsp;nbsp;nbsp;çesi
-ocr page 192-|
s A M VELI'S PR I MV S. percifti,uita dondttdo, ^uant loties tibi prteripere tetitit ui,cr infuper ca expeditions nunc ufusfum tanti exer=nbsp;citui, ut e/fùgere nühi non pojjès,quum interim me do-ttiinus fradiderit inmunui tutü. 19 Quis enim quum inucneritinimicum fuum,dimitteteum in uia bona^Sed dominbsp;nus reddat tibi uiciiTitudinem hâc bonâ,nbsp;pro eo quod hodie operatus es in me^. ±0 Et nunc quia fcio quod certilfime rc^ gnaturus fis, ôC ftabit in manu tua regnûnbsp;Ifraelî Regia de- Quanta enim probitate iußitiaq; poliere oporteÉ eum,qui hoßein fuum,^ uita:fu£injidiantem certißi^nbsp;me inuenien$,nuÜo^; prohibitui,fimt cum pacißce abi=‘nbsp;re uiam fuam,uitaniq; condonat ei 4 c^uo ad morte pcr=‘nbsp;quiritur:talem tu hodie te mihi pra:ßitifli,quamtibigranbsp;tiam dontiniK rependat, ut dignut es, animo tuo impe=^nbsp;rans.Sic dubitvm tnihi non eft quin êmperaturus quoquenbsp;fis, etrregnandoregnaturus,ftabitq; eSquot;perfeuerabitnbsp;in Jtianu tua rcgnum ifrael. Sic enim noui decretum ejjènbsp;à domino :fîc Samuel dudum pnedixit, mueniffè domi=nbsp;num deum uirum, qui fit longe me meUor, qui pofl menbsp;fitregiuturut. il iura mihi in domino ne delcas fernen meumpoftme, neç^uaftes nomen meumnbsp;dedomopatrismei, ' Natte ergo oro,ut tnihi per domiiwm iures,^pro^ tnittMgratiam quam mihi uiuciuifieruafti, etiam mor^nbsp;tuo non neges, fied fiemini nwo pofl me clementiam pra=nbsp;fies, or nomen meum non deleas defuper terram,fami=nbsp;liaq; patrie mei mhil tnali repende :fied trades amicabinbsp;liter pro ingeniU probitate tua, quam hodie agnoui crnbsp;confiteor. Quienim optimadedifli,quomodo minantnbsp;negarcs? EtiuraiiitDauid Sauli, AbijtergoSauI in domû ftiam, amp; Dauid 8C uiri eius afeennbsp;deruntadtutioraloca, rtauid regia mente dementia digna principe, fitonte remittit tam crudelia edida,tot miuriiitgt;,tot mornbsp;tes,qua^ intentauerattoties, ^mtuleratfuKamicis,nbsp;quos GT propter fieperfiequebatur, çr quifiecum exu=nbsp;les uagabantur,non ignorans mentis mconflantiam, crnbsp;«rreptitiumfipiritwn quo premebatur cr regcbatur.1u=nbsp;rauittarnen Sauîiutpoftulauerat. Deniq; nonaufitsefinbsp;redtredomum Dauid, fed in pr£fidium ferecepit,tutionbsp;ra fedatus : inimico reconcüiato non facile credendumtnbsp;arbitratus. lt;rCAPVT XXV. Ortuus eft autê Samuel, amp;cott AW Hig''^8^*^“seftuniuerfuslfrael,8^ SA Aw planxerunteum,amp;fepelierunt leumin domo fuainRamatha* Confurgens^ Dauid defeendit in defer* tumPharan, lamSaulagnouerat prophetiam Somuelisderegta Dauidis ueram effe, et profiffuseft,fc certà fcireipfumnbsp;tregftaturiijid quoddudumlonathaequoqi fùeratproa |
REGVM prïmvs, ftfius.^June ergo Samuelis mors defcribitur,nbsp;tura cum plandu totius Jfraelis. Senioresnbsp;conuenerant ipforummorefepulturainfoleitniti^^ ‘nbsp;bitarijWOft in domo fua, fed (« oppido in quo habita^nbsp;rat, Ramma fcilicet. Poft cuius obitum fecimdumnbsp;brlt;eos Saul feptem tantummenfibus uixit.Douid aunbsp;cum Saule recociliatus, Ciquot; audita morte Samuelisnbsp;in defertum Pharan, nolaisfecredere arrepütiof^^nbsp;Defertum autem Pharan proximumnbsp;tarnen fines tribus tuda, ubi cjquot; Carmelus quidam^nbsp;eftfCraliuddefertumUiaon.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, X ^Eratauté uir quifpiam in Miaon,amp; negotiûeius innbsp;mo ille magnus nimisterant^do“nbsp;tria millia,ôC mille capræiSfaccid**^“nbsp;dereturgrex eius in Carmelo. 5 Nomen auté uiri eratNabahS^’’ j,j( uxoris eius Abigail t eratep muli^*^ Pnbsp;détiffima ëC fpeciofai porro uir««^nbsp;Si. peffimuSjôC malitiofusieraiautfnbsp;nere Caleb, Eral ^Jabaî homo diues,»iagno nomigt;itgt; multarum poffeftionum : fie ut in Kaonnbsp;ret,in Carmeloautemmonteag;rosnbsp;Ouium autemtonfuramcumlatitia perfii^‘^^‘‘'nbsp;nés fui,z^ epulis abundantioribus. Bideïftnbsp;mmum prudétiftima cr firmofa ualde. 5^'’'’nbsp;bis nomen eft,intra uelprope defertumfit’“”’“ ifttidnbsp;Carmel dicitur Hcbricis omnis locus «rnbsp;Tubusconditus cr cultusimmontanis.nbsp;bem quoqi Hebrtei quidam putent,nbsp;iffetresurbes,tÂaon,Carmel, cr 'Ziph,‘^-'^iife(^nbsp;tibus uel defertis eifdem nomimbus, nonnbsp;to Pharan. Contigeratuiro duro,ruftoo,'K’^‘‘pii5nbsp;ftulto uxor elegas,prudens,factmda, e»”*nbsp;marito,qui faluatus eft per uxorem bonatibnbsp;dominus ob duritiâtoüeret, e:s’ idoneant^^^fZfjjbdnbsp;fando Dauidi deftinaret. Calibaus quoißnbsp;ifle, quia de cognatione Caleb uirinbsp;Alqs uidetur exponendumnbsp;um,quafi dicatur,uirdurus ingenio crnbsp;bilisaccrudelis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 4 Quum autem audiffetDauif^*”^, to,quod tonderet Nabalnbsp;y mifitdecemiuuenes.SfdixitP^nbsp;uenibus, Afcenditein Carmdu’’’’nbsp;nictis ad Nabal, falutabitisnbsp;minemeopacifice, Etficdicetis, SitaduitamîS^ï‘P*P-.i)gt; domui tuæpaXjSComnibus qusecu 'nbsp;bes,fitpax,
quam eis moleftifuimus,necalH .yo defuit quicquam eis omni tempo*nbsp;fuerunt in Carmelo,
|
SAMVELIS PRIMV’S ^K Nuhc ergo inueniantpueri gratia innbsp;ƒ Ulis tuisnn die em bona ucnimus,quodnbsp;^ncpinueneritmanustua, daferuis tuis,nbsp;‘^nliotuoDauid»
Cumœ ueniffent pueri Dauid, locuti Nabal omnia ucrbahaec ex nomi-^3uid, 6c quieucrunt»nbsp;cum idris fuK fexcentis, in deferto Idtitante,nbsp;ouium, uicinus, ditißimin Ntlt;nbsp;fis iftflruxijp:t. Ad qucm mißis decern pue=gt;nbsp;fonnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infgt;er=:
^^‘‘^ddicitur DduiMs.Dicctii, inquit, pro oportu^ ^imtporiinbsp;nbsp;nbsp;uit£ pro ut licet alloqui de decet dtni
“^^'ddpofluldntesd fenfdto homine, dbhominibus ^^'‘^^l’ittnecefßdrijs,utq;neceßitds nofird nueßuddet,nbsp;x^bii.’Tu fdluuf ßs, e^ßtmilid tud ßdlud ßt, or om^^nbsp;ad te pertinent ßdtM ßnt. Audiui quodßnt tibinbsp;°'*^’'^^oiifores,quos pro more traélM honorifice. Nmcnbsp;nobifeum ßierutnbsp;l^^ocumpccoribustuit, nulld cos tmqudin calumnbsp;^^''^iuridafjicimus,nihil defiderdtumßitdeoui=nbsp;^‘»n,nuU^t(^qud!nnobtsrdpumus, etiamfamenbsp;n ‘}0inni tentpore quo erdtit in Cdrmelo. Sifidem mi'nbsp;, '^quot;‘‘bes,interrogd pueros tuos, cr nunciabunt ti-txbil,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßitote dd pueros tuos,
tlUo m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iucundum, confoldre nos honeflo dli
bi nib nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;liberdlitdte tud,qudntiwn pldcuerit ti=
Hur J ^bnusdbinuito.Sunt qu£ nobis fine tud id= ' nolbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indigentibus. Operas
gl,ea^‘^‘'^‘l^‘^^ibipolliccmur,utfcruuli ^filij, tantu iuiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquid nobis ufurpdre cogitemus.Mo
’^^^^i^bus neceßitdtem pdtientibus,hic nwfcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;equitiite utuntur, putant om=
folicitf'^^’^‘gt;^'^‘^ tnilitesfimt, de cdufd militilt;e mhil
uid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem Nabal pueris Da-
hodi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft Dauid îquot; amp; quis filius Ifaiî’
»Hinn i?ferui qui refugiuntdo-Pda^^°^'^‘^‘*’’^‘fbul,pofiqudmpr£fiitd fibi bene^ ‘'^”'¦0 wodefiißtmas preces, pro re quant ßnenbsp;**^bis bonis reddit contumenbsp;Dduidi, quern omnis fire ipnbsp;(iurn^^^’*‘^‘iutantribusludd,fciebdt à Samueleun=nbsp;dnbsp;nbsp;nbsp;uiros fuos durenbsp;nbsp;nbsp;ignominiofe al
improbitdte folicitdri fer *’'”''^»1)1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^°»iinis,iugum feruitutis dbijcidnt, cr
**’^*11^ A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meos, 8lt;aquas me-
’’^ionemquam maclaui tonfori fititj ’^»S^dabo uiris quos nefeiounde
^^°^P^°bridnon firendd,negdt fie uUdtenus ‘^bere cibumnbsp;nbsp;nbsp;potum necefidriMn fuis
bnprobis iflis nebulonibus,quos nefeidt 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fe nefeire addcns,qui çtrundefint,cMn
REGVM PRIMVS.
idm Tiduidemfilium ifdi dixiffet, dUosfiigitiuos fer^ uos dccufdffet,ftulte inuoluens fe tnanififto menddcio,etnbsp;dccufdnspalàmmalitiam mentis fuie,mentitus Jßonte^nbsp;neerogarequippiamcogeretur.
12. Verterunt fe itaqj pueri Dauid per ui3 fuam,5Creuerfi uenerunt, Äannundaue-runt ei omnia uerba ilia,
P«£Ti Dduidis confùfi improbitdte ruftici qui huiufii modinunqudm dudierdnt,nondfuetiddmenMcitatem, ¦nbsp;tdcendo redeumt dd fuum ducan, er dudita ndrrant pernbsp;finguld : non exaggerdnt flultitiam, non impcllunt ddnbsp;uindi{idm,fimpliciterferiem reigefîæ duel ndrrant,du*nbsp;ci fuo negotq expenfioncm commendant,iam ducbim e*nbsp;ruditi exhortdtiombus e^ exemplo àfanilo Oauide.
ij nbsp;TuncaitDauid pueris fuis: Accingatur
unufquifq; gladio fuo. Et accinifti funt fin guligladiisfuis,accindus^ eft ÔCDauidnbsp;enfefuo, SCafeenderunt poft Dauid quafinbsp;quadringentiuirijporro ducenti remanfcnbsp;runtadfarcinas,
lubetfuosparariddulci/cendum iniurias omniufuo rum,pdritcr enim omnes lefi erant fama. Qjtam Dauidnbsp;fi negligere uolui/fet,ct non digne ulcifci,uideri poteratnbsp;mhilcurarehonoremaefamamintegfamfuoru/m, Jgt;ionnbsp;Dauidis tantum, fed omnium cauft dgebatur.Ducentisnbsp;dutem ad fdrcinasreliâis^reliquos omnes dccipitiVlulanbsp;tosenimliiabalfcruos hdbebat,ç:^idmpro tondendisnbsp;ouibusconuenerant.
14 nbsp;nbsp;Abigail autem uxori Nabal nunciauitnbsp;unus de pueris fuis,dicésîEcce Dauid mi-fit nuncios de deferto, utbenedicerentdonbsp;mino noftrOjSf auerfatus eft eos,
15 nbsp;nbsp;homines ifti,boni fucrunt nobis ualde,nbsp;amp; non moleftifuerunt nobis, nec quic^-quamaliquado defiderauimus omni tentnbsp;pore quo fuimus conuerfati cum eis in denbsp;fertoî
16 nbsp;pro muro erant nobis ta in node quàmnbsp;indie, omnibus diebus quibus pauimusnbsp;apudeosgreges.
Prieferuareuolens dominus Dauidemdctede contrb DauM frj-bulium fuertvm, ^iram,indigiiumbonouiro confilid=*''^' rium,fi'angerc,puerum fubornauit, qui prudentifiimænbsp;foeminieindicaretmariti pcrniciofatnfiultitiam, necef:nbsp;fario confilio rebus omnibus perituris fuccurreret,nbsp;ipfamq; d iugo tom fiulti mariti eximerct, regtnam^nbsp;prudentißimi régis uxor em parar et.Vera dutetn narratnbsp;cr fidelid,non tantum pro more militumnon nocuifienbsp;fibi,fed in nullo fuiffe moleflos, quin cuftodiuifie eos,etnbsp;pro munimento fiiffe rebus amp; familia: iJabal die ernonbsp;ile,ne db Arabibus O' reliquis hoftibus Amdlcchitis etnbsp;impijsludaorumuicinislaidcrentur.
• 7 nbsp;nbsp;Qua ob rem confidcra,amp; recogita quid
faciasjquoniS compléta eft malitia aduer-fum dominum noftrum, 8C aduerfum to,» tarn domum fuam, amp; ipfc eft filius Belial,nbsp;iu ut nemo poffit eiloqui,
rr
-ocr page 194-|
SAHVELïS PRIHVS. ^ruus fide nbsp;nbsp;Monetfidctis feruuîus, prudentior hero, domina, ut conßlioreuocct,quodftultitiauiripenturum cm. Pre ciofa reseftindomo fidelisferuuîus,qui commode çynbsp;tëpefliuc prof^iciat periculîs ; fed longe pra:clarior eJi,nbsp;uxorfenfata domi,qult;e refarcire pofit, quod raro con=:nbsp;tmgit,maritorivmnegligentias. Seruisnimium credere,nbsp;uelnutiquamplacidamauremprtebere, utruftq; familianbsp;fitbuertere potefi,cr fit malum intolerabile.
3LO nbsp;nbsp;Cum ergo afeendiftet afinum,8i defeen deret ad abfcondita montis,eccc Dauid 8C uiri eius defeendebant in occurfum eius:nbsp;quibus amp; ilia occurriu «vtuiitr pru nbsp;nbsp;Si«e mora arripit muiter necejftrium confilium, non confulto fiulto uiro, in rem uiri totiusq;famili£. üoito^i rario dono anteuertit iratos milites, la:fon amicitiam renbsp;f(rcirenititur,fa{lis, uerbis,confij^ione, exeufatione,nbsp;precibus,confilio.Prudentifixminis manus non rejlrin=nbsp;genda efifîcut fiultis. Exifiimauit h£c quadringentis uinbsp;risnonfujficerepauca,cr maximeirritatis ofièrendanbsp;nonparua munera: Satius credidit multum dore, quàmnbsp;totum amittere:maritum oflindere,quàm interire:benenbsp;fiels rependere,quàm iratos Jirre.Ducentos panes,duosnbsp;uini utres,oues quinq; paratas ad efum, quinq^fata po^nbsp;lent£,centum ligaturas uu£paffe,^caricartimmafias.nbsp;Omnia pramifit per pueros,ut donis conciliati, faciliusnbsp;Uerbafufciperent. Et ait Dauid î Vere fruftra feruauiom« nia quæ huius crant in deferto,ôi non pe^nbsp;rqt quicquam de cunilis quæ ad eum per-tinebant,Si reddiditmihi inalû pro bono.nbsp;Humanumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Opprobrat turpem mgratitudinem rujlico, conques «iT™ nbsp;nbsp;nbsp;ftusfefiufira euftodiuiffe iUius pecora in folitudine, hoc efi,in tanta militum multitudine,rerumqi multarivm des fèüu, pracauiffe femper Gr diügenter, ne quid raperesnbsp;tur à quoquam derebus illius. Hoc efi boni duds offisnbsp;ciMn,ut contentiftipendijs, nonrapiantaliéna milites:nbsp;fi tarnen coloni terrie non negent militibus annonam pronbsp;iufio precio.Alioqui iujlo bello ittis licebit necejjària uinbsp;ttefibi procurare,uel inuitis tncoUs,îege natura;, chari^nbsp;tatis er belli. Hæc faciat deus inimicis Dauid, amp; hæc addatt Si reliquero de omnibus quæ ad ipnbsp;fum pertinent ufqucmane mingentem adnbsp;parietcm Qîfcc hic leguntur uerba Dauidis, inteüiguntur di= Ha antequam ferui Abigail cum muneribus,Gr ipfa ap'=nbsp;iplicuiffentad cxercitum, inter ambulandum contra N4nbsp;tiLDccrcwcrrft enim omnino fefe ulcifei de îflabal, in==nbsp;t^fiüioneipfwiamp;'totiusfatnÛùe, Hec bie necejfario |
REGVM PRIMVffi exeufmdus tiauid de iuramento iUicito, cr ex idcuna diaprolato, animo uindicandifetam feuere de iliatainnbsp;iuria,Grnegato officio eius qui fibi obligatus non enâ.nbsp;Inhumanitas quidem erat, errufiicaduritia nonaffiir^nbsp;gere,tam pauca necejjària, Z7 tam humiliter petenti^nbsp;bus,loqui acerbiora contra eos, quoru multi forte eraiitnbsp;quod dicebantur,ut patet expradidisterant enim ititeenbsp;cos ob£rati,lt;ere alicnog^auati, ©“ dominos J»S‘‘nbsp;entes : graue tarnen erat occidere onment mafcului/t iifnbsp;tanta familia. ^3 nbsp;nbsp;Cum autem uidilTet Abigail Dauid, ft' ftinauit, ôC defeendit de afino, Sfproddit coram Dauid fuper faciemfuam, Sddot»nbsp;uit fuper terram, ^4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ceci dit ad; pedes eius, fit domine mi hæc iniquitasdoquaWj® ' fecro ancilla tua in auribus tuis,èf au»^“nbsp;bafamulætuæt AbigaH'intuitairatum Dauid, afino delapff^fl^ pedibusprouolutaprudentifiimaorationefiKtir^’^nbsp;tigauit,captando beneuoîentiamàperfonanbsp;fiibus cr uerbis,peccatum quaft fuum exi4lt;^gt;nbsp;gt;^eff^iacaufefult;epermiffaloûuatur,orani-ly Ne ponat oro dominus m«“® Sjhalînbsp;fuum fuper uirumiftum iniquumnbsp;quia fccundum nomen fuumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^3 ftultitia eft cum eo î ego autent aflt’ non uidi pucros domini Oratautemaerufiico fitdtouiro ’^'^ Jofiio ciamuerborumGroperis,quandoquideni^'''’l-^^^^^^^nbsp;ahudegiffe non potuit ,fiultus re ernbsp;fe, GTiuMtatotafamiliaadmiferitnbsp;modi,quapariter omnes indoleant : fe»t°^nbsp;non uiderit,alioqui curaturaut ciuiliafnbsp;diffet.Pidelitatis erat in maritum, fitdtunbsp;illiuitam redimeret. Alioqui poterat perwifijrnbsp;uirum,utodiofomaritoliberaretur. Nuncergo domine mi,uiuit d^.^^jii' Sc uiuit anima tua, qui prohibuitt^nbsp;nus ne uenires in fanguinem,nbsp;manumtuam tibi, Ô^nunefiaot’^ ^iitönbsp;bal inimici tui, ôC qui quæruflfdonbsp;meomalum* Timorem domini allegat,Grittcutit ewmfibi,admonendo de non profequetid»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^*** flituto cr iniquo, poUuendife innoxiort^f‘^^.f hadenMàreorum fangftmeabjbnuiffd^^^^^nbsp;rus,cuiusnonipfepropriamcaufamuin^^^^ ’lfdffi^nbsp;minus, quiidipfimfadurusfit,nbsp;femper.îpfeqs prudentior in domino,nbsp;tiam fiulti rufiicûquifuo tempore pxnofnbsp;dentite,ficut zx reliqui Dauidis hoftesnbsp;luent. Quapropter (fufdpe) bencdiâiô^^j, quamattulit ancilla tua dominonbsp;dapueris qui fequuntur te domiA^^j^/j« ^gt;.6 48 nbsp;Aufer iniquitatem femul* tuæ î |
SAM VEH s PRIM VS.; öiimfecietdominus domino mco domunbsp;fidelem,quia præliadomini domine mi tunbsp;præliaris î malitia ergo non inueniaturinnbsp;^omnibus diebus
^ßacatooffrrtmunus,quod benediâionemHe-quot;¦‘font more nominat,pro Dauide or uirisfuii:Orätq; '^^‘^^^eittci-ignofcaterratK: promittitqißliciora Da=,nbsp;proximo fucceU'ura,cuius indicium fit ipfius cle^nbsp;dominus iüi integram, çy ad omnem popnnbsp;^^‘notißimamfiruaumt, pro toto jfraelebcUanbsp;7 ^':^^^iefi(rit,nuftquam contra'^aclem dejignaucritnbsp;i,anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iufto er Optimo uiro.
“'enïfurrexeritaliquando homo perfe ^^tns teamp; quærens animam tuam, critnbsp;‘quot;’’ladominimeiligata, quafiin fafciculonbsp;'quot;lentium apud dominum deum tuum:nbsp;inimicorum tuor urn anima rotabi^nbsp;in impetu,amp; circulo fundæ«nbsp;non folum à Saulis perfccutione liberabittenbsp;)ff d/j etww quicung; alius infurgat ad te perfenbsp;mortem etiam ruhil nocebit.Brit enim ani=nbsp;gt;, “’’’t’ù mei Dauidis:hoc e{l, uita iÜius, fic cujloditanbsp;'m fafciculo prouidenti^ diuin£,inter uinbsp;Vitaautem aduerfariorumiUius rotatunbsp;ni,uelutjùnda iaculabitur, rotabiturq^ horrinbsp;finefigt;e quietis,ut ncfciant quo fe uertaf^,danbsp;Î0 ^quot;!/'‘lt;»tantur.
011/!’®*'Sofecerit dominus
fth''‘® 4UæIocutus eft bona de te, ôC con^ Ji ^^‘tteducemfuperlfrael.
Pui °” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fingultum,SC in fcru
tisf ‘¦o’^dis domino meo, quod effude^
**0benefecerit dominus demiJi *^0)recordaberisanciIlætuæ.
unguem pcrficiendas o)nnes promif=: w bonum tuum. No efl enim dominus qui pronbsp;^Ir^^j'’°'^^°»tpleat:Commendabit enimregnum totiusnbsp;1.’*'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fui,utcüq}
pntww.Id (inteiM cum,ut l]jcro,pro= ^^^tgraiuhtberis, hoc innbsp;prtefens tam durum non perfidie, inno=:nbsp;feruaffe manus ab effufione fanguinisnbsp;^^^iniumquàmrcorum:confeientiaquoq; tuanbsp;*‘lt;lt;liiti^‘'°^bitur,crfcrupulo niiUo irretita dolebit: fernbsp;amp;•nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus meus, ne reus jlatuatur cera
^’'tinibus^fedoptimeillierit per gratiam dei, mpietttr.Hif c me nunc uerißime prienbsp;^li^^^f^ies^^ mei recordaberis fxtninie,qu£ tibinbsp;Î5nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obtinuerim, ut obmittas qu£
r r'f' Perpetuum doleret tibi.
Abigail t Benedidus gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^^us Ifrael, qui mifitte hodiein
is ÿ/mmeum. ’’
^''tu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cloquium tuS,etbenedi
hodie, neirem
' ^'^‘Rem,8culcifcerermemanumcafc
-REGVM PR IM VS. 98
54 Alioquin uiuit dominus deus Ifrael quis prohibuitme ne malum faceremtibi: nifi,nbsp;cito ueniftes in occurfum mihi,n5 rcman^nbsp;fiffet Nabal ufq; ad lucem matutinam minnbsp;gensadparietem,
iram extinxit fermo mit is, crfapientia fixminie pro
. fiiit ßrtitudini uiri fandd Agnouit dei prouidentiam Daufd (înit Dauidcircafe,quaeuafitpericulHcriminismagni,per {^minàfnbsp;iram ejfundendo fanguinem,fcfe uindicando, diripien^^nbsp;do quiefuanonerant, Cf innocentes obruendo. Domi=tnbsp;num ergo benedicit, qui à peccato, ne fieret, liberauitjnbsp;non enim folum pro commißis er remißis pcccatis ÿ-a-tiiehabenda:deo,fcdmultomagis ueluti à dcoremijfitnbsp;haberi debent, Cf ßlicius indulta, quie gratia domininbsp;prauenienteprofequi committereq^ non potuimus. Fa=snbsp;tetur ingenue fe nec mulieri par fur um ßtiffe, multo mi^nbsp;nus alifi defamilia, nifi dominus fua gratta ülam ad in^inbsp;tercedendum fubmifijfet. Non hic difeimus fandorun^nbsp;in beata uita intereeßionem ad dcimt,fed continentiantnbsp;ab ira,pr(edis,homicidq s,uindi{lis, er nonJfernere munbsp;licrisfida confilia : hoßgt;ites benigne trailandos : etiantnbsp;milites iuuandos,dum periclitantur, eosq^ non omnes efnbsp;fe malos .-facile malum cbmittcre,quod difficile diluatur:nbsp;Confeientiam nongrauandâquibufuis criminibus,crc..
3'5 nbsp;nbsp;Sufeepit ergo Dauid de manu eins quae
attuleratei,dixit^eiî Vade pacifice in dogt; mumtuamtecceaudiuiuocctuam, 8C ho.lt;nbsp;«oraui faciem tuam.
Sufeepit oblatum munus pro fe erfoeijs, iußitq; reis uerti in pace fccuram, ajfedu pariter er oratione tantnbsp;fapientis er problt;c fcanina: placatus.
56 nbsp;Venitautem Abigail ad Nabal îSôeccçnbsp;erateiconuiuiumindomoeius quafi connbsp;uiuium régis, 8{. cor Nabal iucundû i eratnbsp;cnim ebrius nimis, amp; non indicauit eiuernbsp;bum pufillum aut grande ufqj mane.
Stultia infignis ftulti uiri, er eregione prudentißiis mumconfilium fenfatie mulieris. Exemplumutriufq; fe= Excmpiumnbsp;XUS inapprcciabile : quafi omnia illius rujlici tutißimanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;‘“'¦
.firent, immemorconuitiorum, qu£ effomueratftuüus.. ¦' }Jabal,conuiuio magnifico meumbit, er quod rufticumnbsp;non decebat,fed hoc parum,nifi er ebrius effet ac curisnbsp;neceffarijs exutus, commeffationi er ineptie hetitiie frenbsp;na laxaffet, in tanto rcrum fuarum pcriculo : non tunenbsp;capax erat admonitione uxorisiuane adhibuiffet infen-fatododrinam.^àane,nonueffgt;eri confultandum dearsnbsp;duiSjUxoricummaritodifeeptandum.
57 nbsp;nbsp;Diluculo autem cum digelfifTet uinuninbsp;Nabal,indicauit ei uxor fua uerba hæc, Sinbsp;emorruum eft cor eius intrinfecus, amp;fa^nbsp;dus eft quafi lapis.
Sobrio patcfacit periculu fenfata mulicr quod cbris US non curaffet.Tacendum mulieribus dum maritifùrisnbsp;tmt,quacunq; rationc.Prudenter er in tempore admo=: modo tra-inbsp;nmdifuntuiriabuxoribus.Hicuinoliberatus agnofeit „inist^nbsp;expauefcitqi periculum, er uxoris admiratur coüausnbsp;^tqiconfiliu,m,prolt;fwi(la^ noilu fiflibuscafiigafsnbsp;rr X
•• *
|
SAMVÊLIS P Ri w VJ. fet,non confenfurm in tanti mumrK.qMm putaffèt, âurâin.Obflupuit zx cntOftuum efi cor illius, cr inÇcnnbsp;ßbilefaäumuclutldpii.Hiperbolicos, ucbeinètcr enitnnbsp;commotiM efl,ç^fciâum indoluù timoré panne. 58 Cum^ pertranfifTent circiter decc dies pereuflît dominus Nabal, amp; mor tu us eft»nbsp;30 Quod cum audiffet Dauid mortuu Nanbsp;baI,aitîBenedilt;Sus dominus qui iudicauitnbsp;caufam opprobrq mei de manu Nabal, amp;nbsp;feruo fuo pepercit malo, öC malitiam Na^nbsp;bal reddidit dominus in caput eius. Mifitnbsp;ergoDauid,8clocutuseftad Abigail, utnbsp;fumeret earn fibi in uxorem. iudicio donüni mortuui efl, caufa domino no^ ta,pofl decern dies:quo faiio, Dduid didicit bene egiffenbsp;fe,temperdndo ßbi à c£de ßulti iiiri. ^ihi uindi£lam,lt;(itnbsp;domimUjCr ego retribu(tm.tn cdußinoftrd dominum itinbsp;dicem eligamus,non intm noflram.Opprobria bonorumnbsp;ttirorum dominus uindicat. Et ictm nunc rurfum Dauidnbsp;didicit ftpientiam Abigail, er guafiprophctico ßiirittinbsp;loquuiam uxorem duccre ftatuit. Nibil enimpreciofiutnbsp;fapiente fenfataq; uxore,qualem hanc effè Dauid didicenbsp;rat maxima bono fuo. EtueneruntpueriDauidad Abigailin Carmclum,ölt; locuti funt ad cam, dicétes:nbsp;Dauid mifit nos ad te, utaccipiatte fibiinnbsp;uxorem, 4gt; Quæconfurgcnsadorauitprona inter ram,amp;: aittEccefemuIa tua fit in ancillam,nbsp;utlauetpedes feruorumdominimei, 4^ nbsp;nbsp;Et feftinauitjSC furrexit Abigail, SCafee.- 'ditfuper afinum, 8Cquinq;pucllæ ierunt cum ea,pediirequae eins. Si fecutaeftnun^nbsp;cios Dauid, SC fatfla eft illi uxor, 45 Sed Sc Achinoam accepit Dauid de le* 2rahel,8c fuit utraqj uxor cius, 44 ^SauIautcmdeditMichol filiamfuam uxorem Dauid, Phalti, filio Lais, qui eratnbsp;deGallim, Vxot qua- nbsp;nbsp;Sapientem,pulchram,diuitem, ac fidele fauentem^; ^squxren- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^iiiiccyat,ideoiüammißis honefiis intemuncijs orat uxorem habere, quam fide plenam de promilfo er reddendo regno non dubitat confentire.Sicut er/fiontenbsp;fiatimq^ confenfit,mulierenim fiât, er reginam fe fierinbsp;noUe non potuit : quin er non paruxfidei negotiu egitnbsp;fufeipiendo maritum cum, qui extorris à patria er re^nbsp;gno,flabili loco non fubfîfterepoterat,eruit£ dubiusnbsp;per deferta uagabatur: non tarnen ignorabatur Samue^nbsp;lisprophctia,erpropediemfiiturum regem paßim crcnbsp;debatur,fi non fuper totamgcntem,faltemfuper tribumnbsp;ïuda,dogt;iecpromiffa dominus perfide mplerct. i^onhanbsp;bent culpam uiduarumfecimda; nupti£. In tribu ludanbsp;Vxorutn paßim plures accipiebantur uxores, ob benedidionemnbsp;piutaU»a«. prolisfanda,àfeculispromiffe.Dauidinominus Ucuitnbsp;habere uxores plures,quàin idqs fandis,qui etiam in manbsp;ioribuspeccajfe leguntur.Sed tatnen carnis tentationesnbsp;tanto fenfit intolerabilioref.iio leginws plurafitaté uxo |
R É G V M PRIM V'S. rtlM,etiam apud fàndos,abfque infiffiibuinbsp;lomoni non bene ceßit, nec etiam Dauidi uxoruwnbsp;titudo,utcunq; dominus bom confuluerit,er nonnbsp;tauerit ad giraue peccatum hoefadu, ficut er alia- S'*nbsp;paucashabuit, er difi/licuit: Dauid multas, erp^^^ quot;nbsp;Nort uxoris caufa,fedfidei. Pofl duas has alias quo^inbsp;buit,de quibus alias.Uic tarnen obiter nominanturnbsp;Abigail,Achinoam,er lAichol filia Saidis, quam peil'nbsp;cutionis tempore tradiderat Phalti filio Lais de (dali CAP VT XXVI. T uencrunt Ziphaci ad Gabaa, dicentes tEcce,nbsp;^abfeonditus eft innbsp;——~ læ,qu3eeft ex aduerfonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ijo« Siphiei maligni in Dauid,non tarn regium Sann^ nbsp;nbsp;sif «öret» quarentes, quam fitum commodum, audie inffierato condliatum Saulem Dauidi, e^quot; ontnin'^nbsp;uulgari Dauidem fitturum regem,tmuerimtftbidefnbsp;ditione quam contra Dauidperegerant infii^artdu Snbsp;lemin perfecutionem ipfius,adiuuando^ ^‘^''^teAnbsp;omni uirilifua: nunc denuo ipfum perditionnbsp;ne quando rependat ifiis perfidiamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«t irritant ad perfiquendum, partes^ captus pereat,i(fiq; timoré leuentur uii^^^^nbsp;retributionis.I^ouas fine dubio querelasdeponni^^’^^^^fnbsp;bus Saulem exagitant,utimmemor notdnbsp;fe iufte poffe iüum perfequi,audiens etiamnbsp;erfirtaßisaccufatummendaciter. ,nbsp;Etfurrexit Saul, Sc defeendit**'nbsp;tum Ziph, amp; cum eo tria millia uii ,nbsp;de eleäis Ifracl, ut quæreret Dauid i»*nbsp;ferto Ziph, J Et caftrametatus eft Saul in chilæ, quæeratex aduerfo lefimou*nbsp;uiamtDauid autem habitabat innbsp;Videns autem quod uenilTet Saul p‘’nbsp;indefertum, Iterum Saul fuis tribus millibusperfeqiot^.^^t, eremo Ziph, eo loco ubi à Ziphlt;eis proditiH Jj*^nbsp;«W er eaftrametatuspernodauit. Vnde pernbsp;mentiam dominus fifiüerat Ziphaos, ernbsp;puit fuo more,impios irridendo. Gabaa autemnbsp;dicitur,non proprium urbis nomcn,quinbsp;erat Hachile dida, qtue fita efi ad profiedum W *nbsp;lefimon,non longe di flans à mari mortuo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, jjjif mifitexploratorcs,ö^ didicit quofl fetcertiffimc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦r-to»’*. Nitßis Dauid exploratoribus, diligenter didii^^^^^^i nia qu£ agebantur. Erant enim in Saulisexeri^nbsp;Dauidi non iitiqui erant, per quos tutius agere unbsp;qu£ uoluit,domino iüorum corda,er o”inia D**nbsp;gotiadirigente,eranimum inclinantenbsp;deffeiu illi.Spiritu enim dominiagitabatur, adpnbsp;figt;era peragenda:ficut contra Saulus inomnd’n^d^ntnbsp;agebat,er infirtunia maximaexperiebatur |
SAMVELIS PRIMVS.
in ntiinum hoflis ruiturus.
EtftirrexitDauid, amp; uenit adlocü ubi uftrafixeratSauhcum^uidiffetlocuminnbsp;’l'iodormicbat Saul, ôc AbnerfiliusNcrnbsp;Pdnceps militiaccius, ScSaulem dormiennbsp;, ^‘^intentorio, ÓC rdiquum uulgus per
t'oTOno dirigente dudet ingredi hojlium caßra, pes tutô ufq; dd regis tentorium, ubi domino op=nbsp;^omno omnes,etidm corporis regij circumcu^nbsp;cuflodes pdriter poterdt trucidd/fe:Sic dominanbsp;^'^^Sdulisß(rorio'odio,quo contrd domim deinbsp;^^'^‘^ntiam qudm fciebdt, omnibus uiribus exdgitdbdnbsp;^''gt;ßlt;iindniter.Sicfit omnibus contrd dei uerbumconnbsp;^ntibui^ul: contrd fiimulum cdlcitra/Jè fetdndemnbsp;^'quot;^‘‘«itçrdolediit.
. ^itDauid ad Achimeicch Hethæum, 8C. ' Q filium Saruiæ, fratrcm loab, dicêsînbsp;^^Mefcendet mecum ad Saul in caftra;quot;nbsp;’ ^t^AbifaijEgodefcendamtecum»
^^lligesDduidomnidtutdßbißrc inexercituSdU ,confuluitfideUßimosfuos,fi quis comesnbsp;^tii çj- cinii^ciæ au effè duderet,nbsp;nbsp;nbsp;reperit Abifai
,ßdtrem loab, uirili animo periclitari cupicntem,qudndoquidcmßlicem in agcn
j^^P^culis liberdjfet. Audax quidemfacinus, fed Z’® dcofidentibus promißis credcntibus nihilnbsp;^^‘'i’^funiuidebdtur,etidm in medio exercitu hoßiu.
V
P . ®*^erunt ergo Dauid 5C Abifai ad po^ node, ôi inuenerunt Saul iacen=nbsp;.^‘'iorniientcm in tentorio, amp; haftam
I ‘‘i terra ad caput cius î Abner autem I P^Puluni dormiétes in circuinitu eius»nbsp;eß Dduid noélu dd populum Sdülis,nbsp;j 54nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tentorio regio, hdßam infixam hdbentem
“^‘li in terrd, principe militite fu£ cum iüo dormis ‘^onftMît h£c cuiqudm in exemplum trahenddtfcrinbsp;eonfolationeßdelium, ut fcidnt dosnbsp;^’’‘^fentein iîlts ey tutorem,ubi pro iußitid per=nbsp;P‘‘i‘‘^‘^iigt;'}eßeq- in mdnu domini regcs,^n(nbsp;S J'^‘^°ntra dominum.
adDauid, Condufit ’nimicum tuû hodieinmanus tuas,nbsp;lancea in terranbsp;gt;oCfecundoopus nonerit*
eogitdre poterat, quam Sduîcm 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'iilt;iel,^‘^^‘’'^ii^^‘tnidis, quem facile occidi poffe
^^id ‘'^P^^^^i%iielunoi{iu, quofailonon tantum ’^^ii^liiieommilitones fexcenticum nesnbsp;tyrannidon Saults etnbsp;5nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J**’” ’1'^‘efiti libcratißijfcnt unius occubitu.
*'»n»}q‘’^^‘^P^atiidad Abifai : Ne difperdas extender manum fuamin
Û4w4 Sdulemferuum dei, quem iwxiffct.
RE G VH PRIMVSi 99
to/o-dtitfg; in regno,quem er emendatum maluit quam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^quot;c’
occifum, domino commendans iüius negotiumuitamac dcudus. mortem.Sufficiebat fibi,ßiußitidDduidis,erSdulis pernbsp;fidia paßim feiretur in regno.tSlolebat exetnplum eße etnbsp;dare occidëdi eos rcgcs,quos dominus elegißfct: qui pr£nbsp;terpriuatumodium, non maleadminißrabatregnum,nbsp;ßrenuus princeps profuo populo, er fibi ipft non pars 'nbsp;eens contra hoßes ifraelisquofeunq;. C^uodautem itinbsp;llebr£o hic legitur,'iion dijßerd.ss eum : ad titulos pfal^nbsp;morum quorundatn pcrtinet,quos in talibus tantisq^ annbsp;gußqs cecinit Dauid: non raro er ff'dtulatorios edidit,nbsp;quod ab interprète minbnenegligidebuit.
I o lt;(fEtdixitDauid î Viuit dominus, quia
nifi dominus percuflerit efi, aut dies eius uenerit ut m oriatur,aut in prælium defeennbsp;dens perierit,
II nbsp;propitius fit mihi dominus neextendänbsp;manum meam in chriftum domini, nuncnbsp;igitur tolle haftam quæ eft ad caput eius,nbsp;amp;;cyphumaquæ,amp;abcamus*
Certofeconfolatus eß Dauid,er cofilioJßiritus fui, Vilt;îott» euicit carnis deßderium, ut non qu£ coro confuleret,nbsp;fed qu£ timor dei er fiducia, qua perfuafus cfl,cito fit=nbsp;turum utucl à domino percutidtur,ucl naturali mortenbsp;citius ßniatur,uel bello aliquo fuccumbens intereat : ßsnbsp;cut er Nabalo contigerat, ut meliusßt non mißffe masnbsp;num in chrißum domini. Voluit tarnen conßlium domisnbsp;mini, er Saulis inßlidtatem, erDauidis probitatë agnanbsp;fei ab exercitu Saulis,er Saule:ideoßgnum ecdidit cersnbsp;tum pr£fcnti£ fu£,pcriculiqi iUius, aufèrens enfem ernbsp;cyphum aqu£,incolumis rediens ad locum tutiorem.
li TulitigiturDauid haftam, amp; cyphum aquæ, qui erat ad caput Saul, 8C abieruntînbsp;Sinon eratquifquam qui uidcret,8i inteUnbsp;ligeret,Slt;euigilaret,fed omnes dormie=nbsp;bant, quia fopor domini irruerat fup eos*nbsp;Opprejfcratomnesfopordomini,utnec ingrediens Sopotdo-temnecc^edientemquifquduiderit,nequis putetpronbsp;ditione fuorum Saulcm negledum, Dauidemq; promosnbsp;tum : quandoquidem in exercitu Saulis nondeßieruntnbsp;qui Dauidi fauebant.Sed non niß diuino opere er grasnbsp;tidDduidfaluatuseß,etidm hacuice. Sine prafentibusnbsp;armis ad manum non dormiendum quoq^ militibus dosnbsp;cetur,non otiofe. Cyphus autcin ad lotionë aderat, quanbsp;crebro utebantur furgentes er dccumbentes lfraelit£nbsp;iuxta legem.
15 Cum^ tranfifietDauid ex aduerfo, 8C ftetifietin uerticemontis de longe, Si effetnbsp;grande interuallum inter cos,
14 nbsp;clamauit Dauid ad populum, Siad Ab
ner filium Ncr, dicensî Nonne refponde-bis AbnerÆtrefpodens Abner, ait: Quis es tuC^«z)cIamas adregemî’
Kedarguit ncgligenti£ ßrtißimos milites, er pros Ncgh'gen-pugnatoresSaùlis,quicertediligentiusuitam erßrtUs miA regiserregni curare debuerant, quam ut fomw
rr 5
-ocr page 198-'¦ SAM VELIS PRIMV?.
hM^opf re omnes pariter indulgerent.Decet uigites efiè regij corporis cuflodes : obnoxij fiunt reges multoruntnbsp;inuidite, continue periclitantur de uita, zf in caflrisnbsp;deniq; dificiplina uigiliarumfludiofißme noficitur obficrnbsp;uan^.Ducis quoq^ incolumitasftrenue defindenda eß,nbsp;à militibus omnibus in fiolidum ut dicitur.
^EtaitDauidad AbnerîNunquidnS uirtues^amp;quis alius fimilis tui in Ifrael;*nbsp;quareergo non cuftodifti dominum tuunbsp;regem ^ingreflus eft enim unus.de turbanbsp;ad uaftandum regem dominum tuum»
|6 nbsp;Noneftbonumhoc quodfeeiftiîuiuit
dominus quoniam filq mortis eftis uos, qui non cuftodiftis dominu ueftrum chri^nbsp;ftum domini, nunc ergo uide ubi fit haftanbsp;régis, amp; ubi fit cyphus aquae, qui erat adnbsp;caput eiust
Ss Daukf 'Verifimile eß Abner ßiße acerrimum hoßem Da^ aeettimus. uidis,zr’fiolicitatoremSauliscontraDauidem. Dolebatnbsp;enim patruofiuo perire regnum Zf fiamiliæ fiult;ehono=nbsp;rem, quem iÜis deus detulerat^. AegreßrebatDauidemnbsp;pr^ßrri Sauli fiadis z^ fiama, cuius ipfie princeps mili=nbsp;titeerat.Eum nunc non hoßiliter Dauid, fied amice ho=nbsp;norißceq^ aüoquitur, commendando à ßrtitudine, zrnbsp;ßrenuitate infiigni,fi{per omnes lßaelitas:hac autem ui=nbsp;ce dormitaße, periculoß incuria, ac intolerabili negli=nbsp;gentia peccaßc in regem fiuum. Deniq; fiermonis confie=nbsp;quentia,excordefidelißimo,miraq; antmi dexteritatenbsp;accufiat zsr corripit omnes régis fieruos, Zf totum exer=nbsp;citum,quiindificiplinam militaremturpißime peccauenbsp;rint,caput fiuumiugulo hoßis cxponendo,rege)nfiuumnbsp;cuißdcmzf operas iuraueruntnoncußodierint,digfunbsp;mortc,qui dominum fiuum periculo mortis fiubdiderumt.nbsp;Ciuihus uerbis ex animo fie bene uelle Sauli liquido monnbsp;firauit. Dignißimutnfieoßendit fiado Zf uerbis impe=nbsp;rio regni,qui animi fiuißrociam, Zf perturbationes ficnbsp;inmanibus habuit ac compreßerit,ut praeter decorumnbsp;Zf iußum nihil cgcrit,etiam contra hoßem,tam ßrtiternbsp;perfiequentem,Zf toties periurum.
17 nbsp;Cognouit autem Saul uocem Dauid,nbsp;amp; dixit: Nunquid uox hæc tua fill mi Da.-uid Et ait Dauid : Vox mea domineminbsp;rex*
18 nbsp;Etait: Quam ob caufam dominus tne^nbsp;us perfequitur feruum fuum^Quid feci^nbsp;aut quod eft malum in manu mea^
Agnouit Saul uocem loquentis Dauidis, fiemper opti ma rependentis pro peßimis,iterumq; firore exemptusnbsp;eß,Zf peccatifiuipoenituit,prte conßfione mentis ne=nbsp;feius quid loqueretur. Cui Dauid loquitur, innocentiamnbsp;fiuamiterumallcgando,zfilliusiniquitatem ac iniuri=nbsp;am,qui non cefifiet perfiequi rex,fieruum unum, eumq^ fi=nbsp;delißimum.
I nbsp;nbsp;Nunc ergo audi oro domine mi rex uef
ba ferui tui, Si dominus incitât te aducr^ fum me,odoretur facrificium, fi autemnbsp;Itihominumtmaledidi fintin confpedu
regvm PRIMVS.” domini,quiaeiecerunt mchodic, ƒnbsp;potiri poflïm hæreditatc domini, dic^nbsp;Vade,ferui dijs alienis»
Confulitfidditer er (dn(ie,Ht ira Um,humili[acrißcio zx dcuota interceßione ’¦nbsp;ut odorctur placabili odore,in odorem fuauitatii)nbsp;ritus domini malus definat folicitare eum adnbsp;contra dcum,contra confcientiam, zrnbsp;tem .imicum.Si nero non dominus,fcd homonbsp;rulentus 'vnßigatadhwußmodi infaniam,nbsp;ab zx cor am domino, qui improbitate fuanbsp;mum ifraditam exulcm agerem terrahoßi»”^»nbsp;ni zr ifraelis : nc inquit cohabitare poßim,nbsp;re huereditatiquam dominus dedit patribiunbsp;dicere mihi uideantur^ z^ fa£io iubere, utnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jd,
promißionis zrldnda, religionc^ tinius abeam pofi deos aliènes, im terram hoßiumd»”'nbsp;idola colentium.Ucet enim nondum exilfdnbsp;da,probabiliter tarne uidebat proximo fenbsp;id,quod zr contigit, fcilicet ut truculeiitißi'’’^’^nbsp;hoftes,dcßnfores innocentia: fult;e inuocarenbsp;tur,contra regem populißii, iam^ parentesnbsp;transfirre coadusfit ad Mitzpa M.oab,nbsp;xijtrucidarentur.
Et nunc non cfFundatur in terra coram domino tquianbsp;rex Ifrael ut quærat pulicem un*””’nbsp;perfequiturperdixinmontibus*
Et nunc nonfiet unquam, ut quacunlt;^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; n(»f
tuazrßria,fianguis meus cffundaturod^^ofii^ pofiitmenim occidi coram domino, hœ^Mnbsp;in tot periculis firuante hadenus, ZX re^nbsp;nantium laqucis:quantumlibet egrcdiatiznbsp;ille,rex ]fi-aelSaul,ut me totis uiribusnbsp;aucupiofuo mfidietur mihiunico,fientnbsp;perdix in montibus,auis,qu£ ut ni^nbsp;etiam obefi cuiquam. Talern me tu rex hadeuttnbsp;queris.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Äjj ffli
2.1 Et ait Saul î Peccaui, reuerttf^ Dauidî nequaquam enim ultranbsp;faciam,eo quod preciofa fueritafl**’’nbsp;in oculis tuis hodietapparct jiPnbsp;ftulte egerim, 8i. ignoraucrim 
Agnofeitquidempcccatum,zr reuoetd)! fionecompulfius magis quam cordenbsp;meliora pofthac,flultitiamq; confitetur , jHfO$nbsp;demalitiam. Nozi tatncnexcufiat ßdeinfr‘t^'nbsp;fixdus per fie fi-adum cxigcrc nunc non aiidd'
Etrefpondens Dauid, gisîtranfeat unus depueris,
Haftam iubet reportari in caflra magnißcte uidorilt;e, qua non tarn régisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igitttf
euicit,quàm propriumfienfium zr^’^lttium-peccata Dauidis reprehendere audent amp;V fiuis uitiis,quafi} uirfiandus zr tantus grandnbsp;deliqueritjUt exfiequentibuspatebit, hi
1.0
11
|
SAHVEL I s PRTH VA ^pftfiiHißinict reßgndtione ftiijpfiui, infîgnt pHtiéfis opcriuntur pcccat4,finenbsp;ntn uiuit homo qudmlibet finiiM, ut non tantnbsp;ßcroßiiilcthuitnuirifludixpro exemplonbsp;menünerint. Dominus autem rctribuct unicuiqj iu--'fiam fuam S^fidenutradidit eninitedo '’'Us hodie in nianum meani amp; noluinbsp;J’ffuderemanum meainin chriftumdo^ rctribuct tmicuiq; fcctindumiuflitican zr , quam nemo hominum ajjèquitur ucl habetnbsp;'“‘^uiribue,quiàpueritiafumui mail,nbsp;nbsp;nbsp;admalum ’’t’nß.-fed ex mifericordia dci iufti fumus,ut iuftc ope ^liufliKcft per fidem,iufla facit,nbsp;nbsp;nbsp;mercedé ^^‘^‘tccipù^ domino miferantc:miuftue imußa facit, ^’’O'cfiicTn recipftmiu/htia:. Quàmautëiuflcfide^nbsp;’fcm e^crf»j,no folum nunc tu nofli ,fed omnisnbsp;qu^doquidem te atroeißimumnbsp;Cr perfecutorë tampotentem dein dédit hodienbsp;mcas,ßd nolui manu meammittere in te, quenbsp;\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CT haberi chriftion domini. magnificata eft anima tua ^'^inoculis meiSjficmagnificcturani^nbsp;Sclibcretmedenbsp;o‘=^.«guftia. '»ta- ^“^^^ufliuehementerproficit, ç^dominui digne f‘‘“«ifjCttw poßulata ß dare propofuit.^lon enimnbsp;, nee orarc digne deum poßumui exnbsp;‘wt cjf Hoamp;fî. A df 0 autem eß, cr ueUe ctr orare,nbsp;tuddignitatem,non obnbsp;tiofnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuinum iudicium,cui ßae cr cadis, pre=: oeulismeisßatus tuus: fie magna cr pre domini dei mei,utnbsp;fbcui propediem, non folum de hac tua pernbsp;ff .‘°'^fiddeomniaduerfitate etmaîo,inflt;eculo prænbsp;^^'Kro. tu ft]^*^^*’8° Saul ad Dauid, Benedidus * ’T’i Dauid .-equidem faciens fades,nbsp;Abiit autem Dauid innbsp;locum nerba ad Dauid : 'Bencdiëlus tufili nu qf^p'^‘‘’^faciendofacies,qudmpoficndopotcris.Effinbsp;%nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficcre te dominusuu!t,Gr nonde= “olHit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^f^mini uoluntatem perfteiat, qui te regem f‘’‘^‘^tme etiam inuito. Vtinaaddidißct: fiat tcrra,è pater omn(po=nbsp;i‘^^us in omnibus operibustuis. A P V T XXVII. ait Dauid in corde fuo, AIi=: i^^'^quandoincidam una dieinmanbsp;ittus Sauhnônne melius eftutfunbsp;terraPhilifthinbsp;, »^defperctSaul,cefret^mcc^U3e.r |
ƒ REGVM PR IM VA* rercîn cundis finibus Ifrael fugiam ergo*nbsp;manus eius. EtfurrexitDauid,Sitranfiitipfeamp;fex^ centi uiri cum eo, ad Achis filium Maochnbsp;regem Geth. Eô angußarum dedudus efi Dauid,ut meliusfibi re fentiret inter inimicas genees, quàm interfuos, adnbsp;cumq; cofigit, qui prlt;e cteteris eratlfiacti infiflißimus,nbsp;ad regem Geth.lam enim didicerat non credendum holt;nbsp;fii reconciliato,nec toties tentarefirtunâ ut dicitur, uelnbsp;dci bonitatem.lamautem uenit Dauid nonfolus, ut an=nbsp;tea,fed cum fexcentisßrtißimis militibus, qui pariternbsp;omîtes ad mortem quarebantur à Saule, cuius infididinbsp;fubterfiigere régi not um er at,cum quo reconediari iUosi.nbsp;pofic non credebatur, idea tanquam commodus fuo re^nbsp;gno à rege fufeipitur Philiflhinoru, ey multa.mala Sau~nbsp;lo illaturus ßgt;erabatur.
Habitauit aliquandiu Dauid in Geth cum uxori=a bus cr ftmilijs fuis uiris fexcentis, utfeiamus infignentnbsp;ßiffeurbem,qu£ tot peregrines ztrhojfitespotueritnbsp;complcdi cum tanta familia: fic ut duos fccum Dauidnbsp;uxores haberet, Achinoam de lejrael, or Abigail de ,nbsp;Carmelo.
No/i potuit placere Sauli quod Dauid fe ad hoßes Ijf raelis contulijfet, cr fuos. Fortaßis tarnenjferauit iüicnbsp;domino peccaturum,e:r regno indignum fiturum,?^ inbsp;Palaiflinis aliqua occafione occidendum. iJihil enim ß^.nbsp;xum apud Saulë credcbatur,ßerabatur,agebatur,pro^nbsp;ponebatur,fed prout ßiritiis malus illi dominabatur uelnbsp;minus.duumq; tarnßrtis effet Saul tantiq; populi rexnbsp;decern tribuum,fatis claret è regione,regni Phdißhino=:nbsp;rum potentia,quam Saul aggrediaufus non effet.
Kationabiliter orat regem pro loco commodiore tot- ¦ perfonis,cxtra urbcm regiam,m quafidelitcr illiferuisnbsp;re uellet cum fuis, or ubi fefe de hoßbtis regisffolian-dis nutrire poffet,uel rations alia,ne oneri fitregi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, (, Dedit itaq; ei Achis in die ilia Sicelegt propter quam caufam fada eft Sicelegre-gum ludaufq; in diem hanc. Rex Achis Siceleg Dauidi ey- uiris fuis dat ad habU tandum,uel pro munere aut mercede,pro qua illiusfersnbsp;uitio obnoxij effe dcbcrent. Htec urbs olim tribui iudainbsp;forte obuenerat, obtentaq; ßerat, iterum perditoinbsp;nunc uero Dauidi donatur, cr feruatur, donee in resnbsp;gwvm poßta. affumptus^cdm peeulidrius amauit,nbsp;rr 4 ’ 100 |
|
SAMVELIS PRIMVS. tuflrem reddidit,ut: etiam rcgibui ludte cejjèrit non tdlt turn tribuilud£. y ^[Fuit autem numerus dierum quibus habitauit Dauid in rcgione Philifthino=nbsp;rum, dies (id eft annui)8c quatuor menfium » Df hdbitdtione Dauidis 'm agro Philifthinoru etiain Hebrcei diftcordant. Veriftmiliies cft etmt habitafte cumnbsp;Philifthaii aliquot diebus, quatuor'mtegris ntaifi-bus,q quod multis annis, quum Saul breui temporefu^^nbsp;peruixerit iuxta Hebrteos.Alij dicunt eum ibi habitaftenbsp;annum,c^ quatuor menfibus. 8 nbsp;nbsp;Et afccndit Dauid 8C uiri eius,amp; agebät prædas de GeiTuri, amp; de Gerzi, 8C de Ama iechitisïhienimpagihabitabanturinter^nbsp;ra antiquitus, euntibus Sur ufqj ad terranbsp;Acgypti» Dauid cum ftuis ag^editur geittes extra regnum Pa leftinorum, iudicio tarnen dominé dudum damnatas adnbsp;mortem,quis uel e/fugerant ftrages yi.ofts ucl loftie, uelnbsp;etiam Saulis,ç^habétabant ad Auftrum lud£,iuxta de=:nbsp;fertum quod eft in Sur, quod alio nomine Hagar dicitur,nbsp;'mter fortem luda Aegyptum.Tunc autem diceban^nbsp;tur Gefturi£i,Girfta:i, or Amalechit£,familia: quadamnbsp;'m ea terra ftno timorc inimicitia, quam ftirenc, eonbsp;temporehabitabant. Et percutiebat Dauid terrain, necrelin quebat uiuentem uirum amp; mulieremttobnbsp;lenscpoucs, 8C boues, amp;afinos, SCnbsp;Ios,6lt;u6ftcs, reuertebatur, 6lt;ueniebatadnbsp;Achis» Hos ad uiiii omîtes occidit, pr£diis abegit omnis generis, ^attulitAchisregi. 'Vtdifcamushuiuftnodinbsp;reges tyränosfiiifte, er opprejjbres populorü, qui cumnbsp;aliorum damno magni erant, non tarn pa/centes q depanbsp;rcentesquospoterant. is autem Achis exiftimauithu^nbsp;iuftnodi prædas aftirrifibi de regno Sauhs. 10 nbsp;nbsp;Dicebat autem ei Achis î N5 impetum feciftis hodie^Refpendebat Dauid, Ccn.-tra meridiem ludæ, amp; contra meridiem Ie rameel,SC contra meridiem Ceint JI uirum 8C mulierem non uiuificabatDa uid,necadducebatin Geth, dices, Nefor-teloquanturaduerfumnos^HæcfecitDanbsp;uidî SC hoceratdecretum illi omnibus dienbsp;bus quibus habitauit in regione Philifthinbsp;norum. Nuw hodicaliquos deprædaftis ƒ Quo indicatur aui (lumfiiiftepr£darum,quiis tarnen exiftraeledcfîdera=nbsp;bat quàm maxime. Cui fîc reftiondebat Dauid, ut cruenbsp;ru/mdiceret, CT regem uerbis faîleret, er tarnen re^nbsp;gntim iüius in nullo leder et, fed de ift-aeli obnoxijs po=nbsp;pulis prædas caperet: terras quidem tribui iuda diuidennbsp;das obtineret, er Achis regi commoda inftrret animainbsp;Hum er pr£darum.Dixit autem Dauid,fte excurrifte adnbsp;meridiem iuda,cradmeridiem ludæorum familiæuelnbsp;urbis ierameel, er ad meridiem uel auftrum Cemeorum.nbsp;^on quod iüos j^oliauerit,fed impios prænominatos |
REGVM PRIfîVS« idololatras,h£reditatem tribus iuda adhucnbsp;idautemnefeiebat rex,tiec aliquishocilbi'^^^^^^nbsp;poterat, quandoquidem nuHum illorum cepihr ,nbsp;nes occidit.Sic aute agebat pro tempore iUo^qno i»nbsp;lifthqm habitabat,pauco fciUcet tanpore,ut II nbsp;nbsp;Crediditergo AchisDauid,dices*'A - ominando abominatus eftpopul***““ Ifraelteritigitur mihi feruus feinpit^'^'’“^’nbsp;Credidit fronte rex diélis ad juamnbsp;curat ftolidus difquirerediligentiusomniat^^^quot;^^nbsp;ftgt;olijs,cr damno iUato,ut putabat, iudei^-turq; fibi aftecutum ft ducem qui multisnbsp;lftaelem,qui iftis iam fadus eftet irrecocHii^^^’'^nbsp;fibiftmperfidelitereftètftruiturus.nbsp;tetinhis er alijs excufarefiempernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Miiunt agebat,peccabat,ftd non ad mortem , pr» tota fiduciaftierabat,erftgt;iritu domim agitlt;gt;^^.nbsp;uoluntatedomim, adahorumpunitioneWnbsp;liationem. Exterminiumgentiumiftaelid^nbsp;iundum er coufq; ncgledum hoePauidnbsp;tur,fiuc in iud£a.cft'ctfiuealibi,dominodl‘‘^r^nbsp;nia protegentc,cui/eruiebat, er à quonbsp;äu impellcbatur ad uindidamimpioru^' ^CAPVT xxvni. ¦ I, ¦j Aäum eft autem innbsp;congregaueruntnbsp;gmina fua, utprepac’f. ----bellum contraIfraeh‘^*’^ chisad Dauid, Sciens nunc^^**'nbsp;niammecum egredierisincafhi®’’ a nbsp;Dixit^ Dauidad Achis, faäurus eftferuus tuus.Etait AcH‘® uid, Profedo ego cuftodé capin®nbsp;nam tc cumftis diebus, Non expediebat Datiidi periclitari de cunq;,nec decebat illtim diutius internbsp;inorariridco dominus Sauli uitæfinëfaeit:^^^^nbsp;æque non decebat militare contra iftaelefh^^^fi'ßnbsp;dentia deiftruatus cft, cui ft toto corde iug?^^ cf^nbsp;tebat.in tantis enim periculis conftitutus,f^‘^’^^(ili^’‘nbsp;densft regem eledum à domino, â quonbsp;gebatur,quem erftntiebat protedorerunbsp;non potuit iUi Dauid non deuotiftimus cjfe,d‘nbsp;curare de dominé bcneplacito, aùpero»^^.nbsp;certus ft efte in manu domini dei fti, innbsp;uiuere, moueri er régi, etiam fi duranbsp;latamuitæquàm morum. Erat enim ho’U^’r.^fsédnbsp;cor dei,mitis, bcncficus, fidelis, patiens,nbsp;homines pios:ftrtis ucro,iuftus, fttieriis, amp;nbsp;adimpios ac hoftes fidelium,er dcicotttemp^^^ c ftOUnbsp;gyegabantur quidëphilifthæi omnes,tnterq‘‘'’’.^^’iitgt;^nbsp;primus,tamë magnus in eis erat rex Achis,nbsp;nbsp;nbsp;pfjti^ confienfiu ifiraelem inftftaturi.in qua expediti^o ^j(fe dem quoqi eufuis rex iüius euocabat ¦ Cui |
SAMVELIS primvs
toquutus ejl, t^cfciui quidé quid l)i pdr^ ’Kiti (fäuriM eifet : certißimui tdirnn quodnbsp;lifiMnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdcroftndd pro fuo populo
gcflorü ordme cu lnf)y^''‘^^^‘*^P^'^fi^nsfiHurusel[ctDMid, ct afliturm
lt;^^gt;'poyi^‘Tali cnimfide er peroinnemui=nbsp;Î 'lisii, '^°^^gt;^dcope/tdeni, er tarnen fiagiliiate earnbsp;^**'^*”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l^tes qute faciet
fef*'‘‘lt;^-Cuiui uitam er falutemfine dubio fideliter f^uiiifidelii.-idipßmtnbsp;irn*'‘^‘ ^edidit, ideo corporis fui cufiadem elegit.nbsp;eft,planxit^nbsp;fepelieröteum in Ra-t’*!. ^tioi Et Saul abftulitmagos öc
repetitur,fic fepultura er luélus : ut *' uixifiet à nemine confilium in tnaxi-«ojnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;acciperefolitum, er per nuHu aliunt
''•‘infli nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;praeter q à Samuele, etiam fe=:
Vf^jpM»««î«o«mtt/to tempore pofi ^iiu. l°^ltumSaulemfuperftitcntfiiijfe, qui 'm eo Panbsp;dndum legi diuina:nbsp;^adicadis maléfices, 'mcantatoribus,aunbsp;^‘^iUenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cteteris gentilium fuperfiitioni-
lis^ç^y’^confilio er 'inlligationeprophet£Samue=: 4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Amalcchitas difi/erdideratj
Ç ^^^aifiaelisfufluleraterocciderat.
PhiHfthiim,5C ucnc ^tçûj 55ftrametati funtin Sunam t con-uniuerfumifraei,nbsp;HiiS^ftatus eft in Gelboegt;
Igitur coueneruntmon hic feribitur tan~ 'quot;M« K '^’^^rus conuemffe,ut aiitea,cum Saulis ernbsp;prlt;£clarafaéla narrarêtur.Hic enimnbsp;*^0 contra Saulum er filios ïfrael, ideanbsp;rrat 'mgens numerus. Peccata enim reanbsp;Pi^nienda nunc erant, ideo id fit non mulnbsp;ordinatione: contrauero tosnbsp;¦ \]ej^^^'^‘ttcumSaule,fedfi-uftra.
i çj^''*‘tSaul caftra Philifthijm, 8C timu f C(/^^^itcoreiusnimiSt
ji pQH(j^‘'iIuit^ Saul dominum. Sc non re s'i’ dominus,neq; per fomnia,neqjnbsp;f ®‘'nif^'’*^^^5Pcrprophetas*
Uconfeientia quoq^ libL 'Ifiï • *quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'miurijs,fati(lo Dauidi, er
ii^^, ° ^^°ê‘ttii.tiion fine caufa timebat caftra Phi ‘^pt(d iUos Dauidan effe au=nbsp;gt;0*'^’^') l’anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conjkrnatus, ignarus
‘^’^gt;^uum per Samuelis difcipulos inter 'iu'^-qu'inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;finefiducia exau
«i^ W eratexaudiri per facerdotis offi, facerdotes tanto numero trucidasnbsp;poterat,ideo exaudisnbsp;^ibil e/iim domino placet fine fide. Ten«
V
1«'
REGVfJt PRtfSVS» 101 tMÎtmuîtis melt;hjs ^i beneplacitu difeere ,fed tempMnbsp;fuum iam aduenerat,iam fatis urgebatur,iam domini uonbsp;luntate de medio aufèrëdus,iam eleóius domim eximensnbsp;dus periculis, er libertate donandus pro tanto.
7 nbsp;nbsp;Dixit^ Saul feruis fuis, Quæritc mihinbsp;mulieremhabetem pythonem, 8Cuadamnbsp;ad carti, Sc feifeitabor per illam. Et dixerucnbsp;feruieiüs ad eum, Ecce mulier pythonemnbsp;habens,in Enden
8 nbsp;nbsp;Mutauit ergo Saul habiturti fuum, üe-ftitus^eftaliis ueftimentis, SCabiitipfeSCnbsp;düo uiri cum co,uenerunt^ ad mulieremnbsp;node. Sc ait t Diuina mihi irtpythone, ÔCnbsp;fufeita mihi quem dixero tibi,
Deftieratus Saul de fauore domini, reliquis peccatis fuis addit maxmwm.Sciens en'm quantmn domino fern P*“toniffa,nbsp;per diftlicuerit confultatio diuinorum, quos er occidinbsp;iuftcrat, quafiincontemptudominitiubet fibi conquirinbsp;maltficamfiue magam, à qua cotra domim pra;ceptuntnbsp;audire cupit fiitura, quie dominus iUi patefacere non uonbsp;fibat. Seruis autemprodentibus fuperftitem adhuc mOsnbsp;gam uel Phitoni/ftm in Endor,quunt fe potius contra itinbsp;circiimcifos dijfonere debuerit, er exercitum ordinalnbsp;re,currit ad Phitonijjam,equo fcilicct conftrato,er mitnbsp;tatis ueftibus,ne agnofceretur:affociatus duobus tantuninbsp;uiris fidelibus,no{lu peruenit ad iUam.Dixitq; ei,Diuisnbsp;na obfccro mihi per phitonem qui in teeft,er producnbsp;mihi Ipeéirum quod poftulauero. Non arbitrandum crenbsp;didiffe Saulan pofte Phitoniftam fuftitarc ui fuade monnbsp;tuis quenquam, uel poteftatem habere cogendi uel euonbsp;candi Ifiritus fidelium:fed fteära fieri folita, er ff irisnbsp;tuum apparitiones,permtßione diuina,etiam contra danbsp;mim mandatum fub poena mortis 'tnterdiilas, 'tmpq idanbsp;lorunt cultores accipiebant, quibus er utebaitturausnbsp;xilio dtemonum, er iudicio permißionis diu'tn£. Qg^nbsp;tarnen uifiones non tarn libidine maleficorum, uel arbisnbsp;trio damonunt reddeban{ur,quàm iuftu, ailione, prouinbsp;dentiaq^ diuina,quie moderatur omnia,tam qua corposnbsp;ralia funt, er'mhac uita mortalium, quàm ftiritualia,nbsp;er 'm/aculo animarum. Deus enim eft uiuoru er morsnbsp;tuorum. lllius obfequio feruiumt omniagenera ftirituu^nbsp;quorum uerifimile eft admodum multa efte, er multisnbsp;domino modtsferuientes.
9 nbsp;EtaitmuIicradeum,Eccetu nofti quä=snbsp;ta feceritSaul,SC quomodo eraferitmagosnbsp;Sc ariolos de terra : quare ergo offendicu-Ium ponis animæ meæ,ut occidar^
Excufatfe mulier, er eifdem uerbis accufat cofeien tiamSaulis,quanunccxigitmifer à miferaimpiumftsnbsp;crilegumq; officium defirrifibi, propter quod tot hominbsp;nes iam ante ne id fieret occideratyfeienterq^ contra uernbsp;bum domini artibus prohibitie deoq^exofis 'tncumbit^nbsp;fuoq; fefailo condemnat. Eo anguftiarum producit deanbsp;ftieratos malitia er timoris dei exclufio. Dicit itaq^ mtinbsp;Her: Hon te latere poteft quanta atrocitate Saul rex nanbsp;frr c tetrd abfdderit ÇSquot; eraferitPhitories erb^aÿys^
-ocr page 202-SAMVELI? PRIMVJ.
Ut quid ergo implicoi me pcriculo certo mortts,ß refcie rü StiulU'S^
10 nbsp;nbsp;Et iurauitei Saul in domino,diccnsïVinbsp;uit dominus, quia non euenict tibi quic-quam mail propter hanc rem*
lurauit Saul per uiuentem donuniim,non eueniet ucl occurret tibi iniquitlt;is,pro hoc uerbo:hoc efl, Non pd=nbsp;tieris aliquid mali pro hoc peccato tuo ft nühi nunc ac=:nbsp;quieucris. Iterum peccat Saul,iurando fe nonfdélurumnbsp;quod lege obligabaturflicere:abutiturq; iuramento dei,nbsp;Çr contra dcum uane fufleipit nomendei.
11 nbsp;nbsp;Dixiti^ ei mulier. Quern afeendere fa^nbsp;dam tibi^Qui ait,Samuelé mihi fufdta*
Pro religione facra feruati iurameuti ab ïîebrteis,no dubitat ultra fœmina acquiefeere precibus,nihil pericunbsp;li timens, Dicat tantummodo quem fibi fufeitari uelit,nbsp;cuius jpeélrum cernerc, cr alloqui defideret. Petijtnbsp;p^tafmanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Satuuelc fibi product, uifionemfcilicet, cr phan^
facriicgum. taflna Samuelis, pro artis illites facrilegio, quod donti= nus ubi cr quando uult permittit ac moderatur.Muliernbsp;itaqi Phitonijfa fluperftitiofs ritibusfuis contra dominanbsp;domino feruiens, O“ mala cofeientia fua jfliritus ad pernbsp;tniflionem diuinani euocans,non flea fed domim uirtute,nbsp;qui impijs iUuforibus illudit, cr falfa contra deum qu£=nbsp;tentibus,ut Balaam ariolo, uera rejflondet : qui fletura,nbsp;cwijCr quibus modis placet,oflendit. Is Samuelis ucl Iflinbsp;ritumucljfledrum Sauliprtefentauit,non tarn Phito=^nbsp;nijfe infllicis opera,quàm fua facrofanda prouidentia,nbsp;quacumdagubematacdijflonit. Superhac refenten^^nbsp;flam inuenies diui Auguflini ad Simplicianu epifeopum.
IX Quumaute uidifletmuIierSamuelem, exclamauit uoce magna, 8C dixit muliernbsp;ad Saul, Quare impofuifti mihiî' tu es eninbsp;Saul*
Mulier uidens prodeuntem Samuelem, Gr, ut ïueLeî dicunt,reuerentiiiin aliquant uelutregi exhibentem,uelnbsp;alia quadiOn rationecognofeens Saulpriefentem,clamatnbsp;dnxia,mori timens^doliem improperans.
ij Dixit^eircx,Nolitimere:fedquidui^ diftiÆt ait mulier ad Saul,Deos uidiafeé-dentes de terra*
14. Dixitepei, Q_ualiseft forma cius^ Quae ait, Vir fenex afeedit, amp; ipfe amidus eft palnbsp;Iio*Et intellexit Saul quod Samuel effet, 8Cnbsp;ïnclinauit fe fuper fadem fuam in terra, ôCnbsp;adorauit*
Confolatur iUam Saul, zir certam de falute reddit, quandoquidé per deum iurauerit, nihil mali pajfuram,nbsp;etantum ut quee uideat indicarc pergat. B.cjflondit ergonbsp;mulier,Gr dixit Sauli: Deos, hoc efljfledabilem pcrfl)=nbsp;• nom, cr diuinum aliquem fltiritum hadenus infolitumnbsp;'tnihi apparere uideoafeendentem de terra uel prode^nbsp;/intcm,airum jenem Gf pallio amidum. Intellexitergonbsp;^Saul quod Samuelem uidcrct, cuitisjfledrum cr Jfliri-turn uelut perfonaapparentan cernebat. Procidit itacpnbsp;in faciem fuam ad terram Saul,cr adorauit, cupiens abnbsp;filomelioraaudire,qali4sconfueuerat.
REGVM PRIMVS. — ly ¦ ^Dixitautem Samuel ad Saul,nbsp;inquictafti me, ut fufdtarer Et ait Saul,nbsp;Goartor nimis; fiquidem PhilifthtjinP'^'nbsp;gnant aduerfum me, SC deus rcceffitàm^,nbsp;amp; no refpondet mihi ultra, neq; in manunbsp;prophetarum,neqjperfomniaiuocauiePnbsp;go te,ut oftenderes mihi quid feciam*nbsp;Satnuelfic locutus inteïligitur Sat(li,tdnbsp;liernec uiri qui cum iUo erant audirent.Sieutnbsp;fola Samuelem uidebat non Saul :fic domi-twnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
te,fic diflienjante adiones creaturaruntftuttuntifl*^. nasfue malets, ut operationumfuarum cawflfnbsp;non priefumamus. Spirituum ergo more amp;' ‘flnbsp;dormientiumfidclium loquitur, oonqueritutq!^nbsp;yt quid,mquit,conturbaflime, cr inquidlt;‘fl^‘*nbsp;tandummedudaei exponunt, Vt quid terruijf'’’'^^^^^nbsp;quafidiuina uoceiam cuocer adcompareni'*'''^nbsp;tribunalidominideiadiudiciimiuniuerfale,lt;gt;‘'‘nbsp;minum ƒ ycrius uidetur did à jfliritunbsp;Samuelis fuealterius in illius perfona, quy‘nbsp;rat iterum fe euocariad negotiahuiusnbsp;lint iam exuti requiefeere à laboribusei'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(Oit
marum fandarum ab omni perturbatioiteif»”’'^ gaudere, iucbciumq; uniuerfaleprieflolati'‘‘‘'''^^iiiifinbsp;Saul autem dixtt:Angufliie mihi magn^fl”^^ ’fjerit,nbsp;flinis me impugnantibus quum dominiunbsp;cr no rejpondcat ultra, nec per prophMnbsp;quum nefeiam quid fado nunc opus,nbsp;pioquidagam.
16 nbsp;lt;Etait Samuel, Quid ifnbsp;quum dominus rcccfferità ttgt;^nbsp;hoftis tuusî'
Samuelrcjflondit : Cintre me interrogé tuo, quumdominus à terecejferit,amp;fi^’quot;''\,^‘‘-iemuli tui uel hoflis, quem fcilicet odis amp;nbsp;Quaft dicat,Si nofli à te dominum receßijpgt;y^^/itiflnbsp;neanimietuie, pœmtcntia, oratiogt;te,facrip^‘lnbsp;modisdominum tibi reconciliaffe dcbeb^,nbsp;ad illius uoluntate hutnaniter ergratioflnbsp;uidem tarnflrenuum propugnatoremgeittfi‘\ij^(jfirnbsp;gm tui:ft noUes pro Dauide regno ccdere,i^^e^(^tP‘nbsp;uere,debcbas potius à Saul dei ordinationinbsp;gnumq- fflonte reddere, quod inuitusnbsp;militer fufleperas.
17 nbsp;nbsp;Fadet enim tibi dominus fitn*'
eft in manu mea, nbsp;fein det dom*’’
tuum de manu tua,6^ dabitilIu“P^ tuoDauid:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• ;
18 nbsp;nbsp;quia non obedifti uod donun*’ -dfti iram furcris eius in Amakd^ * j/r,nbsp;uerbum iftud,fedttibidoniinn® zuf’’**;
19 nbsp;nbsp;nbsp;dabit dominus etiam
manus Philifthiim i eras aute tu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
mecum eritis,fed amp; caftra Ifrad tt minus in manus Philifthiim.
lamen'mdudumaudijU à mtere didorum ut homines,fadurum tibij
|
SAmvELIS prihvs. eiûm tuwn [cindetur ä. te,amp;' dabh ,1^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuo Gaitidi, quitt non obediuißi uoci domi^ fi^^^‘*'^^^^‘^lt;gt;iy‘Oftfù‘igt;ncotraAnMlechittif,pro=i contingit tibi,quod nuncnbsp;^‘‘^‘^quot;^¦Dttbit dominus tlt;annbsp;(^rtis tu crfilijtuinbsp;^''îj liit) eß,inaUofteculo, mortuiIcilicet. TAanbsp;Ht-'brteorum, dicentiumnbsp;Sttmucli^ dffosnbsp;J'^crd ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Stunde peccdtum lUud occißonis tot ^ot’Cjpcr obedientium ittam qud nunc dco bumilitcr fufcipit iudicium domini de propu-fi^ij^-quitt fcilicet nonnbsp;Hj fioc^certum periculu-Etiamfiliosfuos non amo=nbsp;ijj ’ ^'^mmoneßcit 'mftaittis pcricuU. Certe quidemnbsp;'' °P^is, ßrtißimo türo er ßnüo bomim di=:nbsp;ßit:uerum non hoc tantum peccato pecca-boM'^^^‘‘^ibus. i^ecopensuirtuofi meritofaluanturnbsp;liiin^^^‘^‘^qt, fedgratia dei per Chrißum pronußnbsp;^ibitum. Alioqui Dauid pluribus peccauit^etnbsp;I f “^fiddo/nimgratiaferuatuseß, terram,non po i iiiijç •extimuerat enim ualdc uerba Sa non eratin eo, quia nonnbsp;l^’^fatpanem tota die 8C tota node. pauore et anxietate cor boff^ ’^'¦ofcorc corporis deßtutus, ex ieiunto er ia=:nbsp;uaknscecis ^uantus erat ad terrdm, Qttid enim ntirtvm ''f çj!**''' ‘“^to nuncio poßq; fatigatos artus fi corpo-l ^co.^'^^^^ofl^naturill£citaq;folusuideturaudi/fenbsp;’ I Î^^ddttptî. mulier illaad Saul, amp; fualde) dixit^nbsp;Pof obediuit ancilla tua uoci tuf,nbsp;meam in manu mea: 8Cnbsp;i f^fniones tuos quos ioquutus esnbsp;’ Nh* 8?’^ ‘gitur audi 8C tu uocem ancillae buccellam panis,nbsp;conualefcas, SCpoflis itcragt;- Qiii comedam« Coe feruifuiamp; etiammugt;nbsp;üirrexitdeter.* Uaik nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ud Saulem,audito nitnirum ea- quot;ifib ^°’'(^°’'^’^‘dit uehementißimeperturbaium ^^^ußum. Sapientißime itaq^ erfideliternbsp;ß*^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;puteretur fibi ßic= )nedicamine cibi,poß tan=z buccellam panis promifit, er uitulumnbsp;pro^ecuperandis uiribus,quibusnbsp;r ^te'dei.Renuitprimumcibo ineptusnbsp;GT muliere obtinetur ut cons antem illa habebat uitulu pa- |
REGVM PRIMVS. loi fcualemin domo, amp;feftinauit, 8C ocddic eum:tollens^farinam,mifcuiteam,amp;conbsp;xitazyma, NiM negligit mulier omnia qute habebat offcrrefii= /}gt;onere,occidereuitulum,farinam mißterCf coquereOsnbsp;zyma, poncremenfam, recreare turbatos e^fatigatoinbsp;ex itinere,curaqi dißraäos. Sipofuit ante Saul, Só ante fern os eius» Qui cum comedilfentjfurrexerunt Sf am=nbsp;bulaueruntpernodemillam» Comederuntfiurrexeruntipfa noäe, eS' ambulaues runt totam noilem,ßeruis quidem ignoraiitibusfituritnbsp;mala.Saul uero animo reßvmpto, er audito ßtper fe iusnbsp;dicio diuino,quia occidendus eßet corpore ,ßgt;iritu au~nbsp;temßciandus ad Samuelemer cteteros piedeßnilos,nbsp;non fiolum iuit fedfißnauit ad mortem, ad exercitum,nbsp;pro quo er cum quo fegloriofe occumbere paratior e=snbsp;rat qßgere, er uirium defiólum caufari, uiriliter aéï'Unbsp;rus,nifi populusßgißet : imö fi dominus non pro fuo innbsp;flo iudicio ßragemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er populi decreuißet. ^fCAPVT XXIX. ^rgo Philiftiim uniuerfaagminain Aphecîfednbsp;Slt;Ifrael caftrametatus eftfupernbsp;fontem qui eratin lezraeKnbsp;Etfatrapæ quidem Philifthqmincede*.nbsp;bat in centuriis 8lt;millibust Dauidauteninbsp;SCuirieius erätin nouilfimo agminecum Achis* Ordinatio diuina deferibitur circa Dauidem, qua iti xtadefideriumfuum honeßa caufarejßedu fuiimpedinbsp;tus eß,ne contralfrael pugnare cogeretur,uel pugnanÜnbsp;busadeffeer firrefuppetias tanquampropugnatorrenbsp;gis Achis. Congregatis enim omnibus Palteßnis iuxtdnbsp;oppidum Aphec,lfraele caßrafua figentibus in iefrael^nbsp;caeperut Philißhinorum caßra fefe parare ad pugnatn:nbsp;fic ut illorum reg« non in adern, fed inter poßremos finbsp;fierentur,prouidëtia dei Dauidem profequente,ut cumnbsp;fuo rege uelut corporis eußos non inter primos in adenbsp;aggredi cogeretur exercitum ffraelts. 5 Dixerut^ principes Philifthqm, Quid fibi uoIûtHebræiiftiî’Et ait Achis ad prianbsp;cipes Philifthrjm, Nunquid ifte eft Dauidnbsp;feruus Saul régis Ifrael, amp; eft apud me die=inbsp;bus uel annis î' 8(. non inueni in eo quic.*nbsp;quam,ex die qua cecidit ipfe (lt;«1 me) ufqj a4nbsp;diemhanc 4 ^Irati funtautem aduerfus eum princi pes Philifthfim, amp; dixerunt ei principesnbsp;PhilifthiimîReucrtatur uir, amp; fedeat in Ionbsp;co fuojin quo conftituifti eumt Sd. non de=nbsp;feendat nobifeum in prælium, nefiat nogt;nbsp;bis aduerfarius , quum præliari cocperigt;nbsp;mustquomodo enimaliterpoteritplaca*nbsp;re dominum fuum, nifiin capitibus uiro**nbsp;rumillorumt Nonne ifte eft Dauid cui cantabantin |
SAMVELIS PRIMVS. choris, dicétcs tPcrcuffitSaulin millibusnbsp;fuis,8CDauidin deccm millibus fuis^nbsp;Phihßhinomnechoc contcMiconnbsp;pitum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßlio,fat(i prudciner confultauerunt de remittendts,x:i£t
uide rcliquisq; feruis Saul, dtcétes.'Ncßrte,ut coiKige^ Tiit iant ante, fiaM nobis cum fuo domino pugnantibusnbsp;aduerfarij. Quomodo enmt placare aliter poterit Dauidnbsp;dominum fuum'nifi in noflris capitibus, peut er olim ilnbsp;lias gener failus eflinnoflrorum præputÿsiNÔnne celenbsp;brati pint ambo Saul erDauidde präge imnopros comnbsp;}nilfa,pc, ut Saul in miUibus triumphator ab iUis canerenbsp;tur,Tgt;auid autem in decernmiUibusfQnpdautem Achisnbsp;dicit,Dauidcmpijpep:cum diebus er annis,pecundtimnbsp;Hebraos intePigiturintendippe regem tarn certufe eßenbsp;de illius pde er dexteritate,uelutip multis fecum annisnbsp;babitappet, quum quatuor tantum menpbus, er paucisnbsp;diebus pecumperit,àtempore quo cecidit ippe,hoc ep,nbsp;à tëpore depilionisPu£ àpo domino. Videtur hoc repnbsp;rendum ad tempus annortvm,ia}n enim aliquot annis honbsp;pis pierat Saulis,etpmultas h£cdiu durauit,ut non tomnbsp;cito reconciliari iUi poppe credendum pt.
6 nbsp;nbsp;nbsp;Vocauit ergo Achis Dauid, amp; ait ci,nbsp;Viuit dominus,quia reâus es tu SC bonusnbsp;in confpeclu meo, ôC exitus tuus, Scintroinbsp;tus tuus mecum eft in caftris:non inuc^nbsp;niintemaluex die qua ueniftiadme,uflt;^nbsp;in diem hanc,fed fatrapis non places*
7 nbsp;nbsp;Reuertereergo,Siuadein pace. Sinonnbsp;offendes oculos fatraparum Philifthiim*
NonpoteprexAchis improbare uelreptare con= plium principum, Gauidis autemgratiam non uult pernbsp;dere,ideopeexcupat nihil pdei er probitatis depdera=nbsp;rep in iHo tepatus, quern deprehenderit bonum, pla~nbsp;cuippe pbi introitum exitum ippus,qui Pdlicet in o-tnmbus agendisdomi pris pdclispt inuentus.-pednbsp;fatrapis regni fuinon placeat, qui non ceque ut ipfe ei innbsp;omnibus fidant ,ruîuermtq; externum exercitumad^nbsp;eßepbi,maxime ifraeliticu contra ifraelem pugnaturis,
8 nbsp;^Dixitep Dauid ad Achis,Quid enimnbsp;feci, amp; quid inuenifti in feruo tuo à dienbsp;qua fui in cofpedu tuo ufqj in diem hanc,nbsp;utnon ueniam,Sipugnem contrainimi-cos domini mei régis ƒ
Satispacit Gauid regi Achis, er obfequiufuum com mendat,ne perfidus habcatur regt, uerbis quidem hononbsp;rifuo pris conpulcns, corde uero goudens obtigißeho^nbsp;nepam caufam non egrediendi contra plios Ipael, donünbsp;no propiciente confcientiiePu£,uit(e erpanue: id quodnbsp;pdeles de domino Pemperperare debeiit, qui cur am femnbsp;per habet de Puis per omnia.
9 nbsp;nbsp;Refpondens autem Achis, locutus eftnbsp;ad Dauid, Scio quia bonus es tu in oculisnbsp;mcisjficutangelus dei, fed principes Phi^nbsp;lifthinorum dixerunt, Nonafeendetnosnbsp;bifeumin prælium*
Angelo dei rex impius Dauidem comparât, morep •leliùmloqucns,àqKibusPhiliPieitampdeiquafdamue
REGVfS PRIMVS. ritates q modos loquédi ucriptttile ep didieißetnbsp;temporibus. Etex Dauidis contubernioucripinil^^nbsp;ippum non parum propeiße in cogmtione dei,utd^nbsp;to gratior eße potuerit.Nihil pratenditnbsp;liqute rex,q principes Philiphinorum nolle DouidUlnbsp;rutnq;comitiuam in beUo contra Saulem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .
Igitur confurge mane. Si feruidoflW'’^ tui , qui ueneru nt tecum t amp; quutndenbsp;cle furrexeritis, Si coeperit diluceu^’’^’
11 Surrexititaqjdenote Dauid ri eiuSjUtproficifcerentur mane,nbsp;terêtur ad terram Philifthqm:nbsp;autem afeen der unt in lezraeU
Oratac iubet,ut nontardet cumPeruis,quos uocatferuos domimpui, hot^nbsp;breuibusuerbisindicanscaupamtotam. Neid’nbsp;in exercitufuo habere feruos eius régis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°
Iwmgererent : idcoq^ iniungit ut fumino cum Puis,quodnbsp;nbsp;nbsp;non inuitus pcit, er
minus impulit adpalutempuam atq^PaorU'i’t- ^^mP« aute apcenderunt cum agmifubusfias denbsp;rael urbcm,non procul à Bethpm.
A P V T XX3i'
Vum^ ueniftent jl«
IO
O f ius in Siceleg die mA chitæ impetumfecerat^^ßife'nbsp;.T-----..auftraliin Siceleg,^^;goi*nbsp;rant Siceleg, Si fuccenderantc3d’‘amp;^ jniinbsp;Et captiuas duxerat mulie)'^®nbsp;nimo ufq; ad magnum î Si nodnbsp;rantquenqu5,fed fecum duxeiaïquot;^nbsp;gebantitinerefuo*
Quicquidhic alij aUegorizent îo,erredemptore Dauide, nospotiuserlt;^^.^^^f^iftnbsp;usq; uidemus admirabilepauoremdeiad^‘‘^ ’^pi^nbsp;ubiq;pcripturatepatur, quiipfiusr£godlt;^nbsp;nw curat, quemadmodum Dauid totanbsp;d domino. Eo fermé die quo fatrapænbsp;odio Dauidis fatagut ippum à rege dotnuritnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p((ui«=
nolunt fecum habere milites feruos Säubs, nbsp;nbsp;nbsp;ipit i»
dis AmalechiU er omnium l/raelitarui^ Siceleg, ernoninuenientesuirosnbsp;rcî Dauidisnbsp;nbsp;nbsp;feruorttm cum prolibuf
milqsabductmt inpra’dam. îdeo domine dente pro Dauide,nb folim Achisorat‘“'^nbsp;etiam urget Dauidem, ut quam ppnatdtfnbsp;mo mane redcat,et quafi timere uidetur,^nbsp;patiatur à fuo exerdtu quem nonnbsp;mum odißi, quo ppnantius abeat.tain ednbsp;banturomnidfuoinSiceleg eonbsp;iubet femel CT fecundo, ut primo diluei* onbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(fidvt
itaque tertio foluentes de Aphec, ufqueadSicelegDauidcumfexcentistpri^l^cS^nbsp;MtM urbem uapatam ante triduum,abanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•
poffeßio»esincaptiMtatemabAnui^hiitgt;jr^^^e»
^AHVELIS primvs
t”'(gt;ximia iampcccatiimSaulisappareat, quinbsp;^^quot;^ti^peflilentißimamgcntem, non omnino crnbsp;mntndatum: contranbsp;^lt;^n[atio Dauidis,qui etiamapud regemnbsp;lgt;iis ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inßftebat,omnibus uiri=^
'f ff k nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;excidium, qui nusiquam
°gt;'^n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßraelitdt.lam autem dei uoluntate et
«(it quid ”* lt;^gt;tnt yege Achis contra Saul ,utfinbsp;»litt ^^^“^^tatiißtilJ'et m Dauidc,tam fortiter pro^:nbsp;oigt;ernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;extraneo contra Saulem, hoc
Î p ‘ punirctur ad horam.
uenifTet Dauid 8C uiri cius ip äcinucniffcnt cam fucccnfamnbsp;‘’^or^^s fuas, amp;C filios fuos, Sc filiasnbsp;4 j’^efiecaphuas,
populus qui erat 4ç^ j uoces fuas Sf planxeruntdoneenbsp;y g^^*^ctin eis facultas flendit
'Jïduxores Dauid captif fuerant,Achinoam [ezraclitis,öfnbsp;6 pRäil uxor Nabal Carmeli»nbsp;ualdemolebatnbsp;«f^pHrn populus lapidare, quiaamaranbsp;tonus populi et uniufeuiufq; uinbsp;ffta^^’^^l’isfuis, S^filiabusî confortatusnbsp;gt; Dauid in domino deofuot
^^•11 fi
^Ph Achimclcch, Applica ad me
'*^Oft^^^%flcuerunt abaila precda iüii amätißima ¦quot;n-Q filiorum,tam Dauidis quant aliorum omni=^nbsp;Ibidem ingens anguflia, coarólauit Gauidannbsp;^gt;Sl^“’^^'dntuirißui, quantumlibct fibißanperami^nbsp;'*^10,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tanti dainni ßrre non potentes, cogita^:
quot;1?^.. ‘^^ b£{«;(/£./^pjjj(„(jo^^n)?inîrfraim erat ata’ll o^^-^^^^^Hlorum, propter «xor« ex filios captos Gauid ßeipßumconfi)-mauit, conßola=:nbsp;’ßmdoininumßeßefi)rtificando,qui iüumnunnbsp;'^‘^'fi'et, lt;i nn-a fide non cxcidit, in maxima e=nbsp;^'lt;e)hp^'*^‘^-Dixitq}adßummum ßacerdotem domini,nbsp;^^i’^hat, ex digne uenerabatur, colebatq;
‘^PP^‘‘'‘‘ cphod,inducrc uefie facra, ut - Sj ’‘’’«initm iuxta legetnprcccris,ex coßulas, quidnbsp;\^^^gt;idiimfit.
dicens: r^^îîf treulos hos,Slt;ccmprehcnnbsp;Dixitep ei: Perfcqucrctabfq; du-
^‘^’^idis erat,fidomino Amalechitds latrunculos iftos,nbsp;^\^'^^'^‘^°^^°^‘^IJ'^‘l^^gt;domino ßauente pofiet,nbsp;^^fide^^^°P^‘lt;^-’^‘‘gt;^pra;ßens eft dominus per fixnbsp;. ‘ domino,ut nihil non peterç aufint, exquot; hgi
'‘^Of^^^qsfleuerunt abaila pricda iüis amätißima
1».. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;________ j- —j. .2 J tK
REGVM PRIMVS. ioj
neftapetentesßemper exaudiantur. Hie ergo dominus 'Dauidiperßacerdotem rejfiondetfilicia, dicendo : Per-ßequere cito ex firtiter, quia ajßequendo ajßequeris a^nbsp;mißßa,ex cruendoerues, hocefl, certifiimepradam reanbsp;cuperabis.
9 Abjjtcrgo Dauid ipfe SCfexceti uiri qui eran t cum eo, öf uencrunt ufqj ad torrentenbsp;Befor,6c reliäiC^KiddwXubftiterunn
’ ° Perfecutus eft autem Dauid ipfe 8f qua dringend uiri: fubftiterantenim ducend,nbsp;qui lain tranfire non poterant torrentemnbsp;Befor»
Non diftulit Dauid neeeßitate impulßus, cumßexcett tis ßuis: ßed uelut lea'na, raptis catulis, irrequieto Jfiiri^nbsp;tu,pcrßcquuntur pradones, ußq; ad fluuium nomine Be=nbsp;ßor,ubi quidam de uiris Dauidis,hoc efl:,ducentißubflttenbsp;runt adßarcmas tuendas, quo reliqui fiftinarent ardentsnbsp;tiut,minusimpeditiexfirtiores, quadringenti ßcilicet^nbsp;gt;gt; Etinueneruntuirum Aegyptium ina-gro, 8C adduxerunt eum ad Dauid : dede-runt^eipanemutcomederet, Sfpotaue-runteum aqua,
11 fed 8c fragmen maflf caricarum,amp; duas ligaturas uuæpalfæ^C^f cum comeddfet,nbsp;reuerfus eft fpiritus cius, non enim come-deratpanem, neq; bibcrat aqua tribus dienbsp;bus ÔC tribus noédbus*
IJ Dixit itaq; ci DauidtCuius es tuî’uel un de tu pergis ä Qui aifPuer Aegyptius egonbsp;fum,feruus uiri Amalechitætdereliquitaunbsp;tem me dominus meus, quia ægrotare cœnbsp;pinudiufterdus
Quibus iteru prouidentia dei obijcitur it'meris certi Pyouiien^ oftenßorAe^ptiusuirquidam,ßamepericlitatut exnbsp;bore,de exercitu Amalechitarum reliâus, quem opor=nbsp;tune recreantcs,cibo potuq; eX cateris armonijs,ut rexnbsp;ßumpto fiiiritu loqui poff'et,qui ßemiuiuiA erat, necefiàxnbsp;riam profiilioni uiam indicauit,fîne quo inuanum fiftixnbsp;najßent,Sic prouidentia deifiunt omnia.Profitijßet pr^xnbsp;donibusßuum iftum Aegyptium occidifie,quàm in illoxnbsp;rum iugulum poflßereliquißßetßed domini dei ßunt uota,nbsp;cogitationes,conftlia,opera,ex quicquid fit inter hominbsp;nes,tam pios quàm impios.
i4 Siquidem nos erupimus ad auftralem plagâCerethi,8CccntraIudam,ôCadmerinbsp;dicm Caleb, ôcSicclcg fuccendimus igni^nbsp;Admaddicm C(rethi,qui ßecundumHebriCOsPalexnbsp;fiinorummilitcsßune,ueldepopulatores féroces, eXadnbsp;bellaparati.Adhorumregionem abßentibus Philifthaisnbsp;irruei’ant, adaufirum Amalechitis proximioremfitum.nbsp;Similiter eadem iiruptione inuaßeraitt regionem iuda,nbsp;ex adauflralem plagam filiorum Caleb, filij Hctzron,nbsp;de tribu luda.EtSiceleg inuenientesdeflitutam uiris,inxnbsp;greßißubito, igné exufßerunt, nimirum iam ante etiamnbsp;ipfi uajlati à Dauide, quem non nouerant primum, ßednbsp;ex ßeruts regis PaLefiin£ quempiamidegijfialiqua ra-tione poterant didicifiè,
ss
-ocr page 206-|
' ¦ s A M V E L ï s S E C V N D V S. 15 Dixit^ ei Dauid : Potcs me duccre ad cuneum iftum^Qui aitïlura mihi per deö,nbsp;quod non occidas me, non'tradasmenbsp;in manus domini mei SC ego ducam te adnbsp;cuneum iftunK lt; 6 nbsp;nbsp;Quicum duxiffet eum,ecce illi difFufi e^ rant fuper faciem uniuerfæ terrf comeden tes amp; bibentes, amp; feftum célébrantes, pronbsp;cunöa præda magna quam ceperât de ternbsp;ra Philifthiim,Slt;dcterraIudagt; Dauid igitur dux filicißimus, obtinet ab Aegyptio ducatumfidum interpofüo iuramento, no Migno, quonbsp;peruenit ad latrunculosjam ut putabant, in tuto conftinbsp;tutos,comedciites,bibentes,faltantes, foletmia cekbrattnbsp;tes dijs fuis,pro tatttis pr^edis rerum çy- hominum, tainnbsp;ßliciter abaiüis à Palèfiina eyr Iudlt;ea, *7 EtpcrcuflitcosDauidà crepufcuIouC-queaducfperamalterius dici, SCnon eua^ fitexeis quifquam, nifi quadringenti uirinbsp;adolefcentes,quiafcenderant camelos amp;nbsp;fugerant» Jrruens igitur in temulentos zr dijjblutos multipha= riam Amalechitas, Dauid cum quadringentis, percußitnbsp;continuo à uc/ßera iüa,ußqi aducßgt;erumßequentis diei,nbsp;utnemo euaßeriti[loru,pra:terquadringentos, quiaßcennbsp;fis camclis außigere poterant. Vt intelligamus maximanbsp;fiiiße jlragem uirtute dei peraäa}n, à quadringentis^ exnbsp;qua tot tantum boflium außigerint ßflinantes. 18 Eruit ergo Dauid omnia quæ tulerant AmalechitXjSC duas uxores fuas eruiU *9 Necdcfuitquicquamà paruo ufquead magnum,tarn defiliis quam defiliabus,8Cnbsp;¦ defpoliis, Siquæcunquerapuerant, om=:nbsp;niareduxitDauid» Vifloriaii» nbsp;nbsp;tngensquidemuiiloriaDauidis,fcd longemaxima luftns. dei^-lt;xtiaadetendcmclareßcit,quodexomni pr£daho minum ey rerum nibd defidcratMn ßerit à minima adnbsp;maximumußq;, fed deanguflia fua zfuirorum ficdeinbsp;gyatia erepti funt,ut nemo defiderato fuo caruerit. Dt=nbsp;fcimus bic zr ubiq; propenßorem dominum effe,ad be=nbsp;nefaciendum ßdelibiis ,quàm ipfi audeantdefiderare,nbsp;fic ut in angußijs fubito occurrentibus, longanimitatemnbsp;difcamus,nc ad primam ßtriam permoueamur,fed inuo^nbsp;cato domino maturisconfilijs infifiamus. Dauidem lapinbsp;daffecogitauerant,idfiperßcereperrexilfent,quamminbsp;fereilliscunilaccßi^entfcum nunc omnia ßUcißimenbsp;peragantur; io nbsp;nbsp;Ettulituniuerfos grcges 8C armenta Si minaueruntantegregcmillamjdixerutcgî Hæc eft præda Dauid. IJobilcs ifli uiri, omncm uiéîoria: iUius ßlidtatem Da uidi acceptam reßrunt,dci fauorem ad ducem fuumgranbsp;ti agnofcumt.Pradam Dauidis elßia{lant,fiquidem aunbsp;figt;icijs illius reuocatam:zr priflinam indignations fuamnbsp;¦ contra ducem iam ßre lapidandum uiiloriofa acclama^^nbsp;‘tioneleniuntçy'reflinguunt, Venit autem Dauid ad ducentos uiros. |
REGVM SECVNDVy^ qui laffi fubftiterant, nec fequinbsp;uidjSi refidere eos iuflerat innbsp;fortquiegreffifuntobuiamDauid, Enbsp;pulo qui erat cum eo* Accedens auteinnbsp;uid ad populum.falutauit eos pacific^»nbsp;Rediens Dauid de uidoria,peruenitaddix^^ 'nbsp;qui delajjàti re feder ant ad torrentem Befor,pr^nbsp;täte uirium fequi comodenon potentes : audieigt;i‘^^^^nbsp;tern res geflas ßliciter fodjs ÿratulabundinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ui quibus Dauid benigne reß)ondebat,falutem bil commotus illorum defidia,quodfciret,nononbsp;mnespo/fe.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g ^Refpondens^ omnis uirpffl*^Jƒ^ iniquus de uiris qui ierantcujnnbsp;dixeruntî Quia non ucneruntn^’*’ jjjinnbsp;non dabimuseis quicqua de pr^quot;nbsp;cruimus, fed fufficiat unicuiq;nbsp;filii,quos cum acceperint,receda’’^* J« Cum iam adIfoliorum diuifionem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^fiiitilt;’^ apud bonos cr iußos milites, auaritia ctiamßrtiß'mortvm pennouet. Vt enintnbsp;maior defmetur, incipiunt eos, quinbsp;rant er ad farcinos remanferant ucüeß^i^^lnbsp;ntbus fuis,uxoribus tantum zr liberispfi^^nbsp;fibi cupiunt diflribui folis.Patet ergonbsp;talfedeproteàionediuina,fedfuisuolit^^nbsp;mia defignari,quafî non iam anteanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;juif uidi defignaßent. Diuitiarum bic peri‘^'‘’^^[ilt;itii turn coUuuics cmanans ex eis, notantut) rnbsp;nis uiris imponunt zr ßrtibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p-. ^Dixit autem Dauid î No’’ fratres meide bis quæ tradiditj*nbsp;minus,Sieuftodiuitnos,Sided*nbsp;culos qui uenerantaduerfutn 1’°® ’nbsp;nusnoftras, i4 necaudietuos quifquam nehocîæquaenim parsnbsp;ad prælium. Siremanentis ad lafnbsp;fimiliterdiuidenunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a/Jef’Æl Et faâum eft hoc ex die ilia, j conftitutum Si præfinitum, Si*^* pi«inbsp;ufqjindiemhanCt Pratreshortaturadaquitatem in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^,1 quasgratia tantum domini fufeepißent, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r uaßet,iuuißet,dux!{fct ac reduxißet int’’^ dentes,cui foli aferibenda eßet uiilorialnbsp;ficerc debuißet Hitsßlix reditus, ei'nbsp;ratorum bonorum. Teflatusfubindc inin^ . ßtnbsp;auaros milites, unum fcilicet zrnbsp;parsdefccndentiumadpraliumac rtnnannbsp;cin£S.Sica}im iamdudum Abraam ‘^^ß‘’‘‘iif(fiP^‘quot;'.jiisnbsp;fcruauerat,Gcncfis 14- Et «tfi iüo diefi‘^ ‘^1 ip(nbsp;lfrael,zrprolegctequafancituin.Ad^^^^oifi‘nbsp;zr iufla,inanalogia ad alia multa-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P fgie ues euflodiren t, non poßent reliqui einij nbsp;nbsp;nbsp;. ijffitj pradis.iion ergo in rerum diuifioneß‘iX quorum opera fors diuidendanonßfd’ |
|
SAMVELIS PRIMVS. ^jnit ergo Dauid in S iceleg, SCniifit do ^dcpraedafeniorib’ luda proximisfuis,nbsp;Accipite bencdidlionem dcpraeda ,“'s qui crät in Bethel, amp; qui in Ramoth ^^^gt;^idieni,amp;quiinGether,nbsp;(v^quiin Aroer,SCqui in Sephamoth,nbsp;in Rachal,amp; qui in urbibus lera^nbsp;ïîm urbibus Ceni,amp; qui in Hajo '^gt;®^qinlacu Afan,amp;qui in Athach,nbsp;t j\ ‘^locisin quibus comnioratus fueratnbsp;W ^jy'^^ipi^SCuirieius» '‘'’iHiS^'^^j'^^Dauidiitfif^nurbtin Ziccleg, dej^olijs ’quot;'Ä ßaitoribus fMS paßim in tribum iuda, itpudnbsp;jùn-ut ddMtus,ubfconditU!, dcfinfitus, cdimonbsp;J'^^atusiamicis deniq;ßuii luxta cai-ncm. £k quonbsp;nouerai Ipoliatos rebus fuis,in earegione,nbsp;5^’quot;* ^lechitæ illi diripuerant,cui occafionem prte=:nbsp;i^^'‘^depr£datio}ubusfuis apud regem Achis. Aequiinbsp;I’O'bnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;muneribus confolaretur, de iiii^y'^^^°-Pgt;'ouidentia autem dcihoc agebatur, lt;^onciliaret complurimos de fua tribu, iamnbsp;mors iUunt adhuc liüebat. Mi=nbsp;lt;^oufilia fua circa fideles. Vo-inbsp;’ ^^gt;^lt;^diiliogt;wm de/folijs hofli-Amalechitieerant, quiprtecife ijîo tem^^nbsp;iia^^'^^‘dantur,iudiciodomini : quo Said idiujfusànbsp;puniturpricmatura mortenbsp;ht Knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exuitur,ut ipftus humiliatio uifa fiie- ‘’quot;^^'iexaltatio. APVT XXXI. Hilifthiim autê pugnabant ad-uerfum Ifrael, fugerunt uiri Ifrael ante faciem Philifthqin,nbsp;lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ôCceciderunt interfediinmon S; M P^d'fiheeos inßlicitcr pugnat, eodcm toupie '^gt;’^mïyauidde Amalechitis iüuflri uiÜoriatrinbsp;d°gt;uini. iüc fi{ndunturfi=^nbsp;^Ki' f’‘^lt;^‘^‘tium regis,alibi Amalechita: aufiigiuntnbsp;fu^ita Dauidis. Gclboe montes propenbsp;duodecimum lapidem, non procul ànbsp;înbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fu’cperniciesfidt l^^^fiiSjCrmorsSdulis. ’*Osç,^^'^“’’t^Philifthjim in Saul amp;infi-O nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Icnathan 8C Abi- 'icu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pf’diflhæos incidere in Saulcm, 'modern loco, populis confiifis alterutrum, ’ Pf’diflhinis infequentibus crudeliter.nbsp;^°’^‘^^^‘^'^P^lt;^uJferunt gsquot; Abinadab ernbsp;S“»«!!« filios, ui fine dubio fefenbsp;^^°^ifÿiatores hoflibus opponentes, iwdicio |
REGVM PRIMVS. 104 dominioccißfuftt,fidelißimepropatriaGr paicmis lenbsp;gibus decertantes, prouocati ab impijs, patrem minimenbsp;deferereuolentes,fcdmoripotius eligentes inpugna,nbsp;quàm defercrcaciem,ucl regempatrcm ipforu. De quonbsp;rum falute inaniter dißgt;utatur,quie in manu domini efi^nbsp;cr ex gratia iUius pendet,non humanis quibufcunq; menbsp;ritis,quiefumt ut pannus menftruatie.
î Cum autem uidiffet armiger eius, quod mortuus effet Saul, irruit eriam ipfe fupernbsp;gladium fuum, amp;mortuus eft cum eo* Videns igitur Saul rex nobiliapreciofa^fua pigna ra,filiosmortuos, quos unicaiußione fua feruaffè pote= fta,nbsp;rat humano more loqucndo,fi prouidentiie dei,iudicio^nbsp;iam decreto,contrauenire pojfe cogitaffet ucl uoluiffet.nbsp;tSiihil in hoc mundo habuit quod praeligeret morti: feienbsp;bat enim regni fuceeßorem iam cleiîum à domino. Dc=nbsp;ßierauit fe pofiè mortem euadere, in quam feßontenbsp;expofuit. 'Vidensitaque ingrauefeere pnelium, ey in-flare iaculatores)ficulortmi,fefeq; undiquefeptum Phinbsp;lifthceisfagittarijs, extimuit, cr fefeab iinpijshoflibusnbsp;dei occidi in primis do!uit,fieriq; ludibrium idololasnbsp;triset incircumeifls, in blaj^hemiant dei, gaudium CTnbsp;triumphumoforibus populidei. Uialuit occidi ab ami^nbsp;co,qu.àm ab iltufore:à fldeli, qu.tm Philiflhieo, Jfontenbsp;animant exhalaturus, cr in manus domini commcnda=snbsp;turus, quàm in ignominiamdei trucidandusab impi/s,nbsp;uel capiendus à perfidis,in dedecus dei,regni,Gr popu^nbsp;liAduocauit armigerum,iniunxitqi neeeßitate mifesnbsp;randa, ut flriilo gladio fe occideret. Armigcr autentnbsp;terrore concuffus,nonaufus tangere, ucl domintvm fu^nbsp;um,uel chriflum domini, quemfbrtaßis fferabat aliquanbsp;flrtuna uelflrtitudine uiâurum hofles, uel euafurum fiinbsp;ga,noluit ilium percutere, nefeius eorum qutcSaul cer^nbsp;to didiccrat,cr crcdebat.Arrepto ergo gladio Saul,pronbsp;cubuit in iüud, GT ad primum uulnus GT unicum, facri==nbsp;ficium fe domino obtulit. Sic nobis de illius morte tefli^nbsp;monio feripturarum admonitis flierandum cfl. id autentnbsp;quod i.Paralipomenon 10. dicitur nonobfîat exifltma=:nbsp;tioni noflrte. Vere enim immaturamorte obi/t, pœna Jînbsp;bi à domino décréta,propter peccata fua, qui nifi inobenbsp;diens domino fliiflet, diutius er féliciter in regno uixipnbsp;fet,ipfe er fui filij. Quam domini dei iuflitiam, ubi jfonnbsp;te amplexatus cfl, pofl primam temporalemq; mortem,nbsp;fecundam atq^ æternam incidere non potuit. Quod ar^nbsp;migcr fidelißimusccrncns, exemplum domini imitatus,nbsp;mdluit cum regemori, quàm ludibrium impijs, crudelis ÎS X |
|
SAMVELIS PRIMyS» fxcwpLtr/îtp£T«î«erfi f, Mortuus eft ergo Saul, amp; tres fili) eius amp; armiger illius,ôî uniuerfi uiri eius indienbsp;illapariter» Mortui funt igiturgloriolu morte, nobilißinti athlci regni ifruelitici propugnatores ßrenuißimi, ex«nbsp;mplo reliäo ßrtiter moriendi pro pairiu,pro fide,pronbsp;gloriudei. .
Cupite truncatOf^uid m membra labororent ad mor tem,plenac^ timoré omnia reliti^ucrentur, ftc ut ßgei^nbsp;rent extra ciuitates er patriam, ut fefe Philiflhais tra^nbsp;derent, cr inter illos habitare mallent,quàm occidif Denbsp;reliilas ^uoq; urbes ifraelitarum cr uacuas, fubintraanbsp;runt Philiflhiei,illic^i ad tempus breue habitauerunt,
Etpræcideruntcaput Saul, SCexpoIia* uerunt eum armis fuis, 8C miferunt in terrain Philifthinorum per circumitum, utnbsp;annunciareturintemplo idolorum, SCinnbsp;populism Apparct Pbilißhteos apud Saulem circumptßos, iffto raßße regem elfe,negleaimq; prtcteriffèfCemcntes morquot;nbsp;tuumfîmul cumarmigero, non mortuos ,ßed ßgitiuosnbsp;perfequcndo:ßedperailauiHoriafcquenti die intentâtnbsp;.l}gt;olqs dctrahendis,uenijje ad Saulem, CT adßlios mor»nbsp;tuos in monte Gelboe. nctrailis igitur exuuijs, er am^nbsp;putato capite,oßentui propofuertint in tota Pabeflina,nbsp;uocc publica detwneiando in templts idolorum, in lt;jui~nbsp;bttspro laudibus,er gratia reddendts dijs fuisconucnesnbsp;rant,tam ßrtißimi hoßts ipßorum excidium.ld quod ui^nbsp;ueiKifibinecontingerethoc ludibrium pr^ecauere uo=nbsp;fuit,mortcmßbijpß inßrendo, quam non euaßjjet, fednbsp;poß publicat ittorum gratulatioms, in laudem dcorum,nbsp;quat morte longe grauiores perfirre cogeretur,.
Anna Saulis uelut opiina ß)oliaful}gt;enderüt in pha^ num idoli fui,ad ignominiasn dei, er popidi ißael: cor=»nbsp;pusuerofuuminmurumurbisuicime Bethßin. Contu*nbsp;meliam quam uiuenti irrogare non poterant, mortuonbsp;mpendunt.
la, furrexeruntomnes uiri fortiffimi,8Cam bulauerunttota node, SC tulerunt cada- 1. |
«5 Rt G V M- P R. I M TSf ? uer SauljSC cadauera filiorum eius d ?nbsp;fo Bethfanîintuleruntiç labes, Slt;coinounbsp;feruntea ibi,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' . - r h SCtuleruntoffa eorum,8cfepeIicnJt w arbore in labes, 6C ieiunauerunt feft^nbsp;diebus* dues optimi labes in Galaad,qt(os Saul ab uaueratinprincipioregnififi, mortuo rependuid oßnbsp;cium quod poßünt. Vnanimi uoto, Gquot;nbsp;quio,totam noilem,quodinterdiunonnbsp;quuntuir,außrendo corpora de muro Bethfa», ('if***nbsp;dacia er digna gratitudine introduxeruntnbsp;bem, er honorißeis exequijsmorcgcntittinnbsp;runtmon quidem in cineres,ut ßt criminofbr'^ç^it:nbsp;pelierunt,publico er folenni loco,lt;i/ba}'bort‘^^nbsp;ma,intra urbem labes,ne intermorerentur ienbsp;cia,ciuibusurbisilliusdelata.Cori muniqaoji'^nbsp;»h/h'OjBou ßne affliäionibus fuis,ßgt;ontenbsp;xeruntregem,e:r amicumfuum. Gratitudit'^ .^jjoanbsp;docet ad ßdeles,prielatos,ac reges.Laudei»nbsp;«oram ciuium teßatur, non commendat hitnbsp;xiliataliquid pro e o uel alqs litatum, uelnbsp;legiti(r,nec alibi in facris Uteris, FINIS, SAMVELIS LIBEPj; CVNDVS, etVEM NOS dumRegumdicimus. CAPVT PRIMVM- i -------------------------------------------------------------------------------------:---------------------- berSamuclis,Hcbra'is non eß à priori duHrnbsp;turautemregnumDauidiscoeptumàniert^^.nbsp;DautdiredcuntiäßragcAmalechitarui» i» Jenbsp;tia die per quedam Amalechitam renunciat^ ej gt;nbsp;caßns ifraclttarum uenerat,renunciaitirtugt; '^^^^irat^nbsp;iucunda Dauidi, fado uelut indtcans DaudeP^^nbsp;adregnum:propterquod er coronam regia»’ ^ßnbsp;gne er armiUam brachij attulit ßturo regi, lt;*nbsp;gratulabundo fejßerabatremunerondum. Obnbsp;diingratißimumßißfeeuentusprodidit. In die autem tertia apparuithon’^^^ijj |
|
SA MV EL IS SECVNDVS. niens decaftris Sauluefte confcilTa, Sc pulnbsp;üerc confperfus caput, SC ut uenit ad Da*nbsp;'lidjCecidit ad terram SC adorauit, Coiffa pratulit ueflimenta hic Amalechites, mce=i ’¦®fOttpro Sauleer amißa uitloria fingebat,caputq;nbsp;^^fuiii cinere adßrebat hypocrita, cum reuera gratunbsp;otdr (Jf ijrrff torfj-w)« 'incommodo,ßquidcm Amalechinbsp;^'’’^idquoq; adulator er mendax. Qui licetßngeretnbsp;Dauidem pronus adorando,Amalechita tarnennbsp;^“^^fiiDauidcrederenonpotuitaffitiße piam fynce^nbsp;‘’’’î itti ingeflis intentionan. ad eü Dauid: Vnde uenis Qui *^’deiini,DecaftrisIfracIfugi, , ‘^tdixitad cum Dauid : Quod eft uer* p'”’’,quodfaâ:ûcftç’indicamihi. Qui ait:nbsp;J Sjtpopulus ex prælio,8C multi corruennbsp;nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mortui funt,fed 8C Saul 8C lo* ’“’îs filius eius interierunt, ^dflia quicipifi noua adßrebat,idco non nifi percun ’^loquitur.Dauidii autem er at diligenter inuefli^:nbsp;^kca fuam gentem et amicos, quemnbsp;ilnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Contra uero nuncius hic malagëtii Hito nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ocenfet,continuo acerbiora i^'^^ndo,uterDauidem uehementius contrifla^ hetificare cupiebat, ut ambitiofum: ernbsp;ß dolere uelut alienigenantnbsp;pf’fdentißimo Dauidi. Prodebat enim nonnbsp;ßnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exaggera potuit fine lachrymis : primo cafum,plu-quoqueregem, er lonathanfilium adolefcentê qui nun* Vnde feis quia mortuus eft Saulnbsp;Kto*^ I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oredens rumoribus militaribus Dauid, di I ’'ittie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquirit,qu£rarofamaturutefl,ma fi‘*dia partium qttiqs mentiuntur defirtu^ Cr delonathafi-narratione facile poterantnbsp;L plaribusnota. (ifjj/.^itadolefcens qui nunciabatei:Cafu ^atfGelboe, Sc Saul incumbenbsp;tes^^P^i’haftâ fuam:porrô currus ôC equinbsp;gPpropinquabantei, poft tergum fuum , ui* $ uocauiuCui cum refpôdiftem: eum: reßondet fc uenifièinmontem Gel^ innitenten fuper hafla fu.t, ap=:nbsp;^^^^^tibusiüi primoribus de exercitu PhiliflÙ^nbsp;er cquitivm ducibus,àquibusnbsp;^^‘^Hsl^‘^'^^^'°ß‘^‘*‘^^li^orq;occidendus. A quo uanbsp;^^ß/ßtfAmalechitamfeconßßuS'. |
10 REGVM SB*CVNDVS. loj 9 EtlocutuseftmihiïStafupcrme,amp;in^nbsp;terficeme, quonianitenent me anguftiæ,nbsp;Sc adhuc rota anima mea in me eft» Q«w uero maluiffet ab Amalechita occidi, lt;iuà}n i PhiUflhteo,rogatSat{l,utinflaretflatim crßrtiter rfdnbsp;fc occidcttdum quifquis efjct,tantum quia non Philiflhienbsp;Ui. Addcns: Qjüa apprchendit me tremor ucl anguflia.nbsp;Quidam 'Hcbrxoriim exponitnt : Quia tenet mo ueflisnbsp;firióla, amp; co/itcxta^qua fum indutm, negladiia cui in=:nbsp;cumbo penetraliora peruaßrit, ßc ut tota in meßt uiuanbsp;citai, necitiusatq^ uolebam moridr,pateamqi ludibrionbsp;Philißhinorum. V eter es Hebrati dixerunt hunc mentisnbsp;turn eße, Stans^ fuper eum, occidi ilium: fcieba enim quod uiuere non poterat poft rui*nbsp;nam, SCtuli diadema quod erat in capitcnbsp;eiuSjSc armillam de brachio illius, amp; attu-li ad te dominum meum hue» Cernens non poße Saulem à uuhiere fanori, amp; inßa fe hofles trunculentißimos,ßci quod rogabat, mor^^nbsp;tem,quam optabat, intuli.ln cuius rei ßgnum hue attulinbsp;diadema rcgium,ac armillam domino meo. * * Apprehendens autem Dauid ueftimen ta fua feidit ea , omnes^ uiri qui erantnbsp;cum co, 8cplanxerunt,6cfleuerunt, Scieiunaue runt ufque ad uefperam fuper Saul, SC fu^nbsp;per lonathan filium cius, amp; fuper populunbsp;domini, Scfuperdomum Ifrael, eoquodnbsp;corruiifentgladio» Dauid cum uiris fuit publicum luilum induit,ßcißis pro dolentiummoreueflibus. Quandoquidemnonpotenbsp;rant no dolere de triumpho hoßium, et flrage fidelium,nbsp;de morte integerrimi amici lonathie, or Saule iamre=!nbsp;conciliato.Planxerut,fleuerunt, ieiunauertwt tota die,nbsp;non fléîe,fed ex animo : ceciderat enim ingladio popu^nbsp;lus domini domus ifrael. ^Dixit^Dauid ad iuuenem qui nun^ ciauerat ei: Vnde es tu Qui refponditînbsp;Filius hominis aduenæ Amalecitæ egonbsp;fum, Dauid rcfcireuolens quaratione fe Amalechitam, diceret, eSquot; interfùiffet iîlipralio, interrogat fecund^nbsp;Midcfit,quia tanta temeritatc oeddißet regem, er or^nbsp;namentisßoliaßct, er non nifi Dauidi attulißet. Re=nbsp;ßondititaque,patrem fe habuiße Amalechitam, qui tanbsp;men peregrinarctur apud ifiaeliticam gentem uelutinbsp;profelitusfecundumHchra;os,ideoqi cum reliqutsad'^nbsp;fiiilfecertamini,Gr fltgiß^e. «4 nbsp;Et aitad eum Dauid: Quarc non timui- fti mittete manu tuam, ut difperderes chri ftum domini^ ’5 Vocans^ Dauid unum de pucris, ait: Accedens irrue in eum. Qui perculTit illö,nbsp;SCmortuus eft, improbumfacinus peregrino,ingente ifraelitica, ex Amalechitii uetuflißintK hoflibus, quos ad unum deks » 5 |
|
s AM VELIS SECVMDVS. redcbuerat Saulut, obmißt, idco iufto quidem iudi^ do apuddcumab Amalcchitd occiditt'ir.ls ueroocd^'nbsp;for,£queiuß{( animdduerßone périt. Chrißum domint,nbsp;non ßnelibidine uldfcendifuMigcntem, occidit priud=nbsp;tus homo aliemgeiid, exff-atia ßifccptui,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gratiam Dttuidii,cui id rcntatciare fidtim uoluit, deldto illi did-demdte,Gr drmiüd,qudfi Idtißcdturtem fe Dduidem de^ ßgndtis. Q«od ut nuUo modo erdt,ßc de ße Dduid uoluitnbsp;£ßimdri,ßdugt;uuerfolßdeldigno zelo ßto teßdtuseß,nbsp;tamabßiilfe ut de morte SduUs gduderet, utetiamre^nbsp;tiuncidtorejn ittius lUico occidi iußerüfpr^emium teme=nbsp;ritdtis,e^ fdcli crudelii,reddiderit. C^uem occidißße,nißnbsp;fceluf mdximuin reputdßct,dudum toties traditum d donbsp;mino in mdnus,occiderc potuißet. i6 EtaitadeumDauid: Sanguis tuns fu^ per caput tuumî os enim tuum refponditnbsp;aduerfuin te, dicens î Ego interfeci chriftunbsp;dotnini« Aliud teßimonium necefßtrium non erdt, qui ße rf= gefn 'm ißdel occidijße conßjßus ßtcrdt.Sdnguinem tuumnbsp;eßßeßupcr cdput tuum,eß ream te eiße mortii ob crimennbsp;publicum-Honorem O'obedientidmregibm deßrendunbsp;docetbiclocuf,ctidmdißcolii,quitdmen d domino ßttntnbsp;inflitutio'itti^i- *7 ^Planxit autem DauidpIantSum hu--iufcemodifuperSauljÖC fapcr lonathan fi' liumeius, Publicum Id mentum 'm ißdele uoluit eße Dduid,pro morte duorum heroumßrtißimorum, SduUs O' lond-th£,quod ccc'mit ipßcjO“ cdnere docuit,ut O'uoce om^nbsp;niumteßdretur hosbabuißße omnium mortdUumßum^nbsp;mos dmicos,quos £gerrime tulerit pr£mdturd morte conbsp;cidißße : lam enimßrtdße meliusßgt;erdre inceperdt Dd=!nbsp;uicßetidin de Sdule recoiKilidto ßbi.
Utdtidduit etiam prudenter, idin time, o“ deinceps in ußum retulitßuorum, ut qudtidoquidcm idculis ßdgit^nbsp;id)-iorumßupcrdti eßent ßrtißimi uiri,quibus ßcilicetnbsp;hoßesinßrudi idm erdnt, O“ exercitdti in exitiumfidenbsp;Vum,noud ßcilicet drte, ut ctidm filij ißrdel dißcerent dr=:nbsp;tem O' ußum ßdgittdndi,qui bddenus ßindibulis o' gld^nbsp;dqs tdiitum utebdntur m beßo.Non enim indignum ßdenbsp;libiis eß hits drtes dißcere,quibus ße deßndere poßint dbnbsp;impifSjO' exemplo crudelium permoueri dd legitime ßenbsp;deßndeiidümdcrudclibus. TormcntdbeUicdedtenus linbsp;eite hdbentur d bonis,quid tdlibusßeße propugndnt : O'nbsp;conßdtmt Ulis peßimi. Alioqui pr£ßldret dbolitd tdmnbsp;pe)-nicioßddrmdcrudeliß'mdsq^bombdrdds.Ubrumiu=:nbsp;ßoriim quiddin intercidißße dictmt,quiddm Geneßm ßu‘nbsp;Jßicdiitur.
Hic incipit cdrmen lugubreiO nobilis o' pr£cldriß^ Pmd terra ißaeblonge elegantior qu.dm qu£ctmq; pul= |
2.0 REGVM SECVNDVJ' chrd.Quomodoßeri potuit, ut in excelßs tuis iuct^fnbsp;ßmis cdderent uulnerdti tui ( Quomodo ccciderUfill^nbsp;per eis ßrtißimi ißraelitarumf Noliteannunciarein Geth, nequeJ*’' nuncietis in compitis Afcalonis î nenbsp;lætentur filiæ Philifthiim,ne exultentfi'*nbsp;incircunciforum* 'Vtinam tdm dira cdldmitas, o' pemiciofiß'fXiu^^ ßusnoßernon anntmeidretur inimicispopulinbsp;metropoli Phtlißhinorum Geth ignordretur-^^^nbsp;moindicdret noßram mißeriam in urbibiisboßi'*’’’’nbsp;plateis Aßcdlonis,nenobisitludantßocmindi^^’ cnbsp;l£tentur demalo noßro filùe AÜophiloru,uenbsp;ßone ßdcliumgratulenturßbi fili£ incirciigt;'tii‘’’^nbsp;Montes Gclboe,nec ros, nccpl*^^*^;nbsp;niant) fuper uos (ne^,-ßint) agri priinil'^nbsp;quiaibiabieäuseftclypeus fortiun’’nbsp;peusSaulC^jw/i^non efletunäus O mßlicißimi montes Gelboe,utinamuU^1'^^ii bdc beneficium uobis roris contingat. Nußonbsp;gemini de coelis unquam, ut non fitesiienbsp;domino infirantur primiti£, de quorumnbsp;mo imquam conßoletur ucl nutrilt;üur,qui^nbsp;dtqsfifillit pugndtores ßuos,clypeusßrtißi’^‘’Lßlt;li}^nbsp;peus Saul illußbrißimi regis,quafi non eßetnbsp;mino,quaß gregarius tantum mües proß’^‘‘^^\Mi^^nbsp;2.1 Afanguineinterfeäorum,nbsp;tium,fagitta lonathæ nunquamnbsp;trorfum, 8Cgladius Saul nonnbsp;inanis»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, irrigdtiK eßenimmonsiÜe de ßangu‘''^‘'ji^ii)t4'^ deadipe fiirtißimorum militum,nbsp;rum. Arcus lonath£ non ceßit retro,nbsp;aut ßagittd fifillit quo deficeret à ßcopo-Saulis in propugnationegentisßu£,cr’p‘’P'i‘ (iftiß'nbsp;lud ußc^ tempus nunquam inaniter cecidttgt;J‘nbsp;ma pldgd in hoße non unquam rediß. SauIöClonathasamabiles,^ de)in uita fua, in morte quoqn^nbsp;diuifitaquilis uclociores, léonin*’ . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jiif O quàm amieißimi pater O' fiUuS} tbds, quàm unice ßeße amaucruf!t,quàtf‘nbsp;conuixerunt in uita ßua. Refirtur id adg^^nbsp;uiHum O' fidem publicamiquod enimnbsp;multdsinterceßßerat, hoc non alia denbsp;quodSaulfiliumßucceßbrem regni ctipi‘’^ .nbsp;uero id honorisßionte amico Dauidi cede^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' rdt,ubiamor O'charitas occaßonem multatis inter utroßq;,o' ßynccranbsp;te quoq^ßueßdto extremo uit£ amabdß unbsp;ratßßed uno loco,codcm tempore,fimihr\j„^nbsp;lio,occiß pdrtterq;tumuldti.Velocioresnbsp;diendoimpiosboflcserant,quàmuült;e‘‘inbsp;(idtioneßeße expoßuernnt periculis,pro'!nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lc‘gt;’ ne domini.Fortiores erant in certamiuibu ßroeißtmi. |
flete, qui ueftiex deliciis,quipraebebatnbsp;^^nienta aurca ueftimentis ueftris*nbsp;ducem ueflrum er'ce^nbsp;JiitdiQnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;° «0^fili£ ifiaelfletefuper Saulcm, qui fuo
‘*°bispacemprouidit, er omnium rerum abun=^ incedere potucritis, qui in air:nbsp;biinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘tobis prouidit de alimonia delicata,er
tquicurauit nihil abeße uobis ad ***tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueftra, quiargento er auro decora
Ms ^‘*^ß’'‘^’‘^‘^^‘^‘^gt;^batistriumphos,erapplaudc pif**^^^de«t(ïorw/?«pior«»M.
^On nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*” prælioj’
5'6 J^nas in excelfis tuis occifus (c/i.)
M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frater mi lonathan, fua-
ualde, mirabilior fuitmihi °^^nus fuper amorem mulierum, (Sicwtnbsp;amatfilium fuum, ita ego te diligebam.)nbsp;ïiih ceciderunt robufti 8c pericnbsp;^^rtnabellicaï'
lt;tthlet{e inpraliof ‘‘5 in cxcelßs tuis concidit mortuus O meum lo-lid lonatha,iu:=nbsp;?^ÿ'‘ttior omnium, fupra modum cHnbsp;•'’teeßit amor tui in me omnem amorem: chariornbsp;h'usfæ^ ’i‘*lt;^cunq; gratißimafxmina,Gr fi quidgranbsp;firtiè-^^ftdiledionehominis. Qjiomodoceciderutnbsp;gt;ik( ‘quot;^^^ocs^quomodo perire potuerunt ittufirißi^nbsp;adhoneflacertaminaaptißimiin:^nbsp;JJ«rci/?»»orHm carminum a^nbsp;^idfiiitnam iHuentutem,fub anathanate prohibennbsp;tKi'ii foi^ Pfabni religiofi,faltemnbsp;Rods triumphalia didaminadeherouuirtutibus,nbsp;’^“donescafuumpi/ßimorumhominum. lt;Ouonbsp;^^idofadebetadpolkrosfemper perfeuerare me=nbsp;I :([nbsp;nbsp;nbsp;^dfeprorepublicamortier periculistanta de
I qbqcere non dubitarunt : quorum eximiafa:: ttidutis commendari debent ernbsp;triumphalia cantica, non libidinofa
I
lt;[CAPVT H.
Giturpofthæc côîuluitDauid dominum,dicens,Num afcen^nbsp;dam in unam de ciuitatibus lu^nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- da ƒ Et ait domin us ad eum,
/^e.DixitcpDauidjQuôafcendamÆt 3. pondit ei Jn Hebron*
Afk • nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid,amp; duæ uxores eius
P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Abigail uxor Na=
J '-armeliî
»»id nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘î“* erantcum eo, duxit Da
ih ”^gnlos cum donio fua t Si manferut ”°Ppidis Hebron*nbsp;b/^j^’^unt^uiri luda, SCunxerunt ibinbsp;domum Iuda*Etnbsp;hjjjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod uiri labes Ga»;
REGVM SECVNDVS. io6
7dnietß Ddiiid certofciret fe ü domino eleilum dd regnum, neßciuit tdmen dißienfdtioneni dci qud dd iüudnbsp;pcrt 'mgeret.Etidm mortuo Saule non propria temeritd-te arripuit debitumßbi rcgnum, fed quia à domino to^nbsp;tfw pendebatJine cuiia nutu criujfu mhil prafumebat:nbsp;tempusadeffe cernebat nouandis rebus,ßcut C'^Sauinbsp;quum Ni/4ï rex Ammonitarum urgeret. Audita ergonbsp;morte regis,dominu confuluit per pontißcem,ß aßen-detidumßbi eßet in unam urbium lud.ea,cui tribui prittnbsp;eipdtus regnuw deßgnatumßierdt iamdudum à !a=^nbsp;cob morituro. No» tarnen inijuirit num regnußbi uerisnbsp;dicaredebeat : equanimiter emm prdßolabatur uoca^nbsp;tionem fuam,non ambiebat regnu. Querit auton,'i^uwnbsp;j» «»(tw urbium luda concedere debeat Ziceleg enintnbsp;licet pertineret ad ins bereditarium tribus lüde, erat tanbsp;men in extrenütate tribus tante, ZX beneficia Achts iknbsp;lam inhdbitdbdt potius q poßideret cumfuis.Dentq; innbsp;i^udm urbem fibi ueniendum mquirit,cr dudit,Hebronnbsp;regiamurbem ingredtendam cum uxoribus er focijs:nbsp;proximi Dauidi, quem regnaturum Jferabant, paßimnbsp;populum ad id perfuadere poterant. Opera enim prouinbsp;dentie diuine ßefiunt, quaß in arbitrio hominum ßtdnbsp;ßnt dumfiunt, quum nihil minus ßt in eorum drbitrio,nbsp;fed omnia regantur ordine diuino,
5 ^Mifit ergo Dauid nuncios ad uiros labes Galaad,dixit^ ad eos,Benedi(Ai uosnbsp;à domino, qui feciltis mifericordiam häcnbsp;cu domino ueftro Saul,Slt; fepeliftis eum»
Et nunc faciet uobis quidem dominus mifericordiam SC ueritatem : fed amp; ego fa^nbsp;ciam uobifeum bonum hoc, quod feciftis ‘nbsp;uerbum iftudgt;
7 Etnuncconfortcnturmanusueftræ,amp; eftorefilqfortitudinis.licetenimmortuusnbsp;fit dominus uefter Saul, tarnen meunxitnbsp;domus luda in regem fibi*
Trabi uidetur ad regnum Dauid, er eligi à uiris lu^ da,qui à tempore Mofis primasuirtutum,firtitudinu,nbsp;er multitudinis femper habuerant, etiam nunc de desnbsp;ligendo ßbi rege, quaß humano arbitrio foliciti funknbsp;V ngunt ergo ßbi regem Dauid,quem audiebant iam annbsp;te inU'nilum à Samuele propheta, non fuper totum ißnbsp;raelem,fed fuper fe tantum. Audiens igitur Dauid de uinbsp;ris labes Galaad, quam officiofe fuum regë fuftuliffent,nbsp;eruiriliterdemuroBcthfanerfepeliffent honorifice:nbsp;cGÏlaudauitofficium,amicosq; habere, er uicem repennbsp;dere poüicitus eft, ne quis eorum uel in toto ifraele, ß=:nbsp;multatem er odium quod interciderat Sauli contra Danbsp;uidem,nonante mortem finitum ajümaret.t^ominat au
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, c ¦¦ ipicium a
tem Saulum dominum eorum, quem pro benefieqs ma= ciemcntw.' gnis acceptis diligebant magis, er non indigne, pro^tnbsp;pterea etiam à Dauide uclutgratißimi dues colendi eßnbsp;fenter ßlficiendi. A beneficentia regnum aulficansnbsp;dum docetur, er ab honorandis cis qui prioribus regjisnbsp;bus fideliter feruierunt, er in finem ufq; obedientitcnbsp;fauorem pra:ßiterunt.Et ne fuj^icentur D4uidcj«,^rm
» 4
-ocr page 212-SAMVELIS SECVUDVS.
ris regii fcruum,temere uel ambiuifje uel arripuijfe Te^ gnum in odium Sau,lis,^uem laudabiliter ainauerM{,renbsp;nunciat illis per nnncios, 4 tota tribu ludafe regent apnbsp;fiimptum,^^ unilumfuper illoi : qu^ ut maxima erat,nbsp;» fienon poterat uideri fine iure id teittajfie : nondum ta=nbsp;men fe à donüiw eleilum iadat ad iUos.
8 C^AbnerautemfiliusNer princcpsex^ ercitus Saul, tulitlsbofeth filium Saul, S(.nbsp;tranftulit eum in Mahanaim ( uel circtwndu^nbsp;xiteumpercaflra)
Abner quoq; filiue Ner, princeps militite Saulie, uir bonus cr integer, pro more aulicorÜ nonfolicitatfub=:nbsp;ditos domini fuiad/è regan fiumendum, fed filiu demornbsp;tui regis,humano cogitatu indudus,patrift^flituere launbsp;dahinter conatur pro uiribus, uotaq^ totius ifraelis ajjènbsp;quitur (prietcr tribum Iuda,qua quoq- finit agere quodnbsp;coepit CU Dauide) ut paßim omnes pro rege ampledan-tur ïsbofeth filium Saul, quadragmtaannos tue natum.nbsp;Traducit autem ilium ultra lordatiemin ciuitatemdi^nbsp;dam Ntahanaim, que erat media duarum tribuum cumnbsp;dimidia,trans lor£tnem,in coiifinio fita tribus Gad, ztrnbsp;dimidie tribus t^anaffefiolicitädo corda illarum ad ob-fequendum filio SauHs, pro quo promouendo pro omninbsp;uirili fua lahorauit,licet non ignoraret Dauidë à Samuenbsp;Ie in regem innndum, à Saule quoq^ creditum fiiturumnbsp;regemfiiperlfracl.
lt;gt; regcni^conftituitfuper Galaad, ôefu-' per Afl’un, 8(. fuper lesrahel, Si. fupernbsp;phraim, Sc fuper Beniamin, Si fuper Ifraelnbsp;uniuerfum,
I o Quadraginta an norum erat ïsbofeth
filius Saul, cum regnare corp ilfet fuper If= rael, Sc duobusannis regnauit.-uerunta-men domus ludafequebaturDauid*
II nbsp;nbsp;nbsp;Et fuit numerus dicrum quibus fuitnbsp;Dauid rex in Hebron fuper demum luda,nbsp;fcptcmannorum,amp;fexmenfiumt
Preficit deniq; iüum, etrregonordmauitprinceps mditie, imtugurauitqi Galaaditis, tribui Afer, in urbenbsp;quoq^ ïezracl,que principalis erat in dimidia tribu Manbsp;naffe cis tordanem, tribui Ephraim ac Beniamin:hoenbsp;eftfirè fuper totu ifrael. R.efiahat enim Eiauidifola tri=nbsp;bitsluda, Simeon cumDan. Omniaautem brachionbsp;militari gt humano confilio contra uerbum propheticnbsp;cum erigebam ur ftatim ruitura:quandoquidan duobusnbsp;tantum annis ïsbofeth regnum iïlud fuum tenuit. Dauidnbsp;autem regnum luda feptem annis durauit in Uebron GJquot;nbsp;^liSaulïs. fexmenfitbus. Quo notaturuacafieregnum Saulisnbsp;fuper ifrael quinq^ annis Gf femiannumpofttnortemnbsp;•nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ïsbofeth. Vbi dubitatur ab lîcbreis,qua ratione id faélu
fiterit.Dicuntq^ quida,illis annis duobus nonfitiffe bel= lum Dauidi cum ïsbofeth, Dauide feruante iuramentumnbsp;quod freerat cum Saul lonatha,de non perfequendonbsp;femineiïlius ueluaflando. Nee fiflinabatad promlfiumnbsp;tUi regnum ifraeliticum ,fed magnanimiter in omnibusnbsp;diuinamuoluntatem operiebatur,ficut Gr Abraam,la^nbsp;tob,Griitlofes, omnes^ fideles patienter prefioïaban^.
REG VM SEC VN D VS.
tur olim promißionesdei.
IX lt;EgrefrusŒeftAbnerfiIi’Ner?^P ri ïsbofeth fili) Saul de Mahanaimnbsp;jlris) in Gabaon.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.pj,
15 nbsp;nbsp;Porro loab filius Saruiae, SC pneU .nbsp;uid egrelTi funt,SC occurrerunteisnbsp;fcinam Gabaon, Et cumin unutnco^^j.^^nbsp;niirent,eregionefederunt, hiinunapnbsp;pifeinæ, Sc illi exaltera*
Quod uero ftatim poftdeftriptum duotn’^ rumregnum fubiungitur,de eduilamildi^^^^i^^tnbsp;loab,figtüficat antea beüum non habitunt:nbsp;fliClus iüe beüum did meretur, quum nonnbsp;entum exercitium fitperborum ducum,cui ’^^r^^^re^nbsp;Abner initium dederat, er exitium cumnbsp;portauit.De trans lordanem regions, denbsp;litana ultra lordanë, que dicitur Mahanait»,^.^^ f(nbsp;exercitum ad Gabaon in tribum luda, qn^rnbsp;gnumconcuftùrus.-cui firtiter loab cumfef^^nbsp;occurrerunt, iuxta pifeinam in Gabaon,nbsp;citum adornando, mutuumq,-^ irritando ir
Dixit^ Abner ad loab, Surga J amp; ludant coram nobis*Et refpo*’'^nbsp;Surgant*
Abner prouocat feruos loab adfingiu^\ . duodecimcontra duodecim,experturinbsp;Jfiecimen uirium ac animorum defignatitr‘gt;^/nbsp;to gt horribili.Hocenimhicpuerosludei'^'^'.nbsp;loab non refragatur, arbitratus fe nonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttfgt;quot;
militem. Ideoq^ non fine diuinoiudicioir dem ipfam quoque Abner iüudendonbsp;quoq^loab, fine neeeßitate tuncgladiufifi’^nbsp;dij i^icium non euafit.Elon enimfic ludei'^^^prirnbsp;guinehominum,nonfiicfirtitudouiriiisnbsp;ftituenda eft temere, nec nifi pro uolunttt^'*'^nbsp;ponenda.
I y nbsp;nbsp;Surrexeruntergo, SCtranfieria*’j£j|jO-'
ro duodecim de Beniamin, feth filq Saul, 8C duodecim depi*^
16 nbsp;Apprehenfo^ unufquifqjnbsp;paris fui, defixit gladium in
Sc ceciderunt fimulîuocatum^‘'Ç%(ji’' loci illius, Ager robuftorum,
17 nbsp;nbsp;Et ortum eft bellum duru na*“ j^puCnbsp;illatfugatus^ eft Abner 8c uiri
ris Dauid*
Surgunt quidem fua {fonte Benidmit‘togt;‘ exDauidis feruistotide, çy fefealterutrligt;^’‘‘d^^ii^{nbsp;dcntes,occiderunt quiq; confortemfuum,nbsp;iuor er uiginti firtißimi uiri inßlicißim°nbsp;Quidnilfedaculitm cruentißimumiftud‘‘'^'^pflt;gt;nbsp;ufq; cxercitus irritarct,ut incrudefccrctnbsp;caciterfine caufafanguis ejfimdereturnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fu^
do tarnen dei iufto Abner cufuis prouocator cumbit,fiigit,ceditur, duroprelio contrafi^°^^C
gt;4
S A M V E tl 5 . S E G V N t5 V S Saruiæjoab SG , “îijôi Afacl t porró Afael udociflïmusnbsp;_*tpedibus ftiis, quafi unus de capreisnbsp;W morantur in agrot ‘ nn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem Aßiel Abner, SC ciMkuixt rxiAvi ZAUiiti jj r '’^dinauit ut irct ad dexteram nequenbsp;quot;niftramomittensperfequiAbner nbsp;^’^ffpexit itaqj Abner poft tergûfuum,nbsp;Afael Qui refpondit, Ego, ^äuidii tresfrah-es,ßlij Setruiie, Abifdi,nbsp;uelocißtmo curßi praibat omnes,per~nbsp;c ^^lt;^'lt;1} pufibi male confuluit:, extorquendo fcilicetnbsp;d quo çr uun ft haftit occifus efl,innbsp;i‘*^^peruici(citer(p ßigicnte prcemo)ientemq;pcr*nbsp;Difcintui de naturalibuf beneficijs non fuper^:,nbsp;oblatam no recußndain, boßem etidinnbsp;^T^^nondejßiciendum,fed cMteobferMndum, fille Abner, Déclina ad dexteram 'leadnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;unum fill X ®^'quot;^f’dbus,amp;: tolle tibi armaturam Sffp«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gütern Afaelomittcre (qumur^* Abncr ad Afael: noli me fequi, ne forte computnbsp;Harnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feinterramtamp;quomodole tu, ƒ fo faciem meant ad loab fratrem Ab^*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perculTitergo ett in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cecidit ibi, 0(. mortuus eft ’ocHmtranfibat per \ «hf r ? quo ceciderat Afael, amp; mortuusnbsp;lt;’ ï^fiftebant. fi( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^^niteittiit duilia de data oceußone ßra pugnutßdeo uincit.Difcimin ui{lo= ^‘lt;na‘ “^‘^^‘^'’‘^/^dgruß'andi ßnemfucere, dum hoßitnbsp;tîon Vnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;'^ßpißit, uerbii cedit GT fuétis. Solent udmonerc nos periculom er prie^ turnen eumci non potefl.Hic Ab^nbsp;dehortuto, perniciter er ad mor^nbsp;Sit^o'^^‘^^iite,pemiotus,ßatim iain tuncprouideconbsp;fio'oretn, G' excandeßentiam loab à quanbsp;^^‘^'^^‘^’^pi'opcnderet er exitium^ß fratrem il^nbsp;prouocatusoccideret.Idq; pru~nbsp;^lt;Hif^'‘^‘^^^‘^‘fgt;',frdiaindei prouidentia lußesuerßunbsp;’’*'gt;zn^^?''’idnn, dueütim in pnelium, audacia in tre=^nbsp;rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iailantia in mortem: Aßaelem enim oc=t 5 ^at„ '^'^^^»dlitesßibfliterunt,eranmumfrrocis 1 S pquot;quot;h«nt. ^Hgiç^^fquentibus autem loab Si. Abifai r%îd foloccubuittSC ueneruntnbsp;irnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Amma,qui eftexaduerfoual C?^redcfertiGabaon. funtfilii Beniamin ad Ab |
lt; RE G V MS E G VN D V S; 107 ncrtSC conglobati in unum cuneum, ftete :nbsp;runt in fummitate collis unius» . loab erAbifaifratresnonfubfliterut,frdmagisir^ ritatifratricidio,ßvmmo conatu Abner perfrquunturi-fratrismortcmindigneuindicaturi, donee etiam fole ocnbsp;cumbeiite dies deßccrct. Tuik cnim illis perueniötibuinbsp;adriuumaquarumueladaqueduilucirca Gabaa, qua.nbsp;fcilicet itur uerfis Gabaon, uiderunt Beniamite perti-naciam ipßus loab atq^ fuorum, noleMium fibi temper,nbsp;rare à ctede fuorum : frßinanter fr fr coUigunt in agmennbsp;ad ßKcurrendum duei Abner, aciemqs adornare tentainbsp;in colle,pugtumq; inflaurarc contra loab. Et cxclamauit Abner ad loab, 6lt;ait:N5 perpetuo mucro defaeuieti/an ignoras qdnbsp;amaritudo fit in ultimis iufquequo nb«nbsp;dices populo ut omittat perfequi fratresnbsp;fuos^ . Huicmalofuccurrit Abner fatigatutfuorum flrage, quam prior coopérât,nunc etiam prior alloquitur paci=tnbsp;fice loab, dicens : N(J)« perpetuo mucro tuns defruiettnbsp;num femel prtelium or fus,fine fine g^ajfabis Nonne nanbsp;fr tandem awmiamaritudinem ex dcfrerationeuertiinnbsp;ßeriamerpericulofißimam,belloinftantibusfQuarc ,nbsp;no rcceptui cants,ct milites reprimis àcladefratruf^anbsp;dus habendus eft etiam in rebus enormibus er peßimis,. Et ait loab, Viuit deus, quianifiJocutus fuiifes certetunc à diluculo ceffafletpopiinbsp;lus perfequens fratrem fuumgt; loabrefrondet: Viuit dominus, Nifi tulocutus ßtißt frs,nifi ad certamen primus prouocaffes,iam tune tem=3nbsp;pcfrue,er fatis cito cefràflèt populus,et abiuiffet quifijinbsp;pacißce cumfratre fuo. Nozi uos noflri fed tui nos folicinbsp;tauerunt.Tu nos adorfus es:tu contra nos duxifr exer=:nbsp;citum:tu pacem uiolafr : tu certanum iUi cruenti anfatnnbsp;pr£buifr,nanego,
Vidais loab concurfum Beniamitarum, refrtuere prlt;elium contendentium, er ab Abner admoneri fr au=:nbsp;diens,tuba cecinit, ut fr fr reciperent fui milites ad pa=înbsp;cem:flatim^ ceffatu eft à ftrage, er uiri luda non ultranbsp;ifraclem reliquum infecuti funt.
Strenuus labor milit um oftenditur,qui totamnoilan ß(gientes,trans lordanem m tHahanaim, apud duas tri^nbsp;bus prtefidiufuum locauerant,quafi cadentesiam tunenbsp;Dauidi ditionem fuam. Batbaron uero locus eft ultra .nbsp;lordanem. 50 Porró loab reuerfus omifib Abner, co.-gregauitomnem populum, amp; defuerunc dcpucris Dauid decemSlt;nouemuiri,ÖCnbsp;Afael* Serui auteDauidperculTerunt deßen« |
|
SAMVELIS SBCVNDVî. îamin,8C de uiris Abner trecentos fexaginnbsp;ta uiros,qui 8C mortui funt. loab uero perfequi ceffdnscoüetio milite recenß^^ toq;, deprehendit deßderatos decein neuem, Aßc-lemautemuiceßmum. De Beniamitiiuero occififuntnbsp;^dereliquoexercitu Abner treccntifexagmtd. Leuinbsp;mitio proeeßit magna clades:facile pralia inchoantur,nbsp;incerto fine difficileq^deßflitur.Pertinet ad pojperitaténbsp;Dauidisnbsp;nbsp;nbsp;fucce/fum tam paucos occifos ex uiris fuis, tantum fcilicet feptem 'm flrage, cr odauum Afaelem, reliqui enim duodec'tm non fine focijs finguli ceciderüt,nbsp;51nbsp;nbsp;nbsp;Tulerunt^ Afael,amp; fepelierunt eu in fe pulchro patris fui in Beth léhemîSf ambu lauerunt teta node loab amp; uiri qui erantnbsp;cum eo,Slt; illuxitcis in Hébron, Tot4 noéle loab redeuntes reduxit in Hebron, ut di tuculo pcruenirentjincertum quo confilio, Afaelem fe^nbsp;pultum 'm Bethlcem, ey nihilominus ad Hebronam ue^nbsp;argueret breuitatem itineris cx certam dijlantiam. CAP-VT ni. W Ada eft ergo longa concertatio . hnterdomäSaulis,amp; interdo-Anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/•• • Kj mum Dauidî Dauid proficiens robuftior, domus auté Saul pergens dccrefcebat. Beîitiw proHxum 'mter damum Dauid cr Saulis,ma: telligendum eftconcertationem 03“ fimultatem quan^nbsp;dam ftudiorumq; diucrfitatetn fiiifie,utfeditiones paf=nbsp;firnfiier'mt in urbibus tain ludie quàm aliarum tribuuntnbsp;erftudia partium,quarum aliquæ Saulis pofieritati fa-^nbsp;uebant,alia: Dauidi: qtue difeeptatio durauit non folumnbsp;uiuente lsbofeth,fed etiam mortuo.'Videtur autem nonnbsp;diutius regnaffe,quàmfecum ejfet Abner pfmeeps mi=nbsp;litilt;e,quo occifo dilapfie funt ab eo paulatim tribus, tuicnbsp;pars una,ntmc altera, nunc totte tribus. Hocitaq^e/lnbsp;quod hie dicitur,Dauid autem proficiebat or prueuale»nbsp;bat cont'muo, Saulis autem domus, hoc efifautores iUnbsp;lius cr pars,proficiebatfemper m detcrius,attenuaba=nbsp;tur iUorum robur.Alioqui non legimus mtereeßi/fe belnbsp;la,nifi priefcriptum unicimi,in quo fatis luculenterdo=nbsp;minus ojkndit cuifaueret regnum,qult;e pars promoue^nbsp;retfilicius. i nbsp;nbsp;Nati^ funt (fex) filij Dauid in Hebron: fuit^ primogenitus eius Amnon de Acht noam Icsrahelitidc» 5 Etpofteum Cheleab de Abigail uxorc Nabal Carmcii : porró tertius Abfalom finbsp;lius Maacha filiæ Tholmai régis Geflun 4 Quartus auté Adonias, filius Haggitht amp; quintus Saphatia,filius AbitaL y Sextus quoq} lethraam deEgla uxore Dauidîhi nati funt Dauid in Hebron* ReghS Di- nbsp;nbsp;statim à morte Saulis Dauid à populo 'mumilus, re^ «idis in He nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. -r . r r bjon. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gnauit in Hebron metropoli tribus luda, quafuofaue^ bat régi. 'Vbi feptennio nbsp;nbsp;fex menfibus regnauit f çr |
REGVM SECVNDVS. f lios itccepit de multis uxoribus paucos. Sic nus difigt;enfat,ut raro exmultisuxoribus ^dit^rnbsp;multa proles,quafi natura réclamante reinbsp;approbante ucro coniugiumfolius cumfola ,fieK[ .nbsp;luerit ab initio homitwmgeminos adere utriufysP’ fiiijl’''nbsp;quàm aliud. Primogenitus Dauidis Amnon exnbsp;amïefraelitide.Secundus Chileab, qui mnbsp;nominatur Daniel uero nomme. Chileab autei»nbsp;efl,fecundu Hebraos, exphifiognomia,quap^^nbsp;xime reprafentabat, filius Abigail relidut Habdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. melitidis.TertiusAbfalom,filius}}iaachaflilt;^'^” regis Gefur. duartus AdoniAs,filius Hagit-phatias filius Abital. Sextus autem itram,nbsp;eiuxorfuaPgla,nbsp;Hebrieos,alio nomineMichol,filiaSaulis,nbsp;lcnti amore diila dicitur yitula elegansnbsp;ter quas etiam aliasßrtaßis habuit concubii^’. 41*nbsp;rifcî« Saulis,utluiieis uidetur, uelcocub'ini^-tem infirius dicitur mor tuafine prole, qiii‘‘nbsp;uidemcontempfit,filiumnongenuit,no”'nbsp;nuüumædiderit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^iijt e Quum ergo effet præliu inter Saul ôidom um Dauid, Abner bat domum Saul* ’ ^iiicnbsp;'7 Fuerat autem Sauli concubif”” Refpha, filia Aia. Dixitœ (isboß^^^^pgr ner,Quare ingreffus es ad cocubiquot; R.egnum Saulis poft ipfius mortem C’* quale Abner contra fiam cofeientiamnbsp;cognationis fu£gloriam,mftàuit diligt/ttir’^^^oiH'quot;nbsp;rendo per tribus,a'cordalfi-aelitarumilt;ll‘f^’^f(iigt;nbsp;umq; Dauidis çrferuorum fuorum pronbsp;promouendo ; donee 'mcideret 'm odiumlsbof^^’oj/jiinbsp;contumeliam Unicom firrenonualens,nbsp;prioribus'mftituit CT perficit. Tale aulieo''^*'’'^ .ftanbsp;ut leuiterirritentur, cr magis'mperentrcê^^nbsp;gantur. Non potuit continere eum in ojßl^'nbsp;do fanguinisquupatruus effet. Et fierinbsp;Abner,donec Saul uiueret 'm regtio,non m(^‘nbsp;nbsp;nbsp;0^^ JktiffeapudSaulempro Dauidis perfeeutiof concitando. Nunc uero leuitermutaturnbsp;nunc contra cofeientiam fuam aäurusapi^ ^)iftp‘nbsp;uel prius egit apud Saulem :ut non proptef t'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ii^ ftohe, ubi nomen fuirni prapofuit nonum reuerentia occidimeruerit,Ut Tudlt;eifitbtà^^'jfUtsnbsp;défuntcaufedemeritorum noftrorimt,fi. fr*!nbsp;bifeum ingrediuoluerit 'mfutim iudicium.l^^^0lt;[ei^nbsp;quoq} Hebrcei ducunt,regis relidam ac uidtgt;‘‘^nbsp;cuiquamficri,quantiimlibetmagtwuiro. 8 Qui iratus nimis propter uerb’j» feth,aitî Nunquid caput canisnbsp;uerfumludam hodie,quiftrerinrnbsp;cordiam fuper domum Saulnbsp;fuper fratres amp;i proximosnbsp;didi te in manus Dauid, Sà rece^nbsp;mciniquitatcmmulierishodie^ iidb |
|
SAMVELIS PRIHVS. Vo-tif Ainer hoe uoïuiti, qtücquidïudieicomnüm^ propter te haóieiitumalectudiuidpudnbsp;^Wuda ? qudndoquident uelut cdput cdnts,hoc cfl,nbsp;ßittiinn mehabentetJ' odiunt tud caufd, quid ddhïicnbsp;^^^^^^fdciebamfempermifcricordidm, idefl, beneßnbsp;cii^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lui anücos illiui, çtr tribui iÜiui.Et non trddidi te 'm mdtiui Dduidis, '^‘^onintifi ut db illo tu 'mucnirertf,cr pdtererii quipnbsp;quot;idli^Qr tu duÇui fiiilli cotriperc me depeccdto cit nih nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Abner, amp; hæc addat ei, f ^üoinodo iurauit domin us Dauid,fic io’''’'nei, ^*-fransferatur regnuni de domo Saul, J. ^æUetur thronus Dauid fuperIfrael, SCnbsp;Pf'^Iudam,àDan ufqjBer fabeegt;nbsp;promoturum regniim T)d=nbsp;^^^'^*texitq; irtc fud; uerbum donwù,cui ditied cre=nbsp;fempercontempfit. Authoroinitiutninbsp;^^ifidis, qui régi Sduli dcquiefcebdt 'm omm-Idéldtdeniq;nbsp;f^’’‘'^P^ßiffuru ddpromotionem Dduidii, qui nonnbsp;qitonbsp;nbsp;nbsp;P^'^ßdiff indigebdt fed clementid domim : eo JI §'WtMo,f)rojnoMffc4t«r. Hu?’'’’*'re^pondere ipfi Abner jj^'^'^ïtn.-quia metuebat iliunit ^^hofeth, timoré percul-ddregniddminißrd ttbr conßißonii. 1 ’’îow, “’^^^quot;^’eegninegotid db Abner pendebant, quo PïQ f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuncios ad Dauid ïèt^j ^‘cêtes. Cuius eft terra ƒ Et ut loque nie;j f ^^cmecum amicitias, 8C eritmanusnbsp;uniuerfum Pgt;'imùm Abner mittit ad Gduidan loco fui, negotium, pduâs uerbis multd ft==nbsp;'‘tn«(Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eflterrdfqudßdiceret, Adquemiuredi- pronüßionii fdcrd ter ' ° ^‘^tfidfîîdnc duté poßidebif,fi fœdus me=inbsp;lgt; ‘'^oL^^^^is,ddfiftdm tibi,etr uertdm totumîfrdelemnbsp;nj^nduwhbi. Optimetego faciam tecum ami nnam rem peto à te,dicens.'Nonnbsp;îfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;antequamadduxe^ 1 ^icbol filiam Saul î 8C fie uenies, Ae^^^’isme. ^igt;i^‘^’^^^^‘*’husDduidreJfondet:Bonumefl,dit,foc peregcrte,rcdu=nbsp;*4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t^ichol fham Sdul : dlioquifine ed f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'»‘Uenies. ^‘^*-^*”^^“^'^nnncios adlsbo- Redde uxorem ‘1'^’*” defpondi mihicen-Philifthqm^. ^tidm régi tfbofeth çer nuncios fupplicdtßbi |
LEGVM PR1HVSgt; ’ lo8 »«Ytt Uxorem, qudm centum Philifthinorum pr^eputi/s redemerit fibùtot en 'tm poftulduerdt Sdul pro dote ddttnbsp;ddfiliie quditt duplo duddin trddidit. ly Mifîtergoisbofeth, ôi. tuliteamàuiro Phaltieljfilio Lais» i6 Et pergebat cumea uirfuusambulans SC plorans ufqj Bahurim î ôC dixit ad euninbsp;Abner, Vade,ôCreuertere«Qui reuerfusnbsp;eftgt; Isbofeth promptits trdnfmißt Micholfororem ßtdm Dduidi,ercptdm mdrito Phdlti,cui Sdul edm locduerdt^nbsp;Ex quo pdtct non ufq; ddeo uiguiffè odium 'inter Dduidnbsp;cr isbofeth, Qudndoquidemetidin'muito Phdlti,Grninbsp;miurn dolenti uxorisregreßiim, dbftulitnon fuam,nbsp;reddidit Dduidi,cuius legitimd crdt, cr primd uxor mdnbsp;xmo periculo dcquißtd 'm ddolefccntid fud. «7 nbsp;nbsp;Sermonem qucqj intulit Abncr ad fe^ niores Ifrael, dicens,Tamheriquàmnu^ diuftertius quærebatisDauid,utregnaretnbsp;fuper uos» • 8 nbsp;Nunc ergo facite, quoniam dominus locutus cftadDauid,dicensîIn manu fer^ ui mei Dauid,faluabo populum meumlf=nbsp;rael de manu Philifthqm, Sgt;C omnium inLnbsp;micorumcius» 19 Locutus eftautemAbneretiam ad Bett iamin»Etabiit etiani ut loqucretur ad Da=nbsp;uid in Hebron omnia quæ placuerantlf-raeli 8i uniuerfo Beniamin» Abner promiffd ftdtuere 'mcipitproregtwrsduidis dmplificdndo,idqi fldtim perßeiffet nifi morte pr£uen=nbsp;tus effet.Solicitduit enîm cordd feniorum 'm tribubus ifnbsp;rdel,perfuddcndo ex elcóiione unitione dotnini Drfanbsp;uidem regem cffe,non Isbofeth,per quan dominus ifrdenbsp;li uiélorids crebrds trddidiffet idmdudum,etidm fub SdUnbsp;le:quem amp;¦ tune regem hdbere dcßderdjfent pro Sdu~nbsp;le. 'Dcniq^ extdre promißionem dei, per Sdmuelem di^nbsp;(idm, qud pcrmdnum Dduidis fdludndosfefcirentdenbsp;mdnuPhiliflh'moru, Gromniumhoffum. Similitereyquot;nbsp;^enidmitis locutus efl, cr perfudßt, qui tdmen Sdulu/mnbsp;fuum regem dgre deferuerunt, cr primùm pro isbofethnbsp;ad uerbum Abner pdrdti erant periculis fe exponere.üinbsp;idin nunc fdcile db Abner ddducuntur Dduidi,duthoritdnbsp;te diuindßeti, confenß tam prdfldntis ducis, quasnbsp;modoctmq; 'mterim dgdtur cum isbofeth. Venitcç AbneradDauid in Hebron c3 uiginti uirisï amp; fecit Dauid Abncr SCuirisnbsp;qui ucnerant cum eo conuiuium» ii Etdixit Abner adDauid,Surgaamp;ibo, ut congregcm ad te dominum meumrc=nbsp;gemomnem Ifrael, S^inibunt tecum foe^nbsp;dus, ÔC imperes omnibus, ficut defideracnbsp;anima tua» Quumergo deduxifletDauidnbsp;Abnerjôiilleiftetin pace, Poflquam Abner totum ißaelcm perfudfcrat ad Dit uidis regnum, cr idm Michol prtemifa-dt,affumptis «ianbsp;gintitàrif uenit ((dDduidllebrondm,hoiiorißceq;fu* |
|
fceptus efl er trailatui lt;iDtiuidc,flc utflatim poüicê^ returfecongregäturumtotum iflaclcinad flatuendumnbsp;fibi Dauid in regem: in re tarn gratii nondu confulto donbsp;minoAdeoq; non obtinuit tune flatim,fed pofl quinq; annbsp;nos. NolMit enim dominus Dauidein pendere ex huma=nbsp;nis uiribus, fed folo deo:non pro humano defiderio flr=nbsp;ri ad regnvm, fed domino donaitte accipere quod pro-miflum eratfuo tempore. ftatimpucriDauidSC loabuenerûtcæ* fislatronibus,amp;prædam magnamfecumnbsp;intulerunt Î Abner autem no erat cum Danbsp;uidin Hebron,quiaiamdimiferateum,8Cnbsp;profedus fuerat in pace^. 2.5 Et loab omnis exercitus qui erant cu eo (po/ZfiZ^iienerantî nunciatuineftitaquenbsp;loab à narrStibuSjVcnit Abner filius Nernbsp;ad regem,dimifit eum,St abi] t in pace»nbsp;2.4 EtingrefTus eft loab ad rcgc,amp;ait. Quidnbsp;feciftiî'ccce ucnit Abncr ad te.quare dimifinbsp;fti eum,amp; abiit 8C rcçeffîï';' ay ignoras AbncrfiliumNer,quoniamad hoc uenit ut dcciperet te, amp; feiretexitumnbsp;tuum amp; introituin tuum, ôC noHetomnianbsp;quæagis;' EgreiTusitaqjIoabà Dauid,mifitnun-ciospoft Abner,8Creduxerunteumàci^ fternaSira,ignorante Dauidgt; S^tndia Ab* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidcm agtmtur inter Dauid er Abaer in ab^ fentia fcniorum Dauid cum ïoab principe exercitus, dum illi hoflibus Philiflhieis er irruentibios pro morenbsp;tatrunculis obftfliM,redeunt autem ßrte flrtuna cumnbsp;opimisjfolijs er multapriedaadDauidinRebron,eonbsp;die cum Abner abierat failo feedere. Audiens autem Ionbsp;ab adfldife Abner, er dimifliem pacifice à rege,arbitranbsp;tusefldolo aliquo circumuenijferegent, quernfeiebatnbsp;in regno Saul principem militie, er perf^quutionis Danbsp;uid fldfle maximam caufam,nunc autem flmmo conatunbsp;promouiflèisbofeth, er totumlfraclemfolicitaffepronbsp;eo contra Dauid,excrcitimq‘ duxijfe contra ludam, innbsp;dixiffe bellum, quod quum infilicitcr iUi ceßijjet, iamnbsp;aliam tcchnam ordiretur, er cocinnaret dolimi contranbsp;regnum Dauid. Prêter hatte publicamcaufam, odiumnbsp;maximum fluit in pcólorc ob mortem fratr is, quern lUnbsp;cct prouocatus er inuitus, tarnen occidcrat chariflimunbsp;fratrem, Qjiododiumquantumlibetindignum, tarnennbsp;non pcrmifit de illo nifi ho flilia cogitare : facileq; inui^nbsp;diacaufasinucnitgraffandi, er dolushumanusiracun^inbsp;di peßima affèrt conßlia. Licet bono animo Abner flr=fnbsp;taßis perueniflèt adDauid,erpro regni fui promotionnbsp;ne,uerum non fine perfidia contra lsbofcth,cui iam pa=nbsp;lam aducrfabatur,defertor faéîus er proditor,ideo lo=nbsp;ab dixittiioui Abtierte decepifife uerbis fHis,er exploranbsp;raffeflrtunas tuas er negotia,uttantofaciliusobelfe.nbsp;poßittibi er regno tuo. Dauidautemtacente,flrfiitannbsp;er trépidante de fide Abner,qui uelfitbi ucl domino fuonbsp;neceffario infidelis comprobaretur ex fadlo,loab flatimnbsp;inuidiapermotus,quàm ztlo pro domo Dauid,rcttt, |
2.7 lt;e^tte mprobam tentât, er Optimo uiro mdignam, lem tarnen regno,ut arbitrabatur, non fine diuinanbsp;dentia, qua malos per teque malos punit, iufiitiafuainbsp;agente.Exijt enimfubito à Dauid, mißisq; nimcijsfl^nbsp;pacts fl)ecie,reuocat Abner ad urbem, qui lam pettttntnbsp;rat ad ciflernam Sira,idqi Dauide igttorante, cr wnnbsp;bente. Quuq^ redij flet Ab ncr in Hebron, fco’' fum adduxiteum loab ad mediumnbsp;utloquereturei in dolotamp;percuifihllu*”nbsp;ibi in inguine, 8C mortuus eftin ultiont*”nbsp;fanguinis Afael fratris eius» PcedeuntemRebronaAbner, deduxitetgt;i’‘^°^^ tus porta ciuitatis,quafi locuturus illinbsp;mine,àquo iam amice difcejferat,nfhilindifllt‘^^^^^^nbsp;ueruntamen hoflemfitbi loab ejfie ignorare nonpnbsp;fiicut ut uir prudes iam ante in ipfo opere otdrquot;nbsp;fitebatur.Dcbuerat,fi dominoplacuiflei}‘’^f^^^'nbsp;micum coUoqui fccreto uolentem : idt^ hot loto Inbsp;élofa-ipturadocet. Pereußitautemloabipfl’^”’^'nbsp;turn Abner eodem loco, in quinta feiliettnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ul pendet er epar,irremediabili,pernitiofo, ^j'j(^’pro nere, utfubito moreretur. Scripturanbsp;fanguine fcilicet Afaclis,quë uindicauitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JiiU xta legem fratrem fuum : non ut cxtufeti«' gt;r. nbsp;nbsp;ff# pratendi/fie coram Dauide feiretur qu-ti’f gni negotium,quum ulcus iUud fltumnbsp;rare,fcripturatcflc,uoluerit. 3.8 - ^od cum audiflet Dauidp^ /pud Mundus ego fum amp;rcgnumi’’^‘’nbsp;deum ufq; in fempiternum ànbsp;nerfiliiNer, amp;:maneatfupercaputloab,^ mnem domum patris eius î nccdtnbsp;domo loab fluxum feminisnbsp;leprofus, amp; tenens fcipioneHb^nbsp;gladio,Scindigcnspane^. . Dauid excufatfede fcelerc, itmoccitti‘‘’’'^. mnibtts quibus potuit modis toti ifraeli ttffinbsp;fitgnis,fa{îis,luélu omnis gencris,taitt fuonbsp;rum. Orat^ ne uiriillius magnifici innottigt;y -^^gib^_nbsp;quiratur à fie ucl à fuo regno, fed à reofn^‘nbsp;femineiUius,fatishorribuigrauiqi obtefl^^°^(ft‘’^ ,nbsp;Maneant ac perfcucrcitt fupcr caput loabjnbsp;tiondomumpatrisfui,uitïdiólieilliusnbsp;patrisuult,auxiliatores erfautoresillt’A-'nbsp;tern maledidliones ucl mala imprecaturnbsp;Eluxum fixdum ad debilitatem corporis,nbsp;roremhominum, Podagram,quacogati*''/yj^fllli‘gt;’''nbsp;ad baculum. Gladius quo occidatur, CTnbsp;Hcbrai dicunt his mails punitufltilfiefl’’^^’^nbsp;quod quum rex clfiet,potuerit eivm,fii tain 1nbsp;aliter puniuifiè uel occidijfie, er nonnbsp;fleros tarn atrocibus pants fubdidifle.nbsp;boomfluxufado laborafife, ojiam lepra, Inbsp;lofitamgladiocefium,lehoiachittuerop‘in^nbsp;aliialitcrfiabulantur. 3.9 |
|
s AM VELIS SECVNDVS. ® Igiturloab amp; Abifai frater cius interfe^ «runt Abner, eo quodoccidiffet Afaelfranbsp;trem eorum in Gabaon in praelio» Velut excufare uidctur fcriptorfratres amboi, quilt;t Rgiiacm fritrii fui ulcifci uolucrint, çr Abner fe nonnbsp;in urbe reßigij purgauerit. ^ÓixitautcmDauidadloabjSCado^ qui erat cum eo,Scinditenbsp;^fyimentaueftra,8Caccingiminifaccis, amp;nbsp;P’amp;teante(fxe^MMî) Abner, porrorex Danbsp;‘y^quebatur ledulum, « nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonfolum populi, militum,ue=^ lodfc, rex uoluit exegutM Abner pr'mcipis mi ‘*S4«[{s isbojèih celcbrari, quo teßaretur toti ïf=:nbsp;op(raregis,fedeo inuito occifum. Qjf^innbsp;time utndiild fimtptu de eo,dolere iïbus canbsp;idinfrdtrii cdfum doluijfet. QKodifraelnbsp;‘tudiens,non odio SdtiUs uel regni fui, fed pri=nbsp;optimu du=nbsp;^'‘‘»lequiorßrret quodacciderdt, Hebron, Ic uocem fuam, amp; fleuit fuper tu=snbsp;Puiu^*^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem omnis po^ Abner, ait: Nequagt; mori folent ignaui, mortuus eft tuæ ligatæ non font, 8C pedeS tUt r compedibus aggrauati: fed ftnbsp;coram filijs iniquitatis,nbsp;P°'‘ Sfh ‘Pm Hebron honordbilifepulchro Dduid omnis pr^e/en^. Deniq^ cdnticumlu== ,unbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ico epitdphifin hdne fententidin : Nttw '^'^^^°^^ignduusdliquis miles zij^ftultus,mortuus Ifiitiij ’‘^¦qudfi dicdtur, Minime omnium. Nullius uio=nbsp;Niifj '‘^Wjnelmi/ttwbg^te fmt munus tu£?:rnbsp;Sij,’”““'« fèrreos compedes dpplicdtd fmt uirilidnbsp;^'’^Q^^‘^^’‘°^^^turpiteredptus:fed ßcut qiti/fidinnbsp;proditorie cr ignduo, arte zy dolonbsp;^.^^^’^^(^idiflioccifus. Adhunc Dduidis plan^nbsp;IdJnentdbdtur, flendo illius cdfum.nbsp;sMnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confcienti£ fynceritds,z:r internus do- Proximo fdtis= , GT non fiéîe, ideoq; uerum tefldrinbsp;rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hypoi^ißsnon efl, ßquod 5 prodedt dliqud cduft ut uidedtur, \ amp;^^‘^ium. h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘^Hra adhuc die, Hæc faciatmihi de-fijnte occafomfolis gu- ° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pl‘^lt;^um exequebd/itur, etidnt ^gt;proconfoldtione uiuorum.f nonprofit |
REGVM SECVNDVS. I09 lute mortuorum.Totd enim h£c multitudo plebis regem confoldturd,iUius prdndium uel coendm celebrdre cupienbsp;bdtifed iurdt per dominum, fe dnte folis occubitum nonnbsp;prdnfurum,in fignum ludus. Omnis^populusagnouerunt, ô^pla-cucrunteis cunda quæ fecit rex in confpc dutotiuspopuli.
Hw mod'is dgnouit omnis populus, totus ifruel, non tuflu régis,fed eo mdxime dolente, occifum Abner filiiinbsp;Ner.Sdttsfudum ergo omnibus efl,gt prouifum prüdennbsp;ter,ne beUi dlicuius occdßonc præfldret cdfus ille. Qjtaitnbsp;doquidem in tdnto ifrdelis regno,multi erdnt, tarn de minbsp;litidSdulis,qudm de populo,qui indigne cdfum tdntumnbsp;ducem uindicdre uoluijfent, GT odium incruduijfet connbsp;traDduidß fuoconfenfu c^fusprobaretur. Etquiidtnnbsp;ex fuddeld Abner propendebdnt dd regnum Dduidis, innbsp;toto ifrdele reßlijffcnt, GT crudelc fdcinus dbomindtinbsp;fiiiffent.Videntes dutem quod res erdt, pldcuit iUisDd=*nbsp;uidis dolor, er fynceritdtem pedoris coUduddbdnt.
Ego autem adhuc delicatus SC undus rex:porró uiri ifti fifo Saruiæ duri funt mtnbsp;hi : rétribuât dominus facienti malum iu- xta malitiam foam, Confoldtidi in primis erdnt milites, GT ßrtißimi cus rhe flue dthletd’, cr prudentes uiri,nefubflijfe dolum exnbsp;pdrte Dduid fuJficdrentur,Gy' ßbi minus fduerent, ideanbsp;Iduddteximie Abnerducem, Gr conqueritur uiolcnti^nbsp;am lodb erfrdtns fui: quorum tumen, quid operd indi^nbsp;gebdt,Gr alioqui ßrtitudo,flrenuit((S,fldelitits, gt exi^^nbsp;mid uirtus er operd,omnibus notd erdnt.lpfeqi idm iti=nbsp;ter initid regni Idbordrct non modied curd. liïi dutem'exnbsp;ßrore nepotes eflènt, GT toto tempore exilif fui perti^nbsp;ndcißimufide udhceßjfent illi:non expediret,nec régnanbsp;necßbi in prafentiurum puniri, domino cuufd iüd com*nbsp;mendund-t ßret: qui unicuiq^ retribuit fecundum operdnbsp;fiuebondßuemuld. AP VT niL i Vdiuit autem filius Saul quod i mortuHS eflet Abner in Hebrónbsp;8CdilfoIufæ funt manus eius,nbsp;omnis^ Ifrael perturbatus eft» Qudnquum Abner pro Duuid ßdeliter' egi/fet, non turnen curet perfidiufludium fuum cotru Isbofeth, cuiusnbsp;unie purtes iuuerut, er pro edrreptione dignu unimo u*nbsp;lienutus ßicrdt GT fudo prodiderut. Veruntumen du*nbsp;diens Isbofeth Abner mortuum, diflblutus cfl, GT defli*nbsp;tutus omnibus fuis uiribus:inutilis enim erut, G^ ineptusnbsp;regno,ingrutus populo, gt exercitui,ßcut GT ducibus.nbsp;tum^uidit totus ifruel fe deflitutos regno, dubij quemnbsp;potius fequerentur,Duuidem uel Isbofeth. ti |
SAMVEL IS SECVNDVS.
a. Duo autcm uiri principes latronûcrat filio Saul,nomen uni Baana,SC nomen abnbsp;teri Rechab, filiiRemmon Berothitæ de finbsp;liis Bcniamin:fiquidem SC Beroth reputa^nbsp;ta eft in Beniamin,
5 amp; fugerunt Berothitæ in Gethaim,fuc^ runt^ ibi aduenæ ufq; ad tempus illudgt;
Isbofeth autanßUui Saul principes duos habuit, tur marumac militum fuor ivm duces ,ßaana esquot; Rccbdt denbsp;Beroth natifratres de tribu Beniamin. Bugerant autannbsp;non fine coufo, non tarnen necejjorio ficiendo, ideononnbsp;fcribitur. Hon rarum efi principes militum aufiigere denbsp;curijs regum.
4 nbsp;nbsp;^Erat autem lonathæ filio Saul filiusnbsp;debilis pedibustquinquennis enim fuit,nbsp;quando uenit nuncius de Saul 8C lonathanbsp;ex lezraheU Tollens itaqj eum nutrixfua,nbsp;fugitî cum^feftinaret utfugeret, cecidit,nbsp;amp; daudus etfedus eft: habuitep uocabuiunbsp;Miphibofetht
De tota doino Saul reflabat tantum Isbofeth inutilit ad regnum,ob mentis ignauiam, e:}' Miphibofeth filiusnbsp;lonatha, probits quidem ,fed inutiltsciuocp ad regnumnbsp;propter corporis debilitatem : percufi'us enim cr clau-dus pedibus erat, ob cafum infiigo, dum Saul lona^nbsp;deidrearenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;narrarentur,iamq;eratquinquennis.Omnia
gnS Oauid. diuino ordinegcflo,ne regnu perfeueraret in tribu Ben« iamin contra uerbum domini, fed ad Dauid comode de^nbsp;uoluereturde tribu ludatcruthaberet populus l/raelnbsp;occafionem cogitandi de beneplacito dei, de propheticanbsp;unéîione Dauidis à Samuele,cr fie fine nota ambitionisnbsp;Dauid promoueretur in regnum.
5 nbsp;nbsp;Venientes igitur filq Remmon Bero^nbsp;thitæ, Rechab Baana, ingreffi funt fer^nbsp;uente die domum Isbofeth:qui dormie*nbsp;batfupcr ftratum fuummeridiet (Et ofiiarianbsp;domus purgans triticum,obdormiuit.)
6 nbsp;Ingreflifuntautcmufqjadmcdiamdo^nbsp;mum,cum geftantibus triticum, 8lt;. percufnbsp;ferunteum in inguine: Rechab autemnbsp;B^ana fratres eius fugcrunu
¦ Cum autem ingreffi fuiffcntdomum,il kdormiebatfuperleâum fuumincondanbsp;ui cubilis fui,8( percutientes interfeceruntnbsp;cum; fublato^ capite eius, abierSt per uianbsp;deferti tota node,
8 amp; attulerunt caput Isbofeth ad Dauid in Hebron, dixerunt^ ad regem : Ecce ca^nbsp;putlsbofeth filii Saul inimici tui,qui quæ^nbsp;rebat animam tuam, amp; dedit dominus donbsp;mino meo regi ultionem hodie deSaul, ôCnbsp;defeminc cius^
Hi duo magiftri militum ad latrocinia exercitati, Gquot; ad nuUum flagitiumintrepidi,meridie, rege dormiente,nbsp;utgrediuntur domum cum 'importantibusfi-umenta,cu^nbsp;iileq- inuadentes,uno Utali iilu occidunt regem. Repenbsp;*‘tur autem eademfeiftentiif adim/fdi gratia pro tarn
REGVM SECVNDVS.
incredibili aufu latronum in ipfa meridie, no paucitf^ fentibus, incircum/fietlo isbofeth inepti rcgis,quip^nbsp;tutel£ inops et iners iacebat. Caput deniq^ amputatit^nbsp;fiigientes tota node, adtulerunt Dauidi, pramiuxinbsp;gnumfufeepturi fuis aufibus. Ambitionis jhiltitianbsp;mulantes Dauidem,quia à regnu fibi totius ifraelisd^nbsp;dicare gefiiente, mfigni pramiofe putabantnbsp;ac honorandos.Dicunt autem ; Ecce caput isbofetnbsp;Saul hofiis tui,qui quiefiuit animam tuam, CTnbsp;minus domino meo regi uindiHatn die hac, de Saul CT Inbsp;mine eius. Hotandumquàmapte loquanturnbsp;mi latrones de iudieijs domint,quamfimtdare pr.nbsp;ftitiae zelum, quàm pulchre fe infinuarenbsp;bus régis, quàm probe iujiificarenbsp;Sedfrufira proijeitur laqueus ad oculos P^^nr.nbsp;Confitintifiima uirtus ZT probitas non facilenbsp;Dauid totus à domino pendebat, ideonbsp;unt dei nutu, tarn malitia impioritm quàmnbsp;Confiât fibi femper zrfibi fimilis. Honnbsp;rat,fic nec haberi arnbitiofus.Ordinem diuimt^nbsp;tiie non patitur hurnana crudelitati afcribi-jnbsp;emplitm haberi occifionis regum ad fuamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’
digne damnari.
lt;Refpondcns autem Dauid^^^^fPthi' Baana fratri eius filqs Remmofl rnbsp;tæ,dixit ad cos: Viuit dominus q***nbsp;nimammeamdeomnianguftiaf
10 nbsp;quoniameumquiannunciau^î^’yjabî*'nbsp;Sc dixerat : Mortuus eft Saul : 4“* jjieu’’’nbsp;feprofpera nunciare, tenuinbsp;in Siceleg, cui reddendum eratp’^^’
II
Quanto magis nunc cum hogt;^^ pfiinterfccerint uirum innoxi«*”’nbsp;mo fua, fuper ledum fuum,nbsp;fanguincm eius de manu ueftt^gt;nbsp;uos de terra?
iurat fe iufiitiam exequuturum Dauid^^ his,ficut ZT ficerat de renunciantcnbsp;quafi Dauidi in hoc feruierint,qui id uoltufi^^ pf/fnbsp;nifi in dominumcredidi/fet,zTfehofiemtgt;^’^./-^dt^nbsp;tijfetcuiquam,quàmtoleraJfetpatienter.Ql^lt;^^^ilt;:^nbsp;xteram prohibuerat,quomodo aliénant {»’Pnbsp;demregum.^lnZiceleghomicidam occideta Ppijf*nbsp;nunc non parcitlatronibus rex'mHebroth^nbsp;miuiriocciderantiufiumindomofua.
11 nbsp;nbsp;PræcepititaqueDauid pueril’nbsp;ccruntcostpræcidcntcs^ maflVSnbsp;des eorum, fufpcnderunt eos flt;JPnbsp;nam in Hebron; caputautem ko®nbsp;lerunt, SC fepelieruntin fepuR*^’^*’nbsp;in Hebron.
Hedum occidit,fed pr^cifis manibtis iu empltimeffe mandat innocentée ftue cT .nbsp;rum.Sic decet remuncrarc truculentos patgt;nbsp;latores gratiam regumflagitiofis facinori auftet^^nbsp;ri cupientes,eo ipfo clementiam regalem pgt;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
calumniantei,
-ocr page 219-) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;KrfMMtTdt rcgnum SauUs, pofl lip I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j^ontcobtulerunt regendos à D SAMVELIS secvndvs. ^CAPVT V. tribus Ifgt; rael ad Dauid in Hebron, dicennbsp;tes : Ecce nos os tuum, èC caronbsp;— tuafumus* Sa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nudiuftertius cum effet WtexfupernoSjtueras educens ölt;redu '¦'’Ifraek ftti' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Saulis, fcptimó anno, ueaerunt nuncij ‘tdDauid in Hebron, poflquam fMcauerat regnum Saulis, pofl mornbsp;Ä I ‘gt;feth:fefeq^ flgt;onte obtulerunt regendos à Daui^nbsp;». ^‘‘°tgeplKrH)usannisaSamuelisinunilione in Bethsnbsp;^l^^^ßumus magnanuniterßrrediumarum prosnbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dilationes,exemplo omnium patriarcharum, itutem cognationem fanguinis, quia de uno las °lt;itnesgenerati, cupcrent habere regem de aliqua I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauidem ad hoc eleilum fcirent,tam J ^‘^elis,ipfuminnominedominiungentis,quàm f^^ßorum claritate,er ßlicitate uii(loriarum,iamnbsp;, ‘bannis etiam Satde régnante, tarn intra prouincii liim **'^ ’^*'^*” ad tcî Tu pafees popu Ifrael, SC tu cris dux fuper IfraeUnbsp;fci^^‘^'^gt;'elationeuulgatadudumàSamuele,quianbsp;! ^J^^atumdominiaccepiflctderegnoJfrael, eSquot;nbsp;ptinceps cr dux innbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidem fubditos officium regis efl à domi i HIK ^''^''^tiilumexeßäioneeruocatione.-principem lijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in quem omnes refficiant, quem pra ocu^ dircäoremfequantur, eadem dei prouis Corr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er regno iniungitur ,uthuiufmodi mutuumßbi couinéîos er connexos utriq; rex Da *er Hebron coram domino ungt;nbsp;Dauid in regem fuper Ifrael. ci0,j ‘^°'gt;fenflim totius lfraelis,et perfuaßone Abner, noneffe reum fanguinis Ht0i,^^.^°ßth,er Abner, inteÜtxerunt fententiamda omniumconfenfunbsp;tfibuum ad regem luda in Hebron, es“nbsp;iii.J‘‘‘‘^untfede dilationepofl mortemlsbofeth,ernbsp;'¦‘gt;4'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, cui obedierant cofiliorum dei uel igna à ducibus feduâi, quo tardius agnos erfeedus ineuntnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;^(^minum fcilicet,regi iurantes obes f^amp;’oblatisßrßtan facrißeijs: quans ^*“*4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hebron excelfum erat, ubi er dominus y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ffh-uiiam. Vndusq efl iam fuper totum ifraclet Înbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;primo à Samuele unólus. S*’auit |
REGVH SEC VNDV S. no (t In Hebron regnauit fuper ludam feptënbsp;annis,amp; fex menfibus:in lerufalein aütemnbsp;regnauittriginta tribus annis fuper oninénbsp;IfraelSCludam^ Triginta annorum erat Dauid cum mciperet regttit» reptper tribum Iudd,Septem annis régnât in Hebron^eCnbsp;fexmenßbus,i» lerufalem uero triginta tribus annis fu^nbsp;per totum ifraclem.Siiie uero fex iUi menfes intra uelexnbsp;tra numerum quadraginta annorum computentur, nonnbsp;uehemcnterïaborandum,potuit obmitti multiscaußs:nbsp;^nonraroannus perßäus proimperfiéio accipitur.nbsp;EtabqtreXjôC uiri qui erant cû eo, in le^nbsp;rufalemadlebufæum habitatoreni terrætnbsp;didum^ eft Dauidnbsp;nbsp;nbsp;eis) ; Non ingrcdie tis huc,nifi abftulcris cæcos 8C claudos, di centesïNon ingredietur Dauid huc» Dauid rex ißael ftatim coinmodam exißimauit regni fui metropolim federn Hierofolymam, quia in medionbsp;ßretribuumeßetipartimßta iti tribu luda, partim innbsp;Beniamintexcclßore loeo^ßuc ad ortum uel occafvmfonbsp;lisßteileSfßue ad außru uel alt;j^uilonem:media inter tors,nbsp;danemfirè er mare magnum. Vbi olimSem quoq^ fubnbsp;iiomine ISlelchifedech regnauerat iuxta Hebneos.tn quanbsp;quoq^aliquando 4 ligno regnaturus erat filius Dauid^nbsp;rcxregum,crfacerdosinieternum fccundum ordinemnbsp;M.elchifedech. lebufaiis uero habitabat 'm monte Zion,nbsp;robußißintalt;irce,muro er turribus inexpugnabili. Lo=nbsp;àis hie difficilis eß,de cacis ac cLiudis außrendis, fi uesnbsp;lit ing^edi. tudai communiter explicant de iuramentanbsp;ifaae er laeob, quodßeerant de non Udendis unquamnbsp;poßeris Abimelech,ufq; in quartamgeneratione]n,qutenbsp;iam tune cejfauerat,non autem tempore tofue. Huiusiunbsp;ramentiferiemaiuntinfculpßß'eduobus imaginibus panbsp;ßtisadingreßumarcisZion,quarum una ßgmßcabatnbsp;caeumifaac,alia claudum exfoemore tfraelem. Denunsnbsp;Ciant igitur Dauidi Icbufei, niß has aufirat non ingrefsnbsp;furum.Alia quadam ridieula magisferibunt. ISSoßri uesnbsp;ro, er Rabi Abraham Aben Ezru dieunt, kbufeos resnbsp;ftwieialfe Dauidi non poffe expugnari arcem Sion,tursnbsp;rim feilicet in eaßrtißimam,etiamß iHam non niß cacinbsp;erclaudi defenderent contra eum, S Cepit autem DauidarcemSion,hæceft eiuitas Dauid.. i^on ob flaute ßrtitudinearcis, quamlibet iHamuiri ßrtißimi lebufei deßnderent,eepit tarnen earn Dauid,nnbsp;quo deinde er nomen accepit, ut diceretur ciuitits D^snbsp;uid,arxipfa Zion, 9 Dixcratcnim Dauid in die i\h(pramium) omni,qui percuffîftetlebufæum,nbsp;nbsp;attigif fetdomatumfiftulasjöc (abftuhffet) cæcos claudos quos oderatanima Dauid, ideir.-co dicitnr (in prouerbioiCsecus etclaudus n5nbsp;intrabunt doinuni. Quomodo autem illam ceperit feribitur fubinde. Edi itum pofuit ad milites,ut quicunq; iSorum primus afeennbsp;der et adfiflulam aquarum defluentium dedomate uclnbsp;teflOfUhiuelcitciilhin tuerentur ttcl claudi, percuter |
|
SAHVELÎS SECVNDVS» ret^ in ea Ielgt;ufeum,is ueiut corona murali dondrct«r, inßgni honore, principatu fcilicet militia : id quod hicnbsp;nonexpri)Hitur,fed i.Paralip.u.c. OdientesanimàDanbsp;uid,reßrtur ad lebul£05,quos or Gauid odiuit.tam coïtnbsp;temptibiliterfentienteso' loquentes de potentia dei,nbsp;qui nedimt ttrbem fuam/ed totam teri'uin illis fubiugan--dcoatrodiderat. tdeo^ dbijt in prouerbium cr morem,nbsp;Cacus cr claudus non in^edientirr in hanc domum : Sinbsp;quando ferma ßeret de domoßrtißima quamnemo obtinbsp;nere pojjèt, ar tarnen obtineretur. Vel quia lege cautunbsp;.fititàüauid,ut earn arcem in perpetuam huius fadi menbsp;moriam,nuüiis änderet ingrcdi,c£cus uel claudus.
Habitauit ergo Dauid in ea ‘arce Sion, qua dida eß ciuitas Dauidis,quam gt muniuit amplitts i« gyro adi*:nbsp;ficatis domibiK à Mello cr intus. îAcUo, fecundum He«nbsp;brieos,ßjfatafunt iuxta muros ad urbium ac artium tu^nbsp;telam. Alij amplißimum locum ucl platcamdicunt, adnbsp;congregationcm magni populi. Alij publicum phanum^nbsp;GT religiofamßrtaßis bafilicam, uel lebufeotum pra^nbsp;torium,aut aliud tale quiddam.
sic igiturproßcit amp; creuit qulm maxime Dauid, gloria,diuitijs,honore, cr fapientia, quandoquidem donbsp;minus omnipotent illiadcrat,projfcrabat iUius omnianbsp;fada, à quo etiamfolQ totus pendebat, fide firmißmanbsp;coniundus illi,reuera enim homo erat fecundu cor dei,nbsp;non meriti5,fed elcdioiu iuftificatus diledus.-fideli^nbsp;bus tarn regibus quàm uiris bonis perpetuo in exemplu. IX ^Mifitquoque Hiram rex Tyri nuncios ad Dauid, Slt;Ii^na ccdrina,0Cartifices lignorum,artificest^rapidum ad parietes»nbsp;amp; aedificauerunt domum Dauidi* Deuoffo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Non fine injiindu dei rex Tyri flatim amicitia iun» .Tyriotum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauidi,honorando cum multiphariam,fiue id ac ceptis mercedibusßcerit,fine gratis, non caruit amici» tia.Typus certe erat,no ex ludais tantum,fed multo ce=gt;nbsp;lebriorem exgentibus Dauidis ueri regalem domum adinbsp;ficandam,ficut Gf domum domini. Artifices deniq^ mi»nbsp;fit gentilitas, diuina legis exptanatores,delongtnquisnbsp;natiombus,quidomum ecclefi£,arcemDauidis, decoranbsp;rent ftudijs pqßimis, longe diligcntius quàm lud^i. Et cognouit Dauid quoniam confir-maffet eum dominus regent fuper Ifrael, ÔC quoniam exaltaflêt regnum eius propter populum fuum IfraeU Multis indicijs cognouit Dauid regnum fun iam con firmatum à domino, fcilicet à morte Saulis GT fuorum,nbsp;4 tribuum omnium eledione, à uidoria Philijti^teoruinnbsp;continua,de qua fequitur, à Samuelis prophetia, 4 resnbsp;ffionfis domini quoties interrogabot. Hicc autem omnianbsp;cogitabat,certoq; credebat,non propter fe regnwn pra!nbsp;pararificdpropter populum dei,quern ueHet reßrntdti |
'4 17 REGVM SECVNDVS-fecundum legem domini,et induci in Icgitwum cultunt, eliminatis erroribus tamfidei quàmmortim.Maxnnartnbsp;gisgratiah£cefi,utfepropter populum inflitutuadtonbsp;regem certo credattac fepe recogitet,non populun ptfnbsp;pter regem efie 4 domino creatum uel ordinatum. ^Accepit ergo Dauid adhuc concubi-nas Sc vixores de lerufalem, poftquan’ nerat de Hebron: nati^ funt adhucDa/nbsp;uidfiliiS^filiæînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, p.yx«''®’ îJon fubitotot uxores uel concub'm/U accepitif uUk-fuccedentibusannis,ut patet deBethfibee,CfSul^’’f thx,qute duA-,cum fex uxoribus prinus denbsp;dis,Gr decern concubinis, de quibus fitnbsp;Abfolom,fupputantttrmulieres decannbsp;quoque contra dei legem,ut alia multa egit-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j fequi cuperet, uapularet quolt;^ innumeris miferijs,ut ipfe.Verumlicuiffeeidem ttxorutn pnbsp;tem,ob bencdidum fernen mundo promiffi»'^’nbsp;fie alij s uiris probabile efi,ficut GT lacobonbsp;tarnen pauca ucl modica paßis. Concubßasnbsp;gamus, uxores quidem légitimas, fed nonnbsp;Quasetiamearationemultosaccepifiecredir^ffnbsp;affinitate plurima amicitias gt regni neruo!r‘^nbsp;fequeretur,quod cateris paribus no cjfetnbsp;fi timten adulter ia omnia tanto diligentin^nbsp;Pilios quidan multos habuit, fed uxorumnbsp;fatispaucos. ’ 5 Sc hæc nomina corum qui in IerufaIem,SamuaSlt;Sobab^^nbsp;Sc Salomon, 16 Sc Icbahar, SC Elifua, amp; Nepf’^^’ujli» , phia,amp; Elifama,amp; Eliada,amp;EIlt;P Uominafiliorumtextus profequitur,!}“^ Paralipomcnon notabiliter,utfit, uarintnnbsp;tedccimoquarto,primi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.Jiirt ^Audieruntergo Philifthijo’ xiffent Dauid in regê fuper Ifrael-deruntuniuerfi Philifthijmnbsp;Dauid, quod cum audilTet Dauidnbsp;ditin præfidium,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ji«'’? Statim ut audicrunt Philifthijm unduHt P jpju gemfuperomnem ifraelcm, qui diuinonbsp;conterendi erant,primi bellum ordiuntut:nbsp;rum commodo potius pacem cum illo ambn'^ gt;nbsp;hus obtittere potuilfent, quern exule ßuegt;'^''i-rjfiitnbsp;adiudicaticrantpcrditioni,ittam ipfifi^y^nbsp;dcmerentur,prouidentiadei, GriÔorumnbsp;excufabiles. Qßarere autem Dauidein in niii^’P^'nbsp;tur partan,ad ilium perdendum de terr‘t,fi dlt;gt;nbsp;nbsp;nbsp;^cli euilfet.Priefidium paraueratinlerufalem, uiori parte urbis, quo defeendiffefcribitne de )nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ejf te Zion,ficut Gtquot; afcendijfe ad uallem gigantu,ex refigt;onfione domini prius intcrroÿrnbsp;quicquam inchoaffet. 18 PhilifthijmauteucnienteSjdii» inualleRaphainn Toto exçfcitu fuo quitteb^/tt obruere |
|
'SAMVELïS SECVKDVoS. , dijfufi crsraffabundi i« dallent Rapffatnt -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ualde aierofolym£ urbi, mira audatia pr£ J^ftttcs uindicarc priflinas iniuria^ à Dauide Sou-’9 j; ^’¦^onfuluit Dauid dominum, diccnsï ’æendam adPhilifthqm; êcfi dabis eosnbsp;dominus ad Da^nbsp;‘Afcendejquia trades dabo Philifthiimnbsp;?• ” Janu tua. jjj),. '¦‘Sey (tgereiu ,fi os domini in rebus dubijs interrogarent, fi uerbi dei uerita^nbsp;^eonfilium ob oeulis haberent pra omnAus, nonnbsp;f^^^‘“^itiam,gloriam,uellibidinem: uiéloria iïlos tu=:nbsp;, ’’’«iwct.Non minus dominus hodie curât regitm o=nbsp;“*’« tegintin^ quàm Dauidts, omnium ex æquo con^nbsp;adminifiratorj/ifide uicißim illi adhérèrent et p. ^«nitergo DauidinBaalpharafim, amp; ,jjj*^^'’ffiteosibiDauid,Slt;dixitîDiuifitdonbsp;^14^^ ‘^^’aiicos meos coram me, ficut di=snbsp;tj, '*'aturaquæ.Proptcrea uocatum eft nonbsp;J *nci illius Baal pharafim. quéoîmgigan=gt; i^^ß^Patur,nunc àdifcerptione ueldiuißone hofiiünbsp;utdicaturBaal prazim. Velfe^nbsp;fkf^l^^iiebréosplanicicsdiuifionum, à conßßone dinbsp;^'^’’^hoßium. ¦ lit h ^^liquerunt ibi fculptilia fua t quæ tu s Sa,amp;uiririas. 'quot;‘t'io nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'^^‘lt;ltierunt in ea ualle Philiflhijm,qua; ex= ^^’^^^^‘“^Ittarumßcum ad bellaportaue)-ant,fed «f wint utilia, nec etiaß-:nbsp;er nonnunquam Chrifliani idola ßcumnbsp;*'*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;minus, ß no etiam aliquando *^ii}t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chrifli,ut ipß contendunt, parum in Cfdifam pré ’^quàmdeoplaceantuel obßequantur,inßmonbsp;moxdamnandi.Quéablataßmtàui=nbsp;colationem, ut aurum uclnbsp;'’*«i ƒ honorem templi ufurparetur, He~nbsp;^^.,‘‘^ÿ^^ttlonathé dicuntxombujjerunt ea Da==nbsp;translatio noflra Hebréo uiciniornbsp;fr?’’- -‘^diderunt adhuc Philifthijm ut diffufi funtin ualleRaphaim.nbsp;’^’Ipo^^jî’^'^autemDauid dominum, quinbsp;*'ditîN5 afcendas, fed gyra poft ter--bnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, amp; ucnies ad eos ex aduerfo ’’adieris fonitum gvadientis in tu Pyrorum, tune inibis præliumrnbsp;^au^ja^^^gredietur dominus antefaciemnbsp;^‘^‘quot;“‘¦‘’‘¦‘¦^^’'^P^difthiim, h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Philiflhéi,tudicio dei,ut de mari^ j^’’^‘^‘o)'ibusq;locis ascendant in montanatu i^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘tnte. Conculcandi enim aß ^’i^nieJcerenonpoß'unt.Dauid'autefuomo |
•'REGVM SECVNDVS;-- IH. rerfeumtrfd armamentarium fuum adoraculumdiut^ num,ßbi in primis propitiu et fauorabile. Re/ßonfumq^nbsp;accipit,denonquidem ex aduerfo congyediendo hofli,'nbsp;fed per inßdias er à pofleriori parte ag^-ediëdo, ßc dànbsp;mino iubente.Signumq; congreßionis ßondente, uen^nbsp;tumualidumincacuminearborumuicinorü fciliect monbsp;rorum:quiiUi animumaddat hofles cédendi ç-rcajlranbsp;Philißhinorum in tempore, non hominum fed diuina uirnbsp;tute.Pideliumconßliadeusprofequitur auxilia: ipfenbsp;enim docet manus piorum ad pralia, er digitos ftnilo'^nbsp;rumadbeUaquianoniniufia. Fecit iraqj Dauid ficut præceperat ei do minus,ôCpercuffitPhilifthiim de Gabaa^nbsp;ufqj dum uenias Gezer. Dauid plenusfide firtitudine obediendo uoci dei filiciter triumphat defidelium hofiibus, quos cédit, fii^cnbsp;gat ac fuperat,exempïar fidei zruirtutis rcgibus non tynbsp;rannis failus,ßfimiliter dominuj]t timentesz^ colentes illius prophetis uerbum dei adfirentibus obfequatur amp; credant,proq^ populo dei fife fuperimpédant pericuHstnbsp;lt;C AP VT VI. ^Ongregauitautemrurfuni Da^-uid omnes eïedlos ex Ifrael trigt; gintamillia. Surrexit^ Dauid, SCabijt, amp; uniuerfuspopulus qui erat cum eo de ui^ risluda,utadduccrentindearcam dei, fu^ per quam inuoçatum eft nomen, nomennbsp;domini exercituum infidentis cherubim fupeream. Statim in initijs regni fui Dauid cogitauit de inftitu^ Reilglo D ; endoHierofolymiscultumdeifuiiuxta legem, quando deieuiXmnbsp;quidem flabiliuiße dominumregnu fuum cernebat, comnbsp;pofitototo ifraeleadregisimperium, deuiHisq^ bofiitsnbsp;bus Philiflhéis,crcxteris rcgibus fibiamicitia iundis.nbsp;Arcam domini fixofacro loco repofiturus, aduocat clevnbsp;äißimorum uirorum triginta millia ex totoJfracle:per=nbsp;rexitq; deHicrofolymis cum omni populo ad Cariaih^:nbsp;iarim urbë,qué chciturBaala tud£,ut inde folennipom^^nbsp;pa,deuotißimisq; ceremonijs arcam domini adducerentnbsp;inTerufalcmmetropolimtotiusgentis, cr regni ifraeli^nbsp;tici. A.rca autem dei dicitur uocari deus ipfe, deus inctuitnbsp;nomtzmï cxercituu,non quod area lignea ucl aurca deusnbsp;fit,uel nominetur,fid quia repréfintabatuerifiolius, etnbsp;omnipotentisdei préfentiam,mai.eflatem, clementiam,nbsp;aciuftitiam, qui populo eledlo et inflrudio fuis legibus,nbsp;uelutinßgno,quafi familiariter ßc adeßeuoluit,quinbsp;nufquam abefi,ut ab eodem cognofceretur,amaretur,renbsp;t(ereretur,coler(;tur,z^ timer etur, illiusqs lex cruolunnbsp;tos in area ipfa contenta, uelut pientißimi patris tefia=nbsp;mentumhaberetur,quaßoboculis in manibuscf iuginbsp;mcditatione,memoresqs femper ejfentfiltj lfrael,quid ilnbsp;lis dominus ipfe deus promiß/fi’t,quid uicißim fibi obli=s ’nbsp;garentur.'bJihil minus nobis reprafentare debet coenanbsp;dominiea,pants er uini facramentum, noui te/lamentinbsp;fymbolum,ermemorialc,quodéque corpus Chrifti di=inbsp;dturterfanguis ipßus,ut hic drt^d dei,deus ipfe dicitur, “ 3 |
|
CT babetur.Aliquo enitn modo domina prüfen! erat ar cte,Gr /ùper cherubimfedens ucl manens,quomodo nonnbsp;erat 'm aliquo loco^toto mundofidclibui fuii facramen=^nbsp;taliter fcilicet, er 'm memoriali perpetno uolimtatii ernbsp;graiilt;e fue ad fidelef er eleäos.Futurui autem expeólanbsp;tiogeiKiu,quäS omnes 'mfidei unitatem coUeilurm eratnbsp;fflorii dein, colendut mj}gt;iritu er ueritate, non iam Hienbsp;rofolymif,fed 'mJ}gt;iritu faniilo à petloribus fidelium,tonbsp;to orbe terrarum, ¦¦ 5 Et impofuerunt arcam dei fuper plau^ ftrutn nouumî tukrunt^ earn de domonbsp;Abinadab,qui erat in Gabaa î Oza autem,nbsp;amp; Ahio ftiii Abinadab,minabantplauftrûnbsp;nouum*
lu/fu igitur religiofi principii, uel facerdotis Jummif ^npofuerufit orcam dei faper plau/iru nouu/m,proßrennbsp;tesiüädedo'tnoAbinadab,qua erat'm Gabaa,iuxta Ca^nbsp;riathiar'im,itinilii bobui,ut ßeerant olim Philifthai, cunbsp;iton exemplo Allophilorumarcädo!ninireuereri,er canbsp;leredebuerint, quibu^dominutdeiis proignorantia'in*nbsp;tüacibili eorimi,quibu^ lex data non erat, bont conßde«nbsp;batfàgentdibui delatu honore ßbLifraeli aute,qui nul^nbsp;la legis ignorantia peccqbat,fed negligentia,iratus eß arnbsp;cam domint non iuxta pra/criptam à deo lege transßr»nbsp;reprafumenthnongentium exetnplo,fedlegis praferi^nbsp;pto uti debuerant.ldeo fcribitur 'Vffam er Achio, filioinbsp;Abmadab ßtiffe direélores plauflri uel boum, Achio prionbsp;cedente arcam,Vjja autem fequente, plaußro intermequot;nbsp;dio meedente cum area domiw,quamgcflabat impofitZ
Celeberrima igitur proeeßione deducebatur area do mÜUjde Cariathiarim, ubi er Gabaa coHts erat, er dosnbsp;mus Ab'madab,uerßus Hierofolymam,Dauid rege et to^nbsp;to ifraele ludentibus mfirtoneittis muficis canticaßgt;iri^nbsp;tuaiia delaudibusbeneßcijsq; diu'misreßonaHtibus,nonnbsp;folum modulis,fed etiam cordibus,ct deuotione publica.nbsp;Inflrumcnta ueroinußcaliaconßäa erant de lignis prenbsp;cioßs er ad id maxime accommodis. Fr ant autem canonbsp;ra citharie,tympana,lyra;, er cymbala, pro more illiusnbsp;temporis er loci.Hac autë pro tanto agebantur ut cor»nbsp;da audientium deuoto cogitatu ex auditis canticis et 'm=tnbsp;trUeäis, er aures modulamine arrigerentur 'm dei bomnbsp;täte er beneficentiam. A lioqui taUbus non deus fed cornbsp;humanum deleélari potefl:eT non tam fono uocis quàmnbsp;deuotione cordis er obedientia totiiM hominis dcitfnbsp;gaudet.
|
Procedbitdoitaq^cumiubOo perueneruntadare^^ Nachon,quam libro uerborit dierum,dicitur area Cni- juil*“nbsp;do«.-Ioci«eyi6i»ö?7HKj.Jfci5«w boues uel calcitralgt;aiiigt;nbsp;uel fldsßdebant, uel 'unpingebät ut uideretur ntiuaref*^nbsp;nam plauflrit cum arc4,'Vffa qui fequebatur plauß'“’^nbsp;fecUftduHebraosLeuitanon erat, nußtnunufaaquot;^^^nbsp;mere per erroread arcam dei,ut iliantteiterebnbsp;uaret à cafu,qitaßgloria dei fuis uiribus abnbsp;er Opera dei ab errore umdicare praflt)»eus,(^^^^i^nbsp;lege arcam quacun^ rations tangere, uel opert^nbsp;dam.ldeo dominus i^ iratus, eodem loco percUrnbsp;ut moreretur,ut ex hac uita refeinderetur uelf^^nbsp;^”0” rHptura,tranfumitur pro mortenbsp;ßone,ßcut patst de Baal Perozim.Arcatnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J mentum fcriptura diumæ, non iHotis tjtandgt;tts t^ . difcimus,non contra uerbum dei,nonnbsp;ptura ntfi per fcripturam, locus obfeurior P^,nbsp;non adnùfcendaflÿnenta hutnana, nonpo^^'^^^ueanbsp;fabulis pmgenda,nonrationehumana iJ-'nbsp;ritas dimtta,non paßim ab omndius trc(£t^t^dlt;t,]nbsp;Us qui Leuitica,hoc efl,religiofa diligenU'^nbsp;ns ad hoc eleëti uidentur,crflgt;iritunbsp;ti,quijfiritus eflueritatis,modeflia,fl/gt;gt;P^^‘‘^y)fanbsp;moriSjfapientiie er intelletlus.Percu/fu!‘'rnbsp;er totus populus cum rege eonflernatus,^‘*‘^j^ piiilt;nbsp;dum prafcriptum legis transßrebatur,nbsp;cet Caathitarum,uelfiliorumAaron. . Jifillî,
fAdO' J® . P.tnnînirr^’iiiîrlnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ...tit dominie EtnoIuitDauid diuertereadi^^ miniin ciuitatemDauid: fedd^^’,nbsp;Dauid in domumObcdedoniC^^ Ex iUo die Dauid timere magis didicd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iga hil tentare prater doilr'mam legis, fefei^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;k bitrariapudquemdiumitas habitaret, agn°r multis ojßndere iugiter. ludiciumq; diuitx*^ j^fitT'*nbsp;fiigiebat: ideoc^ non aufus efl earn introdttcer^nbsp;ciuitatem,'m caflrum Sion,'m collemnbsp;clmauit illam 'm domum Obed edomnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;üilßt minis quidem rations uidetur turn quia Gethaus,tnm quia feruus iduinait^nbsp;ius profapia non defcribitur, neq; tribus :nbsp;Leuiteserat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j 11 Et habitauit area domini s^b^' bed edom Gethæi tribusnbsp;nedixit dominus Obed edom, öe onbsp;domum eins»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;G(^ Arcaautem domint manens nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bc»^ thaivm tribus menßbus, mirag^atia,flucitMgt; fleijs magnis repleitit tatam famiham : flfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nd |
SAMvELIS secvndvj. ccrpitc/jör» . '^ßlt;^‘/!. Populm Olim que non cognouit domi=inbsp;frfpidiJ’t« fiuntfilij Jfruel, ex~nbsp;•lutj*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;locatm efl uger fcriptur£, recl= D ’''*’’1 d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominogratum, or ex ludt£O= ^^^°(^°‘*''jitptlusgentibui. domum Obed edom, propter area dei» Abijtergonbsp;’'ion?-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domo Obed ’Ï Q’’'*ïciuitatemDauidcumgaudioî ^fcanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quiportabât iS« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;paflus, immolabat bo^ çj.*^ifns Huuidclementiäm deiud hoßgt;itentttrcif, in^^^‘tntiam beneßeiorum ac munerum, coepit denbsp;^ontini meliuf jßerare, timorem^ c^eptuM exnbsp;fiduciain mifericordi£ ^uinlt;e,nbsp;laper déliai. Nulla igitur temenbsp;ordinut proeeßionem aliam,nbsp;Dii^nbsp;nbsp;nbsp;amp; gitudio plenum, qua transßfrctur area do S ß!‘*‘^‘‘^^Oauid.Gaudiumautemilludinchoa» Uj^nbsp;nbsp;nbsp;iiinoredei,Qr obedieittialegis, facerdotese^s illiin portare tentabaiit, non ßne timoré liD^^ contadu yff£,a' ilUu^ obitu. Cum uero leginbsp;6^'*^’^'''’^“ er timoré condigno arcam ßrre eoepiß=nbsp;‘’ie/,^’^'’^‘‘ßißent^ ßx paßibus,fcntirentq; adeffe cle=:nbsp;'’’PfT*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;1^1 benepbteitum, nemi= (’’¦»c ^‘*^°^portitoribuiut prias, fed ßliciter rem fettej ^^’^°^pilfeperdeigfatiam:flatm ibidem fubß^nbsp;facrißcaueruntpacificMhoflim,laudisnbsp;iHi^oontmgeret innbsp;tgt;cö-,Änbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;Dauide regio propheta pr£= I ’*0* ^'^^eralibicecinit,Scruitedo}ninomtimo ^^^^^‘^^^‘^1‘^amtremore. hii,,- äiiid faltabat totisuiribusantedo ***îeo ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;° Dauid erat accindus «phod dcuotißimo, de omnipoteniii Poj)^. ‘°^,bcnefieqs, promotione, pace religions eruhuit effumdere, cruelut dudumnbsp;l”'‘^pl’‘^‘^as,in nouuin uirum mutatus, regiaq;nbsp;ÿ'ouitatis e:x faflus oblitus, cum citharanbsp;lat(^^ ‘^am iubilo canens,articu=inbsp;*'‘'1^'*'*’” l^S‘^} P^P‘^^ omntbus 'm exemplum,nbsp;canereM bénéficia gratilt;efult;e,gaunbsp;'’*1^' indonünomonludicra,uana,'mhoneflanbsp;^.^‘^¦^^enf,feddiuina,honefta, pia,erudita, uti=nbsp;^^lar£iari cuperent in memorandis benbsp;'^^‘^'*^aonputarentinhon£ftum,fedpium er renbsp;externisgefiibus teftari internam deuo^nbsp;^yp^lt;^gt;’til‘^lt;gt;-gt;gt;i‘^gt;'(‘,fed ueraci dextro cornbsp;^'dt^l)^’^^ê,ligondo iudiciumfccularium honünum,nbsp;erdeuote coram domino adlau^nbsp;‘^'*1P^ offfila comprobari non abnbsp;‘‘^^‘’‘^^^’'l‘^°S‘iabat. Induebatur deniq; CT ac=:nbsp;ephod lineo, qualibus etiam dco de*' |
REGVM SECVNDVS. 114 uotorum ex i« tabemaculo domini minifirantium indui folitum erat.Non erat facerdotalis ueflis,fed qua uti ponbsp;terant etiam non exiflentes de tribu l^eui. ly EtDauidSC omnis domusIfraclduce^ bantarcamteftamétidomini iniubilo, 8(.nbsp;in clangore buccinæ* Cummagnificapompa rexzT populus omnispro^ mouerunt,er deduxerunt arcam domini in iubi!o,uoci=gt;nbsp;bus tubarum er clangore omnisgeneris mußcorii,atqinbsp;canticis ad laudem dei, cui h£c non dijfilicent, fed pla=‘nbsp;cent,ß exfidei deuotionisq^ ßruore proficifcantur. (^uum^ intrafletarca domini inciui--tatem Dauid, Michol filia Saul profpici^ ensperfeneftram, uiditregem Dauid fubnbsp;filientem, atq; faltantem coram dominoînbsp;Sc defpexit eum in corde fuo» Michglreginadeßiicit regem faltantetn coram do^ mino,uidente populo, quaß indignumtmtgmficcntiarenbsp;gia. Cernebat enim externa tantum, faciilarifenfuernbsp;fafluofo ßgt;iritu,fidem,deuotione,lfiiriti{s jèruorë,qucmnbsp;no fcnferat,nec à pâtre fuo didicerat,no repMabat. Te^nbsp;mere iudicabat externa,rege, maritu,fan{lum prophe=tnbsp;tarn er dominum fuum,faeminauirum,fapientia carnisnbsp;prudentiamjfiiritus.
