homiliarvIm
.eY Æ DIEBVS FESTIS TAA CHRIST I, DOMI.NI NOSTRI,nbsp;pmdorum eiu!, pro condone proponunturnbsp;explicantur. Pars 11L .
Authore
^cuerendo êt Doftifsimo Viro Rodolpho gvaltheronbsp;^igurtno.
-ocr page 2- -ocr page 3-EPISTOLÂ DEDICATOR! A. 'Llvstrissimo prim-^IPl A C D O M INO, DOMN Onbsp;*OACH1MO ERNESTO, PRINCIPI AN.
haltino, Comiti Afcaniæ, Domino Serueftæ QC Bernbur^« gijamp;:c. Domino fuo clementifsimo, S. P, D,
: VLCITERRIMAM JMAGINEM regmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, colligendi Çf propagandi in hac miß-
riarum ^alle per tot urn terr arum orbem, nbsp;nbsp;nbsp;adfi-
nem mundi, E^eas in vißone iüa ptngere lt;voltiit, quamp;
adfluuiumChebar in Chaldea ojienpte^l Sz^echieli
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prophet amp; ,qtti a Qregorio îEazÀnnz^eno ( propter
^^ndas rettelationes nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ab ipfi in imtio Çffinedibrt fai récit ant ur, jff
^'^^mfimilesneq^ inpatrum neq^ Prophetari^m ^ifionibtts extant} appellater:inqua^iditPropheta qeateornbsp;fimilia interfequorem^numquodltbet ante retrb:,ad dextra,nbsp;^^finijiram ^habeit^namfacie/unum alarempar,^nemmaneenbsp;J^b alarumpari.AnimalieiJero illoru facies anteriores fuerunt hu-poßeriores Aquiline, dextra EeomnA^ßnißrA autem bouinA:nbsp;^^^ttmquodq^animaldeßrtbitßcundum quatuor
^cio equîdem hanc Prophet a uifionem diuerßmode interpret art et ^^^onjmodari. îuflinus emm Martyr earn accommodât adBabyloni-^^'^nregemJEbabuchodonoßtremjCumEanielteßetur, quot;ßegemillunbsp;humanaÇanitatepriuatum,nbsp;nbsp;nbsp;ab hominemßcietateßg^ega-
infèptimum nbsp;nbsp;nbsp;annum inßlitedinem pertraéium:^ derißimeey
ybéîum,fnem ^t bouem comedijße capillos eiuspennis Aqetlafü ^^iles facîos, cor tarnen humanem ei datemßeijfe. B. ^jerb Macari-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'*
gt;peryillegoriamexplicans hanc Prophet a istfionem, int er pret ater no tantum de anima homtnù fanbdtficataßu regenerata^roerlirn-^^^^^^^deEcclefiaclefii.Alij^'erOj^itÇ^Hieronymus^Euangelicamnbsp;ßcrtam Chrißi deßriptam a quatuor Euangelifllsßorum anima-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
nominibus, quorum in Apocalypßquocpßt ment io» deßgnari ex-
^pnant »ßcuti ipß Augußinus etiam explicat» ckm ait :Jlle quatuor ^ßynalium de Apocal. loannisfiguram inß ^no exprimons » nates ^tnbsp;ß^eifiperater ut Leo »immolates ut uitules »uolauit ut ^Aqf^ila.nbsp;ß ^ero h A imagines ad quatuor Suangelifias »propter quandam re- *nbsp;quas tradunt» congreentiam» non incommodepoßint accommo--ßi : Haud abfurdum tarnenfuerit»fiin hacßmplicißntentia acqui-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
ß^mus»Deumhacuißone imaginem regmChrifl^» propagandi in 'oita per totem mundum» nobis ob oculos fiatuere uoluiße » utnbsp;}{ij Chrißum,
-ocr page 4- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dedicator I A.
Chriflumi Re^em nbsp;nbsp;ca^ui Ecclcfiamp; a mewihris fiiû
nißri5:,(jua}n horumptjs auÀitorihtn, hMtPS regmciutbi^ mus : (}^ rat tone ad ipfitm Cl^rifinm,nbsp;nbsp;nbsp;ad omnes pios, L f.j(
non tneonetnne accommodaripote^,diuerß tarnen reße^^^ nbsp;nbsp;nbsp;pc'
G^t
Ht'or. ». 4.
Chrtfto debitum honorem^gloriam reltnquamusdpff^^^^^^^ clefiamp;^piosuerbminiflrosÇ^ audit oresyhwtss capitisnbsp;tamßnfiimi^^ motum non,nifi ex capitefuoßabent,ejjeß^^^^,nbsp;Ptltus T)ei uere habet Ç^gejiatfaciem hominis,quia corpa^inbsp;numnbsp;nbsp;nbsp;animam rationalem inplenitudine temporis
omnia fratribus ßisßmilis faóiiss eRl:,absq^ peccato tarnen. melaßismpfit,nunquam dejeret,ßdin omnem At emit at emnbsp;E)ei4snbsp;nbsp;nbsp;homo,confiibftantialis aterno Pal ri,Ç^Spirit ut
t. F»r, li. tpb. U
uinitat£,nobis ijerb in humanitate,tn cuiiss forma Deus Patefgt;^ ex genere humano^'verafducia adipßim confugientes, afßttii (nbsp;hocfuo Domino ÇSlfi^io regitts Tropheta loquitur} id ePl,nbsp;recipit,Ç^in dilecïo illo fuo diligit,^^datipßs iuflitiam^nbsp;nam abscp ^cllis ipfirum operibus,meritisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dignitate^
Âpoe, J,
Deinde reóïe Chrißus dicitur Leo de tribu luda,non ideo tan qubdfortitudine fu^^Diabolum ^icerit,eius potentiam Çfnbsp;bellarit ^fregerit : Sedqubd heroica ßa dementia ^fittitudi^'nbsp;amnumijelitpoßit parcerefuhieäisnbsp;nbsp;nbsp;debdlareßberbos.d
Itbus enim Çf fiipplicibus pardt,peccatorumq^ ipforum omnino toüit,mitigat tamenßsperbis verbnbsp;nbsp;nbsp;rebellib. feßfid)^ .
dem eoßlemßßant inßnabiles,proßernit perdit. Idem ipß Taurus,id ed,^vidima,in ara crucis oblata ePt,cutusßnguineö^nbsp;te,quamp;fufßciens ePlpeccatorum noßrorumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;q^A expiatio,
piciatio pro iniquitate noßrafada,pramp;uaricatioßnita,peccatusn^ i natum , ac deniq^ fimpiterna iußitia adduda ed.nbsp;camruffdmtnlege,vttntypo,ßgnißcaßß Domininoßri leßinbsp;corpusnbsp;nbsp;nbsp;fanguinem,pro tot a Pcclefia oblatum,certum dl, cudtt .
Kwv. i9lt;
Sen. i. lodn, 1,
tutefingula ipßus msmbra,quocunq^ etiam tempore Vtuant,^ pl ciatorium illud, jacrißeium uerafidefibi applicant, mundantut-Tandem etiam iAquila efi:,quia, ex fublimi adnos defeendefi^^nbsp;canam voluntatem Patris fui de redimendogenere humano,quai^ nbsp;que Angeli3neq^homines,pbfi AdAlapfism, nouerant,^}tgt;lt;h^dt' jnbsp;Patris, nobis primum reuelauit. Deinde régénérâtnbsp;nbsp;nbsp;défendit not .
trafifiiaboli nbsp;nbsp;organorum ipfîus rabiem,Ç^ expandens alas fiat)
fiimit ,Ç^geßat nos tandem ex hac lachrymarum ualleinfahltrn , coeleßempatriamnoßram,ßcut alibi de huius coeleßis Aquid^JJnbsp;tcio loquitur firiptura.
Horum aninialtum imagines fùoquodam modo non incomrnO propter rerum,qua^ continentjCongruentiamjadßngulosChrißtpynbsp;ref
-ocr page 5-I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;EPISTOLA DEDICATORIA.
docendi aut fjolitici magifiratus munerefugan-^*^gt;ßn£tn(,ontiigio legitimo, ^elextra, iJlad^ alia ofßcta uocationü -, ad dgt;Jam chm hommespnt,cogttent,nbsp;^¦pciltits eße^qudm labtnbsp;nbsp;nbsp;err are. Sint igtturpradentes, caati
I ^^^^^^ße£ii,nonfolum in doSlrinAprofeßtone^ejiti docent jÇ^ in politica pr^^ntßd etiam in regendis mori-yß^fiiAiiixtaDecalogiprAceptaßactantfinguliofficia ^ocationnnbsp;^j^dulitate fidelitate^quA dec et Chrfitanos.Ç^feiantfinon efie ve-nbsp;flimites,necfialutares fruclus ferre pojfe, nifi^erafide Chrifio fintnbsp;jß^^Pfi^^gratianbsp;nbsp;nbsp;Spirttu, reganîurficutferiptum e^l : Sine me ni^
^^P^^fiisfacereftem,, Spiritus ^jeritatii ducet ^os in omnem ^eritate,. habe antfmgiiltfacte Leonis,cmfabfit animus leoninus feuma-non tantum labores ^ocationisper fi arduosnbsp;nbsp;nbsp;difficiles,
I f^^^'^f^^^ntfidettam vt habeantpeüora ad omnisgenerispericula J J ^^fndaparata,Ç^ cordaSpiritufanSlo voborata,quA nuüa calumnLnbsp;telapoßint penetrare,ne defe ipfis cum dedecore diet poßit,qubd tenbsp;t ^P^ci^fint Leones,Belli ^erbcerntfugientes. Cumijerbqutlibetinnbsp;quot;^'^'^ocatione non leue onits fufimeat,ne propter onera illa,quant umuisnbsp;ÇSquot; difficilia,aut propter pericula,quA confeßtonem ijeritatis,nbsp;rff^^^tiis opera,comitanturfiationemfuam déférât, quiltbet Chrtfiinbsp;hac in parte fe taurum effefciat,qui non tantumgefiandis cnerib.,nbsp;l^fifdiulaboresferrepoteïlfedtandemmaóiattonietiam deßinatusnbsp;^tfingulù entm EcclefiA membrisferiptum e^: Omnes,quipienbsp;^^'^tuereinChrifioJefu,perfecutionempatientur. Item : Propter te pfd ^4»nbsp;^^f^camurtota die,Alitmattfumusficut oues occifionts.
. andern fadem AquiU finguli Chrtfiifideles habere,etus natura p^^tntalemeffefcribunt,qubdpullosfuosfblis radios aduerfbs intuerinbsp;^'^heofdem expanfis alis tueatur,Ç^ad volandum prouocetfumerifq^nbsp;except os,in laßttudtne quieteeis concédât,Ç^ab omni iniurtafDra-*nbsp;^^^^^^^^f^^^tiibus,teßePlinio,acrispugna elî)dupltciter imitarinbsp;parentes exfe natos,non tantum nutriant,nbsp;nbsp;nbsp;con--
^^^^ßanmjim legitime defendant :fèd etiam ^t à teneris tnflillent ^tibus ipforum ijeram Dei agnitionemnbsp;nbsp;nbsp;inuocationem,nbsp;nbsp;nbsp;adpie-
^tabernationém eofdemfiedant,^tfolisiußi-^^^dios àprimis incunabulis intueri, Çf fub eiu9 alis falutem quArere Minifiri verb ijerbifio locofoueantfuos audit ores explicatio- *nbsp;(^celßis, admonittonibtts fdlut arib.nbsp;nbsp;nbsp;neceßarijik, con-
exemplis omnium ^jirtutum,qutbus audit0- * deformeturfcandalis dodrinA autnbsp;^^,t^Ecclefia,incifispiAconcordiAneruis,turbetur. Sademratto- nbsp;politicusfoueat Ecclefiam EtlijDei^^piasfiholasfe^nbsp;^^iaEccclefiAyprohibeat externas blafphemias, illicitosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;imptos
b[iij , cultus
-ocr page 6-^^BPISTOLA DEDICATORIA. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t
cultue toüatiCurct proponi ^ceram nbsp;nbsp;pur am doMnam de DeO)
quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;njero cultUifit cußos legis dtumiamp;,puniaî contumacespcenis corpof^^^^
defendatfubditos-jp/orurncj^facultates^comra iniuflam 'violetti^^^' pulßs latrocinijs3^^ hoßium rapinis.
Deinde bac etiam in parte Aquilasßnguli imitentur3^t curantesfuperna3^übt e^t Chrißf4S3addexteramDeißdenSjtjnbsp;membra morttßcent3'ueterem(j^ hominem exuentes nouumnbsp;renouatur ad agnitionemnbsp;nbsp;nbsp;tmagmem eius, qui condtdit iHutnl^
Tatione altjs opendat^adalta eum oportere Attendere,qui corporis njiuumejpcupit,^nihilcum terraeicommuneeßiyneip
* nbsp;nbsp;nbsp;riora trahi aut repere^ßedadßtperiorapde ^erapmper volare,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
iupittx, intuefh^mstis oculum acutißtmu habere debere,ne,
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;menpa reltâajefi ctuigraculorum admifieat, qutbus auibusjoli^P,
Lft 0 CA 2f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;argentiq^prAcipuè mtra eß3^t Pltnij verbis vtar,^
' referunt3 humanumßrmonem hocauiumgenus exprimere tent4t} cauea amißum reuertitur. Taiesgracult funt omnes,qui extemaq^^^nbsp;ßecie Chrtßtanifmum quidemfimulant {cuius profeßionent oreßtnpnbsp;exprimunt^eandem 'verbßelcrata 'vit a abnegant,ç^,^t pro Chrifl*^^'nbsp;habeantur3'vpu ceremoniarum quandoq^ reuertuntur ad Aqnilmnbsp;fli} fed duo tlla^quibus totus Chnßiantjmus compr^hendituf, 'uer^ßnbsp;iicetpdeS3Itern dileciio Deinbsp;nbsp;nbsp;proxtmt^neq^ inprmone,nnpn opert^^
ipPorum3Confpicipoßunt. Namßcutifides3quaSpfritusQnrifitdon^^ eH-,permulttplictaDiaboliignitatela faciltme labefitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;connelb^^ß
niß robore Spiritus S. ßffulta nbsp;nbsp;conßrmataßt 3 it a etiam ehartt
dîlecitOynifi ait as radices 3'virtute SptritusfanSli3in piorum corddt^^^ gerit,firmo(pfundament O locataßt, non tantum fngeßct fed tandtnbsp;plane exttnguetur. JSlon enim omnis^qui dicit Chnßo,Domine,nbsp;uat, 7.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ne.jutroibit m regnum ccelorumfedquifecerit 'voluntatem Patrd tß
leßis,quainiuramentoquoq^exprelfaeh,cümdtcit Deus per Pnoß^ fxccb.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ego,dicitDominus,nolo mortempeccatoris3fidvt contuß
tur,Ç^ 'viuat. ConuerfionemrequiritDeus.quaomnino ePlnecefß^'. Et cum illapt3'vere ex gratuit a mißricordia Det Patrispt perfb^nbsp;libérât io àpeccato,^^ fenfu mortis Aternamp;,nbsp;nbsp;nbsp;'viuißcaturhomofdef^,
SpiritumS. lllaverbhbcratiop^ 'viutpcatio nonePipratextuSitnt^^ minus ofpicina.malifis.pgl omnis generis ßelerum. Et abscL omni d^nbsp;tatione 'verißimum e^,dato oppoßtoconuerßonis3idePl3aamißoaliq^^nbsp;impoßibile eße,conuerßonmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'viuific at tönern 'veram effe. jManifi
M^z^z^,z^vv,.^,V,y,UZÄA9;gt;ZMVJZj«-.z,z.jy..- ;
fielet^ contra cor?fii(ntiant 3 (^uodexi^reffo T)ei ^jerboprohibittitn
e^ 3 SpiritMgt;f fitn^inet^ templa aut domicilia, netj^
......ri.-!-....... ''(fcientiam
ßum entm eïi, SpiritusßnAineq^ templa aut domScilia, netp hsred
nbsp;nbsp;r^ni coslorum effe poße illos,qui infeeler a contra confeientiam rnnn^^
p^ in ijs absq^ 'ver^ conuerßone ad Deum, 'vßp adfinem 'vitamp; pef^^
-ocr page 7-E PISTOL A DE DICATO R I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\
Jcripfptra dtéia: Spîritî^s ^üeritatis ducet ^os in omnetn veri-It ejn,ß quis Sßrttum Chrtfli non habet,non eil einsßtem,opera {qualtajunt adulteritim,Jcortatio Çfcl)facientes,regniIDeî hare-non erunt. Qtù entmpeccatum committit, ex Tiiabolo ell.nbsp;Ilnm njerb ^numquenq^ certb fcire oporteat,quaßt ijera Bccleßa innbsp;Y'^tta, qua 'item oera eius notamp;ßnt, ^t illiM ccetta membru fin ctniinbsp;da Aquila non^actdusßt,primum omnium ficiat, Ecclefitamnbsp;(^tetum hominum ample H ent tumEuange Itj vocem tncorruptam,Ç^nbsp;'^^^^dumSacramentisïuxta inßitutionem Chrtß4,in quo ctu^^^t^nbsp;T^atrls per mimfieritam Euangeltj,per quod Spiritua S. operatur,nbsp;ell m cordtb. hominum,nbsp;nbsp;nbsp;multos régénérât adaoitam aternam,
multi in eodem ccetußnt in hac ^jita,qut nee renati,nec finéiißnt, ^docirina tarnen conjenttentes. Notas aut em monßrantes 'ueram Sc- 'nbsp;Dei^tres e/fi profit emur, pur am videlicet Euangelij doMnamnbsp;Cbrfi0, Medtatore Egt;e/nbsp;nbsp;nbsp;hominum : Legitimus item ^fius Sacra-
^fintQYum, a Chrißo mßttutorum : Et obedtentta débita minißerio tn quot;'^i^pr^proprx ad mimßerium pertinent. Eins .n. promißio, qui ipfißi-cd iterjtas,fallere nonpoteil,^jbi ait : Dbicunq^ duo aut tres congre-ierint tn nomine meo,tn medto e or urnfilm, item. Qui vos audit,nbsp;^iulit,qiiiam;gy^ VOSßernit, me ßernit.
nota,monßrantes veramEcclefiam Deiß in confieclußnt,mox ffiumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;congregatio agnofii potell,qui Ftlium ^Det,eius(^ mem-
^^gt;bpfiilitraccupant,blafihemant,perfiquunturÇ^ oppugnant. Tdbi-enimfiripta Prophet arum Çf Apoßolorum velomnino abijeiun-^^^gt;quodab Sthnicif,blafih emü ludaü nbsp;nbsp;Mahometißis, fieri confiât,
'^dijui vtderi volunt ampledii illafiripta, retinereq^fi legittmü Sacra-^^'ciitorum vfum, nbsp;nbsp;nihilominus tarnen adultérantes ea,contrarta,Ç^
fi^ß^damento idorum ficriptorum pugnantiafianciunt,^^palam de-I ^^dunt, in quorum cenßum, inter altos, Pont fieij quoq^ veniunt : lllic ^^lt;juaquam ejfie ver am Dei Ecclefiam cert oßatuendum ell, licet aliasnbsp;^^lernas notas proférant,qutb. probare cupiut,fè viua Ecclefia Dei me-^fi^quales qutnq^ praetpue habent,qui Pont fid Romano nomen de-^Uint,Ç^^cum nunc conuidifint,quodveras orthodoxy Ecclefia notasnbsp;^0« habeant,nihilominus tarnen ex Antiquit ate, multitudine,fuccefii-^ßlocorum pe?finanim,miraculis,Çf reuelationibus,veTam Seele- nbsp;damit ant : Qua in re monetarios imitantur,qui falfià
^^ulterat a nomifimata, qua pro veris procuderunt non exauri vel ar- nbsp;nbsp;.
lfiitipu,ritat e cenfiri,fid ad lt;ró.x.b)u,a^ quod in libra ad faciendum aquili-apponitur,appendi,pofiea exfitno forma, nbsp;nbsp;nbsp;colore, qua fucata
adulterari poffunt, probari pofiulant. Sed verbum D E b ^ptdemLjdium ejfe finamus, quod nobis Pontficioimm fucum darenbsp;^^nßrabit.
) f iiij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nti-
-ocr page 8- EPISTOizA DEDICATÛRIA.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pontißcijperpetub nobü obijctunt,quam
Job t. 3 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;admomtionem amici lobt, die entU : Interro^ti ov^
ficro Atatem' priorem,^^ prapara te inquifitionïPatfum eoni^
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ne ipfi docebttnt te,ac dicent tibi,Ç^ è cordefùo profèrent eloqtti^»nbsp;dies loquentnr,^ mnltittido annorunotam reddet /àpientiam-Seï*^nbsp;dere debebant antiquitatisPatroni etiamfequentia verba,qîsib.dottf^^.nbsp;non Atatem 3fed T) ei Spirit um, dare prudentiam : Profecio Spitd^nbsp;in homine,fedinfeiratto omnipotentü inteJligere facit eos.
bilesfeintfaptentes ,necfenes intelligunt indicium p^c. ^tcimiit^^n^ ex vetuftate velfela multasferdes,p^ plurimos morbos, contraxtjpnbsp;clefeamfecuti Cymba,cuiconferturEcclefia, quodiutius a,
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nauigat,eb fit rimofior,donee tandem ipfurn Adificiu ^etufiate
feenfim corruat:Autficut ciuitatü difeiplinafacilimè deprut^^^'^ fe indies ad legem public at arum initiareuocetur : U el etiamnbsp;humanum,accefetone annorurn,infinit or urnfere morborumrelt;^^r..i,nbsp;fit,qui mult a p^ docia arte curari non pofiunt. Si veritatem e^nbsp;tale metiri volent,quid quafe refeondebuntPontificij ludAÎs^tp^^r^nbsp;Abrahami,Patrie credent iumfiliosprofite bant ur,p^ hacnbsp;alogias/uae d prima ^fcp homtnU creatione répété bant, ^etafir finbsp;fee der is, cum Tieoiniti, tabulas profère bant :Chrifiumnbsp;üen-fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rem capitis firpentisjpsquot; fernen Abraha bnedtclum,pronbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L e(J'
lio,Samaritano,DAmonioobfejfo, nouorum,p^nontolleiaado^^^ fit yiAtü).2t. tuum propagatore,vendit drunt Sed quid defe Chrifiu^}^^^^nbsp;IudAÙ,antiquitatis ortum iaSlantibus,affirmt,videami^-ait : Si fillj Abraha ejfetis,opera Abrahafaceretis. Ex Patft-l^nbsp;fiis,p^ defideria Patris ueferi vult is obfequi,qui homicidanbsp;loM 114 t'itate nonfletit. Tiefe autem tefiaturnbsp;nbsp;nbsp;à^%iiv ön kaâûÀ
Din. 7,
fiim lux mundi, qui me fequitur,non ambulat in tenebriffe^^^. tA habebit. Item : Ego fiim via,p^ ventas,p^ via. Antitp^^nbsp;dierum interrogetur,audiatur,p^ omnib. antiquis,ex regab'^^nbsp;mi p^ certifeimi tUius axiomatis : Primum quod(finbsp;tts adulterinu ,prAeat3pAex huiusfeltus ore difeamus qusreA
EpifiS4d Phi rA EcckfiAip^ antiquitatem obijcientibus.refeondeamttt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
ladtiph. tio,difeipulo loan.Euangelifia^Jn'Aarô'x.çisQrép.u à^-x^ia, èüv Quem Libr.de veifn- rc mantfeflus inter 'itus ell. St cum Tertulliano : veritatinbsp;du vit lia.nbsp;nbsp;nbsp;l^ere^otefl,nonfeacium temporum,nonpatrocinia
uilegium regionum. Sx his enim fere confuetudo,tnitïu ab rantia velfimplicitatefortita,in vfeimperfuccefeionecorrobonbsp; itaaduerfissveritate'vindicatur.SedTi.nofier Chrifittsvertnbsp;fonfeietudine,cognominautt.SifemperChriIîus,pA'p^if^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
veritasßpiternaftt antiqua resIÔiderint ergo,quib. nouu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t
tus eft-Harefes nontdnouitas,qudveritas,reuincit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g
EPISTOLA DEDICATOR IA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
J etiam uetJ^f confaetudo:Q^
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;) non imp!dire debet quo minwf^rAualeatnbsp;nbsp;nbsp;^j 'tncàt
confaetudo ,fine vent at e, vetuflrrs errorU e^. Quare
^tt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;idem loquitur) Audiendi44 e^îj non debemtti
d-fit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;altquù ante nos faciendum putauerit, fed quid, qui Pompd
^i^^iß^gt;P^iorfecerit. Neq^ n. hominis conßtetudtne ßq^i oportet.Nam fiSacerdotes Deinbsp;nbsp;nbsp;Chrißtfu- f^ibr. g.
di ißfi Euangelio maximb die at : Egofam lumen mun-Aquitas : Qtutamab initio non temporis valere nequaquampoßunt. Etfi regibusnbsp;fc^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eccleßafiicispoßeßionibus nonprAßribitur^multo minus mitlo^tiofunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
veritatieius3 amplißimo certißimoq^ EcclefiA thefauro^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
^ntiquitatißbßituutPontificifmultitudinempro conmitutre tiota. DeTQ^manafeu Antichr^fi^anaquidem3nonnbsp;^ff de Vera Dei, Eccleßa, verum effefatemur. Namßex multitu-ßnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eccleßam monßrare volent, tum non Noham cumßis, Gen.7.1 z.
ßememulieris verafideampl^ebdtur3fidreliquosho- ß^ßxerx f'lt;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dthuiij aquisfrßbcatifunt : Non Abr ah amu cumfua Sa-nbsp;nbsp;nbsp;gt;4'
ß'y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j qui, Dr Chafdimjfèu Orimafla (vt à Plutarcho i-
^PP^llatur') veluti Deum coluerunt: Non pofleros AbrahA3ßd cumßisßibditis 3 in mari rubro ßbmerßs : Non deniq^nbsp;lßf^mcumparentibusfais3nonMariammatremDomini3nonnbsp;dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÄduriA virgtni53 non Stmeonem, non Anna Pro-
ßfm c:ßd Pontifices3 Scribas3Pharifios3 SadducAOS 3 nbsp;nbsp;reli--
ßamp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;carneaßumpta docentis membra pure Eccle-
¦eïf,-/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipfis fateri necefife erit. Sed, quiddeiüa nota
d^T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;expendamus: Non er is podî multos ad mala.
p(^^fAim3^g} viamßatiofam3aitP^ominus,quaducitad pxod t/. P^ßii^ßtttsmgregem non timere iubet :nbsp;nbsp;nbsp;addit3 f
C)c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;effeAterno Patri3lpßdareregnum.Concludimusigttur,
^ïihi^tidine hominumjpotiusfalßquam veri,^^ magis q^-dfyncerA puritatis, prAfamptione coUigenda effe3quu3nbsp;(tordis homtnis mala fit a pueril iaßa, pß in-^, t^mntbus hominis natura prona fit 3 prAcipiti ca- nbsp;'¦iinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i. ^d bonum vero3non , nißviolento, coaPlo
Qtfid, Prophet is acciderit, tefaturßriptura. 1Ë- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
p^^^^ntabilivoce conqueritur 3fefilum effe 3 qutnon dereliquent Nonne in iMlichAam3verum Pro- gpet.nbsp;^-^o-Pfi^tsdoprophetA^leremiasßduSlos eße3totunbsp;ce^^^'ß^^^hl^a.cerdotes,et Prophetas dicit3lfaias 3pi/^ßterpaucitatenbsp;inpopulo ludaicOjCt quod brachiü dni. Chrtßu3lapfQS erigerenbsp;im-
-ocr page 10- EPISTOLA DEDICATOKIA.
Çf imbecitles aduerße^ Tgt;iabolum, eiiis^ organaidefendere^'vol^^ ¦ exclamat : (Juts
nonagnouerinl:,nonfrußratrißtnjocei..---------------- j
noßro,^^ brachium Dommi quis agnofiet ? Uerißimum .n, (ßß ' * tosnbsp;nbsp;nbsp;hßicronjmta loquitur^ per dtueißa erroru C.i,.
reuerti laeoq^ ttmendum ejße^ ne^ quos
Iedn.1^,
diuerticulaA^ itmerü habere nos credimui^eos comités habeamus erroris-periculofamßt imitari iüosße qutb. dubitaSj an fmitandtßnt,idnbsp;certe imitari tutißimum e^ïjatq^ Eirs ^eßigiafequi, qui dtxit- 0nbsp;/um ^'iaj ^jeritasnbsp;nbsp;nbsp;^ita, Nunquam emm errat,qui
tem,(^yc 8t reguU certA loco tiobis eße debent diéda^Hieronymi 'i , lulrijioattnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ewntiumnon facit errori patrocimum. Item Def^^ß'^
Impudens oratio esl dicerc ,ßcfallum eße. Nonenimsfiq^^^^^^^' leges ßaHum eil, id imitari licet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
EertibiPonfificij locorum nbsp;nbsp;perßnarumfucceßioncun
quam fucceßioni ^era doMna opponunt, quam nos notanitß^ mus ^eramp; Ecclefia. Sedßloco certo afßxa Ççg aîlu^ata eÜ Eccleß^^^ ,nbsp;haras ^urcicaspro Sccleßa agnoßcant oportet, cum tpßnbsp;^poßoli ipßi'cs, plurimis in locü docuerint, ^jbi nunc ienpuni gt; anbsp;FiliumDeiblaßhemum, dogma Mahometi docetur.nbsp;ßondebuntChiißo,qui 'ueramadorationem,quA nullibtriß^^'^^^nbsp;tDei Eccleßafit ,nciq^ ad montem SamariA, neq^ ad Hiefoßjl^^^^finbsp;^jrbem, aut ad ^micum templumpopuli ludaict, aüigat '. Sed^^^ ¦nbsp;doratcres ( vbicunq^ etiam in hoc terrarum orbe ^iuant) Paltttt^ nbsp;rit Unbsp;nbsp;nbsp;'v er it ale adoraturos eße dicit. Qtfidad illas fiptftt
tas ^QcesSacerdotum, populi iudaici : T^emplum Dortiitii, , plum Domini, Ç^c. reßonderit Domintss per Prophet am gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
faHa eù'is comprobant. Derba ipßusfint : Itc quafi ad locutnffi^ qui eraî in Silo, vbi habit arefie ci nomen me um in principiO)nbsp;te, quidfecerim ei, propter malitiam populi mei Jfiaêl: Facial^nbsp;go domui huicfuperquam inuocatumeU nomenmeum/uaqß^ ç anbsp;confiditls,nbsp;nbsp;nbsp;locohuic,quem dedi 'vobis,^ patribus
i. Pdr, r»
SiloEacîo^erb ipficomprobauitDeus,Eccle/la locum aUigaîam eße ,qubd templum fuum omnino abiecerit fnbsp;nus,id fi in ein er es redigi permifirit,quod vnieum in toto munttojnbsp;de quo Deus ipfi J}ronunciauerat : Hac requies mea in fieculai^finbsp;Elegi,nbsp;nbsp;finîlificaui, domum hanc,quot;Jt[it nomen meum ili
In Eptfl dj cfilumPR/gula igitur loco[înt,quamp; B.Hieronymiufirip/it nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/(
Pduiin.deiti- erofilymisfuifiè,fed Hiero/o^mis benè 'vixi/fie,laudanduni^ uonlt;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hilar ion e firibit, qui, cùm PaUßinus eßet, Ç/quot;
njiueret, njno tantum die Hierofofimam widere voluit, ^t nefi , mnere loc a[dnélapropter viciniam, nec rurfius Dominumnbsp;dere, videretur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;q^I
-ocr page 11-EPISTOIzA DEDICATORIÄ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
^gro perßnAtA iüi perfonarumfücceßiom, quamßfnper in ^gt;^abentperßnatt Pontifices3^ qtii his iuratifuntj cum Antman ho-mendacio, homicidio 'vero corporapiorum^iugulent, aliud re-y^bifnus^quam quodChrifiusfui temporisPontificibuSiiaHantib.
AhrahA eß3 reßondtt : Scio3 vos firnen Abraha ejfiyfid quA- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
^^^^^einteificere,quiaJermo metu non habet locum invobü. ^os ex ^^s^iabolo efiis3Ç^ defiderijs quot;Patris veßri vultis obßqui Ç^c^Jm- Math gt;7.nbsp;loco habeamus diéiaßripturA : Hic eflfiliu^ metunbsp;innbsp;nbsp;nbsp;^ilyi complacitum eFl3 H^ nc audite, ISlec ePt aliud
^^nfubcoelo3prAt er nomen leßi Chrifti hSbaZiareniydatum homini-
'.4gt;
^uo oporteat nosfialuosfiet i. Fundamentum enim aliudnemo cor. g, repoteÉi3prêter idt quodpofitum ePl, quodePi lefiifs Chrifius. Etnbsp;^^^ßttnufn eß 3 quod Chryfiofiomtts ait : P^on Cathedra facit Sac er- 2 in iPcP. nbsp;fedSacerdos Cathedram. Non locus ßnPiificat hominem, fednbsp;locum. Item: NonfanPlorumfiltjfunt,quitenent locaßnPlo- quot;*nbsp;^fidqui exercent opera eorum.
Qllpdad miraculaattinet 3quA inlibris Prophet ids Çf lt;iApo-c nbsp;nbsp;defiriptaßnt, dictmus, ea propt er tres caußas fada 3nbsp;nbsp;nbsp;de-
Q nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primùm, vtfint teflimonia de Deo,nbsp;nbsp;nbsp;oftendant, vo-
1 i hrifli vere diuinam efiè, nbsp;nbsp;Filium E)ei ad hoc apparuiße 3 vt **
i ^Uat opera DiaboliPDetnde, vtfint exemplapromtfiionum ^utna-ß^ tUorum exempla, qui miraculosè firuati fitnt, inuitent nos ad inuocationem3Vt3ijsconfirmatie^excitathadEleum quoq^nbsp;^ci accedamus, Cf auxtliumab eo in omnibuspericultsnbsp;txpedemus. Tandem vt Sntexemplaapplicationispro-^onu,quAdocent,quomodoapprshendedafitpromißio,^^quomo-^cns hominis3 accedens ad Deum petens auxilium, excitandanbsp;^onfîrmandafit. ^ntichrßi verb mtracula,ßreipfafalfanbsp;nbsp;fida
tcßimonia eße dicimus, Çf reguU loco habemus dida Apofi oit gentium,quibus nonfolùm admonemur,venturosnbsp;^ochrifios cum miraculu3qut eledos et iam 3/1 fieri poßetifiducant, ,nbsp;^^iiohrifium venturumex SatanAefficacia, cum omnT'^'^^nbsp;h^odigijs mendacij :fid etiam qubd Dominus ipfinbsp;ifi Gehenna adiudicaturum ex ijs nonnullos, qui mira-^^^tneßto ediderint.Et de talibtis miracuUs ex Augußino di-b^^P^^^fi^^l^^l'^^^^lsi'^eßra,inqutbushomononexmerito loci, tat EaieHnbsp;^^^^ditur. Nolumusnos Ecclefiamprobare ve^xnbsp;^ffi^P^''^tsm,vel ex authoritate conciliorum, velex mira^nbsp;Qß^c^tsnf talia innbsp;probantur, quia in eafiunt, non itaque earn pro-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Ptu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ß^itius Iquum refiirexißet, difiiptßosfios adfiiri-
^remittit legis nbsp;nbsp;Prophet arum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pyeßie-
-ocr page 12-EP r STOLA dedicatoria,
DtUt, IJ.
Tia^elatïonibiuvißombnsPontificijs, ßntmiraculofi^^ ßecies^ oppomm^i diâiafcripturAjqu^ nobis immot a reguU loco fitninbsp;Sifarrexentin medio tui Prophetajuelfimniumfimnians,Çfdedêf^nbsp;tibi fignum ^oelportentum^ euenerit^ fignumnbsp;nbsp;nbsp;portentum, quodb'
I. lchait 11.
t. Rtg. li, /oan //.
i^um, 2t,
cutus ePl tibifiicendoyeamus poft T)eos alienosjion obedies. Carißf^^ ne cuiuisßiritui credatis fid probate Spirittss^^num exDeofintt^uo^^pnbsp;am multi T^JeudoprophetA exierunt inmundum. Per hoceo^fjofii^^nbsp;Spiritum Dei : Qificunq^ Spiritus confiteturjefiim Chriftutn w csf^^nbsp;venifièj ex Deo ePl. Probandi igitur fint Spiritus ex doéîrina,nbsp;proponunt 3 quafi rec edit a regulafidei defiripta in ver bo, diuinit^^^.nbsp;uelato,tum dicimtis ipfis ad eundem modum prophetare, quoS^^^^nbsp;Caipha^prophetarunt,^^ Balaami afinafimellocuta ePl. ,
Hac in, hoc parte homiliarum reuerendi doSHfiinti'^^^^^ . Podolphi Gualthefi prAmittere volui,vt paucis oftenderemfi^ß''nbsp;raEcclefiia,^quAipfiiusverAnotAfiint,vtijsagnitisnbsp;tuifiefi adiungat, qutpurioris EcclefiiA notas habet. Hanenbsp;homiliarum lUuftrißimeprinceps, Domme dementißime,nbsp;nbsp;y
mit tere volui, non idpo tanium, vtpublice me am erga E. Cdp J uantiamnbsp;nbsp;nbsp;^atitudinem declararem:Sedetiam, quot;tJt grat
dicaremmagnumilludDei beneficium ,qubd CelfiD. dederit, vtnbsp;nbsp;fontes dodrinA cleftis rede cognofeere,^pl^p. ¦iß
ano(f Principe digno,z^elo, Deigloriam,ac puritatem verd^^^ irft. feruare,nbsp;nbsp;nbsp;adpofterospropagare,ftudeat. Pilium Dei ofogt;
in hoepio curju diu confiruet incolumem : In agnita met, gubernationem fialutarem H. Ce^fi demtti^^'^nbsp;tur.nbsp;nbsp;nbsp;DatA ^Anno Chrtftinati ex iMaria virgine. J
Odob., quo die Celfi V'.cHmadericumfiptimum At at is{pfi' Dei beneficio, quem ardenti oropedore, vt Çf hune,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pfi'
cuturos annos,tam VeftrA Celfi, quam vtri^ ^Ji^ipublt(^^ fiafticA politic A,ftalut ares,fauftosnbsp;nbsp;nbsp;fdices eßefiinat^
»
Celß
Ueßramp; addiciißimui
Jacobt^
Brevis admonitio, sin. ^Vlis DIEBVS FESriS, QVAN-Tvm temporis ratio, et occasio
^blata, postvlant, repetenda, oyo ordine ^^îclantur, vnde fanctorum amp; illorum imaginum cliIcus introdudusnbsp;fit in Ecclefiam Chrifti, Quibus ranonibus cultus ille excufctur ànbsp;Pontificijs,Quis fit verus ôtconceflushonor fandorum,amp;tan^!
dem quibus de caufis landorum recordationein reti-neamus in Ecclefia Chrifti.
TÆ IK. HAR^M reg 10 Nr M COETIBrS^ ampkiientibui furitatem do^rinit PropheticAamp;ApofiolicAnbsp;recordattoA^nua fiat Apofiolo^,Marty um,altorum^ quo.nbsp;rundam fian^torum,pium U^orem tn prinapio huita partisnbsp;homiltarum (qua, prater falfa quad am Chrtßi, Valuator isnbsp;noflr't, explicatwnem Euangeliorum aitquorum continet,quanbsp;in fimilorum feßis pro condoneexpltcantur') monendumnbsp;ejfie arbitrer, 'vt cognitis caufisgrauifitmis, qua in cutuilibetnbsp;fiancJirecordatione,pro vtfcret temp(t^s,hinc fiumi (fi repetinbsp;pojfiunt, quiltbet cognoficat,qaomodo in noßrum comntodumnbsp;fianclorum ft fl is redèvttpoflimus.
^Manifeflè verô teßamur^nos nequaquam tdeo recordationemfandor um in Eccleßa ''ß ret inert, vt idolatricum illorum cult um,qui à Pontificqsprimüm in Chrtßi oude in -eflnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poflea cumulâtus etiamnum multis in locis ,non abf^ßnfigni contumelia
enim Ulins ^*»^ato,qtiematernus Patergeneri humanohacvocecommendauit, HP'NC AKD[nbsp;f j nohu obtemptrandum efife, qui ait. Dominum Deum tuum adorabis, amp;tlli amp;O LInbsp;^ts : Sedpropter alias graues (jr arduas caufas,de quibus poflea agam cüm de vtrofipiusnbsp;gt;rfuerit priui admonttus, vnde fctlicet cultusfan dont m corunbsp;nbsp;nbsp;tm agi num irr epjent
^^^defiam Chrißi, çfi quibus excufâtionihus vtantur tilt idolâtra, qui Jan des amp; illorunt oUcolunt.
J ^dutIudaiàGentibifsfumpferuntidolafua,quacoluerunt* Itaftnernagnatmpu-^^danegarinullo modo pote fi, multitudinem patronorum tutelarium Sandorum ,quam b^^^dionis,quifldet in loco fàndo, vbi non debebatfedere,eleuaturfi^fuper De umnbsp;Ecclefiam çjr populum Dei,ab Ethnie is mutuatam, amp; in Chrtflt Ecclefiam in-ejfie, ilUmfi^ fmjfie, amp; adhuc ejfe eo loco (fi honore in Ecclefia, quo olim fuit multi,nbsp;^tntes, quo tum inuocatio tum cultus conuincit. C ultus enim Jan do-I Hrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fofum cultuurn formam compofituse(l,qutbusDijgentium olim coleban-
htflorias hac fie fie offerunt cumulât im. Deinde inuocantur mortui ßjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^grotis, captiuis, naufragijs, amp; qutbuscun^ alijs calamitatibus in hac vita pref-
contra exprejfum Dei mandatum, fie clamant is \ Inuoca ME in DIE ^b-ATIONlS, Eruam te, amp; honorifleabis M E. Nonfandos,aut tpforum idoUinbsp;J^»uocaripracipit Dominus Deus nofl er.
Plis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dlis pratendatur, qui fandortfm imagines venerantttr, (fi
De cultuimaginumdicereJolcnt-, Noncolimus flmula-^^fitnulacra veneramur- Dum procumbimus ante imaffinés, ßnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tdorando amp; facrifleando contemplamur, dum mantts
dumpreces çfi- inuocationem fundimus, dum cereos accendimus, 'asnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; intento animo deflinamus hac omnia, non ad ip fitsfur dets, mutas,
Hd,i r nbsp;nbsp;fin fat as imagines : fid ad amicos Dei, qui in ccelis cum Deo verfantur. ^ptare
^*cebt iniurta idololatrta açcujàmur, quafi fimulacra lignea (fi lapidea contra adorabis ea, ne^ coles eafimulacra de licet, veneremurnbsp;*¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cAnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Adiflaa
-ocr page 14-ADMONITIO DIEBVS FESTIG-
lli iß,üt pramp;lligi.'ft Pantificiorum rej^onàenâumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;duo ipfis facete,
TJfodoexcufiripjffint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qusd coramfimuiacris religioseprocumhunt :
rum, (^uod eum cult um adfinclys referunt^ nbsp;nbsp;nbsp;Primùm enim Lex Deifmpliciter ftoM
oie quü ^rocumbit ,ve»eratioiï;s gratia , ante alit^uod fimulacrum, nétte calturn i'li, exhibeat : nee vllam exceptionem, aut âifretionem intentionis^ ad^cit,nbsp;fine vlla ver a excufittione contra pramp;ceptu mhoc Deifaciunt, qui coratn fimidacris incurua^nbsp;turjCb* religionis cult urn exequuntur, quomodocumj^etiam illudfaèium fttumtandcW^^nbsp;tufent.
Debebat ipfirum confiientia , authoritate ac maiefiate verbi Dei quafitonilf'ir, dam percujfiiyperterrepriydumingenua coram fimulacrisprocumbunt dr totnnbsp;fium pneeptum Dei^ quod àtfiertè die it : Tl^e incuruts te illis ne^ colas ea : noft 'nbsp;gitatione.^ fed toto corpore-, ad illicit um cult um compofito,transgrediuntur,fi'vll^'^nbsp;veri Det,Domini ac condttoris fui,obferuantia tenerentur. lam vbtpalam admiitin^^fil^^, ,nbsp;à Deoeli tanta comminationefimpheiterprohibitumamp; vf^ adeo propria cofitatfin^^^'nbsp;nituntur., vt nullum peccati fut fenfum in ipfo idolatria a^u experiantur ;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
non videt, abiecife hoc genus hominum omnem verum ac fineer urn timorem, mnem germanum cult um Deinbsp;nbsp;nbsp;Et enim quid eft vere colere Deum aliud, quàm 'certp
d* obedient ia ab illius pendere voluntate amp; ver bo ? Sic Alofes Deut, i o. dtcit : Jfrael, quid Dominus Deus tuuspetit à te, nifi vttimeas Dominum Deum tuum,nbsp;les in viis eitss ? drc. Pnde et tarn eft, quàd S,fcrtpturafrequenter timorem Dominhf'nbsp;cultu Dei Vfur pat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Deinde quod mentis intentionem concernit, quaft in cultu fimalacrorujnotnnti^ fianiîosipfts, quiinccelis funt, re ferre dicunt, in prompt u eft, quod rejpondeam^)'^^^^nbsp;quod omnisift a interpretatio ac r elatio idololatria, etiam hoc nomine damnabilttnbsp;quod Creatura celuntur contra exprejfum mandatum Dei, quoddicit : Dow^^^^nbsp;tuum timebis, amp; ilium SOL M coles. Deut. 6.}O. Matth.-f. Ne^^ enim aliud dteerenbsp;dent, quarn ''..iniios, quoscolunt, ejfe Greaturas Dei.
Ferumhabent Pent iftcij alia per l'ornât a, ex fculneis folqs confuta,
Primo enim dicu/it ' nbsp;nbsp;.
^odideweft,^'(Jft^.^,
Et tarnen quamuis ifta dicat, amatorifiio facit, qua
tricam fuam turpitudinem palliare ftu obtegere cupiunt. eoiimus Saniios, vt Deos: Sat fit mus eos non efiè Deos,nbsp;ter a dicat : lion habeo amatorem meum loco coniugis.
tur tantiim mar it o. nbsp;nbsp;Sicifticolunt finiios, cult urn illis impendent es ,foli
tentem : Et dum fatentur ipfi, SanLios, quos colunt,non ejft Deos, dtfi^ftPr fiant ipfimet, quod eos colant, qui nonfioltim alieni, ftddrfdlfi Dqfiunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s tui^
litudine prim um pallium Pontificiorum, quo cultus ftnclorum obtegitiir, profternam, prater alia ficriptura teftimonia, hoc primum me moult, quîgt;dnbsp;prohibons fiimulacrorum adorationem (ft cultum,mox in eodem prsceptonbsp;ft ejfe khouam, Deum noftrum, forterri, amulatorem, vifitanteminiquitatcmidnbsp;in flios in tertiam dr quart am generationem. (ftc. ^fiabus verbis ntaudd*nbsp;nobis Deus, qutbiis oftendit, SE SOLVM ejfe, m quo hsrere debaW^nbsp;vt eo nos inducat, potentiam fuam pradicat, qua fe imfune contemni stti nbsp;non patietur. fi^ia fie non jolùm Deum, fied fiortem eft amulatorem,nbsp;fierre nequeat, item Eindicem fua maieftatis acgloria, vocat, ft qui earn sdnbsp;ras J autfiulptilia tranffierant, neq^ id breui aut fiimplici vindiHa ulturuinnbsp;jid qua in nepotes (ft pronepotes ft protendat, qui ft dicet paterna impietatisnbsp;res erunt. Perfionam autem mar iti erga nos induere Deum, vfitatijiimut^^f ftnbsp;fiqtddem coniunHio, qua nosfibt deuincit, dum in Ecclefiafintim recipit, fieri cu»lt;Jnbsp;coniugq inftar eii, quod mutua (ft fineer a fde flare oportet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ip jé vt onttidUS I-
lis ac veracis mariti offteqs defungitur, it a vicifiim à nobis ftipulatur Jiitatemcenittgalem, hoc efl,ne animas noflras Sat an a, cultui fianciorum, au(nbsp;imaginum, vel etiam ficedis alijs carnis cupiditatibus, ftuprandas profituarnus-
9 Deus J quum ludaorum apoftafiiam corripit, eosproieiiapudicitia adulterfi
^SANCTORVM REPETENDA, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
^^i^nerttiir. Ergo, vt mar it m quofancier efl at caflior, eograuitti a{cenjitur,fi Vxorù *^^»gt;um»driualm indinare videt. It a Dominus, qui nos in 'ver it ate deflonflauit, arden-^'ß^xttmZelotypiamfuamefliteflatur, quoties, negleclaflan^ifiticoniugq pur it ate ^fle-Ithidinibus conflurcamur, turn vero prafirtim, cum nominis Çui cult um, quem maxunbsp;'^'dlibatum eflè decuerat, alio deriuamus velaliqua fu^erftitione inficimus. Ruanda-
hoc modo non tantum violamus à at am in coniugiofldem,fed iffeum etiam nupttalern iuduilis adulteries polluimus.
Secundo pratendunt fe colere Deum in feanclis, flcut Pfetlmo vltimofecriptum amp; ^^tiiatumeft : Latudate Dominum in feaniîis eius,nbsp;nbsp;nbsp;Eodemplanepallio, qut inter Eth-
délit er ant, idolatricum fuum cult urn etiam velabant, dicentesfe vnum Deum colere fecundarqs, f'erdm fliendum efl, Deum non 'uellefic colt tn vllis creaturis, cutus-etiam fint nominis. Et aliud etiam eft laudare in fa nd is, id efl, propt er fan lies ,¦nbsp;A»' ntox dicemus, quemodo Deus in fieculis recîè landetur: Et aliud, colerefianSîofnbsp;^quot;necande, Pratereaficiendum eft locum Prophet a in Ehraa lingua non efiepluraliter innbsp;i^^ilistiui'^ fi;dfingulariterfcriptuminJan£loetus,'veltnJanciHarioeius, Tandem exnbsp;«»« pot er it cultusfianiiorumprobari, ntfidtHuriftmus, ippum quou^ firmamentum co-'aunt dr adorandum ejfit, eo quod illicfubtungttur . Laudate eum tn firmamento roboris
Tertio inqulunt, imaginem Dei, ad quam homo condttus, amp; poft lapfiumper Chri- reuocatus eft, infianciis certè agnofecendam amp; colendam ejfie, (pre. Pofiem ex te '^^fitre Idolâtra,cureandem, filtere renatus esverbo çfi Spiritu Chrifli, l^quificutieftnbsp;at er ni putris, it a ettamfllen dor gloria,nbsp;nbsp;nbsp;expr ejfit tmagofiuhftantta illites j in te-
'ifio, aut etiam in alfe renatis fieu regeneratis, proflrat tes tn terram, non adores
Sed audi quiefo clementis'vcrba,qHa Itb.S- tid lacobum firatrem Dominijerit putatur : Si vere (inquit ) vult is honor are imaginem Dei ,nos vobis, quod verumnbsp; epertmut, vthomini, qui ad tmaginem Dei fallus eft, benefaciatis, honorem acnbsp;^^'entiam defier at is, efiurienti cihum, fltienti potum, nudo indumentum, agro misnbsp;peregrino hoflitium, amp; tn car cere poflto, necejjaria miniflretis, (fic. Se-^^''r :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ergo ifle honor Dei eft, per lapideas (fi ligne asform as dijcurrere, (fi inani-
txanimes figuras, tanquam numina, venerart, (fi hominem, tn. quo vere
Pgt;ei eft,jfernere ? Intedigtte ergo, quta latent is tntrinfiecusferpentis eft ifla perfiuafito, ^pffeadet.vos pios vidert pofifie, cum infenfeta colitis .(fi non videri impios, cumfenjatesnbsp;'»tiouales ledit is
ifO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;file etiam nugantur idolâtra : San^i pot eflatem d Deo iuuandi nos acceperunti
*^'*^fig»is amp; mtraculis,qua fiaciuntamp;c. Inde autem non fiequitur,etiamflfianEîi verè mi-
4,1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'''/»'itm ederent, ejfie eos propt erea colendos,Vide quafio a£torum fibrumcap^ 14.
tende ad ea, in quibus ad oculum etiam demonflratur, quemodo ApoftoTt Dei miraculum, ipfiis oblatum, reiecerint. Tindem confitderate tdo-i,^^^fi1tdrejpondebimus Ethnic is, qui (fi ip fl de DijsJuts idem caufari, (fi miracula cul-'^gt;''itfnpratexere,pojfiunt ?
i nbsp;nbsp;^quot;ttd, nec illudaliquidrationis habet, quod nugantur idolâtra, Dij gentium erant
homines . Nos verb colimtu SanElos. Pojfiumus enim ad relliflimè reger ere-. Att amen colit is homines non colendos, quantumuis entmnbsp;i^tbienfiunt, quibus cult us, joli Creatori competens,nequaquam tribut
a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adoramus eos inquiunt ) vt Deos,feedinuocamtts eos vt intercejfioresnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
fitcatos. (fic. yt quid ergo, boni virt, templa Ulis erigitis, imagines in aras collocatù, quot;^tas non jelùm diebtts feftu qui ipßs dicat ijûnt,fed alias etiam tnuocationem, blajfthèi
in Filium Dei,dirigitis,vota ad imagines illorum nuncupatts, donaria offert is, anathes nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
nccenditis, dr omnia facit is, qua Gentes cult ui Deorumfiuerumim-fii Deinde, quid opttsefl intercejfioribtss, Ulis, qui cum Deo per fanguiuem C hri-réconciliât t, qui non fioldm homo ,fiedßmul Deus (fi homo eft, (fi non tant dm verdmetiamfufiitatus, (fi tarn ad dexter am Dei eft, qui (fi in ter cedit pro nobis ?
^ftis 0 idolâtra, amp; Duces teecorunt' Conuertimini ergo ad Detfthper Chriftum, Me-a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diatorem
-ocr page 16-4A.'DlAQmriQ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TEStlSnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.^tfp
diAtorem Tki df h onttnum^intercejforef» nofirum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reßpi/cite, vt in
cum hihetttiüttdloh»nnis-. Si qaispeccauerit^aduocatum habemm apudPatritnd^j fium, amp; ipße pr^picUtio efl propecc ai is noflris, non pro nofiris autem tAntuwß^nbsp;totiiu mundi. i, lo han. 2, cap.
o*^ur honos tribuenaus eft Sandis ? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .(ttP
ITripkx efi hon orpinEîorum. Primtts eßgraiiarnnt acdio.^qu^ Deo-, Tarumßebetur, DebemitseriimDeogratiM agere, a^nodoßenderit ex6n'ipU''^^rnbsp;ßux, (juodßgnificatscrit ß veileßluare hommes,credent es in Chriflumnbsp;dederit DoSîores,ant alia dona Eccleßa, dr hac ratione re£lèpropter fancies land*^^nbsp;vt modo monnimus. Et ilia dona, vt Çunt maxima, it a etiam amplißcandaßt^h^nbsp;di ipßfianllt,qui his donis fdeltter vfißtnt, ßcut Chrtfius laudatfideles negociiti^^^^'nbsp;Secundus ed confirmâtiofidei nofira^cdm videmus Petro negationem,nbsp;dalena Çuumlapfium drc. condonari,erigimur dquot; nes., vt magis credamus,nbsp;ret gratia fiuperpeccatum-
Tertius hsnos efi imitatioprimùmfidei, deinde cceterarum virtutum, pro fiua quisç^uis vocatione debet.
Htnc nunc caufie fitmi dr enumerari pofifiunt, propt er cpuasfefia de fiandfi rit,tradiderit docirinam, oflenderit prafientiamfiuam in
Prrt^trr inßitittA fiinty ^itarutnftfintiefiDetti ceUhnturamp;ei^ratiiagaaturi ^rKmfr^a'innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âocîrînam, oflsndsrit pr^fentiumfuim in Ecclefia,miferit
r.lt;âefia m'fh- velutt in UC 16 caflrorum fibt inuicemfuccedentes^femperexcrtauityà^^'^^^^ tante retme- ^nbsp;nbsp;nbsp; ' ''nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'' tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i , .1
ttutnri
¦ßta Ecclefiaadhuc largitur,ficut de Chrißopcriptumeß : Afiendit in altur»,cspdfi''\ captiuitatem, dr de dit dona hominibus, alios qui dem Apofiolos, alios vert) Pro[gt;quot;^nbsp;autem Euangelifitts, Ahos aut em P aß or es ac Do^iores,aAtnfiaurationetn fancieti*^nbsp;Aàminiftrationis,in adficationem corporis Chrißi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
Secunda,vtauditoresÇedulôadmoneantHr,vtßne intermißione erent fidentem ad dexter am aterni Patris,ddona dantem hominibus,vt tpfie puritsitat ,nbsp;apudnos,drpeßeros noftros,vß^ adconfiummationemficuli,clementer cogt;ißttitct,Ctjnbsp;nbsp;nbsp;jf)'
per ar io sfieu ildeßbres in Mejfiem fiuam extrudat, eosfi^ Spiritufiuogubernetl^^i'*^* corrupt am Euangelÿ doürinant auditoribus fuis proponant^nec minis pettit^'*^^(idnbsp;er iß adulterantium verdat em cleflem,aprofießione verdat isfi abfierrerinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r
in hoc mundo montes cemmoueantur ,dr colles contremificant, vt Propldth^ orandus eß Eccleßo Rex, vt tpfie ceetuifiuo fideles minifiros proficiat.per ijidSnbsp;et, fduspacisfiuo non mouertumulte minus tolli dehere in oternum à chrfilfi^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Tertia, vt hifioria Eccleßo continua fier ie retineatur ,dr cognofiatur, neceßariumeß,vt tnde doltrinam adconfirmationem fidei noflro, dr cefgt;fidgt;^^^^^ , ßfinbsp;petamus^ffi(imul Eccleßoflatum,quos hofies, ipuos veropropitgnatores,v6rds.tti tet Jnbsp;pulus Deifimper habuerit, inteüigamus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dß
fi)ptarta,vt beneficia Etei erga Eccleßo membra expendantur cfi. coghf^^^^ tJiodum dulce eft, drßngularem adfiert firuUumpeccatoribus,ad Deum fitrio conuerjinbsp;(yt à Stephane ordiamur'}Chrtftus in mortis articulo fi Stephana contempUttdumnbsp;nbsp;nbsp;.pd
Ex Saulo Paulus, ex Perfiecutore Ap9ftolus,faclus cft. Petrus,qui Dominum (fi fiuum abnegdrat,agenspænitcntiam,in gratiam receptus eft, quodetiam Mario Id^nbsp;peccatriciquidem,fiedagentipnitentiam,contigd. lllanosdocent, iJicum fimnbsp;fied ingratiam receptis,non deßondeamus animum,nec de venia deßeremus ,fed jnbsp;adportum gratioDei, ß exemplo fianciorum,Deo nos conuertenle,/ertamagem lnbsp;rum ttoftrorum pænitetifiam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi
,^uinta,vt confideratis beneßcijs,quo DeusfianUisproftitit,gratias agamusß^ enarrabili ipßus mifiericordta,quamfianEiis exhihutt,quod ipfios conuert tritfiuodinj^^^^dnbsp;reteperit ,quodtot^tantis bénéfices ipfios cumulauerd,Spirituj^ fuo fianclotfifordnbsp;vt frementib. etiam DiabeliSydrtpfiorum organis,verttatem coeleftemynbsp;*u vitoprofießißnt,dAtdolatricoscultus minifterto vrbt,non autem vteorporftfi
SextOyVt cafiusfianüorum perpendamus,amp;conferamus cumpericulis , inqfi eß verßmur. Et exempla illorum confirment noftram fiidem, quodßcuti spß, abnbsp;Deo exauditi dr adiuttfiunt,ita Deum Ecclefioßto membra,Si in angufilijs ab ipfi quot;yenbsp;^em drltberationeHipetcntyd' expecîabunt,fit/ttiltt(r exaudire çfiiuuare vsllefiid
-ocr page 17-SANCTORVM REPETEND/, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;W
%ri' clamauit dr Dominui exuudiuit eum ex omnibtti tributati'onibM obfirmArepejptmui animos noflros,aduerßis omnes cafus,pr^-*^lt;^111nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cafihus fan^erumdpfis clamantes ad Dominum exauditos amp;
tpfirum hißor^s admohemur^
^ite nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;finguli pro vocatione diuinttusfibi concejjafan Pi os imitentur in agenda p.
^^fittutndo cult tl Dei.,diu edenda confeßtone^patientia, (ß alijs virtuttbtu. Ver-poinitentiam,cultum Dei^tonfefionem agnita ver it at is ^patientiam flt;ti rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^otum omnium exempla viua nobisfuppeditantlanPÏi qua nöbis ideoprafcri-
mores^ quantum pojfumus, conemur exprimere, honefèpiè, amp; tufte vit otnnem impietatem,amp; mundanas concupifcentiasßcut Augufttnus mnbsp;f'tuinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cap.zsJnquit : Excellentes viras honore afficiendes ejfe imitât ton is eau fa
^fgt;r ra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;illorum vefiigia, cùm tarnen religioniscaùfa nonfint adorandi. Item
^gt;1)1 J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iSxap.Matth. ^tfidfiarduttm, ac vitra vires tuas,imitatio Dei
^^'^^itquamuis fludiofo difficile non fitiTamen quoniam te tuo tudicio excedit, age_ ad tY^^^^^^^^^venias imitationem,Imitare Iejephtqui,adfruit ut cm vff fratrum iniurianbsp;lot/nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiiofonte ipfos fubleuauit. imitare Mafien, qui vel pojt mille iniurMs pro
*^f'ttcabatur. Imitare E. Paulum^qui quamuis mille à tudais affliPlionibus quoitdie tarnen eße proflute ipforum voßbät. Imitare Stephanum, qui, dumnbsp;^'P^^bus^vt hocpeccatum lapidantib^ remitîeïetur,orahat.amp;c. Hacfiant «rma,nbsp;quot;lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Martyribus^quibus 'dimiedruntfianPii^quorum virtUtes dtligis,amp; viPlori-
quot;gt;^11 '^^fif^^'^'*ttare Chriftiane^quos diligisfianPlos^^ß quorum virtutes fréquentas, ear um pf^^^fidutafpl4re, Eßo talis decorum exemplo . quiaamp;hi,defiuperiorumpalesefi-virtue ab eo poter it imitari cuius quam, qui eiits vit am nonfiuerit imiinbsp;. Ctettrùm amare non efi,quem imitari noluerisfß quemfiePlart detrePlas, eumprofit-^^irttefimulas.
()Plaua,vt laudemtfs amp; pradicemusfianPlos,quod donis Dei benè 'vfiifiint, (ß vt admO ^'^^ur audit ores ex cuiuslibet hifiloria ad imitationem.
î^^^orum confiant um expet amuspiis adDeumfiufiirqs quotidie mifiù,ficttt ^fi^lui-iôquot; eße cum Chrifto, vt nos et tam ex anguflÿs hutus vita liber at i, f«wnbsp;gt;«/nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;viuamas,amp; Deum Patrem,Filium amp;SpiritumfianPium cor dm intueas
\Chni tota Ecclefia, Uti Eum in aternum celebnmus.
Hfy l^npter has ^ß alias gr auißi mas eau fias,fie fi a quidam fianPîorum maiores noftri reti~ ^(clefia,ex quibus à minifiris verbi audit or espoßunt commonefieri, vt e-^fi^^^f'i^ttmodo in nofirum commodum fie (lisfan Pi or um vtipoßimus (ß tantum dtnbsp;^^^fionepramittenda dtebttsfieftis fianPîorum.
PlE STEPHANI MARTY.
Qvi PRIMVS SANGVINEM
'Dit pro CHRISTO RESVSCITATO, ET
DEXTERam pàtris exaltato, explicàtvr jpfius Hiftoria, qux Ad» 6. amp;c 7- cap. deferipta eft»nbsp;tephanvs, diaconvs fvit ecclesiae col-leétæ tninifterio Apoftolorumjfide amp; S'piritu fanéio plenus, fecit pro-digia amp; fîgna milita in populo. AccüGturcor^ lÿnedrio blalphemixnbsp;amp; feditionis, quod docue^it, Legem Dei, ab ipfo Deo traditain, nonnbsp;iuftificare hominem,amp;politiam Mofîs,cum tcmplo,facerdotio,amp; totonbsp;H------cultuLeuitico,abrogandaniamp; delendam elTc.Huic aceufationi Stephai
j^'^upponitlongamamp;cruditam Apologiam, primùm de iuftificatione hominis coram cuius vnam amp; eandcrorationemelTe Patrum, amp; omnium Sandovum omnibusnbsp;jj poribus,docet. Deinde decultibusDei, quod Cercmoniæamp;facrificiaMoGica, nonnbsp;'^eri,amp; principales cultus Dei, fed ille, qui eft vnus amp; idem principalisq; cultus,coro*nbsp;*iis omnibus Tandis,omnibus etiamtemporibusmundi, firmiterfcilicet,credere ver- 1|nbsp;A iij bo Dei,
-ocr page 18-ÏÏI5T0kïAE STEPHANI EX ACTIS bo Del, vcra fide accipere remißionem peccatorum propter obcdientlam amp; mentuninbsp;Chritti,eiufq; fiducia inuocareDeum,eiq;gratias agerejamp; mandata officia vocationislc*nbsp;duld facere, Poftremo, cùm Mofcs ChriÏlum Prophetam audireiuflerir,amp;iileiamcxhi*nbsp;bitus,amp; ab ipfis ludæis proditus amp; occifiis fit,ncceflariô leges Mofaicas,cuin policiajteni-plo amp; facerdotio Leuitico deleri deberc, docet, hancfolam ob caufanijVthocipfoexci-dio teftarettir Défis,Meßiam niox poftlapfum primorum parentum proinilTumnbsp;humano,exhibjtum effe, amp; leges Mofaicas, forenles amp; cereinonialcs, ( quæ ilt;leo lt;1'****nbsp;tus mandats, amp; cum tota politia conftitut'sfiint, vteflêtccrtafedesEcclefiæjamp;lo*^nbsp;Chrifti nalcendi) non elfe ad iuftificationem amp; falutem hominis neceflarias,nbsp;Qimmodo hæc infignis Apologia Stephani clamoribus ludsorutn obftrcp^'quot;'nbsp;um interrupta,Stephanus vero propter hanc confeßionem ex Vrbe eieâus,amp; internbsp;ces faétas ad Filium Dei,lapidibus obrutus fit,ex homilijs fequentibus cognofcenaus-Primum Märtyrern Chrifti in nouo teftamento elTe Stephanum,tellaturEuk*nbsp;lib.a.Ecclefiaft.hifto cap./, hifce verbis : ConlHtuuntur autem amp; Diaconi per oration^nbsp;amp; rnanuum Apollolicarum impofitionem,ad miniftrandum publicis Ecclefiæ rebus,'gt;nbsp;probati,numero feptem, qui Stephano coniundti fuerunt, qui primus poft Doroinußbnbsp;fimul atq; ordinatus fuerat, quafi in hoc ipfum produéluSjlapidibus ab illis, qui D®*'nbsp;num occiderant,obruitur,neciq;datur,amp;obeamcaufam primus etiam triumpn^nu^,^nbsp;Chrifti Martyrum,fecandum nomen fuum(Stephanusenimgræcè, Corona 1^^nbsp;citm;) Coronam reportât.
HO M I LI A L
Porro Stephantis fide potentia^ edeb^t Ç^figna wiagna tn popi^lo.nbsp;nbsp;Surre xerunt Autem
^^gog^ 3 ^^ocabatur Ltbertinorum, Çf Cyrenenß^^ Alexandrinorum 3 ^eorum, qui ex CilictA erantnbsp;fiutantes cum StephanOjÇglnonpoterantrefifterefitpi^^^^^ ^:nbsp;jßiritui,quoloquebatur. HIuncfiubornarunt^iros,qtt^diC(^nbsp;lt;^udiutmui hunc loquentem ^erba biafihema innbsp;^eum.Qommouerunt(^ populumnbsp;nbsp;Seniores,Ç^ScAbttt' u
uadentes corripuerunt eum,Ç^adduxerunt in concilit^^'^fi^ u runtq^falfios tefies,qui dicerent :I{omo ifie non cejfiatnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
hlafihema aduerfius locuhuncfanHum Çsl Legetn. entm eum dicentem,qubd lefius hie HaZjAramp;nus defirt^^^^nbsp;hunc, mutabit tnftttuta, quA nobis tradidit lAofis :nbsp;omnes, quifidebant in Concilto, intuti ejfient in eum,nbsp;faciem eius, tanquamfiaciem Angeli.
Vm DOMINVS et SALVATOR NOSTER? g^ggt; Chriftus,per acerbam crucis mortem in Dei Patris fuinbsp;riamingrelfusfit: Eadem fors omnibus fuftinendaeritjq^*nbsp;illopîeviuere, amp;cleftisregni confortes cum iHo fieri,cupnbsp;quia non aha remagis,quam cruce,offendimur,non pracreptrnbsp;verùmetiam primitius Ecclefiæ exemple nos inftrui amp; confirn
eus,neperßcutionib.amp;aduerfis,tanquam rcnouaamp;infolitajofFendereihur'^^^^^tC do olim lætis fuceeßibus horribiles perfecutiones intermixtas fuilfe videmus,nbsp;nihilominus Ecclefia, Cuius rei exemplum, prsfens,quàm modo traélabiiutis?nbsp;exhibebit, fi cùm ijs,quæ proxime præceirerunt,quoq; conferatur. Narrauitenbsp;fclicißimos Euangelij progrclfus, 8i quod illi iara non modo vulgares homines gt;
ÄPOSTOLICIS HOHILIA 1.
multi cx Sacfirdotum numero,credere cperint. Quarc Eccicfiæ res iâra in porta fcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;videri poterant, quandotantisparronis tamq; præclaris de-
Hantur.Ecce vero nouum certamen oboritur,quo nuUum hue v{q;atrocius amp;pe-p^lofius extitit, amp; in quo Stephanus, per cuius latus tota ChriftiEccIefiapctebatur, ncauf3m non verbis modo, amp; conftanti fidei confeßione, lcd etiam iânguine,nbsp;encoaûusfoit.
Vfus hiftoriæ præcipuus eft,nc offendamur,fi fübitô graues motus furgant,quan-0 omniain tuto videntür, amp; ij iuuare vel non poflunt, vel etiam non volunt, quos no-^Milsitnospatronosforefperaueramus. Patitur enim hoc fieri Deus, vt nosàcarna-uum ptæfidiorum fiducia abftrahat. Si reipïà dilcamus, Chrifti regnum ncque per exer# 'iwm^uequepervimfficuti Zachar. cap, 4,dicitur) Sed per, Spiritum Domini pro*nbsp;pagari.
^averô hîcmultaaliaoccurrunt, quæad noftraminftitutionem Si confolati-oaem faciunt,hiftoria tota cum fuis partibus fingulari ftudio à Luca delcribitur. Pri-eniny nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;qualis, Stephanus fuerit, docct.
conatus defenbit. Tertio qualem '''huiuscaufæcertamincStcphanusgeflerit,amp; eiufdem gloriofiimmartyrium,cora-®enicrat. Nunc veto de ijs dicemus, quæ ad præfcntis loci tradationem pertinere vi-, Sî^ephanum inDiaconorum numéroprimum locum tenuifTe,pauloantèinitiumnbsp;nim verborum oftendit Lucas. Nunc verb ea adijcit, quæ ad præfentem hiftoriam-''^^*'^**^nbsp;fidf ^1'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidem fide plenum fuifiè docet, vt intelligamus, ipfum non inani
* gjoriatione fuperbiuifle, fed vera fideanimatum, Zelo Chrifti amp;gloriîeipfîusfla,-Fidei potentiam addit, cuius nomine miraculorum donum intelîigimus, aiiiuj Pauli, quod de donorum diuifione in priori ad Corinth, cap.za. habetur,nbsp;äutem fidem Zeii ardore dcclarauit , ita alterum illud fpiritus fandi donum miraculisnbsp;teftatus eft* Et quamuis de publicis concionibus nihil dica-ex hiftoriæ eontextu, ipfum has, amp; frequentes, amp; efficaces, maxi-/l'ftriaSjhabuilTe. Qnapropterobiter,amp;quafiin rranfcurfu,hîcviderelicct, prière^^minifterio non omnino alienos fuiffe : Sed licetnbsp;in J. Ecclcfiæ,dilpenfationem præcipuèoccuparentur, fuam tarnen operamnbsp;p.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;minifterijs ficclefiæ, quo ad fieri licuit,impenderunt, vt iuxta
'cntentiam, hoc pado bonum gradum fîbijpfîs acquircrcnt/.Timoth./.cap.
obfertianda hîc eft promifsîonum Chrifti veritas, quibus ille fide* inn- '.^^^'ioslèruosinfttuit. Akenim, fupermulta amp; magna conftituendos eflê,quinbsp;fidèles fuepijjf. Idem cos, qui habcnt,pluraadhucaccepturoseirepollicerur,nbsp;ritnsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Experitur hoc Stephanus, vt hic locus docet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qma cnira donislpi*
bonorum difpenGtionem fuiïi-ipfk .^*^*^*'^^*^gt;piuribus donis augetur, amp; in altiorem gradum cuedus, adeoque ^quot;oigt;sparfadus,æternos amp;cleftesEuangelij theûuros, magna cum laudenbsp;Voiu'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' læo primus cft, quem Chriftus martyrij corona ornari
Utc^^citemur igitur huius exempli confideratione, nccconditionis noftræ vili-'quot;is ab induftria rcuocari patiamur, quando fide amp; diligentia Spiritus fandi incrc-nobis ad præclariora minifteria gradum fine aditum præparar«
inox inuenit fortis amp; ftrcnuus Chrifti miles, qui ipfius ftudijs, amp;ûndis sifflxniiAttu-toileïnfiirgunt enim diuerfarum nationOm viri ex Ichola fine'i* ipfîziegotium faciant. Nam cum Hierofolymorum ciui-^**^**^*nbsp;mi.tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;externo, turnfcholæ, amp;Icgis ftudio,dcftinata cftet, diucfûin cahabebat^
sbit^t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuerfis gcntibusjvcl rcligienis-vel ftudiorum ergo, illuc comme-
Çûn; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; è quorum numéro hæc quoq; Libertinorum lynagoga fuit , qui
contra Stephanum iùftitutæ Duces vcl Antefignani fuerunt.
-ocr page 20-¦ Dtßiitt/ttitne epf Unnaturnbsp;Stefhunta,
HISTORIA STEPHANI EX ACTIS
Vnde vero ifti fynagogæ nomen hoc obtigerit, variæ 1'unt interpretuni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n
Mihi præ alijs eoruro arridet, qui à libertis Romanis collegium quoddam .extt'^ fuifreputant,inquoextraneiinftituebantur. Scimusenimmagnamfuifle Lgt;bfnbsp;rum ciufmodi potentiam : Et eiufmodi officijs multos populi fauoremcaptauifl«nbsp;turionis exemple docemur, quem co nomine Sacerdores Chrifto commendantnbsp;quodiplbrumlynagogamædificaflêt. Atnontcmcrè faétum eft,quodàdiutrnbsp;nationum hominibus, ijfq; dodis rerumq; ^critis, Stephanus oppugnatut«nbsp;enimaSapientibus huiusfeculi abfeonditaferefuntregni Chrifti myfterianbsp;co eft fanâorutn gloria, quàm ex congrefsibus eiufmodi reportant.nbsp;nbsp;nbsp;Tdm
folationi feruit, ne ignauo metu fuccum bamus, fi quando à niultis fimul, amp; mis hoftibus nos peti videamus. Eft autem opera: precium vidercj quonbsp;quibus artibus pugnam contra Stephanum coniurati illi inftituant.
A difputatione initium fadum elTe Lucas dicir,cuius finem amp; fcopum no^ fîiiflè verifimile eft, quàm quod ipfum fuis fermonibus capcre amp;irretire ftudujnbsp;quod non lerael in Chrifto quoq; feribæ tentaucrunt. Ingenio enimamp;£^'^^*nbsp;freti, facilcm fibieain re vidoriampolliccbanturaduerfus rudern amp; illi'teratu®®nbsp;ncm, vel faltem nullo adhuc eruditionis titulo infignem. At longe aliter caditnbsp;cium,quamipfiinftitueranr. Quern enim illi rudern amp; imparatum putabantjnbsp;lefti fapientia, Spiritu fuggeftore, fiueconfultorc,inftrudfus,non modóadpjoPnbsp;fitas quæftiones rcfpondct,fed canta Argumentorum copia amp; vi pugnat,vt ipfnbsp;dorefiftercpofsint.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;., jjp
Q^ loco furfum cernimus, nunquam promifiis fuis deelfc Chriftum, fima eft veritas,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Promifitis Spiritum confolatorena 5cconfultorcm,quiiu°®*ù
veritatem fuos duâurus fit. lohan./.^. Promifitosamp;ïapientiam, cui honiints . fterenon pofsint. Luc.^j. Promilfa autem fidclifsimè præftitit hueufq; jVtcxcnbsp;Apoftoloriim, in præcedentibus capitibus à Luca defiripta, teftantur.
hauftus eft cleftis fapientiæ thefaurus,fed ex co Stephanus quoq; haurit, quï^P^.^^^ hoccertamineneceflàriaerant. Neminem ergo, mundi vel fapjentia, velau^®nbsp;terrear,quando non noftra eft cauG,quam agimus,fed Chrifti, qui nobis à Patrtnbsp;tia fadus eft, amp; in quo omnes lcientix amp;fapientiæ theîàuri reconditifuut, ficutnbsp;rint. /. amp; Coloïf fcriptum eft. Cogitcmus item, maiorem elfe ilium,qui in nobi^.nbsp;quàm qui in mundo tumultuatur. j.Iohan,.^. caf.
Num veró difputatione vidi cedunt Libcrtini Sopt^Ü^ ? Nequaquanilt; traStefh^.* raalas artes conuerfi, falfis teftibus amp; mendacijs eam.oppfimerc-conantur,qu«^nbsp;nttmßßutttift* xKutQ fufFultum,amp;proïndeinuiólumefrecernebant. Subornantenim vcnalisl*'»^
viröSj qui calumnijs tqti populo inüifuni amp; infamem reddant fidelißimum conem. Et de his quidem paulo póft dicetjar. NuncveroobferuemuS)nbsp;progvediantur, qui Veritatis odium, quod femel animis tonceperurit, pcrcinaciccTnbsp;amp;c ne vidii quidem cedere volunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Traduntur tales in-repro bum fenfum,
tatis deueniunt, vt fub Zeli diuini prætcxtu, quo improbè gloriantur, quiduis®* putent, amp; nemanjfefta quidem amp; atrocifsima flagitia exhorreant. Neccnimigo®nbsp;porerant Libertiriiifti, talionis legem falfis teftibusdiuinitus impofitatn cdê.nbsp;Et fi nullæ vfpiam extarent leges, communis tarnen fenfusdilt;äat,iinmanin3glt;nbsp;mnes eos pollui, quicunq; vel ipfifallumteftimoniumdicuot,vclfaUbsteftcsu .nbsp;At omnia hæcfulqjdeq; ferunr, qui Veritatisodio flagrant. -Etiufto Deijudicionbsp;folet, vt commun! quffq; lenfu deftituantür, amp; proindeimmanjbus flagitijslèfepounbsp;qui Veritatem y vbi ilia animis ipforum illuxit, improbè; exibilant. Extant muK* .nbsp;generis exempla,:tum vetera tum recentia,inter quxcüm primismemorabilecfti^nbsp;(^nftantienfis Concilij Antiftites-contra conimune gentium ins in loannemnbsp;defignarunt, quem non veriti iuric.yiolata fidc publica amp; Imperatoria , 'Jnbsp;flammis tradere, ncc alio prætextu tantifäcirioris indignitatciu CXCufarunt^quamHnbsp;hîereticis fideui feruandam eflè negauerunU
A P O J T O L. hom. I.
ergoiiiirum videri debet,fifequoqjndignisamp;iniquis tnodîs traébarî fentiat. .''fM dikamus glifcentis contra vcritatem odij igncra in primis initijs rcftingnere nenbsp;umilein cæcitatem Scincurabilcm pertinaciara ipfi quoq; abripjamur»
Quia veto paucorum improbitas contra veritatis doârinain parurn aut nihil pro-\rlt;flt;///za»tf/^» ^''¦^poteratinhocincubueruntcallidiisimifbphiftæ, vtpopulum totum vnà cuinnbsp;'oribus amp;: Scribis aduerfus Stephanum concitarent. Et quantum ex lt;ircumftantijs^^j*^^J^*quot;nbsp;poteft, publica in vrbetumultuexcitato y ilium compræhendi amp; in Conciliumnbsp;ftpicurauerunt. Quod vêtus fatanæ ftratagema eft, vt feditionibus abforbeantur,nbsp;'l^os veritatis Sc legum patrocinio tutos eflê vider. Fit autem fcrc,vtper feditionesini-pereant, qui vcritatemfeditiofisartibus oppugnanr, quod ludæorum etiam gentinbsp;'¦^difle confiât, infigne verb hîc proponitur leuitatis amp; inconftantiæ vulgi excra -P'!» Ex quintoenimcap. inanifeftum eft, Apoftolos,amp;totam Ecclefiam, apudnbsp;P'^P'iluni infummo prccio extitifle, turn propter miraculorum fplendorem, turn pro-P'^fdininæamp;cleftismaieftatisfpeciem, quafulgcbant. Atnunc Sophifiarum artib.
decepti aduerfus veritatîsdodrinam infurgunt. Eandem vulgi leuitatem Chri-Squoq;expcrtus eft, quem modo regem facere conantur, modo infanis clamoribus ig.ii»« ^uiinanecrucislupplicium depofeunt. Ira Paulum Lyftrenfes primo quidemnbsp;'''cfleclamant, mox verb lapidibusobruunt, Alt;ft,/^i;.Et raulta huius generis pafiim innbsp;^'ï'niunigentiumhifiorijsleguntur,quorum omnium hic vfus eft, ne populärem au-venemur, nec mundo placere ftudeamus, fed Deo potius, cuius voluntas certa,fta-'quot;Samp;inconcufta manet.
Videamus nunc quid nam cnminis Stephaiîo intentannt per tallos teftes, quos in fnurimfte-'icilium produâosfuifle Lucas teftatur. Summaaceufationis eft: Homo ifte non''*'*'®' '¦'Ibtloqui verba blafp! lemaaduerfuslocum hune faH6lum,amp; legem. Impietatis ergonbsp;^cufitur^rieceius tantummodô verùm etiam incurabilis pertinaciæ quæ nullis hueufq;nbsp;ftionibus einolliri potuerit. Nominatim verb vrbis fandæ amp; rempli meminerunt, eônbsp;^^üdintolerabilisinipietasludæis videbatur, quicquam aduerfus iftavel dicere vel ih-'fuercjcùmtot diuinis promilsionibus pafsim commendarentur. Ideo leremiænbsp;hoc cum primis vitio datur, quod aduerfus ciuitatem lànéiam amp; templum pro-P'fUrct, lere. aif. cap. Cæterùm quia crimen teftibus euinci oportebat,amp;aper-^'^sexponi quæ nam iftæ elfent blafphemiæ, addunt : Audiuimus enim eum dicentem
V,
IEs V S ifte Nazarenus défituet locum hunc,amp; mutabit inftituta, quæ tradidit no-Mofes. Qma ergo æternitatem fibi turn de tcmplo amp; externo cultu, turn de ciuita-' pollicebantur, impium putabzmt, quicunq; de horum deftruélione aliquid di-Porrb vnde huius aceufationis anlàm arripuerint, facile ex Apoftolorumnbsp;^i-ftina conijeere licet. Docebant enim illi, niera Dei gracia propter meri-Itfu Chrifti iulbficari SiC faluari homines , nec quicquam in falutis nego-vcl hominum operibus , vel externis ceremonijs , tribut debere. Ilia enimnbsp;Jî?^rfeâ;a amp; poiluta elfe , has vero futuræ in Chrifio Redemptionis vmbras amp;nbsp;Jquot;''« fuilfe , quas fui corporis facrificio Chrifius fuftulerit , ficuti ex veltnbsp;, in Chrifti morte faâa colligere liccat. Simul verb hortabanturnbsp;homines , vt abieâa inani iuftitiæ legalis fidutia , Dei iuftitiam ,nbsp;in Chrifto nobis affeitur , firma fide amplcdi dignarentur* Quod vtnbsp;^'dlius perfuaderent , imminentis excidij periculüm , de quo non- femel Chri*nbsp;dmonuerat , ob oculos reuocabant. Tnbsp;'^piunt aftutilsimi impudentifiimiq; calumniatovesnbsp;^htione , 5c vrbis cxcidio , quidem Stephanum verba ^feciflc clamant, aftu-
Ex bis ergo aceufandi ocèàfionenf.w''««i.»4i * de extef-hi CultiiS
amp; improbe caulàs reticent, quæ ilium ifta dicere coëgerant. Qj^'ti proponunt, vt ipfe Stephanus templô flammas mihatus futfi.