TrfbOTWndit parauerat area diii Dauid, licet iuxta Nebraos tabcrnaculum M.oßs effet in Gabaon.lntendésnbsp;autem Dauid icdificare templum,non fiuduit transßrrenbsp;aliud,fed nouum parauerat,cui impofiiit arcam, er ob=‘nbsp;tulit facrificia er pacifica ad pcrfiClionem folennitatis^
Sacrificijs peraClis Dauid regale inflruit prandium, iujla dignaq; portions donataßngults,de camibus, pa=^nbsp;nibus er uino,regia munificentia. Cijto peraClo abeunnbsp;tibus imprecatus eß cunCla falua atq; filicia,nbsp;2.0nbsp;nbsp;Reuerfus cp eft Dauid ut benediceret do mui fuae, 8c egrefla Michol filia Saul in oc curfum Dauid, aitt Quam gloriofus fuitnbsp;hodierex Ifrael difcooperiens feantean.-cillas feruoru fuorum,amp; nudatus eftjqua^nbsp;fi fi nudetur unus defeurris* Poflpublicits epulas domu reuertitur er ßmidtatem patiturab uxore, contcmncnteillius pietatem er cerc^nbsp;manias. Cui redditur maledidio pro benediHione, qu£nbsp;aufafiterat régis failumeriminarifeemina, er qua'mnbsp;gloriam dei egerat,accufare libidinis er flultitia. 2.1 - Dixit^Dauid ad Michol, Ante domi.« tt 4 |
SAM VEL IS- SECVNDVS. num, qui elegit mepotius quàm patrem ¦ tuum,amp; quàni omnem domu eiustSC prænbsp;cepitmihi ut effem dux fuperpopulüdo-mini fuper Ifrael amp; ludäcoram domino»nbsp;Etuiliorfiam plus quàm factusfumîSCnbsp;ere humilis in oculis meis,ôlt; cum ancillisnbsp;dequibuslocutaes, gloriofiorapparebo»nbsp;DauîdiT^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quod coram domino lufî,faltaui,Gruilemin oculis tuis me exhibai,ad iüius gloria gt meam humiliationem tgi,qui me nihili hominem elegit ad regnum Gf patremnbsp;tuum ut fuperbire coepit repulit à regno cum tota domonbsp;fùa:feiens dominum fuperbis refifiere, humdes uero fuanbsp;gratia ampMi, ideo ut ccepi ludtm, GT humiliter me genbsp;ram magis ac magis:etiam fi tibi fimilibus gt tibi dijfli=:nbsp;citurus fim,mibi enim gratia illius fufficit. Si enim hominbsp;nibus placuero,idoneus dei feruus non ero.Humilitati ernbsp;go fludebo po/lhac magis, id mihi dominus ingloriamnbsp;ampliorem reponet, fi pcrfiilo corde mecu bumiliatusnbsp;fiicro:Gloriofjorapparebo non fotum iudicio ancillarii,nbsp;feruorum meorumffed in toto orbe, ubi boe fadum à tenbsp;mihi probro datum audictur,tibi in confitfionem uerte»nbsp;tur,mihi uero ingloriam amplißimam. ‘ Igitur Michol filiae Saul noneftnatus filius ufqj in diem mortis fuæ» Pofihunccomemptum^icholfiliumnonhabuit,in pcenam temcritatis fute : prius uerogenuiffè dicitur If=nbsp;t/jrdijiftib iwmtne Eglon nominata. iudcci quot^ dicuntnbsp;eamgenuißc filium GT paritermortuatnficutRacheltnbsp;ttxorqiioq; Phinecsftlij Helt. lt;j'C A P V T VIL 1 j'^^^AcIum eftautem quumfediflet lt;j'C A P V T VIL Huminoj prophetznbsp;togiwtus. rex in domo fua,Si dominus de düTet ei requiem undiq; ab uni*nbsp;uerfisinimicisfuisî * dixit rex ad Nathan propheta, Vidésnc quod egohabitemindomocedrina,amp;arnbsp;ca dei habitat in medio cortinarum^ Religiofißimus Dauid cumbeneficiodomintregnu totius ifrael poßiderct m pace, nec quißia externarumnbsp;gentium Mud infifiare änderet, fed ab eo potius timeretnbsp;diffierdi,religiofa cogitationeuerfatus 'm lege,rcperitnbsp;promiffa domini de eligendo loco in terra promißionis,nbsp;in qua extruólo tcmplo culttim inflaurari uellet fecunsnbsp;dum legem datain ÎAofi,ibidem à Leuitico facerdotaliq;nbsp;ordine colëdus. Contulit cum propheta domint Nathannbsp;de extrudione illius templi fi loctisisàdomimprophenbsp;tte reuebiretur : indignum arbitratUs humano iudicio fenbsp;pretiofam inhabitare domum,arcam autem domim diuinbsp;nam maieftatem repnefentantem ueluti negledam habinbsp;tarefiib'cortinis. 5 Dixit^ Nathan ad regé, Omne quod eft in corde tuo,uade fac,quia dominus tenbsp;cum eft. Non fempcr prophète adflantur fatiólo /firitu, ple^ raq; ut homines loquuntur ut faliere poßmt GT fallLSicnbsp;Nathan religiofum uotum perficienda legis nonpotuitnbsp;von probare, quum tom dare cerneret Dauidé derdes |
/ 'RE G VM SE CVND VJ.quot; UoUßimum cffè, in omntbui fuis ailibw cißime. Statim ergo re/pondit iwndum ittifus 4 dotnino,nbsp;ut pergeret opm arripcre quad meditaretur. S^epeh^nbsp;mines deißanila proponunt, ct'dco placet eoruin de/t^'nbsp;derium,quod tarnen non unit pcrßci.A.ß)iritußnillo ii‘nbsp;trunq; erat, gt quad Dauid pie uolebat, GT quodïlii*nbsp;than bonum probabat,bonum enim erat, utrunq;nbsp;lorum uotum dominus probabat,fed interim falai’i^nbsp;rum merito,dominus aliud bonum uoluit Gquot; prrß‘^‘^- 4 ^TFadum eft autem in ilia node, fermodominiadNathan,dicens.- Ciuoduerodominusfieridecreuifetabitttif^' . ' tim in finnnis prophète rcuelatur ut regidctix^^^^’^^nbsp;e^r ipfe Dauid ctim propheta eßet, nonnbsp;tarn alium infirmaturßn tarn humilinbsp;iorafacratioraq;prteuidit,fednonnifidoi^^^nbsp;te, cuius folius e/i reuelare fittura, quando,nbsp;quomodoçr quibusuult.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- 40» y Vade,amp;Ioquereadferuuniin£®’^ ji uid,Hæc dicit dominus, Nunqui“*^“nbsp;ficabis mihi domum ad habitandu»’* 'iHominat Üauidem feruum fuum dei«, Gr clememia, quan pnefeiebat tot magid^nbsp;peccaturit. Ad feruummeum, AdDauid,^’^^nbsp;eßeximijfauoris. t^ummihi, quem ccclitlt;^^^'\j^j,oanbsp;renonpoffunt, domum adhabitandumnbsp;munciofqurmcordibuspiorumhabitoptrSgt;'^^‘nbsp;ittsefttotaterraorplenitudo eins. t^illi Neqjcnim habitaui in dotno quaeduxi filics Ifrael de AegyP^*’“ jfU'nbsp;diemhancî fedambulabamindl’^'^nbsp;lo.amp;intentorio,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(iiri 7 nbsp;nbsp;percunda (loca ueltempora) cum omnibus filqs Ifrael î nüqu'^'JJ^d, locutttsfum ad unam detribubus’Ùjfznbsp;cui prfccpi utpafcefetpopuluo^’’'^ ui jonbsp;rael.dicést Quarenon ædifîcaftis*”'nbsp;mum cedrinam;:* Abexitu ifraelisdeAegyptofetnperitdr’^^ittif pulo, crrexi,protexi,paui GT auxi,nbsp;domo aliqua,fed tu^rio tabernaculo^nbsp;de. Sednec alicui iudicum quem adpafiti'^.^^nbsp;populeim prxfici, mandaui de domo extn‘(”^^^'nbsp;qua tribuumdegem potius meam uoluinbsp;bus ipforum, cuius obferuationeftudiofanbsp;placerent. o Et nunc hæc dices feruo Haeedicit dominus exercitunW^’^^-diiJfnbsp;te depafeuis feqiientêgreges,nbsp;fuper populum meum fuper 9 fui tecum in omnibus ubieu’^'^^fU' bulaftijSó intcrfeci uniuerfosnbsp;OS à facietaatfedcp tibi nomennbsp;xta nomen magnorum qui Vteunq^ nondum cuiquam prteceperim m domo tsdificanda, placet tarnen Dauidis inßd^nbsp;titudo, quiexaltatusinregnum gt dilatati^f'^’^^^ittSt |
Il
|
SAM VELIS secvndvs. o-MtorwcQfn(gt;l(icei'e wtitur ei, ^ui de bumili jWfiö« oc(«/(Y iji Çupreinu,qui ouiumgrcgein feq^uennbsp;hitbitantem, dueem conßituifideliü mtonbsp;gt;'‘‘g4lipalitt-io decorauL Coefitis ac uotis fauebo,nbsp;fxterminabo omnet, hononfico nomine illitnbsp;/ «0 pCif cunilis magnis heroibm, qui funt in terra,nbsp;omnia beneficiaaccepit,tam inuitafua,nbsp;polkritate:idqi duplieitcr,priuati}n ad fuagettnbsp;’^»taffuficentißime in Chrifto filio Dauid pernbsp;‘‘^uktjinomnibitsgentibui, toto orbe,int(eritate ° Etn -J ‘Ponam locum populo meo Ifrad, amp; fuo,amp; nonbsp;^°abituramplius:necaddctfiliiiniqui-,i ^‘^utaffliganteumficutpnustnbsp;die qua coftitui indices fuper populiinbsp;jj '^.ïfraelî amp; requiem dabo tibi ab omni-qy® yimicis tuis,prædicitlt;^tibi dominusnbsp;donium faciat tibi dominusgt; 'Dauidi praßabo,propter popit /uj '^“‘‘Pfum prtepofui,qui populut mens efl, que plannbsp;“f P'ot«)» qui poflhac non ut antea lotiesfub iudici p^‘*^^^iimiliabnM,/cd quiefeere ßnentmeo munerenbsp;domum adificare decrenbsp;p4f^i^^l’°gt;'alem , fic ego tibi domii ac fiamiliam præ^nbsp;f,ifî‘f°quot;‘‘'‘qaam finiendam,ficutnec folneclunaecfgt;nbsp;U ^‘^^‘^idominiispollicetur. jj^.^UfUep copied fuerintdies tui, amp; dor cuiu patribus tuis, fufeitabo fernennbsp;te, quod egredietur de utero tuo,nbsp;j^^’abo regnum eius, iuaßed prorogabitur in omao Kechfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i^ide dies tui,ut no uiolcnta morte k f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;atate moriaris:fed tarnen ubi cum patri fccui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fieculu ifiud commutauerts cUnt fernen tuu loco tuo fuccedet, clarunt ‘^^^^’^ntijfier in regum fitceeßoribus, fed longenbsp;expeäatio gentium, denbsp;'quot;’'îc finbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prtefenti/^culo dominabi== ''gt;i(r,r^‘‘gt;'lt;’,poteßateßbi tradenda omnium qult;e funt quot;b, Pit.' thronum regni eius ufq} in fem-•'ii' bT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aidificabit domu nomini mto. Clarum üauidis Salomonern templum dco Hic=s dei: fed longe cianbsp;^^ii^pflifilium Dauid Chrißum dominidefcmsnenbsp;P‘ttriarchis prophetispronbsp;4 honünum, tcmplumglorioßfiimumnbsp;catholicam,toanbsp;fando, umts deus folus adoradus cr conbsp;longeglorioßor eß tamDauidinbsp;^^^dis GT ipfo deo Optimo ma^nbsp;poiuerit SstlomojKs ilia ßrudura, quie lotit |
REGVM SECVND VS/ tij coîlapfa eß,multaconfilßonelfraelitarumsdenuo qitotß reßaurata fepius, gt iteru deßrudacontumeliapotiusnbsp;genti ßtit q honor. Ciuod uero foliu regni imperpetuuntnbsp;parat dominus filio Dauidis, imperfidius quidem de Sanbsp;lomonepradicitur, perfidifiime ante de regno MefiiiCnbsp;filij bauid, Chrißo domino noßro,qui in gloria GT folio.nbsp;Dauidis fedet, omnium fidelium rex çr imperator .eternbsp;nustcuius regni non erit finis ,fignificatus per pacificunbsp;ilium lud£lt;e regem, ubi tantum tunc notus deus caneba=i.nbsp;tur : per Chrißum autem euangelium regni pamafit adnbsp;omnesangulosorbis terrarum. ’4 EGO BROEI IN PATREM,amp;ipfeerit mihi in filium: qui fî inique aliquid geiTc-rit,arguam eum in uirga uirorû,amp;in pla-gis filiorum hominum» De Salomoi^ ucre dicitur,Ego ero iÜi in patrein, ct ipfe erit mihi h filiu, quandoquide o' amabilis domininbsp;didus eß,fapientia,honore,diuitiß,pace er proßieritanbsp;te donatus,oquot; famatus fuper omnes reges ante eMin.Denbsp;ueroautem GT totimundo expedatifiimo filio Dauidnbsp;Chrißo Ießi,ucre luculentißimeq; comprobatur,Hic eßnbsp;filiusmeusdiledus in quo mihicbplacui,ipfum audite^nbsp;Ad quem dixit,Filius meus es tu,ego hodiegenui te: Ponbsp;fiula à me,Gr dabo tibigenteshareditate tuam, er pofnbsp;feßionS tuam terminos terra:. Partim uerificata de Salonbsp;mone, coplctißime uero'm Chrißo lefu domino noßro,nbsp;cuius nie typusprieceßit. Arguäeum ß quando iniquenbsp;egerit,uirga hominum gt plagis filiorum bominti. Hop uidetur proximo refirri ad Dauidem,quein quo tics pec cauit dominus per homines flageUauit, non autem uclutnbsp;Saulemproiccitpro fe gt poßeris. De Salomonefatiinbsp;obßure uerificatur,qui filiciter regnat tota uita fua, c=snbsp;tiam quum peccaret.De poßeris uero clarius, quos do^nbsp;minus quu à fc deficcrct rigide correxitfemper, do'nec -regnu chriß inclarcfceret, Grfilij fidei Dauidis totuntnbsp;orbemrcplerent. Quos quidempeccantescorripit,fednbsp;ut pater filios : non ucluti ludlt;eos, quos toti orbi exemanbsp;plum perfidie ey infilicitatis propofuit. 15 Mifcricordiä aut meä non auferä ab eo* ficut abftuli à Saul, que amoui à facie tuagt;nbsp;Bcneficentiä fuam er clemcntiam à Dauide,dum uinbsp;ueret GT peccaret, non abßulit : ßc filij s quoq; j^irititsnbsp;fidei Gf promißionum Dauidis,ueris fidclibus fauoreinnbsp;GTbeneficianunquamnegat, etiamß peccantes corri^nbsp;piat GT corrigat. Kegno quoque Dauidem non rcpulit^nbsp;quant umlibet peccaret, ficut SaUlem abieccrat, ne rcanbsp;gnaret in pofl^is. Fideles quoq^ ueri 'm donüno toti munnbsp;do impcrant.ludo'i autem ubiq^ G^femper pcrfidiiefii£nbsp;pccnas pendunt,donee Dauid regem regum a^ouermtfnbsp;iHiq^ 'mßiritu fcruicrint, temporaliumregnorumfata,nbsp;faßumq; ad quemanhelantcontemncndo. ’ Et fidelis erit domus tua, regnö tuiî ufq;inæternum ante faciem tuam, throgt;nbsp;nus tuus erit firnius iugiter: Kegnum Dauidis 'm aternum firmatum, fideles tait tumnorunt:luda:i deteßantur, quum non ßt tale qualo;nbsp;cupinnt,Gr^uod uixmente confequi pojjünt. Ntbii |
|
s AM VEL I s SECVNDVS. enim in hoc mundo corporaliter^ter homines pcrpe^ tuum c/î, Chrifli tantum gloriofum nomen regnrnnnbsp;coram fole permanet, cx ante lunam.
Uailenus reuelatio faéia prophetic IJathan de Daui de,qiiam ZTquot; coràm expo[uit,iujfu domincrenouatio fcinbsp;licet fumm£ bonorum,quie promiffd funt lud£, lacobo,nbsp;tfaac O' Abra(e,qu£deniq;pofisaàprophetisifua,^nbsp;.alijs luculcntius declarata legitur.
Cora rfrcd domini Dauid fedendo per quietem g^ai* tints dicit ac orat : aliquando leHulu fuum lachrymis risnbsp;gat deprecando admijjataliquando faltat inter pfaUen^snbsp;dum : ßtgiendo deniq^nbsp;nbsp;nbsp;in cauernis petrarum orat c4 D fuid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difcamm ^iritum ejj'e,noit corpus,quern cx= audit dominus. Ab hutniliatione fui ordiltir preces, ztr g^atiiis,agnoftensgratiamnon mérita effequicquidinbsp;domino circa cum agitur, paucis uerbis:fioccifacit om^nbsp;niafuannagnificat autcnt maxime dei circa fe beneficia,nbsp;iUud in primis, quod in longinquum pr£dicit ,cr prosnbsp;tnittit bcnedidionein gentium infemine fuo, quod nonnbsp;tarn hwnanum beneficiumfit q diuinifiimumjZf prorsnbsp;fus in£flimabile,quo magnificentius nec pr£ftari nec conbsp;gitari poteft ab aliquo inteHeélu humano. Quid ergo addere poterit adhuc Dauid utloquatur ad te tu enim fcis feruu tuumnbsp;domine deus. 2.1 Propter uerbumtuum,amp;fecfldum cor tuum fecifti omnia magnalia h^c,ita ut nonbsp;turn faceres feruo tuo. Longe mehorapronüfißi er dabis, quàm pofîulare potuerim. Non Icuia funt cr breuia qu£ dabis : omnianbsp;autem non meis meritis, fed quia me cognouifli, hoc eft,nbsp;ex omnibus elegißi, non quia, fed ut bonus effèm. Siuenbsp;proxinüus ad myfterium uelit dicere : Tu mihi hac omsnbsp;nia diets, fades, propterea quod ante omnia feculanbsp;pr£cognouifli pr£ordinafii,feruum tuiem, Meßiam,nbsp;tuum,dominum deum,ex mea profapiagenerandum,finbsp;cuti quoq; promififii ab exordio hominum cr patriarsnbsp;chis noftris fandis, ut non poßit non fieri quod uidiflinbsp;wluifiiqifitinrum. 2.x Idcirco magnificatus es dnedeus, quia non eft fimilis tui, neq; eft deus extra te,innbsp;omibus quæ audiuimus auribus noftris. Non cfi quod de mea magnitudine,quamtuficifii, glorier.Tu foins fan{lus,tu folus magnus, domine deus,nbsp;cui nihilfimile in mundo çÿ' extra mundum huncAd f “nbsp;ttimutaudiuiwuSffiça-edhnufGrifdorainuf. |
REGVM SECVNDVÎ' XJnbsp;nbsp;nbsp;Quæ eft autem ut populus tuus ficut If racl, gens una in terra,propter quamiuu deus utredimereteamfibi in populum,nbsp;poncret fibi nomé, faceret^ uobis magnanbsp;liaSchorribilia fuperterram tuam anbsp;populi tui, que redemifti tibi ex Aegypw»nbsp;gentibus,amp;diiseius^ liée omnia tua bona domine deus, non propter • fed propter eledum populum tuum mihi iOorui^’^^nbsp;largiuntur : cui m orbe non melior neque tibi dut »nbsp;gens una ifraelitica eft, quam tot eelebribus tniraeunbsp;fisq; benefieijs profequutus es,redimendo ffhan de^nbsp;uitat e Aegyptiaca, per figna portentaq;nbsp;tu£,ut iHam orbis uniuerfi gentibus declaroret)nbsp;men crgloriam tuam,^:;’ populi tui lfrael,e‘'^ Înbsp;lo deus iUiusfamiliariterhabitat CT eonucrfttgt;ttgt;nbsp;mendo ab omnibus malts, or affiuentia omid^'^nbsp;rimtditando. 24 nbsp;Firmafti enim tibi populum tuun’'^j tibi in populum fempiternumtSiW“ nefaâus es eis in deum. . -g? Tu domine omnipotent deus,pr£paraft hueuttuusfit, tibifoli dicatusfideliterftnii^^Çffi«enbsp;ex arbitrio tuo totus pendeat, prater tenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de fadoremprorfusignoret. Tuautemfisilb'^^^ quoomniafibibonapromitterefemperaudt't^’nbsp;quamfibi derelinqui.Hcc enim fummaftedfgt;^ ‘’S/ionbsp;tisfidelibus,utfint illius populus i:!r ipftnbsp;Nûc ergo domine deus uert’*^'”nbsp;locutus es fuper feruu tuum,nbsp;mumeius,fufcita infempiternnn**nbsp;ficUtloCUtUSfS,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J(M, Orationeclauditfcrmonë, quamcertifttt^ tarnen oratcompleri. Vult emm dominuttoif^^^^d‘nbsp;orare,ut fmdificctur illius nomen '^^do*nbsp;lius fuper terram quomodo fit in ccelismt fiutnbsp;minus promifit,maxime cum fub conditione’^^' .nbsp;beneficia promittàiur,fifcilicetpcrrexerii»‘‘^^l^(jhnbsp;maner eq; illius populus, pro quo femper or^,^ amp; magnificetur nomen tuu piternum, atqj dicatur, Domio“®^ jiiûnbsp;tuum,deus fuperlfrael.Etdomus*^nbsp;Dauid erit ftabilita coram te,nbsp;id unicumßiit iu uotis D^uidiynbsp;beretur dominus à populo fuo, idqiftnipet' . .(ttanbsp;fernen fuumindeigloriamproficerct,nbsp;tiumfalute clarificaretur, quodhodieinU^^^.nbsp;detq;fadum per Chriftum dominumnbsp;X7 quia tu domine exercituumdeusnbsp;rcuelafti auriculam ferui tui, dicens •nbsp;mum ædificabo tibitproptereanbsp;uus tuus cor fuö,ut oraret teoration^^^^ jnbsp;R.ationemadditquareaufus fiicrit magni P^^ßiSnbsp;domino,quia multo maiora promifrit fibi deu^ ? jrtnbsp;fitiffetdefiderare.Semenfcilicet,etnomenglori‘gt;lAtnbsp;tctemum,e^ folium gloria incomparabile:àqidgt;^nbsp;neficodno,quis uereaturprecorimtigna X6 |
|
SÄHVELI S SECVtïDVS. Nunccrgodominedcus,tuesdeus,amp;nbsp;«trba tua crût ueritas j locutus es cnini adnbsp;feuum tuuni bonum iftud^ *9 lncipeergo,ólt; benedic domui ferui tui, 1nbsp;nbsp;wfninfempiternum coram tctquia tu do mine deus locutus cs, amp; benedidione tua ' bencdicet domus ferui tui in fempiternûgt;nbsp;^oîijîtftur zr lauditt ueritatem dei, qua promijjanbsp;f^^lintercidere G^frußrari no pojfunt.Oratqi utiantnbsp;'^'^'^^^onßrmatumregniillius flatumperpetuà confer^nbsp;***' '^^^gt;tetur:ne fcilicet intercédant peccata G?quot; deme-5^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnagntficapromilfa deino 'mdignere^ \t, ^‘^^t«f«r,RfpfhUoneî continua; in oratione ad deum ^^‘“«3 dantur,fed facro affiüui nccejjario adharent,nbsp;placent.Altoqui ey i-K breuißima oratioiw donbsp;’’'^“fufficerct dixijjè, Sandificetur nomen tuum. Pienbsp;animus religioforum affiiluum, non contenunbsp;defiderata poflulaffe 4 domino, fedcrfmenbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eß dominut, non repetitioneuer I nbsp;nbsp;nbsp;ƒ'*’’* er inuliiloquio, fed fèruore defiderij aßidui amp; lt;C A P V T viir. ^Aéiumeftautem pofthæcpcr^ cuifitDauidPhilifthiimjamp;hunbsp;ll^,miliauiteos, amp;tulitDauidfre^nbsp;P '^mû tributi de manu Philiftiim»nbsp;“.^^^‘tsregnum ißacluixfeabhoföbutferuabat,nbsp;rege hoßssfidei aggreditur,gentem u~nbsp;tiei ƒ -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fubiugando, iam enim diuina; promißio ^jlu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poßidenda complenda: inßabant. »i(, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iffq; ad mare, er à deferto außrali ad introi=: ^^(gt;timisigiturproximiores feuo-ioreseß Philißhinorim regem,qui régnanbsp;metropoli, haue à Dauidepereußantnbsp;alif.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dim ßentvm feruitutis uel tributi ifraelita: ^^^^'^^‘tntur. ® coæquans terrætmcnfus eft autcni fdjjMitniculos ad occidendû, 8f plenumnbsp;uiuificandumîfadusç eftnbsp;° Uauid feruiens inferens muncra*nbsp;^iiitiy'^^°‘ibitaspercußit,etquafifoloä;quauito=nbsp;tto^ ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuifit,ut tributü penderent,tertia tan= tduabii'i occifis fecundum ^afi ßiiüculo meticns occidendos atq^fer-ßruitute perß^la, qu£ per mennbsp;ndagijmoreinteUigitur, Cau=:nbsp;‘^^^niußnodicrudelitatis, quiarexiüorüDanbsp;occiderat, quos deßnßndoi ànbsp;fufcepei-at,}ion fatit probabili rationbsp;qnàm Ntoabit£ iamdunbsp;»! Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfecutionibui fuis insß-aternitatis,de p^^^^^ßegerant, ut neceffe ßterit humiliari eos, corttMi ifraelitis in hareditatetn non * ^^rcuffitDauid Adadézer filiumRo |
REGVH SECVNDVS, II4 hob regem Soba, quando profeäus eftutnbsp;conftitueret poteftate fuamfuper flumennbsp;Euphraten* Conßat Syriamlatißimamprouinciam per nomina dißingui,tam apud ludieos,qui earn diuidunt in Mefoponbsp;tamiam,Tiainafcenam,Soba)n,Ui.aacham, amp; Antiochenbsp;nam,quaMuocantßethrehob.Latini, ut Plinius, nomi=inbsp;nantCcelefyriam,Anthiocenam,Damafcenam,Phoenisnbsp;ceam, Gr Paheßinam. Kegemautem Syria Adadezer,nbsp;filium P.ehob,quem pereußit Dauid-Hcebrai dicunt uonbsp;lui]ßregnumfuiwt propagare uß]; ultra limites lfrae=!nbsp;lis,repulfum uero à Dauide, qui Gf Syria illius omnesnbsp;prouincias cis Euphraten ßcit tributarias.Bcüoqi eate-nus deuiilas,ut partim pralio trucidarit, partim cepe^nbsp;rit,redimendas pretio auri gt arge/ni, omnes autem trinbsp;buto fubdiderit. 4 Et captis Dauid ex parte eins mille fe-ptingentis equitibus, SC uiginti millibus peditum, fubneruauit Dauid omnes curgt;nbsp;rus.'dereliquitauteex eis centumcürrusgt;nbsp;y Venirqiioq; Syria Damafci, utpræfi-dium ferret Adadézerregi Soba:ôCper^nbsp;cuffitDauid de Syria uiginti duo millia utnbsp;rorum* Cepit autë belli robore mille er feptingentos equi^ tes,uigmtimilliapeditu,currus bclUcos omnesdiffolsnbsp;Uit,Grad nulitiam reddidit ineptos,prater quadringennbsp;tos equos, ßgnificatos per centimi currus,cuilibet cur-rui quatuor equis annumeratis,Cui Adadezer in auxi=‘nbsp;liu uenit Syrus cxercitus de Damafcena Syria, de cuiusnbsp;exercitu etiam Dauid pereußit uigimtiduo millia uirosnbsp;rum. Vt fic prater duodecimtrdyuum taros reliquantnbsp;quoq; poßederitSyriam ufq; ad Euphraten fluuium, ittnbsp;xta promißiones domint ittofi er patriarchis faëlos.Nonbsp;quod perpetuô uel etiam longo aliquo tempore huiußnbsp;modi dominium poßeder'uit reges ifraelis: fed femel tosnbsp;taobtenta,ßgnificabat longefiliciusregniem Dauidisnbsp;toto orbe terrarum dißundendum,cuius comparationenbsp;hac Syria quantulibet lata, ut umbilicus uideatur, quanbsp;regionum omnium laudatißima dicitur er habetur.Sicnbsp;fauore dei tarn Dauid ille typicus, quam Chrißus dominbsp;nus pro/feratus eß in dominio fuo,femperq^ projfera-bitur, donee ponet inimicos fuos omnes, fcabeUum pc^nbsp;dumfuorum. Et pofuit Dauid præfidia in Syria Da-mafciïfada^ eft Syria Dauid fcruiens fub tribute : feruauit^ dominus Dauidin 0=:nbsp;mnibus ad quæcunqj profedus eftt Prafidia deniq^ pofuit Dauid in totam Syriam Da=i maßenam,redalt;liäfub tributum, per omnia faluatus 4nbsp;domino. Dilafatio regni Dauinbsp;dis.
Syrorum utro urmd er clypeos, aureaqi mtidit 1« |
|
rofolym£,repofuitq; 'm thefturos.-ßmiliter er terismul tum,ex deuiiln uMus regis Adddezer.Qtiarmn lt;hi£nbsp;hicnomiii.'it£in libro PardUpomcnonalijsnominanturnbsp;nomin(bi{s,tioti enim rdrtmt,mo ßre generdle efl om=nbsp;tuum tidtionam udr'ijs nomimbmß^uficari eafdem ur^nbsp;bes,ficut GZ uno nomitK plurintM. ^AudiuitauteThourexEmath,quod percuffifliet Dauid ome robur Adadézer,nbsp;ÏO SCmifit Thouloramfiliumfuumadrcnbsp;gern Dauid, ut falutarct eum congratu^nbsp;lans,amp; gratias ageret; eo quod expugnaf-fet Adadézer, SC percuffifTet eum,Hoftisnbsp;quippe eratThou Adadézer, amp; in manunbsp;eius erant uafa aurea, ôé uafa argen tea, SCnbsp;uafa ærea: Rex Honaffo, PücronymuA EpiphaniadiiHam feribit, zy 'm Coelcfyrid urbein,cui Adadezcf hoflK ßicnbsp;rat,Dauidi ÿ-atuldtur de uiäorid,mißo filio fuo cü mu=nbsp;»(ribtii,ciU£Plebriei benedidionem uocaiit, quid com=:nbsp;mmein iüis hoßnn humiUitjfct: tantum aberat utexiHanbsp;parte Dauid hojkm uereretur,fed amicum feiret. 11 nbsp;nbsp;quæ ÔC ipü. fandlificauitrex Dauid dogt; mino cum argento öC auro, quæ fanâifi-. caueratde uniucrfis gentibusquasfube^nbsp;gerat, gt; a. de Syria, amp; de Moab, amp; de filiis Ammon, amp; de Philifthiim, amp;deAmalec,5C de manubiis Adadézer filii Rohob régisnbsp;Soba^ Spoliagentium dona regum lt;]uotquot aurea, ar gentea uel area erant, non ad regiam magnificentia ey'nbsp;faflum abuftitefl illis Dauid, fed'mthefauros repo fuitnbsp;pro£dificando templodomini. Vt patentfideifu£fyn~nbsp;ceritas, qui non pro libidine regnandigentes fubdidit,nbsp;fedutcomplereiHurpromißadei patribut, Ztr uerito/inbsp;(iomini in£ternumfubßlkreuideretur à pijs, parare^nbsp;turq; pax zr tranquillitat populo dei, cui fe regent pr£nbsp;pofitum ad illiittßlicitatem à domino cogitabat femper. Fecit quoq; Dauid nomen,quumreuer teretur capta Syria in ualle Salinarum (clt;e=nbsp;ßs) decern amp; odo millibusi Nomen celebreconßecututeß Dauidperomniares gna,fauore domini, ad cuiiit gloriaomnia perficiebat,nbsp;uel quod in ualle Salinarimi decent zir odo milUa occisnbsp;derit de Syrii,fcciindum umam literam,uel de Edomitisnbsp;fecudum alios,obßmilitudinem literarumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vel fecundum iud£os,quod 'm ßgnum clementiie occifos fe~ peliricurauerit. 14 nbsp;amp;pofuitin Idumaeacuftodes,ftatuit^ pertotam Idumæam (uel Syriam) prseüdiät Sc fa da eft uniuerfa Idumæa feruiens Da-uidîSi feruauit dominus Dauid in omnibus ad quæcunqj profedus eft* Edomitis deuidis,fic eos fubiugauit Dauid,utflatio ttesuelpr£fidia ordinär it per totamprou'mciam,quonbsp;er tributapenderent, ZT rebellionis occafionemnonnbsp;baberent,Hie iam primum completur prophetia domi‘= |
16 17 18 )ii,dccoquoddidueßdcJacobzr fcereiuur,Uiaior feruiet minori,Efau uelnbsp;li,perßdiutautem in Chrißo cuißlio^‘‘'*^ /nbsp;omnesgentes. ly Et regnauit Dauid fuper elîfaciebat quoqj Dauid indicium,nbsp;tiam omni populo fuo.. Sic Dauid pra^itut ßrodeß'et.'ßcrcxitUtM^i fie donünabatur ut domino iUorimi deo fuonbsp;tur:fic leges tradidit ut legi dei obcdiretjfaeiequot;^^nbsp;eet indicium criujbtiam toto populo fu‘gt;,^^^'\nbsp;opprimeret quacunq; iniuria uelfi-aude, neenbsp;tuumfefi iniquiter perfequentes fèrret.nbsp;bat non ad fuam magnificentiam, fed ut amp;'nbsp;aepopuli falutemregnum à domino fibi^nbsp;commi/fum legitime adminiflraret, loab autem filius SaruiseratiuP. citum: porró lofaphatfilius AbiJ“nbsp;commentariisî lodb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sarui£ ßrtißimus animonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prof'* filio,ad belïagerenda apiißimns, ZiT gator honoris zrglori£ tam régis confobrM%ri’‘nbsp;totiuslfraelis.E belli zr militi£ prafidm oß 1 n^etnbsp;mus Dauidis duitatem de lebufaorum tï*’“'nbsp;militi£ principatii capitis pcriculo umdieigt;‘*f'nbsp;pr£/ènte duce exercitui,nihil metuebatnbsp;nia uelut proprio cordi crediderat,zr ****’’nbsp;potuit.lofaphat à commentarijs erat,Zif'''^^nbsp;quiredigebat in fcriptaqu£ueladiaCfiCtre*nbsp;da,à libellis exiflens uel canceüarius,nbsp;gens,zr confiliarius. 8c Sadoc filius Achitob,Sé Ar*’ fil? Abiathar facerdotes.-Slt; Sadoch ztr Achimelech funtmi faeerdol^^’pld“ dotibus prafidi erant : quorum primusnbsp;zar erat,alter de Abiathar per Heli, quinbsp;ne dijpofitione Dauidis cederecoaßus efi‘Plnbsp;Saraias uero Sifai diilus,fcribafiit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C^' Banaias autem filius loiadærsfjCtV^ rethi amp; Phclethi Î filii autannbsp;dotes eranu pr£fesfiiit ZT tribunus femperftipabantlatera régis, paratiadeott^^^^jjiz;'^nbsp;iufliti£zr'corporiscuflodes,quididifu'^^.^H0i{^lt;^^nbsp;Phelethi,ßrtißimibeUatores. Filij uero'nbsp;demfacerdotes erantqui facrificarent,ß^**nbsp;nbsp;nbsp;pr'i^^ dierum explicaturprimi ad tnanum reÿ^^ ibili®quot; er honorabiliores in regno, omnibus reluf^ pp^erit^ifnbsp;re; Zr praßdi. Alij exponut, difcip‘‘iißi’“^^eii:^pi'‘nbsp;Tanta autem filiorum exißmatio tamßl'ß °nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uut tri,quia anfamfibi uendicarunt fiperbitejOm tara q pr£flare potuerint,uel mereri. «Tc A P V T IX. ^CAPvt IX. Ajliz T dixit Dauid, Putasne^j^^nbsp;quis qui remanferit denbsp;«Saul, ut faciam cvm eonbsp;cordiampropterlonathafl^^^^ |
SAM VEL IS SECVNDVS.
Dfuiftw hojiibiK ordinato rcÿw, dtnicos fufcipit, ^ßnctuiuos mortuorum gratis, quibii^ Jpopondmt.nbsp;^^ftcenttd maxime dccet reges, iniuriartvm obliuio atnbsp;Hquot;« clementia. Ciu£ritpauid,fi quis de domo Saulis fu^nbsp;quern conférât beneficia propter charitatem tonbsp;iurameiitum eidem pra:ftitum.tiulta enim renbsp;^“^’^tamcolcndaeflamicitia uetiis,quàm promißionbsp;'“’’îiwrfmfwo.
^^ätautem de domo Saul feruus, nomi ^‘’ibatquem cum uocaffent ad regem, dinbsp;^'^'irexîTùneesSibaî’EtilIe refponditînbsp;W®»)feruus tuus*
’ , ^tait rex Î Nunquid fupereftaliquis de °*’'oSaul,utfaciam cum eo mifericordUnbsp;Dixit® Siba regiîSupcreft filiusnbsp;^’’athan debilis pedibus»
^'domo Saul fupererat feruus quidam Chanan£us, ^5'1quot;'’« Hocdwt ad regent, humc percumilatur defatsnbsp;^^'^»lfuperflite,nonad offindendum,fed adbene^nbsp;mifericordiam diuinam ,hoce/i, aliquantnbsp;J'^tgratiamilli impartiatur. tndicatur ergo filiusnbsp;i^’‘^^^^,qui prouidentia dei cafu aliquo negleâus i»nbsp;^f‘‘igt;claudus pedibus utrifq^ iuutilis fadusfuerat adnbsp;0nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°fi^da quiecunq^ : ne quando de femine Saulis
lOauidi zs- fuccejforibus negotium de regno ar (’gt;'‘^beret, ut dium£ promifiioncs certius com=nbsp;I f ^'‘“^ide regno Saulis differdendo, ziT Dauidis fta^nbsp;ait^*’’’‘'’quit,cft?EtSiba ad regem, Ecce,nbsp;^ab*^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Machir fiiii Ammiel in Eo
^^ib baal di ƒ “^Puctt/ip.s. ZX inhumilitate, cemens uoluntatisnbsp;mfiingi,nihilfede regno ffe=nbsp;fifrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fibi fufficere arbitratus, fi in uita feruare=
Î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hefcr.
ih X nbsp;^*^8° rex Dauid,amp; tulit eum de do
6 p^achirfilq Ammiel de Lodabar lon ueniffet Miphibofeth filiusnbsp;tiç?3n fiiii Saul ad Dauid,corruitin fa^
^HUs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* Adfum feruus
Dauid Î Ne timcas, quia faciens tL^in te mifericordiampropterIonagt;nbsp;reftitua tibi omnesnbsp;tui,8Ctu comedes panemnbsp;mea femper,
Miphibofeth rgt;auidi, ueritus tnalialiquid P’^^nus infacian coram Dauid, quern Hiconbsp;lt;tini^: f!^^°^!titur,conf)latur tanquamfilium funtminbsp;Saulis non mcminit , nenbsp;memoria perfecutoris, propternbsp;pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiirmidarefibi, qui toties ad mortS
Prï P^fi mortem Saulis er Isbofeth, dire '^riam hiereditatem Saulis, ut fit plerunq^
REGVM SECVNDVS.
m tumultibusregnorum,uenilfe^ in manus cdienas.lïxc omiüareflituitnepoti Saults, qui pater hic dicitur, quianbsp;auus.Agri nomine inteüigit omne patrimomum, erfru=inbsp;dusag)-orumomnisgeneris. Quteomma iufiefibiDasnbsp;uid uendicare potuiffet,ob rebeüionem Isbofeth, contranbsp;regem Dauid,quem non ignorauit à domino inftitutum,nbsp;teflimonio Saulis,lonatha;,er Abncr: ut no carucritgranbsp;tiaz^beneficentiaha-crefiitutio rerum. Quandoquidënbsp;iurenon debcbaturipfi Miphibofeth patrimonium isbanbsp;feth,fed tantum lonathai hareditas.Infupcr promittit ilsnbsp;U menfa: participationcm,quoad uiuat,hoc efi femper.
8 nbsp;nbsp;Quiadoranseum,dixit:Quis (fgo)funinbsp;feruus tuus , quoniam refpexifti fuper ca-*nbsp;nem mortuum fimilem meii
GratiamdicitDauidi,humiliter agnofeendo benefis ciumjZir maiorumfuorum culpam, pro qua uelut cantsnbsp;abominari potuerit z^ reijci, prorfusq; occidi.
9 nbsp;Vocauititaqjrex Sibam pucrumSauI,
amp; dixitei.-Omniaquæcunq;fucruntSaul, ôi uniuerfam domum eius,dedi filio dominbsp;nituù
gt; O Operate igitur ei terram tu,amp; fili] tui,amp; ferui tui, ôC inférés filio domini tui cibos,nbsp;utalaturîMiphibofeth autem filius domi^nbsp;ni tui comedet femperpanem fupermen^nbsp;fammeam. Etant autem Sibæ quindecimnbsp;filn,SCuiginti ferui.
11 nbsp;nbsp;Dixit^ Siba ad rcgëî Sicutpræcepit do
minus meus rex feruo fuo,fic faciet feruus tuus, amp; Miphibofeth comedet fuperniennbsp;fam meam quafi unus de filfis regis.
Sibam feruum Saulis uocat,z:r admintftratorem infti siba ftruua tuit bonorum filij domini fui, hoc efi, Miphibofeth, qui pj‘, ““nbsp;nepos cum fit,filius dicitur :pr£cipitq; ut ipfe Siba ernbsp;filq fui feruiant ei, er colant a^os,umeas, z^ quicquidnbsp;regis beneficia acccpit,fi-udumq; pnediorum inférantnbsp;filio domini fui Saults. Sic cnim feruorum tune erat cottnbsp;ditio,ut dominis feruientes,tamen totafamilia eorum denbsp;' iUius prouentibus alcretur.^lon efi uerifimile Siba mulsnbsp;tas habuiffè uxores,fed unam tantum, quia feruus erat,nbsp;er tarnen filiorumbenedidione exccdit Dauidem cumnbsp;fuis ododecim uxoribus, habuit enim tefie feriptura,nbsp;quindecm filios,er feruos uigmti, qui ftrui erant sib£nbsp;ferui. Non efi enim perfônarum acceptio apud deum,ëtnbsp;nontammultitude prolis benedidio dominiefi,quantnbsp;probitasfiliorum zr difeiplinahonefiatis. EtMiphibosnbsp;feth comedet fuper menfàm meam,ficut unus cxfilifs renbsp;gts:ucrbaDauidisfunt.
IX Habebat autem Miphibofeth filium par uulum nomine Michatomnis uero cognanbsp;tio domus Sibæ feruiebat Miphibofeth.
IJ Porto Miphibofeth habitabat in lerufa kmî quia demenfa regis iugiter uefcebaanbsp;tur,SCeratclaudus utroqjpede.
Licet à puero claudus effet utroque pede, ZT humili conditione,tamen uxorem habuit, filiumq; licet infansnbsp;tem,Micham nominc.Siba autem cutn omni fua familiâ,
K»
-ocr page 230-|
SAM VEL IS SECVNDVS. Cr incolis domu^ferutis erat Miphibofcth ,fic ui omtiis laboirivotfruiiui ac proumtm domino codèrent, qui denbsp;totafumÜMeducandacurabitt. Habitabat autan fcruusnbsp;ad prlt;edium domini fiü,qui Hierolblymii de menfa regitnbsp;edebat,qHa/{tumlibet utrifq^ pcdibut captas et claudus.nbsp;Locitraäandi de feruitute ufuß'uilu prtediorum. fCAPYT X Aäum eft autem poft hæc, ut jnoreretur rex filioru Ammonnbsp;lt;3c regnauit Hanon filius eiusnbsp;Iproeo» a. Dixit^DauidîFaciam mifericordiam cüHanonfilioNaas, ficutfecit patereiusnbsp;mecum mifericordiam. Mißt ergoDauidnbsp;confolans cum per feruos fuos pro patrenbsp;fuo«Cum autem ueniffent ferui Dauidinnbsp;terrain filiorum Ammon, Non propere ce)?it Dauidihumanitds prlt;eflitaregi lmpio,quorivm bona qu£rere lege prohibebatur diuina^nbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amicitias iu^gere. lam enim ante cumjùgeret àfas cieSaul ad regem Moab, uenerunt ad eum parentes er cognati ßti, quos commendauerat fouendos eidemregi,nbsp;donee quietemajjequerentur:qui rexi^^oabitarivm occinbsp;dit illorum multos, quibufdam effugientibus ad regemnbsp;JUaas Ammonitarum. Et hoc efl beneficium, fecundumnbsp;iiebrieos,pro quo Dauidgratiamrefèrre annititur,filionbsp;fuccefjbriregi, uiros f^eilabilesmittendo, quiiüumdenbsp;obitu patris cofblattur, pollicerenturq; officium er a»nbsp;micitiam fefe prtefiiturum, fi quando occafio fe prabe^nbsp;^^n^tend»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidem domino diffilicet agnofcerc beneficium acceptum, etiam ab extra/ieo 4 fide, qui in bono docet uincere malum:fed ofienditur periculofa malorum focienbsp;tM.uinc nihilominus difeendum nobis feriptura proposnbsp;futur, quàmfitperfidia iunila impietati,quàm impifnbsp;ßnt hi,quos confiât deo odiofos effe, or quomodo ittdi^nbsp;cia dei grauia,contra impios,occafionè inueniant graf:nbsp;fandi non indigna nec obfcuram.Tam Ammonita quàmnbsp;Syri occafionem arripiantfriuolam contemnendi Dauinbsp;dis imperium, erabijciendi iugum tributi,ut pariter manbsp;gûspereant.officiumenimpietatisàrtauide preeflitumnbsp;interpretantur hofiiles infidias, er honoris gratia lega^nbsp;tos probro minime firendo afficiunt,er ignominia tur=:nbsp;piafigt;ergunt,barbammediamradcntes, uiris grauibus,nbsp;er uejkspr^e/cindendo ufq; ad loca corporis obfeeniosnbsp;ra,ufq; ad uerenda.Vt inteUigi detur,non fine caufa ex^nbsp;quifitiemalignitatisifios populos diuinqiuffuprohibi-¦ tos reeipi in ecclefiam dei, eyr Amalechitos illorum fir:nbsp;cios in totum deleri. Specimen cnim præbent peßimorunbsp;ingeniorum hoc faäo fuo,quod eyr agnitum errore nonnbsp;folum non deprecantur,fed iufiam uindiHam iniufio belnbsp;lo anteuertere, eyr rebeUionem parare multa animi pra~nbsp;uitate conantur.lEec omnia autë,quia fubiugandi erant,nbsp;cr regnum Dauidis amplificandum. 5 dixerunt principes filiorum Ammon ad Hanon dominum fuum^Numhono^ |
REGVM SECVNDVS* ratDauid pattern tuii in oculisnbsp;mifitad te confolatores Y nónne ideo uttcnbsp;inueftigaret, amp; exploraret ciuitatem,nbsp;uerterct cä, mifitDauid fcruos fuos adK*nbsp;luniorem nouiciumq- regem perfidi ac fimores c«»*nbsp;filiarij deprauant,decipiunt,e^ euertunt: qui diosui^nbsp;tiantur fuo pede,quianfamarripiunt calutttniandinbsp;cos, eyr held caufat non diligenter praueniunt, fii O’nbsp;dwacttwi ueterem non reuerentur. Explordtor^fnbsp;fiant,qui confiolatores erant mißitirrifores quoi^nbsp;citmt, quihumanitatis officio fungebantvr: GTnbsp;ius omnium gentium,legatos male tradatit- ,nbsp;Tulititaqj Hanon fernes Dauid/3quot;^^nbsp;dimidiam partem barbæ eoruni,nbsp;ditueftes corum medias ufq; adfl^*^^^nbsp;rum,amp;dimifiteos, QuodeffeäioresredderentuirosbonoSf'f'”’ u fed dimidiam barbam radunt. Eion nudos abiß“*”nbsp;uerecundiora tantum dénudant. Quid attteiunbsp;firns committere potuiffcnt impif infideles.^^“^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gj ruM perfidi eyr perfiecutores pietatis in fiemper.Sicffiecimenproderccogunturnbsp;minesdeumminime timentes. EUhiltahbUsb^^^^^nbsp;modo mentis fiua: malignitatem queant ’nbsp;incommodarep'ijs.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. lt; juJ/ Quod cum nunciatum clfetD’“ J’pflz fit in occurfum eotum:erateni»’“'^^f«tnbsp;fufi turpiter ualde, ÔC dixit rex înbsp;lericho,donee crefcat barbanbsp;reuertimini, inteUigitur ifraelitarummoremfiiiffi^^ re,neph.isq; habitum rafiffie, quia nonnbsp;barblt;e,fied expediant,donecpars rafa filt;‘^‘^^‘^.^^ionbsp;ti^ quodam modo lt;equctur. intokrabtlnnbsp;efi,eyrconfùfionedigna,finebarbarcdifi'i:nbsp;abierant.ßarbam ueteres habuerunt,uirii‘i'^^''^’^nbsp;nis,maturitatis,eyr honefiatts,gaudijq; indilt;^‘**
Errorem pertinaciagrauauerunt, ex Syrijs,hoftesmaluerunt parare magi^nbsp;agnoficere. Syria multiplex hie notatiffgt;^^, ^ififn^nbsp;roob,Syria Soba,Syria Kaacha,eyrSyri^'gt;‘’g,itiliÿ'^nbsp;rint,ut uidetur, nomina urbiumuelgend‘^’’‘'^^^j^fiiiiibnbsp;rum. Hi omnes, quia indicia diuino oppt^”^nbsp;ideo fie erigunt contra iufiißimumacoptt^^
Eionfiolumzelo uindidl£,fiedetiant eyrneceßitatetutel£proprilt;e, prouocatusnbsp;nota malitia peßimorum,exercitu}n nuttitnbsp;tium cum duce optima loab, perquembefiii^nbsp;((id conficiebat ey fiUeiter» |
|
SAMVELIS SECVNDVS. Egrciïi funt ergo filii Ammon, amp; dire--^f’^ufaciem anteipfum introitumportæî ^i^nsautemSoba,amp;Rohob, ôCistob, ôCnbsp;‘'^’acha feorfum erantin campo» ^’’l’^lii^mohuiiturho/kscoittralLfrddi^ exerettum, ''^onitisexurbeprogredieiifibuicx aduerfolfraeli^nbsp;autem rcgulis inßdids retro tendentibm, innbsp;^’i’liwdtTc ftatucntibiK 4 tergo,ut oim ifraclitte Ai=nbsp;°^ettrrcrant. idensigitur loab quod præparatum ^aduerfum fe prælium, exaduerfo 6^nbsp;omnibus eledis Ifranbsp;’^inftruxitaciem contra Sy rum: . J^Hquam autem partem populi tradidit fratri fuo : qui direxit aciem aduer-“^filios Ammon« j p '“‘’t’ impertcrritui nbsp;nbsp;conßlio prompfiK, aßumptif fun commilitonlt;bin,Syros omues aggredi pro .^‘^¦ßatrifuo teijue egregio dud partem ali(Uncom=‘nbsp;quot;'^t,A)mnomtn ex urbe uenientibin oecurfuro. '*tj ^^â'tîSipræualuerintaduerfumme Sy mihi in adiutorium: fi aute filq Am-1 præualuerint aduerfum te, auxilia^ ttj.j ^^'“dßimi ducet non contemnunt hofks : nec am^ ‘ ^°''ß^nutuur,mutuum hortantur,ut probe rem'ag^^nbsp;auxilium mutuumßyondent, çxßne cimdanbsp;^uilibct ßbi oppoßtum hoßem inuadere non ßr=nbsp;^-Audaces cjuidemßrtuna iuuat, fed conßlium hu-dei, caußeq^ iuft£ßduda,inuincibilesnbsp;Eft“'quot;- Io n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P’'° . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pro ciuitatibus dei noftrhdo^ . rJ”?® faciet quod bonum eft in con^ uoxdud dignior cogitari,ciuamßtea, * l’if loabpcricuUs conclufut, eximia fduda in do=nbsp;p^'‘ß’^‘uumi ßrtitudtne ad milites ßdeles, profirt.nbsp;adern diligentißima cura, didt:nbsp;di.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘‘fl ßrtiter er animofe perfidos hofles aggre=: alacriter propugnare noßrum, noßra; deßnßoni commißuin, iue=nbsp;(juas domini deinoßri dementia nobts hecresnbsp;iKff poßidendastradidit. Hic nihil intermittentnbsp;'¦«(•(e IQ- uiriwm.'Dominus autem dem noßer fadtnbsp;fflnbsp;nbsp;nbsp;oculis fuis. Voluntas domini de I quot;’’l’^^‘^tur,qui iüi conßdimus, er de hoflibus, domini. contra nos impdliternbsp;((j^’’*ititaq5loab8fpopulusqui erat cumnbsp;Syrosîqui ftatim fugenbsp;'4 J^MCieeius« Ammon uidentes quia fu-Abifai, ö^'fffi funt ciuitatéïreuerfus^ eft loab |
REGVM SBCVNDV?« àfiliis Ammon,filt;uenitlerufalem« , Aramæi loab inßßcnteßga labuntur. Ammonitaißt gafociorum territi,pedem rctrahunt,tn fuam urbem re«nbsp;grediuntur,ut fe feruent. loab uidoriofum militem réginbsp;reddit. ly VidentesigiturSyri quoniam corruif-fentcoram Ifracl,congregatifunt pariter. ’ Mifit^ Adarezer, SC eduxit Syros qui erant trans fluuium,öf adduxit eorum ex-ercitum: Sobach autem magifter militiaenbsp;Adarezer,eratprinceps eorum« *7 QuodcumnunciatumefletDauidjCon traxitomnemifraelem, amp;ftranfiuitlorda^nbsp;nem,uenitcj}in Helam, S^direxerüt aciemnbsp;Syri ex aduerfo Dauid,Slt;pugnauerür connbsp;tra eum« Fugeru nt^ Syri à facie Ifrael, SCoccidit Dauid de Syris feptingentos currus, 8Cnbsp;quadraginta millia equitum , 8C Sobachnbsp;principem nülitiæ gcuflitjqui ftatim mor-tuuseft« Syri impatientes accepta; cladis er conßßonis, ret flituunt exerdtum ex iüis qui trans Euphratem habitatnbsp;hantmilitibus,er .iDauide uincuntur, quorummultitnbsp;tudo er robur ex numéro deßderatorum difcitur, matnbsp;gnitudo cladis ex humiliatione eorum. Huiußnodi mertnbsp;cedem reportant tandem impij contra pios dimicantesnbsp;erfefe mutuum iuuantes ut pariter conddant er tartnbsp;dampoenitentiam calamitatibus oppreßt experiantur,nbsp;quanquam enim ad tempus potentiaßdant,flagitijs tatnbsp;men onußi tandem opprimuntur er percunt,uel ad mitnbsp;nushumilianturnedißerdant. 19 Videntes autem uniuerfi reges ferui A* darezer,fe uidos cfleab Ifracl ftceruntpa^nbsp;cem cum Ifrael, amp; feruicrunteis, timue.-runtep Syri auxilium præbere ultra filqsnbsp;Ammon, ApparetpotentiaAdoreßr régis Syria: cuitotret gesfci-uiße fcribuntur,quitarnencontraDauidem putnbsp;gnantesparitercedimtur, er pacem cogunturampletnbsp;di cum ßtqs ifracl cum obfequio quanquam inuoluntatnbsp;rio : tali enim ßne concluditur iuiuriofa procacitas ernbsp;exccrabilis ingratitudo,cum pcrtinaci uiolcntia impiotnbsp;rum contra ßddes domino commendatos. ^CAPVT XI. 116 im Adumeftautem, uertenteanno eo temporequo folent reges adnbsp;^1' bellaprocedere, mißtDauid Io*nbsp;ab,8c feruos fuos cum eo,8lt;uni*nbsp;uerfum Ifrael, SC uaftauerunt filios Am* mon,amp;obfederuntRabba : Dauid autem remanfitin lerufalem« Poß bis deuidos Syrorum reges à Dau’dis exercitu^ ^uiAnmowiariün nouo reÿ fuppetias ßrre teiitauei |
|
s AM VELIS SE CV ND VS. rant,loab autem urbcm ingrelJbs Arnmomt^ts nonobfe^ derlt;a,fed civmexercitu ïerufalem rcdicrat,Syrorumnbsp;ftrage contentus,quiet fcilicet per temporis hyemalis imnbsp;portumtattmdiutiiismilitarenon licerct. DiflulitAm^:nbsp;monitäs (tg^edi,{ctm Syrorum fraudcttos äuxilio, in abnbsp;tcrum annum,te)npus^i uemale,cii/m homines çyriumcnnbsp;tn commode perfeuerarepoffitnt in campo ad militiam:nbsp;tuncenimregesprocedere confueueruntadbeîla. D4«nbsp;memor iniuriarum, loab mittit cum feruis milita^nbsp;ribus ex totatfraele deleàis, terraq; Ammonitarum pafnbsp;fim uaftata,metropolim eorum Rabba,qult;e à Gracis ponbsp;ftea Philadelphia diâa efi, obfedit. Dauid uero dominbsp;DanSd otio ftb/ùî defidet, totumq; ifraekm populum fuum, eyrnbsp;tgt;*tifiiaturpitóiÏMr pericuUs hoftium exerceri. Idq; iam aliquoties egijje fcribitur, ajjumptu^ in regetttf qui anteaflrenuißimus pro ifraele cr ßUciterpugna^nbsp;uerat : tdeoq- mine eum indicium doniini perurget, in*nbsp;terius^belligeraricogit,etrturpiter finit uinci. Regetnbsp;non ad otium, fed ad grauißimanegotiaajjumuntur:nbsp;Caflra prnire, exemplo firtitudinis commilitonesnbsp;hortari,alacriter fubire pericula, pro(}gt;icere exercitui,nbsp;duces regere er animare,ut ueniant, non ut eant accla=^nbsp;marc:non domi uacare delicijs, curisqi carere honeßis,nbsp;locumq; pra-bcre libidini cogitandie, er imterdiufomnonbsp;indulgere. X ^AcciditautcmquadamdjeuefpcrijUt furgeretDauid de ftratu fuo, 8C déambulanbsp;retinfolario domus regiæt uidit^ mulie«nbsp;rem fe lauan tem cx folarioterat autem mu-lierpulchraualde. Ad tempus uefiertinum, hoc efi pofi meridiem, de^ fèruefcentefole, erudoccubitumincipiente declinare,nbsp;furgit de fomnorex Dauid, deambulat^ uelin folarionbsp;Vifii« eufio domus,uel in teiïo defuper plano, unde lieer et devicesnbsp;aiendus. rc,er circumfiieere undiquead animi confolationem,nbsp;iam corpore recrcato, corroboratoq; exfomno, ut adnbsp;hbidinem fortius propenderet: cum non ad quietem fomnbsp;ni hominibus dient deus creauerit, fed no£lem, maximenbsp;ueroregibus, quiutmultis prielatifint,fic projficcrenbsp;quoque multis obligantur. Vidit igiturlauantem fe fx»nbsp;ininam pulcherrimam uxorem fireuuißimi militis Vrite,nbsp;qu£ er ipfit abutitur qtdete fua, marifo difiraHo adnbsp;bcüa,digna er ipfii qu£ de otio inerti periclitaretur,ernbsp;libidine dcperirctincauta,qu:efcntidam uix inter pa*nbsp;rietesafiiicerédebuiffetfineuerccundia, er pro tnaritinbsp;laboribus er periculis humiliter domi conuerfari debuifnbsp;fet,ieiunio er orationeintentapro faluteconfortis uirinbsp;optimi,rcgalis palatijprojfcéiui fe opponit content*nbsp;plandam. * MifitergoDauidjamp;requifiuitquæ cflt; ’ fetmulier.Nundatum^ eft ci quod ipfanbsp;eftet Bethfabce filia Eliam, uxor Vriae He^nbsp;thaei. y. Miflis itaque Dauid nunciis tulit cam: quæ cum ingrefla efletad ilium, dormiuitnbsp;cum caïftatim^ fandlificataeft ab immun |
REGVM SECVNDVS. ditia fua,amp; reuerfa eft in domum fuatn# Non fufficiebattt fibi uxores,fi‘(tiw percun^idi^ illa,qualis er cuius fit: Cupiens quidem earn folutant^rnbsp;fc,quamuxorcmaccipcret: fed libidinefupcrantenbsp;cium,etiam uxorem tentare cogitat fidelißimi tnilitd-^nbsp;duci fibi iubet impotenti feruorc, quern refiingiterti'’^nbsp;certe uxoribus debuiffet,ut nuUus fit excufationKinbsp;fragilitatis humana. Cuius crimini tarn magno,nbsp;lius erat er ex eleilis dei, fiatim digna ultione occutgt;^nbsp;dementia dci,neph{in pro^ndo,beneficio prolis,inbsp;tiampermifcendo,occultummalumbonopublicO‘^^^nbsp;ftndo : Statimenim fandificata efiabimimiit^'^^i^nbsp;indicioconceptionis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jg y Concepto itaque fcctu mittens®**” uitDauidjamp;aiuGonccpi. Grauidamfefe;itiensBethfabee, nnwiMt Hauidi, ut quid fado opusfiret, cogitaret,nbsp;lt;tdulterijpoenameuadcret,rex honorifionbsp;cr mariti zdumnoninflammaret, Adhocnbsp;facra Dauidis er PetrifimiUtmq; utrorump^ff^.ij^^nbsp;tinentur,utcautelafitminorum ruina maioni' ¦nbsp;uero utrortvmq; iüic erpœnitentia infiniiatngt;'gt; J pcnbsp;nia,utffes pereuntium fit recuperationbsp;ftatu ergofuo Dauid cadente, nemo fuperH^'nbsp;etiamfuo Dauidfurgente,nemo defieret.nbsp;n^di^enfationis mifericordia^nbsp;mit,ernead defferationem corruantusnbsp;hoc Gregorium m coUedaneis Rhabnni f’r Mifîtautem Dauid ad roab,^!«^^ tc ad me Vriam Hethæum ?nbsp;Vriam ad Dauid.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, quot;7 Et ucnit Vrias ad eum î «id quàm rede agerctloab,amp;:pop‘’'“ ’ quomodoadminiftrarcturbelluni' Adulterij crimen,mox maiori malo ^‘““ ^1111^0^11^ occultare. Fideli feruo obtrudere nititurfiff!nbsp;h^redemiperfidtxmalum, mendacio pernid‘’i ^^isnbsp;fare contendit: feruo exponente fe fideli«^nbsp;honore er commodo, abutitur adperniti^ ’nbsp;nemdefindendam, cum eius contumelid,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J/iti^ rumq^ iadura : nbsp;nbsp;ad proditorium ittttd turäicis amieißimi opera er officio. Scrihif flihil ut Vriam remittat domum ad regem. OJ? , ^pltdnbsp;coufepratenderepoffet, rogatfifaluanbsp;ducem, populum, er miUtes,fibellum S Et dixit Dauid ad VriaiW» Vade mum tuam,amp;: laua pedes tuos.Et^^^yUit*nbsp;cft Vrias de domo regis, fccutus^nbsp;regium mu n us.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jit lid Suadet omnibus modis, er folum notitof^^t officium maritale Vriam,cibis quoq^ è mcnfd^^l^nbsp;tioratum, adalacritateminhortatur, homp^nbsp;tnaculati thori adulterij turpitudincm |
SAMVELIS secvndvs.
^fi’f^jproportew.
* Dormiuit autem Vrias ante portam do regiæ, cum omnibus feruis domininbsp;^bSCnondcfcenditaddomumfuam,.nbsp;».^unciatum^ eft Dauidà dicentibusînbsp;j.°niuit Vrias in domum fuam^ Etaitnbsp;ad Vriam: Nunquid non de uia uenbsp;quare non defeendifti in domum
‘ ni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntagnifico dono dem Vriam hae
conjunderctur adulter coram mundo, “‘IbiK cæcm libidme,dominu)n deum fuum toto cornbsp;crimintsindulgentianon orauerat. Cîuiuelut denbsp;Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nihil cogitans offinfo,totus 'm hoc erat,ut adul=
fuemore non notaretur apud homiaest 'm projùndum ueniens peccatortim coutemnbsp;iudiciorum dei obliuifcitur.'iiotatur hoc loco fernbsp;dorinire afuetuos non domicum uxoribus,nbsp;«ulü **nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meretricibm, fed excubias apud cubi-
^egium tenere a/ùetos:cum quibm Vrim cjuociue lt;iuàntfideiobferi(antia perfiàa,nbsp;tel,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mflinilu diuino,(iuàmfedulita^
gt;1
g^j^aitVrias ad Dauidî Area, Si. Ifrael, papilionibus, 5lt;do^
meam, ut comedam Si bibam, 8c uxore mea^ per falutem tu^nbsp;feciamnbsp;ki^'^^^^^^i‘£dondnus percellerc uoluit corDa=inbsp;ferui,quàgt;nfuam ipfîus execrabilemnbsp;lt;tai(U^quot;'^lt;^oui‘^ptum tam iudiciorum dei quàtnnbsp;huinan£ cogitaret at que rcßpifce=inbsp;feligiofius did poteratà feruo,quàmnbsp;^ifrucletoto^GT tribu lu^ habitanti=:nbsp;d^. ^^Sui'ijs uel tentorijs, nonßbi licere domi libidi^
^'‘”1110 ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^iuus decere regem domi, otio, ßrculis,
libidinibm ßudere, area, po== Hiif^^‘^‘^;periclitantibus dcmoite. Seduoluitdomi=^nbsp;exaltareddeo ut maximenbsp;'’»'c p‘^'’^^^^tur,finit ilium horribiliter non tantum pecnbsp;k^^^^Pfccatapcccatiifempcr maioribm accumula^nbsp;non ni fi ÿ'a^nbsp;»fitcut cr Paulumnbsp;m^ddentem tulit,utuasnbsp;^”*^*'gt;1)1 ^^‘‘*^‘^d:ut de fiatu fuo Dauid cadente, nemonbsp;amp; de lapfu refurgendi, Dauide redudo, ne=
ad VriamîManehicc-dimittam te» Man fit au *’s in lerufalem in die ilia Si alteratnbsp;pyobitate rex Dauid, tentât uel re^nbsp;^’^neeneruare caflimoniam Vriafintertium
REGVM SECVNDVS. 117
Ufque diem domi retinendo, ut uxoris cupidine fuperare tur animi firtitudo.Difdmus bellorum temporibus, hu~nbsp;miliandos domicafttmonia,ieiunijs, uigilia,oratioiu=nbsp;bus, pios homines, quorum uidoria cr falus à dominonbsp;folopendet,'quiardentibustuneprecibus fit inuocansnbsp;dusmonenimhi bella fufcipiunt,nifi iuflißima'caufa,nbsp;pro qua domini audeant cum fiduda poflulare triumanbsp;phum.
*5 Si uocauit eum Dauid, ut comcdcretco ram fe Si biberct. Si inebriauit eum qui e-greflusuefperCjdormiuit in ftratu fuo c3nbsp;feruis domini fui. Si in domum fuam nonnbsp;defeendit,
Crapula c^ebrietate tentât optimum militem rex, libidine irretitus,ucl potius timoré confiifionis,'qua pecnbsp;catumfuum fummopere occultarc cupiebat. Sed omnianbsp;mcafiùm,dominoprodudfadumuolente, traducesnbsp;fe hypocrifim.lS!on u'mdtur ßrtißimus miles Vrias, nccnbsp;rege,nec umo,necmulicribus, quo minus humiliter fegenbsp;fat cr anxie,populo domim cr fideli fuo domino loahnbsp;fub dio or in caftris iacentibus. üihil ergo firtius uerbonbsp;dd, or prouidentia diuina decretis.
14 , Fadumeftergomane, SiferipfitDauidnbsp;epiftolam ad loab î mifitœ per manumnbsp;Vriæ,
Peßimo tandemconfilioufusDauid ille. Saule mes lior,noniuxtaoperisiuftitiam,fedper eledionis praranbsp;gatiuam,qu£ non nifi gratia dei faluandis cont'mgit. Conbsp;gitatdeiuftißimi uiri homicidio,idq} non aperto,fednbsp;proditoriomodo,Çcribendo epiftolam de occidendo Vanbsp;ria, quantipfemetinnocens athletafidelis,fimplexcrnbsp;redusfirre cogitur, quo fado,etiam ftrenuus loab,nbsp;iuftus dux,particcpsfiat tam crudelißimi homiddij .Pat ComfiXinbsp;aliquis,GrSaulcmloabq;accufetcriminispr£ Dauide,nbsp;ipforum ingenere figillatim opera mala exigendonbsp;adjlateram iuftiti£,qu£ apud homines ualet,iuftitiamqinbsp;diuinam criminetur,qu£ non ab operibus bonis uel ma=inbsp;lispendet,fcdexuoluntatcdei fandißima,illiusqi libcirnbsp;rima aquißtmaq^ cledionc : non minus tarnen iufte pusnbsp;niente peccata, ^fidei opera fanda coronante, fed exnbsp;gratia qua iuftificantur.
15 nbsp;nbsp;feribens in cpiftoIa,Ponite, inquit, Vquot;nbsp;rîamexaduerfo belli,ubi fortiflimum eftnbsp;prælium, Siderelinquite eum, utpereuf-fus intereat,
Pretus Dauid opinione iuftiti£ fu£ ad loab con/àbri^ num, ut nihil ßne iuftißima ratione mandare puteturnbsp;de feruis fuis,ipfi loab feribit eafigurafermonis, ut nonnbsp;poßit credere loab aliud quàm aliquid Vriam malide^nbsp;fignafiè occulti flagitij, pro quo cum rex honefto mosnbsp;do,ey non publica ignominia uelitocddi.Sicenimfcrisnbsp;bit.-Ponite Vriam ex adtterfo pr£lij, td^i ßrtius ac perisnbsp;etdofius uidebitis inftarc,ipfumqi auxilio deftituatis, abnbsp;ipfo deficiendo, ut percuftfus moriatur. Pluratiue fcrisnbsp;pfit, Ponite uel date deftituite, non finffilariter rfdnbsp;l0ab,quo minus fujficiofubeat ipfi loab.de quacunque
-ocr page 234-|
regis fterfidia, fed de iußitia à rege non fine caufdtMs gna décréta. ïgiturcum loab obfidereturbem, po fuit Vriani in loco ubi fcicbat uiros effenbsp;fortiiTimos« loab urbem obfidendo cuftodiebat portas, unde ho= fils egredi timebatur, Vriani^} ordinat cuftodem locinbsp;periculofioris , quem non ignorabat egregic beUatu^nbsp;rum. Siccapitepericlitaturuir iujius crfidelis, igno=nbsp;rans quod de capite fiio ageretur.Sic pro uxons pulchrinbsp;tudinemoriturfianiiiK maritus. Hic finis lotionisBetb^nbsp;fabee,(y'meridiana: dormitionis Uauid.
urbem milites ßrtißimi, loab quidem pe^ tumt,Vriasuero occiditur,fednon folus. Binemautemnbsp;Vriie fidelißmi aliumquisuel perfidißimus conie(ia=:nbsp;re potefl quàm bcatitudinem uitte jilicißimte poß hancnbsp;uitam 'm fieculo, Htludteiloquuntur,animarumfiin{la=nbsp;rumificut Baptiftlt;e loannis, cr innumerabilium marnbsp;tyrum.
Nuncius mittitur ad Dauid à loab, qui renustciiüua ruscafum multorum de populo, qui cum Vria occu^nbsp;hueront iudicio diuino. Diligenter inflruit de orationenbsp;ßrmanda, utfîrages multorum qu£ excufiari non pote»nbsp;rat,attenuetur,audito Vriie occubitu. 5.0 nbsp;fi eum uideris indignari, amp; dixeriuQua re acceffiftis ad urbcm,ut præliarcminiî’an jgnorabatis quodmulta defuperexmuronbsp;(tF/rf)mittantur^ 5,1 Quis percuffit Abimelech filium lero-bcfeth îquot; nonne mulier mifit fuper cum fragmen molædemuro, SC interfcciteumnbsp;in Thebes ç' quare iuxta murum acccflî-ftis^dices: Etiam feruus tuus VriasHe-thæus occubuit, l^otatur peritia militoris ex Icâione hiftoriarwm ue tervm,tom vn Dauide quàm in loab,qHalis nota efiè de»nbsp;ietregibus, cr militiarum principibus.Nifi enim denbsp;Vriamorte gauifiis effet,fine dubio ignaui£ notaffètnbsp;loab, qui ad murum impugnondum ucl portas, non eaunbsp;tiorffifietfailusexemplo Abimelech, Ç^ui hic diciturnbsp;filiuslerubefieth,pro Gedeone, quiconfùditidolumBa»nbsp;dl,quemfixmina proieilo mol^fragmento occidit. Necnbsp;igiturmilitibusregnorivm inutilis eflleélioquacunquenbsp;hifioriarum,etiamgentilium, unde exemptaßrmen»nbsp;turmilitandi cr cauendiaduerfa. Sic crin negotijsa»nbsp;l^î exercendis prodefi maiorunt didiciffè cafus, apopb»nbsp;teÿnata cr fîratagemata, aâiones^ probatosnbsp;ßrtunte. |
AbiitergonunciuSjamp;ucnitjS^nsnaquot; uit Dauid omnia quæ ei præceperat ?
^4 nbsp;nbsp;Et direxcrunt iacula fagittarii ad tuos ex muro defuper: mortui^ . feruis regis, quinetiam feruus tuusnbsp;Hethæus mortuus cft»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ Uuncius primo aduerfia nunciat,utgratior'^^‘‘” audita, qult;e tarnen nuncius nonputabatgi^^il^^j.ii,nbsp;quanimiusfirantur,ficàioab uiro prudtKi^^^nbsp;moreinftruélus. Sciebat enim gratatn Douidinbsp;Vri£,ideo earn quafi lenimentum infilici biflori^nbsp;xit ultimo. Et dixit Dauid ad nuncium loabjNon te frangatifta rcs, 8(.nbsp;amp;nunc ilium confumit gladius înbsp;bcllatores tuos aduerfus urbe,nbsp;earn,SCexhortare eos.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.Jm fingit Dauid patientiamfCrdomitiuifirJiiiß Cruerh feientem nondum recogitat.nbsp;loab eonfiolatoria, cr infianguine innocei^f^^^^nbsp;nus,nonnunccruentauiaoriapunicndi,ßdrL^'dnbsp;reDauidluiturus.Nunctutusfibiuidetnr,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, urbis excidium,in quo dominus lfraeliafiip’'^ifiit^ J mentia,quitoti ifiraeli non peperceratiit^^i^^nfiit^ q“nbsp;AchantSed non euitaturuindiâadildta.nbsp;xta regis imperium,urbem inuafit,obtigt;iitdd''lrM,i‘^nbsp;redqtq; uidorad Dauidem.Hic iterum,id‘‘^'^^iinibnbsp;demus uióloriashoftium non dari meritdnbsp;fed gratia foladei, crconftlio focrofandonbsp;diuinte, cuius ratio nobis imperfcrutabildgt;nbsp;efi cr iufta pr£ceptorum fitorum fiançanbsp;peccarenonpote/iunquam. Alioqui nonnbsp;bos uiâorijs decorauit, cr pqßimos opptitK^j^^i,nbsp;tipermifit,nonfine iufla caufa,hominibits’^‘’^nbsp;ta,fednondeo.
ci uxor,pcpcrit^ filium 8C difpl**' bum hoc quodfecerat Dauid, Plangit pro morefoeminarum non ferioß’ enim fe ex hoc reginam ffturam, tantuntnbsp;ut lapidetur iuxta legem. Dauidq; licentidnbsp;transfert in auldm,cr in matrimoniuntatlt;^Pnbsp;poUuerat per adulteritvm. Sed dominus non‘nbsp;Sanguisinnoxius in ccelum clamare nonnbsp;dem fito tempore tangit tam dolor criminisnbsp;licitas pœnarum, er perpétua confcicnti^nbsp;Tametfidiffiliceretuehementer domino, ttinK fi» |
SAMVEUS SECVNDVî.
^S^'^tiaf'ua non dcflituit,^cd admonitorem crinti ’^^it,gr4tii{tnq; refipifcendi concedit,
C A P V T XII.
Ifit ergo dominus Nathan ad Dauid: qui quum ueniiïet adnbsp;Q|eum,dixiteiîDuo uirieraiitinnbsp;ciuitate una, unus diues, amp;aknbsp;boucs plurimosnbsp;P^'nbsp;præ^'*P^’’ nihil habcbatomnino,nbsp;paruulam, quam eme
. eius fimul, de pane illius come^ ®‘*ormiens,erat^illi ficutfilia*nbsp;pj^amp;xtudinent crinünis libidine exc£catui non fcttisnbsp;guj. °^»d)Ui. Idea prophetn ntittitur cui dominus ne:=
, quod hue ratione proponitur iußu fucinoris indignitutemnbsp;f’^oueatur iußiä£ nd fententin contra feip/umnbsp;’ lt;^=nptii/mq‘feje intcUigens tarn diuino iu^nbsp;proprif oris decreto compungatur, zSquot; ert^nbsp;l^umiliterconfiteatur. Dominus reuocatnbsp;Pgt;‘od^i' pgt;'n:ueniente ad contritionem cordisnbsp;^ftig^tdumuultmifereri. Parabolicepro=:nbsp;Xefiif regem, non inuadit durius quem prteno^nbsp;homines,inquit,m una urbe,nbsp;*¦lt;««nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regno ifraelis: Dauid multa^
trnebat,qua)n tcTf '’’‘^‘*’¦5 Zr honeftoamore iüiusfruebatur,utpr£
autem peregrinus quidam uc^ parcens ille fumere de ouinbsp;(jijj ^^ebobus fuis, utexhibcrct conui^nbsp;*lb qui ueneratad fc, tulitnbsp;pauperis, ôi. præparauit cibosnbsp;5 *ïh qui uenerat ad fe.
^'ïf» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(^oê^tntusho
(^disgratiam, cr pro qua fatiait %^°'^^ntus tot uxoribus,rapuit alteri fuam, uni=nbsp;ï ^^‘^^»tfolainamabnt.
indignatione Dauid ad^ niniis,dixit ad Nanbsp;Us J''ii*itdominus,quoniamfilius mornbsp;qui fecit hoc.
quadruplum,eo quod Ç) '’^Uerbujj^ iftud,amp; non pepercerit.nbsp;ou“^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;impudentißimam rapi^
P‘tuperis,qua minime indigebat diues, des ’quot;^fkpnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pl^^cndam, crudelitatis cr iniurite maxi
“k'fcouiculam rependendam bis quas 'nbsp;nbsp;nbsp;Q«m enim aliqua humanitdte pr^ditui lt;es
REGVM SECVflDVS. n8
5iM««M(ter, er nongran^ iracundia permoueretur in tdj» Mioic»trf,n rlt;zpifw»«.^
7 nbsp;Dixit autemNathan ad DauidtTuesnbsp;ille uir.’Hfc dicit dominus deus Ifrael,Egonbsp;unxi te in regem fuper Ifrael, amp; ego erui tcnbsp;de manu Saul,
8 nbsp;nbsp;amp; dedi tibi domum domini tui, 8c uxonbsp;res domini tui in finu tuo, dedi^ tibi do-mum Ifrael 8C ludatamp;fi parua funtifta,adnbsp;qciam tibi hæc amp; alia.
Captumiudicio propriafententiteDauidemprotra hit ^^athan ad agnitionem fui fceleris, qui iam prophe= e«.nbsp;t£ tarn clara loquenti irafei non poter at.Et infuper dosnbsp;mini fententiäflupenti promulgat irretraéiabilem : T«nbsp;rex,ait,is uir es,non oportet de hac re tibi multa loqui,nbsp;redargtieittete confcicntiatua,zy’conJlr'mgenteiufi0nbsp;iudicio tuo.Sod audi quid tibi dominus loquatur.-Pro totnbsp;fuis in te bénéficias meliora expeólabam de te officia:unnbsp;xite regem ifraehfiruaui à Saulis perfecutionemirabinbsp;libus modis fepc; filiam illius cf cocubinas eius tibi tranbsp;didi uxores: tuli te multas accipientem,nbsp;nbsp;nbsp;iuui :z^ut
expertus es mcamgratiam,nojli iam tibi multa promifft in longinquum,non parua,fed maxima te tefte, pro quinbsp;bus iuffa mea diligentius fujficere debebas, ztr ab offennbsp;fa cauere: Qti£ omnia fi parua effent paratusfum adsnbsp;dere multohis omnibus maiora er maxima. Quishienbsp;non ftupeat gratiam dei ad elcilos, cosqi quàm maximenbsp;quos reliquis hominibus prafituit in exemplum tarnnbsp;quitatisfiueutSaulem, Grclementilt;efua; utDanidem^,nbsp;cr alios pafiim non paucos. Vnde cr pofi panitentiantnbsp;ZX correélionem Pfilmum /cripfit, ita ut etiam pojknenbsp;generationifiat illius paßio medicinaßllius naufiagiwnnbsp;fit alijs portus.
9 nbsp;Quare ergo contempfifti uerbum domini , ut faceres malum in confpelt;fhi fuo^nbsp;V riam Hcthæu percuffifti gladio, amp; uxo-rem illius accepifti in uxorem tibi,SC internbsp;feciftieum gladio filiorum Ammon.
to Quam ob rem non recedetgladius de domotua ufqj in fempiternum, co quodnbsp;defpexeris me, 8c tuleris uxorem Vriæ Henbsp;thæi,ut effet uxor tua.
Qtfore ergo non timuifli contemnere uerbumeumf committere impiafpercußifli opera tua proditorio mo^nbsp;re Vriam Hethaum : uxorem illius rapuifli tibi primo,nbsp;de'mdeillum occidifti gladio Ammonitarum. Hocpeccanbsp;turn tantum, tlumc audi iuiücium domini : Gladius nonnbsp;aberit de familia tua,jratrem frater occidet,Gr pater inbsp;fiUjs perfequutiones ad mortem patietur. Abfalom occinbsp;detipfum Amnon,cr Salomon Adoniam:quiaoccidiflinbsp;Vriam propter uxorem illius.
11 ^Hæc dicit dominus,Ecce ego fufeita-bo ftiper tc malum de domo tua,8f tollam uxores tuas in oculis tuis, ôi dabo proximo tuo, amp; dormietcum uxoribus tuis innbsp;oculis fobs huius.
Eijeieris de propria domo tua à ßlijs, uxores tun
H« ¦ 4
-ocr page 236-|
SAMVELIS SECVNbVS. publica îgMminid proßitueittur,ei,qui tibi proxime dt^ tt)tebit,filio tuo,qui dormiet cum tuii uxoribus,id^ «e«nbsp;mine uel ignorante uel prohibente. li Tuenini feciftiabfcondite, ego autem faciam ucrbum iftudinconfpeäuomnisnbsp;Ifracijamp;in confpedu folis» Qnodfecretopeccaßi^oculo! meosnon reueritut, quemnoßiomniaintueri, in publicumprotraham, ZTnbsp;non patiar ab aliquo ignorari. ^Et dixit Dauid ad Nathan, Peccaui domino^ Dixitcp Nathan ad Dauid,Do.nbsp;minus quoqj träftulitpeccatutuum î nonnbsp;morieris. 14 Veruntamcnquoniam blafphcmarefc cifti inimicos domini : propter ucrbumnbsp;hoc, filius qui natus cft tibi,morte mo-rietur» Quifibi pratexere Dauidis peccata uolunt,z?' ex^ cmplumfumere delinqucndi,ij humilitatis,confißio^nbsp;nis,patientice, malorummultonim incommoda, feque^^nbsp;lit non obliuifcantur. Difcantpotiut peccata confitesnbsp;rijfiefie totos exponere ultiont diuin£, incidentia aduersnbsp;Mcnhm raLnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;multa,fiemper patienterfirre. Humilias retur. h« dudit, tranftuUt 4 te indicium mortis, quod ut coms meruißi, ita zr decreuifii tibi, iujlt fententid,in hoc tisnbsp;bi parcitur ut non moriaris, amariora morte toleratusnbsp;n«. Et quiaetiam apud infidèles ac idololatrot fcelesnbsp;filmt habetur alterius uxorem per uim rapere, er illiusnbsp;maritum occidere, id quod tu rex tfirael à me infiitutusnbsp;ad blajfihemiamnominismei coramgentibushtec audisnbsp;turis commififli,quiutfiint hojksnominismei,ficcasnbsp;Itvmniandi per tehanccaufamfeinuentfiègaudebunt.nbsp;Ideo filius qui tibi nafietur non uiuet, fed tua caujdnbsp;morietur. *5 Etreuerfus cft Nathan in domüfuam* Pereuffit quoq; dominus paruulû quemnbsp;pepercrat uxor VriæDauid,amp; defpcra^nbsp;tus eft. Abijt tJathan ef domum reuertitur ithefus à rege cui tanta mala priedixerat,quia uerbtim domini fide pienbsp;nus rex alioqui pins non contempfit,fed humiliatus fusnbsp;feepit,nbsp;nbsp;nbsp;in prophetd domini fententiam domini non abiecit,etiam nuUa alia confolatione ddie(ld.7ilius uero de Bethfabec natus,d domino morbo percutitur, z?quot;nbsp;grotat ad mortem. 16 Deprecatus^ eft Dauid dominum pro paruulo,8c ieiunauit Dauid ieiunio, amp; innbsp;greflus feorfum iacuitfuper terram* FMes Dani nbsp;nbsp;Dauidemfiduciammagnam habuijfefemperin dos mini clementiam etiam hoc faiio ofienditur. Cum enim d propheta audiffet morte morituriim, hoc eft, dto zrnbsp;certo, non tarnen dubitat orare donuni clementiam pronbsp;uita infitntis,de pietate deinbsp;nbsp;nbsp;culparum remifiione cer tus, quia abftuliffet dominus peccatum illius intercedit profilio,etiamexadulteriofibinato. Tantum abeft utnbsp;dejfierationefrangatur, qui peccatum agnouerat, ztr innbsp;didgentiam fe confecutam feiebat. leiwtat etiam utar^ |
«7 10 REGVH SËCViïDVS. deniiut orare liceat Zf humilius, in conclauefi^^^^^J^nbsp;ingreditur, zt' notlem agit infomnem terra pro] ƒnbsp;adftn'ritus humiliationem,fine qua hypocrifisfi^’nbsp;moniie tales.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. j Surrexcrutautem feniorcs domus«gt; ’ cogentes eum utfurgcrct de terratquiunbsp;luit, ncccomedit cum eis cibum*nbsp;Confolationem non recipit, etiam f‘^°'^‘^Yior.nbsp;nofepatitur exorari,ut cibofumpto reddaturah^^^nbsp;Sperat enim in miftricordiam domini, ut qui tuofnbsp;nam tarn dementer indulftrat, etiam reliqtt^ lUnbsp;terminata, quorum mors pueriprimum erat/^nbsp;rct,/ùpplicitcrexoratus. ! Accidit autem die feptima ut turinfansîtimuerunt^feruiDaui“quot;nbsp;ciareei quod mortuus effet paruUgt;*’jjJjjjgnbsp;xerStenim, Ecce, quum p3niulus^^j^ylt;nbsp;uiucret, loquebamur ad eum, 81 fnbsp;diebat uocem noftramt quantonbsp;dixerimus ad eum, Mortuus eftp“^ ’nbsp;affligetî’ Septimo die puer moritur,anteqttam cideretur, nec tarnen perditionem anim£nbsp;xiffelegitur,fcdftatimÀmorte illiusexbd^^^tii^nbsp;dit,quod non ftciffet,fi circuncifionisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;««ft o^w tarn pueri animam defignaffet. Hebrausanteodauum uit£diem nonobliS^^^,^^^,trcnbsp;cuncidi,ideoqi ea tunc obmiffa culpatn uounbsp;damnationem,quialegKpr£uaricationuli^'''^^ifpfir‘nbsp;Sic baptifino exclufos impoftibiiitatcnatilt;’‘‘^’^i^fCbgt;^nbsp;ptereaChriftig!rattafi-at^iprobabitttfP^‘.^^clt;Kt^^nbsp;ftianorumfidelium, uel id fcripturisnbsp;probetur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(ijoS ' Quum ergo Dauid uidiffetft'^'*® ^/ft muffitantes, intellexitquod morf‘’“ß,os,nbsp;infantulus, dixit^ Dauid ad fetuO’nbsp;Num mortuus cftpuerî’ Quirc^P^’*'nbsp;ci,Mortuus eft* Dauid agnofeens mortuumpueru/in,amp; nos alias fucceffuras non dubitans, quuMnbsp;tatem intelligit, hanc quoq; poenamzrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfifl 1'^'^ proponit aquanimiter per/^endas, qu^‘^y^ nbsp;nbsp;»iß uideat placere domino.Seruis tarnen dogt;»^ry„tl^ depueromortuo uerbafacit. Docêsinutil^^^^ijàiù‘nbsp;mortuorum,interceßionem autem pro uiu^'^nbsp;uentibus non uanam,fedfiuduofam effe. j(j(US Surrexit ergo Dauid de terra? unâiis^eft:quum^mutaffetut ’ ginbsp;greffus eft domum domini: adonbsp;uenitin domum fuam,petiuitlt;f‘’ “nbsp;renteipanem,amp;comedir* Ingreffurus Dauid domum domimudlt;^gt;' fo, zrgratias agendum de peccatorunt gtuu^^^-gitenbsp;mißione,patientiamq; poftulaturus,Z^nbsp;prouentum utualeatfuftincre, pritisfe anbsp;dat iuxta tegem,alacritatem uultus,nbsp;fiitiaminduitur,uefiesq; commutât: id eft ftj |
SÂStVELlS SECVN-DVS.
t«rfijifç exaudit ioni^ domum 'm^è^ ‘‘rorationis: domino^ deo adorato,domum fatm rc=nbsp;tifr Itfttis,ç;r cibumlitmit, totumfc beneplacito dinbsp;^^gt;nmendanf,fciens tolerabiliiis eße fidelem bomi=nbsp;''»ciderc in maiium domim q hominum.
Öixei-unt autem ei ferui fui, Quis eft fer quot;0 quem feciftiî’propter infantem,quumnbsp;/’fret, ieiunafti amp; flebas î m ortuo autemnbsp;^°f‘“^i’exifti,amp;comediftipanem^nbsp;xSi ait, Propter i nfantem dum uiueretnbsp;jjj'quot;'\ui amp;fleui:dicebanienim, Quis feitnbsp;mihi dominus,ôlt;uiuetnbsp;.quot;’ftns?
M
. Une autem quia mortuus eft, quare ic j^?°*nunquid potero reuocareeum am^nbsp;; ‘'^s^epo ujdam ad eumîille uero non renbsp;‘'quot;«wadme.
^lüotiifieruorumrejfiondetcîare. Ciuidueroin dominum tam anxie im
no proderat omnibia nidicare.Docet autem ^'^lt;^ontemptum, pro tanto, ut non inconfolabiliternbsp;^nggt;^amtis defimélos, fed meditemur nos iüosfe^nbsp;®gt;'0î propediemfidÆ ut ^uàm filiciter cédât domi-^lt;^precemur.
fabeeuxo eu ingreffusep ad earn, dormiuitnbsp;ijj f^îquæ genuit filium, 8i. uocauit no^nbsp;'Um Salomon, amp; dominus dilexit
^°nfolatur de translatione culp£ promijjä '410^”^^“*’ ^^^non incurrenda poena mortis pro pecnbsp;Drtw'dw, quum priusnbsp;mortuus,nbsp;dfb ƒ ‘^’’^nxoremduxerat.-deqiillaBelh fabeecre^nbsp;i^athan tiafciturumfilium qui tem^nbsp;fgt;io^-‘^^^‘^nturus ejfet, GT regnaturiis in pace. Huiuf=nbsp;‘^°’^ßlationibus ufusefi ad Bcth fabee.Vnde ernbsp;ii^ ipfcmirecufaffeconcubitiimDauidis,mfinbsp;Hmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ngenerandum fubflituere ßbi regem,
% ^f^^nmefl. Dormiuit ergo cum eafuotempo^^ l^i^^°’^‘^^pi‘^:i^fibumgenerauit, quem uocauit Sanbsp;totdotibtis naturlt;e er ^ati£ dominusnbsp;'^‘‘nit,utnieritodicereturdeus eum Jfiecialiqua^nbsp;}iljnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er benetiolentia afficiffe atq; amafiè, uclut
U'o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^i^nm eft:lpfe erit mihi in filium,er ego
* ^^npatrem.
in manu Nathan prophe^ Ididia (id eft, Amanbsp;'«(IM) propter dominum,.
'ftido nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi'ophetam i^athan Mitum
intn pacifice eftet regnaturus.
nocauit eum etiam Amabtlem domini,ldi=: '‘isnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amaffet eum, er pra ahjs Dauidis fi=:
‘^^P^*nifJ'et,quantumlibet lt;i peccatrice na ipfeq; Salomon nonbsp;’rdlegitifnuserat.
REGVM SECVNDV?. ' nbsp;I19
^gitur pugnabatloab cotra Rabbath filiorum Ammon, amp; expugnabat urbemnbsp;regiam,
Hiftoria refumitur de captiuitate urbis Ammonita=i rum,mfi-a quam contigerat Vrilt;e homicidium, er pec=snbsp;catum Dauidis.Dum h£c de adulterionairataaguntur,nbsp;loab interim Rabbath Ammonitarummetropolimnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
pugnat, nbsp;nbsp;earn urbis partem capit, in qua rex habitant
bat, qu£ er urbs dicitur aquarum, ex latere urbis ma=: gn£ fita,qu£ erfigt;rtior uidebatur er munitior propternbsp;aquas ambientes ipfam.
^7 Mifitep loab nuncios ad Dauid, dices: pimicauiaduerfumRabbath, etiam cepinbsp;urbem aquarum,
2.8 nbsp;Nuncigitur cogrega reliquam partemnbsp;populi, ÔC obfideciuitatem. Sc cape earn:nbsp;ne quum à me uaftata fuerit urbs, uoceturnbsp;nomen meum fuper earn,
' 'Videns ioabfacile iam tunc urbem capienda)n,ut e=: rat femper Dauidis amantißimus, erglori£ ittius zclo^nbsp;fus promotor, er m periculis femper cumfi'atre pro ibnbsp;lo expofîtiis, honorem hune fibi de tant£ urbis capien=nbsp;d£ triumpho arrog.ere noluit, fed magis domino fuo Danbsp;uidi. Rarißimumcxcmplumfidelißimimilitisermili=nbsp;tum ducis,mifit nuncios, inftatq^ ut cum reliquo exercinbsp;iu interfit, er coficiat opus quod iam fiter at filiciter innbsp;choatum, er abfoluendum fine periculo.
2.9 nbsp;Congregauit itaq; Dauid omnem po-pulfi, amp; profetflus eftaduerfum Rabbathtnbsp;quum^dimicaflet,cepiteam,
5 o Et tulit diadema régis eorum de capite eius pondo auri talentu, habens gemmasnbsp;pretiofiffimas, amp; impefitum eft fuper ca=nbsp;put Dauid, Sed Sf prædam ciuitatis afpornbsp;tauit multam ualde,
Acquieuit Dauid confiilio, er urbem cepit,ftatuit^ de ea,populocf; iSius crudele indicium,opima Jfiolia resnbsp;gi detrahedo filio Nrflt;w, pr£damqi urbis aufirendo mulnbsp;tamnimis.
5* populumquoq; eiuseducenspofuitirt ferram amp; in tribulos ferreos, 6C in fecuresnbsp;ferreas, tranfire fecit eos per fornaeem:nbsp;fic fecit uniuerfis ciuitatibus filiorum Amnbsp;rnomamp;reuerfuseftDauid, amp;omnisexcrnbsp;citus in lerufalem.
De populo quofdam confultores er authoresbla^ fihemiarumin deum er in totiusgentislfraclitic£cottnbsp;tumeliam prius inauditam pro benefadis Dauidis, quianbsp;dcniq;folicitauerantSyrosad rcbellione er beUa, mqinbsp;terrorem alijs ne fimilia audcrcnt,fcrris diuifit,et fupernbsp;eos circumegit firrata carpcnta,cultrisq^ diuiftt,non 0=nbsp;mnes, fed primäres er confiliarios, authorcs criminis.nbsp;Combußit^ corum multos in fiernislateritijshorribili Dauidfs »anbsp;iudicio,qui filiosfuos idoHsingyatiamficcomburerenbsp;ttpeti f rrfnt» Tantafiernnt hominii ißwwJidsitirfjUj
-ocr page 238-|
SAMVELIS SECVNDVS. pro eii digne uindicMdii ïoab non fe putdretfuffteere, fedDau’didetulit criminum tam immatuumdignade^nbsp;cerneiida fupplicia, non enim oinnes fcript£ funtgeßo^nbsp;rum cauße. ^CAPVT Xlir. Aclu tn eft autê poft hæc, ut Ab^ falom filii Dauidfororê fpeciox --maretAmnonfiliusDauid, Non dißulit iuflitia bomtaeq; diuina inßtre lata fen tentiam contra Dauid, quern pro adultcrio ZT homici^nbsp;dio ßatim tanta feueritate puniuit, utgrauiore priOternbsp;tiu'fequïï.* inortemuixpotuerit. Ç^uum enim rex effet eleduf pronbsp;Saule Optimo rege pluriu iudicio, eßetq; amantißmutnbsp;filiorum fuorum, cr pro iufliti£ ^e/o improbitatum uinnbsp;dex durus, ut iam diàum eß de Aminonitts, Ecce filiitsnbsp;comprimit fororem, idcj; uulgatur tota urbenbsp;nbsp;nbsp;regno, filiite alter occidit fororis uiolatorem,cum maxima dif= famiaregKnbsp;nbsp;nbsp;officij fui,fcandaloqi multorü bonorum, irrifione quoq^ hoßium ad ignominiam dei, regni, reli= gionis zr populi. Abfalomis mater,fecunduHebr£O!,nbsp;hlaacha alienigena ßiit, in beUo capta,ßatimq} cognitanbsp;d Dauid ob pulchritudinem inßgnem, domum uero po=nbsp;;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßva dn.^la, luxta lcgem parataßiit ad coniugium regis, unguium prafcifioaecy'inßitutKneinuera fide,paren tesq; lugere prius finebatur, crc. Eo ergo primo concunbsp;bitu adhucgentiUi concepit fecundum ludæos hanc pulnbsp;eherrimam Thamar.Deinde uxor Dauidi faéla, Abfalonbsp;nem iequepulcherrimugenuit. Sicq^ excufant uerbumnbsp;Thamar ad Amnonem, quia fcilicet non ßierit fecüdivmnbsp;legan foror,fcd tantumfecundum matrem adhucgentinbsp;lem,quaßnonpotuerit mentiri muiter, uel pr£texerenbsp;dubiam caufam diffèrendiflagitiÜ tam enorme ipfa Thanbsp;mar qualifcunq; filia DauidiSt Scdeperiietin eaniualdc,ita utægrota* retpropter Thamar fororem fuain:quianbsp;quum effet uirgo, difficile ei uidebatur utnbsp;quippiam ageretcum ea,. ^rebus'quot;* nbsp;nbsp;nbsp;Morbus mifer cr male curabilts amor eß improbus, hoccafuiuxta legcm naturoe cr gentium prohibitus, cui im initifs fuccurrendum, fi non corporis caßigatio^:nbsp;ne,faltem amorealiquo honeßo ac licito eeque magno,nbsp;ut eß uel amor literarum,uel artium bonorum, uel ma=snbsp;trimomale remedium àdeonbsp;nbsp;nbsp;natura ut optimum, fic Cr aptißimum prouifum concupifcenti£ malo alioqui indomabili. E.egumfilii lAidiniferuientes talia patiunnbsp;tur, icr ut er at ffeciofißimafilia regis,do}niferuabatur,nbsp;çyad illam penetrare Amnoni rciïe uidebatur mpof^nbsp;fibiletnon tamcnßulto cæcoé^ amori hoc fufßciebat re^nbsp;medium. 5 Eratauté Amnoni amicus, nominelo-nadab filius Semmaa fratris Dauidjona« dab autem erat uirprudens ualde* Semper in pr'meipum aulis artifices inueniuntur fee lerum.Sed turpe eß nepotem exßatre Dauidis lonadabnbsp;qufumßtiffe tamfcelerato conßlio fiiccurreretamfae^, |
REGVM SECVIÏDV?' disamoribus,laudemq^apudaulicosnbsp;flutiae peßim£ ,fapieiKem fcilicet ßuffe ad pcrßlt;^ avis 4 CXuidixitadeum,Quareficattenö« maciefilirégis perfingulosdies,cufn®nbsp;indicasmihi:* Dixit^ AmnonjThaß*^nbsp;fororem fratris meiAbfalomamo, _ AmorepallentemfCr infomnijs turbatamfati f facile uidebatamore ßgnificare langueittein,^“'’^.nbsp;facile àpatruele extorquet lonadab.Q«eWnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Uore conßlio qt honefiiore iuuaffe poterat ,ß peßimusßiiffet, er honoris rationem habuifßtß‘’* 'nbsp;feduteratßcconfultat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i, y Cui refponditlonadab, Cuba^i’P^^ dum tuum,5lt;languorem fimulaînbsp;ueneritpater tuus ut uifitette,dic^‘’nbsp;niat oro Thamar foror mea, ut ddnbsp;cibum ,8lt;faciatafpiciétemepulni£*'’^ ’nbsp;8C comedam de manu eius, Conßliü dat de affequenda prtefentia régis officio, qui tantumnefasnepernbsp;timuiffetiqui utfilio propenßor ‘equofuborit^^^L^^nbsp;fororisßatri adfßeciem pietatis exhibettd^nbsp;GT procumbentileHo. Accubuit itaq; Amnon, 8Cßjati tareccepit: quum^ ueniffetrexad^'^^jjji;nbsp;dum eum,ait Amnon ad regcd’’*j(ÿdnbsp;obfecro Thamarforormea,utnbsp;torqueat) in oculis meisduasfotb^nbsp;las («ei tortulas) SC cibum capiatd
Accubuit ßrato, e^ßnxitfe iegrotu«gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ip ,c« triq; impofuit ut uifitaret zs“ iuberet piens earn parare cibum ajf idente fe,nbsp;edere,quo propiorfada placeret magis,nbsp;tur opportunius. Placentam autem 'm fortag''^^^nbsp;li nomine efcam nomî.nat uel edulium, uelß^ jtoW**nbsp;ßrtaßis Hebraiis corculas did potuerut, àfdnbsp;habentes genus placcntulorum.
SCnoluitcomederetdixit^ te uniuerfos à nie, Quum^ Periclitatur ffedofa uirgo CX regit p domoßatrisiutdifcamus pericutacafittatisnbsp;tatione,ßrma,crcupidinemterquofcunlt;Jit’^^^l^i(^nbsp;quandoquidemer à ßliabus pater Lot tutnnbsp;Domi ergo cont'me}ui£uirgines,alien^^nbsp;ubic^ pericula extimefeereßubrieam effeßri |
|
SA MV ELIS SECVNDVS. ptititur arbitras libido. Qui male faceretentati ^^^i^iii^centz^^focios. dixit Amnon ad Thamar: Infer cibum e?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uefcar de manu tua* Tulit S'^Thamar tortulas(MeiprfcitjHc«te) quas . intulit ad Amnon fratrem fuuinnbsp;„ ‘quot;conclaui, obtulifTet ci cibum,apprehengt; ^^*n,6Caitî Vcnicubamecuforormea.nbsp;‘yrt mfiire cibum in concLtue, quo minus uim pa^^nbsp;f’X't fi clamct.Secretô ilia abuti uult,nullanbsp;iiisonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{gt;ublic£ honeßatis uel timoris diuini,cu=‘ i ^.‘’''^‘^^‘^eiitur omnia. De manu iüius uefci cupit, ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’’w honeflate abutitur in irritationem libidinis. ln= libido obliuionem adducit iuris er tequi. Exigit Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M fecum dornüat : hoc eft, carntditer com= j ix^'^^'^gt;'ßbicy'libidinetur. '^ærefponditeiîNoli frater mi, noli ta I I5 p’WolifacereftuItitiamhanc* ^/goenim ferre nonpoteroopprobriûnbsp;bu tu eris quafi unus de infipienti-'nbsp;® Ifraelîquin potius loquere ad rege,nbsp;j°ttnegabitmetibi* '^doribusße uirgo armis tuetur qu£ habcbat,oran nlin^’Pdudinemßiffamiam, eygentis opprobriumnbsp;malignitatem fiagitij.nbsp;{{u !^‘‘ppellat,quem non uclit habere corruptorem.nbsp;ïnufitatum crimen in ifrael,nbsp;iurpcfacinus,flue fororem cogéré ,fiue cor=nbsp;( *“\gwoK ,fiue extra matrimoniumßrnicari,nbsp;Ulf“ ^^ge uetita cr mhoneßa m tfracl. Hortaturnbsp;‘f»- ii^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nxorem petat,fi fieri poßit,Gr non prte^ * publi ^^fiehumiliet:quodfiidfieri nonpoffeper deilegemputabitur, multo minbsp;fç- pyobrofoamore ilium accendi uel uinci,nbsp;^^'^’»inioßeconßndi. Alioqui eu maxima op:^nbsp;*4 kJ''’ ‘’^^turafit, quadßrre non poßit. ®uté acquiefcereprecibus eius, ^airnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;witibus oppreffiteam,Slt; eu Jtuniea* l’ffc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;recipit confilium nec monitorem, [L' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honeßum, fed quod deleila^^ r °‘^uinq; feéiatur. tnualuit ergo uirgini, cr oppref ijf ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiUus regis in regno fanilorum, uniusq^ ueri ly ^‘‘^°gt;'Hm,cuiuspictascelebrabatttrpaßim maxima. earn habuit Amnon cdio ma odç î ita ut maius effet odium quonbsp;ti J^team amorequo dilexerat* Dixitœnbsp;çJ^'’^t!n,Surgc,amp; uade* 'D^uidis iterum dominus ^‘^»ß’^diq^ patrem in filio ^lt;^'npus erat uindi࣠fanguinis innocent is ejfùfum publice uoluit diffamari. O=nbsp;(ï‘i^'°^‘^fi'^‘f‘lur incentiua libidinis, ultioq^ diuisnbsp;fi^ßqnitur. Quidenimindigmusdenbsp;lüci potuiffetnbsp;nbsp;nbsp;publicari f üàaius odiwn jè |
REGVM SEGVNDVS. lie quebitur,quàm amor ßerat qui praeeßit. ludai dißgt;u^nbsp;tant de caufa odij:fimplicius dicemus ,fic dominum iwsnbsp;ßitutßc,facileq; id fieri potuiße, quod non raro uideturnbsp;in ßultisßultorum amoribus. Tanto autem odioßrebanbsp;tur, utnec proprio nec fororis nomine appellatam,ßasnbsp;tim cum mfigni contumelia iUam proijci iubeat, etr i(t=nbsp;nuamoccludi. 16 nbsp;Quç refpondit ei,Maius efthocmaluni quod nuc agis aduerfum me, quàm quod ante fecifti, expellens me. Et noluitaudffenbsp;earn,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. feduocatopuero, quiminiffrabatei, di xit, Eiicitehancà me foras:amp;2Claude oftiunbsp;poft cam, QKmb«r maius nunc crimen committi in fe tarn tur piter eijeiendam diffamandam, ineptamq; fieri ma^nbsp;trimomo, repudiariq^ tanquam fœdam ey conßfam, qnbsp;quod in fecreto oppreßa pcrtulerat deßorationis in=:nbsp;commodum. gt; 8 nbsp;nbsp;Quæ induta erat talari tunica: huiufee- modi enim filiæ regis uirgines ueftibus u^ tebantur: eiecit itaqj earn minifter illi us fonbsp;raSjClaufit^ fores poft earn. * 9 Quæ afpergens cinerem capiti fuo,fcif-fa talari tunica,impofitis^manibusfuper caput ftiumibatingredienSjSCdamans,nbsp;Thamar régis filia defcribitur,honeßo mßgmq; uesnbsp;flitu, talari tunica uelut paHio undiq^ claudente induta^nbsp;ordmimßro Amnoniseieiiaturpiter. Qu£feuiden£nbsp;honore,fama, or pudiciti£ omamentis deßtui,palam^nbsp;traduci,nec ipfafratri parcit nec patri: quin indignitatênbsp;rei paßam fe quoq; teßatur omnibus, puluere inßierßinbsp;capiti,fcißisqi ueßimentis inccdens,ciuläs conßßo^nbsp;nis fuie authorem dijfamans: reuertitur adßatremger^nbsp;manum Abfalom tanquam umdicem propiorem. 2.0 Dixitautéei Abfalom frater fuus. Nun quid Amnon frater tuus fuit tecum fednbsp;nûc forer tace, frater tuus eft: neq; affligasnbsp;cortuum pro hac re, Mäfit itaqj Thamacnbsp;defolata in domo Abfalom fratris fui, Abfalom uidens fororis angujbas, ßatim id quod res erat agnouitgeßum, er exßatris nomine per comra^nbsp;rium fubfannando, dicit : Amnon quide pro nomine fuanbsp;fidelemßgnificat, patet nunc autem qua tecum fidclitanbsp;te egerit. Ntim, ait, fidelitatis negotium tecum Amnottnbsp;exercuit frater tuus^ Sed nunc ßleiis,ait, foror mea,nonnbsp;confiindas nos omnes qucrelis tuts, frater enim tuus eß,nbsp;nolifolicitaeffedchocf.!ilo,n6 tibi,fed nùhinefas uin^nbsp;dicandum relinquitur. Habitauit ergo Thamar cofiifa,nbsp;humiliata ac folitaria,uaßataq; cumfratre Abfalom. II Quum autem audiffetrexDauidomia ucrbahæc, contriftatus cftualdeCerKobtnbsp;contrißare friritum Amnon filij fui, quoniam diligebatnbsp;cum,quiaprimogenituseratei.) Dauid auditofilq faao,ualde iratus eß. Quid dutent egerit non feribitur. Verißmile eß nihil intermißffrnbsp;quod iuxta legem or honeflatem debuit, No eß enini in |
|
Uebreo cfuodLcttini codices habens hoc loco, Etnoluit coiitrillari Jpiritum Amnon fili/ fui, quontamdiligebatnbsp;eum,quia primogenitus erat ei.ExpcÏlauit enim domi=nbsp;ni iudiciivnt cjuod promifftm erat, impediri no pof:nbsp;fe credidit. Non folu doluit malitiam crimini5,fed multonbsp;magis inteüexit fibi poffe imputari hoe malum. Ciÿpmonbsp;do enim filiu/m acerbe ut meruerat punire potuit,qui fenbsp;ipfum cognouit maiori fuo crimine admfionem huimnbsp;criminis commeruiffein filiotEt mm tam peccatum effenbsp;iudicauit in filio, q pœnam pcccaii infe patre commißi.nbsp;Nihil ergo confulttus fieri potuit,q impendentem dominbsp;m manum expciilare anxie,?^ humiliter ampleéli,ora=nbsp;tionibusq^^lacareclementiamdei. Porrononeftlocutus AbfalomadAm hon,nec malum,ncc bonumtoderat enimnbsp;Abfalom Aninon , eo quod humiliaffetnbsp;Thamar fororeni fuam Abfalom odij confeientiam non tacuit,filendo bien^: nmm,lt;jiio ira minus refiigeraretur,^^ aleretur in cor^:nbsp;de ulcus pefiilcittius, occafioq; expeóiabatur parricidij.nbsp;Dauidcj; timoré maioris mali continuo torç/uebatur. Tanbsp;lis effe folet félicitas rcgum:^y‘ filiorum numerus maiornbsp;curam aiigct incommodorum. ij ^Faâum eftautem poft tempus bien-nii, uttonderentiir cues Abfalom in Baal hafor,quæeftiuxta Ephraimîamp;uocauitnbsp;Abfalom omnes filios regis,
tondentur ones ferui tui,ueniat oro rex eu feruis fuis ad feruum fuumgt; Pofiduosannoscumiampotuerit ira ceffaffeuide^ ri, obliuione delctum faemus, Abfolom pro ouiît tonnbsp;pone, pafiorum more, cum regis effet filius,conuiuiumnbsp;parauit, regis filios omnes regem inuitans, uelut adnbsp;gaudium pacemfiüiberali ingenio, tanto in iüu odionbsp;fior, quanto primogen^ur£ honorem regni ftKcef:nbsp;ponem ardëtius cupiebat: opprobri/ forons caufam iunnbsp;gebat ambitions ad parricidium perpetrandum. iy Dixit^ rex ad Abfalom,Noli filimi,nô ueniamus omnes ,Sgt;Cno grauemus te, Cünbsp;autem cogeret eum, ôC noluilfet ire, bene=:nbsp;dixit eù
faite Amnon frater meus, Dixit^ ad eum rex. Ad quid ueniret tecum^ i7 Coegititaqj Abfalom eum, 8C dimifitnbsp;cum eo Amnon 8C uniuerfos filios regis,nbsp;Wuiuîôtu ExperientiadoilusiamfemorDauid,fcicbatconuinbsp;uia gratulatione comumqi betitiaincipi, lamentisq;nbsp;tumultibus fiepe fimrùnonnshil timuit,iamdudum ulcusnbsp;illuduirusimmedicabilius fi)Hiffe,quod leui occafîonenbsp;erumperet. Odium mueterattim degenepat infitrorem,nbsp;cui uinum admixtivm afièrt exitium. Aliam tarnen pru^:nbsp;dens aUegat caufiam non ueniédi, negrauetur expenfis,nbsp;p pariter omnes conueniant tot régis filij atej; fierui. in^^nbsp;ualuit autem preeibus ad patremfilius:^ mmius filio:‘nbsp;rum amor non patitur quiequänegari à patre.Non qui»nbsp;dem confentit ut ueniat ipfe,cedit autentnbsp;quos cupit liberiusgauifuros,arbitratusnbsp;xim odifubi pater quot^ petebatur adefie,!»“^^'’'^nbsp;ex nomine Amnon inuitaretur cum omnibusnbsp;nonnihil cunââdo,permittit tamen,importunisp^i P .nbsp;cibus expugnatus.Quin or teflaturferipturanbsp;fitffe iUuc Amnonem, quo pofka magis doleatnbsp;quern ipfie for ta fits non tarn promptum ad id ndjijj ’ •nbsp;Amnon leuiori coram deo iudicio iudiceturnbsp;patri obediédo accefferat periculo. Sicnbsp;tur diuina prouideiitia,ut ex parte peecantiumnbsp;la patientium nulla relinquatur cxcufiitio. |
ad crimina filios Dauid,z^ tarnen crimmibu^Ç^^ji^t obnoxij,diuinaprouidenciaipfioru culpunbsp;tur iuflifiime, cr in ipfo quoq^ malo Datsidt^P^nbsp;refirmatur,prophettaq; completur. . Mis,
diccns.-Obferuate quum iucunlt;i‘’ fuerit Amnon peruinu,8^ dixet®nbsp;Percutite AmnontSCinterficite eu*’]’nbsp;tetimcre, ego enimfumqùi prï^ip*nbsp;bisîroboramini,ÔC eftote uirifor^^^'^fuf”
Amnon, ficutpreceperateis genres^ omnes filfi régis afeen^^^fnbsp;gulimulas fuas,amp; fugerunt. Tam proditoriam ctedemfiatris non Abfedomis crudeliora in pofkrum geft^nbsp;¦ legerit. Puer osfiuos mintftros iniquitatisnbsp;minatior q qisi coram ipfie aggredifi-atrt^^i^^nfi^’nbsp;audeat,cr tarnen ambitiofeadmoncteosd'^-jhiiini'’*nbsp;quia filius régis fit zr rexfistHrus,utfi^’‘nbsp;refitgiant,dignumq;ji(gitio fuofe prap^quot;^nbsp;ricidiumhuicfiatricidio coniunilurus.nbsp;tus agit fuo more. Exhilaratus enim A)««*’'’nbsp;ditur à fratre,fic^ conuiuio uerfonbsp;fisgiunt omnes: crfanëti Oauidiscrinio^^^nbsp;defcit,tam in ipfitus confeientia, quàm i’’ y dnbsp;dido fubditorum, qui ut funt beneuolonbsp;mo inregem, ucl coudoient amarc tantnbsp;dunt infilicitati tarn publica. Miferriina^^‘'^^i^itßnlt;’^nbsp;ditio eft, qui quanto pluribus imperant,nbsp;iudieijs etiamimprobifiimisexponuntur-impijs quoq; pro fua fimdimonia b^dibriix’^^ßjftiiddnbsp;men domine propter eum blafphcmaWnbsp;contingit acerbtus : cui interim malofenbsp;diffecommem'nit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;h 50 Quumœ adhuc pergerentin' (fitAf ma peruenit ad Dauid,dices:nbsp;falomomnes filios régis, Sóuö’’ ¦i,nbsp;«X eis faltem unus, Q»i exanplum Daiiidis peccandi eh^ tant ,fi etiam tarn aufkram fmenbsp;mtentiam. Grauifiimtvm erat audirenbsp;Hum occifum, tarn proditorie à fratre.nbsp;grauius audire,^:' timere,partimqs ere ^ -rDf f/rnbsp;omnes pariter tot fihos nimium dilenOS 0 |
SAMVELIS secvndvs.
“x ^»uiuio.Tttli nMtcîo concutit dotninttf corDauidiff P’“® w/Ko^4(«ijo, quo Vriatn occifum lietuf audiuit: Etnbsp;^'^‘(xorcal)L(ta,fib'a infandæ turpitudiniexpomtur.nbsp;°xenimfc(ma,ut plurimum deteriorifituens pcfrti fit
JI quot; «uUiji peruadit,omnes ad unu filios occifos afi'atre.
- Wrrexit itaqj rex,ôC fcidit ueftiméta fua, *3cuit fuper terram,8c omncs ferui illiusnbsp;“ 'affiftcbant ei,fciderunt ueftimcnta fua.nbsp;j|.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uefies ficindat: çr ferui pro omnium fi
’’¦“«»itece omîtes fciiidant, territi tanto malo : pro eo J. °°'Vriaimortemctiamaliorumfideliumfcruorumnbsp;„nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;planxerat,quem maluit cum multis occifum,
' .^lolitmfuperfiitem.Trcmendum o-go i«(i;ciuw do '‘^^‘*‘fictraäatpios,cram!cos fuos dileäißimos:
1 ‘^’nalorum ingeret impijs fuis hofiibus, cr oforibui
^ffpondens autem lonadab filius Sem J^fratris Dauid,dixitîNc a;'ftimetdomi=!
I ji^*ßfint:Amnon folus mortuus eft, quo qJ” in ore Abfalom erat pofitus ex dienbsp;5j \Ytf^*’^itThamarfororem eiusgt;nbsp;ponat dominus meus rexnbsp;uerbum iftud,diccns: Oinnbsp;' k, ’¦ecis occifi funt: quoniä Aninon
Hj^^’^l^lermeilliusfubdolusauthor, crconfullibidi= °''^iab patruelis, qui omnia quo fiarent loco opti=nbsp;fi^iftinariumlfiarferat,{mde latrocinio^:nbsp;i^iftipius amicus con^nbsp;fcijL ^mnonem folum mortuum, cuius fecaufamnbsp;it, nunc confolaturregem, qui fuo itlum confilianbsp;tii ÇUnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;malortim iniccerat,id quod ftatim acgo=:
Patcficit.Abfolom enimfiigicnte,reliqui qui Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'*^timaduchuntur fuis cquiscr mulls.
fpç ^‘^gitauté Abfalom, amp;eleuauit puer pQ^^JatorccuIosfuos,8^ afpexitî amp;eccenbsp;tnultus ueniebat de uia poft eumnbsp;^^^•¦eniontis*
\ ^^''‘P‘t^(leclinareuoluitirampatris,crfubmit=i Pîti-Q mtercejfores cogitabat, interim caufenbsp;pitcif^^,''^amp;slilioparandi.Speculatoresin urbibus etianbsp;^It ’^'^ ’^flituiantiquusmoseftcr probatus. Populusnbsp;f’ko ‘^'^^'^^iuio adcrat,fed qui malum prohibcrct con=nbsp;I^Qnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nullus erlt;ü. Redetuitt cÔfitfi ad regent
w peccati fui iugiter cundabwtdivm, nbsp;nbsp;i
[^^^‘^‘‘‘^'^nitum iamdudum.
lij *^it autem lonadab ad regemtEccc fi-** '^eniuntiuxta uerbum ferui tui, fic
lonadab qui tam ueracis prophetùe fuec :• fi uon dominus deus quorundam ma=nbsp;referuaret.is enim turbatifiimo regi afnbsp;fcer**^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lern^coufampraifliz:
U nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit^ gt; ^um omnemalum fuaprus
nif bonus.
ceiTaflet loqui apparueruntSc
REGVM SECVNDVS.
Ill
filiirégis,amp; intrantes leuauerunt ucccm fuam,Slt; flcuerunt, fed 8C rex, 8C omnes fernbsp;ui eius fleueruntplcratu magno nimis,^
tHoluit contriftare unum Amnonem fi.lium, idea nuc Lenius p« del iudicio pariter omnes fiere coguntur, e:^ fietu ma=nbsp;gno.Sicfitparentibus circa filiorum correilionetninsnbsp;dulgentioribus,fi tarnen non pariter, uelut Heli cum ft*nbsp;lijs, iudicantur.
57 PorrÓAbfalcmfugiens,abiitadThoIo maifilium Ammiud regem Geflunluxit ernbsp;¦ go Dauid filium fuum omnibus diebus*
DdKtii longo tempore filium plangit,donee maius ma tum,defilio peiore,anguftiamaioreoppreffus, plangerenbsp;cogitur.lnterim Abfalom exulat,propediem reuoeädus.nbsp;Ut patremin exilium propellat.Hoc efi enim uerbum donbsp;mini,ut fitnguis no cejfet de domo Dauidts, qui innoxiitnbsp;fuditfanguinem.
5^ Abfalom autem cum fugiftet, Si. uenif-fetinGeftur,fuitibi tribusannis*
59 Ceflauit^ rex Dauid perfequi Abfalo, eo quodconfolatus eilet fuper Amnonin^nbsp;teritu,
Aegre fèrebat abfentiam filij pater indulgcntior,uix fibi temperare potens ne ad iUum reuocandum mitte*nbsp;ret,imôpofi ilium exiret.^Jifi quis malit intelligere cuntnbsp;tempore eatenus confolatum pro maloftlio, ut ad capi*nbsp;en dmn Abfalonem cr puniendum noluerit cogere exernbsp;citum,uel inquietariregnum, cernensdomini uolunta^nbsp;tern cr iuftum iudicium, cui fe/fonte fubd dit: ficut gtnbsp;in obitu pucri de adulterio nati iam ante ftcerat: Eonganbsp;nimis gt deo adharens,cui fe quoq; ct fuacommittebat.nbsp;Vei prohibuij/e intelligitur rex, ne quis exiret proftlionbsp;reducendo.
^¦CAPVT xiin.
Ntelligens autë loab filius Sar-uiæ, quod cor régis (uerfum effet) ad Abfalom,
Exfamiliari cohabitatione,loab cogno* loab DauJ uit in Dauide animi propenfitonem renouatam ad filium **‘*'*“*
Abfalom,teneriq; eum defiiderio prafentite cr reditus il lias de exilio,pro enormitate tomen commifii GTgroui*nbsp;täte regia maleftatis,noluerit,uel non fatis commode panbsp;tuerit,reuocare cum,propter exemplum cr famam. Conbsp;gitauit ergo loab,pcr omnia fidelfiimusamator,^^nbsp;lator auunculi régis, de modo honortfice reducendi ftlittnbsp;patri,cum bona gratia regis GT rcgn’.,finefcandalo o'nbsp;reprehenfione fafli à populo.
1 mifitlobThecuam, 8f tulitinde mulie« rem fapicntem,dixit^ ad eanuLugere te finbsp;mula,amp; induere uefte lugubri, Si ne unganbsp;ris oleOjUtfisquafimulierpIurimoia temnbsp;pore lugens mortuum:
5 Scingredieris ad regem,Sfloquerfsad eum fermones huiufcemodi,Pofuit autemnbsp;loab uerba in ore eius*
Sine in Thecua urbe tribus Afer multse prudentes et
XX
-ocr page 242-|
SAMVEtlS secvmdvs. Faniinifw eloquentes fatninie, fine ^«od hitc mulicr babcrctw *’**quot;'quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;præ alifsgratiofa,prüfens Grcloquens,uocattt eft 4 prin cipemtliticeloob, injkuâaqj eßde argumciuo negotij profeqnendi,(ie modo reconciliandi fihum patri, quod ilnbsp;la pro ßngulari prudentia trailc(ret,fubito excogitandanbsp;parabola, uclquodioab hoe parabola: conanentum il~nbsp;lam docuit,ad quod proponeiidum ipßi ejjèt idonea,fa=inbsp;Ktdiariter,honorifice,mjlaitter,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pertinatia idoneaitt fiftcndo régi, quem non omnes foetninaßne tremore çr cUftiHationealloqui pojjènt,prorei dignitate cr necefsnbsp;fitate.Vt fcilicet more zr habitu plaiigentium feemina^nbsp;rum,fefe régi infinuet, idipfumq^ poflulando obtineat ßnbsp;bi,quod rex ipfefibqpß quoq^ meritopraßarepoßit etnbsp;uelit.fieri poteß,ut reuera bac mulierfimilê caßtmha^nbsp;huerit duorum filiorum,quem tam prudenter erdextrenbsp;Dauiddiffîniendo, mulier pro negotio Dauidisc^ A6lt;«nbsp;folomis produxerit,omniaßubmißione fidelu loab.
Obmittuntur hic multa, more ßcriptHrie,qult;e euetw» rMit,quomodofcilicetin curiam ingrefja régis, zrad=nbsp;nißa ßt,cr quibus modisfatisßcerit ei5,qui illam intronbsp;ducere debuerunt ad regem, ZT de mutât is ueßibus. Monbsp;rc autem opprejfa calanitofaq^ foemin£ ßefeproßernit:nbsp;Ä« »duü hoceß,adorat,reuerentiafolitapraßari regibus.Exchtnbsp;matq; zr dicit,Serua me rex:hoc eß,ßiccurre o rex mi^nbsp;hiuidua,cr iußam meamcaufam audi,zr uindica iu^nbsp;ßumq; iudicium decerne.Interim tarnen indicatur dextenbsp;ritas regts ZT auücortvm,ut ßoemina uidua zt humilis ßanbsp;cilem mgreffiim haberepotuerit, etiamfine muneribusnbsp;er intercejßoribus ßaßuoßis, ut alioqui in principum cunbsp;rqs non pro more uidetur,
tußßa loqui, ait: Proßäo ßc eß,quod uidua ßum,uiri folatio deßituta,zrauxilio, quoabamulis meis indi»nbsp;gmustraâor. His uerbisad commißerationemobtrnem»nbsp;dam orditur.’ßatimq; narrat, duorumfiliorum unum exnbsp;iracwtdia crodiooccidiße alterumin agro,ubinemonbsp;ßuccurrere,uel conciliare potuerit iratos.
|
REGVM SECVNDVÎ.-fits dmittam,qua mihi in alteroßaltem filiorum reman» ßerat : er uiro meo interim périt nomenßuum, ut ttuUanbsp;illiusrelmquatur memoria ßuper terram, fublau omninbsp;illius poßeritate.Elon erat mendacium,etiam fi non pr*nbsp;eiße hoc modo duos filios habuißßet, nihil fingebat ßcdßoznbsp;id quod intendebat uolebat mtcHigi, idq; cum/ruâu crnbsp;fide,cupiens efficere opportune quod importune ^fintnbsp;apologo mimme conficifict. ® Etaitrexad mulierem.-Vadein douium tuam,ôlt; ego iubebo pro te, 9 lt;([Dixit^ mulier Thecuitis ad regeindu medomine mi rex fit iniquitas, 8i in dO'nbsp;mum paths meijrex ÔCthronnseiusnbsp;fitinnocens, lam primo rex iubet abire, cr de caußabemßßi^^ foeminam: ßedßecundomtitur conflringerepTO^'r^'^^nbsp;gem,quo certius aßequatur quod petit, dicetis : Si f** Pnbsp;tantaefioccidifißeßratrem, egofiram profilioqu'^^r'nbsp;rendum çfi, ego rea crimints habear, erfitnilianbsp;mei rea fit poena, tantum ut filius non oecidatur, tt ''nbsp;promiffia non mutet,ßoliumq- HUus innoxiut»ß^' ,
Secundoergorexpromittitßeßa^i»^‘{'‘^.^^^^^ tur,zrfilium eripiendum à morte,dicens:Si^'‘^^'’'nbsp;re tibi loquetur, zr uoluerit perturbare,du:^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' cuifijc loquar,ut poßea defiinat molefius Quæ ait: Recorderis rex doW'J’' ut non multiplicentur proximii^*^^nbsp;ad uleifcendum, amp;ncquaqu3»flnbsp;antfiliummeum, Qui aihViuity jjjnbsp;quia non cadet decapillis filij Tertio mulier regem pergit confirmê^^^ gtji quot;’û nus ßententiam mutare poßit, utq;nbsp;quod habet infimilicaßu cum Abßolomnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui citigitur : Kecordetur obfècro rex dotnmi exofimhabetomnemßalfrtatemcumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßra tas,ne quando iam uiceßecunda promißa mil” quot; ueteSi uindices ßanguinis multi adorianturnbsp;occidendo meofilio, tandemq; eorum ”tultit^^^nbsp;cant regem ut iÜis conßentiat contrame:f^i'^i,„inbsp;imdti fiant qui quærunt fanguinemfilijmei, ^'“’ Jf0ri=‘nbsp;ZSquot; alteri negaueris,non poteris omnibus tot tnbsp;busnongratificari. Ad quod tertio reX fjiielnbsp;iuramento,quoduolueratßcemina,'Viuit^'^”'''’ ggifnbsp;mimmummcomodituoaccidat filio: pro bit «‘“Inbsp;mercuminiquitatisconßituo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Aßecuta mulier quod uolebat,ut tris non occidatur,ßententia reÿsnbsp;iam procedit ad caußam,non iam inlegentisnbsp;urgentis ad obßeruantiam tegis inße,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^niJi •fli)s,utfimüi quoquefente»tiaferucturpil”‘ II |
SAMVELIS SECVNDVî»
fliw Abfolotn,qu(t uidu£jiliws efl feruatus 4 rcge. Alio
inulierïQuarc cogitafti huiufce odi rem contra populum dci, óC locutusnbsp;V dliftud utpeccetjUtnonrC--ij^o fatrex eieduni fuuniï'
’ (io nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conflringit regem,quitfinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quomo
. '‘»des rex fuper populum dei conflitutus talcm de eau ^‘‘l^efententiam, gt quomodo fangumKumdi^nbsp;I^Mentiain proutmeiaffè,/inenbsp;t«o fii°nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;derogätione authoritatii tu£, qui de
'o diter agiM,quim de meo pronunciafti ƒ lioti e~ ‘‘^reconciliariproßtgotuofilio, tu qui proximusnbsp;J^%qui Gr non paruum caufam habuit, flupro opnbsp;^^lj‘»nfororeinfuugt;nuindicandi, tamq; indigne abie==nbsp;“^‘»confifionem publicum. H£c hominis irum tumnbsp;^'^‘‘iitnon muxime perurgcre ud umdiéiam.Vetuu ernbsp;^^''»»dus efl, neuel femper exulet, uel talionis lege
4 c\
dil nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;morimur,amp;quafi aquae
j ^oimur in terram, quae non congregan auferetdeusanimam, fed cogitâtnbsp;8gt;tationes,nepenitus abijciatur à fequinbsp;‘^âuscft,
^^“‘‘»tione fuadere pergit,cum omnes necejjàrio ‘«{»‘(delabimur, non redituraad lonbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“»‘eoUeda ßierat. Ncq; deus alicui anime parcit,
.'^^°g,aturexiredefuocorpore.TcueratilkAmnon ^^^usfuo tempor e,ßcutmoriunturomnes.^onersnbsp;‘’heidendom homines regem cogitare oportet,co^nbsp;tittii f ^^ducendo filio, nondum mortuo, fednbsp;V '‘‘»proß(go:fc(tiuscftunumoccubuijfe,quamduos.nbsp;dçjy **'1 eß cogitatio de morte hominis, quam femelnbsp;^‘^quot;dnum eß, ut quamnbsp;' q« ' r °ecidantur, GT non fine maiori commodo,nbsp;q^^'^^^daeius, quiMulgentiam confequitur, aliosnbsp;'ï ^^°’^f’“)^tilt;£occidcrtdus.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueni, ut loquar ad domi-
«leuin regem uerbum hoc î quia ter-Q^^’^^Populus, Et dixit ancilla tua î Lo-^regem,fi quo modo faciatrex uer-^’ncillæfuæ»
(i'^- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igitur nunc,o rex,quid uelim,cuius reigr‘i~
boh ad regem aUoquendum, quantumlibct abßerreret, ne inutiliter uaneq; pro hoc ne^nbsp;‘^^‘^^‘‘‘’‘‘dntme cxaudienda, fic tarnen ipßs licetnbsp;t^^dbus^cogitabat fecum ancilla tua : Loquar tuhilonbsp;gt;‘egcm,ßrtaßis prater aliorum opinionem ex=nbsp;16 ^’’’^^tXjer^c/et^Modpo/ÎKUbo.
“tbberet ancilla fuam ?'?'*bominis qui uolebatde hæredi-fimuLnbsp;ß‘‘tque exaudiuifii me rex ,Greripuißi anciÜamnbsp;ß)ilt;)^'^‘‘^’’dt‘‘tehominumcrudelium, quiinßfii funtnbsp;meßaudatam uolcbantltaredi-t)jj. ’^^l’0’e/’«oddfc»KO.
ancilla tua, fiat quæfo uerbu
REGVH SECVNDV5. 111 domini mei régis, ficut facrificium, Sicutnbsp;cnim angelus dei, fic eft dominus meusnbsp;reXjUtaudiatbonumSC malum, amp; dominus deus tuns erit tecum
Defiderat ergo ancilla tua, GT dicere polefl, uerbum hoc domini régis, quodpro me iußeflatuit,fiat dominonbsp;tarn acceptivm,tamqs ratum habeatur à deo,uelut ß an^^nbsp;gelus dei pronunciaßet illud:ut fecundum illud,in ßmilinbsp;quoq^ caufa iudicetur à re^e, qui prudentißime difcer=tnbsp;nerenouit inter bonumGrnialum. nominus deus tuur,nbsp;o rex tecumßt, gt moderetur omnia confilia décréta^nbsp;tuaiut ficut mihi meumfiliumferuafii,fententia tua, ficnbsp;tuus quoqsfilius tibi refiituatur GT uiuat.
18 nbsp;^Etrefpondens rex, dixit ad muliercmjnbsp;Ne abfcondas à me uerbum quod te inter-rogo.D ixi t^ m ulierr Loquere quæfo domine mi rex,
19 nbsp;Et aitrexîNunquid manusloab tecumnbsp;eft in omnibus iftis f Refpondit mulier, 8Cnbsp;aittPer falutem animætuædominemi rex,nbsp;nec ad finiftram, nec ad dextera eft ex omnibus his quæ locutus eft dominus meusnbsp;rexî feruus enim tuus loab, ipfe præcepitnbsp;mihi, ÔCipfepofuit in os ancillætuæ omnia uerbahæc,
10 nbsp;Vt uerteremfiguram fermonis feruusnbsp;tuus loab præcepit uerbum iftudî domisnbsp;ne mi rex, fapiens es, ficut habet fapienti-am angelus dei, ut intelligas omnia fupernbsp;terram.
Facile eß quod fequitur. tnteUexit rex confilùtm fi^^ demqßoab,ut GT alias femper conftderecupientistamnbsp;filio quàm patri,Gr apud utrunqsgratiam inire.'Vertvmnbsp;quàmmalecefiferitomnibus ßatim dcclarabitur.Fate=: Fidetecon-turautem mulier à rege conuida GTadiuratafefigusnbsp;ramfermonisàloabfufcepiffe,ut decentius inßitutumnbsp;uerbis aßequeretur.’Non ignara,regcmquid fado opusnbsp;fit probeiudicaturum,pro diuina fapientia fua. Benenbsp;quidemeeßit negotium per mulierem tranfadum diosnbsp;abnnterim tarnen difeitur quàm coûte cum foeminis pninbsp;denti uiroßnt negotia periculofà tranfigenda, que tantnbsp;leuiter fecretareuelant.id quodnon minuseffoeminatinbsp;quidam uirtGT inßabiles agunt,ut oporteatbene gtnbsp;confuiteagerc,Grtuhilominus timere inaulis princianbsp;pum maxime.
^Etait rex ad loab.-Ecce feci(uclfecißi) uerbum iftudîuade,SCreuoca puerum Abnbsp;falom.
Facile impetrari potuit, à duce exercitus fideli er auunculo,ad quodfuopte aßedu fierai propenfiorrex.nbsp;Non difficile eß filium patri reconciliari. Periculofimnbsp;autem eß iurgia inimicitiasqs feminare inter eos,quifa»nbsp;cileconcordaripoffunt. Quo noniamfiiffet fuppb'cionbsp;dignuslonadab,fireconciliatus fflius prodidiffetnequânbsp;iUius confilium gt technam improbißimam amicoacnbsp;confanguineo indignam?
11 nbsp;Cadens^ loabfupcrfaciem fuam in ter
XX 1
-ocr page 244-SAMVELIS SECVNDVS.
ram,adorauit, SCbcncdixit regitSidixit loabî Hodic intcllcxitferuus tuus quia in=nbsp;ueni gratiam in oculis tuis domine mi rexïnbsp;fecit enim fermoncm rex ferui tui(uel fui.)nbsp;Surrexit ergo Ioab,ó^ abiit in GelTur, 8Cnbsp;Mdduxit Abfalom in lerufalem«.
Qu^olodb ntmegaudet de reducendo Abfalom (Awtdantius, tanto ( non mdigjie yutrociut in putrem,nbsp;tamimpuvmfliuminucóturM. Caditud terrum pronu«nbsp;loab, adorat, benedicit, ^¦‘itito; dicit, fibi officium reld=nbsp;turn putut, dumfilio confulat regK. Nee contentut pronbsp;eo mittere nUftcios, loab ipfe proffigum addueit de exi=:nbsp;lioHierofolymam.
•»gt;1 nbsp;nbsp;^Dixit autem rcxï Reuertatur in domu
fuam,ßCfaciemmeamnon uidcar. Reuer^ fuseftitaqj Abfólom in domumfuam.Sinbsp;faciem regis non uidit.
DccfW regium dignitatetn dc iuflitiam filium purri cidam non ffatim reponere in aulumfid illi fufficere de^nbsp;buit gratia eadem cum patre urbe habitan^,Qr in propria domo cum uxore qt liberis,ffgt;e maioris indulgcn=nbsp;tie,temporis lapfuconfecfuencbe. Maturité crgrauitMnbsp;ptirentis adßlios peccantes docetur, ne Hico concilientnbsp;turexintegro cumdifcolis: nec tarnen nùnium auflerinbsp;fint implacabiles,ne quidmalo fuccedatdetcrius.
fPo rro ficut Abfolom , uir non erat pulcher in omni Ifrael, amp;. decorus nimisînbsp;à ueftigio pedis ufq; ad uerticem, non eratnbsp;in eo macula»
2.6 Et quandotondebatcaputfuum (femel autem in anno tondebatur,quiagrauabatnbsp;eumcæfaries) ponderabatcapillos capitisnbsp;fuiducentis ficlis pondéré regio»nbsp;ïngrïtiiTw Deferipturusingratißimumhominem Grlwpiuminnbsp;mus homo. patrem,rebenemq; in regem, premittit iUius fuperbiamnbsp;de formofîtate Abfolomis,toto corpore,nbsp;nbsp;nbsp;ex infigni co
piacapiüorum,quosadluxum çr fiperbiam calami= ftrabat,fiuebat,Gr de anno in annum radebat,mira ponnbsp;derts magnitudinc,flultaq; iadantia rerumfragilium,innbsp;pcrniciem totius hominis:quemfatiusffuffet caluitfùif:nbsp;fe,quàm tanta ambitione infolefccre ex capillis:ut crK=nbsp;delißimarum beftiarum fèrocitatem exceffèrit, patrentnbsp;talem ac tantum uirum coram deo or hominibut perfetnbsp;^uendo crconffurcandotcumpro conditionefuahonenbsp;flatis exemplum prebere debuerit regis filius, quem tannbsp;ta corporis elegantia natura ßrmauerat. Vt difeamus denbsp;donts domininbsp;nbsp;nbsp;nature nihil fuperbire.
Nati funtaut^n Abfolom filij très, amp; fï lia una,nomine Thamar,quæeratmuliernbsp;degantis formæ»
Filios quidemhabuit,fedinglorios, paterperfidus. Qui crut ipfe prematura morte fublati funt,ne tant tmnbsp;probihominisfobolesinftirpcm Dauidicam reputarennbsp;tur.Etquiregnum ambierat,conffifionem hereditauitnbsp;teternam. Non corporis fed animi elegantia eft inlaudenbsp;bonorum.
1.8 lt;^^Manfit^ Abfalomin lerufalemduo.*
REGVH SECVNDVS. bus annis,amp; faciemregis non uidit»
Mifit itaque Abfalom ad loab,ut rtiittC' reteumadregéîqui noluit uenircad^ni,nbsp;cum^fecundo mififlet, Sfille noluilfctuc
T U - -dixit feruis fuisîScitis agrum loabiu-xtaCrf^Ki«) meum, habentem mefletnhor' deiîite igitur, Sifuccenditeeutn igni.Suc-cenderunt ergo ferui Abfalom fegctéign*»nbsp;(Et uenientes ferui loab, feißis ueftibus fuis, dixertfit •nbsp;Succenderunt ferui Abfalom partetnagrüS!^^-^nbsp;^Surrexit^Ioab, amp;uenit ad Abfanbsp;in domumeius, ÔCdixitei: Quarcnbsp;derunt ferui lui fegetem meam ig'’**
Nonprofit Abfalomoreclufioi^donu^^ quodexercitijsaulicisnon admittebatur. o»nbsp;eonfilia peftilentiora traélauit in animo,nbsp;reftitutus in aulam perficeret. Aulam autemitet^nbsp;neficio loab obtinet, quem maleftcijs aduoeat O^Pnbsp;reri non dubitat, quo iterum loab ardentiufnbsp;fteaanimaduerterecogitur. Apparet autem Wnbsp;fuperbiam Abfalomis zf calarniftraturamnbsp;neam,quod uir effetgrauis,maturus,bellielt;^f‘‘^’nbsp;dus,m difeiplina militari cxercitatus: ide»^’ prounbsp;dum cupiebatiÜumintereffe aule,nonnbsp;bo ingenio ßrtaßis notatus a prudenti uifO-
EtrefponditAbfalomad fi ad te obfecrans ut uenires ad»!’^’nbsp;terem te ad regem, ut diceres ci: Q., j,i,fenbsp;nideGeffur^melius mihieratib*^nbsp;cro ergo ut uideam faciem rcggt;® 'nbsp;eftin me iniquitas interficiatJn^'
Ambit non tamfaciemuiderepätri^^^^ P tare ambitionis.lamq; occidifeiuftcpro jnjitnbsp;tre non credit pofte, quia occafionemnbsp;indignationt in ftuprata forore. Aegrenbsp;negligi,cuiregnumdebebaturexiftintatiemelnbsp;delitefeere uoltüt, fed regnare prefumpfd-enimanfamfufcepitexßrma,^^ exnatimt‘‘nbsp;fibi regnum deberi arbitrabatur, fcdaliui^^pjonbsp;prouidentia, que Salomonern elegeratfacrirnbsp;pagatorem.
Ingreflus itaque loab ad ciauitei, uocatus^ cftAbfalonb^j. (jcpnbsp;uit ad regem, SCadorauit eumnbsp;em terræ coram rege , ofculatuSTnbsp;Abfalom»
Gratie abundantia à patre delatafil'd citatem ingratiß'imi hominis:Eamq; obtenirnbsp;ab mirum eft quomodo non uel ilium reuererinbsp;mefeere non potucrit.Sed nulla calamités figt;l^’nbsp;que fola impietas. Qui patrem reg/ionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit“
quid improbitatisabhorreretiSediudieium batdefatisDauidis,quepermatitiamAbfae^pjg,:nbsp;uendaerant.Vtiturdeus improbitatenbsp;rum ad exercitium elcâorum, cui omniajnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lgnita^
ordinator eft omnium etiam malorwn, nt tlt;im tü
5'
¦S
SAHVELIS secvndvs. ^ißt natura dei ut malum nuUum in orbeßneret proditnbsp;^‘'^n bonumaliquodinde clicere promouereqi tnmennbsp;ißapientia erbonitatedecrcuijfet.
^CAPVT XV.
1
Gitur poft haec fecit fibi Abfagt; B lom currus amp; équités, 5f quin^nbsp;Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiros curforcs qui prp
cederent eum.
X ^^^^^ßlom,ßrma impijßiinorum hominum defcribi-J^‘^}gt;ncndax,contemptorpdtrK,cr aämortemufip r J^^‘(tor,populi fubnerfor, mdtrum fluprator ,fuper~nbsp;^l'^^pilisßcnficiwn diabolo faóiu'S, rebellium filio-^xenpl^ monimentumqi fadlus à domino, Qriu=:nbsp;omniu m qui pios dommi fcruos er amicos pcr=inbsp;recuperatam patris ÿratiain opera !oab,nbsp;“^‘‘‘0 Cheliabfratre, or oceißo Amnon primogenito,nbsp;natu regntvm ambit, patris iam ucterani, idq;nbsp;.^‘*‘lopatrc,ueloccifo, immanißimacrudclitate. Iiici=^nbsp;‘^’^^^nabhumilioribiespedetentim, patre dißimulannbsp;ß'^^'^daltioraanhclat. Currtvm ç^equos parat filiuinbsp;regnaturus er quinquagintanbsp;Cf (ej.„ co^poj-M cuftodes affumit,quod patrem la^
’üï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Abfalom, ftabat
portæ in uia,ölt;omnem ui utueniretadnbsp;die kAbfalom ad fe,nbsp;dennbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;refpon-
fen Ex una tribu Ifrael ego fum
•les f ^‘’debat^ ei AbfalomjEcce fermo diaez ^oni amp;:iufti, fed non eftqui teau-
l’‘tnlatim uiroritm ßolicitare incipit,non tan ut pater odiatur incumbit,impudensnbsp;'^'tKK ‘”^^‘^'lt;^^0,1)1 ßro ac portarum ueßibulis ßeße uetinbsp;*%tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cognitiones,iuucnis, ßene patre con
P^iniuriam damnat indicia publicaregK, ^aieftatii er iußitice: aceußans negligen-^niif^.^^^‘l‘*itatis patrem, erconfiliarioseius, auweianbsp;blandiendo, mentiendo, promit-\ ^‘‘^^,et'deinendacijsßbiamico^fautoresq;panbsp;t)'
conflit terram, utad meueni-habent negotium, SCiuftcnbsp;^^^ß *
'^^^a.ßgnis ad uerba, donee perueniat ad opes *'^icp^'^^Sgt;'adusambitioforum. Audet cnimiamcla=nbsp;^ogt;'dis,erde ambitione regni
populum terra, cognitoremq^ can poßit er uelit iuflas dccernere ßentensnbsp;Wire emendare^ negleilaparentii.Sic au^
REGVM SECVNDVS. llj
det filiorum proeacitai contra patres : ßc cupiunt cotp: tra ßenes ßulti adoleßcentes:ßc iudicant de maiorum fa~nbsp;(tii ac iudicijs,conflituti in minoribus.ßc ßubditi de pranbsp;latis,
5 nbsp;Sed Sf cum accederet ad eum homo utnbsp;falutaretillum, extendebatmanum fuam,nbsp;ölt;apprehendens,ofculabatureum.
6 nbsp;Faciebat^ Abfalomhoc omniIfrael ucnbsp;nienti ad indicium ad regem,amp; folicitabatnbsp;Abfalom corda uirorum Ifrael.
Clementiam fingit humanitatem ad populäre!, Hypocrjis. Utin proprq patrts perniciem euadat. Adorare uolentesnbsp;compïeâtitur, ut oßculetur infanus nebulo, idq^ ßne uesnbsp;recundia er eeßatione, animosßmplicinmßbi conc.lisnbsp;ando,adßeditionemparandam contra patron. Furaturnbsp;ßc animos er corda lfraelitarum:hoc eß,aufirtfubdolenbsp;ßmplicibus iudicium aquitatts, er ßbi fuis apponit ar=:nbsp;tibui fautores.
7 nbsp;nbsp;^1 Poft quadraginta autem annos, di^nbsp;xit Abfalom ad regem: Vadam amp; reddamnbsp;uotamea,quæuoui domino in Hebron.
A fine quadragmta annorum :hoc uelab undione primiregisSaulis,uelab Ülius morte, cum iaminHesnbsp;bron aßumerctur pro rege fupputandum uidetur :ut fitnbsp;fenfus, CumDauid ßre quadraginta annos regnaßet,nbsp;er putaretur propediem ceffaturus ucl moriturus circanbsp;filtern, fcilicet regni fui,pauló ante quadragefimum an=inbsp;num, etiäß duobus uel tribus annis poßea regnauerit.nbsp;Nonfuntenimnumeri mferipturtsfemper cumpra;ci=: Numeriwnbsp;ßoneintelligendi,maxime cum antiquaaliquando exemnbsp;plaria non quadraginta, ut Ucbra'us, fed quatuor tan^nbsp;tum habuerint,falß.Verum in eis nonnunquam numesnbsp;rationibus mendas irrepßffc non eß mirabile, fed necnbsp;pcrniciofumfidelibus. Tuncfubpratextupietatis acrenbsp;ligion’is facrißeium fe fimulat domino exhibiturum tttnbsp;llebron,ubi excclfum erat, licet area domini effet in Ganbsp;baon,tarnen ante templiimtedifcatum, paßim in excelsnbsp;fis domino facrißcabatur, maxime poß uaßatam Silo.nbsp;QuidamHebraorumpro aßrrendisindeoptimis agnisnbsp;interpretantur Hebronam adiré uolentem,
8 nbsp;Votum enimuouitferuus tuus,cum et-fetinGcffur Syriæ, dicenstSireducendonbsp;reduxerit me dominus in lerufalem, fer^nbsp;uiam domino.
9 nbsp;nbsp;Dixitqjeirexî Vadeinpace, amp; abqt innbsp;Hebron.
Patri per mendacium illudit, quaß amore ipßus uis dendi îlierofolymts,cum eßet in Syria apud regem Gefsnbsp;fur,uotum domino uouerit pro reditu ßlici ,quod certenbsp;dudum ft uere uouißet reddere debuerat, non tarn diunbsp;dißubße.Cuißmplex pater acquiefeit, erfalutem pre^nbsp;catur,iam toties iUufus àfilijs, domino exercitante futinbsp;amicum Dauidem, omnibus pijs hominibus exemplar Dauïd Chrlnbsp;parante, cr typumChrißo dominonoßro,membrisqinbsp;ilUusomnibus fidclibus: ut incalamitatibushuiusmun^nbsp;direßgnent fe in prouidentiam dei,iîliusauxiliumimsnbsp;plorandonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßerando, quo non deßituuntur, etiatnß
XX
-ocr page 246-|
s Aquot;M V E L IS 'SECVNDVS. muîtttf jirre^tdm culpds tjuàm pceniU contingat: Oiftnii enim eis cooperdittur in bonum.
E prima fede regni paternijocoq; infîgm, metropo^ îi^ totius tribui Iud£,dc Hebrona nuncios mittit,m to^tnbsp;turn lfraelem,ut Abfalom regem agnofeant confite^nbsp;antur,ad confitutum tempus, crad tubam claßicam.Vnnbsp;de fatis liquet improboiÙum fiuffe animo, qui aj}gt;irarenbsp;ad regnum audebat, cum iniuria ne dicamfine confenfitnbsp;patris tam reiterendi /ànâi cr nobilis: Vugere potius rcnbsp;gnum cr exeufare debuerat fapiens.
12^ Accerfiuit quoqj Abfalom Achitophel Gilonitem confiliarium Dauidde ciuitatcnbsp;fuaGilo,cumimmolarctuidimas,amp;fadanbsp;cft coniuratio ualida, populus^ueniensnbsp;augebatur cum Abfalom, Coniuratio nbsp;nbsp;Dwcentoî fecum acceperat, nefeios inflituti fui, contra Da- fiinpUcis atiimi, quafii regis filium /fonte patris nomine honoraturos, uiros bonos ey' ftrenuos, quos uocaueratnbsp;quafi facrifîcaturus ad folennes epulai, cr fifium dicm.nbsp;Inter quos cr fummum regis confiliarium accerfieratnbsp;Achitophel,quomaiorfibiadeffetinprlt;efumptione au=nbsp;thoritiis. Qjiibus mendacijs fuaftt, ut fecum eoniurarét,nbsp;etiam contra patrem,Cf dominum.Cluomodo id fine dinbsp;uino ordine perfici potui/fet,ut tot uiri, nobiles cf pie»nbsp;befeontra quadragenarium regem,proparricidafilionbsp;fefe exponerent, perfidi cr defer tores rcipublic£ ƒ Sednbsp;non efi confilium contra dominum. Turpiter impicq^ iatnbsp;cepta,calamitofo fine clauduntur. Sinitq^ fuosdominutnbsp;premi,fcdnonopprimi. IJ nbsp;nbsp;Venir igiturnuncius ad Dauidjdicens: Corde fuo uniuerfus Ifrael fequitur Ab^ faloin. Et ait Dauid omnibus feruis fuis qui erantcumeo in lerufalem.Surgite, fugia-mustneque enim erit nobis effugium à facie Abfalom t feftinate abire, ne fortefe-ftinando cccupet nos, ÔC impellat fupernbsp;nos malum, ôC percutiat ciuitatemin orcnbsp;gladii, üauid nundum audiens, de toto l/raele exiflêtepofi Abfalomfiatim aduertit inftarefiibi iterum manum do=:nbsp;mim,fcfcq; peti non dubitat à domeflico, quem iam ui»nbsp;det Abfalom effe: Subitoq^ prudentifiime confultatdenbsp;Pater fugitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi^fi^ qua domina gratior femper fidfjèt quàmin ft**quot;quot;« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aula.Subditis quoq; parcit ciuibus, qui cum fe totos pro rege expendere uoluiffent,tomen toti rcliquo lfraeli,cr filij fitroribus refifterenonpoteittes, trucidati fùiffent,nbsp;crglodio cofi multi propter unum. Alaluit ergo folusnbsp;periclitori fub manu domiw, quàm multosfubmanwot |
- REGVM SECVtïDVÎ. tyranni conddere.
Quemfiliusadmortem perfequitur, eumfirufie^ quuntur,exilium cum eo/fonte laturi,Cf°’”'^^‘^‘^'*^nbsp;fitates, quorum plurimi dudum quoque fubSaulisper^nbsp;fecutione experti/ùerant Dauidts inuidum anintitgt;itgt;vnbsp;dei circa itlumfauores.
Exeunt 0-50 cum rege, pariter nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e,,-,!.* forta/^is ob moriepericulum, fifiinantiain^- p'’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ój“'*** men exponunt,non cum pedibus,fed pariter cK enim uere exponi pote/i. Sic Cfnbsp;omnis populus qui tecum e/i. Concubirnis deeetfnbsp;tit îîicrofolymis,quas tutiores arbitrabatur,«^9’nbsp;dentia dei ex ea quoque parte Dauidcm tciit‘trdnbsp;altcrumlob:ut/oeminarumquoque pluraliteitnbsp;carens 'm fando alioquin uiro puniretur,nbsp;uxores nihilominus fidelifiimi Vrilt;e unieaiti'i^^nbsp;fuse/liuxtapriedida. ly EgrelTuscp rex omnis busfuiSjftetitproculàdomo:
Curuenisetiamtu nobifeum » ƒ amp; habita cum rege,quia peregri’^'*® ’nbsp;cxulesdelocotuo,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. pob‘ 10 Heri uenifti, 8c hodie compc^l^^’’^ feumegreditego autem uadamnbsp;rus fum Î rcuertere. Si. reducnbsp;tuos ( er dominus fadet ) tecum fit n” ß‘‘nbsp;dia amp; ueritate ( quia o/kndi/li gatùit‘ Exqt ergo Hierofolymam rex,cum omnt p r cum ipfo crat,manferunt^ in loco fatisnbsp;fdem, quo cr uiderent quid futurum, Cfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p-’’ tra muros.Tutabantur autem regent uirifii(fl te eum uaSantcs,qui era/it Cerethi,Phelel^‘’,nbsp;tiGeth£i,qui nt in priori exilio fecumnbsp;Cf Siceleg,ita twnc Gethei dicuntur,fceu”’9crainbsp;Cr ante eum,parati pro rege pcriclitari-Wli^nbsp;Ethteus, qui fecundum quofdam erat fiHu^^''.nbsp;Geth,qui uenerat ad Dauitffide ernbsp;ledus. Alij dicunt fiti/fie eum ducemnbsp;cumDauide erant. Videturfiii/fealiquisnbsp;conuerfus,uir infignis,qui recens cum regenbsp;aduenerat de Geth. Eum hortatur Dauid,nbsp;mis moneat cum fùturo rege, quondoquideitt P |
S'ÄM VELIS SECVNDV?» ^ondimißßet er hx}-editi(tan,exulf‘iäui nuper : du^nbsp;'¦'«Ä effê ut jiatim iterimi cedere loco nouo cogatur,mitnbsp;’^Wcum ipfemet D^id nefciat^uofibi pergendum^nbsp;littui calamitcttum proccUi^ appellendum. Hörnbsp;«t uertat fe, ef redeat cum futsfratribui Genbsp;•^gt;^lt;1(1 populum fuum,undc aducncrat : fttK iam per-hitbeat beneficentiant er fidemfuam atq; fuo^nbsp;'^'^-'Veloptat im perpetuam probitatem er fidem,Eßnbsp;Xlnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fententict 'm Hcbreco.
. refpondit Ethairegi, diccnsî Viuit °’i'inus,amp; uiuit dominus meus rextquonbsp;‘^’’1 in quocunqj loco fueris domine minbsp;fiue in morte, fiuein uita, ibi eritfer-‘“’Stuus,
quifquii eS“ tf^^de ßerit admodum fidclts e® ^on/lans amicM) dominofie conforme Duuidë,nbsp;'“^‘^fecutus 4 ftlio, alienos cr extermegentii amicosnbsp;'^l^'^^'irfidelifiimos. Exemplar in hoc faëlmregntnbsp;domini.mratii nunquam jeregiiprtcfientiamdenbsp;omnes iHiiM pariter laturum:cum,ninbsp;^’’^fola,neminem fibi erepturimi:fid domino fuo uenbsp;J fine uiuo fine mortuo. Exemplar is quot^; eß
UitP Ethai, Veni nbsp;nbsp;tr äfi.Et träfi
*^thai Gethæus,Slt; omnes uiri qui cum ^^’’tjamp;reliquamultitudo,nbsp;flebat uoce magna, 5Cu^nbsp;(f populus tranfibat : rex quoquenbsp;’’‘8*’ediebaturtorrentéCedron,amp;cunnbsp;uiamde^nbsp;uniuerfiLcuitaenbsp;foederis dei, ÔC de^nbsp;don arcä dei : SC afeendit Abiathar,nbsp;«ernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnis populus qui
ciuitate»
frp °‘^'^èp^tmaciter non repulit,fed cumalijs traf= iji^^'^^’^ieum cum omnibus qu^ad illos pertine-fcflj,’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficilicet cum impedimentis exercitus
omnes iußßimu regem in feneëlute ''’ti ßlio,e’Mng; comitabantur extra urbem,panbsp;ft permifijjet rex.Sed er Sadochnbsp;»(s[^^.ß’^’^us,er Abiathar cum arcadomini, er omnbsp;exibant cum regecxiliumfubituri, etnbsp;f^y^‘’’^tyrannici fili/ impietatcmfi(gituri,nift Dauidnbsp;domini. Q«lt;enbsp;^^‘‘^ftxaaliquoinloco,aLeuiti5geßata, doneenbsp;('flu t''procefiiffèt exeundo er redeundo ad ur^nbsp;etiam er res ipfa tcftantur 'm Hebrico lo^nbsp;^uumtamen'mfententiantd
Sadoc, Reporta arcam •is ^^bem j fi inuenero gratiam in ocu-8(T*k«iCjSC oftendet mihi e-
Sadoc facerdotcm, ut arcain domini titbë,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lifç^ tegerrimefibi patidtur ab*
' REGVM SECVNDVS. II4 efie,facramentumfcilicetcertißimum diuiniepriefen«nbsp;tiiC er bonitatis, nolit tarnen incerto loco earn uagari:nbsp;ft domino placiturum fît, ßturum ut redeat, er eiuß*nbsp;dem a/fieäu denuo conßoletur : fîn minus,fiat quod do*nbsp;nüno placet, ex cuius bonitate totus femper pendere uenbsp;lit.Sic in augufttjs dominum muocarc debemus, ut ittiusnbsp;bonitati er facrofîanëilt;e uolwitati per omnia fubdi ue*nbsp;limus,er dicere, Eiat uoluntax tua:fîanëlifieetur nomennbsp;tuum.
Si autem dixerit mihi,Non places: pfæ fto fum, fäciat mihi quod bonum eftco^nbsp;ram fct
^7 ^Etdixitrexad Sadoc facerdotcm,O uidens rcuertcre in ciuitatem in pacejSCnbsp;Achimaas filius tuus,ScIonathan filiusnbsp;Abiathar duo filjj ueftri fint uobifeum«nbsp;Eccecgoabfcondarincampcftribusdenbsp;ferti,donee ucniat fermo à uobis, indicüsnbsp;mihu
^9 Reportauerunt ergo Sadoc amp; Abiathar arcam deiinlerufalcm, öi manferuntibünbsp;Secreto aüoquitur ipßum Sadoch uirum bonum ernbsp;fidelem : Certo mihi conflat te fîapientem,expcrtum,nbsp;plura uidere er perpendere potentem,imè er prophenbsp;tarn ejj'e,qui domim uoluntatem ipßam feias, çj' rcliquanbsp;qutegeruntur ßuntq; agenda non ignores. M.elius er*nbsp;gofitutinurbemredcMcum Abiathar facerdotecuntnbsp;pace,qui quum filios habeatis utriq;,Achimaaz er Io=snbsp;nathan, fidos homutes er bonos,per iüos quoduidebi*nbsp;turrenumcictisquidagatur,erin quo mihi projfiici*nbsp;endu/mfît,qucgt; pericula cuadam, interim ego cum meisnbsp;tardaturus in cagt;npeflribus deferti, ut feiam quid fia*nbsp;,(lo Opus.
3° Porro Dauid afccndebatcliuum oliua-rum,fcandens öC flens, nudis pedibus in-cedens,8lt; operto capite: fed amp;omnis populus qui eratcum eo operto capiteafeen dendo afeendebat plorans*
NonigtwrabatDauidcalamitatisfia£caufiiis,ideofie humiliâtcoramdeocorde erhabitu,montem Oliucti tas»nbsp;. aficendendo cum finis qui iüius mifieriâflebattt,ercom*nbsp;patientiam teflabantur optima regt, quem dominus totnbsp;obrueret malis:figt;rtaßis ob filiorum multitudinem,quosnbsp;de pluribus fiuflulerat uxoribus,quos er nimis tenerè dinbsp;lexerat,h!ecfîbideusaduerfiaimmifît.
5* Nunciatueftautem Dauidquod Acht tophcl effet in coiurationecum Abfalomtnbsp;dixit^ Dauid, Infatua qu^fo domine connbsp;filium AchitopheE
Dum fic conflernatus montem aficendit Dauid, re* nunciatUr ei,Achitophel confiliariumprudentißimuntnbsp;flare ab Abfialom, illiusq; iuuare partes, idfiibi q pcricitnbsp;lofium efifiet 'mtelligens,conßgit ad dom'mum,ipfium oranbsp;tionibus interpellendo,ut infiatuetur confiilium eius, nenbsp;tantum obeffie poßit quantum uelit, quod erfiadü efl,.nbsp;Breui oratione utitur,fied ex animo, quo coniuratorumtnbsp;lieruwcoiifiiliatn^mtpiirMnpatMr.
X3t 4
-ocr page 248-|
S AM VELI S SECVUDVS. 51 ^Quum^ afccnderct Dauid fummita tem montis in quo adoraturus crat deum,nbsp;ccceoccurritei Chufai ArachiteSjfcilTa uenbsp;ftCjöC terra pleno capite. C eremoni£ piorum domino placent,^Uitndoquident exfidez^ueraanimideuotione non ex fold hypocrißnbsp;proficifcuntur,Dduid eo loei perueniens quo ultimo lo^nbsp;cum ttrc£ uidere de remotit poßet, conuerfui ad eum,nbsp;donünum adorauit,cuiM gratia cuperet redire ad illantnbsp;uifendamnbsp;nbsp;nbsp;adorandam. Ibidem occurrit ei Chufai rachites, natut fcilicet de loco qui in tribu filiorum loa /èpfo dicitur Arachi atarod, in fgnum compaßionis Cfnbsp;triflituefcißii ueflibutfZ^” caput putuere ajferfum,paranbsp;tut exulari cum fuo domino. 55 Et dixit ei Dauid, Si ueneris niecü, eris mihionerit 54 fi autem in ciuifatem reuertaris, 8C dixe ris Abfalom,Seruus tuus fumego rex,nbsp;cutfui feruus patris tui, fic ero feruus tuus , diffipabis pro me confilium Achito-pheU Habes autem tecum Sadoc SC Abiathar facerdotes t öi. omne uerbumquodcunepnbsp;audieris de domo régis, indicabis Sadocnbsp;amp; Abiathar facerdotibus* ^6 Sunt enim cum eis duo filrj eorum chimaas filius Sadoc, 8C lonathan filiusnbsp;Abiathar î ÔC mittetis per eos ad me omnenbsp;uerbum quod audieritis* Zy Veniente ergo Chufai amico Dauid in ciuitatem,Abfalom quoq; ingrelTuseft lenbsp;rufalem, quidem Dauid dubitabat de promißionibut der, rojium.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(if liberatione fua ab impiorum manibut, nihil tarnen ne gligit eorum que humano confilio negotio prodelfe po terant. ideo fapientem amicumfuum Chufai cum alijsnbsp;bonis uiris cupiebat adcjfc Abfalonti,ut illius crudelitatnbsp;malitia cum conßlijs Achitophel infringerentur. Ibinbsp;dem enimßbi abfeiues negotio fanüo, ey caufe Daui=nbsp;dis prodejfc magis poterant ,q ßbi in exilio pre fentes,nbsp;qui interim diuino fe preßdio coimnittebat. Docet au=:nbsp;tem prudenter Dauid ipftim Chufai,quomodo loquaturnbsp;adAbfalom,nonutmentiatur,fedut ueritati,ßdei, csquot;nbsp;iußitie patrocinctur. Re «erd enim proßtißet Abfalontnbsp;conßlium Chufai,ß acquieuijfet: quod ty faitum eß ninbsp;hilominus.Satius enim fiut eum occifum .i loab,q patrënbsp;occidilfe,quodmeditabaturcrudelißimopeéîore. Ciuifnbsp;quis igitur fidclium diuine gratie illußratione compunnbsp;gitur, fanüo deßderio de imis ad furnma fuperne conbsp;templationis penna ßflinat, hec geßa beati Dauid amp;nbsp;aliorum fandorum precedeittium patrum, ubi aliquidnbsp;iniufle perpeßi ftint,ante mentis oculos ponat, atque innbsp;eisfe imitatione exercendo proficiat, Cf quod in pre^nbsp;fenti titiüat ex uitio,uel pretcritorum tnalorum memosnbsp;ria reprimat, uel donorum precedentium confolationenbsp;reflinguat ,uel etiam imitatione ut diitumeßpatritninbsp;ff^ecedciuiumretundat.ilec Gregorius, |
REGVM SËCVNDV‘S. CAP VT XVI. q, Vum^ Dauid tranfilTetpa“’“ R Ium montis uerticen^app^*^nbsp;Siba puer Miphibofeth,iu ®nbsp;curfum eius cü duobus ’ Pfru’P-f' sE...................... qui onerati crantducentis panibus,Ä tum alligaturis uuaepaffæ,Si centum 'nbsp;fispalatarumjamp;utreuini. Et dixit rex Sibae, Quid fibi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,5 Refponditœ Siba, Afini, domeftic’ r , utfedeant, Äpanes8Cpalatxadnbsp;pueris, uinumautemutbibatfiq“'^nbsp;ceritin deferto,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Artesadulatorum cr preßiones cr iniuriAS,iuflitiam dci codifcimus.ingenio feruili çr perfido Siba,nbsp;h^editatem cr bona defiderans confcqi^bgt;*^nbsp;occidi dominu fuum cupiens, aßu mabgnonbsp;fnaximis conflitutu angußijs, demercri nititur it'nbsp;Cr muneribus,que non de fuo fed doininifi'nbsp;riofe obtulit:nec his contentus, falfo innocefttnbsp;ad rege de fcditione quam contra regemp‘i^‘^‘^^jfp(lt;‘nbsp;tius autem magnum enumeratur pronbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eX tiuria,minimuaut comparatione eoruqquot;^ ; iKg«”* hoc /fierabat perfidtts adulator Cf fctuiunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cf» aßnoru,id eß duos aßnos onußos ducentts tum alligaturis uue paße, centu quoq;nbsp;defru(tibits,quießatnbsp;Utrem uini.Qutbus omnibus indignagt;}tfilquot;ê’^quot;^^gt;inbsp;tineTe,et calamitatibusoppreßumDaui‘^^'‘p.jnflgt;at,nbsp;rupere,cr deiuflitiefuefafligioprecipü^'^.^i Z Etaitrex,Vbieftfiliusdomi'“ quot;'falé, fponditœSiba regi,Eccefedet )ƒ [fnbsp;dicens ï Hodie reftituet mihinbsp;raelrcgrtum patris mei, .,40? 4 EtaitrexSibæjEccetuafintc’” -„ut* Miphibofeth, Dixit^ Siba, Otö “nbsp;niam gratiamapudtedominemit ^„,(,0-Defilio lonathe querit,de Miphibofetb,nbsp;nbsp;nbsp;jdiA f““’ fcdt propter pdfrejn', de quo proßgt;era aui't^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;if cuibeneficerat,cramicußgt;erabat.Pcrfi‘l‘'^^^p(rift cxulceratu cf deicHutn alioqui Dauidis o'o'^nbsp;nili mendacio ficexaßgt;erat,ut mentisnbsp;litus,ßatimcrederetimpioferuo,?^nbsp;tianondumalteraauditaparte, quafinbsp;re,damnatimwxiü, Cf feruofaÜacinbsp;contra dominum adiudicat omnem here^^'^^.nbsp;Kon modicä certe portionem,fine omni diff'rnbsp;fe tarn magne. Cuißatim gratios agitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mitt^ cuius gratiäinuenit ob muncra,contra oini'fquot; tem.Conuenerantfàllacia ßrui cumnbsp;batio régis cf fuß}icio uerißmilis neratioM^gt; ^^^0#nbsp;gtiancü iudiciu Dauidis,täto miferioris,qt'^quot;^‘’^^^^bO'^nbsp;re Cf animo,rebus et cofeientia periebtabaOt^nbsp;minibus et deo,miuriäfimul pa{fusetdecc^‘ y Venitergo rex Dauid u ccce egrediebaturindeuir de |
SA MV ELIS SECVNDVS. “musSauI, nomine Semei, filius Gera,nbsp;malediccbaunbsp;‘nittebat^ lapides cotraDauid, Si connbsp;“°® Dauid : omnisnbsp;k,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uniucrfibellatoresàde
s^füu nbsp;nbsp;° of à finiftro régis»
rcx uerfui Bahurim urbem tribui Betiiu^ pfouidcrttiaq; diuina flatim ultonbsp;qiifnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rccentii quxmurterisfentitf Semei
led' ” nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;incedcntem ex aduerfo ZT fn^
gt;nuledicii contume-. «pidcs lutum inijciendo contru Duuid cr co (^ofitra re=nbsp;' J^pittwi ßiii fèrtibiisfidelibuiq; nüniftrii zr nüli=nbsp;mMcflatis crimen nemo jjgt;iritunbsp;pfieditui patienter firre potuiffet : fed jfiritmnbsp;‘quot;'W ifl pio ad deunt peélore quantumlibet peccato=nbsp;riiL^^’^‘^lgt;‘itordinein iußititediuinie,Gr humiliterfenbsp;y j‘^^illiui uoluntati.
loquebatur Semei quum ma '^fretei,Egredere,egredere uir fangui^nbsp;Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uirBelial.
g Mdidittibi dominus uniuerfum fan-Saul,quoniâ regnafti pro dédit dominus rcgnu in manu Ab-tuhamp;f cccepremunt te mala tua,nbsp;\gt; “^°*iiafmjij.pjnguinum es»
tarnfua malitid infligittui, qtiàm dei ordina f(^!‘^^'^P'^lt;^ordinatui peßime agit er loquitu)\quodnbsp;er fände promouet iujlitiamßdelii er amicinbsp;lt;^°’^fl^terit, er à fapi=^nbsp;non exciderit. B.gredere,mquit, de regnonbsp;fanguinim, er ftne iugo dei, pror=nbsp;ad omne bonum. tarn nunc tibi digna refernbsp;ocf p^‘^’^^‘°nis merces à domino deo,qui prafimtpftflinbsp;Jict inuaderercgnumSaulif. Sicutegifti,nbsp;'‘fpenditur,ta}n turpiter nunc eiedm à proprionbsp;?!(,¦ ’ ?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;calamitatei mtrufm, quiafan=
^frael a^equere^ ^^'^enim ignorâtoccifum à teuel fautoribuituisnbsp;Isbofeth er Abner de domo er fami^nbsp;uiri optimifQuid Dauidi horribiliui obijei ponbsp;animum tarn eins quam feruorum per
Ql/’’fit autem Abifai filius Saruiaeregit uialedicit canishiemoriturusdo-’¦^8’ * uadam 8C amputabo ca-
^o/tfy ^^‘‘‘ßnnuimile{,bcnemouetur erlaudabiliter diuino animatui pronbsp;(^otrajUterqi tarnen iuxta carnaliiaffinbsp;, flimulatia, z^lo, ut apparet, utrinqi iufio
*¦ gt; Quid mihi 8f uobis eft filq ^lls ^^''^ittite eum) ut maledicatt domi-*'’'u praecepit ei ut makdicerctDaa
RËGVM SECVNOVS» 1I5 uid t amp; quis eft qui audeat dicere quare ficnbsp;feceritî’
Quod perflringit una querela utrunq;fratrem,loab er Abifaiycaufa efl,quia er loab huiui contumeliie oc^ 'nbsp;cafjonem præbuerat, Abner occidendo patruelem Saulis, er Abifai nuc manum domim amouere molitur con-^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;.
tra dominum, qui hiCC Dauidem patienter ferre uolebat pro peccatiifuis, er non nouo malo ulcifti nouumpecnbsp;catum,fedpcenitcntiaexpiareuetuflum.Diuin^autemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D’“*
ordinatiogt;u,qualis h£c e^e uidebatur, humiliter fe fubij cere uolebat,fpiritu fuo uelut certificatui de doinini uo=:nbsp;luntatefibi id accidiffe, quamlibet id Semei iniqua uo^nbsp;lutitatc er iractmdia loqueretur er faciebat. lAaiedi^nbsp;catßc,inquit Dauid, quia dominus daxitfibi : i\aledicnbsp;Dauid. Qttod ex fide proutdcntilt;e diuiihe, qua qutcq uidnbsp;tfiali in orbe eß facit dominus ut fit bonum cleäA, intelnbsp;lexit fuHum eße: qui omnia bene facit, er uoluntatis ilnbsp;lins ratio fanda efl, er nemim requirenda,multo minusnbsp;calumnianda.
** ^Et ait Dauid ad Abifai amp;uniuerfis fer uis fuis, Ecce filius meus qui egrelfus eftnbsp;de utero meo,qu3eritanimâ meamtquan-to magis hic filius lemini ‘f dimittite eumnbsp;ut maledicat iuxta præceptum domini,
Docetreligiofe er prudent er fuos confiantiamlott gammitatemq; inaduerfis. Si, inquit, proprius meus filius audet me'ad mortem quterere, nonfolum regno pelnbsp;lere,idq; pro uoluntate deifirre oportet: quanto magisnbsp;fèrenda eß uoluntas er ordinatio dei, qua iße Bentami-^nbsp;ta de familia Saulis me tentât fuis blaßjhemqs.^ Sinite ernbsp;go iüum ut maledicat,quandoquidem fic domino placetnbsp;ut audiam,etiam fi iüum non deceat fic loqui.
forte refpiciet dns affluSionem meam, Slt;reddat mihi dominus bonum pro malenbsp;didioneeiuSjdiehodierna»
î^ondubitoquinrefficiet dementer dominus in can fam meam er in affiidionem humihtatemq;, ut pro hocnbsp;malo repèdat bonum, er benedidionem pro hac hodi=inbsp;erna maledidione.Sic enim fferandum eßfidelibus: intnbsp;pij autem deß^erant, er in impatientiamdeijeiuntur,nbsp;duplo nüferi.
gt;5 Ambulabatitaq; Dauid Sffccqeius per uiam cum eo : Semei autem per iugü monnbsp;tis ex latere,contra illum gradiebatur, manbsp;ledicens, Sf mittes lapides aduerfum eum,nbsp;terram^fpargens»
Huiufmodi uerbis facile compefeuit animofos, fed pijßimosmilites erfodalesfuos,ut tulerint patienternbsp;ipfum Semei,non facientem finem maledidionibus fuis,nbsp;fed prope iÜos procedentem fine intermißione, lapidi=inbsp;bus lutoqi puluere inijeientem 'm Dauidem er reli-quos:iüußricertèamicorumuiótoria. Quafuapatien=:nbsp;tia meruerunt ßatim reßciüari er u 'mdicari à domino,nbsp;cuius eß uimdida, er ipfe retribuit, qui er ut fibi fadtinbsp;recipit,quicquidcledisfuismaliimpcnditur.
14 Venit itaqi rex,öC uniuerfus popu«
-ocr page 250-|
SAM VEL IS SECVSDVÎ. lus cum eolaffijSC refocillati fun tibi, Vfmt ergoYex cumfuislajjïa, cz oc Ufcorc ititierK Cr 'mproperiorum tolerantia fatigatus ad Bahurim lonbsp;cum,de quo fufgt;ra:ibiq; refrigerati fuut Gr recreati,nbsp;, tam rexlèitexquàmuxores qiai fcciim habebat libe::nbsp;OuiftF.”quot;* aulicis, gt umicis aliismultis. Typlt^ Chrifiinbsp;multipliciter faâui, impropcrium fiium portantis ex=:nbsp;tralerufalcmtranfmißo torrente Cedron, GT m montenbsp;Oliueti fudorem fanguineum fudantis, non pro futs,fednbsp;filiorum peccatK,ingloriam tumpatmre/htuëdi, dimnbsp;ex mortuii refurrexerit,renouatus uelut aquüa iuuentunbsp;te eleila. I y Abfalom autem amp; omnis populus dus ingreffi funt Ierufalé,amp; Achitophel c5 co.nbsp;D4«iJe inconcujjo bono animo fuo perfijknte, Al^nbsp;falom inßlicißimiisfilius pro pace patri tnortem intennbsp;tans,ßemper progreditur 'mfaniendo, fociof^ fu£ cru^nbsp;delitatis parando, inußtata gt à ßeculis inaudita mali-tia patris concubineßxdando, idq; publice coram pri=nbsp;moributregni, confiUo fuo probantibut tantum neßif,
dacif qui dextro iudicio GT necefforia exhortatione,im pijs iflk faâionarijs obfißsre debuißent, GT mortem ponbsp;tiittoppetijffe,q tatnabominabüiregiifilio blandiriinnbsp;pemiciem bonorum GT totiut regni. Peccauerunt ergonbsp;omnes ifli homines, qua; humanafunt pro humanaßaginbsp;litateagentes,ut nemo fe iußum ex opere credat,fed e^nbsp;géant omnes gloria dei, er humili conßßione : quia innbsp;multis ojfcndimus omnes, Dauideconquerente, Omnisnbsp;homo mendax.Applaudet ergo regi nouo Chufai ut de=:nbsp;cipiat. Vitam imprecatur,ut occidat parricidam: mentinbsp;tur impiißimo tyranno, ut ueritatem gt iußitiam con=nbsp;feruet,non pro toto excufandus, fed pro tanto. Replisnbsp;eat autanfolutationem utmagis lateat hypocrißs Grfinbsp;gmentum,quo ueritas domino dirigente triumphet, gtnbsp;iniquitds intolerabilis opprimatur.
Scrutaturtyranicusrex, quo animo uenerit Chufai ad fe deferto amico Dauide, non fatis enim iÜi fidere ponbsp;terat,ideoq} ad iußtie bonum reßondet Chufai, non utnbsp;uoluit, fed ut potuit inflatu tarn mifere turbato. Mensnbsp;toftitia »nii tiendo quidan peccauit,fed non ad mortem.üon ommanbsp;peccata uitari pofßtnt dum inter impios h(dgt;itatur. Na |
REG.VM SECV^DVS. neceffèeflexcufareuerba Chufai,quibusfefatetitrei^nbsp;ßiturum quem eleÿt dominus, Gr hic populus,nbsp;monflrans eos qui Abßlomi oj^bant, corant quibiunbsp;quebatur, GT omnis ifrael qui iam Dauide ttegligebant^nbsp;Eius,inquit,ero,Gr cum eo habitabo, qui à eaterU r«nbsp;habetur.
Secundam caufam producit aduentus fuiadA /^ lom:quandoquidem Dauidi patri fiiofideliternbsp;do feruijfet, tequum cffe,ut fuceeßori ßlionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot; ter adßt Gr feruiat. Sic patitur deus dolut» def» impiosmendac'qsaque utueritatenbsp;tibus feruiunt,etiam mendacia:omnia autetn^nbsp;riarnGTordinem conferuandum.’Vereloq»^''^'nbsp;ßdeliteragentibusmanet fuus à . i« «erto GT faÜo diuina iuflitia ordinaiitut eledortim.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ .4 ^Dixit autem Abfalom ad Ach*^P Initeuobis confilium,quid Jenbsp;-i. Inbsp;nbsp;nbsp;Et ait Achitophel ad rcadconcubinas patris tui, qu^^ ad cuftodiendam domumjutquu’’’^j|,jjitnbsp;rit omnis Ifrael quod feedaueri« Pnbsp;tuum, roborentur manus Pro infiituto tarn crudeli pracipit proflabtliendo regno fuo,uelinuitopat^^’'nbsp;ao,ßfieripoßit. Confiliariorumpriniuf^f „cililt;^ pt®»“’'nbsp;Achitophel,timendo ne facile cum patt^gt;nbsp;tur, GT omnes qui filij partes iuuijfent r Ät «lt;’'**nbsp;tur, confultatßcagendum ßlio,ut nuB^ 1^^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jäit cordia fùtura;,quQ totus ifrael, qui nunc D'*’* cit,in tutoßt, ipfum nunquam refiittt^’^^.^''^qiiaigt;*nbsp;gnum,necfeipfos,aliquoobd(ßaio»cgt;itgt;’’‘^^’.^^^^glcrifnbsp;afficiendos.Hoc ßturum putat,ß maxigt;»‘^nbsp;bili contumeliapatrem confùndat,pubBlt;^^^^fC^nbsp;fcientibusconcubinas patris polluendo,qi^^^^_nbsp;pa in patrem prater mortem committinbsp;coßlio turpißimo Achitophel non folumnbsp;fulere cupit,fed multomagisßbiGTf»^^^^nbsp;ne fcilicet 4 Dauide regreßo, infidelitatH^t’nbsp;tüsreiagantur. Tetenderunt ergo Abfaloin^fubi' lumin folariOjingrcfl'us^eftaß'^^jnbsp;nas patris fui coram uniuerfo I“ Vwix^“*’ Vt tanta potuerit effe corruptio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rijnm, piam demirari potefi, tarn turpe fcilicet facile citoqs pcrficifmueniriq^ quibusnbsp;geat de tarn immani flagitio uel cogitatenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;di'' Confiliuautem Achitophel, ‘îz,j£fci batin diebusillis, quafi ü qu’Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;| deumtficeratomnecofiliui^^^ amp;quum clfct cum Dauid, *1nbsp;cum Abfalom,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L.^utiliß^quot;“^ Conßlium Achitophel iflis temponbit^ |
tjualicuttg^ in caufa,^ualecùnijüe yiRt - M nemo dubitauerit pedibies concedcre in iBiuinbsp;e'^emiam, permdeg; effè Mfi aliquti guippidm 4 t/o=nbsp;'^•^onfultum nudiffet.Sic per omnia cr fcmper prosnbsp;confilium uiri lUim ,fiue dum confiliariM iamnbsp;Jj ^”1 erat l)auidii,ftue quum nunc partes tuetur Ab^nbsp;qui cupit elegantes de fiaiio Abfala=snbsp;'’’f'periet apud prifeos traâiatores,Rhabanumamp;’nbsp;^hcrium,qui eum fiaciunt ludain traditorë,nbsp;tanta zr tarn mirandapatientia Chrifluspertu^^nbsp;bonum, quum eius cogitationes non ignoranbsp;If ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adbibuit conuiuio, 'tn quo corporis zr fiangui
, çjtguram dificipulis commendauit ZT tradidit. yi^ . ‘^tdein,zr difice loquendi modimt atq; docêdi, quentnbsp;'^ifeflatifuntGTinufitmfiump/èrunt edoili à Chrinbsp;'‘^difiipnii^^
cAPvr xvn.
SIxit ergo Achitophel ad Abfa-lom:EHga mihi duodecim mil--lia uirorum, 6c confurgens per i ~ âfequarDauidhacnoâc»
f VEtirruens fupereum (quippe quilaf g ® Sc folutis manibus ) ôC terrebo eûtnbsp;Ç ’’’^^fugerit omnis populus qui cumnbsp;J pft^percutiam regem folumgt;
q^^ïeduca uniuerfum populum ad te, J ^°'^odo omnis homo reuerti folet,unûnbsp;Uirum tu quæris t ÔC omnis populus
confilio 'mfignis,fied z^ manu firti uidetur, qui paucts fubito rem conficerc prudentnbsp;CT finem negotij reila confiequi, uno occifionbsp;A, t-eg^o parare,ut credebatjtranquillitatem,nbsp;' \ ioiii ^‘'‘•’*’‘‘5 confiuluit : nimiumfidelts pefiimo Abfia^nbsp;^tott ^“^^ttarationehofiisDauidifitilus. Hebraidi=‘nbsp;IfQ •'p^‘‘‘^lterium Bethfiabee, quiefiieritneptisexfi^nbsp;{J Achitophel. Voluit ergo noéîu fubito irrucrenbsp;'^^°^'^tdendo,z^reliquosfiigando,pariterexitingnbsp;ßfri remißis manibus quiefeentes. Facile idnbsp;flnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cito,nifi dominus prohibui/fit.Occi-
totus frael fecutus fiiiffet Abfatom, Tanto melior alijs multis confiliarqsnbsp;crff^^ttophel,quanto non tantum uerbis flatuitdenbsp;5j, ‘’'f'^d zr opere implere z^ de faflo periclitari ele~nbsp;'otfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;^°tifultabat : quum id raro uelint regiem
(^otttpfobentfitijfe filicia^ lt;], p/^ perficienda tantum confidunt.
lt;^15 fermo eius Abfalom, amp;cungt; pj^^iorious natu Ifraeh
gt;tegotio perficienda accom^ ^'^gt;iirnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;F)auidistrucidandiprofttiumjZr
'^‘*^^^ttati gratum.Vt difcamus regiem 'mfor perfidiam,z^ filiorum tenerènutrito^nbsp;^l(t,f'‘^.^‘^‘^‘^^^’^i‘^°’tfiliariorum pernicicm,fi quaitnbsp;^^\'.‘‘’^^‘^‘^ß^trritentur.
Chufai 8( audiamus quid ctiam ipfe»
6 Quum^ueniflet Chufai ad Abfalom* ait Abfalomad cum t Huiufeemodi fermonbsp;nemlocutus eft Achitophel t fecere debe-*nbsp;mus an nonc’quod das confilium^
ludicio domim urgetur Abfalom, lit non quod fugge rit impius utilefibi confilium probetur, 'm ccedcm fan^nbsp;äijfed quod pius confiliarius pcrniciofum impijs confinbsp;lium d^t.Nort enim tantum confitia à domino dirigunnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
tur i fed etiam confenfiis zy acceptatio à domino fient, domino, ad uoluntatts fu£ ordinem perficiendumtut non qu£ uanbsp;lumus,fed qu£ deus,procedant negotia. Non ergofini=^nbsp;tur Abfalom utile fed crudele feólari confilium :fed a^nbsp;liud petit zr adfequitur, curante donünofortem jidelisnbsp;ferui fiii Dauidis, QT nequitiam turpißimi filif parantenbsp;adexitium.
y ^Etdixit Chufai ad Abfalomt Non eft bonum cöfilium quod dedit Achitophelnbsp;hacuicct
Chufai decipere uult fuo confilio ititpium,mendac'ijt eleganter zrfuperbo regi applaudendo ,fuadens quodnbsp;fieri noluiffet,zr à aeteris omnibus poterat inutile re^nbsp;putari, tarnen orationibus Dauidis mclinatus dominus,nbsp;hoc paüo'mfatuareuoluit confilium Achitophel,zra^nbsp;pertis oculis iüudere impijs, tamregi quam fenioribusnbsp;ifraeles.Sicfoletpro fuorumfalute dominus uertigmisnbsp;jfiritu corripere prudentes feculi, ut uel no uideant banbsp;}ium,uelfiuiderint,contemnantin fuam perniciem.
8 nbsp;Et rurfumintulit Chufai, Tu noftipa^nbsp;trem tuum, SCuiros qui cum eofuntcHcnbsp;fortilTimos St amaro animo, uelutfi urfanbsp;raptis catulis in faltu (feuiat) fed ôC paternbsp;tuus uir bellator eft, nec morabitur cumnbsp;populo»
9 nbsp;Forfitannûclatitatinfoueis,autinunonbsp;quo uolucrit 1OCO.-86 quum ccciderit unusnbsp;quilibet in principio, audiet quicunqj au^nbsp;dierit, ÔCdieet, Faâa eft plaga in populonbsp;qui fequebatur Abfalom.
Verum quidem loquitur ,fine quo quod falfum erat per/uaderinonpoterat. Fortiß mus quidem DauidzTnbsp;circumfpetüus, ZT fui omnes magnammi zr ßrtes ; fednbsp;quid fexcenti cotra fexies centena miUia ƒ Qzm urto«nbsp;congrfgrftwj totus ifrael non obruere potuiffet, zr ue^nbsp;lut fiinibus trahere quo liberet. Excrcitatus erat Dauidnbsp;adfiigiisconfulte inßituendas, mdignabundi zr acerbanbsp;jfiiritu in Abfalonem omnes fui er ant, tantam rei 'tndi^nbsp;gnètatemfirrenon potentes. Non finemultorum exisnbsp;tio perijfent, deßierabundi animofiq-,crudeliusfeuin~nbsp;die affent,nonfine cruento pr^lio obruendi. Cuius famanbsp;c£teros perterruiffet 'mtbeciÜesc^ ficifiet de exercititnbsp;Abfalom.
*0 Et fortiifimus ipfe, cuius cor eft quafi ' leonis, pauore folueturî feit enim omnisnbsp;Ifraelfortemeflepatrem tuü, amp;robuftosnbsp;(omnes) qui cum eo funt.
Etiam ipfe Achitophel zr fuifimiles,robuflißimi ue . U Uones (tthletae, adfwrum cafum er dijJbU
-ocr page 252-SÂMVEtlS -JEÏVSÖ-n tterentur uiribut,cr coUabafcerêt ut aqu'afluxu.'Nononbsp;enim ignorât GMidem cum fuis flrenuißimosfetnpcrnbsp;fitiffe,^ nunc dejperdntes Ultimo rerum periculofittunbsp;ros fortiores.
Il Scd hoccôfuIOjCongregeturadtcuni uerfus Ifrael, à Dan ufq; Ber fabcc,quafi a=nbsp;rena maris innumerabilisî SCtueris inmcnbsp;dio eorum*
li ^Et irruemus fupercuminquocunqî locoinuentus fueritt ÔCoperiemuseum,finbsp;cutcadere folct ros fupcr terramjSCnonnbsp;relinquemus déco 8C de uiris quicumconbsp;func,ncunumquidem,
*5 Qpod fi urbemaliquamfueritingreC' fus,circundabitomnis Ifrael ciuitati illi funbsp;nés, Sftrahemuseam in torrentem, ut nonbsp;rcperiaturnec calculus quidcm exca*
Iinprobato Achitophclis cofîlio utiU, nunc fuu pro*: point,non fine dilationenegotij perficienduitn, ut tem=:nbsp;pus cr locum conccdcret atbnonendi Dauid, ne fubitonbsp;CitdeJK obrucreturt^y licct non proceßttrum connbsp;fidcrct quod confulcret, tämen tempus rcdimebatur uinbsp;confilium Achitophdfruflrandum,quodmprimis Chifnbsp;Snperbi fa- pf donttno fuo fideUs uolebat, fiultusqi Abfalom cu connbsp;«ur^cöHiFjs? flMjs eum fccretisfuisadmittebdnt, quernnoueruntnbsp;Dauidi Çf conffifuerant umicum integerrimum.Agcnbsp;bat oifciumfideifuje Chufai : impias autein fua feflubnbsp;titia perimebat.AÜeiius fuis laudibus, qui tam lato po*:nbsp;tentiq; regno pcrfuadebatur ut ftultiis iuuenis,ruhil fibinbsp;impoßibile: docebaturq; confiderein brachium carnifnbsp;contra eum qui totus àdiuinagratia pendebat. Exerci-tumq; duci ab ipfo rege uolebat, non ab Achitophcl uclnbsp;alio,quototus ifraelregem praifcntem habentes ala=nbsp;criores inftarent perfequendo, ubicunq^ locorum effcnbsp;deprchenderetur. Treti immenfa multitudine mhililllfnbsp;fadu difficile uidetur : etiam ft urbium muri uel turresnbsp;fftmbus attrahendi ac fubuertendi effent. Hypcrbolica:nbsp;locutiane pruriendo auribus flulti ac miferi tyranni.
14 ^Dixit^ Abfalom amp; omes uiri Ifrael, Melius cft confilifi Chufai Arachitæ, connbsp;filio Achitophcl. Domini autenutu diffi-patum eftconfilium Achitophclbonum,nbsp;utinduccretdnsfuperAbfalommalum.
N«t« diuino agere cogunturnon illisbeneceffura, , ideo non acquiefcunt conftlio nifi quod dominus decrenbsp;äominTmo uerat.Corenimhominu/mdonüiiusmodcTatur, Grnentnbsp;deratum. qnod uolumus facimus,fed quod dominus uoluithocnbsp;completur. Probant ad horamconftlium Chuß, doneenbsp;Achitophelis conßlium impediatur, crßat uoluntasnbsp;domini, id certe no quod Chufai propofuerat ,fed quodnbsp;pia mente pro iuflo rege procedere uoiebat.Bonum hicnbsp;dicitur conßlium Achitophefquia ad inflitutum Abfa*nbsp;lom accommodatißimum: non autem procedit, quia ßanbsp;bat ordo prouidentiæ dei, de perdendo impio iuflóquenbsp;feruando.
»5 Etait Chufai Sadoc 8f Abiatharfaccr^ dotibus, Hoc amp; hoc modo confilium de^
REGVM SECVNDVS. dit Achitophcl Abfalom,amp; fenioribus If.nbsp;raehamp; ego talc talc dedi confiliunt.
Nunc ergo mittitccito,8( nunciatcD^® uid, dicêtes, Nemorens node hacincamnbsp;peftnbus defcrti,fed abfq; dilarionetranf«nbsp;grederetneforte abforbcatur rex, amp; omisnbsp;populus qui cum eo eft.
Statim Chufai ftcerdotumfilioscertioresredditJe conßlio Achitophcl, quod rationabiliter ftbi procefftfi'nbsp;rumuidebatur, quantumuis probaffent iimtunccon*nbsp;trarium.Per eos igitur renunciari uoluit Dauidt,ptrfi^nbsp;deles eorum filios, qui extra urbem ad ßntem Regel,nbsp;qui c:r PuUonum dicitur, expe(iabantnutieiii»t:nbsp;reßrrent, mittendi àfideltbus Dauidinbsp;tibus parenttbits fuis. Màdat igitur Chufainbsp;tant, ne anteuertatur iuxta Achitophelisnbsp;uid,fcd tranfeundo tranfeat ctiälordanem,nbsp;in folitudine fubftßat citra,ß uel confiliuntfui^^nbsp;terius procederet, etiam eadem node rcquientßhi^^nbsp;uendicandonecfuis,quospcriclitariuidebati«l°^^nbsp;bw tM(ù er Bentetmiw proxhnis.
lonathan autem amp; Achimaas iuxta fontem Rogel t abhtancilla,nbsp;ciauitcis, 8C illi profedi funt, ^«0*nbsp;ad regem Dauid nuncium:nbsp;tcrantuiden,autintroireciuitatf«''nbsp;yideturtantiuirifaluslhtiffcinmanufctugt;‘'’^’^i,^‘'nbsp;er mittebatur adßntem adfiliosfaccrdotutgt;^’^nbsp;eofdem in puteo Utitantes uelamine conteg‘^^tiiU'nbsp;nuncium non intercipereturfaIutiregtsi‘lt;gt;”’‘^'Snbsp;Sic agit dominus mirabilitcrcimfuis:fi‘^‘‘^'\fic pKnbsp;cit er reducit:fidelium quoq^ peccatanbsp;nit,ne tarnen pereant:ßc eos perfequittt^^^.i^llianbsp;ternicncia aneiüa uelut adßiuannbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„Joa
nath^erfocioindicaturaquidDauididicüf'^^^^fja quidem intra urbem tpfos uideri tutum Obs noinbsp;bebantur enim amici erfautores Dauidis.
18 Viditautem eos quidam puefÄ^,71* cauir Abfalomtilli uero concito «jiitlnbsp;greift funtdomum cuiufdamnbsp;rim,qui habebatputefi inueftib“*“nbsp;amp;dcfccnderuntineum. . ^1«/nbsp;’9 Tulit autem mulier, 80expand**’ aftnbsp;men fuper faciem putei, quafinbsp;nasîSfficIatuitres.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rloti’’**
^Quumep ueniiTentferui domumadmulicrem,dixcrut,'^bgt;nbsp;chimaas amp; lonathanÆt refponlt;l‘’^^'i[binbsp;Iier,Tranfierunt uadum aquaruJ’Ç^^#nbsp;qui quærebant,quum non rcpffiwfPnbsp;«erfifuntinlerufalem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
Denique domino permittenteneciOiboiu ^os Dauidi confulunt, de morte periclitantur:nbsp;puero quopiam,quia apudfontemnbsp;Dauidi fauerent, fie odium uiriomnesnbsp;perfecutionis teftusfiagpabat paßim, omnibif^nbsp;j^mefolicitis,utfoemime tegumento uixblt^^P
17
|
samvelis SECVNDVS. Pi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mtico uel hordco contundendo foil ops Uf ¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;téliom fcruiens,cominode leuari ad fcrus *^i^'’o«po/erctt. tç’lj^iim^abiiflent,afccnderutini depu nunciauerut regi Dauid,nbsp;fonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ti t ad Dauid,Surgite,et tranfite ci dédit gnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra uosAchitophek qu ^’”8° Dauid,8i omnis populus erat, Sitranfieruntlordanem,nbsp;/^dilucefceretjSi neunus quidem refinbsp;^^ftiit,qui non tranfiifetlordanem nbsp;li^oribus Abfilomis à foesnbsp;hili !'^^‘^burimloco,ubipropelatitabat cum fuis Dasnbsp;^^P^fieoprodeunt Achimaas es- IonathM,perguntq;nbsp;nunciaM,qu£ m mandatis rcceperant,ut osnbsp;V.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnes, eXnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lordanis tranfeanc : ne V t« ’^^'^'^filium Achitophelßrtaßisprofequcndum, ob fiolitudine Bahurim. Grauis tentatiofidelis,nbsp;itinerecum fuis, nodem quiefeenbsp;o^tum de Bahu Denic^ tanta 1 k confolatus eß ea ßga ex laborc, ut nemo lordanemdeßerit, ob nodis ex fiflinansnbsp;^^^'^°»unoda. Sieprouentumfidelibusubiq;facit, utnbsp;toi^fußncre. Exemplar nimirum fiducitein deum,nbsp;pt^it^ulorum multitudinis, impiosnbsp;p^‘^itatis,timorumtyrannicorum,exc. °rró Achitophel uidens quod no fuif confilium fuum,ftrauitafinum,nbsp;lii{,^^'f^,8i abfit in domum fuam,Si in cinbsp;difpofita domo fua,fufpen^nbsp;fcpulchro pagt;- digna merces,ut laqueofibi mortem cum eßet tant£ fapicnti£,qu£adpasnbsp;t^onfulere debuerat, exdononbsp;Dauidisnbsp;^bfalom ruiturii in manus Dauidis, ex t^ntnbsp;pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confiliarium digna poena merito aßiciendfi, tt^.^ifericordia iudicandum,fineßie euafionis, qui ' ’’’’w confilqs ex enormibus totum regnum euernbsp;’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;probro non intermorituro. Abf^^idautemuenitinMahanaim, 8(. A tranfqtlordanem,ipfeSiomnes ^1 ^^‘^'Meumco. conftitu’t Abfalom pro 'igt;)s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exercitumt Amafa autem erat fi uocabatur letra de i t wimgreffuseft ad Abigail filiamnbsp;Kdorore Saruiæ quæfuit mater loab,nbsp;*’ftpvJ’^’’^’^ctatus eft Ifrael cG Abfalomnbsp;in urbem tAahanalm in tribunbsp;y^^ßeum profigis,maxima cahanitate ex £s gt; ex hofles toto itinerefirmidare periculorum pondits pateat,flatim affuit ^7 |
^REGVM SECVNDVS. II? ctvm Itio exercitu Abfalom,totiui fcilicet}fraclis,trdnjt^ to lorddne ad patrem occidendum, quern unicum requi=nbsp;rebat ad mortem, iam tarnenßio confiliario deflitutufnbsp;Achitophel. Ducem ucro exercitui flatuerat Amafam Amafe ge-filiumlthra,quem luflulerat hie pater de filialiaas, quenbsp;Hebrai dienntfiiij]e lfai,patrem Dauid: qua;filia ifai, fonbsp;rorßdtSaruiiejnatrisloab.Bxquo fequitur, tfaipatrentnbsp;TDauidduathabui/Jcfilial, unamSaruiammatrem loab,nbsp;Abifai,zr Afaelts,aliam Abigail matrem Amafe. ^Cumœ ueniffet Dauid in Mahanaim, SobifiliusNaasde Rabath filiorum Am-mon,etMachir filius Amihcl de Lodabar,nbsp;Si Berzellai Galaadites de Rogelim,nbsp;obtuIcrunteiftratoriaSitapetia, amp;uagt;-fa fidilia, frumentum Si hordeum Si fari^nbsp;namSi polentam Si fabam Si Ientem,Sinbsp;polentam(frixum oleo cicer.) Simei Si butyrum,oues Si pingues ui= tulosïdederunt^ Dauid, ôC populo quinbsp;cumeo erat,ad uefcendumjfuîpicati enimnbsp;funt populû fame Si fiti fetigari in deferto. Confolationem Dauid accepit in Mahanaim quident à Sobi filio Ndlt;ts regiy quondam Ammonitarü, cum quonbsp;ohm pugnauit Saul. Ipfe etiam î^aM ßcit mifericordiamnbsp;cum Dauid,quando fitgiebat à facie Saufquo mortuo dinbsp;xitDauid:Faciammifericordiâ,Qrc. Conjlitutui eftabnbsp;eodem Dauid in locofratris iße Sobi, qui hic legitur adnbsp;ï)auid uenißecum ceteris : quem 'R.abi Salomon dicitnbsp;alio nomine Hanan diilum.RabiDauidKimhi negat,punbsp;tatq;lfraelitamaliquemßiiße deRabathfiliorum Am=nbsp;mon.Ciui cumMachiror Berzellaiuelutidiuites, comnbsp;pafii calamitatibue Dauidis atq; fuorum, faminbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauidfs fiati fuccurrerint,necef]aria minifirando,regi i/rdf / iam exulanti inter fuos, à proprio filio fuo ad mortem qua:snbsp;fito,cràtototj'racle.Ha;c bcncficentia inireDauidemnbsp;potuitperturbare,cogitantcm fe regem à domino con=snbsp;flitutum,cr «b omni populo, tanto tempore fideliter renbsp;gnajfe, iam non folum ad mortem quieri à filio, fed fienbsp;necefiarijs deflitutum,ut eguerit uelut eleemofyna, quanbsp;ntfi fubditi adminiflrent,imó non fubditi,fed firtafin exnbsp;terni ex gentiles,boni uiri,famcipfummori oporteatnbsp;m regno fuo cum fcruisfuis:à ciuibus urbis Rabath, finbsp;non rege ipfo, quern prius bello crudeli nicer at, fußensnbsp;tandus.Infumma, Dauidrexißael nunc indiget fabis,nbsp;lcnte,polenta,me11e,butyro,cafeis, uafisfigulinis eX tanbsp;pctijs uelßramentis:Exemplum regibus, er typlts Cbrinbsp;flidomini, CAPVT XVIII. i Gitur con fid era to Dauid pop« § Io fuoconftituitfuper cos tribu nos amp; centurioncs, mifit Dauid populi tertiam patrem fub manu loab, 8c tertiam partemnbsp;fubmanu Abifai filsi Saruiæ fratrisloab.nbsp;Sctertiampartem fubmanu Ethai, quic^nbsp;rat dç Gethïdixit^ rex ad populum, Egrçnbsp;yy |
SAMVELTS SECVMDVS.
diar amp; ego uobifcum*
App-irct coiifluxijjc ad Dauidem 'murbem naitn,non folum cos de quibm in fine pr^cedentts capis^nbsp;fiilicet necefiaria fuppeditarnnt, fed multos quonbsp;que alios,de duabui tribubus et dimidiatin quarum me^nbsp;ditu[lioM.ahcataimerat,qui legrefirebant mfoleiitianinbsp;Abfalonuscontrapatrem, qui ut remotioreserant,ficnbsp;tfMgis regem diligebant, zx ab artibus zr circumuen^nbsp;tioneimpqfilq magisquàm uicbiiores erant immunes.nbsp;Conueneratergo iuftaexercitusmultitudo adDauidemnbsp;propugnandum contra filium,qui iam in terram Galaadnbsp;tticinam exercitum duxerat contra patrem. Aecenfuitnbsp;ergo Dauid militem,zr in tres partes ordinauit,quibusnbsp;pr(eficitîoab,Abifai,0‘Etbeumduces, ZTalios tributnbsp;nos,centuriones,zirquinquagenarios. Voluitq; zr ip/ènbsp;adefie iîlts, pro fe pugnantibus, uelutifidelîs lt;bix exer»nbsp;citus.
S Etrefponditpopulus,Non exibis îfi«e enim fugerimus, non magnoperc adeosnbsp;de nobis pertinebittfiuemedia pars cecidenbsp;rite nobis, non fatis curabuntt quia tu u-nus folus pro decent miilibus cóputaris:nbsp;melius eftigiturut fis nobis in urbepræ^nbsp;fidiogt;
Notumeraiüauidem folum ad mortem peti in ifia feditione : idcoq^ confultiusfitit ilium non progredi,fednbsp;domiremanere,uacareorationibus ad deum, zr confi-lio/ùo adeffe magis quàm uiribus. laéluram etiam dimi^nbsp;dij exercitus minoris credebant iefiitnandam,quàm uni=inbsp;us Dauidis cafum,qui unus aquaretur decem miïlibus a=inbsp;lijs,uel orations ad detim, ut ïudai exponunt, uel fubfi^nbsp;dio uirium zr confilij,quia rex effet ipforum caput,nbsp;quo percufiö, facile inciderent incommoda grauiora.
4 nbsp;^Ad quos rex ait, Quod uobis uideturnbsp;relt;äum,hoc faciani*Stetit ergo rex iuxtanbsp;portam : egrediebatur^populus per tur-*nbsp;mas fuas centeni amp; millcni»
Acquieuit rex populo zr principibus, prodeuntc^ exercitu urbem per centurias ac chiliades fuas ,ipfefesnbsp;debat inter duos portas urbis, inter murum zr antemu^:nbsp;rale,utccrneret populumpro feuindicandofiudiofumnbsp;zr alacretn,zr uideretur ab ilUs.
5 nbsp;Etpræcepitrexloab amp; Abifai amp; Ethai,nbsp;dicenstSeruate mihi puerum Abfalom.Etnbsp;omnis populus audiebatpræcipientem rcnbsp;gem cundis principibus pro negotio Ab*nbsp;falomgt;
Abfaiom ut nbsp;nbsp;Palàm autem matidauit ducibus exercitus, ut leniter
tutquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ngerent, ZT non cum tumultu ac rigide cum filio fuo Ab
falom, turn quia reputabat fecum, domini iudicio infii^: gari filitim contra fe, propter peccatum fuum propriu,nbsp;zr non tam filij culpa femalumhocpati,quampropria:nbsp;Tum quia uolebat illi tempus relinqui refipifcédi à tamnbsp;crudcli propofito : Tum quia uoluiffet eum iuxta legemnbsp;domino ofièrre, zrnon fubitaneo exitio duplici mortenbsp;puniri, fifinepoenitcntiaoccideretur in pralio. Exenr^nbsp;fiatui^e reüquis, ut crnnfi-uéïtt lt;diquo defitnges
REGVM secvndvs» relurhacuita,zrnonperderctbeatam.
(gt; nbsp;nbsp;Itaqj egreflus eftpopulus in campu
tralfrael, Sifaciumeft præliumin falw^ phraim.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
7 nbsp;nbsp;Et cæfus eft ibi populus Ifrael à leï“'®nbsp;Dauid, factacp eftplaga ntagna in dictU^nbsp;uiginti inillium,
Populus Dauid mtnor numero, contra tumlfraelemprodiftinagrumßras urbettt,nbsp;fitit in fabu Ephraim, qui ultra lordanem quidefgt;fnbsp;fed non nifi lordanis fiuento difians.Innbsp;phraimiumittebant pecora fua,fecundu»tnbsp;licet effet in forte Gad.lbi fibi mutuum oceuff^^^fl,nbsp;get ficerunt uiginti miUium uirorum denbsp;qua cum Abfaiom erant:digna pcrna,quinbsp;fimum regem perfidi militaffent, zr tyrani^^^^nbsp;tij regts iuuiffent.lufia quoque uidorianbsp;mini clemcntiam exorauerant,zr fando reÿ ‘‘Inbsp;contra impifßimos homines.
8 nbsp;nbsp;Fuit autem ibi prælium difperft**^^^nbsp;per faciem omnis terræ,amp; multopl‘”^^j^,nbsp;rant quos faltus confumpfcratdep ƒnbsp;gbi quos uoraueratgladius in
Di^erfipaßhn; zrfine ordineper uam milites condderunt mtdti, nonnbsp;ti,fed pracipitqs,uoraginibusac arborantnbsp;implicationibus liefi,zr faucij, multo nunttt'^’’nbsp;ficuolenteperierunt.
Accidit autem ut occurreret feruis Dauid,fedens mulo : cufli?’ /uff-'nbsp;fus fuiffetmulus fubter conden*^*^ Let/nbsp;cum amp; magnam,adhæfitcaput^^nbsp;cuiîamp;illo fiifpenfo inter ccclum^nbsp;mulus cuiinfederat,pertranfini’:‘nbsp;Digne Ab/àlom perifi,infidenseninitnt'^°’nbsp;dine difitntationeq- capillorum mplexiunbsp;pependit ex crinibus,mulofubtus tranfettnte, nlt;nbsp;nbsp;nbsp;jg
lumzrtcrram.Superbia, ambitionis zrigt;’‘P'‘^.iiii‘’‘ patremiufias reddidituindi£ias,fufigt;enfuilt;^‘^^cif^nbsp;cio in quercum. Difcant hoc loco filijnbsp;te5,de fiiecie zr ßrma non fuperbire,uenad‘’'‘nbsp;cida in faltibus, inßrtunia parentum contt»^nbsp;laße maiefiatis regia crimen,zrc.
lo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;idit autem hoc quifpiaW,
uit loabjdicensî V idi Abfaloni
Et ait loab uiro qui nunciauf^*'^ j ptt' difti, quare non percuftîfti cutn*^^nbsp;ramç’SC ego dediffem tibi decent 3*quot;^^nbsp;clos,amp;unumbaltheumgt;nbsp;Prudentia,ßrtitudo,zrfides loabubiqgt;’f‘^^nbsp;credidit publicum illud onus terra, crudelit^'^^.^^cilt;^_nbsp;bedientia exemplum de terra aufirenduW,nbsp;foremturpißtmum, zr contumcliatorcintto'^nbsp;ueretDiuina iufiitia fujfienfum in quercuM)nbsp;potius,quàm iam tertio perfidumreconcilt^nbsp;tiumfuarwnerat,\quiprotamfcelerato fiu^
II
^AMVELIS secvndvs.
molicntem etiant contra pit^ traditum in
'lt;011 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuxta legcm dci occidcre. No»
^‘fdicio^cuiui crimiiiis totnsl/radtefiK lt;^b illius nequitiam uiginti millia pericrantnbsp;jj^ '^‘‘^K^uictiam patri reconciliatui, totiesproditorinbsp;fcruaturiK, Oquot; fcandalum fiitnrMnbsp;tgt;Qnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dci,quibnimalii patris dolorc pojï=:
arbitratiK eftßdclis minißcr regni O' regis, atinnculus. VoluiJJct tarnennbsp;fuiffe ab alio,quàm dfe: Scd uidcns periclinbsp;g^‘.^^'ii‘m dcuita iüius ,maluit offcttfo regc impinmnbsp;j gt; quant tam fcckratum nebulonem fcruare innbsp;’«»einpo-rticioK.
.^i dixit ad loabî Si appendercs in raa^ tneis mille argenteos, ncquaquamnbsp;manum meam in filiiim regisînbsp;^^'^ntibus enim nobis præcepit rextibi,nbsp;.^bifai3(;Ethai, dicensî Cuftoditemihinbsp;*î „'¦^niAbfalom*
8c fi feciflem contra animam meam , y nequaquS hcc regem latere po=nbsp;ftares exaduerfo.
^^ucrentia interim difeimus o obedientia, ad man j^^^^^ia,quandoquidcpeflemregnifcicittes cjße Ab=nbsp;Knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regis tarnen cbmißionc,illi parcendum arbi
^^°‘‘'^‘ir,r)icebatifle:Nequaquäego, quoduelis, com fj^^‘‘^ßusfiiijj'ein,etiamßquis appenderet adma=nbsp;ig'^eàtniiieargenti ficlos, non mißjßem manu meamnbsp;r ^‘*gt;'eg!i,Qu^ndoquidèquid ducibus,tibiqi commi-“»nbiMnoflris audiuimus, quod tranßgrcdi,certenbsp;‘’^^priuato, impune minime licuißet: quin o'tunbsp;* ^l^^i^ninime deßnßandumßißcipcres apud rcge,hacnbsp;^^^'^^^ediente.Dixit enim rex,Ciirate diligenter, nenbsp;‘^’’^'^‘^^mittat in puerum Abfalom. Cogérer mentinbsp;.WfdW, ß occideremßliti/m rcgis,ct nihilo=nbsp;non po^ßet author oceißonisignorari à rege, o'nbsp;^^°'^ßßeres contra me pro régis arbitrio. Litera Hc=:nbsp;1^1 ^‘f^obƒc«r^o(• eß,tamen ad huncfmßim capienda.
J^taitloab, Nó expedabo coramte^Tu j^'^tres lanceas in mann fua, 8C infixiteasnbsp;adhucuiueretinnbsp;ƒ f querens,
“‘’1’ cum dixijfetuiro : No» ßc expedit, tit te cxpc=: l^^eiiftélatoré,donec fcilicct exeußes operam, pcricu^nbsp;mora, dum interim prceliü ßruct. O' propternbsp;. VM perit,O' excrcitus domini pcricUtatur. Arrinbsp;f]lj ‘tentas manußua,easq;inßxit incor,hocnbsp;t^hßalom,pendentisex quercu, Oquot; adhucnbsp;^'^tis.Uebrai hanc poena inflidam ßcribunt, quianbsp;SnfSanhedrim,hoc eß, ßeniores rc=nbsp;y '^ducentosilios uiros ßmplici animo illiißecutos.nbsp;t(f^-^‘‘t^‘^ieipoffct,tertio transßßiimaloab, quemnbsp;1 j *“ ^ondUauerat, tertioq; fidemßcgerat ipß toab.
a|j^'’gt;'rerunt decem iunenes armigerilo ^pfreutientes interfecerunteum*nbsp;quoq; celeres O'feruiloab, quod reliquum
REG VW SECVNDVS. llS
«ite in ipßo ßuperßierat,uerberibus excujßerunt. dui de cem patris ßui concubinas ßdaucrat,iuxta Hebraios.
gt; Cecinitautem loab buccina, S^retinuit populum, ne perfequeretur fugientem If-rael,nolens parceremultitudini,
Vnum ßolum patran qu^eßerat ad mortem Abßalom, quo occißo,paccm habuißet regnum illius.ldeo loab unonbsp;parricidaoccißo,totumlßraclemtuba compeßcuit,o'panbsp;cem reflituit uir ßrcnuus,patriie amator O' legis. Cui etnbsp;flatim totusißrael obßequendo,oblata pace acquieuit, etnbsp;d flrageßatrum ceißauit.
17 nbsp;nbsp;Ettulerunt Abfalom,amp;proiccerüteumnbsp;in faltn in foueam grandem, SC comporta--ueruntfuper eum acernuni lapidumma^nbsp;gnumnimistomnis autem Ifraelfugit innbsp;tabernacula fua,
18 nbsp;nbsp;Porto Abfalom tuleratSC erexeratfibi,nbsp;cum adhuc uiucret,titulum, qui eft in uaknbsp;Ieregisîdixcratenim,Nonhabeofilium,étnbsp;hoceritmonimentum nominis met Vo^nbsp;cauit!^ titulum nomine fuo,Slt; appellatur,nbsp;Manus Abfalom,ufq;adhancdicm,
CadauerAbßalomproiedumeßingyandem ßueam ladidam ßaltus,O'poßmortem iuflo dei iudicio lapidatus eß,ex= Abfalom.nbsp;trudaßuper earn magna lapidum congerie, quißbi in uinbsp;ta ßua tropheum erexerat in memoriam ßui, cuius ßlij 0=nbsp;mnesmortuißerant. duipatrcmßuumßcrat perßccu-tus,iuflefilios non habebat: o' qui perßuperbiam titu^snbsp;lumhonoris erexerat in uita,istam turpitermortuusnbsp;ßub cumulo ßaxorum lapidatus, omnibus ßaculis dißämanbsp;tur:cxemplum ambitioßs. O' parentum dehoneflatori::nbsp;bus ßadus, utq^ de parentum ßandimonia non ßuperbi=:nbsp;antßlißcum hic dißcant inßolentißimußlium, iuße damnbsp;nattem,regis ßandißimi.
’ 9 Achimaas autem filius Sadoc,air, Cur=ä ram,SC nunciabo regi,quia iudicinm fece-rit ei dominus de manu inimicornm eins»
Ad quem loab dixit, Non eris nuncius in hac die, fed n unciabis in alia t hodie nosnbsp;lo te nüciare,filius enim régis eftmortuus»
Achimaas primus pcriculorum nuncius, ctßgie,nuc Lcgae-oncs cupitßlutis O' uidorice nuncium afßrrc regi. loab ue=nbsp;ro non ignorant ingeniu régis, o’ß:iens mandajße eiemnbsp;ßolicitc dc non occidendofilio Abßalom,ingratum habi=^nbsp;turum renüciatorem mortis ßlij, noluit optimum uirumnbsp;Achimaas nundußeri doloris O' moeflitia;,ßed ß quan=nbsp;do alio caßu lato O'ßliciore nuncius perfirendus ßret,nbsp;ipßiem futurum nuncium O' euangelißam, non hoc tarnnbsp;lugubri ncgotio,cum mors ßlij régis nunciandus fit.
2.1 EtaitloabChufi, Vade, SCnuncia regt quidifti.AdorauitChufiIoab,etcucurrif.
Aethiopem reuera, uel ex aliquo euentufic nomina tum Chufißcilicct, loab nuncium currcre iubet, ad reginbsp;dcnunciandam uidoriam ßuorum contra hoßes. O' casnbsp;teraquauidifßet, oppreßionem impijßimi Abßalomis.nbsp;Gratus legationemßißcipit,ueluti rem ßlicißimam D^^3nbsp;Htdi nuncidturufteceißum eum, à quo quarebaturàdnbsp;yy a.
-ocr page 256-|
SAMVELIS SECVNDVS. mortem,cuius rcgnum inuito rapere cum tanta igno ittinid prafumpfijjct. Qkîs emm tam execrabilemfiliumnbsp;nongauderet extindumf Rurfus autem Achimaas filius Sadoc di .nbsp;nbsp;nbsp;xit ad loabjQuid impedit R etiam ego cur^ ram poft Chufiç’Dixitcp ei loab, Quid uis currerefilimiî’Venihuc, non eft niercesnbsp;nuncij inueniendagt; tnflatuë adhuc Achimaas pro tam jilici, ut putabat, nuncioreßrendo, crnon fe patientan dißtaderitoabnbsp;abire finit,priedicendo quid mißt refitondendum. Ne«nbsp;ffjo e«w» cegitafict aliorum, Dauidë agre laturum, tamnbsp;abominabilis filij mortem tam dignam. loab autem fcic=nbsp;bat patientiaDauidis ad hoftes, or amorë ad filiosfuoStnbsp;idea dicit:Non eft pro nwtcio tibi merces inuenienda. ^3 Qpi rcfpodit, Quid enim ft cucurrero^ Etaitei, Gurre* Gurrens ergo Achimaasnbsp;per uiam compendn,tranfiuit Ghufi, 1,4 Dauid autem fedebat inter duas portas: fpeculator uero qui erat in faftigio portænbsp;fupermurum,eleuans oculos, uidithominbsp;nem currentem folum* Cui reft:ondcbat Achimaas: Et quid fitturu eft ft cur ramfquomodocunq^ res cedat,curram.Cluomodo enimnbsp;nongauderet audire tantifui periculifinemi'Pertnifit ernbsp;go loab ut curreret etiam hie Achimaas,qui ZT p^nbsp;pendium currens prauenit Chufi. Et exclamans fpeculator indicauitregi: ’ dixit^ rex,Si folus eft, bonus eft nunciusnbsp;inoreeius,ProperanteautemiIIo,amp;acce--dentepropius, a.6 uidit fpeculator hominem alterum cur rcntem,0lt; uociferans fpeculator fuperpornbsp;tam,ait, Apparetmihi homo currens fo-lus.Dixit^rex, Etifte bonus eftnuncius*. “Xj Specularorautem,GontempIor,ait, cur fumprioris, quafi curfum Achimaas filqnbsp;Sadoc.Et ai t rex, Vir bonus eft : ôC nunciûnbsp;portans bonum, uenit* 3.8 nbsp;Glamansautem Achimaas, dixit ad re gem, Salue* Et adorans regem coram eo pronus in terram, ait,Benedidus dominus deus tuus, qui conclufit homines quinbsp;leuauerunt manus fuas contra dominumnbsp;meum regem* 3^ Et ait rex,Eftnépax puero Abfalom^'Di xit^ Achimaas, Vidi tumultum magnu,nbsp;cummitteretloab feruus tuus, ôrex,menbsp;feruum tuumtnefcio aliud* •o Ad quern rex,Tranfi,aittScftahic:Guamp; ’ illetranfiftet, amp;ftaret, JI nbsp;nbsp;apparuit Chufi: SC ueniens ait; Bonum apporto nuncium domine mi rex: iudica-uitenim pro te dominus hodie de manu omnium qui furrexerunt contra te*nbsp;51. Dixitautem rexad Ghufi,Eftncpaxpucnbsp;ro Abfalom^Guirefpondés Chufi, Fiant, |
REGVM SECVNDVS» ' inquit, ficutpuer,inimicidominitneiresnbsp;gis: SCuniuerfi qui confurgunt aduerfusnbsp;eUm in malum. 55 Conturbatus itaq;rex,afccnditclt;xn3cu lum portæ, Sc fleuit*Et fic loquebatur, ua-dcns,Fili mi Abfalom,fili mi: fih mi Abfa-lom, quismihitribuat ut egomoriarpronbsp;teî’Abfalom fili mi,fiii mi* ^umma ftriptorum eft indicare,quon!odopgt;‘ieter 0^ tnniumexiftimationem Dauid doluerit ntortem to:» P7nbsp;fimifilij, zr iuftißimum dei iutUcium nonftianbsp;ruerit,fed filij caufa,qui fubitanea morte fiiblatuf,nbsp;pus non habuit refipiftendi. Grandinbsp;fus interijt corpore anima, idq^ nonfn’^ ;nbsp;clts:fic enim pradiëlum fuit à domino, pronbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pan'quot;^ malum de domo fita fepaffurum, idipfton batzrdeflebat, acerbiusq; in confeientia lt;gt;0^0 lt;nbsp;ob caufam mortis,quam conqueri neinini aiid^onbsp;obipfttmmalum.Sciebatenhn, omnibusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. aUjs ignorantibus,caufjmfeueritatis tanta,'» uinofeipfitmpraftitiffeAdeoqimaluiffctfol»!^^^nbsp;liter mori,ft)iritu faluo,quam tanta ftlioruVr.^^nbsp;peririfcandalofacrimina,crtotmortes,lt;^lt;”’’‘^.^l^^cti^nbsp;regniincommoda.DolebatDauidifilioriii»»'^‘ij^effenbsp;ius ipfe caufa fifijfet: fiebat peecata ßliorttf»nbsp;paternorumcriminum. ludai putant iupi^nbsp;oratione Dauidis de infimo ereptum,trantl‘'^‘^nbsp;radifum. CAPVT XiX- ,quod I (Vneiatum eftautemnbsp;nbsp;nbsp;Afjfal^* rexfleret, etlugeret ilia in Etuerfa eftfalus i’* jiuite-'nbsp;ludum omni filiofuo* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ ' ^^prot loab fideliftimus regno zr regi, hade»»^quot; ra cr adnerfa femper adbafit regi,ab exot^^^ ^jfienbsp;ab iUius cleäione.Iam autem de honore Cfnbsp;periclitanti fuccurrerat, contra filiuin i»S^‘’nbsp;occifttm. 'Vertfimile eft loab ignoraffenbsp;tantlt;etriftiti£, er uerba tJathan propht^^L^^et^'^i.nbsp;dei contra Dauid,folumqs curaffc fempernbsp;ternaqi regninegotia,quibusmodisregnu^nbsp;firmaretur, hoftibus pruecluderctur uianbsp;quacunq^ caufa Dauid odium indderetnbsp;pumfuorum,eorumc^feruorum,qui pronbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ju dfr uiapertulerantdifcrimina,quipariterc»»*^ Abfalomis de uita fua familiarumq; fuarui» ’^isnbsp;buspoffeftionibus periclitati fi(erant,finbsp;ftitutum proceftiffet. ZXu£ enim iUi erudd'^'^^^^^ f^l-gt;nbsp;fi(ilfet,qui talem patrem occidiffe, Cfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, tuiffi leue putauit, propter regnum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j/, ij»“*’'* lemregisfiltuloabfufticnfum zr occifuntgt;»^ regnifuccejforem,uel etiamfuperftitemnbsp;tu.Audiens ergo Dauidem fiere mortem fw r ^^pKli,i»dnbsp;confolabiliter plangentem,zr falutemnbsp;xime autem eius qui fiterat perichtatus (»t»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi’l H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xwvt-KJxa Vixim pup***' - nim populus in die ilia dici, filiofuo* îodl» fideliftimus regno cr regi, |
Samvel IS secvndvs.
regi,non botuit non moueri, buiafi: ^^‘^^occifu.nplangoret.
dic^ -
furtim ingrcditur 4 p onfufus fugiens de prælio*
bat nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;caput fuum, ôCdama
fal/^’?’°^^*”agna,Füi mi Abfalom, Ab^ °‘«filimi,filimt
J' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lii^orid rcdiens, c^uct^
pompa ttrbem intrabatf fitßnbsp;h'iitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nullo gaudio jrucbantur poß
1^ tgt;buni in prtelio tarn pmculofo,ubi hoflium, qtà ta ifrael ßicrant cafa fiierant uiginti inib=nbsp;^‘tntos fitbditos fuos uidebatur Dauid nonbsp;^^^^‘‘gt;fedfuumfiltum:ßc ut facicin ßtam inuolueret,nbsp;AbftlomtAb
regem indo-hodic uultus om^ j^.'^'feruorum tuorum qui faluäfecerStnbsp;’’'aintuamhodie, SCanimamfiliorumnbsp;filiarum tuarum, amp; animam u^nbsp;tb,^'’*’’*^uarum,5lt; animam concubinarunbsp;tfj^'bgisodictes te,SCodio habes diligennbsp;dfrfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hodiequia non curas
I dih tuis, 8^ deferuis tuisîôCcogno 8( quia fi tantum Abfalom uiuerer,nbsp;,,|J”’’nes nos hodie occubuiflemus, tunenbsp;jJ'fettibi,
ijy. ptrpendenf ucl/imem, ne populia etexeycituf Vis ludum tarn pcynicioft hoftis c'f impoflonbsp;^‘iperd^ mdto, quomodocunq- tandem ßnbsp;fft' •nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;2quot; peccatH propriumJlUm caußm, defle
ßdeliter,prude/tter acßrtiter rege adoritur^ ¦(, iii,y°’'^^^folicitus,increpatlugentemtan{opere,cumnbsp;Vnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;doMilorid,gratiaci^ reßrcndlt;e
‘^gt;Pgt;wcipibut populo, re optimegefta. Con= fiteiej omniu feruorum tuoru, qui peri-^ti^^ß^^duerunt animam tuam hodie,amp;animai fi-filiaru tuarum, quos omnes ad mortemnbsp;f’// ^bfalom,dnimM quoq; uxorum tuaru, et aiMnbsp;‘*°^aru tuarum.tlt;ónnecofiißo eßamare odientes,nbsp;amicos tuos'quot;ßc plangere boßiu tuorum cajumnbsp;t'i'ojnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proßgt;eritate am!corü,qui
1^^^^‘ocaueruttt animat fuat er uitam ßuam, uidcarit congratularifaluo reditui eorum de tannbsp;Proßeio fignißcaßi hodie hocfaéio er lu=nbsp;principes tuos erßruos tuos.
ihoff °*** ^°^ie,quodfi Abfalom uiueret, ex omnes nos ^^ff'^^^^ihocreólume/fetinoculistuis.
fitijf furge, procédé: 8lt;:alloqués tuisnuro enim tibi per dominbsp;exieris,ne unus quidem rcnbsp;node hacîamp; peius eritnbsp;%lt;iuàm omnia mala quæ uenerunc
REGVH SECVNDVS. 1I9 fuper tcabadolefcêtia tua ufq;in præfens^nbsp;AddidUq^nimis ßrtaßis imperiofe toab, er duriusnbsp;quam decuit feruu régis, er amicii proximum, fcdßcurnbsp;gebat prüfens flatus caufe:turo tibi per dominü,quöd finbsp;non,erc.Non efl nocentior peflis, quam hoflis familiarnbsp;rts.Aeuera,ft toab Dauidis hoftisfaétusfriffet, fccundunbsp;humanu fenfum,iUi plurinm obeffe poter at. Et nue loabnbsp;fateturDauidemàiuucntute fua fuflinuiffe calamitatesnbsp;multos ualde, er graues, quibut flrè femper particepsnbsp;ßit,fliusfororisßrtis,prudcns,crfidelis.
S Surrexit ergorex,amp;feditin porta: amp;o.-mni populo nunciatü eft quod rex federet in porta : uenitep uniuerfa multitudo coram rege, Ifrael autem fugit in tabernacu-la fua.
SurrexitDauidde accubitu fuo,quo ueluttcgrotus iacebat,pr£ triflitia eiuîans, er perditionëfllij plangcs,nbsp;cuius ipfe reus erat, feditq^ uelut alacer er l^tus in pu^nbsp;blico.Audiens hoc dcuotißimus iUi populus,non alia ra=^ Dtuotus «nbsp;tionetampropenfusinüauidem,quàmdiuino quodam g‘popHi“s.nbsp;mflmëlu,qui pofuit populos fub eum, qui reëior efl cornbsp;dium,ut quocunq; uelit,fle£lat,qui er cor Abfalom auernbsp;terat à pâtre, er populi affvilum conuerterat adfilium,nbsp;quos er uoluit ob idpunire,non fine iuflo dei iudicio honbsp;minibus ut plurimum occulto. Coepit ergo confluere oc=snbsp;ercitus ad ingreflum,utfitgratulatoriiem urbis, de præsnbsp;lio pro Dauide exaélo.Reliqua uero pars ifraelis, Abfalom fccuta, ingloria er conßfa redijt ad loca fua.
9 IffOmnisquoquepopulus certabatinnbsp;cundis tribubusifraeljdicens, Rex libéra.»nbsp;uitnosdemanu inimicorum noftrorum,nbsp;ipfe faluauit nos de manu Philifthinorû:nbsp;amp; nu ne fugit de terra propter Abfalom.
10 nbsp;Abfalom autem quem unximus fupernbsp;nos,mortuus eft in bello : ufqucquc uosnbsp;filetis,amp; non reducitis regem;'
Qui regem Dauidßerant ob filium pcrfccuti, pro= Obedien-uidentiadeiomniaregentis, mutuum fcfc de beneficijs Dauidis olim er femper fufeeptis admonuerutit, er in=nbsp;digne feilhushofliadha:ßffe, dolere cœperunt reßpi=:nbsp;feereq;, er collitigarc de fua perfldia, quisfcilicet iUàusnbsp;author ßiffet: inßgntemq; facinus admißjfc omnes, quinbsp;tanto confenfu tam improbofilio adhtcfcrmt, cotra tantnbsp;bencflcumflrenuißimumqi patrem regem,à domino in.'nbsp;flitutum,cum ipß propria temeritate, alium antetemstnbsp;pus unxiffent,qucmniinc digne iudicatum cerner entanbsp;domino. Confultant ergo er fc/cinfligant ad obedientnbsp;dum UC,-o fuo régi Dauidi. Quodfanè confllium ifraelisnbsp;perlatum ad Dauidem,perinouit ipfum,ut fubornarit trinbsp;bum Dautd primam id tentare : qua: prima fe regem fe-ptennio habuiflet in Hebron, de cuius flirpe effet, quiq;nbsp;potentiores ef firè primißerant, in abijetendo Daui^nbsp;dcm,inHcbron:ubi ipfeAbfalom regntem arripuerat,.nbsp;Amafamq;exercitusduccmconfentaneum cumnbsp;businflituerat.
11 nbsp;RcxueroDauidmifitadSadocSC Abia*nbsp;thar facerdotes,dices,Loquimini ad maio
|
iAMVELlS SE CV ND VS. res natuluda, dicentcs : Cur ucnitis nouif fimi ad rcducendum regem in doniu fuâî’nbsp;Sermo autem omnis Ifrael perucneratadnbsp;regem,in domum eins. Ad hoc ergo nufic Dauid mittit duos ftcerdotes ma-gnos, Zddoch ZSquot; AbMthar,de reflituétido regno re^ ge,confultaturos cum fenioribus tribus luda. Ne fcilicetnbsp;prieueniMur in hoe tam necejjario, faniloq^ officio inbsp;rehquistribubusffiael:iamenimcofenferatrcliquuslf=:.nbsp;radde regereducendo 4 loco exilijfuifdeMahanaintnbsp;trans ïordanem Hieroffilytnam ud ad [e. IX nbsp;Fratres mei uos, os meum, 8Ccaro mca uosxquare nouiflimi reducitis regemî” Et quo magis incitentur ad maturädum reditunt, per nuncios loquitur.-Vos fratres mei proximiores eftis,nbsp;contribules mei^fecundum carnis neeeßitudinem proxinbsp;gt;niores,ne patiamim antcuertere alios, dignimi uobts ofnbsp;ficiuM. 15 EtAmafædicitCjNônneosmeum amp;ca ro mea es^Haec faciat mihi deus,8C hæc ad*nbsp;datï fi non magifter militiæ fueris corä menbsp;Omni tempore pro loab. ,4 Etindinauit cor omnium uirorumlu* da,quafi uiri uniusï miferunt^ad regem,nbsp;dicentes:Reuerteretu,SComnesferui tui*nbsp;Vt^ attraherct facilius G' promptius excrcitus prinbsp;mores, promißis magnificis aBicit ipforunt ducem Amanbsp;fam,ßlium csquot; ipfum fororis matris ïoab,zxr)auidisauunbsp;culum.Eidcmpromittitducatü exercituspro loab, quenbsp;ud iam odire coeperat pro morte ßlij fui, quem non ßnenbsp;odio,fed non iniquo occiderat,quiq; coegerat uerbis dunbsp;rioribus adimperata fibicomplenda, quem uerebaturnbsp;authoritatenimiaproßcere ad imperium. Verum feri^nbsp;ptura fubindicat caufam certam, utpereum tanquamnbsp;pritidpcm excrcitus totius ifradis, totus itcrum fibi ifrnbsp;rael conciliarctur:ficut^ per Abner failum ffierat,nbsp;quem eadem ratione extoüere ßiper alios decreuerat D4nbsp;uid : quod zr Amafa ßcit, inclinando corda illorum aänbsp;regem reducendum ad propria. j .y nbsp;nbsp;Et reuerfus eft rexîamp; uenit ufq; ad lords nem,amp;Iudauenitufq}in Galgala, utde* feenderet SC occurreretregi, Sc traduccrctnbsp;regem lordanem. Reuocatusrexàtribu luda,peruenit ad lordanem obuiam Ulis uenientibus ludids ufq^ ad Galgalam facrumnbsp;locu,ubi mit pneßolaMntur reducendu Hierofolymam. Feftinauitautem Semei filius Gera filq lemini deBahurim, SCdefcenditcum uirisnbsp;luda in occurfum régis Dauid, l_ cum mille uiris de Beniamin, amp;Sibapu ' er de domo SauhSf quindecim filij eius,acnbsp;uiginti ferui erantcum eoî Siirrumpentesnbsp;lordanem,ante regem, jg tranfieruntuada,uttraducercntdomS rcgis,ö^ facerent bonum in oculis eius : Scnbsp;mei autem ßlius Gera proftratus coram renbsp;ge,cum iam tranfiifet lordanem, |
REG VM SEC VHD VS. 19 nbsp;nbsp;dixit ad rege, Ne reputes mihi dominf mi iniquitatem, neq; memineris iniuriar“ ferui tui in die qua egreffus eftdnswt’’’^nbsp;,de lerufalem, neq; ponas rexin corde tuo.nbsp;xonbsp;nbsp;nbsp;Agnofeo enim feruus tuns peccatu me^, um:Slt; idcirco hodieprimus ueni deotnfl* domo Iofeph,defcendi^inoccurfuindO'nbsp;mini mei régis. Inteüigens Sanci periculufibi mortis immititre,^ jiui-eontemptutam enormi,quo regeignonümoßß^^^'ic cerat, er feruos illius,ftuduit in primis gratiantnbsp;ßeniamitas fuos contribules adducendo obuut«^^^‘’'^.nbsp;ransfefiiturum exemplum reconciliationisnbsp;omnibus n-ibubus, qui pr£uaricatinbsp;gem,quifi audijfent tarn infigni hoflem,Ctnbsp;torë^ati..m inueniffe,etiam ipfi pariterben^K »jnbsp;redirent.Is igitur fefeiunxit ludeis, ad occurfc’^ “nbsp;cum fuis mille Beniamitis,inter quos etiam Scb^nbsp;uus domus Saults,cr ipfius UliphibofetbjCU^r'l.nbsp;decim,er uigintiferuis, lt;equefibi confcius‘1^^^nbsp;qua falfo delatu fuum dommtt fubftantiafr^ir^ia,nbsp;iam nunc fibi contra dominu, régis gratiänbsp;lordane tranfmiffio regi occurreruntp^^^^^fcnbsp;btisji paratis,fedulo curauerunt tranfueb^ttr. i^enbsp;gis,uxores er pucros,erquotquot prdtbK^^'^-^ni,''*nbsp;non potentes, rate er nauibus tranflulerun^^^’'nbsp;ff-atiam DaHidis,quam er inueneriint,Srßt^'^^°^jfßanbsp;per terraregis gratiä poflulando,crimcit^gt; 0^nbsp;tisconfitendo,er indulgentiädeprecando, jgi^do“nbsp;pereprimuagnofeendoculpa, extotdnbsp;feph,fufcipiendo primit regem redeunté.l^^'’^‘i-^^ ftüflttnbsp;feph,dicitur non folum Ephraim ernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f Bfni4wi«,dc una fcilicet matregenerati^^^^‘n^_ riter nutriti,fcmperq;ffiecialiamicitia«”^„^ RefpondensueroAbifaifiliu® xit,Nunquid pro hoc nonnbsp;mei,quia maledixit chrifto domi«*' ^6nbsp;lufie er fideliter etiam nunc Abifdnbsp;fiquidem quem nimium procaciter coiemp^'^^^ hp‘nbsp;mjlcdixerat,erfaillisenormiterinuaferdtJ''^p^nbsp;dibus chriflum domini regem totius ifraelis *,nbsp;do quam maximc,detrahendo mendaciter (inHnbsp;uis illius,optimis uiris: id^ anguftiariunnbsp;maxime confolandifiiiffent,er adiuuandi- EtaitDauid,Qpidmihietuol’^fj0Ç’er^ uiæ^curefficimini mihi hodieilt;! jtii^nbsp;gonehodicinterficietur uirinifj-acl»nbsp;noro hodie me fa dum regé feinp^^^ ptri^nbsp;Dauid itcrum unius commiffum, fibjs S^^gg^natifnbsp;bus ambobus improperat, id quodfuo iu’'^nbsp;liberiuspotcrat,quosfcicbat tantaßde , ut nuUa poffient regts quantalibet contuntr excandefeere, quo inßdelitatem uelnbsp;rent in regem auunculum. lam autem regu^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tri fecundo uolcbat ex clemètia, quatenus edtt^^ bus defertori£, aufum fufcipcrent rcdcundti EtaitrexSemei,Nómorieris.* pr^ drex» |
SAMVELIS SECVNDV?.
cr iurauit Dauid ipß Semei indulgeittidrii
Mtriti crim'mis,propter quod no ejjêt morituriK : ca tomen ßbi in ßaurum, ne quicquom contra régisnbsp;tentaret, er non eßetpofl hacadßeditionem panbsp;lj^^‘'gt;^gt;npropenßor.
IFMiphibofeth quoq; filius Saul defeen ’n occurfum regi illotis pedibus, SC in^nbsp;^nfabarbatueftes^fuas nolaucrat à dienbsp;Htta egreffus fuerat rex, ufqj ad diem rcuernbsp;, ’oniseiusinpace.
. lerufalcm occurrifletregi,dixit ueniftimecumMiphi=nbsp;p *
quot;^trefpondens ait, Domine mi rex, fer-^®nieus dolo circumuenitmcîdixi^ei ^^feruulustuus ut fterneretmihiafinû,nbsp;^’^cendens abirem cum rege; claudus e-'^fninferuustuus*
1 do aceufauit me feruü tuum ad j ^^‘^inum meum regem : tu autem domixnbsp;i p.,’’'’’'ex,ficutangelus deiesjacquodplanbsp;p’^efttibi*
lt;1^ ^**^^*^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ac ini
» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß^,'^ndacijs Stbenam nttnc
V nbsp;nbsp;nbsp;'ßß'^nbsp;nbsp;ß' rationeßcUicet ob quam
A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pennäßfßet cum Abßolom. Cui re/pondet
g^^^^^tho^nimirumaudiente Siba^er nwniiiciu ne= '’^‘(udentc,primo tarnen exeußatur à feriptore^
quot;fft ** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habuißi’t, donee re=:
’¦« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regnum: pedes enim non latte^^
’ “’'^ani non totonderat,ueßes non inudaHerat,ßc^ ref^ondet, cum rcdijßct rex ttieronbsp;r^i« ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nü rex, dolo circumuenit me
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aßnum, quo ueherer
pergeret cumalijs fidelibui ßeruis ' ’quot;’i'tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nim incedere non poierant claudus : re^i
Sfij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infuperdetulitmefalforcgi dominoineo.
'“V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;t^gotio ßt âgé dum,
l'*! ‘tngelus domini,ßapiens, bonus er iufius, ”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clementiam mecum ßt ailurus.
Hilj^SlJenimfuit tota domus paths mei, °rti obnoxia domino meo regit tunbsp;Pofuifti me feruum tuum inter connbsp;q(, ^^ntenfætuæ;quid ergo habeo iuftænbsp;îtj aut quid polTum ultra uociferari
’’’’tie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi'Opnß ttel parentum meritis,
de familia Saul,qute crudeli mfeéta^ ^ßgt;'p‘ttione regni demeruerat iuflißimenbsp;Mf haclenusgratia regis euafvnec idßolum,nbsp;S'*? ff ß‘^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;me rex dignatus eß, nec paßits ali^
'^^n^^^^lß‘^^i‘‘ mdigere, adempta mihi omni occaßo i'quot;’'f|rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hareditatmn meamferuo
tamenegeflatefum coailus expoßu^ SWnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuj^tia, non poßum igit«r, nec
conquer i.
REGVM SECVNDVS. ljo
±9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ait ergoeirex. Quidultra loquehs^
locutus fumttu ÔC Siba diuidite agios.
50 nbsp;nbsp;Refpondit^ Miphibofeth regi, etiamnbsp;cundiaaccipiat,poftquä reuerfus eftdominbsp;nus meus rexpacificein domum fuam,
Dixit rex: Ad quid mihi propones negotia tuaf thulia mecum mdigentia laborabis,ut haitenus: fed quiafi^ déliter egiß,uolo ut non iam totam feruus poßeßionemnbsp;habeat tuam,[ed mediam tibi reßituat,alia)n medietatem u^ï^hii- ’nbsp;pro tot fuis filijs erferuiseducandiscejß{ram.Idipfum q«*“”»nbsp;non fatis candide Dauid egiffe uidebitur, non reflituetisnbsp;do per menditcium ablata, ucl de tatn pernieiofo tnendanbsp;cio non puniendo feruum mfidclcm. Q^iß uere accuftnbsp;Herat, iam nunc mend-icij arguere debuit filiuin !on.tth£nbsp;fefefdfo excufaittenttßfdfo regem induxitad iniquamnbsp;pri£cipitandamfeiHentiam,iam tune reuocandaerat,nbsp;non pro media portione ratißcanda.Talc uenenum mu~nbsp;nerafunt, ut etiam imponantfapientibus er huie fin-élo «iro, æquiparando perf dum feruumfideli dominonbsp;in poßeßionum diuißone, etiam poßquam audierat ue^inbsp;ritatem à MLiphibofcth,quam Seba negare non poterat^nbsp;Veruntamen Dauidaudicns traélabilitatemMiphibo=inbsp;feth, er quia non urgeret ad iuflitue rigorem feruanda,nbsp;renüßt de iniufla fententia, cum ad id ucrißmiliter connbsp;fenfuruin exiflimarct tAiphibofeth,quod er ßcit.yra-ditio tarnen Hebraorum efl,ob iniquitatem hanc, Dauinbsp;disregnunipoßSalomonemdiuifum induas, quiama^^nbsp;luerit feruare promißa Sib£, quam iuramentum lona^nbsp;thiC.in fumma,dißfmus hic er alibi, non fanilorum fa= aorom.nbsp;ila nobis imitanda omnia,qui peccant pluribus,fcd fidënbsp;in deum er uerbum domim non amittunt:non quod hicnbsp;fanüusßcerit,fed quid dominus uerbo fuo nobis mandAnbsp;uerit,faciendum.
3 ’ ^fßerzellai quoqj Galaadites defeendéâ deRogelim,traduxit regem Iordanem,panbsp;ratus etiam ultra fluuium profequi eum*
51 nbsp;Eratautem Berzellai fenex ualde odo^nbsp;genariusjöi ipfe præbuitalimenta regi,cSnbsp;morareturin Mahanaimtfuit quippe uirnbsp;diues nimis^
33 nbsp;nbsp;Dixit itaqj rex ad Berzellai, Veni tu me
cum, ut alimenta præbeam tibi mecum in lerufalem,.
54 nbsp;E-t ait Berzellai ad regem,quot fu nt diesnbsp;annorum uitæmeæ, utafcendamcumre^nbsp;ge in lerufalcm,.
Gratus eße cupit Dauid mßgni er diuiti uiro Bers ZeUai,qui deßtutum omnibus neeeßarijs ßuit er nutrinbsp;uit cum domoßa,offvrtq; honores er pramia,omnes^nbsp;fuas ßrtunas.Is autem ßerzellai fenibus er diuitibtis exnbsp;emplum dat contemnendi delitias, honores er diuitias,nbsp;curam tantum habendi de bono flatu filiorüxontentumnbsp;debere eße docens bonum uirum fua forte, non ambiettnbsp;das principum auUs, fed de arte bene moriendi iaßtuennbsp;dumdumuiuitur.
55 nbsp;Oäogenarius fum hodict nSquidintcl
yy 4
-ocr page 260-|
SAMVELIS SECVNDVS. lïgam inter bonum 8C malum aut deicfla re poteft fer uum tuum cibus 6C potus^ uelnbsp;audire poffum ultra uocem cantorü atqjnbsp;cantatricumSquare feruus tuus fitonerinbsp;domino meo regi^ 5 f) nbsp;Paululü procedat famulus tuus ab Ior= dane cum reget non indigeo hac uicifli« tudinet IntetligimiM etuttn Dttuidem pads tempore aulam/à tis rcgalitcr tenui(fe,mi(gnijicis dapibuf, ceremonijs acnbsp;obleâamcntii mußcii : qu£ ut permtttantur À domino^nbsp;non tarnen laudantur. Qui mhifcerebufDauidemex^nbsp;emplum ßbi flatuunt,etiam m crminibiti defignatis rynbsp;horribilibue, uix fèrendis ealamitatibus eum fibi exem=nbsp;plctrhabeant, fiinthabituri. Vtinam etiamfimilemnbsp;patiemietm cemulentur.
Bene». Dulctsfenibuepacificapatria^ ^benemflitutlt;if(=^ ttùUa,nbsp;nbsp;nbsp;'m iuuentute parta honefttsfludijs necejfaria- rtim reriim fujjîcientia.lli£ funt felicitates fcnum:ft de^ niq; cernant ex filijs quenquam, qui paternM uirtutesnbsp;probe imitatus,honori fuo fatisfaciat ac fufßciat, bonisnbsp;uirts poßit placcre,^gratus efferegibus bonis. 4° ^Tranfiuit ergo rex in Galgalam, 8C Chamaamcumeoî omis autem populusnbsp;ludatraduxerat regem, media tantumnbsp;pars afFueratdepcpuIoIfrael. 4’ Itaqtomnes uiri Ifrael concurrentes ad regem,dixeruntei,Quaretefuratifuntfranbsp;très noftri uiri luda, amp; traduxerütregemnbsp;8(. domum eius Iordanem,omnes^ uirosnbsp;Dauidcumeoç' Kgni oTui* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'m Galgaîis denuo quafi 'm regnum fùffi- dis. citur,certatimadidcontendentibusetiamtribubus, cr nunc animo fenfuq; refùmptis pro rege honorando ze=nbsp;tant ufq; ad muidiam, qui nuper uno cofenfu pariter adnbsp;mortem quarebant eum : exemplar omnibus tam regi^nbsp;bus q populis,ut no qua tempor alia funt, fed qu£ iufla,nbsp;pia, uera CT £terna funt amulentur. Facile labitur tamnbsp;regum félicitas, q uulgi plaufus.lîanc autépopulis connbsp;tentionem tam multis feriptor recenfuit, ut improbißi=nbsp;mam totius ifraelis dcfèiliotiem, multa animorum pro^nbsp;penßone refarcitam mtelligeremus ; idq^ no humana alinbsp;qua perfuaßone red'mteÿ'atamyfed prouidentia dei ßcnbsp;fgt;edinatâ,utagnofcercnttamrex q regnumfilicttatcntnbsp;regvm secvndvs.nbsp;fui flatus totam pëdcre à domino^uanamq; ejfegralidnnbsp;regum Cf populorum. |
4^ nbsp;nbsp;^Et reipondit omnis uir luda ad uiros Ifrael,Quia mihi propior eftrextcurirafcc ris fuperhacre,nunquidcomedendoco«nbsp;medimus ex rege, aut munera nobis da*nbsp;tafuntj* ludas iaüabat fe regi addiiliorem, ob cognationf’^ fanguinis,idq; demonflraffe officio fuo, quiprbni'^^,nbsp;dudimtelegerint, er nunc primi reduxerint,rugt;n^nbsp;muneribiis uelhonoribus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« 45 Etrefpondituir Ifrael ad uiroslud^? ait,Deccm partibus ego fumnbsp;magis^ ad mepertinetDauid,^’“*-^nbsp;fecifti mihi iniuriam,öC non mihinbsp;tum eft priori, ut reducere regemnbsp;Durius autem refponderuntuirim“nbsp;rislfraehnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, R.eliqu£ tribus certabant exfua ntultititdu^f regi magis curanda: effent,q una tantumnbsp;tem non aliqua ratione negligend£ß{erä't,fl‘^nbsp;omnes,quo minus fe negleitas exiftimare __^CAPVT XX. .ßf. Cciditquoqt,ut ibi chri,nbsp;liai nomine Seb.anbsp;uirIemineus.-amp;cecini*:P’^nbsp;«Scait,Noneftnobisnbsp;uid, neq5 hæreditas nobis in fil**’*nbsp;uertere in tabernacula tua Ifrad- Quàmparumabff(erit,ut,quodwbii^^.^gÿit^ tus ïfrael à Dauidedeficeret,conßdcrasp’'‘^'^^^Mlt;t’‘nbsp;filio tot ifraelitas occifos, er tarnen regënbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Kfl tum filium fuum.ld non potuiffe lequaiu bmc patet, quod nihilommus 'muentifluinbsp;imperium excuterc uoluiffent, er certamt^^^ilfnbsp;tantopere regi reduilo,nonfttiffc omnOhM^^n^if“nbsp;qui quactmq^ ratione Dauidem regnonbsp;fent. Qjtoru Sebafilius Bochri de Beniam‘^‘’^titgt;^nbsp;crat,colligendoexercitum,nolentiumfulgt;^IJ^.ii^,rnbsp;uidis, fed pertiefum iam habentium regiugt;ttr^nbsp;quo tanta paterenturfimmemores er Aufnbsp;lamitatum quas ante regnum fenferant,uol^nbsp;perio uiuere,er aduerftsnuüisgrauari. p^uid/^nbsp;2. Etfeparatus eft omnis Ifrael àPnbsp;cutus^eft Sebafilium BoebriJU*nbsp;ludaadhæferuntregifuo àlord^nbsp;lerufalem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ fîT*“**^* 4 Hic unicus feditiofus Seba tantum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ir fiabilitas tanta infuper deprehêditur,ut i‘^'^ deficeret à Dauide, qui nuper certatimnbsp;tifl'mtus effe uoluerat. Exemplar etiamnbsp;quem pabnarum die impenßßime honoratunbsp;duum morti tradere confulunt,cr fl^^‘^nbsp;uiri luda Dauidi nunc a^(erent,oinnibus rrnbsp;bus Sebam fequentibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. r igt;^ Cumœ ueniflet rex in domu m** falem tulit decémulieres cocubi |
|
dcreliquerat ad euftodiendadomu, ^tradiditeas in euftodiam, alimenta eisnbsp;Pf®bcns,8lt;non eftingreffusadcas, fede^nbsp;^’’^tclaufæ ufqj in diem mortis fuæ in ui«nbsp;'‘‘tïteuiuentes» ^^inhecagunturinlfrael, Dauiddomurediensde ^^quot;‘‘tibinis ordinauit,ut ufq^ admortë ipfarum plange^:nbsp;fuum, quandoquidem decuiffet eas potiusnbsp;publicü:nbsp;‘J*’» tarnen regnantibus, qui id requis oculisin Dauinbsp;Cfbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potucrunt,qualis er at Amafa priit ß^^^^^citus Abfolomis. Sic folentreges nocentiores ^Wpotentiores legibus fubdere ar punire. jj. ’pixitauteiTi rexAmafæ, Cóuocami * o s luda in diem tertium, 8C tu adeftonbsp;ffæfens. ^^frmingratiamtribuum ifrael honoraue '^quot;'^ratifimo officio, qu(m non pro loab,fed fub lonbsp;Pgt;'‘^fr^‘*fiffricari poffet,mfi nunc eundemnbsp;U ^‘^tii hoßtin Amafam mitteret ad tribum luda eolith^ ‘^‘^^quoperfequereturSebant. Gixitauteinnbsp;agerct,tertiaq; die adeffetregi, cumexercinbsp;Î *; iuda tranfmittendo cum frßinantia.nbsp;g^^bijtergo Amafa ut conuocaret luda,nbsp;placitum quod ei con mandatu,fed tertio die no , ar quid egiffet non renunciauit:nbsp;i^^guum effet regi in moranbsp;^bi^“nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propendentibus ad magnu periculu ma=: ir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uuerterat de nouo ifraelem. ^^^*:Dîiuid ad Abifai,Nuncmagis Sebafilius Bochri,g Abnbsp;fcoQ ’Mleigitur feruos domini tui, óCp^nbsp;k. bib ne forte inueniatciuitates mu« obtêperaffe mandatis,non cxercitu,di=nbsp;manentgrauiora mala per Seba,qnbsp;^lf^(l.‘^^‘’ßiabAbfölom. Cogitabat ßrtaßispopulunbsp;\k^^^^‘^’^^‘f^fgt;idum,ut nouumferegem elige=nbsp;‘^^fr’^^^do contra Tiauidem animofioresnbsp;Pgt;'lt;^ Ciauidis quem odiebant eernbsp;'''^‘^^unefi Amafa adhuc infidelis Dauidi effet,etnbsp;^‘^^es iuuareparatus,quandoquidem miffus adnbsp;% r .^xercitum,ar in tempore non reuerfus,ponbsp;''''(ïdtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquamexifrmationem 'mducere,dilatio ^S^tif. Timendum enim erat, ne Seba .‘«ftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^amp;'^ffut, confirmarctur concurfu po=: ^ffr^ eumcere,unde ar euadere fa lonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oculos amicorum Dauidis. Hlt;fc lo‘ib,quem iam t:ogitabat,ob occifrm Abfolom. Quodnbsp;‘‘deffet,ut debuit,Abifai commendat etnbsp;'gt; Krnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exercitu ipfius loab, ipfe prouincia |
‘funtergocumeo uiriloab, Ce-rcthi quoq;, amp; Pheleti : amp; omncs robufti cxierunt de lerufalem ad perfequendu Sc-*nbsp;bafiliuinBochri» Serni loxb, quos nomindt feruos dominifui,hoc eß, feruosïoab,illi exeunt cum Abif4i,contraSebam, eos^}nbsp;fccutifunt Ceeethi et Pheleti,excrcitus fcilicet,qui feinnbsp;per ad manuin regis erat,uirißrtißinn,nain caufe mo=nbsp;les id exigebdt periculum 'mminens coUapfi regni etnbsp;feditionis intolerdbilis.
ScribiturhicinterßilioAmdfe d lodb,iuxta lapidé magnum in Gabaon, quum tarnen ïoab non exijfe lega^nbsp;mus,nec à rege cum exercitu mijfum,fcd feruos loab abnbsp;ijjfe cum Abifai contra Sebam.,cum iam difluliffet redi^nbsp;re Amafa ad mandatum régis die tertio. Verijtmile eß,nbsp;offènf im loab tam contra Amafam, qui partes Abfolo^anbsp;mis contra Dauid iuuerat, e^ iam à Dauid magifler mi^ .nbsp;liti£ pro loab inflitutus erat, eyquot; in primo ailu fuoinß=snbsp;delitatisfignum praßiterat, nonredienstertiadie, necnbsp;in tanta rerum anguf}iaßßinans,ut iujfus crat. Rrxtj-riauid maturo iudicioluo uidebat atrociora mala regnonbsp;imminere per Sebam,quàm per Abfolom.ldeo loab licetnbsp;uel à Dauide iuffus,uel propria difflicentia quadä con^nbsp;tra Dauidem fibi mg;ratum permotus,exire cum cxercinbsp;tu noluijfet,uidens tarnen tanta regis Cr regni pericuta, Amafamnonreuerfum Hierofolymam, portcndere proditionemaliquam contrarcgem,mutata fentcntidnbsp;fcquutuseflexercitum,fuis iliumconfilijs cr auxitqsnbsp;adiuuaturus, quern O“ frater Abifai no potuit non ainanbsp;officio fuo cedere pro'fenti. I; ergo loal» morefuonbsp;indutus,flriäa tunicafiolido opere confuta, uel area adnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ corpus ,fuper qua accinilus gladio, fortiter adhérente lumbis cum uagina,ex qua facile gladius cadere uel exanbsp;trahi poffet, obuiam habens Amafam, iam tunc tardiusnbsp;uenientem,qui ab infrlicißimo Abfolom prmceps mili=nbsp;tilt;e contra loab inflitutusfr(crat,c:r iam denuo à DauiJnbsp;it idem confecutus fueratjCrregi in primo aäu fuo nonnbsp;obedierat,in tanto periculo,nonfine multis caufis uide^snbsp;turpermotus adoccidendumeum,fed omnino miquanbsp;crinhoneflomodo ilium inuafit, GT uelutfratrem coinnbsp;pellauitlmgua,Gr ofculum prabens utfratri,prodilt;:nbsp;toriouulnercinfiiélo inpeilus, intra quintam cofiainnbsp;corde perfrfib occidit ut hofltm : eo modo quo ar a6=snbsp;ner occiderat, indigno facinore tanto alioqui uiro. Cuinbsp;tomen prêter hune fuum improbumgemum, in dexterinbsp;täte ar frrtitudine fimilem uix legimus. Modus tarnennbsp;talis adoriendi hofks, quantumlibet morte dignos, im=inbsp;probtis efl ar iniquus,quem ar üauidi uehementcr Olanbsp;uifmnnbsp;nbsp;nbsp;abcminabilem friffr aerifimile ejï. |
|
SAM'VELIS SECVNDVÿ.
Amajk apud deum mortis reus ob perfidiam Dauid, pro Abfolom dehttam, nunc indicium dei cxperitur 'm=nbsp;cuutus (td gladium loab, quern timen multM ob ciu^Mnbsp;uelut hoflemfuum ßrmiddffc uitajjeq; debuerat. Sed ficnbsp;ßrt ultio domini,quee ubiperiodumfuamaffequitur^nulnbsp;lapotefl circumjpeéiione uitari. Vnu enimconfoßionenbsp;occifuSjlibitur in terra, loab uero cumfratre negotiumnbsp;regni interim ftrenue profequitur,Gr non minus ßliei^nbsp;ter,ut alias femperconßueuerat, componitpericuloßßinbsp;mam caußam regni Dauidici.
SeruiloaboccißoinßiltantesdicebancEn eum qui pro loab uoluit priejje militibus: en eitm qui Dauidißcnbsp;fe conciliauit, ut loab ultimas pree eo partes haberet a^nbsp;pud regem.Sic ßoiet inuidia adeßße ubicunq^ honoris granbsp;dus per ambitionem afeenduntur, li Amafa autem confperfus fanguinc, ia-cebat in media uia» Vidithoc quidam uir quodfubfifterct omnis populus, amp; amo^nbsp;uit Amafam de uia in agrü,operuit^ eumnbsp;ueftimento,ne fubfifterentträfeuntes pronbsp;ptereum.
Amaßa inuolutus iacebat proprio fanguini in uia pu blica,ßuiq; ajßeäu remorabatur tranfeuntem exercitü,nbsp;donee abflraitus de uia, er' paüio teólus eft, tunc cnimnbsp;proeeßit miles ad pro/èquendum inftitutum ducum fuanbsp;* rum contra Sebam. 14 Porró träfierat per omnes tribus Ifrael ufq;in Abelarn amp;:Bethmaachatomncm^nbsp;berim, congregati^fueruntSC uencruntnbsp;ctiampofteum* Venerüt itaq; 8C oppugnabantcum in Abela,Bethmaacha, amp; circudederunt munbsp;nitionibus ciuitatem,8lt; obfefla eft fortitcrnbsp;urbsîomnis autem turba quæerat cum Ionbsp;ab, moliebaf deftr uere amp; deq ccrc muros. SebaTranfterat autem Seba per omnes tribus ißrael con^ tinuo de una urbe ad aliam, Abelarn fcilicct Naacham,nbsp;et loca proximaBcroth urbis, in tribußcilicet Beniaminnbsp;dc qua erat, er deßanguine Saul : quorum adhuc multinbsp;erant qui aftiirabant adregnum, co animo exiftrntes,nbsp;quo erat etiam Semei. Isergo Sebacumßuiscomplici’=nbsp;bus congregaueratße ad urbem Abela, quem fequutusnbsp;loab cum fuis circumdedit Abelarn, er aggere extrudonbsp;circum illam,ccepit ariiare er anguftiare dues. Adiu^nbsp;f^ntibuseumcteterartim urbium ciuibus, qui loabfe^nbsp;REGVM SECVNDVS. |
quuti funt,gratißimum iÜis ducemer ftlicißitmtm- Pa riterergo infteterunt ad murum urbis cuertenduntma-gno conatu,uel aquandu folo ex aggerc ad inuadcndimnbsp;urbem. Fortaßis exteriorem murum aggerecepmitt,nbsp;er interiorem fubuertcre aggrediebantur.
el,8^ tu queris occidere ciuita té nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j'j? in Ifraelç'quarepræcipitas Sapiens aliqua matrona in Abda erat tu Salomon er Dauid Kimhiferibunt,nbsp;AfernomineSera,quodByranusaîlegat,(^^‘^^Jpe^^ç,inbsp;lit) qua redimere cupiens fuam patriamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;urt«- ti/1 er obtinuit cum loab,dixitq;: oHm fccundum legem lSlofi,qui urbes obftdebaigt;^’'‘^^^üfle‘nbsp;petcndo,uel interrogarent dues de pace,nbsp;bant:ftc nunc de Abda fieri dcbcbat,amp;ß'‘^^^gnbsp;perftdenda,ud aperiendo urbem,uelfubilt;^^nbsp;autem hax urbs Abefpro qua nunc tibinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;re^ cafemper fidt er fiddis regibus ifrael, 0quot; nbsp;nbsp;nbsp;h’geiit bellis, nec Dauidi nec alijs, quam tu quieris fubuertcre, er occidcrenobilei^^^'^fjdelii^nbsp;tropoUm multarum duitatum,qu£ itcldnbsp;er iufte agit,tarn regendo fubditas,q reglquot;^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itcr do.Öuare£r^o,ó loab,tuinuoluere lut deglutire tyrannic e quarts Ulamiqu^^^'^'ß/ffre^nbsp;ifrael tradita eft in hareditatem, atq; fu^nbsp;tatem domini dißiparc.
loab iuftoquidemfiirorc Schamper arbitrabatur dues confentaneos iUicjfe-^^nbsp;diens feeminte uerba,reJfodit:Ahfitabfii^'^^nbsp;demolior udpruedpito nec uaftonbsp;nonficagitur à nobis. Homo demoiueFpnbsp;rcbdlauit regi er feditionem fufeitat, buttc)nbsp;uolumus,boc rcddito,ab urbe difccdeinu^'nbsp;Ingrefla eft ergo ad omnemnbsp;fapiétiam fuam.-qui abfeifiumnbsp;fihiBochriproiecerötadloab.b fdU»’!’nbsp;nit tuba, ÔC recefterfitab urbe, uflnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e in tabernacula fua î loab aute K (cf |
|
SAM VELIS SECVHDVS. ïtnifalem ad regem«. Sapientia foeminie falitatur urbt, er exercitut Cf re , pax redditur, Cf tyranno liberatur promneia.nbsp;ergo ßapientia ^erneitda etiam 'm mulieribus. Sc 4nbsp;««Igi fK/nMWigt;î«}î4fn4ttW!, tjuod ut mflabile eß, ficnbsp;^‘fieulofißimafeditionesßunt, er regnum iUius ambb^nbsp;. amp;ßauoribiesniti ftultißimum. . Fuit ergo loab fuper omnem exerdtum ‘f^d, Banaias autê filius loiadæ fuper Cenbsp;'‘^^hæos 8c Phelethæos« \ ^^cribitur hic uelut noua faeies regni Dauidis poß fuperatOf, er feditiones oppreß=nbsp;•’ ’“'^xiliodotniniAoabuero ob res ubief; ßliciterge=:nbsp;'ƒ fcsntfrtio magißerfit totius exercitus, quod ofßci^^nbsp;'^gt;1 bis ainifijfe uidebatur, femel poß obitum Saulisnbsp;^'‘^fufjiilo^fecimdo poßoccifum Abfalom,Amafa,nbsp;licet no ex’miußa,non fine legitimisnbsp;(lt;iufis occidit, non aut cm ßrtitcr er /kenue, fednbsp;^^‘^lorio modo. Coailus igitur Dauid, uel 'muitus du^nbsp;permißt exercitiis,er pertulit iilius potentiamnbsp;‘’^mortem. BanaiM autem erat prmeeps expeditionbsp;.’'^ê.'ilisfagittariorMn ef ßindibulariorum,fecun^nbsp;’’^“liijuosludieos. .j^^'iuram uero fuper tributa: porro lofa Ahilud à commentary sî jjj ^''*3 autem feriba, Sadoc uero SC Abia-j ^*L^3cerdotesîIraautéIairites erat facets ^’’Ûanid. Held“”’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fubditisgeittibus exigenda, Sn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid'mfiituta,fecundivm ttnr ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;commentari/s,fcriba fcilicct ttibutorum,Siua autan fcriba régis er ne= er Abiatharfummi facerdotes dnünbsp;biebraos,nbsp;1 °^^‘Uüdi5dicitur,hoceßprmcipaliscofiliarius,nbsp;! feilt dircélor er fecretarius: de tjuo uarianbsp;'^“^‘‘tefinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hebr£os,non fatis conßans. lt;[CAPVT XXL Ada eft quoq; fames in diebus 5 {Dauid tribus annis iugiter:ôinbsp;i confuluit Dauid faciem dni, di-ÿ ^^iguinum.quia occidit Gabaonitas.nbsp;%nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^’’8° Gabaonitis rex, dixit ad el f'^orro Gabaonitæ no erat de filqs Ifra îft,çl .’^^liquiæ Amorrhæoru î fili] quippcnbsp;Knbsp;nbsp;nbsp;'®*^tterât eis, amp; quæfiuit Saul perçu ' 'quot;fV nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P’'°nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ifrael amp; Iudagt; ^'¦si)f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;muïtipliciter punier at Daui- inobedientia populi, etmt ex. cËii uoluntatc regem à Samuele inflitu=nbsp;‘i Dauide feinper adminiflra=nbsp;adpublicaregni negotia. Etiafinbsp;pœnitentiam ßgt;ofite obiuitnbsp;Nunc igitur rege pacifieato^nbsp;febeUandum promptißi-lt;t tßiofame triunt annorum^ Ct(uf( triennif |
REGVM SECVNDVS« ÏJJL Uiirie aßignatur.Poffet dici,tribus uicibits populum re^ flitiffe regno Dauidis, contra mandatum dni : femel fubnbsp;Isbofeth, er co mortuo : fecundo fub ucl pro Abfalom:nbsp;tertio pro Scba.Veruin,quiarcßabant quoq; alite qutc^inbsp;dam perfon£,qu£ fuo tempore regno Dauidis negotiumnbsp;facerepoterant,quo minus fuccefforfiliuspacificeha-bitaret,ßlij fcilicet Saulis, ucl nepotes. Idea occafionemnbsp;dominus adornat illos occidendi, er ad mdicandum totinbsp;lfraeli,quanti meriti er §^atite cora domino effent gentiles Atnorrh^i, Gabaonitte fcilicet et populi feruitorcsnbsp;er dei,pacifici,conuerfi adfidan ueram, er iugum Ic^înbsp;gislaboribus fuisfiudiofef^uenterq; portantes ad inuinbsp;diam lfraelitis,qui agreernon fine plagismultis tn offinbsp;do feruanda; legis contineri pot er ant. V t dificrent ifraenbsp;litte,dno cur£ effe etiam non progenitos ex Abraam uelnbsp;ifraeLNcq; opcrumdiuinorumratio curiofius eflinue=:nbsp;fligandatnec omnia qu£geßa funt à regibus conferiptanbsp;funt.Sicut er hoc loco, ubi Saul Gabaonitas occideritfnbsp;non Icgimus, er qu£ de urbe Nob comint fiuittur Iudd,nbsp;non firma funt etiam ipfis. Confiât Saulu cum fuisfilijsnbsp;peccatii aliquot defignaffe,er 'miufiitia contra Gabao=‘nbsp;mtas illos,aliqu.t ratione occidendo: in quo populusfibinbsp;applauferit,quafi defiderantes excindi GabaoiMas,ta}tnbsp;quam de femine Abra£ nongenitos,quibus hoefaélo donbsp;ntinuspacemprocurauerit ,ut pofitam duraumdidantnbsp;famis er mortis tot uirorum temperarent fibi ab ofiinnbsp;ft Gabaonitaru, quos exempli^atia 'inter ïudaos per^^nbsp;feuer are uoluit,^athin£os,donec templum er dei cubnbsp;tus fubfifleret: quibus contra uerbtim domim ifrael iuranbsp;uerat iuramentum, quod dominus femper feruandu de=inbsp;creuerat,inÿ'atiam gentium domino aliquando affoci=snbsp;andarum, qu£ multo firmioresfiitura effent 'm cultu uenbsp;ri dei,quàm ifrael unquam fùerit. 5 Dixit ergo Dauid ad Gabaonitas,Qiiid facia uobisî’SC quod eritueftri piaculum,nbsp;utbenedicatis hærcditati dominie Atidiens Dauid iuffit donùni reconciliandos Gabao^: nitas utndiHa aliqua uel codonatione,qu£rit, quid tMtnnbsp;exigantfatisfadionis, ut ipfi quoq^ qualefcuq^ à luebisnbsp;haberentur,tamcn de uolutate er gratia dei populo deinbsp;benedicant er faueant,tanti fcilicet meriti apud detrnttnbsp;quanti dominus ipfeuellet.
Gabaonit£ quandoquidan audiunt domintvm pro fe iudicaffe, nolunt argentum uel aurum, fed mortem posnbsp;fieritatis Saulis,idq; non plurium quàm feptë uirorum„nbsp;quorum morte obteiitd f l^ertirent fe fuos pojïfros |
|
S AM VEL IS SE CV ND VS. pitcoM er uitam obtinui/]e. c^u^i alioqui tanto pericuïa ftM uiélituri fùcrant inter Ifracl^quanto eorumregnumnbsp;quod Umftabiliendum exifiimabant filiciiM promouif=:nbsp;ttànbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘làjs.Suj^endiunt autem poflulant, ut ultio domi’ii pro miferii Gabaonitis profclitb clariut diutiiii uulgiretur,Gr effent poflhdcquietiores,pronbsp;quibui omnibui conftaret dominum deum iudieaße,exnbsp;cmplumq; fieret gentilibut conuertëdi ad ueri iUiui deinbsp;cultum,quosquamlibet non genitos iuxta carnemabnbsp;Abraham CT lacob, fed afcitos per deigratiamadoptionbsp;nem filiornm dei cr ad ueri dei uerum cultum admijfo;,nbsp;ffc appretiaretur cr fie amaret dominuf,ut noüet eoritnbsp;quenquam turbari uel opprimi à lud£ii:non fine glorianbsp;fo myjlerio uocand£gentilitatii ad ecclefia eleóiorum:nbsp;de quo iuda'i libeMertacent,C7’ nefcio quie extema 0“nbsp;fi'iuola hoe loco comminifcuntur. y Pepercit^ rcxMiphibofeth filiolona^ thæ filii Saul,propter iufiurädum demininbsp;quod fuit inter Dauid SC inter lonathan finbsp;hum Saul.
Gauifuteftrex^quod nonnififeptem petiffent,ut non includeretur eodem numero Uliphibofeth filiut loanbsp;nath£,cui pareere poffet, etiainferuata fententia dominbsp;tu^duos enim filios Ritzplt;e dedit Dauid Gabaonitis, G!quot;nbsp;qu'mq. fiHo; i^crob uxoris Radrielis, quos educaueratnbsp;^iebo^nonhabensfilios:hocefl,feptem, quos Gabao^nbsp;iUttefufcipiciKcsfulfenderunt in monte ad uerbum do^nbsp;mini: ut difcereiic reliqui lïebrai profelitos dei non pernbsp;fequiueloccidere. Hie autem M-iphibofethaliusfiiitiinbsp;filio lonathie,
Quandoquidemoccifierant hijfeptemuiriindicia diu'.no,ad obtinendam iterum pluuiam qua terrienafcennbsp;tia fuccrefeerent. Dimiffà funt corpora 'm patibulis do^nbsp;Tamina fl- nec plueret. Interim Ritzpa non fires corpora ipfortimnbsp;dehs mater,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^cHicio 'mduta, ftuduit abigeredtuno^, tluq^ aues Cf befîias, donee obtenta pluuia deponeren^ tur. Nec e/î uerifimile fine reuelationediuina tarn dinnbsp;corpora crucifixorum 'mhumatadimiffà 'm lignis contra legem iilofi, contra quam diffenfare poteft quinbsp;condidit,
|
REGVM SECVNDVS. 11 EtabijtDauid SCtulitofTaSauI^o/fa lonathan filfi cius à uiris labes Galaa , gnbsp;¦furati fuerantea de platea Bethfan,nbsp;fufpenderant eos Philifthiimcumif'ternbsp;ciflent Saul in Gelboe, SCafportauitindeoflâSauIjSConaloua thae filii eius, SC colligétes ofla eorum quinbsp;affixi fuerant,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. *4 fepelierunteacumoflibus Saul,Ä ou than filfi eius in terra Beniamin, iuh^t»nbsp;in fcpulchro Cis paths eiustfecerunupo-mnia quæ pr jrceperat rex, SC repfOp'Uatnbsp;eft deus terræ poft hæc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Dauid audienspietatem Cf .fidem fos,prlt;ecepit deponi corpora, Cfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad mas Saulis in fcpulchro patrtsSauL Guibits dominiuoluntatem,repropitiatusefiterr£,^nbsp;pluuijs iterum fœcundâdo. ludicia autemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, admiranda funt Cftremenda,q difcutiendlt;i(^ canda. Durum enim iudicium domimubi^ ‘’quot;s'*’nbsp;primum regem ifraelitici populi Saulempnlt;i^‘^^^fflnbsp;tern bonitatem Cf dementiam in Dauid,nbsp;fufcitando,propagando ac confirmatido, ^Cj. ad.nbsp;rum effet in omnia fecula: Corporaliternbsp;Chriftum : Spiritualiter uero cf longenbsp;in toto terrarum orbe, per Chriftum fihit^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ iusregninonerit finis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ppi I y ^Fadö eft autem rurfum lifthinorum aduerfum Ifrael,nbsp;Dauid Sc ferui eius cü eo,SC pug’’pjuid,nbsp;tra Philifthfim. Déficienteautf'^^pba,
bat. Sc accindus erat (enfc) nouogt; percutere Dauid.
guas lucernam Ifrael. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o»gt; ^^arratur breuibus cffif^ or dine temp'’^ periculofi conflidtts Dauidis,praterfupr^^nbsp;quibusfauore diuino praualuitimpijstyf^!'nbsp;gantibus.Quorum fiiit units cum Philift^l^’ , nita,nbsp;tigit uiribus debilitatum Dauidemnbsp;praliantem contra quendam Isbibenobfiê^^^nbsp;corporc,Gr magnarum uirium, armisnbsp;pendis munitu.Auxiliatus eft autem Dattidinbsp;ter loab,Philifthi£uq- occidit.^on fempet do^^*'nbsp;fandis fuis miracula adit, fed diffienfatnbsp;ad executionem fua uoluntatis: ut hoc loconbsp;ribus Phihfthao imparem, periculo exemit p^^j^ pdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Quo euentupericulofo populus pcrmotus,^^i^iÿite^ uidemueteranorum pnuilegio pralijsnbsp;re,cuiusprtidentia, confilijs, orationeamp;r .nbsp;natlentfrui,quàm fenihbus uiribus totiusè^nbsp;ntodopropugnari. |
JJ ^amvelis SECVNDVî. , .ÇEtfaâum eft pofthæc bellum adhucnbsp;dcftirpenbsp;tai^'^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pgt;‘Op^ ttrbem Gob, qUiC cr Gazer »0
Piam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid, fed milct quip
*9 oeeiditgigantem Saph.
bellum in Gob cotra Phi^ lïî ’ *” *1“® percuflit Elhanan filiusnbsp;lemites Goliath Gethæ^nbsp;haftæ cratquafi liciatori^nbsp;. Jf^entium*
d)t ^^‘^’''^^ellumhicnarraturde occifoGoliathGe^ 'iTatrc eins quem tempore Saulis Dauid occiderat.nbsp;‘^'^JJ^^eflautetaab Elhanan Bethleemita,filiolaare
jj ’lEtadhuc bellum fuitin Geth ï in quo j’yf^gt;tcxcelfus,qui fenos in manibus pe-fu^^s^habebat digitos, id eftuigintiquanbsp;1, p’^ erat de origine Arapha*nbsp;perculüt autemnbsp;Irnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid»
jP’ quatuor nati funt de Arapha in Geth, (jj^^'ideruntin manu Dauid, ôC feruorûnbsp;item in Geth betlumpit,mquooccifus eftgi=nbsp;tff‘''‘^iquatuor habens in manibus gt pedibus digi=nbsp;^hath,fedaliusquipiam exprobrator 1 ƒ=nbsp;^ogt;t‘*thas filius fi-atris Dauid.Bellumnbsp;^°ftrsßrtißimos,nbsp;pi^ê^^eontra uitiahuius inutidi, etnbsp;1)15 ( ’ftxVititólfî quie femper uigent in hac uita. Omnbsp;^^‘'leipatus, qui aduerfatur uero Dauidi Chrinbsp;^'ilo ' fuis,percutitur,cedit,cr deflruitur,do=nbsp;•ikcf tlt;incente,uirtutem faciente,ct ad nihilumrenbsp;^^i'^iequid fe erigit contra pietatem or pios.
^CAPVT xxir.
^Ocutuseft autem Dauid domi no uerba carminis huius, in dienbsp;(£jKii)liberauiteum dominus denbsp;„JJ S manu omnium inimicorü fuo*nbsp;de manu Saul»
*’¦lt;], nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difeimus Dauidis multas uiilorias corn
Oteros quàm familiäres ,fcilicet quot;’¦Et '^^^‘^gt;^f^‘^echitas,!sbofeth,Phili/lhteos,Ha~nbsp;Aflto-fpr, Afcplo)«, Achitophel, Seba,nbsp;i^rtute, non propria uictffe.nbsp;^^gt;lic(^ Ssatiosrefirt hoc canticomfigni, pofiquanbsp;gt à populo iu/Jùs non ultranbsp;''^{»^‘^‘^^‘^^'’^‘^‘^enimdomino cecinit hoccarmë,nbsp;Saulis,patenxnbsp;cteteris periculofiornbsp;Xt CT «ÙMfMrnior.
^^Iü5?^°®*quot;“spçtramca, 8C. arxmca ’’‘or meus»
RBGVM SECVNDVS.
T««c ew'f» cecinit, gt dixit Dauid: Kultte quidem Gr atroces perfecuttones meteperunt, fed dominus efl,nbsp;quiomnerobur uirtutemq^fuppeditauit : ipfe rupes efl,nbsp;ermunimentum meum,quo tuto confkgiebam,uelut adnbsp;loca aditu dijficiliailpfe qui me euadere fielt, GT eripuitnbsp;periculis,non fecusatque fi quis ouemèfaucibuslupinbsp;eripiaL
5 Deus fortis meus fperabo in eum t feu^nbsp;tum meum amp; cornu falutis meæ î eleuatornbsp;meus. Si refugium meumtfaluator meusnbsp;ab iniuria liberabis me»
Deus efl roboris mei, quo uelut firtißtmo pnefidio, Dcj nomu crinacceßibili,a malo definfusfiim, qui Gffirmitas efl quot;,5“nbsp;uiriummearum,Gr inuincibilis propugnator, ut tuto innbsp;ipfumjßerarepoßim:Clypeusmeus, quihoflium iaculanbsp;ex omni parte impetentium excipere folet, gt diflellesnbsp;re: Cornu falutis mete, qui contra pugnantium firarum ¦nbsp;incurfum,uelut cornibus defindit me,z^cui foligloriantnbsp;falutis gt ff’atiam debeo.'per/ùgium meum efl, ad queinnbsp;tuto confligiens gz aufligiens hoflium perfecutioncs, ahnbsp;ipfo faluor, äs' definfatusfum femper : qui GT faluatornbsp;meus,àuiolentianKfcruabitpoflhac ut femper.Tefla^^nbsp;tur tot beneficiorum dei nominibus fiducite fute amplitunbsp;dinem,alijsincxemplum,quibushiedei laudes inculca^nbsp;ridebeant.
4 Laudabilem inuocabo dominum, SCabnbsp;inimicis nieis faluus ero»
CoUauditdo bonitatem dei inuocabo illius auxilium, GT non dubito me faluandum ab inimicis mcis : unus esnbsp;nim mihi omnia efl, cf prteflat:idqi omnibus qui fisnbsp;duntei.
5 nbsp;Quia circundederunt me contritionesnbsp;mortiSjtorrentcs Belial terrueruntme»
Inuaferant mefepe, GTcircumuaUauerant mean» guflitemortales,cumdeomnihumano fubfîdio deflerasnbsp;rem. Torrentesq^ hominum improbißimoritm, uanosnbsp;rumc[;infultus,flupcficeruntme,Grfubitaneotcrrorenbsp;ueluti exanimabant me. Horum cr fimilium uerfuumnbsp;commentarium er explicatio funt hi duo libri Samuelisnbsp;diéli,ut projùfîore diftione non egeant.
6 nbsp;nbsp;Dolores inferi circundederunt met prænbsp;uencruntmelaquei mortis»
lequel infirorum uel dolores anxij complexifunt me,ut crederem me ob peccata mea, Grhominum impronbsp;bitatcs,infiris proximuin : praoccupauerunt me laqueinbsp;mortis,quos citra diuinam opem euadere non potero.
7 nbsp;nbsp;In tribulatione inuocabo dominum, etnbsp;ad deum meum clamabo, amp; exaudiet dénbsp;templofuo uocemmeam, amp; clamor meusnbsp;adaures cius»
QtMntumcunq; autem anxiarer, femper fidenter ins uocabam dominum, gt ad deum meum clamabam, quinbsp;hunquam deflitit exaudire uota mea,de excclfo habitasnbsp;culo gloria fua.Vota enim preces humilium re/ficHnbsp;Cf complet,dominusglorilt;e.
g nbsp;Commotaeftjô^contremuit terra, fun^
damenta cceli coneuffa funt, ÔC commota,
^¦5
-ocr page 266-|
SAMVELIS SBCVSm quoniam tratus eft ei» Vindicauit mc dehoßibuf meii omnibus, mifericors mihi dats,irtttn fuum faïlis hombilibiM oßvndcndo illis,nbsp;udutcumterram concutit CTtranere facit, çy uelutnbsp;euertcreiütiturßmdamentd mundi, cceli ipß /ùlgurinbsp;bus çr tonitruis territant impios:fic hoflibus mets fe donbsp;minus exhibait iratum iudicem.
Durum indicium fuum, çr uelut excandefeentia 'ut» tolerabiUsfumum naribus expiratum, declurauit ofori»nbsp;bus meis,cr pariter oinnes confumpßt igtte condemna^nbsp;tionis fut cy feueritatis. Carbones uetut accenß funt abnbsp;eo,continuo magis ac magis creuit hoflium meorum de^nbsp;ßgt;eratio,ßcut zx inuiditeardores in ipßs fuccreuerant,
Sic enim femper deus mihi faluator et amicus adßic^ erhoflibus meis iudex iußus er iratusßcut olim ifraelinbsp;adßit,cum defeenderet de coelo in montein Sinai,er cunbsp;iigine horribili circumßnderetur. n nbsp;nbsp;Et afeendit fuper cherubim, 8d uolauit. Sc apparuit fuper pennas uenti, Cjwm uelocißime uelut uolucrcin inequitando, er ue lut alis aquilarum dcßrrctur,tremendus impijSfOpportttnbsp;nus autem er flrenuus auxiliator piorum.
Nemoff de iHius iußa punitione, ergT'^ui damnatio tie uindicare poteß,nemo uictßim ilium Ledere, quißbtnbsp;xircumßdit latibula, tabernaculo fuo circumpofuit ob^nbsp;feurißimas aquas,uelut nubes denfißimiis, ut à pijs hominbsp;nibus admirctur er ueneretur,ab impijsßrmidetur, uinbsp;ineuitabile indicium mortis,
Splendor clarißimce iuflitie fitie,quam exigit er præ fiat,a]}gt;icitur cum terrore ab boßibus pietatis, er adu=tnbsp;rit quaß carbones ittoriim confeientias, qult;e er impio=inbsp;rum iudicio abominabilis uidetur, crudeUs, intolerabilisnbsp;fteiniqua, 14 Intonuitdeccelo dominus, Sdcxcelfus dedituocem fuam, Ipfe tarnen interim de ccelis terret incredulos, er in* obedientes fibi,terribilibus mandatis fuis, qult;e uel nolennbsp;tes ferre coguntur er obferuare,niß igneafùroris fui tenbsp;la fentire malint. IJ MifitfagittaSjamp;diifipauiteosî fulgur, ôdeonterruiteos, ïudiciorum fuorum uindiilarum fagittos iacula* tur,paßimq^ ffargit in impios.¥ulgura comminationumnbsp;fuaruminuadunt penetralia confeientiarum omnium, •
|
18 KE GVM- -SE-eV N D VX ticnc domini, ab infpirationefpiritü«nbsp;roriseius, Profiindißimas impiorum cogitationes, quort^^^ da nelut mare femper jTruent,tu ab imis,ßgt;iritue)/^^^‘-products acpatefacis,er iudicas uelut cumorbùfritd^nbsp;menta i/ntima promuntur erprofibunt,pr‘eittcrepatio*nbsp;ne tua, cumßemere cceperis duro tuo iudicio, in obdu*nbsp;ratos hofies pietatis.Talem tu confueuißinbsp;ßititi tnnoceiuiæqi inimicis,er perfequutoribusfinbsp;tuorum,lfraelitis deAegypto eduäisßc irnpiosi^^^nbsp;boßes iu^cauit,portentis huiufmodi magnifi^i^'f^ 5nbsp;tidie agit 'mffintu cum eifdem. J7 MifitdeexcelfOjSdaifumpfiiu’^’^* xitme deaquismultis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.^^0* Mihi autem er omnibus fidcUter iüi inb^^ Um er femper auxilium fuum de ccelis mittd, ,nbsp;porreila manu, extrahit depneualidisaquis “’’onbsp;rum omnium. Liberauitme ab inimico ab his qui oderant me : quoniaW toDnbsp;resmecrant, Eripit me de ßrti potentia crudeliunt mihi defferabundo inßßerent, certi denbsp;qui humants artibus er uiribut euaderenonn'nbsp;nbsp;nbsp;gd Præuenit mein die afflidionis’^^^Jjp, fadus eft dominus firmamenfu’” , ..pr^ Anteuerterantme, ^3quot; euadendi «encrant hoßes mei,in die perditionis nie^gt;‘l‘‘^i(iilis rabant,egoqitimcbam.ln hts autem ontnib^^^ßianbsp;meis,dominus fiât mihipraßdio,ernbsp;mefauorefußinuit. öd eduxitme in latitudiné: quiaccmplacuitfibiinme, , Angußqsariiatum horribiliter,fubito‘’’n liberatum eduxit, propter peccatanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f*’ tiam, dementia fua fiduciam coneeßit, tranßuliffe promißt. Dcq; tot magnisnbsp;hoßibus cripuit me dominus, non dsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eHê^“ quia complacuitßbi,ut me quambbet pec^‘‘'^ ret,fauoribus profequeretur,ex meragtati^',^ t**''nbsp;11 Retribuetmihidominusfet“!’.nbsp;ftitiam meam, fecundum mund**^*nbsp;nuum mearum reddetmihi. Affatim beneßeit mihi dominus meam,remittendo mihi peccata, quibusnbsp;temfuam,ßcutcregoinme pecca/ttil»^ îliiiipf‘”^‘^nbsp;menterindulß. Etßcutmaniismeas no^P^^nbsp;fanguinc: ßc me quoque feruauit, ne pt^nbsp;fanguinis effußone perirem. Quiacuftodiuiuiasdomiob^ impieàdeomeo,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Tanto autem ßudio innocentlyferU‘‘*^^ ut mhil yquy horruerim unquam, ut jftnbsp;ab illius bencplacito, decidere à fide perßnbsp;quodeßimpiumfieriadco, _nbsp;nbsp;nbsp;_ Omnia enim iudicia eius m meOjSdpraeceptaeiusnonamou |
|
SAH'VELIS secvndvj. ^Q«w futntnuM meum fludium efl, ut quod itli f)lj^ ^hquodipfc decernit,quod lt;equum efl,cogitem,cr /e-diligOjUt ab eano reccdam,fic atümo prænbsp;prtecepcrit qx uclit, probeturà; ei,ut K, 1^0 perfeâus coram co, amp; cuftodiam ^3biniquitatemca, ejfe intcgcr^mtwccns/yncem^ac inculpa lil«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fludeant me obferuare ab ils in iüum pecccm,ne gratia ipfîus ex= clementite fua:nbsp;bon 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uacuum uidcar fufccpilJc, zr dßducia ^5 ‘tliquando cxcidißc. n.. ^•^eftituetdominus mihifecundumiu . laitt nicanijfccundum munditiani meä,nbsp;^°*’fpe(3u oculorum eius» jiudio probari dco mco cupio ,ßcße quoq^ ‘ '^°gt;ninui pneflat uicißim clcmeittißimuin, ut ßecunnbsp;'•‘nd ”” fiduciant mcam in iÜum reßgt;ondeat:zrßenbsp;),nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dedit,ag^s f^ndo fandu s eris,cum uiro per^ gt;gt; Serfideris. eris,amp;cumper= litiît nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fltidet,ctiamß quando perßagi^ ß benignicin f^«4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efl, palt;^um .'’^‘l’utEt qui purumßeßruat, zr uiriliter agit, eis 1'® lt;/« 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßppeditat qua promißt. Contra ue prafiaâut zr ßubdohts, per deut ipßcàpromißitßuit,gradin •lnih^ ‘^^ßo iüi prater moremßuum ulcißcens mala,nbsp;^’’^ßcTcit bona,ßperflarentinßcedere. ^ZM- ǰPuIum paupcrcni faluum fades, ^uis excclfos humiliabis, huiußmodi ojkndißi,dtvm popus ‘il’ hofiisnbsp;Grhumiliafli ßipercilioßoi, ßafluoßosq;nbsp;t\^[‘‘^^^neplaciti contempt ores. domine, amp; domp °’^^*^lucernameaes, uerbiituumpedibutmeis, f‘(tionishumana,ne iüecebrisnbsp;péricliter z^ concidam. deomeo {)(,(;*‘ainmurum, '^'*’gt;’11, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propitium auxiliatorcm, curram accins ''^toj/'^^'‘‘^ter perrumpam hofliumeuneos zy‘ar= 1^®nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eß omnis ui{îoria,qui ßauesmihi: zr in Vo).,“ P^-e((alcbo,quantum’ibctinutiitißimiscaßris %'(,g ^rifideliu. Cit enim cxiguamihi'uires eßent,nbsp;}| ‘^flrutlusjpopulo tuoßubicciPalaflinos,JAonbsp;^malechitM,Edomitas,zr Syros. ®'')examioatum: feutum eft omniü |
¦REGVM SECVNDVS. 154 fperantiura in fe, Deus cfl qui praflat tanta fidelibus, cuiusßaila iußa Zy inculpata,promißis eins probe rejßondent. Verbumnbsp;iUius probatißima eß fidei,ccrtißima ueritatis, abundenbsp;praßitit mihi zr omnibus quapollicitiis cfl,ctiam ß tarnbsp;dius,non tarnen infiliciuSjproteitor eß omniumßeransnbsp;titimineum,etiamfiregestyrannizrimpij omnesimsnbsp;pugtentßÜo protegente ßemper euadam ßuperior. 3^ Quis eftenim deus prætcr dcminum'e^ amp; quis deus fords, præter deum noftrumï* Qttw det ut omnes iïlius bonitatcm experimento dis ßcant,ut ego f zr rcicóta omniumßuperßitione, unicusnbsp;ßeruator colatur, quißolus deus, oimiipotcns, beni~nbsp;gnus,ut ßeipßum quoq; nobis tradidci-ite 55 Deus robur meum in excrdtu,5^ ferua^ uitperfedam uiammeam» Deus robur meumfirmißimttm eß, ut in ipß poßim omnia,ßn€ eo nihil,quo protegente ladet nemo, qui exsnbsp;peditißimam parat uiam meant, quo ßzuante, frliciternbsp;cedunt mßituta omnia. ^4- Coæquans pedes meos ceruis, amp; fuper excelfa mea ftatuens me* Promptum fieißi mead operasßnilionismea, ut prompte potucrim, quapracipiebas ad regimen populinbsp;tui utilia proßequenda: capreis uelociores pedes ad diffinbsp;ciliaquacunq^ aggrediendadedißi, zrßuperandama-gnanimiter. jy Docens manus mcas ad prælium, con^ tritus eft arcus æreus brachiis meis* Pelicitatcm triumphorum meorum, artemq; debcls landi impios,tu dcdißi,docuißi,promouißi: roburq; pranbsp;fiitifii confiingendi arcus calybeos zr inßuperabile, branbsp;chio meo,ut tutus à iacults,hoßes fidclium potenter pronbsp;ßrauerim. DediftimîhicIypeûfalutistuæ,Slt; man fuetudo tua multiplicauit me* Per te ßolum ßeruatusßum ubiq; zr ßemper.Manßues tudo zr benignitas tuaßuperiorem me reddidit, zr uirsnbsp;tutem minißrauit improbis reßßendi: dedißi enim,ut innbsp;bonouincerem malos, zr crudelißimos perßecutores,nbsp;manßuetudine à te mihi dataßuperarem. j7 Dilatafti greflus meos fubtus me, amp; n5 nutabunttalimci* Succefßum prabuißi mihi in omnibus ncgotijs,ßecun dando greßßus,ut nunquam tali meinutaucrint, ßed optanbsp;to cunóla cecidcrint:quandoquidem omnia dei aujfiicijsnbsp;tentabam. Perfcquar inimicos meos, amp; contcram ’ eos, amp; non reuertar donec cofumam cos*nbsp;Auxiliotuofi-ctus,hoßes ißraclisßcdeieci zropsnbsp;preßi,ut nullam cum cis pacem inicrim, ßed ucl extinxi,nbsp;uel tributaries cfiici, nunquam ab Ulisßupzatus, nunsnbsp;quamfiigatus, ßed uiiiorioßus ßemper redij tuo munere. _ * Confumam eos 8C confringam eos, uc ^ponconfurgantreaderfub pedibusmeis*nbsp;Conßumpß eos zr pzßdi,ut nunquam rcßßere posnbsp;tuerint,ßcdßub pedesmeos ccciderint proflrati: id ans X |
|
SAMVELIS SECVNDVS. |
REGVM SECVNÖVS* |
|
tem non mea uirtutefed tun.
Ti( enim ßrtitudinc nccinxifli ine,uirtute heroica im btfißi nd bellum. Tu hunti'iaßi cos ut conßßerc non pof=:nbsp;fent:Inm enimfcelern illomm mntur uei’ant,nd tarn atronbsp;cent ultionem,ut[ubdcrentur mihi,utfiignrentur,cjunn=nbsp;tumlibctfalcntis curribus fuis infu[ierabiles credcren^nbsp;tur,t(ttnendeleui eos. Afpicient, Sinon erit qui faluct: ad dominum, amp; non exaudiet eosgt; Clamabant ift£gentes nd numinn fun, nd idoîn, ^uo rum nano fnlunre poternt:non fmt enim dij, fed opernnbsp;hominum. Qjtibus non nuxilinntibus,te tnndem dominunbsp;inuocnbnnt,quanfo!um credere,colere, ndornrc or in-uocare debucrnnt.îdeocj; zelotes dominus, non ndiuuntnbsp;tnuocntus,nifi in fefolum unum uerum deum totn J^iri^nbsp;tus dcuotionefidcntest 4j Delebo eos ut puluerem tcrræî quafi lu turn platearum comminuam eos atqj con-fringam eos* Extenunui eos contudi uelut puluerem, fcelerntif fimis hominibus non pnrcendo, cum prncepiffet dominus, fed crudeliter unflnndo unßntores, crudeles po^nbsp;puloSjde terrisJcilicct ^iioabitarum Âmmonitnruntnbsp;delendo,non uelut Snul pnrcendo eis,quos dominus om^nbsp;ninodeleridccreuernt,ftcutlutum pintenrum commit:nbsp;nui er diflcndi. 44 Saluabis me à contradiâionibus popu li meitcuftcdiesMEin caput gentium. Populus quem ignoro,feruietmihiî Eripuifii me nb impugnntionibus populi mei,n moti=! bus }frnelis,et fludijs unrijs, quibusngitnbnrfepe nmeisnbsp;uthofiibuslS!abdl,Snuli,cr Semei, feuere retribuerem,nbsp;fedtume cohibuifli-Ideo nutem tu meferuafii, utfieremnbsp;cnputgentium,ficutignotis nnten populis preeejjè ncnbsp;pr^efici me dederis,iüis mihi ßionteferuientibus. filii alieni mentientur mihi, auditu au-xis obedient mihü Et ß quinlieni conéli er inuitifubdebnntur mihi, no turnen id pnlnm ut ernt oflcndebnnt,fedfingebnnt nniminbsp;promptitudinem,qunm non hnbebnnt, meiuiti operibusnbsp;fubieilionis mentis peruientinm: obediebnnt tnmen etinnbsp;inuitinolentesq-. 46 Filii alieni defluxcrunt,Si contrahentur inanguftiisfuis» Alienigenxnudti corde deciderusit, er contabuc^ runt,ßrmidnntes potentinm n temihi dntnm, nemunitifnbsp;ßmisfe locisincludere, fed frußrn,fiudiierüt timoré meinbsp;trepidnntes nd uiâorins mens ipßs infferntns. 4y Viuit dominus, ëC bndicius deus meus, Siexaltabitur deus fortis falutis meæ nbsp;tJihilmihi Inudis eruirium,uel etinm meritorum,nbsp;'tn omnibus his meis operibus tribuo,nihil meum efl.Vi=‘nbsp;•Ht dominus deus, cuius nomenßt femper benediäuntf |
^ui folus efl omnis frrtitudo tnen,quifolus exnltettir,^ collnudetur in oïbus bonis, qui me fnlunuit bonitntefun.nbsp;4^ Deus qui das uindidas mihi, Si dtijetsnbsp;populos fub me. Is folus er uerus deus efl,qui uires pr^flititulcifcen^ di me de hoflibus meis, er qui fubdidit tot populos fubnbsp;me.lUius donum efl men poteflns,illius commißio impei nMIKWCMI». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, - 49 nbsp;Qui educis me ab inimicis meis, 8C a re i ftentibus mihi eleuabis met à uiro iniuria^ rumliberabis me. Is efl cuius grntin er beneficentin eripuit rtr nr mit nb hoflibus tnm ßrtibus,nec id folum, fedd^nbsp;pofuit me iUis,ut dominnrer iUorum, quinbsp;contrn me:nb omni utolentin, er nb ipfo Snidrnbsp;tißmohoflemefnlunuit:ei folincceptnmnbsp;menmdetotnduerßtntibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Propterea cófitebor tibi dominé amp; tibus,8i nomini tuo cantaboï Pro tot ergo tuis beneficijs iuflum cfl ut confitenr te in conjßeüugentium o domine:nbsp;tuo cnnnm,erglorificnbo mnieflatem tuntu,urnbsp;collnudetur nb omnibus flmiliter pnßis ernbsp;yi Magnificans falutes régis fui, yiD,nbsp;mifericordiamCHRISTO STO^^nbsp;ÔC femini eius ufqj in fempiternuifl*nbsp;Qjtiiuxtnpromißionesfuns mngnifieisnbsp;fleit regnum régis fui Dnuidis,quem elegitnbsp;regnumq; illius iÜuflrnt er glorifient,nbsp;uidem obruit donis er fnuoribus.tüecnbsp;femini quoq; fuo,filijsfiliorum,ufi^ nd fetnertnbsp;quod promi^um efl ilh, cuius regnumnbsp;nietur,Chrifti lefudomini noflri,filqD^'‘'‘^^‘^nbsp;cnrnem,qui fcopus efl erfinis omnium prophetenbsp;pntrinrchnrum. ______ lt;fCAPVT XXlIf. jji/fi Accautcmucrba Dault;d,quot;p(xifnbsp;g ma, dixit Dauid filius jjR i““nbsp;uir cui conftitutum I b “*’^ci’ico*aft*t‘itum S T o dei lacob, egregi*“®nbsp;minibus Ifrael, Pofl cnnticum pr^fcriptum, er ottmium diuerfrs temporibus 0quot; enufis compofitioitr^’nbsp;tte fu£ Dnuid uelut conclufionem nliqunmnbsp;notnuit,pnucisuerbis fententinsgrnndrs^'’nbsp;qunrum difficilis cfl interpretntio. 'Vet(r‘^^nbsp;crfwtrbft 'mterpretntifuntde regno täeßi'^rnbsp;ut pntet ex inUrpretntione pamphraflic^t ï*”*nbsp;dlt;ei,cuius er npud ïiebrmos fempernbsp;t(ts,qu£ hnbetin huncfenfum: Eth^cfunC^^^^^i,nbsp;phetienDnuidisque prophetnuit nd finemtfnbsp;tempornconfolntionum qu£füturnfunt: hoc^lnbsp;gno Meßi£ promiffo Dauidi er omnibusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m ft bus,hlt;ec didln funt er complebuntur fuo pore.Dixit en Dnuidfilius tfni, er dixit uitnbsp;tus eflndregnum Nteßins,peruerbumdeiucov^'nbsp;diditifrneU dulcißimns dei Inudesgutture fro ƒ i |
samvelis secvndvs. Spiritus domini locutus eft per me,SCnbsp;«ftmo eius fuper linguam ineam*
Spti) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi/ßimus rex Gr (tmicia dei fectmdum
Wr dei Dauid ucl docuit agenda ttel pra’dixitfiitura ^‘^‘^prophetico diuntog; dixit : ut cauelut domini uer^^nbsp;^'foluntatemq^eompleéfamuradmiremur G}quot; torn-t*Klt;m!ts.Non enimfife talem Dauid iaiiat, fid id quodnbsp;^^^^ataddei gloriam gj bcneplacitum faniiiK tefta^nbsp;^fiteiniemoriaomnibmhominibuSyGrfeeulii : fwitnbsp;^^pfalmi defiripti flilo quidem Dauidif, fid diâato^^nbsp;f Wo fiiritu GSquot; figgeftione diuina,G}‘ infallibili ue^
^r.^ixitdeus Ifrael, mihi locutus eftfortis *'®d.dcminator hominum,iuftus donii-’'^^or in timoré deit
. ^ixitfiilicctDauidtDeusïfiaeUsmihilocutiis eft, .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiaelii:hoc efi, omnipotens deus mihi promißt et
L ^‘‘*‘^gt;quipr£efifilijshominum: iußus, per anthono^ ^(.'^¦'^‘’'^jquiiu/ius efiiuflißimeq; régnât.Deniq^ dixitnbsp;'°'^it«erefi aliquando regem,qui er M-eßiosfiturus,nbsp;. ^^^fîflat GG dominetur cum timoré domini: hoc efi,nbsp;‘“^^eßite filij mei Dauidis fiilicet regnum fubfîfiitnbsp;J '^‘‘lio robore et firmitate quàmpertimorem domini,nbsp;eultum uerum unius g^ ueri deLKegnum f=nbsp;insvnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credentium GT eolentium deum
»tntate,obfiruantiu!mqi mandata dei, gt 7*^14 ex iUius beneplaeito pendentium.
auroræ oriente foie, manc 'iJnubibusCeyî^à fplendore(cr) à pluuianbsp;'^quot;’«Oherba de terra»
HefcrjfKî ad uerbwn habet: Etficut lux matutina plj^^!*''f°hnaneabfq;nubibus, pricfilendore (gt) pro:nbsp;. Qttod fie exponitR.abi Dauid:
’’îf« f '^'^^tt,fic erit uclfiat regnum meum Grpotefiax Qtà fiilii^i^t firenum,nunquam turbulcntum.nbsp;’'^tutinum tempus nubilofumfit,nunc darum,
5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non hoc prodefi terreenafientibus.
•«Hi nimirumeft domus mea apudde °’^*^^bus atq; munitumî cunâanbsp;uoluntasî quia
J, w/ ut ei)germinabit»
rnini proficict domus mea,ut omni tempore cla= gt;fy,^^ilisq; firenitas ei iHucefiat, padum enim æ-percnnando,quod G!quot; fidenbsp;gt;gt;k^Jfi’‘^bit mihi per omnia. Ipfi enim efi totafilusnbsp;^'»ine °^^defideriummcum,utnon exare fiat ficutnbsp;florct,crds in clibanum abijcitur.Rcnbsp;Ptlt;e^‘!^^^(vmperpetuo fiabilietur, gtillufirc eritnbsp;GTgloria germinis mei inChrifio
6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clarificabitur 'm eledis, qui 'm tem=
proficient Grflorebunt.
. ^t|j^?’’*^icatores autê quafi fpinæ euellen non tolluntur manibus»nbsp;armabi-’’A ligno lanceato, igne^ fuccen-
RE GVM SECVN D V S. ' ijy fæ comburentùr ufqj ad nihilum»
Impi/' autem fiant uel eruntficut jfina,qu£ rei/citur taP'i fpû« dum pimgit attredantcs,Grmanu iüä apprehendentes.nbsp;Et quicunque illam coiuigeritfiinam uel ea Ixfus fuerit,nbsp;ftatim conabitur adhibere firrum quo cam excindat, crnbsp;lignum cufiidis uel paxiüum,uel igné diligentißime G!*nbsp;'mtegre comburetur,fuoloco,ubi fiilicet creuerat, nenbsp;quem Mat propiusaccedentem ad cradicandum iüam.nbsp;In his tam difficillimts locis ubi dodorcs nofiri aliquan^^nbsp;tifier uariant ab iiebr!eo,Gr Iud£i non clareloca cxpli^nbsp;care uidentur,libenterficut Gr aliasfimper cedimus e^nbsp;ruditiora cr fiiritu fando digniora affèrentibus. Soletnbsp;enim carminibus G^ breuitati firè fimper adnexa cfienbsp;difficultas.
8 ^Hæc nomina fortium Dauid,lofcbba fchebethThachmonites prïcepsiter tres,nbsp;ipfe eft quafi tenerrimus ligni ucrmiculus,nbsp;qui oâingcntos interfecit uice una»
Difficultés no modica occurrit, etiam diligenter per ¦ quot; ffiieienticatalogumfirtißimorumuirorum, quiDauidinbsp;afiiternnt'mproficris GT aduerfis,pugnantipropopu= ta Dauidi»nbsp;lodei.Qmnedumrobufii uiribtts,gtanimofipropusnbsp;gnatores fidelium erant,fid etiam firmißimafide in desnbsp;um,fine cuiusfauore er aßifientia nihil fipoffi credc^znbsp;bant:nimirumàDauideduce eorum errege edodi, ernbsp;'m timoré dei nutriti,ut de uoluntate dei neutiquädubi’Snbsp;tarint,fidfiirent beneplaeito fi dei inferuire, fi propternbsp;Dauidem,àdeà regem mi{ndum,cogerentur fufierre dinbsp;ferimina uitee gt rerum. Ç^uos Jfiiritualigratia ftrenuifsnbsp;fimos deus ficit, gt Dauidi aditinxit,uiros optimos, prunbsp;dentes,pios,Gr firtes, quibus adminiflraretur regnumnbsp;populi dei:fine qualibus uiris régna non fubfiftunt. Ho=xnbsp;rum hic nomina per ordinem annotaittur,non quidem osnbsp;mnium,quandoquidcmiamantcaquorundam fada ernbsp;meritadiff'ufinarratafwjt,Daui^ fiilicet 'm primis:nbsp;cuius ßrtißimagefia, ad longum duobus libris deferiptanbsp;fimt,cuius tarnen etiam hic laudes fignificantur, ted'mtnbsp;er quafi per parabolam ,ficundum quofdam tradatosnbsp;res fub nomine Iesbaam,ut nominatur primus,e.Eara.iunbsp;Vel ut quibufdam uidetur,pra:ter Dauidem Grloab,quinbsp;ambo quales extiterint,fatis iam Grdiffufi duobus librisnbsp;narratum efi,quGn magifirum exercitus Dauid ftatuit,nbsp;ob fortitudinis meritum,qui primus ciuitaté Dauid inuanbsp;fit ac cepit: igt officium fuum fidelißime adntinifirauit,nbsp;ut etiam Dauid ilium noininaret dominum totius exerdnbsp;tus,cap.zo. cum diceretad Abifai fiatremloab: Tollenbsp;firuos domini tui,id efi. Ioab,Gr perfiquereSebam. Nonbsp;computatis igitur Dauide GTloab,mueniuntur 'mhocnbsp;capite deferipti nominatim trigintaßrtißimi ab Afaelenbsp;fratrcloab,quiinter trigintaprimus extitit,occifus abnbsp;Abner,ut perfiuerare in regno illi datu nonßerit. Launbsp;dem tarnen habuit, gt primatum inter triginta: quorumnbsp;cum Vridsultimusßerit,cuius incredibilcm probitatem Vriis mf-firiptura difirte teftata efiplurimis, liquet quales alij o=nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;optim«»
ttmes hic nominati extiterint, iüo laudatiores, quorum gloriofagefia longum ejfitfingillatim coferibere. Eliamnbsp;unus illorum,ßitfilius Achitophel, qui ex patris fapierp.
-ocr page 270-|
s AM VEL IS SE CV ND VS. tiacrßrtitudinepotefiieftimari, inter ßre poßremos nominatus. Etpofl eum deniq; Sciccb, Ammonitesnbsp;£lM,qui armiger fiiit loabjßne dubio uir ßrtis, prudensnbsp;CrpiuSfCuiusex domini fui uirtutibui uirtus teflimarinbsp;potcfl. Prlt;ft£r igitur trigiitta. hos, quorum Aßhel pri^nbsp;miis,VriM ultimus ftterunt,fcptein alij unnotantur/ùif-feftélisilluftrioribuinobiliorcs.Concluditur enim casnbsp;puthoc,omnestrigintu feptem ßiijß- Cumigitur antenbsp;AfaelemnomincnturBanaids, Abifti,Se}nmd zxnbsp;fer,confcquiturhtshicrecitdtis, etiam tres (dij quidamnbsp;adnumcrandi,quosßne dubio confiât fùijfe eos quicd^:nbsp;pik uigefimoprimo dcfcripti funtJonathamfiliusSamsnbsp;inaßatrii Dduid,qui giguntem Zciph occidit hubentemnbsp;uigintiquatuor digitos,cr Sobachai de Vfathaifqui pernbsp;cufiitZephigigantemalium.Pr(eter hos trigcftmusfe=(nbsp;ptimus nomiiMtur,lesb(ta}nfilius Achamoni,qui leuu^nbsp;uit hafiamfuam fuper trecentos uulnerdtos, ut pdtet t.nbsp;lofcphus hi Pdralip.il. Quemey lofephus aufitsefinominare Eu=nbsp;ftotieus. fiehiutttjftlium Achimcie, qui adem hoflium frequenternbsp;irrumpens,non cejfduit,donec nongentos occideret, fe~nbsp;cundu/miüum.Ciui cumin hoe capiteprimus hicnomi=:nbsp;ndtusficiffe fcribatur,fignificdtur nomen Achamoni conbsp;gnomen fitiffè Eufebio/ecundum lofephum,lesbddm di^nbsp;£lus,fecundum librum Prteteritorum, id efi Paralipomenbsp;. no,et eius qui hic primus lofebbefchebcth dicitur Thachnbsp;moni.liebr(ei uero prifci,lonatham fequentes, huncuernbsp;fum oiiduum exponunt de Dauidc,quifitit fedens m cd=!nbsp;thedrafiegem dtfeens QT docens,domi princeps omniumnbsp;ßrtium fuorum,quem er dicunt caput ejfe in tribus panbsp;tribus uelpatriarchis. Qaoï cum ludtei ntimerent, ^3quot;nbsp;nonnominent,nosdicerepoffumus, Dauidem tertiumnbsp;fiiiffe ex patribus, quibus Chrifius promiffus efi, de eo=nbsp;rum progente ndfciturus,Abrddm fcilicet,lud(fs,er Drf=nbsp;uid.'Vtcunque autemfüerit circa legem fiudiofus, er uenbsp;luti uermiculus arrodendo fedulus, priudtim, er pucisnbsp;tempore,exiens tomen contrahofies feuerifiime tóndicanbsp;uit iniuriam,dco er populo dci iüatam ab impijs. Suntnbsp;dentque ex Hebricis alij ueteres, qui hoc primum denbsp;todbexponunt, dicetttes ipfumfidjjè fapienttßimum,nbsp;eSquot; primarium iudicem in fenatu Sanhedrin. Alq di=nbsp;Ac/iwobdf^^jMwme» uirifuiffè^nbsp;primiinterßrttßimos,qui oflingcntos occiderit bellonbsp;uno. ^Poft hunc Eleazar filiusDodi, filius Ahohi inter tres fortes,qui erant cum Da^nbsp;Uid quando exprobrauerunt Philifthtim,nbsp;SCcongregatifunt illuc in præliumîcumnbsp;afeendiflentuih Ifrael, JO ipfe ftetit ôC percufTit Philifthæos do^ nee deficeret manus eius,amp; obrigefeeretnbsp;cumgladio: fecitep dominus falutemma-'nbsp;gnam die ilia,etpopulus retrocefleruntadnbsp;(clt;«forzwM)fpolia detrahenda. Alius ex feptem Eleafar ßit, filius Dodo, defanilia Ahohitarum,quifiiitcum Dauid quando prouocaue=nbsp;runt ad bcUurn Philifihccos congregatos. ifrael autentnbsp;twe terridfiigiebant, at uidentes hunc Ekafer ßrtifquot; |
REGVH SECVNDVS. ßme infifientem ftragi hofiium, redierunt, çr quos iße profiemebat, hos illi occifos ffoliabant paßim pro^nbsp;firatos. II Et poft hunc, Scmma filius Age de Arariîcongregati funtPhilifthijmin(«iIU)nbsp;Lahaia,erat quippeibi ager in campo len^nbsp;teplenus. Cum^ fugiflct populus à facienbsp;Philifthqm, 12. nbsp;nbsp;ftetit ille in medio agri, amp; tutatus efteû, pereuffit^ Philifthæos t amp; fecit dominus falutemmagnam» Pofihos tertius Sammafiliut Age, Piararites,euiut ßrtitudo claruit in beUo contra Philifiteos, quando if=gt;nbsp;raelitisßgientibusßpfe in agro fians, qui fegetes adhucnbsp;firebat, iUurndefiniûtab hoßbusmultis, diuinu uirtutenbsp;occifis.Locus qui hicdiciturHaiofmPardhpomenoniinbsp;citurEphesdamim. •5 Et defeenderant tres, qui crant prince pes inter triginta,Slt; uenerat temporemef--fisad Dauid in fpeluncam Odolhmîca«nbsp;ftraautemPhilifthinorum erant pofiainnbsp;uallegigantum. *4 EtDauideratin præfidiotpotr®^’^® Philifthinorum tune erat in Bethkhewî 17 Ht trej ßrtißimi athlet(e iam nominati, qui bum erant militum, cr firenuifiimi in firtibusnbsp;tempore meßis uenerunt ad Dauid, cunt effetnbsp;ca AduUam, cumßgeret Sattlern, cuntnbsp;exercitus er cafira cjfent in uallegigautut»’nbsp;uclpræfidium eorum effet in Bcthleem.T^^^^^nbsp;rum aduentus erat ßrtium ad Dauid. 1 y nbsp;nbsp;D efiderauit ergo Dauid, 5^ aittO fi mihidaretpotü aquæ de cifteto^ ‘ in Beth lehem iuxta portam. 16 ^lrruperuntergo tres fortes caftr® Iifthinorum,amp;: hauferuntaquamnbsp;na Beth lehem, quæ eratiuxtanbsp;attulerunt ad Dauid tatille noluit»’“’ ’nbsp;fed libauit earn domino,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inAudici» Dauid cum effet leßuo tempore nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rtiig«' ff ecu Odollam,captus defiderio aquie ex emittco,dixitferuis:Ofiquismihideßntei^°nbsp;dunt aquas adßrret. iß tres ita^ fubito erup^nbsp;Philifihinorum cafira perrumpentes,nbsp;attulerunt^Dauidi,faluicrincolumes,bqlub‘‘^.nbsp;Dauid autemfiupcfadlus audacia uirorunt, q'*^ß . .nbsp;periculis obiecerant,pro aqu£ potu,quetttnbsp;fiderauerat, fed ut fit obiter commeinorauerat ftnbsp;licifsßiffc olim:libauit cam aquam domino, bofiufupnbsp;faluteuirorumtamfibifidelium.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjg dicenstPropitiusfit mihi faciam hoctnum fanguinem hen«nbsp;rumquiprofedifunt,amp;animarum Pnbsp;culum bibam^NoIuitergo bibereï n*nbsp;cerunt tres robuftiffimi, |
|
J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘tquam bibere, pro qua fe inorti expofuerat j^ ‘'’’^‘'^iri,fludiogratific^^ndidomino fuo lerui,non lt;t Dauideprodcinbsp;nufurifitif^ ti/ l‘*'gt;fnßdcs GT jirtitiido cfüimorumGrobedicn^:
p ’l Abiiai quoqj frater loab filius Saruiæ haftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de tribus: ipfe eft qui leuauit r 'Sin fuam contra trecentos, quos inter
Ç /^'nter tres nobilior, erat^ eorfi prin= ’f^d ufqj ad tres (pr'mtos) non perue=: ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fruiter loab caput etiam athletarumßiit, pofi { nbsp;nbsp;nbsp;{) ’ '“Pfriores, prior fcilicct in fecundo gra^ ßrtiunt interßeit Icsbidenob gigantem, GT uno beüo , ffinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oceiJit haßa fua.De hoc in n. capite teflatus Ijj ’‘^‘ptor;d«os allot icquc ßrtes deßripferat utfupra. fuperior crat,inßriornbsp;J '‘^ibui iain proxime nominatii,A.dino,'Eleafir gTnbsp;io ’’‘^printienotteßrtibui. . * ÉtBanaias filius loiadæ uirifortiflï^ Cabfeeh ipfepernbsp;httJuos leones Moab, ô6ipfe defcendicnbsp;k?^’^cuflîtleonéin media cifternain die-». ’¦«.Uis. ' Qj quoq; interfecit uiru Aegyptium, dignum fpedaculo, habentem innbsp;e ƒquum defeendi (Tet adnbsp;uiextorfit haftam de manunbsp;'|yptii, ôlt; interfecit eum bafta fua:nbsp;ßrtißimi.lfch hai hic ßcri= \ opeß^ nbsp;nbsp;hail legitur,ftatimq; ßibditur, l^Aagnorunt “»ib nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loiadä reßratj fiue ad ßanaiam filium: °ß^uidemde Cabzcel.lsautcmBanaia4aßcretis ^^‘^^^°’^°^atißi'niuihic fcribitur interfequentes tri If}). nbsp;nbsp;^ponunt, uel de duobuf ßrtißimis uiris M.oabi \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiÿiificant:alij duoßrtaU Î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exponunt in Moab, qu£ Banaiat Leones niuali temporeßrociores GTßrtio unut Banaiat. De Aegyptio patet. Dauidnbsp;% ^^^^‘‘^uonnominaricenßetea ratione, quiaprin==nbsp;exercitie dux. Vide etiantnbsp;^'^‘‘’’“lip’^^-^^dnotata mueniesfi libet. *^inatus inter tres robuftos, nobiliores t ue-peruenerattpo , ühj.'^ fibi Dauid auricularium (uclab triginta, Eleha iy n^Iiiispatruicius de Bethlehem,nbsp;if HarodijElica de Harodi,nbsp;Tfijj ® de Phalti, Hira filius Acces de |
17 Abiezer de Anathoth, Mobonnai de Hufathi,
jo Banaia Pharathonites, Heddai detor^ rente Gaas, 51 Abi albon Arbathites, Azmaucth de Beromi, ji Eliaba de Salaboni» Filij laften, Iona« than. 33 54 5y 5^
Semma de Orori, Ahiam filius Sarar Ararites, Eliphelet filius Aasbai filq MachatijE« liam filius Achitophel Gelonites, Hefrai de Carmelo,Pharai de Arbi* Igaal filius Nathan de Soba* Bani de Gadi, Selec de Ammoni, Naharai Berothites armigerloab filii Saruiæ, Ira lethriteSjGareb öC ipfe lethrites, Vrias Hethæus, Omnes triginra fepte* Quid fentiendumde bisßrtißimisuiris diäueflßt perius uerßu oilauo: de quibus plura legere licet in coinnbsp;mentarijs Rhabani,Gr apud lofephum libro feptimo ca pite duodecimo. CCAPVT XXniL addiditfuror dfii irafei cotra Ifrael, cómouit^ Dauid in eis dicentem (adloab) Vade, nume-ra Ifrael 8C ludam. lion fine peccatopopuli dominus ordinauitregan repentina quadam clatione permoueri gt uinc!,utfine u un4«^nbsp;neeeßitate gt prêterßrmam dium£ legis uoluerit nusnbsp;merari populum, de iÜius nimia multitudine fuperbien^nbsp;do,quaß regnum ifraehs ipß fua probitate er flrenui^^nbsp;täte inßtuiffet, negligentior ad horam in cogitanda gretnbsp;tiadei er infirmitate propria. Secundum ergomeritttnbsp;plebiumdijßonuntur corda redorivm. Plebs ifrael pronbsp;multis alijs tranßreßionibus in diuinam legem non parnbsp;uam demeruerat aduerßtatem : g^ pro/feritatis temponbsp;re humilittndus erat Dauid: idea prouidentia dei eleua^nbsp;tur fuperbiendo de donis dei, pace feilicet Gr multitudinbsp;ne fubditorum.lam ante propter deßüionetn populi adnbsp;Abfalomemcontra Dauid, uigmtimilliaproßratiße=:nbsp;rant,iufloßrore domint, triennioquoquefamanper-peßi ßerant. Keßabatergo peßlenti£ peena populonbsp;immittenda,non fine culpa tarn populi quain régis. Posnbsp;pulus quidem ex pace libidine tentabatur : rex nero ßu~nbsp;perbia er pr£fumptione. Vt uero dei prouidentia dosnbsp;ccatur,fcribitur ira donüni concitaffe cor Dauid, ut fe^nbsp;cum cogitarit dc numerando populo,ut feiret inagnitu=:nbsp;dinem potentatus gt imperij fui,ßrtaßis tributum «elnbsp;exaäione aliqua impofiturus, nifi dominus impediffet.nbsp;Sic enfin reges dum tuti ßunt ab externis inßflationis |
|
SAMVELÎS SECVSDVS bid cogitare mcipiunt dcfubditis coardaniUi. Dixit^ rex ad loäh principem exerci^ tus fui, Peranibula omnes tribus Ifrael ànbsp;Dan ufq; Ber fabee, numeratepopulû,nbsp;utfciam numerum populi, Impcrat rex duci exercitid loab,ut aj]umptK militi-bid,totiidregnircgiones crurbesadejt, nonfinegrd=: Udtninepopuli numeru collcdurusperontnes tribut, inbsp;Dan ufii^ ddBcrfdbee:hoccji,fecundumlongitudinem,nbsp;amp; nonfolivm mtra loriianem,fid ultra, in duabus tribunbsp;but cumdimidia, ubi cr cœpit, procedendo definiftra,nbsp;Hebrteorum }nore,uerfut dextram. Caufa nulla pr^etexinbsp;tur,çiuàm ut numerum populi fciat. 3 Dixit^ loab regi, Adaugeat dominus deus tuus ad populum quantus nunc eft,nbsp;iterum^centuplicetinconfpeâudomininbsp;mei regis uidentis : fed quid fibi dominusnbsp;meus rex uult in rehuiufceinodi!;' ÄMoEds' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;imperantiscr moribut,modoq^ lo= quendi 'mteUigens uelut priuatimfibi colloquent arro^: gantiain uelauaritiaDauidis.Deniq; longa cdodut exsnbsp;perientia,dominumDauidinihilparccre,fedrigidepecnbsp;cata ilUut punire folitum, tarn juperbiant deteftatut,nbsp;quàm ueritut imnünentcmaliquam pœnam à domino,nbsp;cœpit uerbùs quibut potuit amicit,nbsp;nbsp;nbsp;reuer enter retra here eum ab mflituto, ne peccaret in dominum, optant do hit uerbit : Vtinam populum ijrael adaugeat domi^nbsp;nut deut tuut,ut centuplo maiorfiat quàm nunc eft,idqînbsp;pro tempore regit O' ftatim, ut rex in uita fua iüum adnbsp;audum cimtgaudio ajpedurutfit, idq; diuino fauore etnbsp;beneficio. Sed qua ratione regi complacct nunc imflitu^nbsp;tum,populum fine neceßitate numerandi ? quod nifi iunbsp;xta legem domint fiat non carebit imminente plaga, iu*nbsp;xta id quod fcribitur Bxod.to. Ciuädo tuleritfummantnbsp;filiortmiifrael,oquot;c. 4- Obtinuit auté fermo régis uerba loab, amp; principu excrcitus : egreflus^ eftloab,nbsp;amp; principes militum à facie regis,ut numenbsp;tarent pop ulum Ifraeh làuicit autem uerbum. regit ad loab, qui regit impe= rata perficere iubebatur, qui intentionem regit iudica*nbsp;re non poterat : cr quia dominut populum punicndumnbsp;decreuerat ob peccatafiua. Principes quoq; exercitusnbsp;iufii fiint aditiuare ipfium loab:ut pariter exirent à regenbsp;mperatafaduri.
tJomeratio Tranfieriint lordanem, oquot; caflrametati fùnt inA= Pquot; ’ roerloabcumprincipibut exercitut. Adfolânumera*nbsp;tionemuideturnonneceffiaria ßtijfic caftrorumeredio,nbsp;O' militi£ principes non fine fiiis excrdtibut : ut fufigt;i*nbsp;ciofitgjrauamcn aliquod populo uoluiffe inulgere,quodnbsp;nonlfonteobiturilfiraelitócompellendi effientper ex=nbsp;ercitumfipergerent recufare.itaq; primo caflra ponutnbsp;in Aroer ad dextram urbis, qu£ cft'mter uaUem Gad etnbsp;«rbem loafer,in cofinio tribuum Pjiben O' Gad-in eum |
REGVM SBC VND VS. locum populi numerum affirre cogebant illarit tribuum exadores,qui negotio prlt;eerant.
Indepiofidifunt in terramGalaadindimidiamtn bum Utanaffe : deinde ad terra infimam'. uel pofireinamnbsp;iHiut tribut.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Uodfchi uero quid fit ignoratur e* tiamab Hebrteit,fufigt;icantibut elfenomenloci,quodta men in libro lofue uel alibi nufquam inuenitiw-men potcfiloca noua gentibut ablata,uel de uouonbsp;refedit nemoribus. Tandem tranfito lordançnbsp;runt in Dan laan locum,nouo quoq; nomine inpS^ ’nbsp;quod alibi non legitur.Sidonem uenerunt. O'nbsp;rum, qu£ fep e dicitur munitißima urbium ob luuronbsp;O' propugnaculorum altitudinem,qult;e extrema ejnbsp;bium in tribu Afer ad Aquilonem:urbesqieoqgt;^nbsp;O' Chananicorum qui uel dudumibi babitaueranbsp;eliminati erant, uel iugum Dauidisffontefufi^^^^^^nbsp;tributoq; fubditierant. Qttos omncsinnuiuß^^nbsp;gerunt,donec uenirent ad Berfabee, auflral^^^nbsp;lud£0'totiuspromißionisterr£.
Perambulauerunt ergo omnan terroiit^ uerunt mandatum rcgis,nouem menfîbgt;^^nbsp;but,poß quos Uierofolymam reuerfift’^^'^'^^^l^nbsp;litici populi præter tribum ludafiiit odies eemnbsp;lia uirorum firtiumgladio fefe tueri poi‘''’^‘‘^’’’iii,ro Pdnbsp;buuero luda quinquiesceiuena millia erautd^nbsp;ralipomenon longe maior adfcribiturntau^^^’^p^cca^nbsp;tis rationibut uariatus uideri poteft, facile eH'nbsp;tur à fcriptoribut in liter it uel figuris iiunte’^'”' ^^[,1nbsp;imuitut exequebatur defcriptionem hane,nbsp;lia pro maximo numero fcribi potuo-unt-QÜ^^ijumatnbsp;dam tribus numerate non fùerunt, fed amp; ^e^^iffenbsp;totiut fupputationem meidens plaga dei eo’^r Ufficri^nbsp;tur totum negotium.Et dominut non pL effinbsp;tisfuipopuligaudet.Vultq^nontammuli^^^inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i fieri,quàmpioso‘fandos:operpropbetd^f^ Multiplicafli genccm, non magnificaflila^^d‘d^ta^nbsp;fua muldtudine femper iß-aeUtoe pricfurx^^didA^^^fdnbsp;menraroquicquambeneegerintquummuu^ Ilnbsp;pauci domino grati firtiut egerunt plerunq;- lo nbsp;Percuifitautem cor Dauideum? quam numeratus eftpopulus. üonpriuthomopeccatumfeiuit quàm not mouendo confeientiam. Anteftdum VaP r |
SAMVELIS SECVNDVS,
poterat ne numerareCnunc domino uolente co t^ÿtur,nunc errorem agnofcit,cr fuperbiam deteßctnbsp;^^lUclß qtii^ idiud domino contrarium mterceßit.Di^^nbsp;liauid ad dominu:'Valde pcccaui in co quod com^^nbsp;'^ibodomine,ßed obfccro domine, aufirui iniquitateinnbsp;1^‘^‘tui,fluidenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fgj
’’ dixit Dauid ad dominum, Peccaui ®**de in hoc fado Î fed precor domine ucnbsp;^fansfcras iniquitatem ferai tui, quia ftul-
.^^rrexit itaq; Dauid mane,5lt; fermo do fadus eft ad Gad prophetam uiden^nbsp;I Dauid, dicens:
' ’ /adeScloquereadDauidjHfcdicitdo ’’’'Utts J Tj-iû tibi datur optio, el ige unumnbsp;’*^is,utfaciamtibù
Simul concujjum eß cor Dauidts, iq- reuetatapro=: uifio domint^uamregi proponeret, eadentnbsp;nollc,quia eSquot; Dauid furrexijjè legitur, or uer==nbsp;‘^^^mintfaâuadGadpropbeta, de cleilioneuniuinbsp;^.^^'^tribus, uelfamKfeptanannorum,uelßtglt;e hosnbsp;bibus menfîbiK,fic ut euadere non poßit,uel peßinbsp;quot;^‘«triKjndicrKJW.
’ . Qüum^ueniffet Gad ad Dauid, nun^ j'^^’tei,dicens, Aut feptemannis uenietnbsp;£°\fatties in terra tua.-aut tribus menfibusnbsp;aduerfarios tuos,ôlt; ilH te perfequennbsp;•’’^‘auteertetribus diebus eritpeftilentianbsp;’’’fttratua* Nunc ergo délibéra, ôC uidcnbsp;refpondeam ei qui me mifit, fermo-
, ^DixitautcmDauid adGad,Coartor ’quot;isîfejj melius eft ut incidam in manusnbsp;Q°?'‘'^i(multf em mifericordif eius funt)
' y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tam dura cleäioniiconditione,ion
quot;ß^^tur plagam omnibuf tequalcm. Cogitans enim rex ehgenda, facile inteUexit ea non fe fed alios ansnbsp;gt; quia facilefîbifrunwtUa fuppeterent, ne quasnbsp;^iinopiapremeretur, in beÜo quoq^ ßrtißimis uirisnbsp;-f^^pojfet,ucldomi recludialijspericulo expofitii^nbsp;ergo peflis omnibus lequalem elcgit,çrmasnbsp;'^mini clementiorë,iam deniq; expertus bominuntnbsp;ll^^^’^^ltatein cr intrailabilitatë i« perfequutione Sau=nbsp;Jnbsp;nbsp;nbsp;^falotn. Peflis autan ex uoluntate tantum pens
p^^^^»ncntißimi dei, quam natur^di uia euadere nemo f*^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potenîiores fibi proffis
^i(u poflitnt, iuxta humanam exiflimationem, ^mnia fubfmt nutui diuino,tam gladius quàmfasnbsp;tjjj,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tarnen àfolo domino clarius procedere uides
infinité flmt mifericordia:, quas Dauid toties fldeles tutius ehgit. Et non eflnbsp;fli^^doti mundo m cxemplum,ut difeatnbsp;t)!^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iudicare in bonitate, cr nihil a;que domino
hominibus, quàm de dementia dei neutiquâ
REGVMSECVNDVS. 157
16 Immifit^ dominus peftilentiam in If-rael, demanc ufq; ad tempus cóftitutum, amp; mortui funt ex populo à Dan ufq; adnbsp;Ber fabee feptuaginta millia uirorum»
ElegeratDauidpeflem triduanam,crfcfeclemens ti£ diuiihe commendauerat cumfuK,cuius humiliter ius û».nbsp;dicium fubire uoluit:non tarnen ab oratione fideli intesnbsp;rim ceflàuit.ldco deus peflrm tniflt in totum regnum Danbsp;uid tam atrocem ut ab initio diet ad conflitutum tempus,nbsp;quodaliqui meridiem exponunt, alij tempus interprétanbsp;ti funt triginta fex horarum,mortui ßerint feptuagintanbsp;millia hominum,à Dan ufq; ad Bcrfabee, hoc efl,in totanbsp;terra promißionis. Pcßilentia ergo lues quum immittisnbsp;tur,uelut à domino immiffa]fonteflifcipienda eft, CTnbsp;Ko;i obinittenda mterim oratio eft ad dominum,nec misnbsp;fericordùenbsp;nbsp;nbsp;bcneftceittitc officia in infirinos obmitten
da,quum dominus charitatem mandauerit, qua content pta magis ac magis irafeitur fltriendo, çr pcjkgraffànsnbsp;dofficut pater irricatur infilium recalcitrantem ,fufcisnbsp;pit autem humiliter ftageÜa ftrentem.
Quumcpextendifletmanumfuam angelus fuper lerufalem utdifperdereteam, mifertus eft dominus fuper afflidionem,nbsp;ôCaitangelo pcrcutientipopulum,Suffi-cit, nunc continemanum tuam .-eratau-tem angelus domini iuxta aream Areunanbsp;lebufæi.
T^inifltr iuftitiæ diuime angelus domim bonus, uclut quadam uiftone Dauidi uifus eft etiam tiierofolymam ßnbsp;rire incipcre,pefte illam uaftando, dementia autem deinbsp;plura bona parata concedere quàm homines ffitrarenbsp;poßint, ucl petere, antcuertit praroccupat dadent,nbsp;çyangelo Hierofalymam pereutere paranti pr^ecipitnbsp;ut ce}fct,manumq; ßriendo remittat:quMnfcilicet uidenbsp;retur à Dauideftare iuxta aream Areunie,qui Icbuffiusnbsp;erat.Hunc locum a pefle immunem dominus ejfe uoluit,nbsp;CT propter eu urbi parcere, quo innotefeeret locus iflenbsp;dedus à domino pro extruendotemplo crinftituendonbsp;iuxta legem cultu dei.
18 ^Dixit^ Dauid ad dominum quum uidilTet angelû cædentem populum. Egonbsp;fum qui peccaui,Sicgo inique cgi : ifti quinbsp;eues funt,quid feceruntî’uertatur obfccronbsp;manus tua contra me, ôC contra domumnbsp;paths mei.
Q«!lt;nilt;/on»nr«M?«ilt;«crt£TcirrfffJ decreuiffiet, ms ffindum probet Dauidi pro dei mifericordia imploransnbsp;da,angelicain illi perfonam oflendens in effigietcui prosnbsp;uolutus or abat fandißimc. Ecce, inquit, ô domine, egonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dw
fum qui peccaui,ego qui inique egi, ego iudicium tuum incidi, dignus flagcllari, in me obfecro ftring^gladiumnbsp;iuflitU tua;:ifle populus non tam meus quàm tuus, quidnbsp;ßeit^tn quo peccauitf ut tam feuero iudicio fuccumbat.nbsp;Cupio folus ego eyy familia mea, domus patris mei fubirenbsp;. pcenam, qui peccauimus, tantum ut populo tuo eledanbsp;parcas,Gr àpefle ccjfes.Digna paftoris oratio,quam ffnbsp;Chrifiiisdocuit,^^ ftdo comprobauit.
-ocr page 274-|
19 Vcnit autcm Gad propheta ad Dauid in dieilla, dixit cit Afccndc, SC conftituenbsp;altare domino in area Areunalcbufæi.
Propheta iu/fudciitram cxtruendamdeccrnitpro=: pitiationii clcmentiic dei,noii alio in loco, quantumnbsp;übet fanilo,ut Galgala,Silo, Matzpha, crc. fed in areanbsp;hominiiiebufeigentilis, nodeflqslfraelcxißentii,fed • Sefi™« populo peceatore zx tneirciicifo: idqifine cunHatio gentibus, ne tarn propheta tubet, q rex deuotißitaut exequitur.nbsp;Non obfeurum prafagium, in terram gentium dilfenv.-nandum cultumomnipotenti deo optime placiturum.nbsp;Aramreconciliationit uer£,Chrifli tneritanbsp;nbsp;nbsp;intercef: ßonem,pracipucgentibu'S er peecatoribus exgentibut ftatuendam, ad temput tarnen ludaicii cere}nonijs fujü-ncndam.Clui lud£i,ut ßgna qu£ßerunt,er folo timorcnbsp;poenarum domino feruierunt, idq; pauco tempore, ernbsp;parua deuotione, jic retbtendi erant in cultu corporalinbsp;dei ueri, donee geittium plenitudine intrante cultut ue^^nbsp;rui,ßiiritualis, er deo dignus, ex medituUio terrarumnbsp;Uierofolyma, 1ebufa:orü urbe, uelut altera paradifo pernbsp;quatuor ßntes aquatfideierdeuotionis deriuaret innbsp;quatuor mundi plagax,er d uero Dauidis ßlio templumnbsp;ßatueretur £ternu'm,ßcut er regnum.Vel afßrant lu-dai raäoncin quare donunut lebufai aream elegerit preßnbsp;(dijt locis onmibui intotapromißionis terra. il Confpiciens^ Areuna, animaduertit rege amp; feruos eius träfire ad fet 8C egreffusnbsp;adorauit regem prono uultu in terram,nbsp;Sujpexit,dom(no ßc ordinaitte,Arania,ut uidebaturnbsp;cafu,maximo autem conßlio dei , Dauidem regem ad fcnbsp;uenientem cum feruit fuis.Pro cultu dei ßatuendo, rexnbsp;ludaorum cum fuis principibus ad lebu/aum accedit.nbsp;Sic ludet,ueri fui dei uerum cultum apudgentium ecclenbsp;ßam inuenicnt,er humiliter ad Chrifli domini nojiri penbsp;des pi(ocumbcnt,er eum aram propitiationts agnofeet.nbsp;Prius tame.n q gratia dei diffundatur in gentes perfidenbsp;Chrifii,lebi{feiis er quotquot funt exgeittibus peccatonbsp;res 'Dauidi regifanüo occurreitt fide er deuotione, er“nbsp;adorabunt proni in terram:gratiam dei iüos ußtaittem,nbsp;qu£ er erat iam dudum expeétatiogentium,itla}n deuonbsp;tißimefufeipient er ampleäentur, Ifontefe er fita innbsp;obfequium unius ueri dei per Chrifium dominu ofiirennbsp;tes,er fefetotosiüiusbeneplacito exponentes.
Ecdefia sicut tune Arania loquutus efl,ßctota loquitur gen gentium,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eccleßagentlu, Vnde hoc mihi ut ueniat tan^ |
tusomnipotciiiis dei fauoradmeiutfilijnonfolumfi^ dei Abraa', fed er ipfius dei per Chrifium nominemurnbsp;er ßmustnonmodo hojfiites er aduena,fed dues fan^nbsp;doru er donwfiicidei, Dauid rejfiondet de area ernennnbsp;da ad extrudionem altaris domini, ut ira domini mitigenbsp;tùr,et cefièt plaga i« ifrrfrI. Tandiu re uera ludaicuspanbsp;pulus pcftilentiagrauißimaferietur,doncc aream lefeK«nbsp;fei agnofcant,donec à Dauide Chrifio illis cmattir cott-fortium ecclefiie,ipfiqi uicißim expendant argenti ^Kinnbsp;quaginta ficlos, dodrinam legis er prophetarum : ptonbsp;tcmporali er figuratiuo cultu dcifiifcipicnt fiabilem,nbsp;aternum,/firitualem er uerißimum cultum. ^Et ait Areuna ad Dauid, Accipiat,8i offerat dominus meus rex, ficut placet ei:nbsp;habes boues in holocauftü, 6C plauftrumnbsp;SCiugabouminufumlignorum. i4 ‘Omnia dédit Areuna rex regitdixittp Areuna ad rege, Dominus deus tuuspronbsp;piticturtibi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•jRei.sio«' lebufeus dcuotißime liberaliterq; pcrfiuttitP^^ft^^^ totum er gratis,audicns id cefiùrü in deigloriatn.^tt-ge alacrius er promptius ecclefia ex gcMibuSjUpP^nbsp;religionis uene gratiam er fiudium, q unquamnbsp;melq; fufeeptam nunquamdeferucrunt. ^nterdut-tids otnnes ofièrt, boues er plaufira pro ligttis, omiuanbsp;prompta deuotione expofuit lebufeus ad cultum dei.Sicnbsp;gcntiütas quiequid aptum habuit diuino culttt‘fi‘^'f^^nbsp;prompteobtulit,ingenium,artes,cruditilt;’gt;‘^’nbsp;leges humanas,exempla maiorum,tcmpb‘nbsp;nia femel obtulit, er in cultum uerum ucridtt^nbsp;übenterqs ceßit omnibus erroribus er moribn^»nbsp;ut cultus deo legitimus fubfiitueretur. Cui refpondens rex, ait, fed emendo emam pretio à te, 0^”°nbsp;ram dno deo meo holocauft3ggt;‘^*^^^^(,.nbsp;Dauid de fuo domino offvrre uoluit,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Non jo/tt,» uanum efi,fed er impium de , nis aliorwm domino facrificare, uel elettrtojyf^nbsp;Emit ergo Dauid aream amp; boues,nbsp;ti fiel is quinquaginta: öC Luftanbsp;uidaltare domino,amp; obtulit holonbsp;Sc pacificatSf propitiatus eft domin'’nbsp;ræjSC cohibita eft plaga ab Ifraek Ara ædificataoblationes exhibits deofi^ taq; eft uicißim terre falubritos,nbsp;le.Hiclocusdiciturfùiffe, ubiAbraamfih*^ (««ffli*nbsp;cum deo.Non oportet pr£cife locum mirarinbsp;gare ad latum unguem, fufiieit quod de Sion cKnbsp;er uerbum domini de lerufalem. SVMMA VERSVVM SAMVELIS M. D, VI. |
|
Über tertivs re- '»VM, SECVNDVM HEBR.AEOS, PRIMVS MALACHIM, CAPVT PRIMVM. T rex Da--uid fenue^ rat, habe-bat^ gratisnbsp;plunos di:=nbsp;estcü^opcnbsp;rirctur ue-ftibus,nonnbsp;calefiebar» Hominu ee^ |
Abifag Sunamitis ftirmofa puella defcribitur,qu^ ad natura: rcftitutionein régi placcrc poftet,amoreittq;ft(^nbsp;fcitare,non illicitum, undcnonnihil falubris caloris in^^ frigidato corpori tninifti'aretur. Non funthiec Atcllana rumludicrababcnda, quantumlibet omnia Dauidisge^tnbsp;fta fcriptura teftt probari non poßint, uera tarnen eftenbsp;recitataadliteram mteüeétanondubium:ey adolefcennbsp;tube maritalis amplexus, non ftc damnandus eft,fed deßnbsp;deriacarnis'importuna, ernonraro placentiacontranbsp;legandei. Dumlicitus coniugis amor crim'mis loco ab-iuratur, or mtcrim medullarum ealore irruente m fen1 2nbsp;fumhominis, mensinterdtu defiderijs aftuatmjrigid»nbsp;eorpore,Gr m carne etia,ut dicit pnemortuajibidinumnbsp;'incendia bulliebant,Gr in fomnis etiam, chons intere-2nbsp;rat pucllaru,B.omanisq; delicijs. innocentior cxiftimaitnbsp;da eftDauidis hec fenilis cocupifeentia, qu.im diui Hisnbsp;ronymicaftimonia. Quamutinamparciuscommendaf- D- Hferonynbsp;r,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X - r a-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I J • micaftimo# feteccle)i£, GV matrimonq janiiimoniamex uerbo det nit. commendatam, non tantopere etiam infecundis nuptijsnbsp;fujfei^a ficiftet, ac eatenusfuos monachos collaudaftet, •nbsp;ut apoftolicis dogmatibus nihil derogajfetiuotoru quo=inbsp;que mérita gt laudes fequaces otioft monachi non fin^nbsp;xiftènt.Certènon tot fcandalis GT turpitudmbus 'mte^nbsp;rim cccleßa poduta fttift'et, GT ecclefiafticæ perfona: innbsp;baratrum fequacium uitiorum pnecipitat^. Laudanddnbsp;ttirgmitaSjfed quam Chriftus GT apoftoli cÖmendarunt^nbsp;Caftitas denic^ neceftària eftfidcltbus, fed omnium fen2nbsp;fuum non unius tantum, cui nec ratio dominatur nec ult;t iuntas,fed fola dei uirtus zr gratia,.
Kegimiitiftrabat,Grillumcalefaciebatcorpore,qui diuinolfintunon minus flagrabatm gloriamdei. Nccnbsp;tamenDauidis uelaliorumfandorum opcraàpeccatlSnbsp;in totum excufandafunt, ncc 'm excmplum aftumenda.nbsp;Fidei,ft)ei,charitati5q; 'm deum radix fgenda eft, undenbsp;proftranturftuiiuslfiritus in ecclefta, nonfanper di2nbsp;ilafaélaq;fanilorum.
Neccorripuitcum paterfuusaliquan-do,dicens,Quarc hoc feciftiYerat autem et ipfe pulcher ualde, fccundus natu poftnbsp;Abfalom« Adonias proximus Abfalom,t)auidis legitimus filius, feniorfratrum. f^amllebriei quoq^ putanttarnCcliabnbsp;quàm Daniele mortuos, poft quos Dauidi dileüißimusnbsp;erat AdoniM,cui pater fauere prie alijs uidebatur filijs,nbsp;nec etiam parantem fibi currumcr équités pracurfo2nbsp;resqs corripuitaliquando,utin nimia indulgentia ad ftanbsp;liosetiamhoclocoDauidem excufare nonfttnecefta2nbsp;rium.AmabatAdoniâDauid,feddominus Salomonern Adonî»nbsp;amabat,GV DauidiregnofuccefforemintypumChri2nbsp;fiipricdeßinaucrat dudum,ßcut àmatre nomnatum |
tales ab Adam,
Geneft clarekgtmus notabiUterimminu P‘ttet per letates regum luda.nbsp;longteuilaliscau/à
. ^'^('laKata rtecejfario etiam 'm Dauid, non e/l tanto-^‘‘lt;^inird'da. Varta humanorücorporuinfragtlilas la
B. ^abet etiam 'm fanüis:lt;iuo minus fcrupulofe mtie=i
fd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;op^tus turn potuertt
iam eertè feptuagenarius, poft (etatan tot attc laboribus CT utrumnis, timoribus ©r beUorunt
Xi immodicis, accedente fubtihtate complet t‘itionem teftabuntur ftigiditatis iüius.
HofQPærâtdno çq ^’’0 régi adolefccntulain uirginé,amp;ftctnbsp;foucateum,dormiat^infinbsp;pÄcalefaciatdnmmeum regem«
iudi '^‘fginem natura calidiorem, mcdieorinn |,( ^‘° f‘'!id)errimo ealore uigentem,non ipfe Dauidfi=:nbsp;“8'Xfed fidelium feruorufuorum coftlio, mter quosnbsp;f^^°^^^»iuirierant,?y' d cuius aula propheta; fanäinbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pro^ogäda ac uita tarn optimi re
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confultando perquirunt, non
»tedicinie,qui£ tarnen uxo poftitregi miniftrare^rccuntbenbsp;lt;^alefacie dum regem, non ad prohibitamnbsp;adinedclam corporifalutarein.i^on enimnbsp;^^^^ccimedicina utilisabiftiendaeft, quia non legenbsp;‘°‘^amdcleäationetnadducit,alioquiuinü Gr ob-ctetera falutiftra abi/cienda eftent, quorumnbsp;fxittnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dijflicentia, imo ex fauore dei nobis
naturam donata. Modus in rebus tenendus eft^ 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia obtemperandum,etiam ft in
/jtuita,Nec aliquod obleiiamentige ^01,1’’ P’'°dcft ftnitatireqciendtim,nifilege diuinn
*8’^“’” adokfcentulam fpe htf in omnibus finibus Ifrael,amp; inue-Sunamitidem, ôCadduxc2nbsp;‘'’madrÏgem.
-ocr page 276-|
MAL ACHIM PR IM VS. Salomon,dominus per Nathan prophetant Dileólum do mino nominauerit.Et debebatur regnum,ipfe prteficiennbsp;diK erat,eo quidem modo, qui fecwndum humanum ittsnbsp;dicium humanitui excogitatu^,^ fubornatufaßu uidenbsp;ri poterat,re urra autem diuina prteordinatione inßitu»nbsp;tus apparet ex fine operum diuinorum.
Confilia obtinendi regnum Adoniae habuit cum Io« ab principe nülitiie, er cum Abiathar fummo facerdosnbsp;te,per quos fie iuuari pofifie exißimabat,er qui iüum re=nbsp;gnaturum jfierabant, tantoq^ maioremgratiam régis fitnbsp;tun uenari cupiebantßgtwrantes firtaßis régis 'mflitu^nbsp;tum de Salomone. Q«em loab uelut humana ratione pernbsp;fiuafius in tanta iuuentute, quandoqtiidem fiecundum Hcnbsp;brieos duodecim annorum iam erat,er adultérée matrisnbsp;filium,non amabat, er in regno afifiequëdo impedire uonbsp;luijfietüdco partes föuebat Adonite.
lamdififientiebantprimores regni deregefiubfiituen do, ideo diuina prouidentia Dauidi promifia bona fiersnbsp;uatura ßdeliter,humana confiilia dirigit quo fiibi placet,nbsp;iterumq; rationis prudentiam euacuat, er iunioretnnbsp;prteponit fieniori, pr 'imogeniturte quoq; donum imparsnbsp;titurpojîrcmogenito Salomoni. EtprophetiosSamuesnbsp;hs contra domum Heli, er Nathan pro Salomone cornsnbsp;plere mcipit.
I o nbsp;Nathan autem prophetä, amp; Banaiam, SCrobuftos quofq},amp; Salomone fratrem fuumnonuocauit» II {Kathan prophcM flnbsp;aeU(. Adonias regales inftruit cpttlas extra Hierofiolyma, iuxtafontcmRogcl,qui erEidlonudicitur, erfiuteparnbsp;tis homines conuocatxlare ofiendens odium fiuum in Sanbsp;lomonem,eiusq;fiautorcsaulicos. Omnia pariter omnesnbsp;imprudenteragunt, quiamortisuiolcnta: fiato fieruiesnbsp;bant,er or dint diuino contradiccre tentabant, tantumnbsp;negotiumfineregisconfiilioercofienfiutentantes. Qmnbsp;in re loab maxime peccare ’uidebatur, quem totus firènbsp;ludosreuercbatur er fiequebatur. Dixit itaq; Nathan ad Bcth fabeematré SalomoniSjdicédot Num audifh quod re-gnaucrit Adonias filius Haggith,amp;dominbsp;nus noftcr Dauid hoc ignorât^ Nathan propheta domini uoluntatem ficiens de Salo monepacifico regnaturo,non dubitâs fiituritm quod donbsp;minus pradixerat, diligenter tarnen infiflit perficiendisnbsp;rebus, er humano ut uidebatur confiilio opus diuinumnbsp;pramouere non dubitat. Sic enim dominus ordinal uo’^ |
12. REGVH TERTIVS. luMtates er confilia hominu, ad opus prouidentiafiutC. InfligaturBethfiabee ad loquendum er agendum, quodnbsp;diuino operi profiequendo necefiê erat, er mterim fitdunbsp;tifiute er fill} confiultum uidebatur. Videtur deniq; agenbsp;re Nathan opus fiuum, qui fimihter periclitobatur de Hinbsp;ta cum finis,fi Adonias proficijfiet 'm regnum,er tarnennbsp;iam Aidumftabat tom confilium domint,q ueritas prosnbsp;{Aetùeipfius Nathan, quiemutarinopojfiunt,ficutnecnbsp;terra coelumq; tranfire, Nuncergo ueniaccipeconfiliumâmc, 8C falua animä cuam filfi^ tui Salomonis, Confilium Nathan dat quafi humanum ntairi Salo* monts,quod ut perficiat anxie'mftare uidetur. Nihil e*nbsp;nim 'tn opere dotnini negligenter agendum- Sieudfiuemnbsp;dominus unit, fie er media ad finem ordifi^^‘gt;^‘^°’'quot;^nbsp;•Jnbsp;nbsp;Vade Scingredere ad regem diceitNonnetu domine mi rex, cillæ tuf,dicensîQuod Salomon fiHusnbsp;us regnabitpoft me, ipfefedebitin folionbsp;meoî’quare ergo regnat Adonias^ 14 amp;adhucibite loquente cum rege,eg® ueniâ poft te,8CcompIebo fermones«®®*nbsp;lubet propheta fioeminam breuibusnbsp;tij proponereregi,cuius fiermonem mcompl(^'^‘P'‘’‘'^nbsp;terrupturus fitt,pcrfiiiurus,e^ impletifrut-l^‘‘”^^nbsp;dutem rexficififie conuincitur ex ailis dudum po/t mo^nbsp;tern primi filq Bethfiabee, quado Nathannbsp;regno Sadomonis,templo adificado, ernbsp;gnifiui'm Salomone,quemdomino amabilem^’’^^””nbsp;uerat,cuit(s nunc commonefiacere regem «y nbsp;nbsp;IngreflaeftitaqjBethfabecadrlt;^Ç”î.. cubiculo.rex autem fenuerat fagSunamitisminiftrabatregi* Rex adeofienex er ualetudinariuserat, “ inclufiusfiolus effet cum Abifiag, Adonhefiadoff^^nbsp;wdetur,erregni negotia alijs comimfijfienbsp;ipft loab nee Abiathar,fied firtaßis ipfinbsp;erSadoch. Ciltpdalij 'mdigaefirentes,Adlt;gt;ni^‘nbsp;fiterunt contra Salomonern.
Vxor Qauidi regifianâo er fieni dignam reHtiam,adorando moregentts er temporis-rex dementer rejfiondet, aufium dat acnbsp;quenAqiMUcUet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. jy
rafti per dominfi deum tuum Salomon filius tuus regnabitpoft’’^^’nbsp;ipfefedebitin folio meo»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ; - Er eccenunc Adonias régnât, ' nemirexignorante, *9 nbsp;Madb uit boues SCpinguiaquae^« rietes plurimoSjamp;^uccamtomnesmi . gis, Abiatharquoqj facerdotcni,nbsp;principem militiæ, Salomonern aut^*quot;nbsp;uum tuum non uocauit» Veruntamen domine mi rex,in re® refpic*“ 2.0 |
WALACHIM. PRIM VS.
^fpiciunt totius IfracI, ut indices cis quis Weat in folio dfii mei régis poft ipfum.
Erit^jCum dormierit dominus meus ’’fxcum patribus, erimus ego amp; filius mesnbsp;'’^Salomonpeccatores.
S, nbsp;nbsp;^‘idcntißime paucis gaande negotium regi perfM^
^^nulier. Klode^a infignt captat beneuolentiam ,dit ^'^:r)otnine mi rex. Fortißimum locum fferfuadendi^nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;•“’¦‘OnewH,«dominoßdlum crfibi,mprimts nurran^
j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{»¦oponit, Adonu temer ariam ambitionem poßca nur
^gt;^imeßrendctm régi, ne Abfalomis more pergdt ^y^dercpittrem,ßipdnduf e2‘ adiuuindus principumnbsp;^^i'^orum fduore tnanu. Rem adhuc integram, amp;nbsp;^l’^^’gt;iedißgt;onenddm docet,ß rex uelit, quia totiiK ifmenbsp;^^^lißul^iciant nonad^iumqudm ad regem, cuimnbsp;„ quot;'^^linatiom per omnia ßareßummopei-e defiderent, e=nbsp;f ^‘^ftAdomat cum fuis contraria moliatur. Tandemnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;^^SWudinc malifubfecuturi, nift profficiat cr impc=
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terret cr urget, periculo multorum mßante
regia authoritate. Habencfacrie litertC ^ixoi^ue Rjjetoricam: cr eruditio non infrliciornbsp;^^lt;ffgt;etur ex eis quàm ex fecularibus hißorijs, ß tantanbsp;^(»quot;openßoneßrrenturfcioli infacra qunnadmo^nbsp;^^prophana.Sedprofide moribus difeendis fa’^nbsp;rcliqua ubiper opportiimtatem licebit nanbsp;legentur ,ß tantum attendant fludioß bona^nbsp;ut fapiant ad ßtbrictatem zx ne quid
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;illa loquente cum rege, Nathan
V pPhetauenit.
J nbsp;nbsp;nbsp;tiunciauerun t regi, dicentes : Adeft
Cü^ introifl'et in con.-tîrr ’^‘¦^gis» ^^dorafteteumpronus in
! T ’
^0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“I^thoritate zsquot; dignitate Dauid florebat, ut
detulerit tantam reucren= ff4 ‘“^^ofiusadterram illimcrmarctfe,nonut dcumnbsp;adorando.Caufa autem agebatur fecularis, etnbsp;^S'^opropagandolegitimo haredi: ziT ßmulprophenbsp;pfomouetur, qua interimnbsp;\°pbetamnegliginequaquamdebebati
^J’^itNathan.-Dominemi rex,tu dixiftiî
Ç ^’’onum meum?
t^ibi uoluntatem domint dei indicauerim, de Sas in„^^Pgt;'omoucndoinregcmpoflte,mirumß dcuosnbsp;Î ^'^‘‘geruntur omnta qu£ prafumit Adomas.nbsp;hodie. Si immolauit bonbsp;'*itP’^guia.SC arietes plurimos,SCuocanbsp;Anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regis, principes exer
^ba„^ï^'^'’’^tuum8C Sadoc facerdotem, filium loiadæ, Si Salomonernnbsp;^Öqnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uocauit.
Wd à domino meo tegz exiuithoc
REGVM TERTI V S. 159 uerbum,amp;:mihi non indicafti feruó tuonbsp;quis fcffurus effet fupcr thronum domininbsp;mei régis poft eumï'
lam Adomas regale inflituerat conuiuium, iam con^t ciliaueratßbiprincipes, iamapertis ßgnis prodiditßanbsp;multatem contrafatniliaresrégis: zr nonobfeuris ma=inbsp;chinatiombus Abfalamis clades zr inßrtunium regninbsp;propendercex talibusuidebantur. Ciuibusmßoccurrifnbsp;fetfuperßes in uita rex, non parua fuceeßiffet pofi régisnbsp;deceißim in regno calamitos.
18 nbsp;^EtrefponditrexDauidjdicens: Vo^nbsp;catead meBcth fabee.Quæ cum fuifiet in-grefla coram rege,5lt; ftetiftet 3 n te eum,
19 nbsp;iürauitrex,amp;airîViuitdoniinus,quic-ruit animam mcam de omni anguftia,
Promißionetn primam confirmât iterum cum iura== mento, promittendo regnumfilio Bethfabee, ßc domi.'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’
no prouidente omnia, zif irritante humana conßlia, ut uerbum fuum infallibiliter ßatuatur.
3° quiaficut iuraui tibi per dominum de-um Ifrael, dicens t Salomon filius tuns re-gnabitpoftme, SCipfe fedebit fuper foli« meum pro metfic faciam hodie.
HiccertonotaturDauidem tarn ante iuraffe Beth« fabee de Salamone iüius filio regnaturo poß fc: cuiusnbsp;caufam commimfeuntur ludai, quam contetnmmus:nbsp;quandoquidemalia nuüafiiit quàin uoluntas dei, quamnbsp;agmuerat i:)auid,zr perficere uolebat.
ji Summiflo^ Bethfabee in terrani uul- ' tu, adorauit regem, dicens : Viuatdomi-nus meus rex Dauid in æternum.
Imprecatur BethfabeeDauidiuit.anaternam, quem Vinxter^ Uidebatpropcdiemcerto moriturum, ne quis dubitet a=nbsp;liam illi uitam optajfe quàm animarum, beatam uitamnbsp;infeculoßturopofl hanc uitam. Certißimum eß enitnnbsp;neminem fanäorum unquam dubitaße de immortalitatenbsp;ammarum,crrefufcitationemortuorum. vtßdei illiusnbsp;certitudo maxima,caufa exä'terit cur tarn pauca in facrisnbsp;literis de anime immortalitate legantur. Quisenim du^nbsp;bitat fanilorum patrum uitam,moleßijs zr“ huius facuUnbsp;•erumnis refirtißimam, concludi poße ananarum fuarnnbsp;perditioneomnimoda, zrnonpotiusreßigeria animainbsp;rumgt;nanerecos,quiinfeculo nunquam carentangu^nbsp;flijs, diuinaillis benigmtate imtnißis. ojeibus ommbusnbsp;Honobßantibusexfide in bomtatem zr ueritatem deinbsp;perfeueranc inuoluntariaobferuantia mandatoru dei,nbsp;que contraria funtcarmzxfanguini. Cum z^ in relisnbsp;quis Omnibus promißls diuinis cernereßt longe maioranbsp;dominum dcum preßare uere piß quàm audeant poßiinbsp;lore : Cum ZT regnum ipfum dei non tn corporalibusnbsp;conßtt,fcdinßirituzrueritate.
^DixitquoqjrexDauidï Vocate mihi Sadocfaccrdotem,8cNathan prophetam.nbsp;Sc Banaiam filium loiadae.Qui cum ingrefnbsp;fi fiiiffentcoram rege,
SinedilationeiubetSalomoneminungiinregem, z^ Saiomom's declairarinolwitatemDdfadistotiifrdeli, prefentefitmnbsp;ß.A,
-ocr page 278-|
MAL A CHIM PRIM Vî. tno fdcerdote,pro[gt;hcta domini,^^ principe militite uoAdm ettim dDauideloab exautoratui hdbcbdtur ,fcdnbsp;Konduntinclarucrdt. SicAbiathdr facerdosdotnini, c}“nbsp;de filijs Heli negleüior uidebatur prlt;e Sadoch, qui de ßirnbsp;pe Pbinees dßttmptuf ßierat 4 Dduid-Omnia quidem hunbsp;tnano arbitrio ndla ui^nturjed prouidentidnbsp;nbsp;nbsp;dudunt prtediâaacordiitdtd. JJ dixit ad eosî ToIIite uobifcû feruos Ho-miniucftrijôCimponite Salomonern filifi meum fuper mulâ mcam, amp; deducite cuninbsp;inGihon. Seruos domini ueflri,hoc loco uerißmdius dicitur de r)(tuide:quafi dicdt:Seruos meos, quos uult ddeffe Sdlo^nbsp;moni corondtido, ut pdteat omnibus regis uobtntdxnbsp;pr£ccptum,ßcut cr muldm regis mfeendere iubetur Sunbsp;lomort tn ßgnwm confènfus regis Dduid. Confeerdturnbsp;Gion locu» rtMtcj» zr inungitur in loco Gion, qui dicitur etidm lo^nbsp;eus Silo, duobus nominibus dppeü^us, fecundum Helt;nbsp;brdos.Significdri uolebdl^eo loci circd fontem mun{lio»nbsp;ne,perpetuitdtem rcgni.Sicut eniin perenni fcdturiginenbsp;ßntesfluunt,cr'pußimdijfunditßns Silo dqudsfdlu=inbsp;bres:fic Sdlomonis regnum dugendum eßjet,cr durutu^nbsp;rtimperenniter,quoddedlioqu4mCl}rijli regno mini»nbsp;mecomprobdtur. j4 Etungatcum ibi Sadoc facerdos, amp; Nathan prophetain regem fuperIfrachSinbsp;canetis buccina,atq}dicetis : ViuatrexSa^nbsp;lomon, Rcgiim in- nbsp;nbsp;nbsp;l„«n(f}io dutem ijld infiitutd eft 4 domino per Suwue« lem,qui Sdulum çr DdUidem inungi mdiidduit ceremo» nijs iüi pldccntibusßc^ pgnificdntibus mdnfuetudincmtnbsp;beneficentidm,fdlubritdtcm, er pdcificdm guberndtio»nbsp;nem populi per regis confilium,prudentidm,circusnl^e»nbsp;aionem,erfidem,quibusprieeffe, prodejjè debetnbsp;rexcommijfofibi regno d domino. Vinonfitdltud un^nbsp;ilhfdéla dfdccrdotc,t]udin inflrudlio er ddmonitio re=inbsp;gis db eo qui co [dus fit diuinie uo!untdtis,cui in hts quenbsp;legis diuin^e fuM obfcqui, er purere debeut exhortdnti.nbsp;Ut iüiuicifiimpdredturdfubditis. Clangor dutem tubænbsp;erpromulgdtiodiuinlt;euoluntdtis de fufcepto regentenbsp;er regimine,utnemofitexcufdtus. Acclamatio autan,nbsp;eft imprecdtio auxilij diuini ersi'‘fli‘f defuper largien»nbsp;deadfialutcmregni.
Poftconfieerdtionemhuiuftnodi fdélamin UdVepro» pe ßntem aficendere debebdnt ad ciuitataw Dauid 'mnbsp;montemSion,ad régis palatium er atrium,ubi fedes ernbsp;ihronusgloriaregdlis decemebatur nouo regipro au=nbsp;thoritdte fummd,cui nullus contradicere dliqua rdtionenbsp;auderet:fi tdinen iuxtd legis Deuteronomion caufias de»nbsp;fcinderet,qudm iugiter obligabdtur habere in manibus,nbsp;rex conftitutus populi dei ijraelitici.
|
REGVM TERTIVS; deus domini mei regiSt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; Approbat BanaidS nomine aliorum fententiumDis uidts,precatur^,ut id fduore dei inchoetur, er perficiitnbsp;turquamftliciter.
5^ Defcenditergo Sadoc facerdos amp; Nathan propheta, 8c Banaias filius Ioiadæ,amp; Cerethi,amp; Phelethi: amp; impofueruntSalonbsp;monem fuper mulam régis Dauid,amp;ad-duxerunteum in Gihon. 59 Sumpfitqj Sadoc facerdos cornu olet dctabcrnaculo,amp;unxitSalomoneni:Slcenbsp;cinerunt buccina,amp; dixit omnis populus.*nbsp;ViuatrexSalomon, Sdlutationehdc,regesfideliumdccld)n!indi, utdomi- Sai»»''’. nus deus rex regum,eledum comprobet,adt'uuet ernbsp;rigdt,afiitqi pergratiam fiudm in omnibus conftlijs,aâionbsp;nibus er ßrtuiiis regum, ut non dimittatur fenftdiitdtinbsp;rex,fed iuxta ttmoremdei regatur er proftciat. Orantnbsp;autem,utfihciori regno prafit quHm pater, er latinsnbsp;propagentur iUius pomeria, er diutius perfeurret. NfCnbsp;, fed erfadis perficiuit(i^(^l'''l?^nbsp;rata quamdiligentifiime omnia. 4-0 Etafeendituniuerfa multifudopofteu» Sfpopulus canentium tibijs,nbsp;ga udio magno, amp;infonuit terra àclamo-reeorum. Confenfu populi confirmaturimperiiin SalMonif, pafiim er concorditer acclamdntisjèlieiaot«»^“''^^nbsp;lomoni,cumgdudio erftrepitn glorioftnbsp;{lo,donec intotam diuulgaretur terrant, 4’ Audiuit3utemAdonias,amp;omnesqid inuitati fuerantab eoîiamœ ccnuiuium ftnbsp;nitum eratîfedamp;Ioab, audita uocctubae,nbsp;ait,Quid fibi uultclamor ciuitatis tumul-tuantisf Adonia prafumptio ftatim concidit, etiius gauduim Uertitur inlu(lum,e^ conuiuitim difiipdtur,ai‘lgt;gt;ÿ^quot;l‘~^nbsp;bus uocatis.lodb uero de publico regniftatu foheitior cinbsp;tins audit tumultum,er quaritcaufam: qua audita ter»nbsp;retur,audicns Salomonern regem uolumtateregis,er p»nbsp;puli applduficSc^ iam luiturmn quicquiduuquantnialenbsp;commiferat, Dauidisiram iam tunefub nouo regefenbsp;perpefjùrum,quifine regis confenfu aufusft'jf^ rfgo«nbsp;promouerenouum. 4^ Adhuc illo loquente, lonathan filius Abiatharfacerdotis uenit.’cui dixitAdo-niasilngredere, quia uir fortis es, 8i boninbsp;nuncians. 45 Refpondit^ lonathan AdoniæîCerte dominus nofter rex Dauid regem conlHrnbsp;tuit Salomonemî 44 mifît^ cum eo rex Sadoc facerdotem. Si. Nathan prophetam,amp;Banaiam filiumnbsp;loiadx, |
|
MAlACHIM prijîvs. C^’^fthijScPhelethijamp;impöfue *”ferunt^ eum Sadoc facerdos, amp; Na 4 P*-regem in Gihon, 8C afcen-inde lætantes,Slt; infonuitciuitas,nbsp;'•^ftuoxquamaudiftis» ‘ïgt; ?^^^8(Salomonfedetfuper foliu regni, . .®^*ngreffiferui régis,benedixeruntdo^nbsp;jj •'o noftro régi Dauid, dicentes, Ampli--^fus nomen Salomonis fupernoménbsp;(jjf’^jSCmagnificet thronum eins fupernbsp;tuum» Et adorauit rex Dauid innbsp;f^gt;»lofuo, certior tiMtc affvftur,lt;iui cofitfe diffufuf fùc . *®'» ‘tntc,ßngiüatimc^ nuttciatur tota resgefla, quanbsp;poterat.Idm eniin audiebaitt omnia Ic-Oquot; ctMM authontate dei, Dauidii, mïliti£, facer=gt;nbsp;gt; piraila ut nemo infringere Sc hæclocutus eft: Benediclus (J ’’’•nus deus Ifrael, qui dédit hodie fe^nbsp;in folio meo , uidentibus oculisnbsp;1, ?• q^^'^riti funtergo, SCfurrexeruntomnes q^'’’luitati fucrant ab Adonia, SCiuitu-HUifqj in uiam fuam* 'ï*’' *10 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;h£cfaciebant ad compïemeittum regni Salo= *^gt;Cradplenamauthoritatemfadùdecluopoßhac omnes dejßerarent quamlibet magn£ßtif-fcirentquàmßne contronbsp;fu!)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fubijcere regis uolufitati, quam tanta pompa fif^'*^^lt;^ipum magnorum nbsp;nbsp;populi. Acccdente es ‘^^laußußan(lißimiDauidis,quiiamtunc maxima °’'^‘(tcpoîlebatapudomîtes, ut nemini uelmutirenbsp;tgt;^^‘^’^°ftraritem. Âgnofcit autem gratiam dei masnbsp;regem filium ßicceßbrenbsp;‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;facerdotij nl°rem conßiexerat moriturus. tçj^'^onias autem timens Salomoné, fur^ 5i pSCabijtjtenuit^ cornu altarisgt; nunciauerunt Salomon!, dicentesînbsp;ffn *'**”^*'® regem Salomonern,nbsp;51’tcornualtariSjdicensîluretmihirexnbsp;U ’^*îgt;on hodie quod non interficiat fer=! ^fuümgladio, l'on Salomon t Si fuerit uir bonus, ••lit capillis cius in terram : finnbsp;’^alum inuentumfueritineo,mo-ÎÎ k Salomon, SCdeduxerunt dixitcR ei Salomon : Vade in ‘(ujficatur regnum,fratrem ßs ’’^^rfdirefaluumj donecbene ageret. kuitu». |
REGVM. TERT I VS. 140 rwmuero,ßregnipacem perturbare quomodocunquenbsp;tentareuideretur. ^fCAPVT If. Ppropinquauerunt autem dies Dauid ut moreret, prsecepit^nbsp;Salomon! filiofuo,dicens:nbsp;Ecce ego ingrcdior uiam u-niucrfæ tcrræ:confortare,amp; efto uir. MoriturusDauid,folicite filium findetconfirmare in regno. Pienbsp;nbsp;nbsp;prudeitter mfiruit de his rebus ,quibus regnum à domino promijfitmperpetuo fiabiliendivm fit, loSi? fta fi fiilicet domino deo fuo obediat, ey' exonerct fe ab his biiKur-hominibus,qui ex odio, ambitione, authoritatc uiolen= •nbsp;ta,Gr calumnijs,fibi or regno negotium fitcefco-c popnbsp;ftmt,e:r uerifimiliter failuri putabanturifi eos qui consnbsp;traregnumfuumconpirajjeuififunt, e^ con/fiiraturinbsp;pofi mortem Gauidis timebantur, cr plurimum obefienbsp;pad ipfius, qui pacifice regnaturus pr£didus efi à dominbsp;no,modts congruis è medio tolleret. 'Virtutem uer£ firsnbsp;titudinis fuadet arripiendam reginouo zr iuueni,utqinbsp;uiriliter zr magnifiée pr£fit rebus gerendis, nihil ejfoesnbsp;minateuel quacunq^ animi impotentia agat,fed prüdennbsp;ter,grauiter, zr iufte omnia moderetur. 5 Etobferua utcuftodias mandata domi^ ni dei tui,ut ambules in uqs cius,amp; cufto^nbsp;dias ceremonias eius, 8C præcepta eius, SCnbsp;indicia amp; teftimonia, ficut fcriptum eftinnbsp;legeMofijutintelligas uniuerfa quæ facis,nbsp;8C quocu nqj te uerteris. I« primis filium docet timorem dei, zr mandatorum illiusobfiruaiHiamfectmdumlcgemtiofi,utfiilicetlex Lcxdeîànbsp;dominifimperhabeaturinmanibus, zxiuxta eamdi=nbsp;rigatimperiumfuuminpopulum domini,utfibiomnianbsp;profiiere contingam:,paccq;fiuaturfua, zr populi fui.nbsp;Sine timoré dei régna ut non rite adminifirantur,fic neenbsp;durare pofiunt. Nulla pax impq s contingit, fed ut masnbsp;refiruentfempcr, O' reginon pofiunt fineuerbo dosnbsp;mini. 4 Vt confi'rmet dominus uerbum fuum quodlocutus eft de me, dicens îSieufto.-dierintfilii tuiuiS fuam, 8C ambulauerintnbsp;coram mein ueritate,in omni corde fuo,5Cnbsp;in omni anima fua dicendoïNonaufere^nbsp;turtibi uir de folio Ifrael. Perpetuiteu quidem regni tuimihi zr fili/s promifi fi efi, non tarnen alia conditione, quàm ut tarn tu quam Promidïonbsp;filijtui,zruniuerfapofieritas,deumreuereantur zrcônbsp;lant,illiusfimitMing!-ediantur, non pro cuiufiunquenbsp;libidtne,Jed ficundum legem dominé conuerfintur, ZTnbsp;uiuant. Alioqui legem domini contemneiuibus, tam resnbsp;gi quàm populo,occurrentborribiles imprecationes, Zfquot;nbsp;maledidiones fiript£ in lege îüoft.ldipfumqi nonfolumnbsp;regibus, zr populo ifraelitarum feribitur, fed omnibusnbsp;fi^liuin gubernatoribus.Vtfcilicetambulent corat^d» AA X |
|
WAL ACHIM PR IM VS.’ DtÎM in ueritdte,nihilfaljo,perfide,malitiofe zx dd udtos^nflitucndojcd ()robe,pie,fidcliter, zr lufle prd:*nbsp;fint,ut proßnt populo deiàdq^ non dgant frigide er neenbsp;gligenteTjfrd perfräo dnimo,mtegrd uoluntdtc,totii uinbsp;ribuiÄdfr egerint,perfeuerdbit pdx, fdlui er pfofrerienbsp;tlt;K regier populo. y Tuquoquetioftiquacfecerit mihiloab filius Saruiæ, quæ feccrit duobus principinbsp;btiséxercituunilfrael, Abner filio NerSCnbsp;Amafefiliolethertquos occidit 6C pofuitnbsp;fanguinem belli in pace,et pofuit cruoremnbsp;prælii in baltheo fuo, qui eratcirca lum^nbsp;j bos eius, 6lt; in cakcamento fuo quod eratnbsp;in pedibus eius«
Dtmnita Qudntumlibet lodb multd dexb'e egijfrt ZT fidelbt quUonh ui ter,pofuit tdmen niaculdm mexpidbilem in gloria fudi»,nbsp;o.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exhibuitq; fr tdlem in occifrone Abner zr Amdfd,ut nee tno frbi fr tuto credere pojfrt, quandoquidem frmüiter occidere etidtn guëlibet cui irdfreretur pojfrt,zr ipfumnbsp;quog^Sdlomonein.'Nento enim tutm freritapud uirosnbsp;proditorio dtiimo etidm reos occidentes. Principes duosnbsp;militidrum occidit extrd tempus prlt;elij, non neceßitdtenbsp;compulfus,fub frene dmicitue,zrcum ofrulo pdcis,quosnbsp;rexindnucosfujeeperat, quorum opera régi necejjdrianbsp;er utilis erdt. Abner Afrelem compulfus occiderdt. Etnbsp;Amafa non dmbierdt principdtum,frd oblatum à rege funbsp;fcepit-Verifimilefit,quodHebrieiuolunt, grauemdli»nbsp;quam infidelitatem exhibuiffr Dduidi:ofrendcndo epiftonbsp;lam, contra yriain d Dauidc jeriptam amicis fuis, ad denbsp;rogandumDauidi: zr non frpotuijfecontinered frgnisnbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;odij,contra SalomonernftliumBcthfabee, cuius adultee rium nouerai loab,ut non indigne pro Jlabiliendo regno Sdlomonis Dauid curaucrit loab occidendum,hominemnbsp;iamnimisdubiiefrdci, cuius tarnen in populo er militienbsp;bus effet admodum g^auis authoritas.
Beneficenti£ non obliuifciturBerfrldi Galaaditis, ctt iusfilium Salomoni commendat liberaliter traélandum,nbsp;er deregiamenfacibandum, diligentcrq; inculcataccenbsp;pta beneficid,ne umquam intermoriantur.Prodefr nimi»nbsp;rumnouis regibus,fi ueteresamicosprtedccejforum re»nbsp;gum parentumq; amice tra(lent,utgratitudinis benefitnbsp;-,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cia dgnofrant zr ad officia bono uiro digna animentur. o nbsp;Habesquoqueapudte Semei filiumGe ® fa filij lemini de Bahurim, qui maledixit rhihi malcdidione procaci, quando ibamnbsp;äd Mahanaimtfed defeenditmihi in occurnbsp;fum ad lordanem, amp; iuraui ei per domi^nbsp;nHm,dicens:Non te interficiam gladiot
|
quot; -regvm:tertivs/ ttm fapiens es,8C feies quae facies ei, damp;s' ducesep canes eius cum fanguine ad in.-feros. Semei Beniamitam quoad uixit tolerauerat, er ’ frgnem contumeliam donaueratilnteUigens tarnen ingeenbsp;nium lUius frmper propenfum friijfe pro regno Sttulisnbsp;er Beniamitarum, er odium concepiffie contra regnumnbsp;Dauid,quod depofrturus non effet, mfi timoré deterrisnbsp;tus, prudenter timuit hominem tarn dubilt;e fideiadejfenbsp;Sdlomoni,periculo non carere.Iurauerat quidem iHigranbsp;tiam pojlulanti, er primum occurrenti ad lordanem,nbsp;his uerbisiNon occidam tegladio.-idq} prailitit,Sed Sa«nbsp;lomonis regno hoc iuramento praiudicare no’'nbsp;Inftruit ergo filium,ut digne lUum ipfr traëltt ,fatisfibinbsp;parfum effe,digtiumeffie qui nonnaturali morte uitain.nbsp;frniat. IO DormiuitigiturDauidnbsp;fuis,öC fepultus eftin ciuitate Dauid. IX Q«iamp;i« mandatis er ueluti teftamentolegatisob‘lt;^ dormiuit cum patribus fuis, quoru/m beatis animabiis,nbsp;etiam Dauidis anima confociata eft.Sepidtus uerofe^nbsp;cundum corpus infua ciuitate, j« editioreloco urbknbsp;Hierofolyma-,qu£ ’Zion dicitur, er ciuitasnbsp;efià tempore eieilomm [ebufroriim.Exqgt;i‘’^’’^‘^^^‘^nbsp;modo difcimus,non idem effie apponi ad patres, CT ff'nbsp;Uri infrpultura maiorum. Dauid enim non fepulttts eftnbsp;cum ifai pdtre,frd in noua fepulturd, er (lt;0»^nbsp;uit cum patribus iufris zr fantlis quo adnbsp;mortalem.
Dauid regnauit quadraginta annis,quoi auteman^ rum frier it cum regnare inciperet infrripturis non te^enbsp;mus: freut nee annosuita er reffiiSaulis. Salomon autem fedit fupcr thm’’“ uid pa tris fui, 8c firmatum eft regnnn’nbsp;nimis. Kegnum Sdlomonis frrmatum effr refèrttff pusfrquens occiflonem horum trium uirorwm- Üette^nbsp;tiäiam ftatim ab i nitio fre conftitit, ut nemo fr ilbnbsp;nere auderet, domino terréte cun{ios aduerfario^'^nbsp;ne quid publice moliri auderent contra regttn-mile eft tarnen Adoniam habuijfrfautoresfrob^^i^^nbsp;dcrent ei deregno,aliqiio paâo inuadendo tlt”gt;nbsp;re.Quandoquidemftatimaufuscftpofttdare'tnuito'ft^nbsp;Abi frac uirgfnemekgantißimain, regts mfruptr Daiddiinbsp;patrisfruiuxorem. ^Et ingrefiiis eft Adonias filius githadBethfabeematré Salomonis.Qî^^ ‘nbsp;dixiteiîPacificusneeftingreftus tu’f’^^nbsp;refpondittPacificus. Horruit ad primum afbeilum Adoniie mater Salome ftisBethfrdbee.’non enimfracile credendimt efthojtim»nbsp;deuiihs.zrfrolotimorcno/laKdentikusitocere. , Addi'dJt^ |
Kalach IM primvj.
. ^*^diditœ,Sermo mihi eft ad te* Cui ait: I ‘'Oquerc.
EtillcjTu,inquit, nofti quia meum erat /'Spuiti, ÔC me præpofuerat omnisifraelnbsp;; fed translatum eft regnum,nbsp;, eft fratris mei: à domino enim
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Stutte pnemittit po/lulatiow ea, qu£ regts animunt
^‘n»t tnaxime poterant ad negandtun moucre: id^ i{gt;f‘‘gt;nnonignorctre,fibidebi^nbsp;i^STe regnum, feq; 4 toto ifraele fufeeptum, ntMtcnbsp;^^^‘‘o^dinarMm pei-fonam,nbsp;^^^einßium,natu minorent. Addit tarnen hypocri-'^''’^'ationem quantum ad fuam confcienciam, con-^l^niloquebaturyquod non credcbat,dicens : A do=nbsp;^gt;t«n j'aclum eft eius : Ucet uerifttmunt effet quodnbsp;16
, Nunc ergo petitionem unamdeprecor ’‘^neconfundas faciemmeam*nbsp;p ’^æ dixit ad cum : Loqucrc. Et ille ait:nbsp;utdicas Salomoni regi Ç neqjenim
¦ .^Rîretibi quicquam poteft) ut det mihi ' °*'3gSunamitidemuxorem,.
plt;^Milt;gt;gt;^lt;fO‘^gt;teinini apud reges eius tent ^~^‘lt;mlicebdthabereconiugent quoin rexhabuiffet,nbsp;f ^ipfe rex effet. Ideo arbitratus idiotere iuueneinnbsp;i^^^Sunainitempetijt, utcum tempore regni habe^nbsp;opportunitote apprehendiret,dißimulonter lt;inbsp;¦ *'‘5 cupicns confeendere ad maiora. Allertere fosnbsp;i tiLr)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft negore,auerfari poftulatanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non ex=
11J ^‘¦pi’ccej.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttabee : Bene, ego loquar pro
'*¦ fecmino fimpliciore dnimo,bonam e^non exiftimabatpoftuldtionemAdonio‘,qui nobi==nbsp;n. ' ‘^ßliorum regts dignius habcret iiirgtnem A bifac,nbsp;Pgt;'°'^dtit itaq; fe ftiper hoc re lo=nbsp;'^^quot;^reoLmtcrimprudeiuernihilpoilicita, fedtan
enit ergo Beth fabee ad regem Salo^ (i,^*^eni,ut loqueretureipro Adonia,amp;nbsp;’quot;“ccurfum eius,adorauit^nbsp;t(|nbsp;nbsp;nbsp;fedit fiiper thronu fuuintpofitus^
, t5^”‘'onus matri régis, quæ fedit ad dexte tt‘i, indicium fapientice Salomonis deftribitur,nbsp;,Gr pijanimi nuncius matri fuaidelatus.nbsp;P^imii, «tffolio regali. Deinde in ma=nbsp;°^niduit,adoratcy infigni reuerenti.afefenbsp;^^ndo: Interim nonoblitus quiddeceatregiamnbsp;'’''‘n'hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folium ftium, unde furrexerat, iu=
f'‘^om matri regts addextramftiam, eamq; ^ef^’f^^^^diUam.ïtuiufmodihonore digne honorannbsp;in gloria filio proximo aßideretnbsp;^'¦^^^^*'n,quinfacratißiir.a uirgoiAariapro=nbsp;humanitatent dignitatem in cœlîs fornbsp;^^^ßimc,e^fupe}-dngelorum chorosexaltatft
R E G V M T E R T I V 1 nbsp;nbsp;nbsp;141
ghrificato prie omnibus fondis. Cuius inieftimabi lem dignitatem à deo coUatam illi, omnes pariter ftndinbsp;admirentur coUaudentq; cr uencrentur fine fineffedfe*nbsp;dem regni non eft affequuta ut filius.
10 nbsp;nbsp;Dixitep ci: Petitionem unam paruulamnbsp;ego deprecor à te , ne confundas faciemnbsp;meam, Et dixit ei rex: Pete mater mea : ne-que enimfas eft utauertam faciem tuam,
Dixit itd(^ Bethfobee.-Modicomote petitionem pa* ftulo,obfecro ne rubore me perfiindas, ne confiifam menbsp;dimittos, non exaudiendo matrem. Cui rex dixit: Petenbsp;mea mater,no decet ut faciem tuam auertere te faciant^nbsp;Gf non exaudiendo confttndam.
i I nbsp;nbsp;Quæ ait.-Detur Abifag Sunamitis Ado^
niæ fratri tuo uxor,
Prudenter mater oratpro Adonia,obmittens que re gemirritarepoterant, z}“ caufam reddere deteriorem.nbsp;Omnia enimtalia er ant que dixerat Adonias, que Sa*nbsp;lomoni primo auditu dijf'iciturafiierant erpartim mennbsp;dacia er ant,que prudentißima foemina obmittit, tantunbsp;fadifubftantiam inducendo : ut maior appareatdiuintnbsp;ftpirittis illuftratio, zr ftpieiuia diuinitus impertitarc*nbsp;gitamiuueni.
11 nbsp;Refpondit^ rex Salomon, 8C dixit matri fuæ: Quare poftulas Abifag Sunami-tidem Adonixïquot; poftula ei 8i regnum : ipfenbsp;eft enim frater meus maior me,amp; habetnbsp;Abiathar facerdotem, amp; loab filium Sar-uiæ,
Sapientißime reftiondet Salomon matri, intelligens impofturom Adonie,fuorumqi confiliariorum,quia uxonbsp;rem régis non nifi rex habere poterat, primumgradiemnbsp;affequendi regnum afcenderecupientis hoc medio. Prinnbsp;cipqs ergo fapienter objiandum fentiens,ftmplicem ma* pnneip,-,-»nbsp;nbsp;nbsp;•
treminftruxtt,contrafeinftrudum in poftidatione do* obOM skip lum,cr quod mater recenfuerat in uerbis Adonie, hocnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
ftiiritufapientieuidit Salomon, qui ut eleâusà domino fielt in rcgem,ftatim etiamgratiam fapientiefqua ftlici*nbsp;ter digneq; preeffet,accepit, qua nouit orationis inten*nbsp;tivm,idq^ proceßiffeßrtaßis à confilio toab Abia*nbsp;thar:ideo dixit,Petendo Abifac,o mea mater,nefcis quidnbsp;petas:contrate enimpetis ,quiaregnimi eidem poftu*nbsp;los.Quandoquidem cum fit maior natu me, e^ fiiuori*nbsp;bus principis facerdotum, Grinilitumnititur, nunc uxonbsp;reregia honoratus, quidaliud lUumnifiipfißimumre*nbsp;gnum manebitt
¦2.^ lurauit itaque rex Salomon per dominum,dicens:Hæcfaciat mihi deus, amp;hæc addat, quia contra animam fuam locutusnbsp;eft Adonias uerbumhoc.
Satis fielt quidem matri poftulata nonconcedendo, quia nec illud iam fieri uoluitquod orauerat, zrquenbsp;nunc uelle feiebot matrem, hoc fefadurumiuramentonbsp;confirmouit.OuibcatißtmeuirginislAarie interccßio Intcrcedionbsp;ues ex hoc loco colligunt,non féliciter concludumt,quannbsp;doquidemfilius fapientioreftmatre,zr clemcntior,qui t«.nbsp;-ST nouit longe perfficatius,quibus rebus nobis benefa.,
AA 5
-ocr page 282-|
MAL ACHIM PRIMVS. cere poßit,ut uult fianper, quàm mater ficiat, quantMn^ libetgloriofia,e3' ßlix-Deniq; quifietotum pro nobts denbsp;dit,ey ufiq; adfinéfiuos a)nauit,ac omnia nouit qu£ deusnbsp;patcrfiibidcdit, nonindiget humants hominum internnbsp;ceßionibus,qui ad oßitvm flat, zr pulfiat, mmirum pro=nbsp;penfioradnobis benefiaciendum,quàm nos fîmus ad po^nbsp;fiulandum,ut quantiêmlibet fibi dignißimte charißi^nbsp;m£ matris interpellationibus non opus habeant eleCli:nbsp;reprobi non exaudiumtur,nec fideliter orant, â.4 Et nüc uiuit dominus, qui firmauit me, SCcollocauit me fuper foliû Dauid patrisnbsp;mei, 8C qui fecit mihi domum, ficut locu*nbsp;tus eff,quia hodieoccidetur Adonias«nbsp;iy Mifit® rex Salomon per manum Ba*nbsp;naiæ fili} loiadæ,qui interfecit eum,amp;: mornbsp;tuus eff« Gominus domum(ècit Salomoni, id efl, regnti/m iUi promifit,zr flatuit diutißime duraturum. Agnoficit bc=snbsp;neficia domini, zr cum rcuerentia diuini nominis iuratnbsp;flat'm fie fia£lurum, quod dilatum poterat affèrre impesnbsp;dimentum promißionibus diuinis zr teflamento patris. Abiathar quoque facerdoti dixit rex: Vadein Anathoth adagrum tuum, es quinbsp;dem uir mortis: fed hodie te non interfici*nbsp;am,quia portaftiarcam domini dei coramnbsp;Dauid patre mco , ôC fuftinuifti laboremnbsp;in omnibus , in quibus laborauit paternbsp;meus«
Abiathar iamdudum in parente Heli reieilus fitterat àfiacerdotali iure, zr Sadoch etiam fiub Dauide primasnbsp;Abiathar. Hic ergo iuflam etiamnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ caufiam abieilionis addit Abiathar,conjpirando cum A« donia,contraregnum Salomonis. Quia tarnen fiacerdos fùerat, zr fiocius pcriculorum üauidis zrfiautor, ideonbsp;non occiditur,fied remouetur à minifterio, zràloco re=:nbsp;gali,qu(} minus machinari quid poßit contra regem, insnbsp;ter aulicos. Sic pr£ordinata à domino non complenturnbsp;fine noflraoperatuerbumquoq; domini zrSamuelis 0=nbsp;tnniumqi prophetarum domini fiuper terrant no cadunt,nbsp;fed necejfiario complentur.
Territus loab fiama uulgi, quod uitio fibi daretur zr proditioni,quiaAdoniiepartes fiuiflèt, zr contrariusnbsp;fiùififiet Salomonis mperio,nec ignorans Dauidis tefta=^nbsp;mentode fie panas dudum méritas fiumendas,fligafiibinbsp;? confiulereuoluit:quanonpatente:dià cucurritadaramnbsp;facram inter tabernaculum dominù ad altare holocauflonbsp;rum,cuius ZT cornua apprehendit, immunitatemfie cu=nbsp;fiens inuenire zr mortis dilationem. |
regvm ter Ti VS, ±9 Nunciatüm^ eft rcgi Salomoni quód fugiffeticabin tabernaculum domini, etnbsp;effet iuxta altare i Salomon Bana*nbsp;iam filiuni loiadæ, dicens : Vade irrue innbsp;eum» j o Et uenit Banaias ad tabernaculum do* mini, amp; dixit ei t Hæc dicit rex, Egrcdcrc,nbsp;Qui aitîNon,fed hic mohan Renunciauitnbsp;Banaias régi fermonem, dicensîHæclocunbsp;tus eftlóabjSC hæc refpondit mihùnbsp;Dixitcp ei rexîFac ficutlocutus eft, amp;ir*nbsp;rue in eum,amp;fepelieumjSCamouebis/ân*nbsp;guinem innocétem, quieffufuseftà bah,nbsp;à me,amp; à domo patris mei»nbsp;iufjus occidere loab mittitur i» täbemdcu^nbsp;lum. Cuircj'jiondet loab,nnnfeegrelfurun,flt;^^^°^‘‘'^nbsp;domino moriturum. lïcbr£i quocj; adduitt dixijj(nbsp;lam pro peccatis ijiii à pâtre tuo m^lediâioiKS frro,nbsp;quM fi Salomon juper fie pojîeros fifficepcrit, poterttnbsp;me occidere:fin minus,non poterit,non ctüm duplictp‘’inbsp;naunumpeccatum pleâendumerit. idipfinm Salomo^nbsp;admifi^edicunt, zrioab occifium quidemjedei^^y^nbsp;malcdifia.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;zrficminiDauid regibns fie,fiupra quo^^ relatUM eft.-Verum id contrarius uidetur, ubi Salomon mortis lUius caufiatn,nbsp;fiangtiinem efififium,i domo fiua zr ficminisfisnbsp;zr domini nin^dam pro optimorum uirorusff^''^^^nbsp;ttadereconatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 51 nbsp;Etreddet dominus fanguinf«« per caput eius, quia interfccit iuftos mcliores^ fc, SC occiditfo® gnbsp;patre meo Dauid ignorantetAb««/nbsp;Nerprincipem militiæ Ifrael,Sinbsp;filium Icther principcm exercituslua ?nbsp;SCreuertetur fanguis illorumnbsp;loab, Sein caputfeminis eiusnbsp;num : Dauid autem öCfemininbsp;mui fuæ throno illius fitpax ufqjnbsp;num à domino«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. SC Afcendititaq; Banaias filiusloi^ eum interfccit cum,nbsp;cftin domo fua in deferto« ,nbsp;Vtcunq^uelaccufieturloab^uelexcufirtltfSP^^^^ rumj*nbsp;exemplum certe tulit omnibus aulicisnbsp;cipum ducibus ac magiftratibus, qui ut g[,(snbsp;prieliorum periculis, uix fine peccato innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^piabi^ dire pofifiutit : fi uel fiemel in regem percent le ducitur. Si féliciter agunt zy ànbsp;inuidi£ mox patent multorum.Plurimanbsp;fia ob fiemel negleôiamfortunam uelnbsp;uioni dantur.Et fiwjt fiuccelfioribus inff'atinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J priores domini nihil erant uel poterant- Ob un“ bum durius elapfium, etiam nonnbsp;omnis prior gratia euaneficit. Dificordia^ finbsp;pernicies miniftrorum. Et ueritasnbsp;tiuiusfiortis loab exemplum eß omnium fideujnbsp;quoi^fieruoriVinfetMmppropinquifint iuxtd |
malachim PRIMVî.
lithic ïoitb filius Sitruùe fuit, fororii Gduid. Abifäifrd^c loifb ßrtaßK iam obierdt, cdioqui nel eins mdxmi uinbsp;potcrat fi nonfÙK meritis periculd euafiffe. ¥inbsp;deuotißimj Dauidif in deum : infignii patientid mnbsp;'i^ßs,refignatiofui in prouidentiam dei, propenftßinbsp;onimui ad cultum dei, cr ad lufiitiatn regni admintnbsp;i^‘i'td4in,impios perdendos,iuftos definfiandos, cr clt;e=nbsp;Wulta exemplo fintregibuc, omnibii^.q; fidelibut.nbsp;^^i^ddutem Dauidnfaâa e:^' multorum aliorum fitnnbsp;‘’’¦‘‘’M non omnia æmulanda fiunt, quum in multii om^nbsp;°flindant. Ncc uffiam prêter Chrtflu inuentits efl,nbsp;'^‘^firipturKfanàislcgitHr, quinonmmultispcccanbsp;W oinnes redemptore Chrifio feinper mdigeant,nbsp;ÿ'atia dei, ne quis indicium domini non timeat ingrenbsp;ƒ fpttlti« efl autem loab in domo fna in defirto, hocnbsp;J ƒ rnrali fuo prtedio.
, ^Etconftituit rexBanaiam filiumloia pfo eo fuper exercitum, amp; Sadoc faccrnbsp;pofuit rex pro Abiathar,
J..^nis,ßrenuißimis cr optimisuirisprouidit offis j’Mlicts, ^regnumconfinnauitad pacem:dominonbsp;J ^iiinprimisfide or ueritatefiuaregttuadmimftran^
jç. quoqj rex, ÔCuocauit Scmei, di® ci, Acdifica tibi domû in lerufalem,nbsp;J ''îbita ibiîôC non egredieris inde huenbsp;’^'ÜillUG
^^ßfeaum de feditione retinuit intra urbettt, quo nu opera laterent,c^ cumreliquijs dommSaulnbsp;conuenire poffet : utqs occafio contra eum citiuinbsp;J, i‘gt;'etur ad mortem: qui dudumfùcrat rent mortisnbsp;b. ^enLef^maieflatis.
tf^^acunq? autem die egrcfliis fueris, amp; dofæ*-Cedron,cognofcen-fühnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;interficiédumî fanguis (uus erit
P^feaputtuum;
Iq nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Semei régi, Bonus fermoî ficut
eft dominus meus rex,fie fociatfer km Habitauit itaqj Scmciin lerufa^nbsp;*^‘liebus multis*
fe condemnauit fententia ,fi mandatis non ifiohediens di^ quoq; occifus eft, resnbsp;’’1 ^alomonis uiro iniuriofo maledicoc^ liberatus, etnbsp;tandem petulantißimacalumniain fanituuisnbsp;^5 ’’^^“'litaeftpromerito,
fn ^Fadum eft autem poft annos tres ut ^ha Semei ad Achis filium Maanbsp;0^ ^«gem Gethî nunciatum^eft Semeinbsp;fer ui eius (ifjent) in Geth*
dinina,fed non fine peccatis fier ^^’^i‘tlt;^iiidit occafio legitime occidendifie=nbsp;hominem. Potuit interuenirchumanaaliquanbsp;’flu,,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prouocati fierni fint ad dominum defierens
diuerterint, ubi non fine fiuftgt;icione uiolens , Ù'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;periurio dominus eos perueftigarc potuerit,
Lf inlegan regis.
‘^rrexit Scmei,5c ftrauit afînû fuum.
REGVM TERTIVÄ 144 îuit^ ad Achis in Geth ad requirendu fernbsp;uos luosjamp;adduxiteos Scmei deGethgt;
Semel malus fiemper prtefiumitur malns.ldeo etiam fi ne iuramenti preuaricatione incidiffie potuit in fiuftgt;icionbsp;nempradicandiquippiam 'm curia cy urbePalaftinosnbsp;rum regis contra pacem regni ifiraelitici.vt mde dificâinbsp;finjftcélide malo diligentius fibi cauereab omni ftgt;edenbsp;mala. Seruulos reducere cupiensperdiditfieipfium, ornbsp;pnefiumptionis fine dignas pependit pænas.
4' nbsp;nbsp;^Nunciatum eft autem régi Salomon!
quod iftetSemei in Geth delerufalem, rediifleu
4^ Et mittens rex uocauitSemci, dixit^ il li.-Nónneteftificatusfum tibi per dominû,nbsp;SCprædixitibi, Quacunqjdieegreiïus fuenbsp;ris hue ôC ill UC, feito te effe moriturum ôCnbsp;refpondiftimihi, Bonus fermo quem au^nbsp;diuigt;
45 Quarc ergo non euftodifti iufiurâdum dfii,8t præceptü quodpræccperam tibi^nbsp;Legitime agit rex iuftus cum impio,quem non fioluntnbsp;tnuidum,calumniatorem,ficditiofium perfidum corn*nbsp;fiat fùiffie,fied etiam iuramenti tranfigrefjbrem, cr mennbsp;dacem, cui non tam ucritatis cura cr uitlt;e in uotis fuit,nbsp;q diuitiarum poffießionisq; augmentum. Conuinciturnbsp;autan morti obnoxius effie ex propria confißione,ut ittnbsp;ftitia regis 'mteÜigatur, cr non pateat calumnite.
44 nbsp;Dixit^rexadSemei,Tunoftioniemanbsp;lum, cuius tibi confeiû eft cor tuum quodnbsp;fccifti Dauid patri meo î reddidit^ domionbsp;nus malitiam tuam in caput tuum»
45 nbsp;Etrex Salomon benedi(Sus,Slt;thronusnbsp;Dauid erit ftabilis coram domino ufqjinnbsp;fempiternumî
4^ luiTititaqjrexBanaiæfilioIoiadaeîqui egreftus percuffitcum,amp; mortuus eft» C5nbsp;firmatum eft igitur regnum in manuSalonbsp;monis»
Cogit reu mortis ad agnitionem iufli iudicij, zr corn monefiacit prift'ma; m^!ignitatis,cuius conficius eft mdi»nbsp;gnißimefietradaffieiuftißimum regem zrltefiemaieftanbsp;tis crimenadmifiiffie,ut zr gratiam hadenus perceptantnbsp;inteïligat,zr digne fie nunc tradari non abnuat,nec losnbsp;cumquerele inueniat 'm nouoregimine fieditiofiosnbsp;rumpunitione.
^CAPVT rir,
I ^^^^TaffinitateconiunäuseftPha-i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;raoni régi Aegypti î accepit nan
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quefiliam Pharaonis, 8C addu*
ÊE!3KMzSxit in ciuitatem Dauid, donee compleret ædificans domum fuam, Sf donbsp;mum domini,amp; murum lerufalem per cirnbsp;cumitum»
Confirmatio regni Salomonis 'mdicatur pependifife CSdtnMi» ex morteloab zr aliorum, qui itliper mfidiasfieditiosnbsp;nés fiuppeditafte poterant, quibus ext'mdis tutà régnasnbsp;bat,pace parata intra regni fini poméria. Confèquenter
AA 4
-ocr page 284-MAL A CH IM PR IM VS.
rfgnuwî confirmatur eticonamicitüpotcntißimi regis Aegyptiuiciniad Attjlrum. Quantulibeteitimrcgnumnbsp;Salomonis firmaretur pronüßionibusdiuinis,fubfidijsnbsp;fS- fauore dei, non tomen obmittendum erat, quod ße=nbsp;cimdum domini legem çr prudentiam humanam fierinbsp;poterat. Nxorem ergo fufdpitfiliam regts Aegypti,m-mirum erudiendam in timoré domim,cr obferuantia lenbsp;gK,quandoquidem religiofißmus rexeratàprtncipionbsp;reffii,eui nontitnendum effet à quacitr.q^fixmineaßedunbsp;Hione.Teftatur enimfiriptura ipfitm uehertKnter deuonbsp;tumfiiiffe domino, quern amauerit, coluerit ^reueri-tusfiierit, ambulaueritq; quo ad uM innocentiam çyfinbsp;dem in deum in uijs DMidtspatris fui.ls tunc etiam tnsnbsp;credulam uxorem facile inflituerc potuitincultuueronbsp;ueridei,quodGrlt;^ initio ficit. Domumdominicedificanbsp;uit primum feptem annis, pofiea regiatn domum trede=nbsp;c'mannis, cuitts extruilio prtmiimrecitatur quumpo=nbsp;fterius contigcrit. ideo non tantopere curadus ordo uernbsp;borum. Niurum qiioq^ Hierofotyimeinflaurauit eX ro«nbsp;borauit per circuitum.
Attamen populus immolabatin excck fistnoncniniaedificata erat domus nomi.-ni domini ufqj in dies illos.
5 ^Dilexitautem Salomon dominum, ambulans in præceptis Dauid patris fui,nbsp;cxcepto quod in excelfis immolabat, SCacnbsp;cendcbat thymiama.
4 Abiiritaq;rexin Gabaon, utimmola-ret ibi. illud quippe erat excelfum maximum: mille hoftias in holocauftum obtu litSalomon fuper altareillud.
tn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in excelfis adhuc populus facrificabat, nondum ex^
mon. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trudo templo à Salomone,dtjfenfatione dùùna, zy fine
legis necejfaria obferuaiuia pofl Silo dcflruilàurban, quando non ftabili loco area domini CT uafa rcliqiia fubnbsp;fiiterant.Ciuofadum eft,ut etiam Salomon deuotißimenbsp;oraturus ey magnifiée exaudiendus à domino, afeendenbsp;ritadGabaon,'Vbi erat ora lt;enca à ÎÂofe extrufia pronbsp;bolo'.auftis offèrendis, qu£comparationealiarumma^nbsp;ior erat Gf fandior habita, quia adpr^ceptum (^i pernbsp;fida: in qua femper ignis erat:ubi etiam tabernaculumnbsp;lAofis fiiiffi- ïudaei dicut. Vbi cr miUe hoflias obtulit. Henbsp;brieorumquibufdamdicentibus, unaeademq^ die,alijs,nbsp;donee rediret lerufalem,alijs,pcr omnem uita fuam. Venbsp;rifimilius eff obtuliffc tot animaliafacerdotibus uicenbsp;na,qu£ iuxta Icgis conjbtutiones fuis ordinat£ tanporinbsp;bus à Leuitis offirenda effent in ara.
y ^lnGabaonapparuitautem dominus Salomon! per fomniu node,Scdixjt deus,nbsp;Poftula quod dem tibi,
Gratia pr£ueniente doirdniis Salomoni innotefeit, non ex meritis operum, idq; non nifi in fomnis,ubi nonnbsp;tantum uidetur dominus er auditur,fed etiam confeiennbsp;tia certior fit dominu effe qui loquitur, diuina effe qu£nbsp;promittuntur,quicquid fcüicet poftulare fecundum de==nbsp;u m poßit. Non ignorât quidem dominus qualts olim fitnbsp;turus fit Salomon, interim tarnen clementiam fuamfe^
KZGVtH TERt’VÏ* cttndum pr£fentem fiatum itU exhibet,innbsp;tiumfuorum, er ad exemplar regibus otnnibusS^nbsp;tarn bonitatem offert ei quem regno pr£fiserat’
6 nbsp;nbsp;Etait Salomon,Tu fecifticûfc’^“®nbsp;Dauid pâtre meo mifericordiä magnî gt;nbsp;ficutambulauit inconfpedu
te Sc iuftitia,SC redo corde ftienimei mifericordiam grandenii a ,nbsp;8c dedifti ei filium fedenté fuper thronnbsp;eiusjficutefthodie,
Huiufmodi oratio decet inprimis reges quotquotredores confiituunturfamiliaru,fi‘*‘^nbsp;fint fine minim£. in primis enim petenda dnbsp;pientia,qu£ fitfecumdum deum.Agnofcetid^lnbsp;ficia,non aliunde quàm à fauore dei procèdentnbsp;modo mfiituendum regnum fit coram deo,^''nbsp;quidetn qua domino toti incumbant,nbsp;cr uoluntate pendeant, earnfemper habe/idi’P’'nbsp;lis,ut necad latum unguem ab iHiasnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iL-f/iiHf
tur.In iujitia denicu ut unicuiq^ ius fuum fine fuperioribus fiue fubditis,nÓnbsp;pro ratione comodi priuati, nec quacunq;fi^fnbsp;dione indicium decemendo.ln cordis rediif^nbsp;hil nifi iufium, honeflum er £quum iie^nbsp;req; deledet. Sic enim coram deo coniterP'nbsp;gratia dei,ficut er Hauidi.
7 nbsp;nbsp;Etnuncdominedcusmcus,0’*^^jj^ij;nbsp;fecifti feruü tuum pro Dauidnbsp;egoautem fum puerparuulus,^’»nbsp;egrefiumSCinrroitum, .
Agnofeere debent pr£lati omnes pr£fint,cuius domint procuratoresfinigt;nbsp;tionem fint daturi, non tarn hominu doxdd^ ^^ n^iiiiinbsp;deifcruos.Humiliterdefeipfisfentiat-omnis humanafapientia,nifi uerbo dom^^nbsp;comprobetur. Egredi er ingredteoratnpoPr’^nbsp;gnepr£effe,fubditisq; folicite, proq;nbsp;fe,pr£ire populo in agendis, exemplumq^ P’'‘^inbsp;regulamquamfequantur.
S Et feruus tuus in medio eft P^F^^nie' quern elegifti, populi infiniti, q“*nbsp;rari 8C fupputari non poteft praei”nbsp;dine.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Aefiimat dignitatem offieij fui fccundinnd‘S’quot;^^^ffr tlcdipopulidcicuipr£ficitur. Nonenimdr^''nbsp;eft populo, fed rex à populo honoremnbsp;tnit.ignobilis praft (lus eft,quinonnififtnW^nbsp;bominibus pr£cft. In medio populi fenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t*
tetur, uelut unus ex plebe defun ptus ut deo ovt queutfibicHpitobcdiriàpopulo.
Dabis ergo feruo tuo cor docilf; puluni tuuiniudicet,Scdifcernatintnbsp;num Scmalum: quis enim poteftinnbsp;populum tuum hune tam grauem,
Etdedifti,pro,utdig»£risdare,fcruotuocor nbsp;nbsp;ßi
hoc eft, docile er attentum ad legem tuam, ut PjniTt iudicare iufte, difcernere clore inter bonwn ^tid
M A L A CKI M.' • P KI M-V S.
fiejotw nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;titm 4rdui magntnbsp;nbsp;nbsp;ttobilißigt;nipoigt;u-
Hdrii
’° Plaçaitcrgo fermo coram domino, qd Salomon poftulaffet huiufcemodi rem»nbsp;^’utllaoratione domino compUcere inagispojfu“nbsp;fdlubriut exMdiri,qu4mfi oremui:Siin{lifice=‘nbsp;ijj Qffffii opf)-f ftojlfo qifoci tifjinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pfQ
’tiwo obligamur.
quot; n. dixit deus Salomon!, Quia poftula* * uerbum hoc,amp; non petifti tibi dies mulnbsp;®®gt;necpctifti diuitias, autanimas inimi^nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuor um, fed poftulafti tibi fapicn.*
ad difccrnendum indicium:
\ %. Sfjnpçy. pluf^iftiiioraq} domintii dareprtefto eflfide ‘lUdcaittpoflularc, QJtiinmodicofideliscjjeeunbsp;(quot;bfupramultaconßituitur.Etcuiprincipalngratiadonbsp;accc/Jorium neg(iri non poteft. Q»i regnnm deinbsp;^''^iiqu£rit,illialiaomnU adijciuntur. Qui benenbsp;populo dei, duplici honore dignifunt cora dconbsp;°»tintbut. Sapientiitueracuicontingit^eireli^Uilnbsp;h F '^‘'’^‘^fortunteqi prodeffè poterunt.
J feci fecundumfermones tuos,ccce di tibi cor fapiens ôC intelligens in tan-*^utnullusantete fimilistuifuerit,necnbsp;'î *’^^“rfclt;flurus fit,nbsp;jjpd 8c hæc quæ non poftulafti dediti-JJ ’ diuitias fcilicet quàm gloriam, utnbsp;fimilis tuiinregibus cunâisnbsp;quot;quot;¦Miebus,
motunt non adderet,nifi print orntiones l’uni t**”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uoluiffct. Ecce,ait, fici fecundum uer
rt^l^'^'^’^gt;poßul4tdconceßi, non erit quijpiam tibifi=i I ffif donee uixeris. tiecßiit nnqunm, necnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ijo
t^‘^^°eumhabeant,fîuef4pienti4muelis,fwediui^ , 'V ^^^onoreni.
cii( Pî’æcepta mea Sc man data mea, fi Knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid pater tuus, longos
dies tuos ?
dominutlapfumSalomonis prtemo ’'ixtynbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiélurunt, fi in mandatit deinon
^^ii4tem Dauidi patri fuo ftuduerit. Re uera enim ad perjrélum fe=:nbsp;lt;io^nini nonpermanjit.nbsp;non uixitniß quinquagintanbsp;gt;^nia eonditionem pronüßioni adieélamnbsp;I 1 jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘intent honore donatus efluß^;
Salomon, ccce fo»
¦ 4Uumcp uenifletlerufalcm, ftetit dominijSC obtulit ho-''‘'iUp r pacifica,8c fecit cóuiuiumnbsp;b,?«sfamulisfuisgt;
^f^trUexit diuini fauoris eße ‘^^gt;'oinißiotief,quibufßrmitera^hteßt:lt;i9n}ilt;i:
R E amp; V M nbsp;nbsp;E R T I V ff?' 145
KO äßenßint certitudinem^t pfiebcnte. Statiméf} Uiero^ fôlymain reuerfus, in primis domino egitgratilt;is, rega^nbsp;libiithoflijs magnifiée domino oblatit antearcamdominbsp;nlt;,qu£ i» Ziort tune crat. Etinfitper auliets fuit omnilt;*nbsp;but JfilcndidM exhibuit epulax, quM dominui non odit,nbsp;fi modux adfît zy timor dominfifine crapula zy ebrietanbsp;telibidinisq;ftudiofiatianda!.
16 nbsp;^Tunc uenerunt duæ mulieres merc=snbsp;trices ad regem,fteteruntep coram eo,
’ EximiumfapieiKi£ ßecimen ftatim dominas deela= lômoîüs^pri rauit toti regno, quonbsp;nbsp;nbsp;ipfefidcntios ineumberet diju
dieandii caufîs, diuinasn fapientiam fibi aßijkntem ex^ pertut, ey populas ilîi maiori reuerentia deuinecreturnbsp;pareretq;. Duat hat mulieres Kebr^i hofiiitalariatdi^nbsp;tant,nonfimplieiter meretrices. Eortaßis m populo deinbsp;inhonejlum arbitrait,aUeubi permitti merctrices,ut lo^nbsp;cum femper habeat ucrecundia, cy non fie publice prdnbsp;fient feorta cy meretrices, [ed hofigt;italari£dicatur pr£nbsp;textu honefiiore, non nifi fu/fiieione quadam notandue,nbsp;Cr cum pudore, qualit non locum habet in proßibulisnbsp;'eoiara legem dei permißis,ut minor matrimonij necepnbsp;fitas zy hone fiat putetur, quam uniuerfa feriptura contnbsp;mendat zy torum immaculatum.
17 nbsp;nbsp;quarum una ait, Obfecro mi domine,nbsp;ego SCmulier hæc habitabamus in domönbsp;una,8C peperi apud earn in domo»
Accufauit innocent foemina zy uera mater ream oc àfi infantuli,iniuriam pafià,eam qu£dolumcommisnbsp;ferai noilurni fiirti : apud quameadem indomogenuenbsp;rat,fuperfiitem filiumquidem fibi altera furripueraAnbsp;^ine tefiibut omnia ada font, quia faite habitauerantnbsp;ambee.
18 nbsp;nbsp;Tertia autem diepoftquam ego peperi,nbsp;peperit SC hæc î SC eramus fimul, nullus^nbsp;alius nobifeum in domo, cxceptis nobisnbsp;duabusindomo»
Triduo una prteuenerai aliam fuo partu, quo cauft fieret öbfcurior,ob fimilem firè ietatem,zy uirorum abnbsp;fentiam qui dehacre tefiimonia dicerent,
19 nbsp;nbsp;Mortuus eft aute filius mulieris huiusnbsp;noâe,dormiens quippeoppreftîteum.
Hoc foltern difeitur hoc loco, ut matres circumjfie:^ (lioresfint in infantulisßuendis dum uni dormiunt.-ßnbsp;eile enim damnum ifiud occurrere poteft, quod dijfici'^nbsp;lefiratur.
Etconfurgens intempeftæ noflisfilen tio, tulit filium meum de latere meo ancil^nbsp;lætuædormiétis,SC collocauitin finufuosnbsp;fuum autem fi!ium,qui eratmortuus,po-fuitinfinumeo»
Quum^furrexiffemmane,utdarélac filio meo,apparuit mortuusî que diligentnbsp;tius intucns clara luce, deprehendi no effcnbsp;filium meum quem genueram»
Obfeurior caufa fit dum hiec narrat quteigttorare couincitur: fiquidem fi dormiuit quomodo didicit reant
MAL ACHIM P RIM VS:
V.
dormienti,nifi hac tdiüuw ratione cjuod pignm corpo^ rii fui nefcirenonpoterdt,z^ aliud fieri quam quod re^nbsp;ßrcbaturnon potuit.
Ai Refpondit^ altera niulicr,Noa, fed fichus meus uiuit, SC Rlius tuus mortuus eft, Et ilia dicebat,N5,fed filius tuus mortuusnbsp;eft, amp;; till us meus uiuit, Atqjin huncmo^nbsp;dumloqucbantur Coram rege,
NfgrftrcÆ, quod ab accufatrice probari nonpofii fciebat,idq;conjlanterprocaciter^.Sicq; concertantesnbsp;. ,faetninascorainfe,Salomonrexadmodumiuuenisffiirinbsp;tu domini infiigatus prudentißime conuicit ueritatisfalnbsp;lacem-tJoftris quidem temporibus non mirabili confilionbsp;idfailumputaretur^qui ftmile quippiamfaâumlegi^^nbsp;tniit, duduinqi didicimus. Verum fine exemplo eft, ZTnbsp;narrationegeftorum fimilium, iuuenem duodecimannonbsp;rum contra atatis fu£ menfuram de intimo humana na=nbsp;tur£ iudtcare affiilutunde ZSquot; admiratut eft zr perti^nbsp;muit ilium omnit ifraefquod fcilicet eiim manififta nonnbsp;fitgercitt,quitamprudenterabfi:onditadeprehendifiet,nbsp;Exponitur uarie ab antiquis in typum fynagogie zr ecnbsp;clefice,nbsp;nbsp;nbsp;de regno Chrifti, ficut zy dult;euirgæ 'm Ezc^
chiele zé^ Zacharia.De quibut ad longum uide Gregos riwm zyR.habanimt.Supramodum diuiniftgt;iritusopusnbsp;in ifto apparuit, qui fuopte 'mgeiiio tom di^ilent causnbsp;fcon explicare potuit.
Tunc rex aitjHæcdicit, Filius meus uix :Uit, amp;. fili'^ tuus mortuus eftîEt ifta refponnbsp;dit,Non,fed filius tuus mortuus eft,meusnbsp;autem films uiuit.
Sapientifiitni iudicit morem feruat fententùe firent dee pramittendo utrinq^ allegata breuiterac perjfiicue.nbsp;i4 Dixit ergo rex, Affertemihigladium,nbsp;Quum^ attuliflent gladium coram rege;nbsp;2.-^, Diuidite, inquit rex, infantem uiuumnbsp;in duas, Sc date dimidiä uni, ôC dimidiamnbsp;alteri,
Tcrrere uoluit ream uel prodere malitiantfino ttr^ reretur.t^on erat mendacium,fed iudicium terribile manbsp;temit uifeeribus, quod mintme fentiebatur ab eaquanbsp;mater non erat, zir fola malitia odiofa 'impeÜebatur adnbsp;difceptationein, quez rea honücidq uideri noUet : quumnbsp;interim fc crudehorcm traduceret q mater efife poftit innbsp;filium.SicfefœmineamalitiaplerunqiproditfdiuqjftuInbsp;titiatndißimularenonpoteft.
i6 ! Dixit autem mulier cuius filius cratui« uus, ad regem (commotafuntquippeui.-feera eius fuper filio fuo) amp; dixit,Obfecronbsp;domine, dateilli infantem uiuum, amp;noli=nbsp;teinterficerceum.IIla autem dicebat, Necnbsp;mihi nec tibi fit,diuidatur.
Aiicgoria. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In hac uita quafi àinatrepartiri concedituruitadis
fi:ipulorum,dum ex iüa nonnunqua alter apud maritunt deum,altcr uero apud homines laudem habere permit-tatur. Sed falfit mater eum quern nongenuit occidi nonnbsp;metuit,quia arrogantes maÿftri zir charitatis ignari fi.nbsp;^nißimum nomen laudts ex alienis difeipulis confequi
REGVM TERTIVS.
ttequelittt,eorum uitam crudeliter mfequuntur.wd''^ enimfacibutfuccenfi, nolunt alijs uiuere, quodfeton^nbsp;jfiiciunt non pofte poßidere :zy'qgt;lt;'0^ obfèqui lumnbsp;uidentadgloriam t emporalem,eos alqs muideittniue*nbsp;reperueritatem. Hifc Gregorius in hunc locum cumnbsp;fequentibus, quee inuenias apud Eucheriumz^Rh‘i‘nbsp;banum.
Refpodit rex, amp; ait,Datchuic infantem uiuum,Slt; non occidaturthaec eft enim manbsp;ter eius,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s
Sentêtia: breuitas amp; regia authority eleganter co» uenerunt,paucis declarando caufam 'muolutifiif»‘^’'‘^nbsp;pedit fententiam iudicis breuiter edici z^grituit^’nbsp;hil^ prater eaqua ad faili fubftantiamperd»‘''^‘^^^nbsp;dido proponendum utrinq;,ne caufa alioquifi^^^ »nbsp;damultiloquioinuoluatur. Eeliciut iudicaitt^‘'‘’'nbsp;naturas didicerunt, affidus enim certiusnbsp;dijudicaiu, fi tarnen iudex uir probus fit» C y “â,,,nbsp;non ducatur,fcd eruditione'mfigni, z^ fidelit»»/nbsp;impios efte fenatoresneceftèeft, qui dodos ptoP vnbsp;afteftbresabeft'emalnnt,uel audire cancel»»'^*‘
a8 Audiuititaq;omnislfraeliudielt;‘’?u,i^ iudicaftet rex, ôC timuerunt regem^nbsp;tesfapientiam dei effeineo adfe^i^**nbsp;iudicium,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
Maxima authoritas comparatur régi eX cijs,cr regno pax atq; tronquillitas, quu’»f. iiitiugt;nbsp;rigratulari poftitnt, zr fidere defuanbsp;tem fefc 'mtra cuticulam continere cogimti^^“^nbsp;illisliceat omne quod libet.Eiufmodi rcgti»^'’’'^^leinbsp;uirtutis amore,mali uero firmidme potn^'^‘‘^\cQii!vfnbsp;Hebraico more didpoteft 'tnfignis, eximii^nbsp;tafiipientia, qua non nififtedah donodei i^nbsp;piorum cordibus, ZSquot; prater natura ord»t»i^!^nbsp;bat in Salomone fub atate tam tenera.
CAPVT im.
fuper omnem Ifraelï Maguficentiaregis ingt;l‘’^'^nbsp;'^ftrorum,ztrofticiorumordigt;lt;^ . .UoJnbsp;quenter defcribitur per uniuerfitm imperi»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ds
eratfupertotum}fraclem,duodecimficilicettrt Zrultralordanem. Qjtodtantumdurauitft^^^'nbsp;iie,ut effet typus régis regum Chrifti dot)U»igt;^‘’'nbsp;bnperpetuum regnat pacifice fuper fideles c»quot;”nbsp;culorum in hac uita toto terrarum orbCfamp;'^’^
i. hi principes quoshabebat*^^ filius Sadoc,faccrdos:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jofa
j nbsp;nbsp;Elihoreph SC Ahia filfi Sifa/crib^*
phatfiliusAhilud,à commentariist Azarias filius Sadoch dicitur, quumfeef*^nbsp;braosfiteritfilius Achimaas,zr nepos SadocPl^jlnbsp;tis.üon hicfcribitur officium huius AZ‘O'ilt;^nbsp;ceps dicatur,poteft autemfiiifteregi àfecreti)nbsp;pra alijs acceptißimus,ueluti no dißimilis
iSs ¦
M ALACHIM P R.I!Vî-'VS’.
^t^fibufneffos ftmmi pond fids. Sequent es aulent ^Hcliborfpb çr Ahilt;K fcribx dicuntur, db epiftolisnbsp;J'üicct notctri/ régis; lofdphat uero tcmporumgeftdnbsp;infiriptis^A commcntarijs didus.
filins loiadæ, fuper exercitumt ^3aoc autein 8C Abiathar,facerdotesînbsp;^‘tdocfummui fdcerdos quidein erat, Abiathur au-non nifi ilUus uice aliquando nügt;uftrabdt,alioqui iitnbsp;^^^bothproximâuillamrclegatus, ex gratia tnntuninbsp;ndmittebatur ad minilkriutn, ut foerut prtedidum
2 ^2arias filius Nathan, fuper præfeâos ?°nd filius Nathan faccrdos amicus reglet
^Jathun tnagijkr erat prlt;eßdorum^ ^'*'^‘gt;tionent ZT colleddS affèrebant praßdes regionu,nbsp;^quot;^‘’’ibutnmfèrebant.Sabudproximui regis,exponi^inbsp;^b Hfbi-ÆW amicus familiarißimus zr fecretarius
Ahifar præpofitus domusî 8C Adoni filius Abda fuper tributa.
^ißr prlt;eßdus domus uelmagißer palat'q erat, A« . '‘‘^ain qui legiiuf cum Dauid, zr hoc loco,atqinbsp;‘‘liter nominatits Aduram, quaßor generalis
p * Habebat autem Salomon duodecim jj ƒ ffftos fuper omnem Ifrael qui praebe^nbsp;domui eiusî per fin^nbsp;f enim menfes in anno,finguli ncccfi-f’^tiiiniftrabant.
IL ’*°^ecnn praßdos Salomon inßtuitßuper totum quidcm iuxtatribuum duodecim perßo^^nbsp;gt;uodoßcu»dum regiones tota ter^inbsp;teranbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;officijs diflribuebatur,ut patet in it=
^Penfiis totius aullt;e regite promouebaiußcun r^sdLecim.
h,,quot; Ethæcnomina corumîBenhur, in ^^’'^Ephraim.
decar,in Macces, amp; in Salebim, 8C fames ôfElonBethhanan.
Arubothjipfius enim erat omnis terra Epher.
proprijs, ßd patrumnominibus hj; ^^‘lt;f,qui fama üîuflriores ßerantzr notioranbsp;patrum nomina,ut Ben hur,Ben deher,zrc,nbsp;ftomina eraiH qui duodecim prießsnbsp;tfibutum regium, quo regisnbsp;P‘^‘ttus exercitus alebantur,ßcUMdum duonbsp;‘^’^nhut reliqua plebs totius regniefßt innbsp;‘^pacezrtranquillitate.
^o,.^îl^binadab, cuius omnis Nephad . apheth filiam Salomonis habebat
(regebat) Thanach SC ç °’ uniuerfam Beth fan, quae cftnbsp;lezrahel, àBeth fannbsp;tnchula crcgionc Iccmaam»
.' REGVM TERTIVR 144
IJ Ben gaber in Ramoth galaad t habebat Auoth iair filii Manalfe in Galaad,ipfe prpnbsp;erat in omni regione Argob,qupeft in Banbsp;fan, fexaginta ciuitatibus magnis atqj milnbsp;ratis,quæ habebant feras æreas;
'eilius Abimtdab quartusin ordinepr£ßdorumß^ liam Salomonis uxorem habuifiß dicitur, quodper ananbsp;ticipationem neceffario inteUigitur ,zr non ad initiuntnbsp;regni Salomonis, quandoper tetatem filiam habere nonnbsp;potuit.ldipfum z^ de odauo pro’ßdefin tribu Ncpbtbi»nbsp;lim Achimaas mtelligcndum efl.
•4 Ahinadab filius Addo (prxerat) in Maa« naim.
ly AchimaasinNephthalimîfedamp;ipfeac ceperatBafemath filiâ Salomonis incon^nbsp;iugio.
Dißimiis hic î^ïahanaim non folum urbem ßiffe,ßd magnum dominium,uel ibidem refidentiam habuijß A*nbsp;chitiadabß’ptimumprießdum.
» 6 Baana filius Hufi, in Afer, amp; in Aloth»
17 lofaphat filius Phanie,in Iflachar.
Aßrhic pro tribu accipitur. Aloth autem efl in trt=* bu luda,ßrtaßis loca duo ßerunt eiufdem nominis,
Semei filius Ela,in Beniamin.
*9 Gaberfilius Vrijinterra Galaad,amp;in terra Seon regis Amorrhæi, amp; Og regisnbsp;Bafaiijamp;præfedusunus in ilia terra.
Semei undecimus prießdus Beniamitarum, de quo hic filius ßit Ela. Alius Semei à Salamone occifus fimili’»nbsp;ter'quidë Beniamitaßerat, fed filius Gera de Bahurim.nbsp;Omnium illorum locorivmfitum fi quts cupiat fcirc,di^nbsp;ligëter uerfetur in hbro lofue, ubi pro ut fieri potuit exnbsp;rgt;,iiieronymiannotationibus, qui hccc melius feire po^nbsp;tuit,annotauimus quidam..
2.0 luda ôC Ifrael inniimerabiles, ficut are^ na maris in multitudine comedentes amp; binbsp;bentes,atq}lætantcs.
luda zr ifrael iam fepe diftindis nominati fumt ap^ peJlationibus,ante regni diuifionem,zr quum effet po^nbsp;pubis innumerabilis, tarnen quia domino feruiebantfi^nbsp;ne idolis,zr legem obferuabant, affatim ittis neceffarinnbsp;omnia aderant abfq; reriim penuria. Comedebât autetitnbsp;zr bibebant lietantes,non ad libidinem, crapulam ac e=snbsp;brietatan, fed adgaudium zr pacem, cum fanitate zfquot;nbsp;ßlicitate terrena,bcet enimfine luxu non fiierit, tequonbsp;tomen modeßa caruiffe non credendum.
Il
Salomon autein eratinditionefuaha.-bens omnia régna, à flumineterræ Philip fthqm ufqj ad terminum Aegyptiîofferennbsp;tium fibi munera, feruientium Salomonbsp;ni cundis diebus uitæ eius.
Salomoniciregni latitudo defcribituràfiuminefci=^^f^^* licet Euphrate ufip ad PaUßnam maritimam occident nis,nbsp;tabs maris magni,zr ufquead Aegypti limites. Onrnesnbsp;enm iUipopuli timebant ZT reuerebantur eum,mune^nbsp;ribus honorantes donee uixit. Patet ergo digtiitas regisnbsp;t» mvltimditK çr p(K( populi^iam^ complebatur proïh
-ocr page 288-|
* MAtACMiM PRIMVS. tnlßio dci ßtäia ad Abraam: Sctnim tuo dabo terra hatte iflumine Aegypti uftj; ad fluuium magnum Euphrateihnbsp;Ciuo Salomone certißime prafigurabatur pacificus rexnbsp;Ko/kr ebrißui dominum, tpße enim omma régna terrlt;e 4nbsp;Solis ortu ußq; ad oecaßimt 'm ditione ßua habet,o‘ dnasnbsp;türämariußjiadmare, {iflutnineuße^;adterminosnbsp;orbisterrarumApfißeruiutitomnespopuli,tribuscrlinnbsp;gu£,offèrentes ei inunera fidei fanilitatis. Omnibusnbsp;diebus uit£ eins : hoc eß, 'mßeculum ßecult. Ouia tpßenbsp;permanebit fempcr,çrregnt eins non erit finis,poteflasnbsp;eiuspotcß!iSieterna,e:y'c. 2.i Erat autem cibus Salomcnis per dies fingulos triginta cori finiilæ, ôC fexagintanbsp;çorifarinæ, decern boues pingueSjamp;uiginri boucs pafcualeSjôC centû oues,excepta (uenatione)nbsp;ceruorum, caprearum, atqj bubalorum,nbsp;amp;auiumaltilium. Spkndor Splendor regn defcribitur ex magnitudine expenßt rum m cibos. Corus autem menfur£ genus efl,cont'mensnbsp;trigmta fata,uel modios paruos.Si quis otiofusf}t,fup=nbsp;putetquot hominum millia quotidie abfumerepotue^:nbsp;r'mt 'm calidts iflis regiontbus trigmta corosfurma; dexnbsp;licatißtmx, cr fexagmta coros comunis frumenti, de*nbsp;cembouesdomiimpmguatoSfUigmti boucs'm pafeuisnbsp;nutriios,centumoucs, exceptis ceruis,capreis,bubaliSfnbsp;crgaüinaceis impinguatis. Crapula autem quiecunquenbsp;crcbrietas'mdileôli à domino regis aulalocumhabe*nbsp;re non debuit, cr pauperum cura obmißa non fuit. Po*nbsp;pulus deniq; ßdelis nimium grauari non debuit, moduntnbsp;inrebusabeßßenon licuit. Exceüentem aliquammate*nbsp;flatempræcunilis regibus deferibereuoluit author U*nbsp;britquæ ßrtaßis Chrißi domini cr regis uniuerforumnbsp;diuitias copiam fignißcant magtsquàmfuperfluitanbsp;temaliquam inanem crinhonefläprodigalitatem. Di*nbsp;gna enim laus fanili regis 'mßubießorum tranquiîlitatenbsp;magts coprobatur, quàm m prodigalitate carum rerutnnbsp;quiC pauperum oppreßione cum multorum tnuidia uelnbsp;egeflatc congeruntur, Ipfcenimobrinebatoinnem regionem quæcrattransfluinen,à Thaphfa ufqjadnbsp;GazanijiSccundos reges trans flument SCnbsp;habebat pacem ex omnibus feruientibusnbsp;incircumirut 2-5 HabitabatŒludaSilfraelabfqjtimore, unufquiTq} fuDuitcfua,amp;: fub fieu fua,ànbsp;Dan ufqj Ber fabee cundis diebus Salo^nbsp;monisgt; amp; Chrißi^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnteUigunt Salomonem tregnaßße fu* eSparaiio. per totum orbem, cr Thipßim Gafamq; mterpretantur ult'mios fines orbis,totumq; mundu, quibus eatenus connbsp;fentio,quandoquidem 'm Chrifti regno id completu iamnbsp;dum fideles norunt.Licet autem per Chriflum pacifica*nbsp;taßnt omnia quo'mcœlis cr in terra,tamen etiam Sa*nbsp;lomon fectmdum nomen fuum pacem habuit,crßcit innbsp;regno fuo, cr circtaïquaq} ad omnes uic'mos regesnbsp;iopulostut fine omm t'anore quiq^ lucLeorum zr ifraeU^ |
ƒ REG-VM TERTtVÏ, tlt;e îuxtd uineta fua, cr fub fieu fita fecuribedtiq; ucrint. Ciuam tarnen regnißlicitatem no exnbsp;buit,nec proprijsnecmaiorum, fed ex fauore ionunf,nbsp;promißionibusq} patribusfaélis dudum,qu£ fentelcar*nbsp;naliterexhibit£funt, donee perfiliumD.'uidMcßiaiHnbsp;perßilißime complerentur in regno fidelium beato amp;nbsp;perenni.De quo ifaias: lAultiplicabitur eius impetMnbsp;pacis no erit finis. Sub cuius dcßnftoncfidclesnbsp;pauore confiftunt cordium, confeientiaper fidemnbsp;terconfolatur,contemptis terrenis delicijs erbopnbsp;impiorum mfidijs, mqs diuinis laudibus amp; betupy'nbsp;continuo recreantur,charitatis operibusnbsp;peramp;proficiuntadproximos.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ÇEt habebat Salomon millia præfepia equorû curriliuJ”gt;^*^nbsp;decim millia equeftrium. In promptu habebat Salomon quu iubetet tp quadraginta millia pro curribusadprieliapgt;'‘’rtnbsp;da, or pro adueheada annona pro fuis ttubiibt^'nbsp;Mtempro equitibus ZT nobilitate uehendatf“’”^nbsp;cem miUia.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Tarn abundanter prouifum efl tis de annona, ut nihil itfquam defiderir‘^‘^nbsp;.bus,quandoquidem praßäi inprouitie‘ß’'^^''^u’’fnbsp;tudinefua,cr populus progaudio pacis,nbsp;eiffluentia omnia/inegrauaminecotribuebJ”; j^ni cw''”nbsp;fnim Chriß nuUus deßilus efl ftdelibus :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i,ip iquot;”' reficiuntur er fufientantur per omnia 1« îo,legaliuidelicet cr euangelico.llbqK‘”^^'quot;.^„tiir,nbsp;gunt ad præfepia fandlarum feripturaruttsnbsp;ut pabulum ibi facræ accipiant doilrinæ:nbsp;rant mgloriam Chriß fanili uirt,fcribeitde,nbsp;laborando multa folicitudine: ut menfa dotb^'*“nbsp;doMna pietatts, mißts traditions humaint'''^ 'nbsp;tispræterdeiuerbum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gjjoz ' ^Dedit quoq; deus fapicnri^*^ la* monijS^prudentiam multamnbsp;titudinem cordis,quafi arenamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j littore maris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß Donum fapientiæ accepit à deo, qua«‘’quot;^ ufilitef» Jerefer mtelltgentiam,qua humana tra(i^‘\ “fjßinif'nbsp;regnumq; ßliater gubernaret, utramq;nbsp;Cordts auté latitudo dicitur,qua omnibusnbsp;ceret amplißimamemoria,circumßeäio ess'nbsp;animi,qua laboribits no deijeeretur,nbsp;finiflrorunonturbaretur. Hacenimadßdcd^nbsp;primeneceffariafunt. Aremeautemmariscotnpnbsp;hyperboheos multitudo eruditionisrerumnbsp;pra cæterorum hominum menfuram.Sapientiunbsp;ueri Salomonis omnAitsunteceüit, quia |
|
M At ACHIM PRIM vs; eos qui participationefapientiie fupientei fuut, et ^nqui eft Ions fupieistije crfapientU ipftt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ '¦ ® ^tpræcedebatfopictiaSalomonis fapi^ ffttiam omniû Orientalin ÔC Aegyptiorû,nbsp;fili/ orientis dicuntur Chald£i,fiiagi, Aftrologi, crnbsp;rerum inueftigatores, quos omnes érudition:nbsp;^'fti^iZThoneftuexceÜuit. Arbiträr eos notarifiliosnbsp;°nfntis,ù quibus olim hauferunt per/èélam ne fummionnbsp;i^‘^fti‘m,quain liagiamdixerunt:pro qun nauigusnbsp;Q- pertulerMîtmulta Pythagoras, Empedocles,nbsp;Plato,hanc prædicauertmtreuerft ez»«nbsp;, pracipuam habuertatt. Aegyptiorum ueronbsp;ft^sturalium rerum fea-cta nofee, çy fi quidnbsp;pft^’^^ratioeruditionishabet. Omnibus hisdodiornbsp;i'“hquia deum omnium conditorem cognouit, credidit, , état fapientior cunflis hominibus: fa Ezrahite,ôlt;Heman amp; Chainbsp;^‘joCDorda filqs Maholt ôC eratnomina ® üniuerfis gentibus per circumitum f'cfJ^^^.'^^^^^o’ttnihominefiiit, nemoenim pluranosnbsp;s^uidominoiniftirante didiciftet, necnbsp;Sen lii^itus ipft ueritatis illuxit,ut qu£ nofeeretnbsp;toitt-¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^^^^lt, quod nulli hominum locupletius Pli nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Darda. Hebra-i dicut lijb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuda,do{îifiimi célébrés «tri. As inteUigunt Adamprimum hominê, iH^f^yi^^often cr Dauidem. Dicimtur autem filijnbsp;^sdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ctiam Sera diélus eft,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui ad lau- '*^ftascanendasidoneifiierunt. Nomen Salomonis Foit '^/^‘*^ê.loria,maieftas,taus, lt;0' operum. célébrités,nbsp;^‘^pientiie çy uirtutis. quoqj Salomon tria millia fuerunt carmina eius quinqj ^iUict parabolarum dixit quidem, fed ex iUis fia Putilioresq; annotatie fiunt'm libris T^eclefiaftisnbsp;‘’’‘“’^oitrtwn. Soient fiapientes multa fiapienter lo^nbsp;tempore negliguMtur. Sisnbsp;^nnt' ^^‘(mqi miÜibuscanticis finis, exquibus ele^nbsp;fi^eratiora co(le£lafiuiit,qu£ ideo diéla fiimt ’•ïLk nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cedro,qu3e tijj. î“3no,ufq} adhyffopum quæegredt-k lnç^fParietetamp;dilTeruitdeiumentis ctuo bîft ’quot;'‘ticide omnibus terranaficentibuf, '*'1(1-.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttünima, quiC pariter cum multis alijs I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;annotata. Sic de omni=i ^isjk^^^’^’^S^^eribus.Diffierit Salomon nofter de fin 'ius- ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;creatura 'muifiibilis in conftie ftiid ¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cogitationes hominum, ipfienu ^t«o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;patetaby/fits,Grma “^feonditusab eo: ipfie inficripturis cdjs *®*‘icbantdecunâis populis adau* |
REGVM TERTIVS. dtendS fapientiä Salomonis,amp; ab uniucr^ fis regibus terrae, qui audiebant fapientiânbsp;eius. Omma ad laudë Salomonis,cuius ueritits et perfiëiia reftilendet in Mefiia fiUo Dauid Chrifto domino. Plie Eanbsp;pii« dixit:Erit in nouifiimis diebus prieparatus mons donbsp;musdomini,crucnient ad eut» omnesgeittes,^c.inec clefiauniuerfialê cleâorit gt beatorumfiliorumqidei, ^CAPVT V. I IfitquoqjHirârex Tyri feruos fuos adSalomonemî audiuite^nbsp;Snim quod ipfum unxiHent regenbsp;pro pâtreeius, quia amicus fucnbsp;rat Hiram Dauid omni tempore. Kiramrex TyriGySidonis,perpetuam amicitiant habuit cum Dauidc,quo mortuo candë mifiislegatis res nouauit cum Salomonefilio, cum fiucceftôremregniau=snbsp;dijfiet. Notilegbntw Salomonetti prouocajfie tumcijsuclnbsp;beneficies Hiram ad fiœdus, fied fiualfionteEthnicum rc^nbsp;gernambiuiftèfiocietatcmSalomonts.Significare non ob Gentiumr«nbsp;ficure hoc potuit Hebrais, deuotionemgentium ad cultu unius dei ucri cr unici fiuficipiendum fiua Jfionte, in quo GT perpétua manfiurte eftcnt:cumifiraelit£ ipfi, tot cla=inbsp;ris fîupendisq; bénéfices, non potucrint in cultu eiufidënbsp;dciretineri,ficdleuibusexcaufiis auerfîfiuntàlege, gs*nbsp;cultu dei,ad idololatriam. Cum contra gentesfianel agittnbsp;turn deum uerum nunquam abiecerint,nec ad idolortwinbsp;culturamredierint. i Mifit autem Salomon ad Hiram, dicést Eifidem legatis Tyrijs renunciauit Salomon regiHia ramde paranda materia domus dominiin monteEiba=snbsp;no,qui licet contineretur intra limites lfiraelitaru/m,dec^nbsp;rant tarnen prouidentia dei artifices lignarij, GT lapidanbsp;diC idonci ex tud£is,ideoq; ex gentibus petuntur : in tgt;=nbsp;pumecclefitedei£dificandlt;eexgentibus, Q«mîgt openbsp;rarij ex ifiracle )nißi,ex profielitis erant, 3,.Paral.2.Gr s.nbsp;Qui uero his praficiebantur, ex ludais erant ,ficut G!“nbsp;apoftoli Chrifti,lud£i quidem,fied ftudio,opera,fide, amp;nbsp;diligentia gentilium di/cipulorum ecclefiam in gentibusnbsp;extruxerunt. 5 Tu fris Dauid patremmeum, quia non potuit ædificare domum nomini domininbsp;dei fui propter bella imminentia per cir^nbsp;cumitû,donecdaret dominus eos fubue.-ftigio pedum eius. 4 nbsp;Nu ne autem requiem dédit dominus deus meus mihi per circuitum î 8C non eft fatan,neq} occurfus malus. Dauid occupatus bellis ac per/èciitionibus, in^ pa^ randapacefilio fiuo,templum domino adificare nonpo^nbsp;tuit. Salomonautempacificus filiusDauid, cultum deinbsp;perpetuuminftituit.Sic Chriftus dominus parata pacenbsp;'m orbe per imperium R-omanum, dilatauituerumdeinbsp;cultum in mundum,nunquam finiendum, quia 'mffiiritnnbsp;Crueritateperficiendum, Qÿam ob rem cogito ædificare domum nomini domini dei mei, ficutlocut^ eft do BB |
|
MAL ACHIM PRIMV'S. minus Dauid patri mco, dicésîFilius tuusnbsp;qucm dabo pro tefupcr folium tuum, ipfenbsp;ædificabitdomum nomini meo» Salotnonis dicere, eficogititrc cr proponere, quod Rex Tyri Dauid domino ordinante dijjiofucrat. Allcgat autem donbsp;mini uoluntatem régi Tyriorum, t^ui uidetur fidelif jùifnbsp;fe^zj“ unius dei cultor:ftquidem eô profiin-at ei Dduidisnbsp;amicitM,ut melior efficeretur gt religioftor. Saltern plunbsp;rium deorum errorem euade)'et inflitutione reUgiofißi^nbsp;mi amici Datàdn,qui impietatem infratre cr amico fèrnbsp;reneutiquampotui/fet,
Serui Salomonis adfint ferais regis Tyrij,ad materite apparatum,negetttes extorres habeantur à cultu dei Ipnbsp;raeliSffeduelht nolintgentium opera egere uideanturnbsp;ludxi ad ereilionem diuini cultus in mundo. Sidonij hocnbsp;loco notantur fubditi régi VUram ßtijfe.