^'dcri potuerit : amp; de Chrifto contemptim admodum loquenfio y h tine bum fplendore amp;. magnificentia quafi conferunt ; vt magis inuifam redXnbsp;''t doftrinam eius omnem. Eft autem . finguUri diligentia - 'obferuar?-. locus hie, Nam vt docet tnendaeijs fere vcritatem oppugnari ; ita nonnbsp;........ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; oblcurc
?
-ocr page 22-»o
APOSTOLICIS HQMILIA I.
obfcurè admonet, illius dodrinam nunquam tarn cordate Sc modeftè prædicari quincalumniandioccafioncm mundus infelix arriperc pofsit, Experimurlioco®'nbsp;ftro tam exulcerato feculo, quo iniquifsimc carpitur, quidquid fidei veriratis do'nbsp;dores proferunt. Nam cum docemus,mcra Dei gratia iuftificari homines,amp;n®'nbsp;lam infalutis caufa laudem noftris viribus fiueoperibus deberi : mox bonorum®'nbsp;perum hoftes, amp; carnalis licentiæ fautoresèffedicimur, Rurfum, fi in vno Chri'nbsp;fto contineri dicamus, quacunq; ßluti noftræ feruiunt, eo quod ille nobis voicquot;nbsp;inter Deum amp; nos Mediator; vnicusaduocatus, Sî intcrceffor, conftitutusnbsp;moxindiuam virginemamp; fandos impij Sc blasphemi iudicamur. Item, fi Chnnbsp;Ecclefiam humanarum traditionum intolerabili iugo liberate, ab vfus corriger®nbsp;veterem primitiuæEcclefîx fimplicitatem reduccrecooemur : illico profiliuot lt;]nbsp;nos rcligionis, amp; cultus diuini aduerfarios, Sacramentorum prophanatores, äW'nbsp;làcrilegos, vociferentur. Qimd fi mundo impuris fcelcrum vorticibusimmerfoi^^nbsp;minentem Dd iram amp;dignas lamq; olim commeritas pnasdenuntiamus: propu®nbsp;cæpacis hoftibusamp;feditiofis Rerumpub turbatoribus damnamur. Sc proicinoiinbsp;Deniq; nihil tam verè tam pic, tamq; modefté à veritatis præconibus dici poteft» 4*^^nbsp;Zoilorum iniquam Cenfuramfubterfugcrepofsit. At nemoiftisitamoucridfbet)nbsp;à Domino fibi commilfim prouinciam déférât. Cogitemus veterem hune uiundirj^^nbsp;rem elle, cui nos conftanter fimul amp; prudenter obludari decet. Animfiuurnbsp;feripturæ teftimonijs, quæ piorum memoriamà Deo conferuari, amp;ijsdeminnbsp;amplißimam mercedem repoficam elfe pollicetur Pfal. 34^ MattR j. Intérim nomnbsp;tam ferctmundus impudentem calümniândilicentiam; lêd vt ludæi horrendumnbsp;vrbis amp;gentis txcidium, quad ab Apoftolis denuntiari nolebant, fuminacumæ'/nbsp;fiibire coadifunt; Ita perpetuum hoCeftjVtpIagasfentiant, qui verbiscmena^rinbsp;lunt,amp; minas andire dedignantur.
* * Quid verô ad ifta Stephanus, qui, vt ouîsin medio Iuporum,ab omnibus
m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vcroaauta3ccpnanus,qutvcouisin mcaioiuporumjabomnii^w'*
mtrtii ffriot- fime pcticur ? Num metu confier natur ? Num animi terrores pallore aut tremor« P ¦ IttnirffftitM, 3itur ? Nurnfupplexvcniamfibi darf petit, amp;culpamdeprecatur? Imopoti^**
5
¦ C
amp; intrepida libertatefuæ fidci doârinæ rationem reddic, amp; illorum imp*obiwf^^{ incurabile Deo reluélandi ftudium acerrimècorripit, vt fequenti capitevidebimus.^j^^nbsp;quis vero maledicentiæid tribucret, animi intrepidi, Sc lætæin Chritlonbsp;indicium, in illius vultu refulfiflc dicitur. Ciim enim Indices ( vt /icn , ÿnbsp;intcntis oculis infpicerent, viderunt illius faciem, vtfaciera Angeli. W denbsp;plus quam humano fplendore mihi exponendum eflc videtur, quo hoftiu® o^ulonbsp;llringere Deus voluit, vt fe quam minime timereiotelligcrent. Nec dubiu®nbsp;credibilem Spiritus confolationem in animo Stephani interim obortamfuid^*nbsp;futuræglorificationisgufluinfiuetypumexhibet Dominus, cuius fpe aducrUnbsp;vincant,quofcunq; pro ipfius nomine perielitari contingit. ExemplahuiusreHf q,nbsp;tyrum hiftorijs multa occurruut : inter quæ æterna memoria dignum eft,quod nO® f j]ijnbsp;cul à nobis ante annos rriginta contigit. Ad ignis lupplicium propter ^1,0'nbsp;pfpfefsionem ducebatur rufticus quidam : qui cùm multa prius in carcere dedifl®nbsp;ftianæ fortitudiois fpecimina, co ramen illaineo efFicacioreluccbat,quopr°Pnbsp;mortem accedebat, Nam machinæ alligatus, cum in ignem iam mittendus efl® ^cfnbsp;fcûum fuppliciorum portremb alloqui fe veile clamauit, amp; poft multas tergiue* .jffi'nbsp;accèdent! tandem fie dixit j Tu me hodie fub hærefeos crimine igniadiud'nbsp;At ego etfi rne pecedtojem eflè fatear, hærelêos tarnen crimen in menuflufnbsp;fco. Earn cnim fidem profireor,amp;toto corde ampleólor, quae Symbolonbsp;continetur. Et moxrecitatis illius articulis, adiecit : Hoc nunc abs te P?
pÄo officium, mi Domine, vt manum meo primùm pedori, bine tuo,3d (ji# Peindeartanti populo bona fide tefteris, tuum neanmeum corpræ metui*nbsp;magis palpiter. Ego quidera laeto corde nunc ad Chriftum contendo,nbsp;Qms vero tibi fit animus, ipfe videris.
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;H»
-ocr page 23-A P o s T o L. H O M. IL
habuitpræfedus, quod refponderet,fed fupplicium maturari iufsit t Ira tarnen, in illius, quàtn in Marcyris , vultu, triftitia confpiceretur.
^ftautctnhæcingens fideinoftræ gloria, quôdrum maxime conlblaturamp;cxhi-j^^ttiienteshominum quando omnia terroris amp; confternationis plenaefle videntur, ^ficergoretineredudeamusomni diligentia, vt huius vitæ curriculum amp; perfecuti-. '^pelagus læcis animis Se hilari conlcientiæ applaufu ernenn,promiflæ nobisglorifi-I] 'onisgaudàim Jq cæljs aflequamur tandem in Chrilto lefa : Cui debetur ßenedidiO)nbsp;gloria amp; poteftas in æternum. ?imen.
CAPVT SEPTIMVM.
H O M I L I A IL
Tbix'tt autem Summui Sacerâos \ U um h/nc ita hahent Atilleait: Viri fratresnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fatres, audite : Deusglorittap-
paruit patri noßro ^Abraha, cùm eßet in Adefopotamia^pritü-^uam habitaret in Charran. Et dixit adillum : Eei e ter-u tua^Ç^ e cognatione tuagt;,Ç^ 'veni tn terram quamcunij^ tibi ynonflrauero, Eunc egrejßu è terra Chaldaerum, habitauit innbsp;Cbarran, Et idinc, pofiquam mortuiis eflpater eiut, trän-ßulit eutn in terram hanc in qua nunc 'üos habitatie.
'iN'VJA STEPHANVM ab HOSTIBVS SVtS PER. falfos teftes accuGtum fuifle audiuimus, quod tarn in Dcumquàmnbsp;in legem, per Mofén latam, blafpbemus, Vrbifimulamp; tempio exci-diumminiretur. Proponuntur hæcineumfinem, vt intelligamus ,nbsp;primum ftatim EccJ.efiæ Apoftolicæ martyrem, vt poftea reliquos o-fnnes,falfisCriminibusobrutumfuifle:amp;hincquoq; di{camus,quæ
^^^^orum Veritatis fors fit, adeoq; omnium corum, qui Dei gloriæ amp; '.^æ bominum faluti confiiltum cupiunt. Tales enim impij diuinaegloriæac com-*5iîiquot;rP^^*^^°^es«nfetur, ficuti Chriftus non femel monuir,amp;multorumexemplisnbsp;Neminem ergo iniqua noftri feculi hominum de Verita-Mterioamp;miniftrisiudiciaoffenderedebenr, quo minusDeum vocantem audiar,nbsp;proximo Sermone, tum fæpè alias diétum eft, modo omißis illis ,nbsp;traftabimus, in quo vt caufa hæcin concilio ada fit, Lucas com-
'Htti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à fummo Sacerdote exorfus, hunc interrogauifle dicit,
- bæc ita elfe habeant, quemadmodum ab Accufatoribus Stephani ptopoßta fian'jQ. cximium nobis proponitur calliditatis amp; aftutit^exemplum, quæfal. mitunt
k nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;--------- - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;----------Q ----
'fâtit? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habeant, quemadmodum ab Accufiitoribus Stephani propofita
Ï1' ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;piupuiiiiui «.diiiuiidii:,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-»-.X..
^tfh, sduerfus Veritatis minillros 8c feäatores pugnare folent. nbsp;nbsp;nbsp;Ideo enim
refpondendum inuitat, vt fimulato iufticiæ fuco gf *oribus imponat, quafi liberum fecerit Stephane cauflam fuam dicer^nbsp;fiitu ingenue tueri : cum nihil minus ilium voluilfe confier. Namnbsp;Hj 3dhuc erat apud fllos homines impij deercti præiudicium, quo edixerant.
in nomine lefu prxdicaret.
Hf fitnpliciter interrogat, quafi fufficicns crimen
lt;iuid eorum Stephanus dixiflb dcpræhendatur gt;
f \ nbsp; in
firnpli
E.t modo non de iure faCli, led de fo-omnibus videri debe-quæ ab impijs acca-g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fatori-
12 nbsp;.nbsp;nbsp;.. .. HISTORIA STEPHANI EX ACTISnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
fatoribus illi obiefta erant. Obferuatur hoc i phi in noftro etiam feciilo à busnoftris, nec aliterdicendi copiamfac!untfidisQirj(hcultoribus,quàmlt;l^'^(^,ÿnbsp;lorum ore cognofccrecupiunt, num quid ab ipfis contra recepcam fuperftino* j[,nbsp;abufus fille errores papifticæ tyrannidis, diâum fit. Q^d vt primiim cun .jj,nbsp;moxcapitalisfententia llringitur, necvllæ rationes audiuntur, quibusillinbsp;am defendere potcrant, Ita fi quis fateatur, fe Diuorum intcrccfsionem nCpnbsp;eorundetn fuperfiitiofos cultus impugnauifle, illico hærefeos damnaturjoecpci^ijj-^nbsp;rur,vtfuæ doétrinæ rationern reddat. Simili ratione hæieticusccnfetur,quicimQnbsp;facrificium, purgatorium ignem, Romanæfedisprimatum, Indulgentiaruin nuonbsp;tionem,amp; infinita alia eiusgeneris,oppugnareaudet, nec fadti vcl doârinx ip**^nbsp;ones aliæ audiuntur. Notemus hæc diligenter, ne incautis fuciim faciant,nbsp;concilijsliberam nobis poteftatcm lefaduros eflTe dicuntcaufam noftramnbsp;latetanguis in herba : Nec aliud ex nobis,quam Veritatis confefsioncm eliccrecupnbsp;quæ ipfis plusquam capitalis efle videtiir.
Orattanis St t-tntntum^
Sed Stephanirefponfionemaudiamus, quascontinuanarratione (cuiiisi'* à prima gentis ludaicæ origine ducitur.) confiât amp; præcipua Dei in panes oliwnbsp;ta beneficia compræhendit, vnà cum ijs,quæ ab illis vel bené vel male facta Jiinr.nbsp;verónarrationistotiusfinisamp;fcopusfit, cxaccufationis capitibus facile collig'nbsp;Præcipua illic funt, quod in Deum amp; Legem blafphema locutus fit. Impiei^^^Lnbsp;criminefeipfum purgareinftituit, amp; ne vanis amp;inanibus argumentis alicuifucun^nbsp;re videretm-ji-eipla teftari vult,feàDeiamp;inftitutorum ipfiusimpioliueprophano^nbsp;temptu alienifsimum efle.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y.jj
Primum quidcm argumentum in eoconfiftit, quod ilium ipfum Deum agn° amp; prædicatjqui olim cum patribus multa gefsirjSc quem illi vnicè coluerunr. ,
CettajAH
Deinde nec propter legis amp; Ccremoniarum abrogationem impium cenwr»df rcprobar,quando patres olim fine lege amp;Ceremonijs,perfbIam fideiobcdientiannbsp;placuilTe confier; multos verb poft legem latam ad inftiruta facra externa illenbsp;probarit. Inde verb non oblcurècolligit, longèalium legis Scceremoniiruni vnbsp;aut finem elTe, quam vt illis iuftificari fiuefaluari pofsiraus. Imoijs etiam falutisnbsp;nein adumbrari,quæin Chrifium demum compléta fit.- amp; proinde^omifsis illi« nbsp;vcra fide recipiendum efl'c. Tandem verb , vt inanem patrum fiduciam ipfiscxcutcnbsp;ret, illorum pert/nacem incurabilemimpietatem ipfis ob oculos reuocat, hoc »gt;nbsp;grauifsimis verbis accufans, quod horum potius imitatores fefe præbeant, quàm *nbsp;rum illorum amp; verè Sanélorum patrum, qui per fidem Deo placuerunt. Et hæcnbsp;totius orationis Stephani fiimma eft, qua docemur, quomodo, amp; quain fortiter Vcri'^'nbsp;caufa aduerfus illius hoftes aficri debeat, Elucet prætereahîc admirabilisSph*^nbsp;Sapdi Virtus, qui ilium ram perfedta rcrum diuinarum cognitione, amp; tarn imperter^nbsp;animi fortitudinc, inftruere poruir, vtin medio luporum conftitucus, doârinæS^quot;nbsp;fuærationern,tarnprudenter reddere,amp;hoftium minas tain conftanter contenin^'^nbsp;potuerit. Quod exemplum nos quoq; confolari debet, neimpiorumaudacia amp;pr'^^'fnbsp;uitate Spiritus Sanéti Virtu tem fuperari pofte putemus. Vxdeamus autein orationis ifinbsp;tium,quod præfenti loco continetur.
Attentimis^ imettolentiA
(aftÂtia,
Exordium breue eft. Ait enim : Viri fratresSc patres audite. Etfratrcsq^* dem vocat propter cognationem , quo titulo frequenter fe inuicem Israclitæ co'*nbsp;pellant : Patres verb dicit, propter loci amp; officij dignitatem, quam ex Dei inftitutio*nbsp;ne tenebant, cuius autoritärem non inuitus agnofcit, quantumuis corruptosamp;iiiPj'nbsp;OSeftèleitet.Interimlt;ionitaadillorum dignitatem obftupelcit,vrnefasclfeducat}^nbsp;illis diftentirc quin potius ingenue amp; libéré fiiam fententiara profert, amp; ipfbs erroris a«^nbsp;culat. Docemur hoc cxemplo,Chrifiianam fidem minimé abolerc huinanitatis amp;ciui*nbsp;lilutis officia, quæ cum honore amp;vcneratione illis debemus, qui nos aliquo dignit^'*nbsp;gradu p^æcedunt. Licetenim quoad lalutis noftræcaulam, in Chrifto lefu nulla 11«nbsp;perfonarum dilcrimina(ficutiPaulusadmonet, Gal., Col.?. amp;c.) manent tainen o«nbsp;gnitatis gradus, neq; Dei patris legem abolcuit Chriftus, quæ parentes honorarChnbsp;coram cano capite afturgere iubet : amp; eodern Apoftolo tefte, Chriftianæ modeftiæ c nbsp;vt nos inuicem honorepræuèniamus. Rom. p. cap, Præcipua tarnen habeatur diuinænbsp;volunW''*
-ocr page 25-. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A P o s T o L. HOM. II.
quo Deo obftriélifu mus, ratio, ncinhominum gratiam vcrita-^ûbij^^^®®us,cuiüsconfefsionemà nobispafsim Chriftusexigit : Necvnquam pi illud verè Chriftianum axioma excidere debet, quo admonernur,nbsp;5 quatn hominibus obediendum eflc.Vt ergo Stephani cxemplo barbara fanati-arguitur, qui vt fc fatis Chiiftianos præbeant principesnbsp;'l^Q^^^ifemincntiaconftitutos, non alioquàmfratrum nomine compellant.*nbsp;tyrannis confutatur, qui iniquuin putant, vt quisquam Romanæ (èdisnbsp;quód illorum autoritas tot feculoruin præfcriptione amp; pluri-*^'tïtisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3'^^ovitateconfirmetur. At qui vana amp; ridiculaeft humante auto-
quando Apoftolis licuit ab illis diflentire,quorum poteftas diuinitus in-propter diuinam inftitutionem pro patribus agnofcebant. Proba-^trica P^dofophi ingenuitas,qui dixiflefertur: Araicus Socrates,fcdmagis Arnica fJiriß n Qnæergo iniquitas ellàChriftianis hominibus exigere , vt maiorem Anti-^oniani,quàm Chrifti,amp; teternæ V critatis rarionem habeant,
lêtre ^^^?^^^^P^^uumreuertamur,quinarrationeinab Abrahamo, ludaicæ gentis
Lat 1 °^^r gt; eó quód illo potifsimum gloriA-entur. Et illius quidem exemplo pro- ^^rah4mßne I ^trç . cultus ad falutem non efle neccflarios y nee impios fiue blafpemos cenferi de-Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*horum abrogationem prædicant,quando conftet, Abrahamum fine his olim flacutt»
amplificationem veró argumenti faciunt circumftantiæloci amp; tem-promifiæ terræaliquam apudDeum rationem fuifl'e putarent in Chal-adhucagentem Abrahamum,diuinituseuocaturafuifre,amp; mor-
*gt;il ^?^*^P^'^^Thare (cuius fenio vclmorbo ipfum in Charris dctentmn fuifle verifi-^^rramChanaan deuenifle ofiendit,vbi circumcifionis figillum acceperir.Cte-i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^noftram inftitutionemfciiptafunt omnia, Abrahaini exeinplum, non ,7,
Qh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;caufie, verum etiam nobis applicari debet : nee paruus inde ad nos fru-
, fQibit, fi Dei vocationem amp; Abrahæ fidera fiue obedientiam probe confideremus.
ç(| , I^ei vocatione, qua Abraham ex VrChaldïtorum in terram Canaan translatus ^ucutnprimistnemorabilia habentur. Primumeft, quod nullo præcedentc me-' J'*
gt;iit cft. Nam inter idolâtras ilium habitauifle, 8c dijs alienis feruiuifle, lofuc ''eftjcap ta^.Imo Epiphanius ex veterum traditione docct,patrem AbrahamiTha#;
((^'primum ex lut© ftatuasfecifle,amp;idco diuinitus fuiftêpunitum, vt fîlij Haran mor-^^j^^'^quot;^ ''idercc, quem primura ex veteribus patrem fuum morte naturali præuenifle feribir. tb. Z tsatr^
Çj^^^circunicifioneauttemplocommendari potuit, cùmillud aliquot pôftfeculisdemû8.^-»r, , hæc verô fderis cum illo initi fignum fuerit, quo fidei iuftitia, quam iaranbsp;t us erar, obfignabatur Roman..^. cap.
q . Alccrum eft, quod a nudo Dei verbo tota hæc vocatio dependst. Nam iubetur
I pCift patrium folumSc cognatosdeferere, nihil verô oculisipfiusfubijcitur, quod mcliora 8c præftantiora Iperare iubeat. Nec enim fideliores amicos, aur terramnbsp;^^'diorcm, Deüspollicetur, fed indefinite loquens : Veni (inquit) in terram, quara#nbsp;ôbi monftrauero. Sunt hæc diligenti obferuàtione digna. Primo enim docent,nbsp;falutem 8ccleftempatriam'( cuius typum olim gefsitterra Chanaan) exmeranbsp;gratia vocari, nec aliquem elfe noftrorum eperum liue meritorum in falutis caufânbsp;Qmdenimmeruiraus,quandopriulquam mundushic conderetur, in«nbsp;hfto eleéli furaus ? Ephe.,. Vel quid iadare poftunt, qui nilfilhabcnt quod non ac-
(jjf^rint?/.Cor.^.Etfanèfinoftra;naturæingeniumconfîderes, patebitnosde cle- *
i)i' priusquam diuinitus vocemur 8c traharaur, non magis folicitos efle, quàm A-jj de terra Chanaan fuerit, cuius nomen quoq; ignorabat. Imô cùm nos vocat q^'^inus ,improbum carnis,diuinæ vocationi reluclantis,ingeniura experimur, quodnbsp;J*'lü3tn,nifiefficaci Spiritus traâu adiutifuperare poflTumus. Deinde admone-Vocationem noftrara, quælàlutem nobis offert, à fblo Dei verbo dependere, Scnbsp;'''idenon carnis fenfu aut humana ratione, fed folafide ( quæ Sc ipfa Del donum eft.
2.) percipi pofle. Animalis enim homo non percipit, q^funt Spiritus Dei B nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z.Cor,2.
-ocr page 26-14
HI5T0RIAE STEPHANI EX ACTIS
Z. Corinth. 2. Et ca diligentibus fe præparaûit Deus,qü2e nec oculus vidît j nec auns^*^'' diuit, nec incorhotninisaicenderunc. Ifa. 6^, Atqui hîc detnum fidei Virtusnbsp;clara fe/c cxerit, quôd fola Dei promi/siones arripit, 8c qua: fub iènfumnbsp;cadunt, omnemq; humana: fationis captum fùperant, fîrniilsimè coinpleâitur.
Qu^apropteràPauIocorum,quæIperantur, fubftantia, amp; infallibilis corin^* quæ non videntur, apprehenfio dicitur, Ebræ. /1. Dtbcbant bæc obferuarf) 9'.nbsp;bus dodrina de lulbficatione fidei leuicula videtur, quadï fàliitis rationem nifflisfi^'*nbsp;lemindicet,amp;ita carnis fecurîtatem atq; licentiam foueat. Q^modo enimnbsp;lum amp; facile niiniuin cenferi poteft, quod omnes hominis facultatcs eXcedit?nbsp;inaioris apud Deum momenti erit, quod homines proprijs viribus faciunt, quàm q';nbsp;nonnifi Spiritus Sanéli virtute perfici poteft? Conferamus fidem cumoninillt;^nbsp;omnium monachorum operibus, amp; hæc quidem in gentium Philofophis piura amp;nbsp;éiiora reperiemus: illam veró in nullo monftrarepoteris, nifi qui ex Dei verbo Pnbsp;Spiritum renatus fucrir.
Merito ergo rei omnium maximæ,amp; qua nihil præftantius homo in terris vin' haberepoteft,falutis amp; iuftificationis nohræ ratio tribuitur.
^hr.th4gt;n ehe-tlientit fidei exemflum.
Admirabilis autem cll Abrahami fides amp; obedientia quæ Dei vocationf® cutuseft. Infinita enim erant,quæipfumimpedireamp; remorari poterant. Na®nbsp;alia omittamuSj magna eft natalis foli vis, quod ( vt Poëra inquit )
CMir» dulcedine captos
K^ttrahit.) immemores nec finit efiè nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Neeparuaeft cognatorum amp; affinium autoritas, quorum amoretuncvcbe'^^^ tioricorripimurjfiquandodeferendifunt. Obftare etiam potcrat patrisnbsp;imbeciliitas,quæmortemilli attulit, priufquàm terræ promiflæ fines attingeref- .nbsp;verifîmile eft, honoribus quoq; claruiflé inter fuos Abrahamum, quos inter extent nnbsp;onis homines non facilèfperarepoterat. At nihil horum diuinum illudnbsp;moraripotuit, quin omni moraahicâa, Deum vocantem fequitur, nccetianicuriûnbsp;de terræ promiflæ conditione quicquam quærir. Hæc ilia fidei obedientia eft,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..
tics Paulus commendat, amp; quam Euangelij finem eflê docet, a,Cor.itf. Hune Chriftus à nobis exigit, quando parentes, forores, fratres, vxores amp; liberoSnbsp;relinquerc , adeoq; nosmetipfos abncgarc iubet, fi ipfius difeipuli effici vebnbsp;Matth, «gt;, amp;)/,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Atqui huius quidem rei tam difficilis taraq; ardua eftexecutio,vt nobis ftitu plané impofsibilis fit, nifi clefti Spiritu regencremur , quemadinOj^^nbsp;Chriftus cum Nicodemo diiputans admonet lohan. 3. Ad hanc ergo rrg®nbsp;feipfos examinent, qui Chriftianum nomen affectant, ne dum illonbsp;biunt , ftultorum architedorum inftar fint, qui priufquàm fuæptuuin Jquot; .nbsp;nem fubduxerint, ædificium ingens amp; arduum moliuntur. Luc./-/.nbsp;nos hæc confideratio vt in defclïb pietatis ftudio ardentes preces iung^inbsp;quibus fidei augmenta impetremus , \nbsp;nbsp;nbsp;______1 nbsp;nbsp;nbsp;1
vt omnium huius mundi bonorui ' , f ------------ - ------ --------------1 lefii Cbrifto .
Lui debetur Benediétio, honor, gloria amp;poteftas in actertt
dura faâa, cleftis patriæ hæreditatem adiré pofsimus cum tore noftro :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
Amen.
'HOMILIA III.
t Et non dédit illi hareditatem in ea, ne 'veßigiurtif^nbsp;dem pedis :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;promißt illi earn fe daturism in
femini eiiss poil ipfiim, ctsm illi non effet Filtiss-cutfsseft autem Dettifie; nbsp;nbsp;Sementuum inqnilintsm
X
-ocr page 27-APOSTÓL. HOM. ni.
terra aliéna, fuhijcient illudÇeruitutijÇ^maletra^alttnt annis quadringentü. Et^gcntemciai ßrmerint, ego it^^àtca-bo,dtxttT:)ea^,Etpoli hamp;cexibî4nt,Ç^feraient mïhi in loco hoc.
VONIAM DIVVS STEPHANVS PROPTERDOCTRI-nam de legisamp;Ceremoniarum abroganone,vtpublicus diuinæ glo-riæ 80 tonus religionis hollis accufatuseft, cumfuæ relponlîonis Ita-tum fiue Icopum conftituit, vt cuincat, fe (licet) legalium Ceremoni-arum abrogationem doceat) non tarnen idcirCo impium amp; diuini cul-. tus hollem cenferidebere. Id vei ô non inani verborum llrepicu, P ,1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttrare inftituit. Diligentem enimrerumolim à Deo cum patribus
O Jrum narrationem contexit : partim quidem gt; vt probet fe, verum Deum, quein n'^'csülimcoluer!nt,agno{cerc: partim vcrô, vtdoccat, iullificationcm amp; faluteranbsp;^i^niinclegalibuscereraonijscirealligatam,quando line his patres Dco feruiuifle, Sinbsp;''¦fiiplacuiflcjconftet. Vndecolligit, fe quoq; veræ religionis aducrlàrium nonnbsp;'¦'staincafoliiminodô oppugnet, quibus olim patres féliciter caruerint, amp; quænbsp;¦'U.iiduntaxatfinem fintinllituta, vtveram lalutis rationem , qux in vno Chnfto
Narrandi véro initium ab Abrahamo fumit, cuius nomine illi maxime gloria-Et primo quidem, illutn cumadhuctransfluuium inter alienorum Deorurn f Jres verfaretur, ex mera gratia ad terræ Chananaicæ (quæ crelcllis patriæ typus cil)nbsp;elfe ait, cùm nec templum adhuc ftaret, necinllitutæ eflcnt legales Ccretno-æquot; Etin Abrahamo nihil, prætcr fidei obedicntiam, infcripturis prædicari docet,nbsp;Deum vocantem fccutus, amp; oblatam libi gratiam amplexus fît.
Quo exemple ludæorum proceres extimularc conatur, vt omilla fîiperftitioG Ce-^^oniarumobferuatione,Chrillum [efum,vnicum veræfalutisautorem, firmafîdc Cæterùmquiacarnisiudicio fides non tanti momenti res elfe videtur,nbsp;^'^^fîlutem nobis conciliate pofsit, in Abrahami fide iJlullranda diligenter verlaturnbsp;^^'^phanus, vt ollendat, earn fidei virtutem elle, quæom nés hominis vires, amp; huma-*æratiünis captum , longé fîiperet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Per hanc cnim Abraham patriæ dulcis defîderi-
'^P^cognatoruni conuerfarioncm ,opum Si honorum fplendorem, itinerum labo-iamp;molellias,folie tudines,curas, deniq;omneid, quod carni nollræ vel iucun-vel aduerfum ell, ira fuperauit, vt absq; omni mora amp; tergiuerlàtionc Dco vocan-'j ^bediret. Adeandem verodemonftrationem præfens quoq; locus facit, quo in fîgnis ftbrahami fides plenius illullratur, fî quo modo illius Iludium amp; araorem in illisnbsp;t iceendere : quo cum nobis quoq; opus fît, diligenter fîngula confîderare prO'«
Vult autem exponcre Stephanus,quid cum Abrahamo, poftquam in terram,/,,,^«^^^'^ P'omifl.im venit,gefluinfît, amp; fie ait; Et non dédit illi Deus hæreditatem in ea, nenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
''quot;^'gium quidem pedis. Sed promifit illi earn fe daturum in polTefsionem, amp; femi-fins poil ipfîim, cum illi non elTct fiiius. Quibus verbis ti^a continentur, quæ ad 'fi Abrahami amplificationem faciunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primo vbi per multos laborcs, amp; pcriculanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
in terram diuinirus promilTam amp; monllratam ventum ell, non vacuam inuenit, ®'^Chananæis,ferocilsimagente,occupatam. Ettam abfiiit, vtiilampoßidTretnbsp;'.'cpedis quidem velligium pofsetfuum dicere, Imô nouisfubindeinfortunijs exci- C7#»,jî. 11«nbsp;Nain vix tentorijs fixis,fame compulfus in Aegyptum abit, Inde rcuerfus,nbsp;P/^pterpallorum iurgia à hepotefuo Loth feparatur, qui vnicum inter infeftos genresnbsp;videri poterat. Nec multo poil periculofo bello contra orientis Reges im-
B gt;j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;plicatur.
-ocr page 28-îlt;s
«
HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS
plîcatur. Et vt tnulta alia omittamus, Sara vxorc raortua^fèpulcura: locutn ab Ephron« Hethæo emit.Ân non ergo ipcfua falfus videri potcrat ?
Deinde, quid inter tot Setantasatrumnas AbrahamumfuftentHrit,docecninii' rum promifsio, qua illi Deusterram illanl fpopönderat. Ad quàm graue fit nunbsp;promifsiöniinnitijfi nihil aliud fit, quo confirmeris, experientia quotidiana diffim^,nbsp;maxime fi reruineuentus cum promifsionibus pugnare videantur: quod hic eueniic»nbsp;modo diximas.
Sedtcrtiumacccditlongègrauifiimum, quod nimirum Dei promi/siohuinan^ »«. tft, rgt;?^/âpientiæ ridicula videri poterat. Promittebatenim terram hanc ièminifiucpofteti''*nbsp;ti AbrahamicæDcus,ciim illcfilium nonhaberetaliquem,necgcncrationipropternbsp;rarem pofthac idoneus effêt,vtpotc propè centenariuSjamp; coniugem Saram hucustjnbsp;rilem eflc fenfiflèt.
Qiÿs ergo non videat, quàm multis quamq; validis arietibus Abraham! fide« Pj pugnata amp; coneufla fit, amp; quàm graues de Dei promifsis dubitandi caufas habuer^nbsp;At nihil horum diuinum illud pedus expugaare potuit. Nam prærerfpcmnbsp;credidit, nec confidcrauitfuumipfiuscorpusiamemortuumjnecemortuamvulu^*^^^nbsp;Saræ, verum ad promifsionem Dei non hafitabat per incredulitatem, fed robu*^^'nbsp;dus eft fide, tribuens gloriam Deo,certa perfuafionc concepta,quod is qui proi®®^nbsp;idem poflet etiam præftare. Rom.^.cap.
Atqui hæc ilia fides eft,quam Mofes illi ad iuftitiam imputatam fuifi« Genef / a. cap.
Porro vt Stephanus Abraham! exempio îudæos ad fidem excitare ftudft : u inftitutionieiufdem exempli confideratio feruire debet. Nam vtnbsp;ctaium exer- quot;ait, non propter ilium tantum, fed etiam propter nos hæcfcripta funt,qu!busfiff''nbsp;tionefides adiuftitiamimputabitur, fi Abrahami exemplum fedulo imitemur.nbsp;Plurimum vero ad fidci confirmationem facit, fi ebieruemus, vt Deus fuos exerr«'^j,nbsp;leat,dumitarcshuiusmundimoderarur,vtomn!s harumeuentuscum ipfius proj(jnbsp;onibus pugnarc videatur,quod in Abrahami exempio clarius eft, quàm vt multbnbsp;debeat.
»7.
Necmeliorfuitfilij Ifaacijamp;poftea lacobifors. Hiccertè cum pnmogf'^ffjj tranftuliiret,amp;promifsiónibus amplifiimis exornaflet, Efauifi'îLnbsp;metu eo redire cogitur, vnde auus Abraham venerat, amp; ib! apud iniquum 3000^^^* ,nbsp;durifsiraam feruitutem feruit. Efauo interim opibus affluente, amp; regnumnbsp;te, qui à Deo reiedus erat. Idem Dauidi accidifl'e Icgimus, qui cùm regn!nbsp;promifsionem à Deo acccpifret,priùs quàmadregni lóliumperueniat,in cxilir**^nbsp;dus,publicusregniamp; communis patriæ hollis declaratur.
Nec alia omnium noftrûm fors eft,fi falutisnoftrx negotium,amp; perfidem inlcrt! fumus,conditionem expendamus. Promittitur in Chriftumnbsp;tibus pax,incülumitas,gaudium,falus,vidori3 item contra mundum amp; fatan3m,'^^^znbsp;principem. At fi rerum huius fecui! curfum confidcres,pcrpetuis turbis, adueifi^^nbsp;lamitatibus,fideles excrceri,amp; tyrannorum libidini fubiaccre videbis. Num vetonbsp;ifta fiunt,Dei veritatem in dubium vocabimus amp; falfis promifiis nos ladatos eflenbsp;queremur ? Nequaquam,
Imô dilcamus potius, non de hoc mundo efleChrift! regnum, ncc!uxrlt;^^ ternam rerum faciem de illo iudicari debere. Difeamusitem Jongius extenderenbsp;cujps, amp; in Dei promifsioncs refpicere, quæ nunquam fallcnt, veut infelixhicnbsp;clum terrismifeere conctur. Dei enim vox eft: Non prophanabo foedus mcunijfinbsp;^ue egrefliim eft de labijs meis, non mutabo. Pfal. 9. Vider ille gcntiuifnbsp;gum confilia, ncc vider modo, fed etiam dilsipat, ipfius vero confiliutnnbsp;hum ftabit. Plàlm.2. amp; Atqui hoc maxime de ßlutis noftræ
-ocr page 29-HISTORIA STEPHANI EX ACTIS
'îelligidebet, quarum veritâS înuiolabilis eâ, eô quôd Chrifto lefu nituntur, contra nec inferorum porrâ: præualere poßunt. Matth, itfquot;. Huie qUicunq; iuxta Abra-^tt'iexcmplum conflantcradhærent, experientur tandem le amp; mundo amp; diabolo fu-f^horesfore,pedibusluis eosfubfterni videbunequi nuncimmani infolentia illorumnbsp;^pitibiis inlultant. Vincunt enim in omnibus per eum, qui dilexit nosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filium fu-
pro nabis tradidit: adeo vt cum Paulo exclamare poßint : Si Deus pro nobis, ^*^15contra nos ? QuisnosleparabitàdileûioneDei? Roman, .capnbsp;veroin cæpta narratione Stephanus, amp;oraculum Dei delfraeliticsgentis LumCen.ij»nbsp;'¦¦üitutc in Aegypto recenfet, quod Genef. 15. cap. habetur. Et quamuis de hac infranbsp;°3^ediäurusfit, huius tarnen loci mentionem facere voluit, ne fortuitö amp; nullonbsp;^^«nitoDeiconfilioiftaaccidifleputarent. Ad eundem verofinem i quo amp; prioranbsp;blâm amp; Abrahami fides elucet ex eo , quad nec trifti
Ülo ^^^^ubuit, amp; fimul docet olim in Aegypto Ecclefiam fuilTe, quam Deus pro I P^fulioagnoueritjamp;quamfingulari beneficio in libertatem alTeiuerit, cùm necnbsp;^^berent, necLeuiticisceremonijsvterentur. Vndequiuis colliget, grati-Hß *^.^^21utem non externisßcrisalligatam elfe, fed à mera Dei gratia pendere,quænbsp;U . °^odo,quàmfide verapercipipoßit. Conllabatenimhoc, Aegyptiacam li-æ làlutis typum fuille, Qmod ß ergo corporum feruitus non, nifi po-L '®^nuDei,depellipocuit,quisnonvideat, fineDeiope amp; gratia in animarumnbsp;hæJ humanis viribus aut trieritis nihil profici polTe ê S V N T autemnbsp;^111nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inftitutionemtransferenda,eôquôd Ecclefiæ Deiconditionem
ceu in fpeculo contemplandam nobis proponunt.
113; ^*^*^benim obferuandum venir, quoddefemine Abrahamiloquens,cuichana- Jßccleß^ia 'lliidfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; Inquilinum eritin terra aliéna, amp; fubijcient
Docent ha;c,quæ nam in ïç.x~ajfli^uurt 1}nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;verum illud Abrahami fernen fiue filios elfe, turn
Us tum Paulus teftatur, lohan. 7. Rom. , cap. .a/.
Mil nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cleftispatrîæhæreditas,Chrifto telle, qui ait : Noli timete
complacitum eft patri veftro vobis dare regnum. Luc. 12. Item : Volo 'quot;nfi'^^'^^'^8°^^®3'^*^*urnhifintmecdm. loan./y.Etrurlum : In domo parris meinbsp;Vu,do vobis paraturuslocum. Etiterum veniam,amp;alTumainnbsp;M '^5P^um,vcvbifum ego, amp; vos fi ti s. loan.//. Quo Paulus relpexiflè videtur,nbsp;tioftrum in clis eflcdicit, vnde Saluatorem Chriftum expeólamus,nbsp;cleftis patriæ hæredes finius, ilondutn tarnen apparet mundo,nbsp;Sritiq^j^fore, fed interea temporis in terra aliéna, id eft, inundo hoc pere-¦'oti p quicquam habemus proprij. Et peregrinationis inftar elTc vitam hanc,nbsp;oraculis,ßd experientiaqUotidiana, docemur jCtim nudi mun-'*'111nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*^8'^l'arnur, amp; nudi exearnus,. Tim. tf. Nec peregrini modo fumus, verum
*«.^^^^^5^bjs,quifibiipfis mundi dominium vendicant, opprefsi infinitis ^u'gimur, vtnon temere propheta Ecclefiam faxo conférât , quo fubleuandonbsp;^uch. ja, Ethiftoriæ docent abnbsp;Co fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obnoxiosfuifle, quotquot Deofefeper veramfi-
iMti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quorum nostoeminifleoportet, neijs, quæ noftro feculo
infolitis olFendamur. i, Pet./. Illud autem pro confeßo ^Mlin^^ nobis fortuitö accidere , fedcertoamp; præfinilÿ) diuinæ prouidentiænbsp;*i5^æ omnes iuftifsimc moderatur. Nec quicquam contra nos poftetnbsp;''ti nj,\nbsp;nbsp;nbsp;^ut huius princeps fatan , nifi DominüS permitteret.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Permittit vero is,
lt;^31amitatibus amp; eiulatibus gaudeat, tyrannorum inftar, fed quôd i»-V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nobis carnis corruptionem hoc modo cohercendam eile nouit,
^odoadopumcontemplationem, modo ad bonorum fplendorem, modo Ptatuin carnalium defideria attoniti fubfiftamus, vel etiam à via falutis decline-noxium ilium ftuporem cxcutiamp; carnis defideria per Crucem re-portctjvtmundumhunc odifledifcamus, amp; flagranti coeleftis patriæ amorenbsp;B iij accenda^
Tl
)8
HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS accendamur. Ncc fortem nobis in mundo meliorem promirramus, quando amp; niundu^nbsp;Rium ingeniiinijVeritaris impadenSjperpetuo retinebir,amp; noftræ carnis corruptio'tnbsp;cunq; corrigatui-,leuißima quaq; occafionerecurrir.
t-ccleßa Vet Interim fummæ Confolarionis loco nobis eïTe debet, quod bïc Deus fubi)^^^' dicens : Gentem,cuileruicrint, ego iudicabo, Eft enim Deus Index vniuedJfnbsp;4tmr,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terræjneefuo officio deeft, licet interdum, nee impiorum feroces amp;impioscona'
TerficdiioKes £.cciejit, decem
tus,necpiornm afflidionescernereamp;audire videatur. Qiminodo enim nonvi^C' ret qui oculum finxit ? amp; quomodo non audiret, qui aurem fecit ? Pfal.^/.nbsp;autem vr otio/ï Ipecbtores, mundi huius thearum intuetur, fed vtiuftusiudcxr«®'nbsp;nines niortaliuin ipedlat. Et quia nihililli charius eft, quàm Ecclefia, quam filijnbsp;fanguinc redemptairi voluit, neminem aduerfüs illam impunègralfari patitur: i!nbsp;pupillam oculiipfius tangere put3nrur,quicunq;Iidos Dei cultores audacius tangu^^'nbsp;Zach. i. Extant pafsim horrenda in tales iudiciorum Dei excmpla,interquæ primolp^nbsp;numerari meretur, quod in Aegyptios, ficuti hïc minatus eft,exercuic. Expern^.nbsp;idem Aflÿrij,quigrauifsimasfuæinpopuliim Dei tyrannidis pnasdederunt,nbsp;diu contra hunc imj.'unèfæuijt Antiochus. Quid Herodi eueneric,nodus eft,nbsp;multisnarrari debeau
, Qupd fl verb ca , quæChriftiincarnationem lècuta lùnt, confidei'CS,^^^j minem horrendas Dei iudicis^manus euaflîè videbis, qui Eccleliam perfequ'
Z.
r iHt Primus in horiim numero eft Nero, qui cum Romanos clues Vrbis incenuinbsp;cuius ipleautorfuerat,iniquius ferrefentiret,Chriftianos tanti fiagidj inftmulau'fj-,nbsp;omni ruppljeiorum generein illosgrallatus eft, ficuti Cornelius Tacitus denbsp;dir. Et eo vfq; truculentiftimi tyranni rabiem progredi palfus tii Deus, vt Ap_°nbsp;rum quoq; Petri amp; Pauli fanguinem fudilTelegatur. Sed moxhorribili iudicionbsp;fanguinem vindicauit Dominus. Secuta enim peftis eft, quæ plus quàm trigirit^nbsp;hominum abfumpftt. Aceeßit pefti Romani exercitus clades in Britannianbsp;defecerunt in Armenia prouiheiæ, nec fine publica infamia RomanxIçgiouÇ^ * ,[iinbsp;gum miflæfunt. Et tandem ipfum Tyrannum diuina Vindióla corripuic, qui®nbsp;hoftisiudicatus, primo in turpiamp;ignobili fuga lâlutem quæfiuit. Deinde vefO rnbsp;falfus, fibijpfi violentas manusintulir.