Pietas cr fides Hiram nçtatur,in congratulatione bo norum Salomonis, orpro religiofo inftttuto de cultu deinbsp;rrigendo,nefefolosludiei, domino deogratos fitiffe ia^nbsp;ilent,cum promptam uoluntatemgemilis regis legunt,nbsp;ad domum domini, de quo tantopere gloriabantur, Cfnbsp;quam non fine gentium opera uoluit extrui.
Conuerfa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ConuerfagentUitos mißt ad dominum uiros quonda geiitiiitas. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;admodum claros, qui fecuribus clos quiorum dei fuperbiam mundi huius deiccerunt, çx hus miliauerunt,cradnormameuangelic£ ueritatis aptasnbsp;uerunt animas eleßorum ad ecclefiamdei extruendam,nbsp;in hoc mundo in calis, Serui mei deponent deLibano ad marcî amp; ego componam ea in ratibus in mari, ufnbsp;que ad locum quem fignificaueris mihi,amp;nbsp;düToluam ea ibi,amp; tu toiles, Si tu fecies uonbsp;luntaté meam, ut detur cibus domui meae. Hi quoque artifices pietatis,apoflolici uiri exgenti» iuseleâi Cf defiinati ecclefilt;e inftituendæper gratiamnbsp;eruditionis,populis largiti funt triticum uerbi dei,oletimnbsp;charitatis,qui exgentibusdoHoresabapoftolis eruditienbsp;de ucrbofidei,crgentium errores edoîti certius nouesnbsp;r^t Cf artificiofiusinfteterttnt ad excifionemfupersnbsp;ftitionum cundarum in orbe terrarum uniuerfo. Nec esnbsp;rat uüa portio populi, de qua non digni tanti operis ufuinbsp;affumcrentur,fine omni acceptione perfonarum. ’° Itaqj Hiram dabat Salomoni ligna cc- |
II IX REG VM TERTIVS. drina, ôC ligna abiegna (iuxta) omnem uo=nbsp;lunratemeiust Salomon autem præbebat Hiraffluig*** ti millia coros triticiincibum domuiems»nbsp;Si uiginti cores côtufi olei : hæc tribuebatnbsp;Salomon Hiram per fingulos annoslt;nbsp;Salomon poUicitus fiierat mercedem feruorumnbsp;ram,ipfeuerolliramneceffaria tantum prteberißhiudnbsp;opus poflulat in cibu, qute abundanter ac magnifiée pr*nbsp;fiat Salomon annuatim. Infula enim Tyrus negotiotiomnbsp;deditaefi,ubioptimiartificesomnisgeneris, nonnbsp;gris,fed negotiationc cf artifices uiditant.'tionnbsp;ab eadifiat mons Libani,de cuius lignisnbsp;miniiedificandainfiituitur. ^fDeditquoqj dominus lomoni, ficutlocutus efteiî Sieratp^ ‘ ,nbsp;ter Hiram Si Salomonern, Sipercu»^’^“nbsp;ambofoedus» Pœdus cr amicitia à domino datiff inter promotioncm operis,quod dominus eo tempof‘nbsp;dumdecreuerat. Cuius amicitiæcaufafiut^^^^^nbsp;lomonis,non enim uera amicitia locum habet »rnbsp;bonos ç^fapientes. IJ Ltfuftulit rex Salomon tribut«^ ni Ifrael,8i erattributum(«f/.WTf ioiltnbsp;mon operarios de omni lfrael,cr erat (»di^‘^^nbsp;ta millia uirorum, 14 Mittebatlt;^ cos in Libanum ha per menfes fingulos uiciffim,nbsp;mêfem effent in tibano,duob’nbsp;fibus effent in domibusnbsp;erat fuper huiufeemodi tribul«’^^'^nbsp;dionem.) I y ^TFucrütifaqj Salomoni feptuagi‘'amp; haeorum quioncraportabant.Si«’'^nbsp;ta millia latomorum in monte: gjjo* 16 abfq; principibus præpofitor«gt;J /ii* monis qui præcrantfingulis op^’’’nbsp;mero trium miIJium,ói trecentor»”^^, _nbsp;cipientium populo,qui faciebant'’!’nbsp;Tributum régis ex tfiaele fufcepttim,nbsp;tia literie inteUigiturfinffie decretus laborbon’quot;’nbsp;iuxtantmerum uiroru pnefiare dcbcbant,figt;’êgt;'‘^-jflilt;lnbsp;fibus deccmmilliauiri.Po ordine,M ex dcledi^nbsp;miüihusadhuiufmodi operas, tertionbsp;decem miUia, cf uiginti millia domi tuterii»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^eif fequenti menfe alia decem millia laborabant'i^ fi pofiremi,pofiquos prima denamiUia tHnbsp;bant.Hij autemlignorumciefores, crantinm^’^ 'nbsp;ifraelitis.Deinde erant quidam ex profeliti^ê‘^^.^0ranbsp;uenie, quie centum qumquagintatres Cfnbsp;bantur inter lfraelitas,quos in Paralip- nuinC‘'^‘ ^.^cfonbsp;mon.Ex quibus odoginta millia ordinauitnbsp;res lapidum cf feptuaginta mUia qui otieranbsp;ittfii funt.R.eliquos ex ifio numero tria miUia amp;nbsp;tosinfiituit pricfides Cf operum ordinatores- ^0/nbsp;quenttntmerorum diuerjitas moucat, |
|
Wälachim PRIMVî. ^^««^ijiwPrfrrf/zpomenort(cxcentifcnliuMur, ^uod «’N cizrewt etiam fitcrlt;e literlt;e uitio fcribentium z^non=nbsp;'”*^lt;l‘i‘'mdormituiïtium£quc'mterludieo5,ficut if!=nbsp;^brifiiitnos ; non enim. angeli uel deus hos defcripßtnbsp;^®’gt;led homines.Omae hominitm^enuSjludiei,^^^:^nbsp;gentileSidd ueritatem conuerfi,unain Chrifli ecnbsp;reile doccndo uiuendoq- conjHtuuitt. ^ïtepit^rexuttollercntlapides gran lapides preriofos in fundamentum donbsp;lapides politosî i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nandatum régis translati funt lapides magni,gra 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^etiofi, quo ad expenfas ïn transßratdo, cos ^°ßndamento domus domim,quos ludoi fcribMit oólo ^‘‘cceiti cubitorum:qui uero minores crant diili iüis,nbsp;^‘^['loUtiuelquadrati.Dicuntur ctiamprecioß, quianbsp;'quot;‘'’¦lt;¦«0« efihn paßim tam magm reperiuntur lapides.nbsp;^.^ttosdolaucrunt caementarii Salomo-Hiram î porró Gibli] ( idnbsp;^,Witni)pvæparauerunt ligna SClapidesnbsp;^'lificandum domum ß‘*^ptores,qui de ßnita magnitiugt; 'i biinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lapides aptabantflruélur£,diélifunt Gi= quofdam:alij nomen loci, in quib us erat 'wdi artifices interpretantur tnfiimma-,^0 numero era/tt qui omnem temph materiam pernbsp;t:,^'‘‘^‘JÏ’^gt;^ebane in montibits,^“ ßcaptatätransßrc^snbsp;^erofolymam,ad extrudionem domus domini.O=:nbsp;^quot;°’ninesmmonteßupe)-bicenatißtmus.Pcrpr£ua=nbsp;pyjjdi ijotninis originem peccati traximus:nbsp;autem dei uerboq; falutis cruimur de pote^nbsp;^'^^^^‘‘fiem,cr vntnontem domus domini transfi-! *is ^‘^.^^‘intem fanihe ecclefi£,nbsp;nbsp;nbsp;ad areem uerita^ I »(ci perueninws.Pundaincntiim tcmplidomi^ fiitf‘^^''^ncft,qu.hnquodApoftolus ojkndit, Chri=nbsp;tiQpn‘^gt;^ quo folo fialuantur eledi.ljapides autem prenbsp;K qiti''^lt;^ntocompoßti,prophct£ßntGr apoftoli,nbsp;(itt deinbsp;nbsp;nbsp;facroinenta ucritatis abipfa dei fipi i kh ^^^^lgt;^nnt.Eateiius quadrati, utfirmißimefixu *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfiiritu fando affioti feripfe- ' in^^f‘*^ßtlt;diquatenusdubitaredeillis,diceitteAu fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^dis diflind.nona c. Pgo fo di(jp°lis cis fcriptoribus qui canonici appeüantur, di ^‘^orem honorem^ refirre, ut nuUum eorumnbsp;^ljt^°‘^nffeaudeam crede)-c:fiueroaliquid in eisnbsp;uideaturcontra)-ium ucritati, nihil ali=nbsp;mendofum e/fe codicem, uel no afiènbsp;in-hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quanta^ r^fut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dodrinapoüeant, non ideoue pera'^ canonical uel probabiles rationes qttodnbsp;nbhorreant perfuadcre potuerunt. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fCAPVT VI. ^ïAclumeft ergo quadringentefi ^|iïio SCodogefimo anno egreC-fionis filiorum Ifrael de terra Aenbsp;® gypti, in anno quarto, menfe |
REGVM TERTIVS. 146 Zio(ipfecftmenfis fecundus) regni Salo-monis fuper Ifrael,ædificare(ccepiodomfinbsp;domino. Ab £dificatione tempU primi Salomonici temporum fupputatiofittura erat.ldeo bic diligëter ab exitufilioru fnbsp;ifrael de Aegypto tempora annotantur,à quoiamlapfi tcrapimnnbsp;fùerant quadringenti O' odogftita anni ufqs ad annum P'™“®*nbsp;quartumregniSalomonis. duorumcathalogusfic coïUnbsp;gitur exfcripturis facris : Ab exitu enim ifraclis de Ae^nbsp;gypto Ulofes pr£^it annis quadraginta, pofi quem Io=nbsp;fue,cuius anni non Icgunturin fcripturis ,ßcut O' Sasnbsp;tnuelis,fed includuntur in reliquis, Othoniel enim quasnbsp;draginta annis pr£jùit,ludicumî. Aioth quadragmta,nbsp;ibidem. Debora quadraginta, ludicum quinto. Gedeonnbsp;quadragfiita, ludic.s. Abimelcch bibus, ïudic.s. Tholanbsp;uigintitribus, ludicum decimo. lair uigintiduobus. Sinenbsp;iudice lcgwitur fitiffe annis deccm er odo,ludic. 10*nbsp;Ieptefex,ludic.ii.Abefianfeptem,ludic.ït.Ahialon desnbsp;cem,ludicum duodecimo. Abdon odo, ludic.iz. Sanifottnbsp;uiginti,Iudic.ts.Heliquadraginta,i.Reg.4.Saulquadranbsp;ginta,Aduu')ni}.DauidquadragiiU:a.î.Reg.i. t^uibuinbsp;fi addas tres Salomonis annos coUigentur quadringentinbsp;odogintaanni, poft quorum finem quarto Salomoniinbsp;anno menfefccundo Sif, qui Maio concurrit. O' flor umnbsp;dicitur,cocpit£dificareSalomon templum dominuBxnbsp;quo patet mox perado anni iUius pafchate manus operinbsp;extruendo admififlc Salomonern, in commemorationemnbsp;egpeßionis de Aegypto, quando O' tabernaculum £disnbsp;ficari eoeptumeft, utadmoneamur temporis quodutrisnbsp;ufqs domus extrudionem intercidit. a Domus autem quam ædificabatrex Sa® iomon domino, habebat fexaginta cubi-tos in longitudine,SCuiginti cubitos in la-titudine,amp;triginta cubitos in altitudinc» Longitudo totius tempU tam fandi quàm fandi fans Tcmpii m» doricm, habuitfcxagmta cubitos, quadragintafcilicetnbsp;pro fando exteriore parte templi, qu£ fanda dicitur,nbsp;in qua erat menfa propoßtionis aurea, ad latus aquilosnbsp;nare,o' candelabrum ad latus auftrale, o' ultare ineennbsp;fi aurcum.Viginti autem cubitorum erat longitude fansnbsp;di fandorum er uiginti cubitorum latitudo, qu£O' t9nbsp;tins templi erat latitudo.Altitudo autem fandi. O' fansnbsp;di fandorum erat triginta cubitorum. 5 Etporticus erat ante templum domus uiginti cubitorum longitude eius, iuxtanbsp;menfuramlatitudinis domus, decemcubinbsp;tos latitudinis ante faciem domus» Porticus autem adiundaerat templo, aborientali Porties» plaga,ubi introïtus erat in templum. Sandum enimfin ““P***nbsp;dorum ad occidentem domus totius erat, qu£ porticus,nbsp;longitudinem habebat fecundum latitudinem templi, uinbsp;gfiitifcilicetcubitorum, qu£ computatur ab auflro adnbsp;aquilonem:latitudinem uero deccm cubitorum, qui desnbsp;cem cubiti addebantur ad longitudinem totius domus donbsp;mint,ut effet feptuagmta cubitorum, porticus fcilicet denbsp;cem,fandum quadragjinta, fandum fandorum uiginti,nbsp;ttabebat autem portieat oftium fecundum lofepb. fiç |
|
MALACHIM PRIMVS. aptatum ab oriente, ut fohequinoélialis orient direétit radiorum fuorum Uneii, per oßia tria', porttcut fcilicetnbsp;crtemplicroraculiarcam tefiamenti profundere pofnbsp;fet:hieciIle,Altitudo autem huiut porticmdefcribiturnbsp;t,Paralipom.}.quodffterit centum uiginti cubitoru,nbsp;uelutaltißima turris'm fronte templi confiant, qua^nbsp;iirangula,duplo longior quàmlatior.-frd prater propor^^nbsp;tionem altißima,fexies altior quàm longa, er duodeciesnbsp;altior^uàm lata. Tali proportione tota domus effet adnbsp;fuam altitudinem,frcuf!dum quofdam, qui templi totiusnbsp;altitudinem dicuntfuifrè cëtum uiginti cubitorum, cumnbsp;iiU latitudinem maiorem non addant templo quàm uiginnbsp;ti cubitorum,qua tanta altitudini non fatis apte quadranbsp;reuidebuntur, Tttrrim autemfurfumiuxta proportionnbsp;nemaliquamprotendi 'mcentum uiginticubitos, minusnbsp;efr irrationabile, er non rarum iuxtabaßlicasconjfi-citur. 4 ^ecit^ in domo feneftras profpicien-tiae amp; claufuræ(»rl obliquas.) Fenejlras in domum freit obUqui^,extra contrario» res,ab 'mtra latiores,quo lumen diffimderetur inagis ittsnbsp;tratemplum. Quidam tarnen Hebrai contrarium puanbsp;tant,exterius latiores,ab intra firfrliores,quod exterioanbsp;rc lumine templum non 'mdiguerit, quod lucernarum ernbsp;maieflatis diuina prafentia iüuflrabatur. y Et Aedificauitfuper parietem domus ta bulatum per gyrum in parietibus domusnbsp;per circumitum templi8C oraculi, amp; fecitnbsp;talamos (uel latera) in circumitu*Tabulatum quod fubter erat,quinque cubitos hanbsp;bebat latitudinis, 8(. medium ( tabulatum) fexnbsp;cubitorum latitudinis, ÔCtertiûCdfcwtoww)nbsp;feptem habens cubitos latitudinis.
Oe^buia* luxta parietem domus triplieem, aquilonarem,occia wtutepü. çy. außralem, appendices, domuncula, uelnbsp;tranfrtus erant tres, unus fuper alio: hoc patio, ut infranbsp;mustranfîtusuel appendix,quinq; effet cubitorum'mnbsp;latitudine:erquinque'maltitudine,immcdiateiuxtamunbsp;rum ad altitudinem excedentem fraturam proceri homianbsp;ttis. Secundus er médius tranfrtus immediate fupra 'tnfranbsp;mumeratfexcubitorumlatitudinis, quorum unus eratnbsp;iuxta mûri templi reflritlionem.Ibidem enim murus temnbsp;pli percubitum unum eratfîritlior quàm'mfra,altitudonbsp;autem aqualis infrriori,quinq; cubitorum erat. Tertiusnbsp;(y fupremus tranfrtus ^ambulatorium uel appendix,nbsp;eratùnmediate fupernead altitudinem quinlt;^ cubitoanbsp;rum , iuxta latitudinem uero feptemcubitorum. ibianbsp;dem enim murus templi duobus cubitis ftrittior erat,nbsp;quàm ad mfrmum appendicem ,frcutfr murus proanbsp;pèfùndamentum frtijfetffriffus quatuor cubitis, iuxta fitnbsp;premum appendicem fùifrèt tätumduorum cubitorum.nbsp;Cumigitur reftarent adhuc quindec'mt cubiti (dtitudianbsp;nis,ufque ad fùpremum mûri templi, qui trigfrita cubitonbsp;^Mnidtitudinem tenebtd ut pradicitur, uidetur quodibi |
REGVM TERTIVS. demfrneftriepofrtiefiierint,dequibus iarndixerd. eftuerifrmile àquintodec'mo altitudinis cubito furfruntnbsp;exaltatum murum per centumnbsp;nbsp;nbsp;quinq; cubitos pracifr eiufdemcraßitudinis ,fubtus quintumdecim^'^ tant notabiliter crafrum.Verifrmilius eft igitur altitudr^nbsp;nem centum er uiginti cubitorum non nifr ad porticufgt;*nbsp;refrrri.ïfiiautemtranfrtus,ligneim totum eraiit,tnK^^nbsp;laptdeo templi adh^erentes.
tur» Keditur ad templi lapidei frruëhe’om,^quot;^^ lapides fre inmontibus aptati erant à l^toittiS)*'^^nbsp;tunfronibus alijs componi potuerint in miiruWnbsp;dum:hoce/l, ut ne malleus quidemaudireturnbsp;nbsp;nbsp;'1.1,1 P''*'*’’** Talis erat artifreum peritia er arithmetica apparanda materia, ut frne nouo laborenbsp;renterconflituerentur.Hic tundimurnbsp;es- difeiplina ueritatis exercemur, ut alibinbsp;er mérita difronamur, er caftigatione ceffaïf^^nbsp;ffriritu perfùndamur.
Quomodo afeendebatur de tranptu,^^^jioclt;ii»*f^ appendice uel thalamo 'mfrmo ad medium, (fnbsp;adfupremum,hicfcribitur,percochleamfr^‘^’^enanbsp;'tntroitus erat ad dextrum lotus templi, qigt;o^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i«« hbj« templum ad auflrum efl. De d^isconuenit inter fenecnoftris:nbsp;la dicitur altafùiffecentumuiginti cubitisnbsp;uibenGerfon, erDauid Kimhi, qui .giilii^^nbsp;ea locuti^ffe uidentur.lndicant tamettfrifr^tL^frnbsp;rint totam domum,cum oraculo templo cr ttnbsp;fetanttealtitudinis, fedhocexliteranbsp;ccenaculum medium triginta cubitorumnbsp;longitudincm er latitudinem cuinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ud fatioi erfupraoraculumhomincs hobitaffe non uidetur rationabile,cum 'm r^^o^nbsp;nemo mfr facerdotes 'ingrodi po/fcnt,infaU^^nbsp;rum non mfr fummus pontiff. Ad quidnbsp;duplex illud coenaculum ego non uideo. Anbsp;autem porticos Leuitie tngredi poteratd ^^eiufd^nbsp;mos,multo minus fuperius tertium caetfäcunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gfiidti' longitudinis er latitudinis exiflens,habiul, rotiou^^^^ tudinemfexaginta cubitorum adhucnbsp;eft.Verifrmilius efrquod litera indicat, donbsp;altitudinem habuifjè triginta cubitorum, P'’ co^nbsp;folam centum uiginti,uelut turrim a tiirri^ dlnbsp;naculis uel 'intcrftitij s:qua! er alicubinbsp;citur,fupra introitum tanpli gloriofrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aitiim’ ff lamis ligneis uelappendicibus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bUr feptem er femis cubitorum medii thalatm mo, quàm à fupremo; freut 'mfrmum /nbsp;qtûnque ctAUortim altitudine,à quo per eo |
MALACHIM PRTMVS.
ad medium per feptem cubitos altitudinis, ^uod cubitorum haberet altitudinem, iterumnbsp;cubitos afiendcbatur ad fupremiim,cuiufnbsp;’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lequabatur teilo templi, quod dicitur triginta
‘^^shabuijjèaltitudinis. Niß quis prioremßrmata ?^^einalit,quathalamostres fecundtvm altitudinemnbsp;^^osuelit per quindecim cubitos, ut non infranbsp;^^4 njcrfiKT« thalamum frneflr£ frerint, frd fupra fu~nbsp;^'^mtertium,perreliquos quindecim fuperiores al-cubitos. De brfc ergo frnna templi licebit opgt;i=nbsp;^'*«ria,ßne offrnßonefideinbsp;nbsp;nbsp;charitatts.
^tædificauitdomum, SCconfummauit ’^texitquoqjdomum cxcauatis laqucanbsp;cedrinisgt;
^^dificauitergo Salomon hocpaäodomum dorni-^'^^ompleuitillam,te{lum frperponendoex trabt= 'ffJrinïïfrißis,frrtibus,excauati5 fuperne, ad imbrcnbsp;per cataraäos defrrendum ordinatis.
tabulatum fupct («e/ iuxta) tjj ^01 domum quinq; cubitis akitudi=nbsp;^»^operuitdomumlignis cedrinis«
(^ircum to 5®’»«i«priefer^«4»n4(/ orientalem pbtgam ubiin=nbsp;^ant per porticum quinq; cubitorum altitudinènbsp;li ^tesdeligniscedrinis.
faäus eft fenno doniiniad Salomogt;
IV ^tJicens:
ku nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quam tu aedificas:fiambU'
çç 5fis in præccptis meis, indiciamea fe mandata mea,nbsp;tib, quot;'s per ea,firmabo fermonem meumnbsp;hi,?HUeniIocutus fum ad Oauidpatrem
Uq ƒ habitabo in medio filiorum Ifrael, et
V i'^ftelinquam populummeum Ifrachnbsp;8(ç' ^gitur ædificauit Salomon domum,
jpfiftimmauiteamt
P‘trietibus templi cum teilo perfräis, quo ad pri ‘^d Sdomonênbsp;fi^^tur,delongccuitate regni fui, er domusiüiusnbsp;fitambulatunbsp;|il^‘quadam pricfentia fr afriiturumiüitcm=nbsp;frilicet orationes precantium, refron^nbsp;hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oraculo, eS“ in omnibus neeeßitatis
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;popuiofuccurrendo opportunis auxili/s.
t æ‘^*kcauit parietes domus intrinfe^ î “Glatis cedrinisî àpauimëto domusnbsp;^lisf
texitpauimen^ ’¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tabulis abiegnis*
^lt;^^°nion ad exornandwm domum iam ‘^^drinis preciofis,obdu(Hsnbsp;calaturis pulcherrimis ramortim,nbsp;omnisgeneris, alarum quoquealianbsp;W4r««ïj prteteranimaliumuelhominMn efri»
'REGVM TER TI VS. 147 gies,qu£ in loco fanólo ßngi nolebat dominus, uelfrubnbsp;pi:nequa adorandi creaturas aliquas occaßo pra flarenbsp;tur fimplicibus.Totius ergo domus parietes obduxit af=inbsp;frribuscedrinis,pauimentumuero ajfrribus abiegnis,nbsp;quosomnes a/frres obduxit auropretiofr, cuigemmtenbsp;tncludifrient,ßmihtcrer laquearia templi fub teäo.nbsp;Cedrusautemefiarborimputribilts nature,odoris iu~nbsp;cundi,afreiliusnitidi,frrpentes accenfa nidorefrtgansnbsp;ac perimens.ßgnißcans infuperabilemfrnéîorum pati=inbsp;entiam,uirtutum famam,gratißimam conuerfationem,nbsp;authoritatemreuincendi er confittandi erroneos.
16 Acdificauit^uiginti cubitorum à late^ ribus domus tabulatacedrina,àpauimen.-to ufqjad parietes î 8C fecit interiorem do.»nbsp;mum oraculi in lanäum fandorum.
J7 Porro quadraginta cubitorum eratipfa domus, id eft tcmplum anterius ( pro ßribusnbsp;oraculi.)
18 nbsp;nbsp;Etcedroomnisdomus intrinfecusue^nbsp;ftiebatur, habens tornaturas 8C iundurasnbsp;fuas fabrefadas,amp;cælaturas florum, omnia cedrinis (tabulis uefliebantur:)nec(omnino)la.nbsp;pis apparere poter3t(mpariete.)
Satis obfrure defrribit,primo oraculi tabulata, quod oracuii iongum latum er altum frribitur uiginti cubitis,ex om=nbsp;tuparteaureum. Hebrtei enim dicunt fupremospariesnbsp;tum cubitos decem non auro teäos,frd lapidibus precionbsp;fis iüuflratos.Quandoquidem nonfitiUts uerifimile, hunbsp;tniliusfliifle oraculum reliqua parte templi, cuius altisnbsp;tudofriit triginta cubitorum,erquadraginta longitudo.nbsp;lion autem habebat templum culmen in fuperioribus,finbsp;cut nec tabernaculum l!Aofis,frd erat planum quomodonbsp;omnibusmPaheflinaer Äegypto domus ledificantibusnbsp;moriseflfacere.
19 nbsp;Oraculum autem in medio domus innbsp;interiori partefecerat,utponeret ibiarcänbsp;fœderis domini.
2.0 Porro oraculum habebat uiginti cubi^ tos longitudinis, ÔC uiginti cubitos latitu^nbsp;dinis,amp; uiginti cubitos altitudinis t amp; openbsp;ruitilludatq; ueftiuit auro puriffimo î fednbsp;amp;altare ueftiuit cedro.
Oraculum autem, fiue domus exauditionis, ucl fan^ (Ium fan{lorum,ad hoc ßrmabatur, ut itluc area domisnbsp;nt reponeretur,perpctuum memorialefoederis inter desnbsp;um er ifraelem, quod maxima reuerentia haberi debesnbsp;ret,ernunquamnegligi, quo minus per obfrruantiamnbsp;legis diuin£ oflenderent fr dei populum, quiuicißtmnbsp;eifdem fr propitium deum frmper fliturum promiferabnbsp;Hoc paótum religioflßime reuereri debebant.
2.1 Domum quoque intrinfecus Salomon operuitauro puriflimo, SC trän fire fecit ucnbsp;desaureas ante oraculü amp;obduxitauro*nbsp;Nihil^ erat in tempio quod non auronbsp;tegeretun fed ôC totum altare oraculi texitnbsp;auro*
BB 5
-ocr page 294-|
MALACHIMPRIMVS. R.euerendum ergo erat oraculum propter area»l,ar= ca propter legein crfaeätts. Sic tanpU pars fanóia antenbsp;oraculum fandum fandorum ßmiliter ornabatur auro,nbsp;Cr honorabilefiebat-propter altarc aureu mcenß, quodnbsp;ibi conßjkbat.lnter oraculum autetnnbsp;nbsp;nbsp;tetnplum, loco ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueli,quo in tabernaculo ^ioß fandum fandorum dißm guebatur 4 fando,Salomon cxtruxit parietem unius cu^^ biti habentem/pißitudinem cum oflio. Cuius altitude utnbsp;uideturnonpertmgebat ufque ad laquearc, fed decannbsp;cubitorum habebat apertionem iuxta latitudinem do^nbsp;tnus,undeGrßmusde fando fandorumprodire potesnbsp;rat ad fandum exterius GT de altariincenß ingredi fannbsp;dumfandorum,adarcam domini operiendum.Porronbsp;Rikgotia autem domus quam facerdotes intrabant præfentis uitlt;enbsp;turnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Apofiolo mterpretanteßgnificat, ubi domis no laudts facrißcia oßfirimus.interior uerodomus efi promijja nobis uita in cceUs, ubi in pr^fentia régis fumsnbsp;tni perpes beatorum cr angelorum folcnnitas agitur.nbsp;Tabulata autem utranq^ domum diuidcntiacorporumnbsp;eßmortalitas,quafoluta per Chriflum nobis oflium panbsp;tetintroitusin gloriam domini dcinoflri. Hunc autemnbsp;tabulatum parietemßmiliter deaurauit, ut alios templinbsp;parietes, cum ora incenß, qu£ proxima erat oraculo,nbsp;deaurata in totum. Hlt;fc prope ianuam oraculi flabat, innbsp;media templi latitudine, in cuius latere aquilonari fesnbsp;cundum Hebneos duobus cum dimidio cubitis à parietenbsp;flabataurea menfa. Candelabrum uero ßmili diflantianbsp;ftabatabaußralipariete templi,aliquante magisprosnbsp;ximaporta tonpli. ideo Utera habet, aratn ad oracusnbsp;lumßetilfe,non intra, fed propius quàm menfa uel cansnbsp;delabrum. ^Etfcdtinoraculoduos cherubim de lignis oliuarum decern cubitorum altitu^nbsp;dinis,^ 44 Quinque cubitorum ala cherub una, ct quinque cubitorum ala cherub altera (idnbsp;cjl) decern cubitos habentes, àfummitatenbsp;alae unius ufque ad alæ alterius fummita»nbsp;tem» Deccmquoque cubitorum erat cherub fecundus: in menfura pari, 8C extenfio uelnbsp;modus unus crat in duobus cherubim» Altitudinem habebat unus cherub de^ cem cubitorum, 8C fimiliter cherub fecun^nbsp;dus» Pofuit^ cherubim in mediö domus ' interioris : extendebant autem alas fuasnbsp;cherubim ,8c tangebat ala una parietem,nbsp;amp;ala cherub fecundi tangebat parietem alnbsp;terumjalae autem alteræ in media parte donbsp;mus feinuicem contingebant»nbsp;Texitquoq; cherubim auro» Cherubim nbsp;nbsp;nbsp;Artificium chcrubim tale defcribitur, ut ßterint duo wuficium, yn/fniuuenum figura deaurata altitudi/nis decern cubis torum, qußrumfaciesuelut uerfa erant ad inff-ediensnbsp;tes oraculum. Alas duos exttntas ambo habebant: unusnbsp;dextra tangebat parietem aquilonaran, finifira des |
1.9 Pi’EG'VVl TERTIVJ. xtramalterius:cuiusalteriusfinifira dlrf gebat aufiralem:fic ut quatuor alis, quorum qutnbsp;quinque cubitos extendcbatur,totd latitudo orac ƒgt;nbsp;gmtifcilicet cubitorum menfuraretur. Cherubim Wnbsp;die fandi fanilorum adminifiratorios dei angelosj’fff^^nbsp;ficant,quorum habitatio quidem efi in ccelisfiempertanbsp;men habent ammum ad obfequium diuinauoltutati^nbsp;rdtum,adcharitatisddminiftrationemquam twhisnbsp;bent.Patet autem diligentiusaduertentihos duofSnbsp;monis cherubim magnosfuiffi, alios ah hts duobus qunbsp;iAofespofuitinpropitidtoriumquoderatfuptrnbsp;Vtfic in temple quatuor chertd^im fiterintnbsp;demfigmficantes ,fcd repetito operenbsp;à Salomone.lnter has duos images, domino iub^nbsp;matas,orcafiabat, gt propitiatorium, cuius M ,nbsp;tendebat fecundum latitudinem oraculi, ueâesnbsp;cundumlongitudinem oraculiinfertinbsp;nia quidem deaurata, intus tarnen ex ligno oliuutnbsp;mata erant. • Et omnes parietes templi per turn fculpfit uariis figuris uelnbsp;cherubim, amp; palmas, ÔCnbsp;rumquafî prominentes deparicirlt; ®nbsp;dientes» Omnes parietes tarn oraculi quàm tempu 0^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w’P“' gyrum piäuris gt ctelaturis pitlarum marum, gt floribus prodeuntibus ex /oll‘^''^lu(Snbsp;nesfanüaecclefiæ populi uirtutum fuarus»nbsp;ambitum orbis replent er exomant, GTnbsp;membrorum fuorum propagme replent.nbsp;nbsp;nbsp;z turperfiiiritum ferme fapientùe, ali/sfirf»^ GTc. cwm ceteris fruüibusfigt;iritus,quosnbsp;rat,charitate,gaudio,pace,Gr ceteris. Sedamp; pauimentum domus tc^ir a intrinfecusSCextrinfecus. jjli/ 51 Et in ingrelTu oraculi fecit olho*^ gnis oliuarum, poftes^ angulorönbsp;Pauimentum quoq^ domus totius obduxdnbsp;i« oraculo gt ßris in temple, ofiium oraciiHnbsp;uis uel ianuis de lignts oliuarum. Cuius ofijnbsp;nare gt pofies quintuplum ficit, uel quodnbsp;ret obtufos angulos, non duos reilos tantum ut fnbsp;muniter,nec femicircularisfigure. Vel fecustdtu» jnbsp;dam, quintus ingreffus erat à primo introitunbsp;in atrium magnum:fecundus enim erat innbsp;dotum: tertius in porticum : quartus uero innbsp;quintus in fanilum fandorum. Vnum erat ad l‘^nbsp;fandorum ofiium, fed ianue uel ualuaruwnbsp;delignis oliuarum,ut idem ingreffus duabus ianut^nbsp;deretur. Etduo oftia de lignis oliuarum pfit in eis piduram cherubim, 8C pa*nbsp;fpecies, 8Cflores prominentes, 8C openbsp;tarn chcrubim, quàm palmas auro. lanue quoque ofiiorum ex tignis oliuarmn w Uerant, Gr pidefloribus,palmis, celaturh, |
|
WAL Achim primvî. omnia reuererentur magis cr liehnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honorem crgloriam dei quife iU jj ^’“^«rttw^opondtTdt 8ni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;introitu templi poftes de li cus *|É“®®^^®ï*g***sabicgnis altrinfc^ Uü ’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oftium uolubile erat, ÔCfc *cem tenens aperiebatun gt;'i«n'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;firmattifUcl ad nuine= lis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de ojtio oraculi. ^ifi ma f^^’^accipere qumamuelquaternam ex quinque ^‘gt;lt;üuor coftii affèrivm confiiHiuel compofitii: ob-‘’fi antiquitatem.Erant autem de linbsp;‘®ifgnw uel pineis. Duo latera habebat qiwlibet ianbsp;^gt;lt;Jult;e O- uolubileserant ex eardinibia. ^tfculpfic cherubim,amp;palinas, 8i caela J,Jquot;’« florum î operuit^ omnia auro ope*nbsp;^*aâe direào ad ornatum* ‘ihti'um çr palmas ter '***”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fculpturis erat, obduäa auro elegant - ^''°lgt;eq-adornata. Haélenus de templo or oraculo: exaäaßrma crfabrica, iamdud’im fecundonbsp;Ijjjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ludtcorum peccata deflru^la eft,ut nonfit jides “quot;ixiw inueßgäda, pulchrum tarnen Gr lau^bile l^li(erit,otiofo cuiquâ, gt pariterftudiofo,fi qu£nbsp;In ij^'^^^iea proportione extruila feribuntur, priuanbsp;gt; Mio manuali periculum faciat, uel infuperficic pinnbsp;j^°fingul4, uel lignea aliqua gt deauranda modieanbsp;J '‘^“ta iuxta leges Vitruuij de ofchiteHura Metur.nbsp;Î5 ^^“‘^urdeatrio. ^I^iædificauitatrium interius tribus or* \ t ® lapidum poiitorum, Slt; uno ordi*nbsp;’¦^l^iiim cedrinarum* tü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;interiui proximum templo, facer dotum Gf (J ^^‘lt;'»tminillerioferuiebat,circtmdante iüudmuro ”^‘^0 ex triplici ordinelapidumquadratoriim,Grnbsp;bUnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘ij}èrum,uel trabium cedrinarum : fubtui las fp °/‘*perne autem ligneo opéré perfiôliim.Ab orien templi erat ingrefi'uf,multo longiut pronbsp;^hatur à templo, quàm à ceteris tribus plagis, ubinbsp;fiebaiit facrificiorum,ubi altare eneum adnbsp;,1^ offèrendas.ibi decetn luteres ad lauandas hoßas:nbsp;b ƒ i‘*°^eneum ad lauandas manusfacerdotumGTnbsp;Um (td nfimfirandum intrareitt. Prêter hoc atrisnbsp;^‘^d interius dicitur erat aliud maius quod in libronbsp;^^^^torum grandis bafilica dicitur. Quod GT ipfi^nbsp;\n^.‘*^‘^P^^tes,quarum intimam intrabantuirinbsp;GTorantes fubdiuofiferenumnbsp;porticus proximas fcfe recipientes.nbsp;pi'oximam exteriorem partem atrij, midieres I»nbsp;hlfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IzicxfrfWwrffrÎMJn^frt î'xt ’ ‘l‘*‘ uenerant cxgcntibus ufq; ad purijicationis diem. liée autem ex traditione lunbsp;‘t’tnotaueruntfanüi patrcs.Locus ausnbsp;erat fublinüor, Gr pernbsp;^“fiendebaturadatriOfUtaJ^eâMiitentpliiicloit |
REGVM TERTIVÄ 14S ge cowBtitMî porticuum multitttdo abfcondere nonnbsp;pofièt.Acccdebatquidemuulgus ufq; ad atrium facersnbsp;dotum,hofiias fuas ad huius ufq; ianuam defirebat,fufcenbsp;pttuq^ à leuitis in altare oblatos àfacerdotibus oculitnbsp;profequebatur, in ipfum etiam templum cum aperieba»nbsp;tur intuitum fuum àlonge dirigebat. Sic nec carnaliusn,nbsp;in ecclefia fimplicitas 4 domino defiiicitur, quando fidenbsp;liter ea que ualeitt idiuota pietatisoffèrunt.Diriguntnbsp;enim uifus Àlonge in templum domim,cum uitam fublisnbsp;mium difeere gt admirari fedulogaudent,cr quos uirsnbsp;tutis imitatione fequi nequeunt pie uenerationiscom»nbsp;pleilunturaffèilu.îiec Rhabanus. 57 Anno quarto fundata eftdomlis domî ni in merife Zioî ôC in anno undecimo,nbsp;menfeBul (ipfeeftmenfis oâauus) perfe*nbsp;daeftdomus in uniuerfisutenfilibusfuisnbsp;ficutoportuitî aedificauit^ earn annis fe*nbsp;ptem» Anno quarto regni Salomonis,ßtidamenta pofitn funtuniuerfe huic jiruélure domus domini,in menfenbsp;Aprili G!quot; floriim,quo anno ligna lapidesq; gt alia apte,nbsp;ri cœperunt, que undecimo anno regni:hoc eft, feptisnbsp;mopofiinchoatumopus,perfiéla efl, menfe oilauo inbsp;lAarcio,quiefiOtüober. Aüegoriahuius locicopiofitnbsp;efi,fid nonfatis folida per omnia, que uel templum funtnbsp;uelcontinenturintemplo, que tomen uidere efiapuiinbsp;multos^ultus enim dei coififlit in contemplatione bosnbsp;nîtatisGrbeneplacitidiuini,cuius operamagisadmis -randa quàminuefiiganda.Deindein deuotione ex créasnbsp;turarum omnium contemplatione, gt ufu cumg’atiasnbsp;rum a(lione,quod efl templum 0“ ara incenfi,porticutnbsp;uero fides gt fludium cæleflium, atrium autem negotisnbsp;um charitatis cr mortificationis per homines pios deanbsp;exhibitum. ^CAPVT VIL gt; “^^^lOmum autem fuam ædifîcauit Ënbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tredecim annis, amp; ad E ’perfedum ufqj perduxit totam domum fuam» ± nbsp;Aedificauitquoqj domum faltüs Liba^ ni centum cubitorû longitudinis, ôC quin quaginta cubitorum latitudinis, 8(. triginnbsp;ta cubitorum altitudinis, fuper quatuornbsp;ordines columnarum cedrinarum SCtra«nbsp;bes cedrinæ fuper columnas (erant.) 5 Ettabulato cedrino (pofito) fupernefu* per trabes, quæquadragintaquinqjcoltt-mnis fuftentabatur» 4 Vnus autem ordo(b4bfWco/«m«4t) quin dcdmeregioneferefpicientes triplici ordinbsp;ne 8C profpedorium côtra profpedoriun»nbsp;tripliciter» y Etomnesportf Scpoftesquadratoprc» fpedu, ÔC profpeäus uel feneftra eregionenbsp;profpedus tripliciter. gt; Pofttetttpliflriùfiurâdominià,etiam edesquedaiU BB 4 |
MAL A CH IM PRltîVS.
dmplior er longior paratur prope tcmplum, qute ws Lib^Znbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Libdnt rKmin(ttur,quia tota lignea erdt,c[iiain
' Hcbr^ei poß lonathan, dotnum refrigerations nominät. Videtur potiis domui fiiifjc in qua rcx c^ferui fui aulinbsp;Cl flabant, cum facrificia fièrent à facerdotibui e^fa-cr^ epul£. Non enim ad atrium facerdotum admittebannbsp;turner atrium uulgi eidem proximü, ab'quaparte hancnbsp;domum Salomonii attigijfe uidetur. Non fît autem mennbsp;tio nifi de una manfione ,qult;e centum cubitorum longi^nbsp;tudinem,qumquagfnta latitudinem, er trigmta altitudi=nbsp;nem babebat.Secttndum longitudinem'fiabebat tres or=nbsp;^nes columnarum,quorum duo ab extrenütatibui dua*nbsp;bus fiabant, er tertius per medium domus. Secttndumnbsp;latitudinem quatuor ordines columnarum faciebat,duosnbsp;ad extremum domus,er duos fecuttdum medium, ut ficnbsp;deambulatoria triaeffent perlatitudinemdomus,ficutnbsp;duo erant per longitudinem, per portas qu£ erant qua=nbsp;drat£,duas in pariete latitudmis uno, duos in parietenbsp;latitudinis altera. Similiter quoq^ tres portee in parietenbsp;iongitudinis uno, er tres in altero iUi oppofito. Spatianbsp;aute inter columnas er portas et in fuperiore parte panbsp;rietum quatuor,tabulis cedr'tnis claudebantur ,fineflrisnbsp;tarnen faiiis pro lumine, er aura refi-igeratoria. Supranbsp;columitdsautemtrabeserant, er fuper trabes teâumnbsp;decedrinis afferibus,qualibus ertotumpauimenttvmnbsp;ftratu erat.In ea domo non fcribitur Salomon habitaffe^nbsp;fed malia,de qua ftatém pofierius.
6 nbsp;Etporticum columnarfi fecitquinquanbsp;ginta cubitorum Iongitudinis, ôC trigintanbsp;cubitoru latitudinis î ôC (alteram) porticumnbsp;anteeas (maioris porticus) ô{.colûnis,8C dengt;-fa pila anteeas*
Prope hanc domum contigue alia porticus erat, cu^ iuslongitudo erat fecundtm latitudinem domus faltusnbsp;quinquagintacubitoruni.lMtitudo uero trigmta,qu£nbsp;porticus fimiliterfuM quoq; columnas habebat,cuius alnbsp;titudo non defcribitur, uidetur tarnen fuiffe eiufilem cu^nbsp;ius er domus faltus,cuius fimile quoq^ teiiu erat. Vfusnbsp;uero non notatur,firtafiis manfto foeminarum erat,fi=nbsp;cuter populus l/raeliticus atrium duplex non teâumnbsp;habebat,unum pro uiris aliud profxminis.
7 nbsp;nbsp;Pcrticuquoqjfolii, in qua tribunal eft,nbsp;fecit:texit lignis cedrinisà pauimentonbsp;ufq; ad pauimentum*
Poft pradiilam porticum Salomon conftruxit por^ ticum iudicij, ut folio regali mfidensad iudicandum caunbsp;fits g;raues,non fub diuo,fed mtra porticufederet,quamnbsp;er per columnas er parietes cedrini ligni extruxit,pa=:nbsp;utmentumeji ftrauit afitndamentouniusparietisadfitnnbsp;damentum alterius per totum uidelicet.
8 nbsp;Etdomuseiusinquafedebatatriuma-liud intra porticum,erat fimili opereîDo-mum quoq; fecit filiæ Pharaonis (quamnbsp;uxorem duxerat Salomon)tali operc,quanbsp;li Sc hanc porticum*
QWitrtó tandem Salomonis domus tedificata eft tin iuaftcundum Hebrteos, aßidue habitauitfamdianter
, REGVM tertivs. comedendo,bibendo,dormiendo,er cotera agendofa^nbsp;da fimili opere,quantum attinet ad pretiofitatent lignonbsp;rum er lapidum, modo quifequitur. Cui tantett domuinbsp;annexumeratamplißimum atrium, quod medium eratnbsp;inter earn domum er porticum filif’ex alia parte adbonbsp;rebat regio palatio,domus regin(e,fililt;e Pkaraotits, uxonbsp;ris Salomonis.
9 nbsp;Omnia ifta lapidibus pretiofis, quinbsp;menfuras dolati erant ferrati ferris tam innbsp;trinfccus quam extrinfccus: à fundaffltn--to ufqjad palmares prominentias
Sc extrinfecus ufqj ad atrium maius*
10 nbsp;Fundamentum autem de 13nbsp;tiofis,Iapidibus magnis, lapidibusnbsp;cubitorum 8clapidibus
11 nbsp;Et defuper lapides pretiofi xquabsnbsp;furæfeâierantjScdeccdro*
Omnesilloftrudurofex,inimisfi(itdam('‘^ bant lapides ponderofos, er pretio ma^o äddut gt;nbsp;menfuram decern cubitorum ucl odo,fupef'nbsp;des quadri minores,artificiofc dolati,non ald^nbsp;ferra f^ati fiiiffent,diligenti er polito opere,nbsp;lapi^ policies apparebat ab extra er intr^t-^'nbsp;demuelcolumnocedrmo uel trabes erigel’^''^‘,^.‘^^iugnbsp;lUos adquodq; odificium :fi tarnen priuslt;i^nbsp;palmi,tam extra qu.tm intra parietem prottd”^nbsp;qua lapidea extru{lafiiiffet,morenbsp;prafiindamentum ornatum aliquemnbsp;rumfufeipiunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Etatriummaius rotundum num delapidibus fediis, SCunoOt“' jo'nbsp;bium cedri narum : necnon SCi”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jo'
mus domini interiori, SC in
Atrium mgens regiam circumdans,fi‘^ ^ndt^^ erat,triplici ordine,ut fubtus lapides magl'inbsp;pides quadratt,tertio uero trabes cedriwfxp^-gjitiit,nbsp;rent. Quali firmaetiamcoftabantcircuitit^^fdli“nbsp;circum templum domini oraculumq;nbsp;cet er plebeium duplex, uirorum ernbsp;difeerent fideles uito CT conuerfatiotiisnbsp;er ordinem,dum fteminie reuererentto'nbsp;phani homines facerdotesdomim, ernbsp;crlt;e antiftites. Omnes autem pariter reuerettnbsp;optimum maxmum,legem iüitis feruattdo,nbsp;lius profcriptum dtuinum,non humananbsp;tecolendo.
15 nbsp;nbsp;lt;Mifit quoq; rcx Salomon,
ram de Tyro:
14 filium mulieris uiduae de tribu thalim,patre T yrio artificemnbsp;plenum fapientia,8c intellig«nti3gt; Quinbsp;dlrinaad faciendüomneopusex^ '0tnbsp;cum ueniflet ad regem Salomon^nbsp;omneopuseius*
Salomon rex fauore régis Tyrq, de ciuem urbis Tyrhqui matremde tribu Don
mala C HIM/ PRIM VS.
*’‘lt;W«£To de tribu t^c^hthdli^inßgiiem^tißcejn, itrchiteitum 'm tcre : cuiii'S 'mdufti'iu rcx Sdlosnbsp;parauit uafu tcmpli cultw^i diuiniide quibus nuncnbsp;^^ndum. Non fine magnomyjkrio ecclefitedei, qu£nbsp;^è^tibiK tedificiinda erat 'm totum orbem, religionenbsp;^^^itcrfacrofanél(t,ne quidgloriari pofiint Iudlt;ei,nbsp;domino deo dcccpti, cum templifui ftruiloresnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gentiles elegerit dominus.Hiram autem diceba
“rtifix, codent nomine auo er rex Ty ri illis tem I ,
o^^tftnxitduascolumnas ærcas,dcccm cubitorumaltitudiniscolumnamnbsp;duodecim cubitorumanvnbsp;*®batcolumnamutranq;.
lere firmauit Hiram duM coliminas,quarimi qult;e treiter decern GT oiio cubitorum erat longitudisnbsp;^“ßitudo autem diametralis quatuor cubitorum,nbsp;^^^^ometrica demonflrationeprobatur, ex ambitulinbsp;J t’f»' circumfirentiam, longitudmis duodecim cubi=nbsp;fj.^fiemidiameter enim fexies fumptus circumfireii^nbsp;metitur. Cum autem uacutefitermt coluntnicnbsp;ij ^3 palmaris taitttvmmodo notaturfidfiè leris f}gt;if:
(^^^Woquoq; capitclla fccit,quæ poneren -JJuper capita columnarûfufiliaexæreînbsp;cubitorum altitudinis capitellumnbsp;V h ¦nbsp;nbsp;nbsp;8c quincy cubitorum altitudinis ca
p ‘^‘^'Hunialterum.
duofttw difficilis defa-iptio efi,qUie fi 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^tti ad himcfienfum accipienda uidetur,
’ Qu a''”* ^tm'am Hebraicam. Coronas ficit duos non 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’’‘2^ firma, fed globi duo erant, iuftlt;e gt pros
'¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rejfeilu columnarum, qum^
igt;iR nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tapiteUa uel capita columnarum erant
tdk. ‘‘'^°^nis,defuper firmam habentia, uelutifi duo uertercntur'mmodum nucK,ficutfipe^nbsp;fisfi(»’otenfus,finiretur 'm lilium lanbsp;tainbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mfirioris uero calicisfuppedaneum
'gt; '^nainfijkret.
’^ctiacula opcrcintricato ,fimbrias ope ç^^^îicatenato pro capitcllis quæ erantfu
'J *^Ho 1*^ capitello uno, SC feptenain capi^ tj^^^fecitcolumnas, amp;duos ordines pernbsp;uniuSjUt tegerent canbsp;erant fuper fummitatem malonbsp;. {gt;it^3’^’’’3torum; eodem modo fecit Sicanbsp;'S^'Jlofecundo.
quaeerantfuper capita 1 **ih*^*^^*'“î quafi opere lilii (/afcrierffnernnt)nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quatuor cubitorû.
f’ipçf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;luas columnas etiam
propc ambitum uentris contra re granatoru autem du-circumitucapitelli
REGVM TERTIVS. ' nbsp;nbsp;149
¦ Reticulato opere obducebatur hie globus, feptetitpU ci opere GT mtcrßitio, non longe diferepantis à qu'mlt;^nbsp;circuitsJfbtera materialis. Finge enim circulum aquisnbsp;noóliólem habere latiUidincm aliquam, proportionabilinbsp;quantitate ,fiimiliter GT fubtus pro circulo Cancri fiminbsp;lem, GT fiipra fitmiliter uelut Capricorni, in ftriiliorenbsp;autem parte fuperiore,uerfi{S lilium, uelut circulum la»nbsp;turn Antarticum ,fubtusuero proportionaliter circu»nbsp;lum latum Articum. Simili opere per habitabäes partesnbsp;ultra Capricorni cr Cancri tropicos,fextum G}quot; fepti^nbsp;mum latum circulum fingendo, qui omnes lati circuit renbsp;ticulato opere exornentur, uelut fimbrijs canceUat'mtnbsp;eontextis. Ex quibus fimbrijs dependeant intra latosnbsp;hos circulos malogranata, numero ducenta, 'm quolibetnbsp;capitello. Etfie 'mteUiges ftruiiuram huiufinodipomelonbsp;lorumuelcapiteïlorum.VclEyranum'mfiiicias,quita^nbsp;men aliquanto minus id quod firiptura habet, ajjcquu“nbsp;tus uidetur.
Et ftatuit columnas in porticu templit cum^ ftatuifletcolumnam dexteram, uonbsp;cauiteam nomine lachin (firmitatem)fimi^nbsp;iitercrexit columnam finiftram, Stuoca«nbsp;uitnomen cius Booz (mfirtitudine.)nbsp;. Columnashasduoseereasftatuit'mtraporticimttentnbsp;pli,à dextris unam, GT à finiflris alteram,ingredienti fanbsp;crumuerfusofliumtempli.
Ü nbsp;Etfuper capita cclumnani opus in mo
dum lilii pofuit î perfedum^ eft opus columnarum.
opus lilq dicitur colophon operisfiuprema pars cOfi: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;®P“**
pitelli,nifi totusglobus cum fuperiore gt mfiriore par te opus lilij nominare uclis. SingulA quidem nominibusnbsp;columnas mfigniuit. Sedquid prater decorem erorsnbsp;namentum templo uel porticui attuler'mt non uideo. Sianbsp;gnificare autem pojfiint,columnam dei per nubem, ernbsp;columnamnoilis perignem, quibus fidelium mecclesnbsp;fia populus protegebatur, fidem er opera, robur figt;irianbsp;tus in projperis gt aduerfis,utrMtqi teftamentum, dustnbsp;plexfieculum, faniios G!’ ’mpios,fifimdos miudicio,nbsp;GT perpetuo fecundum opera pruemiandos, alia fir^snbsp;tafiisplura.
^Fecitquoqï marc fufilc decern cubito rum à labioufq; ad labium rotundum innbsp;circumitu.-quinqjcubitorualtitudoeius,nbsp;SClincatriginta cubitorumcingebatilludnbsp;percircumitum.
^4 Et nodi(i(l eft o»ort«n/î^«rlt;e)fubtcrlabium eius in gyro circundabantillud decern cu’nbsp;bitis ambientes mareundique, duo ordines nodulorum fufiles erant propria fu-furafua.
±5 nbsp;Etftabatfuperduodecim boues,tresre
fpiciebatad aquiloncm,8ótres ad occiden tcm,ôCtrcs ad mcridié,8f tres refpiciebantnbsp;ad orient« amp; mare fuper cos defuper eratïnbsp;quorum pofteriora uniuerfa intrinfecusnbsp;(fiüitdbdnt.)
-ocr page 298-REGVM TERTIVS. earum crant quadratae amp; non rotunda?,
Hacbafiit flrudurainnitebaturquatuorrotisieque iereis,Gr unafitfura affufis.ln fuperiori autemporte itsnbsp;!nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lius bafis ,fcdes quadom erat lutero ,ficfabrefa({a per
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi(furam,utuelutorca quadamuidereturfuperarcM,
altitudinis unius cubiti cum dimidio,orbiculari quodant ;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tumore fefe extoUens à quatuor fuperioribus angidu ba
fis,donec tandem redigeretur in firmam quadrangula, qua fuperior pars quadrunÿtla corona dicitur altitudinbsp;ne dimidij cubiti, gt ad quatuor fuM latitucbaesflnuli=nbsp;bus figurisfimiliter orttatafcribitur,ficut lateraquoanbsp;tuor bafis infirioris Gi'maffue. Ibidem uero:bocefi,edinbsp;tiore quadratura fuperioris machina infideitti^ bafi^nbsp;ramen erat rotundum,in quo luterßabatnbsp;fedensin fede fua fuper currum fuum, qui bafunbsp;uel claufura ad modum orca coinpada,qiulgt;^^^’’‘^nbsp;dum eft,latcribus.Scd gt fufltntacula quatuornbsp;tuor fuperioribus anguUs bafis erigcbatttur,iterpnbsp;diam altitudinem lutcris, ueluti iüum fitflirt^^^^ ’nbsp;aliquamplagamdilabatur,federedusfktfoH^^’^' 'nbsp;cuntur humeri lutcris affùfi non luteri,fl^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘
pcrioresillius angulos.
jx Quatuor qucqjrotæjquxfubi^^^^ furas amp; axes rotarum in bafibusnbsp;unarota habebat altitudinis
Tales autem rotæ crant quale^/^^^^j,^ curru fieri ; 8c axes earum, amp; radii?nbsp;thi,5CmodioIi,omniafufilia,
(Quatuor rota fubtus baftm uel datifs arcam manus habebant, quMuocantnbsp;area.Rota autem altitudinem habebatnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^i^us,
dhnidifißrmamfccudumfiguramrotaruroif'^^ cum axe, extremaperißria,globo medionbsp;tcrceptis,quib!isrotatotaconficiturufuho’r^i.ji^iUnbsp;turn arcßfum,uno opere,ut ludais placety^‘inbsp;eflrotMuolubilcsßiffc, feorfumßfMnbsp;axesadfifMadmotMq^.
jq. nbsp;nbsp;Nam amp; humeruli illi quatuofP/SjiU«
tuor angulos bafis unius ex mcrieius erant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aaiji
jy nbsp;In fummitate autem bafis erat
rotuditas dimidfi cubiti, amp; fuper bafis retinacula fua habebatnbsp;fuasexfeipfo,
j6 Sculpfit quoqj in tabulatis ‘'LneS» eius amp; fuper daufuras, cherubii^’^^o^ue«nbsp;amp; palmas, in fimilitudinemnbsp;lutappofititia per circumitum,
Dehumerisßlcientibusluterem in hic clarius profequitur Gr latius, quod tierfu^nbsp;breuius dixerat.
j7 nbsp;nbsp;In hunc modum fecit decefflbaf^^yjja
ra una, Si menfura una^ fculptuf’“ omnibus illis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•
MAL A CHIM PRIM VS.
i6 Groffitudoautcmlateris palnii cratïla bium^ eius quafi labium calicis,ct foliumnbsp;repandililii.duo millia bates capicbat.
Mare fiifl- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;u.ißum quoddom UM teueum, quod ßifilc
re diüum eß,c(d facerdotuin ablutionem, orbiculurc fur fum,cuiutfemdi(agt;wter qumq; cubitoriim,circumfirennbsp;tia uutem trigmtu cubitorum. Poß duos uero cubitos,inbsp;labiofuperiorc defcendendo,uergebatde rotunditatenbsp;in quidrum,?^' iterum diUtabatur ey dißtndebatur itcnbsp;rivmnbsp;nbsp;nbsp;crefcebut eateniK, ut decent cubitorum fieret
lotus quodlibet quodratuneßtbtus.Sußentabdturautent opustotumlt;£neum, duodecim £neis bobus, ad finguldsnbsp;orbis pUgM tribus reßficieutibus bobus, ex ipforuntnbsp;ore dum opus eßet ejfimdeittibus dquM, poßerioribusnbsp;boum partibus fubtus leneum tnare abfeonditis. Altitunnbsp;do uafisquisu^ cubitorum erat,ßißitudo arts palmarnbsp;ris,quafi labium calicis Grrepädiblqßlium. CapiebMnbsp;UM totum duo millia batos aquaru. Batorum autem exanbsp;amp;amquantitateapud Hebr£osolim, quiscertoaudeatnbsp;affcuerarc,ob locorum temporum, Cf rerum totiesmunbsp;tatos ordineSjficut hominum^
Et fecit decern bafes æncas, quatuor cubitorum longitudinis bafes fingulas,amp;nbsp;quatuor cubitorum latitudinis, amp; triu cunbsp;bitorum akitudinis.
Bate« Jecc. Defcriptio bafium decern, qua; crant pretiofa qu£=i dam fußcntacula icrealuterum decern adfiguramcur=:nbsp;ruum, admodum confitfe gt difficiliflilo conferipta eß.nbsp;Erat autem bafis qult;tlibet uelut area qult;edam area, cu^nbsp;, iuslongitudo GT laiitudoa;qualis, quatuor cubitorumnbsp;erat,altitudo autetn trium cubitorum, Adnumerata altinbsp;tudine rotarum quibus fubtus inmtebantur er uolui ponbsp;terant de loco ad locum ufi^ ad axem, hoc efl femidia-metrumrota;,
2.8 Et ipfum opus bafîûhabebat latera (uel flaufurM uel potius calaturM) 3(. cælstturae internbsp;incaftraturas ( margmes uel plcilM) erant.
Etfuper claufuras quæ erant inter mar gines erantleones boues 5c cherubim, ÔCnbsp;fuper margines fimiliter fuperne et fubtusnbsp;leones SC boues cum fuftétaculisoperedenbsp;jniffo,
. Eatera quatuor ithus orca diflin^liones habebant, quafi per quofdam fcalares gjradus fiue pleäM,uel lim^nbsp;bos, quafi arcula qua;dam effent in area. In quibus pla=:nbsp;nicqsintra limbos exarataeratimagmesleonu, bourn,nbsp;cherubimtboc efl,iuuenum habentiu alM,uti angeli pinnbsp;guntur, G^ palmarum cum dadilis. Eiufmodi fculpturanbsp;etiam erotfupraarcamuclbafim.
JO amp;quatuorrotæære^bafiunicuiq},((/x« lt;erei)8c per quatuor angulos eius humerosnbsp;habebant fubter luterem humeros fufilesnbsp;Ç region e cuiuslibet fuftentaculi.
JI nbsp;nbsp;Et os eius intra cacumen fuperne cubi^
tale erat amp;:rotüdo in totum opere, habens unum cubitum cum dimidio.Etiam^ iult;nbsp;os eius cælaturae erant, daufurae autem
-ocr page 299-«
KALACHIMPRIMVS.
Secundumiam de/criptam figurambaßf,Salolttoft decem bafei,pro decei» luteribus, fùfura unißrtni)nbsp;cfßgient per omnia.
“1 récit quoq; decê luteres (uellebetes)æne
* ^wadraginta batos capiebat luter un’, /’tcp luter unus quatuor cubitorû, luternbsp;ij ‘’nus fuper bafim unâ, id eft decem bafes.nbsp;forma luterum breuitcr fcribitur, quatuor cubi~nbsp;quentlibet habuiße diametrum latitudmK ey' uanbsp;: Tanta autem altitudine ut aquaru/m quadranbsp;potuerit luter unut.
Ut ^^®^^^'^'’:(‘^rcé)bafes,quinq;addextru domus,amp; quinq; ad finiftrülatus donbsp;^s, mare aût pofuit ad dextrum latus donbsp;Ils contra orientem ad meridiem»nbsp;^dinauit autë Salomon hortî decem luterum qum~nbsp;P'‘l'i dextrum latus atri] facerdotum anteintroitutnnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“d ortü l}gt;eüat : zx quiitq; ad fmijlram,boc.
ilfi^^‘^‘^°'’‘‘remplagam: Mare autem tcneumflabat '^«dau/lra/cinpartem eiufdematrij.
§, Z f«cit quoqj Hiram luteres (uel lebetes) On ^°Pâs, ÔC pelues, 6lt; perfecit Hirâ omnenbsp;quoçj fecerat reel Salomoni in do^nbsp;11”“^™.
tjj^olumnas duas,amp; inuolucra capitello Per capita columnarû duarûî ôCretiznbsp;lo ï'^nOjUtoperiétduo inuolucracapitelnbsp;P gt;iluæ erant fuper capita columnarû»
L ^uiala granata quadringenta in duo-hat'^^^‘aculisîduos uerfus malorumgra^ 4,, in retiaculo uno, ad opericndanbsp;quæ erant ft»nbsp;*^5 tetn columnarum»
:. cph,r’Usdecem,8^1utercs(«c^/f6e^eîgt;de-H ’Jf^'Perbafes»
tfb unum, amp; boues duodecim fub
Uih nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s, amp; fcopas, amp; peluesî omia ua
’ quæ fecit Hirâ régi Salomoni in doa t’^dominijdeærefplendenteerant»nbsp;lt;1k ^äpeftri regione lordanis fudit ea rexnbsp;^’^Sillofa terra inter Sochothamp;Sarthâ.
01 JpofuitSalomon omnia uafatpropter 411 ƒ'tudinem autem nimiam no eratponnbsp;s^f'S»
%^‘^°^‘^P^-^dië{oruindefcribitur,quo ad uaßazr l\tf^^^P^^domim,addita mentione oUarumzrnbsp;iiin.f^‘*'’^yquibus eitleres producuntur al» altari^zr pelnbsp;l eo^enbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(anguine.Omnia ex tere purgatißi=
\ r nbsp;nbsp;nbsp;dieit,tanto numero potiderum,ut eum Salo
'‘tgt;tiQ^^^‘^‘^‘^^^lt;^f^gt;^^l'^^^tgt;ttt‘linquirere.Locitsquoq; 4i%/^^'‘denduceraob terram argiRofàminter So®nbsp;Pç .'^^’''^‘tnannotatur.
Salomon omnia uafa in domo.
• ’bare aureum, amp; menfam fuper *^f4tji.^°’^crctur panes propofitionis au^
REGVM T ER TI VS. Ip
Altäre aurcüerat,arafuffitus ettbmiamatis,mfan ** ilo confißtns 'mtra menfas zr candelabra prope ßinäHnbsp;fanëlorum:corda figntficans piorum,charitati5 O' fideinbsp;auro corußcantia, tota mtctionecoelcßiaquierentiapronbsp;peoraculum,à quo tantum corporis moledirimuntur,nbsp;orationtf flagrätia redolentes coram deo. Kenfa autemnbsp;aurea eflfacra feriptura, intelligentie claritatc fœcum^nbsp;da, de cuiut coeleßi feientia per fidem conßrtamur, pronbsp;pofita nobis à prophctis gt apoflolis.
49 nbsp;6lt;candelabra,quinq;ad dexteram,amp;nbsp;quinqjadfiniftram ante oraculum exau-ropuroîSCquafîlilii flores, amp;lucernas, 8Cnbsp;forcipes aureos,
Lucernesuel candelabradecemßrmauit,ftatuedas in templwn,quinq; ex una parte candclabri facri,quodnbsp;jsnoßs conßcerat,0' quinq^ ex alia parte eiufdem ,fe=tnbsp;cundii ilebreos,ornataftoribus,fuperpofitis lucernts,nbsp;O'ßrcipibiisaureis adiuitilis. Similiter intelligendumnbsp;docent,de decem menfis, confiitutts utrinq;,ipfi menfe,nbsp;quam Miofes pro panibus propofitionis, ad aquilonarenbsp;partem tabernaculi conßtuerat. Omnia autem candelanbsp;bra reliquaqi uafa templi fanëli aurea erant,de auronbsp;pttmo,quo folent includi gemma, hoc efi deßcatißimanbsp;ati^purifiimo.
50 nbsp;nbsp;amp; hydrias, amp;fufcinulas, SCphialas, 8Cnbsp;mortariola, ^thuribulade auro purilTi-mo ? S(. cardines oftioru domus interiorisnbsp;fandifanâorum, amp; oftiorum domus tentnbsp;pli,ex auro erant»
Aureos quoq; amphoros ßcit Salomon, cultros quo que O' pelues,coclearia O' thuribula uel acerros. Eatenbsp;nus omnia in templo illo aurea erant, ut ctiam cardinesnbsp;ianuarum in fanóium fanilorum, o' in fandum aureanbsp;effent,O'iUuftria cernerentur, munificêtia SalomontS^nbsp;yi Et perfecit omneopus quod faciebatnbsp;rex Salomon in domo domini, Scintulicnbsp;Salomon qu^fanélificaucratDauid paternbsp;fuus, argentum, amp; aurum, 8C uafa, repo.-fuit^in thefauris domus domini»nbsp;. No» fcribitur hic nee alibi Salomon hac omnia adi^nbsp;ficajfe O' exornafiè fecundum profcriptum aliquod,nbsp;quod à domino fibißerit demonßratu.Ciuandoquidemnbsp;ftabilenon erat,ideo nonmanißftomandata dci,fidbu moois,nbsp;mana quadampropenfione conflruila funt omnia, qu£nbsp;tarnen domino eatenus placuerunt, quatenus populusnbsp;ßtlendoretali àgentilium dear um cultu abfîraheretur„nbsp;admiratione tantarumeeremoniarwm, o'tampulchernbsp;rimi faniluarij, cuius in orbe nullum fimile haberetur..nbsp;Sed cum temporis plenitudo appeterct o' ßnditus cli=xnbsp;minauda effet idolorum cultura,inßtuendus autem ue=tnbsp;ri dei uerus cultus inifiritu O' ueritate,toto orbe, om-nemiUumaurcumßlendoremfuftulit, o'ffiritupietanbsp;tis corda elector um imbuit,adfecolendumdigne,ratio=anbsp;nabiliqi obfequio. Hebrtci quoq; hoc loco annotant, osnbsp;mnes impèfis domus domini defuis O'à fe coUeëlis prienbsp;fitiffe, quas O' quatuor prtmisregnt annis coUegeriAnbsp;OmiKi autem pradas D4wdi5 comportâtes ^retuleriè
-ocr page 300-MAI-ACHIM PRIMVff^ in tijefauro! domus donüni, ucluti indignlt;is, quibiis fun^nbsp;äUitriit dei extrueretur, quad tarnen contra fcripturotttnbsp;ab illis did uiddur,ut cr alia plcraq^.nbsp;^CAPVT VUL
V nc congregauit Salomon ma^ lores natu lirael onines princi--pestribuum,duces familiarumnbsp;filioru Ifraelad regem Salomo^
nem in Ierufa!em,ut adfcrret arcam foede* ris dni de ciuitate Dauid,id eft de Sion*
Ärea tranfc nbsp;nbsp;nbsp;Parato loco fanduorij totius, fecundum uoluntatent
Salotnonis, zx exemplar quod à Dauideßrtaßis fufce^ perat,nontanta?:rtam publica authoritatedei,qHalinbsp;indeferto Sinai Mofesiujßeratextruitabernaculucumnbsp;uaßs. Omnia enim magis ad popididifciplinam paratanbsp;funt,q ad diumum confilium,ut 'm officio cultus uerideinbsp;continerentur. Tunc iam flabilcm locum habitura eratnbsp;area domini in fando fandorum loco,idgt;i Abraamfuumnbsp;filium facrificaturusffierat 'm monte Utoria, fecundumnbsp;Hebraosffiolëni etiam pompa mßrri debebat, poflquamnbsp;in Galgalts,Sylo,b!ob,Gibeon,ex Sion fuisffierat tem=‘nbsp;poribus,nunc locum perpetuitatis habitura erat:ut pofinbsp;hac nullo alio'm loco talibus facrifid/s corporalibus conbsp;li uoluerit, ut antea fecundum legem, iüaiores ergo oanbsp;mnium tribuum conuocauit Salomon Hierofolymam adnbsp;proeeßionem folennem,adgloriam dei,^^ cultus diuininbsp;inflitutionem mchoandamfecundwmlegem.
a. nbsp;Conuenit^ad regem Salomonern uni
uerfus Ifrael in menfe Ethanimgt;in folenni diCjipfe eft menfis feptimus*
Menfe fepthno à Nifan uel Martio,Thifri,qui aobis September efi, totus f^e ßfliuus fecundum legem quinbsp;Cf hic dicitur menßs Ethanimdd eß ßrtium uel mercesnbsp;dum aut donorum, ctimßugum crßuduum robur connbsp;firtur ad uitam humanä. Qui quolt;^ menßs^ctim fcilicetnbsp;Solcß'm l.ibra,primus ßcrat ante legem^ Cf ante exi-tumlßaclde Aegypto, tuneenimKißnprimus baberinbsp;coeptus cß.lnprincipioaute Septembris uel Thifrimunnbsp;dum creatum îlebr£i contendunt.
5 Vencruntœ cunâi fenes de Ifrael, amp; tu lerunt arcam facerdotes,
4 Sfportaueruntarcam domini, Staber naculum feederis, amp; omnia uafa fandua-*nbsp;rij quæerantin tabernaculoî Slt;ferebäteanbsp;facerdotes Sc Leuitæ*
Sacerdotesquatuorßrebant areadomini, cumnon ntß fummo facerdotiß^ eßet ingfedi fandu fandorum,nbsp;femel 'm anno cum 'mcenfo. Nunc uero quumfolus nonnbsp;poß'et,afciuit Cf alios qui fufficerent opcri : non folumnbsp;autem arcam detulerunt,fed etiam totius Mofaid tabernbsp;naculi facratranßulerunt in locum thefaurorumtem^nbsp;ÄMtiquatus ffiifacerdotesCfLeuit£. Qu£uclutiamantiquata,hanbsp;dticuitut. tarnen'mmemoriam,mßgntmt,quodomnisnbsp;corporalis dei cidtus 'mfufficiens eßet, Cf non pro rei dinbsp;gnitate,fed humano tantum 'mgenio definitus,ad tem^nbsp;pus corredionis, cum etiam templo hoc pr'imo coUapfonbsp;•^q} erfectrndo^uerus dei cultus, omnibus femeldele
REGVM TERTIVS^ ttsidolorumcultibus à pijs omnibusnbsp;retur,donantc domino.
Î nbsp;Rex autem Salomon, amp; omnis niulott*
do Ifrael quæ conuenerat ad cum,gt3dif^ batur cum illo antearcam,SC ininiol^^’’'nbsp;cues etboues abfi^ acftimatioe SC
Sacrißeijs ouium cr bourn dominus fe colip^' neeademudduriora idoUsexemplo gentiHumimm^nbsp;rent. Principes autemcumregepopuloreligf'^^^nbsp;pla pr£flabant,qu£ fequerentur,cf W officioconbsp;deum cr obfequendi diuinis legibus perfeuttart^'
6 nbsp;Et intulerunt facerdotes arcam
domini in locum fuum,in oraculu^^ù^ pli,in fandum fandorum fubtet*’^nbsp;’^“^**quot;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;talas
7 nbsp;Siquidem cherubim expannbsp;fuper locum area?. Sc protegebant'-*'nbsp;bimfuper arcam. Sc uedes elus
Locus glori£ dei apudifraelem tnmmagnorum'm fando fandorumßantitt»^’^^^nbsp;ahs latitudine uigßiti cubitorum, cfnbsp;fub quibusArcadomint cumpropitiatorio^^^nbsp;cherubim fubßßebat,quaß'inmediooracitli-
8 nbsp;Cum^eminerentuedeSj^^PPian'nbsp;fummitates eorumforis fanduargt;‘’'^^rtnbsp;teoraculum, non apparebantulrr^/nbsp;fecus, qui SC fuerunt ibi ufq; in
Acrc£ quidc longitudo 'm Exodofcribiti^r Lculd rm eubitorumcumdimidio,latitudoaiiti^‘^'l(„tgfnbsp;ti cum dimidio,quaUs cr altitudo: ucditn^^^ito^nbsp;tudonondefcribitur,quamtamenlud£i‘^^^^f^fftriitiinbsp;rumffiiffièpronudattt. Arcam autemßcp^^^J' L^negt;nbsp;tttorfaccrdotes,utlongitudinemarc£obutrr Ifnbsp;r'mtduopoflremibaiuli, latitudinemuff°nbsp;ßmßris:ßcq- ingreßi oraculum,utigeßanegt;'‘‘gt;’^’^nbsp;tercherubimßanttarepofuerunt,uedibiifgt;gt;‘‘^^f^tKnbsp;hsrelidis.Tanta deniq^ oßq latitudo erAi‘^’'’^i,liiiinbsp;ordineßne impedimento potuer'mt.nbsp;traßc oppanfum efl,ut tetigeritanteriortf^^fid iS*nbsp;ximiores uedium fines uel capita,utuelutv^^\.f0ß^nbsp;morem 'm uelo deßgnauerint,quos apertonbsp;nüorquidan uiderepotuerit,nonauteniri^^^(ifi9nbsp;mo autem area uel cherubim affiieere ett£fttap^nbsp;ex templo potuit.
9 nbsp;nbsp;In area autem non erat31iaiif''^gy(£Snbsp;bulæ lapideæ, quas pofuerat in
in Horeb, quädo pepigit doniin«^ cum filiis Ifrael, cum egrederent«’' ®nbsp;raAegypti.
R.abiLeuiconcedit intraarcam auream cum manna, cf ttirgam Aaron,leddenbsp;faica nihil adßißc, pr£ter decalogu lapidcUnbsp;feriptum, quandoquidem Cf ea fola ferioßif^}nbsp;deus uoluit à fuo populo.
Fadû eft autem cum exiffent faC^’L ^0, de fanduario, nebula impleuii dom
Io
ik
®^ALÄCHIM primvî. ’* S^nonpoterantfacerdotcsftare,nbsp;niftrare propter nebulam : impleuerat einnbsp;«tj»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domum domini*
F«)«iw cxorte in oracuio,totam domum replats, longe dugufliorem c/fe dei mdieftatein ,quÀntnbsp;^ifelmciximo aurco décoré honor ori uoluerituelpo^nbsp;^^it-Eijciendumg; faccrdotium illud corporeum ali^nbsp;^‘twdo,Qr j^irituale mßituendum. interim tarnen prie-r'’(‘^gratia; fue dominus oflendere uoluit,ßcut 'utnbsp;’’’“'•ff SijtóijKtßeruire difceret iß-ael domino cum thno=nbsp;ßacrofandum haberent.
. jîuncaitSalomontDominus dixit ut ,j ’Oitaretin nebula»
Aedificans ædificaui domum in habita tuumjfirmiffimum folium tuum innbsp;^’’’piternum.
^fùnum quidan Salomon admonuit populumßgni ^'‘^entia dei pergratiam exauditionem, non minusnbsp;cftnj o/{ffi tiofior populo aparuißet in igné,
5 ’*‘K.Moxq; uelut oraculo,pr£fentem dominum oran , exemplo ßto docenspopulum quog^ or4=nbsp;^gt;^lt;tdorare dominum deum ifrael in habitaculo ßecu^nbsp;ittultaßecula duraturum effet adnbsp;j,, “’’tdeùqui cum legalibus ceremonijs, non alibi, fednbsp;^^Wnmodo cxhibendus effet, ut tam cultus ipfe,nbsp;^^locustanto effet auguflior, z^multitudini deorünbsp;fl '^^flitionisgcntilis occaßo minor daretur populonbsp;'4
J. Çonuertit^ rex faciem fuam, amp; bene^ I oitini ecclefiæ Ifrael : emnis enim ec-I ^’^ïfraelftabat»
*em Salomon ad fandumfandorum, uelad ulloquendo,populum autemaüo-ßnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igt;ttprecando, timo-
^e»e/‘’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filtitent, quod eß
ccf ‘^^^^¦AlioquifoUtisfuminifacerdotis erat benedis 'î ^/^l’ß^uerbisconceptis.'
I ^itïBenedidus dominus deus Ifrael, ^ocutus eft ore fuo adDauid patternnbsp;^’’’»etin manibus eius impleuit, dicestnbsp;meum Ifraelnbsp;ciuitatcm de uniuernbsp;æ^ificaretur domus,nbsp;'llnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meum ibitfedelegi Dauid
g^'tfup er populum meum Ifrael» collaudare dominbsp;eompleuit de cedißcatione templi dß=nbsp;domino, fecundumnbsp;•gt; ^^P^^didionem.
meus ædifi'carc S(?^”'”°“’‘”‘‘^oquot;’inideilfraclî
S,? '^°8gt;tafti in corde tuo ædificare do-ld nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’P^u’’'
“ Vç '¦^’^’is»
”on ædificabis domu, “stuus quicgrcdit de renibus tuis.
LEGVM TERTIVÏ. 151 nbsp;•
ïpfeaedificabit domum nomini meo»
Cum corde Dauidis fiiit, hoc eft religiofe cogitauit, domino gratificaricupiens, de teniplo extruendo cultuinbsp;ueri dei: quod licet domino placuißet,non tarnen fierinbsp;per eumuoluit,fedper Salomonern. Spirituiigitur hu^^nbsp;mano tribuitur is cogitatus,quià domino nonfùeratad^anbsp;iuuandus.Quanquam autem uerißimum templtim Chrinbsp;ftus dominus adificaueritfilius Dauidis eccleߣmilitannbsp;tis triumphantis:quod tamai hic dicitur ad literam,nbsp;pertinet ad Salomonem,quifigurafup modo Chrifti dosnbsp;mini extitit.
Confirmauit dominus fermoné fuum, quem locutus eftfteti^ pro Dauid 'patrenbsp;mco,8C fedi fuper thrcnum Ifrael, ficutlo-cutus eft dominus; 8C ædiftcaui domû nomini domini dei Ifrael.
Compléta nimirum eft Dauidifada promißio àdea de furrogatofilio pro patre er £dificata domo dominünbsp;Sed longe glorioßor filius Dauid Mießias fuo temporenbsp;fe/furus erat rex aternus fitperfolium Dauid regnoßtisnbsp;rituaü er nunquam finiendo,
Etconftituiibi locumarcae, inquafœ-dus domini eft, quod percullitcum patri-bus noftris quando ipfe eduxit eos dc terra Aegypti»
Sanditlt;isarc£ propter legem er feedus domini ins Sanflfta« clufum erat, er uenerabatur, ufq; ad illud tempus non “nbsp;im conftituto loco fixo ,fcd pro mutabilitatererum etianbsp;arc£ locus ufquead h£c tempora dubius er non fixusnbsp;fiiit,fed poft tcmplum extrudum quod aternitatis dicisnbsp;tur,er(mmobilis locus prafentia: diuinafacramentesnbsp;rumarcam exportari mimmecuiq; licebat. Fixum iantnbsp;erat fixdus er catum quo ad tempor alia : regnum ausnbsp;tem fanpiternum fill} Dauid in fua tanpora referuabasnbsp;turadnouumfaedusftatuendumin oinntafecula er osnbsp;lubusgentibus.
ii- lt;(1 Stetit autem Salomon ante altare domini in confpedu totius ecclefiæ Ifrael, amp; expandit manus fuas in codum,
Altäredomini, dcquo hicdicitur,fiiitaltare holos Aiareho-cauftorumareum, dequoin libro Paralipomenonui='°‘^*^^‘“' ginticubitorumlongitudinis, eruiginti latitudinis ernbsp;decentaltitudinis,inatrio facerdotum.ln magno quosnbsp;que atrio,quod dicitur atrium ifraelis, uirorum fcilicet,nbsp;Salomon fuggeftum areum extruxerat, cuius longUudonbsp;quinq; erat cubitorum, er fimiliter latitudo: akitudo uenbsp;ro trtum,fupra quodftetit Salomon, pro populo domisnbsp;numoraturuscoram populo, manibus eleuatis in ccesnbsp;lum,er genubus inclinatis : figmficans defuper donarinbsp;omne bonum,a deofedente in coelo,cuius tantum facrosnbsp;mentum effet area domini.
i J nbsp;nbsp;Si aittDomine deus Ifrael, non eftfimi-
lis tui deus in coelo defuper. Si fuper terra deorfum ; qui cuftodis padum Si miferi«nbsp;cordiam feruis tuis qui ambulant coram tcnbsp;in toto corde fuo»
2.4 Qui cuftodifti feruo tuo Dauid patri
CC
-ocr page 302-|
, MALACHIM PRIMVS. nico, quæ locutus es ei : ore locutus es, Si. manibus iinpleuifti uthæc dies probat»nbsp;fM« utra.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Incipit 4 pgt;-oßßiogt;w uerte fidei, in unnm ucrum om^ nipotentem ae leternum dominum, optimum cr m.(xilt;^ mum. Deinde beneficia commémorât, cum graturumnbsp;a{iione,quiafjeduifieruat patribm pailum adfilios nonnbsp;degeneres,uclrebelles, qui toto corde deo deuotifiunt,nbsp;nonaddiHi créature cuicunq^ contradeum,fiaü fiiitnbsp;Dauid exemplar omnium uere fidelium. Nuncigitur domine deus Ifrael, confer ua famulo tuo Dauid patri meo quæ locu^nbsp;tus es cijdicensî Non auferetur deteuir conbsp;* ram me, qujfedeat fuper thronumlfraehnbsp;ita tarnen ficuftodierint fîlq tuiuiamfuâ,nbsp;utambulentcoramme ficut tu ambuiaftinbsp;inconfpedumeo» 2.6 Et nunc deus Ifrael firmenturuerba tua qu J locutus es feruo tuo Dauid patri meo»nbsp;Tenu» dti Deueritatedeinondubitatcrbonitate,fedprofidenbsp;libui orat,ut in fide ztrcharitate perfeuerantes,digni hanbsp;beantur femper promifiionibin dei. ïn primis autem pronbsp;fe orat, Cf pro familia Dauid coittinuanda, in borne jpi^nbsp;ritualibuecr temporalibui, ne quando peccatis fuisfenbsp;iudiÿwsreddantcaptandiihuiufmodi beneficijs Daui-di promifiie fub conditione,fî in uijs Dauid, quo adfidènbsp;Cfdeuotionemmdeum,ambulent. ^7 nbsp;Ergóne ueredeus habitat fuper terram? ecce cœlum, Si cœli cœlorum te’ capere no poflunt, quanto magis domus hæcquamnbsp;ædificauiç' 2.8 Sedrefpiceadorationemfcruituijamp;ad preces eius domine deus meustaudi hym-num Scorationemquamfcruus tuus pratnbsp;coram te hodie» û.9 Vt fint oculi tui apcrti fuper domum banc notîle ac dieî fuper locum de quo di«nbsp;xiftiîErit nomen meum ibi, ut exaudiasnbsp;rationé,quamorabitin loco iftoadtefer»«nbsp;uus tuus» JO nbsp;nbsp;Vtexaudias deprccationem ferui tui Si populi tui Ifrael, quodcunqj orauerintin loco ifto, Si tu exaudies in loco habitaculinbsp;tuiin cœlo, Si cum exaudieris, propitiusnbsp;eris» Habitacuis nbsp;nbsp;nbsp;^um reuera credi poiefi ab aliquo,quod tu domintte uinuerforum,crmundi totius creator, habites/ùper ter ram in aliqua domo^Quem cœli omaescapere non pof~nbsp;funt, ob immenfitatemperfiaionis, cr maiefiatis tUte,nbsp;quanto minus te capiet hac domus ? Licet autem ubiquenbsp;fi5,omnia nofeas, cr audios ubique precantes in fide,obnbsp;fecrotamen,utmeamorationemeatcnus exaudire uelisnbsp;hodie,ad confolationem populi fidelium tuorum, ut hacnbsp;domum benigne mjficidS,Cf apprecieris fimper, quamnbsp;elegifti dudum, ut orationes fidelium 'm ea fufeipere dilt;^nbsp;gneris. iiunc autem hanc meam quatn precor CfpopU'^nbsp;li prtefentis eadem mecum prccantis,orationem,hoc lo^nbsp;'m coelis exaudins i« thronoglorûe tu^. |
RE GV M TERTI V S» Sipcccauerit homo in proximu fuujh,nbsp;ôChabuerit aliquod iuramentum quote^nbsp;neatur aftricîus,ôC uenerit propter iuramcnbsp;turn coram altari tuo in domum iftam,nbsp;5^ tu exaudies in ccelo,amp;facies,amp;iudica-bis feruos tuos, condemnans impium,nbsp;reddens uiam fuam fuper caput eius,iuft^nbsp;ficans^ iuftum, ÔC retribuens ei fccundunbsp;iuftitiamfuam» Oramusitaq^ ùiprimisnunc, utcaufifiufldfiff^'''^ iufiasfoloiuramcnto refoluendas, hoc loco, Wnbsp;feiens, manififtare digneris, ut omnis falfit/isnbsp;tiahumilieturcr timeat popubts tuus falfi«’t‘‘lr^f’nbsp;uerum }icgare,honarare tuam ueritatein,lt;7nbsp;care nomen tuum,crneutiquamblafi'hentari- Si cæfus fuerit populus tuus Ifr^^ u ram inimicis fuis, quia peccaturus’nbsp;amp;reuertenturadte, SCconfitcbuntur^^nbsp;mini tuo. Si orauerint, amp;deprecadtc‘“nbsp;rintin domo hac: 54 8c tu exaudies in ccelo. Si dimittes turn populi tui Ifracl,ÔC reduces eosi”nbsp;ram quam dediftipatribus eorutn'' «ijinbsp;Deinde oramus,ut quandoquidem peccatii’'f^^^^ienbsp;bi atiquando populus tuus,cr propterea bcllo mnbsp;dus hoftium fuorum, te iufte puniente,fîro'gt;^'^^^ciinbsp;prlt;elio çr fiigcrint,intcrimq; conuerfiadgt;nri‘'”‘'^^fa^nbsp;tem confifiifiierint peccata fua,ac tuainnbsp;uerint^ et implorauerint benignitatëtuain^'’^^^nbsp;plo,tudecoelogloriofo throno tuo exaudi^f^^Jbo^nbsp;peccata rcmittas, re^ces^ ad terramnbsp;ftiumfirore eieili funt'm exilia. Difciinusnbsp;uerti à malts orationefruflra tentare deW»,nbsp;g« pro peccatis immitti,confifiionem oroti'”^^ Pnbsp;tendam,nontamtépliprlt;tfentiamquàmnbsp;templationem orantibus utilcm:nonloco,r/nbsp;concluditur cr aditur. 5 y Si claufum fuerit cœlum. Si propter peccata eorum, SCorant^®nbsp;ifto confiteantur nomini tuo,nbsp;fuis conuerfi fuerint,quia afflig^.^nbsp;ôf tu exaudi eos in cœlo,ÔCdifl’'^-cataferuorütuorum,8CpopuIit“‘‘^j^b‘’^nbsp;oftende eis uiam bonam per quagt;^^qii^nbsp;lent,8Cdapluuiam fuper terramnbsp;dedifti populo tuo in pofteftioi’/^* pj(rîigt;*^nbsp;Sicut bcüofie fterilitate ob pluuiic d‘'r^‘‘aa_nbsp;tur peccata. A dco petendæ pluuia, nonnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. fifiiodiuina gloria: nominis cf bonitati^’'^‘^^{^ orantibus, propofitumq^ uitandi peccata, p'‘^tnbsp;hominesiuftodei iudicioadfligtmtur.orant^^ .^ti^i^nbsp;plo,dominus exaudit in cœlo.î^on exaudit nijnbsp;liatus conuerfis fidelibus ,fic ut propofitonbsp;deantadobferuantiammandatorumdei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfll-' 57 faînes fi oborta fuerit in term, Icntia,corruptusaer,ærugo,Iocutm, ^,ij#nbsp;go fi fuerit Si nfAixerit eum inimtc |
MALACHIM P RI M V ?.
Portas obfidens,omnis plaga,uniuerfa in-* Stmios,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
fames non folum oh pïuuilt;e defiitum, fed multis ocs ^‘‘i^°^iif incidit,utnonhabeatur una peccatorlVfnpxnbsp;''^gt;l^idult;e,f(mesç^ariditas.Cluas folet fepepeßisfuhnbsp;l^']‘fiincoimnoda^i terrænafcentium. Bella deniquenbsp;^^ß'^ionesurhium omnia nnmittuntur 4 deo pro homi=nbsp;'^pcccatis.
. *^unâa oratio, Sc iniprecatio,quæaccidc ^'\onini homini de populo tuo Ifraelîfinbsp;cognoucrit plagam cordis fui, 8C ex^nbsp;P^nderitmanusfuasaddomum hanc,nbsp;.^exaudics in ccrlo in loco habitationnbsp;*^*s tuæ,Slt;vepropitiaberis, ôC facies, ut desnbsp;'•'ïicuiq} fccundum omnes uias fuas, ficutnbsp;'“deris cor eius,quia tu nofti folus cor omnbsp;filiorum hoininumt
, ^onfolifacerdotes exaudiuntiir orantes pro popu= ‘W qui/q- pro fe orans humUiter crin fide,agnofcensnbsp;j^’^'^‘'^‘‘ßf^pro quibus à domino punitur, exauditur, ßnbsp;1 memoria dominum deumfuumer oboculisnbsp;‘^^it^quod eß ad templum orare. lion aute)n domi=nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ii^co poßulata,fedfeeudum uiasfuM,
quod proßeit fidelibus ç^'eleéiii, ßiK hypo-ex corde orantibua.
^.’^^timeant tecundis diebus quibus ipfi f^.^'’ntfuperfaciem terrae quam dediftipa
, quot;^‘^‘»snoftris.
jîniî templiextruili fiit^ ut ifraeliticui dominum colcret fohim, cr timeret ab illius ofrnbsp;ßilicct mandatorum eius,quàm diitnbsp;i« terra patribus promißa. C^uibus eie=:nbsp;neeeßäriü non eß, nee fitit utilesnbsp;alienigena,qui non eft de po-aj ^^‘’olfraeljCum uenerit de terra lon^nbsp;”5^3 propter nomen tuum,nbsp;'^^idient enim nomen tuum magnum,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuam fortem, 8C brachium tuû
} SCorauerit ^^nimniftam,
k ^fxaudics in cœlo, in firmamento ha= (jQ^'^'ili tui,8lt;: facies omnia pro quibus in-Ij/^iieritte alienigenar utdifeantuniuernnbsp;fiç^^^Iitftrarum nomê tuum ,timerete,nbsp;Hiç Pupillus tuus Ifrael, 8C fciantquia nonbsp;' hj? inuocatum eft fuper domumnbsp;ç^'’’4ugt;amædificaui»
dei ifrael promulgari ucnerandtimadgloriam dei, non
quot;kjir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß dubitatur. f^on er=
’'^pro- ^°’^oopc)-e fuo cy gloria diuini nominis lt;ÏKod eßet,utißuendis,cr crimennbsp;”r’^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;erßperbia. Certißi
^n»n omnibus prophetis cr patribus olimfif ’^fiiiie^r^^'^’’^''tusdeuspatumfuorum agnofeeretur abnbsp;’’‘‘‘fido^orcolereturinueritatee.tiußitM.tiiee
REGVM TERTIVS; 15! enim erat benediäio expeôlataàgentibus per fernen A^nbsp;brah£ ac Dauidis^ quam interim per Chrißum er apo^^nbsp;ßolos mtmdus fentit ergratulatur, iudieis inuidentibuinbsp;ergratiam diffufamgentibus blajfhemantibus.
44 ^Si egreffus fueritpopulus tuus ad bel Ium contra inimicos fuos, per uiam, quonnbsp;cunquemiferis eos,orabuntad dominuranbsp;contra uiam ciuitatis quam clegifti, 6C connbsp;tra domum quam ædificaui nomini tuo,nbsp;4^ SCexaudiesin coelo orationcs corum, etnbsp;preces eorum,SC facies indicium eorum-Si hoßes impij, fideles iniußo hello aggrefiifiierittf,nbsp;coegerintq; exire,nec pofiintadorare dominumin tem^^nbsp;plo, faltem fide deuotioneq; ad dominum templi oran^nbsp;tes,fic exaudieiuur, ut iußa uindiila percutiantur ho^nbsp;ßcs,er fideles liberentur.
4 6 nbsp;nbsp;Quod fi peccauerint tibi (non eft cni ho
mo qui non pcccet)6c iratus cotra cos tra^ dideris cos inimicis fuis, 8C captiui dudinbsp;fuerint in terra inimicorSlonge uel propc,
47 nbsp;Sc reuerfi fuerint ad corfuum in terra cinbsp;ptiuitatis, SCconuerfi dcprccati tc fuerintnbsp;incaptiuitatefua, dicentesî Peccauimus,nbsp;inique egimusjmpiegeffimust
48 nbsp;nbsp;amp;reucrfi fuerint ad te in uniuerfo corde fuo, Sc tota anima fua in terra inimico-rum fuorum, ad quam captiui dudi fuerint, Sc orauerint ad te contra uiam terrænbsp;fuae quam dedifti patribus eorum, SCduhnbsp;tatis quam elegifti, SC templi quod ædificanbsp;lt;ii nomini tuoî
Nozi poteß homo fine peccato uiuere in hoe mumdo: PeccatotS imperfiila enim funt er defiduofa omnia opera, ctiam P**“*’nbsp;bona,fi diuino iußoq; iudicio appendantur, l:ion tarnennbsp;finit domin us fideles fuos impune peccare: fed uelut paanbsp;tereorrigit er emendat,reconciliaturq; humiliter orattnbsp;tibus, er in medij s calamitatibus uires er animum con*nbsp;ftrtfuauiustolei-andiaduerfa. In cuius manu fumt tarnnbsp;impij quam fideles,ut non ittius eratrotius feuiatim^nbsp;piorumfitror,quàm domino placeat.
49 nbsp;exaudies in coelo in firmamento folq tuinbsp;orationes eorum,8C preccs corum, SCfacies indicium eorum:
yo Sc propitiaberis populo tuo qui pecca-uittibi. Sc omnibus imquitatibus corum quibuspræuaricatifuntinte, 8Cdabismianbsp;fcricordiam coram eis quieos captiuos hanbsp;buerint,utmifcreantureist
¦j^i Populus enim tuus eft, SChfreditastua, quos eduxifti deAegypto,demediofornanbsp;cis ferreægt;
51 Vtfintoculi tui aperti ad deprecations ferui tui,SC ad deprecationem populituilfnbsp;rael, utexaudiaseos in uniuerfis pro quibus inuocauerintte*
Voluit dominus populum fuitm nonalium auxilios torem fufficere quàm deum ifraelis, qui foli« colebtUwnbsp;CC i
-ocr page 304-|
HALACHIH P RIH vs. intemplo,ciusci; reuerentia fempcr obuerfdri confcicn tijs illorum,ut quocunq^ locomm abieili effent, doinintnbsp;tomen dei fui,potrtvmcj; fuorum minime cr nunquäob^^nbsp;liuifcerentur, nec cefforent fferore in ilium. Pocere au^^nbsp;tan i»dicMm,efi punire iniquitates çjr uicem repende^nbsp;rchoftibuifidelium,etiamdiuino prouidentio zr iuffunbsp;immißK ,fi finifiro intentione or otrotius quom par fitnbsp;prow corde uiîlos trodauerint, eirgloriamtriumphinbsp;diuini fuK tribuerintuiribut. 55 Tuenimfeparaftieostibi inhærcditatê de uniuerfis populis terræ,ficutlocutus esnbsp;per Mofen feruum tuum,quando eduxiftinbsp;patres noftros deAegypto domine deus»nbsp;FJeÄio fidenbsp;nbsp;nbsp;Iwnlwt diligenter fidelibifi imfignem charitotem ele âionis diuinlt;e, cuiits nunquom obliuifici debeont, cuiui in promißis ueritotê femper fint experturi, ut ipfi quo=inbsp;que non definont cogitore, quid iUi uicißim promiferintnbsp;obligentur erdebeant Ù tempore exituf iüorutn de Acsnbsp;gypto per dei uirtutem grotiam. 54 nbsp;^Fadum eft autem, cum compIefTet Sa (omon orans dominum omnem oratio^ nem,ô^deprecationem hancîfurrexit denbsp;confpediialtaris dominitutrunq; enim genbsp;nu in terram fixerat, amp; manus expanderatnbsp;in coelum. 55 Stetit ergo, amp; benedixit omni ecclefiae Ifracl ucce magna, dicensî ¦j6 Benedidus dominus qui dédit requiem populo fuo Ifrael, iuxta omnia quæ locu^nbsp;tustnonceciditneunus quidem fermoexnbsp;omnibus bonis, quæ locutuseft per Mofen feruum fuum. Ceremoniae Ccremotiiot multoi neceffiorioi fitiffie populo l/roet fanftorum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gentUium ceremos niot : ideoq; or Salomon rex illorum non fine ceremo^ nijs orat: qua; zir fidelibus non funt afpernandte, fi cor^nbsp;dis eos deuotio exprimdt,Qrnon fola hypocrifis,qua donbsp;minum irritat,non conciUat, qui corda intuetur çr resnbsp;nes fcrutdtur, non ßteian reueretur. Genubus itaq; fle=nbsp;xis, or monibus expanfis in ccelum orauerat.Deinde furnbsp;git,z3’ imprecotur optima qu£q; populo, clora uoce,itenbsp;rum àgrotiarum aiiione inchoans, diligenter inculcansnbsp;ueritatem promißionum dei,ut fiducia certa domino adnbsp;hereout fideles,nbsp;nbsp;nbsp;ex ilUusgfdtio femper pendeant tos ti:ha;c efifummapictatis.
Onndum nbsp;nbsp;nbsp;C^uantumlibet firtiterfidelis in dominum confidat, lempct, femper tarnen orore debet,ne defcrdt,ne negligdt,quans doquidemfine illius gratia nihil fumus nec poßumus:fcdnbsp;wee i« potefiotenofiraeQr nofiriimeft.ldeotgt;r((ndusdoa |
REGVH TERrrVf. minus,ut ipfc inclinet illud ad fe diligendu,amp;aditgt;ipln dum illius uolu-ntatem et mandatoru eius obferuantia, anbsp;quo defiderio numquam uacandu eft etiöß uerba ceftét.nbsp;59 Etfintfermonesmei ifti quibusdepre-catus fum coram domino, apprepinquannbsp;tes domino dco noftro dieac node, utfe-ciat indicium feruo fuo, amp; iudiciumpopttnbsp;lo fuo Ifrael per fingulcs dies: SCfciant omnes populi terrx quia do-minus ipfeeft deus, ô^noneft ultra. Oratodhucutacceptabihs fit hoc femel delatade^ precatio pro omni tempore,pro toto ifiaele: ut det unisnbsp;cuiq; fidelium quo egct,non reddat iUis uieem peecotoanbsp;rum fuorum, fed dementer arÿtat corrig,'‘if^‘^‘’^^^nbsp;tes, non abijciot, fed de ede in diem faciatnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g,, gloriam nominis fui m gentibus ,ut oimusiH“^“^ feantunurnuerum optimum deumfiluintjf’P'''^nbsp;quern aHorumnuUus^ 61 Sit quoq; cor ueftrum perfeduiu domino deo noftro,ut ambule«’“®5nbsp;cretis eius, ÔCeuftodiamus mandatenbsp;ficutamp;hodie. Hee oratio aßidua habenda eft ad doi^'^ pio,propopidodei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^0 Igiturrexamp;omnisIfraelcunitO’* labant uidimam coram domino-6^ Madauif^ Salomon hofii^snbsp;quas immolauit domino, boufl’/^^iPnbsp;duo millia, amp;ouium centumnbsp;liaîôtdedicaneruntdomumdofl’*’’*nbsp;omnesfiliiIfrael.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ^ximushoftiarumntmterusinteßiglr'fgffielt^'''’^ »0 die,nec quotuordecim,fcdfuceeßiuenbsp;menteuitisobl4tus,zr inceleberrimanbsp;qua populusgaudere zir admirari poffet,^'’^^i,Qamp;nbsp;de tamfolenni cultu dei,coeptofecundu or«»”nbsp;bus facrifieijs dedicabotur tom altarenbsp;quxm tota domus domini.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, - jtfÜ ^’4 Indieillafandificauitrex quoderatantedomumdomini**^nbsp;peholocauftum ibi, ôCfacrifjdui’^’^ugt;^nbsp;pes pacificorum t quoniamnbsp;quod erat coram domino,minusnbsp;pere non poterat holocauftum,nbsp;cium,8Cadipem pacificorum, Adperpetuam memoriam confccrand^inj^ftt^ corum facrificiorii Sdlomonis,in dedieati‘gt;’^^jgfl’”’’*’nbsp;pli,ordinduit,utetiamfecusardm oneamnbsp;inpauimento holocaitfla fièrent,ob multdgt;“^‘^gt;^ld'‘nbsp;ficiorum,qu£ ara uiginti cubitorumnbsp;titudinis capere non plt;U:uiffit.Sic in initijsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;((((^ tio,qu£ non radices egit inftgt;iritu,fid externW^^^^ moniarum pompa ad horamapparct,nbsp;dona comtempletur, fed animum, non tom of jnbsp;fidem. Fecit ergo Salomon in ftiuiutem, SC omnis Ifrael entttco ” Jo |
WALACHIM PRIM VS, magna abintroitu Emathufq; adriuSnbsp;^.®8ypti coram domino deo noftro fcptenbsp;^iebus Scfeptem diebus, id eftquatuorde-diebus»
Etin die oiftaua dimifit populumtqui be J’tiaicentes regi, profetSi funtin tabcrnacunbsp;3 lua IrtanteSjSó alacri corde fuper omni^nbsp;UsbonisquæfeceratdominusDauid fernbsp;î^ni, '’°^uo,8^îfraelpopulofuo»
NoiW!« pneter legcin prorogMit folcnnitatan M ^ulofumnticipaiido fcptcm dies, ut fièrent 1^^=:nbsp;’‘^’'decint corainui fvfli dies,toti populo ifrael, propte^inbsp;dicitur magna eeelefta, uel contio totius geneis, çrnbsp;^^promißionis incolarum ab Hcmath aquilonari adnbsp;^^^egyptiauftraleinterminum iUius. Septem pri=:nbsp;'^'^dicbiisdedlcationetn tcmpli cclebrarunt, fequenti=nbsp;tabcrnaculorum, in cuius celebritatis oâauonbsp;'^^‘^ollci^acelebrata,abeundi poteßatem acceperuntnbsp;P^°priauigeßinatertiadie menßs. Abeuntes autentnbsp;dixerunt coUaudauerunt dominum deuntnbsp;^îdeUfîtes cumgaudio et Utitia, quia tantam deinbsp;‘^accepiUent,ut fub pacißco rege dominum deumnbsp;Öj'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iigt;ftore,idqj merit is Dauidisfan^
.'^^iusautem,ut promißionum diuinarum ueritoi cK/titw animarennbsp;^''^ßguramautemuerifilij Dauidüeßi£,cuiutrcsnbsp;^ßlicitatis hoc umbra erat.
CAP VT rx.
fâiAâum eft autem cumperfeciC-Salomon ædifîcium domus ^àdomini, 8C ædifîcium regis, Si.nbsp;iomne quod optaucrat Salomonbsp;J. 'Ï^luerat faccre,
ficü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fecundo Salomonf
ti^f dominus ad eumî Exaudiui ora tuam amp;: deprecationem tuam,qu5nbsp;P'’tcatus es coram me: fanâificauHo-^^'^hanequam ædificafti,utponeréno-fempiternum, amp; cruntnbsp;i'v *meum ibi cunciis diebus»nbsp;'' * omnipotens maieflas, boni confulit bitnbsp;obfcquium,quod ßde, fße er charita=nbsp;til,fi‘*^‘^fidelibus. Idea Salomonit templum, exfidcnbsp;ogt;‘dutium,fufceptum ejl,etnbsp;fecMtda appäritione diuina in ßomnis, quanbsp;^‘^ß'^^ificafße locum reuelauit, er ratum habere o=:nbsp;ß^°^^^pcnfarum,quod tarnen non pr^eceperat talenbsp;tarnen ex fideißruoreßailum, non diutius tanbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quam obedientia prtcceptorum fuorum ei
’lioq “f^^^fiuderent,quantßterißeifs prafirt er auro: Ji cd ]nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;templo deteftaturus CT abieélurus,
M- . nbsp;nbsp;nbsp;^on adha-ferint, er uero cultu no coluerint.
poft^J^adringentos annos, idea no f^‘^tflogt;'umßecula templo illi affuturanbsp;'^%J'°quot;’‘'’‘^dci ,fedufq; in ßeculunii CT omnibusnbsp;’^'^ntamenßneßne.
Ji
REGVM TERTIVJ. 155
4 nbsp;Tuquoq? fi ambulaucris coram me,nbsp;cutambulauit Dauid pater tuus in fimplinbsp;citate cordis, etin æquitate, ôC fcceris om^nbsp;niaquæpræcepitibi,etIegitimamea6Ciu-diciamea feruauerisî
5 nbsp;Ponam thronum regni tui fuper Ifraclnbsp;infempiternum, ficutlocutusfum Dauidnbsp;patri tuOjdicensîNonaufereturuir dege^nbsp;ncre tuo de folio Ifraeh
Non folum populo gratiam promittit er prafentià^ fed priuatim etiam Salomoni promittit diuturnü perpe*nbsp;tuum^ imperium acpofteris. Si tarnen fide perßila ernbsp;deuotione Dauidis uiam ingreffuri fint, leges dni confernbsp;uaturi.Et quod uel ob ipßru peccata copleri no poßit,nbsp;uel imperfiile,er in typo taittum reddi : hoc in uteßianbsp;dni uero femine Dauid er A.brah£ Chrifto coplendutnnbsp;promittitur, er e/icompléta dudu femperq; copletur.
6 nbsp;nbsp;Si autem auerfioneauerfifucritisuos ecnbsp;filiq ucftri,non fequentes me, nec cuftodi^nbsp;entes mandata mea, 8f ceremonias quasnbsp;propofui uobiSjfed abieritis SC colueritisnbsp;deosalienosjöfadoraueritis eos:
7 nbsp;nbsp;auferam Ifrael de fuperficie terrae quamnbsp;dediciSjSCdomum quam famftificaui no-minimeoproiiciam à cofpeflu meoterit^nbsp;Ifrael in prouerbium, SCinfabuIam cun-äispopulis»
8 nbsp;nbsp;Et domus hæc crit altilTima (uelin exem^nbsp;pl(w»;)omnis qui tranfieritpeream, ftupc^nbsp;bitSCfibilabitamp;dicetî Quare fecit domi^nbsp;nus fie terræ huic amp; domui hulcî”
9 nbsp;Et refpondebuntî Quia dereliqueruntnbsp;dominum deum fuum, qui eduxitpatresnbsp;eorfi de terra Aegypti, amp; fecuti funt deosnbsp;alienos, 8c adorauerunteos, et colueruntnbsp;eosî idcirco induxit dominus fuper eos osnbsp;mne malum hoc»
Legis diuin£ tranfgreßionem fßiritualiter fèmper indicateffedefertionem fideiindeum, er externorwm pideidef«»nbsp;deorumac idolorum culturam.Ad quam ut propenfi “*’•nbsp;erant fanper,fic femper hortatur ad cautclam,er com^nbsp;minatur eieilionem iÜorum expyromiffa terra, templi^nbsp;illius tam magnfici euerfionem, er tam celeberrimi di=*nbsp;uini cultus ccf]ationcm,gencra[e}nq; coiifùfionon to^nbsp;tiusgcntisin toto orbe, pro quibus illuftrandis tantalt;1nbsp;feculis portenta deusa:diderat,que)n tarnen aufifùiffent .nbsp;reijeere, crpoflhaberefuisidolis,erirritare turpiter,nbsp;propter quod er intergentes irritantur, er fitnt ht opsnbsp;probrium iam exgentibus eleâis fidelibus, er in exemsnbsp;plum orbi toto:fie er templum iiïud tam glorio/inn, resnbsp;digendtmtdiciturinfummam ignominiam erfiuporentnbsp;uidentium,cr audientium eius ruinas.
10 nbsp;Explctisautem annis uiginti poftquamnbsp;ædificaueratSalomonduasdcmos, îdeftnbsp;domum domini SCdomum regis»
D«lt;e domus nominanturcum plures fiterint,coms Domo» prehtnfe tarnen fub nomine domuf regit. QjMndoc[ttianbsp;ce 5
-ocr page 306-|
HALACHIM PRIMVS. de m omnes pertinebant ad regiam magmficentiam,pro^ pe tetnplum donünt tedificaU, loco dccliuiore qu.iin cpnbsp;fettcmplum,utalicubiindicatur in iercmia[ecundumnbsp;llebraos,annis tredecitn, ficut CT tnnplum domini an=nbsp;niifeptein. II Hiram rege Tyri præbentc Salomoni ligna ccdrina amp; abicgna, Si aurumiuxtanbsp;omnemucluntatem fuam î tunc deditrcxnbsp;Salomon Hiram uiginti oppida in terranbsp;Galilææ* Pro imprnfis CT opera Hiram régis Tyri, c/ua; in ' dificationem domoriimcurauit,reddidit illi Salomon op pidain Galibea utginti. InParalipomenon fcribiturip==nbsp;fum Hiram Salomoni dedi/Je uiginti urbes,quod utritti^nbsp;que fieri potuit : /tquident proinifcue Tyrij Sydonij^nbsp;babitabant cum ifraele, ut utrify^ utile ßierit commuta=^nbsp;tiolocorum,eatenusutgentium oppidaTyrio daren»nbsp;tur,lfraehtarum uero oppida Salomoni, pro pace con=inbsp;feruanda. 11 EtegrefluseftHiramdcTyrOjUtuidc^ ret oppida quæ dederat ei Salomon, amp; nonbsp;placueruntei,
Ghsibuh« Terrrf Chabuldicitur,quiaharenofa,c^parum/êr^ tilis terra,qua'cr di/plictiituelut tcnacitatisargumentnbsp;turn régi Tyri, non tarnen propterca amicitiam foluit.nbsp;Siuc bene egerit Salomon, jiue fecus, non requirendumnbsp;anxie : quod non fùerint perfèili undiquaq; quicunquenbsp;patres,fîcutnec illortimfilij in nouo populo, quantum»nbsp;ïibet etiam pleni Jpiritu fanélo prtcdicentur paßim. 14 Mifitqucq; Hiram ad regem centum ui gintitalentaaurû I y Hæccftfumma tributi, qua fuftulitrex Salomon ad ædificandam domum domi--ni Si domum fuam,Si Mello, Simurum lenbsp;rufalcm,SiHefer,8i Mageddo,8i Gazer»
næumquihabitabatin ci uitate, interfecit, Sidediteamin dotem filiæfuæ uxori Sa-lomonis»
J g SiBaalathjSiPalmiram in terra folitu-dinis» . EtomnesurbesthefaurorumquiadSa lomonem pertinebät, Siciuitates curruS,nbsp;Si ciuitates equitum, Si quodcunq; Salomoni placuit ut ædificaret in lerufalem.nbsp;Si in Libano, Si in omni terra poteftatisnbsp;fuæ» ^0 Vniuerfum populu qui remanferat de Amorrhæis,Hethæis,Pherezæis,Heuæi5,nbsp;Silebufæis,qui non funtdc filiis Ifraelî a.1 - horumfilios,quircmanferaniinterra,^ |
11 -REGVM TERTIVl quosfcilicet non potuerant filti Ifraclex-terminareîfecitSalomcn tributarios uflt;lJnbsp;in diem ha ne» Defilqsautem Ifrael non conftituit lomon feruire quenquam, fed erant uirtnbsp;belIatores,Siminiftricius, Siprincipes,öinbsp;duces,Siprsefedii curruum Si equoruni* Summa tributi hie notatur, quod fufîulit Salo/noit i fege Tyri çr alijs rebquqs Chanan£orum,Amigt;’‘gt;’'‘ jo®«»quot;'nbsp;rÎjæWjHfKifw, Hethais, Phcreßcts,lebuf'ais, quifertue‘nbsp;bant omnes ßecundum uoltentatem regis. Exnbsp;^auatnine 1fraelis parautt ædificia fua, domum domtttt*nbsp;domum regis, cr glorioßum quoddam ledißa“’’'nbsp;uitate Zion,qu£ cr Dauidis dicitur,nbsp;circumdedcrat,qu.edomus Millo dicebatur, ix ¦nbsp;gis crnobiliumciuium conuentus, uelpubliexii““nbsp;uelutimcapitoliofacrofandlouelfolcnnesalijnbsp;tus populi agebantur.Murum quoq^ lerufaletitnbsp;rauit,cr inflaurauit.Vrbes deniq^ reo’dißcauit, Jnbsp;Mageddo,cr Gafer,quas Pharao inÿ'atiamnbsp;ceperat, occifu gentilibus ciuibus, cr fibinbsp;dcderat,uxori Salomonis : cr alias urbes muM’Znbsp;fauris, curribus ,equK, equitibus zy ucnatiotub^J ’nbsp;MJßolitudinibus, zs“ pro pecortbus ac lumentb-quidcupiebat effleere potuit, ob diuitiasnbsp;Cr finegrauamineIfraelis, quiillitantumnbsp;infcriutijs honefliszd“ honorificis, inmilitiu^nbsp;regionum caterisq^ offices zr exercitijsnbsp;Tantaßlicitate donat dominus fideles, ut nulbß^'!'nbsp;fed mundo dominentur, zr omni quod eß innbsp;nia enim pofiidcnt,etiam fi rebus paupereS'nbsp;lahuiusmundi,impi) quoqueferuire coguntitf‘‘'nbsp;profidlibiisfiliorumdei,zr uerislfraelitis,negt;'‘^^nbsp;nis regnum zr imperium ßrentibus in Jfiritttsubnbsp;Zyfideipietate. Erant autem præfeÆ qui fupf‘’I’ Salomonis ,quingenti quinquag'‘'^’y^;jnbsp;habebant fubieólum populum,!*’^'*’’’nbsp;tem operi» 14 Filia autem Pharaonis afeendit tateDauid in domum fuam quaflt^ Extra ciuitatem Dauid Salomon dornt»» rrft uxori regin£, quam nutte ipfa afeender^ ] ZX inhabitare prope domum regis nonprotid»nbsp;Quidam£dificium Uiiüo exponuntplateai»nbsp;uel latitudinem in ciuitate Dauid diüa Zi»»,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j.KrH- lomon implcuiffe dicatur domibus feruorum J Nobis pr£/cripta fententia uerior uidetur »ttinbsp;moquarto.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„jd' ly . Offerebat quoq,’Salomon tnbuS p bus perannos holocaufta, 5i |
mal ACHT M PRIMVJ. öinias fuper altare quod ædificaucrat do-’”ino,6lt; adoicbatthymiama coram deminbsp;•'o-perfeda^ eft domus*
^onfiituit Salomon ritum eolendi deum iuxta legem jetuandum 4 Lcuitis dtligentifiime. Ordiiiauitq} facer=nbsp;dotiumfecumdum uigi/ntiquatuor uices,deq; oblationi^nbsp;ptouiditfacieiidis quotidie,^^ in fiflis pafih£, he^^nbsp;^doniadarum, tabernaculorum,calendarum,acfabba=:nbsp;dgt;onn,ficut in Paralipomenon di/fufe fcribitur, hie uenbsp;*¦0deholocauftiscrfacrifieijs, q dentsnbsp;amp; fujfitu, fcilicet 'm utraq^ ara, amea or magna,nbsp;^^^'Hatrio facerdotum ftabat ante porticumfCr ausnbsp;I'ta intra templum in fanilo coram oraculo ora insnbsp;^‘^ßdiccbatur.ld igiturintelligédumefl, quum dicitur:nbsp;^^fi^uinq; eft templum,
Nauim quoq? fecit rex Salomon in A-gaber,quæeft iuxta Ahiloth, in litto-“¦f inaris rubri,in terra Idumææ*
Hiram in clafle ilia feruos fuos *^'gt;^08nauticos Qc gnarosmaris,cumfer-quot;'^Salomonis*
¦ Qpiquûueniflentin Ophir, fumptum aurum quadringentorum uiginti ta-detulerutad regem Salomonern*nbsp;SMittm habuitauri afièrendi m regnum fuum Salonbsp;’’quot;quot;’fx Opbir, extrttdla naui 'm Aziongaber maritimanbsp;iuxta mare rubrum,'m terra Edom,haud procul abnbsp;ubi claßis lofaphat ui tepefiatis pofiea attrita fcrinbsp;Idg,- auxdio confilio Hiram regis ryri.Cuiusnbsp;'^“'peritiores erant rerum maritimarum quàm Salosnbsp;ferui. Singulis nauigationibiis aduehebant reginbsp;ï'^ittgèta ey' uigmti talenta auri.Argenti uero quodnbsp;quot;‘'titfradfirebaturnon habebaturratio. inuerbtsdiesnbsp;'^‘^^^‘d’eturquadr'mgenta zy qu'mquagmta talenta.Vanbsp;^f°'’eordt{t(irfiexee/fus reijeiatur in expenfas nauinbsp;charitatis pretia in ccclefiamaduexenbsp;^^illi,nonfoli Hcbr£i,fcd etiam conuerfi ex gensnbsp;‘ ^eclcfia enimfidelium in mari huius mundi pofisnbsp;^'MetacquirencLe fapienti£ zy uirtutis, dumgentisnbsp;^'¦^‘'Ularifapientiaeruditi cum ftudiofis diuin£lcgisnbsp;^’^^ateferuanturfidei ey charitatis.
A P V T X
Ed 5C regina Saba audita fama (Salomonis pro nomine domininbsp;^iiuenit tentare eum in ænigma-^^tibus»
^‘‘l^iontia,diuitijs, çr fama optima Salomonern do^ dominus adgloriam ifraelitic£gentis: qu£ ftrè ninbsp;affiUaffe uidetur quàm clarum imperiu,quodnbsp;breue Hits concèdent, docuit quàm mhilßntnbsp;omiua,obnoxia uitijs çy- periculis.E.ogfiiam Sanbsp;jàpiontia Salomonis,cr desnbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pertinent. Verißmile
diuinw audire uoluiße Salomonis theo .. enimgloria fummi dei creatQrif otnniMn
REGVM TERTIVÎ. I5‘4 oamp;^fomw Salomonis diffèminabaturingentcs,fititq}nbsp;typMeccleßlt;e cxgentibtK congregancLe ad uniuf deinbsp;cultUKi,pcr Chriftumfilium Dauidpacificum. Ecclefianbsp;erûmcircttmamiôiauarietate,facrapopulifuicrpat€rnbsp;n£domuioblita,barbaragente,nonammo,qti£mapernbsp;to percgrin.i fïiit,fcd in occulta fanólorum fieri duts o=nbsp;ptabat. Vilde non lblumcœlefîiprlt;emiorefurredionisnbsp;beata,fed etiam poteflate apoflolica deludaiK adulterisnbsp;iudicandiifipfiiis ore iudicis digna cenfetur) quia Chri=:nbsp;fium in Salomone mirata uerum regni ccelefiis affèilumnbsp;imagine myflica ecclefi£prouidentiiimpletierat. Hlt;ecnbsp;Mrfwn«. Et hocuideturßgnari per id ouodfcribitur:nbsp;Audiuit fitnt.imSalomonis pernomendomim,uemtc!‘nbsp;ad proponendum lüi quteflionesfitas, eSquot; tenigmata maionbsp;ru/mdedeo.
EtingrelTa lerufakm mul to cum comi tatu diuitiis, camelis portantibus aro^nbsp;mata, ÔCaurum multûnimis, 8c gemmasnbsp;pretiofas, uenit ad Salomonern, alocutanbsp;cft éi uniuerfa quæ habebat in corde fuo
Diuitijs regionisß(£ onufla uenit ad regem, defide^s rio regis attrada : fie fide in deum potiti,utiliter iungutnbsp;difeiplinds fieculares, zr gentiliumphilofophiamuerbonbsp;domini difiiendo, qu£fide deflitutis uenenafitntprlt;efeitnbsp;iifiima pictatis.
5 Etannunciauit ei Salomon omniaucc ba quæ prepofueratî non fuit fermoquinbsp;regem poffet latere,amp; non refponderet ei»
Salomonis facra eruditione docetur regina etbnica: fie quoq; nihil ad bonâ uitam utile non doc et facra feri^nbsp;ptura crffiiritus donùm.'tJihilfidelem ignorarepatiturnbsp;fipiritus fandus pertinent ad falutem.
4 nbsp;Videns autem regina Sabaomnemfa^nbsp;pientiam Salomonis,SC domum quam æxnbsp;dificauerat,
5 nbsp;5C cibos menfæ eius, amp; habitacula fer^nbsp;uorum,8lt; ordines miniftrâtium, ueftesçnbsp;corum,8( pincernas,amp; holocaufta quæofnbsp;ferebatin domo dominitnon habebat uhnbsp;trafpiritum.
Non leguntur ludei tantopere admirati Salomonis magnificentiam, fed regina gentilis filicis Arabite dominbsp;na, aura çy aromatibus diues, adntiratur, non tamponnbsp;tentiam quàmfapicntiâSalomonis;non tam cibos, meanbsp;fits,nbsp;nbsp;nbsp;nümflros, quàm fapicntißimum iHarum rerum ®
ufumzy'ordinemdecentifiimum, erfapienter mfiitu^ tum per omnia.Sic enim decetfidelium reges,ut in illosnbsp;rumaulis orimperqs omnia fecundumordinem fiant,nbsp;nihil fordidum, nihil temere, fed nec uana ofientationenbsp;maiorum opum quM profint reipublicte. Ne quid appanbsp;reatquod quoquomodorefipiattyrannidé,c:rluxumnbsp;rerum cumgemitu opprefiorîi. Huiufmodi fapienter innbsp;flitutum palatium alias non uiderattdiume fapientilt;e donbsp;dfmas à fuis Magis non didiceratiuiam fdutis lt;eternie,nbsp;cr pietatis uer£ régulas non audicratimultoq; plura canbsp;ram exporta didicit, quàm à run!igerulis,qui uanu tan^nbsp;tvm di/fetninnni., audierdt.
CC 4
|
MALA CH IM PRIM VS. é Dixit^adregcnijVeruseft fcrmoqué audiui in terra mca fuper fermonibus tuisnbsp;S(. fuper fapientia tua:
na typus^ec nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conuciiit fanilte ecclefite t^uæ ctuditis mim ftefix, culii Chri/H prouocata efl ad quarendum eim,fed poji ^uam ad ipfutn peruenit per fidem cr baptifmtim,consnbsp;fideratis fa/iélie fcripturie teflimonijs. DiuinitatK eiuinbsp;poteittiam agnefcens, porti ei uidetur ejje quiequid narnbsp;ratum ante audierat comparatione perceptsgratilt;enbsp;ucritatis:nnde cradmirando in laudcmeiut erumpit,nbsp;dicens:
Plane beatos pronunciat qui doilorem fupem£ pientilt;e quotidie cum reuerentia or fide fi(jcipiunt,uesnbsp;ri dei facramenta docentur,^^ fapientißimi régis man=:nbsp;data exequatur. lUi quoq; beati uere beati funt, quonbsp;rum rex Chriftus eos aterna uiftone per fidetn firmantnbsp;inprlt;eßenti er in gloria calefliperftäafruitionerefi=nbsp;cit,gloriamqi oßeiidit quam habet cum patre er l^iritunbsp;fan(lo,ftpientiamqi Ltrgitur qua mundi corde recreantnbsp;tur er fapiunt.
Rex feiifa- nbsp;nbsp;Certißimum diuinlt;egratia:ßgnum efl in hominibus fiiüisrex fenßatus cotttigerit, î^on eft pretiofîoriÜu-flriorq; hareditas,quàmfi fihum ßenßatum poftße pater reliquerit.DauidßUciortnhoc mundo poft obitum fttitnbsp;quam antejmö muacius uixit fama er operibus.Quaßnbsp;enim mortuus no eft, euifilius fttcceßit reélorfidelis ponbsp;puli in pace, qua non conftat nifi iudicionbsp;nbsp;nbsp;iuftitia re a gnetur.Sic omnia percontrarium accipiendaß régnent puerißenfu uel tyrannL
auri, SCaromata multa nimis, £¦'. gemmas pretiofasmofuntallata ultra aromatatamnbsp;multa, quàm ea quæ dédit regina Saba rc^nbsp;giSalomoni. Dînes tapi» nbsp;nbsp;Ajfattm diues eft qui uere fapiens, er qui habet ac=: cipietmagis.Sapientiaftruircdebentomnia.Deniq^O:: mnis regio mundi abnndat optimts, qua altera non ha^nbsp;bet. Commutât io bonorum iuris eft natur alts, cuius di=nbsp;Jfienfatrix eft fapientia. iiihil deeft timentibus domina,nbsp;Chrifto fe totus mundus obtulitfide,poftquam fama bo=nbsp;nitatis fua; illi innoteßere dignatus eft.
|
11 REGVM TERTtVS* Fecitœrex delignis thinis fulcra domini, 8C domus régir, amp; Jrnbsp;rasœ cantoribustnon funtallata b“nbsp;cemodi ligna thina, neqj uifa ufqj iBnbsp;fentem diem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. tnira ßlicitas fapientis régis, cui nonfolut^ÿ'^ ftri,fed etiam rex ipfe Tyri potentißiwa inarifintarunbsp;urbium,ueluti ferait ad omne uotum, quiequidpt^^^nbsp;fum habetur ex Indianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;toto mari ilUaftcrt CT oift^ claffe fua tarn pretioforum lignorum quàmgtm»!^ nùram copiam : quibus utitur rex adgloriain dtinbsp;tis fute,omnibus modis teftatus hac ßlicitatenbsp;tiamomnipotentis dei.Cui iam cultumdign^*^’^^.nbsp;fuobeneplacito fecundum intperata tiofts ‘”1 \ •nbsp;uelut cxemplo doccns, omnia a/fitim adiß'f’^nbsp;regruim dei iuftitiomq; iüius quaßerit priifUquot;^' gnbsp;IJ Rex autem Salomon dedit reg'”nbsp;ba omnia quæuoluit,8Cpctiuitî^'^‘'nbsp;his quæ ultro cbtulerat ei munere regnbsp;Quæreuerfa eft,Sf abqt in terra fu^'^nbsp;feruisfuis. _nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Honfolum recipit,fed pro magnificently buit diuitias fua terrlt;e,quantum deßderarcp‘’^'‘^;nbsp;ensregina,Htnonredieritpauperior qiti”’^nbsp;prlt;eter inßgfiem doólrinam rerum ’3tio«nbsp;pratulit auro ergemmis, ut eft diuitijsnbsp;ßor. Felici itaq;commutationeditatafilß^^^^j^i.renbsp;ßlicem Sabeam Arabiam, quanon eft fi^^^°I'\verenbsp;gio ,inteßAegyptumßtaatquePerficm'’‘‘^nbsp;autem pacificusnojkr ecclefia fute oinntnq''^(i^iiißiei,nbsp;bit:de quo feribitur, neßderium anini£tn^,^^^g^iii^nbsp;erc. Et petieritis patrem in «Itr®nbsp;6it uobis. Nccfolum ea qu£ petimusnbsp;nondtem petentes allicit ad orandumnbsp;ßagjilitas aut nefeit aut non prafumit petttt^fnbsp;munerelargitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. *4 ^Eratautem pondus auri feX' batur Salomon! per anncs fingquot;*”nbsp;centorum fexagintafex talentori’”’jj,p£rnbsp;IT excepto (eo quod aßircbant) uiri,nbsp;uedigalia erant,amp; negotiationes^nbsp;riorum,amp; omnes reges Arabir»®''nbsp;terræ. Parumfiiißet diuitias coVegiffcannia‘tgt;”'.i^iKre^ niß eas fapienter expendere, er pro eo»ni^‘^'‘^nbsp;gniiÜisuti poffecôUgi^et.Pruàuseniint^'^nbsp;in ufu eft fapientis admimftratoris, alioiftt^tnbsp;culus in fuis nare quidprodeft r Deniqae‘ilt;^^^''nbsp;pertinebat, ut regnum filiorum ifracl qu^td^nbsp;beretur intergentes, pro quibus magnalói del pnbsp;reßrrentur paßim fa£ia, ut ipfum cateri quoqgt;nbsp;régna timerent. ’ lt;fFccitquoq; rex Salomon nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de-« ta de auro puro t fexcentos auri dit in laminas feutiunius.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 17 Ettrecentas peltas ex auro centæ^ minæ auri unam peltain I, |
MALACHIH PR IM vs. débanttpofuitœ cas rex in domo faltus Linbsp;bani.
TiJfitrf prfce abundat, ut ad lufum magis crgloriim aurea paret quàitt lerea, Ha/iat fcilicct cr Iannbsp;inßi/rJpinarum acutM,nbsp;nbsp;nbsp;clypeos protegeittes ex
^^ÿ^ap^telattK imbeÜefiniftrum. Eaqito^ ex auro ey dilatato pulehcrrimo conßcit, ey armamentnbsp;I gnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:mpüfuit cuftodienda,m tempus belli ucl giorite.
Fecit etiam rex Salomon thronum de «te. grandeÎ Si ueftiuit cum auro fuluo,nbsp;Soliiî regale eburneiim miro /plendorc pretl/nbsp;nbsp;nbsp;ar^t
^^ucauit ex ebore fcilicet zy'aurooptfmo:nondu=‘ ‘^qiun iußitia: folium fiterit zy' tequitatis.Et fub tarnnbsp;quot; fege pauperibus nihil necejfariarum rerum abcjjenbsp;NT‘lt;s efl, alioqui tanta auri abutidaiitia uitio danda csnbsp;^^^ßnegledii pauperibus, faflui tantum cr libidini denbsp;'^‘•‘Ifet. Hoc folium fandi patres eccleftam fanilam innbsp;quo pacificus noflrr regnat, iudicia pronbsp;; quia anima iufli fedes efl fapienthe. Ex chorenbsp;eaflitatis ucrlt;e prterogatiua, qualis efl in elephannbsp;^‘*^ieinperanter mifeetur foemituefu^, coniugefx^:nbsp;utitur. Pudicis huiujinodi animabus dominusnbsp;‘^'aatur. Auro quoq^ fltluo uejUtur ecclefla, dum pernbsp;Oquot; miraculagloritc futeillam iUuftrat. Vide P.ha=nbsp;de talibuSjUbi zx muenies manducationem car=nbsp;S^^ifti, zir fanguinis eius potum,eiTe facramenta donbsp;iq^^paflionis.
u 'lui habebat fex gradus î ôC fummitas . ’’oni rotunda erat in partcpofteriorit 8Cnbsp;j^^^manus hincatq; indcad locum feffionbsp;duo leones ftabantiuxta manus (finnbsp;io«“*«.)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
ftantesfuperfex hincatq; inde : non eft fadum talcnbsp;quot;î Uniuerfis regnis.
tin r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad de^a
‘‘^i^propofltifunt zi^ ordinati. Wtanus quoq^ retis , quibus fuauius quiflgt;iam aflidere poßit crnbsp;lifjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ac deliciasregales appofuit throno,qui
°''^'^‘bus maieflas imperij facratior ac nobilior habe i^froremimpioruin,confolationemq; pioritm,nbsp;pco ''nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;magiftratus deleäantur, non tremttnt
h ^°'^feientiarum fynceritate.
S M ®quibus potabat rex °nion,erantaurea.'amp; uniuerfa fupellexnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Libani de auro puro.-non e=
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pretii putaba^
P^iinentia omnia aurea pro rege cfc quot;«(liter zy reliqua uafa, qu£ ad uniuerfam men*nbsp;‘^^^^^^antur, quotiefcimq^ publias zir facranbsp;LtV^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßl^aniter, quod ficbat in domo fal=
lt;(jj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qmnia er ant aurum optimum, fie utparute
argentum fiteritobmultitudinemafit Salomonislîierofolymte.nbsp;nt diélum cfl,aurum copiofum affvrennbsp;^^lt;iiapermare^n^ulKlufirisannorumtriant,
REGVM T ER TI Vf. lyj
Gmnia uafa Salomonis aurea,fi^ficant antmas fanilo rumuoluntati diuinte deferuientes mtidas elfefcientianbsp;Z^ charitate, continences potum aqua uiute falientis innbsp;uitam tetern.im. Nec argentum fermonis aliquid efl, fednbsp;uirtiis dei cr ftudia.m,non loquendi fanéla, fedperficitinbsp;endi, ut magnus dicatur inregno deiquificcritz^ do^nbsp;cuerit.
Xi
quia nauis regis per marccum nauc Hi ram femel per tres annosibatinTharfis,nbsp;deferens inde aurum amp; argentum, amp; dennbsp;tes elcphantorum,amp; fimias 5C pauos.
Ciuicquidrarum,jßeciofum,dele(labileacadmiran duminueniebatur admagmftccntiamrcgisaffèrebatur, lomoius.nbsp;utpauones,fimilt;e zirfimilia. Oblctlamentahoneftainnbsp;creaturis dei percipi po]ftmt,cr in ufum adnùrâdi créanbsp;tons ac fenfuum humttnarum recreationcmdefumun^nbsp;tur non illicite : fi citra mandatorum dei contemptum,nbsp;ZTfine negleitu necelfariorum fludiorum traâentur,nbsp;tJondifiilicet deo regumzir quorulibctfapicmuabwtnbsp;dans etiam copia cum âmorc dei, zif fine proximoruntnbsp;iniuria,fi tarnen iudiciuziriufiitiamcolantjzy fui Offltsnbsp;cij non fint immemores, fed cogitent ftudiofe zyquot; iugiternbsp;quid ex officio fuo debeant deo zy fubditis.
^Magnificatus cftergo rex Salomon fti per omnes reges terræ diuitqs SC fapictia,nbsp;1.4 Etuniuerfa terra dcfidcrabat uultûSa=nbsp;lomoniSjUtaudiretfapientiam eius,quantnbsp;dederat deus in cordecius;
Diuitijs ZiT' fapientia clarior er at Salomon omnibus regibuSjdono domini dei fui,non propria circumjfieétionbsp;neacquifitis,fedexpromifiionibus diuinis, quttscele=anbsp;brandas uoluit toto feculo, zy in omnia tempora, ut di=inbsp;fiant reges unde hec illis proueniant,quem intérim fu=nbsp;ffiieere debeant pro fuagloria conferuanda.TypUS de^ Salomonnbsp;niqsChrijiiregiserat,cuihlt;ecomniafecundumffiritumnbsp;crueritatemfolicoaueniunt,utfitthefaurus omniumnbsp;nbsp;nbsp;' ¦ ?
bonorum cr largitor liberalifiimus. Is enimfolus efl ex peéîatio omnium gentium, de cuius plenitudine omnesnbsp;accepimus,gratiam pro gratta: cuius doilrina zr meri=:nbsp;turn diffufa funt in omnes terrarum angulos:cuiusfapi=anbsp;entia: non eflfinis, zyquot; bonitatis exuberantia nunquantnbsp;exhaurienda. Cuius uultum afliiccre defiderat in confienbsp;^ugloriie eius uniuerfa ecclefia fanélorum,dicens: Tilt;anbsp;bi dixit cor meum, C^ejiui uultum tuum,uultum tuuntnbsp;domine requiram.
Etfingulideferebanteimuncra,uafaar gentea amp;:aurca,ucftes amp;arma bellica, aronbsp;mata quoqj,amp;: equos, amp; mulos per annosnbsp;fingulos.
Quicquid ad ilîius graltam promerendam donari pa terat à quibufuis,etiam magnis, neutiquam parce dona^anbsp;batur. Gratifîcari iüi omnes paßim impenfißime fludeanbsp;baitt:argentum,aurum,gemmas,ueftes,arma,aromatafnbsp;equos,mulos,z?' pretiofa queq;,non femel, fed quotan^nbsp;nis offvrebat. Cbriflo uero domino mhil offirimus, pgt; £= Obiarto fiénbsp;terfiduciam bonitatisillius, Ztr conflßionempaupertanbsp;tis aojine, Ab ipfi autem quicqui^ boni fier are pofifl^
-ocr page 310-|
MAL ACHIM PRIMVS. mut,fine omiii menfura donandu uccipiuiit fidelet, Cógregauit^Salomon currusSfc^nbsp;quites, ôC fadi fiintei mille quadringentinbsp;cun-us,amp; duededm millia equitum: Si dtnbsp;fpofuiteos per duitates curruum, amp;cumnbsp;regeinlerufalem. Cumit çy- équités tempore pucis coluit cr purauit, docens hofirs minime contemnendos, in tempore pacisnbsp;cogitandÜ de beÜo, ey Ml filicitatis firtuna non obliuio-nt dandat calamitates fiibito ingruere fi}litiit.Duodecimnbsp;millia equitum fitfficiens copia fapienäßimo régi uidcbanbsp;\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tur,interim tarnen curruu impedimenta non minoraha- bere uoluit q reges alij.Ad matium habere uoluit Hiero flt;)lymis,qua;dam ad incur fits fubitaneos comprimendos,nbsp;qu£dam per regnum opportunejßarfa. ^7 Fedt^ ut tanta effet abundantia argen ti in lerufalem, quanta ÔC lapidum : Sice^nbsp;drorum præbuit multitudinem quafify«nbsp;comoros, quænafcunturcopiofein cam-peftribus* Hyperbole nbsp;nbsp;nbsp;Hyperbole figura,ut populari modo loquendi com- tnunifiima eft,fic çy' faerts litcris nofine caufia familiar ris efi, cr minime coiuemnenda, ne quis mendaciu criminbsp;netur cum audit dici,quodfine faüacia quomodo fit in=:nbsp;teUigendÜ admonet communem fenfium. Alioqui re ueranbsp;ine^abilia funt beneficia dei ad fideles fiuos, O” imper^^nbsp;fcrutabilismaicfiascreatorisin omnibus operibusfuis,
Negotiatio Hegotiationes autem pretiofifiimarum rertim de Ae gypto obnoxie erant lt;erario rcgio,fiue equi fiue fcriclt;enbsp;uejks, or quicquid laudatißimum habebatur in merci=nbsp;bus, infigm teloneo transfirebatur de Aegypto in SyrUnbsp;am, çy alias rcgio)ies in uberrimum quaftu Salomonis,nbsp;per negotiatores,qui non fibijpfis lucrum infirebat, fednbsp;régi,ad cuius beneplacitum omniagerebantur: fie ut u=nbsp;nus cuïrus cui quatuor equi iungebantur ueniebat fex^nbsp;centis ficlis argenti, fcilicct equis fingulis centum quinnbsp;quagintaconftâtibus. Hihil igiturpretiofumeratquodnbsp;non primùm in Salomonis diuitias computaretur, widenbsp;perueniebat ad alios. Quicquid bonoru fideles capiunt,nbsp;Chrifto domino acceptum refirre debent, de cuius ple=:nbsp;nitudine fanili omnes accipiunt. ^fCAPVT XI. ExautéSalomonadamauitmu lieresalienigenasmultasjfiliamnbsp;? clucQJ Pharaonis, amp; Moabiti-das, SC Ammonitidas, Idumæ-as,amp;Sidonias,amp;Cethæasî Promißiones dei de felicitate fecutura obferuatoribus legis,iamimplctlt;iis docuituerbum donùni jcripturafa=‘. |
? B-EGVM te R TIV s. craific incommoda tranf^eßionum çy pcenat preuâri. catorumlegis,quomodo in fapienttßimumSalontoaemnbsp;tnciderint non tacet,ut quigloriam ey diuitias iî^its col tionts.nbsp;laudant ac defiderant,pericula çy eafus horribiles aß^^,nbsp;ciant ey formident. Et qu.im difficilefit non abuti fèlici,nbsp;bus rebus, quàm tuta res fit firtuna moderata, quamc^nbsp;fibi reges timere debeant uidentes Saulem çy Salomo^nbsp;nemgrauiter corruiffie de gloria zy mnoceittiafua,^^^nbsp;uidemqiuirum optimum non potuiffiefirreregiamH^’nbsp;centiam,ut fibi timere difcant, ey non fuam uelgloriogt;tnbsp;uel libidinem feélari, fed dei honorem amp; populifubic^nbsp;{îifalutem. Salomon itaq; plures accipiédo uxores connbsp;tra legem donùm pcccauit femel, iterusn autcgcauiusq;nbsp;pecccâiit quod eas alienigcnos tulit, innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'uiil fidei fu£, à qua tarnen lapfus uidetur, faltet qui quum uentrem fequantur, non cas debuitnbsp;propenfis ad idololatrüm /ùfîulijfe,quibus doiüi'^“^nbsp;gni fîabilitatem cum tot bonorum pronüßi»'^'quot;“^ . .nbsp;difadis poUicitus fùerat. idcoq; Koboantnbsp;infiliciter natus infiliciusprafùit. ei duüa filia Pharaonis, quu de fequclis taii(‘t fermo faciendus efi. Tuliffiet dominiunbsp;ptia: uxoris amorem, ficut ey in Mofe,finbsp;fet per earn cy alias ab amore dei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.^^5 2. degctibusfupcr quil5UsdixitH‘”’'j^^qj filiislfrael,Noningredieminia^^’^’rfj^enbsp;de illis ingredienturad ueftras înbsp;enim auertent corda ueftra utnbsp;deosearum* Hisitaq} copulatus^^nbsp;monamorcgt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, . ^nia Aggrauat feriptura failum Salomonis, contra legë de alienigenis uxores duxcrit:['^‘^‘’^nbsp;nimium plures tamuxoresqu.imconcubi^^^°rMcs,nbsp;amoribus non potuit non abflrahi,quaitt‘i»‘^^^.^-Jj,!tigt;nbsp;ab his rebus qu^deo obligabatur ey popullt;’gt;’^ ,^ntilnbsp;re illis incuberc uitio datur, intérim difiu^^^^^nbsp;pluralitaspotuilfct. 3 Fuerunt^ ei uxores reginx tæ, SCconcubinætrecentæîamp;a*’^'^nbsp;mulieres coreius. mulieres cor eius, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, (iiiW' Numeru certum çy magnu annotât rum Salomonis per feptingentas principal^^ “nbsp;zy trecentascocubmas. Qwimuerifimi^“^nbsp;tureum habuiffe de feptemgentibus hicnbsp;gyptqs fcilicet, Moabitis, Amnionitis,nbsp;nqs,Heth£ts,nonfinelfraeliticisfaeminis,P‘‘‘’^^lfsb^nbsp;fed non tanto numero. Non efi uerifiintltnbsp;buiffeexifracliticisfaeminis.Nonraruseßf^^nbsp;ufusinfcripturtsiuxtamoremuulgi, eydep^^^ nottßnbsp;ribus improbis, ey irritatricibus, did de airnbsp;pro tribus fcxcentashabere.VnicaXantipP^P^j^iitc^nbsp;erat Socrati.Vcruntamen reffiieiennbsp;rieyaliorumuellibidMem,uelliberalitatent,nbsp;dumuidebiturquodlitera habet deuxoribtunbsp;binis Salomonis,multo minusfi aüegoria antotnbsp;ad gentes cogitatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Je' 4 Quum^ iameffet Salomon pra**“* |
HALACHIM PRIMTS. Pïsuatum eft cor cius per muliercs ut fe--Hüeretur deos alienos: nee erat cor eiusnbsp;cum domino deo fuo,ficut cor Danbsp;i,t’**dpatriseius,.
^iuKc/ttutefiia or longo tempore Salomon dom-or ipfi deuotiis,in fenediute uero mnlic ^'^^‘'ffèóiibninimiu'm cedens, confenfit illariunft(per=inbsp;certe fapientior Adie,ç[uë unica Eua cuinbsp;''l'fxcmpiKm fadlut regibut,G' clarum/feculum, fi Icnbsp;^uitt£ décréta /freucrint. Non poterat Salomon tienbsp;dei de uxoribttt regiim,fcd fapientite c^po^nbsp;nimium nitebafur, lege fe non compledli arbinbsp;w«r,Q- tutut fjbi uidebatur in tanto periculo diui-zr imperij. Ncc ta/tto afiidluin deum firebattirnbsp;quot;^öiiuidjqui licet plures habuifiet uxorcs,corde tarnennbsp;. ^'’^°diloadh£rebat,et fupcr/htionibut uaeauitfemper.nbsp;„ Sed abiit Salomon poftAftarthendeSnbsp;^‘«loniorü, 8C poft Melchorn idolum Amnbsp;j’^onitarum*
ffcitcp Salomon malumcoramdomi^ non impleuit poft dominum, ficutnbsp;pater eiusgt;
^Tunc aedificauit Salomon excclfum Chamos idolo Moab, in monnbsp;pUi eft contra lerufalem, SC Moloch idonbsp;'^filiorum Ammon.
^tqjinhuncmodum fecit uniuerfis u^ ^^fibus fuis alienigenis quæadolebât (t«=nbsp;S ’^quot;^^immolabantdijs fuis.
^“iowo?» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eatenui abijt pofi idola,ut Ulis pha^
^^brtixerit prope Hierofolymam,in plebis lfraeliäcie ^‘“'^f’^andalimtfidei: fignum patent maxim£ ingratt^nbsp;j ƒ‘«detwnpojitot beneficia pro uno uero folonbsp;'^’lendojtot alienigenatfixminaf,quAutgratiornbsp;Zij- ’obfecutut efi ftudiofiut quam deo. Moanbsp;^^“^deiemhicdifcimutChamotfiii/fe, Molochnbsp;^’^°gt;^tarum,Afiaroth Sidoniorum, qui er non tantnbsp;2 abominationetjfurcitUqi dicuntur, erfunt.nbsp;j '*^''^'^umquoq;pertinaciam lüfcimut 'mfuperfiitioni-P‘^trijs^qu^ mordicus tenere confueuerüt, nullo ranbsp;fenfuali er iUuforio fiico folitie deumnbsp;amp; pro uera pietate amplcdli lenocinia quiedamnbsp;j^^facrilegorum. \nterim tarnen non facile creden-^SulojMortê (dola adora fie. Dicitur tatnenambulafiènbsp;deot, quiaquum uelut rex er maritutprosnbsp;uxores,ipfe nimium detulit, er ne illa=nbsp;i^^^^iam perderet,etiam delubra icdificauii idolis:nbsp;ipfe £dificarent fxinin£ permifit er adiuuit imnbsp;. f^Mllo tnodo excuftbilis.Lex igitur domim mtuennbsp;acquiejeendum docetur innbsp;lo*^' •nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o
s'tiir iratus eft dominus Salomon!,qd effet mens cius à domino deo Ifrael,
^Pparucrateifccundo,
uerbo h oc ne feque-’ ^”0*^ cuftodiuitqux ‘^witei dominus*
REGVM TER TIVS. lyö txdggeratiirSalomonispri£uaricatio, er fiupedum ^quot;^eTsaio-indicium dei proponitur,quia ab infantiadilediutà do^ mouem.nbsp;mino ,cui (amclcmeiKerbisin fomnis apparentfiteratnbsp;coUoquutut, er ei tanta pronuferat contuleratq^ bene^nbsp;ficia, tamq^ paterne pramonuerat, eum tarnen irritarenbsp;aufusfiierit er. contemnere tarn comminationet qu.intnbsp;promißionet.^JotantertamenpraemittitiratumSalomanbsp;ni dominum auerfioni cordis illiut:tam nihil enim Ubernbsp;tat potefi arbitrif tiiretq; humante,ut incipientet peccdnbsp;re inuerbodomiiu non fufeipiendo continue labanturnbsp;in peius, fiatq; peccatumgfauius femper pcenapeccatinbsp;Icuioris.
II ^[Dixititac^dominusSalomoniîQuia habuifti hoc apud te, amp; non cuftodifti pa-dum nieum, 8i. præcepta mca quæ mandanbsp;ui tibi, difrumpens feindam regnum à tc,nbsp;8C dabo illud feruo tuo.
I i nbsp;nbsp;Veruntamen in diebus tuis non faciani
propter Dauid patrem tuam: de manu Iqtui feindam illud,
Herumuidemutquomodo domino feruiathominum tampeccata q bona opera. Scindendum regnum erat,nbsp;er tarn Dauidit peccata, quam Salomonis id mereban^nbsp;tur.AUegatur tarnen notißimacaufa Salomonis prteua^nbsp;ricatio,cui tarnen p.-crcitur ob mérita Dauidis,non obnbsp;dificationemtcmpli, quehic longanimitatis caufanetinbsp;quaquam producitur, fed uerit.is promißionum dei faatnbsp;ilarum Dauidi. Seruo autem regnum diuidethium dici=tnbsp;tur,ut doleat magis,er fentiat poenant acrius.A filio attnbsp;tem non fine ipfius quoc^ demerito deficiet regnum de=anbsp;cem tribuum,ut er prouidentite diuinte ordo immobilianbsp;ter procedat, nuüusq; excufationit pratextus locum hanbsp;beat, er iujiitia dei clarius cluccfcat.
15 nec totum regnum auferam,fed tribum unam dabo filio tuo propter Dauid fer^nbsp;uum meum, Sc propter lerulâlem quamnbsp;degif
Tribum unam promittitperfeueraturam, pratter tri bum ïuda, fcilicet Beniamin : eis folit ex duodechn im^nbsp;peraturumfiliumfuumpriedicit er minatur,idq;pro^nbsp;pter Dauid ac propter lerufalem,quam pro cultu fuo innbsp;tempus clegeratialioquifi fecundum peccata ipfius rc=:nbsp;pendere uoluiffetjin totum delendusfùerat deo fuo tontnbsp;enormiter ingratus, er tarn fcandalofc hnpius, in bla^anbsp;/fhemiam diuini nominis inter geiuct,qui exemplo tantnbsp;fapientißimi Salomonis cofirmaripoterantinfalfocutnbsp;tu deorum,quot aque Salomonern uenerari, er eis tentnbsp;plaatdificareaudirent.
14 nbsp;nbsp;^Sufeitauit autem dominus aduerfa.«nbsp;riumSalomon! Adad Idumæudefcminenbsp;reg!o,qu!erat!n Edom.
15 nbsp;Quumenini efletDauidinIdumæa,5Cnbsp;afeendiflet loabprinccpsmilitiæ adfcpeltnbsp;ends eos qu! fuerant interfedi, 8C occidiC»nbsp;fetomnemafculinuminidumæa
16 nbsp;nbsp;(fex enim menfibiis ibi moratus eft lo^
|
MAL ACHIM PR IM VS. ab,amp;omnislfraeljdonecintcrimeretom« ne mafculinum in Idumæa)
ai Dixitqjci Pharao, Qua enireapud me indigeSjUt quæras ire ad terram tuam îquot; Atnbsp;illerefpondit,Nulla:fedobfecro teutdi^nbsp;mittas me. Saiomonis nbsp;nbsp;nbsp;Non dtu diftuîit donüntii iuftaùindiÜam, ut ud hoc aduerflws. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jpmrî poßit fdlus tînim£ Salomonis pofi hatte uitam^quia in hac tâta aduerßtates pertulerit,do= tttitw infirente: alioqui de pœniteittia tam 'm uerbo fanbsp;(la iüiui non conJîat.Cluain fi legitimatn habuifiet^ttonnbsp;obmißjfet uel teflamento adito, excelfa idolorum qu£nbsp;ipfe 'mflituerat contra deum demoîiri, uel moriturut uelnbsp;pofl obittvm. Aduerfariui autem iüiui Adad idutneut e*nbsp;rat,de feitune regum Edonutarum,lt;jui puer a^uc cua=nbsp;feratmanusloah quumexc'mderet Idumteo^cumipfôsnbsp;rum rege er fitije.Eugiens enim cum fuie ucnit prima innbsp;Madian, unde cr profligatui peruenit in Pharan,ubinbsp;cr agmtui,cotmtatu uirorum iüiiis loci, peruenit ad renbsp;gem Aegypti Pharaonem, lt;^ui ob honorem nobilitatKnbsp;eiui,confiituit ei Iocum,afmonam,0'n€ceffaria,terrantnbsp;quoej; iîligubcrnatidam credidit,crfororem uxorie fu^cnbsp;eidem uxorem tradidit:ex lt;^ua ßlium ^uo^; Gnufttfit=‘nbsp;fceptum,rcgina Taphnes educauit intra aula regis Aeanbsp;gyptfunàcumcceterisfilijsregis. îsigitur Adadt^uumnbsp;audiffet mortuo Dauide e^loab, pojfe fe 'm patria fuanbsp;fubfißcre,reditum poflulauit çr impetrauit : animo fitnbsp;hcetfcfiuindicandi deregnoîfiaelis. Iduerodominusnbsp;deus iüi no permifit, impediente hoc amicitia regis Aenbsp;gypti,cuius ßliam Salomon uxorem haberet.Sed ubi donbsp;minus pro peccatis fuisfenem flageÜare decreuit, exci=:nbsp;tauit hune regem ^om contra Salomonern,ut hic dici=gt;nbsp;tur,primtmt aduerfarium Salomonis. Sic dominus fepenbsp;fèruatimpiosetiamad fuppliciumpiorum,fi peccent.nbsp;Amor patria dulcior huic fiât ^uàm Aegyptiaea ta |
regvmtertivs. uitia ^uàm fauores. Etiam 'mfideliu gentium acregum firtunas moderatur dominus, ut non tanta poßhit malanbsp;quanta uellent. Sufcitauitquoq; ei deus aduerfariûRa* zon filium Eliada, qui fugerat Adadezernbsp;regem Soba dominum fuum: 14 nbsp;amp; congregauit contra cum uiros, amp; fa* dus eft princeps latronum quumintcrfi* cereteos Dauid tabierunt^ Damafemu,nbsp;ÔC habitauerunt ibi, ÔC conttitucrunt cumnbsp;regem in Damafco,nbsp;erat^ aduerfarius Ifraeli cöcHs diebusnbsp;Salomonis 18C hoe eft malum Adad,5t o-diumcontralfrael,regnauit^io,^y. hoIH’^nbsp;Secundus hoflisSalomonisfidt Kafoitfi^“^nbsp;qui cum temporeDauidis regnaret 'm Syrianbsp;metropolis efl Damafcus,Adadezerrex, propi‘^bilt;gt;nbsp;tiam fuain expulit eum à regno Syrioyedijttitmcnnbsp;wortow Adadezer, eyy 'tn Damafio tyranntimcÿbnbsp;fociauitfitbi latrunculos,Adad quoq; Pdotnitam, f Înbsp;fuperius, Salomonern pofl pneuaricatuintsfi^y^^nbsp;inquiétantes, er abominatione perpétuanbsp;habentestnegabantq-, tandemtributumSal»»'^nbsp;Damafcoregnabat,E.afoninSyria,Adadin^nbsp;autem pads interruptio ideo contigit fib S*'*’nbsp;promißiones perpétua pacts in regno Cbrif i*nbsp;uid tunc copletieputarentur:dequibus fitnbsp;iud’ciumtuumregida,zyc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fphra ^fleroboam quoqj filius tæus, de Sareda, cuius maternbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j„ÿle' Scrua,mulier uiduarfcruusSalo”^ uauitmanum contra regem. ßjjc*nbsp;Et hæceftcaufarebellionis^d“^ ^^0nbsp;um,quia Salomon ædificauitMd*®’nbsp;æquauituoragincmciuitatisDâUi t ¦ szoote”“’’ 18 Erataûticroboam uirfortisötr^^ljj-jz uidcns^ Salomon adolefcctengt;**?nbsp;um, conftituerateum præfeâu^” Inbsp;mnia tj-ibuta domus lofeph. torfirtnbsp;Tertius hoflis Salomonis faifus eflnbsp;Nabat de Ephraim, qui aufum accepitdofifinbsp;tf fifierigendi contra Salomonern, qui i^^^fnbsp;conflituerat fuper uirosEphraigt;nc^^’^‘^'’^b dtiii'd^^nbsp;trueretur pereosopus M.illo, et'nbsp;Dauid,quum effet uir firtis,flrenuus amp;nbsp;rebeüionis caufa fiiit prophetiadonu'tU^“^nbsp;phetam,modoquihabeturinlitera. ytl^nbsp;lt;P^adumeftigiturintcmplt;’’’^*nbsp;roboam egrederetur de leruftfe*”’ pia?nbsp;nireteû Ahias Silonitespropb^’^^^jjptaf*nbsp;opertus pallio nouo: erant autemnbsp;turn in agro.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,1- «oö’””’ 5° Apprehcndens^ Ahias pallm quo coopertus erat, fcidit in 51 Et ait ad leroboam Tolle Hofftî’a It” |
MALACHIM PR IM vs. rdiTurasîhæcenim dicit dominus deus IC-tael: Ecceego feindam regnuni de manunbsp;Salomonis,dabo tibi decern tribus.
Î1 Porro una tribus remanebit ci propter ^'^'^uiimmeumDauid, SCpropter lerufalenbsp;c*uitateni quam elegi ex omnibus tribu*nbsp;busifraelî
5 J co quod dereliqueruntme, amp;adoraue* ’^unt Aftarthen deum Sidonioru, SC Cha*nbsp;«los deum Moab, amp; Melchom deum filionbsp;Ammon, non ambulauerutin uqsnbsp;ut facerent reda cora me,amp;præceptanbsp;k ^?’^*“‘^ic^*^’”caficutDauid pater eius.
. •*^cc auferam omne regnum de manu ?^®)fed ducemponam euni cundis die*nbsp;uiîæfuae, propter Dauid feruu meumnbsp;elegi qui cuftodiuitmandata mea ctnbsp;j/'æceptamea.
. ^'îferam autem regnum de manu fili] dabo tibi dccem tribust
ßgno dominus per prophetam impio los Ï ‘^’'leroboam, prtedicitq; eitm regem ßturumfupernbsp;^15 ( ^^^^dbuslfrael:quemprienoueratßiturumpeflilensnbsp;M ^^^em,cumomnibusfucccfforibiisfuis,nefibitud£inbsp;poßint ßc elcdts, ut non potius ffcdacidum tonbsp;»^doàdco fadißnt ,gratiie dci in fideles cultoresnbsp;°bferuatoresmandatorum dci indecalogo,zrnbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poenarumq; in impios er rebelles quoß:
116 ^udo’i f!nt,ßuc gentes.
tem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tribum unam, ut
fti j’^^^CucernaDauid feruo meo cun* ‘*iebus,coram me in lerufalem ciuitatenbsp;' /quot;clegiutefletnomenmeumibi.nbsp;extinda, fed ufq^ ad Chri=nbsp;^isjquot;‘'‘^^forum dominum z^faluatorem,qui finis lesnbsp;•liiS' “^.^^^mniumpromißionumfeopus,fernen bettesnbsp;ueritatis,z^ gratia:, inßgt;icienda abnbsp;|)o Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à mundi exordio ufq^ infinem. Illa non
ißaelis extingubad iUius ori ’’’tu rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßit Dauidis linea,in quo zirßc eß fis
iuxtagloriam zrgyatiam in cor am fole ztr ante lunam,ßne finenbsp;ßatim apoßolorum temporibus deßnbsp;^%i 'Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nialignitate ßirps Dauidis, ne temporalis
% ‘^f'^pereßi-t qualifeunqi fiducia. In Hierofolyma Dauidis lucerna, donee illam donbsp;^ilif^^^^^ßetyUtfcdcmfolijfui. Cum ucro irrecuperasnbsp;or nouii dco ciuitas extrudanbsp;fidcliumnbsp;ecclefia, tune lucerna Dauidis extinsnbsp;‘^(^luti conuerfa in folem, in quo uifus eßnbsp;J'’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P'‘orcdcz!j,Kc/«t de thalamo fuo,in omnes fis
b nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mentes fidclium,ZX ad reucs
^^iitium,zxgloriamplcbisfuatlfrael.
faffumam, 8{. regnabis fuper *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘Icfiderat anima tua, cris^ rex
4°
REGVM TERTIVS. lyy
Siue ambierit regtium Ieroboitm,ßuc dcßdcriu ^uod habere po/ß-t implendum pricdicatur, ßatis patet diuinonbsp;iudicio irato domino regnum diuifumà tribiiluda,nbsp;cui coniunélaßdt Beniamin Simeon Gr‘Lcui,à domo Dlt;tnbsp;uidis,regnivmq;]ß-ael nominari cceptÜ pofi Salomons»nbsp;Siigituraudieris omnia quæ præccpc^nbsp;ro tibi,6C ambulaueris in uqs meis,amp;:fece^nbsp;ris quod rectum eft ccram me, cuftodiensnbsp;mandata mea ôC præccpta mea,ficutfecitnbsp;Dauid feruus meustero tecum, 8C ædifîca^nbsp;bo tibi domum fidclem,quomodo ædifîcanbsp;ui Dauid amp; tradam tibi Ifraeh
dementia dci non ceßat admonere etiam peßimunt leroboamßiturum,utmemincrit diuin£ uohintatis im^nbsp;plcnd£, ionbulet in lege domini, adßdcm ac obedieitnbsp;tiam Dauidis,qucm ob fiduciam maxima in deum, ubic[; .nbsp;fcruum fuum laiidat. Claandoquidem acceptitis iUi nemonbsp;feruire potefl, (luàmß ul Dauid totafidc cr dcuotionenbsp;dominum reuereafur 0“ solat, illitis è gratia totui peii^nbsp;deat,z^ in omnibus huius mundi tentationibusnbsp;nbsp;nbsp;sala^
mitatibui domini dcifui non obliuifcatur ,fedut patrent diligat ztr obferuet.lpß autetn teroboam ez omnibus in^nbsp;fidelibiis dementia dei cedit in damnationem,quo minusnbsp;apud eos locusßtexcufationi, quo diligentius pranno^nbsp;nitißteruiut à domino.
39 amp;affligam fernen Dauid fuperhoc, ue* runtamen non cunétis diebus,
Reffondeanttudtei, quandohumiliatio feminlsDa^ uid,quod humiliari cœpit fub Salomonenbsp;nbsp;nbsp;Roboam ßie
rit unquam finita,çr gloria throno Dauidico rcddita,w gtotîa. rem» ß in Chriflo domino, per qucm fummam gloriam äße=nbsp;quutuseflDauid, quamaior nulli hominumcontingesnbsp;re potuitunquam,nccpoterit,ßcutctlfraeliac Abraa,nbsp;ut earn gloriam quam ßbißtturam ïudaei fomniant nuUonbsp;modo deßderare potuerint : apud quos potior eßgloruenbsp;dci amplificatio, quàm immorigerorumfiUoru fuortvmnbsp;infolens pralatio uel imperium,zse aurca propugnaculanbsp;infilicißim£ HierofolymiC, pro quibus ruinas intérimnbsp;perpétuas tudai/fedare mifera neceßitate coguntur»
^QuæfiuitergoSalomonintcrficerelc . roboam t qui furrexit ôC aufugit in Acgy^nbsp;ptumadSefacregêAegypti, Sifuit in Ae^nbsp;gypto ufqjad mortem Salomonis»nbsp;lam Salomon domini fentcntiam fciebat de diuidendonbsp;regnofuo,z^rumorquoq; difcerpti paüij noui Ahùenbsp;prophète ilium latere nonpoterat.Tentat tarnen exe=tnbsp;crabilipertinacia, z:irdeßieratamalignitate occidereipnbsp;fumlcroboam,jferansuoluntatem domini uincere fuanbsp;tyrannidc,ßcut zy' Saul contra Dauid. Tugit autemnbsp;roboam ad Sefachfucceßbrcm foceri Salomonis, qui Züquot;nbsp;in odiu/m ipßus iUum fufcepit, domino ßc omnia ordUnbsp;nantCfUt poßremi anni Salomonis plena effent hoßibus,nbsp;ipfc tarnen in pace moreretur z:^ßnebeÜo.
4’
^Reliquum autem uerborum Salomolt; nis,amp; omnia quæ fecit, amp; fapientia eiustecnbsp;ce uniuerfa fcripta font in libro uerboruninbsp;Salomonis*
DD
-ocr page 314-MAL A CH IM PR IM VS*
Non extat nobis nec ludeis liber de geflis Salomon nis. De ucrbis Mem iüius cr doärina tres 'mfacro cti=inbsp;nonehitbcnturlibeüijParaboLtrum fcilicet, 'Eccleßajlis,nbsp;er Canticorum.
Dies autetn quos regnauit Salomon in lerufalem fuper omnem Ifrael, quadraginnbsp;taannifunu
Numerus annorum uilte Sidomonis nufyuam legitur. Regni eins quadraginta anni fiiertint,quan{o Mem tctanbsp;tis anno regnare ccepcrit,mcerttttn eft, licet ïudiei eumnbsp;duodecimo anno uita; fua: regno imauguratum fcribät:utnbsp;fic non niß quinquagintaduobus aniiis uixilße dicatur.
Dormiuit^ Salomon cu patribus fuis, Äfcpultuseftin ciuitate Dauid patrisfui,nbsp;regnauit^ Roboam filius eius pro eogt;nbsp;Baiomonwnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dormiuit cum patribus ßds Salomon:no additur ple^
• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nus dieru/m, nec infeneélute bona.Statumfalutis fu£ uel
damnationis non homines dijudicare ,uel deßmrepoß fùnt,fed domino fiant uel cadunt creatura; fiu£. Hominîinbsp;efi deum timere cr fufigt;icere ad ilîius beneplacitum,quinbsp;untcuiqi dijlribuet fiectmdum fidem er opera quie pra:=nbsp;cepit. Cum ta/ttee gloriie fùerit m uita Salomon, nihil denbsp;fepulchrifiruélura ordinativm legimus, fapientior mmi=nbsp;rum quàm ut pro corpore exornando folicitus effet, quinbsp;fapieiftite famam iamfiterat affequutus.Sufficiebat iUi fienbsp;pultura apud ccleberrimum Dauid patrem:cuius Minantnbsp;fidemcr opera imitatus,feneâutisgloriam non tantanbsp;iffwmiiuapolluiffèt.
^PCAPVT XIL Enitautem Roboam in Sichern;nbsp;illuccnim congregatus eratomnbsp;nis Ifrael ad conftitüendum eumnbsp;regem*
Roborfw non fufeepit à Salomone régnant, ficut iÜe à Dauide fufccpcrat:ideoqi non fine confi-nfu populi re^nbsp;gere potuit,quem fitbieilum obtenturus abijt in Sichernnbsp;ciuitatem in montanis Ephraim fitam, meditullio totiusnbsp;terra: ifi-aelitarum: quem tarnen confienfium non fapien-terambiuit,Çcdfiulte amifit.
At uero leroboam filius Nabat, cum ad huceflet in Aegypto profugus à facie régis Salomonis,audita morte cius reuerfusnbsp;cft de Aegypto*
Alia fiultitia Roboam, qua non fiatim pofi Salomo-nisobitumobiuitregiam munus,populum conuocan-do,antequam contingeret ilium alienari animo, er ßug-gefiionibus hofiium à nouorege. Tandiu cnim diftulit pofi patris mortem,ut leroboam ex Aegypto uocatus adnbsp;effccomitijspotuerit.
J nbsp;nbsp;Miferuntep, ÔC uocaucrunt cum î uenit
ergolcroboâ, S^omnis multitudo Ifrael, ôi. locuti funt ad Roboam, dicentest
Apparet ifraelitas animo rebellandi uemffè, euoca^ turn leroboamfiecum ducendo ad comitias, quemficiebat ' I onbsp;ambireregnum,eràprophetapr£diiilumregê,ordinanbsp;tione tamë diuina tequa petere uidentur, oneris impofitinbsp;tleuationê, quo nm objèquente precantibus, uelutfiat
REGVM TERTIVS, ^uo^i eulpa régnant amittere uideretur, appareret'^ ii=nbsp;litisfiultitia,er infipiens confilium eoram, quiiHipla-ccre cupiebaitt, er quosgratiores habebat.
4 Pater tuus durum iugum impofuit no* bis:tu itaqi nunc imminue paululumdenbsp;feruitute patris tui dura,amp; de iugo grauif*nbsp;fimo quod impofuit nobis,6lt;kruiemusnbsp;tibi*
Non mentiuntur de onere impofito, exaëliones efibn multosficerat, quastatnen ob continuam pacem baudnbsp;ÿ'auatimtulerant: nunc uero undiq; expert! ho/kSi^tnbsp;quibusfie mumre cogebantur ,er fiultitiam regisnouinbsp;Mgne fireittes,fcntire incipiunt gyauamé oneris,nbsp;priusffonte erfinedifficultate portauerant.nbsp;nim grauius urget,quod inuitus quis fufiinehDi^'^ ®nbsp;eafionesqu£runt,cupientesabiüodifcedere.
(^iaiteisîIteufqjadtertiumdieiPjy’^ uertimini ad me* Cumœ abiiffetpop'’^''®/nbsp;¦ ïterum fiulte offert reffon/um ad tridua»t,itgt;^^rnbsp;fe par are poterant ad defiélionem,fitbreperefalfidt 'nbsp;tores,circumueniri populus infipiens àfeditiops, e^^nbsp;filia concinnari contra Roboam, alioqui nonnbsp;iîlisÿ-atam,quicquidtandemreffondiff'etiia^‘.
inqtconfiliumrexRoboamcui”* ribus qui alTiftebant coram Salomo^ rnbsp;tre eius, cum adhuc uiueret,nbsp;nbsp;aiK
datismihi confilium, ut refpofldtâ’’’ r pulohuic^
Confiliumfienumregeshabere,qui docentur,quod ut plurimum tutius efi amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efs
ea quo; ad bonum reipublic£ pertinent confiu'‘^ gumtyrataudemdehortantur. Hic deniq;nbsp;diHitijs,potenti£ er pact fenes confuluM,nbsp;populi,quos fittb iugo tanto regis diutiusfert^^'nbsp;fulebantconfilio.Eidclioresregiquàmpop^A^^ffid,nbsp;ter expëdiffèt fiultus Roboam. Populo oni’’'/.^j^ffubnbsp;fecundum fiatum rcrum temporaliumnbsp;eff'e,quàmcontra.Confiiluntautem, utreX‘^‘' /c*nbsp;fequaturuotisprecantium,utin fiituru/tnp^^fffeii^_nbsp;nere pofiit eos in conditione feruientium.nbsp;lis in modicis ut fiemper dominetur in inagnb,nbsp;reffonfione leniatfiiroremfieditiofi populù _ j-^js
7 nbsp;nbsp;Qui dixerunt ei î Si hodie fu^’'’®
populO huic, nbsp;feruieris eis,amp;nbsp;nbsp;nbsp;J
rum cefferis, locutus^ fueris bona,erunttibi ferui cunefis
8 nbsp;nbsp;Qui dereliquit confilium R’”’ .5 quinbsp;dederantei, adhibuit adoleR^*tilli,nbsp;nutritifuerantcumeo, SCquiaW’^.^. JJ, ut
dixitep ad eos; Quod datis cooft ’ ^i* refpondeam populo huicî’ qui dgt;^^^Lpatetnbsp;hijLeuius fac iugum,quod imp^*nbsp;tuus fuper nos*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-jj fue'
Et dixerunt ei iuuenes qui *^‘7 jj- qui rant cum eotSic loquere populo n ’nbsp;locutifuntadte,dicétcstPatertuusnbsp;uauit iugum noftrum,tu releua n
-ocr page 315-*
mal ACHIM P RIM VS. guéris ad cos: Minimum mcumgroffîornbsp;îftdorfo patris mcù
No/i plaçait conßlium falubre, quia inßgt;eciem glo^ '«n ’^^f‘*^^^^’quot;‘^f’(‘gt;'‘^iiidcrctur,quam potins cucberetto^nbsp;\ ^jrfnt.lKtMorfî ucro Grco£tanei,quosfamiliarioresnbsp;cœpfrjt iuucndi pcrtinacia tyranmdent potius pernbsp;Mfbafit,rcrum ignari or incxpcrti, quàni Icgitimumnbsp;quoqi dicuiîtur,quia fetijiipuerili erant,nbsp;Rrui eins uel prificipes:licct ejjcnt proueüioris ceta^nbsp;nutriti cuin rege,qui quadragenarius erat.V oienbsp;lt;tWem terrore populûm conçutere, cuin dementianbsp;dcbuerit.ladabantq^falfopotentiam, qu£ßnbsp;^f^pientia ßriniter zy diu non ßubßflit. Minitnu mentnbsp;, meum flrtius cfl robore toto p.atris mei, dicutflulnbsp;y«)» eflet animo flolidior cr flirmidoloflor, diuitijs aunbsp;quot;^fititeq. minor mcomparabiliter:quafi diceret, Si panbsp;iuucni tarn prompte obediflis, multo magis eganbsp;^flniorcopellamimperanda perficcre uel nolentes.
I nbsp;nbsp;^tniinc pater meus pofuitfuper uos iu^
graue, ego autem addam fuper iugS '''ftfuin Î pater meus cecidit uos flagellis,nbsp;famp;Oautem cædam uos fcorpionibus.
^^termeusonerauit cr opprcflituosiugograui,eg(f ^‘^amp;auius imponam : pater meus correxit uos uirgts,nbsp;diris fcorpionum flageUis. t^onfufßcitnbsp;quot;^una mtcrminatio nimisrigida, quin tertio uubnbsp;in populo atrotiusitieitarent,crimmedicabi-^^^idercnt.Sedflcflierat domini prouidentia promonbsp;iam tertio pr£dida regnilciflura,non fine pronbsp;I5, P^ocato filij,patrum pr£uaricatio puniretur.
J. ^oboamdietertia,ficutlocutusfuerat *5 ^ft^'^^f’SïReucrtimini ad me die tertia. .nbsp;f(j^^fponditlt;^ populo dura,dcreIilt;Sonbsp;ilt;j, feniorum quod ei dedcrant,nbsp;i^^^ocutus eft cis fecundum confiliumnbsp;, dicens : Pater meus aggrauauitnbsp;^ifftrmn, ego autem addam iugonbsp;cecidit uos flagellis,egonbsp;ly cædam uos fcorpionibus.
non acquieuit rex populo : quoniam domino, utfufcitaret uerbumnbsp;Sjj quod locutus fuerat in manu Ahiænbsp;®nitæ ad leroboani filium Nabat.
'6 obedientia rcgis inflolentia deflcribuntur. li,-^*lt;iensitaq;omnis pcpulusquod no.-^(^‘^tcos audirerex,refponditpopulus renbsp;dicensîQuæ nobis pars in Da-bætcditas infilio Ifaiî’inta-K ^3cula tua Ifrael, nunc uide domumnbsp;), ^3uid, abiit Ifrael in tabernaculanbsp;'*’¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P°pulus propter regem fubijcitur,fed rex pro=:
inflituitur,cui conflilere prudcntia gt ui= bnperare, fed iufla GT lt;equa.nbsp;ducen=nbsp;’ idolenter traheiidus.Peccat quidem populut de
REGVM TERTIVS. I5S
fcifcendo à regeflbi mflituto à domino.-peccauit rex/a=* nis conßlijsnon obtemperado, Grpopulum laceflcendo:nbsp;peccauit leroboam regnu aflfidando, gt uocationi fu£nbsp;non re]flo}idcndo,legemqi domini contemnendo, promifnbsp;fioni dium£ non credendo,pojj'e fcilicetfe conferuare innbsp;regiminefuo populum,fl iuxta dci legë dei cultum fleruanbsp;re pergerent.tnterim tarnen iudicium domini perficitur,nbsp;peccata puniuntur,populi perfidia er régis flultitia di^nbsp;gneflagellantur. Grauiflimum populi peccatiim fl(it,tantnbsp;contemptibililer renunciarecalumniamDauidi, quernnbsp;noueront authoritate et ex gratia dei regem fadum, flibnbsp;quo cr Salomone tarn fideliter protedi, fauore diuinonbsp;prolixa pacefruiti fuerant, quern nunc cum contumelianbsp;in pofleritate gT nepote abijciunt, filium ifai cum con^nbsp;ternptu appcUando, quern noueront amicum dei magnunbsp;extitiffe. Abeunt ante re inßda populi in tctoria fua,ninbsp;mirumpafloresanimalium, magis qu.im dues magnarltnbsp;urbium.
17 nbsp;Super filios autc Ifrael, quicunq; habitanbsp;bantin ciuitatibus luda, regnauitRoboa*
Soli lflraelit£quiin urbibus tribus litd£ habitabanti qu£ compledebatur tarn tribum Simeon quam Benia*nbsp;min, regi Koboam adhierebant. Ornnes rcliqu£ tribus^nbsp;qu£ decern fliifle non pr£cifa nu/meratione dicunturinbsp;ipfl leroboam adh£ferunt,unam tribum lAanaffe,fi duosnbsp;lordanediuifasdinumcres.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
18 nbsp;^Mifitergo rex Roboam Aduram quinbsp;eratfupertributa: lapidauiteum omnisnbsp;Ifrael,SCmortuus eft.PorrorcxRoboä fe-ftinus afcendit currum,amp; fugit in lerufale,
Confilio,ininis, gt potentia Roboam conatus efl po pulum reuocare,miflb Adoram,quiGrAdoniram, qui Gratîapo-fuaderet,ut(cnior:fedniß dominus regnum teneat lobanbsp;feit omnis uirtus Gr fapientia humano.Semel amißogranbsp;tiapopuli tamfuperbo rejponfo, refardri non potuit:nbsp;quin legatum régis lapidando oeddunt unanimi confennbsp;fu,Gr regem in fltgam uertunt, oflendunt^ quam fortinbsp;dorfo effet uel robore.
19 nbsp;præuaricati^ funt Ifrael à domo Dauidnbsp;ufqj in præfentem diem.
Non p/jMM reeeßit ifrad à domo Dauid, fed GT pr£* uaricatus efl in eatn, gt peccauit non obediendo regibutnbsp;de fernine Dauidis, cui dominus fempiternum regnu pronbsp;miferat in iflaelem : peruerfa enim confeientia deßce*nbsp;runt,à domino^ reputatur illis in peccatum,quantum*nbsp;libet non ceffauerit Ulis bencfacere, prophetos mitten*nbsp;do,cr ad obferuantiam legisfolidtondo fine intermißionbsp;ne:fed lex peccatum operatur.
2.0 ^Faäumeftlautem cum audiffetomnis Ifrael qued rcuerfus effet leroboam, mife-runt,amp;uocauerunteum congregato cœ-tu,amp;conftitueruntcum regem fuperom-nem Ifrael, nec fecutus eft quifpiam domunbsp;Dauid,præter tribum luda folam.
Venitaurem Roboam IerufaIem,S^con gregauit uniuerfam domum luda, amp; tribunbsp;Beniamin centum odoginta milliacledo-DD X
-ocr page 316-|
MALA CH IM PRIM VS. rumuirorum, Scbellatorum, utpugnarét contra domum Ifrael,Slt;:: reducer ent regnunbsp;Roboam filio Salomonis. Rcdierat ctiam Jerobottm ad domum fuam, uelut pn uatus,ßcut ZT omnii reliquui popiilus, modeßior nimi^^nbsp;letohoam rumnbsp;nbsp;nbsp;religiofior tunc quàm poßcafiitumi. No« ertim ptxhcixM. in priori clt;xtunotabilealiquidßc(rat,nißßrtaßtstju^ priediiiaßunt de reditu iüiui ab Aegypto, per anticipa^nbsp;tionem,utßt,dcßcriptaßierint, ut ca ratione popului adnbsp;tabernacularedierit,quia nondum redi/ßet leroboamnbsp;ex Aegypto-tourne autem fama de leroboam pritßcien=nbsp;do peruaßt totwn lfraclcm,uoluittatc domini, ßc ut connbsp;gregati in locum unum, qui non quidem nominatur^ßednbsp;Sichern putatur,miferunt pro Icroboam^quaß non ambinbsp;entern uocandoadregnttm. Modeße cnim fe habueratnbsp;adomnemdomumlofeph,cumpr^eßäu! eßet tributesnbsp;rumfub Sdloraonc.Omnes pariter eivmregem flatueruntnbsp;fuperißacLCluodrcgnuvtpluraßortitum eß nominia,nbsp;utdicaturrcgnivm \ßael,domuslacob, Ephraim, er Io=nbsp;ßeph, Samaria à metropoli, er lefracl, ubi reges crebronbsp;habitaße leguntur.Poß domum Dauid abiß tantum trisnbsp;bus luda,qu£ compleilitur totam illius h£reditatem,prinbsp;naßbi forte donatam à lofue.'Vcruntamenuerißmilenbsp;eßHierofolymiscomplurimos femperhabitaße pioshonbsp;mines de omnibus tribubuslfrael, pro reuerentia diuininbsp;cultus,qucm de omnibus tribubus z^abant nonnuUi. Bcnbsp;nediäio ergo corporalis, er primogenituræ fecundumnbsp;carnem,iam nunc tranßt ad tribum Ephraim, donee obnbsp;noniamimpietatemaußrturhocregnum. In tribu autênbsp;ludabenediiilioß)iritualismanet,crpromißio ßlicitasnbsp;tisin Chrißo nafeituro de tribu luda, er domo Dauid fenbsp;cundum camem, qui ßt expedatio gentium. a.1. ^Faöus eftautemfermodominiadSe* meiam uiruindei, dicens: Loquere ad Roboam filium Salomonis regem Iuda,amp; ad omnem domum Iuda,etnbsp;Beniamin, ôC reliquos de populo, dicens;nbsp;a.4 HæcdicitdominustNô afccndetis,neqjnbsp;bellabitis cótra fratres ueftros filios Ifraehnbsp;reuertaturuirindomumfuam, àmeenimnbsp;faâumeftucrbumhoc.Audieruntfermo-nem domini,ôCreuerfi funtdeitincrcficutnbsp;cispræceperatdominus. Exercitucoado inßituitrecuperareregnum, contra domini uolumtatem pugnaturus. Magna quidem uirtusnbsp;tellatoruin centum er odoginta mtüiumde tribu ludanbsp;er Beniamin,in quorum forte lcrufalë erat metropolis,nbsp;fednon iam tam:a,ut fub Dauide.Scd propheta admonisnbsp;tioni,à domino mißt, tarn rex Roboam nunc obtéperatnbsp;quàmpopulus. Noluitpro regno ßatresfefc inuadere,nbsp;er régis fuperbiam innoxia plebis fanguine promoueri. 2.5 Aedificauitautem leroboam Sichern in môte Ephraim, amp; habitauit ibi : 8C egrefnbsp;fus indeædificauitPhanuel* luîti** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uerißmile Sichern ab Abimelech ante ducen tos ßre annos uaßatam interim iacuiffe, fed dudtvm iw* fiaurata, nunc ßrmatur munitionibus,'mûris er tiurri» |
2.8 REGVM TERTfVÎ. busiregium quoq; palatium extruitur in ea.Sic er utfritnbsp;Jordanem,quo duas tribus er dimidiam in officio conti^_nbsp;neret,alteram quoq; urban Phanuel coiroborauit ft W**nbsp;niuit,quam olim Gedeon uaßauerat ob iniuriamuerlgt;lt;^nbsp;er fado,retcdißcata tarnenßierat, nuc autem munitut^nbsp;Eadem quoq; er Roboam agit infuo regno, urbesnbsp;niendo contra boßes ciues^ rebelles. Dixit^ leroboam in cordefuoî NuHC reuertetur regnum ad domum Dauid,nbsp;^7 fiafcenderitpopulus ifte utfaciat facri»nbsp;cia in domo domini in lerufalcm^öicon^nbsp;uerteturcorpopulihuius ad dominfi'^nbsp;Roboam regem Iuda,interficient^’’’^’^nbsp;reuertentur ad Roboam regemluda. Cogitauit frum leroboam, fub fe eße dei cultores deuotos,qui Leuitarum inhortatioin^nbsp;ducendießcnt,ad Hierofolymts dcumcoleiiduß^ßnbsp;folicitandos ad deßdionem àfe,erad obedientia pnbsp;ßandam domui Dauid,aliquandocoinmuni conp]nbsp;ruituros in feer occifuros,cum potiusfide in dentonbsp;ßior cogitare debuerit:dominus tibi regnünbsp;praßttit,ipfe coferuabit tuebiturq;,quoadnbsp;tuu eß feruire dno, er à cultu uero ueri deincnbsp;refideles,quos tibi dns paßendos regendosq; Et excogita to confilio,rex feci t duo tulosaureoSjamp;dixitcisîNoliteuItrî^^jjgnbsp;dereinlerufalem: Ecce dii tuilfradj 9nbsp;eduxerunt de terra Aegypti. Impium eß omne conßlium quod contra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;po fumitur,quantumlibetpiarationcnitiuide‘diif' teratignorare quam domino dißlicuißet '^‘^i^,Jinnnbsp;tills in deferto Sinai:uno tantum loco dottutiit^^ jlnbsp;fciebat,et ceremonias prteßriptas cultuinbsp;Sdomonistemplumuiderat. Caufarinon debehnnbsp;remafcendendillierofolymä,quo pratextnnbsp;fuam tutari uolebat. Commendare quidein pop* i^egt;tnbsp;batur propoßtis uitulis eius dei cultum, qidnbsp;gyptiaca feruitute redemerat, fed in ttittäoru^ ‘nbsp;deßrmare eum,impium didicerat,cx Aaroni^‘^'‘'nbsp;tarnenfedarimaluitquàmMofilegem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;njfl* Pofuit^unü in Bethel, etalttr’’‘'’jjccrf Siomninouerideicultuminfuo regnofi‘‘^^nbsp;uißct,poterat finenbsp;ticisordinibusidtentaffe: fed ßc fempernbsp;dei uel latum unguem dißedimus,pedeteittigt;i‘nbsp;nandos ritus degeneramus. Id non folumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(iw”* fenßtmulto incommoda,fed etiam regnuf» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;lt;•* prater illius uerbum tentatus eß cultus dei-^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^id tern extremitatibus regnifui Bethel adaufr^’ aquilonemuitulos ßatuitaureos,utcrhogt;fgt;‘''^^’'^^g ßonbsp;it'merenimionongrauarentur,eypropmlt;i‘*ß^^^e^nbsp;exteri,aïlicerentur ad cum cultum, regntu^^nbsp;tur aliqua ratione cum tempore.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;at U*quot;* 50 nbsp;SC factum eft uerbum hoc in P^^^ paf* ibatenimpopuluscorâ uno Ceßithocinßitutii adpcccatütotilfrael,d deitnucrtitur,lexnoauditur,Leuita:nonbabett(gt;quot;^^ |
mal ACHIM PRIM VS.
^^gt;t^ilt;t,dumfenßm ex cultu deifit idoloru culture,cy ^^^^'^i'nfuperflitio)win:eatenui,ut non cotenti his locisnbsp;proximi Bethel erant,exfuperßitione cur^nbsp;‘fftinDan,cr contradeGanadBethcl,deuw lon^^nbsp;2“’^uioron r-eUgioßus inquirendo qudm proximuni,nbsp;fecit donuim excelforum 8C fecit fagt;nbsp;j extremis popuii qui non erantnbsp;Hi^^fniiisLcui.
^edificauit domos in excelßs paßim pro cultu dei, xna domo multa altctria, more idoloùtrarum.
Leuitnam iüi ßecun ^^figt;rlt;fos lumquam difeefferunt 4 cultu ueridei,nbsp;'%hijsidolisnonßicrißcaf]e!it,fed dequibufeunq^nbsp;'1^ b'ibubus ßne deleélu fußeipiebut ad fiicerdotia,quosnbsp;‘^°‘it,nolens defolisLeuitis fecundum legem deiordinbsp;gt;niniflros domini, comphtcerc cupicns tribuum ßuinbsp;^’^hoininibus quoshoc honore non exißimarct indi^nbsp;gratw hominü mtgis qudm ad lege dei re/piciés.nbsp;. Conftituit^ leroboain diem folennemnbsp;'P’^enfcocT:auo, quintadecima die men^nbsp;fimilitudinem foicnnitatis quae celegt;nbsp;|. ^oJturinluda.Etafcendens,altarefiminbsp;fecit in Bethel, ut immolaret uitulisnbsp;i^Osfabricatus fuerat; conftituitep in Be^nbsp;P ^3cerdotes excelforum quae fecerat.
inft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod extruxerat
jn ^thclquintadecima diemenfis odaui, ^'*'enfe quern diuinauerat de corde fuo,nbsp;\ fftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filijs IfraeljSi afeendit
!,ƒlt;. altare,ut adoleretincenfum.
fiin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß‘^K'tdu lege ßßiuus o-at : leroboa
commodius arbitratus id fieri oilauo menfe, fo inßituit die quintodecimo, in qua prima fißinbsp;li^‘ß^^^^^entet obtulit facrificiafuper altarc in Bethel. llnbsp;inßituitfi(cerdotu'm,qui deinde ßacrificanbsp;‘‘‘^tnùtationemfacerdotumquitiieroßolymis facranbsp;legem domini.ipße autem ßcundumcoginbsp;hiß'’^‘^‘”'‘^‘sfitt‘(d proprium fenfumiuxta humana=:nbsp;^‘tditionum pnefumptiones cultum deo inßituit.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^CAPVT XIII.
amp;] T ecce uir dei uenit de luda in fermone domini in Bethel, leronbsp;boamftanteiuxta altare,öC thusnbsp;laciente.
’’uj^iwii'5 deus, fuo more de mane conßirgens, iue femper admonuit fideles, ne à uia le^nbsp;pi^‘j^‘'dercnt, nondeßitit mittereuiros fan^lospro^nbsp;bijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßto nomine loquerentur etiam non obfecutu
‘‘*ß‘°^ ‘tppareret illius feueritas, cum punirct in Adhucar£ aßißentc leroboam,adeßdcinbsp;ei^‘^^^^^tribuluda.Addo propheta,duram prouin=snbsp;ßilicet corä populo contradiólurus.nbsp;^**^^*^^ fermonenbsp;altare, hæc dicit do-*Eccc filius nafeetur domui Dauid,nbsp;lt;Jot’®*’oniine, Sc immolabit fuper te facernbsp;^lt;xcelforii,qui nüc in te thura fuccen
REGVM TER TI VS. 159 dunt, SColTahominum fuper te incendet,
- NonßnemodeßiaregemdHoquitur, non ilium nomi nando,fed uelut aram aüoquaido, cuniiis audientibus,nbsp;Gr rege ipfo,cui malediceret in nomine dni pnenunciannbsp;dotaminlonginquum ßtura, nominatim à, rege ioßa,nbsp;quaßdicat: Sicut nunc tut facerdotes fuper execrabilinbsp;aratuabefiiasfacrificant,ßcolim facerdotum illorumnbsp;oßa fuper hoc altari cremabuntur à loßa fanóio rege.
5 nbsp;nbsp;Dedit^ in illa die portentü,dicens:Hocnbsp;erit portentum quod locutus eft dnsjEcce,nbsp;altare feindet,eteffundeteinis qui in eo eft.
4 Cum^ audiffet rex fermone hominis dei quem inclamauerat contra altare in Bcnbsp;thel, extendit leroboam manumfuamdcnbsp;altari, dicens t Apprehenditeeum. Etexa-ruit manus eius quam extenderat contranbsp;eumtnec ualuit retrahere cam ad fc.
y Altare quoq; feiflumeft, 8C effufus eft ct nis de altari, iuxta portentum quod dede.*nbsp;rat uir dei in fermone domini»
6 nbsp;nbsp;EtrefponditrcXjSCaitad uirum dei: Dcnbsp;precarefaciem dni dei tui,8C ora pro me,utnbsp;reftituatur manus mea mihi, Orauit^ uirnbsp;dei faciem dni, SC reuerfa eft manus régisnbsp;ad eum,SC facta eft ficutprius fuerat,
Hon folum uerbo,fed etiamßgno clarißimo admora Ädmom'n» tus eß rcXjUt cceptis deßßeret, et contra dei legem perenbsp;grinum cultum non inßitueret,hiereßmfidei er ceremonbsp;niarunt cauerct, primo quidem aram nouam feindendo,nbsp;er ß id non agnofcerclur miraculn, regis brachiu areßtnbsp;eiendo, er ad ufum reddendo inutile.Deniqi er hoc connbsp;tcmpto,tertiu adiecit, adpreces prophets reflituendonbsp;brachiu regi,adhuc tarnen perfeueranti inconcepta mdnbsp;litia.Difcimus miracula fieriàbonispropter malos, pernbsp;fe nthil proficere ad fide uel conuerßonetteflimonia fe^nbsp;pc cjfe damnationis, exthnefceda magis quàm optanda.nbsp;Audiuntur uiri dei,fed non exaudiuntur ab impijs. Doanbsp;mino nota fuut ßitura nominatim ab aitcrno.lblomina e^nbsp;tiähoibusno imponuntur ßneffiecialiprouidentiadei.
loßas trecentis ßre annis nominatus antequamgenitus. foHa* noml Dißjlicuerunt femperdeoexcel/a, tarnidolorumquàm qî.amgtrSnbsp;profeextrui!îa,pratereaqua;fuoß)iritudocente exci=i t“’*nbsp;tabantur.lmpij reges, uerbi domini contemptores, nonnbsp;euadunt poenas dignas,er ß ad tempus tolcreittur, tan.‘nbsp;dem excinduntur.Propheta; dominidocentur eße audisnbsp;endi,quoru qui uerbacontemnit, dominu contempßffenbsp;iudicabitur.Propter malitiam regis populus uapulat,Grnbsp;uicißimrexobpopulum. Samliiorant er exaudiuntur,nbsp;etiam pro impijs, fed in illorum damnationem, fi impifnbsp;perfeuerent .Nonßefandi impios iudtcent, ut pro illisnbsp;orare dcdigmntur.Dominus exaudiebat orantem,etiantnbsp;in loco excommunicato,er inter improbos.
7 nbsp;Locutus eftaöt rexaduirü deuVenimc-cü domü utprädeas, ct dabo tibi munera«.
g nbsp;Refpondit^ uir dei ad regem î Si dede-
ris mihi mediani partem domus tua?, non ueniam tecum, nee comedam panem,neq^
DD 5
-ocr page 318-|
' MALA C HIM PRIM bibam aquam in loco iftoî (j nbsp;nbsp;fic enim mandatum eft mihi in fermonc dominipræcipientistNoncomcdes pane, neqj bibes aquam ncc reuerteris per mainnbsp;qua uenifti, csuerfario Poterat /}gt;erdri utilem fùturam faniti prophétie con^ cumimpijsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conuiuntionemcum nouorege,fedcon^ tra uerbum domini tentanda non er at: non quod rationi t)Utnanlt;t probatur,fed quod dnf iujferit fequentÜi. Mu®nbsp;nera non accipien^ à regibui,prophétie dni.Conuerfa=snbsp;tio mcorrigibilium uitanda à fanUts : iam dni portentetnbsp;uiderat,quibtts cotemptts nihil boni/perandu erat. Poflnbsp;aJntonitionë unä altera,periierfi homines deelinadi, JO Abiitcrgoperaliatnuiam,Sf noneftrex uerfus periter quo ueneratin Bethel*nbsp;lubetur non eadem uia regredi.qua perrexerat,indisnbsp;cans poUutam ejfe uia, qua locus is aditur, cr quicquidnbsp;ibiagitur domino dtj}gt;licere, ubi fides'm dominivmnonnbsp;habetur,ubi cultus peregrinus contra dei ucrbutêtaturnbsp;quantulibet domus dni nominctur, etpratexaturfacronbsp;fanila religio,e^ bona intentione oia fieri ia{lentur,ubinbsp;uerbu dni non curatur, Gr humante temeritates uigent. 11 ^Prophètes aöt quidam fenex habita^ bat in Bethel,ad quem ucnit filius fuus, amp;nbsp;narrauit ei omnia opera qu^fecerat uir deinbsp;f illa die in Bethel,amp; uerba quæ locutus fucnbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rat ad regem, amp; narrauerunt ea patri fuo» I i nbsp;nbsp;Et dixit eis pater eorum.-Per quam uiam abiit^Oftcnderunt ei filij fui uiam,per qua àbieratuir dei,qui ueneratdeluda» 15 ' Et ait filiis fuis t Sternite mihi aftnum« Qui cum ftrauiflent ei afinum afeendit,
dentem fubtus terebinthum, nbsp;ait illit Tù he es uir dei, qui uenifti de luda î* Rcfpon^ ditilleiEgofum*
j6 QuiainNon pofliim rcuerti tccfi,ncqî ucnirctecum,neq;comedam panem, neqjnbsp;V bibam tecum aquam in loco iftotnbsp;prophetinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Senex propheta dni mBetbcl habitabat,neglig€s qui (legiiscnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;audensregi cotradiccre, uerbiidni fciebatillicpri£uaricari,fednb opponebatfemuru pro pictate pereunte.A.udiensautmagnanimitatë çr dextenbsp;ritatê alterius prophetic, àfilijsfuis narrantibus domi,nbsp;qu£euenerat 'mtcmplo,gauifusquidéeft ueritatë diëtanbsp;ab aliquo,dumodo ipfe maneret extra periculu. Captusq;nbsp;defiderio colloquendi propheta:,dc negocijs nouis cmennbsp;dandis aliqua bona intentione permotus, etiâ gratificannbsp;di bono uiro, zr confortandi in c(xptts,exiftimauit huiufnbsp;modi fuos bonos cogitatus uerbu domini effe, crproglonbsp;ria dci ac citra dei offènfam,omnibus quibus potuit mo=:nbsp;dis reuocauit,ctiaputans fe non mentiri, nee contra deinbsp;Uerbum dgere:cui haëienus confiirmiter femper egiffet.nbsp;prophet* Dowtj; prophetd alius de luda, facile acquieuit dicenti fenbsp;«Ucipitur. domini habere f^ejjêdei ueri prophetam, ut |
17 18 REGVia TERTlVX efdfpa/fusq; cfife reduci,no alia ratione, quam qttiadt 'nbsp;minusfic iufiijfet per alium, quantumlibet fciretlocutunbsp;prophanum ejfi-,cr 'mterdiëlodei obnoxium. DifciWffnbsp;iuntores mttendos in domum dei,etiam fi fenes adeffenenbsp;queant:filios morigeros ejfe debere parentibiis : hofint^tnbsp;litatem per fe bonam ejfe, fed non contra dei pracepttunnbsp;acquicfcendum cui'cunq;, etiam bona intentione conttßnbsp;riumfuadenti. Qui iujfus fiierat alia uia regredi, innbsp;morai neëlere non debebat.Non fe negat uirum dei ej)^nbsp;nee 'mdefibi placet,fed ut negare non potuit eu/m feqrnbsp;qui prafcripta dixerat egerat,fic neefeà doitttn^nbsp;mijfumdiffiteri. quia locutus eft dominus ad monedomini:Non comedesnbsp;non bibes aqua ibi, nee reuerterisnbsp;quaieris*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..jj Qui ait illi.-Et ego propheta fum tui,amp;angelus locutus eftmihi innbsp;domini, dicens: Reduceum tecatn in n^nbsp;mum tuam, utcomedat panem,nbsp;aquam.Fefellit eum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Propheta quidem domini erat ,fed ctiam P intenttone contra uerbum dei audituin confiligt;^‘^nbsp;tumlibet bonum iubere non debuit.Reuera tantet^nbsp;titus efi addens angelum domimfecumfiiijfinbsp;dixijfe quic non dixerat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;ff 19 amp;rcduxiteum,comeditergop3’’^ domoeius,amp;bibitaquam» .
SCreuerfus es,amp;:comcdifti bifti aquam in loco in quonbsp;comederes panem, neque biberes %|,rönbsp;non inferetur cadauer tuum in f^P“nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 patrumtuorum* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Quiiuxtacorfuumbona quideminteittio^ . erat, nunc iubetur uerum dicere, adid^^^^ ij^iinbsp;domino:toti mundo 'm exemplum, utnbsp;ter fequi uerbum domini,quod fc'tmus domininbsp;hil cofttrarium iiïifequi. Hoe enim nuc rebe^^^ ^ficanbsp;uaricaridiciturmdeum. Preedicit fitturomiii^ „ijsbo^nbsp;re poenam,fed tempus ignorât: ergraue ctiagt;^ nnbsp;mintbus erat,non fepeliri in patrum maufold^ gt; * T ff ftrj-' Cumep enmediffetpané amp; bibi»'^*’’ uit ei afinum prophefæquem Senex propheta preparabat ei quem fi^^jfit ntim,paranti abitum, non mandauit fih/s,uon pnbsp;tit ipfe fuum fibifiemeret, nimiru dolens decepdnbsp;mendat io,zr fanëlo reconciliari cupiens,e7‘iamp;nbsp;noremdcjèrensabiturofanâo uiro.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:,f ^4 Qui quum abijflet -, inuenit eun^ ft |
WA t ACHIM PRlMVS.
®*3,amp;occidit, SCeratcadauer eius proie» yumin itinercïafinus autemftabatiuxtanbsp;ftabatiuxta cadauer*
Etecceuiri tranfeuntcs uideruntcada» '’^^proicdS in uia, öcleonem ftantêiuxtanbsp;^‘isucr,Etuencrüt,5cdiuulgaucrßtind»nbsp;q prophètes illefenexhabitabat»nbsp;Judicia dni feinper nob^ tremëda funt, qui etiäignonbsp;nojii-M punit in hoe /^culo, ut clamandufit etiinbsp;intres in iudidum cwm fi-ruo,Grc,Hanc ctunbsp;'^^^rtc gloriofim ficituiro fando: pretiofi eflenintnbsp;*^°’'^finélorumifn conjjgt;eHu dotnini/mfijgm miraculonbsp;continens, ne uel ocafum prophetam, uel lüiuinbsp;uoraritjfed uelut corpons euftos afiiterit,donecnbsp;propheta reut mortis iüiuf. Vt doemt tü leo qnbsp;ueritatë^pphetiie, quÜregi et regno prlt;edixerlt;(Lnbsp;, Quodcumaudifletprophetaillequirenbsp;?'”ferat eum de uia,ait, Vir dei eft,qui inonbsp;fuitori domini,8lt; tradidit eum do»nbsp;^^’’'Uslconi,amp;confregiteum,8C occiditnbsp;'’etbü domini quod locutus eft ei^nbsp;^ixit^adfilios fuos,Sternitemihiafi»nbsp;^^’^•Quiquumftrauiflent,nbsp;; ^illcabiiftetjinucnitcadauereiuspro»nbsp;in uia, amp; afinum amp; leonem ftantesnbsp;f'^’^tacadauer : non comedit leo dccadaucnbsp;^5 ^’^eclæfitafinumt
6^ ^ulit quoq? prophètes cadauer uiri dei, 5PofuitiIludftiperafmum,amp;:renerfusinnbsp;**tin ciuitatem prophètes fencx, utplannbsp;Î0 p^*atcum 8lt;fepeIireL
g^^^Pofuit cadauer eius in fepulchrofuo: f ^anxerunt eum,Heu mi frater»
I Pof nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcceperat, propria
Cadauer illiuf reuehens, cr honefto titulo fiepes duitate Bethel,plangëdo illu pro moregen=nbsp;proprio fepulchro fepeliendo, expiari eupiettsnbsp;fj. ’^dum pernidofum, cr ejfugm iram domim, connbsp;t^‘‘/*'°phetMfalfos Bethel olimgrafiàturam,fùo ^uoq;nbsp;$1 ‘‘‘dotiio teftatus fine dubio fiuo tëpore expedandam.nbsp;f^^^Hum^ fepeliflet eum, dixit ad filiosnbsp;ff^^»Quum mortuus fuero,fepelite me innbsp;P^lchro in quo uir'dei fepultus eftîiuxtanbsp;ÎÎ, ’dusponiteoflamea» ;
^rofeào enim ueniet fermo quem præ J*: in fermone dfii cotra altarequod eftnbsp;omniaphanaexcelfo»nbsp;tsfpnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra Bethel, fed cotra omnia excelfa toti
P^ophetat hie fenexueradter, quädo ficj.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eledäterufalem, eSquot; extrudu templum dei,
'i'^r offerri ‘dibi prohibita erant. ibidë (»ojnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^gt;tiporecejjatura,cumholocauftuperfidum
p’fquot;« mundi recondliatione in Chrifto offmetur. »tiy ?ftnerba hæc non eftreuerfus lerobonbsp;peflima, fed econtrario fecitnbsp;’^'liflimis populis facerdotes excelfo»
RËGVM ’ TÊRTt l6o tumjquicunq; uolebat, implebat manuntnbsp;fuam, amp; fiebat facerdos excelforum»
54 Etpropterhäccaufampeccauit domus leroboam, öC euerfa eft, öc deleta de fuper ft'nbsp;Cie terræ.
leroboänihil emendaties óibus his parteittis Cë'prt) ^°rtéti dd phetijs,pergit fingm deo eultït cotra uerbu dni, ad fua dâXVios-uoluntatë,augcns quidë cultu diuinu toto regno, fed otanbsp;contralegë dei,tjui CT cum tëpore degenerauit in idolonbsp;latriam amp; gentiliu ritum,no fine extermimo tam fui feitnbsp;minis,q totius regni finiendu. Ipfe eaim non folü pecca=tnbsp;uit cotra deum,eius prophetas çr kgë concënendo,felt;inbsp;peccarefidt qt occafionë prabuitpofterisertotiret:nbsp;gno,ut fuperflitiofo cultu deunt patru fuorum coluerintnbsp;in excelfis,lt;iuod feriofe dominus toties prohibuerat,nbsp;^CAPVT Xlllf.
N tempore illo ægrotauit Abia filius leroboam,
Dixitep leroboam uxori fuæ, S urge 8(. commuta habitum,ne
cognofcaris quo.d fis uxor Ieroboa,amp; ua» de in Silo,ubi eft Ahias propheta qui locunbsp;tuseftmihi quod regnaturus eflernfupernbsp;populum hunc»
Maliiia fuper/Htiofi or itnpif regis punittir in filio et pofieris regni, Cum enim filiü habmt Abiam,i5 iudidonbsp;dei agrotare eoepit,^ obijt.Ieroboam non pafflis fe ainbsp;moneri miracuhs dei per prophetam dni,fed progreffitsnbsp;in malo,nec filij infirmitate conlkrnatus,fine omni fidunbsp;da in uitulos fuos,z^ illoru faccrdotes,quos anxius nucnbsp;experitur nihil ualm, confiliü capit exorandi deu ue^nbsp;rum,quemnonignorabat,fedmalaconfdentiapremebctnbsp;tur,ut non änderet dtirn orare pro falutefilij,cuiusgrasnbsp;tiamfloedpenderat. Idcoq^ propheta quem uerü nouesnbsp;rat,fed hadenus neglexerat, nunc accedere erubefcit,nbsp;uxorem autem fuamittit, ut 'mpetret orationë pro filio,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
uel prlt;£fagiu de euentu morbi.Sic perturbaiur cr de/pe rare cogutur,qui fidudâcoUocant in maturof, er nonnbsp;in folu deiim. Tandem nimis ferofentiunt infidelitanbsp;tis damna, indpiuntq; ueru er folu deum quttrere, cuinbsp;falfosauxiliatorespratulerant. Ahiaspropheta domininbsp;in Silo loco defolato habitabat priuatus, malittasrcgun»nbsp;cernës, et iudicio dei pro officio no emendare fiudebatcnbsp;fatis enim dixerat ipfi teroboam,fi cledus fiiiffet à dno^
5 Tollequoq;inmanutuadeccpancs,SC cruftul5,amp;uas mellis, SCuadeadiUü: ipfenbsp;em indicabit tibi quid euenturö fit puero»
Tranfnüttit munera reumntùe caufa,non quodfran gendum iudicio propheta putaret, decem panes er crunbsp;fiulas,ficcas ptacenfos, uel ftrculaleguminu er lagunsnbsp;culam mellis.Fingebat fe pauperemfoeminam,qu£ regtnbsp;na eratjUt difemt pueri ftatum infirmi.
4 nbsp;Fecitutdixerat,uxorleroboam, SCcoitnbsp;furgensabrjtin Silo,öC uenit in domumnbsp;Ahiaetat ille non poteratuidere, quia ftetenbsp;rant oculi eius præfenedute»
5 c 4jfDixitaHtemdominus ad Ahiam,Ec-
DD 4
-ocr page 320-MALACHIM P R IH V S. ceuxorleroboam ingreditur, utconfulatnbsp;tcfuperfilio fuoqui ægrotatîhæc SChæcnbsp;loqucris ci.Quü ergo iJ la intraretjamp;dilTi^nbsp;mularetfecflequæerau
AhiAf fenex c^cutiebat oculis, ne clare O' de remo=: tis ceraeret,quod Hebrieis diciturflare, o ‘tb ufu quienbsp;fcere ac ojflcio. Ideo deta illi fecreta reuelat refl^onflo fliinbsp;rities fui, o iubct quid loquatur ad reginam.
6 nbsp;audiuit Ahias fonituni peduni cius in^nbsp;troeûtis per oftiuni, amp;ait, Ingredere uxornbsp;leroboam,quare aliam te cffe fimulasç’egonbsp;autem mifTus funi ad te durus nuncius,
Terruit primùm fœmina, ode ueritate dicendorü, prtedicationeq; inalorum certiorëreddit, quum fepro^nbsp;ditam prophet£ audit à /fliritu domini, ut qui fccretumnbsp;unum nofccret non dubitaret ne mentiretur de rcliquo.
7 nbsp;Vade,6lt;dicIeroboam,Hæcdicitdominbsp;nus deus Ifrael, Quia exaltaui te de medionbsp;populi, ôCdedi te ducetn fuperpopulumnbsp;meum Ifrael:
8 nbsp;ôCfcidiregnumdedomoDauid, Sfde-di illud tibi, nô fuifti ficut feruus meusnbsp;Dauid,quicuftodiuitmandata mea,amp;fc-quutus eft me in toto corde fuo,faciensnbsp;quod placitum eflet in confpedu meoî
fed opcratus es male fuperomnes qui fueruntantcte,abhfti enim SC fecifti tibinbsp;deos aliènes ƒamp; côflatilcs, ut me ad iracunnbsp;diam prouocares, me auté proiecifti poftnbsp;tergum tuum
Remittitur durïi rejflonfum impio régi, pro defèëlio
• ne O mÿ-atitudiiK ad deum, quia fcilicet eleâuf à do^ mino, O è plebeo exaltatitsad regnum, exaduerfo lüinbsp;inceflit per omnia,qui in regnü Dauidi fuccedens,perfinbsp;pcTomnUnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueritate,fcandalofùit toti populo dei-iÜ*:
¦uiu(. nbsp;nbsp;nbsp;hilagere fluduit quod domino pl.iceret,flcutDauid,qui
domino etiam dum pcccaret,perfidem,pcxnitentiâ,hu= miliationemqi nondifplicuit. ipfeautem leroboam pernbsp;omnia maleflcit,o quafi dcindujlria deîî imtauit, idonbsp;lanon folumcolendo ,fed etiam proflituendo eaadcul-tum,idq; populo dei,impediendo piosàcultu dei,o uenbsp;ht cogendo fl-agiles ad idololatriam, extirpando etiamnbsp;quantum in fe fliit obferuantiam legis diuin£.
10 ^Idcircoeccecgoinducam malafuper domum leroboam, Sf percutiam deIcro^nbsp;boam mingétem adparietem,SCclaufum,nbsp;ôC dereliâû in Ifrael :nbsp;nbsp;mudabo reliquias
domus leroboam, ficut mundarifoletfi-mus ufqj quo confumatui\
Citiiogus nbsp;nbsp;nbsp;p^ß inerepationem criminum,catalogut fubinfèrtur
poenaru/m. De JK^/oe«»n femper m peius prolapfurus praidiciturtotüuirile fernen ipfiusoccidendu, totamq;nbsp;familiam,unde ne canis quoq^ euafurus fitiofl quis ilnbsp;lorum recludendus fit O abfcondendus diligenttflime,nbsp;non tarnen euadet mortem, non parcetur uel infintte fornbsp;iishominibus deilliusftirpe nafeituris, quinoccidendinbsp;fwitoextirpandiadunumuf^. Claufum oreliâtf^
R E G V M T E R TIV S. exponifwr à quibufda,thefauri pretiofi omnes,quantiiittnbsp;libet abfeondendi, o pecora cum tota flibflantia,nbsp;in agro relinquitur,uaflanda aliquando denunciatur,utnbsp;tota pojkritas leroboam exemdatur, ZtT conflagrationnbsp;aliqua horribili de fub coelo deleatur,conculceturq; ttc*nbsp;lut fltrquilinium de platea,ut nihil reliquum maneat.
11 Qui mortui fuerint de leroboam in ci-uitate, comedent eos canes: qui autêmor.' tuifuerintinagrOjUorabunteosauescŒ-lùquia dominus locutus eft,
Canes inurbe,Gr fit‘t ac uolucres in agro occifos « liuspoflerosdeuorabut. Taleiudiciu manetimpioste^nbsp;ges, cr/candalumponentes in fide, hnminet^idolola*nbsp;true ine'eptoribus, çr contemptoribus propbet'O^’
I i nbsp;Tu igitur furge, Sf uade in dom«
amp; in ipfo introitu pedum luoruin*^ bem,moricturpuer,
15 amp; planget eum om nis Ifrael, SC ' cumtifteenifolus inferetur delerobo^^^^nbsp;in fepulchruni, quia inuentus eftfuP^^nbsp;fermo bonus à domino deo Ifrael ***nbsp;mo leroboam*
Exaggeratiomorituripueri, quodnoi\ mater uidere poter it, fed ipft urbemnbsp;rabit flUus.CiiKm inteUigimus tarn bon^/pdr''^,^^nbsp;rum,ut ilium nedum rex cr regina, fed totu^^nbsp;infigni planCtu flier'int profecuturi.Hec idnbsp;mul quoqi prætUcitur, cum folum exnbsp;fcpeliendum,rcliquos oinnesproqciendos ^'^’’’.'iÇ,iiir:nbsp;nia.Caufambonam liebr£iquandamnbsp;quia is Abias impedimenta abftuleat ifraetdi^’^nbsp;ter leroboam pofuerat in uia uolentibiisnbsp;fa afeendere Hicrofolymamad colenduwnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m
Conftituet autem fibi doinii'“’®’'. fuper Ifrael,qui excindctdomflï‘^’'°nbsp;in hacdie,ÔC quid etiam nunc:
Ne putetur diutius malum hoc tardattfft''^’ propediem fufeitandum regem, qui dontuK^nbsp;fiefit ablaturus, qui etiamiwm uiuat, ut igt;ip‘^nbsp;laprolisfiduciaconfoletur.