Neronem imiratusDomitianus,ipIè quoq; Deum Vindicem fenfitjduini* fticis fuis confolfus obijr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;[i'
Traianus verb,licetcrudeliaaduerfusChrifiianos ediéta reuocalTet, . meniratumfenfit. Nam aurea domus Romæ conflagrauit, fames amp;nbsp;niter fæuierunt, ac terrmotu non pauca Afiæ , Galatiæ 8c Græciæ oppgt;^
4'*
Q^artus tarnen à Nérone ex Imperatorum ordine contraEcclefiaro us Verus infurrcxitj nec multô pôftGermanorum tumultus 8c immanis peftb*nbsp;cuius contagio aliquot Italiæ oppida, 8c villæ, habitatonbus fuis in vniuerfumnbsp;amp; euacuatæ funt,.
4.
Qmntam perfccutionem L. Septimus Seuerus mouitjqui Sc bellis ciuilib^ tus eft,8c in Anglia propc Eboracum præmatura morte extindus.
Quorum exemplis cùm parum moueretur luiius Maximinus, fed impi ^((C' în Ecclefiam furerct, iufto Dei iudicio euenit, vt vnà cùm filio à militibus m*''nbsp;tur , acclamantibus vniuerfis, ne catulum quidem habendum elfe P
Nec dißimilis multùm exitus Dccium manfit, quid ipfe poft elFufum gf tvrum fanguinem, vnà cum filio in folo Barbarico perijt,adeb vt nec mortuinbsp;fcpulturara inueniri potuerit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P (2il
Qmd de Licinio Valeriano dicemus,odauo Chriftianorum perfecutort ; à Sapote Perfârura regècaptus, cquum conlccnfiirotergumfcabelli locofu^nbsp;coadus eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yid^'^
Val. Aurelianus veto, qui nouus in hocordineeffevoluit, primùinj
-ocr page 31-aposto'licis homilia rii. * ^uhiineante'pedes.delapfo terntus,mox autenijcutn nulla inftitutæ tyranni-dis pçltennbsp;''(lucerctur,fuorum infidijs occifus eft.
Cùtn vero poft omnes holcc maiori conatu contra Chrifti Ecclefiara fefe armaret 'Wletianuscum Maximiano amp; Galerio, Maximtnocollegis, non ob/cureDei Ec-luam vindicantismanumfcnferunt. Tcrræmotu enim multa millia honiiinbsp;*uni abfumtafuifteleguntur. Diocletianus autcmScMaximinianusvno dieimpe*.nbsp;fninvolentes dcpoftierunt: Vel dolore,quod non perfici pofte viderentjquodmoli- Etillequidem pofteafibijpfi mortem confciuir,cumnbsp;^*5(entium à Conftanttno vidum amp; occiftira cftc audiuiftct ; Hie vero cum ad impe-(iiin redire cuperet,à Maxentio expulfus ad generuin Con ftantinum confugit, cui cumnbsp;^crecinfidias,filiamaritum patri prætulit,amp;infidiasdetexit: Itaq; Mafsilia: occifusnbsp;Ht hic exitus fuit duorum fæuifsimo|um tyrannorum, qui decennio toto Ecclefianxnbsp;¦^'^'Iditcrafflixerant.
ff-
Galerius vero atrocifsimis morbi incilrabilis doloribuslupcratusjftnguinariai
'-1 quibus Chriftianorum fanguis petebatur, reuocauir. Atqui omnia bæc intra '¦fcentos annos vfq; ad Conftantini Magni imperium eueniftc conftat. Necabillonbsp;'^'^Wpore quieuit Dominus. Sed cùm lulianus Apoftata turn aperta vi, turn dolo amp;nbsp;/^ude Ecclefiam infeftaret, in acie vidlus, amp; conto vulneratus,exclamauit: ViciftiGa-'æî.vicifti. Ira cnimChriftum percontemtum nominate confueuerat.PoiTentbis in-*tialij adnumerarij ft opus eftet. Nec recentiora défunt exempla, quibus noftro fe-'^*0 ludiciorum fuorum feucritatem Deus in Ecclefiæ fuæ perfecutores cxercuit. Per-pttuüigitur ratum erit, Deum fuo iudicio de illis Vindidlam fumpturum,quifuum po-iinpia ty rannide vexare aufi fuerint. Debent hæc noftræ tum conlolationi tumnbsp;*'ditutioni feruire. Confoletur enim nos, quod Deo Vindice Ecclefiam defendi au-*^us, ne nos ab illo inter .affliófiones fiegligi purenius, Simul vero admonemur, vtnbsp;'''num priuatæ vindidlæEcclefiam defendi audimus, ne nos ab illo inter afflidfionesnbsp;'^öl'gi putenius. Simul verb admonemur,vtinfànumpriuatæVindidfæ ftudium dc-P^iaiinis, ac omne de hoftibus noftris indicium Deo coramendamus,dicenti : Mea eft
Jidiftajego retribuam. Deuteron, ja.cap.
Interim latiùs quoq; eadem doârina extendi poteft, vt à violenta quorumuisho-!'nmnopprefsioncabftineamus,nec dubiteraus, Deum. iniurias, quæ infirmioribus 'quot;^'-'luntur vlcifci. Chrifti enim vox eft : Qua menfura metimini, eadem vobis meti-^^Ur alij. Match. /? Et Prophera clamat : Væ qui prædaris, quoniam præda fies,nbsp;ÏHa.Item; Væ ei, qui ædificat ciuitatem in fànguine. Væei,quiadaugecnbsp;^nÇua. Habac. 2, Qi^ô refer ri debent, quæViduarum, Orphanorum amp; peregri-®'^i'ümopprefloribus in lege fua Deus ininitatur. VideExod.^a. Inquorumconfi-^rationevtinamfrequencius verfarentur, qui hodiein mercenaria militia potifsimatnnbsp;'¦¦laudcm amp; Rerumpublicarum falutem collocant.
Cæterùin non ofeitanter dißimulari debet, quod deliberationis fine Dominus Jit, diccns; Et pofthæc exibunt,amp; feruient mihiinhoc loco. Efthocvniuer-f præccptuni, vt qui Deumliberatoremfenferunt,illiferuiant,dequo etiamPfal--^'^*'*^nbsp;/fl. admonemur. Debet hoc ante omnia in falutis negotio confiderari. Libe*nbsp;fumus è fatanica tyrannide amp; horribili pcccatorum feruitutCj fingulari Deinbsp;^ieficio,qui filium fuum pro nobis daredignatus eft. Exeamusergo Aegyptumnbsp;sbieótis infclicis mundi ftudijs, Deo fcruiamus in fanélin*onia,purirate, inno-fide, amp; dileélione non fiâa; qua de re vide, qux pafsim in Apoftolo- lt;nbsp;feriptis habentur. Roman. lt;f. Tit-2. amp; . /.Theftquot;. #. Sec. Eadem eorum,nbsp;'1'^* w alijs rumnis liberati funt, ratio fit. Qm ex morbis conualuerunt f»i-fibi didtum efte, quod Paralytico Chriftus dicit : Vide ne pofthac pecca-, ne quid tibi deterius accidat, lohan. . Idem cogitent, qui ex egeftate,nbsp;pefte, bellorum tumultibus , amp; quibuscunque alijs calamitatibus , ereptinbsp;Adrnonebant de hoc olim facrificia riwnjg/«», quæ Deus pro acceptis benes
-ocr page 32-28
, APOSTOL. hom. IHI.
erri volebat: amp;quæ gentibus quoqjin vfufueruntjouamuisaverocultu tradita eft cnamyftica, quam VeteresEu-rnrgt;^* v^kÄ- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adionem jvocarunt, quodillam in cöirimemorationcm
RpÎ / 5quot;'^^^.^^^^^**^u*^^ni*Necpoteftnondatnnariillorum impietas,qiiicùin emptionis cjoglorientur,amp;quotidicDei Vindicis fui manumfendant, illiw-nnon eruiunt, elt;Jfe totos Diaboli amp; peccari feruitio mancipant. Praicipuèvcrónbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inhæreatjquod Vnicum Stephanus vreet, nos foliusdminæ etatrï
ene c*o ex peccatorum, amp;c Satanæ tyranhide j liberatos elle, nee quiequam hicvelop«* nX-?° V velfngidifsimis Ceremonijs tribui debere. Fide ergo ampieftainur bc'nbsp;nencium hoe, amp; Deo liberator! feruiamus in Spiritu Si Vériute, vr eum codera clelfenbsp;regnigaudio ohmfruamur,perlefuni Chriftum,Dominumnoftrum : Cui deberurb«'nbsp;nediCtio,honor,glona amp; poteftasin ætcrnumj Amem
HOMILIA ÎIIL
Et dédit UliT'eßamentum Circumeißonis nuit jÇaiAcu^m cirewneidit eum o^auo die. Etnbsp;nuit lacobum^ Jacob duodecim Patriarcha^jÇ^nbsp;ch^ inuidta e:K,timulati, lofephum vendiderunt iunbsp;ptum. Et erat Èieus cum iüo, eripuit eum exnbsp;affiéîionibue eius : ac dedit illigratiam fapientiamco^^nbsp;Pharaone rege Ægypti: Çf conflituit eum ^incipein l^(nbsp;Ægyptiimnbsp;nbsp;tot am domum ipßu^,
ivvs STEPHANVS ÂCCVSATVS FViT
tis in Deum, legem, amp; locum Sandum, totumq; cultum LeuJt' . Accufttionis caufam inde fumlèrunt aduerßrij,quöd docefetnbsp;nbsp;nbsp;j-jJ
hæc perChriftum elfe abrogatajnec illis homines iuftificarj pol* exfolafide inChriftum lefum hominibus iuftitiainamp;falütéobcifb^f^nbsp;necalium Ceremoniarumlegisfuiflevfum,quamvtfalutisrat' .
qux in vno Chrifto continetur, adumbrarent,ac illi abducerent homines. P^Lr* graui amp; feria defenfione ipfi opus erat,maxime apud eos,qui toti ceremonijs nitconbsp;Hane ergo lie, inftituit, vt ipfis rebus teftetur, Ce ab impietate elfe alienifsimutn«nbsp;quæcunq; olim Deus cum patribus egir, diligenter rccenfet : partim quidemnbsp;dat, fe Veterem patrum fidem agnolccre amp; retinere : partim vero, vt intelligannbsp;patres olim fine Ceremonijs per folam fidem fuifle faluatos.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vnde quiuis falt;quot;^ in
get,nihilobftare, quo minus hodièetiàm fine Ceremonijs Leuitici cultuspern Chriftum homines faluari pofsint^ SeproindedilTcrunt. Ab AbrahamoauteInO^^^^,^nbsp;illius fidem, qua gratuitam Dei Vocationem ( nullo præcedente operum meritoy^^i-j-tutus eft,diligentifsimèiiluftrauit,vtludæos ad illius imitationem extimularet. . p«nbsp;rum quianonignoräbat SandusChrifti Martyr, Circumcifiohis amp;patrumglo*^nbsp;contra gratiam Del in Chrifto collatam,îiidæos cum prirais fuperbire, in expta nnbsp;one fic pergit,vt vtramq; gloriationem ipfis excutiat.
De Circümcifione paucis agit,dicens : Et dedit illi Teftatnentum Circuitquot;, atm hic genuit Ilaacum amp; circumcidit eum odauo die. Fatetur Circumfionem jj.nbsp;inftitutam elfe, fed dum ifta præcedentibus connedit, illius fidüciam eo argumcquot;'nbsp;molitur, quöd hanc poft omnia ea, quæhucvfqîexpofitafiint, Abrahamod^? jj^ipnbsp;docet. Poftquam enim c Chaldæa euocatus, fidem fuam , multis amp;præclaris'p^^pi5nbsp; publice dedarauit, amp; per illamiuftificatus eft, Deus illi teftamerttum Circum'* jtiinbsp;f dedit, id eft, fdus fiue teftamentum cum illo conftituitj quod Circumcifione,ta3,^^,nbsp;figillo, confirmatuq|amp; obfignatum eft. Vnde fequitur ¦) circümcifione non i'*^
Cirtumeißa-nu fiditetam
APOSTOLICIS HOMILIA IIL fiinifuifTe Abrahamum, fed hanc luftitiæ, quam fideiam erar affecutus, fuifle fignacu-argumento Paulus etiam ad Rom. cap. vfus eft. Etquemadmodum A-¦¦ihatncircumcifionisinftitutionem fimplicem à Domino accepit : Itaeandem fimplj-¦'obferuatione pofteris commendauit. Nam lûacum oftauo die natiuitatis,iuxta Do-®Qiinftitutum nuilo alio fuperftitiofiore ritu adhibito, circumcidit. - Quod amp; Ifa-in lacobo filio, amp; hunc rurfum in duodecim filijs luis, quilfraëliticæ geneis patri-''^bæfuntjobferuauilTe, nemo pius dubitauerit. Voluit aurcm Spiritus Sanócusnbsp;j'cula amp;fci-è nulla de hac re annotari, vtinde conftaret', fanâifsimos patres noluiflenbsp;^^ternis hærere,fed diuini fderis fine teftamenti, quo falutis promifsiones contine#nbsp;?®y quàm externæ Ceremoniæ, rationcm liabuifle, Faciunt ad horumnbsp;æationctn, quæ Gen.z/. cap. leguntur.
2)
pL ^0*1 obfcurè prtBpofteram ludæorum reîigionem repræbcnditDîuus Ste-k^**^*'^'^^*^^*^*^ gloriarione clati j fderis illius faiutiferi, quod Chrifti me-'^bfignatum Sc ratificatum eft, nulla cura tangebantur.
% nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iudicare de Sacramentis, amp; locutionibus Sacramen- Di S»tr^men~
cc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuperftitiofi amp; contcntiolî quidam indefinenter nxandi anlam
il,. Qi^ndü in illis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fine literam vrgent, nec illarum myftcria altiori fenfu
tif, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Stephanus dicit, Abrahaino datum elfe teftamentum , fiue fdus cir-
ljQ^'5ineq;illudcxfedicit,fcdin Dci verba refpicit, qui olim Abrahaino dixerat : tç ,ptJus mcum,quod obferuabitis inter mcamp; vos, deniq; inter fernen tuum poftnbsp;P(u quot;^¦'^'^^^turvobisomnismasjamp;c. Quæfiiuxta literam accipias, circumeilîonbsp;H'ii fçnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicetu r: nec dubiumeft, quin hoc ipfum multisolim impoluerit,
oninipietatisofficio defunâosputabant, quôd circumeifî elfent. Atalitcrifta
P^ffiJebcre, res ipfa probat,
îctf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;circumcifioncm cordis Deus in lege amp; Prophetis requirit Deut.
cir?*' Deinde apud lereraiam cos in fderefuo perftitilTe negat, quos tarnen %nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feimus. Tere. gt;. cap. Accedit his, quod Abraham, priusquam cir-
L ^cretur,iamantèhabuit,quæ Deus in foedere fuo pollicctur. lam ante enim ^ocantem lecutusfucrat : Iain ante promißiones eins fide appræhenderat: lamnbsp;'iHo Deus iplc ad luftitiam imputarat, proindc Chrifto erat infitus,finc * *nbsp;necfalus obtingit. Fdus ergo diciturcircumcifio propter Analogiam,nbsp;tQf P ^äcramentis eft inter figna amp; res fignatas, amp; quod hoc fignaculo Deus teftare-''*11 confoederatis amp; hæredibus fuis cos agnolcere, qui fderis fiii capita fideliter
Dei focietatem rccipiebantur,ficcademin ten-propter carnis ingenium externa quoq; fulcra ''f- Eadcm plane fuit ratio faci iftciorum,quæ in lege,amp; peccata, amp; expiatio pec-Iblent, At fi quis illic n çtiiit feu literam vrgcrevelit, Apoftolum con- »,nbsp;audiet : Non poteft fanguis taurorum amp; hircorum aulferrc peccata.
lujf Prophetas pro immundis amp; Iccleratis eos reijccre ßimus,qui in facrifican-
'ulli^''^l vel laboribus parcebant. Num ergo Deum alibi vanis fuis lufifle diccmus jouando tarn magnificis titulis facrificia ornauit ? Nc-v*am.
^*'^^°^'^f'occrtaamp;verafuit, quod Chriftum adumbrarent, verum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ftu* tollit peccata mundi : quern qui tunc fide non fucata appræhcndebant,
'*¦ ilium à peccatis fuis omnibus liberabantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
quot;'it nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vacui facrificarent,non magis gratas habebat Deus illorum vióti- .
elt;t.
*P^^Qjipd tranfeamus, eandem horum quoq; rationem eifertnbsp;etenim innouationis amp; regenerationis lauacruin vocat Apoftolus.nbsp;flii^ ?''**jtos5pfohdolor, rcperias,quicùm baptizati fint, nulla tarnen præfefe^nbsp;**''quot;11nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regenerati indicia ? Nec tarnen falfis elogijs Baptif-
'* piritus Sandus commendat fed ad illius vfum refpicit : quod nimirum ex ,
-ocr page 34-22
HISTORIAÈ STEPriANi EX ACTIS
Dei înftirutOjregenerationem innouationem,cuius nobis a'utor eft ChriftuSjin verèamp;efficaciter obfignat. Sic in cna myftica panis Chrifti corpus,Vinuiunbsp;fingaisdicitur : Vnde nonnulli colligunt, in illis verum Chrifti corpusamp;fanguint'nbsp;realiter amp;fubrtantialitermanducariatq;bibi cumàpijsjtumabimpijs. Atnosipl^'jnbsp;Chriftum huius dificptationis arbitrura conftituentcs, ex reipfa argumentaniurnbsp;huncmodum. Quisquis carnem Chrifti edit, amp; languinem ciusbibit,inChrilnbsp;manetamp;Chriftusin illo. At multi qui expaneCnæ edunt,amp;eius poculobibim^»nbsp;ncq; in Chrifto manentipfi, neq; huncinlè mancntem habcnt. Ergoinpancamp;nbsp;no hocmyfticum Chrifti corpusamp;fanguisnonrealiteramp;fubftantialiterpercipiunW')nbsp;neq; extcrnishifce lyinbobsfuntalligata. Maioremipfius Chrifti cfle nemo neg'ibit.nbsp;Minorem probat ipfa rerum Experientia,amp; vtinam non illorum cxemplis probaretur,nbsp;qui quàm alieni fint à Chrifto, hoc ipfo abundè docent, quod fuis conteotionibus bot-ribilem Ecclefiarumdifputaiioncminuehunt, amp; veros Chrifti lefu cultores boßüb^^nbsp;perfiquuntur. C^ms ergo non videar Cnæ verba Sacramentalitcraccipidfbcyt'nbsp;Imô vtolim facrificia non nifiillisproderant,qui vcrafidepræditi,Chriftumadilhip'nbsp;adfercbant : Ita nec ex Cna aliquis ad nos fruéhisredibit, nifiipfiiÜumfidevtfnbsp;appræhenfumadferamus,amp;animisfupraCloscueâisperfidemillovefcamur:nbsp;quicunq;deftituuntur, àChrifto alfenifuncSc Cnam fua hypocrifi prophan.wt,nbsp;proinde fibijpfisindicium eduntamp;bibunt. Sunt hæc nobis in eum iîncin oblj-wanda,vt difcamus crrorem cfle perniciofum, fi externis aâiombusaddiâ'jinbsp;quæramus, quod folius Chrifti eft, amp; per £blam fidem in illo inuenircpoteft.nbsp;ergo Sacramentis vti Conuenit,vt primo Dei bonitatcm agnofcamus, qui externisnbsp;que lÿmbolisamp;aâionibus fidem noftramfulciredigiiatur: Deinde veronbsp;vfii excitati animoS fubüchamus ad ea, quæ hisadumbranturînbsp;nbsp;nbsp;Imprimisautfiii
præftemus, quæ Deus in illis præfcribit. Facit hucD. Auguftini régula j libriseius deDoôlrinaChriftiana hifeeverbis traditur? Pauca quædam pro jnbsp;eademq; faâufacillima, amp;intelleélu auguftilsima,amp;obfcruationccaftifsima,iplïnbsp;-minus, amp; Apoftolica tradidit difciplina : Sicuti eft Baptifmi Sacramentum, Si cd«nbsp;tio Corporis amp; Sanguinis Domini. Quæ vnusquisq; percipit, quo referantur 'nbsp;butusagnofiit: vteanon carnaliferuitutc, fedSpintuali potius libertate venef^nbsp;Vtautem literamfcqui ,amp; S IGN A PRO REBVS, quæ bis fignific^*'^^nbsp;accipere, feruilis infirmitatis eft * Ita inutiliter figna interprctari,malc vagantis,nbsp;roris eft. amp;c. Et fané mifirabilis eft animarum ferujtus externis inhærerejnc^^nbsp;mosinclumattollerepoflè,vtChriftolefu ad dexteram patrisinlupernisreguanbsp;frui pofiint.
Qiipd Cl vero diuinitus inftitutæ (Ccremoniæ nos neciuftificarenecfs' poflunt J imo noxius quoque illarum vfus eH fi absq; fi Je adminiftrentur :nbsp;deteftabilior illorum error eft, qui humanisconftitutionibus amp; fiigidifsimis Cff^' j |nbsp;nijs , hoininum audaci curiofitate inuentis, iuftificationis amp; fiilutis gloriam nb']'nbsp;Nam vtobm hominum traditiones in vniucrfum omnes damnauit Dominus (nbsp;Matth./.) Ita luce clariusefteiusinodiceremonias cum fide adminiftrari nonnbsp;eô quôd hæc non alio fundamcnto, quàm Dei verbo, niti potell, ficuti Paulus a^ ®nbsp;cap.p,admoner, Vnico igiturhocariete totus Papatus fternitur, quemvna*^^ jnbsp;. mnibus fins ritibus,ineptilsimisfuperftitiolbrum hominum decretis fiabiliri not* !nbsp;quàm Ytlongiori delt;ionftratione opus habeat.
Pcrgit autcm in inftituta Narratione Stephanus iamp; inanem patrum ,
* Ö «ni.«.**» lt;* ...iMuuÀva X tai 1 «IJVIIV nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦« il Uamp; ) liiailvill JJrtUl«»**--
^^^giori. oppugnat,quitus illi, vtfupra diximuSjmirum in modum fupcrbiebant.
*ftquot;- bet, patres nec circumfione luftificatos, vcl aliqua ex partemelioresfaâosfu^^. j, vllis operibus falutem mcruifTcjfed mera ex inefFabili Dci bonirate autgratianbsp;tosjimmane Sc exemplo carcns illorum facinus,quod in lofephum fratrcm defis''^jpf-
APOST. HOMILIA IIH,
25
^'ömemoratj quodpaucis quidem verbis, fed talibuscomprehendit, vtfacile pateat, illius flagieij atrocicas fuerit.Dicit enim : Patriarchæ, inuidia excimulati, Ufe-vendideruntin Aegyptum. Extathiftoriaapud Mofcn.Gen.//. cap.
Primo autem huius fceleris foneem indicatjirwiidiam Icilicct, qua aduerfus inno-fratretn arftuarunt, non aliam ob caufatn» quam quod illi diuinitus amplifsimos ?'oresamp;dignitatem deftinatos effe viderent. Eodem igitur vitio, quo Cainus olim ,nbsp;hje Abelem fratrem inuidiæ amp; odij affeéhu exccatusj occidit. Gc-* Nainlicethifanguineabftinuerint j homicidij tarnen rcatu tenentur, tumpro-J/'*' deftinatam animi voluntatem , cuius excutioni Deus per Ruben oblbtit turn quodnbsp;jj. 'diderunt fratrem alienigenis, quod fcelus poftea ex Dei inftiiuto capitali psena vin*nbsp;debuit. Vide Exod.a/.cap,nbsp;tonft 1is infinita alia, quæ in huiusfacinoris defignationc concurrerunt, amp;nbsp;f'itn'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mcruiire,vcin æteroum abijeerentur : amp; proin tie non ipfo-
r quot;'uftitiæjfed diuinx bonitati tribuendum elfe,quod gentem quæ ex ipfis delcendit, pcciilium Deus facere dignatus eft. Nam audaci impietatc cum Deo certamen fu-ri,^'*i^'t5Cuius confilia hocpado impedirecoaéli funt, Impijquoqjin patremfue-.nbsp;lofcphum in delitijs elfe noucrant,amp; cuius fenium confolari potius, quàm con..nbsp;Deimpietatein fratrem quid attinet diccre,quem,quantum in ipfisnbsp;*^®*'P0-*is modô,vcrùmctiam animæ iaâuram ßcere voluerunt, dum ilium fslt;nbsp;bçj^'^inAegyptumvenduntjVt inter illos infejicemferuitutemferuiat, quosaverinbsp;cultu alienifsimos elfe non ignorabant. ergo lupplicia,qui in-'''QH^''^S^*°'^**dicando potuilfentfufficercjfi iuftitiæluæ rigorem potius, quàninbsp;lùamamp; mifcricordiam,Deus excrcere voluiliêt.
'% verb noftræ inftitutioni feruit locus hic, amp; va nam elfe docet glori-patrum fine maiorum virtute quæritur, Non quod fingularc Dei nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
¦''ü negemus, fi cui maiores præclari amp;egregij contigerunt, led non idcir-z«r_fZsrzl, diciinus, quo coram Dco polsimns gloriari. Nam etfi optimi fuerint ma-, hoc ipfum tarnen ex Deigratiafuerunt,ad nos verô nihil cxiilorum virtutenbsp;Nit f^ditjnifiillamimitari ftudeamus,quodpluribusapud Ezechielemcap.z . ex-Et confiât nunquam grauioribus minis cum ludæis concertauilïê Deum,nbsp;Tuncenini amp; viperarum Ib-^'^®^*^fgt;amp;àChrifto Diaboli filij dicuntur. Matth./.loan, .cap. Er quod in lu-'lt;5ii^^®phanusanimaduertitjid in omnium nationum gentibus tum publice turn pri-¦'iL ^^'dentifsimè cernitur. Nam fint licet inter maiores ipforum aliquot, qui vir-'fiiiifnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquaminter homineslaudem meruerunt,non deerunt tarnen
quorumfcelcranongentismodoexcidium,fed æternam damnationem amp;c ¦^pudium mcrcri poterant, nifi peculiari amp; gratuito bcneficio illosnbsp;Humilieoiur ergo omnes in conlpeffu Domini, amp; qui glori-
. ^fiuo glorictur, qui mifericors eft amp; beneficus,patiensitemamp;magnæbe-rraäat nos pro peccatis noftris, ncq; rependit nobis, quod iniquita-^«erenturamp;c.VidcPfal./ö/.
d^pie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lofephi hiftoriam incidit Stephanus, cuius caftitas, prudentia,iufti-
magnus ficret, amp; propter ipfura tota d honoribus amp; beneficijs accumularetur, huic etiam errori occur-'**nbsp;[jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoque ex Dei gratia, non vllo fuo merito obtigilfe, quicÿ
Deus erat cum illo ( inquit) amp; cripuit eum c# omnibus affliâio-
gturlofeph aduerfa conftanter pertuiit, quôd ineretricijs impudicæ he-^ ^'^jHjjj.^l^.^°''Eiitfapcratus, vubdfidem herofcruauitimpollutam, quod carcerisnbsp;Vfilualore non olFenlùs fuit,illud omne Dei beneficium fuir, qui ipfum fuanbsp;quoq; gratia faâum eft, quod lofeph Propheticonbsp;confiliaRegi proponere,amp; illtus gratiam deinereri potui^. Qua-
S'iôd*'J ngcnio,nec Pharaonis clcmcntiæ,fed diuinætonitati,tribuendum Add ¦?Dominium ilJe confeendit.
c his, quod in prophana terra, cura nuUum adhuc in popuio Dei templutn
extru
-ocr page 36-24
STEPHANI EX ACTIS extrudutüjnec legis Ceremoniæinftitutæ eflcntjomnia iftaDcus fieri voluit.Vndsnir^nbsp;fum colligiturjCcrenioniaSjqua: longo poft tempore denium feciitæ funt, non iuftifiM*nbsp;onisamp;lakitis rationemjquæ à prima mundi origine primis promißionibus traditanbsp;amp; præfinito correólioni^emporeper Chriftum impleri debebat, nobis adumbrate'nbsp;Qmd ergo propter illa tumultuarilibec,fine quibus olira veteres Deo placuilTe amp; lal*'nbsp;tos efleconftat ? Reliant autem in Iolèphiexemplo,quæfinguloruni hominüm inlnbsp;tutioni amp; confolationi feruire pofl'untjde quibus nonnihildicendiim,
Primum inter hæc eft,quod Deum lofcpho affuifle didt. Non ergo vcl ftatrüi® deßi'unaffii- perfidiajvelheræimpudenscalumnia, velinConfultaPutipharfisiniquitas diuino ptä^'nbsp;fidioIofephum,fidumDeicukorem,priuarepotuir. Et quod in illoacddit,idon*nbsp;bus pijs commune eft. Nam oculi Domini intend fiintfiiperiuftos5 amp; aureseiusiUnbsp;rum predbus patent*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et fingulis nobis cum Dauide dicere licet : Vbi pater©
us amp; mater mea,dcftituunt me, Dominus colligit me Pfal. x/. Vt enim Chriltws k lum fore negat, ctiamfi omnes diftipuli ilium delerant ( Ioan. ilt;f. ') Ita foli non po«nbsp;efle, quicunq; Chrillo per fidem infiti funt: cum ad ipfospertineantChrilli proænbsp;nes, qualcsfunt.Non derelinquam vosorphanos, Ego vobilcumlum vfqj ad onbsp;conlummationem. lohan./^.Matth.2/*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; J:
Interim obfcruemusjofèphuni varijs calamitatibus excrcitatum fuifl'c) prælènti prælîdiofuftentaretur. Nam à fratribus venditur, heræ blanditi;stentnbsp;ab eadem improbèaeeufatus capitis periculum incurrit amp; diuturnis carceris wrronbsp;concutitur. Nemo igiturtunc modo Deum fibi adeffeputet, quando tutusnbsp;mni tribulationeliber agit, Nemo etiam fub Dei præfidio carnisfecuritateffl)nbsp;omnia,fibi polliceatur. Sed intelligamus, ita nos à Dûinino liberari amp; defendsnbsp;terim crux ferenda fir,nibilominus yero nunquam nos Deo magis curæ eflcjnbsp;omniaffliélionum gencre tentamur. Tunecnimfugas noftrasnumerat,nbsp;confpeélu,ceu in Vrceolo quopiam lacrymæ noftræ .coiliguntur. Pfi lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jö
Deinde notemus, lofephum à Deo fapientiam Scgratiam habuilfe. Deiefß
ZJw Jtnuinelf jjyjjj quicquid boni amp; eximij habemus. Et eiufdem beneficium eft gt; fi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;li
innobisfunt,cumfruélu aliquo vti,Bcreliquisgrativclaccepti cfle pofliimus. hominis naturamconfîdercs,corrupta in illü funt omnia. Non percipitintelle -jnbsp;fter ea,quæ funt Spiritus Dei.i.Cor,^.Vo,luntas nifi terrena feôlatur, amp;carnisnbsp;regitur, cuius figmenta abineunte ætatepraua funrGen.lt;P. Vires adbene^gnbsp;nullæfunt. Nifi ergô Dominus nos regeneret,amp;fuoSpiritu inftruat, nihil inbsp;fanumeritSe integrum. Rurlîim nifi ille nos sénoftra omnia alijsplacerc Vtnbsp;proficiemus. Quid enfin in alijseffidas, qui teipfumdocere amp; gubernarcne ^^pjiijnbsp;ergo Dei beneficium fuit,quod lofephi confilia Pharaoni grata fuerunt i Ita o*nbsp;hominum mentes inclinct, inutilia amp; inania erunt, quæ nos inftituimus,omni' ijp'nbsp;in Verbiminirterio Paulus obfiTuauit,quando ait : Nihil eftquirigat,nihntl J Jixnbsp;tat,Sed Dcus,qui dat incrementum.Admonetàutem huius rei confideratio,n®.nbsp;nisfiiperbiamus,amp;vtijfdcm reétè vtamur.Quid cni.m babes,quod non accep^f*®^nbsp;fi accepifti,quid gloriaris ac fi nô acccpcris?z.Cor.^.Qupd fi accepiftigt;vtiq;nbsp;ti ratio olim reddenda erif,ficut in talentorum parabola Chriftus docuit.Mattf'
, lafifh tyftM Chrißt,
Poftremô non abs rc fuerit, fi Chfifti typum, quem Iofephusgelsit,lt;tf*jj^cit' muSjCÙm hic totius orationis à Stephano inftitutæ feopus fit,vt Chrifto ludæosnbsp;Vt enim lofephum fratres Dominum amp; Regem fixum agnofecre noluerunt/Itanbsp;cùm in fua veniret ,fei ilium excipere dedignati funt. loan./.Vt lofeph a frat^*nbsp;' Chriftus àludavenditus, amp; poftca àludæis,qui ipfius iuxta camera fratres et®nbsp;bus traditus eft. Vt lofephus cum piftore amp; pincerna aduerfa multa pcrtulitjnbsp;^lequidemperijtjhicveroferuatuscft: Ita Chnftum in medio duorumlatr^lj.ph',nbsp;fum elfe legi mus, quorum alter Dei gratia feruatus eft, alter àfalutecxcidit.Vtnbsp;per multa pcncula,amp; horribiles calus, adfummos regiæ dignitatis honore»nbsp;Ita Chriftus peracerbam amp; diram mortera crucis,patris gloriam ingrcfrus,non cap'nbsp;pit,quod eft fuperomne nomen , amp; in quo omnegenu flediconuenit,nbsp;Omitto multa alia,quæ fuo loco amp; tempore commodius traólari poterunt. No j,tjinbsp;Chriftum lefuiii^ cuius typum lofephus gefsic, vera fide ampleóti, amp; per fi'
-ocr page 37-APOST. HOMILIA V.
^'æcafus ad clertis regni hærediratem eniti, quæ credentibus ab ærerno præparata,.amp; Plt;;tiofoCliriftifànguineacquifîîa eftjCui debetur bcnedidio, honor, gloria amp;poteftasnbsp;^ætcrnuin. Amen.
H O M I L I A K
Venit aî^temfatnes fù^ervnmerpim terram Ægypü Chanaan, affliéîio magna, nec inneniebant fmmenta pA'nbsp;tres noßri Cum ^ero audiuijjèt lacob, eße frumenta innbsp;Ægypto, mißt illuc Patres noßrosprimùm. Secundo autemnbsp;aduentu agnitui fuit lofeph àfratribw fuie. Et innotuitnbsp;Pharaons genus lofephi. JMißt ergo lofeph, euocauitnbsp;Patrem fuum lacob, 'untuerfam cognationem fuam innbsp;anïmabus feptuaginta quinc^.nbsp;nbsp;nbsp;T)efendit autem Jacob in
Ægyptum, mortuus efitpfe patres noflri, trans-lati. funt in Sichern, Ç^pofiti funt in fepulchrotquodemerat Abraham pretio argenti d filijs Pfemor filij Sichem~gt;.
ERGIT IN CAEPTA NARRATIONE RERVM patribus olim geftarum Stephanus cuius hic præcipuus finis
5 ed , vc cuincat, fe veterem patrum religionem firmiter tenere, quos fine teraplo amp; fine ceremonijs Deo placuiflé, amp; faluatos cffenbsp;conftet. Vnde colligit templum ne nunc quidem ad falutem ne*
- ceflariura efle, fedpn eum potius debere refpici, qui hoc piæfigu-Inter alia verô fingulari diligentia lofephi hiftoi-iam traélatjCO quod (vtpræcedenti Sermone diximus ) Chrifti lefu typum gefsit. Et in ijs quidemnbsp;'l^æ ptæccfierunt, vt lofeph in Aegyptum venditus, amp; ibidem ex gratia Dei nonnbsp;feruatus, verùm etiam AEgypti f^oniinus faétus fit, expofiur. Subiun*nbsp;amp;tur his in præfènti totius Ifiaeliticæ gentis defienfus in AEgyptum, cuius autornbsp;ille lofeph fuit. Ad eundem vero feopum hæc naivationis pars referrri de-ad quem præ.cedentia referre docuiraus. Vult enim doccre Stephanus rwnbsp;'S'oncm veram, amp; falutis humanaî rationem, adeo non alligatam eflè ei cultui^nbsp;'l^i per Mofem inftiturus, amp; in terra Chanaan aliquot feculis obferuatus fuit , vtnbsp;patres famis necefsitate è terra illa excedere coaéli in AEgyptum venerint,nbsp;annis circiter ducentis amp; decem (totidem enim à defeenfu ÀEgypti vfq; adnbsp;filtorum Ifraelis numerantur^ Dct populus fuerint, licet ncctemplo ncCiegali-Ceremonijs vterentur. Nil ergo obftare, quo minus hodie quoq; fine templo fer-
, imo hoc cum toro Lcuitico cultu necellario abrogari debere, quando ilium ¦'Hibitum elïè conftet, cuius typum ifta olim geflerunt. Extat hiftoria Gene,
amp; deinceps , vbi prolixe narrantpr, quæpaucis Stephanus perftringit. Ne inutilis nobis fit.illius narratio, fumma rerum capita «üftinguere , amp; ad no^nbsp;inftitutionem transferre conuenit. Videamus ergo caufam, quæ Ifraelem in nbsp;^^^ptum defcendcrecompulit: Deindeipfumdcfcenfum :poftrcmoautem quæ denbsp;P^tharcliarum morte fimul amp; lèpultura dicuntur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, y
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Caufa^ttejtrn-.
P CaufTam in AEgyptum defeendendi lacobo fames præbuit, qua in terra . '^naan vexatus eft, amp; quam non alia comraodiori ratione effugere potuit,cuni
^fia AEgypto frumenta, Gx lofephi confilio repofita,inuenirentur. Hicvero '^'£înti obferuatione dignum eft, quod lacobumjfidclifsimum fuum cultorem, Sc
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;et
-ocr page 38-*
26
HJSTORIAE STEPHANI EX ACTIS fancHfsîmum Virum , Deus cum fame confliâari patitur. Poterat hoc fili-orura improbicati acceptum ferrijuifi idem Abrahamoamp;IIaacoeueniflelegercmuJ.nbsp;Geo.,2. Scatfquot;.
Nec exempla défunt, quibus docemu'r alijs quoq; ærumnis amp;aducrfisfiJoî làndosqueDei cultores obnoxios fuiflç. Vnde ccdligimus, aduerla amp; affliâionesnbsp;non femper irati numinis argumenta efle, nec propter has nobis efledefperandum,nbsp;quafi à Dei gratia in vniuerfum exciderimus. Nam vel paterna cura lapfus noftrosnbsp;Deuspræuenit,amp;,nequando turpiter peccemus, carnis feroces fpiritus cohercet!nbsp;vel deliâa noftrapaternècaftigat, 8c caftigando in viam reducit.' vel occulta amp;n0'nbsp;bis ignotaadhuciudicia hoc modo exequitur; quod in præfenti hiftoria faâuin fu'nbsp;ifleconftat, Fame enim in AEgyptum abirelacob cogitur cum omni fua farnilia,nbsp;vt oraculo locus fit, quo Abrahamo prædijferat Deus, fernen ipfiusfore peregrinuinnbsp;in aliéna terra, Vnde poft multas affliâioncs diuina ope finteducendi. Geneis rAnbsp;Et quotidian! affliólionum noftrarum euentus abundè docent, multa per hac iuftonbsp;falutari iudicio facere \Deum , quæ prius ignorabamus: Cætcrum baud vulgareinbsp;confolationem affert, quod vt lacobum fame vexare voluit : Ita lofephum innbsp;ptum præmifitjamp;totiusregni Dominumconftituit, vtillius confilio amp; ope cuiunbsp;niuerfa familia fija aleretur.
\ Prædicatur hæc Dei bonitas amp; fides in Pfiil, los. Vbi fic fcribitur : Vocauit famem fuper terram , amp;omnem baculum panis contriuit. Mifit ante illos VirU*nbsp;loleph vendituseft, in feruitutem, amp;c. Hine igitur prarcipua falus lacobo concignbsp;vnde is præcipuam doloris caufam le habere putabat. lofephum cnim, vt vita ucWnbsp;ßum,fummaanimi3cerbitatc luxerat, cuius beneficentia 8c liberalitate modoalit *nbsp;Agnofeit hoc Dei confilium lofeph, quando fratres fceleris confeientia perterritoS nbsp;arguraentoconfolatur, quod non fine Dei prouidentia, publicæ amp; communis la'nbsp;ergo in Aegyptum præmifTus fit. Gen.^fj. Et frequenter fieri folec,vtquæ ab hoinnbsp;noftrisfumma cum inhumanitateSc iniquitate contra nos inftituuntur, noftfO-modo amp;faluti inferuiant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nec ideo illoriim improbitasexcufatur, quando illigt;
X.