I y Er percutiet dominus Ifrael,Ide ri foletarundo in aqua : euelUt‘nbsp;terra bonahac qua dedit patribusnbsp;8C uentilabit eos trans flumen : fl“*
14
ôC uentilabit eos trans flumen : runtfibi lucos,utirri tarent doIn**’^^^ƒt,
Nee id faß, fed hoc regnu cuius ipfe nunquâfolidc fubftituru fit uel confinnaru^f r^pefnbsp;nuis procellis o uentis calamitatu bcllorU'^1’ innbsp;concutiendufit uelut arundo inaquis, dontt tannbsp;uniuerfum eradicetur o eueUaturgensnbsp;regnifde fua terra optima, qua patribusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nd
dederat. Eijciendi,(tute fint ultra fluuiuin ud Euphraten. Omnium hortvm malorunbsp;perflitiofum iHu dei cultu, o contranbsp;quantumlibet bona intentione, qui tandem degnbsp;in idololatria o in negMum imojontemptu unbsp;quefubfequitur enormitas criminu, Of abo/mii^
|
• «ALAGhIM PrIMvS. Ettradetifrael propter peccata lerobo» pcccauit, 8(. peccarc fecit Ifraek Tr^det itai^ tn fwmmit dominum ifradem in malcdis cr opprobrium omnibusgciïtibta or-propter pcccata ierobo;im,qui cr pecc4-er peccure /vcit,uerbo,exemplo, impcrio, er omninbsp;‘^'»odis ifradem, Siirrexititaq; uxorleroboam,5i abqt, ^WenitinTherfaïquum^illaingredere^nbsp;) j ^tlitnen domus,puer mortuus eft, j. ^fepclierat eum» Etplanxiteum omis ’'Seliuxta fermonemdoniiniquemlocunbsp;^^fftin manu feruifui Ahiæ prophetæ»nbsp;^bijt mulier regina triße fatum reportatura ad rlt;^nbsp;^%amp;filiummortuuminueiKura:lt;iuantumlibctcnimnbsp;r admonitm rex, corredus flagdlatus 4nbsp;emendatur, O' ccepto idoloru cultu non re=nbsp;Tirza urbs eß i» regno ifrad, ubifilius moritur,nbsp;4 lofii£ cum fuo rege.t^ulla rations emenda^nbsp;jl ^uem iudicium urget diuinum^O'nbsp;nbsp;nbsp;agnitam ’9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uoluntatem contemnit. ^diquaautemuerborûleroboam quo ^odo pugnaueritjS^ quomodo regnaue^nbsp;% ecce fcripta funt in libro uerborum dienbsp;\,v'*’^fegumlfraet ’• ^bronica latior O' profitßor degeßis rcgum luèLt toties in hoc libro allcgatur, uidetur nonnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^lt;1 guam Verba dierum Hebrai nominant, ud Para Græci,lattini Pneteritoru, O' ^ia quidam fcripta dicütur qutc non mueniunttvr m Verbis die ’ autem quibus regnauitleroboam, ’^’^üduoanni funtîôCdormiuitcumpanbsp;j^'^^sfuistregnauit^ Nadab filius ciusnbsp;P^oeo. . ^'^^genterannotandus eß numerus uitie regumpro conediandis locis alicu-f Mcuris.-Dauid quadraginta annis regnaHit,Salomonnbsp;Ilnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem rex iß'ael uigmtiduobus, Roa 3,| nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ro tctWHwmodo decern O' feptem annis. ^Perro Roboam filius Salomonis re^ 3uit in ludatquadraginta 8C unius annt J ’^^oboa cum regnare cœpiffetî decern ‘‘«Ptemannosregnauitinlerufaléciuitanbsp;jÇ.^uamelegit dns ut poneret nomen fuünbsp;omnibus tribubus Ifraek Nome aunbsp;^3, *^niatris eius Naama Ammonitis*nbsp;malû coram dno, 8C irritanbsp;trç fuper omnibus quæfecerâtpa^nbsp;peccatis fuis quæpeccauerût»nbsp;ftatnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;excelfa,et % ^ïucosfuperomnécollemexcel-' in ’^fubteromnéarboremfrondofam: inßitii^s eß,cü eßet unites O' Ç[uanbsp;c^nidem lt;etatis,fi non naturaßulnbsp;^^^c^do redditur, lt;juiafiliusnbsp;Ammonitidis, Succefiit uero fapietißimo |
KEGVM TERTIVS* l6t Salomoni mfilix O' infipies rex fuper ingyatum deo po pulum,qui melioran regem non merebatur. Tribus qui=gt;nbsp;dem annis primés pie uixerut rex o' populus, poßea utnbsp;hicdicitur,O'in Verbisdieru,àdeorecedunt,nonmi^nbsp;nus impie q regnum IfracLlmitati non bonos patres, fidnbsp;impios,quos O' pcccatésfuisfuperauerunt o’ malitia,.nbsp;Excdfa,aras,idola,flatuM, o' lucosgeiuilium more pa»nbsp;rantes,o' idic idololatriam exercentes in coüibus,monnbsp;tibus,fylués O' uallibus, quafi data opera legem domininbsp;abijcientes. O' ad iracundiam dominum prouocantes^ 14 fedSdfcortatorcsfueruntin terra, fece^ rûtç omnesabominationes gentiû, quasnbsp;ciecerat dns ante faciem filiorum Ifrael» Ejfœininatus erat in terra, P^bi Salomon fcortatorcs udadulteroscxponit,CietcriPlcbra:orum,mafculorumnbsp;eoncubitores,turpifiima malitia in fiddi populo, in quanbsp;fefe aquare gentilibus à deo propterea dtminatis, nonnbsp;erubuerunt.-flupenda certc bate tanta abominatio in ißonbsp;populo,extemoruantemdcorum cultum tam enormianbsp;crimina o' mores improbißimos fequi femper deprehénbsp;dimus per omnia fecula, o' in omni firè gente. (^InquintoautëannoregniRoboam, afcenditSefacrex Aegyptiinlerufalem,nbsp;ôCtulitthefaurosdomusdomini,amp;thcnbsp;fauros regios, ôC uniuerfa diripuit: feutanbsp;quoqjtulitaurea quæfecerat Salomon, RexAegypti Salomoni amicus dumdeumcoleref, nue ipfi impio Roboam eatenusfit mfißus,ut miffb ex^nbsp;ercituregnum O' üierofolymampretiofisomnibusfè^nbsp;rè fßoliauerit, cui propter peccata à domino deflituti renbsp;fijkre non potuerint.îiuius loci latiorem expofîtionemnbsp;lege i.Paralip.ii.ad longum. ^quot;7 pro quibus fecitrex Roboâ feuta ærcat 8C tradiditca in manuin ducû curforum,nbsp;SCeorumqui excubabant anteofi:iumdonbsp;mus regis. C^um^ ingrederetur rex in domû do mini, portabant ea qui præcurrendi habenbsp;bantofFiciumtSfpoftcareportabät adthanbsp;lamum curforum» ^9 Reliqua autem fermonum Roboam, SC omnia quæ fecit, ecce fcripta funtin libronbsp;fermonum dierum regumluda» Amißis turpitcr aureisclypeis et pretiofis rebus qui bufeuq^ in aula o' in thefauris domus domint, Roboantnbsp;infilix reßituit lt;ereos, quibus ad régis ßledorem ut er eitnbsp;tur curfores O' corporis eußodes uel celercs,dum tem^nbsp;plum ingrederetur à regia uel rediret, alioquin in armanbsp;mentario fub eußodibusferuabantur, aureo regno bre=nbsp;ui tempore commutato in areum. Difi émus filidtatemnbsp;regnortimpendere à ÿratiadei, qua pijspraflat, quoinbsp;tmpqsaufirt. JO nbsp;Fuit^bellum inter Roboam Slt;Ierobo am cundtisdiebus» Primuquidembcïdi tentatum contra leroboSadex hortationë propheta Semei extindum efl,fed crefeentenbsp;utrini^ impietate in regibus O' fubditis,fefi mntKO ucn |
|
MAL AC HIM PRIfîVî. jMwo-Kt continuo,domino punicnte pcccdfit.No« ettim impijueleticimmpifttHquiefccre potcfl,fonper pro^nbsp;mouctur in peita, donee mali mngnitudine feipfam malinbsp;tittoppriitiiit. 51 Dormiuit^ Roboamcû patribus fuis, 8(. fepultus eft cü eis in ciuitatc Dauid,no^nbsp;men auté matris eius Naama Ammanitis:nbsp;amp; regnauit Abiani filius eius pro eogt; Toties nomen matrie fuiC mentorntur ad excujationë Dauidii^orquot; aceu/àtionë Salomonis, qui alienigenas connbsp;tra lege accepit, ex quibitf [iiftulit fitios impios:matresnbsp;enim iuxtafuos mores filios nutriunt cr inßrmaitt. A=nbsp;biam ßiccedit ipft Koboam.Kegnü autem Chrifti, quodnbsp;eft fianéla ecclefia, qus£ conftftit in unitatefidei iuxta canbsp;twniciisfcripturas coprobatlt;e,femper beüum habet cuntnbsp;hareticis er fthiftnaticis, qui apoftolica doiirinam fuisnbsp;humanis traditionibtss ftne uel coittra dei uerbu/m exco gitatis uiolare contendunt. ^CAPVT XV. Gitur in odauodecimo anno rc Denuracris annorum renbsp;gnorum. ynoannoregnare coeperut Koboam, qui decent erfeptem annisrexit,cr Ieroboam,qui uisnbsp;gindduobusannis. Cuiusregnianno decintooëlauoresnbsp;gnareccepitAbiam filius Roboam fiiperluda. Videturnbsp;regnü uacaftè anno uno,quod qufi non fit uerifiminbsp;Ie Hebriei dicunt, leroboa quidé copleuijjè decimufeptinbsp;mum annu,erhichoafte dedmumodauiiftn quo Abiamnbsp;fu/cepit regni gubcrnacula,fcriptor autëincopletum annbsp;num no fiupputauit.ld quoq; ex locis alijs ufiu uenit hoenbsp;libro,cum numerus non cocordare uidetur, pnetcr quënbsp;modu cofirendi ianidiilü concordàdiq;fi:ripturi!is aliusnbsp;quoq; eft,qaando ftlius regnauit cupatre, tune enitn altnbsp;quando illi anni patri tribuuntur, aliquandofilio:tcrtionbsp;quoq^ modo cum tëpus uacationis regni fupputatur ali^nbsp;quando cu pra;ccdcnterege, quÓdoq- iungiturfitccedennbsp;ti:quarto cumnotmüquam tempus pefiime adminiftratinbsp;regni non coputatur in numero regni. Deniq; error an=nbsp;tiquariorïi etiam aliquando non raro ,fiuj^iam alias innbsp;hoclibro irrepfijje potuitinafiignationënumcrorum.nbsp;Qui ut facilime fit, er comittitur in quibuficunq; hifto=:nbsp;rijs,omntHgentiü,i£tatum er linguarü : fic hoe m libronbsp;cotigifte negari no poteft, non quidë ab authoribus fierinbsp;ptur£,fied ab antiquarijs, qui ut homines dormitare connbsp;fiueuerunt.ldq;, quia fieri potuit fine iadura fidei, mo^nbsp;rumq‘,ideo à Jfttritu dei permiftum cft,qui curiofitatemnbsp;nimiamdeteftatur, fimplicibusatq^pijs coUoquitur. Tribus annis regnauitin lerufalemtno men matris eius Maacha filia Abeflalom. 5 Ambulauit^ in omnibus peccatis pa* tris fui, quæfeceratanteeum: ncceratcornbsp;eius perfeóium cum domino deo fuo,ficutnbsp;cor Dauid patris eius, dementia deifiaëlueft,uthie Abiâ impius filiusint pq patris breuiter regnaret,tribi{s taftttmi annis, impianbsp;matrenatus,Abfiokgt;misficilicet filia,qu£ patris iniquu |
R E G V M T E R T ! V S. ^eniufiu/ceptum transfiiditinfilium. Multumrefirttidnbsp;prolem habendum optimam eleëlio uxoris optime-4- Sed propter Dauid dedit dominus deusnbsp;fuus ci lucernam in Ierufalem,ut fufcitarccnbsp;filifi eius poft eum, SC ftatueret lerufalemînbsp;co quod fecifletDauid redum in oculisnbsp;domini,SC no dedinaffet ab omnibus qufnbsp;præcepcratci cundis diebus uitae fuæ,nbsp;cepto fermone Vriæ Hcthæi. 6 Bellum autem fuit inter Roboam roboam omni tempore uitæ eius»nbsp;•7 Reliqua autem fermonu Abiam,nbsp;mnia quae fecit, nónne hæc feripw funtinnbsp;libro uerborü dierum reguni luda^Fuitçnbsp;præliuminter Abiam Sc interkrobo3W‘
lam deprauata Salomonis impia fieneëluSjmali^ quefilif er nepotisdemeruerantDauidicircg'i^^^^lr^nbsp;tionem:fied quia ueritas promifiiotw dei ernbsp;uidis etiam fides ac fiynceritas in dcu cMfinbsp;nuatiregni,erfiufficiendietiainfiliumboii»^fi“ Ltnbsp;patre,qui proaui fianditatë refipiat,luceriuigt;^x^^^nbsp;cendat Dauidi,in r^no luda er Hierofioly»‘^^^‘’‘nbsp;uidts autem nuUa peccata coram dominonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pe«« 5«U)tt multa commifierit,pr£terfiadtt Vri£,'‘’gt; tipliciter prauaricatus eft,quoduti primùnif’‘^,^'°^^n^nbsp;caufia er occafito fiiitmfiq; enim ad illud tëp^'^nbsp;tifiimeuixerat. Veruntamen etiamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pfpdî uniusperßda fidei deuotionisqfiuftitiaablk’'rr mentiamdei,qua er eleiius eft erfialuatu^’ „is
Icrufalem.Nomen matris eius nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ liaAbeifalom,
li amp;abftulitfcortatores de terra? P uit^ uniuerfas fordesnbsp;rantpatreseius,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0- Infupcramp; Maachammatréfuai’’ uit, co quodfccerat idoIS cumnbsp;fubuertitqj idolu eius,8lt; combum*-*nbsp;rente Cedronr Anno uigefima regni leroboa coepit in rc Afia rex bonus, qui er regnauit fiupcrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M»'quot;’* gmta annis ex’uno. Cuius mater diciturfrilr^.. filiaAbfialom,ubi)nateraccipiturpro auia^if^^^'nbsp;pe 1« ficripturis. Iduero adgloriam cedit nepo^^ ? ?nbsp;impia matre natus fiierit tarn fianëtus contra mornbsp;etiam non pepcrccrit in zelo fianilo pro dottuno-earn depofiuit de magifterio quod in cultu idolor Inbsp;ufiurpaueratexecrabilifiuperftitione, quentnbsp;rat cum luco er turpi idolo,quod Hebrai à tremornbsp;jhiporecogitominant, quianonnifit àftupidii |
MALACHIM PRIMVS.
’lisBoHttmfcfw colitur. Hoc idolu cum àlijs omnibm ida Aßt dctnolituieß,(^ combHßit,non rciicrinbsp;Mhoritatem patrumßmrü, qui ilia erexcraut, fednbsp;publicum errorem er abomiitatiottcm dcimagnanimi^nbsp;^^^nterminauit.
fxcdfa aiitem nó abftulir, Veruntamen WrAfaperfcélum eratcumdominocun-I ™sdiebus fuist
S(intulitca quæfandifi’caucrat paterfu fanâificata domus demini,argentûnbsp;ïi|,t,^^'i’^mnamp;:uafa*
, nbsp;nbsp;nbsp;paßim cxcelfa in regno luda, ubi mn ntß do^
^^^adorabaturßd autem licet pofl extruiium templu ‘'iomonti non liceret,uerum quia fub Dauide er omninbsp;^'^^pi'ifcistemporibustoleratum ßitetiama fanélifi=:nbsp;'?‘^^faâu)n,ideo Afa quoq^ dißimulauit,er non ab=nbsp;/^quot;^‘thuiufmodi cxcelfa,quib'M populu^ adfueuerat, ernbsp;in idolorumcultiimabufuiß(erat,ideoq;noitnbsp;corde domino adhatßße feribitur, er dominonbsp;toto tempore uitte fucc. Ixtcupletauit autem itenbsp;ß^laurtmt domui donüm, er tarn üauidis muneranbsp;^a^^iquxßterant ab impijs uendicata iam regibuf,qnbsp;°P’'‘‘tdona,qua; multa ingeßerat,annis multis, prtccinbsp;^‘tuteni ex uiiloria Aethiopum cLtrißima, de qua z.
“flium autem erat inter Afa Si Baafa re Ij, ö'i^Ifrael cunäis diebus eorumgt;
Ua nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra
egredi uel ingredi de parte Afa S'sludae,
regni, Afapacem habuitdecentannii, ^fÜKw incidit cum rege Aethiopum,quem uicit.nbsp;fr'gf/îi»/«nbsp;beH, “^^^^tuißoneregnoru fub \eroboam, cœpit Baaftnbsp;rt.^^'^°'^raAfain, quia ob pacem er projperitatemnbsp;i'^^^biani de regno Jfrael ad regnuflir=:nbsp;^^“‘^‘d^quod prtcuemre cupiens Baafa, uiam praclunbsp;lt;ili;ÿ^'^‘^‘*llt;^gt;‘^lt;llfilt;^dndopro robore regni fui Rama,etnbsp;i(j ° ^‘‘mporc bellum coepit inter After Baafa,donec
Afa omne argentum Siau (Jq quod remanferatin thefauris domusnbsp;thefauris domus regiæ,deditnbsp;in manus feruorum fuorum.-Si mifitnbsp;Tabremonnbsp;jjj^i^ezion regem Syri^, quihabitabatinnbsp;'5 ^3fco,dicens;
inter patrem tuumjideo mifi tibi mu^nbsp;l^cianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aurummeniaSjSCirritum
'*!'( ^’¦fc j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Baafa rege Ifrael,
^'o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccat Afa, primo diffidendo de auxi
patenter expertus fitc= Aethiopu, quem uiccrat cum infimtanbsp;• f^(^und6 quia thefauro domus domitu ademit.
•REGVW TERTIVS. 161
qult;e ilUc iam ante repofuerat,er ponit camé brachiu/nt fuum, infideles aduocas in fuu auxiliu cotra rege ißaeLnbsp;Acquiefeens Ben adad regi Afa, mifitnbsp;principes exercitus fui contra ciuitates If»nbsp;rael, Sipereuffît Ahion 8i Dan amp; Abel,nbsp;Beth Maacha, Siuniuerfam Cenneroth,nbsp;6i omnemterram Nephthalim»
ii Quod quum audiflet Baafa, intermifit aedificare Rama, Si reuerfus eft in Therfa,nbsp;Male ceßit ha^c cofoederatio ifraelitis, qui à rege Sjtnbsp;riic Soba Benhadadgrauiter adfliili funt er pereußhnbsp;coatlusqs e/î Baafa ceffare ab opere, er ad fua conuer^nbsp;ti-Bacileinduci potuitrex 'Damafciadlfraclitasuaftannbsp;dum, quibusamicus effè non poterat, er occaßonattnbsp;ßgt;onte amplexus eß nocendi, quam promouit rex ludanbsp;Afa non fine peccato, quamlibet iußus dicatur er fiesnbsp;rittiion eß enim homo qui non pcccct, multo minusß^nbsp;ne peccato uiuunt reges,
Rexauté Afanunciummifitinomnem ludam (dtcens,) Nemo fitexcufatus-Ettulenbsp;rötlapides de Rama, Silignaeius, quibusnbsp;ædificauerat Baafa, Si extruxit de eis rexnbsp;Afa, Gabaa Beniamin, SiMafpha^.
Conuocauit Afa totum ludam, ut nec unufquißtiant eximeretur à lege,qua iußi funt diruere opusnouum renbsp;gisifraelin'R.ama,qua materia ufus eß ad fubitaneäex^nbsp;truilionem duorum oppidorum in Bcniamin,Gabaa ernbsp;Mitzpa,quofirmior er tutior eßetprouinciafua.Qjtonbsp;failo Baafa didicitdei fauorë penes Afa contra fe eße,,nbsp;regnumq^ Ifrael apoßaticu non parum hunüliatum fuit,.
Reliquaautemomniufermonum Äfa, Si uniuerfæ fortitudinis cius,Si cQéîa quaenbsp;fecit, Si ciuitates quas cxtruxit,nónne hæcnbsp;fcriptafuntin libre uerborum dierumrenbsp;gum ludaî’Veruntamen in tempore fene^’nbsp;dutis fuae doluit pedes*
Seni pedes dolucrunt podagrico, propter peccatum diffidenthe indeu, quo regts impqfocietatemagis ufusnbsp;eß q exporta bonitate dei tn fuum regnum.Satis uerifianbsp;nùle eß hune regem per quadragmta unu annos regnattnbsp;tem plurimalaudabiliageßiße, quorumfeientiamdeß^nbsp;deramusob libros multos uaßatos per Chtdeheos, er innbsp;dlijsprouineqsperditos. QuumfatKdiligenterconferinbsp;pßße annales fuos credantur non minus ludui reges 0=*nbsp;lißut patet in libro neßer er Jt^ehemia.
i4 nbsp;nbsp;Etdormiuit Afa cum patribus fuis, Si
fepultus eft cum cis in ciuitate Dauidpa^ tris fui * Regnauit^ lofaphat filius eiusnbsp;pro eo*
lofaphat filius Afabonuspoß bonum regnauitinitt da,rara admodum confuetudine.
iy ^[Nadab uero filius leroboam regnauit fuper Ifrael anno fecudo Afa regis ludat renbsp;gnauit^ fuper Ifrael duobus annis*nbsp;InregnolßaelpoßleroboamNadab bicnnio tantum ^adab te»nbsp;regnauitmale. ContraquemBaafaconiurauitfiliusA=nbsp;hilt;e de tribu ifachar, er occidit iÜum anno tertio Ap
-ocr page 324-|
M ALA C HIM PRIM VS. er omntm domum Icroboam,ßctit pnedixerat prophets t(t Ahiäf Silonites,lt;juia /^reuerat uaium do}nini,totiesnbsp;monitidGr protraxit exemplo fuopopulumadidolosnbsp;iatrictm.
Prouideittiie diuinlt;e ordineiu ubiq^ difcimiK quo im^ pij puniuntur, quorum impiétés exeufationan nuüamnbsp;redpit, quamlibct 4 domino pr^dicla ctiam décrétanbsp;tu^cpœna feiatur. üoneftenim pneteritum (^fùtu^:nbsp;ruminprouidentia dei,quieprlt;£feittia mtuetur omnianbsp;Cr femper, interim tarnen prauaricatores legu fuarumnbsp;puniendos flatuit ziT digna compenfat retrihutione,nbsp;quam fe pro inobedientia fua, impij ex certa feientianbsp;peccantes er j^onte non coadli, fateri cogtmtur iuflißinbsp;mepati.
quidem animam de leroboam, donee de^ lereteumiuxtauerbûdominiîquodlocunbsp;tus fueratin manu feruifui AhipSilonitis,nbsp;50nbsp;nbsp;propter peccata leroboam quæ peccagt;- uerat, Se quibus peccare feceratIfraclîSe propter deliciû quo irritauerat dominumnbsp;deum Ifrael. 5’ ReliquaautcmfermonumNadab,Seogt; mniaquæ operatus eft: nonne hæcfcriptanbsp;funtinlibre uerborum dierumregumlf-rael^ 52. Fuit^ bellum inter AfaSiBaafa regem Ifrael cunâis diebus eorum. JJ Anno tertio Afa regis ludaregnauit Baafa filius Ahiæ,fuper omnemIfraelinnbsp;Therfa uigintiquatuorannis. 54 Etfecitmalum coram domino, ambu^ lauit^ in uijs leroboâ^Seinpeccatiseius |
2. REGVM TERTIVÎ; -quibus peccare fecitifrael. Vigmti er quatuor annis regnauit Baafa tumïfraelcm,hoc cfl in decë tribus,cuius tamcnrcgnvinnbsp;non parum humiliatum efl à rege Syrite cr ludaSeJonnbsp;regni fui habuit in Tir^a. Cœpit autem tertio anno Afinbsp;régis luda. AP VT XVI. * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem ferme domin* adlehufiliü Hanani contraßaa la.dicenstnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, -------' Procoquodcxaltauitcdepu* ucre, Se pofui te ducem fuper popul“”'nbsp;meum Ifrael, tu autem ambulalW'”nbsp;roboam,etpeccarefccifti populo”’”^,nbsp;IfraeljUt me irritares in peccatis Sufeitauit dominus prophetas, impies, er quos pranofieret nunqiMconntti^nbsp;emendandos, quo nimia ingratitudogeiftis i^’^^ r inbsp;beneficia contanpta,ommbus feculorumnbsp;rius patefceret,er ipfius dementia conmund^nbsp;tibus omnibus.Iehu ißt propheta filiusnbsp;tat ßmilia pajfuru regem Baafa ernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;BÜquot; sti.'' mißt praua fua uolutate in dominum ßiu^ nbsp;nbsp;iffnnn am impios reges dcos prlt;eficitimpqs facit ejfe uirgam plagamq; alterius. Populu^nbsp;cunqi idololatrajn,tamen populum fitondtKjnbsp;er femel inchoatam perfidiam à leroboaiinbsp;mnibus fuccejßribus in regno, qui agnü^^P fnbsp;tos domini uoluntatem uno animonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfa, 5 ecce,egodemetampofterior3^^(^,jiji pofteriora domus eius.-8eponai’’quot;j^j[,aLnbsp;tuam ficut domum leroboam 'Velut quum exuritur tota domus, ui Unquatur impurum,necaliquisiunbsp;poßitißc dominus exurit pofleros,p)'igt;u^nbsp;indeetiamBaaß,quiexuifapr^eccjforitpi[^.jif eßdnbsp;melior euaßt,ideoqi nihilo leuiore mulëlunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;d« domino cum tota domo fua. id autem prædicitur ut emendet,uel luat durtus amp; Juita*'^’nbsp;4nbsp;nbsp;nbsp;Qui mortuus fuerit de Baafa comedenteum canes:8c qui mo*^ ritex eo in agro, comedent eu”''' quot;5 Reliqua autem fermonu B^a^j cunqj fecit, Se fortitude eiusîiv’’j,y(iit^^nbsp;feripta funt in libre uerborumnbsp;gumlfracl^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Periphraßsefl totalisexcißois poflii^^‘‘ ¦^iQcofir non tantum hiepoßta, fed er alibi, ut nu^P ’ jj jti*’'nbsp;ualeantab interitu liberare. Kortuus ineiu^nbsp;quilibet, quifidetenus inecclcßaperfeuof‘‘^^^f_nbsp;criminibus capitalibus, opera prauitatit fUnbsp;num ore laceratur, quia fandorum dodorum)nbsp;urguitur. Dormiuit ergo Baafa cS® fepultus^eftinTherûîSCregnaminbsp;lius eius pro eo, |
gt;«AtACHlM PRIMVÎ.
Quumautê in manu Ichu fili) Hanahi prophete uerbum domini fadü effet con^nbsp;^îBaafa,amp;contrâdomumcius,ôlt; contranbsp;®n»ne malü quod fecerat coram dominonbsp;’‘‘irntandumeumin operibus manuumnbsp;’“¦«¦uin, ut fieret ficut domus leroboam:nbsp;'’o hanc caufam occidit cum ( hoe efiiehufiliu
^Anno uicefimofexto Afa régis ludare 8*rîuit Eia filius Baafa fuper Ifrael in Thernbsp;^|«obusannisî
”, ‘^fiebellauit contra eu feruus fuus Zam Mux mediæ partis cquitumteratautemnbsp;^^)in Therfa bibens,amp; temulentus in donbsp;’’’0 Arfa præfedi Therfa,
bruens ergo Zambri,percuffit,amp;occL pit eum anno uicefimofeptimo Afa régisnbsp;ii ^‘ia,amp;rcgnauitproeo,
. Cum^rcgnaffctjamp;fediffetfuper foliu j'^^Percuffit omnera domu Baafa,amp; nonnbsp;^’^'iiquit exea mingentem ad parietem,nbsp;h '^£’^°pinquos 8(. amicos eius.
. Oeleuit^Zambriomnem domfi Baagt; ’‘Uxta uerbum domini quod locutus fucnbsp;ij Baafa in manu lehuprophetæ,
taR nniuerfa peccata Baafa, öCpecca filii eius qui peccauerunt, amp; peccarcnbsp;jj.'-t'‘untlfracl,prouocantes dominü deunbsp;pdinuanitatibusfuis.
^ ^diqua autem fermonumEla, amp;om^ fecit, nônnchæc feriptafunt inli^nbsp;^°tierborum dierum regum Ifrael;”
ff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;BMfe,fuccedit, er vn Tirzti metropoli fua
occifui à. feruo Samri,
tff I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßMflt;e,ßcut ipfe ßadfd ßcerat îiddabfilio
bC • • Qjt£ tarnen omnia prtediéia ßterUMapros
amp; ßc progenies impia damnata eflper impiam peena peccati, er iniquo animonbsp;(fs per omnia domini uoluntatemcomplen^nbsp;‘bii'T domino. Oeeißts efi autem Eia,atnbsp;uino uacaret, in domo cuiufdam ducis. 14 au»nbsp;HQ^^’^’'^^Situigeßmofeptimo anno regni Afa, quo an»nbsp;eontentus cade régis, etiam omnemnbsp;oecidit,iuxta uerbum prophetalchu:nbsp;eriminis rei reges lüi fimili mercede munenbsp;tohnbsp;nbsp;nbsp;'^‘jsfuis, üuos coluerant, iudicio domini quan
'1
Anno uicefimofeptimo Afa régis lu^ b}hf^’^?'’**-^^”’brifeptédiebus in Thernbsp;¦Aik ’¦‘^^^’f^rcitus obfidebat Gebbethonnbsp;quot;*^Philifthinorum,
caftrorum re^ occidiffe regem, fecit finbsp;Ifrael Amri, qui erat prin*nbsp;Af^*iitijr fupcr Ifrael in die ilia in caftris»nbsp;'tndit ergo Amri, 8lt;omnis Ifrael Ctt
REGVM TERTIVS. l6j eo de Gebbethon,amp;:obfidcbantTherfa, '
18 Videns autem Zambri quod expugnati da effet ciuitas, ingreffus eft palatium do^nbsp;mus regiæ, amp; fuccendit fe cum domo re*-giaiamp;niortuuseft,
19 nbsp;in peccatis fuis quæ peccauerat faciensnbsp;malum coram dom ino, ôcambuläs in uianbsp;leroboam, amp; in peccato eius, quo fecit pecnbsp;care Ifrael,
io Reliqua autem fermonum Zambri, 8C Coniurationisfuæqua coniurauit, nónnenbsp;haec feriptafuntin libro uerborum dierunbsp;regum Ifrael^
Simri tantum regnauit feptem diebHS,cuius ratio ad» Stmtl rw* notatur,quia cum antea îiadab rex ifrael obfediffet Ganbsp;baton,0'non cepiffet, in diebus Ela redieruntadobß»nbsp;dendum, interea occiditur Ela ab Zimri, quo audito ex»nbsp;ercituscongregatuseligitducemfuumAmri in regem,nbsp;quiflatimeum excrcitu fuofoluta obßdione Gabaton,nbsp;'iirzamobfidet,er Simri conßigientem in regiam pa»nbsp;riteriUameum rege Simri combußit, Quietiam Simrinbsp;pecca/fe domino dicitur, uel quia feptimana iUa jßecimcnbsp;exhibuerit perfidia fita,uel iam antea cum princeps ftiifnbsp;fet ifraelitici exercitus caufam prabuerat idololatria,nbsp;uel generaliter magnorum criminum lerna confequi fo»nbsp;Uta idololatriam, dicitur ßeiffe peccatum leroboam, cutnbsp;confentiebat in illis no tantum aula principum fuorum,nbsp;feder populus er regniwt,
^Töcdiuifus eftpopulus Ifraelinduas partesrmedia pars populi fequebatur Thenbsp;bni filium Gincth,utconftitueretçumre-gemîSi media pars, Amri,
Præualuitautem populus quierat cum Amri, populo qui fequebatur Thebni fi-hum Ginethjmortuus^cft Thebni,8c regnauit Amri,
^5 nbsp;nbsp;lt;r Anno tricefimoprimo Afa régis lu-
da regnauit Amri fupcr Ifrael duodecim annisîin Therfa regnauit fex annis,
^4 Emit^montemSamarix àSemerduo bus taicntis argcntitSC xdificauit eft, amp; uonbsp;cauit nomen ciuitatis quam extruxerat,nonbsp;mine Semer domini montis Samarix,nbsp;' Fecitautem Amri malum in conipclt;ftttnbsp;domini,SCoperatus eft nequiter fupcr omnbsp;nesquifueruntantceum,
Ambulauit^ in omni uia leroboam filii Nabat, 8C in peccatis cius quibus peccarenbsp;feceratlfraeltut irritarct dominum deumnbsp;Ifrael in uanitatibus fuis,
Reliqua afttfermonft Amri,amp;quægcffit Sefortitudinis eius,nónnchfc feriptafuntnbsp;in libro uerborum dierum regum Ifrael^
Dormiuit^ Amri cum patribus fuis, ôC fepultus eft in Samaria: regnauit^ Achabnbsp;filius eius pro co.
Hie pro fiudio p4rt(Utn duo regnant, quia quidatn
EE
-ocr page 326-Awri elegerant \n caftris, alij Thibni filitim Gln^tl} re« gem creaucrant. Ciu£ tarnen pars non obtinuit,ipfo Thinbsp;bniocafo,eo anno^qui ßtitAfte regtsludlt;£ trigeßmitsnbsp;HmriKx. primus.QuoannoAmriregnarecœpitfupcr decemtrinbsp;bus ifracl,duodecim annis,in Tizra fex annts, zr m Sa=:nbsp;maria quam de noua extruxit fex annis,quâetnerat à Senbsp;tnera^ui montan lilim ante poffcdcrat ,cr ciuitati no-^nbsp;men, reliquit. Qui A mri malitia fua a^uans uel fuperainbsp;priores,genitoßlio fibi fimili,mortuits efl, cr infitanosnbsp;ua urbe Samariafepultus:pro quo Achab fibus fucceßit,nbsp;3L9 ^Achab ucrofilius Amri,rcgnauitfup
Ifraelanno triccfimoociauo Afa regis lu^ da.Et regnauit Achab filius Amri fupcr Ifnbsp;raclin Samaria uiginti 8C duobus annis»
50 nbsp;nbsp;Et fecit Achab filius Amri malû in con^nbsp;fpedu dhi fup omnes qui fuerût ante eum.
51 nbsp;nbsp;Necfuffecit ei ut ambularet in peccatisnbsp;leroboâ filii Nabattinfupcr duxit uxoremnbsp;lezabel fiIiam|Ethbaal regis Sidoniorum:nbsp;8C abnt,amp; feruiuit Baal,6c adorauit eum»
Et pofuit aram Baal in téplo Baal, quod aedificauerat in Samaria:
Rch»b rtx. nbsp;nbsp;Achab ßlius Amri, rex peßimus in ifrael uigintiduos
bus annisregnauit, non folum cult or uitulorum,contra dei legem,ut leroboain, fed etiam Baal coluit,cui phanunbsp;Cr aram extruxit : cr quafi hoc leue effet, propenfißi=nbsp;mam mulierem ad idola,ßliam regis Sidonioru, qute no^nbsp;men fuum à Baal habebat,pro facrilega fuperflitione conbsp;mendanda regno fuo,cuiusßliam uxorem accepit, à quanbsp;Zr dcprauatus c/i,eatenus,ut non folum religionem in-ucrterit, fed etiam ius o' phas peruertit : o prophctasnbsp;domini perfecutus eß,tam fuaptc impietate quàm nesnbsp;fandtc uxoris inftindu.
33 plantauit Achab lucu : amp; addidit A^ chab inoperefuo,irritans dcminü deumnbsp;Ifrael fuper omnes reges Ifrael,qui fueruntnbsp;anteeumgt;
tucum in cultum Baal,zr pro libidine incoticeffa os mnis generis feiîanda,plantauit, zr totumfcfuperftitionbsp;nigentilium dicauit,m offènfionem totiusgentis ifaelisnbsp;ticæ, zr in blajfihemiam nominis diuini.
54 nbsp;nbsp;In diebus eius ædificauit Hiel de Bethel,
Icricho in Abirani primitiuo fuo fundauit cam,amp;in Segub nouiffimo fuo pofuit pornbsp;tas eiusîiuxta uerbum domini quodlocu^nbsp;tus fucrat in manu lofue filii N un»nbsp;Temporibus Achab lericho readificata eß contranbsp;mandatumIofue,zr compléta eflinterminatio mortisnbsp;omnium filioriim eius,qui earn effet aliquando readißcanbsp;turus.Diéîus eß autem Bethelita uel à Bethel uel à matenbsp;diHione, quaß Bethala diiîus, de domo malediilionis,nbsp;quam fuper fe fufcepit extruendo lericho : Sic puniunsnbsp;tur qui de domo dci ZT diuinis negocijs dicati,implicantnbsp;fe negocijs fccularibus fua fùnilione negleila. Vrbis lerinbsp;chontin£ mœnia reßaurantur, cum quis eorum qui cc^nbsp;clefiæ adfcribuntur fcelera in baptifmo obiurata refiemsnbsp;tgt;ferit,fiquisdiaboliplt;fmpamluxuriofe uiucdo répetit:
cuerroru doginata uel gentiliü fabulas uel cerenionias eccleßaßicaueritati inferit,zr quafi ruinaslericho reanbsp;fufcitat,merito coram domino malediéîus.
CAP VT XVII.
TdixitEIiasTesbites dehabita j toribus Galaad, ad Achab, Vknbsp;uit domin’ deus Ifrael, in cuiusnbsp;i) cófpeótu fto, fl erit annis hisrosnbsp;amp;. pluuia, nifi iuxta oris mei uerba.
Kebræi dicunt lieliam prophetam colloquiu habuif fe cum Achab de inßauratore lerichontina urbts, cotranbsp;madatum lofue,proptcr quod omnesfilij ilUus obierint,nbsp;bortatuscß eß regem,utreuereretur domiAnbsp;datis illiusambularet,cuius tarn certa effentof‘‘'^'^!^.nbsp;Achab rejfonderit fe iamdudum negleiHa ItS^nbsp;dei Ifrael,gentilium multa coluiffe idola, ZX non^ / ’nbsp;zr regno fuo ßdjfeclaufum caelum, quodtanteitnbsp;ßiturtvm pradixeratfilijs lßael,ß iütus cultu defdo anbsp;hafiffentdijs gentium. Ad quod Helios iratusG'ij'^nbsp;gnißimefirensblaffhemiamdei,etitrißoneittuetbi gt;nbsp;ßatimdixit:Viuit dominus deusïfrael, coral»nbsp;ßo, zr hac tibi loquor ex illius uoluntate Irnbsp;quia non crit his annis ros zr pluuia,nißnbsp;luntatem meam, zr fecumcbim uerbumnbsp;ueritatem uerborum eorum prophetarumnbsp;turiuxtadominiuoluntatem.
i Et fadum eft uerbum dni ad cuiw 5 Recede hinc, amp; uade contra
amp; abfcodere in torréte Carith,qu*^^ tralordanem»
Helios iubeturfefe occultare t« loco fecrd^ menperfuppetentiam aquafitim euaderet,nbsp;fitione régis zr regina: tutus effet,iuxta^0»»nbsp;tem,in ualle Cherith, iuxta lordanemtde cibonbsp;nusiUipercoruosprouidereueUet. ,
4 8c ibi de torrente bibcsîcoruis^f’^ piutpafcantteibi»
Abfit ergo, 8c fecit iuxta ucrbu*^j0tli» niïcum^ abfilTct, feditin torreflt^nbsp;qui eft contra lordanem»
(i Corui quoqj deferebant ei nes mane, fimiliter panem 8C carfl^®nbsp;ri,8Cbibebatde torrente» .
Obedienti zr fidcli feruo dominus zr potu, zr non tantu panis,fed et carniu,‘‘f^^f,jiti^'^nbsp;uefferi.Queerantur fudai,ß non coruorum'''i^j^ (fgonbsp;topobutusßerit tam panis quàm coronbsp;propheta tïïis uefci potucritfzr à moA^‘ • intd^'^nbsp;quieratur,fi religioßoresfe fatcatur Helii^jnbsp;uelbis in die comedcrit, idq; de cariiibus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi^
nantur ut non fatisdigntim cibwmreligioß[ nbsp;nbsp;^jf i»
fcantq; nee cibigenus, necreßHionetn uitio,fed crapulam ac libidinem quamcunq;,l’y^nbsp;bus id contingat, fiuc in fabis aut holeribtis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fffiof
bic quoq;,ut alias, literam utilem déclinante! “ nbsp;nbsp;nbsp;filt;i
quorum anxie,hic coruosgentilitatem, demfaciendo,quibus CbrißusHclias uefcatié^-
WALACHIM PRlMrJ.
poti«s/pern in prouidentiam dei circa eleólos et ’•ffitftóK tcjlf J in pcrfecutionibut.
^Poft dies auté aliquantes ficcatus eft *°’^^fns:non enim pluerat fuper terram.
' quot;^ciuatur fides Hclite, cr de loco ad locum ntittiturf “'^lt;01: redempturusmee tarnen defficrat, fed fimpUciternbsp;obfequitur uerbo dei. Et qui iam à coruis pa^^nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auibus,gratia dei fiierat, is nue mittitur ad
Sarepthanamalicnigenam, inprouinciam Sido paupertate extrema laborantem,à qua ctim pernbsp;dfHw nutritur,dominus utriufiq^ fidem,quâipfiimnbsp;ionat,rcmuncrat,nbsp;nbsp;nbsp;per miraculum tam hydria
'^f^'^quàm lecythus olei, longo tempore eatenus non j’(itint,ut qu£ uix uno die duobus juffecifjcnt homininbsp;aliquot menfibttc abundefufiieiant tribus, t^onnbsp;‘’iiDi deferere deus potefl /gérantes in fe et obedientes.nbsp;^Fadus eftergo ferme dni ad eu, dicésînbsp;u^de in Sareptha Sidenierumnbsp;’’lanebis ibitpræcepi enim ibi mulieri uinbsp;^^^'’ïutpafcatte.
^oniWHî dicitfe prtecepijjè uiduie, hoc efi ordinaffè prouidentia fua,utcumifraelitarumeleiius po=nbsp;non obfequitur,alienigen£gentes domini prienbsp;plena fide acquiefeât,et prompte obediant: quod
10 ^^^gt;'ifiusobiccitlud£is.
I “Urrexit,amp;abiitinSarepth3;cü^ uenif-ƒ’dporta ciuitatis, apparuitei mulier ui j^^^colligês ligna,Si uecauiteâjdixit^ et,
11 ^^»nihi paululum aquæ in uafe, utbibâ»nbsp;j.^Uni^illa pgeret, utafferrct,clamauit
obfecro ôi bue--*‘îni panis in manu tua*
îlu^r'” '^‘fbium,quin aque potu non fine fatigatione ui ‘lt;ttuleritnbsp;nbsp;nbsp;filio,quam tarnen peregrinofeni po
Y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»Itr-o priejlat,reUgiofafixmina,abiens ad lüi affi
I, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ut biberet. Helios autéfiamis inedia adaéius infu
1; ^(‘^titaffèrrifibibuccellam panis.
refpondit, Viuit dns deus tuus, P '^nonhabeofubcinericiû, nifi quantunbsp;P S'Ilus caperepoteft farinæ in hydria,nbsp;Ö ^*ulum olei in lecythoten colligo duo linbsp;Ij^^üt ingrediar, Slt; faciam illud mihiôCfinbsp;'’’fo,utcomedamus,8ômoriamur*
'ol t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominum quem non tgnorabat, fed fidel 'ter
f^uangclica, egreffa de fini-^‘donis ey Tyri. lurauit autem fe non habere fi-us ^^°dicum fine magnMn,fed fupereffè fibi ali=nbsp;Iccytho, fxnbsp;’’quot;lt;5nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;placentam conficiat, quod hic difei
Mo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fufeitando paucuLi ligna cor
‘^**’’* puflamillam parddam ederimus, pr£ meusfilius moriamur.nbsp;b ^ê^flos iüius uidu£, 4 qua tarnen propheta à
ait,Noli timere,fed uade,et ftlCjj^':*‘:dixifti;ucruntamen mihi primumnbsp;^’Pû farinula fubcinericium pané par
«**
dEGVM TEKTiyS. 164 uulum, amp; after ad mettibi autem, 8C filidnbsp;tuo facies poftea.
Sanéli perfidem domino placëtes, per candem fiunt PotenMafl-omnipotentes,in co cui fidunt, ey alios fidere iubent, fed non n^i eleéli hoc audiunt.lubet propheta, ut iuxtanbsp;infiitutum facere pergat,fic tomen, ut fibi primu faciat, ¦nbsp;fidemtefleturaccharitatë,Grhoffiitalitatisgratiamexnbsp;hibeat, wide decuplît fit acceptura mercedis, quia proienbsp;phetam domini fufdpiat.Fortafiis tantît efurij t ex itinee ~nbsp;rc,utfibi in primts affirri, imà profirri ad urbts portantnbsp;petierit,uirtbus defiitutus.Sic enim deus prophetos quonbsp;que fuos tentât cr cxercitat,ut in fide proficiat femper.
14 C^Hæc autem dicit dns deus Ifrael, Hygt; driafarinænon deficiet,nec lecythus oleinbsp;minuetur ufqjaddiem in qua dominus danbsp;turns eft pluuiam fuper faciem terræ,
Promittit iujfu dei,afiuturam uiducc uiélus fufficien=s tiam,ut no fit fame moritura,ut c£teri homines, fi quidénbsp;prophetàrecipiat in nomine prophetic, idea ztrmercesnbsp;dem prophet£ certißimc fit receptura.'Benedicitur autcnbsp;farina er oleum,hoc eft gratia diuim muneris er wiélionbsp;nis ß^iritus cüfiudu charitatis er hilaritatis, quie quannbsp;to magis impenditur tanto minus deficiffe inuenitur.
• y Quæ abii 18c fecit iuxta uerbû Eliæ, 8C co meditipfe,8CilIa,8C domus eins per dies:
16 nbsp;nbsp;hydria farinæ non defecit, ^lecythusnbsp;olei non eft imminutus,iuxta uerbum do^nbsp;mini quod locutus fuerat in manu Eliæ*
Credit,obfequitur,pergit,erpréparât,pariterqsco medwtt,ipfa qu£ parauerat,er ipfe prophcta.Deniquenbsp;non tantum filius,fed tota iUius domus er familia, de eonbsp;quod uixfufficiffct matri er filio,idq; diebus multis,fe^nbsp;cundu uerbum domini cui crediderat fcemina,incrcdulisnbsp;interim regibus,principibus,er populis nimia fame ex»nbsp;cruciatis.
17 nbsp;nbsp;^Fadu eft au tem poft uerba h æc, ægro^nbsp;tauitfilius mulieris matrisfamilias, amp; eratnbsp;languor eius fortiffimus, ita utnonrema-neretineo halitus.
üo finit deus calamitatibus uacuos homines cleéîos, quos ut periclitari finat, non tarnen perire. Prouidentianbsp;dei fidelium fides proficit,ut er qui in fordibus funt,ad^nbsp;hue fordefcant magis,er imp 'ij femper décidant in dete=!nbsp;rius. A egrotat ad mortè unicus uiduie dcuot£ filius, qu£nbsp;nutrire iuffa eft prophetam, icquali firtaftis apud dewntnbsp;fauore donatus.ln tantum autem infirmatur, ut expinbsp;rare cogatur, er effiare uitam cum ftgt;iracula, reuera e«nbsp;nimmortuuseft.
18 nbsp;Dixit ergo ad Eliä, Quid mihi 8Ctibi uirnbsp;deiç’ingreiP es ad mc,utrcmcmorarenf ininbsp;quitates meæ,ctintcrficcres filium meum^
Infignis fide,etiam modeftia exIfiiritusfui humilita^ te commendatur ,quiefe comparatione H.cliæ peccatri^nbsp;cem agnofcit,turpiorem in oculis domini, quàm fi de Henbsp;lia dominus non cogitaretioppofîtis contra fe pofitis manbsp;gis elucefcentibits, er quod purum, compofitum purif.nbsp;ßmo impurunt habetur. Sic queritur fe opprimi iuftitia
EB i
-ocr page 328-|
M A L A C HIM PRIM VS. tionfatiiti ho/}gt;itis niulicr, fanâa quidcm, fed in (tropria teßimatioae peccatrix non pitruct. Etaitad ea,Da mihi filiu tuu.TuIit^ cS definueius,amp;portauit inccenaculû,ubinbsp;ipfemanebatjamp;pofuit fuper Icdulû fuuin,nbsp;, ^blittum mortuum filiu,de finu in4tris,propheta re^nbsp;clinat in flnttum coenaculi fuperiorif, quod inhabit^n^nbsp;dum mutier prophetic cefierat, er domino deofuo muonbsp;cutOjplcna quidemfidc,fed non fine ceremonijs talibue,nbsp;quibuf uideri poterat humilitiitis gratia, proprio calorenbsp;fui corporii imbuiffe corpus demortui, uelut gaUinanbsp;puUos calore naturali refiuijfe: cum reuera diuina iliumnbsp;uirtut,adpreces ^iie,uitie refiituerit,inufittato à feculnnbsp;prioribusmiraculo.-propterquodGTludnei Eliam fiiijfcnbsp;contendunt angelum cr Phinces, a.® amp;damauitaddoniinuni,amp;:dixit,Domi ne deus meus, etiâmne uiduam apud quanbsp;ego utcunqj fuftentor,afflixifti,utinterficenbsp;res filium eius? Admirationisuerbafunt, non impatientis querehe contra deum,qui tarn fedulam hojpitatriccm fuam,à quanbsp;fenutriri fatetur,cum potius ipfa nutriatur à propheta^nbsp;unicofilifpignorejraudarit,utmortuus fiterit. Poteratnbsp;enimfanilusprophetaueltimuifie fcandalumde infiri:nbsp;tuniopiorum,uclipfefcandalum pajfutfiiilfe,fecundttnbsp;opinionem diccntiumjfru/iraneum efiè dei timoré, quodnbsp;pijs omnia eueniant infaufla, crquot; bene efii eis qui domi»nbsp;num nonforinidantuelcolunt. a. I nbsp;nbsp;Et(fxp(ï«(iit/fdtç)menfuseft fuper puerS tribus uicibus,amp;clamauitad dominu, 8C ait, Domine deus meus, reuertafobfccronbsp;anima pueri huius in uifccra eius. Etexaudiuitdominus uocé'E|if,amp;reucr fa eft anima pueri intra eum,amp; rcuixit. ^5 Tulitcp Elias puerum, depofuit eu de ccenaculo in intcriorem domum,amp;tradigt;nbsp;dit matri fuæ,amp;ait illi,En uiuit filius tuus* Tribus uicibus fefe quafii mëfuraturus corpus demor tui fi(perponit,dhi clementiaimplorando, cuius folius uinbsp;cr potentiarefiituipoteftuitadefimdi uifceribtts. tionnbsp;proprijs uiribus mortuu fufcitat, ut Chriflus,et prtccipianbsp;entisuerbo.’fedoratione cr precibus ad deumauthorénbsp;uit£Zir mortis. a.4 Dixit^ mulier ad Eliam, Nunc in ifto cognoui quoniam uir dei es tu, ôC uerbumnbsp;domini in ore tuo uerum eft. No« folo miraculo accepto,fedfidefua et fauore dei, traéia eft mulier ut domino probaretur, cr fanda effet:nbsp;non enim miracula etiam maiora, impios conuertcre ponbsp;terant ab impietate, fed fituor eledionis diuma. Virum dei uocat,qui dominum colat, ueneretur, à domino per omnia dirigatur,zr exaudiatur, z?quot; ijui uerbum domininbsp;fine mendacio pnedicet, per quern dominus loquatur fi^nbsp;delibus,perfidosiudicet ztr puniat. lt;[CAPVT xvnr. Oft dies multos fadumeftuer^ bum domini ad Eliam, in anno |
^.REGVM TERTIVS, tertio,dicens, Vadc, amp;oftcndc teAchab»nbsp;ut dem pluuiam fuper faciem terræ. a. luit ergo Elias, ut oftendcretfc Achabt erat autem fames uehemens in Samaria. Dies multi,hoceft,triumannorum tempus abeo tftrt pore quo caelum claudi cceptu eft,Eliits iramregisfiige^ ’’nbsp;re,ziràcoriiisin folitudinenutriri,ignotus bominibutnbsp;onttubus,coadus eft deinde apud uiduahoftiitari,quan‘nbsp;do ztr fames ingruere ccepit,zr continuo creuit, ut («*nbsp;ualefcerct per totum regnu lfrael,quod nunc dicitur Sa^nbsp;maria à metropoli noua iüiusregni. Tunc iujfus a doWtnbsp;no prodift,zr paffus eftfe uideri à re^e Samariie, cuittfnbsp;negocijhiftorianarraturfigiUatim.
dit cos quinquagenos 8c quinquag^’^® in fepulchris,amp;pauiteos paneamp;aqu’* ,nbsp;In quo domino deo feruierit explicatur,profi’d^nbsp;mini ueros redimendo à furore impqfiimic lefabrbb'jnbsp;cißmiie perfecutricis uerorii prophetaru,nbsp;rem i dei doccbane,quos magno numero oclt;^‘^ ¦ lt;nbsp;debat ’m jfeltmcis,multo periculo uitiefine,nbsp;ftrando er aquamfm utriufq; rei maxima penio^-
Perquirebatrex Eliam conatumaxima,1» y quibuspotuitlocisprofe z^ fuis,omnibus Jjcniinbsp;populos adigendo iuramentts, alios alijs jKnbsp;do,utuiritm proderent fit qui uidiffent. Prafr^i-mentisnece^arijsufuihumano er iirbibtfS,b‘P‘'nbsp;mines propc riuulosgermina perueftiganditnbsp;propabulo, nein totum iumenta deficereitt-quidem maxima erat, impios tame rcuociire‘td'’’^pnbsp;non poterat:qum uerbum domini contcmnC^^^’^i.i^gnbsp;cunqfinucnerant fideles miniftros er propbd'quot;nbsp;rant,fibijpfisinexciditvm.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’''rent
Diuifo excrcitu, rex cum fuis una uia, Abdi^ ceps militia cum fuis alia uia,fcrutati funtloca up ‘ jnbsp;pafeuis animalium, 'interim quoq^ Eliam quiereiu^inbsp;tafolicitudine. üigneopprimuntur omnibustna^h'inbsp;momtores prophetas pcrfequutifunt.
|
malachim prim VJ. fiiam, Sc ait, Non tu es, domine mi, Elias?
Cui ille refpondit,Ego,uade, 8C die do.-quot;’»no tuo,Adcft Elias.
diuino nbsp;nbsp;nbsp;fando uiro AbdiiC primo occurrit,
iwipio r£gi,agnolcitur, ueneratitr, or dotninui dp= r^itr.ln precio funt ftndihomines dpud pios,nbsp;nbsp;nbsp;qui
°^P'^°phetMferudUcrdt,niwc Bliam fummumcorum quot;’^‘‘turcoinplcdi.
Quid peccaui, inquit, quoniam me feruum tuum inmanu Achab,nbsp;'‘‘‘nterficiat ne?
crudelis tyruniuî ipßus Achab, z^ßtria qua lefabclc utebatur ad omncs,ut nobilißimus mili=nbsp;'^li’rinceps uix iUi loqui audeat, (2quot; pro fando opcrenbsp;i^'^orunipyoplj(;iarum, maximefibi femper ttmerenbsp;‘^ur.Qifßcilis proiiincia eßpijs uiris ß impiorti au=nbsp;^''^ridcriM,quM ßnepericulo dcclinare no audent, etnbsp;^'^^‘tnnorti außbiis obl'cquifalua probitatc non poßunt.nbsp;'^bui tarnen dominai adefl ut proficiant etiam in menbsp;’^^piorum,elediiadconfolationem crfalutem.
quot; ^iuit dominus deus tuus, quia non eft Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regnuni, in quo nou miferitdo-
meus te requirens : amp; refpondcnti-?’®cumHis,Nonefthicîadiurauitregnü ,i ^8fntem,eo quod minime reperireris.
.^tnunc tu dicis mihi Vade, 8C die do^ ’'‘‘f'otuOjAdcft Elias.
j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^«r cr régna nominantur,pro more locutionii hu^
’^'’^iHon quod toti mundo Achab imperauerit, ut qui=gt;
) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Wffcz-teorttHJ mentiti funt, nec quod ad orbii totiui
^‘'^^‘^ctlocanunciosmiferit.î^ontam fcrupulofe ca^ ^**4« ef fcriptur.e flilus, etiam ß addatur iuramentu!nbsp;efl, cr nonferiofa pracifaq' narratio.
fp receflero à tc,fpiritus domini
. J.J. in(locum) quem ego ignoro î 8£ nunciabo Achab, ôC noninue-te, interficiet me î feruus autem tuuSnbsp;’’’tt dominum ab infantia fua.
J ^‘frimas Heliam quidan mirabilcm extitijfe prophe miracula multa magnaq^ patrajfc,fefeq; tranflu-ƒloca fubito qua uellet.t^on tarnen proptcrca cre^snbsp;¦înbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficerdos Phinees.
jj^^^Unquid nonindicatumefttibi domi-[j ,’t'coquidfccerim cum interficeretleza Ptophetas domini,quodabfconderimnbsp;Ptophetis domini centum uirosquin..nbsp;^^’genos amp; quinquagenos in fpeluncis,nbsp;1^ Pauerim eos pane 8C aqua?
I ^ttunctu dicis, Vade,amp;dic domino quot;^’AdeftElias,utinterficiatme.
jtj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;beneuolentiam Helia Abdias, narrando qua
Pgt;'o prophetis domini, quantis fe obiccerit pcri=: inuidiaetrpericulonbsp;(j «on uclit. Non opera iadat, fed capitis pericu^nbsp;^gt;”pidas interim ßralis doceturnbsp;regere, ut merito omniü dicaturßtiffe pep
quot; REGVM TBRTIVff. 16$
1$ Et dixit Elias, Viuit dominus exercituft ante cuius uultum fto, quia hodieappare-boei.
16 nbsp;nbsp;Abijtergo Abdias in oceurfum Achabînbsp;Sc indicauiteiïuenit^ Achab in oceurfumnbsp;Eliæ.
Proprium iurandi modü lieliiedifcimus:ßrmißime^ teflatur,non fefe abfeonfurum regi, fed coram aUocutu^nbsp;ru/m,ea mentis conflantia qua decet uerum prophetantnbsp;domini.Starecoramuultudomini, eßcertafide conßflenbsp;re in fiducia prouidentia diuina, credere deum nil late^nbsp;re eorum quageruntur abhomine,ßudiumgerere comnbsp;placendi dco,cr totum ex iüius bonitate pcnderettaletnnbsp;fe Helios Jferabat, adgloriam deifatetur.
17 nbsp;Et cum uidiflet Achab Eham, ait Achat»nbsp;ad eum,Tüneesillequi conturbasIfrael?
r)ire,procaciter, maligneq^ rex propheta adoritur, Impius «x. iielut paratus comunem conturbationis terra authoremnbsp;è medio tollere. More impiorum qui mundi calamitatesnbsp;acceptas reßrunt piorum hominum zelo,adhortaiioni,nbsp;amp; correClionibus:e::r uelut feditiofos criminantur, quinbsp;tyrannisreßßere audent.
18 nbsp;nbsp;Et ait, Non ego turbaui Ifrael, fed tu, SC.nbsp;domus patris tui, qui dereliquiftis mandanbsp;ta domini,amp;fccuti eftis Baalim.
¦ impauidusHeliaffirituscontraregcmcrudelißimu, ut loannem quoq; Baptißam contra Herodem, er Pha^i tw,nbsp;rifaos,agnofccrepoßimusucniß'ein ßtiritu er uirtutenbsp;Helia. Sanüa ßrtitudine id quod res erat tyranno imsnbsp;properät,fcelus idololatria,contemptum domini Cf coitnbsp;turbationem regni ob tranfgyeßionem legis dei, cf cul-tum Baalim.'hoc eßcocleßium corporum, maxime autem planetarum. Propter quam abominationemrnültisnbsp;p'qs ifraelitis intolerabilem,nbsp;nbsp;nbsp;maxime aduerfam, muh
tosipfe er fualefabel fanClos uiros trucidaucrant, contra uerbum domini er prophetarum monita, omnhnbsp;busquibus potuit modisinßetit tyrannice,adpictatisnbsp;amp; omnium piorum oppreßionem : quorum cum paßitnnbsp;multus eßet numerus, fatispatetunde proucnerit eon-turbatio regni,non à pijs,fed pietatis crßdei perfecu^nbsp;toribus.
* 9 nbsp;nbsp;V eruntamen nfic mitte, 8C congrega ad
me uniuerfum Ifrael in monte Carmeli, 8C prophetasBaal quadringentos quinquagt;nbsp;ginta,prophetas^Iucorum quadringengt;nbsp;tcs,qui comedunt de menfa lezabel.
2.0 ^fMifitAchabadomnesfilics Ifrael,amp; congregauitprophetasin mote Carmeli.
Quiaautemmulti in bopulo trepidabantad idolo- fdoloiatria ,,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r, . Iftaelitarg.
rum cultum, er ob timorem tmpiorumregum conßteri deumuerumuelnonaudebant uelnolebant, etiahumc^nbsp;iam alium deum,nunc idola,nunc uerwm deum colebät.nbsp;ideo ad conßßonem impiorum, er confolationem pio.^nbsp;rUm,rogatfieri conuentum omniu facrißculorum Baal^nbsp;er prophetos iüius quadringentos crquinquaginta,quinbsp;fecuttdum Hebraos louem colebant, cuius propria do=tnbsp;mus dicitur eßißgnum arietis calidmnnbsp;nbsp;nbsp;ignitum :fu
EE 5
-ocr page 330-|
MALACHIM PRIHVS. HtiUter lgt;ropheM lucorum quadrtngentós ,quinutric^ bäittur de metifa reginx, cuius mùdato no compul/ifu'iitnbsp;adeffe facrijicio ,ficut prophettcBaul., i^uos rex coegitnbsp;comparere in monte Curmeli. Accedens autem Ehas ad omnem popu luni.ait, Vfquequo claudicaris in duas parnbsp;tcs;fi dominus eft deus, fequimini eumj finbsp;autem Baal,fequimini ilium^ Et nó refponnbsp;dit ei populus uerbum» Solus 4eu» nbsp;nbsp;nbsp;Zelotes dominus eftyhonoremfuumalteri non cedit. »ult coll, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;compdrem non titur,folus eft omnibus fufficiens ,guudet beneßteere bi ßoli ßdentibus.Solus nouit quibus creaturtefuceomnesnbsp;indigeant,inquofolofunt,mouenturg“uiuumt. Quinbsp;ergo prêter uel cum eo alios bonorum largitores coluntnbsp;pro dijs,hij deo uero probari non pojßunt, perfidiam tenbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftantur fuam,deo exofi funt,id aute tune ißraeliticagens agebat.Deum uerum negarenon poterant, nbsp;nbsp;iUi foli fe crederenonaudebant: non tarn lüius legibus credere, quàmgentilium erroribus confentire uolebant:hoceratnbsp;claudicareinduasopiniones er feélas, quod turpißi^nbsp;mum er iniquißimum habebatur. ideo Helitisclamatadnbsp;populum:Si dominus ipfe deus eß uerus, obfequbnini lenbsp;gibus illius,er colite ut oportet : Si Baal deus uerus eß,nbsp;iüumfequimim. Populus autem ifrael prophetlt;euerbisnbsp;er monitis nihil rejfondebat : iam enim omnibus notanbsp;eratcalamitasfamis,dcßäusroriserpluuite,quteäfo=nbsp;lo ucro deo, er non ab idolis remoueri poterant:er ideanbsp;deumiHumnegarenonaudebaitt. Contra ueroquadrinnbsp;gentier quinquagintaprophet£Baai,folicitabant po=:nbsp;pulum addeorumgetttiliumcultum,quibus contradicenbsp;re omnibus, er foli uni Uelise credere non audebant, ta=:nbsp;cebant ergo. ix EtaitEliasadpopuIu, Egoremanfipro phctadominifolusïprophetaeautem Baalnbsp;quadringenti SC quinquagintauiri funu Quia ergo ttelias unicus dei propheta uidebatur, ideo pro confeientia fua er fide in deum,audet pie diui-nam implorare potintia,er fanüa prafumptione fyncenbsp;ne fidei,tëtare deum, ßgt;iritus diuini inflinàu excitatus.nbsp;ijnbsp;nbsp;nbsp;Dentur nobis duo boues, ôiilli eligant fibi bouein unum,St in frufta cædentes po nant fuper ligna, ignem autem non fupponbsp;nanttóCego faciam boucmalterum,amp;:im.-ponam fuper ligna, ignem autem non fupnbsp;ponam, 14 Inuocate nomina deorum ueftrorum, Sóego inuocabo nomen demini ïamp;deusnbsp;qui exaudieritper ignem, ipfe fit deus. Re^nbsp;fpondens omnis popuIus,ait,Optima pronbsp;pofitio. Conditionem prophetarum falforum omni ex parte fuperiorem facit, fuam autem for tem minorem dominonbsp;credit,plcna fide,fciens fe no conßndendimt à domino,nbsp;boum duoru eledionem Hits cedit,ipßs permittit fedio’»nbsp;nem,compoßtionem in Ugnatakerum fibi permilfum fe^nbsp;cat coponitfUtrini^ ignibus minime aMendis. ipfinbsp;regvm TERTIVS. |
tanto numero dament immani boatu in coelum addeifb facile exaudiendi: Solus Helios fuum inuocat deim, p£gt;-pulo confefKiente,ut is deus habeatur, qui facrificiaf inbsp;delata,igne demißfo grata habcre,uiuere, ÇJquot; noßra, boenbsp;eß,humananegotia curare uidebitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ Dixit ergo Elias prophetis Baal, EligiK bouem unum,amp;faciteprimi,quia uospl«nbsp;res eftis î SCinuöcate nomina deorum ue--ftrorum,igncmœnonfupponatis. ¦i-b Qui cum tuliflent bouem,quemdeueM cis,feccrunt:amp;inuocabant nomen cnbsp;mane ufquead meridiem, dicetes, Baal ex^nbsp;audi nos.Et non erat uox, nec qui rf'P®”'nbsp;deren tranfiliebant^ altare quodnbsp;i?nbsp;nbsp;Cum^ eifet iam meridies, illud«“ Elias,dicens,CIamateuocemaior£î enim eû, quia loquitur, aut ignorât, a»nbsp;itincreeft,autcertedormit,utexcitetni‘ _nbsp;bianiter clamât ad deos fuos non habcittesnbsp;hilpoßunt, quianihilßierunt. Diutißiwenbsp;in ccdum,fed nemo exaudit. Ceremoniasnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ fubfiliendo tranfeendunt, fed ridicido nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;per bus. £t ipfi interim Heliee er omnibus pijs, rifumiubentur firtius inclamare deos fu‘’^J^‘’‘^‘^ V0runbsp;phetie,fiquomodoexpergifcanturàfontnO‘^',.nbsp;quos tantoper e excolebant contra uerbumnbsp;fi ad df t optimi maximi id honorem fe falt;^^y.nbsp;tur.ytulta hoc loco er alijs ledori hoc £uonbsp;tanda relinquo, er ubi utilitas pofiulat dicenda^nbsp;benda,de propugnatoribus cultuum diuoru^nbsp;num contra deum er rationem, contraßrnbsp;nem er infallibile uerbum dei. a/'ncid^' iS Clamabantergo uocc magna, bant fe iuxta ritum fuum cultris Anbsp;lis,donee perfunderenturfangu^’’^,^nbsp;Multo plura patiuntur profita fuprrfld‘‘^Lnbsp;fa,er difficiliora,acerbioraqi ofificianbsp;tores, quàsndeusoptimus maximus exig-d'^ .nbsp;firis.lllifudant, faitant, profeinduntfenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^i/teiu fanguiniseffufionem uulnerant, uaneoifiiquot;d‘,J^Mt: dei cultores,fide, ffie er charitate deo probar^nbsp;fi uero id minus poffunt,ßiritu humilitatdnbsp;trito ueniam deprecantur, er femper exaudidquot;nbsp;non quie fua funt qu£runt,fed qu£ dei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gcü'' Poftquam autem tranfqtmerid*^ ’1,0 fa lis prophetantibus uenerattemp-^^jjox,nbsp;crificium offerri folct,necaudicba*^jj|jj£nbsp;nec aliquis refpondebat, nec Falfi propheto! ufq; ad meridiem (raufill'd'* tabant:hoc eßorationis er cantionumfuanf^nbsp;minum uerba profirebant, donee totu»tfatrip‘^nbsp;pleretur, fed deorum fuorum nec uox eratnbsp;ptiOfUane omnia fiu»t:non enim dtj erant, Cfd’ .ffjginbsp;monesfi(iffent,tUhil tamenpneter dei optbnipf^inbsp;turn poterant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«UjC, 50 dixitElias omni populo, Vcnit«3“ |
MäLACMIM PRIMVî. Etàcccdétead fe populo, curauit altaredonbsp;•ninijquod deftrudum fuerat,
Conßifis /àcerdoùbui Baal i ßiii dijs uel idolis, qui imunte procurauerant per regem er reginam deftruinbsp;^»iitiittiltaria dei in regno lfrael,in quibu^fanUi dotni^^nbsp;^[‘‘mficituerdnt,erpro eii,dr{if idolis erexeraitti uelnbsp;^^etbel er Dan aureis tantum uitulis facrificariprlt;e~nbsp;ant,quod minus credendum efi,licet ludtci dicant;nbsp;Carmeloquoq;aradeo ueroereilaaSaulßteratfnbsp;diruerant idololatTie prophétie. Ad earn aränuncnbsp;^^eonuocat totâplebem,eam^ dirutamfanat acreßnbsp;^»teademdnodeo iß-aeloblaturusßtcrißciumfuum.nbsp;Et tulit Elias duodccim lapides iuxtanbsp;Jittmerü tribuum filiorû lacob, ad quemnbsp;f^âus cft fermo domini, dicens, Ifrael crit
tuum.
Etædificauit de lapidibus altarcinno^ *^ine dni, fecit^ aquæductû cannale fufFinbsp;ad duo fata fcnünis in circûitu altaris,nbsp;compofuit ligna: diuifit^ per mebranbsp;“ûUeiUjôfpofuitfuper ligna,
^xduodecim lapidibus altareextruit deo ifrad, pro '^‘lecim tribubits faerificaturus, ad exemplum Jofue,nbsp;tribus feparatas in fide, cupiebat m fidei unitatemnbsp;°’'cadunari. Et aquicduilumuelfiiueas quafiaratronbsp;areolas circumaltareingyro ficit,uelfulcumnbsp;?kf«j ficmentis duorum fatorumdigna quoq^ componbsp;'^lt;^ordine,iuuencumq; partitus efl,erud holocau=nbsp;domino faciendum parauit omnia.
c ®lt;ait,Inipletequatuorhydrias aqua,8C P ’'dite fuper holocauftum,Slt; fuper ligna,nbsp;dixit, Etiam fecûdo hoc facite»nbsp;^’rumfccilfentfecundo.ait, Etiam ter^nbsp;îy '^^’pfmnfacite.Feceruntt^ tertio,nbsp;®^’:urrebâtaquæcircumaltare, ôCfoflanbsp;56 ’‘iMüiHusrcpletaeftaquis.
, iam tempus efl'et ut ofFerretur j?Iocauitum, accedes Elias propheta,ait,nbsp;,.°’tiincdeus Abraam,Ifaac,ô^Ifrael,ho.•nbsp;ç‘^cognofcaturquiatu CS deus Ifrael,amp;nbsp;feruus tuufl, ôC iuxta prfceptum tuumnbsp;P®fnniauerbahæc.
. ^’faudimedomine,exaudi mcîutdifcat ^*1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus deus, 8d
quot;i- '^conuertifticoreorumretrorfum.
jjj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quis dohts caufaretur à Baalitis prophetis,iufi:
certius effet miraculum,ut aquarü quatuor hyt ^^fiuiderentfùper carnes ligna er aram,femel,fecunnbsp;chiTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etiam foffs uel fulci implerentur cir^
ff). nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttt^tderent.Omnia plenusfide in deum
temere,fed /firitu dei in^gatus, propter glo '^^populj falutem er fidem. Propter quod er oranbsp;dcuotam interpofuit,inuocando omnibus audiennbsp;t^^^^titantium er ariolorum illu ob=nbsp;‘’¦‘«i’wrrtMr.dixit : Domine deus Abraam^nbsp;hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tfrael^ ere. Orat clementiam dei commonflra=
wlcm, quantumlibet iHum iamdudum neglexifii
REGVM TERTIVS. l66
fentjparatumfufeipere illos,reuertentes,audietttes do^ drinam er' exhortationem Helie prophète domini uerinbsp;er certi. iion enim aliud cupiebat q dei honorem, ernbsp;populi conuerfionem ad deum fuum uermn.
Ceciditautem ignis domini,8^ uorauit holocauftû, Sc ligna, amp; lapides, puluercmnbsp;quoq; Sc aqua quae erat in aquædudlu lamnbsp;bens..
Ecœlis ignis contra naturadelapfus,abfumpfitho Mfracuruia locaufta,cum lignis er lapidibus, ufq^ m puluerem cun J|quot;’* *nbsp;{la redaéla, non folum non obflantibus aquis,fed etiamnbsp;exiccatis in totum ex omnibus fulcis. Vt igitur non funtnbsp;temere à deo petenda miracula à prophctis,fic nec reçunbsp;fanda,dumjfiritus dei ueri er certus ad idimpulerit,nbsp;er non antea.Verbo enim fuo dominus nunc credimannbsp;dat,dudum temporibus prophetaru er apoflolorticonnbsp;firmato miraculis, er mundo tod perfuafo,diuino ffiri^nbsp;ti(,ut non nifi manififto teflimonio /firitusfint interim,nbsp;er poflhac diuina tentanda miracula.
319 nbsp;Quod cum uidifletomnis populus,ceci
ditin faciem fuam,SC ait,Dominus ipfeeft deus,dominus ipfeeft deus.
Fruélusmiraculideclaratur ex fide er confèfiione populi,qui figna quarere foliti,antiquatis miraculis nonbsp;credunt.’ideo ex nouis quoq; in fuam damnationem nonnbsp;folide conuertuntur, fed m hora tantum tentationis ernbsp;calamitatis deum cogitant ,fiatim relapfuri ad confuesnbsp;toserrores.
58
4° Dixit^ Elias adeos,Apprehenditepro phetas Baal, Sc ne unus quidê effugiatexnbsp;eis.Quoscuapprehendiflcntjdeduxiteosnbsp;Elias ad torrentem Cifon,SCinterfecit eosnbsp;ibi.
Prafetui er recenti fide populi in detvm utitur He= Z^cto •«-lias in exitium ftlforu prophetarum, per quos er fedu= £li fiierant er fèducëdi, nifi fublati mteritufuiffent pronbsp;phetie BaaLSciebat enim mimme coiiuertendos, uel er=nbsp;rorem correlluros, homines tantum fua quierentes, ernbsp;non qu£ deLldeo iubet comprehendi illos à populo iamnbsp;dolente fe delufos,quos ipfe occidit ad unum omnes, iusnbsp;xta torrentem Cifon, iufto er neceffario zelo pro glo=:nbsp;ria dei,erfidegentis eleéhe à domino,proq^ toto ifraa:nbsp;le:exemplo Phiaees, propriamanuoccidendoinqoieta^nbsp;•tbs autores, er Samuelis,qui Agagfiia manu occidit,uelnbsp;populi manu ad Helia iuffum occifos, ipfe occidijfe nonnbsp;abrefcribitur.
41 nbsp;Et ait Elias ad Achab,Afcendecomede,
4X Sc bibe,quiafonusmultæpluuiae eft.
AfcenditAchab ut comederet SCbibe-rct,EIias autem afeendit in uerticem Car^ meli, SCprcnus in terrapofuitfaciefuamnbsp;inter genua fua.
Alio figno probat Helios affulfuram certo gyatiam dei regno ifraclis, fi illius cultum refumpferint, codentnbsp;die orationibus fuis pluuiam hnpetrando, quam orationnbsp;nibus impedierat, quo impietatem fuam aliquado agnonbsp;fcerentjpunitiomnuttnrerwm media. Afi:cndereitdgt;ei
EE 4
|
M AL A CH IM PRIMVS. regent de flumine uel uallc, ad locum prandij, ZT toni^nbsp;truiflituri uocespriedicitinfolitas. ZiuoregeciboMuinbsp;geiuc,propheta confcenfo moitte, orationibui itiflat denbsp;uotiflimis:totui coram deo mcuruatui, dei clententiamnbsp;tnuocandojpronut in terram inclinatui. 45 ôf dixit ad pucrum fuum, Afccnde 8C profpicc contramare« Qui cum afcendiC-fet,8C contempla tus effet,ait, Non eftquicnbsp;quam«Et rurfum ait illi, Reuerterc feptemnbsp;uicibus« Prope mare mons Carmclui efl, zr marts regio Uli occidentalis efl:unde etiam natur aliter nubes zr pluuianbsp;les humores afcendere conflueuerut,qu£ tomen hoc ternnbsp;pore orationis prophet£ pr£tcr naturam producunturnbsp;à domino, ficut zy’ad precesfanéîiprophet£ propternbsp;peccatatotiusregni tanto tempore pr£ter imo contranbsp;naturam flterant prohibiti. In feptimaauté uiceecce nubecula par^ uatquafi ucftigium hominis afccdebat denbsp;mari.Qui ait, Afcendc, Qi die Achab, Iun=nbsp;ge Sc defeende, ne occuper te pluuia* Septem uicibus orat,numero familiari legis, zr Chri ¦ flus orationcm perflilam feptem comprehendit precu=nbsp;lis,quibus omnia neceflaria poflulotur. Continuata oranbsp;tio necc(fario exauditurtfineceflationeorandum,doneenbsp;exaudiamur. 45 nbsp;nbsp;Cücp fe uerteret hue atq; illuc,ecce codi contenebrati funt, SC nubes, SC uentus ; SC faäa eft pluuia grandis, Afeendens itaquenbsp;Achab abiftin lezrahel, Bïntficû nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Beneficia dni in init^s parua, proficiunt in immen=: fum,zr non fubito pluuia c6ficitur:neimpij contemnen di miraculi anfam arripiant, quafi naturaliter demiffa.nbsp;Civm interim fideles pofi tanti temporis ficcitatem ad ilnbsp;quot; ludpracife tempus operiunturpluuiam, quofiieratpronbsp;milfazr pradiila : unde zr g^-atia dei zx prophet£ uenbsp;ritatem ac fidem admirantur er proficiunt. 4^ SCmanus demini facta eftfupcrEliam, accinâis^ lumbis currebatante Achab,nbsp;donee ueniretin lezrahel, Achab curru uehitur, propheta in nomine dni pedis bus pr£currit, regi inculcans beneficij diuini memoria,nbsp;quod non fuis zr populi meritis,fed precibus prophet£nbsp;uerimpëdijfetifraeli.Accinxitdeniqflumbosfuos,quonbsp;liberius curreret z:r expeditius,faólo fuo regemhorta-tus ad modejham zr contemptum mundi, zr uit£ corsnbsp;pór alts,fiquidem non fetimere regent ofltndcns. CAPVT XfX. Vneiauitautem Achab lezabel omnia quæ fecerat Elias, Sc quonbsp;modo occidiffet uniuerfos pro-'nbsp;phetas Baal gladio* a nbsp;Mifitep lezabel nuncium ad Eliam, di^ cenSjHæcfaciantdij SChæcaddat, nifihac hora eras pofuero animant tuam ficut aninbsp;mamuniusexillis. i Achab nonnihil miraculis perculfusreuereri cepe^ |
idiffetgl^^ ..... R E G V M T E R TIV Î, ratHeliam, zr aquanimiter tulit occiponetn propbef^nbsp;rum, domumq^ rcgrejfus uxori retulitgeftamiracitloflnbsp;lleli£,omnia qu£ contigerant, ZT zelum illius contritnbsp;prophetas Baalim, quos ad unum omnes occidijfetgl^^nbsp;dio.lefabelautemfuperflitiofißimaflt;xminarum,Zfitti pc^'“nbsp;perio/a plus £quo in uirum zt' regnum, nec deum rentnbsp;rita nec homines, tyrannico more flatuit Heliam oceidenbsp;re,idq; tanta proteruia zr minacitate, ut mijfonbsp;eidem denunciauerit, non exiftimäs dominum deumtfnbsp;raelis pofle prophetafitum eruere de fuis manibus,flnnbsp;craflinum Mixit, quo certo occidendus eflet propbetanbsp;domMEatenusq; graflata eft,ut qui regem non timntrnbsp;fet,nuncmulierem cogiturfiigere, crfitgcrenift^'^nbsp;longinquam,!n regni alterius lud£fcilicetnlti’gt;'‘’^^^^^nbsp;flrumterminas,adBerfabee. Nectllicnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* obmijfofamuloinurbe,ipfetransfi(gerct rcce/fus folitudinis:uerum eum 'm locum ubi dotquot;*nbsp;gem dederat,uelut cidem conquefturus, wntio Zt Vnbsp;motus,impijflimum populum contemptoremfi^^fnbsp;mnium Icgum fuarum,zrimmemore}nbeneflciornbsp;mnium, patribus ibidem praflitorum.nbsp;per deosiuratfe commiffuram quod deaJfraeldi/P^nbsp;rum fit maxime.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 5 Timuit ergo Elias, 8c furgeas lt;-Mnq; eumferebatuolutas t uenitlt;^‘^nbsp;.fabecIuda,SC dimifitibi pueruaif^^ÂpA'nbsp;•' Viditpericulum fi{um,nonfcilicetejfentt‘j‘nbsp;malittam mulieris, zr furgit de loco fuo,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dntidquot; uandum feipfum uel uitam fuam. Pro aniW^“^^^ CT uit,ut euaderet mortem mtentatam ànbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-fifoiiii imperiofa zr impia. Qit£ duo ubi conuen^^'^^ na,noneflexitialiusinmundomalum. . .Jjei, 4 SCperrexit in defertumuiam«*’quot;’ jjiiü Cum^ueniffet,Scfederctfubter‘’^).gjur,nbsp;niperum,petiuitanimæ fuænbsp;Sc aitjSufficit nunc domine,tolR^*’j,iiti' ,nbsp;meamtneq? enim mclior Subiuntpero uelgenefla defedit'intra ratqi morife, ne tantaifraelitarurnnbsp;ttus cogatur, conqueftus pertafimi fe uit^r^e^nilfbnbsp;corruptum feculum. Qnodpranimionbsp;uel conuertiffet addeum uerum, uel totutn f**nbsp;Sodomam. Sic cnim primo triennalimedi^ 0pbd‘^^.nbsp;ufiß ad multorumcxitium, zruno imptt^tnbsp;quadr'mgentos zr quinquagmta occidit,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^.^pbr^ ter exterminare quadr'mgentos ittos lefa^ tas,fi adfidjfcnt. Aufusetia animo/crefiP .^(IHrittfnbsp;regi,iam tunc quoq; irato,ut uiderctur illbd jj tlt;i*nbsp;quodadgloriam domini uindicandamp^^^nbsp;men ad foemin£ uoeem fic totus expauefr^’nbsp;domini uelut deferit, ut in fecretifiimamf»^^ r^plit^nbsp;gitiuus,dcprecetur uitam finiendam-^ortafthl^etnbsp;rius exi/kns, fragilitatem conditionis fu^nbsp;plangit,eligens mori quam feipfumnbsp;bus modis nùferr'imu. intypum firtaflitnbsp;fioli,fimilia perpeffuri, qui prophetaruw t’t’nbsp;fiflimitshabetur. |
|
mal ACHIM P R IM VS. 5 Proiccit^ fe, 8C obdormiuitfub una i'it «iperOjSCccceangdus tetigitcuni,ólt; dixitnbsp;ilIijSurgcôf comedc. ^fefatigtitione nbsp;nbsp;nbsp;triflitia fame^; obdormit fub iuni pf’’® ,tutits4 ferment ibuf : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uelut pmclitaniem uiti ob famem angelm dortüni lÜu excitât, inandatq} ^ibuntfumerenbsp;nbsp;nbsp;potum.Prope eji cnim dominut 'muo^^ ^‘lt;ntibuf fe in ueritate, ZJquot; tn uafia frlitudine nrunti fuc ^‘*'Titfolatio opportune umico fuo,mijfoangelo fuo,quinbsp;^icinde dontinui ipfe nominutur ut fepe alids.Verbünbsp;doffanj dominitf eft. ^trcfpexit, ôC ecce ad caput fuumfub^ quot;’Ricins paniSjS^ uas aquæ î comcditer^nbsp;So oC bibit, 8C rurfum obdormiuit. Reuerfus^eftangelus domtni fecudo, ^fftigiteuni, dixit^ illi, Surge, comedetnbsp;j S^ïndis enim tibi reftat uia. . Qöi cumfurrexiflet,comedit 8C bibir, , ’oibulauit infortitudinecibi illius quanbsp;diebus,amp;: quadraginta nodibusnbsp;^^dmontemdei Horeb. ^'^^‘iputpofttüconl^icitfubcinericiupdnem/uper , °'^^buicoilum,crltigenumagu£, quibutreftilut,nbsp;^‘^^obdormitjUiribui nintium exhauftiK. Sediterumnbsp;arripere iubetur uiuin prolixiorei»,pr£gt{nbsp;’ ^‘Jmennbsp;nbsp;nbsp;comefto cibo, qué ungelui Mulerattquo cibo,alio non 'mdiguit per qu^draginta dies, do , Ju PoKcrtit ad inonton dei Horeb, tlliccq- manfit rcnbsp;Ö“ nos dum inerti£ fomntim à nobis excutimus,nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi^bitio coftrtatigrejfu bonoru ope ‘Po- oinne tempus uit£ pr£fentisfiftinemus afcen= , ) ^^'gt;tontcmdni,ubirequieminueniamus£ternant.nbsp;’ ca/^^OTcpueniiretillucîmâfitinfpelun^nbsp;»•nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;orï ï»iim rlfvifAKÎl u.wtn vftti iix f uiuitwub (i, nwi/i c av ' *'iv2^' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(^oßrtatigrejju bonoru ope li flt;^'^cefermo domini ad cum, dixitCR Ü 7‘quot;dhicagisElia^ 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘*^tiiens ad montem dei Horeb,intraftgt;eluitcam4 '^^'blationemidominoaccipit, eruditionem. de modo fe habendi in zelo contra impios,nbsp;pi^^ '^oninipotentis dei,qui cii fumme iuftusfit, çr mnbsp;’’1^^ exofam habeat, poßitq; momento oianbsp;pnnire,mpios fubito damnare ut Sonbsp;' fit{igS‘tnimiter tarnen tolcrat,cx nunc uerbo,nuncnbsp;'*lt;«10 ^eneficijs,nunc pœnis reuocat, ad cmen=nbsp;gt;¦lt;! bnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;expe{ldt,fuo tempore repenfurus cuiufq; ope ’^^ia:fbi committendum effe iudicium im-y^^eum fiite fua gratia pius ejfe nemo poftit. Qwæ= ^°’^’‘ns de re mimnK ignorata,occafionem ingenbsp;*» yi^°nfionts,qua fe propheta declarct domino. diiQ Jrefpondit : Zelo zelatus fum pro ^’^crcitu0,quia dereliqueruntpa=nbsp;Ifraehaltaria tua deftruxe-®*dç’^.Prophetas tuos occiderûtgladio,nbsp;quærûtaninbsp;Olcam ut auferant earn. ^^unturomni temporeeleiiimhocmun=i prau£, qui ut omnia moltnbsp;’ (iominojmhil tarnen fuis uiribnf poßint ffedà |
REGVM TERTIVS. 1^7 ddtm'no omne bonum poftulandu ac ftierandit. Zelabatnbsp;progloria dei,çy fe folum reliiiivm teftmabatpoft pro^nbsp;phetas omnes,neminemq; fupereffe querulabaüir qui danbsp;mintmi coleret,timebatq^;glorice dei peritur^t gt; • Et ait ei, Egredere, ÔC fta in monte corä domino;amp;:ccce dominus träfitlt;Slt; fpiritusnbsp;grandis 8C fortis fubuertes montes,öCconnbsp;terês petras ante dominummon in fpiritunbsp;dominus öC poft fpiritum comotio t nonnbsp;in commotione dominus. Etpoftcommotione ignistnoninigne dominus, poft igné uox filcnti} tenuis.nbsp;tubet uox donüni Eliäconfidcrare,quale deus deco^nbsp;muni lege conjueuerit fe exbibere molis er peccatori^nbsp;bus in hoc mundo, er quäle cupiat cjfie feruü dei,prtecinbsp;pue aut propheta. Primo itaq; Elias intuetur uentüma^nbsp;gnu er uiolentu, qui montes er prarupta petraru pronbsp;feindere er proftrare poßit, fed in hoc ftiritu no eft danbsp;minus. Portis quidem iuftus er horribiliseft dominus,nbsp;fed mifcricordiafuper omnia Opera eius. Deinde uidetnbsp;Elias terr£motum,quo concutitur tota terra, bella, pe^snbsp;ftes, er tyrannos nemint parcentes. No« eww tali crudenbsp;litote eft dns, facit enim cum tentatione prouenttvm,utnbsp;queat fu/lineri. Poft comotionëfequitur ignis,dd noceitnbsp;dum infirmis rebus robuftior,nihil 'mquinatu relinquës,nbsp;nuUi pareës materiæ. tweern igne dns:nouit enimfigmësnbsp;turn fuum dominus, er ut fit quidem cofumens ignis donbsp;minus,non tarnen creaturam fuam quam bonamcodiditnbsp;corrupit,fed bonitate er fuauitate fua omnia in bonumnbsp;conuertit, er ad fuamgloriam aefidelium falutem,clesnbsp;meiitia acfummafuafuauitate cüëla di/fonit. ïdeo poftnbsp;ignemfeqtii uidetur uox tenuis filentij, er flatus aurtcnbsp;tenuis. Videtur omnibus iftis fteëiris docuijfe prophetnbsp;tam,ut non putet uerum fanëlum^ timorem dni homininbsp;bus imprimendu uerbis iniuriofis,uerberibus, morte etnbsp;calamitatibus grauißimis:fed uerbo dni cum manfuctusnbsp;dine pradicandofiortando, rogando, docendo,orando»nbsp;ïHam er dns ipfe hominu conditor patiens,longanimts,nbsp;er muitte mifericordi£efl,diffirëspunitionem,ernonnbsp;nolens mortem peccatorum,fed ut conuertantur er ui=inbsp;ttant.lnterim tarnen boni confulit deus,er adiuuat ze~nbsp;lum ardente Eliic,quandoquidem fitc ordinauerat.lSluncnbsp;tamen,ut pqßimus pater,inflruit prophetà quid deceatnbsp;ojflcium prophctie,ad eruditionem poflrrorum. 15 Quod cum audiftet Elias, operuit uul* tumfuum pallio, S^egreffus ftetitin oftionbsp;fpelficae, óC ecce uox ad eum,dicens. Quidnbsp;hic agis EJia. Oppandit Elias pallium uultui,ne deigloriam uidens moriatur:uel de dementia domint dei fui erube feit,intelnbsp;ligens non decere feruum ut crudelisfit,cum bentgmßi^nbsp;mum cernit dominum fuum, contra prieuaricatores,conbsp;gitando fe quoq; peccatorem efle in conftiedii domint.nbsp;Secundo ergo interrogatur Elias quidibi agat,uelut cornbsp;ripiens nimiam pufiUanimitatem poft nimiam ftrocita’snbsp;tem,ut agnofcdtfl-agilitatem humanam. 14 nbsp;Et ilk refpoiidit, Zelo zelatus fum pro |
|
M A L A C MI M P RI M V S. domino deoexcrcituu, quiadereliquerut pachim tuum filq Ifrael : altaria tua deftrunbsp;xerunt, ôc prophetas tuos occideruntglanbsp;dio,Slt; derclidlus fum ego folus,SC quærûtnbsp;animammeamutauferanteam. Repeat querelam,ne puteOtr indigne motuf ad uindi candum honorem dei in tanta rcrum peruerßtate, bo^nbsp;norumq; uirorum perieulis cr ßrage,quibut nemo fuc^nbsp;curreret, omnibut ad unu prater fe,ut putabat,imptjs.nbsp;Expoßäonem aliam qui uolet inuenict apud Rhabanu,nbsp;qua exßilo Gregorif Papa eße putatur.
Elitei tub-, Exaudit dns preccs cr uota Helia, ut poßhac no tot obi/ciendus fit perieulis, or aliumfuo loeo inßituenduntnbsp;deßgnat,Elife.vm fcilicet, qui ipßus ßgt;irituimbumduf,nbsp;er iußufuo undurut ßt alios reges duos, in Damaßonbsp;regem Syria Azaelem, er inSamaria lehu, quißcfintnbsp;adfliduri rebelles deo modts acerrimis, ut zelo fuo tan=:nbsp;to,ctr prophctica fua fcucritate poßhac opus nonßt.lnnbsp;dicans hoc pado dominum c{fe,qui res humanas mode^nbsp;retur,transßrcns regna,ztr rebeüestyrannos humilias,nbsp;er infolentiores fados iterum deprimens.
Ex alio quoq; medetur dominus errori pio prophe-s ta, quo fe folum er unicum relidü putabat dei uerumnbsp;cultorem, teßando fupereßeßbi notas uiros optimos,nbsp;Septem mit pios GT ßdeles, multo plures quàm pro aßimatione ho=nbsp;•iapij. tninum agnofei poßint: certum numeru pro incerto ernbsp;maximodeßmendo. Septemmilha enimdiciintur,pr-onbsp;ualde multis miUibus, qui folidi perßiterint in fide uniusnbsp;dei,^^ quosgraaßimos feruos agnofcat,caam ß in ter=nbsp;raimpiorum habitent, etiam fi non llierofolymis facri*nbsp;ficent,eaam fi prophetM falfosaudirecogantur. Dominbsp;nut enim fuos nouit,feruat ex fufeipit, GT boni confulitnbsp;ß quid peccatur à fuis,docetq; temere non effe iudican*nbsp;dum hominem de perfidia.
prophtta nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;üelifcus filius ditißimi agricola, diredor duodecim iugorum,rußicus, uocatur ad eximium prophetia offi= cium,ut ffiiritus fandi potentiaagnofcamiis, qui facilenbsp;imbuit donis fuis quos uult,er clementiam dei,qui neminbsp;nem contemnit, etiam infiina fortis. Interim agyicultu^ |
io il REGVM ter TI VS. rahoneßatem ,neceßitatem CT ualitatemdißiiiiii(,innbsp;omnigente crfaculo.Eum confecrauit HeliM,paüij(uinbsp;obtcdionc,ueluafacramento quodam,ut prophetanbsp;mini ordinaretur,pro more illius ; ex multis optimu fli‘nbsp;gens,à domino tarnen deßgnatum er uocatum,à quo etnbsp;proanus impictus eßßgt;iritufando,no uirtute paBi], fednbsp;Opera influxiis diuin!,cuiusfolius eß donum prophetie,nbsp;er ntiraculorum operado. ' Qui ftatim rcliäis bobus cucurritpoft Eliâ,ôfait,Ofculcr, oro.patrémeû, ÄinS'nbsp;trem meä,amp; fic fequar te.Dixit^ei,Vadc,nbsp;Slt;reucrterc:quodenim (meumerat)fecitibLnbsp;Statim et fubito arreptus fandoßgt;iritu,ut alter Chrinbsp;ßi difcipulus,fequiatrmagißrum: interimnbsp;tum honoris er obedientia charitatisq; memor,^'^tmunbsp;fubit iUis ualefacere,fi üeliits permittat, iUicoreditttrt^nbsp;er praceptorem fecuturus,dc domint uohmtate, quamnbsp;certo credebat,erfe credere deberc ßiritiunbsp;dabat. Sinituritaq^ officiumfilijbadeiius explere,Ktnbsp;meminerit fe uocatum à domino, cui obfequi oporteat,nbsp;Oquot; ad quodtuffu dei à fe fit ordmatus. , Reucrfusautemabeo,tulitpai'^‘’“^’ öi madauitillud, 8(. in aratro jjnbsp;carnes, ôCdédit populo, amp; co”’ etnbsp;confurgens^abiit,amp;fecutus inbsp;miniftrabatei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conquot;'»'’* A pâtre rediens, er abfeeßurus ab fortibut,conuiuium inftruit,zy charitatis linquit,non reditums ad propria, fed uoc“^^’“nbsp;per omnia fatiifailurtis,ut fcilicet Ucliatnh^nbsp;iüimintßret, 4 quopoäoriimetifuraßgt;irit‘‘’’’/‘.Ljj^nbsp;pturtlt;'S,qui propter eum omnia reliquerit,amp;'nbsp;ter nünißrauerffid quofacra cruditioniinbsp;cit,cuiui çy fanil£ conuerfattonis exet»P^y. ¦¦nbsp;eß. Q«t eitim non renunciaucrit animo Cfnbsp;ac ubi ret dei poßulat, fado çr corporea (jfnbsp;mnibiti qult;e poßidet,non poteß dei prophetsnbsp;ri:ut fcilicet malit mundum reßgnare amp;nbsp;di omnia, poftui quàm deferere neritatetn amp;'nbsp;tiam à domino iniundam obmittere. fCAPVT XX 5„re OrroBcnadadrexSyf'^’^ g[nbsp;gauitomneniexercituj^ ’os, 8c currusî amp;afcendésp'‘^^, contra Samariam,£fimpugn3Ugt;*^^^^jjj[f,nbsp;Mittens^ nuncios ad Achabgt;^^onbsp;raelinciuitatem, 5 aitjHæcdicitBcnadad, ArgefW amp;aurumtuumnîcumcft:uxorest‘’æ’nbsp;liituioptiniimeifunt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cym 4 Refpondit^ rex Ifrael, luxta u^’’ tuum domine mi rcx,tuusfumego» . Poßquam cockflibuißgnis uißs,C^ tartim rex lßdel,non cmendatuf eft: additnbsp;uiéloriM er bcneficid,mtßiifmciii prophetenbsp;lia interim ßffente tyrannidem Rcÿ,n£, |
malachim prim vs.
^l^fUincereuolertittMliticaßregii, or non igne, teirlt;e turbineconcutere, eucrtere, or perdcreunbnbsp;ob p^ucof bonos parcere multis tnalis. Bena^nbsp;^^cxSyriiefocietateminierat cumregeïuda, ç^honbsp;I O'at Acbab régis ifrael: occafionem quefiuit itiiujlanbsp;‘^^^^dignamcontra Achctb,afjbci4tisfibipriastrigm^nbsp;“obusregibiis,crmagno cxercitu'mflruilocontranbsp;“’’^^rinm^nouain metropolîm regni.Exigit autem dontinbsp;^‘*'^gt;fupcrioritatemnbsp;nbsp;nbsp;tributum à rcge i/rrfc/, fub uer
‘ï“ideinfatis (^nimitvmßrocibas,qu£tamenrex l’^“^^nifius interpretata boniconfuluit.crimperata
^fuertentes^ nuncn,dixerunt,Hæc di ƒ ßenadad, quia mifiadtedicendo, Ar^nbsp;öfntunituum,amp;aurumtuum, SCuxorcsnbsp;J'•’Sjamp;filiostuosdabismihi.
Crasigiturhaceademhora mittamfer osmeos ad te, amp;fcrutabuntur domutu^nbsp;domos feruorum tuorum: SC omncnbsp;, CIS placueritponétin manibus fuis,nbsp;|Ü}c
°“ideittiadeifailumeft,uthu}niliatusAchabmo bgt;'achio carneofienbsp;gt;I“perbiendo exegerit fupramodumindigna, quafinbsp;!fritto fibi prafente exercitu,anjam beUi, uel 'muisnbsp;, qui contra ius gentium non contcntus trinbsp;i^^buit quicquid eximium defiderabileq;nbsp;tKr 'm ijrael, u/^; ad raptum uxorum çy liberosnbsp;'Tflïi calamitate perturbât dominus eos qui benefisnbsp;lj^’^'^‘’Snofcu}Jt ipfius, non tarnen ftatimdefierit, uesnbsp;ntouendo lapidcm, quo adfe trahercuideasnbsp;festnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omncsfcnio^
Qjj Sc ait, Animaduertite amp; uidetc °'’'3jïi infidiatur nobis ïmifitcnini adnbsp;a ƒ P^onbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P’^°
Jo8lt;auro,ôinonabnui.
natu, ôCuni ,nbsp;nbsp;nbsp;populus ad cum,Non audias, ncq?
î^iefcasilli,
^«4 P°”^*^**^®Q?”“*’^nsBeuadad,Did= Omnia propter quænbsp;}]j ‘‘iad me feruü tuum in initio, faciamînbsp;ficbfecere nô poflum.Rcuer^nbsp;retuleruntei.
regni fenioribus, rex proponit indignas lt;3“ qua rationsnbsp;t(i^‘'[^’l‘i^nuUarationefint admittcnda,quodnbsp;l^fitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gf confiliariorum decreto or con
T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non tarnen fine modes
‘^'^‘ydeclinandoomnein occafionemiujlibeïli. ^''Uu igflorant^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tacitis confcientijscons
pares tanto rcgi^nec deosfiios ^''^^‘^^P^^pbretis fuccurrerepotutff'e,feq;nbsp;'% ° ^fi'acl nondum reconciliatos,quem non^nbsp;GT cuius prophetas uel occider'mt uelnbsp;•» wli((.liif ergo humiliati rationibus, bu=i
R.EGVM TERTIVS. léS
Milia refiiondent régi ßrtißimo beUum^ detrelt;!fanf.
10 nbsp;nbsp;Quircmifit,ôiait,Hæcfaciantmihidii,nbsp;amp;hæf.addant, fi fuffcceritpuluisSamarignbsp;pugillis omnis populi qui fequitur me.
11 nbsp;nbsp;Etrefpondcs rexIfrael,ait,Diciteci, Nenbsp;glorieturaccindus æqucutdifcindus.
More ïefabelis iurat 'mipius per deos uanos fuos, ad fiolum ufqs diruëdam Samariam,tam facili opera, ut uixnbsp;uel pugilli fimguli fiufficiant fuis militibus/ingulis,utnbsp;quifqs quicquam auf^e poßit; multitudine cnim or firnbsp;titudine fuorum fuperbit. Cui rex Achab kugt;niliatus,resnbsp;ligiofe rejfondet ey prudcnteritHon fe iaëict de uiëîosnbsp;ria miles, dum adhuc eft acc'milus, cr imminente prasnbsp;lio:fed tune pr'imum,cum ficrit perada iam uidoria tunbsp;tus GT difc'mdus,occifis 'm totum hoflibusme fcilicet esnbsp;pic'mum canat ante pralium.
IX Fadum eft autem cum audiflet ucrbuni iftud,bibebatipfeamp;:reges in umbraculis,nbsp;amp; ait feruis fuis, Circundate ciuitatem. Etnbsp;circundcdcrunteam.
Inter'm uelutfecuruSi gt eontempto hofiè rex Sys riieebrietatifludet, gt comejfationibus 'mcaflrisfuts,nbsp;uelut nüllo negotio urbe potiturus: feruis tantu rex cornnbsp;mittitobfidionemurbis,fegnis Grftultus imperator, ianbsp;alios reqciens belli firtimiis,mterim fiertenSjGf uino fienbsp;pultus cum fuis regulis.
15 nbsp;Etecce propheta unus acccdens ad
chab regelfrael,ait cijHaec dicit dominus, Gerte uidiftiomnem multitudinem hac^nbsp;eccecgo tradam earn in manum tuam ho^nbsp;die,utfcias quia ego fum dominus.
Stupenda dementia creatoris,qui quantumlibet des Cf^entia prauatos, multos ctiäimpios propter paucos bonos nonnbsp;deferit,humilia relpicitgratiofe,fed fuam 'mfirmitatemnbsp;agnofcentibusifuperbis autem reft flit, quantumlibet asnbsp;lioquiftrenuis er potentibus. Cofolatur ergo regemtfsnbsp;rad impium,fed humilia turn non parum. Idq; per prosnbsp;phetam domini, quern Hebrai putantfiiffe Semeiam finbsp;Hum lemla,mfignem promittit uidoriam de grandi exsnbsp;ercitu,'m hunc folum ufum,ut rex ifrael aÿwfcat domisnbsp;num dcumifrael, cuius propheta hunc fibi triumphumnbsp;promittitiutre uera idfado comprobet deus, quod mtenbsp;rim Helios per uifionem difeit 'm Horeb,
14 nbsp;Et ait Achab, per qucmï’Dixit^ ei,Hæc
dicitdominus,Perpueros principûpro-uinciarum. Etait, Quis incipiet praeliari^ EtilIcdixit,Tu.
Confeius rex impietatisfu£ in deum, admiraiur qui fiat portentumiflud, Grfi'mfua idprafentia futurumnbsp;fit tarn infferatum beneficium. Apparet cnim Achabnbsp;nontamfuapteperfidiamalum, quàmuxorisueneficijs pùt.nbsp;auerfum, GT Uli pefblentißima;fixminie morigerum, innbsp;iniuriain creatoris gt tfraelis. tnflruitur itaque nonfo=nbsp;lum de uidoria,fed GT de modo GT medifs umeendi. Intnbsp;tiumpr£lqdocet,'mchoandum à filifsprincipumprosnbsp;u'mdarum. Ab hi5nobilibus,quiuelco£tanei fiierant^nbsp;pariter cwm rego nutriti,Hcl obfides tenobaiitw 4 re
-ocr page 336-|
M A L A C H IM P R IH V S, gf more prifco,nc facile defcîfcerent principes prouiit^ darum à rege;his paucK,fed animoßs uiris, tentanditsnbsp;hoflis iubctur.Iterum quarit rex à propheta:quis ordi-^nbsp;nabit bellumf quisuel primum prouocabit, uel aciem innbsp;flruetfRe/pondet propheta,Tu ordinabis, ut uideas denbsp;mentiam dd ad regnum tuum, animum refumas co^inbsp;lendi deum lfrael,cr abijciendi Baalim.
Rfxer^o hocpado inftruxitaciem, utiuxtapro^ phetlt;e uerbum, præmittat pueras principum prouincianbsp;rum, quorum erâi numero ducenti cr trigmtaduo,pojlnbsp;quos totum populum omnium filiorum J/rael, quos fe=:nbsp;cum habebat feptem miUia,ßrtaßis dei nutu ex omni ifsnbsp;raelepij tantum conuenerant ad uocemprophet£fan=nbsp;£ii,cuius uerbo crediderant,alijs tam regem quàm proanbsp;phetam contemnentibus.Hi ergo foli uerbo dei creden=!nbsp;tes, ad horam exibant contramaxintu, exercitum Syrosnbsp;rum,ad horam meridianam, quando rex SyrUim tentonbsp;rijsuinatentusiacebat, Grferuiferuihtercr nonßresnbsp;nueobibantimperata.
Primi agÿ-ediuntur pueri ducum,exercitum infinies turn pauci militares, ut non ualde terreantur hoßcs,fednbsp;fegniter reßßendum putent. Quin prius q /è deßnßoninbsp;siccingant,renunciant temulentis regibus in tentoria exnbsp;ijjfe quofdam homines ex urbe Samaria.
Benadad tumore cordis, uini onere conßlio de{h tutus cum fuis, negligendo hoßrm cr contemnendo reanbsp;mandat,ueluti iam captas uit£ donandos,ßue pacem renbsp;nunciaturi ueiKr'mt ßue beUaturi. Tanta temeritate ßsnbsp;runtur hominesßne dei timoréfuis uiribus cr exerciti=snbsp;busfidentesdum inflat iudiciumdei GT pondus crimi^^nbsp;numurget. I ç nbsp;nbsp;Egreffi funtergo pueri principum pro^ uinciarum,ac reliquus exercitus fequebaquot; tureost io SCpercuffit unufquifq; uirum qui cotra fe ueniebattfugerunt^ Syri,8lt; perfecutusnbsp;efteosIfraelîFugitquoqjBenadadrexSyanbsp;riæ in equo cum equitibus fuis* Neenon egreffus rex Ifrael pereuffite^ quosjôf currus î pereuffit Syriam plaganbsp;magna* Effeßi nero urbem ducettti,cum fequentibusf^tent |
2.2. ¦ REGVM TERTIVS. miRibus,ßrtiter projkrnunt, quifqucßbi ocaorentem ho/km, esquot; pariter inßgam uertunt Syrorunt exercianbsp;turn, perfequentibtis illos ißaelitis. Benadad autem e®nbsp;quo conßenfo außgit turpiter cum fuis equitibtis. Rocnbsp;uero ißael cum fûts exijt curribus,cr occupatosflrägenbsp;magna pereußit. Et uidoriam à domino donatam con^nbsp;traimpiumimpius afßquutuseß, ne femper uidoriamnbsp;putemus fondis deßrri,fed etiäad tempus impij uincut.nbsp;Accedens autem propheta ad regemnbsp;rael, dixit ci, Vade, 8C confortarc, St feito,nbsp;ÔC uide quid fecias i fcquéti cnim anno rexnbsp;Syriæ afeendet contra te*nbsp;Ciuanquamde tam 'mßgni uidorialanded domMnbsp;rex perfidusnon dixerit, nec prophetambonof‘»*^gt;nbsp;non tarnen deßßt diuina pietasfuccurrerefid^ uelp^i^nbsp;cis ßdclibus,carbones congerendo in caputnbsp;iu/fu pra:didus propheta iamßdelis repertus,to'‘t’T“nbsp;ue pramonet, ut inßturum anni principium fenbsp;conflidum cum rege Syroru nondum fatis hutfuUatufft*nbsp;Eidelibus neceßäria eß circumßgt;edio,etittm inßtitt^nbsp;prouidentiatnihil enim negligunt, quantumlibetdedO'nbsp;minoßrtiterfferent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Serui uero régis Syriæ dixerun^^’^^ montiumfuntdii corum,ideofnp^’^'’^^nbsp;runt nos : fed melius eft ut pugnefl”’^nbsp;tra cos in campeftribus, ÔC obtinebi*^ aes ^4- nbsp;Tu ergo uerbum hoe faCjAmoM^’^Tjj fingulos de loco fuo , amp; pone 2.y 8i inftaura numerum milituin dcruntdetuiSjSCequos fecundufl’^^ tjpnbsp;Sc currus fecundum currusnbsp;mus contra eos in campeftribus/'nbsp;tinebimuscos* Credidit confil'Onbsp;amp;fecitita*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; ' CotUra uero impij nephandis conßlijs gt; mis cogitationibus fefe munire pergumt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi pinione ßbi perfuadent deum Samarie, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cid^ ta eß,deum effe montium,quinon ntß toribus adßt proprqs,no uaüium deus( ßitenbsp;omnipotentia: diuin£,ßue per irrißonent idnbsp;gentili errore fedudi,derogantes.Proptf'tid^^nbsp;girediendißntlfraelitlt;e,fedin uatle,id^P'Z„^nbsp;antea: eatenus quidem redintegrato excrciti'^^^j^gnbsp;ro porßt priore,iam enim timere didieetuf^'^/fiinbsp;men beüum adminißratur non à rcgibuS}nbsp;manent, fed à ducibus,nontam delicatih^nbsp;er eutis fu£ curatoribus. Adquiefciturnbsp;huiußnodi, er humana prudentia diligenternbsp;ranturarege. ti.6 nbsp;nbsp;^lgitur poftquam annusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fin A- cenfuit Benadad Syros, Sgt;i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. phcCjUtpugnaret contra Ifrael» pjjs 5 Porró filii Ifrael recéfiti f“”^nbsp;eibarijs profedi ex aduerfo,c3m’Çnbsp;font contra eos, quafi duo parui amp; |
MALA CH IM PR IM VS. prarum: Syri autcm rcpîeucrunt terram.
Afbec etiMt dicitur urbs m tribu A.fer, hiccautein Afibcc ejl in tribu ludii,lt;j^U4mßrtaßis rege^ Syri£ abla=nbsp;^‘OfihabitabMt^ ucl admittebantur i regc ludit. Aitfe eîtnbsp;«i'bfm planicies Idtißimu erat, 'm quant cafira Syrij locanbsp;• Verantjcoües er montes dcclinando.
. Etacccdens uirdei, dixit ad regcifraelt JJæc dicit dominus : Quia dixerunt Syriinbsp;^cusmontifl eftdominus,SC non eftdeusnbsp;daboomnem multitudine hancnbsp;! 8'^ndem in manu tua, SC feietis quia egonbsp;dominus.
'ßwionuncprophetaregemAchabconfolaturtefla ****'$ deum ißael ojjinfuni blajßhemia Syrorum, omni^nbsp;P'^^entUßu£ detrahentium, quafi uirtus fua non fe ex=nbsp;^^’‘dat ad conuaUes, ob id omnem quantumübet magnttnbsp;^^citumtradendum eßß innianusmius,quosfcilicetnbsp;'’‘^'iuntittcrenondebeat,nec tarn blajphemis 'tmp'qsq;nbsp;\ ^^Wibwparccre,utiamtoties uirtutemexpertus deiifnbsp;'‘‘^^hipfum ßoluin colereproponat erreuereri. lî£c au=^nbsp;°'ngt;iia filmt impijs,quo peccando perfeuerantes, conbsp;l'uts,omniumqi tarn piorum quam impioriim,utnbsp;gt;'*^t,fic quoq; appareant inexcufabiles,ct iuftitia dei canbsp;.^entia commendetur pijs.
' ° Öirigebant itaq; feptem diebus ex ad^ hi,atqueilliacies, feptimaautem dienbsp;p ’ftiuiffum eft bellum ; percufferunt^ fï^nbsp;ÿlfrael deSyris centum millia peditum innbsp;^^na.
5,1,, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;die conficiuntftragem impiorum.Vt hic lu^
’^^ßbbathum mordicus feruandum pei- fiipcrflitionent '^°’^ntcs,habcaittquoddilucre contra Chriflianos ne^nbsp;^^'^¦Autenim ficpt'imumdicmiftum oportet fabba=
i
^‘^^°inßu prophète er domino approbante conuin-'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j^ßi ßnfjf pnpiorum centum millia die uno.
h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*1“* remanferuntin A-
^^fCjinciuitatem, amp; cecidit murus fuper j^*8lt;ntifeptem millia hominum qui remannbsp;f’wt. Porro Ben adad fugiens ingrelTusnbsp;^ciuitatemincubiculum quod eratintranbsp;’Diculum,
ßgerunt 'm Aphec urban, ubi eximio mira=:
Ij °°i:lt;iififuntcaßumurorumurbis,uigmtifeptem mil=‘ terramotu perturbatus rex Syrie, fieruatus quinbsp;iudicio dei 4 ruina,ßed turpiori ßrtune ludibrionbsp;ß^^°»cnduf. Cubiculum enim ingrejjus mtra cubiculu,nbsp;quident potuit,fied non effugere. Miferaq^ necef-fuorum, didicit deum ifraeliticinbsp;tamuaÜiumquàmmontium,urbiumnbsp;,^°^gt;tdiiMm,ludteorum er gentium, quihumiliarenonbsp;bumiliatos erigcre,bonitatis autemfiu£nbsp;h ^’^ptores damnare.
Ecce, audiuimus pQh domus Ifrael dementes finttnbsp;US itaq; faccos in lumbis noftris, 8cnbsp;’tUlos in capitibus noftris, amp; egredia-
REGVM TER TI VS. 169 mur ad regemIfrael î forfitan faluabit anpnbsp;mamtuam.
F'mguntimpq humiliationem,coallipr£fentibusfla=: Viflofiaim geÜis, er Achab regni ifiraelts rex inutiUs er tndignus,nbsp;atroeißimum hojkm, er commune malum à domino fibinbsp;mmanustraditummanumittit,er gloriamdei nihili cunbsp;rat. dementia quidem decet reges fideliu ,ßed 'm fuos nonbsp;in fuorum hoflespcrt'macißimos, t^ticspericulofißimonbsp;bello dcuilt;llos,erfemper prelia meditancesitalibusmifenbsp;reri,cfi bonos internetioni exponereidei blajfihematori^nbsp;bus parcere,efi deumglori£ non reuereri.
51 Accinxeruntfaccis lumbos fuos,8Cfuni culosin capitibus fuis, uenerunt^ad regenbsp;Ifrael,8Cdixerunt: Seruus tuus Benadadnbsp;dicit: Viuat,oro te,3nima mea.Et ille ait: Sinbsp;adhuc uiuit frater meus,frater meus eft.
Quàm dißimilis habitus er aHus priori, quando noncontentusrap'maargenti er auri,uxores quoquenbsp;' exigcbat,er optimos quofq; filios, er quicquid erat a^^nbsp;tnabile er exccllens, mmcfacco lumbos precinilus, ernbsp;coüo ßnibus pcndcntibus,fupplcx uitam fibi donari pronbsp;Jfiolio deprccatur. Excmplumrcgibus,ut humiliterß-piant,deum non blajf bernent, poteflatem reuereantturnbsp;fitmmam atq; cccleflcm.
33 Quodacceperunt uiri pro omine, amp;fc ftinantes rapuerunt uerbum ex ore eius,nbsp;(uelexipfo)atq; dixerunt:Frater tuus Beivnbsp;adad.Et dixit: Ite, amp; adducite eum. Egref-fus eftergo ad eum Benadad,5^Ieuauiteunbsp;incurrumfuum.
Eratris appeÜatio'ne dignatum ,uelut faufla fibi aus gurantur, er injfcratam falutem incipiunt admirari,nbsp;er arripere ex orc régis uerbum, ne quando citius resnbsp;traâetur.
54 Qui dixit ei : Ciuitates quas tulit pater meus à pâtre tuo,reddam, ôc plateas fac ti=nbsp;biin Damafeo, ficut fecit pater meus in Sanbsp;maria,ego feederatus recedam à te. Pepinbsp;git ergo foedus, 8C dimi fit eum.
Promittit aureosmontes,ut redimat uitam nihil fers uaturus rex tmpiusiquid enim er quale iuramentum obnbsp;feruaret rex fine dco,uel impius populus ƒ No» funt focsnbsp;deraineundacummanififleimpijs, qui utinarefempernbsp;firuent,ueritatcm non colunt, deum non t'ment, pijs osnbsp;mnibus modis imponunt dum poffimt, fuam commoditynbsp;tem folam qu£runt, er per phas er nephas promouerenbsp;non uercntur.-decipula funt perditionts piorum.
^Tunc uir quidam defilqs propheta« rum dixit ad locium fuum in fermone do^nbsp;minitPercuteme. At ille noluit percutere.
56 Cuiait: Quia noluifti audireuocemdo mini, eccetu recedes à me, SCpercutiet tcnbsp;leo. Cumqj paululum receffiftetab eo ,in*nbsp;uenitcumleo,atq;percuflitcum.
Eexemplo fenfibili docetur, non cjfe contra uerbu/m Non par-domini impijs parcendum. Durum efl homini fanilo per cKtf re,fcd domiw iubente non obmittendumimulto njd lt;gt;«•nbsp;FP
-ocr page 338-MALACHîM PRIMVS.
gis impio pitrcere contra deum nemo debet.
SedôCalteruni inueniens uirum, dixît adcuni, Percute me* Et percuflït cumuirnbsp;cæde,ÔCuu!nerauiu
58 nbsp;nbsp;Abiitergopropheta, 8lt;occurritregi innbsp;uia, Slt;mutauit feipfum afperfionepulue^nbsp;risadoculosfuos«
59 nbsp;nbsp;Quumcp rex tranfiflet, clamauit ad re^nbsp;gem,SC aittSeruus tuus cgreflüs eftad prænbsp;liandum cominus î quum^ fugiffet uir u^nbsp;nus,adduxit eum quidam ad mc,etaitîCunbsp;ftodi uirum iftum,qui fi defiderando defi^nbsp;derabitur, erit anima tua pro anima eius,nbsp;aut talentum argenti appendes »
40 nbsp;Dumautemego hue illuc^me aliquidnbsp;agendo uerterem, fubito non comparuit.nbsp;Etait rex Ifrael adeum:Hoc eft iudiciuninbsp;tuum,qucd ipfe decreuifti.
41 nbsp;nbsp;At ilie ftatim abfterfit pulucrem de facienbsp;fua,Si2cognouiteum rex Ifrael quod effetnbsp;deprophetis»
Prouinoiï DuraprouindctprophetaruWjquifiuerbum domim phwMura.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/c lt;^ogitntur plagis cr morti exponere. Hic au=:
tem propheta, ut prius uerbo, nunefado feriofo docet itertimcjje quod iÜi domino iubente dicendum propontnbsp;tur.Sic enim uulnere fauciatus, puluere et luto fefe aj^ernbsp;git,neagnofcatur,0'tyrannicoregi extorquetiußantnbsp;fententidin.Sic autem proponit: Cum interejjcm prielio,nbsp;cepi boftem,aßitit autem quij}gt;iam ex ducibus, qui mihinbsp;prtccepitjUt omnibus modis captum eum feruaremjmul^nbsp;ta diligentia:alioqui fi finer ein aûfiigere,reddercm ani^nbsp;mam pro anima,uitam pro uita, uel argenti talentum exnbsp;penderem.Contigit autem ut negligenter feruanti aufii*nbsp;gerit homo ille. Reftiondit ergo rex fic loquenti: Bene denbsp;teiudicatum cft,obligaris negligenti£,reus es mortis,uelnbsp;mulde argenti qu.mi dixifii.Luto abflerfo à fade, agni^nbsp;tUS eft à rege filiits effè prophetarum.
41 Qui ait ad eü:Hæc dicit dominus. Quia dimififti uirum dignum morte demanu,nbsp;erit anima tua pro anima eius, ôC populusnbsp;tuus pro populo eiuSt
Parabolam propheta plane edifferit, peccatum re gK puniendum pra:didt,ut difcamus,in tempore ernonnbsp;fempermifericordiam impendere miferis. Ciuia inquitnbsp;uirum dignum anatbemate,impium, cy piorum acerri^nbsp;tnumhoftem, à me tibi tradituminmanus, prater tuanbsp;uelmerita,ueljferatadimififti:Eritanimatua pro ani»nbsp;ma illius, cr populus tuus pro populo illius uaftabitur.
45 Reuerfus eftigiturrex Ifrael in domum fuam,audirecontemnens, ÔC furibundusnbsp;«enitinSamariamgt;
Cum hec rex audiffet ab codé propheta,à quo prias ra ueridica relatione audierat, dubitare non poterat fitsnbsp;turaquapradieebantur. Quiaautemimpiuserat, nonnbsp;deprecatur culpam, non intereeßionem rogat, non hu^nbsp;miliatur nuncuidor,utantea uincendus: fed irafdtur,nbsp;tumult uatur, eontemnit, reditqs Samariam, nihd deum
PiEG'VVl TERTIVS/ rcueritusnechomines, üonenim corrigi potcft,qiiei9nbsp;deus abiecit.
^CAPVT XXL
Impiosexpedat dominus, donee impleant menfurant criminum,quandoquidem femper peiores ftunt, fùnetttnbsp;iniquitatisprolongando,crdamnationis iufta caufantnbsp;prebendo.Non illis profunt miracula, non exhortationnbsp;nés bonorum,non uerbum domini, quin iftis fiitftt detesnbsp;dores. Pro uinea alterius copulanda palatio reÿ»nbsp;oedditur. Taitto meliores tftt reges fùeruiittempo^it^nbsp;noftrorum nouis tyrannis, quod ui çy uioleKtia/ihit^^nbsp;perealienam uineam etiam fubditorum non iiidiC‘gt;Ut^nbsp;runt decorum:fedconcupifeentia ill!dti,inodumutiit^
nituiacrudelinimts.
± nbsp;Locutus eft ergo Achab ad Naboth,
censîDamihi uineam tuam, utfaciaint”*^ hi hortumolerum, quia uicinaeft,S^P^^^nbsp;pc domum mcam, daboep tibi pronbsp;neammeliorem: autficommodiust'^’P'*
tas,argenti pretium eius» 'Vtcunqdnciuiliter üiaboth wneam ne^^tterit reÇnbsp;promittenti pro ea uel meliorem uineam, uclnbsp;ptionem,tamë pro fe legem domini allegabat,nbsp;tra fe product isidigne fèrebat impius, et'nbsp;dio tanto iufti uita perdenda non erat. No»nbsp;da crant régi olerafua,ut eafanguinenbsp;tiscomederet.
5 nbsp;RefponditNaboth ad Achab
us fitmihi dominus, ne dem hæreditatt patrum meorum tibi*
4 Venitergo Achab in domutnft’^'’’i dignans, amp;frendensfuper uerbonbsp;cutus fueratad eum Nabothnbsp;dicensî Non dabo tibi hæreditatt»” Pnbsp;meorum. Et proficiens fe inleâui^'^^jitnbsp;um, auertitfaciem fuam, 8C non
Interim difcatur non regtbus tmpune negÇ mel ex animo defiderata petierint. Armatenbsp;modipreces, quas potentesdelèrunt,put‘^^^^r,^ftnbsp;negandum à pauperioribus, qui egeftateW”“'^^nbsp;runt.Triftis ac iratus domum redit, regnonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..
tus,nifi er uineam propinqui poßideattft^ ror, er impotens defiderium,uiribus deftitudnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’
cibumademit.
Ingreffa eft autem ad eum lesabd “ fua, dixit^ ei t Qjid eft hoc, undenbsp;tua contriftata eft iôC quare non ronbsp;panemî’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T4aboth
6 nbsp;Qui refponditeiîLocutus finnnbsp;IezrahcIitæ,etdixieiîDamihiuintnbsp;accepta pecuniatautfi tibi placctd^
|
WAL ACHIM PRIHVλ ' ^'ncam pro ea,Etaitî Non dabo tibi uineänbsp;’’learn» 'lt;)i, ^^cun^îi(turkfabelclt;iu[amtrifiitîæ,lt;^fxminea its per doluin er iuris contemptum ac piesnbsp;*‘’^•^1 »ledelamcrudelem comminifeitur er piratmari^nbsp;*®. CT ex rege tyrannum ßnnarc paulatim annititur,nbsp;haélenus iura regni negligens, coittemptui habeasnbsp;^^’ßrutfuaßbinegari patiatttr. Rex uero uxori re=nbsp;^^'’lt;i^its,obmitM id guod adiecerat Naboth pro exeusnbsp;’^^'‘cfua^ciuia hiereditatein domini uendere non licesnbsp;calwnniantium, uel nihil facientiumnbsp;’ ^’«Wdeieß. ^ixit ergo ad cum lezabel uxor ciusîTu i facies regnum fuper Ifrael, furge, Scnbsp;^°*nedepanem, SC aequo animo efto,egonbsp;’®bo tibi uincam Naboth lezrahelitæ» httit iefabehSi tu ftc agere pergdt,ut roganti tibi,et ^’‘quot;’penfanti beneficium quißuam tibi quiclt;j^uam negasnbsp;^^‘Utdeat, quomodo regnabis f etuis te regem agnofcet^nbsp;S«iî oamp;rdjetquîs timebit f Velaliter,quafi dicattPofisnbsp;ilto njQcio regnabis, no prece uel precio beneßeiumnbsp;^^‘tndorei cuiufcun^;,fed uelut poteflatem habens,quicnbsp;Wlibuerit accipiendi tibi poteflatem parabis, Proinsnbsp;I J ^lt;uiiino bonofis,egofatisfaciam deflderio tuo. . Scripfititaqjliteras ex nomine Achab, . fignauit eas annulo eius, S^mifitad ma-natu, Si optimates qui crant in ciuitanbsp;^^tius,8i habitabant cum Naboth»nbsp;'. E^tfcripfitin litcras dicendoî Prædicatenbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;federe facite Naboth inter pri h ^«Spopuliî * Kt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;permiflio efl,quod lefabel annulum habue L poteflatem qute uellet imperandi,effceminatus ha Bic A.chab:fluefciens permiferit hoc pado ages ’^piusbisßerit,eriuflo iudicio damttandus. Pcemisnbsp;tanta permittenda poteflas. Alienigenarum connbsp;maritis infirat, tarn legis prohibitiosnbsp;exempli multiphcis commonitione docetur. Scnbsp;ir nobiles urbis lefrael, £^ue ut rex er regina,nbsp;omnia corruptet erant, aufl inflruere,audire, ernbsp;^^terefalfos tefles,flecund(muji iHosmorti adiudicasnbsp;U latenter innoxium,fingentes religionem iciunij, ^uas-ammo dolentes nephas commiflum,^uod cogeren-I /^‘*WîÆclt;tre in folidum, uoto uidelicet zeloq; commitsnbsp;’^alia committuntur his qui dcum no timent, apudnbsp;nemo iuflus tutus efltregnant autem impij, er quonbsp;bi^^^°rtantotutior. (^fnbmittitcduos uiros filios Belial con ^3nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÔC teftimonium dicant, Benedixit •Hof nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;educite cum,et lapidate,fic^ maiorcs natu, et ftçb habitabant cum co in urbe, 1^ nbsp;nbsp;‘ft Uteris quas miferat ad cos; tlj^f^dicauerunt ieiunium,8^ federe fccc^ Naboth inter primos populi» |
REGVM TERTIVS. 17© Etadduâis duobus uiris hliis diaboli,nbsp;fecerunt eos federe contra eum,amp; conteftanbsp;ti funt uiri Belial contra Naboth coramnbsp;multitudine dicendo: Benedixit Nabothnbsp;deo ôCregi:8ieduxerunteum extraciuita-tem jSC lapidibus intcrfccerunt. Duofalfi tefles flibornati audiuntur,pecunia uelfa-tiore redempti : qui ut lapidetur, er confifeantur iUius opes,iuris titulo accuflaturmaledidionis in dcum errenbsp;gcm,quocrimineflbiciuesperfuadent fegratiatn régisnbsp;nie ac regis redimendam. liiiferrimum regtwm, ubi fltsnbsp;uorprlt;efidentium criminum perpetratione mercattfr^ 14 Mifcrunti^ ad lezabel, dicentes: Lapix datus eftNabothjSCmortuus eft» Tametfi nomine régis o' annulo epiflola tranflniflflt effet,timenlefabeliregintefeimperata fleiffe dues resnbsp;nunciant non regi,ut liquido teflentur conflientue iHosnbsp;rum,cui feruire fluduerint,er à quo priemium crudelitanbsp;tis expedent. ly Fadum eft autem, cum audiffetlezabcl lapidatum Naboth etmortuum,locuta eftnbsp;ad Achab,Surge,poffide uineam Nabothnbsp;lezrahclitae, qui noluit tibi dare accepta pcnbsp;cuniatnon enim uiuitNaboth,fed mortu-us eft, J 6 Quod cum audiffet Achab, mortuum uidelicet Naboth, furrexit Achab, SC dc^nbsp;feendebatin uineam Naboth lezrahclitae,nbsp;-Utpoffidereteam, lefabeldei timoré prorfusexuta,gaudctdepatrato facinore,iubetfanguinis pretium corradere regcm,rapenbsp;re bona, inique occifi iuftihominis, quie dei iudicio hnsnbsp;pendente, paucis fit temporibus poffeffurus, pariter ciinbsp;confentanea in crimine crudeliter occidendus. Paupesnbsp;rum er imbeUium oppre/fores non firt diuina iuflitia.nbsp;Succiérrit enim per calumnioin uiolenter^ grauatis, ernbsp;potentes potenter tormenta experiuntur. gt;7 ^Fftâus eft igiturfermo domini ad E» liam Tesbiten,dicensî 18 nbsp;Surge, 8C defeende in occurfum Achab régis IfracI, qui eft in Samaria t ecce ad ui^ ncam Naboth defcendit,utpoftideat eamtnbsp;Zelofo propheta utitur dominus ad potentium resnbsp;gum increpationemSuis quibufq; temporibus miniflrosnbsp;ßbipneparat idoneos,adpeccatadamnanda, inonensnbsp;dosq; impios, etiamß gratis fiat,nbsp;nbsp;nbsp;fine fludu-HcliM uel imitus grauem fubit proumciam, tterum uerbum do mild maledido regi cum regina denunciandi, intra ursnbsp;.bem regiam, ubijpes ab fit effligiendircgemirapercelsnbsp;¦lendum. gt; 9 amp;loqueris ad cum,diccnstHaec dicit do minus deus, Occidifti, infuper SCpoffedûnbsp;fti,Etpofth3ecaddes dicendoî Hæcdicitnbsp;dominusî In loco hoc in quo linxerunt canbsp;nes fanguinem Naboth,lambentquot^canbsp;nes fanguinem tuum, 3.0 Etait Achab ad Eliam t Num inuenifti fF i |
|
MALACHIM PRIHVS. meinimice mi;’Qui dixiuînueni, co quod uenundatus fis, ut fa ceres malum in congt;nbsp;fpcdu domini* XI Eccecgoinducamfupertcmalum,ctdc mctam pofleriora tua, intcrficiam denbsp;chab mingcntem ad pahetem, 8C claufuinnbsp;8C rclidum in Ifrael, 3.x Etdabodomum tuam, ficutdomum le roboamfilii Nabat, 6lt; ficut do mum Baa fanbsp;filfi Ahia tquiacgifti, utmcadiracundiamnbsp;prouocareSjSf peccarcfecifti Ifraeh Accufatio pauciSjpunitio pluhbiu denuncutur.Oc^ dJifii,poJJedifli,ideo dominoftatueitteocdderK,Gr conbsp;lociubi innoxium effudiflifanguinem , ibi canes tuumnbsp;lambent fanguinem. aecidfolum,polleritatemlt;iuoq^uenbsp;tuam totam excindam, totam tuamfamiliam, ut nec ca“nbsp;nis fuperßt,nec minimum quiddam rertmt tuartvm, quinbsp;repoptifii tibi uel tuis: regnum fciUcet cr regalia omnianbsp;ferueruent ad hoßrs tuos, pro eo quod prlt;ecejjbrum tuonbsp;rum exempla non c$ reueritui, idco ßmili te quo^ plainbsp;gaconfumabo, Scd ÔC de Icsabel locutus eft dominus, dicens: Canes coniedentlezabel intra munbsp;rosicfrael. Crudelemißam lupam canes deuorabuni lefabctem, w planicie Icfrael,cT iuxtamurum polatij regij: execranbsp;bill morte mjilix facrilega mulier peribit. 3.4 Si mortuus fiierit Achab in ciuitatc, co« medenteum canes t fiautem mortuus fue-ritinagro, comedenteum uolucrcs coeli*nbsp;3.y IgiturnonfuitjficutAchabquiuenun^nbsp;datus eft ut faceret malum in confpeflu donbsp;minitconcitauitenim eû lezabel uxorfua, 3.6 nbsp;nbsp;8c abominabilis fadus eft ualde, in tan.* tum,ut fequeretur idola perinde acfccerSt Amorrhæi,quoseiccit dominus à facie fi-liorum IfraeU VindiftaJU Quicunq^ de filifs uet cognatione Achab obierit in=‘ jna piot«, urbem,canibus proijcietur dilaniandus,qui uero ex= ( tra muros Gr i» agro occidetur, eum uolucres cali fis raq-deuorabunt.Superafli enim malitiam fupcriorumnbsp;regutn impiorum in lfrael,qui non contentus ftatuax erianbsp;gtrccr colcre,deoucro contra legem eius, fed potiusnbsp;abiedo iüo,gyatißcaturus mptit meretrici, arus gt fla^nbsp;tUMgentilium erexifli,coluifli, cr populo colenda mannbsp;dajlt Grproflituifli.lnfupertäprophctasdomini, quàmnbsp;optimos alios uiros.,turpiter ac crudeliter occidißi,quodnbsp;nemo regum priorum tentauit, cr pro amore turpi fia»nbsp;gitiofißtma: faeminlt;e uenumdafli te ut per phaser ne»nbsp;phot illi complacere fludueris,cum totiusregni uiroruef;nbsp;bonorum excidio.Similem te prtebuifli nephandißimis ilnbsp;tishominibusAmorrhieis, quos dominus obflagitiain*nbsp;fanda extirpauerat,utlfraelem fuumpopulum infere*nbsp;ret,quem tu fßurcitif s commaculafli fimilibus,uel maio»nbsp;ribus, qui pofi tot mea beneficia femper proficifii con^nbsp;tumacior. ^7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;taque cum audilTet Achab fermones |
Î9 REGVM TERTI VS. iftos.fciditueftimentafua, 8C opcruitcili-cio carnem fuam,ieiunauit^, amp; dormiuitnbsp;infaccOjamp;ambulauitdemiflocapitCtnbsp;x8 Et facluscftfcrmo dominiad Eliä Thefnbsp;biten, dicens.- Jiis tot tantisq- interminatiombus commotus rex chab,de quibus dubitare non poterat, qui prophetaHe^nbsp;liam falfumnon credebat,compun£lus eft animo er hlt;i‘nbsp;bitu, timoré mali imminentis, non amore iufiitilt;euel dei.nbsp;Veflesfeidit in fignum triftiti£ er doloris,Sacco uel ci=nbsp;Udo induitur,ieiunat,dormit 'm cilicio,incedit totushu*nbsp;milis er deiedus utuulpes,er ptaipauore exanguis.Hfnbsp;pocritartim exanplumfadus,qui qu£ forisfuuf,nbsp;fanda fingunt,mtus uero in confeientia defliti*^'r^^ ynbsp;de er charitate,in deum er homines,qu£ fol^ detis^*nbsp;git er fufeipit-Ex corde fiadfit pietas, non imprfb^^'^nbsp;huiufmodi ceremonia : fine fide fadunt duplo iwpi'*’’’»nbsp;dimt ut impij funtjic minime ttdes uideri uolunt. Nonne uidifti humiliatum Achab/^’* ram me;’quia igitur humiliatus eftmeinbsp;fa,non inducam malum in diebus eiu«.'^.nbsp;in diebus filij fui inferam rnalum Qjtfdispanitentiatalisindulgentia. dem malafiiioru fuoru,qult;epofimortan 'pß'^^C^cci*nbsp;runt,occifi 4 lehu, uxorts interitum non uid^-fus tarnen efl, er fanguinem illius canesnbsp;loco ubi Naboth oedfus efi,utinfequentibuil‘i^‘^nbsp;CAP VT Xxn.nbsp;^Ranfierütigitur tres afl^’.nbsp;bellOjinterSyriamnbsp;Reftitueratrex SyriteiO'h^“.nbsp;^gnolfraelis,erplateasuelfi!'igt;‘»’‘nbsp;fco permiferat.ideo triennio pax fiierat internbsp;diu (UftuUt dominus iudicij fui decretum fi*nbsp;pro peenitentia quamlibet fida, non tarnennbsp;uereprophetasBaal,nec odirecT pcrfeqilt;‘P’^ ...jofa* X ^In anno autem tertio, defee*’“nbsp;phatrcxludaadregemlfracl. Dixit^rexlfraelad feruos ratis quod neftra fit Ramoth J/sctnbsp;ncgligim’tollere eä de manu Anno tertio rex non contentus fieetfrrtr tiens pads urgente iUumiudido deiiuflo,nbsp;fe exconfortio er amidtia régis Iofaph‘‘l ßenbsp;diorem,ut folent ex potentia er focijs tnjo‘^ r ^e*nbsp;ri reges,cogitatderecuperandaurbcfacer^^^.nbsp;fiigij intribu GadKamoth Galaad, qua'/ö’'^‘‘rnbsp;dumfiterat occupata à regibus Syrilt;e,antenbsp;per reddere poHidtus eradeam nuncnbsp;cu feruis fuis,er lofaphat rege ludafodonn^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad 4 nbsp;Et ait ad lofaphat t Veniesnenbsp;nbsp;pixiltp prælianduminRamoth Galaad« lofaphatad regem IfracItSicutego pi-amp; tu t ficut populus meus, fiepop“^nbsp;us;8C équités mei,équités tui« |
MALACHIM PRIMVS.
^ofaphat affimtatem contraxerat cum Achub,putun! i^tußis emeniiatuin ucrè,ut uidcbatur fi{le,ideo promitnbsp;^‘^ilÜfuppctût, orfeipßtmalfuturum belloparato ex-^^Uu.Decipitur enim hypocrifi, ut cum impio focietasnbsp;^^’^^Ihtu^tjUndeo'pcriclttatur, etiam auditafcMen-dcnonfiliciterpugnandotcaucndum igiturnbsp;^piorum confortium.
Öixit^IofaphatadrcgcmlfraelïQuae-’‘^»oro tCjhodicfermoncm domini*
J, ^^lisrexmhHinconfultodominouultagff'cdi,de“ ‘^^‘‘tconßlium prophetarum,ßc edoéluiàpatreçrnbsp;^^‘‘Kii.Periculo enim eximendui erat uir bonui, cr danbsp;metucbat,ideo uerbum dei audit, zr quamlibetnbsp;^^fi'‘igilitatem peccando, eripitur.
Congregauitergo rex Ifrael prophetas S^’ädringen tos circitcr uiros, amp; ait ad eosjnbsp;‘‘'edebco in Ramoth Galaad ad bcllandu,nbsp;^luiefccreï’Qui refpondcruntî Afcende,nbsp;^dabit dominus in manu regis.
.^drittgentof prophetof alebat Iefabel,reli^uisplu .‘‘^ab liclia occifts,hi adgratiam régis loquuntur, çynbsp;afeendere regem,diceiUes:Dahit dominus in ma“nbsp;''^regis. Amphibologica orationefdlß jpiritns dece=inbsp;I ^^Mlt;iecipcrent,moreoraculorumgentilium. Adfere=nbsp;gt; j ‘'^autemreuera Achab uiäoriapotiturum.
^ixitautélofaphat.’Nonefthicprophc J ^'^ominiquifpiam, utinterrogemuspernbsp;' ’“»me
I j ^on credebat fe loßaphat prophetis iUts, lt;^uos non prophetas efße lucorum çr Baalim,ideo quie=nbsp;tgt;ojl tantam uerorum prophetarum flragem, reli“nbsp;quij^iam ex prophetis domini,pcr quem dosnbsp;S ’^^^placituminueßigetur.
^^aitrex Ifrael ad lofaphatî Adhuc eft *iniis,perqucmpoffumus interrogatenbsp;^P^iinumtfedego odi eum,quia non prolt;nbsp;fr.?tatmihi bonum,fed malum, Michæasnbsp;Ij lemla.Cui lofaphat ait: Ne loquatur
'^ocauitergo rexlfrael eunuchum quen Sc dixit:Feftina(rftl(i«ccre)IVlichæamnbsp;''“«ilemla.
^emoritertenebatAchab, quidßbiTJiich^asultima li^'^^^gt;^‘^dato domini,quodnbsp;nbsp;nbsp;ntmc iterum reß)on=
^^metucbat,fcilicet animam fuam tradendam pro j ^enhadad,quem manumiferat, cum occidere iUunbsp;odiebat eum, cum alioqui prius ßepenbsp;’ïohrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diligiint,qui
(f^^perblandiutitur,zir placentia dicMit,uoltmt mentem rex Jofaphat non prosnbsp;ii'^^'^'*ß^^^°f^ilt;gt;^(gt;^^ßbili^quämuera efße audiensnbsp;ßi^^tipfolßieit negotijsslmpius uesnbsp;propriumfuum exitium,^^ diligit fubuersnbsp;'0 ^^rueritatis.
Ifrael, Sclofaphat rexluda unufquifque in folio fuo ueftili
REGVM TERTIVS. .. I7I
cultuueftium,in area iuxtaoftium portae Samariæ, ôC uniuerfi prophetæ propheta-bant in confpcäu eorum.
Regespublicoloco, uefliumßgt;lendore ßbi placens tes,fedent,circumflantibus prophetis ßaal, atque prosnbsp;phetantibus,hoc eß,de deorum uoluntate, er ordine resnbsp;rum dijßutantes, uel de prifcoriim beüorum regumq^ esnbsp;uentibus er ßrtunis, ueluti ßacrorum pontißccs erßi~nbsp;turorum reßgt;onfatores ad id aliti à regeßulto inßlici panbsp;pulo impiaq^regina.
• I Fecit quoque fibi Sedecias filius Cha.-' naana cornua ferrea, 6fait:Hæc dicit do-»nbsp;minus : His uentilabis Syriam, donee de^nbsp;leas earn.
Hic Sedechias cieteris pneflantior uult uideri, er P*’®' prophetarumfanélor(immore,faólisßmul atqs uerbisnbsp;prophetat,falfoßgt;iritu afflatus, ad régis impij deceptios,nbsp;nem,pr£dicensSyriamcaßigandam, er fuperandamnbsp;duobus his regibus, ueluti dum bos cornibus impetere fanbsp;let er uincere. Cui c^eteri applaudebaiit prophetic falß^nbsp;quorum difficilis eß à prophetis bonis diferetio, er fosnbsp;lius dei donum.
Omnes^ prophetæ fimiliter propheta-bantjdicentesîAfcédein Ramoth Galaad, 8C uadeprofpere, amp; trader dominus in manbsp;num régis.
*5 Nuncius uero qui ierat ut uocaret Mi^ chæam,Iocutus eft ad eum,dicens:Ecce fernbsp;mones prophetarum ore uno regi bonanbsp;(prtedicant)[ù ergo ôC fermo tuus fimilis eo^nbsp;rum,SCloquerc bona.
tiuncius interim pro NiichiCa miffus,fuadet, ut alios rum diélis fubferibat pro rege, ad captandam beneuolennbsp;tiam, neperpetuo quaß fe contra régis ßrtunos obfirsnbsp;maffe uideatur, nolens quicquam loqui adgratißcandu^nbsp;odio magis pcrfona;,quam ueritatis amore.
*4 Cui Michæas ait: Viuit dominus, quia quodcunque dixerit mihi dominus,hocnbsp;loquar.
Prophetie ueri,qu£uera funt loquunfur,erprodef: fe cupiunt, non obeffe, etiamß difflliceant : Non de fuanbsp;loquuntur,fed uerbum domini annunciantfideliter, ß“nbsp;neffc lucri uelgloriie.
’ y nbsp;nbsp;Venit itaque ad regem,SCait illirexïMi^
chæa,iredebcmusin Ramoth Galaad ad præliandum, an ceflare Cui ille refpon- -dit:Afcendc,amp;:uadcprofperc,amp;: tradetdonbsp;minus in manum régis.
Eadem priedfe uerba IViichieas loquitur, qult;e ßbi ßie rant narrata per nuncium, unde facile rex,quidudumnbsp;contraria audierat, per lufum er non ex animo ißa disnbsp;eiconieilabatur.Necmentituseß Ntichieas, tradendusnbsp;enim erat per dominum in manum régis hoßilis, à quanbsp;pccidereturier interim ridebat prophetas falfos.
16 Dixitautem rex ad eum; Iterum atque iterum adiuro te,utnonloquaris mihi nünbsp;quod uerum eft^in nomine domini,
- FE 5
-ocr page 342-t’ariboU ftlithz«. MÄLACHIM PRIMVJ. Iterww atque iterum te obteftor, ut non mihi toqud^ ris aliud,quàm uerbum domini. Audire cupit, fied pro^nbsp;(fiera,qujß dominum mentiri udit, prnedicere con=:nbsp;trariumueritatipro ueritate. Verbum domini nontra^nbsp;hemdumefladnoflrascupiditates, fed mores attempernbsp;randipotius funtadpr^fcriptum uerbidei. Et certe,finbsp;Uerbo domini rex obfequi maluijfet q fuiclibidini,mor=inbsp;tis euafîffet ea uice difcrimina:]èdfc deus hominum manbsp;litia abutitur adgloriam fuam, interim prouidenti^nbsp;dei décréta mfaUibiliter fubßftunt complentur. J7 EtaitïVidi cunäum Ifrael difperfum in montibus quafi oues non habentes pafto^nbsp;rem, amp;aitdominus î Non habent ifti do^nbsp;minum, reuertatur unufquifqj in domuninbsp;fuam in pace^ ’ 18 nbsp;nbsp;Dixit ergo rex Ifrael ad lofaphat : Nun^ quid non dixi tibi quia non prophetat mi hi bonum,fed tantum malum;* Pnedicit dißipandum exercitum ifraelis, er fugitus rum per montes,occi/o illius ducc,regis mortem denun^nbsp;cians,^ reditum eorum qui de exercitu fùerant cum fanbsp;tutead propria.Satis clara dehortatio regts à mortis pc«nbsp;riculo,ß credere potuilfet:impij autem uerbo dei nonnbsp;fclum non credtM,fed miniflros uerbi perfequuntur, etnbsp;adßagella er mortes adigunt,ubi polfunt. 19 Ille uerc ait î Propterea audi fermonem dominijVidi dominum fedentem fuper fonbsp;lium fuum, 8C omnem exercitum cœli affi-ftentem ei à dextris,SC à fîniftris fuis, Videns ^iichieas uerbum domini contemni, crimpi'* ttm regem infanire, addit pmediâis parabolam , iuxtanbsp;uerbum domini confidam, qua deferibitur iudidumdo^nbsp;mini circa uerbi dei contemptores, qui cum tantum uo^nbsp;lunt audire placentia, cr reda oda'untßtlfa autem cu^nbsp;piunt,iuflo dei iudicio feducuntur pcrjfiirituales nequi^nbsp;tias,qux fiant à finiflrtsdeo,minißrantes ad reprobo^ rum malitias puniendds, qui odiunt ucritatem. Reucrit dutem dominui fedct zy imperat j^iritihus omnibuf^nbsp;qui doinini uoluntatcmf^ciuM i« coclis, per quorum alinbsp;qttos beneficia clementine fune largitur, per alios iufto iu»nbsp;4:cioimpiosadfligitadiram,corrigibiles ad emendatn,nbsp;fc ut nemo excipiatur ab ordine prouidentia diuinte.nbsp;Denique impios cr uafa irte decipit etiam ueritatis uer^»nbsp;bo,dum qua:uereillisloquitur,iliinon credunt,fedcon=gt;nbsp;temnunt. ‘St.o SCait dnsïQuisdecipietAchabjUtafccn dat,amp;; cadat in Ranioth Galaadï’ó^ dixit u-nus huiufccmodi, amp; alius alitcn Error fit multipliciter, cum. lucerna uerbi dei negïe» {la,unus hunc fcqnitur appetitum, altus alium,fecundunbsp;cuiufq; libidincm. Veritas autem umßrmiter fit, cumnbsp;fecundum uerbum dei quod iußuin, tequum,falubre, çrnbsp;'adgloriam deijficilans,perficitur. ii Egreflus cftautem fpiritus, ftctit co-ram domino aitï Ego decipiam ilium* Cui locutus eft dominus, In quoï* Et ille aiftEgrcdiar, ÓCcro fpiritus men^ |
¦rEGVM TERTlVS, daxin ore omnium prophetarum eîus* Etnbsp;dixitC(iowigt;tKs)Decipies,8^ præualebis t egrcnbsp;dere,6lt;facitagt; Hebraihunc^iritumAchab dccipicntcmputanta^ Spirit®* nimamfiiiffe Naboth lefraelitlt;e, reuera autem is ffiiritusnbsp;er at,qui ilium admonuerat toties, ut refipifeeret, Jjgt;iri=‘nbsp;tus fcilicet Ucline cr îAichæa, per quos uoluntatem doànbsp;mini cognofeens, et' rcjfiuens, non potuit aliter cadertnbsp;uitee funeperiodus, quant ut qtù ueritate redimi nolcbat,nbsp;fdßtateperiret. Omnia autem finguntur ad hutnanltïitnbsp;morem,quo tamferiptura loquitur, quàm prophetauttnbsp;coguntur,homines mter hominesde humattisnegotijsnbsp;traçantes-Sic enim domino placet,ßc ordinal,nbsp;vu fua impietate fordefcant,ct' iudicentur claro Ctquot;*!nbsp;iudicio dei. Nunc igitur eccc dedit dominus fp*’’**' turn mendacii in ore omnium proph«’^'nbsp;rum tuorum, qui hic funt, amp; dominum Io-*nbsp;cutus eft contra temalum* Signum ucrorum prophetaru eft imperterritn nbsp;nbsp;‘ liera loqui,palparc nemini, iuxta regulam iterbict^f faüibilis.ldco îAichaias conftanter opprobratnbsp;phetismalitiam,ideo odium incidit,mortisq;P^‘^''nbsp;â-4 Acceftit autem Sedecias fiiiusnbsp;ana,ÔCpercuflîtMichæaminmaxill^*^.’ ¦nbsp;dixitî Mène ergo dimifit fpiritus 'nbsp;/Sclocutusefttibi;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ Sinitur àrege uir fandus erfidelis ab phc«. phetapublicepcrcuti,quia primas partesnbsp;dudoresapud idololatramiftipatuserat qlt;^‘^''h.^enbsp;focqs,facrificutis Baal, quos per reginamnbsp;dargiiere potcft,nec uult,quantumlibet iBorH'” r : piteriamàntemiraculocaelefticonfiifi tiebant omnes,quiade unamenfaregina;nbsp;rum omnes nutriebantur otiofa terra' oncra Ctnbsp;fa reipubhcte,qui er uentri fuoconfidere hoc r.nbsp;gebantur.VnusautemMichaas imer iUosnbsp;magnorum deftitutus ca;ditur,calumniatur,(‘‘P^^^-i.f^anbsp;tur,carceri concluditurob ueritatem, squàclictet pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Et ait Michæasî Vifurus es in quandoingredierisincubiculuU” biculum,utabfcondaris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VerwJ Deftitutus propheta omnibus humanispil' ritatis tarnen fiducia confolatur, er nonnbsp;par pari,uerbi domini armis tuetur innocent^”'nbsp;pradicitq; diumo inft'mdu, improbinbsp;priuatum iudicium propediem fiiturum ,utnbsp;fiiaprafentisoccißonis, anxießtgiturusßlnbsp;crcto ad locum, er nuUatenus effugiturus,nbsp;rem ipfum ßcturum huius nunc prafentisnbsp;Tantaclaritatedominuscum res pofiulattt,nbsp;fuisexponit,tanta fiduciafuftollit,er mundo^^nbsp;dabiles erinwtflw.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^tait |
|
MAL ACHIM'PRIMVS. EtaitrexIfraeljTolIeMichæam, 8C magt; nerefac emii apud Amon principem ciui=«nbsp;tatis,amp;apudlças filium Amclech, ^7 8( dicite cis,Hfc dicit rcx,Mittite uirum ’ftiini in carcerem, óC fuftentate eum panenbsp;tfibulaticnis óC aqua anguftiæ, donee re-,1,^ iiertarinpacet ^nfii/iia Ma rcx coßtnditur, ut abfoluto pereuffore ’•‘m. ^‘intamalignitat£mjkt,utM.ichiCiif prophetaconi/cia^nbsp;in carccrc,ut pr£lcns rex optimiK lofaphat de probinbsp;‘“ff periclitctur, qui timoréßrocis régis innoceiui çy“nbsp;prophétie dni unico no patrocinetur. l’iunt enintnbsp;^^ßniHiaritate malorum etiam boni pciores, ZT contanbsp;èi^ne fœdantur.Vt non indigne periculo proximus mornbsp;clamttre cogatur ad dominum ipßlofaphat, pojkanbsp;^pcenaspendereßlcntif'm caufaueritatis. Clauditurnbsp;‘^’regii dejperata malitia 'm carcerë propheta,utfi re=:nbsp;multis lUum poenis afficiat:fi uero occubuerit^peenbsp;,0 ßltcm ueritatis pnediiihe itnpius Achtts exegerit. Dixit^MichæaSjSi reuertendo reuer^ fueris in pace,no eftlocutus in me do^nbsp;ait, Audite populi omnes* infig j{ magnanimitate fanilui M^ichiCdS omnibuf ^ßitutus dei ueritatem magnificat, fblicitas ne temposnbsp;fncce/Ju uerborit obliuio intercédât : idea clamai adnbsp;“’’quot;îfî, «t cum fada con/fiexerint qu£ nunc fittura presnbsp;^^itfalforu prophetarum improbitas zx deigloria,zynbsp;t^°phetarum fidèle mimjkrium minime contemnatur,nbsp;^^daturfi; uerbo domini à populis, etiam fi improbinbsp;, *'‘2« deum ueru/m agnoficere zr colere nolmt. Afcendititaq; rcx Ifrael, ôC lofaphat ’^^’^iuda in Ramoth Galaad. ^‘friter aficendunt pitts ZT mpius,fied non pari fato, propitio feruo fiuo,tamenfamiliaritate cum im=‘nbsp;'^‘^P^ictiMi non parum,æquo autemfiufto ac ueracc;nbsp;^‘«iice in coniemptorcm ueri dei zr prophetarivm. ' , ôixititaqjrexIfraeladlofaphatjMutan ‘’•’s eft habitus, ôCingrediendumpræliutnbsp;autem induere ueftibus tuis î porro rexnbsp;'i'aei mutauithabitum fuum,ôlt; ingrelTusnbsp;’ftbcllum. Achab propofiuit zr curauit fifealienis ueftibus oc^ ^^^arc,ne agnitus à Syns hoftibus diligentùes perfequenbsp;ey fie periculum infedationis effugereuolebat:nbsp;'f'* fton eft confilium contra dominum, lofaphat autemnbsp;Ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;euafurus non mutât. ^cx autem Syriæpræceperatprinciples curruum trigintaduobus,dicésî Non e^^abitis cotra minoré 8i maioréqueninbsp;P‘aiu,nifi contra regem Ifrael folum. '^°t nunc principescurruum nontinantur,quot an= in exercitu Syrortvm.Lis autem dei prouiden=nbsp;^ndat,firè contra ius zr morem bellantium ut parnbsp;P ^^Pfiiofaphat,cuihoftiliores efièpoterant obru=nbsp;cum Syris.Sed fandi prophetie,qute et dei,nbsp;r ƒ cotnplcnda eratfUt cum pace reuerteretw popu=inbsp;^‘^Stoccifo, |
REGVM ÏBRriVS. I7i 51 Quu ergo uidiffentprincipes curruum lofaphat, fufpicati funt quod ipfe clfet rexnbsp;Ifrael, ôC impetu fado pugnabant contranbsp;eumîSC exclamauit lofaphat. 55 Intcllexerunt^ principes curruû quod non efletrex Ifrael,ôC ceflauerunt ab co, 54 Virautemquidamtetenditarcû, inin-certum fagittam dirigens, amp;: percufl’itregem Ifrael inter iunduras ô(. inter lorica. At il le dixit aurigæ fuo, Verte manô tuam,nbsp;SiC educ me de exercitu, quia grauiter uul-neratus fum, Kegium apparatu oflentare in prielio,proximu qui= ProaMcna dempcriculo eft,zy'ipfilofaphatuelinfipicnterperfuanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;” fum ab Achab,uel malttiofe,ut pofiit uideriperfido coït filio molitum ut lofaphat rex luda occideretur,ipfe ueronbsp;Achab cuaderet ad miuriam dei çy regni Iuda,plaufum:nbsp;uerofalforumprophetaruz^iefibelis.Sedqurmrecoitnbsp;ciliati hoftisfi'aus ei' perfidta patenti periculo inuolue=:nbsp;,rat,zy focietas pijs indigna uiris,eiim dementia dei fupnbsp;plidter exorata, zy intimo cordis clamore inuocata minbsp;fericorditer exemitiagnitus cnim à principibus exerci^nbsp;tus Syrorumlofaphat,dimittitur zr faluatur. Sclumc=inbsp;nim regë ifrael pcrquircbant,qui ut habita ignotus ho=:nbsp;mitubus,deo uolente ut etiam fagittam fagittario non innbsp;tendente,prouidentia fua omnia etiamimmamoderan^inbsp;te, ad morte cognitus eft zir apprehenfus.Percuftus eftnbsp;enimfagitta eo loci corporis quo immedicabile uulnttsnbsp;infligcret,zr mortis fatum fubito experiretur. Sublatum^ eft ergo præliumin dieil-latôCrex Ifrael ftabatin curru fuo contra Syros, amp; mortuus eft uefpere: fluebacau-tem fanguisplagæin finum currus, BeÜum autem proficiebatzy dur abat per dicmeunt hoftibus Syris rege fauciato zy curru fuo perftante, nenbsp;difiedens uel deportatus uel auedus firmidinem meutenbsp;ret exercitui fuo,ut fiigatus periclitareturddeo per/ètienbsp;rauit prtefens pralio. Confiilio dei id contigit ut proma^ nante cruore ex uulnere inficeretur currus poftmodunt iuxtaprophetiam lauadus 'm pijcina prope murum ubinbsp;i^aboth fiierat lapidatus. 56 gcpræco infonuit in uniuerfo exercitu fere quum fol occunibercr,dicens : Vnuf-quifqj reuertaturin ciuitatem,ctin terramnbsp;fuam. 57 Mortuus eft autem rex,8CperIatus eft in Samariätfepelierunt^regem in Samaria, In caftris igitur domino prouidente ad ue/peram re= nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*”®* ceffui canitur,fimulqi belli finis annunciatur, quo fuos quifqi lares repetere poßit zy patriam, mortuo fcilicetnbsp;rege'mcurru ad ueftgt;eram, cuiuscadauerrelatumSa^nbsp;mariam illicfepiiltum eft.Hîon igitur'm pace redijt, fednbsp;iuxta prophetas domint quos jpreuit zr afflixit, uitantnbsp;reddißt propriampro dimifio regeSyrice, zy prophesnbsp;tarum Baal mendaciapatuerut toti populo, fecunduntnbsp;Wdchteee uaticinium; Sic manet uerbum domini 'm ceteranbsp;nitmtficpropbetifdQtmnißdelesmueniutur, zy humtA 4 |
|
MAL AC HIM PRIM VS. |
REGVM TERTIVS. |
|
liatur quicquid fe erigit contra dcwn, imfiiorumq; ßnts int er it US ßt. ^8 ÔClauerûtcurrum eius inpifcinaSama riæ,amp; linxerunt canes fanguincm eius, 8^nbsp;arnialaucrunt, iuxta ucrbii domini quodnbsp;locutus fucrar AUuuioneaquartvm pifcmac, çr perfußone uehemert ti purgatM eß curriK iUe regius à fanguine Achab, utnbsp;prTdidum.ilec autem pifcina in Samaria dicitur, undenbsp;defluit ßrte in leßaei uicinum locum ubi canes lambue^nbsp;runt cum ßanguinem.Arma uero belUca,quibus pro eo-dcm curru ufi funt,eodem inߣia fanguine,purgatafuntnbsp;in pifcina iefraelitica,fecundum uerbttm domini,ut quiCnbsp;flio h'mc uana foluatur. 59 nbsp;Reliqua autem fermonu Achab, amp; uni ucrfa quæ fecit ,amp; domus cburnea quam aedificauitjCundarum^ urbium quas ex^nbsp;truxit, nônnehæcfcriptafuntinlibrofcrnbsp;monum dierum regum Ifraek
I^phat nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ochozias filius Achab regtio fucccdit, GT prteeß bi=‘ enniotantii. Qtt£uerohicnotantur dedomoeburnea, inuerbis dierum ucl Paralipomenonquum nihil dica=nbsp;turprorfus, probaturnon ejfie librum hie allegatum,uelnbsp;^uod minus uideturabbreuiatum. iJondiffiäle efinecnbsp;nouum hbros excideretanto tempore gt'tanta rerumnbsp;nutatione,ciualis contigit Hebræis,maxime cos fine quinbsp;bus ßdes uera, ©” dci gloria non minuitur, gt impietnisnbsp;indeignoratur. 4^ Trigintaquinq; annorum eratlofaphat quumregnarc coepiflet, 8C uigintiquinqjnbsp;annis regnauitin lerufaléî nomen matrisnbsp;eius Azubafilia Salai. 4î Erambulauit in omni uiaAfa partis fui, amp;non declinauit exeat feciti^quodredliinbsp;crat in confpedu domini. 44 Veruntamen excelfa non abftuleruntt adhucenim populus facrificabatjSfadolenbsp;batincenfum in cxcelfis. 4y Pacem^habuitlofaphatcfiregelfrael.
lofaphat uigmtiquineß annoru peruenit ad regnum, boni regis filius,cuius pietatem fefiatus eß, G^ ficut panbsp;ter deliquit commercium habendo cum rege Syriie,ficnbsp;quoc^ fihus arguitur familiaritatis cum rege impio A«nbsp;chab,panter tarnen fuflinueruntfacrificiadeo uero,qu^nbsp;^populoUtda itt excelfisfiebant,nequidinto}erabdiutnbsp;fèrre cogerentur. Excefiit uirtute patrem in hoe, quodnbsp;efföeminatos ucl promifiuo concubitu paßim uteittes,utnbsp;olim apud Komanos,qHos pater paucospermiferat,hicnbsp;intègre deleuerit. |
¦Jo Tunc aitOchozias filius Achabad Io* faphat, Vadantferui mei cum feruistuisnbsp;innauibus.Etnoluitlofaphat. ÎI Dormiuit^ lofaphat cu patribu^j“*®’ amp;fcpultus eft cu eis inciuitate Daui“P^'nbsp;tris fui ; regnauit^ lorä filius eius pr”nbsp;Edomitte à Dauid uiâi porebant regibusnbsp;nbsp;nbsp;«n. poß loftphat. Commode ergoinlittorerubrintafi^'^ Eziongabcr nauesparauit, quibus cxOphiraurlt;^^^nbsp;firretur:fed deiprouidentia ne nimqs diuitijs inß‘^rnbsp;ret alioqui uir bonus, contritafunt naues quasfi^^ ‘nbsp;Qjsodaudiens adduci ultra non potuit utreß^^^ fnbsp;domimuoluntatemampleélens, qui nonnbsp;fed reßituendte iußitia illidefideriumnbsp;2.Paralip.i7.Gr deincepsplura leguntur.Eißi^^ul 'nbsp;liuslchoram.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 5^ Ochozias autem filius Achab recceperat fupcr ifracl in Samaria?nbsp;fcptimodecimo lofaphatregis luda?*^»nbsp;uit^fuperlfraelduobusannis. , Et fecit malum in confpedu nbsp;nbsp;nbsp;ß,’#, ambulauit in uia patris fuiamp;m^^ amp;in uialeroboamfilq Nabat,nbsp;fecit Ifrael.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ 54 Scruiuit quoq; Baal, SC irritauit dominum deum Ifratb^nbsp;omnia quæ fecerat patereius. .nbsp;Ochozias impius ut pater GT mater dctinttii Ml ea impietate quam inchoauerat leroboattt,^ P 1)^ na prituaricatione coluit Baalim deos matrisß*‘^nbsp;bel, contra domim legem, de qua nihil curaue^'^’^^nbsp;prouocauerunt iram domini,quam GT ^P^^''L'i,rai^ £«»¦•nbsp;rifimile eß meuria fcriptorum irrepfiffe etiaW^^ ^^0nbsp;cis exemplaribus errorem numeri, ut pronbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^fdde^ uem annis fcriptifint decern gt Achas fcribitur regnaffe uigintuhiobusnbsp;fit Ochozias, lofaphat autem regnarenbsp;no Achab. Erit ergo uicefimusfecudus anntt^ 0nbsp;. chab er primus Ochozi‘e,non decimitsfepi^^’'nbsp;cimusiwniis lofaphat iuß regis luda. FINIS. |
Qvartvs liber re-
^vm, secvndvm hebraeos, MALACHIM HEER IL
CAPVT PRIMVM.
Ræuarica^ tus eft a Utenbsp;Moab in Ifnbsp;rad, poft-quam mornbsp;tunseftA-chab«.
Kcbraii^Uie fequuntur ea«nbsp;dem contextunbsp;prioribiü an-
i, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f,.________—
ucl noui libri uel alteriui capitis annatatto ’buw» A.chab uiueret ey antea, Moab tributa pendenbsp;i^^^‘*lt;gt;tannis Centn mUlia choros uel affws,ac ob hunänbsp;Ij^^’^cm^etiainfiélam, deus bancßbißlicitatem perminbsp;I^?'‘^‘fuitautemfilio Ochoziitji (}uo dcßcerunt Mo4nbsp;tributanegarüt, quictiampalàmparentumimnbsp;Vfe{latiis,iam diuino iudicio toUendus erat.
Cecidit^ Ochozias per cancdlos cce® ƒ lt;^uli fui quod habebat in Samaria, ôC ae-i^’^'^tauittmifit^ nuncios,dices ad eos.-Ite,nbsp;^’'fulite Bed zebub dcu Accaron, utrumnbsp;qucam de infirmitate mea hac,nbsp;eiufdem ftHj ctdamitas accidit, cafus mortaliinbsp;’^‘UiceUos iuxta comaculwm Samaria, cut adhuc iuttnbsp;«cc(T4rt(ti impietits, tj^ua non conteMus fuis ßalt;tnbsp;tif prophetis, multo minus ueri dei propbenbsp;^^‘‘bant,nuncios nüttit ad deum mufcarum Ac»nbsp;J ^'had confultandum ilUc de uita reßdua, quamlibetnbsp;dei cr miracula multa circa patrê uidiffet imsnbsp;fandosnoffet, haberetq} propbetax,tatnen idonbsp;colit prlt;e deo, ab eis pofiulädo quod dei
locutus eft ad Eliam adcos. Nunnbsp;fij]nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dt deus in Ifrad,ut eatis ad con-
4 ^dutti Bed zebub deum Accaron:* Iç^Uam obrem, hæcdicit dominus. Denbsp;fuper quem afcendifti, non defcennbsp;Î ®’’cdmorte morieris.Et abiftElias,nbsp;knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuncii ad Ochoziä. Qui
' ’*5*®,C^arercuerfieftis?
'“^^fepe dominus dicitur loquutus ctvm Hclia, bic ° domini iubetur obtundere peruicaciam facrilenbsp;? ^/pcrantifalutem denüciare mortem,eam^nbsp;bgt;tproperando illi contemptuntnbsp;^teftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;idolorum,quod dominus dißimulare non
udorationis, er omni ^'^[olMionenifClonentiamjÇr onmebotnm, et
REGVM CLVARTVS« 17J deuslfraelis ornmno uult haberi,dici er coli, cuiusglo^nbsp;riofo nomine Jßreto er operibus,impij deum mufcarumnbsp;iüi priefirunt,fiue reuera deus Accaron hoc nominisnbsp;babuerit, uel à ftdelibus huiufmodi nomine contemptitnnbsp;ßcßteritdppellatus. Qtttimduranunciandafunt, deusnbsp;rliam zeloßßimum prophetam nüttit,qui zelo firucnsnbsp;obfequitur fideliter ad omnia.
6 nbsp;nbsp;At illi refponderunt ei, Vir occurrit nonbsp;biSjSf dixit ad nos, Itc,6lt; reuertimini ad renbsp;gern qui mißt uoSjamp;dicctis ei,H3cc dicitnbsp;dns, Nunquid quia no erat deus in Ifracl,nbsp;tu mittis utcöfulatur Beel zebub deus Ac*nbsp;caron^Idcirco de ledulo fuper que afcendifti non defcendes,fed morte moricris*
Dubitare non poterant nuncij de ueritate rejßonß, quem audiebant non ignorare caufam itineris quit hancnbsp;iüi nemo dixißet:ideoq; redeunt cum admiratione régisnbsp;ut quierat,quid ßc redierint pneter opinionem citius.
7 nbsp;nbsp;Qui dixit eis, Cuius habitus eft uir illcnbsp;qui occurrit uobis,amp; loquutus eftuerba
, haec?
¦ ® Atinidixerunt,Virpilofus,amp; zona pci liccaaccindus renib’.Qui ait, Elias Thes-bites eft.
Habitum ac conflitutionem prophétie inquirit,erad uerüt Eliam e/Je,ucflr fcilicet pilofa 'mduttim,cr zonanbsp;coriacea. Sandi no eligunt ueßrs delicatasßue molles,nbsp;fed facile parabiles,er ad nuüam oßentattonem, ainiditnbsp;contenti er uidu,non tarnen in Ulis ,fedfde er obedi“nbsp;entiaindeumprobantur.
9 Mifit^adcumquinquagcnariumprin •cipcm,ôCquinquagintaqui erantfubco*nbsp;Q^iafcenditad cum, fedentiep in uerticenbsp;montis, ait, Homo dei, rex præcepit, de-feende.
Prmcipemquinquaginta mimßrorum uel equitum nüttit,qui ex aUoquio uifus efl uim prophetic iUaturus,nbsp;ut uel nolens cogatur adiré regem er reginam, qua iainnbsp;antea ilium interficiendum iuramento decreuerat.Si f=snbsp;nim uirum dei agnouerat, ipfum no tarn imperioft iufrnbsp;pone uelut ad defeenfum cogere debebat,fcd ojßcioßusnbsp;rogare, fl interpeUationem ad deum pro rege à prophenbsp;taimpetrareuoluiffet.
1 o Refpondens^ Elias, dixit quinquagc-nario, Si homo dei fum, defeédatignis de cedo Sc dcuoret te, SC quinquaginta tuos.nbsp;Dcfcendititaq; ignis de cedo ôC deuora-uit cum,SC quinquaginta fuos.
Voluit prophetaimpiumregem certioremreddere, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^®-
fe prophetam dei ueri er omnipotentis efle, cuius tre= mendaejfet potentia,à quo flbi cauendum , er in iUiusnbsp;uoluntate uiuendum. Virum autem dei quern amaretnbsp;elegiffet, er ad patrandum miracula ad uerbum domininbsp;pnedicandum ordinauerat, propter deumreuerendumnbsp;effe,ernonad fupplicia fandos trahendos:graue, fednbsp;dignumiudicium,quipariterimpij er régis impi//à^nbsp;tettiteSfdewn Gr^ropheldfcontetnnebant, Htcotlefiü
-ocr page 346-|
mala CHI M S E C V H D V s. ¦ dei coeleßtm ttinäii^atn demitterct cœlcfli igné com-burendi. II Rurfum^mifitadeumprincipcquin^ quagenarium alterum, quinquagintanbsp;cum eo,Qui locutus cftilIi,Homo dei,hfcnbsp;dicit rex,Feftina,dcfccnde Alterum ßgiwm procucißimi regK,qui tuittofigno non coptmgitur,nec dei potentiam uerctur, fed peccu^nbsp;tumpeccatoaddit, tyrannicacrudclitateabutitur fer=nbsp;tits, ftrocioribu^ graudt mandat is fecundo quàm annbsp;tea. Dicit enim fecundusprincep5:Sicimperatrex,utnbsp;ilatimdefcendAS, ix Refpondens Elias,ait, Si homo dei ego fum,defcendatignis deccelo, SCdeuorctnbsp;te, 8C quinquaginta tuos* Defcendit ergonbsp;ignis decoelo, Sideuorauitillum ôùjuin^nbsp;quagintacius. vidés Helids regem nec deum timere,nec coplicibus impietatis parcere,qui parati ejfent fubtre quoduis fla~nbsp;gitium,lefabclisfine dubio fateUites,qui cr ipfum paranbsp;ti effent trahere ad tormenta^nulld dei irmdiàa deterri-*nbsp;tos, crper ludibrium uirum dei nommantes, diuini connbsp;filij confcius prophcta,deuouet impios fupplicio digw,nbsp;conflagratiomfcdicct ignis coeleftis. 15 Iterummiut principemquinquagena-rium tertium, amp; quinquaginta qui erant cum co* Qiii quum ueniflet, curuauit gc--nua contra Eliam, Sc precatus eft eum, 8Cnbsp;ait, Homo dei, appretiareanimammeam.nbsp;Sc animas feruorum tuorumillorumquinbsp;coram te font. 14 Ecce defcenditignis decoelo, 8C deuora uitduos principes quinquagenariospri^nbsp;mos, Sc quinquagenos qui cum eis eranttnbsp;fed nue cbfecro pretiofa fit anima mea innbsp;oculis tuis» Auer fus rex horribili iudicio dei,ab omni contépla^ tione diuUîte potentia: or irte,exutus compafiione mtli^nbsp;turn ex furore, tertium mittit or morti obijdt qumquasnbsp;genarium cum fins qumquaginta militibus trepicLmtesnbsp;ad exempla priorum,non tarnen aufii detredare iuffa dinbsp;ri rabidi régis:famore tarnen confiilio ufi,^atiaquienbsp;runt, rogant inueniunt, dei potentiam confitentur,nbsp;Crfanéli prophete indulgentiâorant, idcoq^falui eua=nbsp;dunt. Mira ïielie fanéli in co/fieélu dei acceptatio, pronbsp;qua deigloriam no immerito zelat,?^ illius contemptonbsp;yesperfiélo odio exofos habet. Leuiusexifiimasomnesnbsp;perire homines,q dei ueritatem amp; honorem conculca=nbsp;ri.Si cui coiîtigerit tantus dei amor, tampotens miracunbsp;lorum uirtus,tam familiaris apparitiomaiefiatis diui^nbsp;næ, tam prefens auxilium in omnibus anguftijs, is zelinbsp;quoq^ illius fequatur exempla. ly Locutus eft autem angelus dominiad Eliam,Defcendecumeo, netimeas à facienbsp;eius* Surrexitigitur, ôC defcendit cum eonbsp;ad regem, gt; 6 SC loquutus eft çi) Haec dicit dominus, |
REGVM Q.VARTVS. Quiamififti nuncios ad confuIenduBeclnbsp;sebub deum Accaron, quafi no effet deusnbsp;inlfrael,à quo poffes interrogateferino^nbsp;nem, ideo deicâulo fuper quem afcédifti,nbsp;non defeendes,fed morte moricris. Familiärem in agcndis angelum dei afi'equutiis,ubilt;p dirigitur, per omnia obfequitur preceptis dei. lubeturnbsp;itaq; conftdenter defccndere,facié crudelis tyranni nonnbsp;extimefcere,impiam lefabclé fulmine diuini iudid/ terrenbsp;re,fecuritatem promiffam credit, regiq; repetit iartt co^nbsp;ram pofitus dei fententia, quam ante mternucijs trattj^nbsp;miferat. Infallibilisefienimueritas, oruerburndotm*nbsp;m permanet inuiélum. Kon efi enim uelut honK’nbsp;bilisdeus. *7 nbsp;nbsp;Mortuus eft autem iuxta fermons*”, mini que locutus eft Elias, SCregn^uii ' ram pro eo, anno fecundo loram fiW Lnbsp;phat regis ludæînon enim habebatfil^’**nbsp;gt; Reliqua autem uerborü Ochozi^finbsp;operatus eft, nonne hKcfcriptafuo^*”nbsp;bro ferm o num dierum regum Ifrael^nbsp;Hie uerfus cum penultimo tertif libri Rtgunbsp;primo tertif capitis huius libri, difficile coiiclt;»‘‘^^nbsp;literam,qu£comuniter habetur apud Hcbralt;^^^^nbsp;tinostdiuerfafentiemibusHebreisRabi Salo’’’’’nbsp;RabiLeui BenGerfom. Mihinullumefidtibi^'‘’^’.j^nbsp;authorem uerifiima fcripfiffe,fed pro tempot“^^^nbsp;tudiite potuifie in nmnerisfitiffeuitiatos codic^gt;,nbsp;me quum hie confufionis^flram aperiatnbsp;militudoinfilijs tomAchab qudmlofaphat.S^'^f^f^tnbsp;finnile potefi haberi,fi dicatur lofitphat pofinbsp;chab admimftraffe regnum ifrael, ufq; adnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^dfrit tis fute cum filijs Achab, quo mortuo foliU Ochoziasfilius Achab biennia, pofi quodnbsp;tam filins Achab quàm loram filins ernbsp;poslofaphat fuis prafiiiffe regnis ufifiadd^^^^fOitnbsp;ufq; per Iehu,qui utrofq; occidit uno tempor^'nbsp;tiam tarnen malo fateri quàm aliquid defiivé^nbsp;feripturam. ^CAPVT IL œ Adlum eft autem xqunt^ ^^Vi*nbsp;uelletdominus Eliamnbsp;nem in ccelum,ibantnbsp;feusdeGalgalis» Helios er Helifeits prophette domini regnumïfrael,fubditumimpijsregibus,nbsp;dem non ignorabant,quin er colebant,fiquot;rnbsp;ditioneshmnanas contra lege dei: ideoej; ànbsp;tuntur propheta; illufiriores in miraculis,amp;'nbsp;incorreptionibusquàm tribuiiuda, quinbsp;credebantfirne miraculis,nbsp;nbsp;nbsp;ad cult um norumnon tam generaüterreciderunt,ui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p^piii» raelis, im quo uelut magnus numerus à tantwmrefirtur,feptem miÜium. Heliosauinbsp;uerboclarusprtedicatorerat deiifrael,crnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^jjêt gum er prophetarum perfecutor. Quofi‘‘ üliusauthoritos, er uerbumprtedicationisH^ ^pfi^ |
malachim sëcvndvî* ^primeretur fîdelibiKnbsp;nbsp;nbsp;eleólii, itnpios terrmt fôr^
^‘'‘^iCti'.iinfïnem ^ro^hetiirurn fuarum domino proui^ ^°iKe clM^ißimufufcipit, uelut alter Egt;wcb:uel clariits,
(i (/cOjfx confortio hominum, ßue in paradifum ‘quot;gt;‘»iariim,ßuc igiiorata homimbut morte, ut !Jlofet,denbsp;^^If^^itjquod folo domino notum efl, feriptura canoni-=‘nbsp;hoc nihil certius definiente: de quo quicquam affenbsp;temeritatii fit. tu aéra fublatus cji, qu£ caelum dUnbsp;^^tiir infcripturts,de quo Hebraiifuo more jlulta opi^nbsp;''^^tur, 4 quibuf habemus quod uiuat eu Enoch 'm paranbsp;p4W£Tuenturicircafinemmundi. Quemcrfin=*nbsp;Chinees ßii(fe perfonaliter, quum ob zelum utri-iioiitTft tmpios, qualem zx fuo tempore Enoch ha^nbsp;uidetur ad homines corruptißimos ante diluuiuinnbsp;^‘^‘^ntißimo z^lo pro gloria dei contra idola, pro ue^nbsp;contra errores,?^ pro lege dei ZT uerbo, contranbsp;^‘‘^itionespr£fitmptionimihumanarum, ut officij no»nbsp;’’‘‘'’^ßnt ZTquot; mintjkriorum dei Heli£j}gt;iritus Z!“ Pbisnbsp;quot;^^^^qualia fuis temporibus mittit deus pro reßrmatio^nbsp;zr morum, qua contempta nunquam non imminbsp;^’‘^“^S^auißtmaultio diuina in 'mtpios.
,. Elias ad Elifcum,Sede quæfo p^^quia dominus mifit me ufqj in Bethel»nbsp;ait Elifeus, Viuit dominus,ÔC uiuit a^nbsp;,nbsp;nbsp;.quot;l’atua,quia non derelinquä te» Cumqj
\’i*itquot;*fcendifrentBethel,
, ‘^‘iin (H Galgalisquàm Bethel ZT lericho ftli/ pro= Jerant,hoc eß difeipuli, inßituendi de lege zrnbsp;^lacito dei, qui pr£ceptorcs fuos prophetas inßgninbsp;quorum Helios z^ Helifeus pr£cipui habebanturnbsp;If fraele,patrcs nominabant,zr uclut nutritios,i»nbsp;di/cenda zr docenda.Rcmitterc ucro conanbsp;ud Galgal,zrjolus nuit außrrfft do^nbsp;^‘^‘'cuiß'et, no quod iüi 'muideretß)iritum,fed quianbsp;.°^'tiaßitura nofee datur prophctis,ideo ignorabatnbsp;ii‘'^‘^on/iantiam,uel probare uolebat. Qui tarnen iatnnbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quomodocunq; edodus, intelligebat aufèrédum
m proximo,idcoq; cupiebat quoad liceret adef: ipfum defererc non uolebat, gratitud'misnbsp;,^^£terito zr ]ße meliorum charifmatum percipien-j “^Jßiritu adadus: iuratfe iwa abßtturum inagißr.0nbsp;Î ^’^’^finatur.
iu^gieffifuntfilii prophetatum,quierat q “^lhel ad Elifeum,amp; dixeruntei, Nun.-nofti quiahodie dominus tollet do-capitc tuo Qui refponsnbsp;’^legonouiîfilete»
raro contigerat huiußnodi raptus Hella,fed iße li(( ^^‘^^ßiijfe ultimus,de quo difeipuli paßim uel ab He=«nbsp;pfopheta pramonitißcrant,z^nunccu^nbsp;^«^'**^**’‘*^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^pf^ fit.
iii^^'^f^ntiam anxij defiderabant, nbsp;nbsp;abfentis ^iri
’‘‘’¦Ik nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ardentius cupiebant, foliciti quis iUi
^tti^^’'‘^^ulorum z^fanilitate fuccederet.Decapis tUf,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;außret deus illum,hoc eß, magißtrio dejlt=
od pedes non fis aßefiurus magißro dominum tuuWjno noßrum appell4nt,quiit
REGVM CE-VARTVS. 174
f/df w Hclifeo familiarior erat magifler quam alijs.
Dixit autem Elias, Elifee fede hic, quia dominus mifit me Icricho.Et ait, Viuit donbsp;minus, amp; uiuit anima tua, quia non derc.-linquam te.Quum^ uenifTentlericho,nbsp;¦ÿ accefTerunt filii prophetarum quierancnbsp;in lericho ad Elifeum,S^ dixerunteit Nunnbsp;quid nofti quia dominus hodie tollet do-mi num tuû à capitetuoî’Etait, Et ego no-uiîfilete»
Secundo tentatur conßantia Helifci,fcd no u'mcitur, Inquiriturà c£tcris,zr filentio fe proditdignum difei-pulum myflcriorum dei.EJcc mendacia erant uerba Hf=«nbsp;li£ ad Helifium, fed non fine caufa repetebatur profrfiinbsp;fioperfiuerantiæzr fidei difeipuliadmagifirum,quinbsp;zr obféruantia fecretorum commendaretur zr oßendenbsp;retur dignus ad maxima quifidelis deprehendebatur innbsp;minoribus.
6 nbsp;DixitautemeiEliaSjSedehic, quia do»nbsp;minus mifitme ufqj ad lordané» Quiait,nbsp;Viuitdominus, amp; uiuit anima tua, quianbsp;non derelinquam te. lerunt igitur ambonbsp;pariter.
Tertio tentatus z^ perfeuerans, poßca admittitui\ Zr prophcti£ jßiritu dignus declaratuï.
7 nbsp;nbsp;8C quinquaginta uiri de filqs prophetanbsp;rum fecuti funteos, qui amp; fteteruntecon-tra Ionge.illi autem ambo ftabât iuxta locnbsp;danem.
Prouidentiadei ordinatumeß,ut qumquagintapra phetarum difeipuli, de longe quidem uelut indignioresnbsp;miraculumafipicerent,zy ueritati teflimoniumfirrent:nbsp;non en’mi in oceulto deus facit portêta contra naturam.
8 nbsp;nbsp;Tulitep Elias pallium fuum,amp;inHoluicnbsp;illud,8^percuflîtaquasîquf diuifæfuntinnbsp;utramqj partem, ôC tranfierunt ambo pernbsp;ficcum»
Quod tJiofes uirga,Helios coUigato paUio aquas fin dit, zr parat iter,non folumfibi, fed zr digno difeipulonbsp;aelifeo,tam conßanter zrfirmißlmafide magifirum uinbsp;rum dei, fubfecuto fine cunâatione. Eide en'tm opus eßnbsp;adßiritum propheti£, zr refignatione curarum huiusnbsp;f£culi,qui tanta praditus fit deuotione in deum uerinbsp;tatis amorem, ut omnia poßit huius mundi pretiofa zrnbsp;magna contemnere,fedulo uerbo dei difeendo 'mfifltre,nbsp;zr tyrannis zelo fidei aduerfari.
9 nbsp;nbsp;Quum^tranfifient, Elias dixit ad Eli-feum, Poftula quod faciâ tibi, antequamnbsp;tollarà te.Dixit^ Elifeus îObfecro ut fiatnbsp;in me duplex fpiritus tuus»
Helifeustutà zrutilitcroptandipetcndi^;ÿfatiam EiiïeipoR« afi'ecutus,non petit diuitias, long£uitatcm zrgloriam,nbsp;fedßiritum iußzeli progloriadei,zr pairandorumtnbsp;miraculorum pro conuerfione î/raelisad deumfuiim^nbsp;zr fanil£ conuerfationis, idq; non ad modicam menfu^nbsp;ram, fed fi fieri poffet etiam maiorem ,quandoquidentnbsp;uiderdittcnditmfufficißelifliaßimtimtadcontierßQs
-ocr page 348-|
HALACHIM SECVMDVî: fiem regis uel rcgni,ideo duplum pojïuiat, ut ctim abMt det (gt;ri£U.mcatio, etiagratia prophctalK augeatur,^uonbsp;çr malitia impiorum, iufium dei iudidum amptiusnbsp;celebretur. Licet autcin reuera duplo pluramiraculanbsp;Llifeus patra/Tc legatur,fedecim fcilicet, quum. de Helianbsp;tantum oélo legaiuur,£que tarnen parum pro/icit in ponbsp;iß-aclis. Primolor^nem rediens diuißt: fecundonbsp;aquits fanauit: tertio pueris lupos iwmifît : quarto ora^nbsp;tione regibus aquas impetrauit:quinto oleum auxit: fe^nbsp;Xto ßxcunditatem Sunamitis promeruit:feptimofiliumnbsp;mortuum fufcitauit:odauo pulmentum dulcorauit: nolt;inbsp;no panes multiplicauit : decimo Naaman Icprofum curanbsp;uiLundecimo Giezi inßcit Icpratduodecimo firrum nanbsp;tareiußit: ftecimotertio puerioculosaperuitad exerctnbsp;tus uifionem: decimoquarto exctecauit hofles : decimo-quinto annoitie abundantiam inopinatam prtedixit: decimosexto poflobitum oßiumtadu mortuum fufcita^nbsp;uit.Ln fededmmiraculaElifei. Kcliamlegimus primonbsp;ccelos claußjßc,ßccundö farinam cz oleum continuaßße^nbsp;tertio uidu£ filium ßußdtajße, quarto de caelo ignem de^nbsp;traxifje,quinto pluuiäimpetraßße, fexto cr feptimo bisnbsp;quinquaginta concremaUe,odauo lordanem ficcaffe.nbsp;Ecceodoportcitta. 10 Qui refpondit, Rem difficilem poftula^ ftiîfi uidcris me quando tollar à te,crit tibinbsp;fic.’fi autcm non,non erit» Arduum eft quod petifli,fiet autcm,fi dono dei uide^ re poteris mei translationem. Quicquid pro dd gloria ftnbsp;deles orant ,fine dubio confequuntur. tdfi enim domb^nbsp;tius tale quippiam dare uellet orantibus, orationis gra^nbsp;tiam, cr tantum gloriæ dd zelum mimme cum tanta ftnbsp;de immitteret cordi poftulantis. gt; » nbsp;nbsp;Quum^ pergerent, amp; iricedentes fer^ mocinarcntur,eccecurrus igneus,amp;cqui tgnei diuiferunt inter utrunqj î amp; afeenditnbsp;Elias per turbinem in ccelum* Eundo colloquebantur de rebus diuinis, ut decebat prophetas,fubitoq^ uifio ignd currus, zelo firuenti pronbsp;pheta; tranftnittitur, equis igmis apparendbus. Totitsnbsp;enim igneus fiierat ardens pro dd gloria crfalutenbsp;populi.Ac inter utrofq; diuidens,lieliam abftuht in aesnbsp;ra,lielifeum terradimiftt. RabiDauid fcribitanimamnbsp;miltsangelorum confortiofociatam, corpore refolutonbsp;in elementa ßua,dclapßo pallio in confolationem Uelifei.nbsp;Tutius eft de his nihil affirmare,quàm tenure quicqua,nbsp;CaluM Veteres fcripßeruntEliamßublatuminccelumaereum,nbsp;ut in fecretam quandam terra regionem repente duce=nbsp;retur, ubi in magna iam carnis cr ftiritus quicte uiue^nbsp;ret, quoufq^ ad finem mundi redeat GT mortis debit urnnbsp;foluat. Subleuatits autcm Chriftiaftcenftonemdefignat,nbsp;ille quidem mortem diftulit non euaftt,redemptor autemnbsp;nofter quia non diftulit fuperauit, eamq; refurgêdo connbsp;fumpfttnbsp;nbsp;nbsp;immortalitatis fuagloriamafcendendo de= clarauit. Deniq; homopurusadiutorio indigebat alie=* no,angelico fcilicet adiumento.-Chriftus autem qui om^nbsp;tua ficerat fuper omnia fua uirtute firebatur,Hluc reuernbsp;tebaturubierat, ztrinde redibat ubiremanebat, quia |
»4 REGVM «XVARTVS» quiem per humanitatem aftenderet 'm caslum,ptgt;‘ dit^nbsp;nitatem cr terram pariter continebat calutH' vuienbsp;pJhabanum. li Elifeus autem uidebat,8^ipfeclamabat, Pater mi, pater mi, currus Ifraelamp;auriganbsp;cius,Et non uidit eum ampliustapprehennbsp;dit^ ueftimenta fua,amp;fcidit ilia induasnbsp;partes» Acclamât patrem, cuius erat‘mfidefilii^t. Cuirui» tfrael cr afeenforem uocat,quia uita, doilrina amp;nbsp;culispromoucre cupicbat çr faluare populum deiiD^nbsp;let fe defttui magiftro fandißimo.
rat ei : reuerfus^ ftetit fuper rip3’’* danis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, _ paifi«* Sortitus îîcliæ pdliu Heli feus, ad idem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;W**' quo uiderat Hcliam ufum, ut fcilicet colligato iW® ƒ danis aquas percuticndo diuideret. Primùm qui^^nbsp;cu/ft aqua lordanis non eft diuifa,nc uel tttoft ndnbsp;fandiorfibi continuo uidcrctur: cogitur autem dife‘ 'nbsp;re cr infupcr orare, erfide roborata pcrfilt;^^^ tnbsp;uolcbat. 8C arrepto pallio Eliæ quod nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒ percuflit aquas (er non funt diuife)^^^^ Vbi eft dominus deus Eliæ ctianbsp;cufl’it^aquas,SCdiuif£funthucatci!quot;‘ ’nbsp;amp;tranfiit Elifeus» Sicut Helifeus percutiens pallio fluuiwm, diuiftt antequam dixit, V bi eft deus Helia inbsp;mft per 'muocationem diuini nominis uirtut^^quot; ƒnbsp;re non poteft,quia ftcut ipfe dixit: Sine menbsp;facere.Nihil eft enim humanum ftudium,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft ton'»»» diuinum. Deus eft enim qui operant’’ ueUe GT perftcere pro bona uoluntate, rtl
crantin lericho econtra,dixeiuflf»^^jjfl^ uitfpiritus Eliæ fuper Elifeum-Ef”^ pfOnbsp;tes in occurfum eiuSjadorauerßt^*””*nbsp;ni in terram,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, JAiraculumHelifei conftgt;iciunt difcipul‘t” rum,Grfuccefforem Hcliaa^feuntiShnbsp;domino,GT hoc uelutportentoiUisconfee'^^^^nbsp;fcopum, ftifcipiunt cum honore ad terranbsp;tarn pro eius gloria q progratia deo reftret^^nbsp;mniabona.
in unummontium,autinunanin3 Quiait,Nclitemittcrc»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
• 8. EtreuerfifuntadeumtatillehaP* |
|
mala CH IM SECVNDVS. ‘•^lericho, Sc dixiteis : Nunquid non dixinbsp;’^obisîNolite mittereî’ Siuc curioßtate pcrmotifilij prophctdrum,ßue ojß i^tt, perquirereuoluntHeliam,ß quo m loco ( utnbsp;'¦ ^‘^sfiepc de eofailuntAbdias quoq; querebatur ) defektnbsp;^italiquandiu hdbitaturus, prope ßntemd[iquem,uelnbsp;^^^enteminuenirepoßint. Qiiibusuelut indnia proponbsp;'ß'^ibuSjdliqudiidiu refragdtur Elifeus, er ne abediit pronbsp;yet.pertindcitertdmeninßßrntibus, dd redimenddmnbsp;^l^nticufi^pcnnittit ut ex eis mittdnt idoneos dd iter dißnbsp;l^^^^profequendum.Scd redeimt pofitriduum re impernbsp;^^‘^lutlibi inueiito in terris, que deus coelo locduerdt:nbsp;^‘‘‘iprimdiiegdtionemdcquieuijße debuerantci,qucnbsp;Wt« dei plenum adorduerant, myflerid dei non dißufnbsp;''iß-officium impiorum fuperudcdneumßturum iüißenbsp;dngeli miniflrdbdnt,er corui. p tijxeruntquoqjuiri ciuitatis ad Elifcu: habitatio ciuitatis huius optima eft,nbsp;-^*ittiiipfedomineprofpicis,fedaquæpcfnbsp;\ ”^aefunt,SCterra fterilis* 'k nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;repdrdtorisßui retedificdtd eß, '^^^fidelibus inhdbitdripoterdt,ßne deioßvnßd. Cuius eiucs,ßrtdßis noudtn fuis peccdtis peendm nierue=nbsp;^’ß^^^narum, deris, erßu^luum inßäionem morbida:nbsp;eiibn tdle dntea quereldrum duditur uel legitur.nbsp;dutem duditd mirdculorum grdtid in Helifeo, huicnbsp;^^gt;'einedium poßuldM,Gr duplo mtrdculo dccipinnt,nbsp;¦^ßilicetmißbindquds, quodfæctmdds quoq^ aquasnbsp;^erc^ ßcriles reddere ndturdliter folet.tiusic consnbsp;^^^^turamßerilcmfxciinddt,utnon faliuel prophetlt;enbsp;inifnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noua,fed diuino itifluxut er fduori,quo ‘‘gt;'rigercntur dues iüi, er totus ifrael, ad uers fufcipiendßquod hoc propheta ßerat preesnbsp;ßerdnt,Üco nunc expergenbsp;gif .°^deus nouis miraculis, quibus tarn prifca quamnbsp;’ ^dian^ dei portenta uilueraitt. i|] f ille ait: Affertc uas noufi, SC mitfite in '*'ïfaI.Quodcumattuliflentad eum,nbsp;affirri cupit,ne quid uirtutis uaß iUnnbsp;Kj.nbsp;nbsp;nbsp;doluni uideri poßit,ß uel antiquum, udßbi pri Ti^enique non ipfefalimpos alias iubetimponere ,ut per omnia pateatfoliusnbsp;jiif°^idfuprd naturam, non aliqua fuperflitione uelnbsp;^1 '’Mwik. L^effus ad fontemaquarum, mifitin iE 5g^f31,amp;:ait;Haccdicit dominus: Sanauinbsp;5 tib ®®has,8c non erit ultra in eis mors, nenbsp;V'^^fterilitas. diem ^^’iuxtauerbü EJifei quod Iocutuseftgt;nbsp;¦lt;», 'dfti^J’^durigmemuenitßntis ,er fdleiniedo fanauit yiiHjl, ’’’°'’fuit/cddei,cuius minifler erat, qucm domi= uolebdt. Sufcepe=nbsp;fdcramentum falisnbsp;litijj r'^'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ctquv. Cuius loco aliiejrattgusit punemßde h,. quot;gt;H(gt;I1J„„. fi_____i:. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;v t .-...r........• tt ßnglüis dominicis diebus in ßynaxi. V-. * ''^'fßne fucro myßfrto, quod tarnen ßc interim |
. REGVM Ct,VAR.TVS. 175 »eglffl«)« uidimus, ut quid ßgnißcarint nemo difeußesnbsp;rit,nec eccleßec docendum propofuerit. ^Afccnditautem indem Bethel: quu^ afeenderetper uiä, pueri parui egreffîfuntnbsp;deciuitatc,5Cilludebantei,dicentes:Afcennbsp;de caluc,afcende calue« Grauißimum malum cßuirorum dd contcmptus,md contem^ xime dUtem prophetarum,quorumfacrofanda debet efsnbsp;fe er reuerenda duthoritds,dpud omnem populum, quosnbsp;quifufdpituelrcßtdt,deumfufdpituel rdjeit. Deniq;nbsp;utfe perfonam uituperatam propheta aquanimiter ßs )nbsp;rat,officium neutiquam contemni patitur, intmm tarnenbsp;proff icit,ut non ipfeßbi uituperioriim caufam conuersnbsp;fatione irreligiofa conquirat. Dominus eß qui uindicatnbsp;imurids uirorum dd. Parentes puerorum (afduiam dumnbsp;non corrigunt,dumnondifciplind;fubijdunt,dum ludesnbsp;re er illudereßnunt quibufuis, er impune permittuntnbsp;quiequid libet tentare, dominus multis modis illos punitnbsp;unicumfilijs.Mdximaparentum cura ßtpuerorum uirnbsp;tuoßinßitutio, er utdifcant honordrefenes,inprimisnbsp;prophetds, quorum contumelia in deum comittitur, quinbsp;inultamßnerenonfolet. Qui cum uertiiTet fe retro, uiditeoSjSC maledixiteis in nomine domini : egreifi^nbsp;funt duo urfi de faitu, 8C laceraueruntexnbsp;eisquadragintaduospueros»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; 'Verbo domini fc definfauit i lapidatoribus, er eUi homines contumeliabantur iüivm ßne ulcifcebantur. Benbsp;thel locus erat facer quidcm,fcd cot^furcatus uitulorumnbsp;cultura, quem tarnen ctioin dominus tolcrabat interimnbsp;pro tdnto,quid ibidem non Baal,ut uidetur,fcd dominitsnbsp;adordbdtur,quod tarn Helios quam Helt feus euertere obnbsp;miferunt, erßUj prophetarum pertulerunt ad tempusnbsp;ufq;fuum,doncccumalijs ifraelitarum iniquitatibus c«nbsp;tiamhieepunirentur. Abiitautemindein montem Carmeli, Scinde reuerfus eftin Samariam^ Non foluin in Bethel er lericho ,fedinalijs quoque multis locis,cqlledioncs erant difdpülorum legis pronbsp;phetarum. Q«os Helifeus uißtabdt,er de uia dei erudienbsp;bdt,d quibus multi religioßores effed:i,legi dei obfeque.^nbsp;bantur in omnibus,prd:tcr qudm,quod in excelßsfacrißnbsp;cabdtur, er fuffitusfiebat contra legem dd, quiedomisnbsp;nustolerabdt in tempus fuum. ^CAPVT in. ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oramuero filius Achab régna- in Samaria an no ^^J^pîdecimo oâauo lofaphat regisnbsp;ludse« Regnauit^ duodecimnbsp;annis. i nbsp;Et fecit malum coram domino, fed non ficut pater fuus 8C matcrttulitenimftatua Baal quam fecerat pater eius* 5 Veruntamen in peccatis leroboam filq Nabat, qui pcccare fecit Ifrael, adhaefit^nbsp;GQ |
|
MAL ACHIM SECVNDVî. nee reccflitabeis» loram filins Achab,fi-atri fuceeßit in regno Samm^e, Ochofi^ fcilicet,lt;}ui fdntum biennio rcgriMerat. Htc d»nbsp;tein loram duoctecim annis regnauitjnitium regiu fui hanbsp;bens dccimum oôlauum annum regni lofaphat, regis iu=nbsp;da, qui uigmtiquinqueantûs prxfiât.fi in numeris nonnbsp;eß erratum à feriptoribus. Malus quidem quo ad exent^nbsp;plumleroboam,quodfecutusefl, utomnes alq regesif^nbsp;raeljpatre tarnen fuoAchabmelior, cuius idololatriamnbsp;fefabtl ptr- tutper ereilam ittrum deiecit,quo ad flatuas Baaffed lu=nbsp;cos à matre ïefabel plantatos non attigit,nec excidit.Pernbsp;t'matior enim foletfaeminarum effe fuperflitio quàm ui-rorum, ideo dominus uxores alienigenas totieszxtamnbsp;feriofe interdixit uirisfidelibus: iam antiquata fuperflisnbsp;tio difficile ceffabat. 4 Porro Mcfa rex Moab, nutriebat peco^ ra multa,Slt; foluebat régi Ifrael centum milnbsp;liaagnorum,amp; centummilliaarietû cumnbsp;«ellcribus,. •J Quum^mortuusfuiffctAchab præua ricatus eft rex Moab in regem IfraeL
an» nbsp;nbsp;Diuitia antiquorum armenta dudum erant, quibtis ctiam rex Moabitarum commendatur, umde tributa non auri ucl argenti,fed agnorum reddebat or arietiem,nbsp;grandi numero,etiam non detraiia eorum lana. iion ta^nbsp;tnen dicitur,fi annuatim reddiderit, ut eß uerißmile,uelnbsp;rarius,qu£ cràmorte Achab negarecaperat,quod denbsp;fiilioms fignum iam erat,^ caufa beüi. Propter meumnbsp;enim gt tuum bella gt feditiones meurrimus, qui aliosnbsp;quiiucunda pacefrueremur,fiChrißi GX apoßolorumnbsp;exempta feôtantes,euangelicapaupertatefrueremur, etnbsp;inbono mala uincere ßuderemus,et redditts Cicfari qu£nbsp;Cafarisfunt,dco qu£ dd funt offèrremus,
walor'^m loßiphat uir pius quidem, fed culpatur ex amicitia regum ifrael, Achab ciufdcmq^ filiorumiideoq; toties penbsp;riclitatur,quotics fefeimplicat illorumnegotijs. Pamisnbsp;liaritos enim ad impios détériorés facit etiam pios. Qjiienbsp;enimconuentiolucis ad teaebras^ Amicitia folida nonnbsp;con(rahitur,nifi inter bonos. Vitandi funt ab ecclefiaßinbsp;cis,quifcfc ùreuocabilesnbsp;nbsp;nbsp;inemendabiles exhibent, et nonmfi iniqua exigunt. Pacile ioram parfuadet regem luda, ad commilitandum, qui iam fefe non nihil correxenbsp;rat,G!“ idola patris abßulerat,fortaßis confilio Gf indusnbsp;£iione ipfius lofaphat regis admodum fidelis cr pif
|
RECVM Qi.VARTV5. 5^rexEdom,6lt;’circumierunt peruiam/êxnbsp;ptem dierum.necerataqua exercitui, amp;ittnbsp;mentis quæfcquebantur cos» iofaphatconfilium ipfius loram /êquiturhifaufiiem, tantum exercitum ducendoperfolitudinesGT inaquosnbsp;fa per defertum Edom, cuius rex tertius,duobusfociuiilnbsp;fepraibueratadinuadendumMoabitas. lîuiufmodi funtnbsp;in mundo regum inßituta, ut facile pnelia affumant, CTnbsp;^MOî defindere debent ,fubdunt Gf perdunt pericuUs-Hic enim feptem diebus aqua carent homines C itetrtettnbsp;ta,idq; permißione diutna, ut tandem cogitareiit de pronbsp;phetis,Gr dominoinuocando pereos. IO nbsp;Dixitc^ rexIfraehHeu heu heu/ong*'^' gauit dominus tres reges,uttradef^i^^^’* in manu Moab. Rex ifiael conqueritur de deiinclemcntia, nbsp;nbsp;W confilij fui perdeferta proficifcendi author enim impij,qui in proßgt;eris deum non cogitant,i»nbsp;fis crimtnantur.Cum malum impiusfibijpfi accerfib^i^nbsp;non fine manißßafua culpa,quam negare non poßü- IX gt;5 EtaitlofaphatîEftnehic mini, utrequiramus dominum pernbsp;Etrefponditunus deferuis régis Ifrî r*‘nbsp;hic EÎifeus filius Saphat, quifundeb^nbsp;quamfupermanusEliæ. Rex piaî, pio ac neceffario utili^ confilio uerfîsconfulit,uerbtem domini inquirendo,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gnit confultiusanteprofiâionemegiffet. Sed fie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'“®’ rum erratis deus m fuam gloriam. Helifeus non geranaumproprio motu adcrat,fedad fueen’^^^nbsp;inconfultis regibus, diuinitus inßgt;iratus adnt”nbsp;dei gloriam etiam inter arma pra^dicaret,nbsp;quàm faélisfuo tempore. Scribitur eff'udiffi‘‘^^'^^,/!inbsp;per manus Hclite,hoc eß,minißer fainilingt;'‘f'2^it£nbsp;fitit:nonutßultiludlt;ei infaniunt dedigitisnbsp;rientibus. EtaitlofaphatîEftapudeum mini.Defcendcrunt^ad cum rexl*rnbsp;lofaphatSC rex Edom.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. lofaphat, ut pius, ßatim intcüexit eum not^r^ bo domini adeffe, alioqui non tam prompti^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jj/iis Ideoq; neeeßitate compulfi reges, humilité'^ defeendentes prophetam dei acceduttt,nonnbsp;imperiofe.Honorandifunt prophetic dotttitttonbsp;dei, quod in rebus de^eratis folum fnecio^^^^i(S,nOnbsp;potcß:alioqui in proscris prophetas contt”’^nbsp;fentientconfolatoresinaduerfis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Dixitautem EIifeus ad rcgélfr^^'pis mihi 8C tibi eft uade ad prophef^® r-j. niinbsp;tui,amp;ad prophetas matris ^jpusnbsp;rex Ifrael: Non, fi congregauit •ni«»'””nbsp;tres reges hos , ut traderet eos i*nbsp;Moahî”nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iQ^lorifi^’ gt;’ƒ Non in regis contemptum ,fed ad dei l'^ Gr falforum prophetarum detegendum |
MALäCHIM SECVfîDVS.
id ^aod r« erat. Prophctdi ctfm domiru occide^ in odium ueritatn. îü-aterfatalf odio profcqucba=nbsp;jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’¦4K0S nnncfupplicci anxij qu^rtmt. Rex l/rdel rr=
j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humiÜter, quafi dicat: t^on opropheta dei, non
tempui eft quer darum, multa contigerunt me in-^ non nunc uicem rependat meriti^, uel meis uelpa^^nbsp;meomm, fed clama nunc cofèfthn ad dominum^nbsp;P^dclitantibus exercitibui regum fuccurre apud dc^nbsp;^''^gt;nepradat confèdosefuric^or uiribuiademptis innbsp;^ustioabitarum.
Elifeus î Viuit dominus exer^ y in cuius ccnfpeäu fto, quod finbsp;I uultuin lofaphat regis ludæ fufcipc^nbsp;! non al'tendiflcm quidem te, nec te re^nbsp;Pexiffem^
! •xf'it ad deigloriam, ZX (lt;d emendationem regh ifs ’’“fi proq; fide lofaphat inflammanda ad dominum,nbsp;i utreligiofui erat,ficbeneficiwm domini itti pro^nbsp;^^^ta negarc non poterat. Docens pariter iufiitiamnbsp;O’ clementiam, perfidie regibus manere digtiM pœnbsp;Vijî uero auxilia de cceli^ : zr mercedem ma^nbsp;^'^pfophetis, eum, qui innomine propheticprophe-1^^‘^fufcipiat.
- Nunc autem adducite mihi pfaltem. ^Um^caneretpfaltes, faßa eft lupereunbsp;*''înus domini,
, •Wcr arma non folum filent difciplimc feculares ,fed pif'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prophetarum extafes, zr contempLttionis raptut
^’^uina.Etexcon/àrtio/iultorum hominum, qui pro Idna,bcUigerabantzs“ infeptimumdiem,fa=nbsp;f frè enecaueraitt populos impatientes, non mirum finbsp;quoque non nihil diftraiîus efl. animo, çy rc^^nbsp;yi, ^'^^^ionealiquafenfuugt;nindigebatadfiiirituale exer^nbsp;^upiebatjfiirituale aliquod carmen audire, pronbsp;^^^Upcj^fij.isexcrcitus,aliosquoqiauditoresfecu'mnbsp;^^‘tturo!^ çrffiiritumeliore tmbuendos,mlaudem deinbsp;^^^itari aîaeriorem pocticam. Alioqui non necefiarianbsp;^^nymphoniamuficaprophetisoraturis uclpropheta=nbsp;animo coüapfo, oppreßis fenfibus erigen-exufeitandis.
ait î Hæc dicit dominus î Fa cite alueo 1^ ^tïentis huius foflas SCfoffas,
, Hæcenimdicitdominus:Nonuidebi^ Uentum, neque uidebitis pluniam, amp; alnbsp;/^siftcrcplcbituraquisjamp;bibetis uos, 8Cnbsp;15 ^’ï’iliæ ueftræ, ôC iumenta ueftra»
J Parum^efthocin confpeciu dominit «‘'’pertradet etiam Moab inmanus ue-
P^’^cutietis omnem ciuitatem mu.-Uç f gt; amp;^omnem urbem eleâam, 5f uni^ arborcm bonum deijcietiSjCun-fontes aquarum obturabitis , amp;nbsp;J 4iE*'^’^ agrum egregium operietis lapi..
(¦
igitur mane, quando facrifi-offerri folct 8lt; ecce, aquae uenie*
REGVM Q.VARTVS.- 176 bant per uiam Edom, ôC repkta eft terranbsp;aquis.
Totics iujfu domini tAoafiitiC ,ficut zr AmalechitcS deuiéli,contriti,zr ad mternetionemexcindiiufii funt,nbsp;ut nondubiumfitpeßimasfitiffegentes, zx crudelißi=nbsp;mos populos, diuinoq; iudicio damnatos ad mortem.nbsp;Ad quorum nunc quoque excidium animantur reges, ExcMîaîmnbsp;propheticadenunciations, zy miraculmn clarißimuntnbsp;fit aquarum,fupernaturaliter exhibitarMn,impifs etiamnbsp;regibuf, qui tarnen comparatione TAoabitarum, corantnbsp;deo boni uidentur, zx digni, propter quos deus mirabilt;^nbsp;lia operetur. Multa ergo cura pro/fiiciendum popuUs,nbsp;ut nonincrudefcant flagitia, uclfi puïlularunt,eradi=s -centuretiam, zsr emendentur:alioqui ncquaquam di^nbsp;uinum iudiciiim euadeiit, fed horribilc incurrent.nbsp;bet hic propheta graffari contra Moabitas, excifionenbsp;arborum fi-ugifèrarum, zy' ßntium oppletione,fanènbsp;contra legem, fed fie merebantur ilîorunt execrabilianbsp;opera deo nota. Cui tarnen malo occafionem priebue'=:nbsp;rant non folum negando tributum, fed innumerabili?!nbsp;bus criminibusfuis à multo tempore,qu£ iam tune meik^nbsp;furamdeftinatam implcuerant, ut diutius tolerarinonnbsp;pofièitt.
1.1 nbsp;nbsp;nbsp;Vniucrfi autem Moabitae audientesnbsp;quod afcendiflentreges ut pugnarent ad.^nbsp;uerfum eos, conuocaucruntomncs quiacnbsp;cindi erant baltheo defuper,etfteterunt innbsp;terminis.
Moabitce concurrunt undiq; armati, zr parati con^ tra hofies ufq; ad terminos fuæ ditionis occurrentes, hu^nbsp;mano fe brachio dcfinfuri.Sedfruftraconantur,refiftennbsp;te illis domino,cuius prophetam audieram reges Hits msnbsp;liores zr à domino iam confirtati ac paulijfier huntitia=snbsp;ti,ad uerbum domini requirendum.
2.1 nbsp;nbsp;Primo^ mane {urgentes, amp; orto iamnbsp;foie ex aduerfoaquarumjUidcruntMoa.-bitæ econtra aquas rubras, quafi fangui.-nem,
15 dixerunt^tSanguis gladii eft : pugna« uerunt reges (contra fe)8i cæfifuntmutuoînbsp;nunc perge ad prædam Moab*
Miraculo dei, ad ortum foils, aqu£ produiia mira^ dtilitcrlfraclitisfalutaresfiuntzr refrigerium, Moabi^nbsp;tis uero fanguinea:, mortales zr exitiofa:. Ttiec folum 0^nbsp;cults decipiuntur,fcd etiam iudicio,zr mentis er)-ore,cïtnbsp;indicant fanguinem hofiium efi'e,cum fuum fignificareiitnbsp;effitndendum.
14 Perrexeröt^ in çaftra Ifrael î porro con furgens Ifracl,percuflïtMoab : at illi fuge.-runt coram eis,Venerunt igitur qui uice=nbsp;rant,5fpercufleruntMoab,
ly ciuitates deftruxerunt, SZ omnem a^ grum optimum , mittentes finguli lapi-dcSjSf repleueruntî 8C uniuerfos fontes a-quarum obturauerunt, ÔC omnia ligna fr«nbsp;Äfera fuccidcrunt, ita ut muri tantum fi-âiles remanerent, ôC circundata eft ciui-
GG i
-ocr page 352-|
MAL AC HIM SECVNDVS. tas àfundibularqsjamp;percufîerunteam* Bella incho nbsp;nbsp;nbsp;t'lbidine JpoliMdi ifraelitM flrageni mchoant,nbsp;nbsp;nbsp;in ’ capita fiat hofles prottocant Moabita: : fic jrrè femper dum hojits impiiKpralium orditur, uincitur. Perculjiiinbsp;eßenimtÄoabab ißael, er «« ßigain uerfuf, pernicio^cnbsp;f(mbellantibufCf‘totipFOuind£,^Uie uaftata eß, amp;nbsp;inhabitabilis reddita, uinbuf,ßntibM,arboribU'S,C!r ponbsp;pulif deletis,non fine iBorum digna culpa dco nota.
Rfx cxiüK)» extremum fibi imminerc eer» nem, deoruméfs uoluntate cr ira tantum fe malum patinbsp;credent, conatur iUorum auertere iram, fummo quonbsp;poßctfacrißcio offvrendo, primogenito filio fiio fupranbsp;murum ciuitatis fuiedifiobl4to,adexemplumAbraaquot;,nbsp;cupientplacarefibidcumlßaelit: quod Gf ßatim pronbsp;tanto contigit, utiram domini fienferint ifraelittc, quinbsp;non erubefcei-ent dijt alienisfihot ojfirre, cum ttloabi»nbsp;ReUgtoim. j-cx deo filium fiuum obttderit. Longe deonbsp;’ deuotior is qui à dco reprobatus fuerat, quàm hi qui^tnbsp;bus îicentiam Koabitos delendi coneeßerat. Verumnbsp;Hebrai quidam exponiunt hune locum de filio regitnbsp;Edom, quem obfidem tenuerat, uel in prtelio urbis ap^»nbsp;prehenfumfu(fenderitrexMoab inmuritm,criÜic innbsp;deßiedum regum combußerit. Aeque exponi poßet denbsp;rege Bdom, qui filium regts NLoab captum, obtulerit innbsp;muro, uel deo foli facrificium, quodfic ttgre tulerint tfi*nbsp;raelitte,ut reeeßerint 4 rege ttioab,aßiigendo quem tannbsp;ta rei indignitate aßidum aßieerent. Moabitte ex patrenbsp;diabolo geniti,philofophi, hæretici, çr fchifmatici perlt;*nbsp;petuo aduerfitntur uerlt;e ecclcfidc dei qu£ in petra Chri^nbsp;flum fundatur,nbsp;nbsp;nbsp;unicum uerbum iei : id^fadunt mi^ nis,perfecutionibus,dolo çrfalfisrationibus,fed Chri^ ßi uirtute zy“ ueritate fiuperantur, qui JpiritaU dodrinanbsp;fitim fidclium extinguit, er refidt animos, dum profimnbsp;da myßeria ßudiofe quarunt infacris feripturis, qui (3-abfquepluuia zruento aqua replentur,abf^humanonbsp;auxiliofapientiam perdpietttes potentia diuina undio-ne edodi, quam no foli ipfifeiant, fed cralijs pradicentnbsp;er contradiceittes redarguant, er onmem altitudinemnbsp;extoüentem fe aduerfus fdentiam dei dcßruant,erc. ^CAPVT iin. * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vlier autemquaedam de uxo^ filiorum prophetarfi da i niabatadEIifeuni,dicens:Ser--uustuusuir meus mortu’eft,nbsp;amp; tu nofti quia fer uus tuus fuit, timens do |
R.EGVM minum,8^ creditor ucnit ut tollat duos fi'nbsp;lios mcos ad feruienduni fibi» p.nbsp;i Cui dixit Elifeusï Quid faciam tibynbsp;mihi, quid habes in domo tua^ Atnbsp;fponditiNon habeo ancilia tua quiequau*nbsp;in domo,nifi uafculum olei» Miracula Uelifei, non ad ipfius honoretfißri^dtfr cuius non erant, fed uirtutis diuinlt;e folius,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inßdelt^ bus Ifraelitis oßenfafunt, ut pij inter eos fiUf propbei‘t^ rum,hoc eß fideles, qui prophetarum dodrinie‘ilt;^'^^^nbsp;bant,confirmarenturinfide:impllueroinlfr‘t^i^‘^^‘nbsp;gesquimpopuliindurarentur,cr perfidi^^r^i’nbsp;clarius er digniusßrrecerneTentur,eß'ent'^/f^'^^nbsp;impijs omnibus, per omnia fecula. Edijnbsp;fiepe dicunturdif:ipuli,qui prophetarumnbsp;debant:ficut er difiipuli Chrißi, ernbsp;tores erat, pafiim inter impios habitantes,qt(dP^nbsp;patienter, er firebantur ab impi/s nutu dd, ‘‘quot;jnbsp;do uero patiebantur exilia er mortes. Seruuftnbsp;cat prophetic honoris gratia maritumfuuMiq“^^nbsp;brei credunt ffiiße Abdiam prophetam, quii^^“^nbsp;contraxerit, propter prophetas, quos anbsp;trierai tempore Achab, a cuius filio lorainp’’^^nbsp;dis debitisrelida inquirebatur : cui à P’'‘’c^l^iefitnbsp;curritur llelifeo,permiraculum diuinum. Sind^'^nbsp;depauperari uidua, ut non nifi parum olei do»ßnbsp;deat in paruo uafculo,ut clarius elucefcat CuiaitîVade,pete mutuo tiP*quot; yjs hisqwifuntforisab omnibus uit*”*nbsp;uafa uacua non pauca.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;run* 4 Et ingredere, SC daude intrinfecus fueris tu Si filij tui,^;nbsp;in omnia uafa hæcîôi cum plens*quot; y luititaqueab eo, 8Cdaufit oft»*’”’ fç amp; fuper filios fuos î illi offerebsquot;nbsp;illainfundebat. A pluribus uicinis cu4,quo mubis innotefcat gloria dei, authofil^-^ efpf'ïî“*'nbsp;tie,eruerbidomini, pereummaioreprofilnbsp;New f«iw deusmiracula facit eruult,utjinitnbsp;uel paucißimi:certa,clara,publica, utilianbsp;deimiracula. Quanquamautemfecretonbsp;tur,publica tarnen fuit olei copia, in donionbsp;mulieris,er ufqs adcreditorem peruenit,^:^ inbsp;nbsp;nbsp;fci* ptorespecuniic fummaexoleo uendito cott‘‘l ditacreditori.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. („ Quum^ plena fuiflent uafa, ,jie filium fuum Î AfFer mihiadhucnbsp;refponditî Non habeo ultra uas» Viaiorem hic difeimus beneficentiam nos capere,uel defiderare poßimus.Oleinbsp;pacitate pendebat uaforum: ineidtaufia eßnbsp;uin.tabundantia. |
MALACHIM SECVNDVS.
7 Venit autcm illa, óC indicauit hominï dei.Et ilkï Vadcjinquit, ucndcol€um,8^nbsp;redde creditori tuottu autcm, 6lt; filq tui uunbsp;uitedercliquo»
Wo miraculidari nonpote/l, cunt pecuniM If^fprophctaattulijje poterat ut oleum, ut tuncuendi-Xnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neceßaria non fiterit tficdco placuit ,fic adum
^fi-Venditaeßp(trs olei donee ftti'^fieret creditori, de ' ‘•Iw piirte nutriendi erant pauperes. Docentur etianinbsp;HptTfj omneinadhibere diligentiain, ut creditoribuinbsp;^^nditioribuf, qu£ dcbent,foluerefludeant, ey nonnbsp;'^^filarefolutionem debiti, ut^ patienterfèraitt pau=nbsp;PerUtis onui. Cluandoquidem inundu^ fubßflere nonnbsp;humanie fragilitatis habet ratio, ut uel fine di=nbsp;uiuant pauperet, uel diuites etiam fine beneßeijsnbsp;P‘“lt;perHm ob/è^uijs neeefiarijs commode uiuere
Fadaeftautemquædamdies, SCtranf^ ‘oatElifcus per Sunam: erat autem ibi niunbsp;“«r magna quæ tenuiteum ut comederecnbsp;P^'^eni : quum^ frequenter inde tranfùnbsp;diuertebat ad eam ut comederet pa^
I nbsp;nbsp;nbsp;Quae dixit ad uirumfuum'îAnimaduer
1 1'^4'rod uir dei fanclus ifte, trän fit per nos
i U f^^oenter..
. Faciamus ergo ei coenaculum paruum, ?Ponamus ei in eo ledulum, amp;C menfam,nbsp;ytllam, S(. candelabrum, ut cum ueneritnbsp;’’gt;ios,diucrtatilluc»
' ^liudHelifeimiraculum,docethofigt;italitatieoßfici^ '^^^^atiam, apud deumnbsp;nbsp;nbsp;homines laudem h^e=
p' ^itum. Viri dei, ueri^i prophète, qui non qu£ li''*'’^qi(£runt,feduerbadei prop:!ganda,Zir homi==nbsp;Kd ueram pietatem reducenüs incumbunt ßdesnbsp;4 fidelibus honefle humaniterq; trailandi.
i olifffgratiam patriarchie habebant cum tempore .‘^amp;fcente pietate uirorum,fæminie laudem fibi piesnbsp;uiris fufcipiunt. Hæc honeßa fama matrona,nbsp;•^lud£i fabulantur ßliam ßtiße fororis Abifac Su=nbsp;à ma^-ito impetrauit,ut coenaculum uiro deinbsp;^^^’quot;‘Uspereositeragenti^tuant, cumrequifita idosnbsp;^‘^tnanendumfupelleHili,ftrato fiilicet addormi=nbsp;feÜaad quicficendum, mcnfula er candelabra,nbsp;^^italitatis ctiant difciplinn difcatur facriileäiosnbsp;ll
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuertitin
1^ Wulumjamp;Crequieuitibi»
„ '*’tœadGiczip ucrum fuumîVocaSu lt; âfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rftï’îr. Qui cum uocafiet earn,
’*'’ftetifîet coram CO,
^‘’tÙKdo fimiliter docetur hoßpitum, ut non omnis î'’^*'**nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** menfis: gratiam ß
Jîii// ‘^’»lt;«0 receperunt, pijs rependant ho/ßitibus, Mihp ft’'*'fiK4li()us poßint obfequijs, fine corporalibtts,nbsp;'“’’’SHo^we Chriflus dominus uerbo docuit ex»
el*
REGVM Q^VARTVJ. »77 empîo,fimiliternbsp;nbsp;nbsp;apoftoli, Ncc ftww folusobambua
lat,fed miniftro comite,cuius opera indigcbat, non mus lis incedebant uel equis, alioqui flabulum parandum fitifnbsp;fet cumalijs, lAodeftiadccet feruos dei in omnibus, namnbsp;cr fenex propheta dicitur afino fubueilus, quan Iconbsp;nontetigerit,prophetafeneoccifo.tslanini negandumnbsp;ejl neceßitatisminifterium,fiue iumento indigcatfiuenbsp;feruulo^
»5 dixit ei : Loquerc ad eam t Ecce, fcdulc in omnibus miniftrafti nobis, quid uis utnbsp;faciam tibi î’ nunquid uis ut loquar régi,nbsp;fiuc principi militiæî’ Quæ refpondit îliînbsp;medio populi mei ego habitOr
Agnoficit propheta commendat negotium mus ßeris, cui rependere cupit obfequium charitatis, ctiainnbsp;firegisuelducisgratia impetranda opus habeat. Apudnbsp;quosnimirum pro fanélimonia uitee,nbsp;nbsp;nbsp;miraculorum Prophet«
gratia habebatur in precio, ut facile impetrare potues rit, que pro amicis precaretur ab Hits.lila autcm, quianbsp;pie humaniter^ cr cum pace uicinorum, fine quacunsnbsp;que inùtria habitabat,Ojficqs prophete talibiis non egesnbsp;bat,ut omnes uirtuofi magiftratu non indigent,ut nemisnbsp;nem glanant, fie à nemine aceufantur, paratiores in basnbsp;no uincere malum,quàmueluimuirepeUere, uclinisnbsp;quorwmgrauamina iudicibus conqueri. Talis eft uita uenbsp;re religiofortim hominum,quie er fuauißima efi,^^ bcanbsp;taetiaminhûcfeculo.