VI Dei confilia exequantur, ifta faciunt, fed vteffreni atfeduum Riorum libidini gcant: Quadereiam fæpedidumeft,
n
Thitriunitfrf derttia^nbsp;tttud»,
Simul veto Pharaonem amp; lofephum hie obferuareconuenit. Illeenimnon guamprudentiæScgratitudinisIaudem meretur, quod lofephum,quernnbsp;fapientia amp; confilijs inftruftum videbat, regni gubcrnaculis præficit, cnamfinbsp;num Scferuilisconditionis hominem efle nouifl'ct: Sequod illius confilijs felici^^*^nbsp;non löfepho modo, verùmetiam toti ipfius cognation! gratias liberalifsimcnbsp;^et. (^o cxemplo non tantum gratitudinem difeunt, qui in magiftratu ^^ci*nbsp;vcrùm etiam admonentur,quàm référât, pios amp; faniäos Dei cultores publicisnbsp;is adhibere : eo quod tales Dei benedidiofequitur, 8c quod illis fit, fibinbsp;Deus reputat.nbsp;nbsp;nbsp;Senfit hocantea Putiphar, quamuis parum grams,quern innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jt»
negotijs fortunauit Deus, quando lofephum domus fuæ gubernatorem ha Idem nunc Pharao experitur,quando lofephi Audio feipfum opibus immenfisanbsp;totamq; fimul Aegyptum 8cfinitimas narionesconferuari videt. Sic infranbsp;propterPauIumènaufragioferu3ntur,quotquotcum illo nauigabant.nbsp;pijs ad multos alios magna vtilitas redire lolet : Ita frequenter paucos impios,nbsp;ribus 8c potentia fiiblimes fiant, vel faltem impunegraffentur, publicorinn nnbsp;autores fieri conftat. Vnus Achan certèfàcrilegio Rio, quamuis occulto, pquot;.nbsp;cl^is caufam præbuit. lof 7. Et Ionas, aDeiconipcótufugiens, nonfeipfußnbsp;verum etiam nautas,8c quotquotineanauicum ipfo vehebantut, in capitis Pnbsp;Ium adducit. Adeo periculosa 8c noxia eft impiorum confuetudo fiuenbsp;Quid ergo fperandum erit, ü publicis officijs, 8c rcrum gubernaculis,nbsp;ficiantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
-ocr page 39-*
o:?
A P o s T o L HOM. V.
Non aliud certè,quàm quod public! alicuius mali,'adeoque VniuerfaîMûx-tidij aiitores futuri fint. Cuius rei exemplum in Manafle habetur , cuius fan- ï,re,xf, guinaria tyrannide impietate fadutneft, vt implicabili aduerfus ludxorura gen-temDeus ira excandefcens5 in Babylonem abducendos traderec, templo amp;vrbcnbsp;prius ferro amp; jgne vaftatis.
Prima ergo in rerumpub. amp; Ecclcfiarum prxfidibus deligendis pietatis curl 'æï debet,nifi vaftatores potiuSjquàm conferuatores,regnare velimus. Et wnc huiusnbsp;l°dconftderatio velfoladoccrepoteft,qu3e potifiima malorurn noftri feculi caulafit,nbsp;S^ando pafsim Rebuspub, ij præficiuntur,quorumanimi à religionc pietatis ftudionbsp;^ienifsimifunt^
In lofepho autem fraternse charitatis ingenium, æquîtatis amp;: iuftitiæ régula cent- tefifhi P'^titum, confiderandumvcnit. Nam fratres à quibus indignifsimè inhuraanifsi-
tradatus fucrat, agnolcit, Sc ijfdem alimenta præbet liberalifsimè î Interim tarnen 'lorum animos fimulata quadam auftcricate,amp;verborumduricia,cxplorat,necpriusnbsp;l'Ie illis cognofeendum præbet,quam emendates vid er et.
Exprimit ea in rc Dei Patris amp; fihj ipfius, lefii Chrifti,ingenium qui cum nub l'^runonà nobis iniuriarum genus olim perpeflùs fit, amp; quotidic patiatur , nihilo-quot;'lous tarnen charitatis fiiæamp;beneficcntiæ obliuifci nonporeft, verùmetiam pro fra-^l'ibus nos agnofcit,amp; illis bcnefacit,qui mille cruces amp; mortes meruerunt. imitemurnbsp;l'oc Dei patris ingenium fiquidem illius filij dici amp; haberi velimus. Matth, . Intc-nihil obftatjquó minus illorum peccata argui amp; aceufari debeant, quos præter of-multa indigné facere fecific videmus. Nec ita condonandum ijs, qui in nos in-quot;'djfuerunt,vtnimiaindulgentiacorrumpancur,fedhocpræcipuum charitatis offici-quot;''effeintelligatnusjfiàpeccatis Scinteritu rcuoccntur,qui à pnitentiæ ftudio adhucnbsp;l'onifunt.
. Sed alteram huius loci partem videamus qua lacobus cum vniuerfa familia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
J$Jogaationefuain AEgyptum defccndifle dicitur. Vnde conftat ncminem in terra ^''«naan remanfiffe ex illorum numero qui populus Dei efle cenfebantur : Sed fi-
omnes in AEeypto exulauerunt,amp; illic abfq; vllis Ceremonijs, amp;: abfq; omni cultu mcra Dei gratia conferuati fimt. Non temerè autem fadum putabimus,nbsp;5^d numerum animarum tarn diligenter Stephanus recenfet, Eius cnim_ con-^fatio ineffabilem Sz inuidam Dei potentiam nobis ob oculos ponit, qui tan-[Jätn gentem intra ducentos amp; deccm annos innumerabilem efficere potuit.
.quot;Ojvt Mofes teftatur, cum AEgyptum cxirent, in cenfii Ifraelis fexcenta amp; Jf'g'nta millia, quingenti quinquaginta ad inilitiam inftruélorum reperd
Cum quo fi tyrannicos Pharaonis conatus conféras, quî populum hund '^'quot;quot;Imodo delete amp; extirpate inftituit, facile patebit, Dei promifsionem Abra-olim falt;äam fCenef. j . amp; 1Immanis confilijs amp; viribus nequaquam im-
potuiflè. Debet hoc omnium noftrum inftitutioni amp; confolationi feruire, ^^/^undi minis amp; conatibus perterreamur, quando huius vires aduerfiis Deumnbsp;omnino amp; nullius mom end elfe conftat. Transferamus hoc ad Chriftumnbsp;Ecclefiam eius. Promifit illi regnum Deus, quod inuitis hoftibus ille obtinctnbsp;æternum tenebit, Promifit porro Ecclefiam fore numerofifsitriam ; quod ipfuntnbsp;impleri videmus,vt non vnus Pharao illamextinófam cupiat.
Singuli item hoc obferuent in tentadonibus, ne fidem fuam cuerti patian^ tiiin Paulo tefte, nihil fit, quod nos feparare pofsit à diledione Dei, amp;c,nbsp;ï'oftremó huiusloci membro, patres in AEgypto mortuos, amp; poftea in Sichernnbsp;elfe, Stephanus docet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Atqui de lacobo diferte Mofes Icribit, illius funus
^liattaan fuiffe delatura. Gen. y». Et lofepbi olfa ex AEgypto ab Ifraelitis, C i*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quens
-ocr page 40-«
25
rWz/.j»
HISTORïAE .'STEIHANI EX AÇTIS quemadmodum ipfcmandaueratj translata fuiflc, fimiliterlcriptura admonct, Exoïl*nbsp;Ji. lof. 2./:. DercIiquisPatriarchis, licct nihil tradat Mofcs, vetifimilc tarnen eftinbsp;illorum quoque ofla à fuis poftcris fimul alportata fuiflè , cùm id tam libère Stephanus ailèrat coram ijs, quos verborum fuorura intentißimos Indices elle noue'nbsp;rat. Porto in Abrabami nomine librariorum incuria erratum elle, notius efttnbsp;quàm vt multis dcmonftrari oporteat. Vide faltcm qua: de hoc agro, quemli*nbsp;cbb à fiiijs Emor emit, habentur. Genef.y/. 8c Iof.2.^. In AEgypto autemmuf*nbsp;tuos elfe Patriarchas ideo alferitjVt conftet, illos in ea religione diem obijflenbsp;'nullis excernis Ceremonijs videbatur, fed in folajfide , qua Dei promiß**nbsp;ones ampîeélebantur, conlîftebat. Vnde colligitur, illos per fidem, ex mer*nbsp;Dei gratia, non Leuitico cultu iuftificatos 8c faluatos elfe. Intenin admon«'nbsp;mur, fideles vbiuis terrarum féliciter mori, necmilèroscenfendos ^flè, qui extra P*'nbsp;tria: fines in exilio vita hac defunguntur. Quia enim vita hæc, vbicunque agatur,nbsp;regrinatio cft, 8c patriam fiue ciuitatem permanentem in clis habemus, innbsp;morinonpoteft, quipcregrinationiscurfu perfidem conlummato in cleftisnbsp;portum recipirur. quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Beat! cnim dicunturab Angelo monui, qui in Domino nio^ EtChriftuseos,qui infc credunt, ex morte in vitam tra»'*.nbsp;Præterea v'uiquc locorum Dcus fuis morituris adcft/nbsp;adeoque omnes muadi partes
¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;ftultacfH''
necpi'
¦ ¦ ¦ ¦ ¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
IL gt;111 iiwiiiiiiv.» ) Ijui vil» lua JU ivi 1 milvX AEgVpfO f Nec enim hoc ideo fecere, quod falutis fpem in fepultur^:
nntur. h.^oc.14. teftatur. lohann.y.nbsp;nouißimo die omnis terra, imo 8c mare, ;nbsp;gentur,quelconque abfurapferunt. Vide Apoc. zo. Ridiculaergonbsp;lorum homifium fuperftitio, qui locorum religione beatitudmem metiunturgt;nbsp;rum referreputant, quo loco quis fepeliatur ; cùmomncmterrarnDominieflf^.^-ftet,cuiuspotentia 8cgratiacerto loco nec concludi nec aliigari poteft.nbsp;Patriarchasobijcientilli homines, qui ofla fua in terramChanaanex/nbsp;ferri voluerunt. 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
haberenc repofitam: fed fidei hoc opus fuit, quam nec mortis terror illis potuit. Et vt omnibus teftatum facerent, fe Dei promißionibus firmiternbsp;quibus ipforura pofteris huiusterræ hæreditatem cratpollicitus,8cnepotesfuos*'nbsp;iistcrræamorem raperent,in eafepeliri voluerunt : adeo vt in ipfa mortenbsp;Ipem retinuilfe dici poßinr. Nec id temere faâum eflê ex pofterum moribusnbsp;qui cum non fine maximis miraculis elTentliberati, fubindc tarnen in AEgypW'^^nbsp;Ipexerunr, 8c terram illam alpernati funt,in qua patres fepeliri voluerant. 'nbsp;non faduri erantilli, fi patres fibi in AEgypto fepulturæ locum delegilfent t*
Nihil ergo horumcxempla illorum lùperftitioni patrocinantur,quiinfepU^^(j^ non poftremam falutis fpem, 8c hominis gloriam confiftcrcarbitrantur.
èUfth,t
us loci huius, 8c totiusorâtionis à Stephano inftitutæ, caput teneafnus,amp; omiß^^^p^ remoniarum obfcruationibus, fidem 8c Ipem feruemus inconculfam, vtcuinbsp;dißimis Patriarchis in regno clorum dißumbere nobis liceat, ficutinbsp;.fit lefusChriftws, Cwi debeturbenedidio, honor, gloria 8c poteftas innbsp;Amen,
H O M I L I A V I.
Vt autem afpropinquauit temptis protnißtonü, iuYai4,erat {)Ers AbrahaniOi creuit populiisnbsp;catî4i eli in Ægypto , donee farrexit rex alitanbsp;nouer at Jofephum, Hic dolose circumveniens genf^nbsp;ßrutn 3 afflixit patres nofiros,lt;ut exporter ent infantes rnbsp;ne fobole augerentur.
-ocr page 41-AP05T0LICIS HOMILIA VI.
tempore Mofes natut eH» qui Deogratw fuit ï ^nu-' trïtHs efl, per tres menfes in Domo Patris. Pxpoßtum've-YQ ilium fu^ulit filia Pharaonis 3 eâucauit eum ßhi innbsp;filiunij. Et inßituttes eß Mofes in omni SapientiaÆ^y-^ùorum) erat^ potens in fa^lisE^ in diiiis.
TSÏ TtÈrS FIJDiM Et SÀLrtiS tioncm, quæ folius* léfu Chfifti mcrito niticurj primos parentesnbsp;docuerit j amp; eius doétrina ideo fola amp; vetuftißittia Sc veracißimanbsp;fît, pafsim tarnen nouitatis Sc Falfi âccufatur. Cauflà eft, quodnbsp;homines non in Dei verbum, fed externa, refpiciuilt,amp; quideninbsp;gt;*115 f 1' ca plærumque, quæ ipfî ex fîjo terebro finxerunt. Fit ergo, ytnbsp;os l?knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nouoruin dogmatUm autotibüS j amp; cultus diuini ihoftibus,
«liu' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuerfum quid docent j amp; à Deo traditarn falutis noftrae cultusque
* rationem reducere ftudent. Accidit bqc Stephane : qui cum îerofolymàc Cfarifti prædicaret j amp; populum à légalibus Cerexuohijs ad Chri-J^rnitteret, rnox accufatur j qiiafî teraplum amp; Det cultiinl hoftihter oderit.nbsp;*llosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;verbis nudis, fed reipla* Nam Patrum hiftoriam contexens,
fidei amp;falutis ratibnem fecutosfuiïTe docet,quàm quæ in Chrifto
If . ^eduxit veto narranonem hanc ab ipfa gentis origine v/que ad delcenfum cre A^gyptum Sc patriarcharum mortem. Nunc ergo eiufdem populi in#
Vbi fîngulari diligentia vtitur,, ed gt;iiülnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;per Chriftum fadæ, typus fuit, quo fi-
lîtîi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qua: omnibus feculis Ecclefîæ in hoc mundo fors fuerit, atque
, per futura fit. Idem verb huius partis, qui amp; fuperiorura omnium fcopus eft, aliquo opèrum iplorum, aut legalis iulU'nbsp; fed fingiilari gratia: Dei beneficioj iuxta promißiones veteres, conti-Vnde colligit verte religionis amp; faliitis rationem, non in externis Cere-fed potius in fide, qua Dei gratiamamp; prómifsiones apptehendimus,con'nbsp;fingulis fuo loco dicetur, in præfenti de populi multiplicatio-P ^eiufdeni alTcrtoré ¦ Mofe, agetaus, quæ vtraque in ijs, quæ modo præleélanbsp;Stephanus tradat.
Populi imiltiplicationem in Aegyptoj non vÜis hominum confilijs, lèd Dci graquot; ftanferibi debere duobus argumentis probat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßift» De» gr2.
Primum àcauffa efficient!, Alterum à temporum illorum conditionc dcducit. m/tbigitca. tnim (inquif)Tempus promifsionis appropinquault,quam Deusiurauerat Abra-****''^nbsp;'OjOiultiplicarus eftpopulusin AEgypto. At promifsionem gratuiram fuiflè nc-?negauerit,cùm nondum natis ludæis fada fit, amp; ipfum Abrahamum mera gratianbsp;exChaldæaeuocatumfuiflèconftet. Vndecolligitur, populum huncDeinbsp;conferuatum fuilTe, amp; in tantam multitudineni excreuifle, quanta à Mole alibinbsp;'^tnfetur. Numer. /. cap.
Eftautem obferuatione dignifsimum,quod diuinæ prOmißioni certum tem-p« frtuiden^ tribuit diuinus Martyr, cuius mentionem in ipfius Dci verbis fieri non igno-r'-«nbsp;^3t,vt videre eft , Gen./. cap. Vbi quarta generationc è feruitutis iugo alÂ-^ndi dicuntur Abrahami pofteri. Promißioni autem hiftoria pulchrè conuenit, nbsp;9'iædocct Mofetn, populi Vindicem, à lacobo quartum fuiflè. Hic enim genuitnbsp;^%Leul genuit Cahad, ex Cahad natus eft Amram,qui Mofisamp; Aaronis pater fuiflènbsp;r^thibetur.
Dûcc-
-ocr page 42-50
« HIäTORIAE STEPHANI ex ACTIS
* fél Docemur hóe loco, Dei prouidentia non modo fiimmam rcn5fn,qui;nbsp;inortalesfiuac, verum ctiam rerum caufas, vnacumreliquis cjreumftanrijs ,wiiipnbsp;Ecndi. Qmd enim négliger? pqflêt æterna illa mens, qaæ amp; capitis pilosnbsp;rat, 8c florum agri atque volatilium cli rationeth habet exadißimara?nbsp;amp;j#. Eandein veró temporum articulos compleéti, ipfe Chriilus fatetur,nbsp;Apoftolos hoe nomine reprjehendit, quod de ijs inquirerent, qui in foliusnbsp;poteftate funt repuïiti. Debet horum confideratio noftræ confblationinbsp;quando in grauißimis anguftijs conftituti, diuinam opein eô vfq; differrinbsp;yt noftri fimul, amp;c promifsionum fuarum Deus oblitus eflfe yideri polsit. nbsp;enim merninerimus,Deipromißionibus certum tempus conftitutumeflé,qiiod^.^^nbsp;quam clabi patietur Deus, quin in fe iperantes adiuuet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Noftrunivero .
têrea cxpeélare Dei opem, nee illi rerum agendarum forraam aut tempus pf^* bere. Expeda Dominum (inquitDauid) fortcEt 8e roboretur cor tuum»*^nbsp;peóla Dominum. Pfal.^/.nbsp;nbsp;nbsp;Qmd ? Quod alij Deum tentauifle dicuntur,4ii*^^.
minos certoj diuinæ vel potentiæ, vel voluntati præfcriplerunt, quales fucrcj'l carnes in deferto polhilare aufi funt, Bethuliani proceres, qui quinque duu'^nbsp;xat dierum fpacio Dei opem expedare ftatuerant. Num, //. Plal. 7Ânbsp;Vtamur igitur hoc; contra carnis impatientiam Antidoto, vt Deum certis loosnbsp;temporibus res omnes agere cogitcraus, nee interim in fc ïpcrantes Jeferere- '*nbsp;Habac. z.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Alterüm argumentum à temporum illorum , quo populus multiplio^tu^ « conditionc fumitur. Nee enim magnum videri poterat, fi inter eos creuillctP'^^nbsp;pulus, qui lofephi amp; beneficiorum ipfius memores, ilium tuebantur., amp;nbsp;ficiorum genere profcquebantur, quod primos AEgypti reges fecifle conlhc.nbsp;inuitis Sc multum reludantibus ijs, quorum arbitrio omnia reoebantur, mulciph*^^nbsp;taeft ludæorum gens. Nam furrexit rcx alius, qui noueratlofephum.necaJiq^nbsp;veterum beneficiorum cura tangebatur. Is non modo neglexit Ifraelem , amp; si*'nbsp;rum libidini vexandum permifit, fed ipfe dolo malö populum ilium aggrelTus/*nbsp;AEgyptofufpedum amp; inuifum reddidit^ amp; eó vfq; tyrannidis fuæ fæuitiam extc'nbsp;dit , vt non contentus libertatem abftulifl'e, amp; turpi feruitute opprefsifle, Ectusquoq»nbsp;illorum turn inipfo partu occidi, turn recens, natos à parentïbus exponi,autpcrlt;-''*nbsp;delitatisfuæ miniftros inueftigari,amp;immânifiimè extingui, curauit. Vide Exo*!- nbsp;Nihilominus tarnen creuit in irnmenfum populus, amp;c palmæ inftar vrgentis tyr*nbsp;Midis ponderi reluélatus eft. Qgjs ergo hoc non agnofcatfingularc quodJau.nbsp;uinæ bonitatiS' opus fuiflèjnec vllisCeremonijs,quætunc nullæerant,acceptiii«f^nbsp;ri debere ?
IkXïw.jg.rp, ».Rf/.tj.ip.
Primo auternhic obferuemus,quod cùm tempuspromifiionis inftaret, eiuiquot;. excitauit Deus, qui iniufta tyraonide populum oppriraerct, 8c co vfq;nbsp;retur, vt vix aliqua liberationis fpes reliqua clTct. Eft hic vetus Dri mos vt la:tisnbsp;ftia permilceat, Sc impios tune maxime ferocire finat, quando illorum interimsnbsp;ribus adeft. Ita enim fuorum fidem exercct,8c cauet, he fecuri nimis infolcf«nt nbsp;libcrtatcabutantur. Sunthuiusgencrisexcmplapafsim obuia, inDauidc,Eitdii'gt;nbsp;infinitis alijs,pcrtinet hucctiam, quod poft reditum èBabylone cirCa vrbisnbsp;nem contigit, quando nee Cyriregis autoritas improbos hoftium conatusnbsp;potuit,8c hunc fecutusCambyfes nliusEcclefiæ hoftes fuo fauorcarmauit : adeó.v'T^,nbsp;in vrbis sedificatione laborabant, altera manu opus facere, altera pugnarc cogcrennbsp;Nehcm,^. Prodeft vePo nobis,vt diligenter in horum meditatione vcrfemur,ncpf'- 1^^,nbsp;ris füccclsibus nimium confifi, fêcuricatislaqueo eircumucoiamur t Sed potius tOqnbsp;mus,nobis fub cruce triumphandum elfe,8c proinde ad hanc, cum maxime tutanbsp;t«r omnia, præparari debere.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
treuil af/uj
tegel benejleit-
I
tiigefinio «tatis anno AEgypti Dominus faélus t(t
Deinde oblèruandum venit, quodrex exortus elfe dicirur, qui lolepnurn nouerit. At fi hiftoriam excutiamus , vix quinquaginta annorum Ipatium inbsp;rum aceéftQ- lüfiphi mortcm , Sc tyrannidis huius initium, intercelsifle patebit.nbsp;-e-enim trieefirao setatis anno AEuvoti Dominus faélus eft. Secuti funt
-ocr page 43-«
5)
ÀPOStOlIClS MOMILÎÀ vt.
nni fertiles, amp; fecundo fterilitatis anno patrem lacobura ad fefë eiiocauit. ^rcfi quid tempons præparationi ad iter amp; ipfi itincri tribuamus, non vitra quadra-S'^l'iiiuinlofephi annum Ifraëlis in Aegyptum deicenfus excrahetur, Vixit ab eo tenl#nbsp;^^'^slofepJius annis adhuc feptuaginta, nam centciimo decimo demum anno ilium ob#nbsp;^i^milTe Mofesteftatur. Fueruntautfimin Aegypeô Ifraelica: annis ducentis amp;nbsp;àquibusflfeptuagintalofephi annosamp;oâuaginta quibus Mofes vixit, priuf-populutn educcrerfubtrahas,foli fexagintaanni reftabunt, qui inter lofèphi mornbsp;Mofis natiuitatenl intcrcurrunt* A quibus tarnen aufferendi erunt anni adnbsp;^inusdecem, quibus Amram in matrimonio (quod fernen te iam perfecutione demumnbsp;*®illocontraôium fuir) priusquamilli Mofes nafeeretur, vixit. Tribus enimannis
Mofen Aaroncm natum effe conftat, Sc cùm Mofes in fluuio reperiretur, eius fo-Maria eaætatefuic, vt cum regis filia colloqui, amp; non omnino inepta de feruando P'^'roconfiliafuggerercspofTet, Doecthorum confideratio, quàm .fluxa fit apudnbsp;Patentes amp; principes huiusfeculi beneficiorum memoria , quando lofcpbum Aegytt re-tara breuitem pore fecuti ignorant cuius confilijs amp; Aegyptus féru ata amp; regumnbsp;Poteftas in immenfum auâa fuerat. Ebri) enim fortuna facile in{olefcunt,amp; nefasellenbsp;^ucunt, vtfcalicui mortalium debitores elfecognofcant. Rcdè ergo amp; prudenternbsp;^iuidclamat; Noliteconfidereprincipibus, necfilijs hominum, in quibus non eftnbsp;blus.Pfal.Item) Spem habere in domino melius eft, quàm fidere principibus,nbsp;^bl.///. Simulverôadmoncmur,quàmnoxiafic regnisamp; rebup. veterutn aâo^nbsp;ruiiijlegum Scpriuilcgiorum ignorantiafineobliuio.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hanc enim crudelifiimæ ty-
fnnidis tandem hornbilis interitus caufamfuilTe hic locus difertè teftatur. Mc. '^orabilisergo eftPerfarum amp;.Medorum raos, quorum reges inanimalium leftioncnbsp;bc(|uenterverfatosfuifle,hiftorici docent. Quantum enim inde commodi enatumnbsp;bf) vnius Mardochæi hiftoria abundè monct. Vide Heft./.cap.
Tertio Tyrannorum arteSi quibus in alijs opprimendis vtuntuf, confidera ; Nec «niinabfolutapotentiavtividcturPharao,fed callidè, amp;miro dolo Ifraëhticum po-pulumcircumucnit, amp;in hoc eft, vt cùmpublicæ paciquàm maxime confulere, turnnbsp;æquitatisfummamrationemhaberevidcatur,quando gentem auita Itbertate exutamnbsp;tïQta iramanitate perfequitur.nbsp;nbsp;nbsp;Nam haud dubiè conqueftus eft, rem iniquam 8c ab-
brdam elfe, homines peregrinos immunitate gaudere, amp; ipfis Aegyptijs ellê liberio-Præterea periculum immincre oftendit, ne fi bellum ab exteris inferatur, hofti-^usconiunäi,Aegyptityrannidem affeâent. Atfiexitum rci confideres, omnium lt;:on(iliorum amp; argumentorum finis fuit auaritia ¦, quæ Aegyptios aliorum opprefsioncnbsp;^gratuitisfcriiitrjsditefceredocuit. Flincexcmplo carens tyrannis fccuta eft, cuius,nbsp;læuitiera ne infantibus quidem recens natis effugere licuit.nbsp;nbsp;nbsp;Adeo fibi quidùis licere
putant, qui iuris amp; æqui legesfemel violate aufi funt, 8c aliquera inde priuati commo-^iguftura perceperunt. Agnolcamus eiufmodi arecs , quo facilius agoitas cauere Poisimus. Intérim non dclpondearaus animos, quando plærumq; fit, vt tyranno-fum conatus Dei gloriam amp; virtutem illuftrent, quibusfacilimum eft genitumeon-^lbmcrtere,ficuti diuinusPfaltes admonet, Schoclocaeucniflepatet.
Cæterùm pergens in ccepta narratione Stephanus, Mofenproducit, quo nbsp;nbsp;cetfirtatut «
brtorc vcl vindice , 8c Legislatore, ludæi maxime gloriabantur. Docet autem S^exulMiM quoq; fîngulari Dei beneficio leruatum, 8c ad tam altum fundionis gra-'^»nbsp;'Urn euedum elfe , ncc habere , quo glorietur. Vnde ^uiuis facile eft con-quot;'¦It'dere,multô magis eos diuinægratiæ omnia debere,quos illius minifterio Deuslibe- *
) Sclegem accipere voluit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Sunt verôtriapotifiimum, quibusprobat, quod modo diximus*
Primo à temporis conditione argumentari pergens, illo ipfo tempbré rtatüm fu-ïedicit, quandomaxime feruebat tyrannis, 8cquando non alia rationc, quàm Occulta l^ci potentia 8cgratiajferuari poterar. Addit 8c aliud , quôd in recensnato infantenbsp;C iiijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non*
xTeiitferft
-ocr page 44-22 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HI5T0RIAE STEPHANI EX ACTIS
non obicuradiuinægratiæ indicia apparuerint, quæ certè ad nullum Mofis menw® referripoflunt.nbsp;nbsp;nbsp;Interim probe tenendum quôdeo tempore vindex amp;aflèrtorpopU'
li nalcitur, quo vixaliqualiberatîonis Ipesfupererat, amp;quandoipfum penclitariopof' tebat, quàm vllum futuræ magnânimitatis aut liberationisfpecimen edere poflêf. üol''nbsp;ira Deus præter omnera Ipem fuis adeflè, amp; ( vt Ilaias inquit ) opus fuum alieniimnbsp;re,, eiusq; quodammodo obliuifâquo maiori cum gloria illud poftea exequatur. B*nbsp;Lk(,9^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2g, Proprium cnim Deiopuséftjlaluarehomines: quod tum facit, quandofumy^'
lutclpesquoqî omnisintercidiflc videtur. Similequid in Chrifli natiuitate conng'f' Quando enim ludæi libertate amiflà »extero principi, eiq; Ethnico cenfum hue trib«'nbsp;turn exoluerccoguntur ,amp; viritim omnescenfenturàCyreniOjpromilTusille, Sctan'®nbsp;tempore expedatus orbislàluatornafcitur. Imo ex Dauidis familia nafeiturj ru®'nbsp;ex omni dignitate decidilfet Sc iam truncus aliquis putris amp; inutilis videri poflet,nbsp;olim Ifaias prædixerat, Ifa,//« Nemo igitur propter imminentes afflióHoncs denbsp;opc dclperet Scc^
Secundum argumentum , quo Mefes ex gratia feruatus efle docettir, F ¦ deducit, qui ilium contra régis ediólum tribus menfibus occulcatumnbsp;reu/fsmtMft fu« aluerunt. Id enim (Paulo tcfteamp; interprété Ebr.//.) fidei opus fuit gt;
Dei gratians amp; promifsiones refpicientes, ita confortati funt, vt régis fc opponerc auderent. At fidem animiq; conftantiam , Dei dona efle ,nbsp;eft , quàmvt multis demonftrari debeat. Ita tarnen parentum Mofis fidesnbsp;fiderari tlebct, vt, eius imitatione accenfi, impia tyrannoruin ediclanbsp;falua pietate obedire poteft, contemnere difeamus. In tahbus enim Petrinbsp;audiri debet, qui nos Deo potiusj quàm hominibus obedire oportere »nbsp;teftatur Aft, .
Tertio libcrationismodum amp; ordinem, quo Moles ferUatus eft, reccngt;^
Dei gratia amp;virtusroagisilluftretur. Nam expofitum fuftulit Pharaonis . .nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;AdhæcinaulaTyranni omni Aegyptiorutn
AmuloÇf tr- ~
cducaulc eum nbi in filium«
inftitutus, omnibus animi faculratibus, quæ rebus agendis necefl'anæiimt, inftrU^^j, mus euafit vide Exod. 2, cap, Quis veto hic humanis confilijs hue meritisnbsp;buat ? Quis non Dei gratiam fingularem agnofcat ? Eft autem racmorabflisnbsp;Dei potentia qua Tyrannorum conarus ridere amp;Iudere confueuit. In aula?nbsp;linuItio eius populi vindicem alit fouetq; Pharao, quern maxiinè oppreflura ^*^P^^Jlitnbsp;SicAchaboProphetasamp;Ecclefiam perfequente, in aula honore amp; autoritäre c-Abdias fidelißimus Prophetarum amp; purioris doftrinæpatronus.
. i-p'
Sic fub Romanis Iinperatoribus olim militârunt Chriftianorum amp; vera pugnatorcs j cum illi hanc extinftam vcllent. Et multa alia exempla extanbsp;rimos Chrifti hoftes Ecclefiæ falutem adiuuifledocent. Quis ergo illorum cou^nbsp;exhorre(car,quos diuinse potentia: amp;prouidentiæ freno gubernari nouit ? Siinnnbsp;obleruemus quod Mofem omni Aegyptiorum fapientia infticucuniEuille tradit-^^jß'e,nbsp;ergopijsgentilium quoq;librosamp; philolbphiam attingere, quod Paulumetiatnnbsp;illius fcripta Sc fermones teftantur, quibus Ethnicorum fententias aliquando foOnbsp;ptèneefinegratiainferuit.
Interim modus feruetur, negentilitia philofophia turgidis verbi Dei dercincipiant, neueiqj^hilofophorum Icriptisea admiremur, quæ clcftis ßp'nbsp;oraculis palam repugnant. Solct hoc Aftrologis amp; nimiuin anxijs caufarumnbsp;hum indagatoribuscontingere,quosinterim non puderfuam impietatemMom*' Jinbsp;pl%tueri. At huiuspotius modeftiam imitari debebant, qui eum in opificijnbsp;delcriptione amplißimam ha beret Aegyptiacam lapicntiam oftentandi occafiom*^nbsp;ra breuitateamp;fimplicicateomnia ea complcxuseft.quæiain feculis abquot matt)nbsp;corum amp; Philofophaftrorum curiofa ingenia inutilitcrfatigauerunt. Quia en) j,,nbsp;rumcaulasad vnum Deumrefert (quod paEimfcripturæfaciunt) facile viditji^^r^jp
-ocr page 45-'AP OST o LICÏS HOMILIA VIÏ.
53
*®5M!^ingenij oftentanonemjquæ Deutn aliqua fuægloriæ parte (poliat, amp; mundî gu-'¦nationein creatuiarum ftatis legibus fubijcit. Deteftabilis ergo eftillorum ftiib TOaniajqui aftrologiæ iudiciariae impietatem ad Abrahamumamp; Mofen,aurores,nbsp;'runt. Nospociusab vnius Dei nutu pendeamus , qui rum Abrahamum tuin
Ç ® gratia clegit, nobisq; filium fuum Saluatorecn amp; regem per hos pollicitus eft. 25, iÇuin oinnis poteftas data fit in clo amp; in terra, Debetur eidem Benedidio, honor,
8 °ria amp; poteftas in æternura Amen.
HOMILIA VIL
f ^erb illi impietum fuit quaâraginta ânnQrum tempus P^^ijt in cor eius i^t inuiferet fratres fuos, flios l/ra 'èl. Et *nbsp;cutn niidijfet quendam iniunriA ajfeHum 3 defendtt, vin-'nbsp;dîcauit eum, qut uffligehatur 3 cæ/o Ægyptio : Exiftima-'nbsp;autem intelligere fratres ßtos , qubd T)eus per manumnbsp;^pfius daret illii[alutem. iAt illi non inîellexerunt.nbsp;Etfiquenti die conj^eldu^ e^l idls litignntibui,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reduxit eos
tn concordiam , dicens: viri, vos eßis fratres 3 cur vos inquot; tiicem Uditis P (f^terum 3 ü 3 qw iniuriam faciebat proquot;nbsp;ximo 3 repulit eum, dicens : Qt^ teconfiituit pnncipemÇS^nbsp;Judicem ßiper nos P Nunquid me interficere tu vü, quemad-^oàumheriinterfecifli Ægyptium P Fugitautem^J^ofesnbsp;^d diHum hoc,nbsp;nbsp;fa^ut eti aduena in terra ^S^adian, vbi
gtnerauit filios duos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Vm jgt; i V V s StEPHANVS3 rETERis patrum hiftoriæ fiiu!namp; ordincm fecutus, in Mofis mcntioncmin-^cidiflêt,quoliberatore amp; Legislatorc ludxi quàm maxime gloriarinbsp;folcbant, illius hiftoriam fingulari diligentia traélat : partim quidem ,nbsp;quiaMclêshic,quôd Aegyptiacam liberationcm , Chrifti lefij ty-pumgcfsit,amp;eidemteftiraoniumtulit: partimverôvtleipfum con-ppti Mofis crimine libérer, cuius ilium aceufabant, eô quod contra templum amp; Le-cultus Ccremonias cfîet concionatus.
(I Vt verôinanem amp;vanam rerum externarum fiduciam illis penitus auferat, o-* j[i . ad hominis iuftificationem amp;ralutem adeo nihil conferre, vt nec iplè Mofesnbsp;habcat, quo coram Domino gîorictur, cum nulla humana ope , fed felius Deinbsp;tiî feruatus, amp; in tantum honoris faftigium eueâus fit. Vnde fequitur diuinænbsp;pj.æj!.ædfcribidebere,quicquid abillopoftca præclarè amp; bene geftum cft , Id verànbsp;^utilocoplenius iliuftratur,quo rccenfetjVt Mofes officimp, cuiilium Deus de-fii/'^''^^tObirecperit,amp; vtoblatumliberationis beneficium patres indignifsimè fa-*'tint, Mofenq; vindicem reicccrint, plusquam inhumaniter.
«
K.
'¦tra ^utcm à Mofis ætate Sc caulâ , quac ilium , vt popuK afftitäißimi Q^adragenarium enim faâumfuilfe dicit,priusquamnbsp;fe» ¦ l^crationis fpecimen exhiberet. Interea verô temporis in aula regis inter/*?'?«?nbsp;«proccres vitam ducens , non magnam populi fuirationem habuifle videtur. nbsp;Quod
-ocr page 46-HÏSTORIAE STEPHANI EX ACTIS
Q^od non obfcurè monet Stephanus, quando poft quadraginta demum gitationes animum ipfius fubijfle dicit, quæ ilium, vt fraties fuos inuiferet, jnbsp;runt. Quis verb eas fuggefsit ? Velnumfponteenafcipotuêrein eohoininCj^lnbsp;pueris inter aulæ delitias educatus, amp; Aegyptiacafapientia imburus fuerat ? Ne*!nbsp;quam.Diuinus ergo arcanus Spiritus Sandi hic motus fuit, qui Mofis quafi ßejnbsp;tisaures vellicauit, veterura proraifsionum meditationeaniraum illius experge^^nbsp;vt ei populo fefe adiungerecuperet,è cuius ftirpe promiftum humani generis wnbsp;remcnalciturutu cfleintclligebat. Confentit bis Paulus, qui Mofisfaétutnfideitf^^,nbsp;it, quam diuinæ gratiæ donum efts vniuerlâ feriptura docct. Ait enim : Perfide®*nbsp;fes iam grandis, renuit vocari filius filiæ Pharaonis potius eligens fimul malis afh^*nbsp;populo Dei, quàm teraporarijs peccaticommodisfrui, maiores arbitratus diuinaspnbsp;brumChrifti,quàmAegyptiorumthefauros.Ebre.zz.cap. Simulverôexhisluc^^j^nbsp;riuspatet, liberationis laudem omnem vniDeodeberi,qui Mofen non viribus ®*nbsp;înftruxit, lèd animum quoq; amp; voluntatem inferuit.
Ä-/7« diuinitae nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Interim ad noftram quoq; inftitutionem transferri debet,quod Mofts non
trxha»mr,nilquàm àDomino excitetur,fratrumfuorum curam fulcipit. Generalis hinc dow^. ixiHtfxcimM, coUigitur,eos, qui mundo amp;carnisftudijsadhucimmcrfihærent, amp; mundifip® ^^nbsp;reguntur, in ijs quæ ad Dei gloriam amp; falutem faciunt, nihil boni aut præclarinbsp;nifi diuini Spiritus motu trahantur,quando ex nobis ipfis ( ficuti Paulus nionct ) nof*nbsp;mus idonci ad cogitandum 2. Cor. Et Chriftus neminem, nifi qui à Pâtre tra®*nbsp;adfe venire docet loan.if. Quare Sponlà apud Solomonem non immeritô clamât: !nbsp;tnepoftte. Cant.j. Vnderurfiimlequitur, nullam meritilaudem noftris operibus^nbsp;»gt;vniusgratiæelfe, quicquid bene agiraus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
beau Deo obe- Simul vcro officij nos admonct Mofis exemplum, vt Deo nos cxcitanti amp; tra* dtrt decet, tiaccommodemus, amp; ilii nos obfequentes præbcamus» Ea enim diuinæ vocatJO^^-^nbsp;apud fideles vis eft, vt effectu carcre non pofsit . quando hoc ouibus fuis propriu®nbsp;dicitChriftus, quôd voeem fuam agnofeant, amp; auditam fcquantur. loan. JOnbsp;to ardorcamp; zelo ab ipfisfiericonfiicuit,vtomniafimulfaftidiant, amp;ccu noxianbsp;cxcrcmentaabijciant,quæcunq;ipfosin vocationefuaremorari pofluntz nec viçinbsp;illis quiçquamintolerabilevidetur, quodeum Dei vocatione coniundum clfcvidf)^^nbsp;vtrumq; in Mofis exemple cernitur. Nam mox, vt Domini voeem in animo fi®nbsp;quentem audit, omni moraabrupta, aulæ lautitias , regni Iplendorem, officioru®nbsp;blicorum dignitates, procerum amicitias, opes, otium, amp; quicquid cius generis®nbsp;lis habetur, procul reijcir. In horum vcrôlocum digit ærumnas inopiam, i®^nbsp;am, laborcs, amp; infinita pcricula, quibus populum Dei lùb immanißimis hoftibusnbsp;tidie vexari videbat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et quod Mofen feciflè dicimus, idem in Apoftolis cernit®*!
etfi non tantas opes reliquerint,non minori tarnen zelo amp; ftudio fuailla,quantulâ*:* deferuerunt. QuibusZachæus amp; infiniti alij adnumerari debent. Ad ¦nbsp;exempla fi noftrum torporem amp; Ibcordiam conferamus, quibus intolerabile *nbsp;quum videtur, quicquam propterChriftum vel amittercvel pati, non obfcurèp^t^ ?nbsp;quàm procul adhuc à Chriftiana perfeélione abfimus, Hæc enim abnegatio nbsp;quam à fuis diftipulis Chriftus exigit. Hæc fidei obedientia cft 3 quam vbiqi nbsp;amp; fine qua inutilis eft Chriftiani nominis profeßio.
Z-Ufratit Ae-ij/ptiacafatri ex£r4~
Cæterum obijciataîiquis.Fatemur equidem, quæ de Mofediiftafunt, o®*^ Ad credibiîe eft, patresfiiorum operum meritis hoc aflccutos eflë, vt hic illis aflertofnbsp;vindex à Domino daretur. Huic ergoobieôlioni prudenter occurrit Stcpbanus5nbsp;oftendit, patres ludæorum in liberatione ex Aegypto adeo nullam laudem amp;
mÂuiflè, vt potius digni fucrint, qui perpetuô feruirent, eo quod Mofen, amp; diu® oblatum Redemptionis beneficium , iniquis amp; indignis modis reiecerint. Et de®® nbsp;ftrationislocohiftoriam,quæExod.z.cap.habetur,recenfet: Vndcplurapctat,** .nbsp;breuiora videntur,quæLucasferibit. Finis vcro omnium eft,patres,amp;Deib®nbsp;cium, amp;Moien vindicem,fpreuifle, quarevniuerfiim Aegyptiaeæ liberationis 0^nbsp;tium ad folius Dei ggatiam referri debcat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Simul veto non oblcurè Stephanus
APOST. HOA1ILIA VIL
55quot;
^'^Wciiiptumciiïusaccufabatur, in iplbrum patresfetorquetjamp;illisipfis auitam impro-Jfäteni amp; ingratitudinetn exprobrat : non quidem conuitiandi libidine, fed vt often-tjipfospatruin veftigia probèfeélari, quando Chriltum ïiraili contiimacia reijciant,
Mofes olim obferuare Sc audiri lulTcrit.
Sed vt eaquæ noftræ infticutionifèruirepoiïunt, non omittamüs, primo omni- M^gißraint ^'^Müfes, amp; in hoc boni principis fiuemagiüratus officium, conliderari debet. Nonnbsp;Pudctilluni populi, Cuius paftor ik vindex aöco confiitutus erat. Ira populi,diuini-coinniifsi neminem pudere debet , quantacunq; coram mundo gloria excellât,nbsp;pimvtcontemptifsima fit plebeculamundi iudicio, in Dei ramen oculis pretiofifsimanbsp;''^l^vturqui illam languine filij lui redimeiedignatus elI.Deinde contra apertam vim amp;nbsp;'K^nnidern illos armata quoq; manu, nee fine vitæ periculo, tuetur. Decct lioc omnes
cnm laude in magillratu verfari volucrint. Ita enim principis officium.
Salomon defcribic : Liberabit pauperem clamantem , amp; affliétum, cui deeft adiu«.