14 Etait: Quid ergo uult fieri fibi Dixit^ GiezijPofecto fiiium non habef,et uir ciusnbsp;fenex eft,
St«e mulier fecreto defiderium fuum habendi filitem miniftro retulerit, fine rerum mundanarum peritiornbsp;Giezi,fua circumjfeilione perpenderit, fatis idonetvmnbsp;beneficium rependendum excogitauit,non poruum, necnbsp;danti,»ec accipienti.
I y nbsp;Et dixit: Voca eamtquæ cum uocata fuif
fet,Si ftetiffetad oftium,
VocataàGiezi,non conclaue ingredituruenerans damuliercr honefta,fedadoftium confiftit,audituranbsp;pro qua refit uocata. ^^ihil in hoc mundo illuftrius caftanbsp;fenfata cr pia multere, ea enim ftbi fiimiÜiinos ßrmatnbsp;animos filiorum, uside fitlus orhi prouenit, ueluti à prosnbsp;ue cducatis hominibus exitium.
»6 dixit:In tempore ifto fecundum tem^ pus uitæ aniplcxaberis fiiium, At illa re^nbsp;fpondittNoli quæfo domine mi uir dei,nonbsp;li mentiri ancillæ tuæ,
17 nbsp;nbsp;Et coneepit mulier, Sipeperitfiiium in
tempore fecundum tempus uitæ, quodù xerateiElifeus,
Promittit,reuelationediuina ad hoc inftigatusfixa minx, quod lapfo eodemanno,conceptura fit fiiium,nbsp;quem féliciter fit prêter ffem à fenemarito generatusnbsp;ra,quomaius beneficium defiderare non poftèt.. Cutnbsp;tarnen plenagaudio cr uerecUnde re/fiondet, oratq,-.nbsp;Ut lion fe uana J^elaflct,ut^ promißio tam grandis,nbsp;es 5
-ocr page 354-|
MAL ACHIM SECVNDVî, non bumano cogitatu proceffèrit, tw ßtfallax,fed iulfu dci,prophcticoqi /piritu depromptafit. 18 nbsp;nbsp;Créait autem pncr.Et cum effet (quidam) dies, 8c egreffus iffet ad patrem fuum ad mcffores, Rhabanus. Pojlquam creuit puer tadus dolore cdpi= tisinmejfecircameridiem deßtiidusefl. Cum populusnbsp;ifraehticus poflqiiam in Aegypto excreuit, cr per lAo^nbsp;fenindcfertuin dudus cr ii^usdominiuocem audieanbsp;rat in igné cy ealigitte,quando lumine fcientiæ debuit ihnbsp;lufirari,mox aniino ad idololatriârecurrcs mortuus efi.nbsp;aitpatrifuoî Caputmeü, caputmeum»nbsp;At dixit puero î Toile eum ad matrem fuä«. Creuerat igitur ßlius,cr egreditur in agrum,ut pro^ uidentiadei,miraeulofenatuf, etiamntiracido renafca=‘nbsp;turaduitam. 1.0 Quiquûtuliffet, amp;duxiffetcumadmagt; tremfuam,pofuit eum ilia fuper genuafuanbsp;ufqj ad meridiem,SCmortuus eft.^ DJW« homines pij proßgt;era experiuKfur, er aliçjuan to uiuunt fccurius, dominus eis tentationes immittit, utnbsp;eum à ^uo cunda Hits bona procedunt, no obliuifcatur. 2.1 Afccndit autem, 8(. collocauit eum fuper Icäulum hominis dei, amp; claufitpoft fc oftiunijamp;egreffa, 2^2 uocauituirum fuum, amp; ait: Mittemccu obfecro unum de pueris, amp; unam afinam,nbsp;utcurram ufque ad hominem dei, öC re-uertar* peemina plena fide in doinituim prophetam, non cwtdatur filium mortuum reuidurum fierare preciesnbsp;bus prophétie, idea repofitoiRo in eubiculum uiridei,nbsp;er hoflio elaufo pergit ad uirum dei,marito quidem fiipnbsp;plex ut permittat aditum,fied caufam tacet. Cupit autetnnbsp;ire cum uno ex pueris,er afina uehi,citius abituram O'nbsp;redituram. Qpi 3it illi Î Quam ob caufam uadis ad eumî’hodie non funtCalendae, neq; Sabbath uni. Quæ refponditîPax» Strauit^ afinam, Srpræcepit puero. Mi na, amp; propera, ne mihi moram facias innbsp;eundo,amp;: hoc age quod præcipio tibi*nbsp;Prophet«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Diebus fi)lennibus,calendarum ficilicet Oquot; fabbathoa prsedieato- yum, pij homines prophetos accedcbant ad audiendum uerbum domini,eruditioncmfacram, çr legK cxplana-tionem,quo religiofiusuiuerepofiènt. Ad hoepropheanbsp;t£ erant o' Leuitie mfiituti, o’ filij prophetarum diceanbsp;bantur. Cundanti marito uxor anxia refliondet nihilnbsp;aliud quàm, Pax : quafi dicat, Ntbil ediud in caufa efl,nbsp;quam falus nobis fit, pro qua cogor oeyus abire ut citianbsp;us redeam:quin O’ feruum urget, ut afinam flfiinare conbsp;gat,quo cito perueniat.Peflinant quidëfiandie muliercsnbsp;in publico O’ extra domum,fied hac infupcr unici pignonbsp;ris necefiitate perurgetur,ut quntm maxime fiflinet. ly Profeâa eft igitur, amp;ucnitad uirum dci inmontem Carmelhquum^uidiffet earnnbsp;Hir dei decontta, ait ad Giezi puerum fuut |
16 18 REGVM etVARTVS» EcccSunamitisilla* Nunc quæfo curre in occurfum cius, die ei Î Redénc agitur circa te,amp; circa uji **nbsp;tuum, 8i. circa puerum refpondin inmontibusprophetiehabitantfiandi, uteontempht tioni uacent O' fludio uerbi dei.Chriflus quoq:ininon^nbsp;tibus docuit O' orauit.De longe uenientem facminantnbsp;uidit O' agnouit propheta, non dubius arduam rentnbsp;pro qua tarn ueneranda fixmina tantopere fèflinaret,nbsp;O' inconfleto tempore aduentaret.Idco^ o ipfi.^ß^^nbsp;nè miniftriem mittit in occurfum, iubetq^ accurrere, Onbsp;de fin^lorum falute uelut gratus hofpes perqidcere.nbsp;'Vtdifeamusnon abhorrere à fandimonia propbetica,nbsp;humanam amicitiam, tradabilitatcm, O’nbsp;fabulationem,contra feueros quofdam homines,nbsp;ritum domini putant nihil admittere placiditatis^ Quum^ ueniffet ad mrum dei in mon-tem,apprehendit pedes eius,5lt;acceffitGi'’ ezi ut amoucret cam. Et ait homo dei:nbsp;mitte illam: anima enim cius in atnaritudi^nbsp;ne eft, amp; dominus cclauità me, Sinon“’“'nbsp;cauitmihi* Sinemora pricter morem prolabitur adp(‘l^P'’‘’‘‘ ’ phet^,uelut minime dimiffura eim,nifi benesUJ^T^’^^nbsp;fecum abijlfet,filium uifitaturus o' refufiitatinnf^-nonminiftrumaduertit,necaudit, quominttsnbsp;ex manibus,cuius ^atiam implorabat. Propheticpror”‘(^lt;nbsp;tus ad menjuram datur, ut nonfempernbsp;optarentfeiantuelpoßint, fedqute dominusnbsp;fcant fe effe homines, de fuo nihil habere, denbsp;fuperbire.Non omnia deus omnibus, ctiamnbsp;lat,utprobcnturillorum quoq^jfiritus, h».nbsp;fumant, proximis non inuideant, fiipfis ¦ mâ Qyæ dixitilli î Nunquid pctiui domino meo nunquid non dixinbsp;fellas me^ Dure mulier prophetam alloquitur,non co»l do,necfalfitatis criminando,fedimportunit“^^ .nbsp;affidus,uehemcntermouerenititur prophet‘‘^‘‘’^.nbsp;pium,adcitiusfiiccurrendum. quot;Vere prudent^^^’’^''nbsp;confiflimirritantur, maxime uero mulieruinnbsp;in uerbis firendus eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g Etait ad Giezi; AccingclumboS amp; toile baculum meum in manu t“’’nbsp;de.Si inucneris hominem, non 6*” z ’nbsp;amp; ft falutauerit tc quifpiam, nonnbsp;deas illi, Si pones baculum meum fnP^’'nbsp;ciem pueri* Locutio cfl,totusisuerfus, qua ua,fedneceflariaurgens^pracipitur, utnuuafl^^nbsp;nepatiaturretincri,quo minuscitißime perue'^'^ ’nbsp;fuo nomine,jfiiritu,uelmandato,puero medeatu’’-30 Porro mater pucri aitt Viuitdommus,nbsp;Siuiuitanimatua,nondimittanitc«nbsp;xitergo,6lt;fecutuseftcam*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, |
I fui* MALACHIM SECVND7S. ,Ordine diuino omniageruntur, etiâin ß interim 'wa M^tttnbiq; appareatprecfumptio tammulierii quintnbsp;t‘’^°lgt;het(e,ac etiam ferui.quiim non caufam fcdutK pue^*nbsp;j *'* lt;-aufitm traHant zx exigunt pariter, quafi no diuinbsp;^irtutcfola blt;ecfieri,fed humarnt uideri poßint,nbsp;' Gtie2iautempræcefferatanteeos,ôlt;ponbsp;i ^frat baculum fuper faciem pueriïSC nonnbsp;1 ^^’atuox ncqj fenfus ï reuerfus^ eft in oc^nbsp;j '•‘rfumeius, óCnunciauit ei,dicens,Nonnbsp;’“rrexitpuer. P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidcmferuui prophctte obtemperut,fed non propheta ßrßtn dclegandi muniK QT ojß j ^‘“^non habebat. E,tfxmina non credebat taittam innbsp;I^^oueri dei grdtiamquintam inipfouirodeLridesnbsp;impctrdt ntiraculd,eit autcm quant dem donat^etnbsp;J'*^ndo uult,non quteuis. ^•’greffus eftergoElifcusdomuin,amp;cc ^fgt;PUer mortuus iacebat in leclulo eius,. t ^ngre(rus^claufitoftiumfuperfe,amp;fu ^^’^PUerum,Äorauitad dominum. de fua uirtutc Elifcm prtefunüt/ed precibuf dei lt;igt;nbitnbsp;nbsp;nbsp;impetrat,non prima uice^fed repetitd ße ’^^'ationetz:^ M ttrdentißima, quant Gf ceremonijs j, ^lt;^o)niniferdtione extorquet, domino fie omnia di^^nbsp;'r®’if«fe. i^ulld en'm quantumlibet fanili hominid hu^nbsp;uirtute fiunt miracula, fed folo dei opere, qui fu^nbsp;^^‘^'iaturameftfiominmé^ crrei^ornaturte. E^tafcendit, amp;incubuit fuper pucrumt puit^os fuum fuper os eius, amp;oculosnbsp;fuper oculos eius, 8C manus fuas fu-g^’^f’^^nus eius ïamp;incuruauitfe fuper cü,nbsp;‘¦^lefadaeftcaropueri. '¦fti. f j funt ceremonies fuis propheta: miracula eede=: fl'^qua: iuxta natur amfieri poffunt ad operis perfi-‘^'»Hon obmittere,prouentimt tarnen uirtutis diuinbsp;'^°^‘ttiontbus extorquere dementi deo.î^on fie Chri=nbsp;ƒ* 'lominus nofler, qui in miraculis patratis quo ad monbsp;***” perficiendi omnium prophetarum mori fitit per 0=nbsp;5 J '’quot;^‘‘‘dißimilis. (. At ille rcuerfusjdeambulauit in domo /M hue atq; illuc,amp; afeendit 8C incubuitnbsp;j ,Per eum: amp; ofcitauit puer fepties,aperu.-Î6 ’^Puer oculos fuos. E-tilleuocauitGiezijamp;dixit, VocaSu^ ç^’îiitidem häc« Quæ ingreffa eft ad cum,nbsp;i y^ait,Tolle filiumtuum» ^«nitilla,amp;:corruitadpedeseius,8fa^ s?fauitfuper terram ; tulitœ filium fuum,nbsp;^^S^effaefti ,j(. ^Wiciter aduocauit matrem,Cf refufdtatum i ,^^°f^‘lt;wigratafaeminafufcipit,deoq;fit pofthacde=: ’1 Et Elifeus rcuerfus eft in Galgala.Erat h ƒfames in terra, amp; filq prophetarumnbsp;*^is p coram eo, dixit^ uni de pue-ôlt;coquepulmennbsp;‘'nlqs prophetarum» |
REGVM CtVARTVS. 178 59 EtegrefluseftunusinagrumutcolIigC ret herbas agreftes : inuenit^ quafi uiternnbsp;fylueftrem,iSCcoIlegitexca colocynthidasnbsp;agri,amp;impleuitpallii!fuuni,8C reuerfusnbsp;confciditinollampulmentiïnefcicbante^nbsp;nim quid eflct. 4° Infuderuntergo focijs, utcomederentt quum^guftafient decodione,exclama.-uerunt, dicentes, Mors in olla uir dei. Etnbsp;no n potueru n t comedere. 4* Atille, Afferte, inquit, farinam (Qkmw^j tuliffent) mifit in ollam. Si. ait, Infunde tur.-bæ ut comedant. Etnon fuitamplius quicnbsp;quam amaritudinis in olla. Eame laborabat terra, quia uerbum domini multitu^ do hominum non acceptabat. Habitarc coram eo,cfi obnbsp;fequi,inflitui,doceri, O' credere magiftro uirtutis ac finbsp;dei. Pulmentivm non Lautitias o maffla pifcium corpo=nbsp;ra praparant filif prophetarum, acerbum er cibo iniitinbsp;le,quod precibus prophetic à domino dulccfcit, o falltnbsp;bre redditur. Qjtum quts literlt;e legis 'mtentus uel phisnbsp;lofophicis difciplmis ftudiofus paftum uerbi dei quiesnbsp;rens, literie amaritudincmuelmortifirMnexgentiliumnbsp;Uteris dogma interntifcet ecclefiaflice dodrinie, id fensnbsp;tiunt fideles er mortem m oUa exclamant, id efi animanbsp;ru/m deceptionem uocifirantur.Sed iubente Elifeo farisnbsp;na in oîUm mittitur,ctvm feientia JfiritaUs er fidei connbsp;dimentum admifeetur. 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vir autem quidam ueni t de Baal fall'.- fa deferens uiro dei panes primitiarum, öC uiginti panes hordeaceos, amp; frumentuntnbsp;nouum in tefta fua. At dixit. Da populonbsp;utcomedat. 45 Refpondit^eiminiftereius,Quantu.»n eft hoc, coram centum uirisç’ait. Da pepusnbsp;lo ut comedantî hæc enim dicit dominus,nbsp;ComedentjSf fupererit. 44 Pofuititaq; coram eistquicomederunr, fuperfuitiuxtauerbum domini. Ex uigmti panibus centum fatiantur homines, longe nünorts uirtutis quam Chrifli domint,qui ex quinq^ pasnbsp;nibuspauit fupra duodecim milliahominum, Idq^nonnbsp;tarn orationis uirtutc,quàm priecepto,authoritate,po*nbsp;tentia^ diuina er propria. lt;CAPVT V. Aaman autem princeps militiae régis Syri3e,erit uir magnus a-Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominum fuum, ÔC hono* ratusî per ilium enim deditdoa minus falutem Syriæ.eratautem uir fortisnbsp;amp; diues,fed leprofus. Creuit, id efi manififiata efi indies ^atia dei adgen tes ex tranfgreßione ifraelitarum. Jpfis enimmultiplisnbsp;eiter dchoiteftantibuf prophetO/S domini ,uerbMnqiuett 4 |
|
MAL A CH IM SECVNDVS. ritatii or pietatis coiifannentihui, diuma clcmentid gJoriam fum Gr prophcticum ticrbiimp.mhtimgcn^nbsp;tilibut mamjiflMit : ßcut er apoflolorum temporibiK,nbsp;donünuf impropcrauit aliquoties 1«=nbsp;d(eii,ßturumq; pnedixit. Semper enim or in omm na^nbsp;tioneprouidentia dei fibi fuos eledos fe^egauit,finenbsp;perfonitrum acceptione. î^aarnanSyruserat, G^prin^nbsp;ceps in aula régis Syrilt;e,eide!ng^^atia dei oßvrtur, pri=‘nbsp;moadmonitioneßbidelatapercaptiuam pucllam,cuinbsp;credidit,à domino tra£lus,qutim interim ifraelttieperfenbsp;quumtur prophetas domim : per ilium dederat dominitsnbsp;falutcm Syri£:prudetuia ZSquot; dexteritate illius oinitia renbsp;gniilliusnegotia ßliciteragebantur,cuiz^ rexSyri£nbsp;obfequebatur^zy à tyrannideretrahebatur. Optimumnbsp;regibus efl GT regnii fatum, fl integriconflliarijcon^nbsp;fulesqfllliscoiittngaiit. lud£i arbitrantur falutemeffenbsp;iflam,quod ipflus iiaaman fagitta attigerit occideritq}nbsp;Achab regem ifrael. tHente zx corpore flrmus, dexternbsp;GT robuflus crat,fed lepraaffiiltts, adgloriam domininbsp;propagandam. ± nbsp;Porrode Syria egreffifueranthtruncu li, SCcaptiuä duxerant de terra Ifrael puck lamparuulam, qux erat coràm (in obfequio)nbsp;uxcreNaanian, Prouidentia dei non temeritate reguntur humant confllia,etiam beUorum quicumq; euemustut etiam ne^nbsp;gleâ£puellul£ captiuitas ordine diuino non caruerit,nbsp;e:r ipfe etiam raptus militum:non enim cafu,fed cofilionbsp;omnipotentisgerunturuniuerfa.
muise nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;coittemnendiferuuli uel ancillt in familia, quorum aélus GT fata aque m manu domini funt ut re= gum.S£pe feruaturimprudès dotninus fidelisferui connbsp;ßlio GT ßdc.Non efl otiofum hoc malum, quod uideturnbsp;maximum,exilium fdlicet gt captiuitas piorum.iudaonbsp;rum in orbem dijferflo ceflit ingloriam dei GT gentiumnbsp;fidem ac falutem. Apoflolorum perfecutionibusnbsp;nbsp;nbsp;pio rum exilijs propagata efl ad hnpiosgentiles pictas Chri fliana O”falus.Puellula hacflrmiter credit z^ teflatur,nbsp;dominum fuum à lepra fanandimt ,flipfum Plifeo pr£=:nbsp;fentem fieri contigerit, cuius tarnen exemplum nec au=:nbsp;dicrat ncc uiderat. Cuius deniq; fidei non obérât exiliu,nbsp;fed promouebatur magis. Gr in gloria dei Euangeliflamnbsp;flatuitapudgentilemprincipem. Sic apudTurcaspo^nbsp;tefl perdeigratiam uigere fidelium fides, GT ejfe mini=:nbsp;me otiofa, dum interim facrorum antijHtes fine fide im^nbsp;pie uiuunt ac docent,in media Chriflianitate, GT in fti/ntnbsp;mis eccleffl pr£fldentes.
|
REGVM Q^VARTVS» tî,amp; fex millia aureos,Slt; decern mutatori*nbsp;ueftimentorum:
Naaman facile pro falutefuaperfiiafus, regent tra^ hitinfuamfententiam,utprofidetiflimo feruofuorexnbsp;non ingratus epiflolam fcribat ad regem lfrael,cuntquonbsp;tunc paeem habebat, cuius argumetuum breuiter er^»nbsp;ut epiflola exhibitorem, 't^aaman Syria principent a Ifnbsp;pracuraret. Quaepiflolafretuspretio/aqitaqsnbsp;ra prtparat, tom ad regem quàm ad prophetanffnbsp;ingenti gt perfido numero.
ueftimenta fua, 8Cait. NunquiddeUS^s fum,ut occidere poftim,amp; uiuificarfî‘1'*'nbsp;iftemifitad me, ut eurem hominf ànbsp;fuaî’ animaduertite amp; uidete quod OCC^Wnbsp;nes quærataduerfum me, Rex l/rJci loraw pdfre rcligioßor ad leÜilt;’^ flola pro blaffhenua dei territus uefles reliÿ^^r^' /nbsp;agnofeensdei donumfolius efle,miraculat(int^’’‘[^nbsp;minumuires quicquam pojje in talibus. Arbitf‘‘nbsp;quoq; imtationem qu.t/ulam eflè, qua occafi‘»’f’’‘ °nbsp;reretbellinoui,ft petita non praftaret,nbsp;rat, idipfumq; principibus fuis conqueriturnbsp;eo ipfo irreligioflorquod pr£fentcm fibi innbsp;ria tantum prophetam uel nefeiebat uelnbsp;bat,cuius eximias laudes exteragentes, Cnbsp;brabant.Sednonfuntflnehonoreprophetafly ’nbsp;»« patria fua,zxapud fuos, Chriflo hoc fi( Quod quum audilTetElifeus diffe uidelicet regem Ifrael uefti»u‘^Jl*^^j,jflinbsp;mifitadregem,dicensîQuarefcilt;^s* jQznbsp;menta tua^ueniat ad me, ôC fcialnbsp;phetam in Ifraeknbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prop’*“ Non dijflicuit Elifeo regem feidiffe uej»’'^’’ pta occaflone propaganda gloria deinbsp;gligerenolebat, gt regan exemplo regit (y-us dei ueri quern folum propheta colebat,nbsp;habebat, ad pietatan perducere fatagebat ¦nbsp;uitq; craffamncgligentiam, ut quern exteri’'^^^piatitnbsp;cicbant, ipfe prafeiwan uelut lampadentnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jflaeK defliicicbat. Voluit feiri efflprophetant quod fdlicet populum ijracl dominus exer^^^'^nbsp;dumomrMtorciecijfet,quantiimlibetmalt^^’’nbsp;taffe etiamnum uerbo fuo, GT prophetico ntitnbsp;hortando ad pietatem, nondum deploratof rllnbsp;turn ob impietates quas cceperanC aliquantt^nbsp;ramemendare. 9 Venit ergo Naaman cum eqo ribus,amp; ftetitad oftium domus IO mifit^adeumEIifeusnunciun^Ÿ;id9 |
«io mala c him secvndvs; ^3de,amp; lauare fcptics in lordane, S£ reuernbsp;ad te caro tua,atq; mundaberis nbsp;î^on fi putabat NMtnan dignum mgrcdi domii pro^nbsp;pamp;ftie, 0- uieißim 4 prophcta tcntabaturiüiuifides,nbsp;^'‘^wnuultad tllum prodire, ne dem'q; gloriant ali~nbsp;si»lt;tni ex perfona ttetMri uideretur 4 principe exhibentnbsp;14 ^tod fjlfi prophétie omniao non obmififfent, denbsp;uiri fupplicationegloriabudi/efe qui talia poffentnbsp;°^gt;gt;t^egjudeittes. (î Eli feus nec uideri uult, nec hono^nbsp;^^^nuneribus, no ambire reuerentium er cultMn,nonnbsp;^'^‘*ifibiquippiitnt,fedfîmpliciterdiuinum uirtuteinnbsp;^J°gt;'iineßbi affktuntm promittit.lÜuc eum mittit, eJ“nbsp;“^^quitur per internunciu, non ex fuperbict principentnbsp;'^°'gt;temgt;iendo,fed ex humiUtittis agnitianegloriainnonnbsp;^biendo. Itatus Naaman rcccdcbat,dicens t Puta quod exeundo egrederetur ad me, 6Cnbsp;^aiisinuocaret nomen dominideifui,8Cnbsp;^’''gerct manu fua locum, SC curaret le-Prani. , tentitri ad deigloriam ampliorem, bene cre^: aquis non ine/fe uirtutem 4 lepra mundandi, necnbsp;id fua uirtutepojjefm quo Clmflianis inultisfinbsp;X, pnbsp;nbsp;nbsp;^at, er o)nnibus firè tunc ifraelitis religioßore Expeilabat er dejiderabat fanäi uiri intereeßio ”quot;’1 ad deum, fefeq; indignum, qui pro ea re precandonbsp;^gt;flt;iienduseffet, fedprophetatn cupiebatexire,pronbsp;l^^lontinum orare, er leprie plagant taäu faluifico mesnbsp;U quum facer e nolentem cerneret, deffierauit denbsp;’’’'licU, or aquiC tadum mhili ßne prophette orations pj^unquid non meliores funt Amana et ^rpharfluuti Damafci omnibus aquisnbsp;lauer in cis,8C munderî” Quum ernbsp;*’fi'tifletfe,SCabiretindignans,nbsp;^lt;le!n notnen eiufdem fluuij putatur à quibufdani,nbsp;poßint duo credi, Abana GT Amana in Damafcenbsp;uel prouincia uel urbe.Slt;epcfe i« illisflumintbitsnbsp;^f‘(^ratlt;eque falutoribus,nbsp;nbsp;nbsp;tarnen non fanatusßerat, ^^’^butnto^um naturali uirtute irremediabilem,foló fauoreopusefß’,precibusimpetrando. Dc«nbsp;^^abundus ergouertit fe abiturus quo uenerat,ubi ’ccelTeruntferuifui, amp;locutifuntei, di /fites, Pater, fi remgrandem dixiffettibinbsp;Pfopheta, certc facere debueras î quantonbsp;dixit tibi, Lauare î amp; munda- ferais obfequidominosnoninutilcdocetur. °’^itUni uutent ßum uocant patron, plus enim eratnbsp;Q non tyrannum agebat m feruos, fed desnbsp;dontinum, quos meliora fuadcntesaudit,qui etnbsp;fi^'*terconfulunt, CT dontinum fuum fanitati refisnbsp;crfatagunt.Humanitas enim dominasnbsp;*4 K‘^‘’'f’f3COt4t/£r««iorttW. plielordanefc-^ittxta fermonem uiri dei î SC reftituta |
R E G V ra eVV A R T V 179 cft caro eius, ficut caro pueri paruuli,8lt; mundatus eft. Verfco domini humiliter fatisfacit,fepties lordane abluitur,renouaturq; natura corporis, non aquaru uirsnbsp;tute,fedgratia dei indicandagentilibiis, quibus CT basnbsp;ptifinatis facrameitto pneluditur, cr Chiifli baptifinonbsp;gentium lepra olim diluendaßgnificatur. • y Reuerfusep ad uirum dei cum uniuerfo comitatufuo uenit, 8C ftetit corameo, ôCnbsp;ait, Vere fcio qued non fit deus in uniuernbsp;fa terra,nifi tantum in IfraeLObfecroitaqjnbsp;ut accipias benedidionem à feruo tuo. AeuertiturgratusllatimadprophctamElifeum,ßs Vis mita« gnificans fidon fuam,non in aqua uitn, fed m prophetanbsp;orationes,cr tn omnipotentiatnac fauorentdei excitasnbsp;tant,ucluti primitiagentilitatis faillis, folida fide fua adnbsp;confiißonem ifraelitica gentis, iuxta uerbum Chrifà danbsp;nüm noftri. Si in Tyro çr Sodoma contigiffent miracusnbsp;la tanta dei, multo fotidioris fidei fùijfent in uerbum donbsp;mini per prophetas. Confitetur folenniter fidon fuam tnnbsp;oinnipotenton er unim deum populi ißaelis, qua ernbsp;faluatus eß, quam er fine dubio ß non regi fuo,ßlteninbsp;faanilia fua er fubditis inculcaturus erad i6 At nie refpondit, Viuit dominus ante quem fto,quia non accipiam.Cum^ uininbsp;faccret,penitus non acquieuiu Simontacam prauitatem fandus propheta ßrenue Simom'ac« damnat,primùm exonplo,fecundô miraculo:qua enimnbsp;gratis accipiuntur, gratis funt eroganda egentibus, ernbsp;pietas non uo-tenda cfl 'm quaßumMiracula dei à fansnbsp;disfiunt adgloriam dei,ad falutem fiddium, no pro rcinbsp;familiaris 'mcremenso,uelfatianda auaritia.lurat autonnbsp;eo modo iurädi, quem ab Elia magiflro didicerat,ad glanbsp;riamdei,conßfßisprouidentiam dei circa omnia quißnbsp;ßunt in hoc mundo,qua ueluerè dicuntier uel falfe, quinbsp;rimatur er ferutatur renes er corda,qui id fidelitercrenbsp;dunt,non kuiter peccant, miwme omnium mentiuntur,nbsp;er nefeiunt peierare. Dixit^Naaman,Num uero dari potent feruo tuo onus duorum burdonum de 17 tcrra?non enim facict ultra feruus tuus ho Iocauftum,autuidimam dqs alienis,fednbsp;domino» Et non dabitur,uult dicere: Nuquidmifiilicebit per fauorem régis ifrael er tuum, ut ex hac benedida ernbsp;deo elcda terra aufiram onus duorum mulorum, undenbsp;in terrameaarain extruam,in qua folo unico erucronbsp;deo facrificon f poflhac enimdtjs externis nuUomodonbsp;facrificabo. initia quadam er femina fidai ofirrebat donbsp;mino,qua quantumlibet imperfida demens dominus bonbsp;ni confulit, er donee incrementa fidei tribuat maiord,nbsp;fufeipit flores inchoata fidei,quos ipfe excitât, non libenbsp;rum arbitrium hominis : non efl enim noftrum uel boninbsp;aliquid cogitare tanquam ex nobis. 18 Pro uerbo hoc parcat dominus feruo tuo,Quando ingreditur dominus meus |
|
r MAL ACHIM SECVNDVSquot;. templum Rcmmon,ut adoret ibi:amp; illo in nitente fupcr manutn mc3m,fi adoi'aueronbsp;intemploRemmon, adorante me in code loco ngncfcat dominus feruo tuopronbsp;hacre^ *9 ' Qui dixit eijVadcinpace.Abiit ergo ab eo per ftadium tcrræ* ‘ Prophetain orctt,utfuK dfiud äeum interceßionibm clementia dei exoretur,utfi qiMitdo poflhac pro officionbsp;fuo aulico cogdtur adeffie fdcrificiß regii,ciult;e idolo Rimnbsp;mon offvrtmtiir,ne iüud i deo ftbi imputctur dd facrile^nbsp;gitmt: qudndoquidanpofthdc corde erffiirituuuit tdnnbsp;* ttvm deiim ïfrdel dgnoß:dt,creddt,er colere uelit, etidtnnbsp;mfot’focn”.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codäus ßris dgere uidedtur dpud dulicos. Qudm d»quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;licet mßrmiorem fidem prophetd fufeipit, er dd tem= puf,donec grdtid dei dmpliore dondtm plurd udledt,con cedityconßeientiamq- idololdtrid expertem dpprobdt etnbsp;amplcdiitur.Sic fnfeipiendiinfirmi 'm ßde docentur, ernbsp;auffirittK mmid ßibito tndgnd exigendi d pdruic impro^nbsp;batur. Nonfeuerioreseffie debentferui dei in 'tmpernbsp;(los qudm dominus ipße. Spiritum non debemus extm=nbsp;guere 'm pußÜi'S.Multo plures in omnibus gentibus dosnbsp;mino pldcent,qudm ßtperftitioß cogitdnt, fdcrd/s literdtnbsp;indigne trdddntes. ^0 nbsp;nbsp;^Dixit^ Giezi puer Elifei uiri dei, Ec- ce,pepercitdominus meus Naaman Syro ifti, utncnacciperetabeoquæattulit:ui=nbsp;uit dominus,quia curram poft eum,Sc ac=nbsp;cipiam ab eo aliquid» Gieii tjt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Giezi dUdrorum mitüßrortim dei, er propbetdrtvm *’“** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;menddcium cxempldr,uerbd erfddd Helifci ßultitiie ar guit,duaritia peßcmßuet 'm pedore, qudtn pietdtis ffie cie uenditdt,no tunet meittiriJßiritui diuino,ßcdnddltvmnbsp;neophitis ponerc,ßiperflud,curioßt dc pretioßt congcrenbsp;re,thefdurosmeditdri. llt;ion continuo ßdndi funt,ucl ß=nbsp;unt,qui fdndts cohdbitdnt, mßli/'s etidtn prophetdrumnbsp;fuitt,quißeculdrid cupiunt, qui homines non ßta fe(llt;enbsp;ffiernunt. Adcontanptivm enimpertinet, quod[ectvmnbsp;cogitdffic ßcribitur:P)ominus metis pepercit prophano ilnbsp;li Syro, mdluit eidecoßtlere, qudtufilijs prophetdrtim.nbsp;lurduitmdld conßtetudineper uiuentem domintmt,fefanbsp;(lurivm quod non conucniebdt. ii Et fccutuseft Giezi poft Naaman Î que quum uidifTet Naaman currentem poft fe,nbsp;defilrjtdecurru in occurfum eius,amp;ait,Rcnbsp;âénefuntomnia^ Nddmdn ex gentibus conuerß(s,ßdtimßdem uerdm teßdfur,dexteritdte morumtnon expeddt Giezi dduennbsp;tum,fed prot'mus certKns fequentem regrediendo occurnbsp;rit, er quid reipracipiat quarit,ctidm curru Idpfus. Î.X nbsp;nbsp;Et ille ai tjRedetdomin’ meus mifit me, dicens,Modo uenerunt ad me duo adole-festes demonte Ephraim exfilqs prophetarum Î da eis quæfo talentum argenti, amp; ueftes mutatorias duplices* Uientitur in uno,fcilicet miffum fe d domino dicens, ideoqi uerifimüe eß er mentitum 'm lt;dijs qua retulit de |
R E G V M Q_V A R T V S. ementito aduentu pueronim er prophetdrum: dd quidnbsp;enrni iUis poßuldffiet mutdtorid, er tdntundem drgetuiinbsp;. Dixit^Naaman,Meliuseftutaccip'3snbsp;duo talenta» Et coegit eum, ligauit^ duonbsp;taienta argenti in duobus faccis, 8C dupli-cia ueftimenta,8c impofuit duobus pucrisnbsp;fuis,quinbsp;nbsp;portauerunt coram eo. a.4 Quum^ ueniffet iam uefperi, tulit de manu eorum, 8C repofuitin domo, dimi-fit^uiros,SCabierunt: Continuo neophitus humdnitdte er grdtitudiitt(»‘lt;} ßcit,petenti unum duo reddit,ferio cogit ut fw rubor^nbsp;dccipiat duo tdlentd argenti cum mutdtorißnbsp;coüigdt 'mfdfciculos,mfdccos:imponit huttxf^^’nbsp;nbsp;nbsp;_ zi,fedferuulorumSyrorum, qui onus portdbdgt;d er pro Giczi,donec ueniretur dd urban, ddnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' quem ubi opportune illd Giezi recoderepoffih‘‘‘^i ufusdpplicdiiddjElifeoutputdbdtignorditte-ipfe autem ingreflixs, ftetit corani do^^nbsp;no fuo.Et dixit Elifeus, Vnde ucnisnbsp;QuirefponditjNoniuitferuus tuus*!“^^ Hinißrdbdt ut dnted Elifeo,difimuÎ4nsfd^'^^’ fedbßiiffienegdns 'mquirenti domino.'Vno titi^^“’nbsp;mijfofdcileplurdconfequuntur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, . a.6 At ille ait,Nonne cor meum quando reuerfus eft homo denbsp;in occurfum tui? Nunc igituraccep*^j,pnbsp;gentum, öC accepifti ueftes, oliuel^’^nbsp;neas, öC oues, öC boues, 8c fetuos, Adgloridmdei,er produthoritdteuerb‘’‘’^‘^d^ia dd Pli feus reueldt fe nihil ignordjfe eorumnbsp;rdnt,ßnguld ex or dine recenfens, quomodoßf'nbsp;uerfusßteritNddman, quomodo de currunbsp;quid er qudntureceperit, er qudmtentiod^a,^Mnbsp;ceptoré fuum deferturut,er diuitijs dccumubfnbsp;incubiturus. ±7 Sed Sc lepra Naaman adhaereM femini tuo ufq; in fempiternuin« p;anbsp;fus eft ab eo leprofus quafi nix*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- pi«quot; Amrftorifo«fapientia diuitia periculoß'^^’. mum leprd dffiergunt, non fui natura, fed nij humani,quod facile deprauatur,nbsp;norimt fcatet, er abducitur, nifi timorénbsp;^ffiergitur lepra 'mcurabili,non folum GieZ^- 'nbsp;fernen illius, non quidem 'm omne auumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-.jip ttH* bilitdtem perpetuatn reßrendum eß, qtto^ iifi^ perpetuum.lnterim tatnen etiam duaritidclt;î^nbsp;ficit prolé, er male dcquifitd d maioribuf tnbsp;pd poßidentur à fiKcefforibus. ^lt;CAPVT ƒ'• SlIxerGtautem filiiproP^^jjjqü*’nbsp;ad Elifeum, Ecce, locu® ^ß;iiSnbsp;? i habitamus coram te,nbsp;ä'eftnobis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cl^ |
I», ^ALACHIMSECVNDVS.
difcimuifilio! prophetarum diilos difeia ^^iamp;ftudiofos uerbi dei,ti»iorein domim dijcentes,nbsp;“^fJUado eum doccant:ipfosq; habita^Jc co/uiiiuiiiternbsp;p)\ecieptore,aut^osci; numero indies, ut locumnbsp;defiderariw GT tentarint.De uotis obedient i£nbsp;ptrpetu£ nihil fcribitur, fed alicubi uxoresnbsp;, ‘^lffecertumef,etiamprophctas. Fuit tale olim inonbsp;borimi probatißimorugenus, quod laborc manuuntnbsp;uii^titabot, ab/q; delicij s exccßiuis, ut magnantnbsp;^oris poräonem expenderc potuerint in meditandanbsp;^mini, izr in cxercitio charitatis,à quibus non ualnbsp;- ^^t'^diuntdefideriacarnis, qu£ fine otiofitatenonnbsp;'^^^ant,nec caftum matrimotuiim,aii gratia dei certanbsp;^°'niß'ii cfl ,ft dig^ colatur quod optimum deus internbsp;^^^^lesinßituit.
Eamus ufqj ad lordanem, Sctoilantfin l^litrabcm unä, utædificemus nebis ibinbsp;j ad habitandum ibi^Qui dixittite*
^taitunus, Complaccat quæfo SC ueni , '•^«nferuis tuis,Refpondit,Ego ueniam»nbsp;j établit cum eis« Quuni^ uenilTentadnbsp;^'*/°’’‘Janem,cædebant ligna«
^pud lordanem faltus erant pro lignis tcdificiorum, ^'^nuttitdifcipulos,crrogatus cornes fit, anxijsq^fucnbsp;^'^fiupendo miraculo natationis fèrri contra natu-’’’’¦fidf iibu-s fuis dei potentia ad uotu obfequitur,quianbsp;^’^'^ifi digna petunt, er utiliaadtcdificationemfidcinbsp;?’’iom«!. No» otioß uacant difeipuli prophetarum,nbsp;^‘^^ênaca-duntmon abundant diuitijs,fedhic quem=nbsp;mutuo fi'cuflm accepi/fe Icgimus, cuius ßrrti nonnbsp;Uataucrit motu angelico er fupernaturali, fed e^nbsp;rJ’^f^feiunxerit aptißime manubrio àprapheta Hr-Parcto, er per difcipulum aquis expo/ito. Crcatu=nbsp;r^’'i'^iieifanilisobediunt,fi ipfiquoq; deo fuoob^nbsp;f^‘*^gt;‘tur.
f ^cciditauté, utquum unusmateriam '^'¦'^idiffetjcaderetferrumfecuns inaquä,nbsp;AUrnauitcp die, öC ait, Ehcu domine mi,nbsp;'^^oc ipfum mutuo acceperam«
^°nfine prouidentia decidit firru, fed ut gloria dei ^horitasprophetteojknderetur, er miraculo oc==nbsp;(quot;'‘^l’^^turiquandoquidem dclicU dei funt habi*nbsp;^um hominibus, er oculis aßgt;icere ad aólus ac co^nbsp;.^^^‘lt;^fuorum. üominu fuum uocatimigiftrum er pronbsp;honoris gratia,ficut er Chriflus à difcipulis.-ficnbsp;decet,gt;nagiftros uero ut talia no appetant,tanbsp;{ '^hnantagereofficiumfuumdifcipulos.
ill 3utem homo dei, Vbi cecidilî* At Sïnlocum : præciditergo lUnbsp;^ii,amp;mifitilluc:natauitcpferrum,nbsp;ait,Tolle tibi. Quiextenditmanum,nbsp;^^‘^’»t.illud«
°’^fgt;emdeiuocantnon uotoblandiendimagifiro, dei beneficium er gratia fibiprafiitant
norumt prophetic, fed iuxta menfuram do ^brifii feiunt ZTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hiirdculu autem ifiud
REGVM CtVARTVS. 18o non egit Fielt feus, fed dominus fauorem fuu prodidit adnbsp;pietatt fiudentes difcipulos ueritatis,utq; dominum nai^nbsp;tune fe ofienderct deus patriarcharu er prophetarum.
8 nbsp;nbsp;Rex autem Syriæ pugnabat contra Ifranbsp;el,confilium^ iniRcumferuis fuis,dices,nbsp;In loco illo amp; illo ponamus caftra«
9 nbsp;nbsp;Mifititaq; uirdeiad regéifrael, dicensînbsp;Caue ne tranfeas in locum ilium : quia ibinbsp;Syhininfidiisfunt«
I o Mifit itaqj rex Ifrael ad locum quein di.' xerateiuirdei,SfprfOCCupauiteum,ôCobnbsp;feruauitfeibi non femel neq; bis«
Aliudmßgnedeiopusoßenditur inpropheta,cuico „'„X?““ gnitionem dcditfecrctorum,non quod faaptc naturanbsp;uel perßiicacitatc nouerit,fcd qua in falutem popuii fuinbsp;feitu tKceffaria erant dominus reuelabatprophetr: cu=nbsp;iusfubinde officium erat regem fidelis popuii commonsnbsp;facere, er profficere rebus publicis in caußs regni ernbsp;fidei.Tale efi cnim prophet£ offeium, de mandata deinbsp;extirparemala,plantarebon.i.Nihiltamoccultummosnbsp;liebatur rex incredulus contra populum dei, quod nonnbsp;fiatim propheta fcirct, er regë ifrael à damnis ingruennbsp;tibus pramonerct.
* * nbsp;Conturbatumcp eft cor régis Syriæ pro
hacreïö^ conuocatis feruis fuis,aitillis, Quare non indicatis mihi quis ex nobisnbsp;fit régis Ifrael?
Dixit^ unus feruorum eius, Nequa^ quam domine mi rex,fedElifeus propheta qui eftin Ifrael, indicatregi Ifrael uerbanbsp;quæcunqjlocutus fueris inconclauicubinbsp;culi tut«
Conturbabaturrex SyrUdecoßlijs fecretißimisre uclatis toties aduerfario fuo regilfrael, ueritus ne quisnbsp;fuorumproderet conßlia. Klagnum malumß conßlianbsp;fecreta nonfecrcto feruentur,fi confules prodai reguntnbsp;conßlia,er ß proditores huiufinodi tolerentur,ß iura=nbsp;mentafidelitatis non feruentur.lngens autë bonum efl finbsp;reges reuereantur feruos dei, er conßlio iltcrumnon^nbsp;nunquam acquiefcÔi, à quibus domino propitio poffentnbsp;amalis innumeriscrebro er maxime lïberari. Omniponbsp;tentes funt enimferui dei in domino deo fuo, etti per o=nbsp;mnia probantur er funt femper commenddttßi}ni,quosnbsp;ubi negligunt principes mundi,non mirüß nullos quan=fnbsp;doq; inueniaiit er periditentur per omnia.
’5 nbsp;nbsp;Dixitqi eis,Ite Sf uidete ubi fit, ut mittâ
amp;capiamcum«Annunciauerunt^ei, di-centeSjEccein Dothan«
«4 Mißt ergo illucequos Sf currus, Sf ro-burexercitus t qui quum ueniftentnode, circundederuntciuitatem«
Stultitia infignis regis er principum, qui audientes lîelifeum fecretoru cognitorë, arbitrentur tarnen poffenbsp;latere eumß de occidendo itto confultent, hoc uero in^nbsp;fanius,quomilitum multitudine fanëîumprophetamànbsp;eufiodia dei fubducerc cogitant, er prieualere ordini dinbsp;ttino, SedßcuertiginisffiritupercMi debent uerbi dei
-ocr page 360-|
HAL ACHIM SECVNDV'S» cr prophctarü oppre/forcsnmlitia quotj; hominum Fo mtatem dei decürari fic congriiit, cofùndi (xrfiditt. I y Confurgens auté dilucuio minifter ui^ ri dei,egreflus eft,uidit^ cxercitum in cir^nbsp;cumitu ciuitatiSjSf equos Sc currus î nun^nbsp;ciauit^ ei, dicensî Ehcu domine mi, quid gt;nbsp;fecienms^ Nottdtt ad menlùram fidei prophotalii minißtr pro^ phctcC accclJorat,in proßiiibui tantu primis erat, ideanbsp;tintethumanii brachium contra prophetam fanß:uta)nnbsp;potentem m miraculit: trépidât ad multitudinem equo=:nbsp;rum, curruum cr milittim, inops conßlij qui fide defi’^nbsp;débat in deum. i(gt; Atillerefpondit,NoIi timere; plures nim nobifcum funt,quàm cum illiSt Qui deum amicum habet,finite fiirmidat, quantum Ubet firtes dei aduerfiarios. Innutnerabiles fiunt legionesnbsp;mimfirorum dei, qui ad falutem mittuntureledorum.nbsp;VaUax «0-0 efi cquus àd falutem, nonglorietur firtit innbsp;roborc fuo,nec rex in multitudine excrcitus fin: fed beanbsp;tld homo qui cofidit in domino, çr cuiut dominut exernbsp;dtuum dent dut. gt; 7 Quiimi^ oraflet Elifeus, ait, Domine, aperi oc:;'os huius, ut uideau Etaperuitnbsp;dits oculos puerijS^ uidittamp;eccemons pienbsp;nus equoium, amp; curruum igneorû in cir^nbsp;cumitu Elifei, Orationibutprophetne dificipulutconfiolaturuifîone angelici exercitut, ut dei maiefiatem dificat doceat.nbsp;Facile deo efi uifionibut illufirare fidem, dum expeditenbsp;nouit fiuit:uarijt modit cofiolatur infirmât. Solius dei (finbsp;aperire mentem ad dei myjkriapei-uidenda, id tarnennbsp;paucii eledtt,amp;' non nifîprophetarum officio, ne quitnbsp;fibi fidat. Ignea uidentur ad terrorem impiorum gt manbsp;iefiatem dei pro confiolationefidelium.
d^i amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;angelorum,fied Syriut dcficëdebat ad num. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;capiendü Füfieum: nec Flifeusinuocat miniftrot dei an= gelot,fied deum : nec ad ocddendum impios,fied ad illu= dendum eis. C^ecitate orat percuti oculoriim, ut corditnbsp;oculos,fî dominut ueUet, aperiret,ad agnoficendum po=:nbsp;tentiamdci \firael, e^maiefi:^diuininominit in gentilnbsp;but uulgaretur.Similiplaga hic Syri, quanbsp;nbsp;nbsp;olim Soda mitte cxctecantur, ut non quidcm ctecifînt,tamen dificer nere neficiant quicquâeorum qute uident. Slirabilis deinbsp;gratia, operatio in prophcta, ut difcipuli oculot apenbsp;riat,impiorum claudat.Dominut autem percufiiffe iÜosnbsp;dicitur ad preccs Flifiei,non propheta.
illudit impijs, cr ducit quo no uolnt, unut plurimot, 'tnermis armatos, nonmentiüir,fcd non earn effèurbeni |
10 II 14 REGVM QJV ARTVS. quam ingredi debeant aff'erit,etiâ nolentci. Capilnbsp;tofumexercitum,QrSamariaminducit,tttdifie‘lt;^^'^Jnbsp;fît contra dominum militare:fîc tam Samcffitàni^‘i^^’nbsp;Syrit prtcdicatur dei uirtut, er utElifieo crcdaturnbsp;quenti uerbum domini, fieruo dei omnipotentif ifidnbsp;hil perficitur miraculit apud reprobot. quumcp ingrelfifuiffentinSaniar’^’’’» dixit Elifeus, Domine aperi oculos iftO''nbsp;rum, ut uideant. Aperuit^ dominus ocunbsp;los eorum,amp; uiderunt fe elfe in med**’nbsp;mariæ* Orationibut omnia à deo impetrat,no propf^‘^ te.Aperiuntur oculiutficaptot uidcantabeo‘1’*^^^nbsp;pturi aduenerat.y ident fie uaüatot multitnbsp;euadere non iiceat,qui unumfianilum profi^i^^nbsp;Horrendum efi incidei-e in manut ommpotenti^' Dixit^ rex Ifrael ad Elifeum, quuH' diffet eos, Nunquid percutiam eosnbsp;mi^ ïam nunc ifiraelitarum rex audaciam fiuinit gloria dei,cupit occidere quoi non ceperat, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, t£ manfiietudinem tentare. Non erant fiacerdot^^^ ex malitia peccantet, fied ignorantia, adnbsp;mijfiutnonfùeratconuertendoi. Exgentibit^l?^''''nbsp;ret erant,non prrfidia defiétione^ laborante!-^'*'nbsp;ter mi appellatur 4 rege lfirael,horaria reuereul‘^nbsp;iiotione, pro momcnto beneficiorum non diu diii'‘gt;nbsp;obfieruantia.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Etilleait, Non percutiestquos piftigladio, ôCarcu tuo, tu percurias 'P 'nbsp;nepanem,Sf aquam coram eis,nbsp;dant,amp; bibant, ëC uadant ad dou’’” , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fltâf ^3 Appofita^ eft eis ciborum paratio,amp;:comederunt,amp;:biberunigt;^jj,^nbsp;mifiteos,abieruntcpaddominutnf” g*nbsp;Etultranonaddiderûtuenirelatro*'^ 'nbsp;riae in terrain Ifraeh Clementiâ propheta ofiendit, çr rcpeiidii^'’ malit,extrahit àfiaucibut mortit,çyreficitp^'‘^ i„igfnbsp;qua:hoc efi,lautifiimo conuiuiofiolatur,nbsp;uincendo.Quabeneficentiafîcuiétifiunthifid^l *nbsp;git Syri£,utnemo unquamillorüuolueritttgt;ild‘‘’^^^f^nbsp;tra dei populum, nec eorum quijfiiamnbsp;niaufiutfiteritmolefiare. SederSyroruntlt;dgt;rnbsp;li uirtutem dei cr prophette orationetnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ fie fie continuerint abinfifiationeljraelit. ip^aâum eft autem poft hæG uit Ben adad rex Syriæ uniuerfumexerci^nbsp;turn fuum, ëC afeendit SCobfidebatSania''nbsp;riam^ rite latrunculot in terram lfirael,nunc illico fiequifitt, eu ftra omnia Syrorum congregata contra Safnaria,jnct -datoBenadad, urban in quo erat propb^don^nbsp;obfiefifiam ad maximam adamitatem. y/1 dîfie^tinu^ inbsp;genter intuerificripturat, er apparenté. Cle«'''’quot;* . propH«*' \ IV SuberioriucrCu dixit non addidilïèultrduett«' fti«! • i.L......... |
|
mälachim secvnd'vs. ^io«fm cumreuerentiafcrut^in.Non ultra ueniffe di^ uel latrunculi illi ^ui tune ucncrant, ucl non fenbsp;^lt;{uamredituro5 proini/èrant,ticlomninoflatuijje fenbsp;redituros,uel ad ittud tempia, uelfub eo rege,nbsp;Fuente propheta Helifeo. Vtitur enim feriptura uulnbsp;j 8‘^')?/ff!wfolt;;tthon«»wfrop/î. Nfc «tin« funt latrunculinbsp;. lt;lia ÇJ- exercitus régis. Fada^cft fames magna in Samaria, 8C. ^ämdiu obfefla eft,donee uenundaretur canbsp;afini odoginta argenteis , amp; quartanbsp;cabi ftercoris columbarum quinquenbsp;^ß”^8fnteis. j^'amc diferutiantur, quiuerbum domini eiusq; pro^ P^etaiti nihili duccbant,nonnifiin}naximacalanütatenbsp;'^nintmt implorant beneficium.Ex familiaritate iÜts pronbsp;P^^tagloriofusuilefcit, non ilium mittunt ad g;ratiamnbsp;implorandam, non iüius utuntur conßlio, quia dominbsp;oderunt,ilUus feruum tot portentis agnitum,negli^nbsp;^’^^hideoq; digne hcecpatiimtur. Vbi enim propheticnbsp;non fußipiimtur, ibi nihil proßgt;ere cedit. Caputnbsp;quot;ßni ntitiorif habetur c^uàm ferma dei, ZT“ perfona pro=nbsp;l’^^iica.ihiflrrcoracolumbarum maximo emuntur,ubinbsp;'''^Hnaconculcatur,cibus angelorum. Quum^ rex Ifrael träfiret per murum, ?'gt;licr quædam exclamauit ad eum, dicéstnbsp;“’ltta me domine mi rex» Qui aitîNon tefaluatdominusî unde ^^poffum faluareç’de area,uel de torculari?nbsp;öixit^ ad cam rex i Quid tibi uis^Quænbsp;^^fponditîMulierifta dixit mihiîDafiliumnbsp;'*'^gt;ïi,ut comedamus eum hodie,amp; filiumnbsp;comedemus eras. J. ^oximus ergo filiummeum, ôC come^ Dixi^ ci die altera t Da filium tuunbsp;f ‘^®niedamus eum.Quæ abfconditfiliû 11* f Gonflât urbem maximis criminibus fcafeneem,ubi omnium maxima folet haberi calamités, filiorumnbsp;^^“àmatribus, diuinoiudiciograffatur: ubi certamennbsp;^’‘‘f^^caturmatrumadregan, cauftntium ßaudem innbsp;propriorumfiliorum,quo minus in efeam pronbsp;( ‘^iitur.î^oncafu,fedprouidentia dei rex audit con^nbsp;.^io«ew, cuius tanti mali cum ipfecaufa fit,nihil ma^^nbsp;^^^entem foîicitat e:}“ prius, quàmfanéîi deiprophetnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ittnocentißimi perditio: is fî occidatur, /ferat om f ßliciora. Sic tentât deus fuos, nbsp;nbsp;nbsp;excjecat uerbi dei ^^ptores:tantum malum efl odijjè prophetos domi-^‘^‘°nonobfeijuieis.Deni^^ quad iuße malum pati=: kJ*’’ ‘»ipi/ßoc aferibunt diuinofùrori,quiß ßireret utnbsp;Jo ^^gt;tnusquidemmomentouiueret. fj^Qyod quumaudiflet rex uerba mulie-Ul ’ feidit uçftiiîienta fua, amp; tranfibatper ou Vidit^ omnis populus cilicium,nbsp;ÎI p'*eftitus cratadcarnemintrinfecus. ’lat nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ähaecad- ‘^^'’»hodie» |
REGVM Q^VäRTV?. 18» Scißioueßimcntorum,qui^ olim pro blaff hemi(ede=^^^'f^^ teßatione exhibebatur, ntmeßt contra deigloriam, O'nbsp;iußumitliusordinem. Habere uidetur cilitium ad carné,nbsp;calamitatis extremie tempore, ßcut er facerdotes Baalnbsp;carnem infcindcbant.fed nihil hitc ualent ßnefide in desnbsp;um, nihil proßciiunt, cum cor fiierit impium, qualis fuîtnbsp;hic confeientia régis,qui prophetam domini occidifalu^^nbsp;bre reputat, er putat obf’quium ß pricflare deo, ß iugunbsp;let innocentem, er ut id non liceat obmittere, iuramen=nbsp;to aflringitfeadfaluatorisperniciem.Tantum eß cicci=nbsp;tatis,perfidiie,fuperßitionis, ingratitudinis malumcoranbsp;domino. Elifeus autem fedebatin domo fua, amp; fenes fedebantcumeo.PræmifititaqueuEnbsp;rum,ôtantequamueniretnuncius iÜe, di-xitad fenesîNunquid feitis quodniiferitnbsp;filius homicidæ hue, utpræcidaturcaputnbsp;meum^ uidetc ergo, cum ucnerit nuncius,nbsp;clauditc oftium, 8(. arceatis eum ab oftio;nbsp;ecce enim fonitus pedu domini ems poftnbsp;cum eft. Adhucillo!oquentecis,apparuitnun-ciuSjdefcendebat ad eum,ait:Ecce, tantum malum à domino eft: quid amplius expectabo à domino^ Colleger ant fefenatores, er cum propheta domini confultantdefamisinedia, uelbeUi er obßdionis malonbsp;euadendo.Conßathocloco omnia per tyrannidemgesnbsp;fia à rege, qui non folum prophetam abominabatur, fednbsp;erfenatorum indicia er conßtia nihili faciebat. Vnusnbsp;omnia crudelitcr adminiflrat,nec deu/m reueritus,nec ho Trranm'snbsp;mines:interim tarnen totam fceleris er incommodi tra= ‘'‘S'»quot;«nbsp;goediam,propheticdominircfirtacceptam.Sed fiujiranbsp;proijciturreteanteoculospcnnatorum.Eortior eß deinbsp;bonttas pro pqs,quàm impioriim malitia. Siniturtimcrenbsp;propheta,iubetq;ßirori occurrere,claudendoßres, utnbsp;non tantum poßit malitia tyrannica,quantumucllet..nbsp;lußum itaq- eß indicium dei contra impios, propheticnbsp;fanélo uitio datur, er exitio præfenti inuoluit. Culpamnbsp;tanti mali impijßimus rex, er fui fateUites non fuis enornbsp;mibus tribuunt criminibus,fed crudelitati quam deo insnbsp;urere non uerentur. Eo peruenit fiiria impiorum, ut iusnbsp;fium orbi appareat dei contra iüos iudicium. Quis abie^nbsp;ädsintotum tfraelitarum decem tribus mireturtqu£nbsp;totflagitijs,p.iritcr cum fuo regefcatuerunt, qu£ tot minbsp;raculis prophetarum nihil funt emendat£ in fide. CAP VT VIL Ixit autem Elifeus : Audite uer-bum domini: Hæc dicit domi-^^^|nus;In tempore hoc eras modi us fimilæ ficlo erii, Si. duo mo- dii hordei ficlo uno in porta Samariæ. 2t nbsp;Refpondcns unus de ducibus,fuper cu ius manum rex incumbebat, homini dei aittSi dominus fecerit etiam cataradas innbsp;ccelo,nunquid poteriteffe quod loquerisjnbsp;HH |
|
mal a ch im secvndvs. Qui aitîEccctu uidcbis oculis tuis, amp; in^ denoncomcdeSt ciementîa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vclutiuioleiitd quaditiK dementia ftid deus ad fc tra hereuideturifraelitof ueïle,utuelutinuitot,beiteficiji uidosnbsp;nbsp;nbsp;obrutos reducat admentem mcliore}n.Et pro- phetaiamoceißonideftinatui à rege, non tarnenpro^ dejje definit ifraeli, denuncians inopinabilia bona qu£nbsp;credi nequeant etiam àmagnm intantaenim anguftianbsp;fanüSjfitbito promittitur maxima copia rerum omnium.nbsp;Sic enim deus ad portas inftrni ducit homines,nbsp;nbsp;nbsp;rcdu=: cit,duplo 'mfirno damnandos, mfi refipifcant, quod im=: pijjOrnondedi, nonfaciunt. Saturn fimihs promittitnbsp;craflino uno emendum ficlo,oquot; duo fata hordei, uno fi=nbsp;militer ficlo, quod dux uel eques auratus inter fatellitesnbsp;miffus, auditum, impoßibile afieuerat: ut etiam fi uelutnbsp;manna deplueretfi-umentum ztr hordeum de ccelo, nonnbsp;arbitraretur uerifimile ,fic ratio humana didabat, pofinbsp;tamanxiamfamem, cr omnium rerum carentiam, utnbsp;etiamàfiliorumcarnibus matres non abftinere potue»nbsp;rint,fedratiohumana fubmittenda erat uerbodomini,nbsp;quod faUere non poterat.Et tarn/requens prophets Henbsp;Ufei pradidiojfidemdebueratiamdudum meruifie,fednbsp;non firt patienter iudiciumdominiprophetartvin et ucrnbsp;Vabo detnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contemptum. Vult per omnia credi deus fuo uer^ ’ bo,etiamfifieculumruat,fifenfuscaperenonpofiint,fi rationi humana; per omma uideatur mpofiibile. In huncnbsp;ufum ç^fidelium omnium feculorum frudum,hic fuamnbsp;audit or fentit pxnam,craftino dumh£c fiiturafunt,nbsp;ipfum in porta conculcandum pr£dicens, mirabili ordi^nbsp;ne prouidenti£ dei, qu£Jimpliciter uult credi uerbo fuonbsp;reuclato fidelibus prophetis,quos clarißime oflendit epnbsp;fe ueros prophetas fuos, uel miraculorwm portentis adnbsp;incredulos,uel ueritatis appertißimo teflimonio,in cor^nbsp;dibus fidelium adgratiam,infideliumqs ad fui iuflißimamnbsp;damnationem.Vcrosenimprophetasagnofcunt,etiamfinbsp;nolint impij ,fcd contemnunt, tarn ueritatem agnitam,nbsp;quàmprophetam,qui deflinatifunt perditioni. 5 Quatuor ergo uiri erant kprofi iuxta in troitum portæî qui dixerunt adinuicemtnbsp;Quid hie eiTe uolumus donee moriamur,nbsp;Siue ingredi uolu erimus ciuitatem, fame in ciuitatemoriemurt fiuc manferimusnbsp;hiCjinoriendumnobis eft, ueniteergo, ÔCnbsp;transfugianius ad caftra Syriae,fipeperce-rint nobis,uiuemustfi autem occidere uo-luerint (nihilominus) moriemur» y Surrexerunt ergo ucfperi ut uenirent ad caftra Syriæ*Quum^ ueniflentad prinnbsp;cipium caftrorüSyhæ,nunuinibideni re-pereruntv Per lepro nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propheta de uita periclitatur apud regem ifraet, •« uiftori» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itnpictatis Syrorum, creonfimdit nihilominus malitiamfalfo fidelium Sama ritanorum. Quatuor leprofiante portam Samari£, in=nbsp;ducunturcuangelifie falutis fu£gentis,Qr quo padonbsp;egerint,pulchredefcribiturcr‘ dare. Hebr£i dicuntu^nbsp;num iUoram piffe Giezittres reliquos fuosfilios pariter |
regvm q_vartvs» tepro/os. Fortaßis permoti ex fiirtiuoillorumingetiilt;^}^nbsp;qui ante omnia diuitij s accumulandis inflabant,donee tinbsp;more iuft£ ultionis, pro dilato euangelio abflerrerenturnbsp;àfiirto.Confilio prudemeutunturad introitumcaßro^nbsp;rum Syri£,fed dei omnia hec ordinegerebantur. (gt; Siquidem dominus fonitum audirifecc rat in caftris Syriæ,curruum,SC cquoruni,nbsp;Sc cxercitus plurimi î dixerunt^ adinuunbsp;cemjEccemercede eoduxit aduerfumnosnbsp;rex Ifrael reges Hethæorum, ôC Aegypdo*nbsp;rum,amp; uenerunt contra nos. 7 Surrexcruntergo, amp;fugcrunt intent' bris,amp; dercliqucrûttentoria fua,S^nbsp;amp; afinos fuos in caftris ut erant, fugfnbsp;animas tantum fuas faluarecupientes» Igitur quum ueniftent leprofi ilHa“^’^'' tremitatem caftrorum,ingrefli funtunu*^nbsp;tabernaculum, amp; comederunt Si biberut,nbsp;tulerunt^ inde argentum,amp; auriiffl Anbsp;ftes, 8i. abierunt, SCabfeonderunt,nbsp;fum rcuerfi funtad aliud tabcrnaculu'”’nbsp;inde fimiliter auferentes abierutitnbsp;fconderunt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Qupmodocontigeritrelidiocafirorum d deles non mirantur: fiunt enim ftratagematado'^'^nbsp;finitismodis.'i^on deeftJfierantibus infefi;i(^'^‘'^’ßnbsp;tam dementer adfiiit nunc,tam deplorat£nbsp;raelitis. Non ergo beneficia dei qu£cunq;nbsp;quemcunqs dare uel certo comprobantnbsp;cr mores domino complaccre,cum hic uideo^f^^^ *nbsp;ifraelitas in regno apoflatico Samarue, ubinbsp;impia erat,donatosfùiffe, nonfolum proph^^‘^‘nbsp;mis,fed etiam illuftribus uidorijs,ex dei botiü^^^^’nbsp;tia ad paueißimos qui erant inter cos bonos-'i*^nbsp;turn non ualeat, deus benefacit huicnbsp;fuo miraculisq; dignatHr,crgofandi funtnbsp;Interim uero cogitandum, quid noniferandt‘'''‘P^nbsp;bus uerbo dei erfandis prophetis,fi tamnbsp;neficio fuccurrit iniquisiquos tarnen nonnbsp;tanto duriusfit aliquando iudicaturus,pegt;-ptd‘‘’ *nbsp;odiocr répudia. {) Dixerunt^ adinuicem: Non must hæcenim dies boni nuncii ^f^nenbsp;cuerimus, amp; noluerimus nunciai^^^j^^nbsp;mane,fceleris arguemunuenite,nbsp;nunciemus in domo regis* .... cji'cianbsp;Kefipifeunt tandem leprofi pofiquain täte fèrè inebriatifi(iffent,recogitantq;, uel i'^^^ Xgeri-la, miferumftatum quern non ignorabant R.edeq-coUigunt,fereosmagn£crudelitati^’J!.nbsp;euangelium miferrimis ciuibus denunciare cejr ’nbsp;regiinprimis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-f^tis, IO Quum^ueniflentadportam narrauerunteis,dicentes:Iuimus 3nbsp;Syriæ, Sc nullum ibidem reperim«nbsp;nem nec audiuimus, nifi equos gt;nbsp;alligatos, ÔC fixa tentoria ut funt« |
MALACHIM secvndvs. Clainaueruntergopcrtarii, Sinunciaxnbsp;palatio régis intrinfccus*
^gt;¦»»»0 inclamMt portariiim urbis, qui tiMtcitim les ofort»» inßrt multis iamtoribus aren regia uel palasnbsp;^•Wti porton/ palatij,indicant tyranni regnum,cu/mnbsp;porta unus tantummodo narretur.Ciui enim ininbsp;iWer prtc/'unt rcipublica femper metuunt, cx cuflodisnbsp;tnultisindigent, quiueroaqua feäaittur neminemnbsp;^^^^icoguntur.
Sürrexitergorexnoclcjamp;aitad feruos 5®s:Dico uobisquid fecerint nobis Syri,nbsp;quia fame laboramus, Si idcirco e^nbsp;^'’^ffifuntdecaftriSjUtlatitentinagriSjdi^nbsp;^^'’tesîQuum egreflî fuerint de ciuitate, cänbsp;P'ftiius eos uiuos, öC tune ciuitatem ingrenbsp;^’Poterimus»
non mediocrem fuifde circumj/^eilionem ex ^'^’^ßliofuointelligitur: reuera enim potuit facile urbsnbsp;'“t’*? fomedio, quodrcxconceperat. Pauiduterat, o'nbsp;'*^'^^aimà nulla in deumfiducia, ideo fauiora prafus
« ^ffpondit autem unus ferucrum ei'uS, ^^iîcitîTollamus quinq; exequis, qui regt;nbsp;^ätifcruntin urbe, quia ipfi îantû funtinnbsp;^•^iuerfa multitudine Ifrael, alij eni cofuninbsp;1^ funt,5i mittentes,explorarc poterimus.nbsp;Adduxeruntergo duos equos, mifit^nbsp;caftra Syrorum, dicésîlte, Siuidete,nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;utili proboq- confilio ferui,notatur obiter mifers
flatus urbis, in qua omnium animantium carnet, e^umlibet lege prohibita,edere compulfi funt dues,nbsp;i ‘^lt;gt;tius legis diuinaobferuantiamabiecerant. lüfte uenbsp;creaturis dei,
Qwiabicrunt poft eos ufq; ad lordanéî autem omnis uia plena erat ueftibus,nbsp;^’^afis, quæ proiecerant Syri cum turba^nbsp;’^^'iturtreuernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuncii indicaueröt regi»
fdiordanemè Samaria adSyriam properabantfits jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er attoniti, domino perfequente illos, illa uidelis
! I( ’^litia,quamnuperuideratdifcipulus Hellfei.
K ^’^fgreffuspcpulus diripuit caftra Sy* j^’faäus^eftmodius fimilæficlo uno,dinbsp;^'*0 uiodn hordei ftatere uno iuxta uerbfi
jij ^orrórexducemilium, in cuius manu ç^’^mbebat, conftituitad portam î quemnbsp;introitu portæ, 8i mornbsp;’ 'ft) iuxta quod loquutus ftierat uirnbsp;« ^^Uandodefcenderatrexadeum*nbsp;(jçj ’âütnœ eft fecundum fermonem uirinbsp;42’3^em dixeratregi, quädo aitïDuo monbsp;»jjj| Qrdeiftatereunoerunt, Simediusfi-1 ifth^ft’tereuno.hoceodcm tempore erasnbsp;'» 5“'OSamariæ:
refpondcrat dux ille uiro dei,8c Etiam fi dominus fecerit catara»
REGVM Q.VÄRTVS. l8X aas in ccielo,nunquid poterit fieri quod lonbsp;querisÆt dixit ei: Videbis oculis tuis,Si innbsp;denoncomedes,
1-0 Euenit ergo ei fic, Si cóculcauit eum po pulusin porta, Simortuuseft.
Completur quidem prophetia Helifci per omnia, fed nonaudimusgratiarum aliquam ad:ionem,nec àrege, Ingrarieudonbsp;necpopulo domino relatam,ita altiftimum fomnum dorsnbsp;mitantibuslfraelitts,fednec prophetahonosaUatus lesnbsp;gitur,uelhabitus,nullaemendatiomorum, uelfidei ere^nbsp;(liain deum fcquutacft. Dux illefecretariu5rcgis,cuinbsp;mitebatur rex ifracl ritugentilitio, de quo cr iam legtnbsp;mus apud regem Syria 't^aamanftdffè, quiproximus resnbsp;gi nunc popuhm compulfurus à populo conculcatur,nonbsp;folum ad ueritatem prophetia comprobandam, fed quianbsp;tmpij régis cofentancuspopulioppreffor erat iuftonucnbsp;iudcio puniendus in exemplum reUquis,fcd quodnemisnbsp;aem cmendauerit,fuo tempore in Affyrios pariter ci/snbsp;dendos,fme aliqua /fe reditus uel reftituiionis.Tain pronbsp;phetarutn uerba quammiracula,impi/s ce/ferunt in damnbsp;nationis iufta iuftum iudicium,interim prouidentia diuinbsp;na infallibilitas o' uerborum dei ueritas docentur.
lt;CAPVT VIIL
Lifeus autem locutuseftadmu* lierem cuius uiuerefecerat filiu,nbsp;dicenstSurge, Si uade, tu Si do*nbsp;mus tua, Si peregrinate ubicun*
que repereris : uocauit cnim dominus fa* mem,Siuenietfuper terram feptemannis*nbsp;Panciftimos ftiilfepios homines in terra ifrael, licetnbsp;clarißimos prophetas haberet,Heliam,Helifeum,loelem Prophefsenbsp;O' ftmiles, ex hoc notatur, quod Helifeus unam muliesnbsp;rem piam eligit,cum qua conuerfetur,cuius filium fufeisnbsp;tet à mortuis,qucm prius precibus impetrauerat : quamnbsp;nuncmonet ob famis maxima pcriculum exulare, in ternbsp;ra Philifthinorum,qua cum proxima fttfilijs ifrael, nottnbsp;potuit tanta fames tllis contingere,nift /feciali diuino iunbsp;didocontralfraebtas, in quorum confiniofufticientianbsp;crat omnium rerum. Pames ergo immittitur dei diffenfanbsp;tione. O' ob hominivm peccata: dominus enim uocatfasnbsp;mem fuper terram.
Quæfurrexit,Sifecitiuxtauerbum ho* minis deiîSi uadens cum domo fua, pere^nbsp;grinata eft in terra Philifthqm fepté annis,nbsp;3 Quum^ finiti eflentanni feptem,reucrnbsp;fa eftmulier de terra Philifthijm, Si egreflanbsp;eft utinterpcllaret regem pro domo fua Sinbsp;pro agris fuis,
TAulier fide fua faluatur, credent uerbo prophetico, totcättfuamfamiliamtransflrt ad Palaftinos,ibiq;fersnbsp;uatur per feptemannot. Interim ufurpantur domus O“nbsp;agriiUiusabalijs, quarediens non finedifficultatc resnbsp;cuperat,ficut régis auxiliumo' authoritatemexigerenbsp;cogatur.
4 Rex autem loquebatur cum Giezi puc* ro uiri dci,dicens : Narra mihi omnia ma*nbsp;gnalia fecit Elifeus,
-ocr page 364-|
- M A L A C HI M .s E C V N D V y» ^gpAiia Gccafwne hitiuf exilij, Helifei magnalia reuocantuf itd régis memoriam ut de timoré dei, er conuerßonenbsp;morum er ßdei, iterunt rex admoneatur quo per con-^nbsp;temptum dei fiat inexcufabilior. Interim tarnen benefitnbsp;cio Giezi fixmina confolatur 4 rege,recuperatq; hxredinbsp;tatem ablatam : nec tarnen rex meliorfit ex auditis miranbsp;culis, qui etiam proprijs conjficéîa ocuUs non curauit.nbsp;Sic non profunt femper miracula audientibus, uel uidennbsp;tibus,fed damnationi impiorum feruiunt. y Cum^ illenarrarct régi quomodo mor tuum fuicitaflet, apparuit mulier cuius ui-uificauerat tilium clamans ad regem pronbsp;domo fua, SC pro agris fuis, dixit^ Giezi:nbsp;Domine mi rex,hæc eft mulier,Slt; hic eftnbsp;lius eius quem fufcitauit Elifeus* Bodem articulo temporis quo rex audit de miraculis Hflifei, dei prouidentia, qua omnia geruntur, fixminanbsp;comparet^cuiusfiltum fufcitauerat.Huiufinodi euentuinbsp;creberrime fiuttt in bonum ekilorum^ deum timen»nbsp;tium,atqi tota fiducia ex iUo pendentium,ut patet etiamnbsp;in libro Hefier. Cum annalia tune leguntur apud regem,nbsp;cum ld maxime conduceret rebus piorum ludaorum, etnbsp;ad indicium impij Aman. Et interrogauit rex mulicrem: quæ nar« rauiteiîDedit^ ei rex eunuchü unum, dixnbsp;ccnsxReftitue eiomnia quæ fua funt, ugt;nbsp;niuerfos redditus agrorumà diequareli«nbsp;quit terram,ufq; ad præfcns» Mandata regis non foli agriredduntur faeminte,fed Grïtiaho- etiamjruâusinterimpercepti iubentur reddi.Tantamnbsp;ipitïjiwn». Jiififta prouidentia hojpitalitatisgratiam commendat finbsp;delibus, ut huicfœminee primo filium impetrauerit, de»nbsp;inde rcuocauerit à ntorte,totam fiamiliam à fame ferua»nbsp;verit, crnuncpojjèfiione perditacum fiuâu donaue»nbsp;rit.Pluriinum ergo commendanda efi ecclefix uirtus ho»nbsp;^italitatis,non certc ea,qua; paßim cernitur apud hofjpinbsp;talia,otiofis diuitibus in primis,non pauperibus indigennbsp;tibus patentia : fed ea qua commendatur hxc Sunamitis,nbsp;Abraam,l.oth,cr reliquifandi plures ,crdequaapo»nbsp;floh er Chriftus. -7 Venit quoque Elifeus Damafeum, 6c Ben adad rex Syriæ ægrotabat: nunciaue^nbsp;runt^ eijdicentcsîVenit uir dei huc g nbsp;Et ait rexad HazacI,ToIletecum muncx ra,amp;uade in occurfumuiridei, amp;confule dominum per eum,dicens : Si euaderepoxnbsp;terodeinfirmitatemea hacî' Prouideiuia dei çr iuffu Heliie Helifeus Damafeum peruenit,ad ungendum regem Syrix Afahelem, eo tem»nbsp;pore quo ad mortem 'mfirmaretur ßen adad rex. timo»nbsp;rem er fideminuenit Heli feus apudSyros inDamafeo,nbsp;quem non habebat apud ifiaelitas in Samaria. In infirminbsp;täteprophetdsinquiruntreges, quos fani contemnuntnbsp;audire.folicitushieefidefanitatereeuperanda, pro quanbsp;expenditdiuitiasregni,feduanefi)erat. Et hojlem mit»nbsp;Ht ,cui optima confidit,cr pefiima experitur.Tales funtnbsp;quot;^plurimum regum aHlici,rarus efi fi^s apud cos mini» |
lo 11 R E G V M ¦ Qjr A R T V S. fier. A domino per prophetam inquirit ,fide prafentinbsp;infirmitate conualefcere pofiit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j 9 nbsp;nbsp;luit igiturHazael in occurfum eius, has bens fecum munera, 8C omnia bona Da* mafei, cnera quadraginta camelorum, jnbsp;Quum^ ueniftet amp; ftetifl’etcoram eo, ait:nbsp;Filius tuus ßenadad rexSyriæ, mifit mcnbsp;ad te,dicens:Si fanari potero de infirmita-te mca hac^nbsp;Afael legatus mittitur ad prophetam, Cffingit fe danbsp;1ère régis fui incommodatuerbis er muneribus commij»nbsp;fa exequitur,cum interim mori rege malit quàfffuntere,nbsp;Dixit^eiElifeus; Vadejdiceitft”’”^^®nbsp;fanaberis : porro oftendit mihi do«»”“*nbsp;quia morte morietur. Elifeus remandat régi, quæ iUum recrearepof^'^^ ! confolari,ßrtaßistam conuerfumad deiueritaiv^^nbsp;er cultum,quem à propheta fando cupit OU propitu^^nbsp;fieri. A domino enimfitturarequirit, non À fuis idoUnbsp;nec aurujficibus, fed à propheta, cuius fæpe niagiialuinbsp;audierat,er cuius deum fiterat ueneratus, firtaßis CTlt;nbsp;fHaaman infirudus in fide ueri dei.ldeo nufte astdiif tanbsp;tauidurum,hocefi, infideliumanimarumnbsp;peruenturum,fic enim propheta intelligebat,b‘gt;‘^nbsp;régifummoperejferandum erat. Tarnen ipfinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, gnificat moriturum regem, 'm cuius ipfe locuiufis'”} tuendus, non quidem addens,quod id cito fiitvf^^^lr ’nbsp;fedfuo tempore. Stetit^ cum eo, 8c conturbatus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i adfuffufionemuultusîflcuit^uirdH* Helifeus,lfiiritu dei fuggerente mteüigit, lcmintuetur,ipfam fitturum crudelifimuiunbsp;rem populi ifraelitici. Licet eidem nunc cog‘^^''''nbsp;cere regnum. iuffu Hebæ. Stat itaq; coram eo gt;nbsp;fternaturadlachrym.'is,erfingultus, quoslt;j‘^‘^^^iia 'nbsp;nu uultui adhibito cupit occtdtare,fed non pd^fnbsp;bat regnaturum ewm, quem tanta mala prauidfu^^nbsp;turum populo dei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^,5 Il Cui Hazael ait : Quarc domin*’® fjj flctî’At ille dixitîQuia fcio quæfa(fti*’^** jjjgnbsp;filijs Ifrael mala, ciuitatcs eorumnbsp;ignefuccendes, amp; iuuencs coruinnbsp;des gladio, amp; paruulos eorum elid^®’nbsp;prægnantesdiuides,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^eï Afaelcaufim inquiritfletus, cr audit,cru«^ fefacienda quàm credidiffet.tnfolitus enitnu^[-qtnbsp;fferatus honor regni,exmalo firmauitnbsp;difeamus non modicam malorum portionednbsp;effehonorum aceeßionem er regnorum:nbsp;lapfusSaulis,Dauidis, Salomonis, ernbsp;magni benefteq loco fubditi habere debeantgt; finbsp;criter tantum mali fintreges,ernonpeßidh7nbsp;quidem qui inter ipfos optimi Icguntur, boninbsp;perfiierunt. Prædicit propheta huic Afaclid'l^nbsp;tyrannidë,quam fît exadurus: munitißiwtis idnbsp;tet er igné firroq; cunda uafiabit,gladionbsp;fiosuiros, paruulos uero aUidet ad petr^nbsp;prteSfi^^^ |
|
malachim secvndvî. diuidet,ut fatum extradum crudelißimeoc JKÜt.Et hic cum tal/f ftturuifit, pr^didtur tarnen uosnbsp;^tate domini rex fiiturui,nimirum ad puniendivm pernbsp;lfraelitarum,tam deum fuum quant prophètes il^nbsp;lt;^ontemnentium,iam tanto tempore, çr fitte ceffationbsp;J J loties admonitorum. Dixit^Hazadî Quidcnim fum feruus ^uscanis, utfaciamrcmiftam magnarnî*nbsp;ait Elifeus t Oftendit mihi dominus tenbsp;Syriæ fore*nbsp;fcoc fide dixiffe,fi tune impiiK fuit,ut pr^efuminbsp;^'^»Ueluere cr humiliter, fi adhuc tune erat innocentnbsp;Canern feerudelemeonfitetur, fi taliadgat,cr talt;:nbsp;'^^'^flatim hiCe cr maiora ambitionis lueinfèdus pro-l'ÎKitur.Nort enim alia ratione eanes habentur quàm utnbsp;^^ê.es euflodiantur eontra lupostquod fi ex eambits lu^nbsp;fiant quid rogo crudeliutild autem fit dum ex regibutnbsp;I ^^‘^nifiunt,^ expaftoribuf firales depaflores. J Qôi cum receffifiet ab Elifeo, uenitad ‘‘ominum fuum, qui ait ad eum: Quid dûnbsp;*it tibi Elifeus^ At iîle refponditî Dixit migt;nbsp;”'*Kecipies fanitatem» indiens feregnaturum,nonqu£riteonfilium fandi ^^°phet£,^imperandi iufta prteeepta non fufeipit,ttecnbsp;'^fiderat,neequidprophet£ munerum dederit feribi^nbsp;^‘^¦yerifimiliu^eftftbiferuaffeomnia, nihilq; diligen=nbsp;^^^ogitalfe,quàm quomodo regem oeeidat eitius, etiânbsp;'P^morbumdiutiusuiuerelicuiffetfeeundum prophenbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(3“ régi inquirenti rc/fondit. I Cum^ uenifTetdies altera, tulitftragu^ ôCintinxitinaquam, 8c expanditfu-,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;facicm eiustquo mortuo regnauit Ha^ ' nt ¦ ¦ nbsp;nbsp;nbsp;ful’ii‘^ defiderio regnandi,modum fiat'm cont J^nur,quo tuto regem oeeidat. Statim emm manefit ? ‘^epto flragulo quo eubantcs teguntur,aquK int'm^nbsp;^^/lUafimedelamapplieaturut ealoribus uexato regi,nbsp;'^firtafiii ut uideri poterat confilio prophet£,quinbsp;conualiturum dixerat,de quo rex minime dubita^nbsp;^'’^gt;^uiprophet£uerbauerißima erederet. Sicq^ bonunbsp;çr in fide uniui dei/ferantem meliora, fuffoca^^nbsp;'*® Oquot;flrangulatione iuxta lofephum oeeidit,pro eoq;nbsp;inuafit,non tam à deo iulfus,quàm pr£didut adnbsp;^'^lt;^:non enim aliter eum unxtffe legitur,quàmfim^nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prtenuneiaffe fi(turum,quod defiderabat impiu^ ICM. (P ^Anno quinto loramfili) Achabrcgis c^gt;amp;Iofaphat régis luda, regnauitloranbsp;igt; ‘^lofaphat rex luda, ^’^‘ginta duorum annorum erat cum L^arecœpifletjôi odoannis regnauit innbsp;^fïlem» Aehab ^oßpfjat, qui udutfenexresnbsp;Aehabaffinisfui, uelut adhue iuniori-^°ufentieiitibui, feeundum quofdam, uel adsnbsp;quot;^Heiofaphat, crcumfiliofuoregnian admini’s |
REGVM QLVARTVJ. iSj firare cupiente. Ambigua efi enim litera, Regnare cœ^nbsp;pit in regno tuda, filiut lofaphat !oram,qui iam trigintanbsp;duorum annorum £tatem habebat, regnauit^ fuper I««nbsp;damodoannis. 18 nbsp;nbsp;Ambulauit^ in uiis regum Ifrael, ficut fecit domus Achab : filia enim Achab crat uxor eius, ôC fecit quod malum eft in con^nbsp;fpedu dominit *9 Noluit autem dominus difperderelu^ dam propter Dauid feruu fuum,ficut pro*nbsp;miferat ei, ut daret illi lucernä, amp; filqs eiusnbsp;cundis diebus» Hie toram malut, optimi parentitfiliut, uxoris im^ pietate deprauatut : qu£ erat filia Aehab, uitulos eoluitnbsp;legetn dei pofthabuit, cr regum tfrael impietates feda=inbsp;tus eft. Commeruitcji peeeattsfuis regni ludaiei diftipa^nbsp;tionem,nifiobftitijjet foedus dominieumpofteris Da^nbsp;uid,elementiaq; deiadilliusftirpem,dequa ante mun=anbsp;diconftitutionem nafeidecreuerat in perfona Dauidisnbsp;ucri,quiM.eftiasfilius Dauid in throno eiusregnatu^nbsp;rus ejfet femper. In diebus eius receffitEdom,nceflctfub Iuda,amp; conftituit fibi regem» IoramtemporibusEdomit£ dcfêeeruntà regno Da’S uidis,propritvm fibi regem inftituendo, iufte illi non obenbsp;diebant homines,qui deo fuo no obediuit. Ei non feruannbsp;dum fxdus eft,qui non colit fadus.Promißiones dei cumnbsp;conditione fiunt,quibi{s feruatis feruantur,non aliter. il Venit^ loram Seira, SC omnis currus cumeo, Sefurrexitnode,pcrcuffit^Idu*nbsp;mæos qui eum circumdederant, amp;princi*nbsp;pcs curruum, populus autem fugit in ta*nbsp;bernaculafua» ii Receflit ergo Edom, neeflet fub luda, ufquead diem hanc»Tunc receffit ôC Lob*nbsp;nain temporeillo» ±5 Reliqua autem fermonum loram, 8C u* niuerfa quæ fecit:nônnehæc fcriptafuntnbsp;in libro uerborum dierum regum luda^nbsp;i4 Et dormiuit loram cum patribus fuis,nbsp;fepultusamp; eft cum eis in ciuitate Dauid, ôC,nbsp;regnauit Ochozias filius eius pro co. Coüedo excrcitu contra rebelles loram peruenit ad urbcm 'Zcira.Edom uero, uel iHius exercitus nodu fur’snbsp;gcns,pcrcußitinexcrcituloram principescurruum. F«nbsp;gitq; populus luda cum fuo rege loram, adfedes fuas, renbsp;inftda:quandoquidemnonfoli Edomit£ in rebeüionenbsp;perftitcrunt contra regemluda,fedctiamfinitimailliinbsp;urbs, cr nobilis de tribu luda deficit à rege luda loram,nbsp;cr adhafit Edomitarum principi,qui itlis erat pro rege,nbsp;nifiitaq; regnum luda feruandum decreuiffet deus, amp;nbsp;continuandam lucernam Dauidis, iam tunc prona erantnbsp;omnia ad rebellionem. Hebr£i autem aider exponunt,nbsp;Edomitas quidem percuftbs fidftfi ante folis exortum, abnbsp;exercituloram, cr quofdam fitgalapfosredijfe adprosnbsp;pria. Hon tarnen hanc uiiioriam obftitiffi quo minusnbsp;regent fibipofuerint GT feruauerintEdomitieftnuitores ' HH 5 |
|
ge nbsp;nbsp;nbsp;lor^.Et huic fenfui Hehrwa cofentire U!den(ur,ß nôfur.tdeprauata ab Bebrais uel fcriptoru dormitatia. Anno duodecimo loram filii Achab renbsp;gis Ifrael regnauit Ochozias filius loramnbsp;régis ludæ* (or»mduo. nbsp;nbsp;nbsp;Diligenter eß aduertendum Icdori, ad duos regcj Io riflirwocdtoï, erduos Ochoßas: quia Achab rexlßacl duos habuitfilios,quorum prior Ochofias, pofl eiim resnbsp;gnat duobiK annis incompletit : cui frater fuceeßit lora,nbsp;per duodecimannosregnans. lofaphat autem rex luda,nbsp;rexituigintiquinq;annis, cui fuceeßit filiusfuus loramnbsp;odo annK,poß quern filius loram Ochofias uno tantumnbsp;reg^uit anno. Ambo occifi ab lehu, code tempore, tarnnbsp;fcilicet Ochofris nepos lofaphat, quàm loram frater O®nbsp;chpfilt;e,ambo filij Achab. a6 Vigintiduorum annorum erat Ocho^ zias,cum regnarcccepiflct,amp; uno an no renbsp;gnauitinlcrufalem:nomcn maths eius A-thalia filia Amri régis IfracL 2.^ Etambulauit in uqs domus Achab, SC fecit quod malfl eft corfl dno, ficutdomusnbsp;Achab:gener enim domu s Achab fuit«nbsp;Athalia mater Ochofne, filia, hoc efi filia filij uel nesnbsp;ptis Amri regts ifrael, patris Achab, cducauit filium innbsp;impietatcfua,c^cotemptu Icgis diuinlt;e, ficut Achabnbsp;fraterlAthali£. [Qjt£occifofilio regnutenuit luda qua,nbsp;tuorannis,crudelis,fupcrba,cr’ impia focmina. i8 Abiit quoqjcfl lorafilio Achab, adpræ^ liandum contra Hazael regem Syriæ in Ranbsp;moth Galaad,uulnerauerût Syri loram,nbsp;qui reuerfus eft ut curaretur in Iczrahel:nbsp;à plagis quibus uulneraucrant cum Syrinbsp;in Ramoth præliantem contra Hazael re--gem Syriæ, Porrô Ochozias filius loramnbsp;rexluda, defeendit inuiferc loram filiumnbsp;Achab in Iezrahel,quia ægrotabat ibi ipfe.nbsp;Ochofiasrexluda, cumloramregelfracl, pugnauesnbsp;runt contra regent Syrie nouii A faelem, iuxta Ramothnbsp;Galaadiquaflrage pcrcujfus loramàSyrijs,redijtin Ie=nbsp;fraelutfanaretnràuulnereinflido. Qjio defeendit etianbsp;Ochofias rex luda ad uifitandum infirmum loram, quosnbsp;ambos oppreßit pariter conflitutos lehu, de quo fequisnbsp;Soctehu tur,Zelotcs dominus efl, ut nobt amicosfuos familiarisnbsp;maiorum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuishoflibUS.Omnia h£cmala,focies tas regum luda cum regibus ifrael, ÇTquot; confequentcr ams borum intcritus, originem duxerunt ab amicitia optiminbsp;régis lofaphat cum peßimo Achab, qu£ prophetarumnbsp;quoqi diligentia improbata fiât ar accufata,fed impedisnbsp;ri non potuit,quia uerbum domini contemptum fuit,nbsp;^CAPVT IX. Liicus autem prophètes uoca^ uit unum de filiis’prophetarS,nbsp;amp;aitilIi:Accingelumbostuos,nbsp;ÔC telle Icnticulam olei hanc innbsp;manu tua, SfuadeiniRamoth Galaad«nbsp;Cum loram £grotctret in lefrael, uifitareturq; ab O«nbsp;er 'tmpij reges,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei ifrael ac Icgis content |
ptore!,tunc îielifeui mittit unum ex f)Ucrif,hoc eß,di[ci pulis prophetarum, quern quidam dicimtßuff'elonam:nbsp;iubetq; utßrtitercurrat, utq; idpoßit faciluK, lumbosnbsp;pr(ecingat,a/Jumptaq; lenticula olei uel urecolo, pergatnbsp;adRamothGalaadurbem, qu£ iftti diebus ablata ßeratnbsp;régi Syrùe,m qua faueiato rege, exercitut cum belli du^nbsp;cibut remanferat.Sic prophete domini iubcnturnbsp;nbsp;nbsp;obe offitijp» diumt feeundum uerbum domini, difficilia ac periculofa ojjicia,etiam mj rerum publicarum adminijiratione, cumnbsp;uitiC graui periculo,ut uidcri poßitit authores etiaitt desnbsp;ßäionum occifionum,idq; lubenturagerctamp;'loquinbsp;ad cos,qui nuUis admonitionibus diuinis acquiefcat, quinbsp;rerum diuinarum contcmptoresfunt, quia dudum prlt;eanbsp;dida uaticinia prophetarum, infallibili prouidcittiadeinbsp;compleri oportet,modo impoßtbili humanif coufiliß- a Cum^ uencris illuc, uidebis lehu filiu lofaphat fill] Namfitamp;ingrelTus fiifciwbisnbsp;cum de medio fratrum fuorum,amp;intiodunbsp;CCS in interius cubiculumgt; Prophetarum filius,hoc eßdißipului, uel puer, eets neus congregatos principes regni lfrael,uidit lehußHuufnbsp;loßaphat filij ümfi, inter ipfos, quem iubet furgegt;'^gt;nbsp;infecretiora fecum intrare, ueluti uerbu dtiiàuditw’'^' 5 Tenens^ lenticulam olei, fuiides^dper caputcius,amp; dices: Hæc dicit doifl'^us:nbsp;Vnxi tcregem fuperlfrael. Aperies^ofti'nbsp;um,amp;fugics,amp;nonibiexpedabis- 4 Abijtergo adolefcens pucrprophdæ’” Ramoth Galaad, y amp; ingreffus eftillucteccc autfpr**’^‘P“ cxercitus fedebât, SCait: Verbfl mi^iadtcnbsp;ôprinceps.Dixit^IehuîAdquf^’^®”’”*'nbsp;busnobis^AtiJlc dixit: Ad teôpi'*’’^^P®\. Etfurrexitjamp;ingreffuseftcubiculu^ fuditoleum fuper caput eius,amp;a‘*^^‘'^^nbsp;dicit dominus deus Ifrael: Vnxi tet^g^nbsp;fuper populum domini fuper Ifrad. Inter ungendum caput,uerba dei proßrt, ißaelis confecrat,mira prafimiptionisnbsp;lo uitic crßam£,ßed ßrtiorefide in demnnbsp;fandideihomines,quàmutad mandatadei^^^1nbsp;trepidarent.Conflituunturenimfuper gentes^nbsp;ut fefe cogantur maximis obijeere periculifgt;nbsp;qui illoseximitaliquando, quandoq; uero etiü^dnbsp;tentât, çrgratia dat uincendi regum maliti^gt;‘^^ ’nbsp;ueritatè uerboru dei ad gloria dei,pro qua du^^^ ..,nbsp;nitifunt, cr totam u-tam fuam obliganttff, Cl’fi .nbsp;berent preciofius uita, quagloriofius non ponKutnbsp;fi pro ea occumbere contmgat.Statim autem hie propKnbsp;tafiigit,cr noncxpcdatrcjfonfumnecquaß“»’^^' .
amp; ukifearfanguinem feruoruni prophetarum, amp; fanguinem omni«*’’nbsp;uorum domini,demanulezabel*
|
|
MALACHIM secvndvs. Plura loquitur qu.imferiptura indicet, prius iufium ab Elifeo, quod enim uno loco obticetur ob breui^nbsp;alio fuppletur. Stc enim nunc loquitur ut antenbsp;l^^utiuffiis quum ab Elifeo mitteretur, ut fcilicet do=nbsp;impi/ Achab dclcr'et in totum, quantulibet donü^nbsp;irtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’’Wfii« effet, quandoquidem id dominus nunc iubetfie ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficut dudtim predixerat per Eliam futurum. Caufit additur,indigna mors fanäoru, er feruorum do^ ^gt;ttablefabcle,qu£occiderat prophets domini, ” . Et dabo domum Achab, ficut domum f fihi Nabat,ö6 ficut domum Baanbsp;’quot;^’iAhia* ^ubindicat hunc domino deo more effe, ut reg« inJU ut bene prefint : ac cum timoré dei gubernent fub-^‘^°s,populum dei,non fuu/in,imperat. Id fi facere con=nbsp;^^'unant,iterum no folum depomt,fcd horribili iufloq;nbsp;fito éliminât er delet cum tota illorusn pojkrita W nunefateturfaélum cum leroboam er cum Achab Amri,fine dubio etiam futurum de Ichu,fi in man=nbsp;I '^“^isdeiincedererecufauerit. ’ I ^f^abel quoq; comedent cancs in agro t.f^i'ahehncc erit qui fepeliat, AperuitcRo-ft'Uniamp;fugit* j ^efabelisiudiciumdecretum à domino regicommen ,nbsp;nbsp;nbsp;’^^propheta, reuocans in memoriam cidem uerbu do= ^U(,fi^um ad Achab ab Elia propheta domint de dilais ^udo corpore lefabelis à canibus in agro lezrael, ernbsp;I ^‘^Uonfepelienda. lehu autem ingrclTus eft adferuosdo^ ’’'*nifui,quidixeruntci, Reóléne funto.-’^’lia^quid ucnitinfanusiftcadteî’Quiaitnbsp;*‘^gt;No*ftis hominem,8c eloquium eius. V'o .. ^egyeffum è cubiculo princeps aliquis inter multos quid ifk infanits er arreptitius fibi dixerit, pronbsp;'^°’'^it»pioru quiprophetas dominiflultos uiefanos ernbsp;^‘ftiiacos exiflimäterabominantur. Ipfeuero lehu pronbsp;illius perfonam non nouerat, er nonnihil hafijtanbsp;eauere er ex fententia domini agerentur ; ideonbsp;’’’ferrogrft de illo principes Ji hominem nofeant, er il=nbsp;‘‘^/îïjtdw.Kelmorer. At illi refponderunt, Falfum eft,fcd ma «'s narra no,bis.Qui ait cis, Hæc ôi hæc lonbsp;^his eft mihi î amp; ait, Hæc dicit dominus,nbsp;ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;te regem fupcrifrael, EeftinaueruntitaqjjôCunufquifq} toiles F’iliujn fuum pofuerunt fub pedibus eiusnbsp;fi'nilitudinem tribunalis, ô6 cccineruntnbsp;'’'’5gt;atq; dixerunt,RegnauitIehu,i J? Nam fi contra loram : porro loram ob^ J'^^fatRamoth Galaad,ipfe 86omnis Ifranbsp;Montra Hazacl regem Syriæt n ^^udaciu rejfiondent effe pracipitifententia, quic tandem ille arreptitius dixerat,tarnen audire cuphnbsp;^^‘talefit, ex flatim ut audiunt pari uotoparanturnbsp;i,^'^^filt;^‘tndu propheta uerbu:imô domini,fic dominonbsp;^tfante cordibus regJwn er principMn,fic^negotid |
16 REGVM Q,VARTVS. 184 (tdmlniftrando.ut prophétie domim fideles inuenhntur,nbsp;, non cadcnte uel nünmw eortimuerbo ad terrant, fed adnbsp;amußm omnia compleantur,ctiam inuitis portis 'mfèr^nbsp;nt ztr omnibus impijs.Stattm cnim nunc principes arri^*nbsp;piunt lehu,nbsp;nbsp;nbsp;modts quibus poffunt conffiirädo regent fibiftat(iunt,er honore loei er ueflium, clangoreq; tii=i barn in exercitu prefente,regem falutanc, er fibi pne^nbsp;ficiunt,non tam promptitudine obfequendi dei Merbo,qnbsp;rerum nouandarum fludio domino fic diffienfante. sicnbsp;prouidentiedei famulantur improborumquoq;honusnbsp;nam conatus mali: domino enim nihil malnm eft, omnibus utitur adfiium bonum.Exercitus ifrael à rege loratnnbsp;faucio dimifjits fücrat ad cuftodiain Ramath Galaad connbsp;tra Afahelem regem Syrie, qui nunc occafione acceptanbsp;pariter contra loram conffitrant, compléta tempore tynbsp;rannidis lcfabelts,qu£ iam menfuram malitie fite attigenbsp;rat cumfilio er tota improba familia fita, quam excmi^nbsp;derc deus iatndudum prenüciauerat per prophetas,fetHnbsp;pe-q; fiterat eifdein uerbitm domini ridiculo. 45 S^reuerfusfueratloramrexjutcurare^ tur in lezrahel,propter uulnera,quia per«nbsp;cufferanteumSyrijpræliantem cótraHa-zael regem Syriae» Dixit^ lehn, Si placetnbsp;uobis,ncmo egrediatur profugus deciui«nbsp;tate,ncuadat,ö6nuncietinlezraheb Et afcédit Iehu,86 profeäus eft in lezra« hei .lorä cm procöbebat ibi, amp;Ochoziasnbsp;rex luda defeenderatad uifitandu loram*nbsp;lehu Win fiegmter aggyeditur regia fiinflionem, prinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“ cipes confentaneos inueniens.fubito confultat rege obs ruendum in lefirael,iam egrotu à uulnereinfliélo in prenbsp;lio Syrorit. Curatq; ut nemo nouitatis huius nuncius eianbsp;batur ad regem,quo minus fiefie in fitga recipere ucl prenbsp;munirepoßitab incurfu. Ibidem enim, hoc efîinlefraelnbsp;ambo reges impi/ lorâ infirmus er OchoziM iÜius connbsp;foldtoraderant,deiprouidencia condemnati ambo adnbsp;mortëxuius iudiciu dum impedit nemo euadere potefl,nbsp;ficut uolutati illius refifirre potejl nemo,qui omnia mo=nbsp;deratur et agit in omnibus,cuius imperio onines obnoxifnbsp;funt,priemiu accepturifi pareat,er pœnâfi cotemnanLnbsp;’7 Igitur fpcculator q ftabat fupertnrrimnbsp;lezrahel, uiditglobumlehuuenientis,amp;nbsp;ait, Video ego globum,Dixit^ Iorä,ToI=nbsp;lecurrum,amp; mitte in occurfum eorum, öC.nbsp;dicatuadenSjRedéncfuntomnia^
ucnit^ ad eos, nbsp;ait, Hæc dicit rex, Nu n- quid pax eftÆt ait lehu. Quid tibi öC paci? tranfi, 86 fcquere mc. io Nunciauit autem fpcculator,diccs, Vç nit ufqj ad cos,ölt; non reuertiturteft autemnbsp;»H 4 |
|
MAL A CH IM SECVNDVS. incciïus quafiinceffus lehu filij Nâfî,præ3nbsp;ceps cnim graditur» 2.1 Et ait loram,lunge (cumt.) lunxitcp cur rumeiuSjôC egreffus eftloram rexifrael,nbsp;ÔC Ochozias rcxiuda, finguli in curribusnbsp;fuis,egrcflicj', funt in occurfum lehu, amp; innbsp;uenerût cum in agro Naboth lezrahclitac«nbsp;Si dontinui rependere impijs cceperit,nulla uia impenbsp;dictur:Jicutfruflra uigilat qui cuflodit domu, tuß dominbsp;Fatt urgentnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cuftodierit.Vidit quidë Jpeculator bojkm,(ed impe dire non potefl:uidet turmamiehu exmore mcedentem cum tumultu cr propere,tempefliue^ monet, equesnbsp;ßflinato mithtur, primm (y fecundus : indicium tarnennbsp;domim impediri non potuitfita urgebant impiu ut ipfenbsp;quoq^ occurrerctperdiäoni,fccuq; traber et Ochozilt;intnbsp;ey inuolueret communi damno, qui in impictate focia=nbsp;bantur. CongrelJiim autem iflum quis non uidet proui==nbsp;dentia dei mfaUibili euenijje prlt;ecife in eodem agronbsp;chab, que lefabelis tyrannide abftulerat probo üabothnbsp;lefraelitlt;e,ßcuti prædixerat fitturum Elinu propheta c^i. a.3L Quum^ uidiffetloram Iehu,dixit,Pax eft lehuç’At iilc refpondit,Quf pax^adhucnbsp;fornicationcs Iczabcl matris tuæ,amp; uene.-ficia eius multa uigenc Non efl pax impijs,dicit dontinuf: flaka nuUa flieran da regno,ubi præfldum impietates, firnicationes à deo,nbsp;ueneficia y fuperflitiones uigent, or cunt piorum de^nbsp;trimento deflnduntur ut fanita,ubi timor dei poflponô=nbsp;iur, lex dei irridetur, prophet£ indigne traâantur, ubinbsp;mutuum fe iuuant 'tmpij cotura pietatem,ubi fltperflittonbsp;fefeeminaimperant, çyuirideiin exiliumrelegantarnbsp;uel occiduntur. Conuertitautem loram manöfuam,amp; fijgiens ait ad Ochoziä, Infidiæ Ochozia»nbsp;24 Porrô lehu impleuitarcummanufua,nbsp;SCpercuffït loram inter fcapulas t ôCegreC*nbsp;faeft fagitra per cor eius, ftatimœ corruitnbsp;incurrufuo. Fugiunt impijßed non effugiunt domino perfequen^z te. Dolum caufantur in alijs, qui fua crudelitate cunilanbsp;dij}gt;erdunt. Etutre uerampiauoluntatepermotiflte=nbsp;rintprincipes apud lehu, tarnenßc iudicat deus impiosnbsp;quum uult, ut 'miuflitiam ultoris non ßnat ejße 'multam,nbsp;liypocrißm uidet, çy iudicat fcrutator renum zy cor=inbsp;dium,qui quod iuftum efl priecipitiufle fieri,tyrantnbsp;nis rependit tyrannidem. 2 y nbsp;Dixit^ ad Badacer dueem. Toile, pro^ iicceum in agro Naboth lezraelitæîmemi ni enim quando ego 8Ctu fedentes in cur^nbsp;ru fequebamur Achab patrë huius, quodnbsp;dominus onus hocleuaueritfupcr cum. 26 Si no pro fanguine Naboth, amp; pro fan guincfiliorumeius,quemuidiheri,aitdonbsp;minus,redd3m tibi in agro ifto dicit dominbsp;nus.Nunc ergo toile, SCproiice cum in a^nbsp;gro iuxta uerbum domini, Proijeiturnune loram filius AcheA'm agrum Nlt;lt;* |
50 regvm q_.vab.tvs. both, cr exfaëlo refiicatur dudufaâa propbetia Elite, quam tunc nemo credebat,nunc impletacernutomnes.nbsp;Adfiterant olim lehu ey Bidkarduxmilitu, quumEliasnbsp;blt;ecfiiturapr£dixiteoloci,ut certonunc agiofierentnbsp;prophetas domim mentiri nonpofle,(yefl'e audiendos,nbsp;non folum quum profitera nunciant, ut nunc quum re^nbsp;gnum offiruntyfed etiam quumregum peccata puniedanbsp;prtedicSt. Videmus quomodoetiam principes totiesaunbsp;dientes proph etas domim, uelut afuefeunt ad modum lonbsp;quendi propheticum,quos tarnen audire dedignantur.Ienbsp;hu enim hie dicit, Dhs leuauitfuper eum,id efl Achab,nbsp;onus iflud,Eliamq; dixifferecordatur. Si nonfanguinetiinbsp;Naboth cr fanguinemfilioru eius uidi heritugt;^^gt; dicitnbsp;dominus: quaß dixerit,ReueraultioncmdeoccijO Nrf-both GT filiorum eius oppreflionem cor-imfeittp^ ‘‘Jrnbsp;cio nunquim obliuioni tradendam,non fecus acpnbsp;nouefieri coiuigifiethuiufinodinefas. Diffirtqui«^nbsp;Uindi{lam,fcd in tempore reddit iuflus dominus. ^7 Ochozias autem rcxludauidenshoc, fugitper uiam domus horti.’ perfecutus^nbsp;eft cum lehu, amp; ait, Etiam huncptrc““*-^nbsp;in curru fuo.Et perculTcruntcunii'’nbsp;fu Gur, qui eft iuxta leblaam : qui fuglt;t*”nbsp;Mageddo,ôlt; mortuus eftibi. Etimpofueruteumferuieiusfupfr^'^^ rum fuum, âlt;tuleruntinIerufaftuiî«P®7nbsp;licrunt^ eum in fepukhro fuocump^^*^nbsp;busfuisinciuitateDauid. . Ochozias rex luda cemens periculump‘^‘^r’’p^i^ per uiam horti alicuius, que lehu quoqsnbsp;conciliandis locis ilebr£i dicunt Ochoz'^ßl;nbsp;diffè in Samaria, fed deprehenfum adduäuni^ ‘‘nbsp;quern fagitta appeti iufferit, 'm curru adueil‘*^ t ,nbsp;Iblaam, unde aufiigerit nondum mortuus,nbsp;mUlageddo, ubiey mortuus, fediujfidthuflp'^nbsp;»» ciuitate Dauid Siona.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, -, Anno undecimo loram filtîAcbsb» gnauitOchozias fuperludam, ^gi-f^chabnbsp;Ochoziasrexludaundecimoannolorarinbsp;regnare cœpit,Gr uno tantum anno regnouib'^nbsp;fuceeßit Athalia. uenit^ Ichu in lezrahel. introitu eius audito, depinxitocuk®nbsp;ftibio, 8(. ornauit caput fuu, amp;nbsp;feneftram ingredientem lehu P^’gt;E^Lbri, 51 ô^ait,Nunquidpaxpoteftelft^^ quiinterfecitdominumfuum^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Profleifeebatur lehu, or ingrefflts ejllofld^^ t d“* I «ew ueritus, zy ex propbetia Elifei certior denbsp;^jus.lefabelueroucnientemaudiens, ernbsp;erant non ignorant, facie adomauit ut uelnbsp;huc,uel ne territa uideretur: audaciq; acnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦!|ii neaUoquituripfumlehu, 'mfimulandoiüu/mpf^ , ei^“ cr pe^diie m dominu fuum quern occident-dem exemplu obijeit Simri,qui cum occidijfel donbsp;fuumElaregem ifrael feptemtantum diebiAT^^nbsp;Croccifuseflab Amri:ficaptatpotius |
« ilt; malachim secvndvs. ^furiHn ipfi id)U impudent lefabel, dicendo,Num paxnbsp;*lr poterit alteri Simri,lt;iui occiditdominwmfuume ’ Lcuauit^ lehu facicm fua ad feneftram Quis mecû^quis ç’Etprofpicictancnbsp;adeuiïijyoucltrcseunuchi* ” At illc dixit eis, Præcipitate earn deorgt; Etpræcipitaucrunteam, afperfus^nbsp;ftnguine paries, 8C ad equos amp; concul-^’Werunteam» ^•‘ß’icterts lehu uidet pro/picientem è ßneflra lefabe ^gt;lt;Kiuocat ad fe duot duces militü, ex imperat ut eannbsp;^P^acipitent : quad ut faüu cß,reßgt;erfi fut» undi^nbsp;P^ietes dontorum fanguine lefabelis, ex equorum mulnbsp;flrepitu calcata eft m ipfa platea,ßcq; infiliciternbsp;^^erijt iuxta pricdiiliones prophetarum domint, acce=*nbsp;Pf“« yetributioae condigna pro lapidatione t^abath,^uanbsp;^»leramalitiaprocurauerat, Quum^introgreitus effet ut comedes ^^tbiberet^, ait, Ite èC uidete malediâainnbsp;“^3tn,8cfepeliteeam,quia filia regis eft, Qäum^ iftent ut îepelirentearn, non ’”‘’enerûtnificaluariam, 8C pedes,amp; fumnbsp;’’’’smanus, . ^^bu inter poculaltetus de prace/Jù regni,cogitat de '^elienda lcfabcle,fed nimis tarde.latn enim iuxta FÀixnbsp;^ùùum canes iüam laceratam uorauerant in piatea^nbsp;^''^'ft incontumeliam inßgnem caput tantum cum maanbsp;ex pedibut inueiurctur. Taie iudicium manet tysnbsp;maxime uero prophetarum fattdorum latronejnbsp;^ios, ut maledidi fiant deo ex hominibut, ex di-^''^uieißttudine retalientur. ^euerfi^ nunciaueruntei. Et ait, Scr=î f doniinieft,quemlocutuseftpcrferuSnbsp;quot;JJ’^Eliam Thesbiten, dices. In agro leznbsp;Jÿ ^^^koinedent canes carnes lezatel; erit cadauer lesabclficutftercus fu» J'^Tacié terræ in agro lezrahel, ita (Ktprlt;e=nbsp;non dicant,HæceftIezabcl^ gt;, '^ntumlibet uerbü domint perprophetdtdomini ex completuin uiderent,fitterentur,nihil tarnennbsp;^udatur mfide ex moribus, fi-d perfeuerant in mati=:nbsp;iwpietate. Cernuntpatentißiinudei iudiciuminnbsp;regina,fed non rcßpifcunt.'Dominusnbsp;‘^‘^^euerat abolittoné regni lfraelitici,domino deonbsp;Perpem^ ingrati, legists diuin^ccontemptum ulcifànbsp;°P°fuerat,ç[uod ex fito tempore failum eft. I lt;[CAPVT X. iRantautcm Achat feptuagintanbsp;gifilii in Samaria: fcripfit ergo le--hu literas, 8C mifit in Samariamnbsp;ad optimates lezrahel, amp; ad manbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;natu, amp; ad nutritios Achat,diccns, ' }iiJ^'^‘S^f'^xlfrdelconflituituri donùtio, utfitßagd ßi.°’’gt;'iitini^uicuttum idolorum multd diligentia çrnbsp;fi^ncbant. Cognatio fcilicet ex afflnitMnbsp;Ochoziie ex lefabelft,qui omnes itt denbsp;¦ *^(1» ex ffftlt;!loruin{irlt;gt;igt;hetar(tm centra fenfunt |
REGVM Q.VARTVÎ. i8$ ex paternoi tradttiones promouebant pro omni liirilinbsp;ßtacultum Haal, eiuorùcxitiumdonunuicommédauitnbsp;ipß lehu,quod ex ftrenue exccutus eft. Qui uttnam tantnbsp;fedulo curajßet promotionem ucri cultus ueri dei, quantnbsp;ftrenue extirpauit idololatriam. Achab filios habutt fe^inbsp;ptuaginta, quos comuni ftipe ex fifi:o Samaritæ nutrirenbsp;cogebantur: talis tune erat regu tyrannis, ut filios muî^nbsp;tos haberent,quos popubis nutriret catulos leonu ex btnbsp;porum in perniciem reipublica. Seniores de lefraeletianbsp;Samariam abierant ut confultarent de ftatu urbiu, ex finbsp;fitbefte ucllcnt ipfi lehu,uel rebeüare. fimul epiftolanbsp;ßcribitßypocrißplenam, ex plané aliud fiiuebat in pe^nbsp;dore, quàm chartæ inficribebat : feiebat enimfe regentnbsp;efteex ftiturumin ifi-acl, cuius duie métropoles crantnbsp;Samaria ex lefraei Statimutacceperitis literas has, qui ha betis filios dniueftri,amp;: currus dC equos,nbsp;amp; ciuitatem firmam,amp; arma,
Copiamiüis facit fi uelint,eligendiunuexfilijsAs ehab,qui regnet,ex ipfos defindat cotra lchu,uclut pennbsp;ironiam loquensfiabere iüos copiam equorum ex cur^nbsp;ruum,ex munitißimas urbes,quibus cofifi audeant nonnbsp;immerito rebeüare fibi,exrepugnare. 4 Timuerûtilliuchementer, Sf dixerunr, Ecce duo reges nonpotueruntftarecorânbsp;CO, SC quomodo nos ualcbimus refifterci'nbsp;Timuerunt fibi urbiu dues, ex maluerunt filios im=inbsp;piorum exponerc,q eledo à deo régi repugnare, maxi=inbsp;me cum cernerent nuUa difficultate eum fuperafte duosnbsp;regesßrtes,ex lefabelem ßrocißimamfceminam. y Miferût ergo præpofiti domus, Sf præ^ feâiciuitatis, amp;maiores natu, SCnutntij,nbsp;ad lehu, dicentes, Serui tui fumus, quæ^nbsp;cunqjiufferis faciemus, necconftituemusnbsp;nobis regem.-quæcunqjtibi placent fac, Reftfonfum miferunt adlehu urbium prafides,fena tores,ac familia regia nutritores,fefe exfua dedenteSfnbsp;reeufantes alterius regis inftitutionem, quàm quem ipßnbsp;dediftèt. Talium confiliorum author eft dominiis, cuiusnbsp;prouidentia pofttritas omnis Achab deleretur iuxta uernbsp;bum domini.Facilius enim eft régna cum regibus euamnbsp;fcere,q minimum uerborum dei excidere,
Crudele quidem uidebittur Kerbam regK,fed non p« |
|
MAL ACHIM’ SECVNDVî. tuit impcâiriprlt;ecipicntedco. ç^nodßquidintmcßit utrinq;odij adulationisudaffvilionum maldrum,finenbsp;dubiohlt;£cquoq; fuoiudicionondißimulabtmtur. Quanbsp;dominus pradpitßanda funt, uideat qui iubetur ut ddnbsp;roßgt;edu nonpriuatodfßduobfequdtur, Grnonquodnbsp;fuumßtquardt. 8 Venitautem nuncius,Slt;indicauitci, di cens, Attulerßtcapita filiorum regis,^ Quinbsp;refpondit, Poniteea ad duos aceruos iux-ta introitum portæ ufqj mane. Mifcrabile quidein Ibedaculii uidere tot honüntimi Biiferabilc. . , ' r,-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ imo totfiliorum regts capita, m introtu urbis compoft^ td in duos dccruos, trigmtaquinq; uno aceruo, totq; tnnbsp;dlio.Sed erant potius capita uiperarum, qui fi coaluißnbsp;fcnt,toti regno oneri fiiifjcnt gt perditiom, mala fobosnbsp;les peßimorum parci}tum,quos expediebatreipublicanbsp;perditos,quàm faluos ucl ßlices. Quum^ diluxiffetegrelTus eft, SCftans dixit ad omnem populü, lufti eftis fi cgonbsp;coniuraui contra dominum meum, amp;in-terfeci cum^quis percuflit omnes hosî* IO Videte ergo nunc quoniam no cecidit de ferinonibus domini in terram, quos lonbsp;cutuseft dominus fuperdomum Achab,nbsp;8Cdominus fecit quod locutus eftin manu ferui fui Eliæ,. interim tarnen ucritiisprophetidrum dei inculcatur, iudicium domini, quod per Eliam dudu pradidum fite=nbsp;rat,in pcenam totßandorum prophetarum à lefabde etnbsp;Achab occiforum,qui nemini parcebant ßandorum, GTnbsp;mß Abdias propheta feruafjet multos, omnes perdendinbsp;ßterant. »1 Percuflit igiturlehu omnes qui reliqui erant de domo Achab in lezrahel, amp; uni-uerfos optimates eins öi. notos ö(. facerdonbsp;teSjdonec non remanerentexeo reliquiæ*nbsp;Vidctur hicuerßus efßc uclut quidam epilogus,nbsp;breuis complexio operum[ehu,qua ud iamperßcerat,nbsp;udperßduruserat- IX Etfurrexit, SiuenitSCabiitin Samaria: quum^ uenifletad caulaspaftoru,inuia 15 inuenitlehu fratres Ochoziæ regis lu-da,dixit^,Quinä eftis uos ƒ Qui refponde runt,Fratres Ochoziæfumus,ôC defcendinbsp;mus adfalutandos filios régis,amp;filios re^nbsp;ginæ. 14 nbsp;Qui aitjCóprehenditeeos uiuos^Quos quumcomprehendiflentuiuoSjiugulauc runteos in cifternaiuxtacameram,qua-dragintaduos uiros, amp; non reliquit ex cisnbsp;quenquamgt; Surrexitlchu,ingreffus eß,?^ abift.Hebraifmus eß, ubi prater ordinem uerba ßribumtur populari modo. Innbsp;ter proßcißtendum Samariam peruenit ad locum ubi osnbsp;uiumtonßrinieerant, nequis locjm ig^ret ubifadnnbsp;funt: qua hic ßcribuntur. infignis cades ßatrum,hoc eß,nbsp;«micorum Ochozia régis luda. Quit enim occurriffent |
REGVM Q_VARTVS, ipß lehußgnorarentqs geßa in reÿw ißad ,fine ctindanbsp;tionereßionderunt ße amicitia gratia accedereloram,nbsp;Gr filios eins atqs regina, quos illico lehu orcidi pracenbsp;pit impietatis ßocios gt idololatria ,ficut er Mindicesnbsp;proximosfiatrumßuorum,quo pax conßaret fibi GT rcnbsp;gno.Erant uero numero quadragintaduo. Quum^ abifletindc, inuenitlona-dab filium Rechab in occurfum fibi, 8C bc nedixitei. Etaitad eum,Nunquid eftcornbsp;tuum redû cum corde meo, ficut cor meSnbsp;cum corde tuoî’Et aitIonadab,Eftamp;eft:nbsp;damanumtuam* Qui dédit manufiiannnbsp;Etleuauiteum ad fe in currum,nbsp;16 dixit^, VenimecüjöCuidezdß”’^“”’nbsp;prodominoXtimpofitumeurruifnOj““nbsp;xit in Samariam.Et percuflit omnes qn*nbsp;liquifuerantde Achab in Samaria,nbsp;quo difperdidit eumiuxta uerbüdonnWnbsp;quod locutus eft ad Eliam» lehu inuenit obuiantem fibi iußu uirum,qui ontntttfff opinione fondus habebatur, Gr pius dei unius cültor, rtnbsp;poßeris lethro cognati Nloßs cum magna fai»ilù^gt;nbsp;deus continuafße uidetur,ad ßugillandu lßaelit‘gt;^d'*^'*nbsp;doquidem ex gentilitate ad ludaifinum cotiuerfbnbsp;ro gt Jolideoreligiofißiineadhaßerunt,Gr‘ibnbsp;lorum cultura abhorruerut fimperiexemplu^fi^^^^Lnbsp;tilibus, qui femel ueri dei cultum amplexi,nbsp;idiusculturadeficiunt. lonathanfiliumRechabi^'“''’nbsp;lehu,quem Grfalutabatamice,acconfentagt;ie‘‘^‘^ j,nbsp;re dei habere defiderauit, quemGrprottnus‘l‘'‘r^nbsp;lum,Gr nümßrum agnofeens lonathas,nbsp;GT foederis porrexit, gt incurrumrcgisaßi'”'P^'‘^nbsp;îüonabhorruituirfandus à tanta cadenbsp;uerbum domini ßerant toto ßudio ßmperp^f^^^jj,.nbsp;idolorumculturapromotoresmdeßßi.Qt!‘gt;^’^‘’^.nbsp;gnatur oceißs aßieere, er occifori illorumgl'‘‘^nbsp;*7 CongregauitergoIehuomnt^Pgjnbsp;pulum, amp;dixitadeos, Achabnbsp;parumjeh u autem colet cum amp^*^ Aefiduos omnes de familia Achab GT pietatis fua occidit 'm Samaria, iuxta uerbunbsp;Ediamdudumpradidum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 18 NuncigituromnesprophetasB^ä ’ uniuerfes (emos eius,amp;cundosnbsp;tes ipfius uocatead memullus ^fliibinbsp;deretur, facrificium enim granJ^^nbsp;Baahquicunq^ defuerit, non uint^»nbsp;lehu faciebat hoc infidiofe, ut di^P^’'nbsp;cuItoresBaal,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- i'nc»» gt;9 nbsp;nbsp;ÔC dixit lehUjSandificatediemfi’R BaahEtuocauerunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SC. lo amp;mifitlehuin uniucrfumlfi'3f*^’j^fi- . uenerunt cundi ferui Baal: nonnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et duus ne unus quidem qui non uenj ‘ ingrefli funttemplum Baah r^P‘nbsp;domus Baahab ore ufqj ad os» Dixit^ lt;i qui præerat fuper |
MALACHIM SECVNDVS.
Profer ueftimenta uniuerfis feruis Baal '-t protulit eis ueftes»
Ingreffus^Iehu, Sc lonadab filius Rc^ pOabtentplum Baal,ait cultoribus Baal,nbsp;!nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'rquirij-gj óC uidete ne quis forte uobifcu
ƒ déferais domini, fed ut fint ferui Baal ’oli.
’ o, ^•’grefiï funt igitur ut facerent uidimas ^ holocauftaïlehu autem præparaueratnbsp;’pi foris odoginta uiros,ÓC dixerat, Qui^nbsp;j'*9.5effugeritdehominibus quos egöad^nbsp;‘^’^ero in manus ueftras anima eius eritnbsp;P*“® anima illius*
, Padum eftautcm,quum compléta effet ^'^locauftum, præcepit lehu militibus óCnbsp;ducib’ fuis, Ingredintini, SC percutite eos,nbsp;’'Jillus euadau Percufferunt^ eos in orenbsp;B ’dij j Sc proiecerunt milites SC duces ï 6Cnbsp;. ’^runtin ciuitaiem templiBaal,
' nbsp;nbsp;nbsp;protulerunt ftatuas de phano Baal,SC
®^comminuerütftatuamBaaU Deftru^ ’^^riintquoq; ædem Baal, SCfeceruntpronbsp;'iïi„ '®^atrinasufq?in diemhanc»
- ^eflabatitfautores 'nnpiom, cr impietdtii patroni
gt; '‘’'fl'dotej Baalim,lt;iui reginam iiuerterant, regemq; dc ‘ jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prophetdi fiierdnt perfecuti. Hoj 'onitws udut ad
fblennitdtent Baalim couocatos ad u/ium occidit, ^‘^^amen cautela,ut prophetarum domiin piorumnbsp;illii permixtui effet. Qiff 'mpio dolo fraude renbsp;I , reges populos deceperaM frlfa religione, ijnbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diffenfatione dei pio dolo trucidantur omnes :
i'cg'tumlfrdelab pretiofrs uefti=nbsp;^frcris otnnibus exterminatur, gt tmius ueri dei culnbsp;^’'“iltcet non perfrda, zr contra legem dei relinqui-dominus ipfr zrprophettepopuli ifraelis ue=nbsp;^^‘difficulter aufrribilem dimifrrunt Grfuflinuerunt,nbsp;ttioru ^uo^; prauitate pariter iMolcrabiliter dc=nbsp;^''^^‘tdbninarenturè terra fua in Affyrios.
j ^8 P^eleuit itaq; lehu Baal de Ifrack
I 'reruntamen à peccatis leroboa filij Na 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui peccare fecit Ifrael, nö receffit, nee
fk'^^^’qwfiufiolosaureos qui erantinBe^ ^5 ’'^iSCnDam
^fDixitauteni dominus ad lehu, Quia Ij^diofe cgifti quod redum eratSCplace--ornnia quae erant innbsp;(jj^deineofecifti contra domum Achabtnbsp;quartam generationem fe«nbsp;^nt fuper thronum Ifraeknbsp;^^‘*lt;:ypicepoteftdefrgnaregentium principatum,nbsp;deus dc redemptor nofier defrinduit,ut i« facrilesnbsp;‘Pf“^ dowini^ pfopbesnbsp;occidit, Grapofrolos eius perfrcutdefr,iudicidnbsp;ultione iufld perinKret,dtlt;lue facersnbsp;pbanum quod pofl Cbnjli aduentamfldbtft dea,
REGVM Q^VARTVS. «86 frruerét, templumq^; fubuerteret:ncc nonnbsp;nbsp;nbsp;impiam fy
nagogdin, qua franguinem fdndorum fempcrfrtiebdt de regni culmine pr£cipitdret,dc redores ipfius interficexnbsp;ret.Heec tilagnentius. QuiucronoflristemporibusBaanbsp;litis in ritu zr uitijs friniUiinifint, non opus efl plurtmanbsp;dnnotare. Hon défunt Achdbit£ Gr lefdbelitic£ fxmisnbsp;n£, utinam quiffiam melior | lehufuccedat, loftphattnbsp;EzechiaSyUellofriis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘
Porró lehu non cuftodiuitutambula-retin lege domini dei Ifrael in toto corde fuotnon enim receffit à peccatis leroboa,nbsp;qui peccare fecerat Ifrael»
Approbdtur cr lauddtur zelus lehu cr obedicntid^ quia nullam pr£ftiterit clcmentiant deplordt£impieta==nbsp;tis idololatris.Regnum quoq; ifrael ufq; ad quartamgenbsp;nerationem fuampromercede recipit^ficutert^abu^nbsp;chodnezor mi tertiam pro ludais punitis.
51 nbsp;nbsp;In diebus illis cœpit dominus exciderc
(Hfl t£dcre) fuper Ifraelt percufiit^ eos Ha-zael in uniuerfis finibus Ifrael,
à lordane contra orientalem plagam, omnem terra Galaad SC Gad,8c Rubcn,ÖCnbsp;Manaffe,ab Aroer quae eftfupertorrétemnbsp;Arnon,8c Galaad ScBafan»
55 nbsp;Reliqua autem uerborum lehu, Sc uni-
uerfaquae fecit, 8(. fortitudo eius, nónne hæc feripta funtinlibro uerborüdierumnbsp;regumlifaelî'
54 Etdormiuitlehu cumpatribusfuis,fc= pelierunt^ eura in SamariatSCregnauicnbsp;loachaz filius eius pro eo»
5y Dies autequos regnauit lehu fuperIC» rael uiginti SCodo anni funt in Samaria.
In reliquo uero regimine fuonon laudatur, maxime quid uitulos non abftulit à Bethel er Dan, quos leroboinbsp;erexerat.Bt ideo dotninuslfraelemab Afaele duriter insnbsp;ue/iari pernüfrt, GT aufrrri regnum à terra duarum trinbsp;buumcrdimidia.
^CAPVT XI.
mater Ochoziæ,uî dens mortuöfilium fuum, fursnbsp;rexit, Sc perdidit omne fernennbsp;regium.
Tollens autem lofaba filia régis loram, foror Ochoziæ,Ioas filium Ochoziae, fu-rata eft cum de medio filiorum regis quinbsp;interficiebantur, ipfum, SCnutricêeius denbsp;triclinioîSc abfcondit eum à facie Athalif,nbsp;utnon interficeretur»
5 Erat^ cum ea fex annis clam in domo dni.-porro Athalia regnauitfuper terram.
Refrrmato aliquantiffer ftatu in regno ifraelis per Reformau'o lehu de mandato domini occifis impijs, zr fubuerfîs idonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*’*'^**
lorum or A ac delubris occijisq; facrificulis, nunc idem fadum deferibitur in regno luda, fed poft feptem annos^nbsp;quibus impiaAthalia regnauit in tribu ïuda. Brat autemnbsp;Atbdlidttwrloräamp;mdtcrQch^iisregisiMddi iwp{«t
|
MAL ACHIM SECVNDVS. à ijUiifiliiK impietJtc hauferat, ipfa uero ab Achab GT Iefabde,lt;juoriim filia erat. Cemens ita^uefilium fuuninbsp;Ochoziam occïfum,regnandi libidine acccnfa, curauitnbsp;ut omnes filij regum luda fernen rcgittm periret, filij fcinbsp;licetnbsp;nbsp;nbsp;nepoles lofiphat cr Iora,excepto mitumo lodf, ^uem foror Ochozie occulte abflulit,uxor potuificts lo lofabanomine,filia regtsiorä, ne cum reliquis fuiinbsp;Quinueroadhuc loacslaâense^nbsp;rat,ideo nutricem quoq; abfiulit,Grin fccretißimo ali-quo loco iuxta templum domint occultauit, donee infannbsp;tuliu crefeeret, fieretq; feptennis: interim ucro impianbsp;Athaliaregnabat. Videtur exdonüniconfiliofaüum.nbsp;Ut totapoflrritiis Achabnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lefabelss, etiam ex filia ne=i potum dcleretur:ut uideatur q deo dij^licuerit focietas affinitatis quamiofaphat contraxerat cum Achab im^nbsp;pio,iindetain perdita proies fuccreuerat.
é nbsp;nbsp;Tertia quoq; pars ad portam SurtSC ter tia pars ad portam quæ cft pofteurfores (id eftpofl‘habitaculufcutarioru)3( euftodietis exnbsp;cubias domus Mefla*
mus domini circa regem*
Athaliic fummus facerdos loia» da cogitauit injlinilu dei cr prophetarum de reflituennbsp;daftirpe Dauidis, de qua folus feptennis iam pucrloaxnbsp;remanferat,quomodo fidelis tutor tam regni tuda,quàntnbsp;pueri ioM rebus confideret declinantibus. Conuocatis^nbsp;centurionibusnbsp;nbsp;nbsp;ducibus Keuitaru ac facerdotum,tnaa ioribus tribuum ac patribus fanùliarum quibus confide re potuit,confihum mijt mtr a domum domini, fœdu.q;nbsp;inijt cr confultatio»e}n,c^iuramento mterpofîto ojknnbsp;dit iüis filium regis à ciede reliquoritm fùperfiitem loas.nbsp;Communiai uoto decreuit,ut eorimt facerdotumnbsp;nbsp;nbsp;Le t tiitarum,qui de minifltrio templi fabbathofitturo egref furi crantnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tune quoq; ingrefiuri pariter diuideretu^ tur in tres turmas,quarum una mtra atrium templi cir^ cumftaret regem coronand'im,ne ab aduerfarijs obrue^nbsp;retur: altera pars obferuaret portam principalem tem^nbsp;pli,orientalëfcilicct,qu£ hicdicitur porta Sort reliquanbsp;uerotertiaturmaeufioedret eam portam qua de regianbsp;domo proceditur ad templum, qune nomen fuum habe»nbsp;bat ab interruptione, ubi cr regis armati flore con»nbsp;fueueraitt,qui cr cur/ôres dicuntur Gf ccleres. Sic er» |
11 REGVM Q^VARTVy. go duo manipuli extra obfcruabant portas duos, tertià pars regem circumflabat, aec inâi omnes armis, ad re»nbsp;gis definfionem. Ldiiloq; publico denunciatumefl,utnbsp;qui iniujfus mtra fepta cr eancellos fefe 'mgereret, oc»nbsp;cideretur.
Ulandatts loiada fteerdotis omnes primottspopuli adhocuocati, cr Leuitici ordmes diligenter obedie»nbsp;runt, diefabbathi ad hoc mflituto in frequentiinbsp;popidiflantesfuoloeoarmati ex armamentarioDtiui^nbsp;dts, tende loiada facerdos fingulis arma produxerat iu^nbsp;xta domum domini.
arma in manu fua à parte templi dextera, ufqi ad latus finiftrum altaris ôinbsp;cum regem*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ Produxit^ filium regis,Sfpofuitfup« eumdiadema amp;teftimoniumîfeccruntcpnbsp;eum regem, amp; unxerunt, ôC plaudentesnbsp;manu dixerunt, Viuatrex. Omnibus igitur mordmê conjlitutisantet^P^ prope altare holocauflorum,à dextris O'nbsp;duxitîoiada fummus facerdos fiUamregislora«gt;''^P°‘nbsp;tem lofaphat,nomine loas,impofuitq- capitinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftuu*'“'' tiamregni, zrdominideilfraelcoiueflatio«cs^^°^^^ legis Nlofaica librum tradidit in manum illitt^gt;nbsp;feerauit eum regetn luda, tmgendo ipfum oleo facropnbsp;âoadhoc parato. Conclamaueruntq; paniernbsp;ctderant,complofîs etiam pragaudiomanibiu,t:^^'^‘^nbsp;runttViuat rex,hoc efl,diu ftliciter cr fan^^ Kegum mauguratio fit traduione libriflgt;'^'y‘’’’‘f continentis pracepta dei cr conteflationeSjtfnbsp;mimfciat rex, er iuxta eam cm: {la modercturnbsp;in euiusflgnum publice ajficiente populo lexdeü^“^nbsp;tur admanusitlius, Coronauerodecoris obedienti^^^nbsp;reuerentiafîgnatur populi ad regem débita. IJ ^Audiuitautem Athalia uocf»’’P®P li currentis î amp;: ingreffa adturbas’”*'^”*^nbsp;plum domini, 14 uidit regem 'ftantem fuper iuxta morem,amp;: cantores amp;tub3Spropenbsp;eum,omnem^ populum terrg lætantem,nbsp;ÔCcanentem tubis : 8C feidit Athalia ueftiquot;nbsp;men ta fua, clamauit^, Coniuratio, Athidiapertinox nen uereturmulierannatisje^ gerereuiris.Alteraîefabelaccurritaduocemtumuitu=^ «r.nbsp;lt;lt;«tiî populi ad domum domim,uidensqi regem fiaittetttnbsp;tnfuoÿradunbsp;nbsp;nbsp;honore, populum^ concorditeï accla» ftianteitt» |
|
malachim secvndvs. ƒf liberatum àfceinineii tyrannidé i^elis regin^ : fonantibm tubis, fcidit ucflimcnta fua^nbsp;diniindo : Coniuratio Coniuratio: hoe efl,perfidi((,Qrnbsp;inhoneflit defè£lio,queifi faminæ debuerint uiri tantinbsp;obedire^contra legem dei, patrium iufgentium, cumnbsp;gt;ê'ioininiagenti{, gloriofißimommregum inieru^^nbsp;filein. *Ï Præcepit autem Iciada facerdos centu-Oonibusqui erant fuper exercitum, amp;ait «is Î Educite earn extra fepta, Sgt;C quicunquenbsp;^*ftfccutusfuerit,occidaturgIadio.Dixc^nbsp;facerdos ï Non occidatur in tem-pJodomini» non obftantibui fœnùnx cï(:monbus,cui ut uide» » nemo fuccurrebat aulicorum fuorum, quMdoqui^ ^nb omnibus communiter odiebdtur,oberudelißi=:nbsp;fucinus occiforum filiorum dc femine regio na~nbsp;^Ofum,nbsp;nbsp;nbsp;ob idololutriumßuum, quum introduxerat in luda ßteroßandum. loiadu fidclißimus ßu£gen= (gt;‘itronus,c^ pontißx ßummus, iubet, ut duces prlt;£snbsp;ff IKK militiie Athdliam educunt exatrionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cdticeUis, ^^^ioq. occiddnt,extrd ßeptu templi domini, ne tdm cru ^^^lis homicide ßunguine domus domini contaminetur. Inipofucrunt^ ci manus, Sf duxerunt per uiam introïtus equorum, iuxta panbsp;régis,amp; interfecîa eftibi» Adpi-wccptum toidd£c(rmdti,Gr populus omnis qui ^f^bdnt, /ßdcium ßcerunt,nbsp;nbsp;nbsp;locum celßerunt regime ^^end£,ed uin quu equi ßolent decedere dd b.mpli ui= '•’’U.-iftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oceißd efi:Que idmßold refidud uide ^‘^1' de domo Achab impij, or de leßabelis uipered pro ^^'!‘^Qi{ecultum idolortvm inßeruerdt ißraclis regtionbsp;deinde etidmregnum ludd multiplici ßoeditatenbsp;«’^‘*flt;tKer4t, hdneßdnilus pomifix occidenddin iu=‘nbsp;1^ ^‘^^^uudticinidprophetarum. . ^Pepigit ergo loiadafocdus inter do-Sc regem,Sc inter popukim,uteC-’^^popiilus domini, SC inter regem SCpo- . Ingreffus^ eft omnis populus terræ ^*î'plum Baal, SC deftruxerunt aras eins,nbsp;Q “Pagines contriuerunt ualidet Mathannbsp;facerdotem Baal, occiderunt ante alnbsp;ƒ*3» Et pofuit facerdos cuftodias in do-’'“doiuini, ij^ i(iololrffrlt;tr«i« duthoribus,etidm in regtio ïu~ -ßerudnde le^ ^eiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;colendi deum unicum, iurdmentodjirinri gt;'‘^SCm crpopulum. Cuiproximo ^j^^'^bat elimindtio totiusidololdtrUinrcgno lude,nbsp;ftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iehu,quod dederat in regno ißdel. Ad quod ’’’'O nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^xhibebdt, templd idoloru^ ^^‘‘^^‘*^}iindgines proflerncndocum ßacerdotibus^ fif^ Hnos primus erdt lAdthun ßacerdos ’Sddltticus.t:^ecnbsp;ßnp^fl^^i'^nes ßdcrilegiis,nißtGrresnbsp;P^o tonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei,ßecimdum legem in tent or Salomoninßitnerantioimtùf |
RBGVM Q^VARTVS. 187 te?Mtt4„do,er lt;16 inftdijs,fi que Idterent ob perßdos G* impios idololdtrds in populo, muniendo locum perfonbsp;nds,cultum domini in tetnplo exhibentium, 19 tulit^ centuricnes, SC Cerethi SC legio-nes, SComnem populum terræ, deduxe-runt^ regem de domodomini, SCuene-runtperuiam portæcurforumin palatiS, SC fedit fuper thronum regum^ io Lætatus^ eft omnis populus terræ, 8C ciuitas cenquieuit, Athalia autem occifanbsp;eftgladio in domo regis, R-egcminflitutumdeduxerunt conßequenter de do» mo domini,per portam uiamq; regiam,uerßus domum renbsp;gis : ibiq; conflituerunt eum in ßolium regale, cum gau»nbsp;dio uniuerfipopuli, or quiete urbis or regni, gauden»nbsp;tiumreflitutumregnumGauidis.i^ecdum extMd lu»nbsp;cernd iüius in ißdel,qu.e non dubium,ßdn(l{s uiris plan»nbsp;gebdtur ddemptd,^ promißiones diuinds ad ßemen Dd»nbsp;uidis continudndum tirnebant expirdße,pgt;'opter peccd»nbsp;td filiorum. Nutic ergo communiter gaudent, de regnonbsp;reftituto,ey‘ uerocultudei,deletisintérimimpijs idolo»nbsp;Idtris ex progenie Achab,u»de omnis impietds per fee»nbsp;mimis truculentds irrepßerutmt no indigne dominus tditnbsp;topere prohibuerit connubid impidrum uxorumfideli»nbsp;busuirts. ÇCAPVT XII. Eptem^ annorû erat Ioas,cum regnarcccepiflet. Anno feptimo lehu régna-uit loas î quadraginta annis rc-gnauitin lerufalem,nomen matris eius Se bia deBerfabec, 5 Fccit^ loas reéium coram domino cun élis diebusfuis, quibus docuiteum loiadanbsp;facerdos. î^onimpediebdtpuerilis£tds inlods,quo minitsrf=! gid illi duthoritds uigeret,ßdnäo pontificc ddininiflran» ni*.nbsp;teregnum,cuinmaioribusregni,Gr patribus familidru,nbsp;quorum conßilioßUciuscauße regni ddminißrari potuenbsp;riint,qudm à iuuenerege,ettam uiginti annorum hdbeitnbsp;te prudentidimAlioqui etiam ßeniores reges decipi poß»nbsp;ßunt (tb iniquis conßtliarijs.Ethic lods legitimeßlici»nbsp;terq; prdßiit, donee pontificis loiadte confilijs utebatur,nbsp;çr dd pneßeriptum Deutcronomij decernebat caußtsnbsp;regni.
Populus permittebdtur deum fßrdel colere in fuis ¦ excelßs contrd legein,donec fe idolorum culturd non intnbsp;plicdrct.
u |
|
MAL A CH IM SE cv ND VS. à accipiant illas facerdotes iuxtaordincm fufijôCinftaurentfartatcfla domus, fi quidnbsp;ncccflariumuidcrintinftaurarione. loasucliitmprouc^iorîs £tatis,ucl conßlioloidd^, ordi/iabat de reparandu doino domini toia : hoc eß,t(itnnbsp;defaniiofaniiorwn fctnôio, qu^îm de ith-ij feptis crnbsp;tnuris^qu^ omniet fub impia Athalia negleila erant, eTnbsp;partim dirupta,ad exornanda tcmpla Baal. Et teâa nonnbsp;kgitime curata, facile totius adificij machina inficiunt,nbsp;CZ in ruiifitsperducunt.Alioqui non tranfaâi fterant gt;4nbsp;tra centum quinquaginta anni à tcmpli extrußione à Sanbsp;lomone.Sumptuiueroad inflaurationemrimarum, zxnbsp;ruinarum iulfu regts fecundum legis ^ofaicie décréta,nbsp;exigebantur ,dimidium ficlià quolibet uiro numeran'^nbsp;do, quod dicitur pretium perfonale offlrendiim pro aninbsp;ma:Jjmiliter cr fi quidjfonte ofièrretur ad firuéluram,nbsp;hoc efl,arbitrio cordts.Hie autem exaâiones accipiebannbsp;turàfaccrdotibus, iufits reftaurare defiiluoft templi,nbsp;idfinediligentia,e^ quafipriuatimcurabatur, uno accinbsp;pienteabalio,noncommuni confilioGquot; ftudio traita^nbsp;batur. Sub iuuene rege facerdotes ßrte fuo commodonbsp;magif fiudcbarit, quàm publicis (Cdificifs reficiendis, utnbsp;fieri folet. y ^Igitur ufquc ad uicefimumtertium an num regis Ioas,non inftaurauerunt facer^nbsp;dotes fartateda templi. ftee?dot5* Longo minis tempore dilatum opus efl à facerdoti^ bus, nimirum uigefimotertio anno nihil adhuc afitvmnbsp;erat. Sic populi fides cr pietas, fub iniquis regibus deanbsp;prauata,tarde refirmari potuit, cr difficulter. Sic frigi*nbsp;diores infolentiores clerici reperiuntur in inflauran^nbsp;dadifciplina, quàmparfit, ubi negligitur uerbum dei.nbsp;Secusfit,ubi uere facerdotes futit,nbsp;nbsp;nbsp;facrorum curator res fecundum uerbum domini, cui incumbere debent hi qui de forte funt domini. g nbsp;nbsp;V ocauit^ rex loas loiadam pontificem amp; facerdotes, dicenseis; Quarc fartateda non inftauratis templisnolite ergo ampli-us accipere pecuniam iuxta ordincm uc-ftrum,fedad infiaurationem templi reddi-teeam. Roc loiada uocat pontificem iam triginta annos nlt;u: tiis, feriofius iubet trailari opus à facerdotibus, ut lenbsp;gitime colligatur pecunia, ratioq; deturimpenfarum Cfnbsp;expenfarUjUtdecetproadificifirefarciendis. lam enimnbsp;rex fufiieéîos hobebat eos de fraude, fecundum Hebr£osnbsp;quoq^.ldeo dicit:Adfartateàa reddetis pecuniam ifiam,nbsp;non ad alios uefiros ufus. Prohibitif funtfacerdotes ultra accipe re pecuniam à populo, amp; inftaurare farta-teda domus, 1 o nbsp;Et tulit loiada pontifex arcam unam ape ruitf foramen defuper, Sf pofuit illam iuxta altare ad dextram in^rediptium do-mum domini, mittebantt^ illo facerdotes qui cuftodiebant oftia, omnem pecuniamnbsp;quæinferebatur adtemplum domini. |
Il IX REGVM Q.VARTVS. Quumf uiderentnimiam pecuniamcf fc in gazophylacio, afeendebat fcriba régis ÔC pontifex magnus, colligcbantf ,Sinbsp;numerabant pecuniam quæ inueniebaturnbsp;in domo dominiî Acquieuerunt facerdotes, ut tarn pectiniarumfufce^ ptio,quàm cura inftaurationis fine ipfis fieret,alio^ monbsp;do prouifio à rege decerneretur. Sed confilio loiada ar^nbsp;ca parata efl, defuper aptato firamine, per quod peeit^nbsp;nia mijceretur,qu£ fuo tempore aperiretur, CT uume^:nbsp;rato are, cr in fafciculos coUigato ex ordine reftituere^^nbsp;tur fuo loco ad dextram fcilicet altaris holocaufit- in quanbsp;facerdotes ea qua offirebantur mittebant : no’fnbsp;lucufq;pertingendi facultas erat plebi.Sacerdos ueronbsp;magnus,cum fcriba régis ciflam euacuandi amp;nbsp;di pecuniam facultatem habebant. lt;|f Sf dabant pecuniaparatam eorum qui faciebät opus,quibus commonnbsp;data erat domus domini x qui expendebatnbsp;cam fabris lignorum, in cæmentarijsiisnbsp;qui opcrabantur in domo domini,nbsp;IJ SCijs qui cædebant faxa, ut emerenfnbsp;gna amp; lapides qui exddcban tur î it^nbsp;plerctur inftauratio domus domini**’nbsp;uerfis quæ indigebant expenfa admn’’*^**nbsp;damdomum. Pecuniafignata e)-ogabatur à prafiilis oper'n if fus GT mercedem fabrorum ac latomorum, caiii^^‘'’'‘'’nbsp;rum, aliorumq; qui operasfuas locabant adnbsp;das ruinas quafeunq; totius domus domini. Veruntamennonfiebant in don*” mini hydriæ, 8C fufcinulæ 8c thuribni’nbsp;tu bæ, amp; omne ua s aureu amp; argcntengt; d£ pnbsp;cuniaquæ inferebatur in templn^^*”””’''nbsp;I y Iis enim qui faciebant opus, dabatur,»nbsp;inftaurareturtemplu dominiî Oblata pecunia in templi flruHurasfolttnt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a tur,non in uafa miniflerifinifi fuperflueret necefforias operas tcmplo. videtur enim tnedi^^^fnbsp;parumliberalisdefignarideuotioo^entiuf’^^^ :jnbsp;fleer it oblatio pro reflauratione adificioruifinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;| u in alios ufus expendidebebat,prouafisuarifl^^ ’ fatis modicum erat. non ficbat ratio his hominus cipiebant pecuniam ut diftribucr^”*^nbsp;artificibus,fed in fidetradabant^^n’*nbsp;Gifcendumhoc loco communiumexptff^^.nbsp;Hatores fideles eligidebere, de quorum dext^‘‘‘‘_nbsp;hil addubitetur, ut ratio neceffaria non fit:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;[jj rationibusnegotia aguntur, foletfieri, utqi*^^’^n'*^.^ funt, rationes etiam parumfidasfupponere pof^'nbsp;opus tn rationibus publicorum officiorum, io^^nbsp;integris probatisq^ uiris commendanda.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦- 17 Pecuniam uero pro delido, Sf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jj, pro peccatis, non infercbant in domini,quiafacerdotumerat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Pecunia qua à populo offircbatur pro lt;1 i( i6 |
MALACHfM SECVNDVJ. pfccatisiuxta legem, non ponebatur incapfam,fed fa»nbsp;^^dotum fufîentatiom cedebat.ln fumma,difcimus ecclenbsp;fi'ffliciis ruinas femper tardius ac difficilius reparatas,nbsp;^°fiwircßrmationem negligentius aggreffam àfaccr»nbsp;quàm laicis,ab epifeopis quàm regibus, quorumnbsp;^iorfliit cura ditandarum ecclcfiarum,hoc efl, reddi»nbsp;^uiimpro fuo ufu, quàm reftituendee pri/c£ er uerie re»nbsp;liamp;onis in fide er moribus.Solus hic loiada ex/àcerdo»nbsp;^ll'Us idola extcrminajfe legitur,alibi Samuel,îîelias, Henbsp;prophétie fcilicet er reges,negotium fubierunt di
^Tunc afeendit Hazael rex Syriæ , SC P*ignabat contra Geth, cepit^ earn, di^nbsp;Jf’fit Hazael faciem fuam ut afeenderet innbsp;I ‘ttufalem,
5. Quam ob rem tulit loas rex luda omnia ^nâificat3,quæconfecrauerantlofaphat,nbsp;loram, 8C Ochozias patres eius reges lunbsp;quæ ipfe obtulerat, amp; uniuerfum aunbsp;quod inueniri potuit in thefauris temnbsp;P^^'iomini, amp; in palatio régis: mifit^ Ha^nbsp;regi Syriæjamp;receffit ab lerufalem.
J^cliquaautem fermonumlcas, amp;unix ’’^rfaquæfecit, nonne hæcfcriptafuntinnbsp;'“to uerborum dicrum regum luda^
^onuerfîs ad dominum,prodefl magis affliClio et hu ^i^tio quàm filicitas er gaudium. ideo non efl hicfi»nbsp;^^irie diuina: Afaelis Syri irruptio,fi perfeueraflèntnbsp;Minorecultuq;domini:fed defertio illorum, erop»nbsp;^'^'^^0 ab mpijs,fînepcccato regis populiq^ erfacerdonbsp;£Tlt;lt;t.Sce«rtdtMn Hebrieos l04s rex pofl mortemnbsp;infolenter uixit, à facerdotibus perfuafus, diuinunbsp;‘'1‘quid adhiefifle ex educatione eius in templo.lmô fenbsp;salomon,in ipfo fan{lofan£torum,ut effetnbsp;Leuitis c^terisq^ hominibus facratior. Qjiibusnbsp;^^^ensftulte, lt;i Zachariaprophetafilio loiadlt;e corre»nbsp;^'f^ffl,quem propterealapidaripriecepit, eruiamdonbsp;'quot;'lideferuit, utiuflißimepertuliflemalaiudicetur hocnbsp;^^poreiamiflaprincipali urbe PaLeflinorum Geth Hicnbsp;^^filymam quoq; coaClusfit turpibus conditionibus re»nbsp;»’’quot;»'c,donarijs templo fanCîificatis, àfc er patribusnbsp;dudum,non quidem omnibus,fedexmagnlt;(
Surrexeruntautemferuicius, amp;coniu^ ^‘‘crunt inter fe.perculferûtœ loas in do^nbsp;Mello in defeenfu Sella,nbsp;jj ^®2achar nanqj filius Scmaath,8Cloza-ç ‘^filius Somerferui eius, pereufteruntnbsp;, 8( mortuus eft,8cfepelierûteum cumnbsp;ftibus fuis in ciuitateDauid, regnauit^nbsp;^’fias filius eius pro co.nbsp;^^^iprophetamfanClemonentem occiderat, imme»nbsp;j]) '^^nnium beneficiorum, qua; à loiada pontifice Za»nbsp;e^-'^ ^‘^^^ifegis patrono,fufccperat\ nunc feruorumnbsp;pertumultum. Talis finis manetnbsp;domini,perfecutoresprophetaru, ernbsp;‘^âWirf profumentes,beneficiorum quo^ inÿ'UtQf»
REGVH CL.VARTVS, ï88
^CAPVT Xin.
^Nno uiccfimotertio loas filij ^(Ochoziæ régis ludæ, regnauitnbsp;loachaz filius lehufupcr Ifraelnbsp;in Samaria decë 8c fepté annis,nbsp;Scx annis Utuit loM in dei (eitiplo, cum intérim reanbsp;gnceretapudluditmAthaliit,inSamctriniehu. R.egninbsp;autemloitsannouigcfîmotertio,in initio ciufdan anninbsp;cæpit in Samaria regnare loachaz filius lehu, poflquamnbsp;pater uigintifeptem annis completis regnauerat: regna^nbsp;uitq; annis fcdeeim.
X Etfccirmalucoramdomino, fecutus^ eftpeccata leroboam filq Nabat, qui pcccanbsp;re fecit Ifrael.SC non declinauit ab cis,
EatenusquidemmalumficilJè legitur loachas,ficut cr pater iÜius, zy- primus rex ifrael lcroboam,ut uituïosnbsp;coluerintomnes,fub titulo dei l/rael,cr non cu legis Monbsp;ptclt;e obferuantia, non in templo Salomonis facrißcia ofnbsp;fircntes, necfecundu uerbü dei uiuentes cr iudicantes,nbsp;5 Iratus^ eft furor domini contra Ifrael,nbsp;Sc tradidit eos in manu Hazael régis Sy-ri3e,óCinmanuBenadad filq Hazael cun*nbsp;dis diebus,
4 Deprecatus eftautemloachaz faciêdni, Sc audiuit eum dominus t uidit enim angunbsp;ftiam Ifrael,quia attriuerateos rex Syriæ,
E/eJîwî dei populus multipliciter peccans,ctiam affli gitur plcrunlt;j; ad ipfius emendationem: ut inteUigcre uel irnei ppi,nbsp;nofewter cogantur undeiÜorumpendeat falus,quàm be=nbsp;neficum patrem habeant, quanta impietas (j( eum con-snbsp;tempfiffe.ldco nunc quoq; populus regnilfrael,ctiam abnbsp;olitis Baalim cultibus oßenditur nondum plene conuer^nbsp;fus ad dominum. Daturq^ rcgnum ifrael pro aliquafuinbsp;parte in manus AfaeUs régis Syrilt;e,qui flagellum domi=snbsp;ni ordinatus fiterat,Gr pricdiClus^ unde fibi magis ifraeanbsp;litieprojfexiffcdebuerant, ad domino deofuo diligentnbsp;tiusferuiendum.SucceflitAfaeli Bcnadad alius à prio=nbsp;ribus,quo graflfàre incipiente in rcgnum ifrael, rex loa^nbsp;chas confitgere caepit ad dei clementiam,e^ orauitjicetnbsp;indignus addominum:quemnonpro iüiusmeritis donunbsp;nusexaudiuit,fed propter ucritatem er promiflioncsnbsp;patribus faClasfuccurrereccepitoppreflts, er qui iainnbsp;pro flta bonitateliberareeleClosdecreuerat, prouiden=:nbsp;tia lÏMjregi ipforum orationisgyatiam erinftinüum connbsp;tulit:omniafolafuagratia^non meritis hominum, qui»nbsp;bus non efl obligatus, er qui in muit is oinnes fempernbsp;offindunt,crcoramiudiciodeiiuflo peccatores inue»nbsp;niuntur,
SC dedit dominus faluatorem Ifraeli, SC liberatus eft de manu régis Syriæ t habita.-uerunt^ filii Ifrael in tabernaculis fuis,nbsp;eut heri SC nudiuftertius,
é Veruntamen non recefferunt à peccatis domus leroboam, qui peccare fecitifrael,nbsp;fed in ipiîs ambulauerunt: fiquidem lu,,nbsp;eus permanfîtin Samaria,
, Sdluiitor ifwli datuSffecuttdum îîebr£os, filius fliit
U X
-ocr page 376-|
« MAL ACHIM SECVNDVS, ip/îuiioitchitf,nomine loM,qui eti(tm pâtre adhuc uiuett teprojperemilitauitcontraSyrios. tdeoq; adhuc pâtrenbsp;uiuente regno pr:eficitur,GrpM redditur ifrueli çy' temnbsp;porum tranquiÜitâi, etiam nondum plcne conuerfît.nbsp;Quandoquidem tehuipfeauus non omnia delubranbsp;deiccerat,(^lucu^adhuc ftabat Samaria,Sic difficilenbsp;affieta relinquuntur.Etfatius eß femel omnem facrilegünbsp;cultum extirpare,quàm radicibus dimißis, iugiter aduernbsp;ftri impietatibusffiubinde fuccrefcentibus.l ~ nbsp;amp; nö funt dercliäi loachaz de populo, nifiquinquaginta équités ,ôC decc currus amp; decem millia peditum t perdiderat enimnbsp;CCS rexSyriæ,8( redegeratquafi puluercmnbsp;in tritura areæ* g Rcliqua autem fermonum loachaz, 8C. uniucrfe quæ fecit, SC fortitude eius, nonane hæcfcriptafuntin libro fermonum dienbsp;rum regumlfracl? Dormiuit^ loachaz cum patribus fuis, quot; Sefepdierunteum in Samaria : regnauit^nbsp;ïoas filius eius pro eo«. Ad cxtremain huiniliationem regnttw îfraelis fub toa chas deucnerat,ut uix iam regnum diet mereretur,quannbsp;doquidem exercitui ipßu^ redadus fiiit in minutißimünbsp;nu/inerum,fcilicetextotmiÜe myriadibus, refiduitan*nbsp;tum erant quinquaginta équités, decem currus,nbsp;nbsp;nbsp;de^ cem miUia peditum,reliquis omnibus ucl oceißs uel fub^ iugatis Syrorum regno, ^ifericordia ergo fola feruatusnbsp;eß tibi lfrael,tantopere imminutus uiribus humanis.Tucnbsp;ergo iüisferuatorem mißt dominus, etiam indignis, fubnbsp;quo re fumer ent uires gloriam,femper tarnen in pec^nbsp;catis Ieroboäperßßentes,quia tandem excindendi erat.nbsp;Ionbsp;nbsp;^Annotricefimofeptimo loas régis lu da regnauit loas filius loachaz fuper Ifrael in Samaria fedecim annis, jj 6Cfecitquodmalumeftin confpcéludo mini: non declinauitab ontnibus peccatisnbsp;leroboamfiliiNabat, qui peccare fecitlC-rael,fed in ipfis ambulauir j Reliqua autem fermonum loas, 8C uni-uerfaquæ fecit, Scfortitude eius quomo-do pugnaucrit contra Amafiam regem lu-da,nônnehæcfcriptafuntinlibro fermonum dierum regum Ifraelî’ loas aliquando lehoasfcribitur,tam rexluda filius Ochofiie,quàm rex ifrael filius 1oach£, qui regnauit fe=nbsp;dccimannismorealiorÜregulfraclno omnino maloru.nbsp;ij Etdormiuitloascüpatribusfuis: lero-boam aut fedit fuper foliö eius. Porro loasnbsp;fepultus eft in Samaria cum regibus Ifrael« Etiam leroboam hic filius loas fediffe dicitur in thro^ num patris,quia ipfo aliquandiu uiuente, regem ficeratnbsp;filium pater. 1^ ^Elifeus autem ægrotabat infirmitate, qua Sc mortuus efttdefcédit^ ad eum loasnbsp;rex Ifrael,SC flebat coram eo, diccbat^îPa-tcr mi, pater mi, curr’ Ifrael SC auriga eius. |
Ao REGVH CtVARTVS. Inferitur hic obitus Helifei propheta, eiusq; teßatnen tum,quodrcgiloaskumiliteruifit4nti infirmum legauitnbsp;ad falutemgcntis,ut morientis propheta; beneficia apudnbsp;regem er poßeros non intermorerentur, timor cwltwsqjnbsp;omnipoti’tis fiueretur,ß ffies aliquafalutls extaret. Rexnbsp;fleuit fuper faciemiielifei,erplanxitipßusobitum,fii:nbsp;quidem ualde fetiis. Coeperat enim cum Helia conuerfarinbsp;anno dcctmo nono,rcgis lofaphat, à quo lapß iam erantnbsp;fupra quinquaginta anni, uclfexaginta, ufj;fdlicet adnbsp;tempus proximum reßitutlt;e falutis inlfrael fub hoc loas,nbsp;qui nunc appeSatprophetam patrem,cr currum,auri^nbsp;gamq; ifraelis. Keuera enim reges habere debent cr co^tnbsp;lere prophetas ueros ut patres,cr ut pupilla»i ocidi de^nbsp;findere,er ßnere fe moneri,doceri, argui G!' ducifc-cicftnbsp;dum uerbum domini in uiam falutis. I y Et aitilli ElifeusîAffer arcum 8i fagi^as, Cum^ attulifletad cum arcum SC fagittas,nbsp;if, dixitad regem Ifrael: Impone manuinnbsp;tuam fuper arcum »Et cum pofuiflet illemanbsp;numfuä,fuperpofuit Elifeus manusfuasnbsp;manibus régis, Sc aißAperifeneftram orientalem. aperuifrct,dixitElifeus:Iacefagittamlt;*’*^nbsp;cit,Etait:Sagitta falutis domino, SCnbsp;falutis contra Syriam: percuties^Syf*^*”nbsp;inAphcCjdonecconfumaseam*
r urfum dixit régi Ifrael:Percute iacul® ram «Et cum perculfiffet tribus uic*!’“^’nbsp;ftetiifet,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Arcus er fagitta ,ßmiliter nbsp;nbsp;terrae percr^^^ fignafiierunt,^^admanumregi,quibusßd^^‘' riasdifeeret à propheta diuino inßindunbsp;Confolari dominus regem uoluit, qui agrotut^ Pnbsp;tam domini confolaturus aduenerat. lußitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ ...n^ régis imponi arcui er fagittis, cuifuam quo'}'^ propheta fuperpofuit. Apertaq^ fineflra,nbsp;ta contra Syriam portendebat tot uidloriäS,nbsp;âu dei fagittas ieciffiet. Ea aute omnianbsp;tie dominus donare uidetur, ut reges difcantnbsp;uerbum dominijUliusq; fidelesprophetas.fip^^^nbsp;rat in tribu luda, licet er alia eiufdem noinb’^^ UifiatUtnbsp;buAfer. Circa Aphec luda: dudum Achab Wnbsp;ficeratcumrege Syria;, pcrcuffieratq;lßaellt;^^^^*'’!{nbsp;lia peditum una die. Eiufmodi falutcm nunc pt^nbsp;fiituram deregno Syrorum, multismillibttt^'^‘nbsp;tribus pralijs, qualia optaffet plura °bi'amp;lrj^percußnbsp;ß dei prouidentia pluribus uicibus terram iac 'nbsp;fiffietrexloa5,ernonfoliimter. Jicrunt Mortuus eft ergo Elifeus, SC t^P eum« Latrunculi autem de Moab**nbsp;in terram fequenti anno« Quidai» |
|
kalachim secvndvs. Quidam autem fcpelicntcs hominem ui ucrunt latrunculos, amp;proiecerunt cada^nbsp;in fepulchrum Elifei ; quod pcrgebat,nbsp;^ctigit offa Elifei, 8C reuixit homo, 8C fte--UtfUpçj-pçJçg ^lgitur Hazael rex Syriæ afflixit Krael ^Undtis diebus loachaz: Sfmifertuseftdominus ecrUjöCrecon^ ^‘iiatus efteis propter padum fuum quodnbsp;^abebatcum Abraham amp; Ifaac, SClacob,nbsp;^uoluitdifperdereeos, neqjproqcerepe^nbsp;’’•tiJs ufq; in præfens tempus. Mortuus eft autem Hazael rex Syriæ, Si » ^^SnauitBen adad filius eius pro co, ' ' Porróloas filius loachazjtuliturbes de I ^3nu Ben adad filfi Hazacl, quas tulcratnbsp;' P nianuloachazpartis fui iureprælfi: tri-°*’suicibus percuflîteumioas, Si reddiditnbsp;^iuitates Ifracl, fando prophda mortuo,M.oabitariim latrun ’^depricdatorcs terrarum irrueri{nt,etiam in terranbsp;^’^‘^‘^^¦Sepulto autem Helifeo,fecundum Hebrao! in fó=nbsp;^^‘^'^faxo opertam,contigit eodem anno, ut prope cunnbsp;locum fepelîendiii ejfet lt;lui]fiain,fubitoq; irruentisnbsp;^^trunculii,cedere cupientes flatim,non (^uidein no^nbsp;’^fepulchrum eruendi fpacio permijfofepultoribu^,nbsp;ƒ ‘^in de fepulchro Helifei leuauerutn,mortuumq; ofznbsp;'^“flïelifeiappofueruitt. A.d quorum coiüadum oßiunbsp;reuixit mortuus ifte ftetitq; in pede!,ad iniracunbsp;^Sjoriie dei,cr teflimoniü tam fandi uiri uitlt;c, quàmnbsp;°Pbetiarum.Vt rex Cf regnum tanto audito miracult;^nbsp;.‘^iominum ßrtim ßgt;erarent,ey colerent rcligiofiu^,nbsp;c 1‘’l’ pr^edidat expedarent certius ,t^onadnbsp;°ßium Helifei,qu£ non propterea translata funtnbsp;( quot;°»orata,fedadprophetarumhonorem,crauthorinbsp;Uerbi dei,cuius ipfi prtedicatores lt;; deo mißi coin=nbsp;^^arentur^Suitt qui non reuixijfe mortuum uelint,fednbsp;.^“^i indignumconfepiliricum uiro dei ftetißc in pe=nbsp;irrationabiliufnbsp;quàm ut inultii tmprobari debeat. Catera iamnbsp;^‘^funt,ç^ claraobmißisfabultsludteorum deSelluntnbsp;^^uofieele. ^CAPVT XlIII. N anno fecundo loas filii loa^ chaz régis Ifrael regnauit Ama-fias filius loas regis luda,nbsp;uigintiquinque annnorueratnbsp;quot; Inbsp;•'iat ^*^*'*®nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lerufalemï nomen J’is eius loadan delerufalcm, ßlt;^undo lO(US,ßlij Ioachas,filq lehu régis lfra= regnareftper ludam Amazias trigeßmofeptisnbsp;regnauit quadragintanbsp;bu^ '‘^^fideamuspariterregnajfefilium cumpatre trinbsp;^’^gt;'^f^}aduigintinouemannos. domino, uerun-non ut Dauid paur eius. luxta om- % nbsp;nbsp;™ uiginuquinquc auiHiuiucidi. 'ïenï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘ autem amp;no |
REGVH CtVARTVS. 189 nia quæ fecit loas pater fuus fecit, 4 nbsp;nbsp;nifi hoc tantum quod excclfa non abfhx leruntt adhuc enim populus adolebat Si immolabatincenfum inexcelfis, Comparatione Dauidis malus dicitur cum redumfiss cijfedicaturin oculis domini, ßcut er Joos pater eius.nbsp;No enim excelfa abßulit,in quibus populus facrificabatnbsp;contra legem dei,ut confueuerat. y Cum^ obtinuiffet regnum perculTit feruos fuos qui interfecerät regem patternnbsp;fuum: 6 nbsp;filios autem corum qui occiderant, non occidit,iuxta quod fcriptum eft in libro legis Mofi,ficutpræcepitdominus, dicenst Non morientur patres pro filqs, neqj filrjnbsp;morientur pro patribusîfed unufquifq; innbsp;peccato fuo morietur, IpfepercuffitEdom in uallc Salinarum decern millia,Si apprehedit petram in pracnbsp;lio,uocauit^ nomen eius ledheel, ufqjinnbsp;præfentem diem, Vrobita/s Aynaziae notatur,quod in temporepatris obitum uindicauit de homicidis,non ex ßirore erfubito,nbsp;nec cum feuitia filios iüorum pariter occidaido,qui comnbsp;plices non fiierantmaliparentum fuorum. Sic enim lexnbsp;iubet,ut quifq^ pro fuo tantum non aliterius peccato luatnbsp;mortem er plagas.A dementia igitur commendatur,^^nbsp;fiudio legis diuinie:/ferandum quod er inalijsfiieritnbsp;mulatoriufiititelegalis.ldeo féliciter tandiu prafiiit es*nbsp;uidoriashabuit, quandiufecundu dei timoremineeßit.nbsp;'Edomitasenim domuit, occifis multis millibus inuaUenbsp;Salinarum,hoc efl iuxta mare Sodomiticum. Petramqinbsp;cepit flue firtalitium fiterit,fiue urbs, uerfo ilUus nomine in tadeel, ol'm quoque Kecen dida, urbs ut uidetufnbsp;tnfignis Arabite, ^[Tunc mifit Amafias nuncios ad loas filium Ioachaz,filii lehu régis Ifrael, dicéstnbsp;V enijSi uidcamus nos uultibus, Fadle reges infolefcunt ex proffieris, timorisdeiej' inroïcntîa modeflùeobliuifcunturexuidor'qs, pro nihilo ducunt, tcguni.nbsp;cumplebismaximo incommodo,libidini bellandi fatisfa^nbsp;cere, quicumpaflores effe debeant populorum, luposnbsp;agunt,ludanturcumhoflibuscruoreamicorum. Bellumnbsp;Amafias finecaufaindicit regilfraehhoflilitertnuade^nbsp;re,cfl in/fiiccre mutuum, copias educcre, claßieum cdanbsp;ncre. 9 Rcmifit^ loas rex Ifrael ad Amafiam re gem luda, dicens t Carduus Libani mifitnbsp;ad cedrum, qui eftin Libano,diccns: Da-filiam tuam filio meo uxorem, Tranfie-runt^beftiæ faltus,quæ funt inLibano,nbsp;Si conculcaucruntcarduum, loasrextfradabudifeoaliquantulum melius inflru dus,nouit fe hoflem habere regem Syritc,non luda. Pronbsp;itocatus tamen,fuperbareffondet, apologo ufus, quo p^tnbsp;gnificaretflultitiameorum,qui conditionis fute obliti,nbsp;ptdiQraprtefumdnt, cunt non fufficiiint minoribus.Leuinbsp;n 3 |
|
occafione filicitatii tumcnt contra, fefeßrtiorcs, fùe cwmbunt. Notât autè A maßam uelut carduum infultarcnbsp;uoluiße cedro Libani,regi ißael, crfefe cfjirre cum pronbsp;bro amici, pojjè^; facile fieri, ut «cl Syrorum rex ,fiuenbsp;Edomitarum infolenter dimicantes utrofij; conculcent:nbsp;fàtiiK effe concordia crcfccre,ut pari ter commumbut honbsp;flibmrcfîftant, dum res poflulauerit, alioqui facile eflnbsp;carduum uinci à cedro.
Prudenter admonet,ut gloria iam parta fatietur, de-inceps domifedeat,malumfibi impendcns non prouocet uel promoueat,fic^ alterius regno non inhiet, ne fuumnbsp;c^uoc^; amittat.
Secundi Paralipomenon uigefimoquinto caufa tanti tvali defcribitur fùiffc idolorum cultura, quant de Pdomnbsp;eduxerat, quos indomini dcJfieâMn colere incepcrat„nbsp;qui eumiuuertü contra deos qui fuasgentes definderenbsp;non poterant.Tanta infania implentur facrificuli idolo*nbsp;rum.îiuttc igitur iufio dei iudicio pergit probe admoni=:nbsp;tuf confcifcere fibi malum, bellum fufcipere cum rege jfnbsp;racl. Voluit cnim dominus lUum perdere, cafligare fitnbsp;crilegium.ln Bethfiames congreffus fit,uinciturq^ qui pronbsp;uocauit primus: caditurqi ludof, qui infolcntùe régis fuinbsp;non refiiterat,qui fine neceffiaria caufa fratres fiuos,quianbsp;tnfirtniorestunce/ficputabantur,contempficrat, cr uixnbsp;rf Syrijs liberatos,opprimere conatur. li Pcrcuflus ^eftluda coram ïfrael, geruntunufquifquein tabernacula fua IJ Amafiam uero regem ludafilium loas filqOchoziæcepitloas rexifrael in Beth^nbsp;fames,8Cadduxit eum in lerufalem î amp; in^nbsp;terrupitmurum lerufalem,à porta Ephra^nbsp;im ufque ad portam anguli, quadringcn-tis cubitis.
Capitur merito rex ludä 4 regel/rdelfqiti cdptttm re ducit Hierofiolymam regem Hierofiolym£ turpifiimd ca^nbsp;ftiuitate, cui longe mors fitififiet tolerubdiort coailo ui^ |
2.0 dere,nonfolum rapinam preciofarum rcrum ontiiium tn thefaurts domus doiniiu cr rcgijs,fed etiam urbis muro^:nbsp;rumfraduras, cr cafum maximum. Deniq^ obfides «1«nbsp;duejt Samariam à Tiiierofolymis rex ifrael, exemplum rcnbsp;lidoregibuf, utfapiant, malummaximumbelli nonnbsp;fitbi confeifeant, fed oblatum quoquo pado polfunt dcanbsp;clinent.Varia ejl cnim alea belli. Pacilc fufeipitur, quodnbsp;difiiculter firtur. Catera utriufiq^ régis parum fkfiora lenbsp;gunturin uerbts dierum. Hicuerfit dccimofeptimoom^nbsp;nescodicesLatiniuigintiquinq;annos numerant, camnbsp;Hebraushabeatuerius quindecim. Facilis efl enilapfmnbsp;in numeris cr minor iadura.
Et afportauerunt cum in equis, tus^ eft in lerufalem cum patribus fuis innbsp;ciuitateDauid« Nulla calamitds fiila, qui pacis felicitate tuit, nuncaduerfisad mortem ufiq^ infiliciter opp’''’”’nbsp;tur à ficruis coniuratoribits, ut reg^um defererenbsp;tur,cr fiigere in tachis,non tarnen effùgere. ArPifi««®nbsp;tur Hebraorum quidam longo cum iÜic tempore,nbsp;cim fcilicet annis priuatim uixtjfic : alij ftatimnbsp;cifi occifim,idc^ in fine regni fiui;quod durafle fr»”*nbsp;in uigefimumnonum annum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Tulit autê uniuerfus populus * zariam annos natum fedecim,ôfnbsp;runteum regem pro pâtre eius Atnlt;gt;n^*. Afiarias didus etiam Ozi‘ts,eommuni uoto pl^y regni pro pâtre regno praficitur iud£,cr fùcceditnbsp;quagintaduobus annis, qui tomen anninbsp;decimonono anno Amafiæ patris fui, cum quo rfênbsp;undecim annis, pofl mortem uero patris uigigt;^^rquot;^nbsp;qui fimul conficiumt trigintaodo quo cœpit r^S'^^ßanbsp;charias filius ieroboam,crprlt;efùit tantum^f^nbsp;bus.Reftantde annis Afiari£,quibusrcgnaui^n.nbsp;chariamquatuordecim,utfiantparitcr quinq^^^'nbsp;duoanniregniipfiutsQzilt;!eucl Zacharia.nbsp;lotham^ qui tarnen cum cr'propatreleprof‘f '^^^1^nbsp;incertum quot annis : uerum pofl leprofijnbsp;regnauit annis fiedecim,cui Achas fiuceeßit- Ipfe ædificauit Ailath,amp;reftitn**^^ dæ,poftquamdormiuitrex cum Vrbs Elath in regno Edom ad mare rubrttnh 0 rat Dauidis,ut ibi pofiuerit pr£fidia,qu£ te}Up‘”'^nbsp;deficit à regibus Iuda.Nunc uero rccuperdtifnbsp;ratur ab Oziu,dequo etiam innbsp;quia ante patris fui mortem regnauit,nbsp;ideo hic dicitur, poflea dormiuit rex, hoc ej snbsp;cum patribusfuis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r fiJq lt;[ Anno quintodccimo Ama»‘ |
malachim secvndv?. |oas régis luda, regnauir Icroboam filiusnbsp;^oas régis Ifrael in Samaria quadragintanbsp;oCunoannoï
H Scfecit quod malum eft corä domino» Non receffitab omnibus peccatis lerobo^nbsp;Nabat,qui peccarefecitlfrael»
Jeroboam rexl/rael cœpit regnare amto quintodeci *”0 ^ntlt;tzia,quidragjMtti uno aniiis regnauit,fcquttnbsp;*'*ïinoreï oinniu regum ifrael,4 leroboam primo. Alio-^‘^inontaliK fitit'mcieterii, fuhil enim de idololatria uelnbsp;^'^onnidefiMfcnbitur.
' P ïpfereftituit termines Ifraelab introitu ^Oiath,ufqjadmarefolitudinis,iuxtafer^nbsp;Jponem dni dei Ifrael, quê locutus eftpernbsp;’ftuu fuumlonam filium Ainathi prophenbsp;V qui erat de Geth quæ eft in Epher»
Viditenim dominus affliäionem Ifrael ®*“aram nimis, 8C quod confumpti effentnbsp;ad daufos carcerc 8C extremes, SC nonbsp;^ffetquiauxiliareturlfrael.
^ec locutus eft dominus utdelcretno^ Ifraeldefubccelo,fed faluauiteosinnbsp;’’’ättu leroboam filq loas.
Reliqua aüt fermonü leroboam, 8c uni p^rfa quæ fecit, amp; fortitudo eins qua præ^nbsp;'^tiis eft, amp; quoniodo reftituitDamafeu,nbsp;Emath ludf in Ifraehnónnc hæc feriptanbsp;Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inlibro fermonudierum regulfrael^
quot; öormiuit^Ieroboä cum patribus fuis ’^^gibus Ifrael,ôCregnauit Zacharias filiusnbsp;pro eo»
^xit uehemeitterperditam ditione,quid prophetdi ’^^'^’^audiebat GT uenerabatur lonam fcilicetcrA=nbsp;P ƒ quo tempore cr EfaiiH Gquot; ofeax prophetabant,nbsp;^^^^ebatur igitur ifraeli htereditas prifin4,no obme^:nbsp;^^^‘^plebis,fed clemëtia dei, qui promißiones fîi4S faéfasnbsp;^''ibu'{,4 filijs tarde infrmgere ,criio nifi crimimbutnbsp;coaétuf uoluit. lam uero detriti uehementerßtenbsp;amp; dd pdupertdtem redaâfut nec domi thefaurot,nbsp;i« dgrofruàiK poßiderent,fed in fummarcrum egenbsp;apparuerit mß propediem eli^nbsp;^'idii totum regnu. Sed nondu tempui erat domino,nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diutiui conuerßonem, cr indignes obruit
inj^erdtK,liber(ttorë ilUs dirigendo leroboam non bonu, quireßitueretmulta,etiam Damafeumnbsp;^^^Syriteffietropolimfubiugando.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^CAPVT XV.
Nno uicefimofeptimo Icroboâ regis Ifrael regnauit Azarias fi-
Sedecim annoru erat, quu rc
fi“® Amafiæ regis luda»
I, — ScucLiiii diiiiurucitii, 4UU 1C ccepiffet, 8(. quinquagintaduobusnbsp;’^^8quot;3uit in lerufalemî nomen ma=nbsp;J t^*“slecheliadelerufalcm»
% nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eratplacitum coram dno,
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia quæfecitAmafias patereius»
^‘^untamen excdfa né dempliti funtî
R E G V M Q_V A R T V ?» nbsp;nbsp;nbsp;190
âdhuc populus facrificabat,5lt; adolebat in cenfum in excelfis»
Locus nobis inextricabilis hic cfl,quomodouigeßa mofeptimo anno leroboam, Azarias uel Ozias regnarenbsp;cœperit, qui iam fupra déclarât us eß. Et fecundu lAabinbsp;Leui inteüigëdi funt ij uigimttfeptem anni ad fincm feilinbsp;cet uel ante mortem leroboam, quaß dicatur fecundumnbsp;eiim,Vigintifeptë annis regnauit Afariascumleroboa,nbsp;cr cumfemine lehu, cuius quartageneratio tunc finiettnbsp;da erat in Zachdria,fex tantumenßbus régnante. Afa^nbsp;rias quinquagmtaduobus annis regnaße dicitur,cir re^nbsp;âutn cgifjè coram domino,non tarnen aliter quam Amdnbsp;ßis pater,qui in multis offvnderat,prteter hoc quod alianbsp;rum more excelfa non abßulerat, populoßc afucto fa=:nbsp;crificare in excelßs domino,
y Pereuffitautem dominus regem,amp;fuit leprofus ufqjin diem mords fuæ,SC habi-tabat in domo libera feorfum. Ioathamuenbsp;ro filius regis guber nabat palatium,ôC iu-dicabatpopulumterræ»
6 nbsp;ReliquaautemfermonûAzariæ, Sfuninbsp;uerfaquæfecit, nonnehæc feriptafuntinnbsp;libro uerborum dierum regum luda^
7 nbsp;nbsp;Et dormiuit Azarias cû patribus fuissnbsp;fcpelicrunt^ eum cummaiohbusfuisinnbsp;ciuitate Dauid,ôC regnauit loatham filiusnbsp;eius pro eo»
Lepra afficitur rex Ozi/i^ ob temeritatem, quia au^ R« i«pro-( deretingreditemplum dni,cr ufurpareßbifacerdota=snbsp;le officiivm, propter quod et extra urbem habitare libernbsp;moreleproforum coaëlus efl,uthabeturi.Paral.zs.pronbsp;quo populu interim iudicauit filius ipßuslotham. luxtanbsp;prteferiptum legis diuina: dominus uult coli,fi quid ali^nbsp;ter tentatur abominatio efl, cr extra eccleßam, ut im^nbsp;puritates,eqciendum efl. Si enim ceremonijs colt deuntnbsp;liceret paßim omnibus, non erat fùturus finis ceremo=:nbsp;niaritm,quum dominus fide,flgt;e er charitate coli uelit,nbsp;ßquid prleter ea adnuttitur, permißio potius aflimanditnbsp;quam lege conflitutum er gratum.
8 . ^Anno tricefimoodauo Azariærégisnbsp;Iud^,regnauit Zacharias filius leroboamnbsp;fuper Ifrael in Samaria fex menfibusî
9 nbsp;nbsp;Sc fecit quod malö eftcoramdno, ficutnbsp;fecerätpatres eiusznö receffit à peccatis le-roboä filii Nabat,qui peccare fecitlfrael»
Coniurauit autem contraeumScllum filius labestpercuffit^ eum palam, SCin-terfecit,regnauit^ pro eo»
11 Reliqua autem uerborü Zachariæ,nôrt ne hæc feripta funt in libro fermonum dienbsp;rum regum Ifrael^
12. Ifte eftfermo domini quem locutus eft ad IchUjdicens, Filii tui ufqj ad quartä ge^nbsp;nerationem fedebut de te fuper thronumnbsp;Ifrael.Fadumcp eft ita»
15 Sellum filius labcs regnauit tricefi-mononoanno Oziy régis lull 4
-ocr page 380-|
MAL A CH IM SECVNDVÎ. dæ.-rcgnauitautéunomenfe in Samaria» Et afccndit Manahem filius Gadi de Thcrfatuenitc^ in Samariam -, 8C percufl'itnbsp;Seilum filiuni labes in Samaria, ôCinterfenbsp;citeum,regnauit^pro eo» 1 y Reliqua autem uerborö Sellum, 8(. con iuratio eius.pcr qua retendit infidias: nónnbsp;ne hæc fcripta funt in libre fermonum dienbsp;rum regum Ifrael^ l/fe trigeßmufoftduia annuf Ozi^^fupputdndutefl rf dccimonono anno Aindzilt;e, qiüdo Oziäi regtictrecœnbsp;pit primùm,ut conßtt cdtalogits regni utriufq^.Eo enimnbsp;anno Zdchdrids ultimm ex lehu regnduit tdntttm fexnbsp;menfibus, fecit enim mdlum cordm donüno ut dlij, ue^^nbsp;rum fic promiffum erdt à domino in qudrtdtn ußq^genenbsp;rdtionem durdturum regiium lehu. Occifuc eft dutem dnbsp;SeUumfilio Idbes prafente populo er dß)icicnte,re=nbsp;gndrcq; uoluit, fedfldtim pofl menfem dierum redditdnbsp;iüi uice,d MdUdhem percufjtes eft er occifuc. Idm enimnbsp;pdrabdtur hoc iftaeltf regnum exitio propediem in Aj=nbsp;fyrios cdptiudndum. I amp; Tune percuflitManahem Thapfa.Sf mnes qui erantin ea, 5C termines eius denbsp;Therf3,nolucrät enim aperireei i êC inter-fecit omnes prægnantes eius, amp; feiditeas»nbsp;CiuitM Thiphftt non fuit inftdlimitcslftdelitdrimt,nbsp;tildUdhcm dutc rex pdcem iÜi obtulit, qud contanptd,nbsp;cepit edm,ergrdffdtui eft mdximein homines totius renbsp;gionis, cuius ipfd tenuerdtgubemdculd, ut etidtn prlt;e=nbsp;gnantibus non pepercerit. 17 Annetricefimenene Azariærcgislu-dæ regnauit Manahcm filius Gadi fuper Ifrael decem annis in Samaria» *8 Fecit^quederatmalumcoram domine ; non recelTit à peceatis leroboam filij Nabat,qui peccare fecit Ifrael,cunclis die-bus eius» 19 Veniebat Phul rex Affyriorum intcr-ram,Slt; dabat ManahemPh ul mille talen-ta argenti,ut effet ei in auxilium, Sc firma» ret regnum eius. 2.0 Indixit^ Manahem argentum fuper If rael cundis potentibus ( er diuitibm) utda-ret regi Affyriorum quinqua^inta ficlosnbsp;argenti per fingulos t reuerfusq^ eft rex Afnbsp;fyriorum,Sf non eftmoratus in terra. Reliqua autem fermonum Manahem, SCuniuerfa quæ fecit, nónne hæc fcriptanbsp;funt in libre fermonû dierû regum Ifraelî*nbsp;2.2. Et dormiuit Manahem cum patribusnbsp;fuistregnauit^ Phaceia filius eius proeo»nbsp;Anno trigefimonono Oziic regis lud£M.dndhentrenbsp;gnduit fuper iftdel in Sdmdrid,m decimum ufq; annum,nbsp;tndlus ut c£teri priores,debili regno, quod non nifî au^nbsp;xilio Phul regis Affyriorum feruabdt: cui fupplestnbsp;erdt, amp;ampliftimismuneribus iUiusgrdtidmredime=inbsp;^‘tt,exhduftdtotius fèrè regni pecunia, Qt^crali^ |
REGVM Ô.VÀRTVS, quando incurfiones exercebat rex Affyriorum hire^nbsp;gnumlfrdel,extorquebatq; quantum cupicbat. Deftei-ente enûn fiducia in deum,eradcarneumbrdcbiumnbsp;pendente ifracle contra prudicationes omniumproçnenbsp;taru iUius temporis,re£le mde pafti funt oppreftioMit,nbsp;unde contempto domino fferauerant falutem: ftefito^nbsp;mnibusimpijs. ^Anno quinquagefimo Azariæregis ludæ, regnauit Phaceia filius Manahemnbsp;fuper Ifrael in Samaria biennie: ^4 nbsp;ôC fecit quod erat malü coram dominot nonreceffit à pcccatis leroboam bat,qui peccare fecit Ifrael» p,nbsp;iy Coniurauit autem aduerfuse«lt;’’^^’gnbsp;cee filius Romeliæ dux cius,ôC petcm 1nbsp;in Samaria in palatio domus regiæ‘“’‘nbsp;ArgobjSc iuxta Arie : 8C cum eonbsp;gintauiros de filiis GalaaditarumjO^quot;^''nbsp;terfeciteum,regnauit^proeo. . g,nbsp;Reliquaautem fermonum Phaceia,nbsp;uniuerfaquæfecit,nônnehæcfcripi3m*'nbsp;in libro fermonum dierum regû Ifrael»’nbsp;Anno quinquagefimo Ozûe, filiusnbsp;ceidS regnauit im Samaria bienniofolo quinbsp;tiam domino uolente coniuratione Peca filijnbsp;ciditur in palatio regio cü duobus principibut amp;nbsp;quagintauirisdeGaladd.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ^7 Anno quinquagefimo fecun^'’ riæ regis Iudæ,regnauit Phacee^^’^®.nbsp;meliæ fuper Ifrael in Samarianbsp;nis. Et fecit quod erat malum notno receffit à peccatis leroboai«*’*’'nbsp;bat,qui peccare fecit Ifrael» Ecceiam quinquagefinnofecundo amp; uelAfariierégis luda ^^guareincipitfextUsy^K^nbsp;Peed a lerobodm pofltriore inclufo,qui tanunnbsp;nis pru/idt,more priorum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. j’fjg In diebus Phacee régis Ifrael glath phalafar rex Affur, amp;ceph' gtnbsp;Abel,Beth Maacha,amp;Ianoe, èinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a«, Afor, amp; Galaad, amp; Galilæam, terrain Nephthalim: è(. tranftul**: eosnbsp;Affyrios.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Coniurauit autem, amp; retendit Ofee filius Eia contra Phaceenbsp;meliæ, 8C percuffit eum,8c interfet’*-*nbsp;uit^ pro eo uicefimo anno loam®*“nbsp;Oziæ» JI Reliqua autem fermonum PhaccCj uniuerfa quæfecit,nônnehæcfcrip^^nbsp;in libro fermonum dierum regu”’ J*nbsp;52nbsp;nbsp;lt; Anno fecundo Phacee ^Qzije régis Ifrael, regnauit loatham fihf régis luda»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ j.^, 5? Vigintiquinq;annorumerat,tl , gnare coepiffet, 8C (edecim an nis t^g 29 |
mala c HIM 5ECVNDrS.
«fakmînomen matris eins, lerufa fî-‘‘aSadoc.
^iflgt;hocfilioKonte!iie capit exilium cdptiuUits pro inagMrf pttrfc, tribm fèrè tribubui tantnbsp;ultra tordanem in Afßrios relegat'ts. Nccnbsp;(oLanitatc coittrntits,etiam coniuratione fuorumnbsp;^’^lt;:iditur ab Hofeafilial: idq^fit uigcjlinoannopojlnbsp;rcgnare caepcratlothain rcx lfiacl,hoc cft,quar=nbsp;^^‘‘nnoAcbM regis impij ,quialothamnon regnauit ninbsp;l^fidecim dnnis,cui Achas fucccfiit.Hu^c locum fie in^nbsp;docet literie collatio. ExquoG^ 'malijsnbsp;^‘^intricatis anfit capienda opportune trailandi fa^nbsp;^‘‘'gt;tlcripturaift,quod non omnia feribuntur clare,/èdnbsp;^“»xnfalfum irrepere ab authore non potuit,quaquantnbsp;‘quot;^^i'juariorum alicubi fides defideretur cr diligentia
’ .^fcit^ quod erat placituni coram do^ **aino : iuxta omnia quæ fecerat Osias pa-s ^fuusjoperatuseft»
’ ^mintamen excelfa non abftuleruntî ^’^'aucpopyiusimmolabatjSCadolebatinnbsp;inexcelfisîipfeædificauitportamnbsp;'‘Ottius domini fublimiffimam.
^cliqua antem fermonum loatham SC î’^’iueria quæ fecit,nônnehæcfcripta funtnbsp;’*'libro uerborum dierutn regum ludaç'nbsp;fotham rexUtdacommendaturiuxtauirtutespatrisnbsp;Ozie,!wn £quatur in malts. Communis omnium resnbsp;^negligentia culpatur etiamineo quodnonmfolanbsp;^^ofblyma domino fàcrificabantyfed pafim in excelsnbsp;^’^‘dotnino tarnen deo ïfrael.
. In diebus illis cœpit domius mittere in Rafin regé Syriæ 8C. Phacee filium
. ^fdormiuit loathâ cum patribus fuis, ‘^Püftus^ eft cum cis in ciuitate Dauidnbsp;Patris fui, èc regnauit Achaz filius eiusnbsp;Proeo.
bamnumfufcepitfub hocregeregnum er terraïu» lt;lt; rege tfrael e:r Syria;, meliores ab impifi,ut imple=:nbsp;menfiiramfiMm tfraelitce domino peccando,propenbsp;eliminandi ex h£reditate fua in Afiyrios. Ex his lonbsp;^filt;;iliusintelliguntur eaquieapudlfaiam alicubiob==nbsp;occurrut. Porta fiublimis dicitur fitififi inter donbsp;domininbsp;nbsp;nbsp;palatium régis, quam uel reftaurauit
J^lendidiorem reddidit.
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fCAPVT XVL
Nno decimofeptimo Phaceefi^ Romcliæ, regnauit Achaznbsp;lius loatham régis luda.
Ql) Viginti annorfi erat Achaz, If tgt;ni rcgnare coepiflet, amp; fedccimannisnbsp;in lerufalemt non fccitquod cratnbsp;j\ ƒ‘tiiin in cófpeéiu domini dei fui, ficutnbsp;^*d pater eius.
loatham peßimus Achits,rextuda fes ‘f'fflis regnans, Dicitur non fidjjè bonw» coriott
REGVM Q^VARTVS. 191 dominoficut Dauid, quum fiudiofe cir exquifite deumnbsp;offenderit per omnia fitperflitionumgenera, impijs gennbsp;tilibus regibus magis placere cupiens quam dco optimonbsp;maximo.
3 nbsp;Sed ambulauit in uia regum ïfracl : infunbsp;per 8C filium fiium confecrauit, transfe--rensper ignem feeSdum abominationcsnbsp;gentium, quædiffîpauit dominuscorainnbsp;filijslfrach
Achat co fiacrilega fiiperfiitione peruenit, ut filiion Acfias fa-quoq; futim idolisconfiecrarit, tuftrando per ignemgen tilium more contra dei lege, fine id fiierit comburendo,nbsp;fine coelibatui fiacrilego dedicando,uel alio modo pronbsp;more earumgentium,quat ab eafdem impietates domi^nbsp;nus de terra di]fierdiderat:cum huiufinodi excmplo abnbsp;horruijje ritus gentilium debuerint, uelutiabominatiosnbsp;nés coram deo, cui difigt;licet quicquid in ceremon ijs uclnbsp;profidumefi è gentilium ritibus uel non ordinatumànbsp;uerbodei.
4 nbsp;ImmolabatquoqjuiflimaSjamp;adolebatnbsp;incenfuminexcelfis, amp;in collibus, amp;fubnbsp;Omni ligno firondcfo
Reflituit idolorum culturam in excclfis or collibus, lucis cr biuijs,atq; fiib omnem arboré frondofiam. Qkænbsp;priores reges lt;egrc populopermiferant, eahicimpiusnbsp;fuo exemplo doceter commendat: eirhiec omniaftatintnbsp;ab initio fui regnt.
5 nbsp;Tune afeendit Rafi n rex Syriæ, 6C Pha-cee filius Romeliæ rex ïfrael in lerufalemnbsp;ad præliandumtquû^obfiderent Achaz,nbsp;nonualueruntfuperarecum,
Admoneturreximpius à deo aduerfttateimmifidi duorumregtem hoflili cxercitu, quonbsp;nbsp;nbsp;regni metropo-
lis obfidebatur. Sed dei dementia, zy meritis piorunt prophetarum, ofe£ gt ifitice, orationibusep ipforwm,nbsp;feruata tune efi ttierofolyma. Hlt;ec uero pofi mortem lonbsp;pq patris ada pr£fcributur,quum fub Achat con^nbsp;figerint.
In tempore illoreftituitRafin rexSyrig Ailath Syriæ, SCeiecit ludæos de Ailathjnbsp;amp; Idumæi, amp; Syri uenerunt in Ailath,nbsp;habitaueruntibi ufqjindicm hanc*
Rafin rex Syria; obfidione foluta lîierofolym£, lath aufirt régi tuda; urbê, de qua fitpra,in regno Edoinnbsp;fitam, mdc eijciens lud£os, er ldum£is reflituens uclnbsp;Aram£is.
7 Mifit aut Achaz nuncios ad Theglath phalafar regem Alfyriorum, dicens. Seranbsp;uus tuns 8ó filius tuus ego fumtafeende,nbsp;ôCfaluummefacde manu regis Syriæ, SCnbsp;de manu regis ïfrael, qui confurrexeruntnbsp;aduerfumme»
Qjwmdonü fccum prophetas haberet fandifiimos rex impiut,auxilia tarnen fedatur non à domino ,fed 4nbsp;gétili zr peßimo rege Teglathpelcfer,fcfi illi fubqcieitnbsp;do dedendoq;,quo à regibus ijraelis cr Syri£ Damafcinbsp;defit{^tur,Spcrn(re deigratium, cr bofnwmdci bqiea
-ocr page 382-|
H AL ACHIM SECVNDVS. uolentiam aucupari extremum ejl ftcrilegium, i«a eluibilii perfidia. tarn liberatui fùerat ab bis regibut^nbsp;deiautem gjratiam nonfolumncn dgnofcit,fednecjt=:nbsp;gnum à deo liberationis oblatum dignaturfufcipere, nenbsp;quo modo nomen dominiglorißcetur,ut efl apud ifaiam,
lÄuneribiif pelhdunt er pelliduntur impij reges ad omnem improbitatem,ad iusfasq; euertendum er con-culcandum. Diripiunt dum libet, er corradwnt unde=:nbsp;cunq;,iifacrK etiam mimme abfiitiendo, exbauriendo finbsp;fcos regnorum er' urbium,taittum ut ßriie fatisfiat.
Damafius regni Syria metropolis capitur,rex occi=t ditur,populusm Aifyriosrelegatur inter captiuos. Sicnbsp;mutuum fe lacefeunt impij:ftc homo da;monfit bomim:nbsp;fic conciliât aurum boßes, ut tandem pariter utrmquenbsp;cadatur.
Adgratiam régis Affyriorum peregyinum dei euk tumfufcipit,aram contra uerbumdei iubetextruiabnbsp;¦impiofacerdote, cuius peregrina forma placuit. Soientnbsp;enim peregrina facra, er remotißimi diui peSicere manbsp;gisflultorum fuperßitiofos animos. Ncc mirum ß tantanbsp;fiutregis impietds,cui applaußt facerdos fummus.Satisnbsp;patetbumililoco habitos tune propbetas fandos,quinbsp;fnec tarn enormia uidere coadi funt, er cum ignomtmanbsp;uerbideipromoueri.
Ad exemplar Dam^cena abominationis facerdos , nbsp;nbsp;nbsp;extruit aram in templo domini, in atrio fcilicet facer=: Gtntiiinri« dotum. Fithocmmirum^cumlocotefiamentiutriufq;^ ff;,*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gentilium libri, dogmata, ritus in ecclefia à dodoribus proponuntur : humanaq; traditiones ridictda, reli~ quite gentilitatisfurrogantur in locum legis diuina ernbsp;euangelica apoftolicaq; ueritatis: dum contra confeiennbsp;tiam eadocent, faciunt, er deßndunt impi/facerdosnbsp;tes,qult;e regibus grata ßnt,er fuis commodis apta:dumnbsp;iubent in aquilonem cedere aram dei, er loco fuo mouenbsp;ri,uterrorisara idolum^ ßatuaturin locum facrum.nbsp;Talis cultus regibus impijs placet,per quemfauores ernbsp;amicitios contrahant cum eis quosnonignorare pof*nbsp;funtpeßimos. Quum^ uenifletrex de Damafco, uü |
17 ’¦ REG VM CtV art VS» dit rex altare,8c obtulit rex fuper altareta*nbsp;feendit^, Hoc modo concordant bnpif reges er pontifitts, ut Chrißum altare noflrum facerdotem er boßiam, euitisnbsp;uerba er exemplafloccifaciunt, abigatit, queßüfiiti/atnbsp;er idolivm proprijfenfus uerbo dei praponant, er fi'“®nbsp;honorari cupiant er mandent. Sc immolauit holocaufta, 8C facrificium fuum,SC libauit libamina, 8c fuditfangui«nbsp;nem pacificorum, quae obtuleratiuxtaaknbsp;tare, iAoregentilium Acbasfacrificatiamrext^P‘’^^^ fix, idolis Damafci er Affyriorum, non tamof ommnonbsp;diuerfo more à facris ueris er Vlofaicis.nbsp;offirt,fanguinem effundit,libamina adhibetjßn’^^ßnbsp;cendit,er interim religiofus uideri cupit,ßngt;ulgt;‘^‘^‘nbsp;fyriorum er domino feruire tentans.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, lt; 14 nbsp;nbsp;Porro altare æreum,quod erat cora mino, tranftulit de facie templi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. L altariSjSC de loco templi domini î pofu**’® illud ex latere altaris ad aquilonetn» Altare lt;eneum dicitur quod loco ara acneiie, fesextruxerat ante templum Salomonis lapi^^nbsp;grande aßabat. Præcepitquoq; rex Achaz doti, dicens, Super altare maiusoflef*’^'nbsp;locauftum matutinum, 8Cnbsp;fpertinum,6c holocauftum regis,nbsp;cium cius, 8c holocauftum uniü^gt;'quot;.Pnbsp;literrae,Scfacrificiaeorum, Scliba*”*^’nbsp;rumtSc omnem fanguinem holoca'^Vjj’pjnbsp;uniuerfum fanguinem uiflimfnbsp;effundes t altare uero aereum criip^’‘^nbsp;ad uoluntatem meam,nbsp;16nbsp;nbsp;nbsp;Fecitigitur Vrias facerdos luxia®*” quæ præceperat rex Achaz» Altaremagnum dicitur, quod quoderhaberi rex uolebatprincipaliusß'ß^nbsp;in quo pracipiebat offerrifacrificia quotilt;^^gt;nbsp;narie, mane er uefperi ad placitum afcgi/inbsp;ro aram erfacrofandam uolebat adfuum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• x beneplacitum afferuari, non finefuo quam facrificijs immolandis adhiberi.Hotnbsp;nebatpoßhachaberidebere indignius,^^**^.nbsp;quatum, proflare tarnen ad libidinemregi^'nbsp;coeperatuerbum donüm in fcholis Arißd^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffjjo lo^oj-JW». Quihtecignorâtuelcredere laßicorumquaßionariamtheologiameuoit^^' . [Refcidit autem rex Achaz Sc femouitab eis luteres qui erat denbsp;Sc trnre depofuit de bobus æte’Sfl^ „tujnnbsp;tabant illud, Sc pofuit fuper paw*!”nbsp;ftratumbpidem Ornamenta pretiofa quacuntfi tn quicquidariscorradipoterat, er quoqißnbsp;àuafis tcmpli,conflauit, er ad ufus propbdH^ |
M A t A C HIM S E C V N D V S, ^i^ifontanptibiliora omti.i reddidit, ornatu^; ß^olidnbsp;quoque teinpli cldufit, zyquot; ams in platets dijsnbsp;i,^Miwn de nouo extrnxit, zr omtiibia quibm potuitnbsp;Wodk dominum irritarc fluduit.
Mufach quoqj fabbathi, quod ædifica^ ^^ratin tcmplo î ôC ingreffum regis exte^nbsp;’^‘‘’Sjconuertit in tempium domini pro-pter regem Aflyriorum*
Reliqua autem uerborum Achaz quæ •^fcitjUonne h^c fcripta funt in libro fermonbsp;’autti dier urn regum ludat
öormiuit^ Achaz cum patribus fuis, ^ffpultus eft cum eis in ciuitate Dauid,5Cnbsp;*^^8nauit Ezechias filius eius pro eo»
^n/dch Hebrtei tentorium dicunt fidffe pro folenni ^^^fubbdthoru expdnfum,pretiofum e:x elegans.Trunnbsp;quoq; regium de domo regts ad tempium puriternbsp;quot;^idit propter regem Affyriorum, incertum qua rationbsp;^^^ndubium qutnimpia. Ceterauide i. Paralip. 28.nbsp;I“*« mjiliciter rexerit, pugnauerit, cr »ifcii iHi pro®nbsp;ßtttor regis Affyriorum.
fCAPVT XVIL
Achaz rcgis ^^^luda, regnauitOfee filius Elanbsp;in Samaria fuper Ifrael nouemnbsp;annist
hofelt;w quidem occidit Pecam {ilium Komelhe quar ^^‘‘gt;tnoAchas,fednon regnauitob impedimentaregisnbsp;^l{yriorum,àquo opprimebatiir iUius regnum, cui nonnbsp;^(^pr^fùit quàm dux ßueprlt;e/iiilus regis A{Jyrio^nbsp;, idq; uf^ ad duodecimum annum régis Achas, utnbsp;^^hahetur.Tunc enim rebellauit regi Ajjyriorum,nbsp;’’'ÖUvin fibi \ßaeli5ufurpauit,crcontinuauit nouemnbsp;rfd fextum annum Pzechia regts luda,quan-^iotum cefj'auit,captiuatis ißaelitts MJ Affyrios.
. Fecit^ malum coram domino.fed non reges Ifrael qui ante cum fuerunt.
lî Hofeeti rex malum quidemßcit coram domino,ße4 J” iam iwpius ßiit ut reges praccdetes, permi/it enimnbsp;regni quotannis, cy cum uclJcnt pergerc Hienbsp;y°lyniam ad facrificandum domino, quod omncs pri^nbsp;'*etuerant. Cuius rationem aßignant Hebrai abla^nbsp;uitulorum aurcorum 'm Dan cr ßethel, 'm fira=nbsp;Aßyriorum quando cepcrani iam Uon,Dan,nbsp;^^^'^etbmacha,Kedes,Kazar,çy' totam Galilceam acnbsp;per Thiglathpilefer regem, quando cr Benbsp;J ^^^oliaueruntaureoidolo.
A Sontra hunc afcendit Salnianafar rex J ’yhorö, 8(. fadus eft ei Ofee feruusjcd-tributa.
ç^.^ü^deprehendiffetrex Aftyriorum çj %quodrebenarenitcns,mifiiretnun-ad Sua regem Aegypti, ne praeftarctnbsp;jjj Y^a regi Affyriorum ficut fingulis an-^’^uscrat,obfedit eum rexAffyrio-j pjScuindummifitincarcerem»
^^^fwagatus^ eft rex Affyriorum om-
•REGVM CtVARTVS. 191 nem terramtSf afeendens Samariam, obfenbsp;dit earn tribus annis.
Anno autem nono Ofee, cepit rex Affy riorum Samariam, ôC tranftuht Ifrael innbsp;Affyrios.pofuit^ eos in Hala,6cin Habornbsp;iuxtafluuium Gozan, in ciuitatibus Me-dorum
Calamitati eidefucceßitfub hocHofeaaliagrauior' per regem Affyriorum Salmattez^ y^ui Uofeas feruirenbsp;coailus efl, or tributum redderc, quod or aliquot an==nbsp;nis pendebat: nthilominus focietatem qu£ftuit cum res:nbsp;ge Aegypttorum, cuius auxiUo eriperetur de ea feruitfinbsp;te. Quod ubi comperit rex Aflyriorum,colleélo excrcinbsp;tu Hofeam cepit, zx carccri mclufit, Captaq; Samarianbsp;tertio obßdionis anno,nono anno régis iflacl liofee,to^nbsp;turn ifraelem traflulitm Aflyrios cxilio perflilo,quodnbsp;ufqi hodie durât fccundum iiebrlt;eos,fola hibu luda fernbsp;uatacum Ezechia fuorege.Loca autem hie nominatanbsp;Hala or Habor,urbes funt 'm regno Mcdorum,iuxtaflitnbsp;uium Gozan.Ex quo coittra ludaos dicentes adhuc ex=nbsp;tare ittis regnum 'm montibus Caflgt;ùe, dicendum nobis,nbsp;has duos tantum urbes, in quas exules detrußfunt re^nbsp;gnum nominari,cr ejfe nonpoffe, zr in tanta reru mitnbsp;tatione cr regitorum, qult;efequuta efl, ipfosfltbßfltrenbsp;tionpotuiffe.
y ^Faóium eft enim, quum peccaffent fi-lii Ifrael domino deo fuo,qui eduxerat cos de terra Aegypti de manu Pharaonis re=snbsp;gis Aegypti timuerunt (id efl coluerunt) dcosnbsp;alienos.
Confequenterdefcribiturcaufa urgent, digna,fuffi=! captiuftw dens, totius orbis iudicio aquiflima, zr necelfaria if««’-captiuitatisregniljraelis.Failacflen'mi,Gr à dominonbsp;ordmata, 'm cxeinplum omnium fidclittmnbsp;nbsp;nbsp;eledorum
'm omnia tempora zf loca, ut difeant timere deum, res uereri,amare,colere,obcdire, cr admirari illius bonisnbsp;tatem Zf lotigantmitatcm.Necontemnantgratiam elesnbsp;dionis fu£,zf fufceptionismhicreditatemfldeinbsp;nbsp;nbsp;cha
ritatis,ac itisfiliorum dei:quod Hebr£iflgt;ementes, ZT dominodeofuoingrati,fadi funt in contumeliam ztsquot;nbsp;blajfhemiam mter omnes nationes, qu£gratiam deifesnbsp;melfufeeptam, gratißime amplexatiCfunt, zr nonJfre ¦nbsp;uerunttuerbum dei agnitumper apoflolorumpradicanbsp;tionem,nunquam iterum abiecerunt,fed mordicusresnbsp;tinent er ajjcruant.lfraeliticus itaq; populus dominuntnbsp;deum fuu toties abiecit, qui eos prte omnibus terrarumnbsp;populis clegerat inpopulutn proprium zir peculiarem:nbsp;quern degeittc in gentë duxerat, zrnon reliquit homisnbsp;nem nocerc iUistquum 'm Aegypto graui feruitute ccesnbsp;piflent opprimi, glorioßßtmis miraculis libertati reflisnbsp;tuit,quum patria carcrent,omnium terrartmt opt'tmantnbsp;illis hareditario iurepoßidendam b'adidit. Vidorijs Usnbsp;luflribus promouit, contra impiarumgeittium uoluntanbsp;tem,quas 'm iüorumgratiam deleuit, nihil uicißtm exisnbsp;gens, qu.im ut fe fuum deum agfwfcerent zr colerent,nbsp;quern expertifltiffent omnipQtentcm,clementem,optisnbsp;mw», CT folum deum : aliènes deos qui fuif fuccurr ere
-ocr page 384-|
MALACHIM SECVNDVS. Kört potucKiintjipß non timerent nee uenerarentur, fed breuißintM zy ftcrofanÜM leges fult;is feruntu fdcilimMnbsp;obferuarcnt, unum deum colendo cy mutuivm benefa^nbsp;ciendo. Ipßuero iuxtdmores zy m/htutdgentiupottusnbsp;uiucre elegernt, guM domino inuifos probe didicerdnt,nbsp;Criwpiorumregumfuorum exemplddc'mßitutd fe^tanbsp;filt;nt,ßgt;retd lege domini cr omnium prophetdrum exnbsp;hortdüone zy prophclid.
Indignd de dco zy nefdnddcrediderunt, quod .fciU=* cet domiiw deo credtori omnium nulla effet curd de honbsp;minibus fupra cardines cœli hdbitanti : lt;eque propitiumnbsp;deum ejfe impijs ut optimis. Coelorum influentids ddminbsp;rdtifunt zyuenerati, potius quam eumqui coelos zynbsp;dftrd condiditgubcrnatq; pro fuo drbitrio,m ufum fuo^nbsp;rumfidelium.Quibusaftris cali ßngulis planctis extrttnbsp;xerunt contra domini mandatum, excelfa 'm montibus,nbsp;coUibus,faltibus,urbibus,oppidi5 zy uillis,'tm6 zyindonbsp;ttubusdchortisfuis, zy dekciarum fuarumprtedqsacnbsp;arcibits.
gulis coIlibus.S: fubteromne lignum ne* morofunn Et ƒ«amp; lucis zy umbroßs arboribus ßdtumsdeortlfuo rumerexerunt,zy contrdlegemdeiibi adordueruntfnbsp;opusmanuum fudrtvm,fufßtum ddolendo, zy iuxtdgennbsp;tium ceremoniiis,quds deus prohibuerdt,cultu dei inßi^nbsp;tuendo,ut dominum deimt patrum fuorum prouocarentnbsp;ddiramzyzelum.
Spurcitids idololatri£ colucrutjmmdculatd lege dei abominatd,qudm ffeciali gratia fu£gentipropofucrat,nbsp;adipforumboniim. li amp; coluerunt immunditias de quibus præceperat eis dominus ne facerent uer*nbsp;bumhoc* ij Etteftificatus eftdominus in Ifrael 8{in luda permanum omnium prophetarumnbsp;SComnium uidentium,dicens, Reuertiminbsp;ni à uijs ueftris peffimis, Sfcuftoditepræ*nbsp;ccpta mea öi ceremonias, iuxta omnem Icnbsp;gern quam præcepi patribus ueftris : öCnbsp;cutmifi ad uosinmanuferuorömeorumnbsp;prophetarum* *4 QH* audicrunt, fed indurauerunc ceruicemfua iuxta ceruice patrS fuorum,nbsp;qui noiuerunt credere domino deo fuo« |
i6 17 i8 REGVM Nort deflitit unquam quantumlibet depraüdtis ifrae Utis mittere prophetdsfanéîos, uerbo doéirm£ ope=nbsp;rum exemplis dc ßupendis miraculis ,foli ontnipotentinbsp;dco fieri poßibilibus pr^editos, quos audirecontempfesnbsp;runt,non folu non conuerß dd meliord,fed peßiine cofsnbsp;dem traHduerunt, zy multis generibus mortis occi*nbsp;derunt,ceruice 'indurata, zy beneficiorum ingrdtt,omntnbsp;bus firè fieculisßgt;eciinen improbitatis zy perfidite traf*nbsp;fimdentes per generationes ad pofteros, ut mm 'tmmeri*nbsp;togenimina uiperarummagisquamfilij fanilorumfiienbsp;r'mt nominandi : paélum domim zy legem abominantesnbsp;dei optimimdximi,feäandofi‘iuold, udna,fiult^ eyne*nbsp;fdndàgentiliumopera,qu£deusfuus nontindti^' ismnbsp;terdixerdt,qudß ^ta opera renuëtes deo ebfe^“’ gt;nbsp;ß improbum quippiam deprehendiffint innbsp;nihil beneficiorum iUis negauerat unquam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Etabiecerunt légitima eius, quod pepigit cum patribus eorum,^‘nbsp;ficationes quibus teftificatus eftnbsp;ti^ funt uanit3tes,amp; uane egeruntnbsp;ti lunt genres quæ erantper circu*^*nbsp;eorum,fupcr quibus prfceperatdo^'”nbsp;eis ut non facerent ficut amp; illæ fad^^^nbsp;' Et dereliquerunt omnia prït^F^nbsp;mini dei fuiïfeceröt^ fibiconfiaiü^®nbsp;uitulos, Sc lucos, SCadorauerui’i'^’'’*nbsp;fam militiam coelitferuierunt^ Sc confecrauerunt filios fuo®’ fuas perignem.-SC diuinationib^®* fgznbsp;bant Sc auguriisî Sc tradideru*’’-cerent malum coram domino, Contrdmanififtumdeipr£ceptiem i^^^’ ij^rdS, runt,fcHlptilia, ac turpes imagines,nbsp;quds M2 deferto domino maxime di^licuifpi^^^nnitnbsp;ßbi ftdtuerunt zy adorauerwit, ajh-oruf»nbsp;erexcrunt,zy omnes gentilium errorcs ^aj^sftioinbsp;luei-unt. Quibus in creatorisfuidefpe^i^''’'quot;^g^te’'i‘‘nbsp;zy filids facrificaueruM crudclitate tufan^’nbsp;ptis prophetarum ordculis,mdgos,duruf}'‘‘'‘^^.ij^(Snbsp;necromanticos, zy omnium fiiperflitionn^nbsp;âati fiitit : quafi dd hoc uenundati zynbsp;omnibus quibus modispoffentdonünunt^tti /nbsp;ritarent. ^lratus^ eftdominus uchri^^^’iioJ^ raelijSCabftuliteos àcôfpeâu ^‘’^',odo»nbsp;remanfit nifitribus luda tantun’. nta«** Quid ni omràpotés zy opt'mus deus ti maxime irafccretur? Quomodo nonnbsp;dpeßimis credturis, iuflißimuspaternbsp;filijstamenormiter contemptusadbepf^''nbsp;minidm ulcifccndain permouereturfnbsp;fud confuetd beneficiancgandoillisfttts^^nbsp;fimum relegando, ut effent malediélio in ƒnbsp;benechüio effe contempferunt: reliranbsp;tiffier tribu luda ,ß quo modo ipfa ad altotnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j emendaretur, zy fiudiofius diuindS leg.^^ |
|
MALACH'IM SECVNDVÎ. ^uintantea, eradpromißiones dei circa tribumludtt ^omplendxt,uf^ ad filium Dauid, er regnivm eiin, nonnbsp;lt;^ommpendum. Sed nec ipfc luda cuftodiuit niädata dö •niniddfui: uerü ambulauit inerroribusnbsp;Ifrael,quos operatus fuerau
pientium, donee proqceret eos à facie fuaî Q«£ tnbiK luda etiain ipfa non obfcquuta eft domi=:nbsp;'^/cdprauitatisexentplumeligere maluit ^uamßdei^nbsp;^gt;‘(c dominus totamgentent abominarctur, ei' opprefnbsp;ßribus impijs traderet dignißime cafligandam. ', exeoiam tempore,quo feiifus eft IfracI domo Dauid, 8(. conftitueruntfibi regenbsp;‘ftoboam filium Nabat: feparauit enim lenbsp;’’oboam Ifrael à domino, ÖC pecare eos fe-»nbsp;^^itpeccatummagnum»
ab eis, , ^iincominodi prima fidt occaßo/chißna ifracliti^^ ” ^^amp;ii à tribu luda, fada permißione diuina, proptcTnbsp;P^^cata Salomonis er DauidK,à leroboam filio Habat^nbsp;iinpulit decent tribus extra uiam legis diuinaiut tra=:nbsp;^ionibushumaniserßenfui carnis potiusinhererent,nbsp;^gt;i4gt;n uerbo domini, cui non crederegrauißiinum efi o=!nbsp;*'’»iuinpeccatoriiM,cultumq; deo inflituere quem nonnbsp;^lt;reuißßet domnus.ldautanßcitleroboamrex ifrael^nbsp;^perniciem fidei er morwm,cuimalo nec prophctónbsp;Wo« gt;«£lt;xifni remedium adhiberc potuerunt.Quomonbsp;^nint prophetts crederent, qui Mo/i legan rcjßucre . '»fquequo dominus auferret Ifrael à fa^ ‘^^^^Ua,ficutlocutus fueratinmanu omni-feruorum fuorum prophetarumnranfnbsp;eft Ifrael de terra fua inAlfyrios ufnbsp;^Ueindiemhanc* iHotiergo fcqui debebat alia pœna,tam perfidamgen ^^iquam ut beneficioruw, tempore er loco ingratinbsp;^Vßrentur ad hoßes ßerui, affliäißoppreßi er miferri^nbsp;uexationeinteUeilum prabente mßlicitate ßuanbsp;r ’^g.lorißcarent ingentibus,qui in hicreditatis ernbsp;^‘^atisfu^poß'eßionibus, dominum maledixerunt er h Adduxit autem rex AfTyriorum de jj^’°ylone,amp; de Cutha,amp; de Aua, amp; deE-Sepharuaim, 8lt; collocauiteosnbsp;. ^iiitatibus Samariæ pro filiis Ifrael: quinbsp;b?iS^^^’^w’T‘tSamariam,8chabitaueruntinnbsp;bibus eius. idonefje caepitrexAßyriorum, er . °abylonif: regnum enim Syrüeßubiugatum tue eratnbsp;^^ygt;'iorum.Coloniasergo tranßulitexternarMnnbsp;lfraelitarum,de Cutha,Aua, Uemath^nbsp;Samaria urbe, qult;e iam ad ßolSinbsp;eriuxtaprophetiamiiiiehielt;e reMt |
R.EÖVM etVARTVS. 195 MTcumulum lapidum,er in plantationem uinearum,felt;inbsp;inurbibusregni Samarite^ Cum^ibi habitare coepiffent, non ti-mebantdominum,6lt;immifitinecs domi nus leones qui interficiebant eos» 16 nbsp;Nunciatum^eftregi Aflyriorum, Slt;di d:um,Gentes quas tranftulifti, öe habitare feciftiin ciuitatibus Samariæ, ignorant légitima dei terr^jSC immifit in eos dominusnbsp;leones, amp; ecce, interficiunt eos, eo quod ignbsp;norentritum dei terræ» Aduenæ ergo iüi dominum deivm ißaelno agnoßcett tes,incommodisaf}iilißineff-auibus,deosenimßios es*nbsp;iüorumperegrinos cultus fecumaduexerant, utfit,finsnbsp;gulisgentibusfuaidola colentibus.ldeoq; ne domintmtnbsp;deumlßrael impotentem crederent, er deiüius magnalcnbsp;bus nihil fcirent,leones immifit in terram, infolita ßrocinbsp;tateuaßanteseos,utcompulfi inueßigarccaufain maltnbsp;audirent dei ifraelis omnipotenttam er bonitatem. ^7 PræcepitautemrexAfTyriorum,diçésî -Duciteillucunum de facerdotibus, quos indecaptiuosadduxiftiSjSi uadat,Slt;habi-tetcum eis,8c doceateos légitima deiterr^»nbsp;^8 Igiturcum ueniflet unus de facerdoti-bushis quicaptiuidudifucrant de Samaria, habitauit in Bethel, öC docebat eos quonbsp;modo colerent dominum, ^9 Et unaquæq; gens fabricata eft deum fus umjpofuerut^ eos in phanis excelfis quænbsp;fccérantSamaritægens Sagens in urbibusnbsp;fuis in quibus habitabant, Remißus eß unus ex facerdotibus ifrael, qui habita^ ret im Bethel,doceretqi nouas terne colonosfidem uniuS -ueri dei, er legem decalogi magnaliaq} dei ex librts Nlo=snbsp;fis, cui er crediderunt, dcum^colueruntfide,ßie, d*nbsp;charitate,facrificijsq- more illius temporis er terrae. Ntnbsp;hilominus tarnen deos ßtos coluerunt in excelfis regntnbsp;olimSamariie,inutranqi partem claudicantes uelut ifixnbsp;rael,dominum deum creatorem coeli er terrteut fummünbsp;er Optimum eredentes,fedgentilium more, pro fingulisnbsp;fieceßitatibus fingulos deos inuocantes, ueluti intercefrnbsp;fores er mediatores ad fummum erunicum,prifco erro^nbsp;regentilium,fic ut unaquaiq; urbiu fuum haberet deuntnbsp;tutelar em er patronum,ad quem alie quoq; urbes consnbsp;fiigerent.