Beneficus erit ili attritos amp; inopes, amp; animas pauperum feruabit.- Redimet ani-^seorumafccnoreamp;violentia, amp; preciofusericßnguisillorumin oculis fuis.Pfal./^.
Paulus magiftrarui in eum finem gladium diuinitus datum elle docet, vt improbo-'^^nipetu!antiamcüherceat,probosve.ó Sc bonos tueatur Rom.,?. Qu^re vehemen-'^ferrant, qui inani titulo amp; vano fplendoreturgidi, nulia populi cura tanguntur, fed ''luinalioruintyrannydi vexandum permittunt. Athæcpotifsimumin religionelo-habenc, quam in populo fuo conferuare debent principes, ncluperfticiofis homi-ni traditionihus à Deo abPirahanrtir, qui huic confècrati elïê debent, ideó regesnbsp;*^defiæ nutritios vocatIfaias, cuius tituh gloriain vtinara hodieagnofcerent, qui luænbsp;quot;'^ticommillùm populum immani Pontificum tyrannidi amp; impijs conciliorum dccretisnbsp;^'^ijcipatiuntur. Accedithis, quodfratnbus Concordiæautoreft, cuius ftudiumnbsp;quot;ïtr fuos ante omnia conferuare decct cos, qui refpub. fuas faluas elfe voluerint. Mul-'^uiïi enim regnorum amp; populorum exemplis illud Romani hiftorici diâum compro-pUraeft. Concordia paruærescrefcunt, dilcordia magnædilabuntur. Nee du-'^medinfelicem femper fore illorum exitum, qui dilsidijs mutuis fcinduntur, Quódnbsp;vero Mofis animum amp; morcscum ijs conferamus, qui hodie inter Chviftianos rerumnbsp;P'^tiuntur/mfelicem nofirifeculi ftatuin minus mirabimur.- quando ij pafsim regnant,nbsp;S^os amp; fui populi pudet , èc ilium vel fupina quadam ofcitantia negligunt ,nbsp;''dcxaâionibusimmodicis totum exhauriunt, ad hæc lires in illo fouent, deniqjin te-fufeeptis bellis, amp; minime necclfarii fanguinis cffufionc potifsimam laudtm fibinbsp;'æ'ducunt.
. Sirnul vero, quam gratiam tam pio officio apud îudæos Mofes inierit,videamus. P^lsimam hanc fuifle, Stephanus ait. Nam improbus illc, qui fratri iniuriam facerénbsp;*'*^f'dubitatat, fceleris confcientia efferatus, petulantiS Imguæ habenasin conuitia amp;nbsp;laxatjdicens : Qms teconftituitprincipemamp;Iudicerafupernos ? Nunquidnbsp;^^interficere tu vis, quemadmodum heri interfecifti Aegyptium ? Quibus verbis af-regn i accu fat eum, qui regni honores Scopes ipforum caufa reliquerat, Homici-.1 ficm, imo latrocinij reum agit Eum, qui cum fui capitis periculo populi falutem tuc-i*lludebat,nbsp;nbsp;nbsp;Etquamuis vnius duntaxat improbitas notetur, multorum tarnen fimi-
Tajiuli lngrit^ tiiudo neminem offewlat.
¦f^fiilTeanimoshinc patet, quod amp; huius petulantiam nemo cohercuit. Sc Pharaoni jyrannoMofisfacinuspaulópóftinnotuit, cuius nemo Aegyptius fpeàator fuerat.nbsp;^faèlitam ergo delatorem fuifl'coportet. Nec melioresfunt ,*cum ex Aegypto libe-f^^finfinicisfignis.Scprodigijs didicilfent,ilium ipfisàDeo vindicem Sc ducem datumnbsp;Q^oticsenimnonprovoto omniaipfisfuccedunt, toties Mofem proditionisnbsp;^perfidixaccufant. Eftautemhocmundiingenium,quihoc paâo fummos beWe-^^oresfuosremunerateconfueuit, EtquodM.ofiaccidit,hociplumDauidi , E-^^diiæ joficE, prophetis omnibus ,8c inter Ethnicos Milciadi, Phocioni, Camillo^Sci«nbsp;PQiiibus, Sc Infinitis alijs 3 cuenilfe legimus.
Quo-
-ocr page 48-* HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS
Qj^rum confideratio eutn vfuro habere debet, nemundi ingratitudinc ofFem-hnwri neceius caufa vocationem noftram amp; officium deferamus. Meminerimiispotiusnbsp;Deiferuosefle. Abilloigiturmercedemexpelt;äemus,quiremunerator eft liberaliisj'nbsp;mus. Cogitemus iam mine nobis in clo amplifsimam mercedem rcpofitamcfls,'nbsp;fuper multa olim conftiruendosfore, quihîcin paucis exiguis fideles fuerint. Vi *nbsp;Match, y, 25. cap.
chrifiiÇ^ Rf. Præterea redemptionis noftræ myftcria Mofis cxemplum compræhcndit, ingratitudinem, qua in Chriftum peccamus nobis exprobrat. Nam vtnbsp;reliâa Pharaonis aula amp; Aegypti opibus fratres inuifit amp; illorum caufain iufeepit : It*nbsp;TefusChriftuSjCÙm effet in gloria patris, propter nos humiliari amp;exinaniri, adeoqipt^nbsp;incarnationem frater fieri voluit,vt noftram caulam fiiffipere amp; tucripofl'et.Phil.^
Cta, i.
Rurfum vt Mofes cælo Aegyptio ïfraelitam vindicauit amp;c défendit; Ita Cliriftusk' fus cæfo amp; dcuiâo fatana nos in libertärem alseruit. Eft enim promiffum iIluiJ muli'nbsp;eris fernen, cuius merito ferpentis caput debebat conteri.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et vt Mofes charitatis amp;
concordiæ autor, fijaforq; inter fratresfuit; îta lefus Chriftiisijs, quosmorcisftiænie-ritoliberatos, fui corporis membra, amp;Dei filios, fecit, non alia quàm cbaritatis pti-cepta præfcribit, adeoq; hanc teflèram efTe vult, ex qua pro dilcipulis ipiîus agnolcipo^' fint Ioan.f/. Cærerum vt Mofi obmurmurarenon verin funtifraèlitæ;nbsp;riq; hominum Chrifti legibus indignifiimè iniquifiime obniurmurare non vereniur,nbsp;amp;paucos videreeft,quiipfumprincipem amp; vindicem fuum agnoffanr, cùm maxim*nbsp;hominum pars gloriam , quam folus meruit, vel in creaturas transférant, vel facrilegonbsp;aufufibi5pfis,amp;fubrumoperummeritis,vindicenr. Impudcnter ergo nimis ludsiJnbsp;ingraritudiniscrimen exprobramus, quimaiorimultoingraritudinein Dei fiiium lt;i('nbsp;linquimus.
r«z4 i»£r4tlt;,~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prodeft verô pnam, qua in ingratißimos homines animaduertitDeus, infpi^^'
ramt fc. Fugatur Moffs, Si. in Madian ab lethrone receptus, illius filiam vxorera dudt, qua liberos duos, cxilij folatium, fulcipir. Interim Vindice amp; Liberatorefuodefti*nbsp;tuunturllraelitæ, amp;quadragincaadhucannis tyrannidem fuftinent, qua iam prim®nbsp;libcrari poterant, aifi Mofen abs fefe repuliffent. Ita frequenter fieri foJetfYtnolit^nbsp;improbitas obftet, quo minus Deus pro fat ingenij bonitate nos iuuarepofsit. Similenbsp;huic eft, quod ad termines terrx Chanaan perduéli, fuo murmure merentur, veinnbsp;fer turn denuo reducantur, 8i quadiaginta annis omni malorum genere afßiäi coiru-anr. Num. 14. Immeritd igiturDei volunratem accu/anr, qui îpïi fibi malorum aurores efîè confiieuerunt.
Obferuenthoc,quific morbisconqueruntur, quosipfi ühi fua intemperantii accerfunt. Item,quiegedatem impatienterferunt,quam luxusimmodicusipfispep^nbsp;rie. Idem hoc in falutis caulà locum habet.
Quia enim iuftitiam Dei, quam is in fuo dilio nobis offerc, multi ampleâi gnantur ,amp;propriam luftitiam ftatucrcaudenc,meritó fit, vtnec fuam illani ianbsp;conipeâu condituere^j neeper Cbridum iudidcaii Sifaluari porsinc Rom. /ff.
Poftremôfuga Moûsconïiderandavenit, cuius exemplo admonemur, aliquando, vtfuga nobis confulamus, nosq; melioribus temporibus referuemas.nbsp;enim Cbridum quoq; non ièmel feciÛëSiApodoiispræcepiiîelcgimus Matth./fi. 1nbsp;verô diligenticura Sicireumipeélioneopuseft, nefiib ChridipræceptonoÛræpttfdb'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
nimitati, Siignauo tintori, praetextam quæramus , Si rurpi fuga datiooem, à Domin^ ' nobis commendatam, deferamus, Fugit Mofes, necaiicuiuspeccati accuiàtur, 1nbsp;ex indignifsima ilia, quam padûsed, repulfa,facilèintelligebat,nondum indare libéra'nbsp;tio^is tempus;nec deripoterat vt eos educeret,à quibus tanta improbitatereijciebaturgt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
At vbiilium vindicem à Deo datum agnofeere, SiDei vocationidefeaccommodare, 1 perunt, nullistyranniminisdèfecondernaripatitur, vtdenuô fugiat; necperßdixnonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(
tam effugidfet, di tunc dibi potius confulere, quàm Dei mandatis obedire, voluidfet. Ir^ 1 Chridus tuncfugiffedicitur,quandohoramfuamnondum indarenoucrar, Atvbi/^ *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
-ocr page 49-APOSTOL HOM. VUL
yctiit,mortem patienter amp; intrepidè adit. Hane ergo regulam fibi proponant,quicunqt in publico aliquo officio verfantiir,nec fibi licere potent cos deferere, quorum animosnbsp;it4affeélos vident, vtdiuinævocationiinfiftcrecupiant. C^od fi vero eo v((i;euadatnbsp;PopuliimprobitaSjVt ipfe prior officium detreéter, èc Antiftices fuos ( fiue ilH magiftra-'nsfiue verbi præconcs,fuerint ) officio fiio fîdcliterfungentes improbe rcijciat, nihilnbsp;'^i^flabit, quo minus illiiuxcaChrifti præceptum fuga fibi confulant, fcq; mclioribusnbsp;'^poribus amp; locis feferuent, Multum bic proderit fidei obedientia, Dei amp; proximinbsp;'^sritatc temperata. Êa enim faciet, ne priuatis affeóiibus exccati feducamur. Fa-
ÜeuSjVt ipfius gratix amp; Voluntatis memores, vocationem noftram finguli fedulotu-bono curfu ad felicitatis metam delati , in Ccelis viuamus cum lefu Chrifto '^mino noftro ; Cuidebetuf bcnediflios honors gloriagt;amp;poteftas, in æternum
UOMILïA VUL
Et expletü anrti^ quadraginta, efl idi in defèrta Nantis Sina Angelus Domini in fiammeo incendio ruhi. Mo*nbsp;fis autem iJt ^idit, admiratus efl ^iftonem^ Porro citm acce~nbsp;deret adconfiderandum^faSiaefi ad eum ^ox Domini \ Ego
Deus Patrum tuorum^ Deus AbrahamiiDeusJfaaci, Deusjacobi. P'remefacdtiS autem MofeSj non audebat at-Eendere, Dixit autem illi Dominus : Solui calceamentum pe-dum tumrm. Locus enim in quo fias terra SanSia cfigt; Vi-dens^idiajfiiSlionempöpulimeiin ÆgyptOi gemitumeo-Ttum audiuiinbsp;nbsp;nbsp;defcendi ad eos liberandos^ Et nunc ^ent,
^ittamte in Æ-gyptum,
VÔNiÀM îgt;irvs STEPH ANr$ AB AD^ uerfarijs fuisaccufatus erat, quod impia èc. blafphcma aduerfus Mo*nbsp;f-'n totumq; cultum Dei per Mofen traditum elfer locutus : Vniuer-film Mofisiiiftoriampaucisquidemp led fufficienti expofitione com-præhendit ; partim quidem,vt oftendat,fe de Mofe honorificè fendre :nbsp;Enjjj, paitim verb vteuincat, laiurem hominum non vllis Ceremonijs tri-Mofi quoq; nullofuo merito,fed mera Dei gratia, obrigerir, quic-umfuitamp;eximium. Omnium ergo principalis fcopus amp;finiseft,nbsp;cultus Leuitici fiducia auocet,amp;infolaDei gratia per Chriftumnbsp;'litisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et in hunefinem Mofis natales,educationem ,amp;primam cum Ifi-a-
PfîeE''^'^'^^^'^^^*°'^^C^pofuit,oftcndens fimul, quam indignos tanto liberatore fefe illofum patres, quando fumma iniquitateamp; ingratitudineipfumrepule-tjy,inter Madianitas exularc coaélus fit. Sequitur folennis vocatio Mofisinbsp;ß^las rellitutUs eft : in qua vt euidentiora fint diuinæ gri^iæ argumenta , fin-p 5 ordine confiderabimuS.
/. ¦
Tempat ¦ f'iii' ttOHff Moßit
^3$ 'CU)pus,quo Müles vocatus eft, notatur. Fuit autem quadragefimus exilij. odhuagefimum ætatis annum incidit. Simul verb locus 8énbsp; ænbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nam in deferto fuilTe dicitur vbi lethronis foceri fui ones pa-
eft.Exod./. At fi totum hunc quadraginta annoruin curfum confide-l'ssp?/!legalibus Ceremonijs Mofen Deo placuiffepatebir, quandoconftat, t3çjçu p®demum inftitutasfuilTe, amp;quia àconuerfationcfimul amp;repub. Ifraelis inter*nbsp;^^f'tt'dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deigratiam reftat, ad quam vocatio hæc
'bet, Interim non ofeitanter hobis Moles hîc confiderandus lR,qui vt primùm Dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ecclefia
-ocr page 50-58
HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS EcclefiirDei coniungi voluir, diutini exilijlaboresfenfit, amp; ex principe ouiuinnbsp;fadus cft. Hinc enim generalis doétrina colligi potell, qua admone!nur,quid omnes einbsp;os maneac, qui mundo reliélo Ecclefiæ Dei coniunguntur. Excipit hos varia afrliäii)nbsp;co quod mundus hic nee defedionem illam, nec vericatis lucem ferre poteft. Ec ficutinbsp;Moles Icthronem quidcmholpitemamp;foceruminuenic, apud ilium verononinaiorisnbsp;fit,quàmquod paltoritiomunerideftinaturilcaferèfierifolec, VC pij apud eos qiioq;nbsp;inglorij contempti viuant,qui illis hofpitiutn præbent, amp;ipforuin cauHæ egregie h'nbsp;uere videntur. Eft hxc omnium grauifsima tentatio,quæ incerdum animos magis vuhnbsp;neratjquàm quæ hoftes aperti contra nos crudeliter delignant. Ideo Chriftusmonet, nînbsp;temere nominis fui profefsionem fufeipiamus, fed vires prius exploreraus, num ipfi^J^nbsp;nomineffi ita necefsitasferat)cxilijænininas,egcliatcni,infaniiam, perfccutioncs,amp;»nbsp;quæalia funt eius generis,ferre poßimus. Luc.z^. Vbi verb ifta incidunt,Molls mode*nbsp;ftiamamp;conftantcmfidcmimitcmur Î quam varie tentatam fuilfe nem® dubitaucrit'nbsp;Vincit tarnen fide, quæ illum,vt Chrifti probrum,A egypti diuitijs,præferret, antean-'nbsp;pulerat.Eofdcm crgoamp; nos vincamus tentationum aflultus,nec pudeat nos crucis Cbr^nbsp;ftiquam iple prior propter nos ferre dignatus eft, Ita enim fiet, vt nec ilium noftnnbsp;dear,quando in gloria patris vcniec ad ludicandum viuos amp; mortuos.Mar..?.
^ngeliuDtmi-* lU 9tt4tMeJên
Secî ndo,quis Mofem vocaric,indicatStephanus,nimirum Angelus Domini,queu* ^ipfi in dsferto apparuille dicit. Atqui idem ille paulo poft dicit : Ego fum Deus Abrah^'nbsp;mi,Deus Ilaaci lacobi. Et rurfum is ipfe fuilïê dicetur,cuius operationc Hi virtute Mnbsp;fesin Aegypto prodigia amp; figna cdidit,quiq; populo per defertum viæ dux fuit :nbsp;Paulus Apoftolus lefum Chriftum promifliim human! generis Saluatorem fuiflenbsp;tur./.Corinth./ö. Hunc ergo Stephanus Angelum Domini voc3t,non quod nihil o*nbsp;diuinius aut exccllentius agnoucrit,fed Ifaiam imitatus elfe videtur, qui illum'olitnAnbsp;gelum raagni confilij nominauit: non quod Angelicam naturam afl'uinpferit (idnbsp;Paulus ad Ebr,cap.2. difercè negar^ fed quod à Deo Patre in mundum nufl'us,nbsp;illud amp; æternum Dei confilium de human! generis redemptione cxecutuselh 'r.nbsp;pirn nos eledos fuilfe Paulus docet,priufquam mundi fundamenta iaccrentur. Epnbsp;Èt Petrus ilium ab æterno prædeftinatum fuilfedicit,vt illius raeritonbsp;z.Pet./.Non autem temere fadum putabimus, quod is Mofi apparuiflb dicitur.nbsp;eniraconftatjChriftum non tunc demum, quando ex Maria homo natusnbsp;led ab æterno fuiflè,imô cum patribus olim egiflê, quæcunq; ad illorum falutein pnbsp;nebanc. Ecfi enim nondumincarnatusclfet, non potuit tamen diuina fuanbsp;potentia illis deelfc, ex quibus præfinito tempore hominem erat alfumpturus. 1nbsp;Abrahamo priorem elfe, amp; Abrahamo vifum fuilfe dicit. loan./. Et Daniel innbsp;cliiudicem, fimilem filie hominis vidit, qui vfq; ad proucdtim ætatenbsp;Dan./.cap. Adhæc.Chrifti Spiritu Prophetas olim animatos fuilfe 3 Sc futur?, pf^nbsp;Petrus ingenue fateturi.Pet.z. Magna igitur eft illorum temeritas, quinbsp;uerfum omnes abijciunt,amp; illorum libres nihil ad nos pertinere clamant, cùmnbsp;fti Spiritu donati fuerinr,amp; de eodem multifariam teftati fint. Vide loan./. yc-bonitatem potius agnofcamus,qui olim veteribus lèlè reuelare, amp; nobis fidei n°nbsp;tuftatem amp; certicudmem hoc pado cognolcendam proponere dignatus eft.
Porrô qua forma aut fpecic Chriftus Mofi apparucrit,Stephanus diligent^ Nam Angelum Domini, qui Chriftus erat,in rubo ardente Mofi apparuilfenbsp;enim hic vêtus Dei mos,vt vifibilialiqua fpeciecum hominibusolim egerit, 4^*nbsp;tiædiuinæmaieftatcgifuftinerenonpoteraUr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. c
Exempla lunt palsim obuia in Patriarcharum amp; Prophetarum hiftorijs.h ad attentionem,amp; vt in Dei admirationem rapiantur homines, qui alioqui fiip* -jemptu diuina omnia negligunt. Interim eas fpecies amp; formas ferè alfumpfit nbsp;præfentibus negotijs,temporibus amp; perlbnis,maxime conueniebant.
Quod amp; hoc loco fadum fuill'e videmus. Voluit enim per Rubuin^*^ populi fui,qui in AEgypto affligebatur, conditionem Mofi ob oculosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qu^d
bac illeimraani Pharaonis tyrannide fuccenfus, non autem confumebatur in eins medio Dei filius erat, qui ex illorum pofteritate conftitüto tempore hom
1
-ocr page 51-APOST o Lie I s HOMIiiA VIII.
debebat.Eadem verô eft omnibusfcculis EcclefiæChrifti conditio, in cuius confidera« tione nos frequenter vcrfarijvehementerprodeft. Eft hæc rubi inftar, imbellis nimi«nbsp;nimamp;infirtnusgrex.-ïèd quem non facile difsipes,eo quod perfidem in Chrifto capicenbsp;»rdifsimcconiungitur, Vr ergo rubis amp;fpinctis inter lèindiuuisccohærentibus ignemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fimul exurant ; Ita Ecclefiæ perlccutionum faces mundus hie
wbijcit,amp; vno incendio totam fimul vaftarc conatur. Et ignem hunc fulcitariChriftus permittit : quia fiiorum fidem hoc pado probari, amp; carnis ingenium coherceri, ncceflenbsp;tft-Idem tarnen Ecclefiam fuara in vniuerfum confumi non paticur, in cuius medio ver-«ifolet, Ipfius enim vox eft .-Non rclinquam vos orphaqos. Ego vobifeum fum vlq;nbsp;n confumrnationcm feeuli, loan.z^/.March.aj, Pertinent hue quæcunq; ab ipfa mun-' origine pro Ecclefiæ fiiædefcnfione Deus egic. Primus illi faces fubiecit Cain , quinbsp;^ctAbelumfratremfuftuleritjfidem ramen illiustollere non potuit, amp; multo minusnbsp;Iwtejquo minus in Setho nouum fuæ Ecclefiæ feminarium Deus excita rót. Nee idnbsp;poitea potuerunt Nephilim, qui diluuium proximo prsêccflèrunt, quin illis male per-®'ritibus, Ecclefiæ fiiæ rcliquias Deus arcæ beneficia mirificè feruauit. Ar fit item læ-P'nutnero Indicium tempore rubus hie,led præfenti Dei auxilio femper conferuätus eft,nbsp;, f ^inBabylonCjVnde tarnen reduxiramp;liberauit Dominus, Arfit poft reditum èBa-y One non femel,amp; tandem Antiocho régnante,iam exitio proxima videri poterat Ec-excitàuir,qui amp;cultum luum repurgarunt,amp;populum'nbsp;j^'oertatem afleruerunt. ArfitpoftChriftum natum totisfere trecentis annis vfq; adnbsp;öiiConftantini tempora. Nunquarh tarnen illi Deus defuit, qui vt olim Danielisnbsp;medijs ardoribus tueri poteft.Ardet hodie,amp;pafsim funt,qui funeftas faces fub-üc' pot^milsimos Monarchas Ecclefiæ odio inflamment. Nunquam tarnen pro-pt illi quantum volunr fed Dei vindicis iram fenrient, in cuius oculis fuorum morsnbsp;ifinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuorum fanguinem inultum non feret. Pfal.),lt;J. Imo dum Ecclefiæ
iiubijciunttyranniperfecutoreSjipfi lignorum inftar ab ignediuini iudicij confu-perfecutionum ardoribus Ecclefia, catini inftar, in hisfimili-^I'entur Zach.12. 13. cap.
Sedipfam vocationem videamus,qua officio, quod anteannos quadraginta exe- j I4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reftituitur, Conftat hæc fuis partibus, quarum confiderario vtilifii-
'Inic ' ^oim feipfum declarat Dominus,ne de vocacionis fuse certitudine Mofes 'îüam dubitet. Nam rubi ardentislpedaculoobftupefadodicit; Ego fum Deusnbsp;Voluit verb ex multisti«nbsp;Pto ^.'^^^potifsimum vfurpare Dominus, vt Mofifduscum Abrahamo initium, amp;nbsp;neepa-Pa(f prolliftionum aut fderis fui oblitum efte, licetpopulum hucusqueaffliginbsp;ci(j ^^ exemplo admonemur,in aduerfis ad Dei promifsiones ante omnia refpi-'(Tçnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deus nec obliuifei poteft, neefidei fijæ deefte. Imo tarn infallibilem
ta^^''fgt;ftmsdiuinarum promifsionum Veritatem,vtDeus ne mortuos quidemdefe* 'fei-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tutelam fuam fulcepir. Eft enim mortis fimul amp; vitæ Dominus.Quare
^iig nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;æots nos à diledtione Dei feparare poterit. Rom./, cap. Nam fiue viuamus
tffç '^°tumur,Domini fumus.Et hue facit,quod hie Abraham», Ifaaci amp; lacobi Dcum defundi erant,cùm hæc Deus loqueretur. Ecnbsp;oadem ratione Lazarum Si mortuumamp;fepultum, amicum fuum vocaredi-^^°an.)). Qim cumprimis pertinet,quod idem ex hoc loco^eneralem dodrinamnbsp;^'^01 mortuorum refurrcdionem amp;vitæ cleftis certitudinem,contra Sadducæ-^®^*I13tiones,aflerit.Matt.a2. Vcrfemur igitur in huius tituli meditationc, quotiesnbsp;tnetus nobis obuerfatur,amp; Omni folicitudinc nos ftatimliberarifcntiemus. nbsp;^is K Voeterunï cum Mofes tam rubi ardentis fjaedaculo, qüàm fubita Dei voce terri-Subijcit enim Domi-Locus cnim in quo ftas,terra fanda eft. Itanbsp;prælèntiam, amp; quôd illamlegispromulgationi deftinaffer, nbsp;autem huius præcepti raentioncm fecit Stephanus. Sic ^im ludæos admos *
«
's
®luit, quid tum olim ab ipfo Mofe Deus requifierir, amp; quilt;ndem à nobis hodic D ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;requirat ;
-ocr page 52-40
HI5TÖRIAE STEPHANI EX ACTIS
requirac : nempe non templum,non legalem cultum,non frigidas Ceremonias fiü« corumtaurorumuefanguinemîfed vï animos nofiros pecuinisafFedlibus(quiperc^,^nbsp;os figurantur)liberernus,amp; ipfi fincera fide,amp; animorum integritate,tûti vniaæur.nbsp;enim veriisilieDei eultuseftjquem alibi in fpirituSc veritate canfifiere Chriftusnbsp;tur.Ioan../.Et hue eiuldem præceptum depedibusabluendis pertinet,cuiu$niiiltonbsp;ior,quàmomnium externorum,ratio,à nobis haberi debet. Ioan. / . Paßim qnoq»nbsp;Ièruariconuenit,ctim Deum nobis vbiq; locorum præfentem efle , Icripturxornn^^nbsp;ftentur,amp; exemplaquotidiana abundè probent,
Dttu^idet af- Poftremomentem Sc vóluntatemfuam 1 fitStonet fua. quit)afflilt;fiionem populi mei in-Aegypto, amp;gemitum corura ;
ZrrfM|ib
¦rZo-' reuelat Mofi Dominus; Videos vWHnbsp;v|uti^ciimvtiuuçiii pupiuii uici m ricyj'piu, ut j^ciiiiLuni cunuu audiuij amp; dcTcCfldl 3nbsp;hberando$,amp;c. Q^æ verba infti.tuto Stephaniproprijfsimèferuiuat. Docent cniin'O^j,^nbsp;raelitis nullum.fuufemeritum, propter quod liberaridebuerint, nee quiequamnbsp;rcfpexiire Dominum præter afflidi:iones,quibus miferrimè vexabantur. Vnde feq***nbsp;totura liberationis beneficium ad Dei meram gratiam pertinerc. Simul verô do^^nbsp;Deum fuos nequaquam negligerCjUcet interduin difsimulet. Videt illorum lachr/nbsp;quas coram ipfo in lagenulam cplligi Dauid teftatur Pfal.jtT. Audit non modonbsp;illorum,verum etiam geinitus,eó quôd renes amp; corda ferutatur,
Et paßim occurrunt hiftorias legentibus exempla,quibus id probari pofcH-uiat ergo hoc nobis ad confolationem, quando ab hominibus perfidis amp; immifibus ferimur. Seruiatitcminftitutioni ,neeos temere affligamus, quos Deo ta cur^nbsp;confiât. Pertinet hûc,quod Ex0d.a2.de Viduis pupillis, amp; peregrinisadipfuinnbsp;tibus habetur. Et quod Zachar.a.cap.dicitur.-Qui vos tangitjtangitpupilûmocuinbsp;Præcipua verb nobis cura fit, vt huic Deo nos totos confccremus,qui comnujninbsp;generis afflidtione perfpedèa, nobis affèrtorem Si. Vindicem dédit filiurn fuilffl) 'nbsp;Chriftum ; Cui debetur benedi0Ho,lionor,gloria Si poteftas in æternum Awco*
H o M I L I A IX.
Hunc Mo[ên^qaem negAasrant^ dicentes : tuitprinci^em ^Judicem ? Hunc, inquiim^ Deti4nbsp;Redemptorem mißt inmanu Angelin qui illi app^^^^^nbsp;rubo, Htc eduxit eos, edens prodigia ^fign^i innbsp;in mari ruhro, in deferto annù quadraginta-fis^qui dixitfilijsjßaeh Prophet am vobis ßifittabitnbsp;Deut vefleri exfratribut ^eßrüßeut me : Jpßm auditfgt;nbsp;ßnbsp;TSI Dirrs ST E PH ÂNrS NON ldinbsp;fidei Si falutis rationem tradiderit, quàm quæproroilsi Saluato''^,jit'nbsp;Chrifti,merito nititur, cui Moles amp;Propheræ teftimoniunit^l^^^Jifnbsp;eufaturtarnen,quod fidem doccatnou3m,atq; erroneanijiniojlnbsp;Mofem amp; patres contumeliofus,fidem ab illis traditam amp;nbsp;abolejeconetur. Eadem ergo fuit illiusfeculi ratio ,
quando qui ab Apoftolis traditam , amp; martyrum fanguinc obfignatam,fidcni) tur,pafiim audiunt,quod veteres cultus euertantjdiuos violent amp; prifeos patrf^nbsp;miniosè damnent. Qiid verb hic nobis agendum fit, Stephani exemplonbsp;pajruin fide diligenteramp; prolixè diirerit,imprimis verôMofis hiftoriam ex ordin®nbsp;lètjVt ca commenioratione partim oftendat,iè de illo magnifiée Iêntire,p3rti«inbsp;catjfê veterispatrû religionis hoftem minime efle,quamuis eos ritusiam abrogao fiCfnbsp;tloceatjfine quib. ipfi olim Deo feruierinr,imô fine quibus Mofes quoq; Deop*^^(,j(iô^nbsp;amp;in ramfublime honoris faftigium fiteuedlus.Itahodie quoqjedocendifuntiffP^.jfJ^nbsp; res,quæ olim Martyru fidesamp;doä:rin3fuerit,amp; illi fine iftisferuati fint,dequib.h° '0^nbsp;U cum animoru exÂerbationecontenditur. Cæterura poftquam Stephanus nafl
-ocr page 53-APOST. HOMILIA fx,
([uam vfq; ad foîcnnem Mofis vocationem deduxitjounc tandem Iiberiori curfu amp; ple-H'svelis,quodaiunt,in illius laudes digreditur.amp; primo teftatijr, fein Mole omnia ea ägnof«re,quse in ilium Deus contulcrit: Deinde fuam de Chrifto doftrinam ipfiusnbsp;Mofis teftimonio probat, cuius non eam fententiam fuifle docet,vt in lege amp; Ceremo-'ysperfetraditislfraelitæacquielcantjlèd vtin Prophctamiliumeximiumrelpiciant,
olim Deus miirurusfit5amp; cuius typum iplemodofuftineat.Eftautem infignis hic ocus,quo doc{mur,ita nobis de lànélorum virtutibus amp; minifterio magnificè fcntien-atqjoquendum cflc,vt interim Gbrifto lefu fuus honor faluus mancat, qui lolus iqnbsp;®*quot;nibus ijs emineredebet,quæ ad Dei cultum amp; falutis noftræ rationem faciünt.
PrimoautemàMofisofficioexorditurjquonihilcxcellenriusdici velcogitatipo-. ^^fat. Nam ilium à Deo Ifraeliticægcnti principem fimul amp; Redemptorem datum fuif- ^efr^Redem.nbsp;151t. lllud vero ficproponit,Yt fimul patrumingratitudinem, quailliMolem indi-//er/j'r-jfZw,nbsp;5'gt;sitnereiecerunt, illis denuo exprobrerjSccontempt! Mofis crimen in illorum maio-f^Squibus ipficum primisgloriabantur,rctorquear. Aitcnim gt;HuncMolem,quem ne-Suerancjdicentes;Quis te conftituit.principem Siiudicem : Hunc,inquam,Deus prin-jpein 8t Redemptorem populi Dei Mofem agnofciqvnum hoc fufficientis excufationisnbsp;tannbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra aduerfariosjqui ilium in Mofem impia quicdam dixiffe quirita-
8^ ¦ ^obis autem hic ante omnia oblcruandum venir,quod eum fui populi principem ^(^'*t'dicem conllituitDeus,qui iam Aegyptijs exofus,amp; ab Ifraelitisfratribus fuisnbsp;yongo tempore exulauerat. Qnq exeraplo admonemur tarn de noftris quam alio-te c °?^f°53^^9uaquam lecundum mundi ftntentiam iudicandum eile : cum frequensnbsp;foleatjvt Deo acceptifsimi fint,quos mundus nimis contemptim faftidit Si abo-lunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propriushicDei mos eft, vthumilia eligat,amp;per illa mundi fallum con
çu r^^*-PPäLz//.lcgimus. Deys d igit tenuem ex puluere 8c pauperem eftcrcore abf '^^^^Q^^oceteum cum principibus,cumprincipibus,inquam,populi fui. Cui nonnbsp;eft,quod Dina virgo canit; Detraxit potentes de fedibuSjSc cuexit humiles.Luc.
^'^tnpla huius rei non modo in Mole, verum etiam multis alijs habentur. Ita Saulem iiîinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fecitjSc Dauidem ex caüla exrraótüm jegali folio impofuit, Quo et-
Apoftolis faäum eft, referri poterat : qui cum pifcatores maxima ex parte poR mundo authoritatis clfent, eo vlq; cuelt;äi funt, vt totius orbis viiäores dicinbsp;bj ^bquem verbiprædicationeintra paucos annos Chrifto fubiugauerunt. Debentnbsp;qui ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peterc,qui abiedfi amp;i inglorij habentur. Simul vero huius memores
humilitatem feiäari ftudeanr,nccxaltatio
*otnon inquit)ruinam præcedcre videatur. Prouerbjtf'. Cap,
*ui , ^qua ratione Mofes populi Dei Redemptor dicatur,videndum eft, Nec^' cffe? ¦^^quot;^^bigidebetjquafipriuata amp; propria autoritatefiuepotentia quicquamnbsp;piinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obfcurè Stephanus teftetur, illum.in manu Ange!i,qui ipfi in rubo ap-
^iui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;milfum eile,id eft,lefu Ghrifti (quem Angelum ilium fuilfepro-
tC(J. demonftrauimus)aufpicijs amp;imperioomniaea obiuilfe, quæadpopuli rij Pqmnem pertinebant. Mofem ergo miniftrum fuilfe,amp; omnem redemptionis glo-dçb Chrifto deberi confiât. Qim fenlu omneslcripturæ loci exponi amp;accipinbsp;proprium eft, hominibus tribuitur.Id enim non alia,quàmnbsp;quodexDei mandatoobeunt: Ita ininiftriEcclcfias plantare , amp;nbsp;retinere dicuntur: nonnbsp;iliijf i/^bipforumarbitrio 8c poteftate dcpendeantt fcdquödillorum minifterioinnbsp;Vcrf, conficiendis Deus vti dienatur, qui etiam fine his pro luo arbitrio res omnesnbsp;'^'^gubernare poteft.
«
's
'^®f^''um,quia Mofem populi Del principem 8cRedemptorem falt;ftum fuifle jr, boc fuo officio funécus fit,docet : Hic eduxit eos, edens prodlgia Si figna in R^em-tubro.amp; in delcrto annis quadraginta. Non ergo nudumnbsp;iugg.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in Mofe agnofeit Stephanus,fed ilium luo officio fideliter funftum efte,''
dipL ^fätetur.Et ne quid reticere videatur,quod ad illius gloriam facere poterat,pro- '^quoqgt;amp;fignorummeminit,quædiuinavirtute per ilium édita fuerunt.
D iij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Diftin-
42
mST!Q-^ïA-E, stepkani ex acti$ Diftinguunturbæc tribus ordinibus, amp;in fcriptis Mofis diligentms
tur. Primus v3rdo ea habetjquæin Aegypco contigerunr. Inter quæ primus locus ijs poteft,quibus fuæ vocation] fidem facere dcbuit, quale fuit virgæ in lerpentem con^^^^nbsp;fio,qui Magorum virgasjncantationum præftigijs transformatas y dcuorauit.nbsp;funt inox plagæ prodigioße amp; borribiles, quibus Pharaonem Sc Acgyptios Deusui''*^nbsp;ficè cxercuit. Nam omnes Aegypti aquæ in lànguinem conuerfæjnon modo vfui'*^nbsp;tiles fiunt, vcrùmetianj cruentam tyrannidem Sc infanticidîa Aegyptijs cxprobff®^nbsp;Immittunturmox ranç,quæ non agris modo vcrumetiam domibus oberrantes,æonbsp;coaxationcfcelerisconicientiam exagitant. Haspediculi cxcipiunt, eô his molelnonbsp;quod ipfiscorporibusfdo crueiatu inhærerent. Acccduntmox variainleéloruingnbsp;nera, quæ magniscxaminibus improbe turn homines tum pecora moleftant*nbsp;Et quia hæc Icuiora videri poteranr,grauioribus petuntur. Horribilis cnicnnbsp;contagiosa lues armentaamp;gregesdepopulatur. Enalcuntur in hominum corpofnbsp;fda viccra, amp; horribili tabe membra dcpalcenslcabies^Grandineprodigiolaanin P »nbsp;tota obruitur. Et quod à grandine intaétum manfitjvel poft hanc è terra cnatunifgt;*|nbsp;locuftis agros longe lateque vaftantibus y deuoratur. Et quia feientesnbsp;tes in cca Dei ignorantia perfeuerant, tcrrificas amp; palpabiles tenebrasnbsp;Deus.
Tandem verô per Angclum vaftatorem omnium primogenitorum cædibus nulla domus funefti luâus expersfuerit,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i,.
5%
Quorum omnium confideratio docet, quàm facile Deo fit potcntjfiimos Ty nos cohcrcerclSc vincere. Eft enim reuera Dominus exercituum, qui tàmnbsp;nis, quàm dæmonibus,adeoq; omnibus in vniuerfumcrcaturis, contra hoftesnbsp;confueuit. Nec vllum antînaltam vile amp; imbelle habetur, quod non hominibusc'nbsp;ciandisamp;enecandisfufficiat, fi illudarmarevelicDeus. Huius iudiciofit, quodf^nbsp;infedatur Pharao, amp; pcdiculorum infedorum^; examinibus excruciatur,qui paunbsp;tè DeumEbræorum fuperbèrciecerat. Ita per mures impium fuinomiais coUnbsp;ptum inter Palæftinos vltuseftj cum illi arcam, quæfuæpræfcntiæfacramentuni^ inbsp;in fuam poteftatem redegiflènt. Et Antiochum,SylIam, Herodem, Si infiniws^'*'j/nbsp;pediculis amp; vermibus,ex propria ipforum carne enatisjdepaftos fiiiflb Hnbsp;liemur ergo in conljpedu Dominijnec infani rerum temporarium fiducia nosdem^nbsp;ripatiamur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
itiracularum tn»rù rubrtt
Secundus miraculorumjquæ perMofem édita fiint,ordo, quæ in marirui* ciderunt,continet.Cûmenim Ifraelitæ Aegyptiorum curribusamp;equitatu inclid'^^i,-vel hoftili enlèjvel maris vorticibus,pereundum efte putarent. fubito mare ex D®'nbsp;dato Mofis virga percuflum,latèdidudura inftar murorum duorum vrrinq;c*^? ijpJnbsp;amp; ventus vehementiori flatufpiranscnofi vadi voragines exiccauit, rrficcusl»nbsp;per medium mare tranfitus daretur : quos cura hoftili animo Aegypd infedaren^'^'^i^panbsp;pente corruentibus vtrinq; aquaru cumulis oppreßi amp;a bfbrpti funt.Quo miracu* pnbsp;obfcurc|docuit DeuSjquod fuos per ca quoq; iuuarc amp; faluare pofsit, quæ ipfis |ii»nbsp;mis noxia amp; aduerlà videntur, amp; per quæuis obftacula eflfugij viam aperire ijs,qp ' jnnbsp;vocationeambulant. Rurlum verô idem hoftes fuos ijs rebus punireamp; vlcilcinbsp;quibus illi non poftremam falutis fuæ fpem collocant : imô eofdem cxcæcarc amp; rnbsp;vertigiuis impellcre poteft, vt Ipontè ruant in exitium,amp; ne oculis quidem expci'nbsp;ticula déclinent. Nam Aegyptios rubrura mare firmilsimi propugnaculi loco lnbsp;conftat, amp; in hoc Ifraelitæ omnes fimul cum vxoribus amp; liberis peritun videban^nbsp;verô rem omnem diuina prouidentia adminiftrat,vt hi quidem corporibusfiæulnbsp;bus fuis Gluis tranfeant, illi verô fubmergantur:amp; quidem Ipontè in profundunbsp;ris vadum,inter vtrinq; credos aquarum cumulos, defeendant, cum Dei vltricejn^nbsp;Aim iam toties elfent experti. Vnde dilcimus nee vllis aduerfis nos à fide deijei,nbsp;externis fiduciam aut fpem aliquam collocate deberc, quando rerura vices W*nbsp;immutat Dominus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Lt Mot nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- Tertio ordineeacomprehenditStephanuSjquæ in defertofada funt, vbt;
coturnices caftris j^j^iti èdurispetris Yiuqfum fontimn venas Mofes aperuit; vbipijsprccibusabAff^^fjji?
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4
-ocr page 55-APO^TOLICIJ HOMItîA IX ET 3t. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4*5
vbiBalaam!præftigiamirificèelufit Dominus, vbî pro- ¦Exod.^'s.