Babyloniorum deus fiiit Succothbenoth,operiensfis lios:interpretanturlîebrt£igaïlinam. Cuthittc colebat^nbsp;tJergal,gallum fylueßrem. Hemathitarum deus Afimanbsp;hircus fecundum Hebraos. Auijm ficerunt fibideum,nbsp;aifan tidiiifa/SiCanem,^ Tartakafintvm.Sefarfaimp9nbsp;KK |
|
mal ACHIM SE cv MD VS. pulifiliosfuoscomburebantdijsfuis, Adramelcch Chriftiano. grum,crAjiameiechpduonem.Parumabß(itiicuhui 4 ^umidoiou çhi-ijUaftorumquorunditm fuperflitione quifuos diuosnbsp;coluerunt,quornmuiiutporcum,aliusgatium, alius hir=nbsp;cum,aliusaurum,arma bellica, equos crgaUinoi adpi=nbsp;{ioi habucrutffingiili fuas igritudines curantes,ueluir^nbsp;tute fua à deo traditt(,uel interceßionibus:c[uafi unus 0==nbsp;mmpotens or optimusdeus non omnia fciat,agat, uelit,nbsp;fanet er miner et, qui honorem fuum aheri non cedit,nbsp;, Zelotes in quartatngeneratiotKm,crc. de quo alias alijnbsp;multacrdigna. jx nihilominus colebant dominum.Fc^ cerunc autem fibi de nouilfimis facerdotesnbsp;cxcelforum,ä£ponebanteos in phanis fubnbsp;limibus. Samaritani bi noui dominum timcbant,hoc efl,cole=s bant,Grpaßim facerdotes ordinabant, non ex Lcuiticonbsp;ordine fecundum legem, fed ad morem l/raelitarum, quinbsp;expulfißerant,idq; in excelßs fuif in regno Samarilt;e- Etcum dominum timerent, dtis quoq{ fuis feruiebantiuxtaconfuetudinem gen*nbsp;tiumtquas tranfmigrarc fecerant inde. j4 nbsp;nbsp;Vfqj in praefentem dient morem fequun tur antiquummon timent dominum, neqj cuftodiunt ceremonias fuas,atq; iudicia etnbsp;legem,amp; mandatum quod præceperat do^nbsp;minus filrjs lacob, quem cognominauitnbsp;Ifrael: jy amp; percuflerat dominus cum cis paäö, amp; mandauerateis,diccnsî Nolitc timercnbsp;dcos alienoSjSC non adoretis eos, neqj co^nbsp;latis eos, Slt; non immoletis eis.
fed dominum deumucftrumtimete,ôC ipfc cruet uos de manu omnium inimico-rum ueftrorum. 4.0 nbsp;nbsp;Illi uero non audicrunt, fed iuxta congt; fuctudinemfuam priftinam perpetrabant. 41 Fuerunt igitur gentes iftæ timentes qui-dem dominum,fcd nihilominus ÔC fculpti libus fuis feruientestnam filq eorum, amp; ncnbsp;potes, ficut fccerunt patres fui, ita feciuntnbsp;ufqj in præfentem diem. Is modus colendi deum perßitit ufq^ad totam ïudæoa rumcaptiuitatem, ad Chrijli domini tempora,nbsp;' fecundum iüorum placita er traditiones ueterum, nonnbsp;fecundumuerbumdei dominum colendo, etiamfi idolanbsp;^nreajfumpferintMcerte domino placere non |
B.EGVM Q.VAKTVS. polefl,propter quod GT di/ferdidit omnes conteinptos rej uerbifut,quo docemur colcre unumfolum er uerumnbsp;deum creatorem omnium, datoremq; legis decent turbonbsp;rum,qui fltlus timendtts fit or adorandus,fine omnifitnttnbsp;lachro GT fculptili,qui ficitmirabiba magna populo Henbsp;braico,toti orbi in exetnplumfidei er morum. De qturinbsp;rum tandem feminena/citurus eflèt, GT aliquanto tent- ¦nbsp;pore in terra cum hominibus conuerfaturus,homo uertunbsp;exiflens ey aparenshominibus,poflquam olintlocutusnbsp;flterat multiphariam ad fuos, tandem afciäatus efl eleäonbsp;rum ecclefiam proprio oris fui ofculo.Docuit '^ flnbsp;ffliritum,adorarein Ifiritu er ueritate ,tntentplo‘^‘’gt;^nbsp;dis,pleni fide gt charitate. idip/um fints eflnbsp;omnium mandatorum dei, cr totius legis.nbsp;quod cumgenere humano 'mijt dominus,utfitn°P‘\nbsp;us, GT pater per Chriflumfiwmfilium, nosuerCnnbsp;cohitredes regni in fide per Chriftum. ^CAPVT XVIIL Nno tertio Ofecfilii Elareg*®^nbsp;rael,rcgnauitEzcchiasfjH“®^nbsp;chaz régis luda. Vigintiquinqjannoru»^^^ ’ cum regnare cocpifret,Slt; uigintinouf’’* .nbsp;nis regnauit in lerufalem;nomennbsp;cius AbifiliaZachariæ. Anno tertio Ofeefilij Pla régis ifrael ultit»'’^^%^ as regnare coepit fitper ludam,pofiAchas paf^’nbsp;decimannis regnaffe fcribitur, poft peßiigt;quot;‘^‘'nbsp;optimusfiliusmeliorematrenatus,filia2l‘t(^‘‘^‘^nbsp;ifrael Ultimi de pro/àpialehu.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 5 Fecit^ quod erat bonum cora»n no, iuxta omnia quæ fecerat Da«*® F Pide in deum, er zdo legisglorite^ noplacuitficut er Dauid,minusautemnbsp;non enim adulterif, homicidij uel criminum‘u‘^nbsp;fimidatur,utDauid. ‘nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. (jjtuas, /| Ipfcrcmouitcxcclfa, 5Cc5triui*^^^jz 8C fucciditlucos,confregit^ ferp^*'*’ ^jfq{nbsp;ncum, quem feccratMofes :nbsp;ad illud tempus filq Ifrael ^doleb^^n,nbsp;cenfumiuocauit^ nomen cius HuicEzechilt;elaudidatur,quodpracede'gt;^^litio,S^^^ I tw negatur ; ablatio excelforum ,ftatiMrtlt;i'^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui fi»’- lucorum excifio, ferpentis quoq; anei ^‘’quot;^ffflitiou^ tempore impiorumregtmt, populi qult;^^’'gugdduiu,nbsp;noua caper at uenerari, GT coli ucluti ttuS'^^’^ 7nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jug nirtutë habensfanandi lt;eg;rotos,prccibus ut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jn feetrtauidis.ldeoq-finepcriculopietatisl /yf,iitlqiUd nuncuerocolicaperat, eradorabaturpf^.jl'ß^jfli tultum,crpro fabtteimpetrandamorboru^^^^ cabatur,fuffitusqs fiebat,quodpionbsp;trat,fed toUendum potiuf quàmalio modlt;gt; |
|
mal Achim sbcvndvs. pop«I(»n,^«i difficile abigitur 4 femel alfumptdfalfd rfssnbsp;Noeßan dicebdtur 4 rfge tereivm fcili^nbsp;^^^Pÿnenttitji^çy. ßfjgnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifi^i fanitdtis grdtid,gudm e^ ; nbsp;nbsp;nbsp;MW ihofi temporibui non hdbebdt,fed fide in dominivm poput« impetrdbdt remedium fdnitdtis d deo, cuim fo=: omne bontvm zs“ donum. Î In domino deo Ifrael fperauit: itaq; poft non fuit fîmiliseide cundlis regibusnbsp;nda,fedncq;inhis quiantecum fueruntjnbsp;I adhæfit domino, amp; non rcceflit àuegt;nbsp;quot;‘gijs eius,ciiftodiuit^ mandata eius qu3ßnbsp;P’’æceperat dominus Mofu .^ndeSCerat dominus cum co, in cungt; ad quæ'procedebat, fapienterfe agcgt;nbsp;°3t,Rebeji3uii;quoqj contra regem Afly^nbsp;’'*otum,8ônonferuiuiteû dlid fdnildoperd Yex 'Ezeebidt dgebdt exfi=: detini, (jUd totuf ex ipfo pendebat, cui per om=:nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffobari cupiebat in obferudntia legii diuinie ,utpd^ Jnni« ontnibM fandimonidm nemo priorivm regum ha^^ “^»ec pofieriortimAdeoq; ddftitit iüi dominui peYnbsp;^f’^dprofiicrando iüius inftitutd,liberdndo ab aduerfaanbsp;fcilicet Affyriorum,cui aufus eft itegare tributdnbsp;^‘Otiicitiam qiite Achas pater impius cumimpio regenbsp;j. '°Wr(ixo-dt,7iotó$ feruire iüi. ’ Ipfe percuflitPhilifthæos ufque ad Gagt; omnes terminos eorum, à turre cunbsp;^odum ufqj ad ciuitatem munitam,nbsp;Acerrimos ac perpétuas ifraelitarum hoftes Phili^nbsp;'ß^ospcrcußit,etfubiugauitintotum, utnonfolum uilnbsp;amp; oppida, fed er iÜorunt urbes magnas er ßrtes cenbsp;omnes, ijuandoquidem iüarum extremamnbsp;nbsp;nbsp;ault; ^’^orem Gazdm obtinuit. ^nno quarto regis Ezechiæ, qui erat feptimus Ofee filq Eia régis Ifrael,nbsp;’Icendit Salmanafar rex AiÏyriorumcon^nbsp;^3Samariam,8^ oppugnauiteam, ’ öccepitcampoftannos tres, anno fexto ^^echiæ,id eft nono anno Ofee régis Ifraelnbsp;. '’ptaeftSamaria: '. ^tranftulitrex Aflfyriorum Ifrael in Af jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, collocauit^ eos in Hala, 8C in Ha-- , “orfluuqs Gozan in duitatibus Medorm - Snianon audierunt uocem domini dei *^’gt;fed prætergreflî funt paclum eius : om«nbsp;’'¦^quæpræccperatMofes feruus domini,nbsp;’''^n audicr u nt, neque fecer un t, ^^fumiturcaptiuitas regni l/raelis fub Hofed fepfi== °^Pßus anno adlaudemEzechice, qui ob fidëin deumnbsp;^nivnt fuum retinuit,er a rege Aßyriorü domino pronbsp;011° ^’^^ptus eft,non femel. Cuius anno quarto Samarianbsp;•’'ieh capta, fexto anno capta efi, er direptd, pro..^nbsp;^P^ecataregum er populi.-de quibus multa infupe=inbsp;Ij ^‘buf^^^ffUfjcrefi-tcantur. j^fîTAnno quartodecimo re^s Ezechiæ, Affyriorû, ad uninbsp;ciuitates luda munitas : amp; cepit cas» |
REGVM Q_VARTVS. 194 14 nbsp;nbsp;Tune mifitEzechiasrexIuda,ad regent Affyriorum inLachis,dicensîPeccaui, re^ cede à mc,etquodimpofueris mihi,feram»nbsp;Indixititaqj rex Affyriorum Ezcchiæreginbsp;Iudæ,trecenta talcntaargenti,amp; triginta tanbsp;lentaauri, lt;5 Dcdit^Ezechias omneargêtumquod repertum fuerat in domo domini,amp; in thenbsp;fauris domus regis. « 6 nbsp;nbsp;In tempore illo confregit Ezechias uaE uas rempli domini, amp; laminas auriquas ipfe affïxcrat, amp; dédit cas régi Affyriorû» Poft ifraclitici regni cejfationem er nouem tribuum in Afiyrios relegationem pius hic Ezechias tredccimannbsp;iws féliciter priefitit,refîduis ifraelitis de tribu luda, Bëttnbsp;iamin,Simeoner Leuitis. Quia autemnon deerant eicnbsp;principibus er populo,qui a;grefirebant abolitum cultunbsp;Baal, er te/lei ferpentis,er excelforu ad qur natura pronbsp;penfus populus per Achas regem deprauatus fiierat, ernbsp;excommertioregnilfrdelis,qu£populiillius perfidiaetnbsp;fuperftitio fatis claruit ex regno impij Manaffefilij E^enbsp;chite, quireduxit omnem femel defertam idololatriam.nbsp;ideo non propter regis, fed populi peccata dominus im^nbsp;mißt regno lud£ pcrfecutorem grauißimum, regem Af^nbsp;fyriorivmSanherib,anno quartodecimoregni Ezechi£,nbsp;quiiudiciodiiiinoinuafit omnes urbesludtea;quantums:nbsp;libetmunitas,er eascepit, parauit'^fead Hierofolyma-quoq- capiendum. Ez^s^bias uero non ignorant peccatanbsp;maiorum er populi,nonpotuit non timcre ,ne firtdßisnbsp;iufto dei zelo punireturcum populo fuo,ideoq; quod bunbsp;mana prudeiitia potuit no obmifit, cernens iudicium deinbsp;intotamtribumluda. Verifimilitertimuit Hierofolymanbsp;quoq; capiendam, ideo tranfmifit Affyrioregi nunciosnbsp;ad Eachis,quam iam obtinuerat ualidam urbem, er mu^nbsp;tiera,primum uerbis ad manfuetudinem reuocans tyran^nbsp;num, humiliando fc, confitendo error em, er peccd=nbsp;tum defidionis. Oratq^ ut contentus perada ftrage totanbsp;regno,difcederetfaltemdpropofito capiendi tiierofo^^nbsp;lymam,poüicendoillitributum ueluedigal quodcunq;nbsp;imponeretperfoluendum,quod er reddidit impoßtum,nbsp;trecentdtalenta argenti, er trigintd talentaauri, de^nbsp;fumptd fcilicet ex tbefauris templi er regio fifco ,ßc utnbsp;etiam aurum detraheret ualuis tanpli, quod ipfe affixe^snbsp;rdtantedportis,trabibusatqilimini adfßlendorein do^nbsp;mus domini. 17 nbsp;Mifit autem rex Affyriorum Tharthan, 6lt;:Rabfaris,amp;:Rabfacen de Lachisad re.-gern Ezechiam cum manu ualida, lerufa-lem:quicumafcendiffent,ueneruntlerufa lem,afccnderuntacuenerunt, amp; fteteruntnbsp;iuxta aquæduclum pifcin^ fuperioris,quænbsp;eftinuiaagrifullonis»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Verißmile eft Ezechiam dedifß quide Affyrio Jums mam argenti er auri,una utce uelphsribus, non tarnennbsp;promißtdandam annuatim, fed in dominum confifus,nbsp;tamimprobumexadorem ßrcui/fc confilio prophetasnbsp;T«m, er iterum rebeUaffc regt Aßyriorum. Propterennbsp;KK X |
|
MALACHIM S E C V N D V S. .er roe mißt exerdtum cum nundjs hic nominatK. Tar tan or magißrumeunuchorum, Rabforis, gt magiflrunbsp;pincernarum Rabfacen,de Lachis ad Hierofolyma, quinbsp;extra urbempropemuros^apud pifeinam fuperiorem,nbsp;non longe à uia ducentc in locum planum fitllonum ueanbsp;fies fcilicet lauantium erßccantium.
ISuocobanthinuncij regem, ut corant aüolt;^ueren^ tur eum ,fedrecufauituenire, mißt aut em confiliariosnbsp;fuos,prieߣlumaul£,fcribam,Gr acommentarijsßuenbsp;eancellarium,lt;juibui Hebraice locutus eß Rabfaces,ßuenbsp;isSamaritanusßeritfßuedefertor religionis paternlt;e,nbsp;erfideiapoßataimpius.
^Lo Dixiftijfeduerbumeftlabiorum confia liumôCroburbellandi, nuncin quocon^nbsp;fidis.ut audeas rcbellarc? Terret primum à potentia fui regis^quem maximum prtedicat : deinde àßultia Ezechia:, qui deo fuo nimiumnbsp;fidat, quiinßnniorßtquamutregemAßyrium opprimât,?^ qui nee robore potent nee conßlio, bellum medinbsp;tetur contra tantum regem. AI Anfperasinbaculoarundineoifto ateg confraào Aegyptoî’fuper quem fi incu-buerithomo, ingreditur manum eius,8Cnbsp;perforabit earn î fie Pharao rex Aegypti,nbsp;omnibus qui confidunt in fegt; Humano auxilio tibi minime ßdendum eß, inquit,de rege ßilicetAegyptioru tibiproximo,quißbijpß quoq;nbsp;fuccurrerenon poteß, er alios falfa jpe ladat: impedi-mento magis eß damno illißdentibus, quam auxilionbsp;uel faluti,uelutiß quis nitatur baculo arundineo connbsp;fiado.Nuüa narrat hißoria Ezechiamauxilium poßu=‘nbsp;lafß Eharaonis, fed impij calumniain inurendo obtedannbsp;tur admifeendo mendacia quibufdam ueris. Qued fi dixeritis mihi î In domino deo noftro habemus fiducianu nónneifteeftnbsp;cuius abftulit Ezcchias excelfa amp; altarias?nbsp;amp; praEcepitIudæ,amp; lerufalem, Antealtarenbsp;hoc adorabitis in lerufalem» Quadßcogitas deauxilio dei, is quoq^ etiamßpofs fetnonuult auxiliari,ofßnfus impie täte tua, qua omnesnbsp;illius aras gt tedes facras euertißi,f(crificia prohibuißi,nbsp;cultum minuißi,coardaßiiUiushonorem intrautüusurnbsp;bis Gr templi canceUo5,extra quos nemini liceatadora-re,Gr facrißcare iULlHiß fandus Ezechias optima con-feientia cgißetbi£c,fciuilfetq; fe uerbo dei conßrmiter,nbsp;Grfeeundum dei beneplacitum perßeiffe, quomodo adnbsp;hocuerbumnontotus concidißet?Sed abeß timor om=tnbsp;jtis,cum confcientia,fiducia ueritatis uerbiq; diuini con^nbsp;folatur Gr ßddtur.Jüihil contra confcientiam,uerbo deinbsp;^dodam fideli tentandum efl,fed eurundum ftffnmopegt;* |
Pf.EGV'tHl re,ut uerbum domini cognofeatur CT credatur. ±5 Nunc igitur fideiubeas ad dotninuni meumrege Aflyriorum, 8C dabo tibiduonbsp;milliaequorum, fi habere ualeas afeenW'nbsp;res eorum, ±4 Et quomodo poteftis refiftere anteun« fatrapam de feruis domini mei mining*®*nbsp;Etfiduciam habes in Aegypto propter curnbsp;rusSCequitesî' Etiam ß arrabone praßito promittas te pareretuan^ datis regis Affyrq,uolueritqi commodore tibi duonbsp;equorum, deerunt tibi uiri quos équités fupn'‘’''P°^''nbsp;ficredadus adpaucitatéefltuus exercitusaenbsp;ut nemo relidusßt qui poßit uel audeat militlt;‘’'^'^ ,nbsp;minimo duei regis mei comparandusßs, ut udnbsp;tum ajficere audeas, uel fußinere infultutnnbsp;inconfitlte^ deßceris ab iDo, er deßndere tenbsp;ris ab illius tarn immenfo exercitu. Nunquid fine domini uoluntate aiçe di adiocum iftum, utdemolirereuni» “ ƒnbsp;minus dixit mihi : Afcéde ad terrainnbsp;nbsp;nbsp;’ SCdcmolirceam, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, . yltimus tentationis gradus eß, perfuaderi‘^‘^.‘ confeientiam deHmnonfolumiratumhomiiti,K^ ‘nbsp;uerbo dei damnatum, panlt;e^ addidum jlliusnbsp;uißimo.Numaitabfq; deiproceptoafeendinbsp;mendum,et locum diuino cultui unice relidm»nbsp;differdendum,ßcutcernKnunc uaßatumto^“’’’nbsp;regnum fola unica hac tuaurbe fuperßite inbsp;dumßrmansargumentum:Certe ßtu dondlX^nbsp;hue uenire non poteram,cum autem ueneriix amp;nbsp;urbesceperim,patetreliquaquolt;^capienda* Dixerunt autem Eliacim filiu® „rut amp;Sobna, Scloahe, Rabfaci, Pre^a^ ^jdénbsp;loquarisnebis feruis tuis Syriace, Wnbsp;intenigimushanclingaam,’.amp;nciil‘’j|£ftnbsp;ris nobis ludaiceaudientepopulo? *1nbsp;fupermurum. TerritilegatiEzechite ex tarn fatrileg^'^ tione,Grblaßgt;hema orationeRabfacis,horrX^'^inbsp;audiri à eußodibus moeniorum er muri,quinbsp;inteUigi, quosadfupremam dcJferationem‘‘d‘Snbsp;terant,parumconßanfesinfideaddomini‘rx-“’^^etnbsp;rant ealingua loquatur, quo gtfibigentih^r^’^^nHenbsp;ipß inteÜigant fatis,Syriaca fcilicet uelnbsp;braice uel ludaice.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,p4un^ Refpondit^ cis Rabfaccs,dicri’®'.ßjjnc quidaddominumtuum,amp;adtei^nbsp;dominus meus utloquerer fertnont®nbsp;SCnopotius ad uirosqui fedentf^^^ 2,jcnbsp;rum, utcomedant flcrcora fua,nbsp;urinam fuam uobifeum;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p^det Eortitudo Ezechio regis poß dei con^ exanimoßtate gt robore populi,quißßxiti‘^g^nbsp;cutiatur?^ delferatione,adtvmeß deregxnbsp;iAittitur ergo Rabfaces non tarn ad regem qxnbsp;pulwn^cuiusaudacia rexconfideret,quintt^^ |
|
MALACHIM secvndvs. ^'^’¦^i^deijciuntur,utaudiunt tandiu iîliîobflflentihui ^^^^uo}14ndiintaggmbut,tormentts,obßdionibui, utnbsp;‘^finuel faim coa^i aut fiti^fiercora propria ederenbsp;^inam bibcrccxtrcmamceßitate cogaittur. Emer-l^^^^jvnt auté hiec tanta difcrimina ,fî regis fui imperijinbsp;^^^^ts,audiant ad mandata regis Aßyrioru.Appoßtenbsp;loquitur Kabfaces ad futvm inßitutum promoucn-^,ad deß^iionem perfuadendain populo, er régi de-JP^ationem incutiendam. Stetititaqj Rabfaces,amp;exclamauituo^ ^^•naga ludaice loquendo, 8(aiti Auditenbsp;' ^fba regis magnijrcgisAffyriorutn* HæcdicitrcxîNonuosfeducatEzechi^ ®®'ncnenim poteriteruere uos de manu , Ncqj fiduciam uobis tribuat Ezechias ‘nbsp;nbsp;nbsp;‘‘per dominum, dicens î Eruens liberabit î’°sdominus,SCnontradetur ciuitas hæc “‘‘^lanu regis Aflyriorum,nbsp;flt; ^°gt;'tius inflat,ut terreat amplius plebem,fuapte pu-^nbsp;'^^’dniitate inconflaittem,er in periculis impatiente!»nbsp;'^^^‘^h'am.-per fummam contumeliam in dejfetïumnbsp;J‘^inclamat feduüorem nominans pijßtmum regem:nbsp;J ^7nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oinnipotentiam iaélat er crudclitatemfi re= ^^itt:pietatcmerfiduciamindeumirridet,eruanant quot;quot;^credi à populo. . NoliteaudireEzechiam,Hæcenim digt; gt;^ex AfTyrioruniî Facite mecum benedi-^*onem,amp; egredimini ad me î 8lt; comedernbsp;de uinca fua,Sc de fieu fua, Si. binbsp;aquas de cifternisueftris, donee ueniain,8c transferam uos in ter^ ?’*‘quæ fimilis eft terræ ueftræ, in terrantnbsp;J^'‘'^feram,amp;fertilem,terram panis ui^nbsp;terrant oliuarum,ct olei ac melJis,nbsp;^Wuetis,amp; non moriemini.NcIite audi-‘eE2echiam,qui uos decipit, dieenst Do-’’’•nus liberabit nos» J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tantum terroribus dgit,fed er promißis magni=^ » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnium rerwm fuppeten^: de regts Aßyriorum gratia fini accepturi,fi impofturam non attendant,fed fefe dedant clc=nbsp;p»gt;tcip^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nihil defide== , ’*^^fint,fid affathn ditadi omnibus terra bonis , fi tan ^^'^niEzechiierefliterinttnet^ crediderint prouocattnbsp;‘'^\^^^^‘*’^deilfraeî. tiu ‘“‘^uid liberando liberauerût dtj gen 4**fique terram fuam de manu regis dfü ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Emath,amp; Arphadî*Vbi eft |jj^^sSepharuaim,Anaamp;Aua^ Nunquid îj ^aucruntSamariamdemanumeaî'nbsp;nam illi funtin uniuerfis dfis terra JlQ ’^nierucrunt regionem fuam dema-poflît cruere dominus lerufalê j^numea? ^^ntiorcsutfuntfilijbuiusfeculi |
RËGVM CtVÂRTVS. 19$ éloquentiores fepé, er ad peßima quoq- perfuadensi dapromptiorcs.Vnicaautem fideuerborum dei, quicsnbsp;quidefirhetoricôrumlocorum lûncitur,domino ^iri—nbsp;turn largience.Ponuntenim impij mendacium roburar^^nbsp;gumentorum fuorum,ut hic fihi pulchre exfalfis procèsnbsp;deiido cotligit,dominum deumifrael poffe uinci,quia difnbsp;^ntium omnium omnes deuidi fint. Qirnsfilfo deós di=nbsp;étt,cum fint idola mhili, er opus manuum hominiimadnbsp;nihil utile er uanum. Deus uero ifracl dominus fit exer=inbsp;tituum,tamterreflriumquumcceleßium, erfolus deusnbsp;omnipotens.lnterim oftendit R.abfaces Samaritas feruifsnbsp;fe dijsgentium. Entath autem metropolis efi Coelefyrio’,nbsp;quapafieadidaefl Epihania iuxta Emeffan. Arphatbnbsp;alia urbs efi infignis in regno Syria Damafcena, quai»nbsp;expugnatamàrege Affynorum etiam leremias memi^nbsp;nit. Sepharfaim tom prouincia quant urbis eß nomen,nbsp;pluraltsnumcriutTeba. Hena er ifa nomina funtur^^nbsp;bium,in quibus diui célébrés colebantur,ut CompoßeHanbsp;lacobum habet,er Felicem Tygurini habuerunt er Renbsp;gulam,Bernates Vincentium: er nuUa urbium fuum nonbsp;habuit. Taeuititaqjpopulus,SCnon refpondir ei quicquam î fiquidem præecptum regisnbsp;àeceperant ut non refponderent ei» 37 Venit^ Eliaeim filius Heleiæ, præpo-fitus domus, Si Sobna feriba, Si loahe filius Afaph àeommentariis, adEzeehiant feiffis ueftibus, Si nuneiauerurtt ei uerbanbsp;Rabfacis, Merito filucrunt,fîpij fi(crunt,ad tain facrilegai» blajfhemamil; orationem R.abfacis:fin minus pij, ut Sobnbsp;na Hebrais proditorfadusferibitur, ex hac perfuafio^nbsp;ne confiât fide uacuos in deum fuum argumentis con’snbsp;tradicerenonpotuijfe. Facile efieniminfidelibus peßi!:nbsp;ma perfuaderi 4 peßimis, ut qui uerbo dei non credumtnbsp;adipforumfalutan,humanis commentis dc mendacijtnbsp;credere cogantur ad perditionem. Veruntamen régi fa^^nbsp;pientipotius obfequuntur,qui iufferat filentiumrepen’inbsp;di tafriuolis didis,fibiqi referuarifolutionis re/fonfum.nbsp;I« tdm arduis caufis redimendtim eft teiiipus,confultandinbsp;locus, er authoritatis fubtei fùgium aUegandumefi ernbsp;pratexendum.P lafiihemiam dei nemo fidelium audit panbsp;tienter.'Veflium feiffura fignum erat iufti doloris er imnbsp;patientia.Timcbat eut pro populi er fuis pcccatis hancnbsp;fibi iminitti taingyauem tentationem. ^CAPVT XIX Væcum audiffet Ezeehias rex; feiditueftimentafua, amp;opcrtusnbsp;eft faecojingreffus^ eft domumnbsp;domini» Hioniliationis er exempli gratia, erquiaamantida tninum nihil acerbius blajf hernia dei. Ezechias audiensnbsp;uerba impij R.abfacts, er regiasuefles fcidit pro morenbsp;gentis, er dlido induitur, plangentium lege. Foris enit»nbsp;procedit in ceremonias fides interna. Non fe facile ab^*nbsp;fcondil;exteriusdeuotiouerdcordis.Con/ùgttur adonisnbsp;KK 5 |
|
malaghim secvndvs. tionem caLanitatum tanpore,ncca[ylum aliud ^Uteritur quàm dei oraculum. ¦i. EtmifitEliadm præpofitum domus, SC Sobnanifcnbam,amp;fenes de facerdotibusnbsp;opertos faccis, ad Efaiani prophetamfiiiûnbsp;Amos^ interim d(vm dominum adoraturus pergit rex, conß^ liarios fuos ad prophetam domini mittit, ut fuis orationinbsp;buspnmoueatur etiam coram deo precatio regts. iiionnbsp;enimfufficit interceßio alterius fine propria oratione.nbsp;duamjuam enim agnitio propria: uilitatis?^ indigni-tatis domino placeat,uult tarnen fidei facrificiiim de pronbsp;pria confcicntia in bonitatem dei minime obmitti. 3 dixerunteij HæcdicitEzechias, Dies tribulationis,amp;increpationis,amp;blafnbsp;phemiædies iftæîueneruntfilii ufqjad parnbsp;tum,amp;uit es non habetparrunensgt; Qjtetnadmodum maximus dolor parturientis tunc eftjcumpuero adofiia ucntrispcruenienteuirtus defi=^nbsp;cit parturiendi iu matre, utfupra uires fine uiribus, uelnbsp;mori cogatur,ucl eniti partum:Sic populo dei paruo re=nbsp;liiio de pluribus,maximus tunc dolor occurrit : cum prxnbsp;teritieuitiepeccataintercon/cicntia; anguftias prteten=:nbsp;dustturxum filio de uita periclitanti denunciatur ira o’nbsp;furor patris,pro filij commißts : cum blajfhemiie diuin£nbsp;atrocißima; per nos caufa data intelligitur : cumfummusnbsp;dei honor cr infimta bomtas ludibrio exponitur impio=nbsp;rum:cumdiumamaicftasfigt;urcitijs idoloru,Gromniponbsp;tentia fummi numinis execrabilibus humante fuperflitionbsp;nis facrilegijs comparatur, Nibil hoccalamitatumarti=:nbsp;culo difficilius obuenire potefi, nihil acerbius fentiri abnbsp;anima fideli cr deo uerc deuota. Si forte audiat dominus deus tuus uni= uerfa uerba Rabfacis, quern mifit rex Affynbsp;riorum dominus fuus,utcxprobraret deunbsp;uiuentem, Sc argueret uerbis quæ audiuitnbsp;dominus deus tuus, amp; fac crationem pronbsp;reliquijSjquae repertæ funt. Pic precatur cr optât dignam bla/fhemiß tantis ul^ tionem dei uir fan(his, nolens pra:flari quameunq; gra^nbsp;tiam contemptoribus diuina: maieftatis, o' uerbis exesnbsp;crabilibus hoftium populi dei,contragloriam dei uiuensnbsp;tiStVicempotius dignam rependi orat bla/fhemis, idosnbsp;lolatris,o'iuélatoribus uirium fuarum contra potentnbsp;tiamdiuinam. Venerunt ergo ferui regis Ezcchiæ ad Efaiam» Dixit^ eis Efaias t Hæc dicetis domino ueftro t Hæc dicit dominus t Noli timercnbsp;à facie fermenum quos audifti, quibusnbsp;blafphemaueruntpueri regis Affyriorumnbsp;me, _ Ecce ego immittam eifpiritum,amp;' audiet nuncium, SCreuerteturin terram fuam, ôCnbsp;deiiciam eum gladio in terrafua Principes populorum,qui prophetasaudiunt,colune confuluntfConfolantur lt;t dotnino in rebus dubi/s, oquot;. |
regvm q_vart-vs. 1« extremis defferationibus uerbi dei folatio uifittilttur, fi crcdant.Ezechias rex fidelis, prophetam domitu fufeinbsp;piens,mercedem prophet£ fufeipit. O' qui in uoluittatenbsp;domini uixerat,nuKc dei elementiam experitur. iKbetWnbsp;non timere fibi, ncc populo à malignitate improborunt,nbsp;cumquHuxta uerbumdomini fefe gefferitfiegidiuininbsp;fefe coaptauerit, o'deum dei beneplacito pro uiribusnbsp;fluduerit.Non obfunt ftultorum contumeli£,piorumfa^nbsp;luti O' giorite. Tunc proxima jferanda efi falus domini,nbsp;cum impiorum perfidia atrociusgraffari uidebitur. idea saii^nbsp;nunc promittitur mopinata ui^ioria pioriein,de rege pef p'’nbsp;fiino,eum fciUcet propediem in fua propria terra occi^nbsp;dendum à proprijs filijs.ld quia fcopus erat totius tragasnbsp;di£,imprimis prtcdicitur àpropheta cum interimnbsp;ficiaclariorafufcepturi fjnt,qu£niinc obticëtiir, utgaitnbsp;dium fuo tempore profitfius capiatur.Solct enim ardeU'nbsp;tiusexhilararebonum mopmato maximum occterrtns, . quàmfipcrfingula prius denimdeturfuturum.
gnet aduerfum te, amp; iterum mifit nuw^os ad Ezechiam,dicens dicendo: Regredi'fKr quidemRabfacesregi fuo detiuneiatua rus conftantiam populi dei, qui rex iam captatarbi^ ufnbsp;bederegnotuda abieratad uaftandam quo^l^^quot;^’nbsp;ubi O' eidem rex Aethiopum occurrerat eumnbsp;gyptiorum, quos omnesneceffe erat primum^^^^fnbsp;audire folutam obfidionem populi dei, onbsp;lym£,deinde uinci ambos,O'jfoliaadfèrri,tf'''^'^i’nbsp;populo iîlorum ad Hierofolym£ iteratamnbsp;ubi cum diuitijs omnibus tantorum exercituum,^’^rnbsp;quoque effent er uitam o' corpora. Omnia autemnbsp;in commendationem fidci tarn regis Ezechi^^‘‘^[^nbsp;phct£Efai£,fic domino omniagubernante,C!f‘'’^f‘l^’'^nbsp;gibus illudcnte.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r JO HæcdiciteEzechiærégiludaîN*’’’, ducatdeus tuus,in quo babesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* neque dicasïNó tradetur lerufaUti***’ ' nus regis Affyriorum, ,1 Tu enim ipfe audifti quæfecerufltj^^^^ Affyriorum uniuerfis terris, quo«’^’ ftauerunt east tu ergo(folus)pof^^’^‘^ 11 nbsp;Nunquid liberauerunt dij gulos, quos uaftauerunt patres zanuideIicet,amp;Haran, amp;Refepbjnbsp;Edcn,quicrantinThelaffar^ VbieftrcxEmath,ôfrexArpb3“7 ciuitatis Sepharuaim, Ana,5^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mod Complet malitiam rex impius A//gt;'rior«' deerat bloffihemiarum expuiturus contrat •nbsp;tiamdeiexercituum,quam experturusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J quafi populumfidcntemfibi, O' urbelttu :¦ . poßit, nihilo fortior idoUsgentium, quod |
|
MAX AC HIM SE-CVNDVS. ^‘tt,tunc quidem uerbii R.abfdcis, nunc per epifîolatft ^SJ^ntdeLobna. Pugmffeautem Sennacherib contranbsp;^^g3gt;ptios,Qr obfedijje Pclufiivm, iamq; extruilis ag~nbsp;ê^ibuf urbe capienda uenijfe Taratbain regc Aetbio=nbsp;P^’WWtfKxt/iWWWitrrrftHcrodotiM. quum accepilfet Ezechias literas öcmanu nunciorum,8Clegifleteas,afcen^nbsp;ait in domum domini,SC expandit cas co=nbsp;tain domino, f^SCorauit Ezechias in confpedudonii ®i) dicens î Domine deus Ifrael, qui fedesnbsp;taper cherubim,tues deus folus omniumnbsp;fcgnorum terræ î tu fecifti coelum Slt; ter^nbsp;tain, . IncIinadomineaurctuamSCaudüape^ Jidoinineoculos tuos,8fuide, SCaudi uernbsp;“^Sennacherib qui mifit ut exprobraretnbsp;I afnin uiuentem, ^ere domine diflipauerunt reges Affy ’^ioruin genteSjS^ terras earum, ^tmfferuntdecseorum inignemtnon ^^tin era nt dii, fed opera manuumbomûnbsp;% ’tain ex ligno ôC lapide,amp; perdiderûteos,nbsp;^d nemitiem Pzcchiot ßdelii conßtgit, quant ad doxnbsp;^’iudeum fumn, cui oppandit ante arcani domimex=:nbsp;^‘^dUuin,blaJ}gt;heini/s refèrtam epiflola Affyrij, plenusnbsp;ede^ßducia exauditionii,qult;£ dotnino no poteß nonnbsp;^Sfe accepta.Addidit deniqi orationem plenam ßdei,crnbsp;^^lt;lt;otionè5, qualemß quit ex corde pius inßmili flatunbsp;^°ßtui orare poteß ,ßne dubio exaudietur. NhIU enintnbsp;‘^dain orationit gratiam çr mflméium pra;betdcui,nbsp;quein exaudirepraordinauit. Cofiteturhune deuittnbsp;ontnipotetUem, qui ttlofis îegem feruandam dedit^nbsp;^^[upercherubim adfidelium orationes femperpro^^nbsp;'^^tamSalomoni q^oßpromißt. Quißolus deus eßnbsp;^'^ipotens rerumcreatof^ moderatorfCui curie ßntnbsp;^^iafidelium fata,qui nouit omnia, omnibus proß)isnbsp;^exauditfuorum omnia uotafanilorum. Orat ut blanbsp;vhemi/srependat dignampanam,orbis uaßationem,nbsp;J**pcrfc4m ac crudelem, iniquo aimo conßäam,.ab im^nbsp;^‘°^anheribfuisq- maioribus ulcifcatur tandem. Oßtnnbsp;‘^^^^ißdeumeßfe uerum, crfolum, qui oppreßbreittnbsp;deorutji fua fola uirtutc opprimat,qui dij ncn erant,nbsp;\y^ßlicium manuumßultanbsp;nbsp;nbsp;uana opera. i^unc igitur domine deus nofter,faluos as fac de manu eius, ut feiant omnia re^nbsp;^aa terræ quia tu es dominus deus folus,nbsp;tarn falutem populi urbisnbsp;nbsp;nbsp;fuam precatur ß~ I'e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut per hec gloria dei manißßetur per omniu ^¦^'^gt;'Umpopulos.Colophon cnim cr ßatusdignaiora alius effe non debet,q ut fandificetur nomen tuu,nbsp;'^dueniat regnum tuum : cietcrumßat tuafacrofan=nbsp;io quot; ’^^untas ßcut wi ccc/o zr m terra. Mifit auté Efaias filius Amos ad Eze h '?’^’'^i‘^^tts,Hfc dicit dominus deus If-cl^^ ’.Qwæ deprecatus esmefuperSenna*nbsp;^tib rege Airyriorum,audiuU |
REGVM Q^VARTV?. I9Ó It Iftc eft fermo quelocutus eft dominus deeOjSpreuitte, amp;fubfannauitteuirgo ftnbsp;lia Sion, poft tergum tuum caput mouitfi'nbsp;lia lerufalem, Dum Ezechias talia precatur m templo, reffonfum prophetalfaias rccipit donufuie, orans, crexauditus,nbsp;quodpro folatiopij régisßatimrenundat; exauditantnbsp;fcilicet orationem à domino,contra Sanherib regöAß^nbsp;riorum blaßihcmum,in hunc modum domino rejpondennbsp;tc,ad folatium régis,nbsp;nbsp;nbsp;populi fidclis in urbe Hiero/ô= lyma, cuius uertex Grfupremus locus erat ciuitas D4= uid, Zion dida:lmpius,ait dcus,ille rex A jfyriorumßmnbsp;proboprocaciep ore fuo,?:^legatorum fuorum,coni*nbsp;tempßt fubfannauit te 6 papule ßdelis,cum rege pionbsp;or tremente ad fermones meos, quos parit er ego amo,nbsp;Ut pater ßlium,Q}~ßgt;onßtsßgt;onßm : iadauit contranbsp;dem cr fiduciam tuam in me maleuolus iile execrahiletnbsp;fermones, ex fuperbißimo cordeßto contra meant maienbsp;ßatem ztr pietatetn tuam. ii Cui exprobrafti, amp; que blafphemafti^ contra quem exaltafti uocem,amp;eleuafti innbsp;cxcelfum oculos tuos i contra famftum IC-rael, DebuerM à impie cogitaffe quis effes tu, er cui opi^ probraffes,quis ille ega eßem, quemfacrilcgo ore bla^^nbsp;ßhemare non erubuißi. Contra quem eleuaßTes uocentnbsp;tuam improbam, er fuperbam, quem fuperciliofo mttänbsp;tu tuo,mifer er effrons de/ßextßes.Certe eum qui omninbsp;potentiam er clementiam fuam clarißcauit tot uicibus,nbsp;tot feculis, tot portentis populo fuo lfracli, qui iram ernbsp;iudiciu fuum iuflum,tot impiß regibiis er popuUscoianbsp;monßrauit,tottes diuinitus ac calitus proßratis,ut mciînbsp;ritoCœliaccœli cœlorum dominum ac orbis redorentnbsp;potentißimum agnofccrc timereq^ debuerimt, ^3 Per manum nunciorum tuoruexpro« brafti domino,amp;dixifti,In multitudinenbsp;curruum meorn afeendi cxcelfa monriumnbsp;latera Libani, 8c fuccidi fublimes cedrosnbsp;eius,8C eleäas abietesillius. Et ingreftusnbsp;fum habitaculum ufq; ad terminos,Slt; faknbsp;tum Carmeli eius. Non eß excufationi locus, quaß no tu ipfe id egeris, qui legatis tuis tam enormia diccndicommißionem dedinbsp;ßi,exprobrandifcilicet maießatimeie, infolenterq; fu=nbsp;perbiendi de potcßateerroboretuiexercitus, quemnbsp;non tarn tuum q meum à me tibi ad horam concejfum c9nbsp;gitafße debucras, ut de illius magnitudinc neutiquam fienbsp;perbircs,dicendo : Ego ipfe fum, ego qui in multitudinenbsp;quadrigaru mearu aldßimos quofq^ montes, er m mottnbsp;tibus urbes, caßra acfirtalitia uel arces fuperaui,cepi,nbsp;uaßaui,hominum tot laboresßußraui. Gloriofum ittudnbsp;ifraelitarurcgnum acpromißionis ueßra: terrain quamnbsp;iadatis optimam,meapteßrtitudine cum toto populo uinbsp;ci,oppreßi,deleui:tiierofolyma; quoque amplißintie tCanbsp;des non euadent manus meastquiequid in ea magnificu,nbsp;altum,prctiofumac elegant eß,meum eß, uelà me ex«nbsp;cindendum dum uoluerd, cultißimi quoq; eoües acCdfnbsp;¦ kk 4- |
|
WAL ACHIM SECVMDVS. melt mihi annuain annonamßrcitt.uel defolabu^tur, ±4 cgo fuccidi.Et bibi aquas aliénas,8C fic^nbsp;cauiueftigiis pedum meorûomnesriuosnbsp;aggerum, Perinde ac ß ßdißem ego finies omaes, crflumitü condidilfan,fic meisfiruient ußbus/tc obedient,Gr ntinbsp;nime prohibebunt uenieittein cum cxercitu immenßo.nbsp;Cui qu£ctin(^; uis aquarum hominum obßjkre nonnbsp;()oßtt,fun Euphrates d Syria potienda, nonlordanis dnbsp;Palieftina omm^non ISIilusab Aegypto prohibcbttnt.Tanbsp;lia tecum audes connneiHari,ßc fuperbirc de uiribus acnbsp;poteittia,quant non habes,niß me datitc,^quadiu earnnbsp;ceßero tibi. Nuquid audsfti quid ab initio fcccrim ƒ Exdiebus antiquispIafmauiillud.SCnScnbsp;adduxi Î cruntcp in ruinam collium com^nbsp;pugnantium ciuitates munitæ. Certe iamdudum audirc poterM er debebai, ac cre dere,omnipotentiam meant, er tmiuerfirurerum pro=nbsp;uideiuiam, qui cnim h£c omnia e':r tanta pr^nunciauinbsp;prophetis meis,fitura fuis temporibus, qu£ er mfallibinbsp;liter eucnerunt,er d nemine fiire potuerunt, omniuaunbsp;thor er creator cogwfei er credi debebäfohis, à cuiusnbsp;prteordenaiionc er conßitutione omnia pendent. ClU£nbsp;qui:miuj]eroßunt,ereuireuelareuolueronota funt.nbsp;Qjtum placet umco mihi ut uaßentur urbes,illico robu^nbsp;flißimi quiq; muri er turres rediguntur in aceruos lapinsnbsp;dum,er in horribiles ruinas,quandiu placueritmihi. 2.6 Etquifedetin eisabbreuiatimanu.xon tremueruntamp;confufifunt, faäi funtue-lutfcenum agri,8C uirens herbatedorum,nbsp;quac arefaäa eft ante maturitatem, Med Opera firtißimi quiq; urbium dues omnibus de flituuntur uiribus, er animo eateniis concidunt, ut fefenbsp;prte tremore ac firmidinc,fuaq; omnia defindere nec atinbsp;deantnec poßint, fedßne omnibus uiribus reßfiendi exnbsp;emduntur, fubuertuntur. Etuclutiherba,gramen, G“nbsp;quiequid uiride nullo negotio demetitur à meßore, quicnbsp;quid apud eos iucundum eß er clegans, me iubente fu=nbsp;bito toÜitur, ut ßat uelut ßxnum tedorum, quod caretnbsp;uiribus fefc defindendiab lt;eflu folis, amequammature^nbsp;feendi tanpus HU appetat:ßc no tuis uiribus quiequam,nbsp;fed meis excinditur,quicquid paßim péritJicut nec flatnbsp;aliquid uel durat,niß meo arbitrio er tnfluxu. I7 Habitaculumtuumjamp;egrefTum tuum, amp; in troitö tuum præfciui, ôC furore tuumnbsp;contra me* QKd/idi« mihi foli placuit,domi tua forte contentus tnanfifli,quK prodijßi ad beUa, er ad régna populorumnbsp;uexanda ego te eduxi 'm tetnpore, ad quod te dudumpanbsp;raueram,er fecretorum meorum confeijs prophetisnbsp;meis idipfum rcuelaueram,ut priedicercnt hec meo nolt;=nbsp;t)titte,quod er regibus tarn pijs quam impijs notumße^nbsp;ret.Quum domum redires uiélor in pace, mea idgratiitnbsp;tibi contigit,non tua opera,pro quibus omnibus meis innbsp;tebeneßeijs ,flultuser impiusrebellafti mihi, er bla^^nbsp;f^hemijs conjflurcaßi, er ad iracundiam prouocafli |
R E G V M Q.V A R T V S. Ingratißimus. 18 Pro eo quod infanifti in me, amp; fuper^ bia tuaafeenditin aures meas: ponam ita*nbsp;que circulum in naribus tuis, amp; chamumnbsp;in labiis tuis, amp; rcducam te in uiam pernbsp;quamuenifti. Senties ergo i^on nunc potentiam eins quem irrita/S, iuftum iudiciit eins quem bla/phemafli, maieftatémeatitnbsp;quam fafluofus procax erfttdtus contempßfli. Inßrantnbsp;iam poflhaejrenumnaribus tuis,non arbitratu tuo,fednbsp;mea uoluntatefeiuiestetridii er regi,quo tu non uis.btnbsp;exitium tuum, er exercitus tui te adigam er précipitanbsp;bo,domum quidem reducendus civm conflifu)ne,ß‘inbsp;piter occidendus à filijs,ut feias me donüntmt tuumindi 5° gne contemptum. T ibi autem Escchia hoc crit fign^, Co mede hoc anno quæ repereris,in iccundonbsp;autem anno quæfponte nafeunturtporronbsp;in tertio anno feminateSC metite: plantatcnbsp;uineäSjSC comedite fruöum earum. Ezechiam nunc aHoquitur propheta,iii nomine mint, ipßus erpopulifidem confirmando, in tantif'^nbsp;rum anguflijs, nouo er celebri ßgto, pofltotin^^^“^nbsp;uaflationem promittendorerumomnuimnbsp;toto triennio affuturä,etiäm beUo durante, innbsp;tameffedicit,quodanno primo fufficiat :fecundon^nbsp;cum non licebit agricoUs egredi urbem pro terranbsp;da,ipfifltonte prabebit quod fatisßt ad eunt ani^'.nbsp;tio tandemannofeminaturospradicit,nbsp;tiam mejfuros, er de nouisfl-uüibus comcfilil'‘^^nbsp;nearumquàmarborum. Et quodeüq; rcliquumfucrit«!^“^^ Iuda,mittet radicem deorfum,5inbsp;äum furfum* 51 Delerufalem quippeegredienOJf^^^^ quiæ,8c quod faluetur de monteSio”'^nbsp;lus domini exercituum faciet hoC.nbsp;nbsp;nbsp;aj Nec tantum cofoLttur pace er ui^iu abttnd^^ filiccmquoq^pricdicit reditucorumquinbsp;iam ex tribuluda,urbibus captis er direpti^gt;nbsp;ßdui 'munii iterum coibusit er repuUulabunl’^^^nbsp;diuiuagerminapoflpra:cißoncm,utfruilutnp^quot;^'\^f^nbsp;rcddant,er latas fcgetes.bJunquäenimnbsp;er deperibit populus lerufalem, quin fidelemnbsp;perfltturißnt,domino adharentes, deuw nor‘^ .nbsp;digne, er fecundit uerbit domint, Tales tit»‘A .Mturßnbsp;ximameuafurieruntcladem, er nunqttonr ’.nbsp;perflites pij, contra impioru quaneülibetnbsp;tatasmifcriasueladuerßtates.Exibute/iinfd^^’fnbsp;folitab inte/itatamorte er obßdione, fednbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jaitt dio inexpeilati triuphi de tanto hofle, CT tritvm re^orum, Aßyriorum, Acgyptioru ^^^i)cntnbsp;rum,qui pariter cum 'mfinita prædanbsp;fanäa, er ab angelo unius noilis operanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;il in pradam fanais expoßti ac redaäi. Nf$ lorum, fed zelo domini qui blaff hemiam taiHnbsp;damfirreutttondebuit^eneepotuit, QUXß' |
?
-ocr page 393-|
MALACHIîS secvmdvs. Quam ob rem hæc dicit dominus de J’fge Aflyriorum Nô ingredietur urbemnbsp;“3nc,nec mittet in earn fagittam,necoccunbsp;P^biteam dypeus, nec effundet contra ag Per uiam qua uenitreuertetur, 8i. ciuita banc nô ingredietur, dicit dominus^nbsp;oEzechiareditumfegis impîjpoflflra .nbsp;, nonrcuertetur, nonimpugnitbit denuonbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'’‘quot;îc urbem, multo minus earn ingredietur uiilor, mm i nbsp;nbsp;nbsp;°^‘^upabit eum clypeus inunici,nuUo aggere uullubitur, ^'^'^ofùfus abibit, mimme reuerfurusrßc enim tibi pro= ^^^it dominus, er flatuet certo. Uec id folivm tibi,fednbsp;°^uibui Uli confidentibus toto corde, er colentibus innbsp;^^itate,quos quidem angufliurifinit,dum prodefl iüis,nbsp;t jtentations prouentum facit ut fufiineri poßint.nbsp;; Protegam^ urbem hanc, 5C faluabonbsp;propter me Sipropter Dauid feruumnbsp;quot;^emM^ ^0« doimno curd tanta de urbe efi,fed defidelibus, ueri dei,cuius Hierofolyma typus eß, tjuanbsp;’^°’^nuffcmper protegit erfaluat propter bonitatemnbsp;^^itatemfuam, propter Chriflumdomini, propternbsp;aiiidferuum fuum, propter promißiones fidelibus falt;snbsp;^^äfeculis,quascertißmasuultcredi:(^ualis per Chrinbsp;äurca nuc ct cœlcflîs late extruda pa*nbsp;in angulos ufiß orbis terrarum,ecclcfiam fanélifica^nbsp;Cbrifli fanguine er mundatam, ([ute er inuincibi=nbsp;' 5^ e/î ab mpijs quibufeunr^} in aternum triumphatura,nbsp;Fadü eft igitur in node illa,uenit an^nbsp;8elus demini, SCperculTit incaftris Affy^nbsp;^orum centum odogintaquinq? millia»nbsp;^üniŒ diluculo furrexiffent, ecce oniianbsp;’^^’^Poramortuorum: ^‘floria rcdemptionispaucis deliniatur,unagt;ioHe “'^ê^lo dei mijfo pereußis centum millibus er oäogin=‘nbsp;^.'^^uinij; millibus hoflium, quorü cadauera redada funtnbsp;'Vwillas, utfine labore^olia diriperentur blajfhemonbsp;jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei à populo fidelißimiregis. Sc recedens abqt, amp; reuerfus eft Sennacherib rex Aflyriorum, 8c manfit in Ni« hiue« ^bire permiffus eß rex cu paucis ad fua,ut manum °'’nni qudtn Jfreuerat expertus uideret, er àfilijs turnbsp;occjcif r etur, er idolorum fuorum uanitatem fentinbsp;b ''^^uos dominum blaßgt;hemando laudaucrat. . Q^um^ adoraret in tempio Nefroch fufljAdramelech 8C Sarafar filtj eiusnbsp;Pc^'cuffei-ût eum gladio, fugerunt^ in ternbsp;Armeniorum, 8(. regnauit Afarhad-®^filius eius pro eo nbsp;ti(f ^°'^^ptor ueri dei in phano falfi numinis trucidanbsp;angelica périt gladio, quod erat commune cumnbsp;parricidioftUorum, Ararat autë regio eßnbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^’^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^raxajfes fluit, incredi '*bertatis ad radices Tauri montis, qui ufque iüue |
REGVM nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t^7 lt;fc A P V T XX. N diebus illis ægrotauit Ezc« chias ufqj ad mortem: SCuenitnbsp;ad cum Efaias filius Amos pro=snbsp;pheta, dixit^ ei Î Hæc dicit do minus, Præcipc domui tuæ.-moricris em tu,dCnonuiues* ilebriei quidam tradiderunt triduo ante flragem San beribinfimiatum Ezechiam. Quumuerotempluma^snbsp;feendit gratias relaturus dominii,tertia die percuffits eßnbsp;exercitus,no£le fequente aduentum i[lius,quarta autemnbsp;die fequentê pafcha celcbratum. Aeque Uerifimile eß iunbsp;xtaferiem relationis tegrOtaflfe Ezechiam pofl ßragentnbsp;illam: etiamfi dicatur à propheta,Et de manu régis A frnbsp;fyriorum liberabo te:poflfet enim inteüigi,de fuceeßorenbsp;Sanherib,quinon ceffaueritminari reditum, er tant£nbsp;Cicdis fuorum iaduramnouo beüo uindicadam-Caufaninbsp;autem infirmitatis potiore friße, ut manißßaretur glonbsp;riadei, adroborandamfidem régis er/uorum. Qwodnbsp;uxorem ducere noluerit à ïudæisdicitur, fed non probanbsp;tur. (iualisautemmorbus incertum ut fit,tamencon^inbsp;flat Letalem fiiiß’e,de qua er defrerauerit fine tniracult;snbsp;lo conualefcere,propheta dicente: titorieris er non läfinbsp;ues.lubeitteq^ ut domui prouideret teflamento confici=nbsp;endo,cumnondumfiliusim effet,quodeum duploaffli=snbsp;gebat, lüanaßes enim duodecim tatum annoru regnumnbsp;fufeepitpoß patrem qui poß hanc infirmitatem uixitnbsp;quindecimannis. a. Qui co uertit faciem fuam ad parietem, öCorauitdominum,dicens, Eaciem uertit ad parietan quo oraret fecretius, re^ coîleëlius, er obfletu minus erubefeeret ab aßantibus,nbsp;Nort nunc orat prophetamut intercédât pro eo ad do^nbsp;minu, fed fiducia plenus de dementia dei audet dominitnbsp;orare pro uitlt;e prorogatione. 5 Obfecro domine, memento quæfo quo modo ambulauerim coram tc in ueritate.nbsp;Sein corde perfedo,8C quod placitum eftnbsp;coram te fecerim.FIcuit itaqj Ezechias fle-tumagnot Nom opera iadat meritoria, fed terreturfcadalo mul torum piorum,qui fi tunc mor eretur rex, qui idola feranbsp;pentem,arM,templa, er excelfaabflulißet, cogitaturinbsp;erant poenam eße mortem ipfius pro huiufmodi facrilenbsp;gijs, er impij iadaßent diuoru umdidam ob immaturanbsp;illam uitte refedionem; cum interim plus rex ficnon dttnbsp;bitatfereligiofe egiffe ut ahorumcomparationefecoanbsp;ram domino fände conuerfatum, atque in his er alijsnbsp;domino complacuiße non uereatur commendare domianbsp;no, er pro fludio obediendi mandatis domitu,clementMnbsp;impetrare ut uiuat diutius. Integra enim corde firebarnbsp;tur adgratifleandum domino, etiamdiflicilia audendonbsp;prte omnibus fids pracefloribusregibusluda. Deniquenbsp;non dubitabat domino placuiflè, qu£ fecundum dei leanbsp;gem molitusflierat,etiam fi plurimi criminarenturutnbsp;rent nouant durant' HJecfic opera iadabat^quin po* |
|
M ALA C HI M SBCVNDVS. ftiw confiigiebat ad tachryntiü quibm orationem donü-no commendaret exadius. 4 Et antcquam egrcderetur Efaias mc^ diam pattern atrijjadus eft fermo domininbsp;adeum,dicens, y Reuertere,Slt;dic Ezechiæ ducipopuli inei,H^c dicit dominus deus Dauid patrienbsp;tui, Audiui orationem tuam, uidi lachry-mam tuamtecce fanaui te, die tertio afccn^nbsp;des templum doraini» Non inutdtur diuma prouidentia, fed prophetis ua^ tie innotefeit, qui dicunt qult;e iubentur à domino tuhilnbsp;mentiti.Bt dominum prouobmtatefua quieuultcrquonbsp;modo uult reuelat,quifallere non potefl neefaUiMeduinbsp;ittnerii per urbem ifaias nondum conßeerat, poßindi*nbsp;catum régi iudiciuM domitu,dumilli ßgt;iritu{ domini fugnbsp;gerit bettor em nuneiwm quan perßrat régi ad confola-tionan, quem principan nominatpopuli fui: memimtq;nbsp;pldufibiliter riauidK, qui pater fuuifùerit fandus, eXnbsp;pldcidtK,qui 'm æterna apud deum manoria fîtac ùiuaf.nbsp;Orationes audit, uidetlachrymM ne operibuffidasnbsp;tur, humane iuflitie, fed diuine mifericordiæ, ßa=nbsp;tim^ promittit fanitatem,Qr quad in primis defidera^^nbsp;bat inÿ^effum templi ad orandum, g^atMS agenduntnbsp;chetertia. Et addâ diebus tuis quindecim annost fed de manu regis Affyriorum liberabonbsp;tcamp;ciuitatemhanc, ÔC protegam urbemnbsp;iftam propter me, amp; propter Dauid féru»nbsp;meum«^ Ciîûndecim annos pronûttit fe additurum perioda naturali eui fui,unde tarnen cerüor eße no potuit de dienbsp;mortis, quum dubitare cogeretur ndjilominus de fine uinbsp;te fu£ que tüi reflaret poß conualefcentiam hanc : fieunbsp;ti certum uidebatur uiolentam mortem er prematttramnbsp;ßiißefi Umcmortuusfiiißet. Alioqui fatis dura conditionbsp;uideripoterat certo fefeirediemmortis fuequamne=:nbsp;monon timet. Accumulât multis confolationibuspitmtnbsp;regem tarn acerbe contrißatum, uiiloriam poUicêdo denbsp;rege Aßyrioru perpeiuo hoße ifraelK tofius, cuius iamnbsp;maximum partem abegerat in exilium. De quo fecurumnbsp;nuncredditEz^chiam er urbem Uierofolymam,nonnbsp;ob mérita populi neq; régis, fed propter me,cr propternbsp;promißiones Tyauidifaßas, cuius fernen fiiturum bene^nbsp;diiiio omnium gentium retrailari non poter at.Et denbsp;Ezechie quoque femine Meßiam nafeiturum predicit,nbsp;cum nondum Uli tune filius eßet. Eius enim Meßie mennbsp;tio toties haberi credendum eß,quoties meritorum Da=:nbsp;uidis, er dei promißionis reßieatur memoria,non enimnbsp;tant£ innocenti£ Dauid fiiit,ut pro iUius remunerandisnbsp;.operibus,perpciuapofleritasferuaretur, tot tarn 'tmpronbsp;bisfilijs fuccedetibits patre Achas er fiUo t/ianaße peßnbsp;fimis regibus: fed deigratia per Chrißu nuUa hominumnbsp;iniquitate euanefeere potuit.
|
REGVM Q^VARTVS. lubet quidem adhiberi malagma,maß'amfcdie^^ß‘^f rumfuperimponi ulceri peßilentiali,uel alteriusßtt^nbsp;uult tarnen uirtuti er clementice diuime acceptantnbsp;conualefcentiam ißam er miraculofam haberi.Qÿ''^nbsp;iuxta Kebrieosmiraculumhiefailumeß 'mtrantin^^^nbsp;Ium, dicentes fecumdum nature uim potius exaßtrati'.nbsp;durnfniße ulcitS appofitioneficorum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Aßertio per conduplationem,quum dit^tfdn Ulorieris er non uiues, potuit cunilabunduMnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ non immerito. Et quia fub conditione fcruanda tuntur dei beneficia,ideo fignum petitnbsp;certiorfiat de fanitate : feiens quoq^ dominonbsp;malignitatem patrisfui Achas, quifignum etiam onbsp;tumfufcipererecufabat,ideotanto nunc confidti*^nbsp;fignum poßulat, er aedpit huiufeemodi,nbsp;pheta:Abijt ut cernis 'm hoe horologia Achasnbsp;per decemgfadus umbra Solis. Vis igitur,utnbsp;to procedat decem alijsgradibusi uel uis utnbsp;dibusumbraretrocedat,utueniatadlocutnun^^nbsp;ratiSic Rabi Leui exponit. Cui quoque uidd^^^^^^nbsp;raculumretroceßionis nofadum fiiißeperr^^^^((nbsp;tionem corporisfolaris,fed tantum umbr£'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gug itigens miraculum fit erfupra naturam, ri non moto luminari,non tarnen tantum eßd,^“^nbsp;ß tota cœlorum machina contra naturâmoud^nbsp;tu diumo ab Occidente im Oriens.Vtcuq^ hocnbsp;riusfiiit miraculum er maius retrogredi untbfd^nbsp;lem quàm fifhnantius progredi. Nec dißutad^nbsp;COrationabilishabetur dehorarum illiusdicd’'^^nbsp;quum nihil hic de horis dicat,fedgradibus,qgt;*'^^nbsp;to plureseßepotueruntquam hora: diet,fiuc^i'^j^^nbsp;ueinæquales,quumhorafolarismotusnonß^ jlniiiinbsp;fedetiam 'm quatuor, imo in quindecimnbsp;commodißime poßit : er fi uoluißetnbsp;gißeumbrauel folis rex Ezechiasperaliot‘‘^”nbsp;cemgradus uigmti horos excreuißent,quodnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i iuram eß loci,cum longißima iUic dies quittded nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;| Hon habeat, er umbra uigfiiti horis dur:ti^^’'‘’ procedendo. IO Et ait Ezechias,Facile eftuml’^i® ftdutnbsp;nare dccem gradibustnec hocnbsp;ruertatur retrorfum decem ,1 Inuocauititaq? Efaias proph^*^^ .[jus num,6Creduxitumbrä pcrfii’^’®’nbsp;iam defcéderatin gradibus Ach^®’nbsp;fum decem gradibus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ißntuitf Quod hic Ezechias dicit facilem eße mirdcvt brlt;edecemgradibus,non inteüigendumnbsp;ium Solis, motum mutare cum iliius umbra,nbsp;hoc eßet omnibus miraculis Mofi, 'imó tiou ß '3 '1 |
|
M A’ L A C H I 'M S E C V N D V S, nuchin£ concußione id fieret ; fed inteUigit M ‘•‘’¦“’ie effe progrefium ivmbrie, ex fits etiafubito pro=nbsp;tot uidereturgradibus,fenfuu deceptioni afcri-Plt;gt;jjèt,ex memoriie uitio. Si uero umbra uel fol retronbsp;uideretur, id fiupendum eatenus ut ttunquam uinbsp;contra toti'afnatiir£ ccelefiisordinemfatlumnbsp;po/fet tergiuerfiiione negari^ e/fetq; nüraculu mulnbsp;'^f^imum.Orauit ergo ifaiat ad donuniim,ex impe=:nbsp;^‘“^tadeohuiufinodi miraculum,utumbra^Utefierinbsp;potefi fine foie, retrocejferit a^iciente rege per denbsp;nt afeenfiones uel gjraditi, particules fcilicet difiMionbsp;»totuum foils m horologia Aches, ([uod ipfe extru=nbsp;Videi propheticic hie omnipotentiam difehnusnbsp;^^o,quidivmuult exaudire precesfitortmt, facitutnbsp;^fiulcnt,cui nihil efi impofiibile:quales preces fine afsnbsp;^‘tj^iritusdiuini ttonfiinduntur,fié neefine diuinonbsp;lofne Soli fiationem 'mdixit,ex obtinuit iUius obe= tempore illo mifitBcrcdach Bala^ Baladan rexBabyloniorum, 1Ûnbsp;munera ad Ezechiam î audierat cgt;nbsp;quod ægrotalfctEzcchias» to tempore Ezcchiic quum conualuiffet de morbo, ^pf^ofiratusfiiiffetfinehumanis manibustantusexernbsp;,tgt;i ^fgt;sSanherib,mifitrexBabylonis legatos cum Uterisnbsp;'lt;gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»luneribus ad regem Ezechiam, ad cogratulandum f'^lt;lerefiituta fanitateex tyrannieißimi régis ftrage. LætatuseftauteminaduentueorûEzc ^«s, Sc oftendit cis domum aromatum,nbsp;aurum,8c argentum,0C pigmenta uaria,nbsp;^’’guenta quoqj, 8lt; domum uaforum fuonbsp;omnia quæ habere poterat in thc^nbsp;fuis.Non fuituerbu quod no mon-”f®teteis Ezcchias in domo fua, ÔC in o-^'’/poteftatefua* , Audiuit rex legatos, Cfacquieuit ipfortimdefides rationë reddendo de dei miraculofis operibus, bla=nbsp;lplgt;emos bn deum reges cum excrcitibus occidendo, denbsp;fanitate per tantum miraculum : procj; delatonbsp;' Ihonorc i rege Babylonis uicißim legatos honoraitnbsp;'nodis ijuibus potuit,oflendendo Ulis thefauros regninbsp;mimme facere debuit,quando^uidem peßinbsp;^^Snoeeßit. Si enmtiefiimauerint regum Icgatimi^^nbsp;'^mteffe regis apparatum,tanto facilius ittud regnumnbsp;itdijcere pnefument : fi maximauiderint potentiamnbsp;'^‘^itia obtinendi infligabuntur. Non facile o/kndendanbsp;pfetiofa qiuecunqi externis, qui hodiefautores utnbsp;*4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fieripoîfimt. ^«nit autem Efaias propheta ad regem jA.^fhiam, dixit^ei, Quid dixeruntuirinbsp;unde ucnerunt ad te ? Cui ait Ezc-terra longinqua ucnerunt ad menbsp;'ï ^^^bylone* ille refpondit. Quid uidcrunt in do-ftih Ezcchias, Omnia quaecunqj U * in domo mca uidcrut t nihil eft quodnbsp;*^*nonftrauerim eis in thefauris mcis* |
R.EGVM Q.VARTVS. I98 tnterrogat propheta de re pracognita ut occafio prie beatur reffiondendi,quod uerbo domiiu uiam parcL E«nbsp;Zechias uero fimpliciter ucrum fatetur per omnia, ne*nbsp;feiusmentiri, ex honorem fibi delatummagnifaciebat,nbsp;non tamadgloriam fuam, quam domint dei,cuius ma*nbsp;gmfica opera externægentesrequifierant, ex prode*nbsp;rat gloria dei,non calajfe. Beneficia deniq^ dei adfuumnbsp;populumex rerum omnium affluentiamcredcbatnonnbsp;¦ occultada gentilibus, ut unius ueri ex optimi dei fui bonbsp;nitatem ad credentes iUi,ifii quoq^ Babylonij difeerent,nbsp;ex àpopuli ifraelitici ex omnipotentis dei offinfa, exnbsp;wfiftationedefi/krent^
ifdas Ezechiam nonarguit tnalcegijfe,necinhac fuperba ofientatione dominum ofivndilfe,propter quodnbsp;regnum iUius ex urbs deflruéia^erint, licet mfipiëternbsp;egeritfuperbiendo de his rebus, quaoccultaffe debue*nbsp;rat extemo regi.Sed fimpliciter propheta regi pradicitnbsp;quid olimBabyloniusrex,deregni ludathefauris, exnbsp;tot nunc monfiratis pretiofis aólurusfitt,quia fcilicetnbsp;ablaturus hac omnia fit in Babylonem, ex non folum dinbsp;uitiashas,fedfiliosquoq; filiorumfuorum in Babylo*nbsp;nem abduflurum pradicit, non tarnen omnuio ingloriosnbsp;habiturum ,fedut fint eunuchi ex principes honoratinbsp;in aula regis Babylonis, quod ipfi loiakim contigit filionbsp;lofia,qui fejfionte tradidit regi Babylonis,
Ezechias per omnia fidelis exdeo deuotus, humili* ter fe fubmittit prouideiuia ex uoluntati diuina,cui nonbsp;uit omnia fubeffe,qua fit quolt;^ ineuincibilis,contentusnbsp;interim hac deimagnagratia,qua paean ex filicitatemnbsp;dono dei habiturus fit per dies uita refidua, ex cum panbsp;ce reponendus ad patres, iufiitiam quoq; ex ucritataanbsp;non cejjatura in regno fuo. Quid polkafiiturum fit,deonbsp;propitio ex dementi commendat, qui fanilus efl in o»nbsp;tnnibus operibus fuis,nemini^ iniurius.
Non folu deuotus deo,fld eäatn bono reipublica ad* di^iflimuitpro/^Kit de urbii Hierofolyn^ |
|
MALACîîIM SECVSDVy, ^ÎMrumntaxitnacJlaijuarum fufficicntium ufuf cottt^nbsp;modM,m ea potißimum regions, ubi ex imbrium aquisnbsp;refarcienda efipenuria ßntilim, non fcmper erumpcn^^nbsp;tium,dcquibiiscrlt;dijs Icgimta i.Paral.}t,nbsp;lt;[CAPVT XXI. Vodecimannorum erat Manaf fes quum regnare cccpiflet, amp;nbsp;quinquagintaquinq; annis regt;nbsp;gnauit in lenifalemt nomen ma tris eins Aphfiba» pfiïimus _ nbsp;nbsp;nbsp;M.ifcrrimti conditiohumanigenerêsell. Uttainrarô Optimo patri fuperßes fiatoptimus filiiti,huic enm pijf fimo Czechia fuccedit Idcrilegm (y- mpi^ßimuffiliiK.nbsp;Qmm enim duodecim annorum iuuenis perueniffet ädnbsp;regntim, pr^eoccupauerut ittim animum prophettefalfinbsp;cr facerdotes Baal.ijui à tempore Achab idolis facriß=nbsp;care didicerant, er fub pio Ezechia timoré poenaru falnbsp;fam religionem inuiti intermißerant,quortim quaflui abnbsp;excelforum er idolornm facrificijs deßcerat illK,qui lenbsp;gern domint coailißmt rcucreri, er uerum cultivm deinbsp;horruerant mterim, per hypocrifim tantum regijs mattnbsp;datii obedier ont, ex ammo uere impij er facrilegi. ti iunbsp;uenii régis imperium proßua caüiditate eatenus deprasnbsp;uarutu,ut iUi perfuaferint calliditattbus fuis in totivm renbsp;ijeere legem dotnini, nouam Ezechia religionem : ajfu^nbsp;mere uero iam antiquatamfuperßitionemgentilium ri^nbsp;tuum, quos Achab auus ueluti fenior er Japientior in==nbsp;troduxerat,fecundum leges nationum aliarum. Atqüenbsp;fequax er alioqui non tarn mabvm JVlanaßis ingenium^nbsp;Jfic deprauarunt in to tum, ut religionem exiflimaretnbsp;mnia euertiße qua Ezechiax inflitucrat,er recuperaßenbsp;prifcMidololatrarum fuperllitionesomgt;ies,occidilfeq;nbsp;omnes qui uera religiortis zelatores quoquo modo fenbsp;proderent : ut fanguine prophctariim er uere pioruntnbsp;¦contra idololatriam militantium, crudeliter urbem im^:nbsp;pleuerit.Quemprouidentta deiiuflumq; indicium diu-tißimeferuauit in regno,quinquagjmtaquinlt;^ annis:m=:nbsp;certum tarnen quanto tempore per/euerauerit in fita imnbsp;pictate,quando id nec hic nec jj. Paralipomenon,ubi denbsp;conuerfione fua lcgitur,explicatur. Verifimilius eflei^nbsp;tilts iÜttm refipuiße, quandoquidem pojka multa lt;ediß=nbsp;caffe paßim, er reflituiße dei cultum, ibidem habetur.nbsp;Author Seder boîom uigeßmofecundo anno regni exi-lium paffum commemorat,incerta traditione, ut omnianbsp;iÜiuslibri. Admonitus à prophetis ilUus temporis loelnbsp;fcilicet,Eiahum er Abacuc. Iam enim ifaias prophetaf:nbsp;fe non legitur, dicitur autem cum reliquis prophetis ànbsp;Itlanaßc occifus. 2. Fecit^ malum in confpedu domini,;u xtaabominationcs gentium, quas deleuitnbsp;dominus à facie filiorum IfracU Famiiia «- nbsp;nbsp;Habuit fibifamiUares impios er facrilegos uates, i quibus malitias didicit, er abomtnationes gentilui. Mal tum mtereß quales habeant familiäres doilores^ nouinbsp;reges,quod difficile auerti poßint à prauitate in primisnbsp;concepta, gloriam afiimantes ß non facile cedant pra^nbsp;fumptis.Tahbus autem iunioribusprincipibus rarofe^ |
KEGVW. QjrARTVS.-fe imßnuant ueterani principes optimi er prudétes, fed if quidiuitias ambirefolent,er uafiaingénia,bbudiacnbsp;affàbiles aßentatores, qui malignis fuis artibusnbsp;tantnobilia ingénia regumiunioritmerfefep'^^^^*^nbsp;îngerunt, er eatenus infinuant ut nihiliOts negareatt^nbsp;deant, ut affentatorum fuoru doits er impietatibusueanbsp;luti captiui ducantur, ad quos nemo admittiturpius ernbsp;fyncerus, per quem princeps uerum audire ualeat, amp;nbsp;rebusgerendis fua dexteritate confulere.ldfemperfitnbsp;cum maxima reipublica iadura fub pueris principibusnbsp;uel à pueritia circumuentis ab hypocritis. 5 Conuerfus^ eft, ædificauit quæ diffipaueratEzechias pater eiu^*^^quot;nbsp;rexitaras Baal, amp; fecit lucos ficutnbsp;Achab rexifraek amp; adorauit omnti’’””nbsp;tiamccclijamp;coluiteam^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Inflinilu facrilegorureflituit totamimpiet‘t^^ fui,excclfa à pio pâtre demolita, aras readificaiùt^nbsp;lim,lucos rcplantauit, er militiam cœlcflrm, afra lt;lt;nbsp;rauit,er ddorare docuit,mandauit, er compudit^'^nbsp;fantes,atq; flabdes in pietate afferenda occidit. 4 Extruxit^ aras in domo dnijde^“^ xit dominus,Inlerufalem ponanH’‘”’’^ Etextruxitaltaria uniucrfæmili^^^ iiin duobusatrijstemplidominû (, nbsp;nbsp;Et traduxitfilium fuum per ‘ê'^^fccic ariolatus eft,amp;obferuauitauguriJ^r yt pythenes, 8Caurufpiccs multipH^^^nbsp;facerct malum coram domino,nbsp;ret eum, Idq; non folum m luda urbibus, fed etiai» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^i, mis in elefta urbeà domino pro cultu legid’’’^ aras extruxit,infignem blaßgt;hemiam dci,er^‘’^‘‘j^nbsp;liticipopuli,ficutetiam in atrifsambobusdo’'quot;^^nbsp;m tam uirorum q fœmtnarum altaria erexerdt”^^^nbsp;rum cultu,quibus etiamfiliosfuos confecraud gt;nbsp;tulitgentilitio more : er omnium fuperfiitiof“nbsp;legosauthoreshabuit, confuluit erfccutus^r’ Qçfdenbsp;impietatts obmitteret,fed fefe uclutimanciß^^^^n/innbsp;gio turpi deuouit, ad prouocandum iw iraUfnbsp;deum patrum fuorum.
In templo hoc 8( in lerufalem decunétis tribubuslfrael, pona*”nbsp;meum in fempiternum* .
fl tarnen cuftodïerint opère cepieiSjamp;uniuerfam legem quamnbsp;uiteisferuusmeusMofes, . rJoinodo’^^^'’'nbsp;idolumquoque er lucum flatuitnbsp;tnitu,fcilicet intra fepta atriorum tempU, ißnbsp;trafanâum,nihil enim impietatis horruib r .^que^nbsp;«eri dei er legitimîeultus omnia aufis |
mala CHI H SECVNDVS.
dcu! exercituum familiitrem fibi elcgerat; eA pro honore nominis fui iUufiraucrat facersnbsp;°tio Aaronico,promiferatq} perpetuo illichabitaturosnbsp;^P°if'jfuros earn ifraclitits, fanilorum putrum legiti-'^^ßliosjfcinper tarnen adieila conditione,fi legem do^nbsp;^‘'^^obferuarentfßmandatisparerent, innocenternbsp;*^gt;*erent coram deo.
, Uli uero non audieruntî fed fedufli func ’Manaffe,ut faccrent malum fupergen^nbsp;quas contriuit dominus à facie filioru
X. nbsp;Qw'fi nipopuluf aberraret poß tarn impium regem,
totum tradiderat ad abolendum quicquid piuM ^^^bgiofum erat,exemplis,minis, uerbis, z^uerberisnbsp;‘^¦cumalioquiprocliue fithumanum ingeniumadosnbsp;fuperßitioaes.Exceßitergo tAanaß'es impietati^nbsp;^fdsetiamgcntiliumprauitates, eorumfcilicet, qui^nbsp;öl’ fiagitia intolcrabilia mundo, eieiiis ac deletis, iïlonbsp;optimam terram,dei benignitate poßederant, ad innbsp;dei uiui GT fandortvm patrum fuorum.
^ocutus^ eft dominus in manufcruo--
- ’^‘’'’ifuorum prophetarum,dicensî
. Quia fecit Manaiïes rex luda abomina^ ^‘^nesiftaspeflimasfuper omnia quæ feccnbsp;^^nt Amorrhæiante cum, amp;peccarefecitnbsp;i ludam in immunditiis fuis;
'^unquamdeßitit bonitos dei quantumlibet depraua ^‘^fraelitis prophetos mittere, nuncios uoluntatis fu^e,nbsp;^^feâatoresimpictatum. Clÿisalioqui dignum exi=nbsp;•‘‘»laret reuocatione, tarn impudentißime corruptum
^Propterea hæc dicit dominus deus IC-f^^hEcceegoinducam mala fuperlcrufa-'’quot;»Sc ludam,utquicunq}audierit, tinni^ 'l(i/'’^afnbæaures eius.
^alumquodhicprjediciturcontralerufalemzirlu^: ^,deßruäio eß illis fùturdà rege3abylonilt;eEtabosnbsp;'?’odnezcr,qui templum,fanila:fanilorum, quicquidnbsp;^^ultumdei facrofanlium habebatur,uaßauit, combufnbsp;ßgt;^npuit,tranßtdit, quapotuit, zrgloriamdeilfrae^nbsp;uidetur,contaminauit, zr infamauit, Sicut cum arnbsp;Domini caperctur à Philißh^eis propter peccata filio^nbsp;Helinbsp;nbsp;nbsp;Silo facer locus prophanarctur i gentibus:
f^niutjt enimfideUum aures tinniuiK, cum tain indigna j i^uer/àreligionez^ blaßihemia diuininominis au=
^t extendam fuper Icrufalem funicu^ g.’VSamariæ,Sf pondus domus Achabtnbsp;b k
'k fi, ^crgcndo, 8C uertam crebrius facicm
i tK^^^lùniculo zr menfura Hierofolymte meticn= z^ Samariie.'Vtraq; contumeliofe direpta acnbsp;regihus ZX regnis earlim, dcletis zr in to=nbsp;^^udicatK pofleris iüorum regum,ut nec refiduus ilnbsp;^^l**“”* extaret,mingens ad parietem: fola Dauiditnbsp;^^‘^‘^feruata/ed inglorMi donee defideratusgen^
nEGVtH Q_VARTVS. 199
promilfus,Chrißus domini,Dauidis prin cipalis ßlius,regno aterno matigurandus prodiret, Alionbsp;qui ßc iudicio domini dei iußo abßcrfa zr euacuata de=tnbsp;letaq^ eß tribus luda zr domus ifrael, ac utriufq; regnîtnbsp;fuo quoque tempore,ßcuti cuacuari, abßergi, ac muertinbsp;folet fcuteüa abluta poß prandium z^quot; coiîuram, ut necnbsp;gutttefuperßtueßigium.Sictota gratia honor z^glo^nbsp;rialudaici populi exoleuitzreuanuit, ut obprobriumnbsp;ßnezrßupor omnibus natiombus.
14 nbsp;nbsp;Diniittä uero reliquias hæreditatis mee,nbsp;Ôi. tradam cas in manus inimicorum eiusînbsp;crunt^ in uaftitatem, 8C in rapinam cun^nbsp;élis aduerfariis fuisî
Elegeramhanc gentem in peculiivm ßngulare,prte^hieSiuoi Omnibus gentibus,propter quam, alias quantumlibet ma pecuü«®-.nbsp;gnas z^r nobiles, floccipendiffe uideri poter am : fed tantnbsp;inßgniter ingratam,tot tantisq; beneßeijs, zr contemnnbsp;ptricem mcce gloria, traducam digne, zr damnabo aternbsp;ntsinßliatatibus,utl}iolium z^ abominatioßiturißittnbsp;fuis hoßibus,zr opprimendi crudelitcr zr contemptimnbsp;trailandi ab eis qtios omnium femper maxime oderant,nbsp;zr quos prafe canes arbitrabaittur.
15 nbsp;CO quod feccrint malum coram me, 8Cnbsp;perfcucrauerint irritantes me ex die qua e^nbsp;grefli funt patres eorum ex Aegypto, ufqjnbsp;adhanediem«
Totus deniq; mundus Z7 ipßmet quoq; miferi, iuße Exempium décernent tanta illis mala meritißimis mfligenda,qui do îænbsp;' mini dei fui beneficentiam z^ fußinentiam tanta procanbsp;citate irriferunt zr abominati funt, ut aliter traîlari ànbsp;domino bonozy iußonequaquamdebuerint. Q«i«ernbsp;omnibus ßmili impietate laborantibus,exemplo ßnt, osnbsp;mniivmfaculorum hominibus, regibus, zr regnis. Noknbsp;f «im femel zr itcrumßc errarunt, fed ab exitu patrumnbsp;fuorum de Aegypto, nunquam nonßicrnnt maxima exnbsp;parte rebcUes deo, zr uerbo dei, tot ad iUos miraculisnbsp;conteßato,propheti5ci; fanélis increduli femper.
16 nbsp;nbsp;Infuper SC fanguinem innoxium fuditnbsp;ManalTes multum nimis, donee impleretnbsp;lerufalem ufq; ad ostabfq; pcccatis fuis quinbsp;buspeccarefecitludam,utfaceret malumnbsp;coram domino*
Nee tantum increduli, fed zr plagiarij ad feruos det quos ßtrioßßnereß^eilu ueritatis z^fidei occideruntnbsp;crudeliter, ut ip forum ultimus ßre rex hie Klanaßcs,nbsp;iHierofolymam implcuerit fanguine innocentum,piorumnbsp;hominum ac prophctarum,ut cogere quoq; cam gententnbsp;uideretur ad contemptum dei.
17 nbsp;Reliqua autem fermonum Manafie, amp;nbsp;uniuerfa quæ fecit, Ôi. peccatum eius quodnbsp;peccauit: nónne hæc feripta funt in libre»nbsp;fermonum dierum regum ludaî'
Remittithic fcriptor ad alios libros,nulla habita men tione de illius conuerßone poenitentia zr emendationnbsp;»e,qua tarnen habentun.Paralip.s;. cap.
, 8 nbsp;Dormiuit^ ManalTes cu patribus fuis.
Sc fepultus eft in horto domus fuæ,in hor-
-ocr page 398-|
MALACHIM SEC.VNDVt to Oza,amp; rcgnauit Amon filius ci’ proco» Scpelitur hic Manajfes cum OZ‘i luda in horto,nbsp;ßrtaßis humilitatis typo, qui ob crimind qu£ dudti comnbsp;mifcrat tndignumfe hcthuerit fepultura pdlrum. ^Vigintiduorum annorû erat Amon cumregnare cœpiffetîduobus quoqjan-nis regnauit in lerufalem, nomen matrisnbsp;eins Meffalemeth filia Harns delateba» 1.0 Fecit^malum in confpeólu domini, fi^ CutfeceratManafles pater eius» ai nbsp;Etambulauit in omni uia per quam am- bulauerat pater eiustferuiuit^ immundi-tqs quibus feruierat pater eius, amp; adorauit eas, Hl SCdereliquitdominumdeum patrüfuo rum,öi non ambulauit in uia domini»nbsp;aj Tetenderunt^ ei infidias feruifui, amp;innbsp;terfeceruntregem in domo fua» ^4 Percuffit autcm populus terræ omnes qui CO niurauera nt contra regem Amon,öCnbsp;conftituerunt fibi regem lofiam filiüeiusnbsp;proeo» iy Reliqua autem fermonum Amon quæ fecit,nônnchæcfcripta funtin libro fermonbsp;num dierum regumluda^ ücG Sepelieruntcp eum in fepulchro fuo in horto Oza, SC. regnauit lofias filius eiusnbsp;proeo» Rtx Amon nbsp;nbsp;nbsp;Amon iniquiis Nidndßiifilius procliuior dd pcrfidid qudmddpietdtem,elcgit quod peius uiderdt inpdtre, idololdtrd zx legis diurne contemptor, renouduit impienbsp;tdtes pdtris,Gr refiicduit memori£ hominum, fiultite drnbsp;guens pceiiiteutidm ipfiusxondtusq; eß, ut uidetur, in=nbsp;ftdurare quicquid mali emendduerat KdUdfies perpoeninbsp;tentidmAdeo iudicio dei iuflo,coniurdtione firuorum ocnbsp;cißusßocum dedit pijßimo ïofîie, filio ßuo, refiitutd dli=inbsp;qudntulum lucentd Dduidis in loco ßmclo,fed dd horumnbsp;nondiudurdturd.ldmenim indicium domini Uturn im-pendebdtgeiiti,eyf emenddri non potuit ,quem dominusnbsp;reieccrdt. C A P V T XX ir. Cto annoru erat lofias cum rc^ gnare ccepiflet, 8i trigintaunonbsp;anno regnauit in lerufalemtno-me matris eius Idida, filia Adaia dcBefecath. toiîïs rcK nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lofids puer rex ponitur, poß immdture pdtrem mor=‘ ftnAut. nbsp;nbsp;tuivm^Amon impium,pie educdtur non nifi d pijs, er re ligiofis uiris,qui illi non coiUigißentßuperßite pdtre. Vi xit ergo innoccnter,dnte multdßicculd, tempore Kobo=:nbsp;am ex nomine pr^nunciatus, M mirum non fit utide pienbsp;tdtis fufeeperit ingenium,etidm inter peßimos nutritus,nbsp;er ab impio pdtre progndtus. Sdnilitds enim morum exnbsp;diuindgratid pendet, quid fit, ut bene mßitudtur,er Ànbsp;lgt;onis,qui ad pietatis Uudem eligitur d domino. Fecit^ quodplacitum eratcoram domi |
¦ REGVM-CtVARTV?» «o,8i ambulauitper omnes uias Daui^^P^nbsp;trisfuitnodeclinauitad dexteram,nbsp;finiftram»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p Ambularc in uijs Dduid eß toto peâore mtentu^T uiJ ße dd compldcendum deo, ex ilUus bonitdte per projp^~nbsp;rlt;i er aduerßdpendcre,in omnibus manddiis deidilig^'^'nbsp;ter ucrßari,fi quando tentatio incrcßcdt, contmitidW^ß^nbsp;peccdtum, qudiitumlibet exfi-agilitdte mdgnuWnbsp;me deßgt;erare,nullum externum deum hdbere, ttibinbsp;perßitionisadmirdri,ß)lideouero eroptitnonbsp;re. Ad dexteram declinare, eß addere legi : ddnbsp;detrahere,nimium uel minus lußum fieri. Anno autcm octauodecimo régis inifit reXjSaphan filium Afalia,filiinbsp;lam fcribam rempli domini, dicensînbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j 4 Afcende ad Helciam facerdoteifl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i gnum, ut confletur pecunia quæ in templum domini,quamcoilegeruntnbsp;nitores à populo, y detur^fabrisper præpofitos in dominitqui öC diftribuanteam bis q“’nbsp;rantur in templo domini,adnbsp;fartateda remplit
A diebus lods,pcr ducentos er uigintiqi^^“^. cna templi inßdurdtio,ucl neeeßfiaria non fiiit,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pictd rata,nunc iterum labeßaäatam cernens tts fludio permouetur ad farciendum feifiut^’nbsp;quid ruindrum intercefièrat, quod facerdetK”^nbsp;rdre.-fed negligentemßummum ßacerdoteinnbsp;perßeribamregium,ut colleilam m domodogt;^‘’^'- Pnbsp;nidin de arcd uel capßd expendat prefidlisnbsp;mus domini,ut reformentur antiqudta fiuenbsp;per in ecclefid reformdtioneopus eß,qttd:nbsp;dotumcurieerofficijeße noßeuntur:nbsp;ficßemperfiierunt, diligentiores m priudtt^^^nbsp;ßuis,qudmpublicKreßrmdndi5moribusnbsp;perpetuofitduraturaruinaecclefid, nifipl^'^^ ^Qtinbsp;cipum deuotione aefideßußentetur, er re^^^'''^.nbsp;bus er ipfis negligentiaßertentibus, uel abnbsp;liticis pontißeibus dehortatis uel impe^tisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in uclbond,uel impid,dominus inuocandus nauiculd Petri Simonis,utßuccurrat peretitißnbsp;mittdt operariosordiidus inmeßßem.Vnde^nnbsp;timoré dei cocitatts maiores ueüicenturnbsp;tur tandem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
antagendi in fide» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;e^* Iterumcommendtturimpenßanon ad pendenda,quæfidcilcd cautis crntaleuobp’nbsp;cum ßaude,ßed omnibus modis pcrquirendijnbsp;quiq^, quibus fine ratiodnijs credi poßd^ inbsp;fintho)J£ßdtis,(^fidei.Tdles eße oportet |
MALACHIM secvndvj. iuiedifictttioneniecckßiecleÜorum.
” f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hclcias pontifex ad Saphatl
cnbanuLibrum legis reperi in domo do-•^mi.Deditœ Hclcias uolumen Saphan, ’4^5,legit illud*
Qccafione perquifitionkcorporaliuindeßäuuteirt P^iluminm facerdos inuenit legii dci codicem, qu£ mornbsp;^^operatur,d{(m confcieitttam tranf^eßionii exti~nbsp;euigilet,^ prteudricdtionum multdrum mor^^nbsp;z^aduitlt;eemendiitioiiemiuxtcttterbiim dci
. Venit quoq; Saphan fcriba ad regem, ^renunciauit eiquod præceperat, SCaittnbsp;^onflauerunt ferui tui pecuniam, quæ re^nbsp;Pfftaeftin domOjSCdcderûtfabrisacpræ^nbsp;J«is operum hi qui præfedii erant templo
Io
Narrauit quoq; Saphan fcriba regi, di-^^*^SîLibrum dédit mihi Helcias facerdos, ,i ^etn cum legiffet Saphan coram rege,nbsp;ft Aaudifler rex uerba libri legis, fcidit ue^nbsp;'^enta fua»
, Etpræcepit Helciæ facerdoti, amp; Ahica ^1*0Saphan,8C Achobor filio Michaia, Sinbsp;“®phan fcribæ. Si Afaiæ feruo régis, di«nbsp;he Si confulite dominum fuperme, ÔC.
?^per populo,Si fuper omni luda, de uer-Uoluminis iftius quod inuentum eftt ^agna enim ira domini fuccenfaeft con-^a nos Î quia non audierunt patres noftrinbsp;ptba libri huius, utfaccrent omnequodnbsp;^'•dptum eft nobis*
f, ^üciummdgniboni, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efl,ßtfidelibtis
dominus legii fu£ temrem innnittdt, zr admoneat ^°'”ic)-lionis dd mcliord, ft infuperÿ-dtidm Idfgidturnbsp;^oittptduoluntdfepcrficiendi. sin id miniK comiteturnbsp;%uw eß mdubitdtum impendeiitis arduinbsp;nbsp;nbsp;grduk iu-
diuini,quo during fldgeHditdißnt, qui domini uo^ ^tlt;ttemd:dieerunt, er contempferunt, gt;ttdliciofeim‘‘nbsp;Knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ignordntid uel frdgilitdte^ Hoc pado nwte
^°uideniiddei liber legis diuinte præfentdtur regi,qui ^fêgt;'‘ttidm quoq; dci mouetur dd tUiusobferUdittidm,nbsp;gj pandrum CT dci fubditos concutit, çr redu=nbsp;^‘^‘idmelioremmentem.Exemplofuo panitentiam do^nbsp;^^'^do,ueficm ldcerdndo,er dominielementidm exordttnbsp;^^ultddiligentidcrdeuotione inculcdndo,tdm pri=:nbsp;dultc er regni, qudin plcbi uniuerfe mdgnitudinbsp;. ^JUvum prlt;£Udricdtionum contrd legem dci, er dtronbsp;'^^^‘^iettipandruminlcge trdnfgreßbribus comnindtdsnbsp;idgt;n perdidiße ifrdelitdrum regnu dperte cer=:
J, , cdptiudtum 4 gentibus, erquot; vn Ultimos lAcdos fines in exiliumreldtos.ld abßi; dubio fbi quoqnenbsp;denuo dei uoluntd-l^lfgt;'euerint,er im impietatefudfemperproficifei mdnbsp;‘'XtHelpedem 4coeptodei itinereretrdxerint,quodnbsp;quot;fi^iilliiobuenitierexpertifuntpoßmodivnt,
loo
REGVM Q^VARTVS»
*4 lerunt itaque Helcias facerdos. Si Ahigt; cam, ÔC. Achobor, Si Saphan, Si Afaia adnbsp;Oldam prophetidem uxoremSellum filqnbsp;Thecuæjfilii Araas cuftodis ueftium, quaenbsp;habitabatin lerufalem, inSecundat locu-ti^funtadcam*
Caperdt quidem iam prophetdre leremids d tertio) dedmodnnorcgnilofiC, cum legis liber inuentus fcri^nbsp;bdtur dec'moodduo dnno.lncertum tdmen mihi,fi ts dttnbsp;nusdecimusodduusddregniinitid,uel dduitie dtdtisqjnbsp;refèrendumft,quod tdmen uerifmilius uidedturnonnbsp;tdm diu difluliffe pietdtis Qperd,dc regni reßrmdtionemnbsp;er tetnpli.Vtcunq^hocbdbedt ,}iuldd hdc prophetißfd Suida pro-tiierofolymis hdbitdns, in ed pdrte urbis ubi fdcerdotesnbsp;hdbitdbdnt, grundtcud idm erdt,comprobdt£ fdnilimo-ni£er duthoritdtis ,dd qudmuiri primores mittunturnbsp;pro uoluntdte domini difeendd, er intereeßiotte depresnbsp;cdtionis obtinendd dd dominum,
*5 Et ilia refpondit eis; Hæcdicit dominus de’ Ifrael î Dicite uiro qui mifit uos ad me:nbsp;Hæcdicitdominus:Ecce, egoadducamnbsp;mala fuperlocum iftum, Sifuper habitat»nbsp;res cius, omnia uerba legis quæ legit rexnbsp;luda:
*7 quia dereliquerunt me. Si facrificaue-runt diqs alienis, irritantes me in cunâis operibus manuum fuarum, Sifuccende-tur indignatio mea in loco hoc. Si non ex-tinguetur»
Regi autem luda quimifit uos ut confit lcretis dominum,fic dicetis: Hæc dicit do-minus deus Ifrael:
19 nbsp;Pro eo quod audiens uerba perterritum
eftcortuum, Sihumiliatus es coram domino, auditis fermonibus contra locum iftum, Si habitatores cius, quod uidelicctnbsp;fièrent in ftuporem Si in maledilt;aum,Sifcinbsp;difti ueftimenta tua,8i fleuifti coram me,etnbsp;ego audiui,ait dominus:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’
Nonbicc noudprophetid crut de perdendo regno, er ltierofolymd,temploq; ob regwm er populi impietdnbsp;tesgrduißimds:Sed confoldtio interim lofidftnUo prosnbsp;mijfd noud erdtjOb iUius rcligiofum inflitutum, quo iusnbsp;Uenis ddhuc, cum reuerentid er dttentionedufcultduesnbsp;rdt kgi dei, er reßpuerdt corde, ’toto condtu domino oÉgt;nbsp;temperdrecupiens,erddiuflumdei fitrorem ^iudisnbsp;ciumexpducfcens,non dubitdnsimplendd omnid,qu£nbsp;¦legts dcicontemptoribus intermindtd dudiebdt, tncusnbsp;iusfideidcpanitentid fignumrex ueßes ruperdt, ernbsp;(OUdrefieuerdt,dei elementidm per fcftniliores dei dminbsp;cos impetrdrefdtdgebdt,
lo nbsp;nbsp;idcirco colligam tead patres tuos,Si col
ligcris ad fepulchrum tuum in pace, ut no uideant oculi tui omnia mala quæ indudunbsp;rus fum fuperlocum iftum,
Inbello quidem oceißts eß loßM,fed in grdtid dei o» loiîas quo-fepKlti« f« pdierM ß^ultura'.i cdldmitutes er p“quot;' t-L i ' '**
-ocr page 400-|
MAtÄCHIM SECVNDVS. firages fuorunt,etterßonemfu£gcntis,ten}(}]i or urbsf, captiuitatcm'Babylonicamtjuia non uifuriiserat, licetnbsp;nonadeó de remotts inftantem,dicituripfum padficenbsp;moriturum,expertem tantarum angufliaritm. Sic domi^nbsp;tt US fiepe ex gratia aufirt pios ex mundo, ne aduerfitatesnbsp;aJfiiciantfiuorum.Hmcfitbi pij homines confiolationemnbsp;accipiant,{i bonis fiecundum legem dei operibus incum^nbsp;tentes Gt bona conficientia bontim reipublicæ intendennbsp;tesaduerfia in hoc mundo mcurrcre uideantur. Pramatunbsp;Yarn mortem etiam amieißimis dei fieriiis pacemfilieißisnbsp;warn did or eff'e,maxime in coetu malorum pofitis, (juinbsp;propediem fimt duriore iudicio puniendi. ^CAPVT XXIII. T renunciaueruntregi quod di xerat.Qui mifit, 8C congregatinbsp;funt ad cum omnes fenes ludanbsp;Silcrufalem, Aduocationem régis conuenerunt adreganomnes fenatoresU(daGrterufidlem,quorumconfilio gt afieU'nbsp;fu inftitueretur cultus dei ucrus,ha£lenus negle(lus,fir^nbsp;miorq^ perfieueraret,Gr’generaliusfiuficiperetur.Non esnbsp;nm fine tributim patribus regnabant reges l/rael. lt;|[Afccndit^ rex templum domini,8C o-mnes uiri luda, uniuerfi^qui habitabant inlerufalcnicumeofacerdotcs 8i. prophenbsp;tæjSiomnispopulusà paruo ufqjad ma^nbsp;gnum : Icgit^ cundis audientibus omnianbsp;iicrba libri fccderis, qui inuentus eft in do*nbsp;modomini» 5 Stetit^rexfupergradum ,amp;:fceduspcr cuffitcoram domino, ut ambularent poftnbsp;dominum,amp; cuftodirentpræccpta eius,etnbsp;teftimo nia, amp; ceremo nias in omni corde.nbsp;Si in tota anima,8C fufeitarent uerba feede*nbsp;ris huius.quæ feripta crantin libro illotac*nbsp;quieuit^populus paclo. Faillis cum nbsp;nbsp;Rex,primores tribus,fiaccrdotes, prophette^ qui ^eo fepe re çjr doélores,cum plebe uniuerfia à minimo ad maximum ' iw templo,hoc efl,atrio domus domini, legi dd auficulta=nbsp;bant,rex cr rcliqui ex ordine ftantes, de nouo promit^nbsp;tendo obfieruantiam legis,fœdus ac padum cum dominonbsp;renouando,ex toto corde.Prodeft fianè renouata fiepiusnbsp;obligatio religionis ficruandi£,ac inftitutio melioris uitte,nbsp;nonfiolum annuatim,fied gt fiabbathisfingulis lex mcuhnbsp;candapublice:imoGf quotidiepriuatimde timorédoanbsp;mini cogitandum efl, GT capta oportunitate deus adosnbsp;randus er obfiecrandus. EtpræcepitrexHeIciæpontifici,Si facer dotibus fecundi ordinis,8i ianitoribus, utnbsp;proiicerentde templo domini omnia uafanbsp;quæ fafla fuerant Baal, 8C luco, amp; uniucr*nbsp;ræmilitiæcceli,8icombuftitea foris Icrufanbsp;Icm in conualle Cedron, Si tulit pulueremnbsp;«oruminBetheL Hclkiasfiutmni ordinis fiacerdos erat, pofl quern etia fecundi ordinis fiacerdotes hie notantur, deinde alij,nbsp;qui thefifurorum cuflodes er portarij erant, gt curator |
REGVM evVARTV?. W omnium uafiorum tcmpli. Hw omnibus pracipieeat | rex,eijccre c templo quicquid er at contra legem dei inbsp;tum,idola Baal,Gr lucos, GT quicquid pertinebat ad pe^nbsp;regrinumcultum,utanteurbem pariteromnia crOtiO.^nbsp;rentur in puluerem in ualle Cedron. Superfiierant eniWnbsp;firtaßis qutedam,qu£ lt;i Manajfie pofl conuerfionem nolinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;! omnia deleta eranc,uel ab Amon intpiofilio reflituta. einer es uero conflagrationis firri iußit rex in loeitmBcnbsp;thel,ubi uitulus aurcusincultu profletcrat,tanqitainntnbsp;prophanißimum locum.
tiæ codi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Cefifitre quoq;ficit gT amouit fiacerdotes idolorlt;i^gt; quos ludiCi snonacbos uocant puüato ucflitu, ad mortu^ num.nbsp;gentiliumperhypocrijim religionem oftentantes,ei^^^nbsp;regestudainflituerantinexcelfis paßimcircum lera^nbsp;lem,qui dijs gentium fioli, lunx, planetisnbsp;nbsp;nbsp;cateris cceH aflris fiacrificabant pro regibus er popu[o,fiuffiti‘’^P dorifirumfiuisdefirebantthuribulis,àquibus,C’'?‘’^‘‘‘nbsp;lo decepto,magno numero fiuflentabantur, utdei^P^nbsp;le GT Athalia dicitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ,
foras lerufalem in coualle Cedron, buffit eum ibi, Siredegit in puluei''’'”.’nbsp;proiccit puluerem eius fuper fep“^^nbsp;uulgi,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Patet non parua difficultatefiemel excrefie^^^^^\ perflitionempotuijfieextirpari,etiamàregibi‘^’°^^'^^nbsp;penfionemperpetuampopuliiUiusadcultwni^‘’^°^^nbsp;facilime uerorenatam, quoties rcxilli fiauorabid^ fO”'nbsp;Quandoquidem G^ nunc de luco narrating'nbsp;modomini,qucmlofiasnuncreficindiiubet,nbsp;comburi,cinercmq; diflrahi,Gr ad poUutißiwaq^^^nbsp;cafiepulchrorumcommunium reponi adconteli‘‘^‘^'^^nbsp;abominationem tamidolorum quàm eorwm ri:,,nbsp;luerant,etiampofl}nortemiüorimi. Ciuideiiii’'i ‘’^nbsp;us,quàm adorare ea qua; à deo propter homin^nbsp;ta,Gr fiubieda fiunthominif y Deftruxit quoq; ædiculas Tum,quæ crantin domo domini, „jasnbsp;bus mulieres texebant quafi Diruitquoq^habitationeseorum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I quidem fingebant,reuera autem erant oinin^''^''^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Grturpitudinumauthores, proximi tamenhabii‘ii^‘'^ domodomini,quamconfi!urcabant prauis dognati ii gt;nbsp;GTgentilium rituum inflitutis,cxempli^gt; ceremomi^^nbsp;quibus mifierrimo populo imponebant, non iamen^^ wnbsp;to. ïiuiufimodi cnim. ritus cr errores placebantnbsp;flitiofiopopulo.Dcnit^mulieres ipfiorumuel^ ^’eisdonbsp;cortinasq-texebant circu}nlucum,parabantq;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r munculósadcultumidolorumoportunas,ad‘gt;P 1° taßis ttephahda,ucl fiub fipiecie i'cbgionisflgt;ui'ci^^^ |
|
MALACHIM SECVNDVS. fltttteniibus.Exempla ntinirum fuperflitiotiK, nbsp;nbsp;nbsp;ad na duräuerunt^bonit cjuidem/pecie, G~ [an mtentione,uel fiâa [anéiimonia inchoata ,[cdm(gt;cfnbsp;[iifiosmoreideuolutee. 8 Congregauit^omnes facerdotes de ci Uitatibus Iuda,amp; contaminauitexcclfa,nbsp;«ifacrificabant facerdotes, de Gabaa ufqjnbsp;Bcrfabee, 8C deftruxit aras portarum in in^nbsp;troitüoftii lofueprincipis ciuitatis, quodnbsp;'rat ad finiftram portæ ciuitatis,. 5 Veruntamen non afcendebant faccrdo ï'sexcclforumad altaredomini inlerufa.-Inn,fcd tantum comedebant asymain menbsp;^io fratrum fuorum* I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiejiruliisexcelfîsomnibuf inïud£a, facerdotes noit l^ddeniidolorum^fedquiin excelßs domino deo ifrael P'^gt;'ßcauerant uetuflißmomorc,mterrupto quidem abnbsp;^Zecbia rege,[ed interim reflituto, intrare iußit Hieromnbsp;i°bntam,ex omnibus urbibusftn quibus habitauerant etnbsp;f^ßcauerant, non quod Hierofotymis minißrareitt innbsp;^^'^plo,ad hoe enim cenfebantur indigni, uertint admit=:nbsp;^^banturad efum [acrificiorum, pro ipforum [uftentationbsp;\lt;iuod ßrtaßis per legis ignorantiam pecca/Je uiderennbsp;pfjpo jflo ritufuo, esquot; in pace dimittebanturdosnbsp;^^niorcrentur,[ed inglorij zy ueluti commaculati. 0=nbsp;quot;’’^f^autem excelfa polluit deflruendo,cir rebus immunnbsp;btieéiis prophanando, ut hominum cordibus cxime^nbsp;'¦'tur hoe patio reuerentia ac tefiimatio,ut(i^ßc tempornbsp;’'‘^fuceeßii communibus utilitatibus reipublic£ cederêbnbsp;’'*1’ [uciebat magna diligentia loßas rex per omne re^nbsp;[uu,m,àGabaa,ubimaximum cxcel[umfiterat,Gfnbsp;’ ''''tiquißif„t,m,u[^; ‘id Berfabee, extremam urbem Uer=:nbsp;«ußrum regni Md£, Simeon, ç^y-Beniamin. Excelfanbsp;portarum,cr aras ad latus iüarum ague diruittnbsp;’’’^cr qu£ erat nobilis ^uadam ora extrutia à Ichofuanbsp;(’’•iftetpe urbis, qui ßrtaßis ideo nominatur, quod camnbsp;Nulo ante pofuerat, cir cum urbis magijiratum h'aberetfnbsp;difficile uideretur tentari, qui pro fuperflitione fuanbsp;^indigne ßrret,non tomen iüi uolcbat parci,nepro fitiinbsp;S'tóijtic aris pugnantibus alijs parcendum uideretur. Wnbsp;enim dcmolienda erant iuxta legein idola, ßa I ^^^,altaria, nbsp;nbsp;excelfa omnia,ut uni foli deo, fecundum ! nbsp;nbsp;^bum fuum,uno tantum in loco,ccremoniarctur,alio^ W nbsp;nbsp;nbsp;locorum dominus coleretur,nbsp;nbsp;nbsp;adoraretur in Contaminauit quoq; Thophet, quod P ^*tconuallefiliiEnnom,ut nemo con^nbsp;)5^3vetfiliumfuum aut filiamperignem, -, . . tjf ferufalem ualUs erat amoena,dedicataidolo) bomines ßlios ttr filiosnbsp;P°nebant comburendos,nbsp;nbsp;nbsp;monachi tympanis fona.' ^mtcrim,ne à parentibus clamantes audirentur, zr inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tophet dicitur à tympanis, Z? filiorunt i ^ow uallisd poffie/fore quonddloci,unde ergehen^ !nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’quot;quot;’’enprtüur.-feicc ludai er Hieronymuftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Les |
REGVM (tVARTVft lel i(ï Uerofeittit,eo loei fuccenfos duos ignés, per quórutlt medium facerdotes oblatum filium traducerent purifiasnbsp;candtimigne, iuxta errores er ritus gentilium, uelutinbsp;cum d/ij fuos ßlios transßrunt per aquas baptißni,fide^nbsp;liumeccleߣ 'mcorporando. id^ uidetur rationabilius,nbsp;üthiquifuosfiliosidolotAolochper ignem traflulerint,nbsp;mhil aliud uolucrint,quàm eundem puerum, alicui dea=nbsp;rum confecrare, dicare, iÜius cultui mancipare, er fo^^nbsp;{lioniidololatrarumadiungere ad te)npus,uel per diesnbsp;uita.ïlunclocum,cumidolo er cultoribus, loßas notannbsp;ter eatenus polluit,ut oßibus mortuorum repleuerit, ernbsp;ad prifcum ilium ritum reddiderit omnino ineptum, pronbsp;phanißimumq; er abominabilan. f I Abftulit quoq; equos quós dederant re^ ges ludæjSoIi, ab introitu rempli domini,nbsp;iuxta exedrä Nathan melecheunuchi,quinbsp;erat in Pharurimtcurrus autem Solis comnbsp;bufîit igni. Cluiequiddicant Hetrlt;et deequis, aparet nihil aliud Eq«ifoüs* ßiße, quam effigiem folis, gentilium more, cum currttnbsp;fuo erequis,ßatuariaarte fculptam, eximio quodamnbsp;opere,à Ma(najfe,uel alio aliquo rege, quod ob pulchri-tudinem er dccorem ufq; tune confraäum' noii ßteritinbsp;fed tantum cultus folis à pijs regibUs extinàus. Hic au-tem loßas totu abßulit,er ceffare ßcit,ab orientait par=snbsp;tetempli,iuxtaexedram Uathamelech eunuchißfam,nbsp;qui erat infuburbanis'fCurrumilium igni comburendo. j 1 nbsp;Altaria quoqj quæ erant fuper teda coe^ ttaculi Achas, quæ fcccrant reges luda, SC altaria quæ fecerat Manaffes induobus a=«nbsp;triis rempli domini deftruxitrex,öCcucurgt;nbsp;ritinde, ÖCdifperfitcineremeorumln torgt;nbsp;rentem Cedron, tiiultas aras tarn Achas erexerat, quam bilanaffest in teäo palatif regißfub dio, er in atrijs domus domini^nbsp;quas omnes defiruxit ioßas,cum multa diligentia, er ß-ßinantia,zeloq; urgcnte,ut cineres earum in torrententnbsp;Cedron eff'underet,ne quid fupereffeputarctum Ij Excelfa quoq; quæ erantin lerufalem ad dexteram partem montis Offenfionis quænbsp;ædificauerat Salomon rex Ifrael Aftarothnbsp;idoloSidoniorum,8c Chamos abomina^nbsp;tioni Moab,amp;: Melchorn abominationi figt;nbsp;liorum Ammon,polluit rex, Etcontriuit ftatuas,amp; fucciditlucos t re pleuit^ loca eorum oflibüs mottuorum, Extra quoq; Hierofolymam aras uaflauitrex in mon Arstmoit-« teOliueti,erprophanduit,quasà Salomonistemporenbsp;fuperflitioßerimpqfemper,utpotueruntreueriti funtnbsp;er coluerunt ueluti fapientißimi, er deo amabilis re^nbsp;gis Opus. Vt iüarum quidem cultus aboleri aliquando inbsp;fantlis regibus potuerit,fed non in totum deleri.Hic au^nbsp;tem loßas omnes eas fiatuas confregit,lucosfuccidit,mos‘nbsp;tuorttm oßibus prophanauit,erßcit abominabiles. 15 Infuper altare quod erat in Bethel, ' 1*1* 5 |
|
M A L A C HJ M S E C V N D V S. cxcdfumquodfeceratleroboam films Nanbsp;bat,quipeccare fecit Ifrael,Slt; al tare ill udnbsp;cxcelfuni deftruxitatq; combuffit,amp;: com^nbsp;niinuitin puluerem, fuccendit^etiam lu^nbsp;cum*
Ara in Be- nbsp;nbsp;Aram inBcthel cum uitulo, opi« leroboum, cum lu~ co cr ftatuis, deftruxit, combußit, delcuit, piui rex ad integrum :compkuitqicelebrein faniii prophetic pr£=:nbsp;didtonem de lojia aliquando taliafaâuro,ante jèrè tre-centos annos,cuius tituium dmnfit iuxta fepulchrum amnbsp;borum prophetarum pariter fepultorum, de quo fupe-rius i.Regum ij.Tam certie funt prophcti£ fandortvmynbsp;tarn infaUibilisprouidentia dei, tarn diufèrt deus £qua=‘nbsp;nimiter impios, quos tandem tanto punit feuerius. l«/îonbsp;iudicio iHoru/m ojja fuccenduntur,in eis altaribus,innbsp;quibusipfidqsfalfiseridolis facrificauerant, inßlicesnbsp;cr flulti/ccundwn corpus cr animam iamdudum dam=nbsp;nati. • Infuper omnia phana excelforfi, quæ erantin ciuitatibus Samariæ, quæfecerantnbsp;reges Ifrael adirritandum dominum, ab--ftulitlofias,amp; fecit eis fccundum enmia O'Pera quæ feceratin Bethel* lo/îüK 'm uaflata ifraelitaruin terrd,tafttum fibi autho ritattsußurpatdiuino mflindu,prophetarumq; dudu etnbsp;conftlio, ut omnia regu/m l/raelitaru templa deßrucret,nbsp;cum idolis, impune, nemine inipediente,ficut fècerat innbsp;3ethel,omni eliminata ßgt;urcitia impiorum regiem facri=nbsp;lega monimenta euertendo. 10 Etoccidituniuerfosfacerdotes excelfo^ rum,qui erant ibi,fuper altaria: SC combufnbsp;fit ofla h umana fuper ea î reuerfus^ eft le^nbsp;rufalem* lußumputauitrexfacrilegos facerdotes perirc clim fuis facrilegijsßdeo ßacrificauit idolis ipßs,iüorumßacrinbsp;ficulosoccidcndo,oßa quoq- comburendoiüorum, om=nbsp;nibiisq; fände peradis üierofolymam redijt,exempliimnbsp;fadus iußi zeli, Grfidci, omnibus feculis, maxime au-temnoßrts,quandoidolorum cultura tarn turpisredijtnbsp;poflliminio,utneceß'efitloßam aliquem uel Heliam ànbsp;dominomitti, qui fuperßitionum portentaqu£hadesnbsp;tfusincreueruntjinfcandalumorbis uniuerfi çromniti |
REGVM Q.VARTVS. hontinum, etiam infideÜum, eliminct, cultum uo'odi’snbsp;gnum deo optima maximo reßituat, piorum eledo*nbsp;rum eccleߣ. 0.1 nbsp;Et præcepit rex omni populo,dicens* Fl citephafe domino deo ueftro, fecundum quod feriptum eft in libro foederis huius*nbsp;ii Necenimfadum eftphafe tale àdiebusnbsp;iudicumquiiudicaueruntlfrael, amp; omnium dier um regum Ifrael, amp; regumluda,nbsp;15 fed in odauodecimo anno regis lo^ænbsp;fadum eft phafe iftud domino in lerufa-lem* phafe quidem fub fandis regibUs prophetis ff' cibus intermißum fecundum legem nonßierat,nbsp;tanto concurfu populi, er magnißca dcuotiontnbsp;pif Pacile acquiefcit pietati populus, qu£ ccrein^^^'l^nbsp;iucundis exhibetur.Non tarne dubium, quin 'm iUonbsp;multi fiierint, qui indoluermt fua facra ablata 'm totiittnbsp;ceßaßcq^ Ulis fuperßitiofumgaudium folennitaturnfiu‘‘‘nbsp;rum, quoshic rex loßas iterum pro uirili letißcat, amp;nbsp;/flendidißmu illispafchaadornat dccimoodauonbsp;regis Ioߣ in lerufalem. 2.^ Sed 8(. pythones ariolos, idolorum, amp;immunditias,amp; aboin*quot;^nbsp;tiones quæ fuerant in terra luda, amp;nbsp;lern, abftulit lofiastut ftatueret uerbi'^''nbsp;gis, quæferiptafunt in libro quem’*’“^'nbsp;nitHelcias facerdos in templo domi^’'*nbsp;Ciuodinpr£cedentibusnegledum uidcbati^nbsp;adijeit, exterminando fcilicet è tota urbenbsp;da,Pythones,Magos,cumomnifuperßitionegtnti^‘'‘’”’nbsp;tuhilq^ obmißfu/m eß à pijßimo rege, quod iuxi^^nbsp;conficcrefcdeberecredcret,nbsp;xy Similis illi non fuitante eum reXjQ'’^nbsp;uertereturaddominü in omnicordt*“ ’nbsp;8lt;intotaanimafua,8^in uniuerfanbsp;fua iuxta omnem legem Mofiî nequ^P^*nbsp;eum furrexit fimilis illi* Po/î iKjwmneminem fiiiße deo deuotioreingt;'tê^'^'^_, mo ambigerepoteß, fed de prioribus multi ilHßquot;“ ^^^ ¦nbsp;de er deuotione in deum.Gauidquoq; iliumnbsp;deri poteß:fed ex omnibus omnino regibus,nbsp;ßus uindicatfacrilegia,er extirpauit latius,nbsp;nimitatefuauetußißimis erroribus nemonbsp;er zdofe fc obiecit,ut lofias.Dauidis cnimnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(jj non tanta adhuc religionis corruptio erat n reliquis patet. Hoc ergo intelligitur,nbsp;toto corde,tota anima, er tota uchementi^nbsp;minum fcribitur,in totum eliminaffelfuperßi^‘°’'ßlnbsp;nes,ut pro omni uirili legem domini per omni‘inbsp;dam populo perfuaderet, er alleduin promoitt!'‘'nbsp;difficili exemplo. 2.6 Veruntamen non eftauerfus ab ira furoris fui magni, quonbsp;roreius contra ludamc proptff quot;nbsp;nes quibus prouocauerat |
I* MALACHIM secvndvs. f pixitcniindoininHs,EtiamIudamaugt; àfacie nica,ficutabftuli Ifraelî ôfpro-JKiam ciuitatcm hancquanielcgi lerufa^nbsp;, ôC doniiim de qua dixi, Erit nomennbsp;’^euin ibi» Reiiqua ucro fcrmonum lofiæ, 8C uni^ '•trfaquæfedr , nonne hæcfcriptafuntinnbsp;•ibro uerborum dieruin regum luda^ ^^yrariaßiiti/latotiui poptili ifradii conucrßoad complaccndum ßrtaßis rcgi, pharifaica denbsp;K,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f/î ßre omnium qui alien£ fidei nituntur, ^3quot; ! ' ^^^n^lumfblumfequ!intur,uirbumdei non toto cor= ^‘gt;npleôluntur,fed ceremonies tMtumfimulantpietanbsp;quam non habent.Verißmilc efi enim cito relapfosnbsp;^'^f^fidiam, indoluiffeq; reicdlam tam pulchram idolonbsp;^‘gt;'‘am,er oblcdainentu fenfutim,quibuf fcnucrat idonbsp;i ^°^^cultiK,cert£confiât fùiffc maximu exparteim^: gt; W patet ex lercmi£ prophetijs impie con.ucrfin= ^^^yamp;prophet^umofores tampopulum qu.imprincinbsp;^quot;^•Ueo nondum dominus ab ira fiiroris fui redire de=inbsp;finilum uiriim ne tam impio populo deeipere^inbsp;^’'gt;’{ui iüius regno indignus erat,citius abfiulit,z3 Ulornbsp;°ecifionem illi non fine fua culpa immifit. Et peccantnbsp;^anafiis deleta non fiierant, fed operta,donec fuccenbsp;^f^ent qui refricarent fiirorem domim dei iufium, filqnbsp;J^icet lofi£ omnes imp ij, cum fatlacis populi contem^:nbsp;perpetuo.Propter quod CT dominus iurauerat périnbsp;^tum regnum iu^,ficut amp; perierat ifraelis, zr tem~nbsp;domiiû cum cultu dei ceremoniali aboleretur, necnbsp;^’juamreflituereturin integrum. Quandoquidemglonbsp;fuinominis dijfufuruserat in gentes alias,internbsp;jfiritu ueritate colendus doceretur, ut contigitnbsp;prouidentia fandadei, de firuanda lucerna Dauinbsp;'^‘’^tternum. în diebus eius afcenditPharao Nechao ^fîc At;gypn contra regem Aflyriorum adnbsp;Zürnen Euphraten,etabiitlofias rexin ocnbsp;'^Urfum eiusîôC occifus eftin Mageddo cûnbsp;^idifleteum« jO ¦ pt c-t portaueru nt eum ferui fui mertuum ^Mageddo: amp; pertulerfit in lerufalem,nbsp;pfepelierunt cum infepuichrofuoÆu^nbsp;terræ loachaz filiuni lofiæ,nbsp;^‘^nxerunteum, SCconftituerunteum renbsp;v’i, pro pâtre fuc, ^apienduserat lof. as ad patres, ah indigna populo Z* ’¦fge, ideo ordinatione dei médius duorum intpio^^nbsp;^‘^^tegumocciditur pijfiimuslofias,di:m Aegyptio^nbsp;rcgicofilio propbetarum aduerfauir. Sed nonnbsp;' ^itdeus nec orare, ra;c confilium utile fedari, nec in^^nbsp;'l^lrerenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p)-ouidenti£ dei infallibilis ordo coegerit Interim tarnen culpamdiluerenonpotefi, quod faciendum nouit non fequitur, dum fe isnpijsnbsp;'’8‘t'Us fociat,qui foli deo fidere debebat. lufiitia dei It-manififiatur in ilium, dum occiditur in betto^nbsp;’^^fine uerbo dei inceperat, re uera tarnen 'meomtna |
REGVM CLVARTVÄ lol (U maxima er multa euadit dementia dei, rex alioquinbsp;pius,qu£ experturus fiterat, fi taeorrupto populo tamnbsp;diu pr£elfe dcbuiffetut pater illius lAanaffes. Feliciusnbsp;ergo illifuit fiatm diffolui er effe cu animabus fando^nbsp;rumpatrum fuorum qu.tm diutifiime uiuens intolerabinbsp;lia uidere er fuflinere mala. 5 ’* ^Vigintitrium annorum eratloacha^ quum regnare ccepiflet, SC rhbus mefibusnbsp;regnauitinlerufalem: nomen matris eiusnbsp;Amitaijfilia Icremiæ de Lobna» 51 Etfecitmalumcoramdomino iuxtao-mnia quæ fecerantpatres eius» loachaslofi£filius nondum pacatis rebus repente ànbsp;populorapituradregnumpatrisdefùndi,ideoqiàre= **nbsp;ge Aegypti,qui in bello cum occidcrat,er regnum hu^nbsp;miliauerat proxlmus iili terr£, non quein populus uelsnbsp;letexlofi£filijs,fedquifibi placui^et regem itifiituit,nbsp;pofi tres menfes. In quo etiam tam breui tempore cœpenbsp;rat fine dei timoré pr£efie, er patris infiituta infringenbsp;re,amare qu£ ille odiffet, er auifui fuperfiitiones plu=nbsp;ris habere quàm patris pietatcm.Ad quod fe lUi iterumnbsp;infinuaHerantfalfiprophct£, er hypocriticifacerdo^inbsp;tes,ermutabileuulgusdeprauat£ gentis, prifeamim»nbsp;pictatempariter refumere tentauerunt,e3'magnaexnbsp;parte pr£ualucrunt,contra prophetas domini continuenbsp;refilkntes,quod nihilifècerunt, quia perdendi 'm totumnbsp;erant, amp; ex hareditate paterna ut iniqua poßeritatnbsp;eijeiendi, Vinxit^ eum Pharao Nechao in Re.* bla,quaeeftin terraEmath, neregnaretinnbsp;lerufalcm: SCimpofuitmuIdam terræ cennbsp;tumtalentis argenti,amp;talento auri» J4 Regem^conftiruitPharaoNechaoE-» liacim filium lofiæ, pro lofia patre eius,nbsp;uertit^ nomen eius loacim: porro loa^nbsp;chaz tulit, duxit in Aegyptum, ÔC mor^nbsp;tuuseftibi» Ligatus abducifur in Uemath à rege Aegypti, po^ pulusq; regni graui mulüa damnatur, centum talen^:nbsp;torum argenti, er talento uno auri. A quo Aegyptio renbsp;ge, populo pr£ficitur frater loachas, nomine quidemnbsp;proprio Eliakim,ut fit pro lofia patrerex mlerufa=:nbsp;lem,fideliserfiabilis inobedientia PharaoniNecho,nbsp;propter quod uertit illius nomen, ut uocaretur lchoia=nbsp;kiw ,fratre iïliiis loachas translato in Aegyptum, ubi ¦nbsp;ermortuusefi. Argentum autem amp; aurum dcditloa-cimPharaoni, quumindixiflet terræ per fingulos, ut conferretur iuxta præceptumnbsp;Pharaonis : unumquenque iuxta uiresnbsp;fuasexegit,tam argentum quàm aurumnbsp;de populo terræ, ut daret Pharaoni Ne^nbsp;chao» Studuit corrafioni argenti er auri à populo,quo gr4 tificaretur Aegyptio,fectindum ratum poffeßionis finnbsp;gulorivm ciuium,ne quis pr£ alio grauaretur, fed aqunnbsp;portio ab omtiibusfolueretur :ßc enim regum. libidinenbsp;tL 4 |
|
malacmim secvndvs. populi diucxantur,cr udut À publicii pyrdtis, deprtea dantur,quideßndendifufcipiuntur ab iniuria externnbsp;norum. Vigintiquinqjannorum erat loacim quum regnare coepilTettS^ undecim annisnbsp;regnauitin lerufakm: nomen matris einsnbsp;Zebda filia Phadaia de Ruma. 37 nbsp;Et fecit malum coram domino iuxtao- mnia quæ fecerant patres eius. lehoiakimfiliut loßte/ecu^duifUndecim annii pries ßtit regno decUnaitti,impiui coram domino,ut prior, CAPVT xxiiir. contra eum, Qjiandoquidcmregesludauni domino deo feruire nolebant,coadifunt tyrannii multis cr rcgibuifubejjenbsp;impijs: unde ioiakim filiia Ioßie,quem Pharao cißigranbsp;uauerat,nuncregiBabylonis feruire compellitur. Tri=nbsp;bin annis ferumfitloiakim regi Babel,pofi quosrebelsnbsp;uit illi,tributumc[- negauit. Immifit^ ei dominuslatrûculos Chai dæorum, SilatruncuIosSyriæ, amp; latrun-culos Moab,Slt; latrunculos filiorum Am-mon:ólt; immifiteos in ludam, ut difperdenbsp;renteum iuxta uerbum dominiquodlo=nbsp;cutus fueratperferuos fuos prophetas. Multis fubinde caïamitatibus diuexatus efl, quia ma lum faciebat coram domino, per omniaßmilis, non Io=nbsp;ßiofed Amont CT Manaßi,ideo nunc Chaldaorum lasnbsp;trUftculi lo' preedatorcs, nuncSyri,nunc Moabita crnbsp;Ammonitte mßfiabant itlius regnum,çr prtedabantur,nbsp;domino ordinante ,fqi{i fecundum prophetarum prtedisnbsp;diones dißgt;erdendi crane, ab impietate enimfua reuosnbsp;cari à uerbo domini noluerunt, prophetarum contentsnbsp;ptorescrperfecutores,
mini contra ludam,ut auferret eum à facie fua propter peccata Manafle uniuerfa quaenbsp;fecit: 4 Sc fanguinem innoxium quern effudit, amp;impleuit lerufalem cruore innocentiu:nbsp;SCnoIuit dominus propitiari. ¦y Reliquaautem fermonum Io’akim,6C uniuerfa quæ fecit,nónne hæc feripta funtnbsp;inlibro fermonum dierum regumiudas?nbsp;Prîuiü«_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lata erat fcntentia domini contra tudam, urges battotumiÜudregnumiudiciumdei,propterpeccatum Manaßis, quod licet propter peenitentiam ueluti priuanbsp;to dominiis imdulßjfet ,fedtamenpopulusnonemendasnbsp;Herat impietatem fuam, procUuior ad fauendivm facrilenbsp;gio Manaßis^quam religioni îofiæ. Cuius quoq; filij osnbsp;nines populo peruerfo applaudebai magis quàm ut ex* |
REGVM Q^VARTVS« mploloßaprophetis doniini obtemperarent.nbsp;habebat locum in populo cr rege indulgentia det, qtunbsp;uerbum domim abiecerant.
fî lehoiakim dormijfe hie dicitur, hoc efl mortuiit, non m ledulo or naturali morte, fed iuxta prophetia/anbsp;leremite proiedus extra muros lerufalem, uel in itinettnbsp;adBabylonem fepultura afinifepultus. Uccthocintelsnbsp;ligipotucrit de omnmonegleda pompa circa fepultu*nbsp;ram,quia urbe capta circa occifos quoflunq; ratio flp^nbsp;liendi cum ceremonijs haberi non potuerit, in omniuinnbsp;rerumconflifione cr flrage. Dormilfetantii/inhilt;^f’'‘’‘nbsp;bitur,non fepultiis cum patribus, loco aliquonbsp;fepuichrorum. Pro gwo fowkraw fuceeßit in regtflt;gt;nbsp;iachinfilius, nepos fcilicet toßa:, decern ez oÜ»nbsp;tunc natus,cum tribus tantum menßbus rexerit : »WW*nbsp;coram domino,ut erat tota familia ifla regia, nullis ptonbsp;phetarum admonitionibus emendanda. Proifliedi en^^nbsp;erant à domino,propterfanguineminnocententrnbsp;fum ßne pauore à Manaffe rege, qui expiari non pot^nbsp;ratßneimpiorum er confcntieiuitvm fanguintefi^quot;nbsp;dendofuo tempore.
tris eius Nehuftha filia Elnathan falem.
mnia quæ fecerat pater eius, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Apparet loiakim eoconfllioBidgt;ylonioreÿ'' laflë,quiafiduciamhabcrctinAegyptium,àq»^‘ 'nbsp;tut us filera t in regem ; fed inaniter ßdebat,nbsp;ipfe quoque Aegypti rexßc contritus eßet (7^^nbsp;fus ÙBabylonio,M omnem terram Syrianbsp;gentium ceperit, ab Euphrate ftuuio ufquenbsp;uelalium Aegypto proximumfluuium Lnbsp;utnecßbijpß necamicis fuppetiasultràfirrep'’^‘‘^nbsp;Aegyptius. IÖ In tempore illo afeenderunt „fa buchodonofor regis Babylonisnbsp;lem, circundata eft urbsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o'quot;!, vlo It Venit^Nabuchodonofor rexbaoy nis contra ciuitatem, quum fcrui eius of'nbsp;pugnarenteam, Poftquamloiachinregno inauguratus pulifitfiragijSiflueBabyloni} regisnbsp;trem deiecerat ey occiderat ob rebellionon ptu’nbsp;gum Iudd,ueritus rex Babylonius etiam huncnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ ftuereHerafiierit decern croiloannortumJ^^^ . modo oao,facilis enim lapfusinannori‘ni^’^^‘^^nbsp;mittilur, rebcHare conßlio iniquorum 0“ |
|
mala CH IM SECOND VS, ^udeorumimißis (lucib:ii cunt exei-citu, urban Hierofanbsp;^ymMobfedithofliliterUmfccu-ndo. eft loachin rexludaadreg? ^bylonis ipfe 8i mater eius,amp; ferui eius,nbsp;^principes eius,amp;euniichieiusî5lt;fufce^nbsp;piteum rex Babylonis anno odaiio regninbsp;*llo. *' Spontefedediditloidchin regi3ubylonis,iidconfi^ bunt Ieremiie,cunt mdtre fud, quie domind dicebdtur,uenbsp;bfti tutrix filijyÇr cum principibus dttf eunuchii fuK,nbsp;^liifefe oinnes dedideruntt regi Ndbuchddnez^, (^uimtnbsp;regndjjet oilo dnnis rex Bdbylonius,d qudrtofcili=:nbsp;dnno regni loidkim: quos omnes trdiijlulit Bdby=‘ Et protulit inde omnes thefauros dogt; ^Usdomini,Slt; thefauros domus regiæînbsp;^concidit uniuerfa uafa aureaquæfece-F’t Salomon rex Ifraelin templo domininbsp;’“’lt;tauerbum dominie No« folum lud£os cum rege trdnßulit,fed totdM ter '^“’^^deuduit rebus prêtions, or nobilibm homiitibus,nbsp;^^l^q^uid mdgnum criUuJlre effet, drinorumfcilicetnbsp;mdgniffcos belldtorcs guofcimg; inter lu^nbsp;dujirret cum rege, Udffd pretiofd de templo donü-’^iamp;de duld regid,qu£ Salomon ffeerat. Omnid tranffnbsp;funt Bdbylonein, iuxta uerbu dom(m,quodfaótumnbsp;' Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad Ezechidin regem ab Effaid prophetd. I Ettranftulitomnem lerufalem,amp;uni-i ’’erfos principes, 8C omnes fortes exerci-j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, decern millia in captiuitatem î 8lt; om== •’em artificem 8C incluforem : nihil^ re^ eft, exceptis pauperibus populi A T'ranftulit quoq; loachin in Babyloné, ^njatremregiSjamp;uxores regis, ôCeunu-eiusî ôc fortes terræ duxitin captiui-^tem delerufalcm in Babylonem. Tlt;f)K regan quàm principes dues Hierofolymo!, ^fortes quopj; dc diuites de tribu luda amp; Benidintn,nbsp;’^^»umerui omnium afcenderetdd decan millid,relióii^nbsp;‘intiem pauperibus, er parui momenti uiris,pro utilitunbsp;Babylonis,magis quàm adgloriam inlHtuendi Etomnes uiros potentes (idejldiuites) millia, 5lt;artifices inclufores mibnbsp;omnes uiros fortes,Sibellatorcs.-du^nbsp;eos rexBabylonis captiuos in Baby^ . hic numerum notât diuitum, ciuium, amp; ^Seiiioforum, notabiliumq; artificum,feptem miüid,nbsp;’»ille, prêter ijuos duo millia erant de aula régis ornbsp;ly ’’^^’'WjWi/àjtrcîpiiicet nobiles. E^tconftituitrex Babylonis Matthani= ^patruum eius pro eo î uertit^ nomennbsp;‘^edechiam, J. potius quàm regem ffcit rex Babel fùper regniludd MatthditiamfiliunHoßte^Irdtrein |
REGVM CLVARTVS. I05 toiakim,patruum loachin regis,iaminBabylone tranf-lati. Vertitqdllius nomen,utdeindeZedekiiisdicere= («.nbsp;tur,iuflitiam deifonans, quo ex meditatione proprq nonbsp;minis ad prieffandam Babylonio fidclitatem continuonbsp;memor effet. 18 ^Vicefimum 8C primum annum æta^ tis h3bebatSedechias,quum regnare cœgt;nbsp;pilTetjSCundccimannisregnauitinleruftnbsp;lemtnomenmatris eiuseratAmitai, filianbsp;leremiæ de Lobna, gt;9 EtfecitmalumcoramdominOjiuxtao« mniaquæfeceratloacim. io irafeebaturenim dominus contralerU falem SC contra ludam, donee proijceretnbsp;eosàfaciefuaîreceffit^ Sedechias à regenbsp;Babylonis, Viginti unius anni lt;etdtcm habens regne præfici turundedmannos regnaturus : non minor is impietatisnbsp;quàm reliqui.Dcprauatus enim populus, er impij prinnbsp;cipes er confilidrij,dlium ftbi pr^elfe regem non tuliff^^nbsp;fent, pariter iufto iudicio dei ffniendi. imminebat enimnbsp;regno er genti cxcidium ob pcccatd, non folum illiusnbsp;fui temporis,fed etiam dudu commiffa in deum erfm^nbsp;dos.Cui tandem occafionempreflitit Zedcchias,iurifinbsp;iurandi tranfgreßione ac rcbellione contra regem Ba=‘nbsp;bylonis,er mobedientia fua contrafidelißimas exhor=:nbsp;tationes prophetteleremi£,quM fedulo exhibitdsfmpienbsp;ffgt;ernebat,erfrequentibus capturis compenfabatfiMnbsp;nuncio domim,dequibusmultadpudteremidm, lt;PCAPVT XXV. Adumeft autem annononore gni eius,menfe decimo, décimanbsp;die menfis, uenit Nabuchodo^ nofor rex Babylonis, ipfeamp; 0= mnis exercitus eius cótra lerufalem, SC cirnbsp;cundederunt eam;8C extruxeruntincir=s cumitueius munitiones. i Etclaufaeftciuitasatq; U3llat3,ufq;ad undecimum annum regis Sedechiæ, Annonono Zedechilt;eregisïuda,qui erat décimas Obßdtd feptimus regis Babylonis Nabuchadnezer, décima die '“fpïymxt^nbsp;menffs decimi, obffdit Hierofolyinam rex Babel toto exnbsp;ercitu,uallumq; eraggeres extruxit contra earn ad uctnbsp;Ude impugnandum earn, er capiendum, ligneis trabisnbsp;bus er machinis ercilis iuxta murum. Durauitq; obff=inbsp;dionis calamitas,contmuo auóia tribus annis,ufqs ad unnbsp;decimum annum regni Zedechite. J nona die menfisjpræualuitcp fames in ciuitate,nec eratpanis populo terræ. In nona die menfis, hie ex leremia fapplendus» eff, quarti,inualuiturbiintolerabilispreffiira fatnis, nuUonbsp;prorfus cibo reftante populo terra;,obßdioneanxijs.nbsp;Tantas imuehunt nonnunquam calamitatcs perfidi resnbsp;ges, qui citius omnem populum fanue nccarent, quantnbsp;fefe dederent, non populorumfane paftores ,fed depa^nbsp;|lores cr tyrdnni.Et htec deni^ contrd rndtf^tum do* |
|
MAL ACHIM SEC VHD VS. mim, or prophétie Ieremilt;e admotutionef patiebitnturi digtieftageÜata illorum perfidia.
y Et perfecuti funt exerdtus Chaldaeoru poft regem : comprehendit^ eum in pla-nitielericho; Si omnes bellatores qui erätnbsp;cum co,reliquerunt eum. Kuptut efl ergo uiolentid hoflium mitria urbii, obtentd ciuitM,fltgieruntq; uiri belldtores ludei ex ur=nbsp;be,ut fieri potuit noilu,flue irruptio hæcfltgdm prieie==nbsp;rit,flueflecutdflt, lion enimfeniper hifloriieordocumnbsp;defcriptioneflruatur. Videtur autcm perfecretiorentnbsp;aliquam portam regem exijflc cu fuis, qua: erat in huncnbsp;ufum conflituta dudum, inter duos muros urbis, fccuinbsp;hortuin regiumiflc enim flibi confulunt tyranni,utcunq;nbsp;populus pcriclitetur, ^pereat. Duccbatautëhacpornbsp;td dd iter fecundum Hebrdos fub terrdneiim,uf(J; dd folinbsp;tudinem uel fyludin,ubi emergebant defub terra, tutioisnbsp;res dd utterius fligiendum.Vertvm Chald£is uaUantibuinbsp;totam undiq; urbem, zry nutu dei inuefligdiites cunild,nbsp;fligientem funt perfecuti ufq; dd folitudines lericho, ubinbsp;dfuis dei-eliilus efl uiris, G“ vn manus cecidit Chdl=:nbsp;dteorwm. Nozi efl enim con/tlitvm nec uirtus contra dosnbsp;tninumAerentids enim quod prtedixerdt, non credentifnbsp;impleiidum erdt mifere pereunti. é Apprehenfum ergo regem duxerûtad regem Babylonis inReblathaîqui locu^nbsp;tus eft cum eo indicium. 7 Filios autem Sedechiæ occiderunt co^ ram eo, 8lt; oculos Sedechiæ effoditî uin-xit^ eum catenis, Sc adduxit in Baby-lonem. Sto' prouincid HemdthRibldtd urbs erat adquamob fldione durdnte Babylonius concefferat. lüde duciturnbsp;mifer Zedehiascum filiis,^cdptiuis caiteris, poends lanbsp;turiisperfldite fu.em dettmnbsp;nbsp;nbsp;homines, prophetic cr regi.Sententidinddmndtionis dixerunt in ilium, qudnt Cr illico fenflt,uidendonùferdbili fatooculis fuis filiosnbsp;àtyrdnno occidi, quo horror tremendi jfeildculinbsp;perpétua phantafla; inha:reret,Gr uitam poflcd uiueretnbsp;plenam dngoribus,oculos ipflus fubinde cffoderunt,teiinbsp;nebris perpetuis cruciando atque hotroribus, qui 000=^nbsp;folationes cr confllia prophetic fanëli dbiecerdt,cir clenbsp;mentidm dei fui jfreuerat. Denique firreis reuméius cdnbsp;tenisBdbylomdming!reditur,qudm tdinen uiderenonrnbsp;meretur.
|
rx REGVM Ct VAR TVS.
Septimo die quinti menfls, anni fecundum Hebreos decimioildui, çydeciminom, diuerforcfleëlucotttpu^ pi“®'nbsp;dlwj fepeoccurritregni NabuchodneZer,fluenbsp;ab Ajfyriorum regfio,fliue ddeptd mondrehhe exordia,nbsp;compte td efl urbis cr templi combuflio totalisanbsp;farddn magiflro militum uel coquorum,fcruo regis Ba^nbsp;bylonis,primo domumdomini, fecundo domutarrgi^rnbsp;deinde domos maiores, hoc efl, potentioru ciid“^“^’nbsp;nobilium,murum quoq^ urbis diruit, ne pofthaefi“^^'^nbsp;dendiaufumhaberentincolte,tam infllicisnbsp;ciuitatis,idq;ingyropertotum. Hoc tarn feiierou^^'nbsp;cio dei fuper templum Sdlomonis zy urbem fatiilam'^nbsp;riflimeuidetur,non tarn domino deo curieefl'ecultgt;‘^nbsp;externum quitlëcunq;, etiam db ipfo infltuto,nonnbsp;iTii tdntopere pldceret, fed ut in unius dei ueri eul^nbsp;flfleret plebs eleCta,quam iÜiplaceat,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exig‘i^ Cr incorruptibilem cultum, qui fit fide in deOin, centid uitie,z^ non fidla charitdte ad proximuii^gt;nbsp;ficiumjfiritus contribulati zz cordis contriti,nbsp;mentis ddfermonein dei,nbsp;nbsp;nbsp;obedientis uerbis ' tdrum eius. U fl ddfit cultus,non dijf licet tewpl“'^’^^ fdcerdotium,quod ipfe inflituit,ut eifei'uireiiifi^nbsp;abomindtioeflquicquidfiirisdeflrtur, quin^“nbsp;fiunt,crperuerflopietdtisi«qudflii,qudii^ir!nbsp;Moflicd lege prdceptd funt luddis.NuncdUttKf^'^^^^nbsp;ueri diffufd totoorbe,idcet tarndiutemplu'gt;i'-)‘‘'^.^^^(inbsp;altdre Iuddicum,coli^ fe iubet cr uult deits innbsp;ueritdte,fiducid fanitain deumpatrem,pernbsp;filium GT dominum noflrum,uitdq^flmplicd‘‘^‘^‘“^nbsp;tudm Chrifti, zr uere dpoflolicdm.
Sub tempus tdm diutuma; obfldionis dd bdfefe multi dederant, zrtrdnsfitgerantadnbsp;hos cu iüis qui in urbe coaili manferditt,nbsp;pariter trdnflulit in Chalddamprinccpsnbsp;timd trdnfmigratione urbis, quam tarn leregt;»'^^nbsp;bzKlt;c 5 quam Bzcchiel Babylonia: luddisnbsp;duhspriedixcrant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; Etdepauperib’terræ reliquifp’’*^ militiæ uinitores SCagricolas. Ad contumeliamgentis ludaicd, Cf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pleb^ Chalda:orum regis, princeps relinquit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;defo^ quofddm, qui agjros colerent nbsp;nbsp;uined^»'’^ period lareturzrudflaretur im totum, cj regi Babylonia, Sed quia dei iudiciofabbdilnbsp;fpfdferuaturd erdt,zr ornmnofine culturdplf^ |
M ALA C Hist SECVNDVS,
diui/tiefabbäthd nonobleruitucrdt: idconecreUs jKi/î iÜis concejjùm i äco ßtit diu ßibßfltrCjfed ob i()fonbsp;ijuotj; perfidium oiniuno mfolitudinem terru rcdi~nbsp;erat.
*5 Columnas autem æreas, quæ erant in tfOiplo domini, ÔC bafes, 8i mare æreuiiinbsp;9Uod erat in domo domini,confregeruntnbsp;Chaidæi, ÔC tranftulerunt æs omnium innbsp;“abyloncm»
Ollas quoqj, 8C trullas, 8C tridentes, amp; ‘cyphos, 8C omia uafa ærea, in quibus minbsp;’’¦ftrabantjtulerunt.
*y Neenon Si thuribula, Si phialas : quae ®^rea,aurea:amp; quæ argentea, argentea, tunbsp;“Iprincepsmilitiæ,
QWic^Kiti magmficum, graue nbsp;nbsp;pretiof im erat in
domini,quad ob uaflitatemmolii comodetranß non poterat, Chald^i confregerunt, atq; Babylonnbsp;totum idud tes tranftulerüt, ad prophanos ufut re=nbsp;erant columns ^ercte cum bafibus omnibut oUa=nbsp;leneum iUud magnu, de guo in fuperioribui.nbsp;uero uaßa domiK domini, oUat fcibcet ZT fro=inbsp;^^i^uibucfrilicet uerruntur cineres dealtariuelträfrnbsp;^nduntur:Pfaltcria,hoc eft mufica inflrumenta omnia:nbsp;cxcifrgt;ria,carnium frilicet in templo:cochlcaria, o=nbsp;^ag; uafr guibiK mimftrabatur in domo domint, oin=nbsp;'^‘t abfiulerunt in Babylonem, thuribula guog^nbsp;nbsp;nbsp;phia
çr omtiino guieguid erat uel aurcü uel argenteum '‘^'tfrega-ui}t,fed tranflulcrunt.
columnas duas,mare unum, amp; bafes quas fecerat Salomon in templo domini,nbsp;pon erat pondus æris omnium uaforumnbsp;‘Riorum.
, I«« ante generaliter nominate columnæ, nunc frie= defig!iantur,freumdum, ipfarum partei er ornanbsp;’‘‘^nta, ueluti toties memorata fri defrderium ingérantnbsp;^üoribuiiudeii,cr admirationê.l^iobi^ uero coltvmH£nbsp;'fieuetui ftouumteftamentumfunt, ueltabuLedecanbsp;due.Mare a:neum baptißnm efr, regenerationii ernbsp;^^nouafionis freramentum. Bafrs uero articuli ßmt ca=nbsp;^^oliae profrßionis,gu£ adempta Mignii tuda;is,transnbsp;I^renda ei-ant in ecclefiamgeittium, pofl ablatum tem=^nbsp;P«i»ï, er crematam terreflrein lïierofolymam:ea enimnbsp;^'^iantrapuit rex gcntilii duàm ad tanoui ea tradianbsp;}/^^illideui.
, Öcccm amp; oclo cubitos altitudinis ha-pbat colum na una ï SC capitcllum æreum '^Perfe altitudinis trium cubitorumtamp;^renbsp;^cülü, Sfmalagranata fupercapitellumnbsp;P^^gyrum, omnia ærea î fimilem Sc colu-icciinds. häbebst orn3.tunifnbsp;fbrinacolumnarumßufßciut gu£pra:diiiaßiitt,nbsp;de iUitriemconfrdione author difrcreret in tertio.
£ Tulit quoq; princeps militiæ Saraiam ^«rdotem primum: ScSophoniam facernbsp;*9 '^p’^fccundum,6lt;tresianitores.
de ciuitate eunuchû unum quicrat
2.1
REGVM CtVARTV5. I04 præfeflus fupcr bellatores uirosj Si quin--queuiros dehis quifteterantcoram rege,nbsp;quos reperitin ciuitatc.Sf fcribam princi-pem exercitus, qui probabat tyrones denbsp;populo terræ î ÔC fexaginta uiros è uulgo,nbsp;quiinucntifacrantin ciuitate*
^0 Quos tollés Nabuzardan princeps mi litumjduxit ad regem Babylonis in Re=snbsp;blatha*
Perculfitœ eos rex Babylonis, Scinter-fecit eos in Reblatha in terra EmathîSC translatus eft luda de terra fua*nbsp;« Catalogue efl eorum quifie capti funt à principe minbsp;litie, non ut Babylonem mitterentur, fed ut impietatisnbsp;fr£ey'perfidorumcon/iliorMn, cr rcbcllionispccn£inbsp;darent,occiß pariter in Reblatha, quam nunc Anthio^nbsp;chiam putant.-fummus frilicet freerdoi^araia, ce pofrnbsp;eum princep! infrriorum Zophonioi, qui frmper contra lcremiam clamauerant,Teinplum domin(,templtmtnbsp;domini, c^c. Très quoq^ thefrurarif uelcufrodes uafo^nbsp;rum principales. De aulicis uero ßiflulit cos quos inue==nbsp;ntt capta urbe, cienuchum principem militiæ, quinquenbsp;conßliarios uelßecrctarios,ßnribamquoque exercitutnbsp;cumßexagjntauirismaioribitsde populo. Rcliquoso:^nbsp;mnesinurbeinuentos tranflulitBabylonem, crdefii.inbsp;terra quampatribus dominus dederatomnes ciccitexnbsp;ea iufro iudicioß(o,frmper illi inobedientes.Exempluq;nbsp;pofruit eos in omnes populos,tribus cr Unguas, ut difeatnbsp;colere dominum er timerei
2.x
Populo autem qui reliâus eft in terra Iuda,quem dimiferat Nabuchodonofornbsp;rexBabylonis, prxfecitGodoIiam filiumnbsp;Ahicam filii Saphan*
Quod quum audilTent omnes duces militum,ipfi ÔC uiri qui erant cum eis, ui=snbsp;delicet quod conftituilTet rex Babylonisnbsp;Godeliamtueneruntad GodoliainMaf-pha,Ifmahelfilius Nathaniæ, amp; lohanannbsp;filius Caree,8cSaraiafili’ Tbanehumethnbsp;Netophathites, amp;Iezonias filius Maachanbsp;thi ipfi amp; focii eorum.
Vt autem exemplumirædiuinieadbucclariuseluee freeret,nbsp;nbsp;nbsp;infrims malitia malediéli à deo populi agiw=nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
frerett(r,ctiam àgentilibus, cotigit prouidentia dei, cr benignitategentilis tyranni,ut optimus uir Godolias denbsp;gente ïudaica refitduis m terra pauperibus Ifraelitis pr£nbsp;ficeretur in ducem ac proteaorem,ad quem plures firenbsp;nui cr boni uiri fefre collegerunt amore loci patriiê,,nbsp;inter quos eis' plurimi peflilentes etTquot; pcrßdi,qHi folicitanbsp;bantfimplicioresadexcedendum prorfus è terra ac innbsp;Aegyptum profrgiendum,contra uerbum leremi£, quinbsp;àprincipemiliti£cum iüisconuerfandiucl ubicunquenbsp;Uellet indultumßißceperat. Hon enim deflitit deus con^nbsp;folarifros, qt bonitatem commendare inundo,etiam adnbsp;ingratißmos,quo etr iüorwm peruerfitas, çtr ipfius benbsp;mgmtas clarius infriciatur ab omnibus.
lurauit^ Godolias ipfisóCfocqscorü^
-ocr page 408-|
MALACHIM SECVNDVS. dices eis, Nolitetimercferuirc Chaldæisînbsp;manetein terra, amp; feruite regi Babylonis,nbsp;Sebeneerituobis. Godoliä/s d. leremict cerâorfaélus, iurdt reßduii per petuumfduoreinregis falukm,ß quietirerndneant,nbsp;GT reg! ßdeliter feruidnt Chdldieont.Sic enim iudiciumnbsp;dci dmplcitcndum filer dt pdttcntcr,cr fldgeOu dignuMnbsp;tdntK fdcinonbui æqudnimiterfuffirendum, ut fubdi dinbsp;feerent qui impcrare nefeirent.
Breuiuebicdefcrihiturhiftorid,quäfiifiuHerenüdi, optimum Gedoliam occifum ab impio ifmaele, qui md=nbsp;luit oinnes mifere perdi,q no ßbi fubiedosgubernari abnbsp;Optimo. Contra uerbu leremi£ omnet Aegyptu trdnflu=snbsp;lit,etidm lercmiam, ubi CT omnes quodßrmidduerantnbsp;Chald£orum imperium experti funt,dd unu omnes tru~nbsp;cidaticum Aegyptijs. Sic eliminandos omnes pr£dixe=*nbsp;rant prophetlt;e, ßc fabbathum terra celebrare debebat,nbsp;ßc uindicari uerborum dei contanptus. ^Fadumeftueroinannotricefimofe^ ptimo tranfmigrationis loachin régis lu^ |
R E G V M QJV A R T V S. dæ,menfe duodecimo, uicefimafeptima die men fis: fubleuauitEuilmerodach rexnbsp;Babylonis anno quo regnare cœpcrat, canbsp;putloachin regis ludadecarccre. 2.8 nbsp;Etlocutus eft ci benigne: Sc pofuitthro num eius fuper thronum regumquicrat cum eo in Babylone. ^9 Etmutauitueftes eius quas habueratin carccrc, SCcomedebatpancfemperin connbsp;fpedu eius cundis diebus uitæ fuæ- Annonbsp;namquoq; coftituit ei fineinterrnilfio*’^’nbsp;quæScdabaturei à rege per fingulos“*^®nbsp;omnibus diebus uitæfuæ. - msnbsp;Poß trigmtafeptemannos prim£nbsp;lerufalemfub rege loiachin, qui ßit uigeßfiii^rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ uel fextus,poß ultimam fub Zedekia, qui amp; mut erat Euil merodach ßlij Nabochadnezi^fi^nbsp;gnaucratiamquddragmta quatuor annit.nbsp;denuo rex Ioachin,in palatio régis Babyloni^’^l^nbsp;nut uixerat fordidior, carceri inclufut, amp;nbsp;extrailus prlt;eponitur cateris principibus ..^finbsp;cr menfaregiafujkntatur, tarn ipfc quantnbsp;milia, ^nec uixit,uel ipfe loachin uel EuHnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mci utrunqi enim uerißmile eß, çy digna copenß^''’ ^^ifd“ uelinhocdcquieuituerbo domiiu perlcreitt^^^trenbsp;äo, reßgnando fe in manut régis Bdbylogt;t^f\^jti'i(nbsp;principibut quibufdä, quum interim ndß^nbsp;dehidtgyauiorem morte patituruitam. FINIS. |
SVMHA VERSVVM
LIBRI MALACHIM M. D. XXXIIII.
-ocr page 409-Par A LI P OMEN ON
liber primvs. hebraice DibreHaiamim.
CAPVT PRIMVM.
Dam, Seth Enos,nbsp;Cainam,nbsp;Malaleeljianbsp;red,nbsp;Enoch,nbsp;Mathufalenbsp;Eamech,nbsp;NoCjScmnbsp;Chä, amp;Ia^nbsp;pheth,
Wc liber apud Hebroos uniis, nobis in duos diuifus, ^’^^xifiiinanduseft iselfe,(iuiinlibris Regtimtotiesnbsp;'‘^amp;itur,quandoquideni plura eorum non continet,nbsp;ibidem in i(gt;fo legiferibuntur. yidetur compendianbsp;^potius ejjeprolixioris nurrationis qute inta-cidU obnbsp;^^nporis ey- captiuitatum mcommocLt,idq; tanto faci^nbsp;fieripotuit, quia nonferibebantur obmomrtesuisnbsp;^iquatuor canonici libri in uno uolumino, fed multii,nbsp;Il fquot;^iuitq; tantofaciliusdeperdi eorum aUquis GT neglisnbsp;S‘)«d reliquis faluis exuri. Rt intempefliua fedulitM abnbsp;^’'cuiandi bonos autbores, no folumhac in re plurimuntnbsp;^^fiiit/ed etiam in gent ilium Ubris, quos pr^efiaret in^nbsp;^^S'‘°scxtare,qu.(m mifere difeerptoscr monßruofenbsp;^'^^%quaÜS ZT bic liber deprehenditur effe diligen-‘tttendenti,fcilicet neceffar'qs quibufdamhißorijsnbsp;, er alicubi efßuens in nomimbus, pro quorumnbsp;*^^tileilu,neceffeerataliaqu£damnon obmißa. Hecnbsp;i^’^aßif ratio efl,ut inprißo ordinario Romanocttmnbsp;’''‘ïiqui firè libri omnes in ecclefia legi confueuerint pernbsp;%icirculum,hic liber ueluti poß librosRegunt au^nbsp;'^tos,pariim utilis uifus eß, ZT’genealogias admodu tce^nbsp;^^f‘ispaßimcontineat,CTfyluam propriorumnomi^:nbsp;bominunt quàm tocorum,qu-e iamdudum de^nbsp;J’erunt ab ufu ZT notitia homiiui»t,fuo tarnen temporenbsp;’^'^^ß'ario ufui erant, er non fine necejfaria rations annbsp;^^‘td.Apud Hebroos quoq- non pertinet ad legem uelnbsp;^'^°pbet(u,ut Regum libri zr ludicimt cum reliquts,fednbsp;^amp;ographa,fanlt;^l(itq; fcripturds,qult;(s Henbsp;‘^PpelUt,inter quas tarnen ultimus habetur. Qjtemnbsp;«liittto fcriptum ab Efra lud^ei tradunt, circiter decinbsp;fol °^mum annum,à tempore quo rediß Hiero-^’^ntSorobabel, zrlefus facerdos, in diebus Cyrinbsp;R^^'P^^^^nfa ad tempora Cyri fccundi,quem Hebreinbsp;affirmant. Ab ipfo autem libri exordio nonbsp;‘tbbreuiatio uiolenta, ZT refeifio omnium impertinbsp;ad nudam coordinationemgenealogiorum, abnbsp;!” Abraam, à quo ad Dauidis fernen benedinbsp;^^ßenditur,quod fcopus eßtotius uoluminis,à quonbsp;'quot;‘w defcendit,qui eß alpha zT a, finisnbsp;nbsp;nbsp;princi^
PARALIP. PRIMVS. loy piiMM legis Grprophetaru,quem lucbei ignorantes,'Da=nbsp;uidem poß Abraam dicunt margaritam uelut effe inter **nbsp;harenas perditam,cribratione difcutiêdoq; reieiiis alijsnbsp;lapillis omnibus tandem ut pretiofißimZ inueniendum,nbsp;Adamhomo primus,à terra matre corporea nomen fu^nbsp;feeptu reliquit totigeneri fuo,de terra enim fumptus,innbsp;terram regreditur iuxta corpus.Cain ZT Abel cum mulnbsp;tis alijs obmittitur,quia folus Seth adufq^ Noe pofleritanbsp;tern in Chrifh catalogum pertinebat,decerngeneratiomnbsp;bus continuato feculoper annos millefexcentosquin^nbsp;quagmtafex,quorum etates ex Genefi difeendas obmi*!nbsp;fit author. Ternarios nominu ordinal diuinu numerum.nbsp;Hoe autemfilijs fuis quaternarium explet. Cuius filiutnbsp;Sem,non ideo primus fcribitur quiafenior, fed quia A*nbsp;brax pater eß Dauidis, zr Chrifli domini.
y FiliiIaphet:Gomer8cMagog,amp;Ma-dai,Sc lauan,Thubal,ÏVIofoch,Thiras.
6 nbsp;Porro filii Gomer: Afeenes SC Riphathnbsp;ScThogorma.
Houi mundi poß diluuium inßauratores defcribun^ laphtth po tur,etiam prophanarum gentium patriarchie,omnese=^““^^'nbsp;aimpertinebant adgenealogiam Chrißi,quernomnesnbsp;aliquando utdominum agnofeiturierant,quosomnesnbsp;benedicendos in Chriflo prophetic prlt;edixerunt, ZT canbsp;tbolica ecclefia fatetur,iamdudum completum,ZTinfinbsp;nem feculorum femper magis ac magis celebrandum. Ftnbsp;Iq autem Uphet maioris Gomer,à quo putantur procefinbsp;fi/fe Galat£,potius Germani, cum illius filius Afcenatnbsp;dicatur primus.Diphat in M.ofe hie Riphat legitur,Pa‘‘nbsp;flagones putati,ueriusauteSarmat£.Tertius uero Thonbsp;gorma,patrë Frigu ut putatur,£queTartari did poßitt.
7 nbsp;nbsp;Filii autem lauan : Elifa ÔC Tharfis, Ge-thim^Dodanim.
Filij uero lauan, Grlt;ecorum patris,plures funt,uelu^ ti zr prouinde Gnecorum plures. Elifa Bolides ßnda^nbsp;uit,Tharfifa Cilices,Cithim Ciprios,Dodanim, quizTnbsp;Rodanim,non enim raro fcribitur pronbsp;nbsp;nbsp;ZT contra:
Rhodij putantur à LXX. intf rpre nbsp;nbsp;nbsp;Mlt;lt;gog auté fe
cundum Rebreos generale nomen dicitur ad omnes po pulostquod cotra ludeos notandu,qui à Chrißo Magognbsp;ZT Goggentes fuperandos afferunt,cui fideles iamdudiinbsp;confentiuntgaudentq; completu. Cuienim exRebraonbsp;rum gente unquam feruierunt zr feruiunt omnesgen^nbsp;tes, prater quàm Chrißodomino f à quo fe iamgeni*nbsp;tesfuperatos, ZT errorum maximorum corruptelaconnbsp;Uidos,gfatulantiir, ergratias agunt dco optimo maxi= 'nbsp;mo per Chrißum dominum, in cuius fixmore fcriptumnbsp;agnofcimus,Rex regum ZT dominus dominantium.Manbsp;daießeMcdorum patriarcham nominis affinity com^nbsp;probat,ficut ZT Th’ras Tracum. Tubal autem Refficrinbsp;dicutur,Riß)ani fcilicet ZT Uali, cum fit Reffieria olimnbsp;dida duplcx.Mefech uelMofoch,Cappadoces funt.
8 nbsp;nbsp;Filii Cham.'Chus SC Mefraim,ôcPhuf,nbsp;SeChanaan,
Filii autem ChusîSaba SC Euila, Saba^ tha Sc Regma, SC Sabathacha. Porro fili)nbsp;RegmatSaba amp; D 0dan.
MH
-ocr page 410-|
P A R A •Jb I P. P R f M V S. •îsam fiiij. defilijs Cham, qui mtior dicitur, cuitufilij, Cbiw Aethiopiis £didit, eos fcilicet, qui Aegyptumnbsp;orientenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auflro circumeuM, cuitK prouinci^e regios nés cr reÿu faut, Saba, à quo Sabtei, Arabes. Hcfila, Getulos quidam putant,fed uidetur efje pars aliqua A=nbsp;rabiiCjßrtaßis defertce,Sabatha,unde Sabatheiii,quinbsp;nulle Aßabari dici putantur. Sabtacha quoq,-, quod ctu^nbsp;ius terra: nomen jùerit non confiât, ctim certum legaturnbsp;Aethiopiosfiiiffe multas.Kagma deniq; filius Chus duosnbsp;condidit gentcs,Schaba cr Dadan,ßrtaßis occidental:nbsp;les Aethiopesfiint,^auritani fcilicet,?^ Tingitani. *° Chus autein genuit Nemrodî ifte ca:=^ pitefle potens in terra Niwrod autem filius Chus primus laudatur àßrtitu dine,fiue illambene exercuerit, ut uolunt quidam, fiuenbsp;adhominumoppreßionem,utaUj. Venator autem robunbsp;flus coram domino diâus efl, quia à domino infiigatusnbsp;inflitutus, ut ßras aut féroces homines comprefièritnbsp;Cf euicerit. Quod uero homines contra deumrebella::nbsp;re docucrit,minus efl uerifîmile. 11 Mefraim uero genuit Ludim ôC Ana-mim,amp;Laabini,Slt;Nephtuini, 12- Phethrufim quoque, 8C Chasluim î de quibuscgrefii funtPhilifthqm ôC Caph-torim* Secundusfilius Chant, Mezraim diéius efl, Aegy:: ptiorum pater, à quo omnes fiiijnbsp;nbsp;nbsp;pofitri, duplici iod jcribuntur ante ultimam mem,ueluti d mari nomina for:: titi,ut merito putëtur effie maritimi. Sunt autem Ludijntnbsp;Anamijm,Lehobijm,llt;laphtuhijm : prêter quos crnbsp;trufijm ßrtaßis Pelufini, cr Casluhijm,a quibus prodienbsp;runt Philifihijm Cir Caphtorim. A Phut filio Cham pu=nbsp;tantur Libq procefiijfè.
14 IebufæüSlt; Amorrhæû,amp;Gergefæumj I y Heuæumc^,8lt; Aracæum,8^ Sinæuni,
Chanoan pofiremusfilius Cham,duodecimgentes adidit, quas iuffu dei pofira duodecim tribus ifrael eiesnbsp;cerunt, cr illorum terram in htereditatem acceperunt:nbsp;diëîiSidonij,Heth.ei,Iebufiei,Amorrhai,Gcrgefa:i,Hesnbsp;flei,Arak£i,Sinai,Aruadij, 7iamor£i,'Hemath£i, ont:nbsp;nés autem patris nomine Chanana:i.-
a.0 nbsp;nbsp;leélan aût genuit Elmodad, ôC Saleph, ôC Afarmoth,8Clare, Adoramquoq;amp;Vzal,amp;Decla,nbsp;HebaletiamScAbimaeljôCSaba, |
DIBRE HAIAMIH. necnonamp;Ophir,ôiEuiIa,8iIobaKô*nbsp;mnes ifti,filii ledan» Sem eu fuis filijs pofiremo recenfetur,quod nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poftf'*' reliquis patribus zrgenealogijs,ipfifolißfius gentius fintredigendi incatalogumcelcberrimxgtiif^nbsp;rationis ab Adam ad Chrifium. Primus cX SeinfiHü^^nbsp;Elam, à quo Elamit£, Perfe fcilicet. Secundus A/furi^nbsp;quo Affyriorü rcgnu,cuius fedes Eliniue cr Babel, dt^nbsp;cor Cf confùfio.Beinde Lud,à quo Lidij: Araiit, a quonbsp;Aramlt;ei,qui cr Syri, cuius metropolis DamafeU^ notunbsp;tur paßimiVz quoq;,à quo V s Traconitidis regio-'l^'*^nbsp;4 quo Armenij. Gether uel Gethor paternbsp;ucl Carioru.^ofoch uel Mefeeh,à quoMeoutrinbsp;principaliorfuit Arphacfadfilius Sem, àqucAbr^^nbsp;defcendit,perSela,Eieber, Pheleg,Keu,SarUg,^^nbsp;Cf Thera, de quibus infra uerfu uicefîmoquarto-^^nbsp;rmuelutrationc reddensPheleg,quoddiuifion^^,nbsp;diffcëiionem fîgnificat,dicit: Quia in diebus iüiut diiu*^nbsp;fe funtgentes, Cf prcediilorum patrwm iam ueheritU-teradauëlaefifoboles,ut nouas fibifedes conquit^^nbsp;cogeretur.De qua coloniarum inuejligatione,leg^^^^^nbsp;fi fragmenta.Elic autem Pheleg,filius Hebernbsp;buit Ieëi'an,cuius tredecim hic fiiij enumeratur,nbsp;lem fuam diffeminauerunt in tcrras,qu£ cfnbsp;confccut£ funt ex filiorum nomimbus : Sic utnbsp;dit£,nomina fua ab homintbus fufeeperint :nbsp;ro ab urbibus, ideoq^ hic urbium nomina Sem, Arphaxad,Sale, Heber,Phaleg,Ragau, Serug,Nachor,Thare,nbsp;Abram,ifteeftAbrahamgt;nbsp;Sicut ab Adam ad Noe decégenerationsßutgt;'nbsp;ceßiones primi feculific 4 Sem ufq^ ad Abraari)nbsp;funt pofirritatcs feewtdi feculi. A quo peculiaritynbsp;(la htereditas dni,qu£fide ßrmatur, cfnbsp;éxordtu fumpfît,qui pater dicitur fidei omtiiuf‘^ ’nbsp;Cf pater primus ingenealogia Chrifii dotmni,ànbsp;mifiio coepitfalutis, CTfimul opera Icgts coinW^nbsp;donee gratia diffunderetur inomncsgenteSiyL^finbsp;per Chrifium filium dei,qui finis effet legis, P^enbsp;delium,cf expeëlatio omnium gentium.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 2.8 Filii autem Abraham, lfaacpr£poniturlfmaeli,mquocbplendarfyf^jnbsp;ntifia benediilio, cf catalogus inchoandus,nbsp;rcieiiifùerintlfmaelis fiiij, fed quia exipfi{^^. chrt=^nbsp;gentes non effent per Chrifium, fedpotin^'c^nbsp;fio perfidem benedicendi.ldeoq^ tamglori‘’r ’.nbsp;notaiur familia per duces ac reges multos,ntnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\ j- mißionumdei,cf fides Abra£ perjfeflafiy^^^’^. èjg feerentq^ homines deo fidere, ernbsp;placere illi, qui tempor alia bona donat,nbsp;commendet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. -^eni Ethæ generationes eorum^ tus Ifmahelis, Nabaioth amp; Ced3’’gt; beel,amp;Mabfam,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiadadS^ 5° amp; Mafma,Slt;Duma,M3ffa?“^ letur, |
|
PARALIP. P RIM V S. Ï’ Ictur,Naphis,Ccdma, hifuntfilii Ifina flis. Filii autem Ceturæ concubins Abra* “am, quos genuit : Zamram, Iecfan,Ma*nbsp;. “an, Madian, lesboch, 8(. Sue. Porto filiinbsp;’ «cfan:Saba,Slt; Dadan. Filij autemnbsp;^adianîEphaSlt;Epher, amp;Enoc, amp; Abi.-^amp;EidaajOmneshijfilii Ceturæ. H Genuit autem Abrahâlfaacî cuius fuc^ gt;^nt filii Efauamp;Ifrael. filiorumlfntâelii nomina^cum tempore adhicferunt 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;çr locts,m quibus iUoru adauila eft fobolef. I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tejk Hieronymo, nomen dédit toti terriO ab ^phrate ad rubrü mare, lt;JU£ l^abaiothena dicitur. Ce quoij; in Arabia defterta regio eft.Duma quoq;, '^^^ft:ripturacelebratur,nondubiu ^uin Oquot; alia no ^'^ftmiliter oUm in uftufùerint, Lapftf temporü imm»nbsp;l^aodecim aut hi filij iftnaelii,ftlij Agar, Abraha-^°tgt;‘ttregcniti funt:Prlt;£ter quâHagar, cr aliâhabuitnbsp;“’^ofein pater Abraha,Cethuram fcilicet,qute quia connbsp;^'^^inadicitur,aliauidel3ir{ùtjje q Agar anciUaSarie,nbsp;^^ua Cethura fuftulit Abraham filiosnbsp;nbsp;nbsp;nepotes ma ^^'gt;iino!ninK,cr totoifubinde populos,paßmt terras fi ^^‘intpliftimil^uendicantes,cr nomintbus inflgnientes,nbsp;iJierito pater mulütudinis habeatur e:^ nomineüir,quinbsp;, merito tanta iüuftratus eft fobolc. due omnis mulnbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;^^dofaluanda per Cbriftum dominum çqui ftopusftàt Pquot; finis tamfidei q promißionu Abra£) pariter omnes '^unatn eleâoru ecclefiam coîligendi, per uerbü dei innbsp;^^''iflo.Tredecim ergo iïlujîres populi notantur defcennbsp;Abraamper Cethurain,fîcut cr duodectm pernbsp;liunc quos per Saram po^ros acceperit,diligennbsp;^^dcfignatur. P.xlfaacfcilicetgcnito,qui pater fiâtnbsp;K ^f^u^Iacob,^^ CJ“ ifrael. Filti EfauîEliphaz, Rahuel, lehus, Ihe^ ^^'omamp;Core. Filii EIipbazîTheman,Omar,Sephi, ^athâ,Ccnez,Thamna,Amalcc. Filiinbsp;j^’^ahueIîNahath,Zara,Samma,Meza. . Filfi Seir î Lotan, Sobal, Sebeon, Ana, ^ifon,Efer,Difan. ^0 r LotamHori, Homam.Sororautc J'Oôn fuit Thamna. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Filfi So^ Alian, Si Manahath, Si Ebal,Sephi SC ^•’ain.Filii Sebeonj Aia SC Ana. Filii Ana:Difon. Filii Difon:Hamran, 4; ^t-^'^ban,6clethran,amp;; Charan. V i F^FerîBalaan SC 'Z3U3n,SC lacan. H ^iliiDifon:HusSlt;Aran. . ^andoquidem projequenda eratl/raelis poftcri^: »öquot; Gftau magniftcentia breuitcrindicanda, tdeo prinbsp;lt;tbf duitße author de Efau filqs, que ueriftmile eftnbsp;Abraie non unam tantum habuifte uxorein,nbsp;jj- ^fifîs fiueconcubinis,fiueuxoribus plurimos,quinbsp;'^'^minantur filios fuftuliffe. Sed notum eft,eunsnbsp;^fiiu,nunc Edom quia rufits, nunc Seir, quia hiffiisnbsp;‘ '‘ominatum in Geneßnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;facris literii paßim, ex |
DIBRE HAIAMîM, 1o6 quibus hic liber quo ad htec nomina defumptus eft, (Tnbsp;abbreuiatus.Potcftergo dici,poftgenitos quatuor filiosnbsp;ex una maire, nepotes inßgnes, qui populorum pasnbsp;tres eff'ent,numero decem cr feptê,etiam ex alia uxorenbsp;habuijße multos,Lothan ficilicet or fequentesfilios,ac ilnbsp;lorum nepotes quofdâcelebriores. De eo quod Thimnanbsp;nominatur interfilios Eliphas,ey‘ nepotes Seir foror Lonbsp;than.VlebraiJfiurca cominifcuntunciim non femel idemnbsp;nomen tam fixminis competat quant uiris, e:^ ßatris acnbsp;fororis nomina ßgnificent propinquitatem fianguiniSfnbsp;non fempergermanitatern. 44 nbsp;nbsp;Clfti funt reges qui imperauerut in ter ra Edom, anteq uam regnaret rex fuper fi--lios Ifracl, Bela filius Beor,Slt; nomen ciui.-tatis eiuSjDenaba. Mortuuseftauté Bela, amp;regnauitpro eo lobab filius Zaræ de Bofra. 4 6 Cü^ Sc lobab fuiffetmortuus, regna^ uit pro eo Hufam de terra Themancrum.
yo Murtuo quoqj Saul regnauitpro eoBa alhanan filius Achobor. Sed ScBaalhanan mortuus eft,amp;rcgna uitpro eoAdadî cuius urbis nomen fuitnbsp;PhaijÔ^ appellata eft uxor eius Meetabel ft’nbsp;lia Matted filiæ Mezaab. Ad honoron tarn Abraa quam lfaac,colliguntur dU ligenter Edomitarum reges er fueeeßiones per ip/ôruinnbsp;nomina,matrum quoq; er urbium,quiK illuftrauerunt.nbsp;j^umero autem oClo nominantur, omnes de pojkritatenbsp;Eftu,rcges, non per fuceeßionemgeneris, fedßrtaßisnbsp;ele£tionefuccedeittes,uel uiolentiaditera fatis clara eft^nbsp;tiis autem o(lo regibus regnatutn eft in idumxa, ufq^ adnbsp;regnum Dauidis,qui fiubiugauit eos,erfiubditos fecit renbsp;gtto luda prxpofitis ipfis prxfidis uel ducibus, ut dici=*nbsp;tur I. Rfg. s. 'Vltimum ergo regum iduameorum ccepitnbsp;primus rex ifirael Saul, er oitofucceftbres illiuslsbo^:nbsp;feth,P)auid,Salomon,'R.oboam,Abia,Afa,crlofaphaLnbsp;Sub loram autem deficerunt Idumai à regno ludaorumtnbsp;er refumpferunt regnum. Adad auté mortuo, duces pro regibus in Edom elfe cœperûtî dux Thamna, duxnbsp;Alua,duxlctheth, duxOolibama,duxEla,duxPhinon,
Poft Adad regëEdom, duces fiuccefferunt undcciw, quorit primus no mulier, fed uir Thimna diilus eft. Denbsp;cimus autë iviagdiel fecundu Hebricortmi fabulas, is eft,nbsp;quiKomanos fibi fubiugauit,a quo Edomitaruregntvmnbsp;mdiei dicitnt effie, quod Komanu fttit uel Chriftiantwknbsp;MM -i. |
|
A R A LI P. P RI MV S. lt;rCAPVT II. Ill filii IfraelîRuben,Simeon,Lcgt; ui,Iuda,Ifl3char,8lt; Zabulon,nbsp;Dan, lofcph, Beniamin, Nc-phthalim,Gad Si Afer. Tota (guident familia cr propagolfmelis, hiCreditM domintjCr peculiars populuf dei clcilui efl,fcd ex duonbsp;decim tribubui,{udtK tantum prxrogatiuamfortitius eßnbsp;regni,o' Meßite de domo Dauid, propter quam hic liber defcriptui eß, or patrtimgettealogiaadnotata.Prtenbsp;ter ordinem natiuitatum er nobilitatum aßignanuir duonbsp;deemfili/, niß quod priwum nominantur ßexfilij Liie.nbsp;Heinde promifeue Raehelis et anciüarum, ne perpétuanbsp;ordmis rationem difeutere uelit leéîor, 5 Filii IudaxHer,Onan,8iSela,hitres,na ti funt ei de filia Sue Chananitidis.Fuit aunbsp;temHer phmogenitus luda,malus coränbsp;dominOjSiocciditeum, 4 Thamarautenurus ciuspeperit ciPha res amp; Zara, omnes ergo filq luda quinqj,nbsp;y Filii autemPharesîEfronamp;Hamul,nbsp;lude quarto genito, prterogatiua dafür regni, pro=gt;nbsp;pter Dauidem, iüittsqi catalogue diligentius recenßetur^nbsp;cuiuf tarnen prioret fitij reprobati funt,nbsp;nbsp;nbsp;ob crimina illorü occulta pereußi à deo. tilatißquide funt à Bath^i fua Chananitide.Thamar autem de luda conceptos duosnbsp;edilt;Ut fimul filios,quäcr ipfam alienigenam ßdffe rationbsp;nabilius dicitur. 6 Filii quoqjZarpZ3mriamp;Ethan,8iE^ mä,ChalchoIquoq;,6iDara,fimul qnqj,nbsp;j Filii CharmiîAchar, qui turbauitlfra^nbsp;el,8ipeccauitin anathemateî
lofue feptimo legimus,Achar, qui nbsp;nbsp;Achan, quem hicauthorconturbatorem lfraelisnominat,ßiilfcfiliu Charmi eiufdem qui hic dicitur,quifititfilius Sabdi,quinbsp;cum hoe loco inter quinq^ fiUos non nominetur, cum reuera aliquis ipforum ßterit, conßat Sabdi eundem eßenbsp;qui hic feribitur Simri. Cum itaq; non femel deprchen=nbsp;damns'^ pro^fcriptum, alicubiapudSeptuagintanbsp;interprétés mem pro beth er uau leéîum, non mirum ßnbsp;so°iiicum’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loßte,hic legamus ut mmerito Ik dlt;ei iailent diligent iain fuam, in facris illorum codicil bus corrigendis,quos conßat non ßlum in proprijsno=‘nbsp;minibus aliter leâos et habitas à Septuaginta interpre»nbsp;ttbus er alijs,fed etiam in fenfu alicubi, ubi tarnen nul»nbsp;lus eßfidei nodus,aliter acceptas à Gri!ecis,quàm inue»nbsp;niatur in Hebraicis, taceo de puâis. Ideoq^ in hoc libro,nbsp;nontamanxta cura in nominumortoÿ-aphiafufcipiennbsp;da eß. Potuerunt teque cr poßimt Hebraici feriptoresnbsp;inemendate fcribere,ut Grieci zy Latini, quorum neglinbsp;gentiam torporemq; plangit ïiicronymus.î^os etiam 1«nbsp;da;orum codices nonomninofanHißime emendatoscernbsp;nimus,non folum feriptos manu, fed etiam diligentißi»nbsp;me impreffos teuo noßro, quis enim id fe perßeiße ernbsp;ußecutum iaäabitf Et Charmi quoque non ponitur hocnbsp;l°co,qucm patrem habuerit, cum ßlius Stfbdi leg^tur in |
DIBRE HAIAMIM. lofue libro. Prudenter er^o cogitandum Icdori, Ut Mit dubitet,primà unam perfonaurbem er regionem pturanbsp;habuiße nomina. Heinde nomine uno plures ßgnißcicnbsp;tos,uthic SaulEdonüta legitur,er Beniamitaprimusnbsp;rexßdt. Pr^terea fecundum lit er as uariantur aliquan»nbsp;do nomina non parum, ey metathefis quoq^ frequensnbsp;eß.Scepe quoq^ numerus pro numero ponitur,fili/ profinbsp;lius,utfilij Ethan,Azarias,erc.
Inter filios ïîezron nominatur Ram, qui inChrifli genealogia Arà legitur. Celubi,ut nitc lcgitur,olimnbsp;lubi. Caleb eß nobilißimus de tribu ïuda,altcr eoru quinbsp;e^eßi funt Aegyptu, er in^eßi promißionis
• I Naafon quoq; gcnuitSalma, deSalms natuseftBooz. 1 i Booz uero genuit Obed, Obed auteur genuitlfai. Praicipuus hic uerfus eß totius catalogi, unie uangelißa ïAatthteus ac Lucas defumpferunt fua.nbsp;enim genuit ilezeon,^ quo Ram,unde t^aafoUiqi^'ê^.nbsp;nuit Salmon,patrem Booz auum Obed, qui ge/Ufi^r^nbsp;patrem Hauid. 5 Ifai autem genuitpriniogenituinEÏ'^^’ fecundum Abinadab,tcrtium Pro gloria Hauidis defcribuntur iÜiusßatf^ Uj,non fine ferupulis quibufdam, quos obnbsp;ßatem, er nominum uarietatem apudïiebraos^nbsp;re fatius fit,quàm finefruâu inquirere,cumfuu^^‘^‘nbsp;lo nefeiantur. Vides enim hic idem nomen feribinbsp;patrem Hauidis, qui er ifai legitur ernbsp;innotißimis inueniturnominibus, quid noninf^'^'l^nbsp;miscommittipotuit^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« : 14 nbsp;quartum Nathanael,quintumRäd“ gt; I y fextum Afom,feptimum Dauid. Septimus hic Dauid numeratur,cu oilo habuiße filios ifai dicatur, quorum ulf‘gt;’quot;^?c^anbsp;jùerit.Potuit aliquis adoptiuus,uelfi-atrisfili‘gt;^’yj,./nnbsp;âi uel uiuentis filius did, quod Hebrids comugt;t‘ß‘’’’anbsp;eß. tJumerus quoq^uefeptimus Hebrieis,nbsp;er Dauid margaritum iüud eß, quadnbsp;uefligatur,e^ finis operis,ideo feptimus DaUquot;*nbsp;nonodauus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;az Abigail-
Higne Saruia Hauidis forornominatuM^^ ßmos tot uiros, regni Hauidici ducesnbsp;perit.i^oneflautöAbigailhlt;ecuxori^aba ßnbsp;cuius maritus lether, ifmaelita cognorniu^quot;nbsp;Amafa:dequoi.Reg.t7.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Azuba
|
|
PARALIP. PRIMES. ^gmuit) lerioth : fuerunt^ filq eius lafer ofSobab,amp; Ardon. inortua fuiflct Azuba,accepituxo Caleb, Ephratatquæpcpentei Hunnbsp;®nbsp;nbsp;PorroHurgenoit Vri,amp; VrigenuitBc ^egenealogia ipfiui Caleb diligenter annotauit mul ^gt;^uod nobilißimiu haberetur in tribu luda, pofl Dauinbsp;domum,fed intricatius id dgit,ut patet.Hebrieui t(i=:nbsp;^''^^'^ßchabet, Caleb autemfiliui Hefrongenuit Afubanbsp;quot;fulierem, zr leriothAUi autem filij eius,fcilicet mulie^tnbsp;^Aefer,cr Sobab,cr Ardon, inortua efl Afaba^crnbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fibi Caleb ipfam £phrat,quiegenuit illi Uurtqui yri,à quo Befeleel.Secundum Hieronymumfict Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^‘^b,qui cy Chalubai,filiut lephone,nbsp;nbsp;nbsp;Zenezlt;eut ^‘(naz,duxit uxorë Ajuba,ex qua natus eß Geriotb, autem filij hicnominati, lefer,Sobab,Ardon, Afunbsp;fiterunt,eam enim refirt relatiuum eiuf ctim db:nbsp;filij eiui,n@n eum.De qua fiatim etiam fiibdinbsp;mortua eß Afuba, pro quaaccepit uxorem alia, ^^^gt;'at,quteeidemgenuitHur,crc^ ingrelTus eft Efron adfilianl ^achir patris Galaad, amp; accepit earn cumnbsp;^fletannorum fexagintat quae peperitcinbsp;“egub, SedSfSegubgenuittair, ÓCpofïedituis . Rintitres ciuitates in terra Galaadgt; Cepit^Geffur SCAranioppidalairab ^‘SjCanath 8(. uiculos eius fexagintaciui-^^tfitomncs ifti,filii Machirpatris Galaad. ^^^onfilimPereZipoflnatostresfilios lerahme^ 'sRtttn^çy Caleb,cu tam effet fexagenarius, gt copianbsp;fobolem procreafièt,accepit etiamUxoran,fi=nbsp;^chir,patrK Gidaad, ex quagenuitfilui Segub,nbsp;H'^lfidt pater lair,cui lairo crant uigfiiti zy tres filij. Finbsp;’i/ autem Kachir Jfioitte permiferunt ipfi Segub filio fanbsp;fui,ob nobilitatë generis luda, er cognationë na=nbsp;Caleb patrui illius,urbes uel uiHas de terra Ga=nbsp;Sußulit etiam lair ille in Geffuri regione er Syrianbsp;propinqua uillas,pofiea diëlas uitlas lair, ac T^Lenathnbsp;'*‘¦^”’1 cum uiculis eius, numero fexagmta, qult;e ex hoenbsp;^^^ineblt;(tit ad filiosJAachir,non feruata lege de nottnbsp;^^gt;gt;t}nifcendis htereditatibus, qult;e dijfienfationem patienbsp;^^gt;de bis regionibus qute erant prope Syriam, cr ui 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mortuus effetEfron in Ca ^«Epbratha. Habuit quoqj Efron uxo-Abia, quæ pepcrit ei Ashur pattern . aUamuxoremUezronetiamfenex Abia , ^*’*5 qu£ poßtHius mortem uelut poßhumugenuiinbsp;J) r‘*gt;',eu fcilicet, à cuius poßeritate pojlea Tecua tnhanbsp;^“^a eß uel adificata. Uezron autem hoc loco dicitur ‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem filq lerameel primogc ij, 6 ^‘^on,Ramprimogenituseius, öCBu ’»^Aran,Slt;Afom,ÖCAchia» |
DIBRE HAIAMIM. 1.07 1.6 Duxitquoq; uxorem alteram lerameel nomine Atara,quæ fuitmaterOnam» Sequitur de primogeniti Betzron poßtritate,qM fititlerahmeel, cuius filiusprimogenitusMmen habuitnbsp;Kam,fimile nomim patrui fui,poß quëgenuit cr ßunanbsp;er Aron,er Azen, er Ahia.Ex alia quoq^ uxore identnbsp;lerahmeel,qu£dicebatur Atara,genuit Anam,cuius fi^*nbsp;lij fiterunt Sammai er lada. ^7' Sed 8i filii Ram primogeniti lerameel, fuerunt Moosjamin SC Acar, inferitur foboles iam diHi Ram,filij lerabmeel, tres fil'q,Maaz,lamin,er Eher. 1.8 Onarn aüt habuit filios Semei Sclada» Filii autem Semei.-Nadab SC Abifur. ±c) Nomen ucro uxoris Abifur, Abihail, quæpeperitAhobban, ScMoIid. j ö nbsp;Filii autem Nadab fuerunt Saled, SC Ap phaim» Mortuus eft autem Saled abfque liberis» jt Filiüsuero Apphaim,lefi:quileli,ge.-ttuitSefan.PorroSefangenuitOholai. Profequiturgenealogiälerahmcel per filiu Anam, (uiuS unus filius Sammai genuit Nadab et Abifur,cuiusnbsp;Abifur üxor Abihail nominegenuitßbi Achban, et Monbsp;W. Nadab uero genuit Seled, qui filios non reliquit, ernbsp;Apiäm,qui genuit lshi,patrë ipfius Sefan,qui filios nottnbsp;habuit,fed tantum filiam unicorn Achlai nomine. 51 Filii aute lada fratrisSemeiîIether Sc Io nathan. Sed SClether mortuus eft abfquenbsp;fiberis.
Alter filius Anäfilij lerahmecl frater Sommai, lada nomine,filios genuit,unum letherfine filijs, alterwn Ionbsp;nathan patrem Pelcth zr Sofa : hadenus de filijs le»nbsp;rahmeel. 54 nbsp;nbsp;Sefan autem no habuit filios, fed filias, Seferuum Aegyptium,nomineleraa. Dedit^ Sefan filiam fuam lerea feruo füo uxoremtquæ peperitei Ethei.
40 Elafa genuit Sifamoi, Sifamoi genuit Sellum. I Sellum genuit Icamia, Icamia autem ge nuitElifama. Incidentaliter ponitur hic qurdamgenealogio, aSe fan defeendens per ipfius filiam Achlai,quamlocouitnbsp;feruo fuo Aegyptio larcha in uxorem. Ex quibusgeni»nbsp;tus eß Athai pater Nathan,cuius filius Sabad,per Eplalnbsp;auus fiât ipfius Obcd,à quogenitus eß lehu pater Afa»nbsp;ria, quigenuit Hdle:;, à quo ^fo,pater Simfai, cuius MH 5 |
«
-ocr page 414-|
V- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PARALIP. PRIHVJ. fitius Sa{lum,genuit IckdJKM, qui pater fuit Elifantif. A ^tto tudtei diciMit natum l/ïnaeiem ilium, de quo 'm lere=‘nbsp;mia cr ultimo Kegum dicitur, quomodo occiderit Go=nbsp;doliam filium Ahikam,optimum uirum peßimiis,qui tanbsp;men de nobili profapia ortm hoc loco o/knditur.lbidehtnbsp;autem diciturfùifjè de regio genere, ßliui fcilicet lia=nbsp;thaniaßlij Elifama,cuiue nomen hic ultimo recenfetur,nbsp;de quo diào iudicent qui Icgunt. iàihi mirabile efl,tamnbsp;impij hominis genealogiamtam diligenter redadam ittnbsp;facra,in qua nemo illuflrts contineatur.Sefan uero fùijjenbsp;l^limelech tllum,plané falßim conuinci poteß. Filii autem Caleb fratris Icramcel : Mc^ (a primogenitus eius, ipfe eft pater Ziphnbsp;6C filii Marefa patris Hebron.
CaUb lt;e- nbsp;nbsp;nbsp;Refumitur linea Caleb, quem ne quis alitem uelnos '*“*¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uum putet,nominat eum denuofratrè lerahmeel. Ipßus Caleb primogenitus dicitur Meßt, qui pater fuit GT fx-trudor Ziphieoriim,cuiusßlius Marefa, pater fuit He= bronßlißqui Hebron ßlios habuit Corah,Thapua,Re-kem GT S{anah,quorum nomintbus uidentur locaac urnbsp;bes fua apud ludieos nonùna accepiffe,ficuti gt de Sasnbsp;Unah fequitur, ipfum filium habuifje Raham, dominumnbsp;uel fùndatorem urbts qua dida efl larkaam. Rfkc tn uesnbsp;ro genuit Sammai,quod nomen fuperius quoq^ feriptuntnbsp;efi,huius Sammaifilius Maon,paterBethfurloci.
Alw concKfcirtd Caleb inducitur, nomine Epha, quit genuit tre5filios,'Haran,Moza,Gr Gafes. Horû primusnbsp;Harangenuitfilium Gafes alterum,quia uero Gafes tonnbsp;forem fonat,friuola hac coniedura, quidam t^abal Carnbsp;mlum fùiffeafferunt,de quo nihil apud Hebrxos. Ä7 Filii autê lahaddaiî Regom SC loatham, amp;C Gcfan,Slt; PhaletjêC Epha,amp; Saaph. laddai Hcbrai putat unum fiiiffe exfilijs Epha, con çubïnlt;e Caleb,cuius filq fubinde recenfeittur,Regem,lonbsp;tham,Gefan, Pclet, Epha gt Saaph : ubiuidemus idemnbsp;nomen Epha feeminis fitiffe et uiris. Deniq^ hiec nominanbsp;à uiris translata funt ad uillas uel oppida,quod ea legannbsp;tur in libro lofue pafiim, de locis tribus luda, ej Si«nbsp;¦jmeon.
Concubina quoq; alia fuit ipfi Caleb, à qua uir nobi iis diues Gr firenutts fuftulitfilios Sober,Thirhana, G!quot;nbsp;Saaph alteru,qui dominus fuit loci, qui dicebatur Madsnbsp;vtana,çr S cfa patrem loci, didiMachbena gt Gabaa^ |
DÏBRE HAIAMIH. ¦ Tandem filia quoqiCaleb,uxor Othonielis non tacetur,, de qua 'm lofue gt ludicum libris, Achfa enim edda efitnbsp;illuflriquoqi hareditatedotata.
Alius quoq; Caleb fuit, filitts primogenitus ipfius - Hw:qui Hurfuitfüius Calebfenioris,ex Ephrata uxosnbsp;re,quam duxerat pofl mortem Afuba.Huius ergo iunionbsp;ris Caleb filij fiterunt,primus Sobal, domtnus Cariathienbsp;arim: fecundus Salma, pater dominus uelgubernatornbsp;Bethlcemdertius Hareph pater Bethgader. 52. Fueruntautem filfi Sobal patris Cîfi' athiarim, qui uidebat dimidium req“^^^nbsp;tionum, 55 nbsp;nbsp;amp; de cognatione Cariath iarim,IcthK* amp; Phutei,amp; Semathei, amp; Maferei, Ex bis egreffi funtSaraithae amp; Efthaolitse. Pradidus autan Sobal ßlios plures habuit,per dimidium illius prouincilt;e uifitabat, curabat, tiel regt*nbsp;bat,aut etiam poßidebat.Dimidium enim requieKt’^'*'’*nbsp;did potefl,iuxta Hebrieos, dimidium manßoiiut»^^nbsp;corum, ’m quibus manent paftores ag^icola; uelnbsp;res.Sed Gr nomen loci Manahuteffepotefkeuius^^nbsp;etatempoffederit. Quis uero aliammcdietatemp^’jß'nbsp;derit,ftatim dicitur,alias quoq; familiasadfuifßednbsp;tiathiarhn urbe, quarum nomina Iethrtei,HapK^‘^'’nbsp;math£i,Gr Mifraitæ. A quibusprocefferin«^^'^^'^nbsp;dam famili(eSaraathitte,Aftaolitie, earufcilittl^^^^nbsp;eoloni er ciues,Saraa Eflaol. 54 Filii Salma Beth lecm,amp;Netophafj‘'*’^ ronæ domus Ioab,ôC dimidiumnbsp;nis Sarai. Cognationcs quoq; fcribaruhablt;^^ tiumin labes Thirhatim, Simhatin’,^JJ^^nbsp;chotim (canentes atqsrefonantes,Gr intaberi’‘‘nbsp;commorantes.) HifuntCinæi.quiueU^*^nbsp;de calore patris domus Rechab. ,, Salma autem filius iunioris Caleph, eottß^^^^g familios 'm Bethleem,cuius dominus didusnbsp;tophatitlt;e, habitatores loci, qui didus efinbsp;roth,Beth Ioab,coronte domus ipfius loab.nbsp;que ceßit in pofßeßionem dimidia regio uelnbsp;tatis Saraitarum: alia uero medietasnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pri ditorum fcribartm!,habitantiu cum labcZgt; ceptor iUorum ac dodor infignis, atq; fanti^^ß ‘nbsp;tarum,Simathitarum,Gr Sochotitarumnbsp;na à progenitoribus fuis, fueruntq; Cisiieinbsp;mus Rechab,à quo gt aliquando nomenßof^Pl*^nbsp;quibus GTleremiasnarrat.Thirathitiedteunt'f’^’^^^fjinbsp;geniofi eruditi GT oraadadiuinaprtecinent^^^^nbsp;t£ uero,quia ex eis crant qui diligenter äußi* g^acubt-facros cantionesGT dodrmasdt'uinieleß^^nbsp;Sochotita uero didi,quia non in urbibUfP quot;nbsp;culis habitabon^, oftf/fimurtrf^ mundattdt^ |
PARALIP, PRIMVS, Pi’tfjjMt facr£ eruditioni difienda acdocendeeinctwg ^^entlibcrius, 1 ^CAPVT nr. iAuiduero hos habuit fîlios,^ I ei nati funtin Hebron i primo^nbsp;Achinoamnbsp;tlezrahelitidcïfecödum Danielnbsp;Abigail Carmelitide,nbsp;tertium Abfalom filium Maacha filiacnbsp;* holmai régis GeiTur,quartü Adoniam finbsp;quintum Saphatiam cx Abital, fextumnbsp;^fthraham deEglauxorefua» SexergonatifunteiinHebron, ubirc^ Snaait feptem annis amp; fex mcnfibus.Tri^nbsp;Sinta autem amp; tribus annis rcgnauit inic ad cx^licandam progenietn Dauid print di fobolem Atnram filij Efrom enumerans pernbsp;^i)fet ad ifai, cr ad ßliorum eins ultimum Dauid:cu=nbsp;.“** nuMc ftlij rece/tfetttur duplicef,^uos fcilicet fu/cepttnbsp;‘’’^fbrort primo,demde Hierofolyinii regnant. Primonbsp;Amnvn, natm eß ex Achinoam uxore lefraclitinbsp;(ie leßael fcilicet in monte Ephraim, ubi uinea iJa^nbsp;^'^thnon procul à Samaria.Secunditt hic Daniel nomi^nbsp;^^r proprio nomine, qui in libres Regum Cheliab ue^inbsp;fx aliquo euentu, quia fcilicct fimiUimus effet patrinbsp;Abigail,qua;^erat uxor Nabal Carmelitee. Taranbsp;^“^Abßtlom de matrealienigena,ßlia regit Geffuri,nbsp;^(tcha ditfa. Qi^artui Adoniat. Oitmtut Sabatiót.Se»nbsp;^Uf Githream de EgU matre,quam Kiichol Hebreri te^nbsp;!taittur,uera uxore er prima,magitq; dileüa. ilifexgenbsp;'«tt funt in Hebron,feptem annis ibi regnanti. T Porro in Icrufalé nati funt ei fi Iti Sim nraa 8CSobab,8lt;Nathan amp; Salomon.qujnbsp;tHor de Bcth fua filia Ainniiel. ’ lebaar quoq; 8(. Elifania ScEIiphalct, amp;Nogc,amp;Nephcg,amp;Iaphi3, ® necnonEIifamaamp;Eliada.amp;EIiphélct, ’’ouemj otnnes hi,filii Dauid, abfqjfiliisconcii quot;’narumthabucrunt^fororemThamar. ^equètibut annis VUerofolymis natifunt ei filij qua ‘'?Of de Ecthfabee,quorum iunior Salomon fiât, proxi^^nbsp;ante eum Nathan.Nouem quoq; alij filij numeran^nbsp;^^ontnes 4 Dauidenati,praterfilios concubinarum.nbsp;Jbimtar autetn foror pree alijs adnumeratur, quia Ab ftnbsp;^'^isforor ex matre erat. Si quid diuerfum in hbris Renbsp;ab hac enumeratione legitur, non rerum exifiimannbsp;^^ffed naiminum qu£ apud Hebreeos plurima funt ttninbsp;e^ß/ite, non raro etiamfilij mortui nominantur u=inbsp;‘°eo, qui alio obticentur, 03quot; filiorum etiam nomi=:nbsp;patribus,nbsp;nbsp;nbsp;patres pro auis, er aui pro patrie /^»eognati deniq^fiatrum nomine appeOantur. Q«o '*^meritoPaulutlegis doiiiorpreecipuus moneat,denbsp;j^habenda nimia diligentia perferutandarumgeneetsnbsp;”^'‘0^um,quod intermineüeefintfCJquot; infinitnefijoc efi^in |
DI BRB HAIAMIM. certteati^fuperudcanc£nojiristempoaibut:etiâfinon prater caufat fuo tempore annotatafiierint, quumge»nbsp;nut ludaicum fuishiereditatibuspotiretur.
ius Abiafilius, genuitAfa, De hoc quoq; natus cftlofaphat
I i amp; huius Amafias filius, genuit Azaria, Porro Azariæ filius loatham, ij nbsp;procreauit Achaz pattern Ezcchiæ, de quo natus eftManaffes, 14 Sed 8e Manafles genuit Amon patrem lofiae. Ab Abraam ufque ad Salomonern quindedm patres nugt;nerantur,quibus femper auda eft profapia Dauidvs..nbsp;A Salomone ad ZedechiamfimiUter quindecim,quibusnbsp;d perfiilionefua continuo deficit, ufi^ ad captiuitatent.nbsp;urbit, 03excdcationcmregit. lootautemoäauutpofinbsp;Salomonernfolut feruatus efi prouidentia dei, 03 oratianbsp;fubus Dauidis, ut non cum toto reliquo femineregio abnbsp;impia Athalia occideretur, fed lucerna Dauid confifit’«nbsp;ret,03non extimgueretur. ' 15 Filii autem lofîæ fuerunnprimogenitus Iohanan,fecundus loacim, tertius Sede--chias,quartus Sellum, tuum. Rabi Salomon Zedekiam putat fiaiffe eum. Abra lt;tm Abenezra fcribit loachas didum SeUum in Aegy~ lofiat quoq; quatuor filioshabuiffe hiclegitur,quo^ rum primus in libro Aegum loachas, hic lohanan legi=:nbsp;tur, parum diffrrentibus Uteris in utrifd; nomintbus, uCnbsp;facile menda incidere potuerit u pro finali, er 3 aper=‘nbsp;tum pro 2fcribentibus.lehoiakim deniq; alter filius ficnbsp;i rege Aegyptiuocatusefl, quumalioqm Eliakim dùsnbsp;(lusfît. Zedekieis quoc^ filius tertius, ultiwus rex à 64^nbsp;bylonio nominatus,priusM.athaniM didus legitur, quanbsp;minus mirabilefit,de quarto Sellum,qui hic nominaturnbsp;crregnaffenonlegitur. Hic dodores quoq; llebra;o=:nbsp;rum uariant circa eum.Dauid Kimhi dicit eum fiiiffelcnbsp;choniam uel Joiacinfilium leoiakim in ßabylone gt;nor=inbsp;pto mortuum. De loakiffl natus eftlechonias ScSede^ chias,
Hafabarnquoc^ScOholÖ^Barachiam,' Slt;Hafâdiani,Iofabhéfed,quinqj,nbsp;il Filiusautem Hananiae Phaltias, amp;Ia-faia filii Raphaia filii Arnan,filii Abadia finbsp;liiSechaniæ (aliter,pater lefeilt;e, cuiusfilius Aa»nbsp;phaia:huiUs quoq; filius, Arnan, de quo natus efi Ob»nbsp;(HafCuiusßlius/ifitSechenids.) MM 4 |
PARALIP. PRIM Vs.
biBRE HÄIAM IM.
ai
2-5
14
Filius Sechenix, Semeiaî cuius filq Hat tus 8C legaal,ôC Baria, amp;:Naaria,ôC Saphatnbsp;fex numéro.
Filius NaariæjElioenâiamp;Ezechias, 8C. Ezhcam,tres.
Fili’ EIioenâi,Oduia amp; Eliafub, 8C Phc Ida 8c. Accub, 8C lohanan 8C Dalaia, 8C A-nani,feptem.
loiakimfilio! habuit duo!, lechotiMin, qui cr low=» cim,tribus meußbia tantumregnans, qui cf bic cognanbsp;tttinalur Aßr uindm, 'm carcere nüm fitit ufq^ ad annünbsp;primum 'Euiltnerodach, ut patet ulâmo Rcgtt : Qkî amp;nbsp;gcnuit Saaltiel, qui uel pater fiât Padaiie, uel idem quinbsp;(3“ Saaltiel. A Padaia en'tm natuf eft Sorobabel, cuiui finbsp;Uut Hefi}îlam,qui U' HananiofdiUws cfl,à quogeniiutnbsp;eft prater alios etiam Sachanias,quigcnuit Samaiam panbsp;trem Naoria, qui genuit inter multos Eliocnai,à quo cSnbsp;alijs Anani ultimusncminatur : àquo glofifiaHebroicanbsp;Keßiamnafciturumdicit. Quod fcilicet indubitatumnbsp;femperfiterit prifcis HebraorumfàpientibuSfdeftirpe
terHofa, iftifuntfilii HurprimogenitiE-phratha patris Bethlehem.
Panuel quoq; pater fiiit loci Gedor, ficut Zf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
paterfitit Bufa, ambofilij Hur, qui primogenitus fiit ipft Caleb iuniori ex uxore Ephrata. Huius Caleb filiutnbsp;Salma pater fiiit Bethleem,quod hic de auo feribitur.
Ashur uero patris Thecue erant dux uxoreSjHalaa 8c Naara.
6 nbsp;nbsp;PeperitautemeiNaara,Oozam5fHe.'nbsp;pher, amp; Themani,Slt; Ahafthari. Ifti funt finbsp;lii Naara.
7 nbsp;nbsp;PorrófiliiHaIaa,Sereth,IfaharSfE^h^
Bxeuratio autheris.
rgt;auidisgenerandti/m, ut Euangelifta tradidertmt, cr Chriftus dominui ab uniuerfa plebe filius Dauid créditnbsp;tin fitit zr promulgatuf.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;No» erat,ftudiofe Les
iior,inftituti noftri,du/gt;n hac fcriberemtts, adere in pus blicum,fed tantumfamiliaribuscommunicâda,qui fuonbsp;tempore,quum dominus dccreuiffet, melius exculta ZSquot;nbsp;fufiiciensius explicata,fuo ftudio ab/ôluercnt,fednecdunbsp;ubi hac adere coaCli fiimus,textum addendum putauisnbsp;tnus,quofia(tum eft, ut non raro ea qua textus habetfnbsp;tantum annotations noftra contineant, licet breuiora,nbsp;ne quiddefîderaretur à Leâore. PerduClus autempranbsp;uoto amicorîi, ad banc quam cernis aditionem,qua fcrinbsp;pferam non mutaui, nifi ubi aliquid uidcbam corrigentnbsp;dumtboniergo omnia confule.
Ce AP VT mil.
qu.'imadDauidisgenealogiamremotiuspertinentes.Et Ut toeorum nomina, zr poffeffores aliquanto latius ex=gt;nbsp;ponantur,Sobal hic nonunatus, filius fiiit Caleb iunio=:nbsp;riSjZ?“ pater Cariathieharim,frater Salma.
Raia uero filius Subal genuit Iahath,de quo natifuntAhumaiSi Laad îhæ cognanbsp;tiones Sarathi.
Familia Saraitarum docetur fitiffe de filijs Perez per Sobal, qui geauit Keaia patrem lahat, cuius filq Abu»nbsp;mai,Laad,ciues erantinSaraa.
5 IftaquoqjftirpsEtamtlczrahelSClefe^ maamp;Iedcbos. Nomen quoqj fororisco*nbsp;rum,AfaIelphunL
li deniq; filij Sobal, domim fuerUM reilores uel pojfeftbres locorum Etam, Gifreel, Gifina Zf GidbaSfnbsp;quibusSobalitisforor fifit Afalalponi.
4 Phanuelauté pater Gedor,amp;Ezcrpa.«
nan.
Asbttr, qui fupra diibis eft poftbumus HeZ^^quot;’ nbsp;nbsp;nbsp;'
tnatre Abia,zfpatrc Thecue,bic feribitur dutUUX^f^^ babuiffe,una l^abard,ex qua genuit Acbuftm,Hc(gt;^^»nbsp;'Fbernni, zf Abaftori.Altera diäa Helaa,filiosptf^^^nbsp;Zereth,t/àar, ZfBtbnan. Horum fireommufililt;”^nbsp;nomina tegimus in\ofue:fiiiffe etiam oppidorum uelndnbsp;lorum nomina in tribu !udo, zsquot; fic quot^ familiarunbsp;patrei fiiijfe arguimus ex profenti deferiptione.
C06 autem genuit Anob 8lt;Sobob3,^ cognationes Aharehel filfi Arum.
Hic Koz quum in fuperioribus non legafur, poteft filius fiiiffe Askur,genuitqi Anob zfnbsp;quibus deduita eft familio ab Ahorbel diila qiùlt;^nbsp;fitu filiusHarum.
9 Fuit autem labes inclytus præ r* fuis, amp; mater eins uocauit nomennbsp;bes,dicens,Quia peperi eum in
Hic labez, de quo 'm fine fccundicapitii,do^‘”'^ dioforum fiiit, qui bic nobdismemoratur inter fi‘‘^nbsp;fuos. Cuiusmaterobpuerperijdoloresnomeiiu^^^‘‘.f;,nbsp;Azab,permetathefim literarum,quod arumndsfiè'’^quot;nbsp;cat:quem tarnen aliqui dicunt Otbonielemfiiiffiè'^nbsp;rum Caleb.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Inuocauitergo labes deum Ifracl,lt;i*‘'^J Si benedicens benedixeris mihi, ¦nbsp;ueris terminos meos, 8C fucrit man**®nbsp;mecum,amp; feceris me à malitia nonopP*’”*nbsp;mi.Etprxftititdeusquxprccatusefl^- . -
Obiter de labez dicitur,quomodo illius nus exaiidierit, ut fcilicct eidem benedixerit,nbsp;temfufficientem zrpacificam ittius pofftß‘‘’^„a‘nbsp;buerit, Zf ab afftiClionibus corporis, zr ànbsp;uibusimmunemtenuerit. Fl'mtirumutftu^‘’f‘“ß „^5«nbsp;ditionis comodius mftaret, zf docendo ‘nbsp;ficeretgenti fult;£,iudicando,cofulendo,oran^’’nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g
tegendopopulumdei. iJonquodfemperuiUt^^ nbsp;nbsp;nbsp;¦
fapicnspotuit,utftultisuifumfiiit:hoeenim quam fanäoru uel fapientumpoftulajfet,i^''nbsp;uüiproftititunquam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-.iVlahir,
II Caleb autem fraterSua,gtP“**^^ qui fuit pater Efthon.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Phef
11 Porro Efthö genuitBeth rapb’ ., fe,amp;TehinnapatremurbisNa3Sî
Io
|
PARALIP. P RI MV î. R«lt;o-tâ«r ad Caleb, dcfcribendo fupcrim obmi/jae Jfßnabat enim ad Befeleelti progeniem per ßliam H«r.nbsp;^‘^fr‘tterindueitureiufdent Caleb, g^aiSuahgenuerit,nbsp;patre Eflhon : qui Efthongenuit tres filios, Betbnbsp;'‘‘‘P^‘lt;,Pafeah,et Thahinna:qui Tbahiiina dominus ßtitnbsp;Nrfi«. Hi deniq; uiri teueres ßierut, esquot; nobiles hanbsp;fuut,id enim Recha interpretatur, uel urbé Kechanbsp;^‘tbitauerunt:funt enim hie multa nobis incerta. Filii autcm Ccnez : Othonicl ÔC Saraia, Forro filii Othonid,Hathath, 't SCMaonathi.MaonathigenuitOphra* '^raia autem genuit loab patrcm uallis arnbsp;^'ficumtquippe artifices erant. Filii uero Caleb filfi Iephone;Hiru Si Naham.Filii quoqj ElatCenez. ’ Fiiii quoqj lalleleel.-Ziph 8C Zipha,Tht ./i^ScAfraeh ' . F^tfilii EzraïletherSiMered, amp;Ephcr, j^alon,genuit^,Mariam8lt; Sammai,8Ïnbsp;patrem Efthamo,nbsp;KenMduo,Othoniel,qMgcnuit lIathath,Ci‘nbsp;^^°gt;iothai, patremAphrah. Alter ßliiuS((raia,qui genbsp;^^^t\oab quendam,dominum uaüis,qu£ dicitur Eabrosnbsp;^‘''^¦Cittisautemßterithic Kenas, exponiturfequentenbsp;nepos fciUcet Caleb filij tephone,ßlit{S Ela.A quonbsp;^^'*45 S^neratus uidetur lehaUeel, cuius ßlij, Siph cumnbsp;quo inßiper E^rlt;(5 pater defcendit,cuiusßlijnbsp;lether,Mered,Epher,lalon,Thar, IAiriam,Sam=inbsp;'^hlsba^ qui Gisba pater ßiit ipfius Efitnoa jßue urbisnbsp;''lt;»»€nßt,fiue uiri,uel ßrtaßis utriußß. ® Vxor quoqj eius Iudaia,pepcrit larcd Patrem Gedor,amp;Heber patrem Socho,6^nbsp;‘Cüthielpatrem Zanóet hi aut filii Bethiænbsp;^'iiPharaonis, quam accepit Mered, Vxor eius,fcilicet fecundumilebrieos,ipßus Caleb, ^da eß lehudia,ex qua genuit Caleb, lered patrem Genbsp;Soquot; He£gt;er patrem Socho,^^ lefutiel patrem loci Sonbsp;quot;0^. QgiCrfMtefKnbsp;nbsp;nbsp;unde ^erit h^ec lebudia, hoc eß uxor,declaratur quÜ dicitur, li pnedidi nunc ^%tati funt ex Bithia, qult;e ßiit ßlia Pharaonis, quamnbsp;u^ctNiErcd. filii uxoris Odaiæ fororis Naham pa Ceila Garmi, 8lt;Efthamo qui fuit dcnbsp;^^chathi» A/wjjj «xore I« habuit uel Caleb uel Nlered, nomine ^'^‘d7,qu£ß(itß}ror'tiaham, qui ßtit pater Zeila,lianbsp;^arnii Eßmoade Machati. ApudHieronymummnbsp;ßiperParalipomenon, inuenics iuxtaïîesnbsp;traditiones,decem nomina hoc loco pofita,qui^nbsp;Hcbraorifnbsp;^^IJas inueniuntur ad uerhum:in eafcilicet que Simosnbsp;^^^^ßribiturßcilicet ob intricationem huius loci, er innbsp;i^‘’pendentiam, que difficilümtvm redditßnßm ob.nbsp;^'^^gt;dam,quod nomen fororis Moßeß, totum denbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. »cponendo, quum nullum alioqui allegorie ueflia interpretantur de Amrani pa» ^^°ßs Qy Aaron, lether Aaroaem dietwt, Miired |
DIBRE HAI A MIM. lo^ Mo/en,Epher Eldad,Ialon Medad. Qitod uerofequitttr, er concepit Miiriä,GrSammai, Gesba patrem Eßanbsp;moa. Sommai tiofen inteUigi uolunt, icsba Aaron, gtnbsp;cetera, que apud Hieronymum leguntur, defumpta abnbsp;tlcbreis,de quibus iudicet Eeäor,
Eilij Simon, Amnon er PJnna, amp; quefequuntur, aliter leguntur apud diuum Hieronymum, zr quo pertinbsp;néant non liquet.