Ou nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vbi illorum vertes per annos :^«*»»»»'«»
n? ^^gi'tanecvfuattrit£efunt, nec vetuftarecomputruerunt. Taccoinfinitaalia lüæaki-f X* r J T ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; -11 r 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
in 'P°^'^eûiljgcntiuscommemorantur. Atcum omnia illa Stephanus tam ^g^nuèagnofcat, tamq; magnifiée pra^dicet, abunde fatis demonftrauit, fibi haudnbsp;gsrcniiniuriamfieri,dumcontempt! Mofisaceufatur. Quia tarnen Ifraëlitasà
U ^dChriftümremittit,nonobfcurèdocet, figna hæc omnia ad confirmandam t doârinam feruiuifie, nec eô debere detorqueri, vt illi inhxrendum elfe pucent*--f, '¦^^futantur hoc loco , qui fignis perDiuos olim editis abutuntur, dum fuperftitio-liloruin inuocationcm amp; cultum per illa probant, quæ docèrinæ potius ipforum tc-'^onium tulerunt,qua ad vnum Chriftüm relegamur.
flh ^QliP^iâm.vero non igiiorabat, aduerlàrios hoc potifsimum argumento niti, ill J ^¦^'s^galibus ad Chriftumamp;fideminhuncfiia doélrina auditor« relegarec,nbsp;^absfenoninMofîscontemptum,lediuxta illius cxcmplum amp; mandatum, fierinbsp;Nam hic iplè Mofes eft (inquit) qui dixit filijsifraclis : Prophetam vobisnbsp;'¦'fabitDominus Deusvefterexfratribusveftris ficut me. ipfumaudite. Vndenbsp;11J 9'^ *pfi Mofi cum animum fuifle, vt in ceremonijs per ipfiim traditis hærercntnbsp;'^æbPcdalium Prophetam promififle,cuiusdi(3:isomnesatrendcrc debcant, nificor-¦Jhus fîiiîixi aoimabus interirc velint,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ert is Chriftus , quem Prophetarum 0-
^^'ümprincipemefle , amp; cuius Spiritu reliques omnes animates fuilTc, feriptura do-^Pet.z.amp;c. Siraulvcrô contempt! iMofis crimen in illos rétorquer, dum Chri-lefum ab illis rcijci oftendit, quem tanta autoritäre tamq; feriô Mofes commenda-¦ Nos difeamus, Dei Partis voluntatera efle, vt Chriftüm audiamus, eiq; fubijcia# vera fidei odedientia, amp; in illo làlutcm confequamur : Cui debetur Benedidio,nbsp;'^^or,gloria pQjgQgj ijj ^men.
ifQMILIA X.
Hic ell, qm fuit in Eccleßa in deßrto cum Angelo qui quehatur ei in monte Sina,nbsp;nbsp;nbsp;cum fatribuf noftris, qui fufee^
pîtfrmonem^iuumj^tdaretnobt^. Cuinolueruntohedire.^ patres nofiri, fed repulerunt,nbsp;nbsp;nbsp;auerßfunt corde fuo in Ægy-
ptum , dicentes Aaroni î Fac nobis Deos, qui nos pro-' cedant.nbsp;nbsp;nbsp;dSPamhuic^^^Mtoßi qui eduxit nos de terra Ægypti,
nefeimus quid acciderit. nbsp;nbsp;Et ^itulumfecerunt in diebus iUis,
ohtuierunthofliamidoloiÇf Utatifant fuper operibus ma-nuumfuarumj.
^ONIÂM IrDAËI OMNEM SÂLrTIS fiiæ fiduciam in externis ceremonijs repofitam habebant, feq; prifeo-futnpatrum fidemtcnercgloriabantur:omncseos, ^quifalutem in v-no Chrifto quærerc docebant, lummæ impietatis tum in Deum ipfum,nbsp;tuui in Molem patres acculàre confiieucrawt.nbsp;nbsp;nbsp;Id ipfum ergo Ste
phanus quoq;, vt fuprà vidimus, expertus eft : qui vt fe facilius pur-
ftç . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;k|Uvt|5j V t iupi 4 VImILxJUjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;kU^ vlL » kJLH Vt *C iUUllIua ^ui.
a*iain Mofis laudes djgreditur, quem magnifiée prædicat, exponens dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;illorum patribus habitus fit. Finis veto omnium eft,vt crirten,
ill ¦ f *'f®tabatur,cum in illorum patres, quibus mirificè gloriari folebant, tum m *gt;iünbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fimili peruicacia Chriftüm reijciebant jCui Mofem teftimo-
Icd' ofteodir. Simul vero inde colligitur , patribus nullofuo merito, gratia fàlutem contigiffè , nec aliunde hanc iplbs Iperarc debere.nbsp;rnpræfentis quoq; loci finis Sclcopuseft, quo primum quidena legis promulgatio-*nbsp;^»ciiiusminifterfuit Mofesjcommcniorat;
44
HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS
Inde verôimmaneniaiorunifacinus,quoin Mofèrn amp; Legem Dei peccauerînt, ponit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Ttr Mefim iex äxta.
Atqui dcLegis promulgationeloquens, duo alia præraîttir, quir MofihauuV'U garem autoritatem Gonciliarepoterant.
Primo ilium in deferto cum patribus in Ecclefia Dci verßtum fuifle dick. Coi^ præhendit bis quadraginta annorum fpacium , quo Ifraeliticam gentem tantanbsp;paticntiafuftinuitjVtnemo ex omnium feculorum hiftorijs inveniatur, qui cum 1nbsp;conferri pofsit. Eft hoc fingularis fidei argumentum, quæ nec periculorum terrO'nbsp;ribus, nec continuis laborum vicibus, nec populi ingratitudinc, fuperari potuit 5 Q*nbsp;à Domino mandatam prouinciam ftrenuètueretur. Alterumeft,quôd cum Ang^nbsp;ilium collocutum fuifft ait, qui amp; antea ipfi apparuerat,amp; poftea ipfî famili^ritcrnbsp;ucriâtuscft) quando ilium Deiiriterpretem apudpopulum conftituit. Exod.nbsp;Angelum verô hune Chriftum fuiflîèfiipra ex Paulo docuimus. Quarenbsp;Mofis dignitas indicatur, qua is omhes omnium feculorum Prophetasloiigè rupet^**nbsp;IiaenimDeum dixifîelegimus? Si fuéritPropheta Domini inter vos, per vifions*nbsp;apparebo J Scpeffomnium loquar ei.nbsp;nbsp;nbsp;Atnonfîc fèrüomco Mofi, qui in tota do
mea fidelis eft. Ore ad os loquar ci, amp;c. Num. Z2. Hæc itaq; în riam reuöcat Stephanus J vtintelligant, quanta olim apud patres meritô efledebuf^.^nbsp;amp; nunc apud ipfos elfe debeatj Mofis fîraulamp;oraculorura^quæ per hunc Deus tf* nbsp;dit J autoritas, Et in eum fincm fubijcitHic fiifcepit fermonem viuutn, vt darçinbsp;bis, Nec temerè legem viuum fermonem vocac, Ita enim fefc â contempts leg'^nbsp;mineliberat huius effedum vno verbo comprshendit, Vere enim IcxfernOnbsp;uusjveletiam viuificUsdiciturlicet aJicubi Paulus illam potentiam peccati, amp;nbsp;minifterium vocet.Cor. jy, 2. Cor.^. Nam fànctè viuendi regulam præfcrib^nbsp;vitam omnibus, qui hanc obferüant, pollicctur. Leuit : ig. Deinde ad jjjsnbsp;ducit, in quo vniuerlà falutis ratio, adeoq; ipfa vita continetur Qu^p nomine.nbsp;ilium pædagogo confert. Gai. g. î EtMofes idcô fè ludæis vitarrt propofuiA«nbsp;quôd in lege veram vitæconfcquenda ïationem mondrauiflèt.nbsp;nbsp;nbsp;Et hæc quidem
gc agnpfeere nps decet, fi illius Ingenium redèæftimemus. nbsp;nbsp;At fi çum bac noftrâî
turæcorruptionem cdhferas, non ineptè potentia peccati amp; mortis minifterium dit® Nam peccatum quod alioqui latec amp; ignoratur, arguit, amp; nos mortem meruifle tfnbsp;tur. Adhæcinfirmiores noseffedoçetjquàm qui legis iuftiriam implere, amp;nbsp;prijs viribus fine meritis Dei iram declinàrepofiimus. Sed plura de his Paulus hanbsp;Rom.7,amp;y.cap.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Mofis'ii tgt;te xcctfta traJi.nbsp;dtt
Obferuemusautem,qu6dMofèn-non fiiiingenij figmentaautpiacira^fedfef^ . nem viuum à Deo acceptum, Ifiaèlitis tradidiflè dick.nbsp;nbsp;nbsp;Quod tanta diligentia d
Zefdf, 34. Hum, yj.
præftitifle confiât, vt fine certo amp; expreflb Dei mandato in dubijs rebus nihil ftatuere aut decernere aufus fit : vtvjdère eftin caufa blalphenii, amp;eius, qui Sab^^,nbsp;religionem violarat, illorum item^ qui morticini tâdu polluti pafchalc epulum cuu^nbsp;elefia non potuerantaccedere, vide Leuit. Num. .amp;»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tU'
Q^odaiitem Mofes obferuauit,hoc ipfum prophetis amp;ApoftoIisdiuinituSj.^j datum fuit olim, ne quid ex proprio Ccrebro fub diuini nominis prætextu doccre*^nbsp;Dei per feripturasloquentis verbum fedulôproponerenr.nbsp;nbsp;nbsp;Ira leremiæ verba
LeKffleirSt
os ponit Dominus j èi. Ezechiclem ex fiio ore verbum, quod annunciet populo, fuu^ re iubet. lere. z, Ezcch, , Et Apoftoli ea docere iubentur omnes genres, quænbsp;docentepriusdidiceriiÿ, Matth.a/. Hocfifimiliftudioobfêruauiflenc, quigÇnbsp;ftolorumfuccefsione poftea gloriatifiint, plus in Ecclefia pietatis amp; veræfidei,nbsp;autemcrrorisamp;fuperftitionishabcremus,» Etfi Mafcn cum Prophetis amp;nbsp;inl^iciasjdeteftabilem efledcpræhendcsRomanorumPontificum audaciam ,nbsp;poteftatem vendicant,nouas leges amp; nouos fidei arriculos condendi, quorum licf*^^nbsp;libidine faétum eft,vtChriftianorum iugum ludaicograuius amp; molcftius fuerit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m
Deinde obferuandum venir, qudd legem non patribus modo, qui Mofis jp vixerunt,verum etiam pofteris latanr fuifle Stephanus teftarur, adeoq; feipfum cumnbsp;lt; quis omnibus, qui iâm Chrifto noniendederant,illorüm numéro includit,nbsp;datafit. Quo lücdipertè confutatijriflorunlerror,qui ad patres folummodo
-ocr page 57-¦A P o S T O L. HOM. X.
4T
fîputant,quæcun(|; olim per Mofén amp; Prophetas ex £)ei inftituto gefta funr, Atquî beum ternum efle conftat amp;c imiTiutabilem. Aetcrna ergo fir oportet ill)us voluntas.nbsp;^Kobftât,qucdmulta abrogatafiint, «quæolim veteribus tradita fuerunr» Ea cniinnbsp;in tempus corrcctionis duntaxat durare debuerunt,amp; illorum vmbram referre,quoruninbsp;''tritasin Chrifto debebat impleri, Nee in illis confiftebat Dei cultus,quem fpiritua-Itmcircoportetjcuinipfe DeusSpiritusfit.loan.^.Interim verb falua amp; rata manentnbsp;Vera fi Jei amp; religionis capita,quæ in mundi exordio pritniiin expofita , dei nde verb pernbsp;Molen amp; Prophetas plcnius illuftrata func. Q^b refpiciens Propheta verbum Dei innbsp;¦ïternum inancrc dicit. Ifii. 40. ¦ Et Chrittus inundum quidein interiturum fatetur, nullum verb apiccin legis irritumfor^teftatur. Matth./.
Netiioigituv falfafpe fibijpfi imponar, quafi non nobis quoq; dibla finf,qua: pa-'fibus ülim Deus tradiditjquando ad veteris Legistregulanijnoftram quoq; fidem j amp; to-'lusvitæ noftræ aâiones, examinari oportet amp;c.
Sed ad Stephanum reucrtatniir, qui dioinæ legis promulgation! patrum ingratî-'idinem amp;iinprobitatem opponit, qua illi amp; Mofen amp; Icgeni iniq.uifiimè reiecerunt. btcjuainuisinnumera prcferre.poÛêt flagitia, vnicum tarnen idololatritS facinus addu-dt,quof;tispatet,quàraexiguaapudillos tuent diuinælegis autoritas quando contranbsp;illiusediâumDei imaginem fingere,amp; nouos cultus inftitucrcaufi fiant,cum paucis di-'^busantetenibilem diuiflÆ maifllatis vocern auribus fuis haufifiènt. Extat hiftoria
/-.cap. r'ji.s verb amp; feopus is Stephano propofitus e(t,vt euincat, patres fera-P'^fMüfisconteinptores fuilfe, amp; ipfos illurum peruicaciam egregi.è imitari .¦ quare vt ^quot;ragritia patres ohm falu it: fint, ita ipfis quoq; non aliam îalutis fpem reftare, quàtnnbsp;^}iæiriDti gratia fit fundata. Prodefiautem paucula hxc, qutbus atrox in obedientiænbsp;^bnuscoinprahtnditur, diligenter infpicoie,t.ó quodidololatriæfontem amp;progreflumnbsp;'obis diligenter depinguut.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; i^ololatrtA
Primo omnismalioriginemindicans,patresviuofcrmoni diuinæ legis noluiffe P'dire dicit, fed corde fuo in Aegyptum auerfos fmflè. Et Aegypti nomine abominasnbsp;l'nifuperftiiionem,qua; in ilia genre rcgnauit,compleôlitur, cuiiilos animum denuonbsp;^diecifle affirmât. Hic verb execrabilem animorum leuitatem notar,qua faélum eft, vtnbsp;c'j'î'§rauifsimæfcruitutis,tummiraculofa;liberationistamcitbobliuiicerentur, Sccosnbsp;**®icandos putarent,ad quorum mentibnem totisaniuiis horrere debuiflent.
Eftautem hic omnis impietatisfons,fi,Dei verbo contempto amp; reiedo.ad homi-
Commenta amp; exempla animis noftris conuerfi, ilhs potins,quam Deo, placere (lu- * j''3nms. Hinc enim deteftabilis ilia leuiras initium fumit, quæ nos non modb diuinænbsp;^8'5obliuifci facit, fed infclicis tyrannidis, amp; feruitutis, quam aliquando fuftinuimus,nbsp;],''''ïX)riam omnemammo excuterefolet. Exempla hui'us rei hodiepafsim extant in il-vt mundo probentui illius fupcrftitionem fibi imitandam proponunt,amp;horrendanbsp;ji.^lchriftianifmi grauamina, quibus olim opprefst fuerunr, mirificèextenuant,ne quid
simpiè defignare vijeantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
Atdiuinæ legis contemptum Mofis conremptusfequituiyquem non obfcurisver-^^.'''primuntjcùmaiunt: Hure Mofi, qui nos eduxitde terra Aegypti , nefeimus mlnfßrti dacciderit. Fatentur ergo beneficium, quod ipfis per Mofen contigerat, interimnbsp;^jjdilli acciderit,incertum elfe dicunt. Atqui ilium Domino vocante in montem afeen^nbsp;Q ''iderant. Ab eodem mandatum acceperant,quo illiusaduentum iufsi crantexpe;
Habebant prætcrea à Mofe conftitutos vicarios, Hur amp; Aaronem. Adhuc ta-ççj Muafi omnium rerum dubij amp; incerti reliôti fint, conqueri audent. Vnde facile perquàin exilem fuifle apud illos homines Mofis au?oritatem,qui legem Deinbsp;Iniprobitate abijeere inftitueranf. Ira verb femper verbi contemptus,vbi is femelnbsp;conceptusfucrit, miniftrorum Dei contemptum amp; faftidium parère confueuit.nbsp;cnimhos nobis ceu s^yc^uKtais, amp;fpeculatorcs, à Deo conftitutos effeßtan no'.-,j(^Süorumadmonitionibus, vel in officio retineamtir, velin viam reuocemur,fi quan#nbsp;tQ|.^'''gt;rbitauimus,hocvnumefteâumcupit, vtillorumintercidatin animis noftris au-Et docet locus hie quid de illisiudiccmus, qui verbi miniftros feurriliter cou-'^feamp;iualcdidisinceffere audent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Ea
I
-ocr page 58-»
46
HISTORIAN STEPHANI EX ACTIS
Eo cette arguménto probant, fc ipßus Dei amp; verbi ipfius contemptorcs conftanter pernegcnt. Namvtlcgatum contemnerenon foJet, qui principenbnbsp;quoillcmifluscrt, raagnifacit; Itanifi illiDeum parui facere didiciïlcnt, iIJius mini'nbsp;Rros amp;lcgatos contemnere non poflènt.
Ex iftis fontibus idololatriæ peccatum promanare cpit. Dum enim fe nefeir« dicunt,quid Mofiaccident,moxaddunt ; Fac nobis Deos, qui nos prætcdjfit,nbsp;Num verô eô dementiæ ipfos progrclFos fuiflê putabimus vt putarent bominum tna-nibus Deos fieri pofle ?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Minime gentium,Sed vifibile Dei præfentiæ Dei lignum
fibidari volunt, quo depræfcnti Deiauxilio certioresfieri, amp;ad quod externi cultus Ccremonias dirigerepolsint. Et quia femel à Dei verbo , ad humante rationis fig'nbsp;menta, exorbitarccperant , vitulumaureumconfiant, Aegyptiosimitati,quosApimnbsp;fuum fub vituli figura coluille confiât. Vbi multiplex error fefe exerit. Primo enimnbsp;de Dei præfentia dubitant,cuius tam multa amp; infignia argumenta hueufq; viderant, Etnbsp;iam nec prodigiofum,quæin Aegypto amp;mari rubro viderant, meminére; nec ad cO'nbsp;lumnamnubisScignis,quæcafirapræcedebat,refpiciunf. nec tremendæ maiefetis»nbsp;quæ in monte Sinai apparuerat, recordantur. Deinde contra Dei præceptum im'nbsp;ginemfufiJcmfaciunt,quaDeiformam expriinereconantur, amp; ( vt Propbetainquit)nbsp;permutant maiefiatem Dei fui effigie bonis comedentis^ fnum, Pfal. toS, Deum erg'nbsp;extrema ignominiaafficiunt,amp;nouosDeosfingunt,quot;dumlonoèaliumimaginantur/nbsp;quàm reuera fit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eft autem hieproximus ad îdololatriam gradus , quando non ij^
medijs contend fiint homines, quibus fcfc Deus reuelare dignatur,fed nouos ex femt'* ipfis fingere audcnt.Reuclat autem CeCe per verbum amp; làcramenta Deus, item perm»»'nbsp;di huius machinam amp;creaturas, in quibus fingulis non oblcura diiiinæ fapientim,nbsp;nicatis iuftitiæ amp; omnipotentiæ indicia apparent.nbsp;nbsp;nbsp;Et vt ijs vifis in Dei amp; cultus vcrlt;
confideraiioncm cxcitemur, nihil ferè totus hic orbis continet è quo non parabolas fumpfcrit Spiritus Sanétus quibus Dei amp; falutis noftræ myftcria admnbrar.nbsp;nbsp;nbsp;Vn^'ï
Z*
ergo in oculos noftros incurrunt per Dei verbum confècratæ imagines, quæ nos adraonerepoflunt. Iftaquicunqjnegligunt, Secarnisrationi indulgent non P'*'nbsp;funt non idololatriic vitio pollui. Nam quod ludæis hoc loco accidilfe videmus, iu^nbsp;gentibusquoq; euenifl'elegimus Rom. ,. Nec ajiam inter Chriftianos idolob^''''^nbsp;originemfuiflenotiuseft,quàm vt multis demonfirari debeat. Præterea adro»»^'nbsp;mur, quàm référât, àpneris reéiè circa religioneminftitui, quando poft tot vifif'nbsp;dgia i amp; pofiauditam Dei voceoi, ad illud idoJoIatriægenus relabuntur Iû:aâi[Xnbsp;iri Aegypto alTueuerant.
NouumDcum cultus fequitur. Quarc illos vitulo immobuifie dicit. At'l' Deo veto, qui ipfos de terra Aegypti eduxerat, immoJare videri volcbant, Ven c»nbsp;Dei mentionem faciunt, amp; Aaron feftum diem Domino indixifiè legitur. Qmnbsp;men vitulus hic nec verus Deus erat, nec Dei imago ( quis enim Deum vitulo lîmil^nbsp;dixerit?) Verifiimè vitulo immolauiflêdicuntur.
Habes ergo quod ijs relpondeas, quiimaginum cultum boni Zeli prætwtu^, eufari putant, Sgt;c Deo acceptum efle dicunt, quicquid in iliius honorem fit, etiaimnbsp;verbi ipfîus régula interdum deuiemus. At longe alia efi Spiritus Sanâi mens,qugt;Pf nbsp;Stephanum loquitur.nbsp;nbsp;nbsp;Inimaginibusenim omnisifte cultus hæret, nec ad Deum
extenditur, cuius fimilitudinem minime referunt. Q^omodo enim Deum, qui *r veritas eft, idola reprte^ntarent, quæ mendaces magiftri à Propheta dicuntur?nbsp;Q^ôd fi cultum hune longius extendi dixeris,diabolo ilium impendi fatcbor,quiamp;m^»'nbsp;dacij pater eft, amp; mendacijs vnicè delcftatur. Vidit hoc Paulus, quando in priori fnbsp;Corinth, cap,lo. Icribebat.* Quæimmolant genres, dæmonijs immolanr,amp;uo^
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P,P
f.sxitiMit Accedit omnibus his, quod lætati fiint fiiperoperibusmanuumfiiarum. primiturhicpartim animifiducia,amp;quodindeenafeiturgaudium, quæ vrraqjiu
Deo quæri amp; collocari debebant : partim externum gaudium,in quod omnesmouC' tcrminostransgrelsijidololatriæeffundifolent. Vtrunq;hîcaccidiflê,hiftorianbsp;docet. Nam vituJo^rimunj confiato amp; cxiculpto ingenti cuin applaufu acclama*^^-
-ocr page 59-Ik^QSrQ-LlCïS ïiOlS.lLïA. Xt.
47
'iunt Dij tui ô lfraël,qui te eduxerunt ex Aegypto. Deinde amp; idolothytorum carnî-. 2^turi, furgunr ad ludenduni. Eft autem hoc idololatris proprium. Auferunt eniinnbsp;cor hominis, vt propheta inquit. Hof.^.vnde fit,vt illis gaudeant,qui in vno Deonbsp;'*taredcbehant: amp;:immodicismtempeftiuisq;ludisin{âniant, quos Dei Spiricureginbsp;Quod fi verèjquæcunq; haéhenus diàa funt, cum ijs,quæ in Papatu contige-conféras, plane eadem efl'e videbis. Queni enim alium idololatriaî fontem dabtsnbsp;homines Dei verbo abiedo, ad gentium ïudæorumq; abotninationes,vndenbsp;*quot;*00beneficio liberatifuerant, cordibusfuis denuo conuerfi funt ?
Pattthocinde, quôd plæraq;cumgcntiliutn fiicrisamp; ludaicis ritibus conuenî-quot;Bt. Verbi Dei contemptummoxminifterijcontemptus fubfecutus eft, quem vc-f®cnter promouit facrificulorum ftoliditas, qui rudes homines ad mutas ftatuas rele-S^*gt;int,Ytindedifcerent,quæfalutifcruiunt. Ex his fontibus noui dij prodierunt, ^^'f'itnalijvitili, alij muliebri forma, exprefsi funt, alij riirfum fenili,alij iuucnilifpc-'«ecommendârunt. Quid,quod humanis formis,quadrupedum,volatilium,re#nbsp;****n,aquatilium imagines jntermixtæfunt?nbsp;nbsp;nbsp;Taceo deformes militum habitus,
quot;'ctetricium raundum, quo exornatæ funt imagines, quæ Diuorum amp; Dei ipfius for# *** ¦¦epræfentare debebant. At noui Dij nouos cultus exigebant. In illorum ergonbsp;extrudafunt templa, confecratæaræ, fufpenfa anathemata, inftituta pafTagia,nbsp;'^quot;^felampadcs, indidtæ feriæ, oblaræ vitümæ, nihil deniq; omilfum eft,quod olim innbsp;r **umfacris vfurpatumfuit. Etquafi peccatorum farcinain vniuerfum liberati ef-^^omines,hifee raanuum fuarum operibus mirificègloriatifunt» Ncc defuit car-^i^'^gaudij licentia, quæ nunquam magis, quàm in Deorum iftorum feftis amp; dedicatio-quot;s^egnauit-. Tara grauis^atroxfuitcæcitasjè qua per Euangelij lucem nos li-'f^nitDominus. Vitemusergoin pofterum noftriingenij adinuentiones amp; noftra-'iianuum opera. Seruiamus autem in Spiritu amp; veritate Deo patri lefu Chrifti, Do-'quot;Qüüri : Cuidebetur bcnediâio,honor, gloria, amp; poteftas, in æternuni Amen,
HOMILIA XI.
Qonwrtit autevn fe Dein, tradidii eos, colerent mi-Utiam clî,qiiemadmoâum fcriptum e^i ifi libro dProphetamm-» Numquiduidiima^Ç^ hofli^ohtuliftii mihi per annosqM-drAginta in deferto j domm Ifrael ? Bt fufcepiflU tahernacu-lnm Moloch, fydMS B)ei iieftri Remphan figuras, quas f i-ciftis adcolendum eas, Ideo transferam w ^Itra Babjlo-neriL».,
NzEjf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alia, Qjg^AE Chri-
(lus lefus fidis Euangelij fui præconibus euentura prædixit, non po-ftremum eft, quod mundusillos tanquam publicos veræ religionis hoftes perlêcuturus fit, Illud circa initium nafeentis Ecclefiæ Apo-ftolos expertos fuifle vidimus, amp; inter hos Stephanum imprimis, quinbsp;dum Chrifto homines lucrifacere ftudet, hoc nomine accufatur,quôd
Ij quot;îrfus Deum, Mofem, legem, totumq; legalem cultum, impia amp; blafphema locutus . ¦ Prudenterveroamp;fortitcrtamimpudcntibuscalumnijsrefpondet, dum veteremnbsp;religionem, qua illifcruati funt, repctit, amp;, quæqer Mofen geftafunt, dili^n-5'**icexponit,amp; ingenue fatcturhun,c, viuum lermoncm à Deo acceptura patribusnbsp;r *quot;gt;diffe. Simul verb oftendic, patres nunquam diuinis præceptis fuifle morigeros ,nbsp;quot; externis duntaxat ceremonijs addiâos, multacxfemeripfis finxifle vcræreligioninbsp;'^quot;'taria. Et hoc modo inanem patrum,amp; auitæ religionis fiduciam animis illorum cx-^^îtçconatur, quanon alia pernjeiofior eft remora, in falutis||cgotio verfantibus.nbsp;In eum
-ocr page 60-HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS
in eum ergo fincm aurei vituli hiftoriam produxit,qua fummæ impictatis patl^ conuincit j eosq; mera Dei gratia fêruatoseflcdemonftrauit,quandovnico*nbsp;recxcidium tneruiflènt. Commode vero his præfcntem locum conneâitj]nbsp;nbsp;nbsp;j,
fimplici Icelere ab illis modo peccatumfuiflcj fed poftcros quoq; patrum impi ftigijsinftitifle docer.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.jJqIj-
tmax.
ir htarum Videtur autem pr^eoccupationis ^eciem haberejquod pofteforum quoq) pj-rccenlèt, Ita enim cauere vult, ne quis ereéli vituli fcelus vel exteniiarct j^^us ftcrorum pietateiam olim expiatum cfTediceret. Nec enim aliquis excufadoo* .ppnbsp;fupcreft, quando primus ille lapfus adco non meliores reddidit, vt potius feq® ,nbsp;pietatisfcundifsimumfeminariumfuerit. Quia enim Dei verbum Icroei inbsp;rant, Si deuotis ad impietatem animis in cxitium ruebant, Deus, qui antea'illis ® j,nbsp;fauebat, tergum obuertehs ,ipfosin reprobum fenfum tradidit,Vtvniuerfam J^lr.nbsp;litiam fibi colendam putarent, omnemq; gentium luperftitionem fedulo imiwnbsp;At qui paucis hifce verbis compræhcndir Stephanus, quicquid poHea in religio*^^ jdnbsp;fis contra Dei leges defignatum fuit. Primus enim omnis maliautor pjtj*nbsp;vxorumalienigenarumgratiam diuerfis Sidoniorum, Moabitarum, amp;nbsp;rum i amp;aIiarUm gentium dijs, templa condidit. z. Reg. ii. Vitulorumfuperft'^'^^rjyjnbsp;lerobeam poftliminio reuocauit. p Reg.p. Si /j. Baalis cultus per Achabiimnbsp;ell,z.Reg.itfquot;. Amafiasldiimæorumdeos,absfedeui(âos, infanoconfilionbsp;propofuit. i. Paral, zj. Syrorum dijs amp; religione captus eft Achaz. 2, Paral.nbsp;dem Manaflcs fecutus, qui omriem maiorum iiripietatem longé fupergreflus,nbsp;vfpiarn inter gcntes fuperftitionis Si idololatriæfuitjin ludæam intulit, ßcimpio^^nbsp;iniuftavi contra fidos Dei cultorcs défendit, adeo, vt Hierofolymam länäo*'^nbsp;guincrepleuiflclegatur 2. Reg, 2). Cuius impietas tarn profunde radices cgi^»''nbsp;lofiaequidein temporibustota excindiSc dcleri potuerit, quemadmodumnbsp;SophoniæSermonesabundèteftantur. Ncverbalicuimirum vidcreturJiæ^.Pjnbsp;tam a Deo legem fada fuiflê non temerè à Deo dereliflos, amp; in reprobum fenluurnbsp;ditos, adcoq; excïbcatosfuiflc, dixit. Id autem iufto Dei iudiciofaâum efl'eexijS)^nbsp;proximèpræceftcrunt,facile colligitur. Hoc enim merebàturillorum impi^^^^jjnbsp;ingratitudo, quos nec Dei verbum, nec infinita alia, quibus Dcüs illis fenbsp;gnatus erat, in officio retinere potuerant» Digni ergo erant, qui videntibus oCnbsp;ccutirent, amp; auribus audienfibus obfurdefcCrent aniraisqî totis indurarenturjVt^Fnbsp;Ifaiam cap. (f. minatur Dominus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' . .
AT fimilia iudiciorum Dei exempîa in alijs quoq; gentibus inuenirc licet. *' certe de Ethnicorumfuperftitionc Paulus affirmât. Rom. Z,nbsp;nbsp;nbsp;Et vtinam non u
- inter eoScerneremus, qui Chrifti nomine gloriantur. Poftquàm cnim apud * verbi Dei autoritaseuanuit, amp; ex imaginibus mutis potius, quàra viuo Dei leriiio*^nbsp;difeere voluerunt, eo vfq; fuperftitionis licentia progrefla eft,vt ludæisfimulnbsp;feïèderidcndos præbuerint. Atq;hîcmihi luccurritmemorabiîe Turcici Icg^^* . ,nbsp;élum , qui in magni inter Chriftianos regis aula interrogatus, Cur Chriftianartinbsp;nem tani infeftis aniimis Turcæ peiTcquantur, nec, vt ilh nomen dent, adduci peb'^'nbsp;Rclponditneminifarisé mentis earn rclligionem probäri pofte, quæ deos *nbsp;qui fuis iplbrum cultoribus inferiores amp;impotentiorcsfint. Id Verô paulôpo'^nbsp;Chrifto impanato, amp; idolis, quæ in templis adorantur, expofuit, quæ cùm illoruu' oP .nbsp;rafiunt,àquibuscoluntur,fatisconftatjpræpofterum hunecultum eflè amp; comUquot;^''*nbsp;fenfuicontrarium. Norunthsec Chriftiani principes, norunt Antiftites, nornbsp;plcbcij : neminitamen^olettamatrox, quæinde infertur Chriftiano nomini, iniu''nbsp;vt non temere cordati quiuis metuant multos noftro quoq; lêculo in reprobumnbsp;traditos, vertiginis Ipiritu agitari.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Admonet præterca nos locus hic, neminem in rcliginnis caufa redam viau , nerepofte, nifi qui Dei manu amp;lpiriturcgatur. Animalis enim homo non cap'^nbsp;quæfunt Spiritus Dei gt;. Cor. 2. Nec quisqusm venir ad Chriftum nifi queninbsp;traxeritloan. (, Quia verb is per verbum lùum ducitamp; trahit, illiusftudioopus b 'nbsp;Qmcunq; enim illud parui faciunt Si abijciunt, Dei gratia lefe indignos reddunt.
-ocr page 61-APOST. HOHILIA XI,
kl . Qil?rc tllis tergum obucrtit Deus amp; omni Vericatis luce fpoliatostenebris intuit. Solicita ergo verbi cura nos tenericonuenit, amp; ab illo ita pendere vt reda via nec ad dextram nee ad finiftram declinemus. Deuteron.^.amp;, j.
p Cætcrum ne quis tarn perfridæ frontis cfTet, vt ifta à patribus Fada eflehegaret, jl?P^ticum teftimonium Stephanus producir,quod Amos/.cap: habetur. Acculâtibi.^^^'***^nbsp;gentem Dominus,cum propter alia viti3,tum propter hoc, quod parum fin-verfarentur.Et vt maior appareatpeccati atrocitas,amp; omnibus con-Dialnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;immerito hanc cum ipfis expoftulationem fuscepifle, oftendit vetus hoc
io deferto inceptum,temporisprogrelTu maiores vires lumpferit, Vtincurabilefaétum non aliter, quam excidio totiusgentis,tolli pofsit.Non parumnbsp;noftram inftitutionem faciet,fi lingula,quæ dicuntur,penitus infpiciamus,
deferto fuerunt,inobedientia amp; impietate diflerit h'S ver-i^ra u nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mihi per annosquadragintain deleito,domus
^ïu'ir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fermonem intendit,amp; patres totis quadraginta annis Deo facrifi-
oandato tabernaculum conliruxilfe amp;alcaria,inqui Ils ^'^^^g^'^'^fisfacrificia obtulerunc,qui iplbs de terra Aegypti eduxerat. AtDe-ftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;impenfiim fuifle negat, quod alio fine, quam iplèprælcripferatjfuj
ty nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;énim om nis extern! cultus finem efle,voluit Deus,vt promifii Salua toris
pi'æferret,amp;ipfos fui officij,tàmin fideamp; religione,quâra totius vitæ conuerfâtio' autem hbrum immemores,nudis ceremonijs occupabantur,amp;hisDeonbsp;liç atq;pecc3ta expiariputabant. Qua ratione fiebat ,vt totoLeuitico cultuinnbsp;t(j'. lcclciurn præcextum abuterentur. Merito igitur cultum hunconinem Deusnbsp;dfe pertinere,negat.Et aliaquoq; extantfcripturæloca,quibus idem conflan-Pf Vg^Äinutilem elle docet eorum adminiftrationem, quæ tanta diligentia in lege,nbsp;tilç Vide Pfal.jf. Ifa.i. amp; Mich.#. HofiiJ. Iraô Circumeifionem quoq; inu-Cij, .^æ^^l^matjcùmilloshacinlülentiusgloriarivideret, nulla intérim Spiritualis cir-Culnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; ^tione habita..Tercm.-/.Dücémur igitur hoc loco, vanum efle omnem cum
Vi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'lot' ad ilium finem deflinatur,qui àDeo præfcriptus eft. Fieri enim nequit,
'quot;t V obedientia aliquis cultus Deo placeat. Ebr.//. At vbi Dei verbum negligi-ncc ßjgj übedientiæ locus eft reliquus : Quare pro impuris amp; prophams h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiunt, etiamfiquo ad externam fpeciem cum verbo Dei conuenirc
'^ntur. Qnidergô de ijs Ceremonijsdicemus,quæfola hominum autoritäreamp;hu-uituntur? lugulauit has olim Vna fententia Dominus dicens: tnccoiunt docentes doârinas hominum. Omnis plantatio, quam non planta-P^ter meus,eiadicabitur. Ifaiæ 2p. Matth, /. cap.
'lt;1)1 ^^¦g^os autem in recenlendis Ifraelirarum peccatis Deus, quid pofteri,occupata f'^rraQianaan, fccerint commémorât,
SufccpiftîS (inquit ) tabernaculum Moloch, amp; fidus Dei veftri Remphan, fîgu-. H^asfeciftisadcolendumeas. Tribus autem Ipeciebus omnem idololatriam corn-*^^Ecnciic.
Primacultum Moloch habuit, quem Àmmonitarum Deum fuifle ex rebus Solo-confiât, qui illi primus templum conftituiflè legitur. Videtur autem Deus îàftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honori infantes igné luftrati conlecrabanrur .quod à Manaflc
üin efi,qui filium fuum perignem traduxit. Statuerat hujc impietati capitalem Deus, quæ Leuit . 26. cap. his verbis continetur : Quicunq; è filijs Ifiàel autnbsp;quot;colis, qui commorahtur in Ifraelc, de femine fuo dederit ipli Moloch,mor-Mâabiturjpopulusterrælapidibuseum obruet. Et ego ftatuam faciem mejmnbsp;^^tta virum eiulmodi, eumq; de medio populi lui excindam, eô quôd dederitnbsp;j^'^ctnine fuoipfi Moloch, vt contaminaret fanduarium meum, amp; prophanaretnbsp;'cnineurn fanâum. Et fi omnino populus regionis oculos fuos abfconderit ànbsp;^0, qui de feminefuo dederitipfi Moloch, amp; eum non interfecerit,rtatuam egonbsp;^îm meam contra virum eiufmodij amp; contra cognationem eius,amp; excindam eum,amp; lt;knbsp;oinnes
-ocr page 62-ÿo
HIÏTORIÂÉ STEPHANI EX ACTIS ornnes (jui fcomntur poft eum,v£ fcortentur poft Moloch, è raedio populifui. At nôftnbsp;poîuit tanta efte tarn feueri edichi autoritas,qntn vulgare efl'et nefanduin hue turpifst'nbsp;mæ luftrationis flagitiutn, vc ex ieremiæ oraculo, quod cap. extat, iKiwnbsp;liquer.
Dem Hem-
Altera idololatri-ælpcctes fideris cultuni hahuit, -quod Deo Remphan(dequo nihil certi traditur ) facruni fuifle perhiher. Sunt qui Saturni ftdus interpretencur,alijnbsp;Vencrem, quidam vero Martern fuifle exiftiuiant. Fuit autem apud omnes gentrtnbsp;adinodümfrequensflderum cultus, eo quod mirabilis illorum motus,-fplendor itcnijS^^nbsp;Forma,-illis diuini quiddam inelfe flmplicioribus facile perfuaderet. Et hue refernnbsp;debent feripturæ loci, in quibus militiam.cli adorauifl'e ludæi dicuntur. NobiSnbsp;vero oblcruandum eil, fiderum cultum non adorafionemodo Selacrificijs conftu^»nbsp;quæ olim apud genres in vfu fuèret verùmetiam ab ijs ilia coli, qui reruin euentus, bd'nbsp;la, pacem, famem, anni prouentum, morbos, tempeftares, amp; li quæ alia funt eins gî'nbsp;ncris,abiilispendereputant. Confiât cnim omnia hsec diuinæ prouidentia;If;g''nbsp;busgubernari, cuius iudicia non aftris alligatafunt, fed verbi Dei amp; æternæ illius volt;nbsp;luntatis régula diriguntur; Qnicunq; ergo ifta aftris tribuunt, Deo honoremluuninbsp;negaot, amp; hominem , quæ præftancifsima Dei creatura eft, ftellorum motibüs fubijti-unt. Qu^re dcploranda cft nottrifeculi cæcitas, quæ co vftj; progrefla eft) vt maxiæ^*nbsp;rum rerum aufpicia cfteliispetantur,amp; inde vel Felices rerum euentus plxriquelp^'nbsp;rent, velinfelices amp; triftes metuant. Qmn potius Prophetam dicentein amlimu^nbsp;Viam gentium ne difcatis, à fignis cceli ne reformidetis. Nam genres ab illis Jfîbi ms*nbsp;tuunt, lerem. 1cap.
Tertio loco figuras repræhendit, qüas ipfi cultus gratia fecerint. Et mitiori ' cahulo vtirùr Deus,vt non modo ea fibi improbari doceat, quæ notoria impæmte lonbsp;lienorum Deorum cultum fiunt,verùm ea quoq;,quibus ipfum honorarc volunt homi-mines. Qualesfunt, qui Dei opcrumq;illius memoriam imaginibusconferuareftu-dent, vel qui cas rudium amp; illiteratorum inftitutioni feruire clamant, peccanthi,c|Uianbsp;fuopfe ingenioamp;confilioin fideiamp;religioniscaufainftituunt, quôd à Deo nulpuntnbsp;traditum legitur. Beneficiorum fuorum memoriam Sacràmcntis paucis, ijlq; obftr*nbsp;uatu facilimiSjConlècrauir. Inftitutioni noftræ verbum deftinauit, amp;cuin iple concio*nbsp;naretur, folam vocem audiri, imaginem verb nullam apparerc voluit.Deuteron. 4nbsp;His ergo contcati, immoderatæcarnisfapientiæfrenum inijciamus, nedumplusquonbsp;faperevolumus,ftultireddaraur,quemadmodum de gentium Philcfophis Paulus aJ-nionet.'Roman./.
Poftremo incurabili amp; fubindein deterius ruenti iinpietate poenam minatur, J'* cens: Transferam vos vitra Babylon em. AmozDamafeum habet, vt decern tribubiisnbsp;inanem Sy ri aci fderis fiduciam auferat. At Stephanus fènfum potius refpiciens gt; v*'nbsp;tra Babylonem transferendos fuifle dicit. Id enim reuera faâuin efle confiât. Namnbsp;Salmanazar, Aflyriorum tyrannus, capta Samaria decerntribuum regnum euernt,nbsp;captiuosin Aflyriam tranftnlit. Nccmult-opoft ludæam grauißirocaiflixitSanbtrib.nbsp;At quia Ezechia autoread Dominum conuerfi idola deiecerant, è tyranni manu pernbsp;¦angcli auxilium libcrati funt. Vbi verb fub ManalTe ad vomitum rcuerfi, fuperftin*nbsp;onesnefandasamp;idololatriamreduxcrunt ,necrcformationem, quam lofias cpcrabnbsp;admiferunt,quin clanculariamin ædibus fuperftitionem exercerent, vt ex SophoBiinbsp;Sermonibus colligitur. NabuchodonozoreminduxitDeus,qui vrbemexcidit,tem*nbsp;fdum exulsit, amp;infelicis populi reliquias, vitra Babylonem abduólas,per otnniaBab)quot;nbsp;onicx Monarchiæ re^na difperfit. Ita Deus incurabilcm idololatriam,amp; prophanuin,nbsp;fui nominis contemptum,vltus eft. Item poftca eueniflelegimus. Ciim enim eBabynbsp;lone rcuerfi,templum amp; rcligioncm omnem quæftum fcciflen t,amp; fpeluncam latronuj»nbsp;neC Chriftura reformatorem admi£tere,nc Apoftolos audirc, vellent, Vefpafianuinnbsp;Tftura reformatores adduxit Deus, qui vrbe amp;temploexcifis,ludæosfupcrftitcsp^nbsp;omnes orbis terrarum prouincias ddsiparunf. In horum confiderationc nos ho 'nbsp;verfari decebar. Inualuit inter Ghnftianos infelix idololatriæ malum. Nec nbsp;Moloch, qui inter Monachorumordincsdelitelcens,Chrifto per Baptifmum iniib^nbsp;fibi vendicat amp; impie vrit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Superftitiofa fidcrum obferuationc multi fedutunt'quot;'
Proftant pafsim ad^ltum amp; ad doôirinamfadæ imagines,
-ocr page 63-APOSTOLICIS HOMILîA XII.