De Perez CT Sera multa in fuperioribus annotate ßmt,hic Sela ßlij iuda tertij progenies recitatur. Verifinbsp;mile eßSelam duila uxore ßliosgenuijfe multos, quoanbsp;rum aliquemnominauit nomine fiatris fui,quiprimogcnbsp;nitus lüde ßne ßlijs obierat propter peccata fua.ls ergonbsp;Her filius Sela,paterfitit oppidi Lecba. Alius autem ß-lius Selo,nomin€ Laada,pater er dominusßtit in lilarenbsp;fa,initiuq; dedit ei familie, in qua ßterunt artißces byf~nbsp;ß,uel etiam luti,aut coeni, pro domo iuramenti,id eß tenbsp;bcrnaculo foederis. ii EtIokim5CuiriChofeba,amp;Ioas,6CiSa-raph (aliter,qui ßare ßcit folem,uiriq; ^endocij, er SecurusQT Irtceiidetts) qüi principes fuerüt innbsp;Moab, amp; qui reuerfi funt inLahemîhæcnbsp;autem uerba uetera. ij Hi funt figuli habitatores plätationum et in fepibus apud regem in operibus eius,nbsp;commorati^funtibi. Eilij quoq; Sela ßierunt lokw» O“ uiri l^endacij,^ Io4lt; er Saraph,qui dominißerunt ipfius Moab, undenbsp;reuerfifunt in Lef{ë,id eß Bethleem,iuxta prifcahißo=nbsp;riam de Ruth O' Booî. Hebrei dicimt loas zr Saraphnbsp;ßtiffe,Mabalon Cquot; Chilion,qui gt figuli ßerint, er artifices plantationu er muroruad uincas,cradalia openbsp;ra régis dirigenda idonei. Locus eß obfcurior q ut cei-tinbsp;aliquidde eoobrerumuetußatem pronunciari poßiLnbsp;^4 Filii Simeon î Namuel Sc lamin, larib,nbsp;Zara,SauI, Sellum filius eius, Mabfam filius eius, Mafma filius eius. 2.6 Filii MafmaîHamuel fili’ eius, Zachur filius eius,Semei filius eius. i7 Filii Semei fedecim,amp;fili^fex.-fratres an tem eius non habuerunt filios multos, SCnbsp;uniuerfa cognatio eorum non potuitadaenbsp;quare fummam filiorum luda. Principale inflitutumhuius capitis eß,defcriberefaa iniliäs nobiles ludeorum,per loca ludee,inter quos cumnbsp;etiam tribus Simeon uelut promifeue urbes accepißetnbsp;er cohabitaret, ideo ßatim de familijs Simeonitartint i.nbsp;fitmentio,defeendentibus àßlijsSimeon,quißeruntnbsp;Ha)nuel,lamm, larib, Serab, er Saul, k Saulßliumgesnbsp;nuit SaHunt patrem Mibfam, 4 quo Mifma, qui genuit * |
|
PARALIP. PRIM VS. Hamucl,patrem Sitccur,cuit{ifilii{f Simhi, pater fede^ dm fïliomm, gt fex ßliartan.Hic autem Smhi cumfranbsp;tres haberet multos,omnes tarnen ftnefilijs obierüt, uelnbsp;admodum paucos habuerunt. Etfamilia quoq^ tribus Sinbsp;mean non tam ampla:ß(erunt,utfamilit£ tribus luda. ±8 HabitauerutauteininBerfabeeamp;Mo-lada, ÔC Hafar fuhal, 6CinBala,5cinAfom,ôiinThoIad,
jx Villæquoq}eorumÆtam8lt;Aen,Rem mon amp;Thochen,amp;: Afan, ciuitates qnqj.nbsp;5 j Et uniuerfi uiculi eorfl per circumitumnbsp;duitatum iftarum ufq; ad Baal : hæc eft hanbsp;bitatio eorum,amp; genealogia ipforum. 34 Mofobab quoqj 8c lemlech 8c lofa ft' lius Aniafiae, 8C loei, lehufilius lofabiæ hlq Saraiæ fï lii Aftel. Stmeonitarufamili£ habitauerunt cum filijs tuda t» Beerfabee,fAolada,ÏÏazarfual, Bilbah, Ez^mi^Tosnbsp;Ud, 'm Bathuel, Uorma, çr Ziklag,m Bern mar^nbsp;caboth,in Hazar fußm,in Betbbiri,in Saaraim: qu£ o^nbsp;tnrua nomina fimt urbiimi i» tribu tuda cr Simeon, quonbsp;rum familie ufq; ad tempora Dauidis durauerunt,pro=:nbsp;tnifeute in urbibus.tudaei nero dicunt Simeonitas expuhnbsp;fos fiiiffe à Dauide cum regnaret, in fauorem ad prenbsp;ces lud£orum,quod uerißmile non uidetur:nec Aduer^nbsp;bium, vfq; ad regnum Dauid,hoc euincit,fed quodtuncnbsp;quoq; panter habitauerint, ïudas Simeon in aßignanbsp;tesfibi urbibus er uillis earum, qua)-um hie quinq^ no~nbsp;fninaiKur,ßcut er in loßte,Btam,Ain, Bimmon, Tho^nbsp;eben, A fan. tn quibusregionibus Sifneonit£habitaue=nbsp;runt, erfamUiasfuMauxerunt,fuisquafqi nomimbusnbsp;infignitas, ab iüußribusuiris hoc loco nominatis,IAefonbsp;hab, lamlech, lofa,qui fuitßlius A mazia,ïoel, er lehu,nbsp;quifilius loßbia,auus Si(raias,proauus Afiel. 6cElioenai,amp;Iacoba,amp;Ifuhaia,8CA-faia,amp;Adiel,âlt;Ifmiel,amp;Banaia, Ziza quoqj filius Sephei filij ÄII0 n, filq Idaia,filij Semrijfilq Samaia. Aliæ quoty famililt;e er cognationesfi(erunt in tribu Simeon prognata: ex bic nominatis clarifiiwis uiris,Elinbsp;oenai,lacoba,lafohaia,Afaia,Adiel,lfmael,Banaia,Sif(tnbsp;filio Sipphi,cuius attauus Semeias ultimo nonunatur. 58 nbsp;nbsp;^lfti ueniunt nominati principes in co gnaticnibus fuis, 8C in domo affinitatum fuarum multiplicati funt uehementer. 50 Etprofedi funtjUtingredcrétur in Gas dor ufqj ad orientem uallis, ut quærerencnbsp;pafcua gregibus fuis. 40 Inucnerunt^ pafcuas uberes amp;bonas, amp; terram latiflima 8C quietam,amp; fertilem,nbsp;in qua an te habita uerant de ftirpe Cham. 4* ^Hiergo uenenit,quos fupradefcripfi |
dibre haiamim. mus nominatim,in diebus Ezechiaetfg’snbsp;luda-SCperculferunt tabernaculaeorui^nbsp;amp;habitatores qui inuenti fuerantibi,o^nbsp;deleuerut cos ufqj in præfentem diem.ha^nbsp;bitauerunt^ pro eis,quoniam uberrimasnbsp;pafcuas ibidem repercrunt. Prienominattefamili£ tribus Simeon plurlfiiimt cre^ uerunt, er numero hominum multiplicató funt per fa^nbsp;milias patrum continue, donee temporibus Ezeei’i'^^^nbsp;gis lucb(,nouas fibi fedes requirendo, uencrunt ud Gadenbsp;ra,ad orieiKalem plagam uallis, ubi er pafc.ua pro aru“nbsp;mailbus inuenientes, illic tranquiUe er féliciter habitanbsp;ucrut,co loco in quo dudum familia Cham loabitauerad Dcfilqs quoq; Simeon abierötiu’^” tem Seir uiri quingenti, habentesnbsp;pes Phaltiam 8C Naariam, 8C Rapbai^’’’’nbsp;amp;OzielfiliosIefi: 45 Sipercufferütreliquias qui cuaderep® tuerant, Amalechitarum, 8c habitauet'^’^’^nbsp;ibi ufqj ad diem hanc. Prtctcr hos er alij quidam de tribu Simeon quiugf^ ti eruperunt de anguflia terrarum fuarum coloniesnbsp;fituri, peruenerlintq; ad montan Seir, habetttet'^'^^^nbsp;fuos,Phaltiä',Naariam,Raphaiam,'\rßcl,filios!ßb^nbsp;quadreliquum fiterat Ämaleehitarum,deleucriiigt;i‘^^nbsp;rum loco habitantes.Tantum de luda er Sinuoiu Ifrael (ipfequippefuitpd*”®^ patris fui,data funtprimogy’)nbsp;I«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit« TA-..»! Ä/nntttb’^ lt;[CAPVT V, Uij quoque Ruben H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;II*” V «r*- fed quü uiolaflettno» ' patris fui, data funtprimogy’. ta eins filqs lofeph filfilfrael, öinondnbsp;lereputatus in primogenitum*nbsp;X Porto ludas præualuit interfratr^^nbsp;os.deftirpeeiusprincepstprimogti’*^’nbsp;tem(reputatafunt)lQ[eph.)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;k«. ExLeauxorelacob primogenitum fußuld^ Quiaueroisftratummaculauitpatris,iusprb^^^.nbsp;r£ perdidit,quod duplex erat.’Vnum duplict^ ^“’'^'accinbsp;in diuißone hlt;ercditatis, ut duplo maioremnbsp;peretquàmfratrum fuorum quifquam,boc‘‘id^_^^nbsp;confecutus eß lofeph, qui ex Rachclenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j,! rat,quam unicainuxorem lacobhabuifßeue‘‘*^-^^^^pi quam primion confenferat, nifi dijfenfado'^nbsp;tiam per infidelein Laban promotainiqU't‘^^nbsp;liudcontigiffct. lofeph igitur P''‘mogcnittif^nbsp;fufcipit,utpro duorumfiliorumprounojynbsp;duplex illi htereditatis portio proueiicrit-^^nbsp;primogenitura:fuperioritas er reginten fiih“nbsp;bus prießdendi,quod translatum eft ad tribii'^^^^l^j.lanbsp;gnum fcilicet jlabile er a:tcrnu, à D.iuidenbsp;fium regem regum. Et hoc efi quod hie de tf‘nbsp;fcribitur,de amißione iuris primogeiiitit^^'.^ 5 Filfi ergo Ruben primogefi*-'. noch ScPhallu,Efron öcCharOUt |
j PARALIP. PRIMVS. -
, loehSamaia filius dus, Gog filius. Semei filius dus,
^ichafilius eius.Reia filius dus,Baal fï ^’‘^seiüs,
ßeera filius dus, quem captiuum duxit . quot;figath phalnafarrcx AlTyrioru, amp;:fuitnbsp;P’^'^ceps in tribu Ruben.
, Fratres autê dus,ÓC cognatio eius quan J^numerabâturper fainilias fixas, habuenbsp;J ''’RprindpesIehielamp;Zachariam.
orro Bala filius Azaz,filii Samma, ?Ioel,ipfe habitauitin Aroer ufq;adNe-°S(Beelmeon.
^xodi fexto Ruben hic nonuMtosfilios lt;lti4= ^^hubuijjè legitur,Hcinoch,Phallu,Hezi'on,cr Charnbsp;^‘¦^nterinittitur hic ut patct harimt familiarumgenea^:nbsp;deßgnaturfamiliaRubenitarivm, ea guapri-tune, qutmt caperctur à Teglatpclejer inAfnbsp;^^’'^°hquorivm tune ducatum gerebat Beera filial Baal,nbsp;quoq; ipftM,id eftcoittribulcs,dim numerarennbsp;“'i i'dis dicbiis captiuitatis per fuas familiar duce! quonbsp;Zachariam, cr Belam, cuius,nbsp;^'^‘^fiterat loel. Tota autem Rubenitarum tribus habinbsp;trans lordanem, ab Aroer flumine ufque ad Nabonbsp;^'ttcm,Qr’ urbem aliam fecundum noinen idoli fui di-Baalmeon. Sic enimgentes urbium nomina fiatue=nbsp;ex nomiittbus idolorum fuorum, idem quoque
non rar0.
,, Contra orientalem quoqj plagamhagt; ’^aiiitufqj ad introitum ercmi à fluminenbsp;^Uphrate. Multum quippe iumentorumnbsp;’lUmerum poflidebantin terra Galaad.
loin Auftrum ej Aquiloncm tribus Ruben notauit, '^'^orientalemiUorum terminumdefcribit, defertumnbsp;fect Arabia, Cr Euphratenfluuij partem quandam:nbsp;^^ideittalis entm terminus mare mortuum eft, or lor=nbsp;^is portio.-latißiina quideinregio,quia pafeuis indigenbsp;I ”‘^propecorummultitudine.
’ ^ndiebusautê Saul præliatifuntcon /^AgarenoSjamp;interfeceruntilIoSjhabi^nbsp;^tterunt^ intabernaculis eoruminominbsp;F'^gaquæ refpicitad orientem Galaad.
ifmaelita funt,quorum tabernaculafibi ra Rubenita, iure beni,tëpore Saulis regis ifrael,nbsp;poméria ditionis fua protenderunt ad ortum uel orinbsp;I ^‘^‘liemplagamterraGalaad.
' Filij uero Gad eregionceorum habita^ ''fruntin terra Bafan ufq; Sdcha:
7 nbsp;in capite, 8i. Sapham fecundus î la«
’î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Saphatin Bafan.
Fratres uero eorum fccundum domos 5’°§nationum fuarum, Michael Sf Mofolnbsp;SebeSCIorai, ôflachanôC Zie, â£nbsp;*4 1^‘^Feptem.
P Abihail, filij Huri, filfi lara, filq filhbIefefi,filii kddo.
DIB RE H AI AMI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;llO
ProximiRubenitisGadditlt;e,terrâBafantenuerunt, ufq- ad Salca urbem, quorum famihæ nomina fua fortinnbsp;ta funt à primoribus uiris,quortm primus loel,fecun=:nbsp;dus Sapham,demde taanai or Saphat in Bafm praerat,nbsp;eiufdem fortis cr authoritatis inter eos erant, cr utfienbsp;fi-atres dicuntur corum.l!Jlichael,Ko[oüam,Seba,lorai,nbsp;laekan, Siàh, Eber,feptemfiatres, omnesfilij Abihail,nbsp;qui fiât filius Huri,cuius pater laroah, quemgenuit Ganbsp;laadfiliusMichaelis,filqlafifai.
15 gt; Fratres quoque filfi Abdiel, filq Guni,nbsp;prindpes domus in familfis fiiisï
Acht filius Abdiel filij Guni,princeps fuit fiamilia fua in tribu Gad,temporibus fcilicet captiuitatis fua in Af-fyrios.
16 nbsp;amp; habitauerunt in Galaad,amp; in Bafan,nbsp;amp; in uiculis dus, amp; in cundis fiiburbanisnbsp;Saron ufq; ad exitus eorum.
Gaddita poßederunt Galaad er Bafanitidem regio nem, uiculos illarunt fuburbana, uel pafcualia lonbsp;ca,ufqi eorum regionls exitus uelfines.
’7 Omneshi,numeratifuntindiebusloa tham régis Iuda,ôlt; in diebus leroboam renbsp;gisifrael.
Filij Ruben amp; Gad, 8(. dimidiæ tribus Manaflc, uiri bellatorcs, fcuta portantes,nbsp;amp; gIadios,SC tendêtes arcum,eruditi^ adnbsp;prælia, quadragintaquatuor millia, ôC fe^nbsp;ptingenti fexaginta procedêtes ad pugna,nbsp;19 dimicauerunt contra Agarcnos.Ituræinbsp;uero,8cNaphis,8cNodab
io nbsp;nbsp;præbuerût eis auxilium. Trading fiint
in manus eorum Agareni, Sc uniuerfi qui fuerantcum eis,quia deum inuocaueruntnbsp;quum præliarentur 18C exaudiuit eos, eonbsp;quodcredidiflentineum.
Ceperunt^ omnia quæ pclfederant, camelorû quinquaginta millia, 6C ouiumnbsp;ducenta quinquaginta millia , ôc afinosnbsp;duo millia, amp; animas hominum centumnbsp;millia.
41 nbsp;nbsp;V ulnerati autem multi corrucrunt.-fuit
enim bellum dcmini.Habitauerût^pro ds ufqjadtranfmigraticnem.
Durauit iüarum duarum tribuum potentia ßrd^ Dustribns tudo cum dimidia tribu Manaffe ufq; ad tëpora regumnbsp;leroboam pofierioris regisifrael, Grlotham regis luda,nbsp;quietiam tempore patris fui Ozia leprofi regnauitinnbsp;lcrufalcm. Sub illud,inquit,tempus prodijt cxercitus,exnbsp;his tribltbus duabus cum dimidia quadraginta cr qua=nbsp;tuor millium, feptingenti fexaginta,quo cr opprefsnbsp;ferunt Agarenos, licet in eorum auxilium conueniffentnbsp;lturai,lgt;laphefai,ey“ Uadobai, quia dominus iîlosadiunbsp;uerat,inuocatuS,utfolctfuccun-erefidelibus, quantum ,nbsp;libet hofîes inualefiant GT multiplicentur, fiolijs ctiamnbsp;Cr prada maxima donatis, in quorum locum fuccejfisnbsp;runt aliquot annis, donee fub Ofeafilio Ela inAffyriofnbsp;.translatifunt.
-ocr page 420-PARALIP. PRIMVS. 2.5 Filii quoqj dimidiæ tribus Manaffe poflcdcrunt terram à Bafan ufq; Baal,Hernbsp;mon 8lt; Sanir,óC montcni Hermon ï ingésnbsp;quippe numerus erat» fJianaßis dimiditt tribus ultra ïordanem : in terra Ba fan incipiunt hareditatem, protenduntlj; uft^ in mon^nbsp;tem liermon,(jui multa montana compleélitur: lata Gfnbsp;pmguis regio,dc qua loßiei}. * 2.4 Ethifuerunt principes domuscogna* tionis eorum, Epher, lefi, amp; Eliel,nbsp;riel,amp; Iercmia,Slt; Odoia, óC lediel uiri for^nbsp;tiflïmi ÔC potentes,SCnominati duces in fanbsp;miltisfuis. Reliquerunt autem deum patrum fuogt; rum,amp;fornicatifuntpoftdeospopulorünbsp;terræ.quos abftulit deus coram eisïnbsp;^6 amp; fufcitauit deus Ifrael fpiritum Phulnbsp;régis Affyriorum, S(. fpiritum Thclgathnbsp;phalnafar rcgis AffurtSC abftulit Rubennbsp;amp; Gadjamp;dimidiätribum Manaffe, SCad^nbsp;duxit eos in Lahela,8lt; in Habor,amp; Ara,amp;nbsp;fluuiumGczan,ufq;ad diem hanc. familiarimi nomina adnotantur 4 patru nonünibus, Ephcr,Gifchhi, Etiel, Afriel, leremia, Hoda/ja,iahdiel,nbsp;f^Ute Gr durauerunt quandiu domino feruierunt. Auer^nbsp;fe autem ad idola eieila: funt Gr captie, ut legitur,in Afnbsp;fyrios,iuftoiudicio dei. C APV T VI. beuitarum Lmilüc. iJHii Leui.Gerfon,Caatb, amp;Me^ I rari» I Lcuitarum tres familite recenfentur, al quorum ea qu£ Kaathitarivm eft, diuidi^nbsp;turinAaronitas et reliquosdeK.aathnatos,quiomnesnbsp;ntedij funt inter Gerfonitos prmos.,GrI^eraritäster-tios. Vbi notandum hoe loco Gerfon fcribi per nun, innbsp;poftrrioribus per mem,ut uel lapfus fcriptortvm 'mdice^nbsp;tur,uel non muttum interejfe fciamus ft nonüno proprianbsp;uorieferibantur, ne in hifee rebus nimium Jàpere curionbsp;feuelimus. a Filii Caathî Amram, Ifaar, Hebron, 8^ Oziek
mar. 4 nbsp;Eleazar genuitPhinees, 8(. Phinees ge* nuitAbifue, y nbsp;Abifue uero genuit Bocci, amp;Bocci ge- nuitOzi,
Kaath genuit Amram,cuiusftlij Aaron crMofes,fi tia autem Miriam. Mofts nuUi hie le^nturfilij,m Exo=nbsp;quidem duo nominatur,fed ex eis deinceps nuUa cob |
gt; DIBRE HAIÄMIM. Ugitur pofteritos: omnium ifraelitarum pater efti debea bat,Gr fùelis paterfamilittsgentis totius,quaninlt;)nfeanbsp;eus ac filios de fegenitos atnare regereq; tenebotier,doanbsp;ilor illorum gt cpiftopus, ftgt;iritualisqi pater. Aorotiisnbsp;uero filij quatuor^quorum duo priores Hadab Abi«nbsp;coram domino perierunt, Eleafar autem Gf uhamar iwnbsp;bill pro/apia claruerunt ufq^ ad tempora captiuitotum.nbsp;Hieueroad Babylonicam captiuitatcmuf^rccenfen=‘nbsp;tur,primo quidem Eleazari,cuiusfilius Phinees, à quonbsp;Abifua pater Buki auusVfti,à quo natus eftSerahia panbsp;ter Merimot, cuius ftlius AmariM, pater Aehitub,quinbsp;genuit Sadok,cuius ftlius Achimaas, qtdfacerdotiofittinbsp;Hus eft tempore Piauid.
Genuitautem Azarias Amariä,Si Ama rias genuit Achitob, Afarias ftlius lohanan in templo quidem à Salontom tdiftcatofacerdotio fimHus dicitur,fed non tempereSOnbsp;lomonis,fed tempore Ozio régis,cui cr confttnterre^nbsp;ftitit uolenti, GT ufurpareftbi audenti facerdotalcnbsp;cium in templo thurificandi. Achitob genuit Sadoc,Si Sadoegriquot;’*^ Sellum, IX gt;5 nbsp;nbsp;Sellum genuit Helciam, Si Hddas nuit Azariam, 14 Azarias genuit Saraiam, Si ^^taias gc^ nuitlofedec,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ HilkidS hie prafttit facris fub loftarege,^^^'^^ tern occifuseft à Nebuchadnezer, cuiusnbsp;Babylonem relegatus eft. HaHenus de genealogiaf«^nbsp;morum facerdottvm, inter quos Heli no habetur,nbsp;fpcciali aliqua di]^enfatione deifacerdotio pricerid, 0*nbsp;ftmul iudex erat. Fortaßis Bukt uel vßi facerdotil’‘*^ “nbsp;lius temporis ignauia torpentibus, GT ojficio’X”’/^nbsp;nue fatisfacientibus, quum omnia tunc ft»ereè^‘^^'^nbsp;deratorc prophetaq; uolucraitur ac labere/itm'•nbsp;i^ Porro lofedecabiit, quando tranftu^nbsp;dominus ludam Silerufalem permanusnbsp;Nabuchodonofor* Refumuntur tres filij Leui, ut quorii/m per profapiadefcrdiatur, ufq; ad tres principalesnbsp;Hernan,Afaph,Gr Ethan, primo tarnennbsp;alogia,defamiliaCaath. 16 CFiiri «^rgo Leui:Gcrfom,Caath ,8iMe rari. Et hæc nomina filioru GcrfomîLobni, Si Semei, 18 nbsp;nbsp;Filij Caathî Amrâ, Si Ifaar, Si Hebron, Si Oziek nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Gerfomitarum dute eratttfamilùe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Caathitarum quatuor,A}nramitarum, qiil ^‘l’eonb tueront, !zhar, Hebron,GTVfteh MefdtUdtumdute,nbsp;MahalierMuft.. Filiî |
|
PARALIP. P RI MV y. ’9 FilijMerariïMohoIiamp;Mufi.Haeautcm Sfnerationes Leui fecundüfamilias corûînbsp;. Gcrfom Lobni filius eius,Iahat filiusnbsp;'^‘iSjZamma filius ciust ’ r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cius, Addo filius cius Zara quot;*’Us eiusjcthrai filius eius. Filii Caath, Aminadab filius eius, Co-filius eius, Afir filius cius, Eicana filius eius, Abiafaph filius cius, filius eius, . Thahath filius eius, Vriel filius cius,O» j filius eius, Saul filius eius. Filii ElcanaîAniafai,amp;Achimoth, . Elcana. Filfi Elcana,Sophai filius ^‘^s,Nahath filius cius, Eliab filius eius,Icroham filius eius, EI filius cius, . ƒ‘lij Samuel; primogcnitus Vafleni, 5£ quot; . ^’Ifi auté Merari, Moholi t Lobni filius ^quot;SjSemei filius eius,Oza filius eius, ^‘»nib'ct Geyfont ijute Lihtite^t dicitur,f)cyducia(y uf^i ¦ ^‘‘^tbrcti.Familia Caath deducitur ulij; ad Samuelem,nbsp;^^^^tteinduotfilios, primogenitUiFajin, alter Abiah.nbsp;tierar i per tiahali deducitHr,cuiuifiliutnbsp;gcfiwit Simtni,utraq; nomina familiarutn Gerfom.nbsp;uerogenuit vjfo patrem Simma, quifiUum ho^nbsp;h ‘*‘'^ç‘*amp;‘ih,patremAfai£. ƒ animaa filius eius, Haggiarfilius cius, jjlaia filius eius. Iftifuntquos conftituit Dauid fuper lo ^’cantici domus domini, ex quo colloca-1^ ^^eftarca: 0lt; miniftrabant coram tabcrnaculo te-^^’Honij foederis, in cantico donee ædifica Salomon dornü domini in lerufalem:nbsp;‘‘abantautemiuxta ordinem fuum in mi«nbsp;*’ifterio fuo* '«cipii de officialihiM Leuitii quos üauid inßiiuit nù tempore quo arcam domini tranjîulit de domonbsp;((nbsp;nbsp;nbsp;edom Gethiei in Zion, ut domino laudes caneret, Z ^'quot;.‘‘‘^{fent cantoribui, zr carmina diilarent domino '^^luetida in tabernaculo foederis,fuis quæq- temporisnbsp;^j^Nec à Salomone templum domino extrucretur.nbsp;f ucro funt qui affiftebant cum filfisnbsp;’iefiliis Caath, Heman cantor filius ^’»filii Samuel, Poj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cantorîi primus infitutus efi Heman, nés primogcnitus înbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;RfgiM«,j«iiamfuperiusuocatusefi Elcana,filn leroham, filq Eliel, fil q Suph, filfi Elcana (filij locl) filii Ma- Pho nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Asariæ,filii So ''file, |
4° 4' 4^nbsp;4înbsp;44 DIBRE HAIAMIH. 111
Confequenter ob honorem Samuclisauiipfîus Hes man,qHi inter cantores médius cr principalis erat, tOsnbsp;tagenealogiautriufq; recenfetur ufq^ad Leuietlfraelnbsp;patriarchM,afcendendo,ftcuti fuperius ab Gerfom ufqinbsp;ad Samuelë procejferat dcfcendendo.tn quo apparet,etnbsp;annotanda efiuorietas nominuproprioru, cr exemplanbsp;riortvmquoq^nonnuUusdefiilus. Samuelis cnim paternbsp;Helcana fiât nota nomine,qui natus à leroham efi,qui finbsp;lins hic firibitur Elicl,fuperiu5 uicefîmofexto uerfu Elisnbsp;ab didùcuiuspater hic Thoah,fuperitis Hahath diâusnbsp;efi,cuius ibidem Zophai pater,hic Zaiphdicitur,filitfSnbsp;Eloana,natus à tHahat, qui prius Ahimoth diccbatur,finbsp;tins Amofai filij Elcana;, qui natus hic dicitur àloet,nbsp;fuperius Sauldiëlofilio Afariit, qui fuperius Vfias disnbsp;üus cfl,ficut zr in libris Regum, Amaziie regis ludiefinbsp;Uus,ta Azarias quàm vftas nonùnatus efi, utfint eiufsnbsp;dem hominis duo nomina, patris lothäregis, fie hocnbsp;loco.Huius igiturAfarilt;euel vfi£pater,Zephonias,fHnbsp;periusdidus efi Vricl, filius fané eius qui hic diciturnbsp;Thahath,ficut zr prius filius Aßir, hic zr alibi, cuiusnbsp;pater utrobiq; Abtafaph ncminatur,qui tarnen hic filiusnbsp;feribitur fitiffi Korah. Cum in fuperioribus inter ipfumnbsp;Zr K.orah fcribantur duo,Elcana zr Aßir.ls autem Konbsp;rah hic dicitur filiuslzhar,filt;perius uerfu uigefimoprianbsp;mo Aminadab. iterum duo nomina unius perfona;, qu^nbsp;nata utrobiqs feribitur à Kaath,filio Leui, Zf «epos ïfitnbsp;raelis. Ex hoc ergo loco clarus fit paffics inprincipio Stinbsp;muelis, cum dicitur Elcana pater Samuelis, filius lcrosnbsp;ham, filij Elihu, qui hic dicitur Elielfuperius Eliab, finenbsp;iduitioantiquariorumcontigerit,fiuc unius honùntsnbsp;totnomina,m fine uariecadeiuia. C^tÿ deni^ Elihu,ïbinbsp;dem dicitur filius Thou, hic Thoah feripti, alibi pâtrenbsp;!Zuph,hic Ziphfcripto. Similej difficultates nobis pepenbsp;rerunt, Matth^i^ zr Lucas Euangelifi^, iuxtafcüicetnbsp;morem Hebraoru, multis nomimbus unam agnominansnbsp;do perfonam,quod zr omnibus geittibus ufui cfi,ut pasnbsp;tet, lAarcus Tullius Cicero, Eufebius Hieronymus Strinbsp;domus, Aurelius Augufiinus Hipponenfis, Peïlicanusnbsp;Chuonradus Gallus, Dcfîderius Erafmus Roterodasnbsp;mus, et fie de omnibus. Omnibt^s cnim huiufmodiuarijsnbsp;nominibus perfona nominari folent in fuis fitmilijs, à fitnbsp;miliaribuszrnotis. frater cius Afaph,qftabatàdcxtris cius,Afaph filius Barachi3e,filii Samaa,nbsp;filii Michael,filii Bafaiæ,filii Melchiæ,nbsp;filii Athanai,filii Zara,filii Adaia,nbsp;filii Ethan,filii Zamma,filii Semei,nbsp;filii leth,filii Gcrfom,filii Leui.nbsp;Filii autem Merari fratres ecrum, ad fî-niftramî Ethan filius Cufi, filii Abdi, filiinbsp;Maloch, filij Hafabiæ,filii Amafiæ,filii Helciæ, filii Amafai,filii Boni,filiiSomer,nbsp;Afaph fiater dicitur ipfius Heman, qa Leuitie amUnbsp;NN |
|
PARALIP. P RI MTS. licet de du.ibusfimilijs nati, Gerfont cr Caatb. îtitit^f Afaph 4 dextrin flabat ip/iui Hernan : ßcut Ethan ctvntnbsp;fuK ad finiliram,de familia l^erari, (Quorum ambornmnbsp;genealogia afcendendo deducitur ufj; ad Leui, 47 nbsp;nbsp;filij Moholi, filii Mufi, filq Merari, filii Leui« 4^ ^ratres quoq; corum Lcuitæ,qui do* nati funtin cundum minifteriumtabcr*nbsp;naculi domus dei* Fratres horum trium, Hernan Afaph nbsp;nbsp;Themänf reliqui fcilicet Leuita, tentpore Dauidis pofiti funt ad uaria officia admintftranda, ut effent lanitores, Vafo»nbsp;rwm cuftodes, crfitcrificiorivm prlt;eparatores. Denbsp;bus infa capitenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deinceps. Qjticquid operoßut a^ gcndum erat in domo do}»ini,id Lcuitu iniun^um erat, Filijantem Aaron officium habebat fnffitumincendettnbsp;di in ara inccnß, Gf facrificandi in altari holocauflorUfnbsp;CT fi qiad agendum effet circa fanilafanâortm: Oradinbsp;quoqi pro populo, cr reliqua perficiendi, qtue in legenbsp;îiofes pracepitfilijs Aaron,non pauca. Aaron ucro amp; filii «‘“s adokbât ineen* fum fuperaltareholocauftijamp;fuperaltarenbsp;thymiamatis in omne opus fanâifando*nbsp;rum,5c utprecarentur pro Ifracl iuxtaomnbsp;niaquæpræccpcratMofcsferuus dci*nbsp;y 0 CHi funt autem filii Aaront Eleazar fi*nbsp;lius cius, Phinees filius eius, Abifue filiusnbsp;eius, Bocci filius dus, Ozi filius dus, Zara* hia filius dus, yi Meraioth filius cius, Amarias fili’ dus, Achitob filius cius, 55 Sadoc filius cius, Achimaas filius dus* Filij autem Aaronis fecudumfumma facerdotiafiut ufqs ad tRud tempus Dauidis denuo hie enumeratur,pernbsp;genealogiam dedutlam ab Aarone ufy; ad Achimaas, cnnbsp;ius pofitri fuperius annotati funt, y4 ^Ethæchabitaculacorfiperuicosatqi confinia eorum,filiorum fcilicet Aaron,nbsp;iuxtacognationes Caathitarumt ipfis cmnbsp;forte contigerantt Dedcruntigitur ds Hebronintcrralu da,amp;fuburbanacius pcrcircumitum: 5 agros autem ciuitatis, amp; uillas dederut, Caleb filio lephone. y7 Porro filiis Aaron dedcrunt duitates, ad confugiendum Hebron t S^Lobna,nbsp;fuburbana eius, Icther quolt;^ St Efthemonbsp;cum fuburbanis fuis, y 8 nbsp;fed 5lt;HeIon,amp;Dabir cum fuburbanis fuis. Domicilia GT poßeßiones Leuitarum, quts fcilicet oppida quibus Leuitarum familijs forte cefferint uolunnbsp;täte domim, fubinde deßgnantur, in primis Aaronitasnbsp;rum, qu£ Caathitarunobilior eratfamiliatin tribu Ik«nbsp;da forte prouenit Hebron. Nonutdomini effent tffbisnbsp;^i^uiculorumcirc(vmqualt;^,fed hdbitdtuld zsquot; ntquot; |
Co 70 D IB R E HAIAMIM. eeffariaillishabebant,c:t‘quiedam fuburbana oepr^a diatquandoquidem Caleb z^ ipßus familia: eapofideanbsp;fcrfW hicreditario iure.Kcliquie etiam urbesafigMt£nbsp;funt Aaronitis, ut Libna, lathir, Efhnoa, Hilen, Debit,nbsp;Afan atq; Beth femes cum fuburbanis illarum, quantumnbsp;nits necejfarium erat, fccundum legem Mofis, ex tribunbsp;Iuda,qute proxima crat tctnplo, 59 Afanquoq; SCBethfemcs amp;fuburbana carum» Ex tribuBeniamin Aaronitis aßigmda efiadcolo^, nia Gabaa,Alemeth, Anatoh.Tredecim urbes adfignannbsp;tur Aaronitis, cum hicnonnißundccim nomineiitur,nbsp;qu£ tomen in libro lofue,capite uigeßmopriwo,nbsp;nominantur,fcilicet Ain çr lutta urbes cum fuis fabur*nbsp;bonis de tribuluda. lt;De tribu autem Beniamin : Gabt^ fuburbana cius,6c Almath cum fuburbî'nbsp;nis fuis, Anathoth quoq; cum fuburb»^nbsp;nis fuis,omnes ciuitates, tredecimpercO'nbsp;gnationes fuas.. Filiis autem Caath refiduis de cognai® ne fua dederunt exdimidia tribunbsp;in polTeffioncm urbes decem» Porrô filiis Gerfom per cognatio”^ fuas de tribu IlTachar, Sidetribunbsp;de tribu Nephthalim,amp; de tribunbsp;in Bafan,urbes tredecinn ^Filiis autem Merari per cognatilt;’'’î® fuas de tribu Ruben,et de tribu Ga^^quot;^nbsp;tribu Zabulon, dedcrunt forteciui*^*-®®nbsp;duodecim, 64 nbsp;nbsp;Dederunt quoq; fîlii Ifracl Lcuitis tates,amp; fuburbana carum» 6y Dederunt^perfortê,extribufilio'^'”^ Iuda,8C ex tribu filiorum Simeon, SCnbsp;bu filiorum Beniamin, urbes has quas uunbsp;caueruntnominibus fuis,
dum Sichern cum fuburbanis fuis iu . te Ephraim, 8C Gazer cü fuburbanis Iccmaan quocy cum fuburbanis f”'*’ Bethoron fimiliter,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, / jj neenon 6C Aialon efifuburba*’’^ * SCGetremonineundemmodui”*.. Caathitisreliquispercognationesfuos dimidia tribu Manaßis cis ïordanè,urbes decs, ad qnbsp;fupplenda urbes funt,dc tribubus Ephrahit CZnbsp;tribu enim Ephraimpropittquiore Hierofolyo^fnbsp;acceperunt Caathitts, Sichern in montenbsp;Gezer,z:rJakmeam,qUie in lofue uocaturnbsp;thoron zir Aiolon, qua in lofue fcribiturnbsp;Dan,ficutzirGath rimmon,ubi Gobaiblt;»^ Porrd ex dimidia tribu Manaïî^^^^^f s / gt; gt; t gt;! gt;lt; |
|
paralip, primvs. ftiburbanacius, Balaam 8C fuburbana his uidelicetqui de cognationcfilio-Caath reliqui cran t» tribu Manaßis dimidia, AnercT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hictwitti ^‘^’^^ur,qu£ in lofue ThiteiMch, iterum Gath rimon ÿ '^ê.twtur. FiüisautemGerfom de cognatione di^ ^idiætribusManalTcjCaulon in Bafan,nbsp;ftiburbana eins, 8C Aftaroth cum fuburnbsp;j oanisfuis. De tribu IlTachar, Cedes amp; fuburbana . f*us,Slt; Dabcreth cum fuburbanis fuis,nbsp;* RamothquoqjSifuburbanaeiuSjScA«nbsp;'’em cum fuburbanis fuis.. De tribu ucro Afer,Mafal cum fuburba V *'*5 fuis,8C Abdon fimilitcr, HacocquoqjöC fuburbana eius, Sc Ro-^°bcmn fuburbanis fuis. Porto de tribu Ncphthalim, Cedes in ^alilæa 8(. fuburbana eius,Hamon cfi fubnbsp;'’’^^anis fuis,Sc Cariathaim,Scfuburbananbsp;hüs. ^crfbmitii uero forte ceßit in dimidia Kanaffe tras ^dauern Golon in Bafanitide, er Aflaroth,in Jofuc A.=nbsp;p lt;lt; noniinata. I« trif’« tfafchar KedeSj^ua in lofue K.i~nbsp;''^^dicitur.Dabra,'Ramoth,çr Ane)n,qu£ alibi E'mgannbsp;quot;‘^uocatur.ln tribu Afer M.afal, i« lofue diäaMifaal,nbsp;Helkatuerodiciturinlofue, qu£ hic Uukoknbsp;•^‘^itur,crKehob,omnesurbes cum fuburbanis. In trinbsp;f^e(}hthali,Kedes quteinGaldtea, ad diffirentiantnbsp;qua; in lßachar:Hämon, qu£ in lofue feribitur Hantnbsp;DorjCrquot; K,iriothaim, alibi Kartan, omnes ciuitatesnbsp;l’^’o Gerfoinitis forte décréta, cum fuburbanis numero , Filqs auté Merari refiduist de tribu Za^ quot;ulon,Remmono SCfuburbana eius,SCnbsp;* habor cum fuburbanis fuis. Frfwf/iiCMo-rfritdraw ultiinis de tribu Zabulon aßi ^*^i‘efunt,Rimntono,qit£in lofue Dimnodi^la eß,Tanbsp;°’'-dUie tantum hic no)ninantur,in lofue uero quatuor,nbsp;^unKratislakneam,crKartacumiJahalal. . Z’^ans lordanem quoqj exaduerfolc^ jchocontra orientem lordanis,de tribunbsp;, Bofor in folitudinecum fuburbanbsp;’^'^fuiSjSCIaffacumfuburbanis fuis,nbsp;I^Cademoth quoqj dC fuburbana eius,SC ^0 ^iphaath cum fuburbanis fuis. . ^ecnon de tribu Gad, Ramoth in Ga-8c fuburbana eius, amp;lVlanaim cüfub ^^atiisfuis, I ^^dóCHefeboncum fuburbanis fuis,Sc ^^®gt;^cuni fuburbanis fuis. bf ^nben,qu£ efl trans lordanem lericho, ad folis aßignantur lAeraritis Bezer, in folitudine,nbsp;Ç ^ftgitiuorum,laaza,K.edemoth, Mepaath.Ex tribunbsp;GT loafer,nbsp;urbium lAerariticarvm, duodecim cum fubur» |
Dl B RE HAIAMIM. lil 64WW.No«ßnerationabili caufa confcribuntur h£c,tam hoc loco quàmalibi,lud£is clt;ects,ut uideant cr memine iiuid.nbsp;rint taittamLeuitic£dignitatis gloriam cr ludaicife*nbsp;cerdotij Ißlendorem abolitum, propter peccata fua crnbsp;ingratitudinem perfidiam^ in deum fuum ac legem. Nonbsp;bis quoque uel hæc efl utüitas capiendo ex his locis, utnbsp;Chnflianorum illuftrißimas ecclefias, Hierofolymita^nbsp;nam,Alcxandrtnam, Antiochenam, Conflantinopolitanbsp;nam, cum innumeris alqs, propter enormem fimultatemnbsp;in ccclefiaflicis uiris er doffnatibus,dominusdeus iuflonbsp;iudiciofuoChriflianisfubduxit, iugo mfidesnbsp;Hum afflixit. Affliéiurusq; efl cr alias qu£ reflant, ntflnbsp;toto corde ad uerum dei cultum reuerfi fiierimus: quodnbsp;fl fiet,ut/ßeramus,facile deus ex hofle patrem,crex innbsp;fidebbus uerie fidei cbj]eminatoresreftituet,e^ toto or^'nbsp;be catholicie fldeifacramenta rcdiuiua claritate fidge»nbsp;bunt,Amen. ^CAPVT vn. Orro filii Irtachar t Thola, 8C Phua, lafub 8C Simcron, qua^nbsp;tuor. Filii ThoIatOzi ScRaphaia Sc Icriel,SCIemai,et Iebfem,et Samuel,prin cipes per domos cognationum fuarum.nbsp;De ftirpe Thola uiri uirtutis numerarinbsp;funt in diebus Dauid, uigintiduomillianbsp;fcxcenti.
chael , Sc Obadia, Scloel, SCleAa, quinq^t omnes principes.
fdiorum ifafchar nomina, unde iîluflres famiUlt;e pro derunt,funt Thola,Phua,lafub,crSimron. Thobeautnbsp;filif feptem, patres faâi funt feptem fltmiliarum maxi»nbsp;marum,ut prlt;eflare potuerint exercitum in diebus Da»nbsp;uidis, uigfltU ac duorum miÜiumfexcentorum^ uiro»nbsp;rum. Ex quorum unoVßi, nepotesprodieruntquincß,nbsp;patrelfraeia. Similiter familiarumexordia, qult;enon-nunquam fobe prafliterunt militum trigmtafex millianbsp;pro pluralitate uxorum quos ducebant, erfilios com^nbsp;plures ex eis fufcipiebaiH. Afcendebat aUquando exer^^nbsp;citus,colle{ius ex omni tribu filiorum ifafchar, ufjs adnbsp;oâogintafeptem millia.
|
|
PARALIP. PRIMVS. BfMWmtn, hoe eß,ut ßepefcribitur,filiM iatnin, ucl filij,tres erant,Bela,ßec!: erßedtcl.Ex Bela qu'moi neponbsp;tes nonünantur, capita ejuitiq; exceÜcittiü familiarum,nbsp;undeexhibitus fidtexercitiisuiginli duorum milliuGrnbsp;trigimaquatuor,omnes ßlißhoc eß poßeritM Bela. ' 8 Porrô fill} Bechor : Zamira, ôc loas, 8C Eliezer, SC Elioenai,8c Amri,6lt; lerimoth,nbsp;Abia, amp; Anathoth, dC Almath, omnesnbsp;hi,fill} Bechor*
. Ex Becher nati funi oólo ßlij, unde aliquandofequu ttß eß excrcitus uigiiui millium cr ducentorum.Sic exnbsp;nepotibuf tertijfilii Icdieel, oéfo familine fuccreuerunt^nbsp;ufq^ ad decern e^feptmmilliaduccittos mißtesrobu»nbsp;ßißimos cxhibentes cr teßo aptißimos. li Sephamquoq; amp;Hapham fill} Hirt Sc Ha fini filfi Aher. Tr« hiefamilice ex duobus patribus nominatur,Sup pim,Huppitn.^pai9vHir)Crliußim Aherßneertuntnbsp;ß pertineantad/^ibum Beniamin,an ad bjephtalim:ßrnbsp;taßis ea ratione uelut ßeorßm O' incerta: profapia ferinbsp;buntur,quiißatresßierunt uxoris Machir,nobilißiminbsp;patriarcha in tribu IAanaßis,nontine Kaacha.
^ephtalim tribus breuißimc expeditur,quaiuor tan tum filiß nominatàs,familiaru tituHs.-quosq^ ßlios, id eßnbsp;»epotes Bilhaßijßc confie, t.Hi ßrtaßfs, quia de anciUanbsp;Racheßs naß, ßuorum nonUnu o ordinum conßriptionbsp;ftem minus curarunt:uel quia inter primas capti in Aßynbsp;rios, catalogum generaßonum amißerunt, ut ad Epr«nbsp;noßßam nonperucnerit,uel aliaraßone quacunq;.
Manaffes hicproditurconcubinam habuiße, Syrattt natiane,uel Aramiagt;wnùne,qute eidemgenuerit filiumnbsp;^friel^oquot; tAachir patrem Galaad, qui lAachir accepta^ |
18 DIBRE HAIAMIM. Bxore Maacha,forore Huppim o Suppim,primo qui* demgenuit Salphaad,quifißas tantum reliquit,famoßtnbsp;in lege. Deinde ex eadë Maacha uxoreipfe AAacbirgenbsp;nuit Pcres,cuius fi'ater Scres.filij autem eius Peres diio,nbsp;vlam er Rekem.Vlam autem unicumßßum Bcdan hanbsp;buit,cuius nomen in ßbro Samueßs legitur, O dc Sani“nbsp;foneab Hebræis exponitur. Sorcrauteius Molechet peperitlshod Sc Abiezer,Sc Mohola. Soror eius,incertu ad quem reßratur,fi ad Ülachir, uelvlam, uelZalphaad, Molechet diifiaeßuelregittanbsp;mater triumfiliorum,\fchud,Abiezer,o' Mahala. 19 Etantautem fili} Semida: Ahin ehern,8cLeci,SCAniam* k Semida de tribu Manaßße, quo natus fgt;atrettotf t citur,ßcdfiliosgenuit Ahaiä,Scchem,Liki O 2.0 Fili}autem EphraimSuthala,B^^^ films cius.Thahathfilius eius,EladafiH“*nbsp;eius,Thahath filius eius, Sc Zabad filius eius, SC huius filius Sut hala,SC huius filius Ezer, SC Elad,nbsp;runtautemcos uiri Gethindigenæ.A“^^nbsp;defeenderant ut inuaderent pclfefliu*’^®nbsp;eorum* Luxit igitur Ephraim pater eorßu”* ' tis diebus, ÔC ueneruntfratres eius utto”nbsp;fclarentureum. 2t.| Ingrefliis^ eft ad uxorem fuani'’'^*’’^ concepitSc peperit filium, SC uocauit'’^’^nbsp;men eius Beria, eoquodinmalislt;l®*’quot;’nbsp;eius ortus elTetî 3.4 filia autem eius fuit Sara, qur uitBeth horon inferiorem Scfuperiortt’’»nbsp;ScOzenfara* ly Perro filius eius Rapha, ScRefepH» Thaïe,de quo natus eft Thaan,nbsp;^6 qui genuitLaadan, huius qucqi^’^^*nbsp;Ammiud,quigenuitElifama,nbsp;de quo ortus eft Nun,qui habuit^^*^ '«i Ephraimitarum fiamilMc deficrÿgt;Mitur,t^’^^^'^nbsp;bus fißortvm,quorum primus Sulhala, Berednbsp;nuit,patremThahath,quifiliumElhadanepotentgt;‘‘^^^^nbsp;Thaath,habuit patrem Sabad, qui genuitaliutn^'^^^nbsp;la,cumEzer oElaad. UteefamißaSuthalait-»'“’^^.^nbsp;quando ante cxitum filiorum ifraeldcAegyp^^’'^.^nbsp;tur, aufi funt ucndicare fibi har éditât ë promijrnbsp;atUetempus,regionemurbis Geth inteßaitdop^^cnbsp;authoritate.ldeoq; occifi funt à Gethitis Palaß'^^’nbsp;habitatoribus terra. Qjtos occifosmultotentplt;^^nbsp;xit Ephraim pater eorum. Cuius uxor genaunbsp;filium, er Seerahfißam, quicfuo iomporeutran^^j.^nbsp;theron ædificauit, tnßriorem er fuperiorenb ‘nbsp;urbe diëla Vfen feera:er Rephat filium Beirtgt;nbsp;fephfratrem, cuius filius Thela erat, quiS^’^^*^nbsp;han,cuiusfilius Eaadan,nepos Amminud, paßc^nbsp;ma, auum lofuefihj S^wt,genuit, Hie uero 2-7 |
PARALIP. PRIMVS. ^cJjalegïtur in tribu Ephraim inter exeuiîiet Aegy pti»n:DeJcenditq; hoc modo lofue ab Ephraim genera^nbsp;(ioue fepttma. ® Poffeffio autem corum 8C habitatio, Be cum filiabus fuis, amp; contra orientemnbsp;quot;Oran,ad occidcntaiem plagam Gazer etnbsp;quot;HæciuSjSichem quoq; cum filiabus fuis,nbsp;**^9 Adaia cum filiabus eius. *9 luxtafilios quoque filiorum Manaflc, “Cth fan ÔC filias eius, Thanach amp;filiasnbsp;^ius.Mageddo amp;filiaseius,Dor5lt;filiasnbsp;'ios:inhis habitaueruntfilii Iofeph,filiinbsp;«rach fojjeßionefuero Ephraim habitationesfubiun^ i'fttur. Bethel ubi poßta uitulitf aureus, inter Naaronnbsp;‘‘^ttrtum zx Gezer ad occafunt/ita. Sichern, Adaiahnbsp;**1$ dd Bethfan, i« tribu Manalje prope termiau illius.nbsp;Thaenach,M.agedo cr Dor, urbes cum uicuUs . °Ppidulis fuii,cefferunt filijs lofeph. ^Filq Afenlemna, Sflefua, SCicfiui, SC Sarafororeorum. Filij autcBaria:Heber,amp; Melchicl t ipfe 'épater Barzaith, Keber autem genuitlephlat. Sc Somer, ^HothanijScSuaafororemeorum. . Filii lephlattPhofech, amp;BamaaI, SCA-», ‘Othîhifiliilephlat. , ForrófiliiSomcr;Ahi,Slt;Roaga,8cHa-“^j^Aram^ A/èr patriarcha filios habuit Gimna, Isfa, Isfdi, Be* M»,erSeraf?fororo« eorum. EiUjautcmBcriahduo,nbsp;^bernbsp;nbsp;nbsp;liAalciekdominus loci, qui dióttis efl Birfaith. ^bergenuittresßlios,laplct,Sotner,Hotham,zrforo ’¦«n SuahAaplet uerogenuit Pafach,Bmhal, cr Asfat.nbsp;bonier uero ßlius Heber, genuit Acht, E.ohaga,î(d}uba,nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aram-Sic nunc ludteilegunt h£c nomiiia, Filii autem Helem fratris ciustSupha,SC ‘tmna,5lt; Selles,amp; Amah Filii Supha:Sue,Harnapher,8^Suah , “frij^Ianua, . ^ofor,amp;Hod,amp;Samma,Slt;Salufa,6lt; Se ^quot;‘J’’an,amp;Bera. Ara Ictherilcphonnc, amp; Phafpha, SC Filii aut Ollat Arcc,amp; Hanicl,amp; Refia, I ^’’¦‘«tfr ante SomerHotham, qui hic apparet did He ^'^muit Zophaph,lmna,Seles, er Amal, quoruprinbsp;Suah,H.trnepher,Sual,Beri,zir Im l]g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hod,Samma,Silfa,lthron, ZT Bera. Pht^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iether,qui Ithron didtts efl, genuit les f/l r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vllafi(erit,incertum 4o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;genuit certe Arab Hanniel GT Kiw. '^mnes hi,filii Afcr,principes cognatio eledi atq; fortilfimi duces ducumznunbsp;ætatisquæapta effet ^llutn,uigintifex millia. prtenominatf,patriarchs frerunt tnagnarunt |
DIERE FTA'IAMIM. lij f^iliarumi» tribu A fer, eleâiflimos milites prsflah^nbsp;tiiim,dtem opus effet,uf^ adnumerumuigfltti zrfexnbsp;ntiüiu/m bello aptorimt. Tandê tarnen peccatis ipforumnbsp;exigencibus,reda{li ad modicum numerum,duin in exenbsp;teras natioaes ducercntur. lam enim ßrtaßis conceflèanbsp;rant ad gentium aliarum cultum cr contubernium, utnbsp;àfllijs gentium aliarum mimme internofcerentur ,ztnbsp;fubiugarentiirregibus Affyriorum, ut patet exRegumnbsp;libris,zr inflrius uidebitur. CAPVT Vin. Eniamin autem genuit Belaprix mogenitum fuum, Asbei fccunnbsp;dum, Ahara tertium,^ Nohaa quartum, SC Rapha quintum. Beniamitarügenealogie adhuc defcribuntur ßftm ac clariits,donec penieniatur ad Saul priwum ifraelita«:nbsp;riimrcgem,cu!usetiam poßeriprolixius producuntur.nbsp;Beniamin primogenitum habuit Bela,fecundum Asbei,nbsp;deinde Ah.fra, Hoha, Rapha : prscedente capite poflnbsp;Bela nominantuï,Becher, zr lediael, cum poßerts ipfo^enbsp;rum.Gencfis 40. recenfemur etiam Gera, ßrtaßis pronbsp;Ähara,ßbusBeLt.'Haaman quoq^ Ahi et Ras,M.uppim,nbsp;Cr Huppim, cr Arad. ibidê omnes hifilij dicuntur Beitnbsp;iaminthic uero quidam eorum nepotes ojkndutur, cumnbsp;tantum quinq^ fîlij nominantur. Fueruntep filq BclaîAddar, SC Géra, 8C Abiud, 4 Abifuequoqj,S^Naaman,amp;Ahoc, ¦lt;^nbsp;nbsp;fed 3i Géra, Slt; Sephuphan, Sô Huram, (f ^Hifuntfilii Ahod, principes cogna« tionum habitantiu in Gabaa, qui transla.*nbsp;ti funtin Manaliath.
Filij Bela A dar, in Genefi Arad diClus, Géra, ^Abi hud,Abifaa,'Haani.m,(;^ Ahoha.Alius quoq; Gera,Se»nbsp;puphan, ZT Hurathi omnes nepotes Beniamin ex Behtnbsp;prater eosquifuperiusdidifuntEzban,vßi,'Vßicl, Ienbsp;rimoth,lri. Omnes hi principesßerunt familiaruminnbsp;Beniamin,qult;e habitabant in Gabaa.Translatiq; funt htnbsp;prouinciam, que îAanahat diila eft. Vel uult dicere, htnbsp;alias colonias dedudifunt, ubi pro ipforum multitudnenbsp;commodius habitarent. Cuius translationis author flutnbsp;Gera, flater Haaman ZT Ahis.ls denique Geragenuitnbsp;Vffa z:r Achiud.
Saaraim princeps alicuius familia;,fupra ßrtaßis lt;t« lio nomine expreffus, cum duashabuiffet uxores, Hm«nbsp;ƒm ZJ ^amp;aara, cum aliqua ratione translatusßijfet ueinbsp;^quot;^‘i^fl'fphdiatii ambabus, akant dtt* NN 5 |
|
PARALIP. PRIMVS. |
DIERE H AI A HIM. |
|
xit,îîodes nomine,de iJuagenuitfilios,ïobab,’Zibtlt;i,Me ft,Malt4m,lahuz,Sachilt;(,IÄirmlt;i.A ^uibuf prodieruntnbsp;inßgncs Beniamitarumfamiliie. 11 Mchufim ucro genuit Abitob, EI^ phaal. 11 Porro filij ElphaalHeber, amp; Mifaam, amp;Satnad.-hic ædificauitOno,ôiLod, ÔCnbsp;Elias eius. Veruntainen de uxore Vlufint ante repudium, ßlios fuflidit duos, Abitub er Blpaal.Fili/ huius Elpual/ùe^snbsp;rutit,Eber,M.isham,et Samedüpfe ilpaal uel Samed lt;£dinbsp;ßeuuerunt urbes,Oito er Lod cum uiculus fuis. Baria autem amp; Sama principes cogna-tionum habitantium in Aialon:hi fugaue runthabitatores Geth. inurbe Benidfnititrum Aialon,habitdueruntfdmiliie defeendeuies dBdrict erSentd. IpfæenimcoBdtisuin-biss propulfauerunt er expulcrut habitatores Getb,e^nbsp;tdti funtfrdtres fuosfilios Ephraim, quos dudumgladionbsp;occiderant. lA EtAhio,Sefac,amp;Ierimoth, ly amp;Zabadia,amp;Arod,amp;Heder,
Huiusfepius iam memorati Bcriiefilijfùerutit Aa haio,Safak,lertmoth,Sabadittf,Arad,etAd(tr,NLich(tet,nbsp;lj}gt;aerloh4.
Elpaad autem priefatus,prteter pritdiâos tresfilios, tûfi duoßterint uno nomine, hic feribitur habuiffè Sabanbsp;diam aliu, M.ofoIla,liiski,Hober,lfmari,islia er lobab,
2.1 ÔCAdaia,ôcBaraia, ôcSainarathfilii Se mei. Semeî quida, fuperius non nominatusfilios habuiffè dicitur profapiefue authorcs,lakim Sichri,Sabdi, Elienbsp;nai,Ziltai,Eliel,Adaia,Beraia,Simra. -AX nbsp;nbsp;Et Iefphan,amp;Heber,ôcEliel, ôCAbdon,amp;Zcchri,Slt;Hanan, a.4 amp;Hanania,Slt;Aelam,8c Anathothia,nbsp;x-^ amp; Icphdaia,Sc Phanuel filii Sefac. Sdptk quoq; filius Beri£ prtefcriptus,amplâ CT ip/è famiUamlùndauit, exfilijs undecm, ijfan, Eber, Eliel,nbsp;Abdon,Sichri,Hanatt,Hanania,Elam, Amhothia, Iph^nbsp;daia,PhanucL a6 nbsp;nbsp;Et Samfari,amp; Sohoria,Sc Otholia, 1.7 ÔC Icrfia,et Elia,amp;Zcchri,filii leroham, ieroham hatlenus im hac tribu non nonünatus ,fcrisnbsp;bitur ßlios genuijfe fex, his nominibus, Samftri, Saha^nbsp;riiis,Atalias,larefiAs,Elias,Sichri. a.8 hipatriarchæ, ôCcognationumprinci-pes,qui habitaueruntin lerufalem. Hi patriarchiefamiliarum, inbabitauerunt Bierofo |
lymam, refirtur ad pojkritates leroâ etquot; Semei, Elpaal poferiores er Safak,cum fratribus enim fuis hefimia!nbsp;lia Hierofolymâ obtinuerunt patriam er hereditatem.nbsp;a.9 In Gabaon autem habitauerunt Abiganbsp;baon,SC nomen uxoris eius Maachaî
^x SC. Macelloth genuit Samaa : habitauc-runt^ exaduerfo fratrum ftiorum in 1er« falem cum fratribus fuis. Difeimus ex Beniamitica tribu fùiffe quendam Galt; baaonnoinineuel Geba,qui nomen loco tribteerit,lt;^tfi^nbsp;uxor Maacha peperit primogenitum Abdon, dein^^nbsp;lios. Zur, Kis,Baal, Nadab, Gador, Ahaio,Secher,^nbsp;Miktoth,qui Miklothgenuit Simaah:quortM nuilti e^nbsp;tiam Hierofolyntie habitauerunt,cum fratribus fuis tdijfnbsp;Beniamitis. Ner aStgenuitCis, amp; Gis genuitSauI» Porro Saul genuit lonathan, amp;MeIebi'nbsp;fuaîôC Abinadab, 8c Esbaal. Nergenuit Kis,KisgenuitSaul. Primi Regiu»’“”’^ habetur quod Saul/ùeritfilius Kis,qui patremnbsp;kbiel,qui hicNer dicitur,fliusq; frit Zaror,frijnbsp;rath,frq Apiid},filij uiri lemini,quorum nullushiegt;^nbsp;natusefi inprtecedentibus. Vtuideamtisnon neefnbsp;rium laborem effe fcrupulofius peruefîigandi e^nbsp;bus nullus propendit fruHus, que fine pcricul^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ tur,ergenealogiarum ratio dudum expiraiùh tis illis tribubus: Veritas autem fidei creuit,qgt;^^^‘^^^^nbsp;rarum authoritati folidlt;e firmiter adhereturàfre^^“^’nbsp;etiam fi quidam ob uetuflatem hfroriaru non tatunbsp;âe capiantur, Maxime quisntum ad proprioruninbsp;num difcrepantiam,perfonarum,atq; locoruM,qu^r '’°nbsp;omni fidei iailura negUgipoffrnt. SauUgiturreXP’^fnbsp;mus bt ifrael, genuit lonathan er Malcifua, Abu^d“, gt;nbsp;er Esbaal,qui er isbofeth uocatus,fuccefritSaulob‘^nbsp;nio in regno.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
^6 EtAhaz genuit loada, amp; loadag^'’“ gt; Alamath, amp; Azmoth, Sinbsp;ZamrûgenuitMofa. 57 Et Mofa genuit Banaa, cui«« . ^Luit Rapha,de quo ortus eft Elafa,nbsp;nbsp;nbsp;» Porro Afel fex filii fuerunt, his bus,Ezricam,Bochru,Ifmahcl,Saria,nbsp;dia,ôCHananîomneshi,filii Afehnbsp;lonathas occifus cum pâtre et duobusfrab'^bu gt;nbsp;nadab er Malchifua,reliquit pofi fefiliuw,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ tur Meribbaal, in libro Samuelis Miphibofr^ di i h cuiusfilius Micha,quatuorfiliorum paternbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒ Melech,Tharea,AchAS; qui Achasgenuitlcboadai»^ |
PARALIP. PRIMVS.
^^^Alagt;Kch,Afinouet,Gr Simri:qui Sintri genutt JJlo ^pitrein BinM,cuiuffüius Raphif ptftcr Elifima, cu*nbsp;jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Azelfexfiliosgcnuit hic nominatos.
Filii autem Efec fratris eius, Vlam pri-f^ogenitus,Slt; khus fecundus, ScEIipha-
Fuerunt^ fill) Vlam uiri robnftilfimi, ^ttiagno rcbore tcndétes arcum:SC muEnbsp;^os habentcs filios ac ncpotes ufqjad een-quinquaginta. Omnes hi filij Ben-
Hic Efck/rater Azelfui/fe intcïligitur,(anbo tnuïta ^^ßliorumparetttcf. vUm nero pr'miogeiutiu Efektnbsp;^^‘ßiniorum ßliorttm exercitum genuit in tribu Ben-qui ut olim peritißimi erant iucubttores fagittu^nbsp;*^‘^}numerocentum cr quinquugmta filijfcilicet ernbsp;ininbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fitmiliim muflrantes, cSquot; augentes uiri^
numero. Ex his pntet non folum non fitijfe deles ^‘^’’^ptogenient Saulis ,fed uehementer Grgloriofe adsnbsp;'^«nt,ut hic fcribitur. ïd uero quod i. Reg. ü. fcribi=nbsp;Gabaonitis, quoinodo petierint occidi filios Saulnbsp;°^^^s,non permiffùm efi eis Ù Dauide, fed tantum fesnbsp;ibidemcrucifixinarrantur,duofilq Saul exResnbsp;Armani ey Miphibofeth,alius à filio lonath£,quinbsp;occifus, ey quinq^ fiiij nati ex tJlichol filia Saul^nbsp;^*j^tgetiuerat non ipfa,fed Merob fororï^choLPojksnbsp;ergo lonatha integfc ferudta efi, çy celebratu boenbsp;wco.
lt;CAPVT IX.
Niuerfus ergolfrael dinumera fumma eorum fcfiptanbsp;eftinlibro rcßum Ifracl, amp; lu-da Î translatif funtin Babylo-ij ’’fm propter delidum fuum.
'• Multalud-eisfolicitudo fiiitdiligenter conferibendi i^nealogias familiaru/m fuarum: maxima autem ut uide
, in tribu ïuda, de qua nafci figt;erabatur filius Dauid Chrifiusdonunus.ïn tribu quoq^ Leui,qu£ misnbsp;»4t«r eidem tribui iud£ in contrahédis matrimonijs:nbsp;Wtiter ey tribus Beniamin, quo ad habitationem ursnbsp;^ierofolymieambabus mifcebatur, ut patet hocli^nbsp;(ii^ia uero pariterhlt;e tribus propter peccatafuanbsp;deunt translata; funt in regnwn Babylonicum, quodnbsp;^{fyriorumfitit,quo ?y relique tribus deccm priusnbsp;‘‘^^lattefiterantJicetfortaßisremotiusfmPerfasfcilisnbsp;er lAedos, tdeo omnia confitfa fiterunt, pofi huiuf=nbsp;Milium perpejfum,cy regifira familiarivm perdisnbsp;ƒ lt;tafiata.Ideo hic mentio fit de firage iüa librorum.nbsp;tarnen author huius libri Eßras, fecumdum Hesnbsp;^^^^'^xilio Hdggei er tAalachia; prophetarum quannbsp;^/^^ipotuit,harum tribuum familiasindicare ,qutenbsp;^^flabant temporibus. Circa quorum tarnen catalo=nbsp;gt; bic ey in NeemU capite undecimo, uehemens efinbsp;, t’^^pantidinnominibus.
r autem habitaueruntpthttiih poE ‘‘‘onibus^S^ in urbibus fuisdlrael, faccr
DIB RE HAI AM IM. I14 dotes,LeuitæjSf Nathinei.
[5 Commorati funt in lerufalem de fi'Iijs luda, ÔC defilijs Beniamin ; de filijs quoqjnbsp;Ephraim,amp;ManalTc.
Primarij er principales dues lerufalê pofi reditum de Babylone licentia Cyri, qui monarchiam obtinueratnbsp;totius regni Perfarum,M.edorum er Babylonici, erantnbsp;quidemfacerdotes,Leuitlt;e, ertSfathinei, lignorum ernbsp;aquarum curatores, fed prêter hos non folum multi denbsp;tribu Juda er Beniamin reuerfi funt PJlerofolymain, eynbsp;iniud£am/edetiamdealijsomnibustribubus,inPerfaSnbsp;er M.edos uet Affyrios captiuati redeundi licentiam acnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß“’
eeperunt. Hon enim legitur in aliquo monarcharum di plomate exceptio aliqua fada,quin omnes Cyro fubiesnbsp;m ludei erlfiaelita: permißifinit regredi,fi uoluiffentcnbsp;fed comparationc multitudinis eorum propter fidei desnbsp;fiilum in deum, er propter poffeßiones acquifitas pafsnbsp;fim inter gentes, obmiferunt regyedi fua culpa, domininbsp;deigratiam Ulis redditam non ampleilendo,de cultu Monbsp;faicoerlibro legis nihil cur ando, pro maxima partesnbsp;Qt^omodo enimin terra hofiium dominum deum fuumnbsp;colere defiderarcnt,qui in propria contempferundpr£nbsp;ter paucos comparationc, qui ex omnibus tribubus pernbsp;deigratiam extimulati funt,ut reuerteretur, non folumnbsp;ad ludæam ac lerufalem, fed etiam in alias ifracliticte ternbsp;r£ urbes uicos. Vbi er paulatim creuerunt iterum^nbsp;nonfolumgenerationibus filiorum er nepotum,fcd fuh
J inde de tota terra captiuitatis,nunc ifii, nunc iüi,infiins ynbsp;nbsp;nbsp;Hu dei reuerfifunt, donee cum tempore creuit ingens
eorum tarn numerus quam potentia, ufij; ad Chrifii dos mim tempora, pofi cuius crucifixionem irrcuocabihternbsp;funt in orbem dijferfi.Temporibus ergo Ezr£ er Heenbsp;mite redierunt, hi, quorum corda deus tetigerat in totónbsp;imperio Cyri erDarij,utplané figmentumfit,quicsnbsp;quid ludlt;ei er ipfortim fautores comminifetentur de Canbsp;^ijsmotttibus,de claufis alicubiJfraelitarum tribubus,nbsp;quum locum in orbe demonjlrare, uel etiam nommarenbsp;non poßint.Eriuolum enim commentum efi er ridicusnbsp;tum,quod claufi ludai aßignanturgyadui cuidam feptennbsp;trionali uerfus orientem. Uic plane fcribitur Hierofolynbsp;mis habitaffe prêter Judam er Beniamin etidEphraimnbsp;er lÄanaffe, quibusfignificantur etiam reliqu£ tribusnbsp;regnilfraclitici.
4 nbsp;nbsp;Othei filius Ammiud, filius Amri, filifnbsp;Omrai, fihi Bonni, de filijs Phares filijnbsp;luda.
IntJeemia fcribitur de filijsluda, Ataia, quihiedis citurVthai:filius Ammiud hic,qui alibi vfias fcribitur:nbsp;filius Amri hic,qui alibi Zacharias : filius Imrihic, quinbsp;ibidem fcribitur Amariasfilius Boni,qui omnes hic filijnbsp;Perez fitijfefcributur. Jn HeemiadiciturAmariafihusnbsp;Saphatias,filiusUlahalael,filiiPerctz-
5 nbsp;EtdeSiloniîAfaiaprimogenitus, amp;fi'-lij eius.
6 nbsp;De filijs auté Zara; lehuel, amp; fratres eorum,fexcenti nonaginta.
Silonitie uero hic tantumferibuntur, Afoias cu fuis
NN 4
-ocr page 428-|
PARALIP. P RIM VS. filqstpro quo alibi Uiaafias , filius Baruch, filij Cothofe, fill) liafaia,filij Adaia,filij idiorib,fdi] Zacharite Gilo^^nbsp;nitis,ij fill) Perez.Exfilifi Sera,Juel, fratresq; iUiutfexnbsp;céti nonaginta. In Nee/ttia ludiei de Perez familia nunienbsp;rantur quadringenti fexagintaoilo,omncs uirifirtes etnbsp;nobiles.
ÔC fratrcs eorum per familias faas,non» gcnti quinquagintafex.Omnes hi,princi^nbsp;pes cognationû per domos patrö fucrfi. Ex tribu Beniamn,ciues la ufalem, Sallufilius Mo» foUam,hic cir alibi, filij Hodofia, qui in Hecmia fcribi^nbsp;tur loed,filq H4ffnuah,lbnaia filius IcrohamjCr EZti fi^nbsp;liusVfififilij ttiichri: bUefuUäßlius Sebatia, filij Kauel,nbsp;filij Ibniah: de qua familia eraitt iiongenti cr quinquai^nbsp;gintafex.lnNeemia uarMtur,ey plura funt ncnüna.î/îltnbsp;merus quoc^ Beniamitarumnongenti uigmtioilo.
amp;lachini
Ex facer dotali familia rcdierunt ladaia ,loiarib, er tachin. tn tyiecnua ladaia dicitur filius quidam fiiiffe Io»nbsp;iarib.Deinde tamen interpofito lackin fequitur hie A fanbsp;riM,m Neenüa diilus Saraios, filius f- i/foiC, filij Neful^nbsp;lam,fiiij Sadokfilq tJleraiotb,filij Ackitob,princeps etnbsp;primas in domo domimfimmus fcilicet jacerdos. Huiusnbsp;ladaia cr aliorum fratres ordinati funt adcultumzynbsp;operas 'm domo domint, numero ut in Neemict fenbitur,nbsp;oóiingenti uigmtidua. Il Porro Adaias filius leroham, filii fur, filii Mclchiæî 6cMaal'ai, filius Adid,nbsp;filii kzra, filii Mofollä, filii Mofollamith,nbsp;filii Emmer.- Adaiasfilius leroham, filius Pajfur,filij Malkhe. In Hecmia 'mtcr tcroham cr Pajfur fcribuntur Palalias,nbsp;Amazi cr 'Zacharias,patres fill) Malbite. Quorum franbsp;tres ibidem principes familiorum dicufttur,numero du^nbsp;ceitti quadraginta cr duo.Pofiea fequitur quod hic,crnbsp;Vlaafai uel Amajfcfai filius lahafera, alibi Afarael, filijnbsp;MefuUam, alibi Ahafai, fill) NlefiUemith, alibi MeJeUnbsp;moth,filij immer,alibi Immar. Vi difeamus Uariationemnbsp;propriortmi nominum apud Hebrteos. Et ut non audiannbsp;turlud^eiiaiiantesfuorum excmplariorum fimtmamfinbsp;dem,quafifcriptores codicu fuorum extra omnmmho-minum aleam pofiti errare non potuerint. IJ nbsp;nbsp;fratres quocy eorum principes per fami lias fuas,nulle feptingenti fexaginta: fortif fimi robore ad faciendum opus minifieriinbsp;in domo dei. Pratres iUorurn patres familiarum fiterunt magnalt;* fism,millefcilicet erfept'mgentorum ac fexaginta ui^ |
11 DIBRB HAIAMIM, Wi firenitos compleiletttium,otnnes ordinaH uini cultus in domodomini. 14 De Leuitis autem î Semeia fub,filii Ezricam, filii Hafebia de filiisnbsp;rari. I Bacbacar quolt;^ faber, amp; Galal, thania filius Micha,filii Zechri, fi^ii^^ !(, amp;Obdia filius Semeix filfi Idithun: SiBarachiafilius Afa,filiinbsp;na,quihabitauitinatriis NetophaO* Baäenus defacerdotibus,nunc de LeuitlSfCtt^^^^^ mimfkr'qs in teniplo fecundo, quorum primoref (fƒ***nbsp;imliarum patres hic nominantur, de filijsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, tnaias filius,crc. cr Bakbakar,Galal,llercs,ß'l''^‘^, nias filius Micha,filij Sichri,uel Sabdi,filij Afaph-^nbsp;dias quoq^ uel Abda,filius Semaid uel Sammud,figt;jnbsp;lal,filq le^ithan, ^3“ Berechias filius Afa,filijnbsp;habitatores fcributitur uiUarum Nethophatinbsp;Ner mti dicuntur Lcuitte urbis fandte, numeronbsp;eenti oóloginta cr quatuor.Extra enim Vlierofol)’’^nbsp;habitabant ,fed 'mtra tanplum fuo tempore offieij^rnbsp;gebantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Te’mon,filt; Ahiman: amp; frater eoru»'^^^ lumprinccps:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
Leuitlt;eportarij,Akub,TalmonAchiwan,t^^^‘ . : rumfratres,quorum caput cr primas eratnbsp;porta oricntali,in porta regis cufiodiebant,nbsp;Keen:« numerus annotatur centufeptuagintaiix'’''^ ’ Sellum ucro filius Core filii Abiafip^’ filii Core cum fratribus fuis, amp; den’*’ !’nbsp;tris fui, hi funt Coritæ fuper opera w**nbsp;fterii cuftodes ueftibulorum taberfl^^“ *nbsp;ôi familiæ eorum per uices caftror»»^nbsp;mini cufiodientes introitum* Alij la:uit£ cuflodes mtroitus templi', thefiaurorum, cr ad obfequiumdiuininbsp;primatem habebant SaUum filium Kore,filijnbsp;cum cater is Choritts Ulifubditis fratribus. 10 Phinccs autem filius Eleazaric^'^*'^'* eorum coram domino cum eo. . lt;-•nbsp;Pinkos filius Eleazari fiepe legiturnbsp;tempora, quernludteifabulaniurfempernbsp;in perfona Eliie,nunc Efiiree : quim uerifimiH^ I’nbsp;iwmenuel communefiiiffe multisfiacerdotibuSfP^nbsp;tumfihjs,uel circumferiptionem optimi cfnbsp;tis,qui flrenuitdte fua retulerit populonbsp;optimumfiicerdotem. SicutcrEli^nomenutnbsp;poft turn legimus, cr à Chriflo domino pro ‘’1nbsp;prophetaufurpatumefi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ii.mia. Porro Zacharâï fiUus gt;9 |
|
PARALIP. P RI MV y. ianitor portætabernaculi rcftimonii. Oinnes hielcdi in oftiarios per portas, ducéti duodecimîSCdefcripti in uillis proanbsp;priis t quos conftituerütDauid ÖCSanmelnbsp;uidens infidefua tam ipfos quam filios eorum in oftiis domus domini, SCintabernaculouicibusnbsp;fuis. Porto'orttw quidcm principalis erat Zach arias lins lAefeletni£, qui er principalis portte templi eußosnbsp;aßidebat, er alios orditutbat, quorum numero erant du-^cnti er duodecim, eleili ex Lcuiticogenere, ut partisnbsp;pfeeffènt, es“ cuflodiendis uaßs doimni er thefauris o^nbsp;tgt;^antdarc/tt. Quibus erßccundumfamiliasergeiteanbsp;l°gias certas diligenter aßignata ßtnt laca uiUarum ernbsp;^ogt;niciliorum,unde quifq; ßato tempore tteniens Hirronbsp;ßlymis officio ßto fatisfacerct Jccuitdum inßitutionetn 1 P^'imauam, que dDauide ac Samuele décréta eß er or Rinata ßectmdum legem tts.oßs,ne quid unquam obmittenbsp;’¦f t«)- uel perperamßeret, (ed diligenter er fideliter o=^nbsp;’’^’'itcoinplerentur. idqiper ßteeeßiones continuaduntnbsp;‘l^itotio ordinatum eß,per Pbinecs illius temporis,utnbsp;^‘doquid in tcmplo obßruandum cßßct ,fine negligentianbsp;fieretfemper er ubiq}. i 4 Per quatuor uentoserantoftiarqtado» I fientcm,ad occidentcm,ad aquilonem, 8Cnbsp;' adauftrum. Î Fratres autem eorum in uicuJis, ucnic-bantin Sabbathis fuis de tempore ufqj ad ^tempus cumillis. His quatuor Leuitis creditus erat omis Numerus ianitorfi, Seerantfuper éxedras,nbsp;V ^thefauros domus dei. ' Pergyrum quoqj domus dei moraban ^ürin cuftodijs fuis, ut quum tempus fuifnbsp;fetjipfi maneaperirentferes. Ad quatuor mundi plagas,ortum, occaßim, aquilo» er außrum,portlt;e erant quatuor,cominendatie Lenbsp;^itis,ut ßngulis fepämanis adeßent fecundum ordinentnbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;l^eedentes fibi ianitores, adeßc-ntq; eußodiendis exfa , ’'‘^gt;cubilibus,thefauris, er prctioßs omnibus curandis ^’^doino donüiu. Qui er hoc paäodrcumtotamdo-pro partis excubabät ßdcliter, quifq^ ßio temporenbsp;'jfiwo ntinißrädo,inane er ucjßeri aperiendo er- claunbsp;^‘^do ianuarumualuas, er adnumerando ad nüniße*nbsp;diuiiii cultus uaßa domim ßufficientiaad ßaerißeia^nbsp;^8 recludcndoßdeliter, .pehorum gregeerant Scfuperuafami •• ad numerum enim amp; inferebäturnbsp;numerum efferebantur. j Ij ^^ipfis amp;qui crédita habebant utenfi gt; o^^^^'^^uartjjpræerantfimilæ,amp;uino,8cnbsp;i'Jt, ^QjSCthurijöfaromatibus. ^anti^^q.^^j^^nidsciuicl^uiufncHramgerebattt: 0^- rcclußa, er redderent recludendanbsp;cj '‘*'*^ßaßanauar'ij,quorumufusneceffariuseßctl(gt;.nbsp;. ^^^pori. QuorMnquidftttietiainddiwmfirabdnt-i |
DIBRE HAI AM IM. liy ßnülampro hoßiß in numero er menßurafecMidumlenbsp;gem,uiniim quoq^ er oleum, thus er aroinata,ne quidnbsp;decjßct perßdo jacrißeio. His enim curisperßringebatnbsp;lex tfraeliticum populum ad tempus corredionis, doneenbsp;plenitudo temporis adueniret, er außrretur teinplumnbsp;manufailitmt,erfacrificiumpecuinum, quodernota*nbsp;Miter imminutumßiit in ßccHndotemplo,ubi erfacranbsp;tiora qurdam deerant ornamenta primi templi,area ßinbsp;licet urim uethummim, er rcliqua multa: doneejßirituanbsp;lis uerus ceternus er uniuerßalis dei cultus diffimderesnbsp;tur in corda fidclitvm per Euangelium Chrtßi er apoßanbsp;los de familia tßraelis,per quos iußu er dementia dei innbsp;totumorbem propagata eß ucra religio, er cultus dei in - Jßiritu er ueritate. 50 FilijautemfacerdotS unguentaexaro^ matibus conficiebartf. 5» EtMathathias Lcuites primogenitus Sellum Coritæ, in fide fuper opus eorumnbsp;quae in fartagine frigebantur. 5^ ^Porró de filiis Caath fratribus eoriî, fuper panes crantpropofitionis,utperfinnbsp;gu!a fabbatha præpararent. Adfignaßquoqsßintexfacerdotüßhjs aromatarij, quipro ßtffitu deccntiinfacrißcijs opera pigmentarianbsp;adhibercnt,ut omniaperßeerentur fccundülegem. Sicnbsp;lAdthatias Koritha fideliter curanß fartagines pro fa^nbsp;crißeijs officium fufeeperat illis temporibus. Nec ex C(tnbsp;hatitisalij deerant parandis panibus propoßtionts, pernbsp;ßngula fabbatha recentibus imponendismenßs.
Ifti capita Leuitarum per familias fuas, principes manferuntinlerufalem. Cantores quoq^ deßtmptierat ex families Leuiticis, qui in fuis exedris die noäuq; ex ordine diuino culuii adnbsp;ßßebant.Qita omnia in fumma,ut didlum eß diligenternbsp;obfruata funt à Leuitis, fecundu m familias er oj^cw,nbsp;domitto fecundum legem minißratitibus.
amp; Cis,amp;ßaaI,öcNer,5cNadab,
.Q Filius autem Ionathan,MeribbaaIî5^ MeribbaalgenuitMicha. a I Porro fiiii Micha, Phithon SC Mclcch, ScTharaagt; |
|
PARALIP. PRIMATS. 41. nbsp;nbsp;Ahaz auteni genu it lara : amp; lara gcnuit Alamath,amp;Azmoth,amp;Zamri.Zamria« tem gcnuit Mofa: 45 Mofa ucro genuit Banaa .• cuius filius Raphaia, genuit Elafa : de quo ortus eftnbsp;Afel. 44 Porro Afel fex filios habuit his nomini bus, Ezricä, Bochru, Ifmahel, Saria, Ob^nbsp;dia,Hanamhi funt filii AfeL Q«ie fequMitur ufq; ad ca(gt;itii finein,ad uerbum hd bentur in fine prtecedentis capitis, ubi ßeniamitarunbsp;familijs catalogM feribitur. Inxta Hebricos caufa eft, 'nbsp;quam coinntimfcuntur.Ego non uideo irreligioftim,fi innbsp;bislocis ludaicarumgenealogiarum ceremoniarum^nbsp;iudicio contemnendartvm, finiendarum pronbsp;pedicm, antiquariorum negligentia ac error nihil fideinbsp;prdiudicans irrepferit, in hoc libro quam maxime, quinbsp;ut ultimus habetur im hagiographis, fic incerto authorenbsp;tdtimusconferiptuseft,cf'Utuereor tun paucapaftusnbsp;incommoda cx fcriptoribiM,qui i« tanta propriorit no=nbsp;tninummolepißimafylua alicubi dormitarepotueruntnbsp;er errare,quemadmodum çy nos quoq^ in talibus lacisnbsp;operas moleftas er parum utiles dcuorauimus. Si quidnbsp;erratum eft, parum obßtturum ecclcfilt;e arbitrati,cupi^nbsp;entes in his er maiorismomentilocis,fiiperuenturosnbsp;eruditiores er ftudiofiores, qui longe utiliora er facranbsp;Hora aVaturi fint, ut h£c noftra qualifeunq} opella iuftonbsp;iudicio negligenda fit,dum longe meliora habebuntur adnbsp;mantmt. iios comparationeadprlt;scedentes contenti funbsp;tnas,defiitura lt;etate meliora Jperamus,noftro fieculo pronbsp;dejfe uoluiinus,ercteteros inftigafte dodiores, etiam ftnbsp;id fùturu fit cum noftro dedecore,qui dei foliusgloriantnbsp;er ecclefid nunc profiilum cupimus, A P V T X. Hilifthiimaute pugnabantcon tra Ifracl, fugeruntœ uiri Ifraclnbsp;Philifth æos, 8C cccidcrunt uuEnbsp;nerati in monte Gelboc» 2. Quum^appropinquaflentPhilifthæi perfequentes Saul amp; filios eius, pcrcufle-runtIonathan,6cAbinadab,amp;Melchifuanbsp;filios Saul. 5 nbsp;nbsp;Etaggrauatum eft prælium cotra Saul, inucnerunt^ eum fagittarq, amp; uulneraue runtiaculis. 4 Et dixit Saul ad armigerum fuum, Eua gina gladium tuum, Sc confodias me t ncnbsp;forte ueniant incircuncifi ifti, 8C illudantnbsp;mihi. Noluit autem armiger eius hoc feccnbsp;re, timoréperterritus t arripuit ergo Saulnbsp;cnfem,amp;irruitin eum. y Quod quum uidiflet armiger eius, ui^ delicet mortuum effe Saul, irruit ctia ipfenbsp;in gladium fuum,amp;i mortuus eft. obmiftis multis qute 'm libris Samuehs de Samuele et niBRE haiamih. |
Saule narrantur,etiam Dauidis unâionc,fi)um tantum narratregniSaulis, ut perueniat ad Dauidis regnum,nbsp;quod fcopus eft huius hiftoriie.Appeterdt tempus,nbsp;Dauid cxercitatus malis à Saule, fubleuandiis eftèt 1« T«nbsp;gnum,ad quodeleHus,er à prophetainunéiits,uiucntenbsp;Saule peruenturus non erat. Quific cum filiftnbsp;Gelboe aPhilifthiCis circumuencus, ut ejfugiédi abejfttnbsp;locus, feipfitm maluit occidere,qu.im ludibriufieripcr^nbsp;petuisdeilfraclis populi eledi er fuisbofiibusPhib=nbsp;fthlt;eis.Patet autemfitgijfie Jfraelitas ab Saule fo'onbsp;cumfilijs armigero, quos fecum occidendosnbsp;ratjprxdidione Samuelis praterita die. é Interqtergo Saul,amp; tres filii eiusA‘’*” nis domus illius pariter mortui fuflt*nbsp;Omnis domus ucl tota familia Saulis dicitiffnbsp;quia omnes qui fecum exierant ad pra:lium,cutnnbsp;cififunt. Alioquinon eft finita familia Saulispef^^^'nbsp;than, fed auda'mdies magis, ut diilum eftinpnot^''^’nbsp;ty filius Saulis illi in regno fitcceftit. •7 Quod quum uidiflent uiri Ifracl qu**** campeftribus quia fugerunt.amp; quia ttiot'nbsp;tuielTent Saul ac filii eius, dereliquc’^*?,’?nbsp;urbesfuas,SCfugerunt.ueneruntfeP^*^^nbsp;fthiim,amp; habitauerunt in eis. 8 Die igitur altcro detrahétes Philift^^*” fpolia cæforum, inuenerunt Saulnbsp;eius iacentes in monte Gelbóc. rnbsp;Quum^ fpoliaffent eum, 8Cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ fentcaput,armis^nudaffent,mif^‘'‘’?*^* terram fuam, ut circumferretur,nbsp;dereturidolis fuis templis ôCpopul'®*nbsp;In Gelboe montibus occifus eft Saul, quod uidenbsp;ij qui in uaUe cis lordanem crant prope Gelboenbsp;quifq; ut potuit,falutë pedibus redimendo, cre^*^^nbsp;lifth^K redeundo ingrotiam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ;
omnia fcilicetquae Philifthiim fece’’^^ per Saul,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, confurrcxcrunt fingul tium, amp; tulerunt cadaucra Saulnbsp;rum eiustattulerunt^ ca in labcs,nbsp;licrunt ofla eorum fubter quercy5^^.nbsp;cratinlabcs,8^ieiunaucruntfcpt^‘^*^j„f,4anbsp;Palxftinorum deus erat Aftaroth,etnbsp;ius templum fuftienderunt Saulis arma.nbsp;corporis illius ad murum Beth dagon urbh,nbsp;muele diciturBeth fan.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• IJ nbsp;Mortuus eftergo Saul proptefP’'^“ cationem fuam, eo quod pracuaric^t” in dominum quod præccperat, Si.nbsp;ftodierit ill ud.-fed infuper etiam pY^^nbsp;famconfuluerit, 14 neefperaueritin domino.propt^*-intcrfecit cum. Sc träftulit regnuu* ’ uid filium Ifai* |
PARALIP. PRIMVÎ.
Ex décréta dei tnortuuf cft Sctul, propter tranfgreft poneni ßant coittra damituim, cuiui uerbum non fcruxnbsp;^‘ttin fado Amalechitarum:?y tandetn etiam intersnbsp;^°ê.‘iMtPytonijfam, qnum iit dominm deitmßieritrenbsp;'^l’UeritjQr iUiui mandi/to exaéle obfe^ui.De falute utnbsp;’¦0 Kel ditinnatione ilUiK di/putare non expedit. Non hicnbsp;ßfibitur damnatui Saul, fed transhtivm regnum ad Dinbsp;^‘dcm dudum eledum ZJquot; tMtdum 4 dotnino,cr id tri»nbsp;luda,cui promißio feruabatur ex teftamcnto lacobnbsp;^nturi,quia enbn dominu non recjuifiuit^occidit euntnbsp;^niinui y ZJ' regnutn tranßulit in Dauidem filium iftti.nbsp;uide in ultimo capite primi Slt;tmue!is,
lt;C A P V T XI.
Ongregatus cftigitur omnis îf-' ^5' rad ad Dauid in Hebron,dicésînbsp;Os tuum funiuSjôf caro fua.
Heri quoq; ôC nudinftcrtius
àl
'“«ladhuc rcgnarcrSauI.tu eras quiedu^ S( introducebas Ifrad î tibi cnim di^nbsp;’‘^^‘lominus deus tuus, T u pafces populûnbsp;Ifracl, filt; tu cris princeps fuper po^nbsp;J Pulum mcum Ifrad,
Vencruntcrgo omnes maiores natuIL-tad ad rege in Hebron,ôC inijt Dauid cum fis foedus in Hebron coram domino tun«nbsp;*erunt^ eum regem fuper Ifrad, iuxtafernbsp;•Uonem domini in manu Samuel,
Quod hic [cribitur, non ßatim contint poß occubi ^Saulis: cr in libro Samuelisfecundo quatuorßrinbsp;^'^ita interponuntur de ciede Amalechitie, oui diade»
Saut» dttul^‘it,de plandu Dauidisßtper Saul zx lo de undione celebri prima Dauidis in liebron,denbsp;ad uirof tabes, depmlio uirorîi Abner crnbsp;•^^yî/i/î Dauidishi Ucbronnatis, de remilßa Dauidiuxonbsp;''(Hiichol ab Isbofeth,Gr occifione Abner cr Jsbofeth,nbsp;^orum^; uindida. Poßinquamhicomniadn libro S(t=nbsp;^lisßijßcienter expHcatd, cr hic omi/fa, hoc capitenbsp;’quot;tbor profei^uitur, ^U‘t etiam alibi parthn fcripta funtnbsp;promotione Daui^s in regem, fuper totum ifraeletttnbsp;^°'tfenfu z:r opera omnium trtbuuni ifrael.
¦^bqt qucçp Dauid amp; omnis Ifrad in le ^Ufalem .hæceftlebus, ubi erant lebufæinbsp;.quot;abitatores tcrræ,
tïixerunt^qui habitabantin lebus ad ^^uid, Nô ingredieris huc.Porrô Dauidnbsp;6 ''Pitarcem Sion,quæeftciuitas Dauid,nbsp;,1‘lixit^ Dauid,Omnis quipercuiferitlenbsp;in primis, erit princeps ôC duxgt;
Rendit igitur primus loab filius Sarui^, U princeps,
ç ^abitauitautemDauidinarce,amp;idcir ® ^Ppdlata eft ciuitas Dauid,
,^'c obmiffa itate Dauidis, ZT annorum fupputatia fegno iKck zsquot; tfrael, quad i« Samuelis libro legb»nbsp;^^tiontodo Hierofflyma regn i federn pofuerit^aptanbsp;Sion, ßrtituditte loab pr^cipua» hie (tribitiflf
DIBRB HAI AM IM. lié
er alibijhic tarnen de cicis zf claudis ftletur,fufficicn» teribidemannotatis.
Aedificauit^ urbem in circSitu à McL Io ufqj ad gyrum î loab autem rdiqua ur^nbsp;bis extruxir.
Arce Zion Dauid mûris cinxitßrtißimis, aggeretn comportando zr hnplendo inter muros terra lapidibus,nbsp;zy' multiplici materia erigendo in altunt tumulos pernbsp;gyru/m arcis,in cuius medio domus effet regia. Dubiumnbsp;autem Hebrats eß de M.illo, quihuf^m putantibus im= Miiio iwnbsp;pletionem pro aggerecomportato did Millo; alifs latitunbsp;dinemintra muros craggeremcomprehenfam. Veriusnbsp;palaiium publicum uel praetorium dici poteß, pro negonbsp;tifs expediendis publicis zr facris.loab autem rcliquosnbsp;urbis muros reßituiffe, et ruinas refteiffe inteüigitur fuanbsp;cura ZSquot; confilio, uel circa domum régis extruxiffe do»nbsp;micilia nülitum,ubi exercitiisfcmper paratus aderat adnbsp;régis ac ducis imperium,
9 nbsp;Proficiebat^ Dauid,uadcnsamp;crcfcés,
amp; dominus cxercituum cum co,
ProßcitDauidgloria ZT diuitijs, regimiiwfando et fideli, femper debono in melius, zs“ magnißcatus eß 4nbsp;domino,cuius fauore adiuuabatur,à quo et eledtts erat,nbsp;cui zroon imputauit etiâmagna peccata, quem in ex»nbsp;emplum effe uoluit fidei fiduci^e in dcîi ,Jfgt;eculumqfnbsp;pietatis ac prouidentite diuma omnibusfidelibus, maxinbsp;meautemregibus,
10 nbsp;Hi principes uirorum fortium Dauid,nbsp;quiadiuuerunteumuc rex fieret cum totonbsp;llraele,iuxta uerbum domini quod loquunbsp;tus eftad Ifrad,
Catalogus deßribitur ßrtißimorum uirorivm, iuxta gyadus nobilitattim,quas non ex fanguinisgenerofitatenbsp;ac profapia oßmauerunt prifei, fed ex fideli opera, ZTnbsp;magnorumfacinorumgloria affecutifunt.Commendannbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•*
tor autem 'tn primis heroes iUi,quod ducesßerir.t exfr=gt; quot; cituum militarium, omnem fuamßrätudinemantmi zfnbsp;corporis eo deßnaffe^ ut Dauidieledo domini regi innbsp;manus dorent z^ in legitimam poßeßionem totumre»nbsp;gnu/m lßacliticiiin,fecttndum uerbum domini quod didinbsp;eerantàSamuelc. Hocauteinficpromulgatumcratacnbsp;publicum ,ut non folum Saulum z^ tonathan non late»nbsp;retjßd totumlßaclem, qui tarnen neglexerant promo»nbsp;Uere fibi in regem chrißum domint.Hutic itaq; prüden»nbsp;iia,confjtio,ßrtitudine, toieraneiazrfuispcricuUsprcfnbsp;mouerunt, domino famulantcs, pifßimiq; cultores dei,nbsp;Ëdotii fine dubio à duce fuo Dauide, quum exiliumgyanbsp;uißmumßontepro zr cum iüo longo tempore toléranbsp;rent,ieternd bonorum memoria digni, ideoq^ tarn dili»nbsp;genter conferiptaßtnt ipforum nomina, tam hic quàtttnbsp;itt Samuelis fecit»do,non fine orthographite difeordan»nbsp;tia,ut fieri folet in omnibus hifioriarum feriptoribus,
11 nbsp;Et ifte numerus robuftorumDauid.-Iesnbsp;baam filius Hachamoni princeps inter trinbsp;ginta î ifte leuauit haftam fuam fuper tre*nbsp;centos uulneratos una uicc,
^fdicimiis ex pr^cedentibus wpiittu uorietditnt
-ocr page 432-|
PARALIP. P R IM VS. non adiiertere.-qui cnim primiu hic dicitur lofoheaht Nominü ua In« Hachinoiü,i'S in Samuele fcribitur magis authenticanbsp;ßrtaßis orthographia,lo/èbbafebet Thaachmuni,quemnbsp;loßphtMiequecorruptouocabulo, exHebra:o Qrtccimnbsp;failo,£ufebiumfilittm Achimee uocauit: de quo uideaxnbsp;in Samuele,qult;e adnotata funt. Uic autem primus quo-itiodocunq; nominatta nobilißimus inter triginta,uelnbsp;potius inter flrenuißimos militum duces, quorum unusnbsp;in tribus habeaturßrtibus, plures cnim tam in Samuelenbsp;quàm hic numerantur quàm triginta. Ir prfwwî haßamnbsp;leuauit,id efl,proftrauit impetu uno, uel pratio uno,trenbsp;centos uulneratos, quandocumpaucisuelfolus aggref-fus eßet o{lmgentos,quos occidiße pro more rumorumnbsp;»W tfßo iaildtumßiit,cr feriptum in Samuele, Ommnonbsp;enim feripturaßolet feruareloquendimodttm popularnbsp;rem, quo hoflium flrages or cafus exaggerantur quan^nbsp;tum fiert potefl, idc^ no prictcr decorum,quum res optinbsp;me eeßi/fe narrantur contra hoßes iam oceißos. IX nbsp;Et poft eum Ekazar filius Dodo Aho.* hites,qui erat inter tres potentest JJ nbsp;nbsp;iftefuitcû Dauid in Phcfdomim,qiian do Philifthijni cengregati funtad locum ilium in præliumî ô^eratager regionis iEnbsp;lius plenus hordeo,fugerat^ populus à fanbsp;cie Philifthinorum» Secundus, Eleazar filius Dodo Ahohites, Pic cum Dauidefiiitineapugna quum GoliadinAphefdamiMnbsp;occidiffct,iamq; jirages maxima fieret PabeflinorMn fitnbsp;gientium,ubi contigit quodnunchic fcribitur, quumnbsp;priufquam occideretur Goliath populus ifrael toties fitnbsp;giffet. Q£od uero hie hordeii alibi lentes fietiffe in agfonbsp;memorantur, non magni momenti eft, quum utrunq} tnnbsp;uaHe potucrit pariter creuiffe, uel meßis tempore coUenbsp;(laiacuiffe. 14 Hi fteteruntin medio agri, SC défende» runt cumt cü^ percufliflent PhilifthaeoSjnbsp;dedit dominus falucem magnam. Hie ergo Eleazar cum fuis,quos audacia fua incitas bat,pariter confiftentes,agrum deftafttrunt,Gr infiftosnbsp;hoftts trucidarusit, auxiliaiKe eos domino,ui{loriarumnbsp;largitore cr propugnatore fidelium : quod in Samuelenbsp;Mtius firtitudim tribuitur,qui reliquosfuo exèplo con-firmauit,animumqi addidit. ly Defeenderuntaute tres detrigintaprin cipibus ad petram, in qua erat Oauidadnbsp;fpeluncam Odollam,quando Philifthqmnbsp;fuerant caftrametati in ualle Raphaim.
|
DIBRB HAIAMIMgt; 19 nbsp;nbsp;dicens, Abfit ut in cSfpeflu dei mâ hoc faciam, ôC fanguinem iftorum uirorun* bi bam : quia in periculo animarum fuarumnbsp;attulerunt mihi aquam. Et noluit bibet«nbsp;hæc fecerunt tres robuftiflîmi. Tres omiuum primifirtes in Samuele nominati, amp; quid egerint ibi uide, Tertius ibidem Sammaftribitur,nbsp;quihictacetur,non dubito fcriptoris olimuitioi^ê^*^nbsp;dus hoc loco. ^[AbifaiquoqjfraterloabipfeeratP’^*” ceps triii, ôc ipfeleuauithaftam fuainco*’nbsp;tra trecentos uulneratos, amp; ipk eratio*^®^nbsp;tres nominatus, ii nbsp;nbsp;amp; inter tres fecundus,inclytus ceps eorum: ueruntamen ufqj ad tresP*^*^ mos non peruenerat. Abfai alibi Abifai fcribitur,jrater Ioab,filius in fecundo ordine uel ternorio primus cr nobilioi'nbsp;res tomen tres non equauit. ^anaia filius loiadae uiri robuftÜf**”*’ quimulra opera perpetrarat de Cabft^*^nbsp;ipfe pcrcuflit duos, Ariel,Moab : Sinbsp;fcendit,SC interfecit leonein medianbsp;na tempore niuis. Et ipfe perçu flit uirum Aegyptiö, ftatura erat quinqj cubitorum, Si h3nbsp;nbsp;’ lanceamutliciatorium texentium: dit igitur ad eum cum uirga, amp; rapi’’^/nbsp;ftam quam tenebat Aegyptius in'”®*' *nbsp;de interfecit eum hafta fua. ?,4 Haec fecit Ba naia filius loiadae, inter tres robuftos nominatiflimus» jnbsp;intertriginta primus, ueruntamf*’ ' tres ufqj non peruenerat: pofuitaut^^'^ Dauid ad audientiam fuam. ,nbsp;^Porrófortiflïmi uiriinexercin»^,nbsp;hel frater Ioab,Elehanan filiusDodonbsp;Beth lehem, Eanaia alibi Banaiahu, frequenti dißiini^^i^^^^ bitur,Aegypti'.impercußitcroccidit,ftali‘’^f..^,^nbsp;tem quinq; cubitorum: inSamuclediaur»lt;^^.r,.j^nbsp;/fedaculo, in manu habentem horribilisnbsp;haftam,qualcm Hebrai pro more comparaiKnbsp;tcxtoris,quem auxilio dcifi-etus, baculo autnbsp;git reddere haftam,qua occidit Aegypii^'^’nbsp;mana uirtute,fed diuina. Sammoth Arorites,Helles A« x8 Ira filius Acces Thecuites Abi^^nbsp;nathothites, Sammoth Harorites, UelezPelonites, Ar quo^ mendum effe, non authoris,fedfi^‘^‘’^^^nbsp;quo in Samuele fcribitur,Samma Haroditchnbsp;rodites,Helez Paltites,lrafilius ikes,^^^- . Sobbochai Vfathites,Ilai Aho » Maharai Netophathites, Hdc«nbsp;BaanaNetophathites, |
|
PARALIP. P RI MV S. ' Ethai filius Ribai de Gabaath filiorutn ßeniamin,Banaia Pharathonites, Sibbechai,alibi t/iebunai fmbitur,Hußitite!.llai hic o^bi Zalnion diélm Ahohites. Heledhic,in Samuelenbsp;Helfb. Hurai de torrente Gaas, Abihel Arba^ whites, ^5 Armoth Bauramites, Eliaba Salboni^ tes. Hurai hic,ibi Kidai. Abiel hic,alibi Abi albon Araba Afmofèt Baharumites hic,alibi Barhumites lüe=:nbsp;. ^befi Filrf Aflem Gezonites /Jonathan filius “ageAraritcs, b'ilij Hafern Giffonitet, lonaihan filitK Sage Harari ^^i:pro quo in libro Samuebs legitur,Bne lafen lonathä,nbsp;Haroritei, Excufcnt hic ft pojjuftt ludlt;ei menanbsp;^‘‘^gt;fiueparalipomenon,ftue SamueUs abcrrorefcrianbsp;pioru/ni.vidctur hic locus correäior, quam qui 'm Saanbsp;*gt;tuclehacuice. Achiam filius SacharArarites.EIiphal filius Vr, Ahiam filius Sachar,alibi Sarar. Elipal filius Vr ; I» Santuele,^ipheleth filius Ahasbai filij Maachatt. Hepher Mecherathites, Ahia Phclonû tes, Hepher Macherotites, Ahia Pelomtes : pro quibus iuobus in Samuele legunt HebraiEliamfilitK Achitoanbsp;fèlGilonitis. Hefro Carmelites, Naarai filius Azbai Hezro Camtelites,alibi Hezrai,NaaraifiliusEsbai: olibi Paarai Arbiteslegitur, lohcl frater Nathan, Mibahar filius A- gt; Satai, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Seke Ammonites, Naharai Berothites Jrmiger loab filh Saruiæ, IraIcthræuSjGarcbIcthræus, Vrias HethæuSjZabad filius Oholi, Adina filius Siza Rubenites princeps , Rubenitarum,8Ccumcotrigintaï HananfiliusMaacha,óClofaphatIVla-thanites, “4 OziaAftarothitcSjSammaSilchicIfiln , Hotham Arorites, ledihelfilius Samri, SCloha fratereius . ^hofaitcs, ElielMahumiteSjamp;Ieribai, SClofaiafi-4^ ‘H Elnaem,amp;Iethnia Moabites, Elielamp;Obed,amp;Iafiel deMafobia. , ^°flfrater Nathan:'m Samuele ïgal filius Kathan lea ^iur.rteindc hic Mibharfilius Gerüibidem isiizoba finbsp;G«li. Catera qu£ fequuntur fimibter habent, ufi^nbsp;Criant Hethaum^qui cum 'm Samuele ultimus nomi=nbsp;^^^e^hoc tarnen loco pbiriini adfuuntur,ut Sahad, Adinbsp;tribup.uben\cumtrigmta fortibus alijs,Hana{tnbsp;ZT lofabat,Vzias,Sama, çr laiel,lediel,lohafnbsp;IcnW, lofoia, lethma cum cateris, Htec |
¦'DIBRE HÄIAHIH. ±17 pwifr neeeßitatem difeußimus poft pr£cedentia, Utnbsp;diffonantiam Hebraicorum nonürutm negligere difceanbsp;remus,reijcere^ non in authorem feripturafed in mennbsp;doforumcodicum fcriptores,ucl inuitisïud(efS,finetlt;tnbsp;men praiudicio fidei,ueritatis er moriim. fCÄPVT XII. I quoqj uenerunt ad Dauid in SicelegjCumadhucfugcretSaulnbsp;filiumCis, qui erant fortiffiminbsp;Siegregq pugnatores, ± tendentes arcum, SC utraq; manu fun^ dis faxa iacientes, ôcdirigentcsfagittasîdenbsp;fratribus Saul ex Beniamin. 5 Princeps Ahiezer, 8c loas filfi Saamaa, Gabaathites, 8c lazicl SC Phallet filii Az-moth,amp;Baracha,amp;Iehu Anathothites.
S nbsp;loela quotp amp; Zabadia filfi leroham de Gedor* Catalogus ßrtiumuirorumannotatur,quipaula(im ex omnibus tribubus Dauidi coniundi funt, tarn exilijnbsp;er perfecuttonis tempore,cu effetfùgitiuus,quàm cumnbsp;iam in Hebron à tribu ïuda confecratus effet m regem,nbsp;quot;Venerunt autem ad auxilium iUi praftandum contranbsp;ISaulfCum adhuc uiueret^ 'mdignabundi deiniqua perfenbsp;cutione Dauidis, quam frrebat à Saule, optime meritusnbsp;miles.imo militum dux, quern paßim audiebant à proanbsp;phetaSamuele'mundum inregem. Sic enim uoluntatenbsp;er prouidentia dei inftigabantur optimi quiq^ uiri, adnbsp;adiuuandum partes Dauidis 'mnocentißimi uiri contranbsp;Saulum,qui uerfus erat in amentiam, cr tyrannum poanbsp;tiut agebatffiiritu improbo exagitatus,quàm rcgé.Cumnbsp;igitur patria extorri5,er à ludaa profitgus,beneficio renbsp;gis Geth habitaret,pauco tempore,in Ziklag, exercitanbsp;tißimt quiq; crbeBicofiuiri deficiebantàSauleadDanbsp;uidem,ipfivmadiuturi,beUigerantesfiindislapidim,ernbsp;arcubus iaciendo fagittas, utraqi manu utentes pro dexnbsp;tra.Quortm mtdti etiam de tribu Beniamin erant fraanbsp;tres Saulis,hoc eft,contribules: multi quoq^ de tribubusnbsp;alifs, de quibus poftea. Beniamitarum autem duces ernbsp;pracipuierant, Abiezer cum fequentibus uigintitrianbsp;bus, ex notmne cu cognomimbus nominati, qui exofamnbsp;babentes iniquitatem Saulis, 'mnocenti zrfideliß'imonbsp;Dauidi eledo fife iunxerunt,ut no fiterit mirum, fi hocnbsp;Saul legre tulit, cr pro omni uirili huic malo fuo,ut puanbsp;tabat,occurrere cupiebat. Veruntamen uideturhaefornbsp;tißimorumuirorum defidio ad Dauid fadapropefianbsp;tttm uitlt;e Saulis,propter quod er fuccubuit,contra Plt;t«nbsp;iaftinosdimicans. Omnia en'tm diuino ordinefiebant^ 00 |
|
V PARALIP. PRIM V R er 'proficiebant ad regnum Dauid 4 donüno^ Scd Sc de Gaddi transfugeruntadDa^ uid, cuinlatcretindcferto, uirirobuftifli«nbsp;nii,6lt; pugnatores optimi,tencntes clypeunbsp;amp;haftam: facies eoru quafi facies ieonis,nbsp;amp; ueloces quafi capreae in montibusï
tertius,
1X Ethi fextuSjEliel feptimus, IJ nbsp;lohanan ociauuSjEIzcbad nonns, 14 nbsp;leremias decimus, Machbanai unde^ cimus.. IJ Hidefilijs Gadprincipesexercitusï nus centum minoribus præerat SC maxigt;nbsp;mus mille«. Ex tritw Gad iam ante cr 4 prmci(gt;io exilij Dauid in defer to Maan gt Zipb^multi ßrtißimi uiri fe iUi iuitnbsp;gebant,fidë fuam teflatt, cwm adhuc de quoticUano perinbsp;ctdo timendu/m ei erat, pauperinbsp;nbsp;nbsp;uagabudo,nufyuant tuto. Erant nero armis exercitatißimi, audacet animo^ ueloce! er robußts corporibitf, ut ucrbii idaffegui uixnbsp;poßit,ut caprearivm 'm montibut pernicitati eompararinbsp;potuerint. Ex nomine, ordinatirnq; eorum principalio=nbsp;rei undeeim annotantur,o}nttes Gadditte, Gr ali/t multtsnbsp;prlt;epoßti:ciuorunt minimin perfequi erfitgare poteratnbsp;Dirpentati»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘dioi, maior uero ex iÜis miüe aduerfarijs negotm facejjère audebat. Facile poterat diuina uirtuf Dauident eonßituiffe 'm regium flatum. Gr nuUo negotio : [edficnbsp;dijpenfat fua opera,ut mimme cernatur dei ordo,maxi^nbsp;me uero humana ratio,cum contrario nihil ibi proficiatnbsp;arbitrium hominum, omnia autem pendeant ex prouisnbsp;dctttia dci, iju£ utitur ad 'mflitutum fuu humanis quidentnbsp;itiribui,fed quoi ipfeprtefiat, quomodo et quantu uult^nbsp;non pro arbitrio hominn. IftifuntquitranficrGtIordanemmenfe primo, quando inundare confueuitfupernbsp;omnes ripas fuas,ôc omnes fugaueruntnbsp;quimorabatur in uallibus ad orientalemnbsp;plagam 8C occidentalem. ¦ Eortiiudo horivm Gadditarivm uel maxime ex hoe liquet,quad lordanem fluuium,m menfe primo,maximenbsp;ad niuium defluxum, aqun abnndantem, gt littoribuinbsp;fupereffluentem permeabant, gt hofiesfideliu gentilesnbsp;fiigabant ex locis uiolenter poffeßis circa lordanis ftu=:nbsp;enta,'mde firenue eijciendo ad omnes mundi plagas. Tanbsp;libus uiris Dauidis legiones continuo augebantur. 17 nbsp;Vcncrunt autem SC de Beniamin, SCdc ludaad prsefidium in quo morabaturDa uid« Qua raüone autem GT quibus conditionibus Benialt;* mit£,fi'atres Saulis,uenerint,Gr fufcepti fintaDauide,nbsp;quiilloritperfidiam ad fefirmidare poterat, non enimnbsp;fubito Gr temere recipient funt reconciüati hofles, GTnbsp;qui deficiunt à fuis dominis, hic dicitur,eos fcilicet fibinbsp;ïiftxijjè,quofdamconfiantifiima:fidei uiros,è tribu I«*nbsp;GT hos (tmicosamp;’ confanguineos, quorwmg!r‘tM |
18 DIB RE HAIAMIM. epromißis niteretur, etperfuadereturDauidadipfisnbsp;credendivm. Veniebant autem ad pr£fiditvm iüim 'mfo^nbsp;litudine,j^onte fe iÜi deuouentes, gt auxihtmtpro“nbsp;ntittentes, Egreffus^ eft Dauid obuiam eis,amp; aitï Si pacifice ueniftis ad me ut auxilieniininbsp;mihi, cor meum iungatur uobisj fi autemnbsp;infidiamini mihi pro aduerfariis mcis, cunbsp;ego iniquitatem in manibus nó habeam,nbsp;uideat deus patrum noftrorû,ôC iudiccL Tentât Dauid iüorum ßdem GT animos, humaniter alloquendo,fimplicitatemfuam ac fidem teflado,nbsp;lemGT uicißim abcis exigitidominocaufamcoitti”^^nbsp;dat,fidei patronum, gt uindicem perfidi£. 19 nbsp;Spiritus uero induit Amafai princip^^ inter triginta (gt lt;lt;it) Tui fumus,ó Dau*“» amp; tecum fili Ifaijpax pax tibi, SC pax adi^quot;nbsp;toribus tuis, te enim adiuuat deusnbsp;Sufeepitergo cos Dauid,SC cóftituit pri**'nbsp;cipes turmæ« Amofai hic,uel fecundum aliquos Abifai,anb)ii penfitate arrepto^ uelut /piritu magnifico, profinbsp;commilitonibtn fidemfitondet, gt operas magnil’^^nbsp;ut omnia fibi Dauid polliceri poßit, de omnibusnbsp;ris, ut nihil prorfus addubitet. Tui ait fumus, ónbsp;GT tecum femperfitturi,6 fiU ifaLSalutem optanU^^nbsp;paratipromouere erdefindere eamtotauiriM^^nbsp;nihilfiniflrü fufigt;iceris dealiquohorum,firtt(U^^nbsp;munem tecum experiri uolumtts,quam adomét^’nbsp;nbsp;nbsp;m tibi feruari,Gr augeri neutiquam dubitamus,e^?^,^ minum tectvm fiiific femper, gt affiiturum cre^^'^quot;nbsp;Eos ergo affumpfit focios, Gquot; duces pofuit turJU^^'-Quorum auxilio fi-etus,Amalechitarum pradainnbsp;kelag reduxit, GT per omnia femper uidloriofusnbsp;tit contra omnes hofies. 3.0 Porró de Manaffe transfugeru’’’-,^ Dauid, quando uenicbantcuPhilift*’*’^nbsp;aduerfusSauI,ut pugnaret, SCnofl'^nbsp;runteos, quiainito cófilio remiferö^J pnbsp;principes Philifthinorum,dicent«^*-^{ïnbsp;culo capitis noftri reuerteturadnbsp;fuumSauI«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ia Quando igitur reuerfus eft trans fugerut ad cum de Manafie, ^.4nbsp;Sciozabad, 8CIediel,8c Michael,nbsp;8C Eliu, Sc Salathi, principes mibi** Deficerant iam etiam ad Dauid ex tril»*^ cumGadditis, cumimmineret bellum idudnbsp;rum ultimu contra Saul, quo gt uitlus efl,nbsp;eet confilio Satraparu Philifth£orum, remi/fu^ 9nbsp;uidad Zikelag,nolentium fidereDMidinbsp;tutte en'tm uenerant hi uiri Manaffei, GTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f^tef rum ftragi accurrerunt. Vbi notandum ,fup^‘‘ Ultimos firtium nominatum ex Beniamitisnbsp;GT hic Idnah, primas duos ex trigmta fepteni gt;nbsp;Samuelis nominatif,de quibus controuertitw XI |
|
PARALIP. PRIMVJ. tKtmfùmnt, quibufdam £flintintibiK D’itui^ ^nonwM ßtijj'e:uerivin fu^cruacaneum frerit de nominbsp;nibiu difcutere curiofiuf. hi præbuerunt auxilium Dauid aducr.-hls latrüculosï omncs enim erant uiri for* hffijnijöi faéii funt principes in excrcitu. Sed 8c per fingulos dies ueniebant ad ^auid, ad auxiliandum ei, ufqjdum fieretnbsp;gfandis numerus quafiexercitus dei*nbsp;flrenuißimi uiri de tribubm ïuda, Beniamin^nbsp;^‘‘^gt;zrMatutjfe,reliquortvin fitpputdndorufacile pritfnbsp;'iffs ac duces ,fùerunt continuo duili etiam uiuentenbsp;^‘“^kamp;'fub regno lsbofeth,i quo pduldtim difceffèrut.nbsp;^^^uitq-cum Dduid exercituiiUujirißimoruuirorwnnbsp;^beroMn,donecinimnKnftmteudderet. . ^llftequoqjeft numerus principficxcr , qui uenerunt ad Dauid cumcffetinnbsp;^^bron,ut transferrent regnum Saul adnbsp;^^*ii,iuxta uerbum domini. Qjtdntus fiierit exercitut Dauidis cum ddhuc i« He t-egnctret, confcquenter per ßngula ddiwtdtur,nbsp;^‘foruin operd cr robore, ßde O' prudentia, regnumnbsp;^ftdelts totius obtinuit. O'omnibus hoßibus fuperiornbsp;femperfiiit. y Filii luda portantes clypeû SChaftam, fex millia oâingenti expediti ad prælium»nbsp;De filiis Symeon uirorufortinimorumnbsp;5^. ’^P“g'^3ndum,fcptem millia centum. De filiis Leui,quatuor millia fexcenn. loiada quoq; princeps (dejlirpe) Aaron,nbsp;6C cum eo tria millia feptingenti. *9 SadocetiS puer egregiæ indolis, ædo* «lus patris eius principes uigintiduo. î'» Defiliis auté Beniamin fratribus Saul, tria millia,magna enim pars eorum adhucnbsp;fequebatur domum Saul. h ^Porró de filiis Ephraim uiginti millia ociingenti, fortiffimi robore uiri nominanbsp;ti in cognationibus fuis. Et ex dimidia parte tribus Manafle, decent amp; odo millia, finguli per nominanbsp;hiauenerunt ut cöftituerent regéDauid. ^De filiis quoqj Ifiachar uiri eruditi, q tiouerant fingula tempora ad præcipien*nbsp;duni quid facere deberet Ifrael, principesnbsp;ducentiî omnis autemreliqua tribus, eo*nbsp;jj’^'^’^ccnfilium fequebatur. ^Porró de Zabulon qui egrediebâtur ^d præîium, 8C ftabantin acie inftrudi ar*nbsp;bcllicis, SC quinquaginta millia uene*nbsp;J.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in auxilium non in corde duplici. . ^EtNephthalim principes mille, ôC eu '‘S inftruÆ clypeo ôC hafta, trigintaôCfc-jgPteni millia. Dan etiâpræparatiad prælium, Tl Et de Alfer egrediêtes ad pu gnam ôC |
DIhRE HAIAMIM. ^i8 in acieprouocantes,quadraginta millia. ^8 ^Translordanemaûi defiltis Ruben, amp;deGad,SC dimidia parte tribus Manaf*nbsp;feinftruâi armis bellicis, centum uigintinbsp;millia. De tribu ludd^quie ntdximderdt ûmnitvm,pduciores hic numerdntur, qudndoquidem ipfi ßbi Dduid communbsp;tii uoto regem etegerdnt, O' d pfmcipio pdriter partesnbsp;iTlius promouerdnt ßne cunddtione.Ex eis itaq^ primo^nbsp;r« numerantur ßoli,non tôtus ïudaicus populut^ßcut innbsp;atijs trihuum numerisinteUigu/ntur. OmneS ad militiatanbsp;apti numerati hoc loco, qui fefe ab initio Dauidißgt;ontenbsp;dcdiderantydlijs naniriim a^uc uel cun{ldntibus,uel renbsp;rum nouationi nihil intendentibut. De tribu luda princinbsp;pes exercitus, non totus,fiicrunt fex millid oHingenti,nbsp;De tribu Simeon milites ßrtißimifeptem miUid oquot; cen .nbsp;tum.Leuitariim ad beUa aptorum de tribus families erâinbsp;quatuor millia fexcenti. Sacerdotalisautemfamilidßlifnbsp;Aaron fub loiadafummo facerdoteerant numero trianbsp;miüiafeptingentLSadoch uero adhuc iunior cum ui^nbsp;tiduobusdefamilia patris fui ßmiliter accefferantinternbsp;primas Dauidi faueiUes.DeBeniamitis, quorum adhucnbsp;multi pro gloria tribus fuie Saulis regno fauebant, uenenbsp;runt tarnen tria miUid fortiumuirorü. Deßlijs Ephraimnbsp;illuflres milites aderant Dauidi ußj; ad uiginti miUia o«nbsp;ilingentos.Exdimidid tribu Manaffeds Sordanemdeanbsp;cem O' oSio miüia. Dequibusprius didum quomodonbsp;cumGadditis ipfumßrenueiuuerint,de iftfchar nonnbsp;folit ßrenui, fed O' eruditi ac inßgni fapientia pro: alijsnbsp;clari principes confultißimi partes iuuabant Dauidis nitnbsp;mero ducenti-Zabulonitarum erant quinquaginta milanbsp;tid,omncspif ßdeles ac animoßac ßrtißimi.Ex Nephtnnbsp;Um principes mille,militum uero armis inßruäortim trinbsp;gfntafeptemmiUid. Ex Dan uigjmtiodo millia fexcenti.nbsp;Afer quadraginta mitlia. Ex duabus tribubus Kube,Gainbsp;O' media iAanaßts ultra lordanemfefe Dauidi obtuleanbsp;runt propugnatores drmati,centum uiginti millia. 59 Omnes ifti uiri bellatores SC expediti ad pugnandum, corde perfedo ueneruntinnbsp;Hebron, utconftitueret regem Dauid fupnbsp;uniuerfumIfrael, fed amp; omnes reliquiexnbsp;Ifrael,unocordecrantutrexfieretDauid. Conuenerant hi pranumeratiomnes, adarnaiiara mis,uelprlt;eliumaggrejfuri, o' Dauidem fuo ipforunnbsp;nonüne,0' omnium caterorum qui domi remanferant,nbsp;regem confirmauerunt fuper totu ifraclem. Triduo connbsp;gratulati pariter,O' cum Dauid rege,domino deo ipfoanbsp;rum corda trahente,ut patet,ut ffonte fe fubderent iuanbsp;xtd timorem domint, o' legis iüofaicæ pra:fcriptd dirianbsp;gendos aegubernandos.
00 X |
|
' PARALIP. PRIMVS. pafram,uinum,oku,in,boues5arictesad oa mnem copia, gaudiû quippeeratinifrachnbsp;Tantoexmitui coinmeatuf procibo ey' fotudefi=nbsp;rebittur dß-atribui Judais, proximioribiM trtbu-bui omnia ncceffaria aduehebantur pro eis ^uide resnbsp;fnotii aderant. Charitate fratcrna mutuum comunicannbsp;tcj dona dei,quie ii:^ affàtim dominui largiebatur^cui etnbsp;Obdicdu te gratiot agebantur cum betitia generalid Difdmu^ placesnbsp;'***nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;re dnofidelem magiflratü,obediendu prompteregibtii canonice enflitutii,communi fcilicet uoto populoru, uel ¦religiofbru prmcipimt populi,impenfas in neceßitate etnbsp;amicitU gratia communicandas, non abhorrere à Leutnbsp;tico genere traélatu armorü contra impios pro ptft^nbsp;I» (KrfziK domini non folum cor régis, fed etiam populi,nbsp;^CAPVT XHI. Nqt autcm confiliû Dauid cum tribunis ôCcêturionibus ôC unL-uerfis principibus, SCaitadomnem coetu Ifraek Si placet uobis. Sc à domino deo noftro correboramur (uel egredicturfermo quëloquor)nbsp;mittainus ad fratres noftros reliquos in u?nbsp;niuerfas regiones Ifrael, 8C ad facerdotesnbsp;ScLeuitas qui habitant in fuburbanis ur-*nbsp;bium,utcongregenturad nos, J SiC rcducamus arcam dei noftri ad nos.* non em requifiuimus earn in diebus Saul.
Sum! gt;«0 ontniii cogitat de cultu dei pertinente ad bonum rei publice ßatum, arcamq; dni dei ifrael, qult;e à temporenbsp;tleli mortui,z!r toto regno Saulisueluti negleäa flabatnbsp;in Gabaa prope Cariathtarim in domo Abinadab: bancnbsp;communi totius gentis gaudio tranifèrre tentât ad ursnbsp;bem Dauid Zion, iubet ergo couentum totius Leuitic£nbsp;tribus fieri ex tota ifraelitarum terra, in quam dijfcr/inbsp;fiteraiK uoluntate donuni,ad docendum populumfidemnbsp;deinbsp;nbsp;nbsp;charitatem proxmificcundum legem ytofis. y Côgrcgauitergo Dauid cundumlfra.-claSihor AegyptijUfqj dum ingrediaris Emath, ut adduceretarca dei deCariathnbsp;iarim. Etafcedit Dauid SComnis Ifrael ad Baa -lah Cariath iarim, qui eft in Iuda,utaffer.-ret inde arcam domini dei fedentis fupernbsp;cherubim,ubi inuocatu eft nomen eius. y ’ Impofuerunt^ arcam dei fuper plau--ftrum nouum de domo Abinadab tOza autem 8C fratres eius minabantplauftru.
hantcoram deoomni uirtutc,incanticis Sein citharis,amp;pfalterris, SCtympanis, Senbsp;cymbalis,5etubis. ' Totus populus coUedus inteUigitur, cum primores .ertiobilioresconuenüit,totuinagendispopuüirepr^nbsp;fintantes.Itf Son^iele triginta rnildia conueniffe legitur. |
JDIBRE- HAIAMIM/
li Et timuit Dauid deum tunctempoi’®» dicensîQuomodo poflum ad me introdunbsp;cere arcam dei^ IJ Et ob hanccaufam non adduxitt^*”^. fe,hoftcftin ciuitatem Dauid, fednbsp;in domumObededomGethæi. , Manfit ergo area dei in domo Obm ƒ dom tribus menfibus, 8C benedixit domi' nus domui Obed edom, Si omnibusnbsp;habebat. Area Kidon hie nominatur locus, qui in rea'tHochonuelParatadicitur. AlifoUmnbsp;legerunt.Clt;eterauidei.Keg.s. CAPVT xnil. Ifit quoqj Hiram rex Tyf*nbsp;cios ad Dauid, 8i lign^nbsp;6C artifices parietum *nbsp;utædificarenteidornum'nbsp;Cognouitcj Dauid co quod cói’f'V fet eum dominus in regem fuper’ fubleuatumeft regnum fuumpfUP^^'’*nbsp;pulum fuum Ifrael. Hiftoria huius capitis fire ad uerbulegititit paueißimis mutatisiea potifiimum ut arbitrofnbsp;tie nimiu fcrupulofi, curiofi cr literarijnbsp;fcripturas penficulandas,quo ad orthographia,pl ,nbsp;fuum potius cr pietatis difeatdiS ratio habereti‘1''nbsp;contra ludeortvm ftultitiam, qui literäsnbsp;ram fcriptas,uel non fcriptas,uel additas,ufq;nbsp;fiitionem tradant cr annotant, culieemnbsp;camclumglutientes.
quot;7 nbsp;nbsp;EIifama,amp;Baliada,8eEliphaft*:*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
uf quærcrent Dauid .-quod cum au Dauid,egreffuseftobuiameis.* .
in ualle Raphaim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r lo nbsp;nbsp;Confulitœ Dauid défi, dicens ƒ * dam contra PhÜifthacos,se fi trades wsm |
PARALIP. PRIHVS.
•nanu mea.^ Et dixit ci dominus : Afccnde, 8^tradameosin manu tua.
** Cu^ illi afcédiffent in Baal pharaßm, P wcuUit cos ibi Dauid,Slt; dixit Dauid : Dinbsp;öifitdeus inimicos meos per manum melt;nbsp;’’n, ficut diuiduntur aquæ,nbsp;nbsp;idcirco uo*
Sö nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nomen illius loci, Baal pharafim*
Hie dicuntur uxores Dauidis totfiliorum maires o» tarnen in Samuele diflinguutur à concubinis,nbsp;^fcamiis ornnes ßtiffe légitimas, fed non principales,nbsp;nominanturfilij undecim,hic uero tredecim. Adglonbsp;' ’’'‘»s enim Dauidis, aliquando etiam mortui in iuuentunbsp;^^adoptiui ZJquot; naturales filij numerantur: aliquâdo fimnbsp;pliciter,qui tantum ex uxoribus nati erant uel notabisnbsp;ito/ninantur.Hic duo Eliphelet nominantur, firtafiisnbsp;P^'wo mortuo,fecundus eiufdem nominis furrogatusnbsp;l}ichabetur,alibiobmilfus. Alicubinbsp;''quot;^^‘‘tionum rationes afiignari poffunt, ubi minime pu*nbsp;^'^^aturjdea i« alijslocisnon efifiriptune omnium ue*nbsp;reuerendißim^^ ad uiuum exigenda ratio,nbsp;un^ius dicitur rex fuper ifraelê, hic fuper omitemnbsp;^’’‘lelem. Hic prodijffe uel exijife feribitur ante eos, uelnbsp;eonfiieéîum iîlQrum,in Samuele legitur,cr dejeenditnbsp;de priefidio uel loco munito, de ciuitate fua Zion e^tnbsp;ad occurrendum Ehilifth^eis. Hic dicitur: Et dabo eos innbsp;tnanum tuam. Alibi cfi :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^1,0 pabe/Ünos in
Manum tuam. Sic de alijs dufeutiendum fimpliciter efi, fi quid uariuminuenitur, er non ludaice.
Dereliquerûtœ ibi dcos fuos, quos Da I tiidiuffitexurû
^lia etiam uice Philifthiim irruerSt, ficdiffufîfuntinualle.
4 nbsp;Confuluitcp rurfum Dauid deum.-Sfdi
*itei deusîNonafeendas poft eos, recede ab ciSjSCuenies contra illos exaduerfo Pynbsp;torum.
1 Cum^audieris fonitumgradientisin cacumine Pyrorü, tune egredieris ad beknbsp;*‘*’”gt;cgreirus eft cnim deus ante te,utperxnbsp;cutiatcaftraPhilifthijm.
FecitergoDauidficutpraecepcratcide« «s,8( percutferunt caftra Philifthinorum,nbsp;«c Gabaon ufqj Gazera.
Diuulgatu^ eft nomen Dauid inunigt; '’fffis regionibus, Si dominus deditpauonbsp;eius fuper omnes gentes.
, ^ereliquerunt ibidem deos fuos, GT combulferUnt Alibi legitur:idola fua uel miferidsfuax, ac lt;erum*nbsp;^’J'^od grandis calamitos fit hominum deficiffe à deonbsp;^^aturas.ln Samuele ablataleguntur idota à Dauidenbsp;f°eijs fuis.Idem quoq; bic effe difcimus. Gebe uel Ganbsp;Çf Gabaon.Expofitio huius capitis quaratur i.Renbsp;^‘^«etSrfmudis r.
CAPVT 'XV.
Ecit quoqj fibi domos in ciuita B tcDauidjamp;ædificauitlocûar-cædei, tctendit^ eitabernacu*nbsp;Ium«
DIBR.E HAIAHIM.
1 ~ Tunc dixit Dauid.lllicitum eft ut à quo eSq; portetur area dei,nifi à Lcuitis t quosnbsp;elegitdominus ad portandum arcam do.-mini, æadminiftrandumâbi ufqueinaelt;nbsp;ternum.
Ex tam iÜufiribus uiilor'qs contra Pbüifthteos belli» cofifiimos, quas confilio zr auxilio dei ijrael affequebanbsp;tur,mirum non ejlfifamam ßrtitud'inis alfecutus,fîc tu*nbsp;tus confiitit 4 uicinis populis,ut bona pace intra domuntnbsp;fuam quietiorfiierit,cogitareq; cæperit de amplifican*nbsp;da familia ZT domibus icdificandis pro decore regni ernbsp;regia maiefiate. Quiequid'uero ageret domi zrßris,nbsp;femper in primis meditabatur domini dei fui beneplacinbsp;tum,cui per omnia zf prie omnibus cupiebat fummopenbsp;reprobari zrcomplacere. ldeo^mentemfi(bift,arcienbsp;dei honor zr gloria, qua facramentum pofitum zr da*nbsp;tum erat ifraelitico populo, prafentüe dei, omnia pendnbsp;dentK,zr à nullo uifibilis,quo commonefaceret eos ti«nbsp;moris domint Zf reuerentice, legis quo^,quie contint*nbsp;batur'marcaiugisapud cos memoria, zrfummacuranbsp;haberetur,infcripta tabulis lapideis, in iüam à tAofe renbsp;pofitis: de quo alibi.Tentorium ergo imfiÿK porauit etnbsp;magnificum, quo obtegeretur nonfolum area, fed etiamnbsp;ßrtaßis totum M.ofis tabernaculum, quad tarnen uerißnbsp;titilius iam collapfum, zr per beüa iudicio dei uaftatum .nbsp;ac direptumßerat. Quia uero iam antea translatio ar*nbsp;ca inßliciter cefie)-at,cum exemplogentilium illam tranbsp;äare, non fecundiim legis praferiptumtentaffet,nbsp;quam ante omnia uult feruari.ldeo nunc Dauid LeuitMnbsp;adttocat, zrfecundumltioßspriefcriptum, nonplau*nbsp;flro zr bobus,fed ueüibus ac facerdotum humer is iUamnbsp;gefiaripracipit.AdhocenimLeuitas difiinxit ZTordinbsp;nauit,ut abimsfoUstraaaretur,zr idfecundum legemnbsp;iAoßs,nonproarbitriohominumquorumcunt^.Sacro TnâaKr»nbsp;fanila enim tranare, non opus eß omnium,fed à deo adnbsp;id eletlorum, quales legis tempore Leuita erant, pro*nbsp;ptereadominoappofiti zr dcdicati,utlegisdeiuerbanbsp;dißerent zr docerent, domino nüniflrarent in ficrifi*nbsp;cijs tanpli,donec ftaret uoluntate dci,quo coHapfo, ce*nbsp;remanias quoq^ ceffare ncceffeßit, CuißcceßitJ^iri*nbsp;luale templum, zrjßiritualis cultus.
5 Congregauit^Dauid uniuerfum Ifta el in Ierufalem,utafFcrretur areadomininbsp;in locum fuum quem præparauerateit
Omnem ifraelcm congregate Dauid dicitur,quia pa tres familiarumzr primäres uocauit, in primis autentnbsp;Leuitarum omnium ordines. Vt quam fieri pojfit cele*nbsp;berrimis ceranonijs honoraretur area, quam dominusnbsp;uoluit,ueluti fui memoriale, reucreri à populo,ad externbsp;nos ritus nimium propenfo, zr prifeis ittis umbrarumnbsp;temporibus,uno loco, donee fol iußtia Meßias do«nbsp;mim orbemiduftraret uniuerfum,feq; inßiritu ZT ue*nbsp;ritateiuberetcöli,a fidelibiis Abraa filijs exlapidibusnbsp;creatis.
4 nee nonamp;filios Aaronamp;Lcuitas, de filqs Caath, V riel princeps fuit,et franbsp;eres eius centum uiginti*
00 5
-ocr page 438-|
PARALIP. PR I MVS. 6 DefiliisMcrari, Afai'aprinccps,amp;fngt; tres eius duccnti uiginti, J defilqs Gerfom,loclprinceps,amp;fratrcs cius centum triginta,
n ^Vocauit®DauidSadocamp;Abiathar facerdotes, Sc Leuitas V riel, Afaiam,IoeI,nbsp;Scmeiam,EIiel,amp; Aminadabî kccfoniiiR in prints, id ejlfacerdotes, adejfe }nan=t dat.De'mde reliquos CaathitM centum uigmti,quorimtnbsp;primat erat Vriel: pojkaMcraritat,alioqui poßremosnbsp;habitas,nunc ob multitudinempotiorcs ducentos GT ui^nbsp;ginäadnotauit, quorum princeps crat Afaiot. Tertionbsp;Gerfonitat centum triginta, quorum princeps Joel. Suenbsp;creueratalia quoq^ infignit familia Leuitaru,filq Elizanbsp;phan diéla,quorum princeps Semaiat,quorum erant dunbsp;centi.Sic cr Hebronitarumfainilia,oéloginta,principenbsp;Eitel, er vfielitarum magijkr erat Aminadab,quorumnbsp;erant ducenti duodecim,
14 Sandificatifuntergo facerdotes amp;Lc^ uitæ,uttransferrent arcam dfii deiIfraeLnbsp;I y Et tuleruntfilii Leuiarcä dei, ficutpraenbsp;ceperat Mofes iuxta uerbum domini, hu-meris fuis,in uedibus fuper fe. Omnibus his prieeratfiimmi facerdotes duo, Zadok cr Abiathar, quos ad fè uocauit cu reliquis Teuitarumnbsp;patribus fex: præcepitq; iHorum officio ey ordinationnbsp;ne,'Leuitas omnes preeparari legalitcr ad arcam domininbsp;transfèrendum digne, er cum decora. Q«lt;e idea nuncnbsp;fcribuntur, quia prius negleila fùerant huiufinodi prlt;elt;:nbsp;parationes er ordines, er illico digna punitio fubfequunbsp;ta,quamnunc cupituitare, omniaiuxta legemdomininbsp;perficiendo,nihilq; temere admittedo. 'Vtdifeamusuernbsp;bum domini diligenter fcrutari, er fccundum iUud do*nbsp;tninum colere,non traditione humana,uel proffiimptio*nbsp;nibuspopulorum.
luGea. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dauid quoq; muficam adeffe uoluit, opera Leuita* rum ,indiuerfis inflrumentis animos hominum eleuans tibus,concentibus optimis,quorumratio,ut imperfcru^nbsp;tabilis efi,fic er opus naturae, fecundufapientiam dei |
DIBRB HAIAMIM. mirabilißimum efi.Animum^ non folum fenfibiHtff re creare,fedadfiiiritualia'quoq; raperepotcntißimii/ingt;nbsp;Nihil enim hominu fenfibusffiiritualius percipi potefi,nbsp;quo animus ipfeffiiritualiusattoUaturad fupemaqmunbsp;fica, pojl uerbum domim ftnâe auditum:quod fi pari*nbsp;ter adhibeatur pifs, duplo rapientur er confolabuntur,
Hum Ioel,8C defratnbuscius Aftphfiliw Barachiae, de filiis uero Merari, fratribusnbsp;corum:Ethan filium Cafaiæ.
lo Zacharias autem SC Oziel, Sc Sewiri^ moth, Sclahiel, SC Ani, Sc Eliab, SC lVla3'nbsp;fias,SC Banaias in nablis fuper halmotb. Hi tres cantorum magiflri ,fuperius per fuosprofi* pias commendati funt,eodem ordine quo hie ponuntur,nbsp;utfecundum ordinem adfifiant,perfoluèdis diuinUnbsp;dibus. Adnumerantur nominatim etiam ianitortsfi*^quot;nbsp;ri apud domum domini:hic autem iubentur in protr^^nbsp;ne ifta a flare cantoribus, cr ipfos iuuare.nbsp;hicc ad ceremonitu ueteris populi, quibus abnbsp;cohibebatur. Porro Mathathias 8c Eliphalu, ccnias, 8C Obed edem, amp;. lehiel, SC 023'nbsp;ziu:in citharis proodaua canebanrif*quot;nbsp;nicion. Chonenias autê princeps Leuitan’W’t prophetiæ præerat,8Cad praecinendä«”^'nbsp;lcdiam,cratquippcualdefapiens. . Videnutr tres prinapales muficis inflruitun^^^ organis acuafis fuis ad refonantiam cantaffe,U»^’^nbsp;fcilicet. Zacharias autem cum foeijs oiio fuper “Iquot;’ 'nbsp;fortaßis baßior uoxerat,crpreßior minut^etar‘^‘‘nbsp;occultior. Mathathias autem cum fuis in oüaU^ **nbsp;uincebat aliorum uoces.Omnium autem moderti^^nbsp;mëfurtc magißer ac correfior erat Canaias,nii^ß‘^^^'^nbsp;alifsinteüigentior. EtBarachias, ScElcanajanitot^®^! * 1.4nbsp;nbsp;nbsp;Porro Sebenias Sclofaphat, SCnbsp;nbsp;nbsp;. nael,ScAmafai, ScZacharias,Sefia^Q» Sc Eliezcr facerdotes clangebantc*’'?^.nbsp;ram area dci, SC Obed edom, SCnbsp;rantianitorcsarcæ.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Barachias er Helcana ianitores erant, ho^ des arcie utrim^ incedentes, nc uel quitnbsp;plus, uelinfolentiaquiCcMtqi admitteretur-autem cumfequentibus fexfacerdohbuSjJJ^^ domininbsp;Mofi clangebant tubis er taratantaris, are^'^nbsp;pr£cedendo,cum duobus alijs cußodibuj lt;(r(^ ‘nbsp;dentibus,Obed edom er lehia,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(gitlH? 11 11 |
PARALIP. P RIM VJ.
I IgiturDauid SCmaioresnatuIfracIjS^ ^ibunijierunt ad dcportandam arcam feenbsp;deris dni de domo Obed edom cû Ixtitia*nbsp;Cum^adiuuifletdeusLeuitas qui pornbsp;^^bant arcam fœderis dominijmmolabätnbsp;’fptcin tauros ôC feptem arietes.
No« fine trepidatione ZJquot; reuerenti àmore Letiitee gerant, omniet exequebdntur, timeittes domim iram innbsp;i^ifiminiu digne adejfieiu. Videntes autemgfettiamdeinbsp;fi^ietdejjè, cj'fiauore domiiü ietmloco motam arcam etîinbsp;5*«gt;t pafiibut fiubfiiterunt ftatim,cr co loci facrificauesnbsp;gratulatorietsho/iias fieptem iuuencos cum feptemnbsp;^ictibus, çx fie reliquwm itineris profecuti fnnt ad de^^nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiigt;tattim locum.Cum fide,rcuerentia,timore,Gr gratia
^'^aâionetra(landaefilexdomini,quieper arcamdo ^*^^figgt;iificatur: O' fiopus illitts Chriftus faluator munnbsp;fouper affiieiendus, o dei gloria cumfalute fideliittnbsp;^‘^^^auidez.Reg.es.
Porto Dauideratindutus ftolabylïîna ^Uniucrlï Lcuitæ qui portabant arcâm,nbsp;^^ntorcs^, amp; Chonenias ptinc^ps pro=«nbsp;Pbctiæ inter cantorcs î Dauid autem ind«nbsp;ïUseratcphodlineOt
Vniuerfus^ Ifrael deducebant arcam fœderis dominiin iubilo,Si fonitu buCci-n ae,amp; tubiSjSc cymbalis.SC nablis, 8C cithanbsp;ris concrepantes.
^5 Quumœ perucniffetarea foederis domi ni ufquead ciuitatem Dauid î Michol filianbsp;^ul profpiciens per feneftrâ, uidit regemnbsp;Oauid faltantem atqjludentem,8C defpc-*nbsp;Xiteum in corde fuo.
Hoc ergo ordine area deduüa cfi iuffit regis J Leuh Iis è domo obed edom ad locum paratum,confiquenä=inbsp;has Dauidc O omnibus primoribus ornniit fatniliarumnbsp;totius ifraelis^
lt;CAPVT XVI.
tulerunt igitur area dei, amp; eo n
(T
^Siiftitueriint earn in medio taber^ J'naculi, quod tetenderat ei Da^nbsp;uidîamp;obtuleruntholocauftaSCnbsp;pacifïca coram deo.
Qpum^ compleflet Dauid offerés ho« locaufta amp; pacifica,benedixit populo innbsp;nomine domini.
J Etdiuifitudiuerfîsper fiiigulos à uiro *ïfq? ad muliercm tortam panis, amp; partemnbsp;affae carnis,8£ frixam oleo fimilam.
, bitlis pracedentis capitis o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;initium leguntur
^fdem firè uerbis i.Reg.lt;s.
Conftituitœ coram area domini de ^cuitis qui miniftrarent î 8C recordarcturnbsp;ci(«) SCglorifîcarent atqjlaudarentnbsp;'^ominum deum Ifrael:
Afaph principem, Sifecundueius Zagt; ^bariani,Porrô lahiel SC Semiramoth amp;nbsp;Mathathiâ,ôlt;Eliab,ôC Banaiam,
DI B RE HAI AMIM.
amp; Obed edom, 8C. lehiel fuper organa pfainbsp;terii amp; citharas : Afaph auté, ut cymbalisnbsp;peribnaret:
6 nbsp;nbsp;Banaiam uero Selahaziel facerdotes,eanbsp;neretuba iugiter eoram area fœderis deû
7 nbsp;nbsp;In illo die pofuit Dauid principem adnbsp;confitendû domino, Afaph ôC fratres eius.
Ordo minifirorum iuxta arcam domini à Dauide in flitutusdefcr^itur,utconfiterentur domino beneficianbsp;exhibita populo lfrael,cr promißionesfitcro iubilo co»nbsp;pleteu domino canebant,o* ad ipßits reueretttiam,amanbsp;rem cr obedientiam populu alliciebant, certe non ifftdnbsp;tis uocibus,fcd omnibus intenigibili eloquio,mufico in»nbsp;fuper concentu animas tardioris populi permouendo.nbsp;Ex eo autem die ccepit folcnnis iUe ritus domino canen»nbsp;di laudes àfacerdotibus oteuitis peruicestemporut.nbsp;Quorum primus omnium cantoru Afaph nominatur,nbsp;cuiusocanticainferta funtlibro Pfalmoru. Qgor««nbsp;omnium fumma hic breuisdeferibitur: Gratiarumaiiionbsp;pro beneficies dei,primumquidem populoifraeliticonbsp;prlt;e/îitis,fecundo totius mundi populis praftan^ pernbsp;Chrifium.
8 nbsp;^Confiteminidomino,amp;inuocateno Canticnâ»*nbsp;men eius : notas facitein populis adinuennbsp;tioneseius.
Confitemini o uosuericultoresdei, o^-minifiridei aitißimi celebrate corde or uocibus beneficia omnipo»nbsp;tentiSfàt^uo foloproficifcituromne bonituefirum, cynbsp;fi quid patimini aduerfitatum uel defi^luum,per nomennbsp;iUius orate ut accipiatis,ipfum folum inuocetiSiCr ad ilnbsp;tiusgloriam fanilificandam tantum attend fitis: expertnbsp;mento qioq; edofii iüiies bonitatem predicate omnibuinbsp;populis. Gquot; docete omnia quagerunturin hoc mundonbsp;pendere ex illius tantum nutu G“ ordine.
Cantateeijamp;pfalliteei.-gCnarratecmia mirabilia eius.
Orc er uerbis canite domino, articulis muficalibus fatagite ad ilU complacendum laudibus,fed omnia ex menbsp;ditatione cordis,unde proficifeatur dignus affèélus, o'nbsp;admiratio mirabilium operum diuinorum, qiibus omninbsp;potentiam g- fapientiam fuam teftatur fidehbits.
* O nbsp;nbsp;Laudate nomen fantfîum eins : lætetur
eorquærentium dominum.
Gratulamini uobis, g' illius gradamgrad iadlate ua bis prafiitam, non ob mérita uefira, fed quia facrofan»nbsp;élum eft nomen eius, cui foli accepta refiréda eftomnisnbsp;gloria G“ bonitas.Lataftiini toto corde dominum requinbsp;rendo,utfimimu/m uobis bonum cupiatis, domino adhi^nbsp;rerc,uobisq; propitium poßidere.
Il Quæritedominûamp;uirtutemeiustqusè rite faciem eius femper.
D«»i fonperfi-agilitatis uefira miferiam fendtis,dei uobis robur auxiliumq precemini.lUius clementiam gnbsp;benignitatë femper ambite humilibus uotis et precibus,nbsp;II. Recordamini mirabilium eius quæfecit: fignorum illius, iudicicrum crisnbsp;dus.
00 4
|
PARALIP. PUI MV S. N/fcil impoßibile exißimate iliiut potenti^e, quem di Jidflis creajfc coelum çy- terram^cuius portenta maxi^:nbsp;mu contra in^iot, qt beneficia pijs exhibita audifiis, etnbsp;uerborum orit illius ueritatë, ej certitudinem promifrnbsp;fiommt femper recordemint. gt;5 Seinen [fraelferuieiusttilnlacobeledi eius. Hocuefirtun officium erit,6 fernen cyfamilia ifrae^ lis,fidelißimi ferui dei, uos à poßeritat tacob quem ele=nbsp;git prlt;e alifi,non ob quiectm^ mérita, fedfola eleilionenbsp;gratißbi amici, 14 nbsp;Ipfe dominus deus noftertin uniuerfa terra iudiciaeius* tp/c deut patrumnofirorum Abraam,tJàac,Gr ifia^ el,cr non alius deus, deus no/kr efl. Cuius prouidcntianbsp;totus mundus rcgitur, À quo cunàlt;e nationes hominumnbsp;gubernantur, Ï y Recordamini in fempiternu padi eiusî fermonis quern prxcepit in mille genera*nbsp;tiones*
f«4u» dni. nbsp;nbsp;nbsp;t^unquam memoria ueflra excidat clementißimti/m iOud fœdusfuum uobifeum itMlum, ^uo poüicitus uobis efl fe propitium deum uobis effè, er patrem pientißi=nbsp;mum,dummodo mmdata illius cr leges feruetis,hoc twnbsp;nmt paëlum poUicitus efl ueftris patribus, pro omnibusnbsp;generationibus ueflris,utfubfiflat in perpetuum.Quodnbsp;iuramento fuo cofirmauit,tam ad Abraam patriarchatnnbsp;ueflrum, quàm ad lacob, uoluitq^ idud inuiolabile obfernbsp;uari à populo fuo,er durare infiaem fa:culorum,tam lanbsp;cobofecundûm carnem filio, ciuÀm ifracli injiiritunbsp;fidcAbraa.
Cuius foederis orrabonem interpofidt promißionis terram Chanaan, omnium terrarum opttmam,celeber^nbsp;rimam cr mediam, ut fit peculium ueflrum, cr uadimonbsp;niumpatrhecoeleftis,
Nondimifit quenquä calumniarieost fed increpauitpro eis reges»
Viemineritis conditionis ueflrte prioris,quando om^ niumnationum minimaeratis, ermiferrimi, numeronbsp;pauci,modic£ lt;eflimationis, ZT peregjrim in ea terra cunbsp;ius nunepoffeflionefi-umt'mi: quando de unagente «•=nbsp;rabatis ad aliam,nuUo loco proprio cónfifltntes, de re^nbsp;gno peregrinantes ad regnum,ubiq;fubditi cr oppreßinbsp;igentibus,dei timoré carcntibus,ubiq} tarnen dei uefirinbsp;bentficio tuti. Qgoï fi quimagnorum principum uetnbsp;«nbsp;DIBRE HAIAMIM. |
«imwiMn adfligere tentaffènt', iHico in fegrauifi'l'O''^ dei ueflri manumfentiebant, ut minime aufi effent uosnbsp;demde contingere, non fecus atq^ fi regesnbsp;terrarum donum. Sic pretiofi eratis 'm oculii dà uejtrt,nbsp;ey“ pradicatores gloria dei tota terra amp; oninibusre^nbsp;gnis, quos uel modicum adflixiffc crimen habebatur,uenbsp;luti htfiemaieflatisdiuinie, ^3 Cantate domino omnis terra î teexdiein dient falutareeius» i4 Narrate in gentibus gloria cius î i** ôis populis mirabiliaeius» ay Quia magnus dominus, 8claudah««* nimisîSC horribilis fuper omnes deo®*^,nbsp;i6 Omnes enimdnpopuIorum,idoUi“nbsp;minus autem coelos fecit» xy Confeflio amp; magnißcentia corafl'^*’ fortitude amp; gaudium in loco eius» Sed non folum uos iffaelita fecudum cament filij dominum canatis,quin etiam omniH terrarv«n ivnbsp;niti popidi creatori ueflro laudes pariter dicite: et ei^nbsp;gelizate promiffamfalutemper lefum faluatoreinf^nbsp;intermißione,fubinde nouiteruocatiet iUufiratinoUUgt;^nbsp;domino canticum conduite : per omnes gentesg^^^quot;*nbsp;dei diffeminate, er magnificentiämirabiliutitop^'*^nbsp;fuorum concelebrate, NuÜafitgcnsexpersgrati^‘^'nbsp;ad unam omnes uno humero adorent dominum deugt;» ‘rnbsp;rael. Magnus efl enim omnium bonorum eotidit‘’gt;'^nbsp;dator,cruehementißime laudabilis. Qmniumfr^.nbsp;deorum eliminator er iudex,quem tremuntnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** uerfariapoteflates.I^onfuntcnim dq, quosßi^^^f*^ uit coluitq^gentilitas,fed entia nihili,prieterim‘gt;’^''^nbsp;men prorfus nihiiDominus autem deus iffael totu/quot;'nbsp;Ium er quod ccelo tegitur omne creauit. Soli einbsp;gloria,bonitas er firtitudo reddatur. Eo folofidend»^nbsp;illi adhierendum,deq} iUius dementia er grati!iglt;gt;'*^^nbsp;dum efl omnibus pijs,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. iS Afferte domino familiæ populorw»”^^ fertc domino gloriam SCimperium» . Date domino gloriam nominieii*’’^^ uate facrificium , 8C uenitc in conipquot;nbsp;eius : amp; adorate dominüin decorefantt®*nbsp;Faccffäntpauculaida tribus ifraeliticacrß^'^'^nbsp;inconflantes,uos potius 6 onmes familiiegentiu'’^^^^nbsp;terrarum imperia totius mundi amplißima.nbsp;wm bonitatis diuin£,ey‘ mditiamflagilitatii^'^ *nbsp;offerte domino facrificia, uitulos fdlicet lal'i'^^'''’^nbsp;ftrorum,fuffitum quoq^ fidei er deuotionit}nbsp;dis contriti er humiliati dom'mo facrißcetis-'^ti^^^nbsp;fiifionemer flultitiamcum impotentiadecernitegt;nbsp;mino deo ueflro gloriam er fanditotem conßtetrdnt:^nbsp;doratec^ proni in terram maieflatisfutefindit^t^nbsp;gratiam,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. , * Paueat à facie eius omnis terrat’P“* fundauitorbem immobilem»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;... Cotttremifeite ey firmidate coram deo, niw omnes inhabitatores terra, Hon enim iuflifieati^ ^9 50 |
|
PARALIP. PRIHVS. w i«dicio fuaomnisuiuens.Si enitn hoe egeritii col)unlt;^ fli, er httiniliteruoseiMngelio fuofubieceritii,eiuiq‘nbsp;Srntiim iinplorabitis, corriget ipfe orbem terra, zsquot; ttdnbsp;fe couerfos in omni bonofimabit, çr no patietur ultranbsp;pn- tot errorutn ambaga errare tot nationesac terras,nbsp;5*nbsp;nbsp;LætenturcœlijôCcxultet terra îôCdicât in nationibus,Dominus regnauit. ld ut promiffivm eft,ßc fisturu crédité, V ad dei lau^ dfj er grdöirïtWrfiStowin inuocate quicijuid ufpiant efinbsp;in coelo or terra.Dominuf enim, ut uoluit, 01 iudaa tannbsp;turn notui,poJVrac nedum ubitj; cognofcetur, fed etianinbsp;S,loriofißimeregtiabitinotnnibuigeMibui, Tonet mare Si plenitude eiusî exultent 3gri,8c omnia quæ in eis funt. Tune laudabunt ligna faltus coram do niinoîquia uenit iudicare terramgt; ^^iHatadgloriamconditoris fui uaßißiwnwware, ^nicquid aquariim beneficio uiuit. Exultet arida tdnbsp;er mùnalia cudaregionum. Etiam ligna arbores'^;nbsp;^fi-uéliii omnis, canaht domino bénéficia fua. Venitnbsp;‘''’ini omnium creator ad reftituendum hominem, cr 01nbsp;^ntiioti refumpturm eum, propter quem fe hac omniànbsp;^éeataejfe clamant cragnofciM. ^Confitemini domino, quoniam bo.-nusîquoniam in æternum mifericordia cius.^ C^uicquid fumus pojfumui bonitati diuina àcce ptum refiratur,ut illi foligratiai-umaitio, beneficennbsp;tùe iüiits agnitio debeatur à nobis. Et dicite, Salua nos de’ faluator nofterî amp; congrega nos,ôlt; erue nos de gentibus,nbsp;Utccnfiteamurnominifandotuo,8CexuInbsp;temus in carminibus tuisgt; Dicant ergo tam tfrael quàmgeittes omttes,ex ope^ tibus damnati cr impififolagraita dei filuandi, Dicdntnbsp;elcüi omnium flt;eculorum:Saluanos domine deus,qui fonbsp;lus faluator es,iuftus,clemens, cr feruare potens, cr totnbsp;errorum opinionibits diflaittes dißidcntesq; ac flultanbsp;atnulatione mutuum odientes, congrega in unitatemfi^*nbsp;dei cr charitatis, ut eruantur ab errorum cr perfidia^nbsp;énm laqueis, cr omnibus peccati5,gentes uniuerfe, adnbsp;^aninûter confitendum nomim tuofando,quoniamnbsp;honumfjt, cr adlaudandumbeneficia gratia tu£,qult;tnbsp;folafaluantur eledi. ¦ Benediâus dominus deus Ifrael abæ-, Si ufqj in æternum t amp; dicat omnis Populus Amcn,8^ hymnum domino. Soit« dozninws deus ifrael omnium creator cr adnü ^‘figt;'atorf£culorubenedii!lus/it,cr pio hominuafiidunbsp;^^treatur, ut illi Joli placere omnes q fyncerißime cu~nbsp;Pi^nt.-hocefienimdominu benedici, illius uoluntatemnbsp;Pprefi^ri pra omnibus,eidëfoliac^arere,ld utfempernbsp;^“^Cr ab omnibus,ubiq; fandi or are debent, cr fumsnbsp;defiderari ab omnibus creaturis,ut omnes parhnbsp;J ’^dicantcrfentiant,San(lificeturnomentUMn. , ^Defeliquit itaq; ibi coram area fœdelt; «ÎQnuni Afaph SC fratres eiiisî ut mini^ |
DIBRE HAIAMIM. ftrarcntinconfpedu arcæ iugiterperfin* gulos dies,amp; uices fuas* 58 nbsp;nbsp;Porro Obed edom, amp; fratres cius fexa^ gintaodo î Si Obed edom filium Idithun, SC Hofa conftituit ianitores. 59 Sadoc auté facerdotem. Si fratres cius fa cerdotes, coram tabernaculo domini innbsp;€xcelfo,quod eratin Gabaon: Apparet arcam donüm folam translatâin 2^ion, ibi àem^ ordmatos facerdotes cum cantoribuscrmim-ftrisEeuiticiordinis,utpr£di{lu e/î.Nihilominus etiamnbsp;in Gabaon,ubi tabernaculum ^üofis remanferat,tranf=‘nbsp;latum àsilo,ordinauerat Dauid facerdotes CT ianito^nbsp;res fexaginta cr oflo,quibus praérant duo Obed edomnbsp;hic nominati, quorum fecundus films Idithun cognonû-natur.Ex quo apparet unde temporibus SalomOnis Ga=:nbsp;baon maximum excelforum diilum fiierit,ubi cr Salo=nbsp;mon facrificauerit, cr exauditus, domino illi in fomnisnbsp;apparente.Erat enim ibidem altare holocauflorum Monbsp;faicum, ad facrißcandum ex dijfenfaâone dei, ufq; adnbsp;temph Salomonici dedicationem. Quum autem Gabaonnbsp;interpretetur in excclfum collem,incertu efl an propriifnbsp;nomen fit an appellatiuum.
feederis domini fub pellibus eft. 2. lt;fEt ait Nathan ad Dauid,Omniaquae in corde tuo funt facîdeus enim tecum eft. J ^lgitur node ilia fadus eft fermo dei àdNathanjdicensî |
|
PARALIP. P R IM V S.
C per omne tempus quo ambulauicum omni Ifraele.Nunquid uerbum loquutusnbsp;fum fait cm uni iudicu Ifrael, quibus præ-ceperam ut pafcerent populum meum Sinbsp;dixi, Quarc non ædificaftis mihidomumnbsp;cedrinam^ - Nuncitaqj ficloqucrisadferuûmeum DauidtHæc dicit dominus exercituû,Egonbsp;tuli te, quû in pafcuis fequereris gregem;nbsp;uteflcsduxpopulimeilfracl» 8 nbsp;nbsp;Et fui tecum quocunq} perrexifthSi in? terfeci omnes inimicos tuos coram te, fe^ cicp tibi nomé quafi unius magnorû quinbsp;çclebratur in terra» Et dedi locum populo meolfraehpian? tauieum,8lt;habitabit in co. Si ultra nonnbsp;cômouebiturîncc addent filq iniquitatisnbsp;atterereeoSjficutà principio )o ex diebus quibus dedi indices populo meo Ifrael, Si humiliaui uniuerfos inimî^nbsp;cos tuos.Annuncio ergo tibi, quodædifinbsp;çaturus fit tibi dominus domum. Il Quum^ impleueris dies tuos ut uadas qd patres tuos,fufcitabo fernen tuum poftnbsp;te, quod erit de filqstuistSiftabiliamre*nbsp;gnum eius. IX Ipfe ædificabit mihi domum. Si firma-bo folium eius ufq; inæternum» IJ ego ERO El IN PATREM,8iipfeC-ritmihiinfilivm.-Si mifericordiam meam non auferam ab eo, ficut abftuli ab eo quinbsp;ante te fuit» 14 nbsp;Et ftatuamcum in domo mca. Si in re gno meo ufqj in fcmpiternumtSi thronus eius erit firmiffimus in perpetuum» I y nbsp;nbsp;luxta omnia uerba hæc, Si iuxta uniuer famuifionem iftâ, fie locutus eft Nathan adDauid. Quum^uenifletrex Dauid,8ifediffet coram domino,dixit,Quis ego fumdominbsp;ne deus, Si quæ domus mea, utpræftaresnbsp;mihitalia;'
*^9 ^Dominepropter famulû tuumiuxtai |
dibre haiamim» cortuû fecifti omnémagnificcntiamhâc. Si nota elfe uoluifti uniuerfa magnalia» Xo Domine non eft fimilis tui î Si non eft alius deus abfqj te ex omnibus quosaudi-uimus auribus neftris» XI Quis cnim eft ut populus tuus Ifrael, gens una in terra, ad quam perrexit deus,nbsp;utlibcraret populum fibi, utponeres tibinbsp;nomen magnitudinum Simirabibunijntnbsp;eficeres nationcs à facie populi tui, q“^*“nbsp;de Aegypto liberaftiî’ Et pofuifti populum tuum Ifrael tibi*quot; populum ufqj in æternum, Situ dou’n’®nbsp;fadus es deus eius. Nuncigitur domine,fermo queiul®^“ tus es famulo tuo, Si fuper domum ei“®,nbsp;çonfirmetur in perpetuum, Si fee ficudo^nbsp;cutus es» 14 Permaneat^ Si magnificetur nomen tuum ufqj in fempiternumtSi dicatunD®nbsp;minus cxercituû deus Ifrael SidomusD’nbsp;uid ferui tui permanentis coram te den®nbsp;Ifraelis»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, xy Tu enim deus meus rcuelaftiaurii“^^ ferui tui, utædifîcares ei domum î idej^^®nbsp;inuenitferuus tuusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut orct cotais» x6 NuncergodominctuesdeusîSife^“' tus CS ad feruum tuum tanta benefida»nbsp;X7 Etnunccœpifti benediceredomd*^nbsp;ui tui,ut fit femper coram texteenimnbsp;ne benediccnte, benediâa erit innbsp;tuum. Eadem ad uerbum Icguntur ».Reg.r. lt;fCAPVT xviir.nbsp;Aflum eft aüt poft hfCjUtpdH*nbsp;terctDauidPhilifthiim,Â^ynbsp;miliarcteos. Sitollcretöem^nbsp;filias eius de manu Philiftb^,^nbsp;X percuterct^ Moab, Si fîerentMoamnbsp;ferui Dauid,offerenres ei muncra. lt;
do perrexit ut dilataretimperiSfuum adflumcnEuphraten»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 4 Cepitergo Dauid mille quadrigas^'jj? ôifeptem millia equitum, ac uigimj^yjjjnbsp;uirorum peditum î fubneruauit^nbsp;omnes (equos) curruum, excepiisnbsp;quadrigis quas referuauit fibi»nbsp;y SuperuenitautetSyrusnbsp;ut auxilium prf béret Adarézer reg*nbsp;fed Si huius pereuffit Dauid uig^nnbsp;millia uirorum»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, narma
Tttlic nera» Seruauit^ domin âis ad quxperrexerat* |
|
I PARALIP. PRIMVS, Tulitqqj Dauid dypcos aureos, quos habucrantfcrui AdarézenóC attuliceos innbsp;1 ïtrufalem» Identaduerbum habuit ftrèquodfcribiturfecuniü piulta tarnen hic adnotanda erant pronbsp;^^braoritgrammatica, fed illud alteriiu ejl aperts. Ali^inbsp;^ttatamen in Samuelecopiofiora funt,quàmhiclegan^nbsp;***gt;¦• üifcimus inter'mi Syriam Saba dtâam earn ejfe innbsp;cr Hemath,que hic nominatur. Vbi auté hic hanbsp;^^tur, Cepiffe Dauid nutte ijuadrigM eius, crfeptentnbsp;^’’ttlia equitum,ac uigfntimiüia uirorum militum. In Sanbsp;^flefcribitur. Btcepit Dauid ex eis mitte crfèptmlt;‘nbsp;i^ntoséquités, cruiginti mittia pedittvm. Vbialiquanbsp;uidentur, feriptorum uit ia clarius apparente,nbsp;quoq^ Damefek legitur, quod hic Darmefek, eunbsp;^^fgt;‘a.r,non inconfueta orthographia tudaortim. Siedenbsp;uerfu fexto fcribitur apud llebraos : Et pofidtnbsp;in Syria Darmefek, er eßfenfus corruptus uelnbsp;*’^^ncatut. In Samuele uero additur, praßdia uelfiatioanbsp;^^»quodhicobmittitur. ® Neenon de Tcbath SC Chun urbibus ¦^darezer tulit Dauid æris plurimuin, dcnbsp;4uo fecit Salomon mare xneum, ÔC colu^nbsp;^naSjSi uafa ænea. liic legimus nomina urbium Syrilt;e Tibhath amp; Kic ^,qu£ in Samuele leguntur,ßeta er Berothai, nimi'*nbsp;. ^tvfttbinomines.
Perpetua hic Thohu dieitur rex Kemath, qui in Sa^ ^lefcribiturThohamp;irreßagabiliterdifciturfSyrianbsp;I ^nunam,fedduMeffe,SobacrHemath. ” mifitAdoräfiliumfuumadrcgcmDa« 'ïidjUtpoftularetab eopacem, amp;benedi-cereteî eo quod percuffiffet, amp; expugnaf.nbsp;fet Adarezer: aduerfarius qppe erat Thounbsp;Adarézer Sed 8c omnia uafaaurea, 8C ar*nbsp;8entca,amp;ænea, Qtti hic Hadoram legitur,in Samuele legitur loram, uafa aurea, er argentea, er lt;erea,fuplendum efl,esnbsp;gt;'‘mtinmanu eius, quodinSamuelelegimus,e^truncitnbsp;^‘tnthiefentefttiamdeelarat. confecrauit^ etiam ea Dauid rex domi **0 cum argento 8i. auro quod tuleratexnbsp;’’^iuerfis genribuSjtam de Idumæa ôf Mo amp; filiis Ammon.quàm dc Philifthiimnbsp;^Amalec. {«.Q idunjieaab Edom legitur, quod alij ab Ara, •a. ^T^^^gt;f^ililapfufcribentis pro ¦?,. . Il Abifai uero filius Sarui^ peuffit Edom •j falinarum decem 8C odo millia:nbsp;conftituit in Edom præfidium, ut fernbsp;I J*quot;« Idumæa Dauid: faluauit^ dominusnbsp;I ‘4 ^'dincundisadquæperrexerat.nbsp;j Je ‘^'gnauitergo Dauid fuper uniuerfuninbsp;ôc filciebat iudicium atqj iuftitiam |
DÏBRE 'H A I AH ÎM.~ cundo populo fuo. I y ^orró loab filius Saruif crat fup excrci tü,amp;Iofaphat filius Ahiludàcômctariis.nbsp;Qupdhiclegimus, Et Abifù filius Saruitepereufiitnbsp;Edom in uatte Salis decem cr oào mittia:in Samuele lenbsp;gitur,Et ficit Dauid nomen, fcilicetfibi quum reuerte^nbsp;retur de cade, qua faâa fiterat in Aram uelSyria in ualnbsp;le Salis decë er odo mittia,qua non contradicunt, cumnbsp;Dauid nomen aflecutus dieitur de flrage quam fèceratnbsp;Abifaiduxmditia.
Abimelech hic legitur,alibi Ahimelech.ßmiliter hic Saffa,alibi Saraia.
Hicfilif Dauid primi dicuntur ad manum regis,alibi facerdotes ßiilfe,M difcamus quomodo in loco nomen ftnbsp;cerdotis accipi poßit, pro magna authoritatc pottentianbsp;bus er omnibus in reuerentia habitis, ' '' lt;fc AP VT XIX. I Ccidit auté, ut morerctur Naas rex filiorum Ammon,SC régna*nbsp;ret filius eius pro eo. a. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DixitœDauid, Facia miferi* cordiä euHanon nIioNaas:præftititem mihi pater eius gratiä. Mifitep Dauid nunnbsp;cios ad confolandum cum fuper (märte) panbsp;tris fui. Qui cum peruenilTentin terram ft'nbsp;liorum Ammon, utcofolarentur Hanon*.
4 ^IgiturHanonpueros Dauid decalua uit Sc rafit,6lt; præcidit tunicas corn per menbsp;diumufqj ad nates,amp;dimifiteos. ¦y Quicuabqirentjamp;hocmandaffcntDa uid per uiros, mifitin occurfum eoru (grînbsp;dem enim contumeliä uiri fuftinuerät) 8Cnbsp;præcepitutmanerét in lericho, donee erenbsp;îccret barba corum, amp; tunc reucrterétur
|
|
PARALIP. PR I H VS. «f cgreffï^ filq Ammon, direxerûtacicm iuxta portam cinitatisîreges autem qui adnbsp;auxilium cius uenerant,fcparatim in agronbsp;fteterunt. lo Igiturloab intdligcns bellum exaduer fOjamp;poft tcrgum contra fe fieri elegit ui^nbsp;ros fortiflïmos de uniuerfo Ifrael, ôC perrenbsp;xit contra Syrum, • * reliquâ autem partem populi dédit fub manu Abifai fratris fui t amp; perrexerüt connbsp;tra fiiios Ammon. I i nbsp;nbsp;Dixit^jSi uicerit me Syrus,auxilio eris mihiîfiautefuperaucrint te filij Ammon, cro tibi in præfidium. 15 Confortare, Siagamusuiriliterpropo pulo noftrOjamp;prourbibus dei nofiritdonbsp;minus autem quod in confpeâu fuoboxnbsp;num cftjfaciat.
I é nbsp;nbsp;Videns autem Syrus quod cccidiflct co ram Ifrael,mifit nuncios, amp; adduxit Syrû qui erat trans fluuium.Sophachautéprinnbsp;ceps militiæ Adarezcr,crat dux eorum.
Eifdem uerbK eadem hifloria hic feribitur, qu£ hetur in fecundi Samuelis decimo. Varietdf qult;edam eftnbsp;de numero conduilitij militii^ Syrii, cy'occiforum inbsp;toab (2“ Dduide,^utefi non eft rei/cienda in fcrib£S,fi(anbsp;cilealioqui compldnari potefi, ^CAPVT XX. ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;annicircu^ lum, eo tépore quo folent reges ad bellaprocedere,congregauitnbsp;quot; 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' loab excrcitû SC robur militiæ, ÔC uaftauit terram filiorum Ammon: pcr.-rcxit^,et obfedit Rabbatporro Dauid ma nebat in lerufalem, quando loab pereuflîtnbsp;Rabba,amp; deftruxit earn. TulitaûtDauidcoronamMcIchomde capite eius,amp;inuenit in ea auri pondo ta^nbsp;kntum, ^pretiofilfimas gemmas t erat^ |
DIB RE HAIAHIM. fuper caputDauid.-manubias quoq^urbis plurimas tulit.
4 qfPofthæcdurauit bellum in Gazer ad ucriumPhilifthæos : in quo pereuflîtSo^nbsp;bochai Hufathites^Saphai degenercRa«nbsp;phaim,amp; h umiliauit eos. y nbsp;nbsp;qf Aliud quoqj bellû geftumeftaducr-' fus Philifthæos,in quo perculTitEll’^””’ (kdeodatus) filius Saltus Lehemitesfr^ttf”*nbsp;Goliath Gcthæi, cuius haftæ lignuiPnbsp;quafi liciatorium texentium.
jr nbsp;nbsp;Hic blafphcmauit Ifrael t amp; pereuftît^ lonathan filius Samaa fratris Dauid* g Hi funt filii Rapha in Geth,qcccid^f “nbsp;de manu Dauid èc in manu feruot^,^*^nbsp;initium huius capitts habetur Samuelisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. pite de cœpto beUo contra fiiios kmmon per nbsp;nbsp;‘ ad exordium belli. Obmiffa autem hic eftbiß'^'^^j^i. Dauidis de adulterio Kethfabee ac homicidionbsp;capta urbe aquarum. Defribitur hic triutnp^^.nbsp;dis de urbe kabbath filiorum kmmon, quinbsp;tins in fine duodecimi capitis dgt;idlt;’m,ufc^ adnbsp;dem.Detnde iterum prteterita tota hiflorianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* Cr Amnonis, quaratione, quomodoocciflP^ Et de filifs Saulis occifis, à tredecimo capite ufnbsp;lUum uigefimiprimi.Paucis hic perflringuKfi^^nbsp;deuiiiorijs Dauidis cr militum fuorum, Cfnbsp;mnia ex diHis ibidem. fCAPVT XXI. Onfurrcxit autem fataynbsp;Ifrael, ÔC incitauit Dauid **nbsp;^Bi'meraretllrael.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«ad Dixit^ Dauid adloabÆ^f * J __________ principes populi,Ite numeratclfia^^^^^ÿ, fabcc ufqjad Dantamp; afferte mihi n«'”nbsp;utfeiam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jpo Refpondit^ loab, Augeat pulum fuum centuplum, qnbsp;dominemi rex,omnes ferui tui^^^ innbsp;rc hoc qufrit dominus meus,‘nbsp;catumreputeturlfraeli.^ 4 ^Sedfcrmo regis magispr3eu3^“^,'^ic perloabîegreffus«jcftloab,amp;^*^nbsp;uniuerfum Ifrael.etreuerfusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j/jilitliu« Satanum fittiffe fuper uel contrit ifntcl^’ quot; ^gjuilfe eft, quÀm dominu pro peccatis populinbsp;puiùre eos, cr propeccato P°pi*^^^‘‘‘’'quot;'nbsp;t(oluitur,imputatur^ 4 deo ad uindiâanigt; |
e
|
' PÄRÄLIP. PRtMVS. «fl«t leue dißiintilttri i dn bonititte potuijjèt. lïihil es I miindum e/t in operibut qudntumlibct iufiorum:utnbsp;, ^ogintur feinper clamitre, Ne tntrcî m iudiciimt ctt«inbsp;(' f^uotuodo/mne. DeditcpIoabDauidinumerumcorum 9UOS uifitaueratjSC inuentus eft omnis nunbsp;Werus Ifrad mille millia, amp; centum millianbsp;'iirorum educentium gladiumïde luda aunbsp;tem quadringentafeptuaginta millia bel-^atorum» ® Nam Leui amp; Beniamin nonnumera^ tïit cum eis, eo quodloab inuitus exeque-tetur régis imperium^ Difplicuit auté deo quod iuffumcrat, S^percuffitlfracl. ® Dixitœ Dauid ad deumtPeccaui nimis t^thoc facerem.’obfecro aufer iniquitatemnbsp;^'^tui tui,quia ualde infipienter egi»
Vadeamp;loquereadDauidjamp;diceiîHçc ‘licit dominus îTrium tibi optionem dotnbsp;Uttum quod uolueris clige, amp;faciamtibi nbsp;’i Cuni^ueniffetGadadDauidjdixitei.-Kæc dicit dominus î Elige quod uoluerisnbsp;(uelrecipetc:) Breuioreßhic quoq; narratio numerationis quÀnt ' i.Keg.zi-^^t^it'autemhicnumermtß-adis mille miUianbsp;centum millia uirorum armageflantium, pra:ter lusnbsp;dant, ubi numcrauit feptuaginta millia er Beniamin acnbsp;Lcui.Ejl autem undecies centena mittia:in Samuele ferinbsp;buntur odies centena miîUa, er lt;iuinlt;iuiescé'ntenanbsp;1*4 de luda. KultK rationibui fieri potuit ut numerics 'mnbsp;hipta relaties uariaretur, ne de hac re cogamur efieannbsp;^ij.Buit enim negotium nunterationis à loab inuito pernbsp;fidum,erinfuper uindiila dei incidente perturbatwnnbsp;^mterruptum. Auttribusannisfamê,auttribusmenfî bus tefugere hoftes tuos, amp; gladium eo-*nbsp;rum non poffeeuadere, auttribus diebusnbsp;gladiuin dni,amp; mortem uerfari in terra,etnbsp;angdum domini interficerein uniuerfis finbsp;nibus I^’^^^bnuncigituruidequidrcfponnbsp;deam ei qui mifitme, ' *5 nbsp;^Et dixit Dauid ad GadtValde me an- guftiæ premuntjfed incidam in manus do yni tii, quia multæ funt miferationes eiustnbsp;I iumanus autem hominum non incidam.nbsp;4nbsp;nbsp;Mißt ergo dominus peftilentiam in If- *quot;3^1, ÔC ceciderüt de Ifrael feptuaginta mib lia uirorum. Mißt quoq; deus angelum in lerufaa ut percuterct earn : cum^ percutere-Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*‘U‘, ui dit dominus, öC mifertus eft fuper I J^aluni, Sfimperaüitangclo qui percutiez “’tjSufficit, iä ceftet manus tua.Porro annbsp;8^1us dniftabat iuxta area Oman kbufaei. |
DIB RE HAIAMIH. 16 nbsp;nbsp;^euas^ Dauid öculos fuos, uiditah gelum domini ftantem inter cœlum amp; ter ram,et euaginatum gladium in manu eiusnbsp;extentum contra lerufalem, ÔC cecideruncnbsp;tarn ipfe quàm maiores natu ueftiti ciliciisnbsp;proni in fecies fuas. ,7 Dixit^Dauidaddeum.Noneegofum qui iulfi ut numeraretur populus Egonbsp;quipcccaui, ego qui malum feci tiftegrexnbsp;quidcommeruitî’Dominc deus meus uernbsp;taturobfecrc manus tua in me, Siindo.-mum patris meitpopulus autem tuus nonnbsp;percutiatur.
Hie proponuntur in optione trej annifamis,propier tres menfes ac dies.In Samuele feptemannifamisproponbsp;nuntur, quod eauideretur maxime intolerabilis,cr tannbsp;tom'museligenda. Vel feptem anni pro aliquot annanbsp;fcribuntur.
2.2. ^Dixit^ Dauid ad OrnamDamihilo cum areæ, ut ædificem in ea altare domi^nbsp;not ita utquantum ualetargeritiaccipias.nbsp;Sc ceflctplaga à populo.
14 ^Dixit^rexDauidadOrnantNcqua quam ita fiet,fed emendo emamproar^nbsp;gento pleno, neqj enim tibi tua auferre denbsp;beOjSC fic offerte domino holocaufta gra^nbsp;tuita. Bic de Areuna er quatuor filijs narratur, quomodo angelum pater uiderit,iîlii triturantibus triticum in asnbsp;rea, quo notetur maior gratia dei ad gentium populos,nbsp;quibus fe uideri pafiies eft, 'm quorivm poffeftione tansnbsp;plum extrui elegit in myfterio,de quo in Samuele. ^Dedit ergo Dauid Oman pro loco, fidos auri ponderis fexcentos.
Præcepitcp dominus angclo,5C conuer tit gladium fuum in uaginam. . PP |
|
PARALIP. PRIMVS. ^Protinus ergo Dauid uidês quod auditfet eutn dominus in area Ornanle^nbsp;bufxiummolauit ibi uidimas. Tab er nac ul U ni auîem domini, quod fecerat Mofes in deferto, amp; altare holocaunbsp;ftorum, ea tempeftate erat inexcelfo Ga=:nbsp;baon. 5O nbsp;nbsp;Et non præualuit Dauid ire ante illud quærere deum: nimio enim fuerattimo^ reperterritus, uidens gladiumangelido.-mini. D4»i(f pro loco entpto dédit Artwni fexce/ttos pclos auri,ut hic dicitur. in Samuele dantur pro area eybo^nbsp;bus argenti pcli quin^uaÿMa,(iult;c fi uarient non tanbsp;mencontrariafuist. CAPVT XXII. Ixit^ DauidîH^c eft domus do minidei, ÔC hoc altare inholo*nbsp;cauftumIfraeU inftindu diuino,etr angelica apparitio ne, ac fequente earn falute populi ac reconciliatione dis uina, didicit certo Dauid cum locum à domino eleclum,nbsp;ad extruendum fibiÿ^atifiimam aram,^ templum nonnbsp;alio inloco tedificandwm,qui idoneus quoq^ ad conuenlt;nbsp;tionem multorum uideretur cr iUufîris, tantum^ peri^nbsp;culumcumeuafilfet nihil mente folicitiusfecumtratianbsp;re cœpit,quàm quomodo templumgloriofißime extruenbsp;retur,adgloriam dei ifrael maxima,ut illo tempore nul^nbsp;lum illi /})lendidius prafirri pojfiet in orbe, X ^Etpræcepit utcongregarentur oiîies proiclyti de terra Ifrael, amp;conftituitlato^nbsp;mos ad cædendos lapides, poliendos, utnbsp;ædihearetur domus dei. dtóTpro™ - Prouidentia autem dei fi^eciali accidit, ut templum lytis txtta Hhidcultuiomnipotentit deiconfecrandum,creatoric^ • nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fivmmo cr unico dicandum,non ab una ifraehtica gente iedificaretur,fcd à profelytis,Qr ex gentium di/perfios ne,adhoc opus conuocatK.signuplaneuocationii gensnbsp;tium, et reprobationisiudaic£,ohmfi{turlt;e obfuam pernbsp;fidiam cr ingxuütudinem. Torqueant ludiei laborem exnbsp;cindendorum lapidum,t:r poliendorum quadrorum,adnbsp;gentium defi}eüum,quafiliid£isotiofis,G“ interim jkrnbsp;tentibus,genteslabori tantofiubdiderit Dauidrexc^nbsp;propheta. Gentes certeducunt fibilaudis e:rgratiiebenbsp;neficium,fe ad facratißimos hoslaboresconduilosinnbsp;honorem creatoris fui fummi dei,promptaq; diligennbsp;tia undecima hora condutii in uineam domini laborant,nbsp;cr plenam mercedë reportant cis qui primo mane consnbsp;duëlifiierant,ueluti de nequamoculo, ingratitudinenbsp;feedadamnatis. 5 Ferrum quoq; plurimum ad clauos ia* nüarum, 8C. ad commilTuras atqpunâu.*nbsp;ras præparauit Dauid, ÔCæris pondus in-numerabile. Dauid fumma diligentia colligit materiampretiofif fimam dum adhuc uiuit: firrum etiam ad clauos cr ia^nbsp;nuatiunüurat^ lapidum cr lignorum,quodmin(munf |
10 DIBRB HAIAMIM. exilhmari poterat, gt ultànum, midto magis qua ptionbsp;maadeffeoperioportebat, 4 Ligna quoq; cedrina non poterantæft* mari,quæ Sidonq ôC Tyrii deportauetai*^nbsp;ligna cedrina plurima ad Dauid. No» contentus uulgaribus lignis,curat aptari ad uehi elegantifiima quaq^exLibano, cedrina fcilicet,osnbsp;peraac arteSidoniorum Tyriortim. VtglorioftnHnbsp;illud templum figura effet ac facramentu ecclefia catbanbsp;liae à domino eleéhe ad fuamgloriam, etiam txterisnbsp;de Libano lignis ac lapidibus adificandum effet '¦ fidnbsp;aura argentoq- corrafo à gentdiu diuitijs,nonlitda‘('^'nbsp;Et dixit Dauid, Salomon filiusnbsp;puer ôC delicatustdomus autêquamnbsp;careuolo domino, magna erit, fubli’”*nbsp;nominata amp; illuftris in cüâis région'^“®nbsp;præparabo ergoeineceflaria. Et ob h’’’nbsp;caufam, ante mortem fuam omnesnbsp;rauitimpenfas. 6 nbsp;^Vocauit^ Salomonern filium/u“'”? amp;præcepit ei utædificaretdomum^®’” no deo Ifrael. •J Dixit^ Dauid ad Salomonen! uoluntatis meæ fuit utsdificare^^*”**nbsp;nomini domini dei mei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;• 8 Sedfeâuseftfermo domini ad ccnsîMultum fanguinem effudiftb^^nbsp;rima bella bellafti : no aedificabisnbsp;nomini meo, unto effufo fanguifl^nbsp;ram coram me.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Eccefili’quinafceturtibi,eritui’^^ tiflimus î faciam enim eum requieft^*^^nbsp;omnibus inimicis fuis per circumitn’^’j ÿnbsp;ob hanc caufam Pacificus uocabit^i'nbsp;pacem ÔC. otium dabo in Ifrael innbsp;«ns.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÿ, Ipfeædifîcabitdomum nomini ipfeeritmihi infiliS, amp;egoilliinp’^^dnbsp;firmabo^ folium regni eius fup^*^*nbsp;inæternum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, DauidSalomonifatisadhuciuueni, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,« 3 perto praparauit omnia, utcitraomnemtarfti’’'”'^ dijficultatem accingeretur ad opus illud,nbsp;à dominonbsp;nbsp;nbsp;pricdefiinatus. Typus certe Cb^r^^inis ueri fiüj Dauid, qui lt;eternwm domino tempi“’” lapidibus,tunfionibus çr preffuris expoliend^^’^lonbsp;ëiurus erat,çr iam ab exordio mundi extr“^^nbsp;riam creatoris. Hec deniqsfecumcogitaïf^^^^nbsp;uerfa di/pofuit ante mortem.Moriturus autantnbsp;nemaüoquitur, etr teftamenti uiceopusmai^^nbsp;complendum^ iniungit, quodipfequidemp’'‘^f^ii(anbsp;rat agere,fed à domino impeditus no potuitflt;^‘‘'‘'nbsp;gando fanguinis ejfitfionem,zr bellag?‘aiti“’r, gdo^nbsp;non mfi domino confulto zr iubentenbsp;mon autem pacificus fi(turus,idoneu/m jiii,ebalgt;“’‘nbsp;ac amicitiie dei ad emimiu eledorum, idipff^nbsp;idominoprofequi,quodpater infiitueratt^ |
|
PARALIP. P RI MV s. •gt; Nunc ergo filimi,fit dominus tecum amp; profperare,ôlt; aedifica domum domini deinbsp;tui, ficut locutus eft de te. Detautem tibi dominus prudentiam 8C Jenfum,ut regere poffis Ifrael,amp; cuftodirenbsp;legem domini dei tui. '5 Tue enim proficerepoteris,ficuftodie^ ïis mandata, amp; indicia quæ præcepit do.-*îiinus Mofi ut doceret Ifrael î confortare,nbsp;uiriliter age,netimeas,neq; paueas*nbsp;T empli quidem flruéiurainitingit filio, fed maximenbsp;mculcat obferuantiam diuinlt;e legis, qua Jfreta nihilßtnbsp;^^ifacrificiu uel templum: Seruata auté ea,omnia pro=nbsp;ffgt;era fubfequutura iUum ßnt zT beta, ßc ut timereßbinbsp;‘gt;1’ humano die non debeat: quandoquidc dominus fern-per adefl auxilio fuo fe timentibus.Si uero lege dei con^nbsp;^^Pferit,iuliitiafidei zT morum poffpoßta,nihil iliumnbsp;^'rgnumfuum iuuabit, quantumlibet ambitioft acnbsp;Pgt;'ftiofa domus domino udificata. 4 Ecce ego in paupertate mea præparaui Ißipenfas domus domini, auri talentacennbsp;^um millia,8lt;argenti mille millia talen to-*nbsp;rumtæris uero ôcferri nS eftpondustuin^nbsp;citur enim numerus magnitudinet lignanbsp;6( lapides præparaui quibus addes. linmenfus Dauidi thefaurus erat coüeiüus undiq^ ad Opus domiru, fed omnia ea paupertatemfuam nonanaf,nbsp;quum nihil ßnt comparattone eoriim qtue domino oblisnbsp;gatur.CorporaliahtecfuntcaducazT‘iußribilid,hoflisnbsp;t«s obnoxia : luftitia uerofidei zT operum, ittnocentianbsp;uitæ,confcientM 'mtegritas, ZTfynceritas, diuitiefuntnbsp;iufforum.Summas ergo rerwm pretiofarum omnium e^nbsp;numerat,quiis paupertatem, uel etiam affiiilionem uo^nbsp;r:at,congefflt;!is ad ledificium domus domini,quibus tarnennbsp;pracipit addendumfilio,quo opus reddatur augußius. ^Habes quoq; plurimos artifices lato^ mos, SCcæmentarios, artifices ^lignorö,nbsp;omniû artium ad faciendum opus pru-dentiffimos, in auro amp;:argento,8C ære,amp; ferro, cuius non eft numerus. Surge amp; fac, amp; crit do^ K minus tecum. tv’' nbsp;nbsp;Artificesquaq;,idmaituwiHiordinduit,ex Tgt;rijî 1 nbsp;nbsp;nbsp;ZT sidonijs.m qujbus nihilßt deßderaturtu, qui omnia I nbsp;nbsp;nbsp;eleganter abfoluet,latomos,c£mentario!, ftbm Ugno^ ' nbsp;nbsp;nbsp;rum ZT firri,omniumq; metaüorum artificef pcritißi=: mos. lüufirc enim templum£dificari uoluit deo ifrael, 9«od quanto magis a^iraretur populus, tlt;t»to mim«nbsp;deßeeret, zT laberctur ad excclfa idolorum,zT delubranbsp;gentiliwn.Hortdtwr deniq; filium moriturus pater,ut cinbsp;‘itq; alacriter opui aggrediatur,auxilium domini ßaenbsp;‘*“1’10 experturus. Et ljlt;ec quidem ad filium madataßrtnbsp;P«ter. Præcepit quoq; Dauid cunäis principi Ifrael, ut adiuuarent Salomonern fili-'«nfuum. ® lt;^erniiis,inquics,quod dominus deus |
DI B RE HAI A MIM. XI.4 uefter uobifeum fit, 8c dederit uobis requiem per circumitum,8lt; tradideritin manbsp;num raeam habitatorcs terræ,nbsp;nbsp;fubieâa fitterracoram domino,8C coram populo eius. Ad principes quoi^ regni, qui tribubus zrfionilqs prieerant,fermonem uertit,adhortaturq^,ut filio adfintnbsp;ad opus profequendum,conßlio zT auxilio fuo,quod idnbsp;cedat adgloriam dei,ZTftntam egregiamfuægentis a^nbsp;pud externs nationes quafcunqi,qua auditurlt;eßnt ma^nbsp;gnalia dei lßaelis,zT beneficia ifli coUata populo, uen^nbsp;tura; quoq^ aliquando zT ipf^ dtl adorandum dominumnbsp;deum ip forum, reicäurte quoq^ deorum fuorumfalfitdnbsp;tes ZT abominationes. Præbctc igitur corda ucftraS^ animas ueftras, ut quæratis dominum deum ue-ftrum,Slt; confurgite, amp; ædificatc fandlua-rium domini dei, utintroducaturarca feenbsp;der is domini, 8C uafa deo co nfecrata in donbsp;mum quæ ædificatur nomini domini. Perpetua commonefacit filium ZT primäres ad ti^^ moran zr cultum ueri dei, ad mandata illius obferuan^nbsp;da,finc quo nihilßt templum domini,nihil facrificia, etnbsp;omnesccremoniæ legis, idq; moliantur toto corde ZTnbsp;animo. Qtaandoquidem iuxta promißiones dei in lege,nbsp;adhoc danda promittebatur quics,zT tranquillitas à uinbsp;c'tnis undiq; populis, utftabilem aliquando locum habitsnbsp;tura effet area domini,ut in loco à domino eligendo, zTnbsp;non paßim,ceremonialis cultus domino defirretur pro^snbsp;penfitate hominum ad hoc inclinante, fed inJfiiritu ZTnbsp;ueritate,in cordibus,fide,ffgt;e zT charitate coleretur. !ttnbsp;terim tarnen carnalibus carnalia permittedo,donee codnbsp;Icfceret uera pietas in cordibus eleitorum. fCÂPVT xxiii. Gitur D auid fenex 8C plen’ dic^ rum,regem conftituit Salomo^nbsp;nem filium fuum fuper Ifraehnbsp;Non tdntem trtjine «itlt;ef«lt;e,proxi»«»înbsp;morti Dauidjcultum dci per Leuitlt;a ceremonialem iwa ßituit,fedß:atim ab initio regni ifraelitici id fludiofe per ficit.Verum iam plenus dierum,Salomoneqi 'm rcgnumnbsp;conflituto, cum de tedificanda domo perßngula flatuif:nbsp;fet,etiam ordinem in templo à Lenitis obferuandum mttnbsp;gnificentiore cultu,pro ut t empli maiefla^ expófcere uinbsp;debatur, er mKtófttdo Lewitdrum temporum trau-quillittü,omnia diligentiiM, zsquot; augufiioreordine dij^onbsp;nenda curauit atq; mandauit. X Et cögregauit omnes principes Ifrael, Sefacerdotes atqïLcuitas. Omnium pr'mcipum tw tribwliMslfrdclis prwKores, Oauid adfe uocauit, amp; Leuitarum omnium numerüinnbsp;collegit,ut mimjkrioru officia dij^enfaret ad numerumnbsp;perfonarum zx tempont,fciretqi iflorttwi, ^uid,nbsp;^uo temporeßbi faciendum foret. PP X |
|
PARALIP. PRIMVÎ.
Nojlr.1 translatio habet numeratos Leuifdi 4 uigeß^ mo tetatis anno,cum Hebritorum codices conflanter hanbsp;beat trigint.i annos,Qf ßtpra, quorum omnium fumnianbsp;trigmtd odo miÜid, Hi ergo commode di=nbsp;fünéii fuM ad difiinila officia, ut fequitur: ut operam dinbsp;ligentem nauarent ^uiq^ 'm opéréßbi demâdato , 'mculnbsp;tuperfoluendo 'm domo domim, quorum iuxta uigmtinbsp;quatuor millia templum fuis temporibus adminifrarêt:nbsp;cr fex miüia de eis præpofti effent, paßim populo dcinbsp;docendo,decernendo^ caufas iuxta legemdomini, eynbsp;tunioribus Leuitis 'mjütucndis, «z eruditione rerumfa^nbsp;crarum.Reliqua uero multitudo quatuor millium,ianitonbsp;res 'mffitutifimt,^ quatuor millia cantores laudum disnbsp;uinarum m templo,uoce cr mußcis mßrumentis: ut exnbsp;tanto Lcuitarum numero nemo fùerit otiofus.
* o Porro filii Semei:Ieheth,8f Zina, SCla» us,amp;: Baria:ifti filii Semei,quatuor» II lt;rEratautéIehetprior,Zizafecundus.-porrolaus 8c Baria non habueruntpluri-mos filios, Sc idcirco in una familia una^ domo computati funt» Tamiliarum hic notatur diflributio adofficia,qu£ hac occafione Hebraorummore, per genealogias pa=nbsp;trumdefcribttntur.lnpr'imis Gerfon,fecundum duos ßnbsp;lios, duas principales con/h'tuitfamiliiis. losadan autemnbsp;prmus hic,alibi Ubnidicitur, à quo Libnei. S'mthiautenbsp;fecundus, quatuorfilijs fuis conflituit familias tres tansnbsp;ttmonodo,quia tertius quartus, ob ipforivm paucosnbsp;ßlios pro unafamilia reputati funt. li nbsp;Filii CaathtAmram öcifaar,Hebron amp; Oziel,quatuor. 15 nbsp;nbsp;Filii Amram : Aaron 8C Mofes.Sepan^ tusœeftAaron,ut miniftraretinfanäo^ fanflorum, ipfe 8C filii «us in fempiternß,nbsp;SCadoleret incenfum domino fecundumnbsp;ritum fuum,ac benediceret nomini eius innbsp;fempiternum» gt;4 Mofi quoçp hominis dci filii annume^ rati funt in tribu Leui« |
19 DIB RE HAI A HIM. Caath ßlij quatuor famiHjs exordia tribuerunt. Am ramfilij duo, Aaron primogenitus,IJlofes iunior, unamnbsp;tantum famiUam,Aaronitarwm diilam,ßcerunt.iiloßsnbsp;enim pofteri omnem fuamgloriam ex parente Aiironi*nbsp;tis ceffierunt, ipfi^ non 'm facerdotalt officio domino ffi»nbsp;nißrarunt,fed cumreliquis Caathitis.
*7 nbsp;nbsp;Fuerunt autem filfi EliezerjRohobia primus,öC non erät Eliezer filfi alij »poifo filii Rohobia multiplicati funtniniis» 18 FilfilfaartSalomithprimus. Filii Hebrontleriau primus, Amari’® cudus, lahazici tertius, lecmaan quart“®; filij tlofis duo legutitur, Gerfom per m ferißi^’^ fitius Leui pern fcribatur, uniusßlij pater Sebutli^rnbsp;licet. Eliezer autem fecundus Mofisfilius,«^^^^^nbsp;tum ßliivm, Rehabia, genuit multorum admodtnnF^quot;nbsp;rum patrem. Et h£c tantum de tanti uiri pofhritotchanbsp;bentur'mtotafèrè facra ßriptura.nbsp;ßatri Aaron ceßit er pojkris,fibi uirfanäißir»'^^nbsp;rctinuit, er à domino deo quoq^ pro tot laboribif^r’nbsp;non temporalia aliqua, fedæterna calefliaqi bon^“quot;'nbsp;tomaiorafufeepturuserat. ^0 Filii Oziel : Micha primus, lefia ' nÄo-
holi Î Eleazar SC Cis» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;,3^ Mortuus eft autem Eleazar, SCi^°^ cjji buit filios, fed Alias î acceperunt^^’^nbsp;Cis fratres carum» Pofi Caathitarumfamiliartim patres, chietJleraritarumadnotantur. fiotandumafi^‘^’’^nbsp;Zarum cum tantum filios haberet, ernonfil‘‘'h^ .i^nbsp;eas elocaffe uxores fiüjsßatris fui Kis, qu»nbsp;fauor er amicitia magis ßuerctur, er libidin^nbsp;tatisqfmfolentia, naturali quadamreuerentùt‘^^nbsp;retur : ut non ad fatiandam concupiß^ftti^nbsp;fed ad progenicm ampliandam 'mflituta uid^^nbsp;Clorum connubia apud Kebneos.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'«lOtH» 15 Filii MufriMoholi SC Eder,amp;I^ri’’^ tres» 14 lt;Hi filii Leui in cognationib«®^^^^/!» liis fuis, principes per uices, SCnbsp;capitum fingulorum qui fecieba” „js,nbsp;minifierii domus domini à uigrtri*nbsp;Sffupra» Dixitenim DauidîRequiem minus deus Ifrael populo fuOjS^^nbsp;inlerufalemufqjinæternum» Repetitio breuis fuperiorum, ad hoc effi^ Dauid propter quietë erfixum pcßhacnbsp;ordinaife,ut lt;t uigeßmo atatis anno adfer^‘^nbsp;uiticas operas, quod 'm portandis oneriba^ ^fifitfcrib‘^’‘nbsp;nongrauarensur.Ego ßffiicor mcidiffinbsp;rum,cum fuperius triginta annos lt;et^^i quofti^‘’‘’nbsp;quod ludiei »egare cot(tenditnt,i^i poffi^^ ’ ¦* |
|
PARALIP. PRIMVS. ^^{iriptoreshotninesnonfomttt. ^Neceritofficii LeuitarS ut ultra por-^fRttabernaculum, 8c omnia uafaeius ad ’niniftrandum. luxta præccpta quoqj Dauid nouiffima ^“Pputabitur numerus filiorum Leui à uinbsp;8'*itiannis ôiCfupra, Et ftabut fub manu filiorum Aaron in ^iiltuin domus domini, in ueftibulis amp;innbsp;^’fcdris, amp; in loco puriftcationis in totonbsp;«ndtuario, Sein operibus niiniftern tem-pli défi P ^upcrpancsquoqjpropofitionis,amp;ad ^ilæ facrificium,6c ad lagana,amp;azyma,nbsp;lartaginem, amp;(. ad torrendum, 8(. ùipernbsp;®nine pondus atqjmenfuram* Et ut fient quotidiemane ad confiten-S( canêdum domino : fimiliter^ ad ^flperam, ' nbsp;nbsp;^rumfamiliarum Leuitdf DMÎd mjHtuit, ut ad ma ejjcnt femper,Gr obedirent filijs Aaron facerdoti= ^^•'Alioqtii quidé,ut atrio aßilkrcnt,rite admimflran^fnbsp;^°qult;eibi agenda fint:alij exedris creamers uaforuntnbsp;donünt, accipiendo zr reddendo uafa ufui facerdottvmnbsp;gt;ieceffària pro facrificijs:alij aßifltrent purificationibutnbsp;torum quie tnmdanda cfjcnt infan(iuario:alij alijs fiinnbsp;dionibu^aderantyproponendo panes duodeciminmennbsp;propofttionis in tempore, er remouendo ueteres,nbsp;nouas ßubmdereßituendo, ([nos conßcilßentßecundivmnbsp;fegcm,de primitifs cr oblationibus.-aîijfimilis curam hanbsp;bebant, ut quàmßyncerißima ejßet ad oblationem : alijnbsp;^‘t^ana ex azygt;nii conficiebant,frixando in far taginenbsp;^Ut£ frixanda eß'ent, esquot; torrefaciêdoquieq;,pro ut cônnbsp;neniebat cultui fccundiim legem. Omnia perficiendonbsp;W menfura légitima,ey' pondéré conflituto:alij ordina^nbsp;banturfingulis diebus mane zr ucj}gt;eri, ad laudes dominbsp;ni pfalmos ZT cantica canenda, ad conßtendu domino.nbsp;îgt; tam in oblationeholocauftorum dominbsp;ni,quàm in Sabbathis 8C Calendis, 8(. {o^nbsp;lennitatibus reliquis iuxta numerum amp;nbsp;ceremonias uniufcuiufqjrei iugiter coranbsp;domino. Aîij decernebantur fua quoq; tempore ad facrifieid holocdujlorunt, ad alias oblationes rite perficiendo/!nbsp;in fabbathis cr Neomenys,reliquis^ maioribtis temponbsp;rwnfolcnnitatibus, pafchie fcilicet, pentecofiis, acnbsp;tabcrnaculorum. Vt omnia fecud im ordinem legitime^nbsp;àdigcttter, CTfine conjùfione,uel negotiorum uel per^nbsp;fonarum, uel temporum complerentur in confiieélu dónbsp;nüniadiUiusgloriam. Etcuftodiantobfcruationes tabernaeu li feederis, ritum fancluarq, 8C obferua=nbsp;fionem filiorum Aaron fratrum fuorum,nbsp;'’truiniftrentin domo domini. Afij tandem prteficiebantur ad euflodiam taberna= ^‘*lifxderis,crtempli, ad obferuantias omnesriteinnbsp;fut^uario curandfHi Ut quiequid iniungerétfilîj ^aron |
' dibre haiamih. agendum 'm nümfierioßoe diligenter curaretur à Lc«i* tis. Hoc modo Leuitarum ordines ordinati erant ad mi*nbsp;nifleria templi pro loco zr tempore, ut quifq; ipforumnbsp;certo nofeeret quo tempore in quo opere fibi ferui»nbsp;endumefiet mcultu templi : cateris enim temporibusnbsp;quiq; fuo loco habitabant, zr legi dei difeendte zsquot; doanbsp;cenebe in fuis urbibus uacabant. ^CAPVT xxiiir. ÔC Abiu ante patrem fuum abfqj liberis î fa cerdctio^ fundus eftEleazar ÔC Ithamar. J EtdiuifiteosDauid, 8c Sadoc defilqs EleazarijSi Ahimelech defilfis Ithamar fcnbsp;cundum uices fuas SCminifterium.
Sacerdotaliu/m officioru ordo hicdc)cribitur,qualis^ «SowU^ 4 Dauide 'm]btutus,donec fiaret templum domim, zr uinbsp;gcret Hierofolymis cultus dei exercituum, perpetuoq;nbsp;feruari deberet per filios,id efi po/kritatë Aaronis, qutenbsp;ex tota Leuitica tribu à domino eleila erat ad facrificianbsp;perficienda,fuffitusq; in ora incenfi intra templum offènbsp;rendos, femel 'm anno ’mgrediendo folenniter fanilafannbsp;{lorum. Quia uero h£c Aaroniticafoboles uehcmenternbsp;auda erat,zranni tempora pro fuaprolixitatediuidennbsp;da erant,ut unuspoflalium hebdomadat'im fiingereturnbsp;fuo officio, reliquis tëporibus domi habitaret prluatus,nbsp;cr legi diuin£ difcend^ ac docend£ intentus.ldeo ad uinbsp;tondamconfiifionem, diftributiones huiufmodiperfonanbsp;rumac temporum décréta funt à Dauide,cumconfilionbsp;maiorum regni, ne Leuiticte tribus facerdotibus amulanbsp;ftonis er prafumptionis alicuius neuus 'mureretur, uelnbsp;difcordiarutn occafio aut contemptus. PramittUurauonbsp;tem fcriptura; more genus facerdotale,fecundumfiliosnbsp;Aaron,à quibus fohsfamilia' facerdotales fuccedebant.nbsp;Aaronis quatuorfiliorum duo priores,ïgt;iadab er Abi=^nbsp;hu Coram domino ob prafumptionem mortui funt, finenbsp;'mfignt pofieritate rcli{ta iUistduo autè pofltriores Eleanbsp;Zarzr Ithamar magnifiée fucceffèrunt inAaroniticonbsp;fàcerdotio. Quorum filij ac pofivri Dauidis temporibusnbsp;erant Sadokex Eleazari profapia prognatus, qua lon^nbsp;ge fidt maior ac populofior quàm alterius fummifacer=^nbsp;dot 'is Achimelech, qui de Ithamaris familia defcêderat,nbsp;minus ampla. Ideoq; Dauid cum fiinilioneshuiufmodinbsp;or^ congruo perfonis zr temporibus difiribueret„nbsp;fedeeim uices ac fitnäiones defumpfit ex profapia Eleanbsp;Zari,fi-atribus Sadoch fummifacerdotis, oëio autem exnbsp;ea quie fuitithamaris familia ad Achimelech perttnêtr.
PP 5 |
|
P A R. A I, I P. P R. I MV S. Tortibus î erant enim principes fantHuari}, Si principes dei tam de fülijs Eleazar, denbsp;filtis Ithamar« Ne «cro ijuerel/e lorut relinqueretur alifi ad btcc o[ ficia non eleîiis: non enim plures Dauid uiccs ordùtan*nbsp;du dccrcucrat quàin uigirntiquatuor, cwi« multo plurc$nbsp;effènt perfonie,ad hitc officia non ineptæ.ldeo tota hlt;£cnbsp;eleüio forte à domino temperanda perffila eß, ut certânbsp;Jciretur,iiui ex omnibuf fftnâiones ifloi cr facerdotio»nbsp;eum magnoruth dignitatem er officium gerere debe^nbsp;rent,fine aliorum inuidia cr murtnuratione.ideoq; pr^enbsp;tnittitur cafuf filiorwm Aaron,tiadab zr Abiu,qui nonnbsp;uocati lt;i domino,fefe ingerebant officio Aaronic : quannbsp;to inagii hoc ffiturum erat in Salomonis templo,mfi deinbsp;ac regis Daitidis authoritate pr^uentumffiiffètf.: 6 Defcripfit^ eos Semcias filins Natha« naelfcriba Leuites coram rcgcôCprincipînbsp;buSjamp;Sadoç facerdote, amp; Ahimelechnbsp;lio Abiathar,principibus quoqj familiarfinbsp;facerdotalium amp; Leuiticarum t una fami»nbsp;(iæ domus iunda eft, Eleazar, Si altera donbsp;mus quæ iunâa cftithaman Ad perpetuam quoq; rei huius memoriam nomen no tari/ hic adnotatur,qui h^ec omnia ut forte cadebât, prtenbsp;fente rege, cr regni principibus, ac utroq; fummo fa^nbsp;cerdote, Sadoch zr Achimelech, redigebat fideliteritinbsp;feripta, zr annales regias,ne qua fùturis temporibus innbsp;ter facerdotes oriretur difeeptatio: unde cr in hune li^nbsp;brum relata hic fingiüatim leguntur: unde cr ^uangelinbsp;fia Lucas, loannem ßaptiflam natum commémorât exnbsp;Zacharia patre,dc uice Abia,qUie hic oilaua fcribitur.nbsp;Cathidn- Ex hoc deniq; confuetudo aliquando moleuit in maiorinbsp;fiMum'^CaZ hus Chriflianorum cathedralibus ac eoHegiatis eccle»nbsp;«oaici. fijs,uigfntiquatuor feniores, cr per omnia meliores eU»nbsp;gendi, qui doólrin^ ecclefiaflicie prteeffènt difeenebe Cf*nbsp;doeendte,partitis etiam per anni circulum canoniciefirinbsp;pturteutriufq; teßamenti libris, quospariteraudirentnbsp;cr explicatos ah epifiopo difeerent tficq^ aliquädiu flunbsp;dium Mud facrofanilum,in loco facro,in fchola Chr^,nbsp;cr in ecclefia,difcendo cT exercitandofefeprofeque^nbsp;renturac continuarent, donee minoribus eeclefl/sdo»nbsp;âoribus Mgentibusnbsp;nbsp;nbsp;epifcopis,ex hoc fratrum cob bgio prouideretur, Ideoq; cr fratres cr canonici dtdi fimt,quia ecclefiie uolutaria ele{lione,ad canonical fcrinbsp;pturas tradandos ordinati,ad adificationem ecclefi^nbsp;ebrifii. Propter quod CT ab ecclefijs iÜis prouiflim fritnbsp;de corporis cr uitlt;e neceffiarijs, non ad luxum,frd pie»nbsp;tatis fludium, cr conuerfationcm religiofam ac exetn»nbsp;plarem. Huius diuini cultus olimfandi patres exemplarnbsp;defuinpferunt à uigfiitiquatuor iflis canonicis facerdotinbsp;bus à Dauide inflitutis:quod ut ceremoniale flierit infr»nbsp;UitumadlUudfieculum,interim tamenmoraleeffè, crnbsp;ecelefl/s Chriflianis regendis omnino neceffariwm inftbnbsp;HOontUt. tutum, nemo ambigere potefl. Haâenus quidem proxi»nbsp;couegia. j^oribus fieculis hac cefferunt in abufum frandaloflan,nbsp;de quo ut notiflimo prafliterit nihil dici, fed omnes ue»nbsp;bemtnter curareneceffe efl, utinprifeum ufltmhuiufr |
D1BR.E H Al AM IM, modi collegia reformentur. Orandus^ dominus,utEz*nbsp;ram aliquem mittat, qui prafcribat modum legitiimconbsp;lendi deuminffiiritucrueritate,ordinemq;fattrdota»nbsp;lemat^ Leuiticum inflaurandi tammiferc coOapfumnbsp;apud Chriflianorum ecclefias. 7 Exiuit autem fors prima loiarib, fccun« _ daledeie, tertia Harim,quarta Seorim, quinta MeIchia,fextaMaiman,nbsp;feptima Accos,oflaua Abia,nbsp;nona Icfua,décima Sechenia,nbsp;undecima Elifaib,duodccima lacim#nbsp;tredccima Hoppha, dccimaquar»
11-
Prima fors exifllehoiarib,fi’cunda ledaio, rün,crc.uf^ad uigefimumquartwm.nbsp;temporibus fingulis feptimanis indomodolti^^^^ cnbsp;fuafoluere debebant,iuxta praferiptumnbsp;äura epi/copatufacerdotis illius tanporis/'^^nbsp;ceperat dominus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„
ƒ(! Df officio miniflrandi facerdotwm j« ttus,nunc dedoäoribus legts er difcipulis,ts‘l‘\^iitttnbsp;cerdotum, 4 quibus legis inteQeâus ac do^’quot;''^-da fit. In eor«(«jnKjnfroerrfntprinciplt;d‘’^P‘v^^,ilt;nbsp;rwn M.ofis,ideo^ erfiUusipfius Subaelnbsp;quo familia defeenderat, in qua Daiädis teugt;tnbsp;tnus tenebat lehedia. Sid^ael autem, utnbsp;erat Mofis, filius Gerfom. Alter ueronbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4 qtto ^cr fecundum pradiilafiliwngenuit jfamilia pro fréta efl facerdotalis,in quanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;paa tempore frit,le flatfecundusßji^ ex doino A tristiofiscrAaronis. Ifaari uero filius Saicmoth t fi^**** lemoth lahath:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^fccttd^ Defecundafamtlia Caathitarwn te,Selomothnominata,alfumptuseflioh‘d •nbsp;^3nbsp;nbsp;nbsp;filius^ eius Icriau (primus) |
|
PARALIP. PRIM VS* rödus, lahasiel tcrtius, lecmaan quartus/ I *4 Filius Oziel, Micha : filius Micha, Sa-mir, f Frater Micha, Icfia: filiuscR Icfîæ, Zacharias. Exfamüù Hebronitarum quatuor tunc infiituti[unt^ lekamham. Df quartafami» Clt;uthit((rum,'Vßielitidii,per Ulicha ordinatta eß S4 ’’•ir » de familia orta exfratre Michie, qui diHiK eß le«nbsp;fi^,tunc mßtutuseflZachariaf. Filii Mcrariî Moholi ÔC Mufi î filius O-2iau:Benno* Filius quoc^Merari;OziäuSiSoamamp; ZacchurScHebrü Porto Moholi filius Eleazar Î qui non habebat liberos* Filius ucro Cis,Ieramccl. . Filij Mufi:MohoIi, Eder amp; lerimoths ’^filii Leui fccüdum domos familiarumnbsp;^^îrum. ^Miferunt^ Sc ipfi fortes cotrafratres fuos filios Aaron corani Dauid regc,8C Sanbsp;doCjSc Ahimélcch, 8C principibus familianbsp;Cutn facerdotalium 8c Leuiticarum, tarnnbsp;niaiorcs quàm minores* ExMeraritis LeuititMaheli er Muß,exMahelitu txtubatEkazar/mefilqs^cuiut tarnen ßater Ku filiumnbsp;habuit ierameeiMufitit autem tres eraa{,Maheli,alternbsp;Éder, Gquot; lerimoth. Hi ergo omnes er foU de filijs rehsnbsp;5«K Leuiticie ßirffis forte eleäi funt, utcMnßa tributnbsp;f»« karonitis primas tenerent inter Leuitas, prlt;efentilt;*nbsp;tus Dauide,principibus regni, er fummis duobus ßcernbsp;dotibus. Qgid uero ofßcij habuerint hoc loco non ferianbsp;bitur,non enûn per uices ntinißrabat utfacerdotes, quanbsp;1« non erantfed dli/s,ut uidetur,lxuitis praerant, quinbsp;hus quidem pr^efirebantur ,fed minores erantfacerdotinbsp;^’«Aaroniticis, '.APVT XXV. Gitur Dauid SCmagiftratuS ex-ercitus fegrcgaucrunt in mini-m filios Afaph SC Hematt, oCldithun:qui prophetarentin cithans,SCpfalteriis,öC cymbalis fecüdum numerum fuum dedicate fibi officio fer-Mientes. VtßnguHsfeptimanis nouus facerdos ofßcio ßnda ^uifuo,templ(vin ingrediebatur donee omnes uigintiquanbsp;ex ordine fuis officesßn^i effent, ut denuo relt;iï^nbsp;^ft ipforum primus poß ultimum: sic cm» codem facernbsp;dote ingrediebatur nouus cantor cum fuis duodccim Lenbsp;Erant enhn cantores teque uigintiquatuor, ut ß*nbsp;quot;Tdotej primary ordinis, er Leuitarum nutnerus can»nbsp;*^ibus adiundorum erat ducenti er odogfntaodo:nbsp;^decies enim uigmtiquatuor haneßmmam conßtu^nbsp;*’’*’^f/crüitw ergo hoc capite eantorm ordo inß» |
DIBRB HAIAMIM. 1.16 tutut itque d Dauide er à principibus regni, er à fum^,nbsp;mis facerdotibus, Caufa tota inßtuendi ritus iliius,ßgt;irinbsp;tualis eratfideo à rege principibus,non fine confilionbsp;pontificum inßtuenda. inßperioribus autem tres pri^nbsp;marijcantores,cumgenealogia patrum fuorum,ai^oi*nbsp;dummagnifiée oßnfifunt er commendati expatrumnbsp;fuceeßione. Nunc autem quomodo eorum trium uigmdnbsp;quatuor ßlij,magißri cantorum er Leuitarum ordinatinbsp;fint,diligenter adnotatur. Prophetabant autem muficisnbsp;mßrumentis,hoc eß,laudes domint,pfalmos, er dogmanbsp;tamemoranda,leges(^ diuinas,uocibus humanis er munbsp;ficis infirumentis canebantin domo domim,quo animosnbsp;auditorum adfidei er mortem probatißimorum ßudianbsp;uehementiusac ardentius inflammarent. Ad hoc enimnbsp;dominus deus muficum concentu humanis auribus per^nbsp;cipiendum tradidit,ut animus quoq; fyncerus ad uirtu*nbsp;iis admirationem fortius ex eo proßccretcideoq; fèmpernbsp;facra cantica er pi/ßima proborum uirorum facinorOfnbsp;concinendaeßent muficis concentibus,nefolieaures,nbsp;feder animus quoq; pius magis imbuerctur, er ad fannbsp;da tarn cogitanda quàm operanda animaretur «jcco/n«nbsp;modatius:de quo alias, a. De filqs AfaphîZachur Sc lofeph,Sc Narhania,SC Afiirela, filii Afaph j fub manu Afaph çftophctâtfuper manum régis*nbsp;Porto Idithunî filii Idithun,Godo-liaSjSorijIcfeias, ScHafabias.SCMathathinbsp;as,fex,fubmanupatrisfuildithun, qui innbsp;cithara prophetabat fuper confitendo SCnbsp;laudando dominum* Afaph prineeps cantorum principalis, quatuor filia rum pater erat.Seciidus ldithtttt,fex filios habuiffc fcri’enbsp;bitur,quumhtc tantum quinq; nominentur, prister pa^nbsp;trem,lîebra;is diccntdtusfextumßiffe Semei quendam. Kernan quoqj: filfi Heman, Bocciau, Mathaniau, Oziel, Subuel, SC lerimoth,nbsp;Hananias, Hanani, Eliatha, Gedlethi, SCnbsp;Romemthi ézer, lesbacafla, Mellóthi, O-thir,Mahaziothî y omnes ifti,filii Heman uidentis regts in fermonib’ dei,utexaltaret cornu î dedit^nbsp;dew Heman filios q uatuordecim. Sc filiasnbsp;tres* Hanan autem tertiusinfignidiuinomunere à domi no dicitur ditatus,quatuordecim fiUjs,et tribus filiabus,nbsp;qui omnes cantionum prafidi hie conßtuuntur.ipfe uenbsp;to Heman uidens régis ßit,id eß propheta, uel in diuitnbsp;nis laudibus focius,aut folicitator familiarior erat ad a^nbsp;morem dei crfiduciam,ipfum iugiteradhortando, tantnbsp;uocibus quimfono mufico.Surfum erigëdo mentem re*nbsp;gfs,ad femper attendendum beneplacitUm iUius, erfe*nbsp;cundum idud fubditos gtbernandum: Hoc efl enim ex«nbsp;altarecornuregis. é Vniuerfi fub manu patris fui ad can-tahdum in templo domini cum cymba-PP 4 |
|
PARALIP. P R IM VS. Iis,Sdpfalterijs,Sd citharis,in niinifteria domus dei iuxtaregem: Afaphuidelicet,nbsp;amp;IdithunSlt; Hernan. y Fuitautem numerus corum cumfratri bus fuis, quierudiebantcanticumdomi*nbsp;ni : cunâi do dores ducenti odoginta^nbsp;odo. Hi uigmtiquittuorfilij trium cMtorum ad hoc inßio tttti erant à [gt;atrc,ut altjs prtccinere comode,crca»en=^nbsp;tcj dirigere,iuuarc,ac exhilararepojfcnt,et docere {gt;ronbsp;ficientcs,habercqi difcipulos,quorum erant, ut diâumnbsp;eß,numero duccnti oilogiMtaoilo.
Sorte autè diftributic ftmt fttnilionwn ordina, quis fcilicet prior uel po/krioringrederetur, cum fuo facetsnbsp;dote,ad feptimanam fuam officiadam. Quo fait urn efl,nbsp;Mnonfecundu ordinem tetatkueleruditioniifibijpflsnbsp;pKce/ferinttfed proutfors 4 domino tcmperatacon»nbsp;flituit.
gt;0 Tertia Zachur, filqs 6lt; fratribus eius duodecim. 11 nbsp;nbsp;Quarta Ifarijfiliis amp; fratribus eius duo«» decim. iofeph filiits fecundut A faph, primui cum fuis duo» decim forte euaflt, ut cum primo facerdote primam he»nbsp;bdoinadam miniflraret. Godolias autem primus filius idinbsp;thun,fecundus fucceßit officio fuo, cum fuis duodecimnbsp;LcuitiSjfratribus fcilicet,^ filijs iMtiTertius ucro Sanbsp;chur primus fllius Afaph, cu fuis duodecim forte prouenbsp;nit. Quartus, izri fecundo natus, ipfi idithun. In cuiusnbsp;Komtne lod prima litcra tertio uerfu propter Vau prlt;£»nbsp;miffiumelifafl{it:isetiani fuos fecumduodecimintro»nbsp;ducebat. li nbsp;Quinta Nathani^jfilqs amp; fratribus eius duodecim.
Quintus Uathaniiis,tertius filius Afaph,cufuis duo' decim: Sextus Buhias^primogenitus filius Hemanjtertijnbsp;cantoris.Septimus lefarela, quartus filius Afaph, cuiut ’nbsp;noininis prima litera hiciodfiribiturffiuperius aleph.
Oä:auuslefaias,tertiusfiliusldithun. NonusMatha nias,fecundus filius Heman.Decimus Semeias, qtd internbsp;fiHos Idithun obmiffiis ob quondam flultam fabulamd |
DIB RE HAIAMIM, ludakfingitur: ego fuffiicor excidiffie illiiis nomtnnegU gentiafcriptoris.
no Tertiadecima Subael, filqs 8Cfratribus eius duodecim. ni nbsp;nbsp;Quartadecima Mathathiaé, filijsamp;fra- tribus eius duodecim. ¦x-i. nbsp;nbsp;Quintadecima lerimoth,filijs amp;fratrp bus eius duodecim. 2.5 Sextadecima Hananiae filijs amp; fratrib' eius duodecim. 14 Septimadecimalesbacafrar,filijsamp;fr3' tribus eius duodecim. Odauadecima Hanani, filijs Sd frJtri' bus eius duodecim. n6 Nonadecima Mellothi, filijs amp;fratrp bus eius duodecim. 2.7 nbsp;nbsp;VicefimaEliatha, filijs amp; fratribus d“® duodecim. n8 VicefimaprimaOthir,fiIijs eius duodecim. xlt;) Vicefimafecunda Gedelthi, filijs^d^®* tribus eius duodecim. Jo nbsp;nbsp;V icefimatertia Mahazioth, filijs Sd tribus eius duodecim. JI Vicefimaquarta Romemthi czer»^^ Sd fratribus eius duodecim. ' -Vudecimus Afareel,qui Vfiiel. fabios.Decimustertius Suboel,prius fcriptus Sehufi'^nbsp;cimusquartusUdathithiahu.Decimusquintuslet^’'“’!^nbsp;Decimusfextus Hananiahu. Decimusfiptimusnbsp;fa. Dectmusoilauus Hananni. Decimusnonusnbsp;thLvicefimus Eliata. Vicefimusprimus Hothir-fimusfccundus Giddalti. Vicefimustertius Mabiif , 'nbsp;'Vicefimusquartus Romamthi azerffinguli fnbsp;grediebantur fratribus Leuitis duodecim . Cgnbsp;magno fecundum fitndiones uigintiquatuorJgt;'l^^ Lnbsp;CT fuperflitiofe excoÿtent alij fuas aUegoriiU,nbsp;mus fcripta fiiiffe dudum necejjario hlt;ec omnio f”''’®nbsp;dineconferuandocy'charitate. QuaubiHrtoiH^^^^nbsp;poribus uel al 0 tempore contempta funt deffiinbsp;rum religio:fic ubi débita cleri inflitutionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft nt,populus non fubfiflet féliciter. Omnia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad cundum uerbum dci ablcgato quecflu cr frfr**’ folius deigloriam. ^CAPVT XXVI. Je ( luifiones autem i3nitoru*quot;Xnbsp;'I Coritis Mdellemia, filiusnbsp;^7; re, de filijs Afaph.nbsp;nbsp;_ jjs 2. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Filij Mefelemiae : primogenitus, ladihel fecudus, tertius,lathanacl quartus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ElioC'* AeJam quintus,Iohanan fextus, nai feptimus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiJii |
|
PARALIP. P RI MV S. 4 Filii autem Obed^domtSemcias primo genitus, lozabad fecundus,Ioaha‘tertius^nbsp;Sachar quartus, Nathanael quintus. Î AmmielfextuSjIflacharfeptimuSjPhol lathi odauuamp;.quia benedixit illi domi n us.nbsp;^TScmciæautemfilioeius natifuntfilii,nbsp;præfctSi familiarum fuarumjcrant enimnbsp;uirifortiffiniiî filii ergo SemeiæîOthni,amp; Raphael, amp; Obed, Sc Elzabad, amp;fratres cius uiri for-hffimijEliuquocpjamp;Samachiasî ® onines hi defiles Obed edomîipfiamp;fï J amp; fratres eorûfortiffimi ad miniftran-•^umjfexagintaduo de Obed edom» |