Wormitionera iani annis aliquot per Eiiangelij lui præconiuin Deus nequîcquam lîa-§tauit.Qiapc periculum efl,ne exciJiiim fentianc,qui rcforinari nolunt, nchaôtenus frraiiilfe viJcantur. Nec vanuscertc iliorum merus cil, qui Turcarurn manibus hæc tol-li «portere fufpicantur. Confiât eniin propter imagines orièntis imperium ab occi-^ntcdiuifum efle, amp; ea diuifione Saracenorum Sc 1 urcavum vires in immenfum cre-non oblcurèDcus innuiffe videri poisit, quos nam amp; quales idololatriæ extirsnbsp;F^toresiatn olimconllitiierit. Et cxperientia docet,quam dira quotidie per Turcasinnbsp;pertinaces imaginum cultores exempla Deus edat, Nec fine niiniine faélum putemus,nbsp;'JHodSolymannus,Turcarurn Imperator,non multis ab bine annis Buda Hungarorumnbsp;ffgum lede potitus, præcipuum illius vrbis tcmplum, quod Virgini matri facrum erat,nbsp;^onfeftimalcarium amp;imaginum fordibus purgari voluit, priufquarain eo pro viâoria 4«,nbsp;^^iconceffa Deo optimo Maximp gratias ageret.nbsp;nbsp;nbsp;Eo enim faéto Deus apertetcfla-
voluit, idololatriam,quæ fub Chrifli Si fanélorum ipfius prætextu exercetur, potifsi-âtnTurcicarum cladium caufam elTe. Quare expergifei nos tandem tempus iuber, abieâis vanifsimis hominum adinueniionibus, Deum pattern fccundum ipfiusnbsp;præfcriptum in Veritate amp; Spiritu adorareperlefumCbriflum Dominum noftrum.*
debetur benediâio,honor, gloria amp; poteftas in æternum. Amen.
HO MILIA X 1 L
Tabernaculum teftimonijfuit patribus noßris in deferto (jiiemudmodum ordinauerat ù, qui cum Mofe loquebatur, vtnbsp;faceretidudfecunäumforynami quam ^iderat. Qt^d etiamnbsp;quifuceeßeruntpatres noflri induxerunt cum lefu tn ^oßeßio-gentium^ quas expulit Deusàfaciepatrumnoflrorum,nbsp;'^fq^ ad dies TOnuid, qui inuenit gratiam coram Deot^ petijt,nbsp;'vt inueniret habitaculum LOeo 'jacobi.
Solomon autem adificauit illi domum. Sed altißimus idc noninmanufaSiis temßlis habitat, quemadmodum Prophetanbsp;dicit: (lum mihifides ell, T^erra^erb fcabellumpedumme-orum. Qt^alemdomumHificabitis mihi? TOicit Dominus inbsp;Autquis locus requietionis mes, ? ^n non manusmea fecitnbsp;h AC omnia ?
CCVSATIONIS CONTRA STR P HANV M inllitutæ duo præcipua capita fuerunt; Altcrum, quôd legem abrogate conetur : Altcrum veto,quod in templum, adeoq; omnem cubnbsp;i turn externum,blafphemus fuerit.
Ad primum hueufq; refpondit,diligenter fimul amp; magnified de lege,amp; huius miniftro Mofe, dilTerens. Ofl^dit enim diuinitus pernbsp;oietn datain eflê, amp; verbum viuificum elle fatetur, eô quôd féliciter viuendi regulamnbsp;Ypræhendit, amp; pædagogi inftar Chrifto adducit. Siinul vero , quia illi patrum ri#nbsp;° potifsimum gloriabantur, illos feraper inobedientes fuiflè docuit, vt illos non Je-® iuflitiæ merito, fed diuinæ gratiæ bencficio, feruatos clTe conftaret. Hisnbsp;*0 abfolutis ad alterum aceufationis caput tranfitum faciens, de loco fanélo finenbsp;'plo difputar, in quo præcipuam falutis fpem repofitam habebant. Omniumnbsp;'^°gt;quæ à Stephanp dicuntur, finis eft, vteuincat, Deum amp; cultum Dei nequa-teniplo alligatum elfe. Vndc fequitur, non ftatim blaamp;hemosamp;inDeum *nbsp;E ij*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contu-
-ocr page 64-HTSTORIAE STEPHANI EX ACTIS contiimeiiofos cenleri debere,qui de huius abrogatione diHerunt. Primb autem de T^*nbsp;bernaculo. Deinde de Tempio, pod anncs circiccr quadringencos oétuaginca abexi*nbsp;£u Aegypti cxtrublo, agit.
Fuit Tabernaculuin locus facris deftinatus, tabulis Cedrinis amp; Cortinis maxim* ex parte conltanSjquarum illæ circulis aureis amp; per bos traiedis veiäibus, hæ verb fibu'
I.
Taierttuculo
J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- - -------- - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-----------------------J -------------- ----- -J
hoccrantarrafdei-is,menf4 aurea,Candelabrum» lies CKitiei ut! tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .
aratbymiainatis,altarcholocauftoruin,labrum æneum, vnà cum reliquis inltruroentb, ad facra pertincntibus : de quibus vide Exod. 2f. id. if. 30. amp;cc. Hæc omnia patresinnbsp;deferto exMofis, qui Dei interpreserat, traditione habuifre,ingenuèfatetur, Ettcfti'nbsp;inonij tabernaculum vocar, co quod per hoc Deus fuam præfcntiamteftareturjamp;ibÜnbsp;rebus dubijs refponiâ daret=
Tria verb additjquibus probat, culum Dei,Deumq; ipfum , minime lucoifti*^'* gatum fuilfc.
Jumtyfiue full illudexci-ucturti fuiflc dicit. taleßlum re~ ~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~
Primb fccundumformam fiue exemplar, quod Mofi in monte exhibitum erat» . Vnde confiât Typicumfuifle,amp;cleftium reniai my-fteriaadumbrauiflè.- Quod Paulus quoq; ad Ehr. cap. . annocauit. Figurab^fnbsp;enim Scenahæc Ecclefiara,quam vnam efie vult DeuSjlicet ex varijs ijsq; diuerfishomnnbsp;numordinibusconfier. Habet enim Doblores, qui columnarumintlarfunt,qualt5nbsp;Paulus, lacobum, Petrum amp; loannem vocat. Gal. 2. Habet tabulas ccdrinasamp;de*^'nbsp;ratas, quibus finguli fideles fignificantur, quos fides incorruptosfimul, amp; cleHilbl'nbsp;gore iliuflres, reddit. Coniunguntur omnes ifli turn dodrinæ tum fidei 8i chant*'nbsp;tis vinculo, amp; Chriflo innituntur, qui totiusEcclefi« vnica bafis amp; fundamentum cH'nbsp;Idem in hac area efl,veros cleftium myfleriorum thefauros continens. Idem menfitnbsp;nobis inftruit, c qua æternæ vitæ panem petamus. Idem illecandelabri locum tenet,^^nbsp;Ecclefiam fui verbi lumineilluftrat. In hocetiam obîatæprcces grati thymiamacis m'nbsp;ftarfuntapudDeumpatrem. Et bic altare verum eft, in quo nosipfos, amp; totamvil^nbsp;conuerfationem,Deo immolari oportet,Poterant hæc copiofius traâarijfed fummanbsp;rum capitaadumbramus, vt cuiuispateat,cur Stephanus tabernaculumad coclsH«^^'nbsp;emplar extrublum fuifTe dicat : vt nimirùm hinc intelligamus, neminem olim tabemynbsp;culo inhærere,fed pel fidem in Chrifti amp; Ecclefiæ ipfius confiderationc vcrfari,debuiflonbsp;cuius myfteria per hoc adumbrantur. Nam vetei esquoq^^ tunc demum Deo placum®nbsp;quando animis in clumfublatis, ilium in Spiritu amp; ventate adorabant. Ioan../.nbsp;multi extant fcrâpturæ loci, in quibus grauifsimcincrepantur, qui externis Ccremo»*)nbsp;occupari. Spiritualem cultum negiigcbant. Vide Pfalm,Ifâ.Anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Icrem.7. amp;c.
Interim admonemur nihil in Cultu Dei, amp; religione, ex hominum placiro debere. Si enim olim , quando plurimus externorum vfiis erat, formam diuinitiis pfnbsp;fcriptam Mofes obferuare debuit, 8c horrenda in illos exempla extant, qui aliquicinbsp;agerc aufi funt : maiori vtiq; diligentia nobis hodie opus eft in ijs obferuandis, qusnbsp;us Dei in Ecclefia perpétua efle vult,donec nouißimi aduentus ipfius temporc io cccnbsp;ftia tabernacula cum illo transferamur.
T^ltrfnKU Ium tn terrumnbsp;gentium tnbsp;MlU,
Secundo Tabernaculum à patribusducelofua in poflefsionem gentium, id ^terram prophanamtranslatumfuifle dicit. Vnderurfum patet,cultum Dei amp;falunbsp;X/4- rationem illi non potuifle alligari, Hic verb obiter docemur, Dei inftituta fanéla, fnbsp;pollui ex loco, modô,vfiis verus Sc legitimus obfèructur. Vbiq; enimnbsp;Deus, Sc fuapræfentia turn ipfos cultorcs fuos, turn abs fe ritus traditos fanblificat. 1nbsp;inprophanaterra,cuiusincolxpaulb ante idolorum eultores fuerant, tabernaç^nbsp;co|(ocari, Sc totus illecultus exerccripotuit. Quod de externis ritibusdicirur,idip^nbsp;de precibus intclligi debet jQi^æ fi ex fide promanent,Deo gratæ Sc acceptsnbsp;cunq; tandem in loco fundantur. Ioan.,^£. Ita lonam in ventre Ceti orantem exau 1nbsp;Deus, Sc Daniclis focij ex fornaceclamantes Deum Jibcratorem fenferunt,nbsp;rugitus obftare potuit quo minus Danielis prcces in Domini conlpeblutn *
-ocr page 65-ÄPOSTOL HOM. Xn/
Additurhisalrerum argumentum, à loco defiimptunijquo Dei culturn taberna- , £ulominimealligatumfuifleprobat.Namincertisfèdibusilludperannosquadringen- fejesincerunbsp;^neficij loco à Deo accepit, vt ipfi per Angelum lócus certus, in quo templum extruinbsp;^üeret,reuelaretur : quodillura ardentißimisprecibusimpetrauifl'elégimus, cum aitnbsp;^lcfit mihi,fi tabernaculum domus ineae fubieroj fi confcendero fpöndam lefti mei,nbsp;*conceflero oculis meis Ibmnum, Sc palpebris meis dofmitionem : Donee inueniamnbsp;cum Domino, SchabitaculapotentiDeo Iacobgt;amp;c» Pfal/^z. Hiftoriam vidc^. Sam.nbsp;^^Itcmz.ParaLaZi Apteilla vero tempora variam fuifle tabernaculi federn fcripturanbsp;obfcurè docet.
Primo enim in Silo collocatum fuit, vbi vfq; ad Heli tempora hæfîflc videtui\ z.Sam.z. Sec,
Régnante Saulc,in Gilgal,Deinde etiam in Nobe, Sacerdotali Vrbe federn habu-3am.zz»amp;2ö. SubDauideaurera in Gabaon conftitit i. Paralipp.az. Tandeni {jgj. pertinebant, àSolomone, vt thefaurus aliquis, in templum recondi^nbsp;fuère.
jæ Quis vero fanx mentis tabernaculo Dei cultum amp; falutis rationem alligatam fu-^5'igt;cet,cum ipfum certarn fedem nunquam habuerit ? Eft autem obferuatione j ^''Uiïijquod fingdlari diuinx gratix beneficio hoe Dauide obtigiflè dicitur, vt certumnbsp;Mebnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- in flnö Deus cultum fuum., vfq} ad tempus corredionis, peragi
Faciebat Hoe ad regni confirmationem ftabilitatem, quod non obfcurè îerôbo-ViHrfu^nit, qui regnumfuum fine certar.eligionis fede infirmuin Sc inftabile fore j.Reg.p. Interim admonemur prxcipuum hoe in terris Dei dónum e{fe,fi exter-ij^jp^'giofirraiterconfticuta fit, Sc hanctuco homines exercere pofsint, Eft hoe fir^'nbsp;Ecclefiafticævnitacisconferuandæ vinculum, Scinaèdimabile diuini fauo-[^(^'guinentum : Agnolcunthoe Scanxièdefiderant, qili fub tyrannis Ecclcfiæpcr-'orihusagunt. Agnolcamus Sc noSjquiotioScpaéejabundamus, hc enormi in-^^üdineDei iram prouocemus,Sc inxrumnis conftituti intelligamus,quantum illudnbsp;fit,quod nunc plxriq; nihili facere confueucrurih
,.^^pofliisautemijs,quæad tabernaculumipeââbant, detempio quoq; difleritj
Cçf ^^'nslocum fuccefferatjSc cuius idem omnino erat vfus. Illud, cum nondum Temfl, »on tb
^^'^ftituto religio'nis loco nullum fuifl'et,àSolomoneextruótuinfuiflefcriptura fcenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flnia huius locum diuina reuelatione Dauid cognoüerat, non ineptè
'¦^videbanturludxi,quódiili cultum alligatum eflè putarent. Q^are illorum ftó-fui^^^'^gtauiterarguit Stephanus. Nam vt templum ex Dei mandato extruólum t Ita moxfuhijcit: Sedaltifsirnusillenoninmanufaélistenrplis habi-9Ql?^®*'^'^^'^^'^5 3ecufaretur, Dei verba, apudifaiamcap.tftf. inhunc modUm lo- ^®inm mihifedes,terra vero fcabellum pedum tneorum. Quälernnbsp;ædificabitis mihi ? Dicit Dominus. Aut quis îoeuî requietionis meæ ? Annonnbsp;t(, tnea fecit hæc omnia? Argumentis ex natura fua fumptis probat,fe nee loco cer-^cludi nee externis hilce,quæ ab hoininibus fiunt, indigere : Qui enim immenfusnbsp;\ aclorum non capiunt(ficuti ipfe Solomon fatetur.j.Rcg./.)nbsp;^otno aliqua contineri impofsibile eft.
Rurfum,qui omnium creator eft amp; Dominus, noftris offipjs indigere non po.* 4'ieniadmodum pluribus docct. PfaLy^.
^eij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fimul Scinftitutionrferuiunt. Quia enim vbiq; prælens eft
à nobis coli poterit,vt hcc lumptibus immodicis, nec fupéruacan^ *^'Oüs nos vexari opus fit.
tt(| nbsp;nbsp;nbsp;quia noftris non indiget,èxternis hifee vera cultus ratio,8c illius gratia,non po-
fçQi^æâliigata. Turpis ergo 8c fdus hypocritarum error eft, qui dum illa peregerunt *11115 Dtuua officio defundos cflè putant. Qiwprôpcer ^is verus 8c legiti-^i^ternorum omnium vfus fit, nospotiusoblcfüarécûhueniBPoflunthxctcm*nbsp;pore,
-ocr page 66-HOM/L/â XÎIL
Dîirî ceruice, incircumciß corde Vos ßwper Sßmtw Sun^lo reßftitls. Sicutnbsp;flri, it anbsp;nbsp;nbsp;^os, Quem Prophet ttrum non perßcuü
Patres veflri Et occiderunt eos, efui prAnuntAtant tiones ^ngelorum, nec ßeruaflis. Porrb h^c aätt^^nbsp;tes, dißecabantur cordihusßiü, ßridebantdentibtt^nbsp;Juü in ipßuiTLf.
APOSTOl. «OM, XIIÏ, *
Mes habet, qui Ecclefîætitulumamp;gubcrnacula fibiiatn annîs aliquot vendicarunt ^arc neceife erit, vt hodie quoq; Stephani exemplum fibi imitandum proponant,qui-^üsEcclcfiarutn cura commiffa eft. Sed vt ad præfentis loci, traâationeni accedamusnbsp;^fiapræcipuècrant, quæillos infolentioresfaciebant : Circumcifio niinirum, Patrumnbsp;gbria amp; dignitas, Lcx item, qua: illis peculiar! quodam Dci benehcio obtigerat. Denbsp;omnibus verôhifce fie loquitur diuinusChrifti Martyr, vt perlpicuè doceat, vanainnbsp;ïfleomnemipfofum fiduciam, quam in his collocatam habebant,
A Circumeifioneautem exorfiis, îpfos hacfruftrà gloriari monet, quando illos lt;luræ ccruicis homines, amp; tam corde quàm auribus incircumei/bs vocat. Videturnbsp;«utetn ad Molis amp; D« verbaquæ Deut, la, Se 1ère. #. extant, refpicere, quafî dicat :nbsp;vos in Circumeifione non exiguam lalutis fiduciam repofitam habere; Sed hæcnbsp;'''lilsimaeft, quando Spiritualis Circumcifio à vobis negligitur. Voluitquidem De^nbsp;JS vos externe lÿmbolofbedusfuum profiteri înbsp;nbsp;nbsp;Sed idem vos corda gladioSpûûtus'
^ftumeiderc, amp; ceruices nimium ante hac intradabiles, obediëntie iugo fiib mitte-1 ^oiufsit. At nihil horum à vobis faâum eflè, res ipfa loquitur. Indefinenter c-Spiritui Sanélo, per Scripturas amp; Prophetas vobis loquenti, refiftitis. Ita verànbsp;^Jpnanus non vulgaris tantum inobedientia:, verumetiam atrocis perfiJiæ ,ipfosaccu--¦5 vt qui circumeifione, quaç fderis diuini fymbolum erat, Deo turpiter illudere co-quot;^ntur. Admonet autem locus hic, nihil externis lymbolis iuuari homines / nÄ ijsnbsp;'iMtitjquæperhæcadumbrantur.
Qma enim Spiritus eft Deus, non inanibus Ceremonijs, fed Spiritu amp; vcrWte, vult.nbsp;nbsp;nbsp;Has verb propter nos inftituit, vt animos in fidei contemplationem»^abre-
r Sjofficij admoneant. Quodfià nobis negligatur, perfidiam noftram lymbola f8UUnt,nonexcufant.
Qh?eft, quod immodicos externorum rituum obleruatores tanta feueri-Prophetæaccufant,amp;Spiritualis cultus curamijsdern anxiècommendant. 'dWtTin-* ç ^æd'^oqjinftitutioniferuit,neBaptifinoamp;cnæintenti,fidcminChriftumjinnö*nbsp;æKcharitatisJ^ludium,negligamus,fine quibus Chriftianareligioconfifterene-ijy ' At fi frigida rituum diuinitus traditorum obfèruatio faluare nequit, quid denbsp;obferuatoribus dicemus, quos diuinæ fententiæ gladio ( vtnbsp;*'l^oq; inonuimus ) iamolim iugulâtas eflê confiât. Ifa.a/». Matth./.
Hcs ^'^^^quot;urpræterea, qualesDeo rudiciocenlêantur,qui verbo Dei, per homi-prædicatojimprobç refiftunt,quod ludæosfcciffeconfiât. HosenimStephanus ® pi ophetis, fed Spiritui Sancho , reftitiflë dicit.
gt;tit ^f^^^^^^ehocdiólumilli excidifle putabimus. QuA Spiritu Sanûo Jmiftriloquuntur, amp;idem hominum animisfelèinfinuans obedientiam fiiadet,nbsp;Cütinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;refiftunt, qui-
S Verbo parère reeufant. Et hoc quidem infallibile incircumeiforum cordium , hominum , argumentum eft. Habes ergo, vnde noftri leculinbsp;öes æftimes, qui co fibi mirificè placent, quod miniftrorum veros fermones auda-'^oittcmnere, amp; feurriliter infedari, audeant,
f'U Stephanum redeamus, qui earn, quæ ex maioribus dignitatc ab ipfis quæ- t.ratrumf-ifle nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fimili ratione euertit. ludæos enim hic quàm maxime confifos fu-
quôd Baptiftæ amp; ipfi Chrifto de vitæ emendatione cum ipfis a- * * ^lo ^^^^bamumpatrem,amp; generis fui prærogatiuara, oîjijcere audent. Matth,nbsp;facit Stephanus, Etant in his boniali-Abraham nimirum,Ifaac, lacob amp; horum fimiles quibusnbsp;£jjj 5 0riari non poterant, cura horum cflent dißimilimi,vtpote dégénérésamp;lpurijnbsp;'yfannbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alij étant irapietatc , amp;C fanguinaria aduerfus Prophetas
amp; ijj i infames. jftis ipfos fimiles elfe dicit, cô quôd illorum ingenium egregiè referrent, , imô etiam fiiperarent. Sicut patres veftri; Ita amp; vos.
-ocr page 68-HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS
Quem Prophetarum non funt pcrfècuti patres veftri ?amp;c occiderunt eos, qui nbsp;nbsp;nbsp;Jiii'
aUcrunt de aduentu lufti illius* Ira veto Chriftum lefum vocar,qui amp;ipfe ablb*' (f{ ftus eft, in cuius ore dolus inueriifi non potuit. ( Ifa. /. ) amp; nobis iuftitia à nbsp;faéhus eft. t. Corinth. /.
Qinre apud leremiam ipfi nomen inditur Dominus iuftitia noftra.
Porrô vt hüius prænuntios, Prophetas, patres veftri occiderunt, quemadniodu^^^^ji. numenta in illorumhonorem vbiq;extantiateftantur: Ita vos ipfum Chriftu^Jnbsp;diftis Romano præfidi, amp;: eundem immanibus aufis diro crucisfupplicio fuftui* -ji*nbsp;trum ergo meniuram non impleuiftis modo, fed longe iuperauiftîs. Vt AiiHnbsp;ne arcano Spiritus Sanâi motu hæc à Stephano diéla funt, Ita non fine numinenbsp;putabimus,quodeâdemicriptis mandata amp; ad pofteritatemtranfiniftà funt. . Jo,nbsp;enim, vtcum illis agi debear, quimaiorum virtutibus , amp; legitimæ fiiccefiionis tnbsp;gloriantur, amp;teraercfibi vendicata poteftate rudibus imponunt. Quo in nnbsp;Romaüos pontificcs hodic videmus, qui cum Àpoftolorum doélrinam ferronbsp;lequantur, corruptifiimæ vitæ exemplo vniuerfiim terràrum orbem infteiant,nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;mniâ fihiquæftumfaciant,adhuc tarnen fe Chrifti vicarios, Petri amp; Pauli
cfle yenditant, amp; Romanam Ecclefiam errare poflè conftantilsimè negant. horum quidem artibus aliquot fcculis orbem circumuentum efle confiât.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^j.
ui'Detrahenda ergo eftillislarua hæc, nec permittere dpbent fideles Ecclen niftni^ vt Cumanus ille Afinus afeititio leoninæ prætextu fimplices hominum connbsp;tias tçtrerc pergat* Nec hîc audiendi funt, qui hæc vel taceri volunt, vcl «n®nbsp;amp; n^fuetudinis leges præftribuntnbsp;nbsp;nbsp;Vbi enim Chnfti gloria oppugnatur, amp; y j jjr
rum fajus periclitatur , nullus ignauiæ aut manfuetudini locus fuper eft-hoc Chfiftus, quo cum nemo opinor manfiietudinis aut modeftiæ certaffl^n fulccperît. Idem verô fiimmafeucritatepotius, quàm ignauia aut præpoft^*^^nbsp;tatejfalfosantiftitesoppugnandoseffê putauit. Cuius exemplum rumnbsp;tuiflteiliqui Apoftoli, reôlifiimè imitati funt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Priufquam veto hinc difcedamn^
tes notabis Prophetas Chrifti prænuntios fuiflè, Fatetur hoc ipfe Chriftus cap. Et Petrus hoc ipfum illis tribuit, ,.Pct.z. cap. Facit hoc ad fideinoftr®^'o^^pinbsp;tem amp;certitudinem, neillamvelnuperinuentam^velinccrtampauculorum ho®'nbsp;perfuafionem eflêputcmus.
fill* vcigiLttuiciiilu luuiuiuiuLu.jicpudiiu») amp;Icgîs inanem fîduciam ilh^
». tegisfidu. ' qyæ ifjtef nbsp;nbsp;nbsp;beneficia primum quodaramodö locum tenere videbatur, D^uid®^,
tntmtnftti Dcum in nulla alia genre fimili argumento fuæ bonitatis vfum fuilfe dicir.
Fatetur autem hanc illis diuinitus datam elfe per Angelorum minifterium, quoru® fentia maieftatis fuægloriam Dcüs illis teftari voluit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At inanem efie gloriatio
quam illi inde petebant, docer,eô quod legi nunquam obedientesfucrint. catorum defiderijs abrepti illam negligebant, amp; infüper Chriftum j cui ilUnbsp;probeperfequebantur. Vndccolligimus vanam efl'e eam quoqb quæ cx verbonbsp;Si Euangelij dodrinafumitur j, gloriationem, nifi fadis excquamur,qu3: pernbsp;feribuntur. Beati enim (inquitChriftüs ) qui audiunt verbum meum, amp;nbsp;lud. Luc. z/. Et alibi proculabsfe relegatiniquitaris operarioSj ftuipatrisfui vo^.^^nbsp;tatemfacere negligunt. Matth./ In quorum confideratione nos bodie dilig^^^.^jnbsp;verfari oportebat. Sienimlegis, per Mofem latæ, tranlgreflöres grauifsitne Pnbsp;fiint, quid eos manebit, qui Euangelij verbum , Chrifto autore nobis traditutU) *®rnbsp;¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; , Sodomeos
Et hæc quidem grauifsima fimul amp; iuftifsima eft Stephani jprotomartyris
Pérgit autem in füoinftituto Stephanus
I
bc conteinpfcrint ? Chriftus certe hos gtauiori iudicioj quam
OS puniendos dicit. Matth, zb. Vide item, Ebr,
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;k:,[ Hict quiuviij giaiuisiiiirt miiui ut luiuisiuia eil oicpnaninbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1* 'quot;i jjjj
Abhaßi- gias quæ, vt apud pios maximum pondus habuiffet, ita apud profclTos Chrifti h 'eettätfit, r»z^n mnJAnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/jnilfx VPriimnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;illnfiirn .'ïhîmnc m-ntnrl amp; âCIltînri
gt;7 Ste^h^n! f
rttu» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
hff non modo profeâu caruitj verum eriam illorum animos maiorî amp;: acutiori
Cordium difleäio furentis animi amp; æftuancis^f
* ftimuloexaccrbauit. Scribitenim Lucas; Hisauditisdiflccàbânturcordibusfui^^^ ftridcbantdcntibusfuisin eum. Cordium difleâiofufcntisanimiamp;æftuantis^*nbsp;rem notât, quo acccrrimècompunâifunt. Tantus ènim is fuit, vt ilium ,inbsp;iuftitiæ J Sc religioni facro dißimulare nequiuerint,nbsp;nbsp;nbsp;Nam dentium ftridore r^bi
-ocr page 69-APOST OIICIJ HO MILIA XHII.
canuminftar, ilium teftati funr. nbsp;nbsp;nbsp;Exprimitur
«agisvrgencuvverbo Dei, eointolerabiliusfuriunc ,amp;in eos ainiantur , q ''^rbifuiprxeones apud ipfos conftitmt.
Ita Cainum diuinis admonitionibusmagis exa/peratum Fuiflelegimus. Et ex-^^ntinfinita iftorajm hominum exempla, quibus recenfendis immorari non eft opus, ^uando fimilia quotidie experimur, Difeamus autem bancinfallibilem elle exrreinænbsp;''quot;Piftatis noram. Quid enim de eo fperes, qui veibo Dei non inelior, fed deteriornbsp;«fficitur ? Reprimamus ergo afFeâum hunc, vt primura illius fenfutangimur. In-^fritn difeamus non ideo tacendum elFe verbi miniftris, quia illorum increpationibusnbsp;tfferantur. Hos enim Paulus opportune fimul amp; importune inftare iubet.nbsp;^Tuii. 4. JsJec quenquam ofFendatjquod verbo nihil apud tales proficitur. Namnbsp;^'ulliis alius fequatur verbi effeâus, fuam faltem animam fidelis verbi minifterli-^fabit, Ezech. . Nec interea deerunt cleóèi Clirifti ferui, quorum inftitutioninbsp;quod impijsiuftæ daninationis teftimonlum prædicatur.
Faxit Deus pater mifericordiæ , vt oracula verbi fui rite audiamus, amp; in ilia ^'¦^nsformatiipfius maieftati nulla e?/parte difpliccamus,pcr Chriftum lefum Dominumnbsp;; Cui debetur bcnedidio honor , gloria Sc poteftas in aeternum.nbsp;Allien.
H 0 M I L I A XIIIL
(umautem plenum Spifitu San^o^, Intent is in cce^ ^jïdit gloriam Dei^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lefam fl ante m à dextris
dîxit x Ecce video clos apert os , ßüum hominis ft ant em d dextris Tiet. Clamantes autem voce magna continuerunt aures(nos ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;impet um fecerunt vnanimiter
in eum j eielÜum extra vrbem lapidar unt. Et te fies de-poftuerunt ve/iimenta ad pedes adolefcentis, lt;jui vocabatur Saulus. Et laptdarunt Stephanum inuocantem dicen-tem'. Domine Ie[u, fufei^e Spirit um meumj. Pofiti.s autem genibus clamauit voce magna : Domine^neftatuasillisnbsp;hocpeccatum^.nbsp;nbsp;nbsp;Et cum hoc dixijftet^ obdormiuit.
VâM^IS DEl VERBVM F RWG IF E Rjr M Sgt;ifalurare fit apud eos tarnen folos frudificat, qui animis redè difpoÿnbsp;fitis illud audiunt, Impijs verb adeo non prodeft, vt hoc cxacerbcnÿnbsp;tur potius, amp; peiores fiant. Quia cnim horum animi vt mare æftuantnbsp;qui raagis vrgentur, eo magis furere confueusrunt. Extant eius reinbsp;exempla pafsim ; inter quæ cum primis memorabile eft^ quodinnbsp;Concilij aduerfus Stephanum congregati aflclforibus proponitur»
ç, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;____________J............ ,___P_______gt;
enim Stephanus amp; innocentiam fuam grauifsimis argumentis alferuiflet inueteratam malitiam dignts verbis corripuiffetnbsp;'tiæ ftimulis ad vitæ cmendationem cxcitenturnbsp;implacabilem furorem concipiant , amp;
, tam abeft 5 p-, vt potius tocis cundem ( quod innbsp;lu dice
-ocr page 70-«4.
HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS
ludice turpißinium eft) non modo vultusmutatione,verum etiam canino denuuni lin-dore, teftentur. At qui tolerari hoc aliquo modo poterat, fi vel manus cohibuiflcnj» Sed quafi parum adhuc infanicrint, fanäilsimi viri necem , amp;i. indignum fuppliciunijSü'nbsp;ijciunt ; in cuius delcriptione diligcns omnino eft Lucas, eo quod de Martyruin fuppli'nbsp;cijsnosinftruif,amp;multa alia, quænoftrætum confolationi tum inftitutioni feiuiun'»nbsp;compleditur ?
t.DeMsiepha. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ab ijs vcro narrandi initium fumit, quæ Deus cum fuo Martyre tantis peiicu'i
9 »1 A » nbsp;nbsp;nbsp;A AVfcZAÀS«*** ****** tAl ^AV**4V*B»VAWV.*»Vl*.A*J*'fc-»*MW*W*«* **gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;WKfcX** VAA4A»**'
ÇlufoUûonit vero eutn vocat, qui confidit in hominc, 8i carnem ponit brachium fuum, amp;'-' diMint madutnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦-»nbsp;nbsp;nbsp;. -
Ç2 rnüat
»um montu- implic(co,geßir. Ciim enim is Ic in medio luporuin vcrfari vidcret, nec vlla appaf^^'' alicuiusauxilijfpcs,Oculis in clumelcuatisdiuinam Opern requirerecæpit. Necb^^^nbsp;illi diu negauit Deus,fed illico vifionem oculis ipfius obijcit, qua amp; ipfe confirmctut)nbsp;hoftes terrcfiant. Qi^o loco admonemur, Deum fuos,dum periclinantur,nequaqi''^nbsp;dïferere. Videt enim hos,amp; audit,quod pafsim fcriptura tcftatur. Et quia pat^nbsp;illorum ærumnis tangicur,periclitantium miferetur,amp;fe vindicem præbct fidelifsb^?nbsp;Et quamuis non femper præfentibus malis cripiat,animos tarnen confolatür, vtnbsp;ftinendispoßintlufficere. Dilcamus ergo non adhominum auxilia,quæ vanißini^'^nbsp;recipere,fed animi oculos in clum attollerc, nec fpe noftra fruftrabimur. 0^ ,nbsp;enim piorum vox cft,qua Dauid vtitur,dicens ; Lcuo meos oculos ad montes,vnae'^^^|nbsp;veniat auxilium mcum? Auxilium meum venit,a Domino conditore cli amp;teri^ gt;nbsp;za/.EtProphetafelicem pronuntiatcum,cuiuslpesamp;fiducia eftinDomino.Exe^' 'nbsp;....... quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I ponit brachium fuum,nbsp;Prodeft autem modum amp; rationem diuinæ confolationis,qua Stephanus lut»* ,nbsp;tus eftjnfpicerc. In hac primum locum tenet Spiritus Sanótus, quo Stephanum Fnbsp;tum fuiife,Lucas dicit : Præftitit hîc Dominus, quod promittit, vbi nos non orpquot;nbsp;fore,fed Spiritum conlolatorcm habituros,dtcit. Ioan. z/. Eoautemnobisp^nbsp;carnis infirmitatem omnino opus eft, amp; hune à Deo iubente Chrifto petiinus,nbsp;Adueniatregnum tuum. Hoc animati ndeles,mundi conatus facile conifæ/'^^Jonbsp;hoc enim illud loannis intelligi debet : Maior eft qui in vobis eft, quàm jvlaiquot;nbsp;J. Ioannbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quia vndiq; inftabant,quæ terrorem incutere pofl'ent ttiam foitiis*®
tyri,externara quoq; conlblatioem illi Deus adhibere voluit,
Vifionem ergo exhibet, vniuerfam falutis rationem continentem-clos apertos elfe,quod iplum inChrifti baptifmo contigilfelegimus.
Apparet item Chriftus in gloria, ad patris dextram ftans, Qum cùm nomine commemorentur, amp; antea oculos in clum ab illo fublatos efle dicium gt;nbsp;hæcilli reuera vifibiliter apparuiffe, necmentis duntaxat contemplationi obiO'nbsp;intelligo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nec opus puto, vt de natural! vilu multa dilputemus, quando h^c,
phano apparere debucrunr,cuius oculos infolita acie donate , Deofacilimuinlui^^'^^^j^, qui opus erat ifta à primo Martyreconfpici, vtquid reliqui omnesfpetaredebcnbsp;telligamus. Significant enim, patere nobis iam Chriftimerito clos,nbsp;ipfius promilsionem nobis locum paratum efle : Adhæc Chriftum in cl'S reg« ÿnbsp;inertem amp; otiofum caufam fuorum negligere, fed in procinélu (tare, vt ipfosnbsp;conferuetjVtpote fidelis ille paftor, qui oucs fuas manibus fuis eripi non patituinbsp;Et hue mihi videritur referendæ Sanâoi um preces,quibus pctunt,vt DorninUnbsp;ad faluandum ipfos, Pfal. amp;c, Q^anquam autem foli Stephano b^ppiiii'nbsp;Iicucrit,illumtamen,vteademiniquisludicibusnunciaret, fuo Spiritu impu**nbsp;nus. Q^od magna libertatcfaäum eft. Inde verointelligeredebebantzirritasnbsp;mnes ipforum aduerfu« Chriftura conatus . quando iam in clis gloriofènbsp;ipfi paulô ante infami crucis fupplicio extinélum putabanf. Generalis autemnbsp;ólrina défit mi debet,qua admoneamur, Chrifti vires inuiélas elfe, amp; perpetuonbsp;gf^turum,vtut contra ilium infelix hie mundus tumultuetur. llliusenimpnbsp;hoeforeolim Dauid prædixit, vt Domineturin medio hoftium fuorum.
Qmd verb inter hæcStephani hoftes egere ?Num vel horura denunciai*® ti impios furores rcmiferunt ? Minime gentium.nbsp;nbsp;nbsp;Primo enim vefanisclam
S« Sttfhitui
roSandifiimoobftrepuntjamp;auresobturant, neDciverbum vel inuiti tur.
tur,nec
tpuntjöcauresobturant, ne Dei verbum vei inuiti Eft hoc ommbus impijs propnum, quod nihil perinde vt Dei erbunbsp;illudaudir^clferrepoflunt, cumnihiliploruradefidcrijsautconati
cum nihiliplorura
A P OST, homilia xmr.
tsütrarium fit. QajireDauid illosafpidibus confert, quæ aures, ne Incantatorutn tarinina audiant, obturare folent Pfab , At meretur ifta impietas, vt amp; ipfi aliquan-lt;ioclament,nee audianturà Domino, ficutPropheta admonet. Mich. 3, Tandemnbsp;Veto vltimam Si acrocem Chrifti iudicis fententiam audirecogentur, qua ill os cum fata#nbsp;nïiprincipe ipforum,ad æterni ignis crueiatus relegabit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At non contend clamoribus
obftrepuifle Stephane , de Chrifti glcria concionanti, ad iniuftam vim conuertantur, ^^äinvnanimiconfenfu in ilium ruunt, Si vrbeeieiâum lapidant. Vbi apparet,qui-^usargumentis contra veritatem ab impijs dilputetur. Clamoribus nimirum leditiofis,nbsp;iniuftavi, lapidibus, gladijs,facibus,amp; quæcunq; alia poteftatis tenebrarum inftrumen-^*lunt. His olim Prophetas oppugnatos fuifle legimus. lifdem contra Chriftum difpu-eft. Et Apoftolos fimilia efle expertos,totus hie liber Aólorum docet. At quianbsp;'¦'ftis non femel nos Chriftus admonuit, minime nos ofFcndi dccet. Præparemur po-nehæcinopinantibus accidant.
Singulari autem obleruarione dignum eft,quôd diim maxime iniufta vi furiunt,
'quot;fistarnen fpeciem obferuarepoffunr. nbsp;nbsp;nbsp;Namquia blafpheiniæin Deum Scfalfe do# iwfiiiurKjjtt.
^finæaccufàruntjcampnamdeillofumunt,quæblaljihemisSefedudoribusd Deo 'ndituta erat. Leuit. 24, Deut. /2. Si f/, Et teftes,ficuti in lege de{cribebatur,pnmosnbsp;pides iaciunt, quôd, vt expeditius faciant, veftes deponunt,quas Saulo ( qui poftea, adnbsp;^'riftuin conuerfus, Pauli nomen accepit) euftodiendas tradunt. Nihil ergo quoadnbsp;'^fisfornrulam, defiderarepoßit. Et Stephanusiureamp;legibus pnas dedifte viderinbsp;Potsft. Sednonferaperiurefît,quodiurisfpeciemrefert,amp; penitus caufæ fupplicio-fUfn excutiendæ funt, nifî grauiter offendere volumus. Intérim obferua,quantum im-P)sintcrdum permittat Deus, quorum furoribus fuos exerceri, ^illos autem iinpietatisnbsp;^^nlarainimplcre,vulr. Etteftiumexemplodocemur,quoufq; tandem procedat impress,nifi initijs obftare ftudeamus. Peccârunt illi falfo teftimonio,cùm nec Dei legem,nbsp;pnam,quæ faills teftibus conftituta eft,ignorare poflent,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nec illos terrer,quod
ûloinon falfum teftem Deo exofum amp; abominabilem efle pronunciat.Prouer.iJ. Nec '^nien tam horribile peccatum defîgnauiffe contenu funt ; fed vlterius progrefsi,fangui-'^mnoxiomanus polluuntjCÙm neceaignorarepoflent,quæ de iniuftis homicidis innbsp;jSthabentur. Num.^j. Adeô verum cft,quod Salomon impios, cùm in profundumnbsp;^'«pfifunr,nullamrerum rationem habere dicit. Prou,/. Horreamus ergo peccato-f^'î'blandainitia,nc dura hæcverbi diuini odium nobis inftillant, tenaci illorum lutonbsp;**^tcnti,tandem immani impictatis barathro toti ablbrbeamur.
deSaulo dicuntur,qui infanélifsimi viri necem confenfifl'eamp;haud vulgarem fa voluptatem huifîfle dicitur.lèquentis hiftoriæ (Pauli conuerfî) parafeeuen haben t,
* ad Dei gratiani illuftrandam ficiunt. Sed plura de his fuoloco dicentur*
Reftat,vt qualem Stephanus, cùm tamatrocifuppliciomulólaretur,fefegeflè. l^'bconfideretnus; vbi tria deillo dicuntur. Primo Dominum inuocauit,quôd iliumnbsp;^(Iffincnterfeciflccredimus. Etexprimiturorationis fumma: Domine lefu -fufcipe turmtiern,nbsp;^P'ritum tneum. Habet hæc amp; veræ fîdci confefsioncm, amp; ingentis inuiâæq; fpei ar-^®ent«in. Nam mortis terroribus vndiq; oppugnatns,Chriftum adhuc Saluatoremnbsp;^fiiofcit amp; faretur,latronis cum Chrifto crucifîxi excmplum imitatus. Adhæc animas nenbsp;î''Ölortequidem interire, fed in vitæ mêlions conditioncm tranfîre credit, iraôtiouit,nbsp;morte vitam perfidem in Chriftum inueniri. * Efthæcingens fîdei laus, quodnbsp;^önccjuoq; inuiâa maner,amp;animorum folatium afFert, quando omnia alia fallunt. Si-Mveto docet Stephaniexemplum, cui animas iam morituri commendemus.nbsp;nbsp;nbsp;Non
diuis, vtfuperftitiofî foicnt. Sed Chrifto Domino,qui vt ilfis fanguinis fui pretio ^demit.-lta j-efurredtionc fua mortem vicit,amp; alcenfione ia clos fubucdiuS,ibi locumnbsp;'ôDispræparauit,in quo ad ipfum colligamur. loan,
Secundo chariratis fpecimen edit Stephanus, quæ à fide feparari nequir. Nam hrifti præceptum amp;exemplum imitatus , pro hoftibus luis orat, ne peccati huius di-ßö«pænas ab illis exigat Deus. Arguit hoc hoftiuminiquitatem, qui vt falutis public» .nbsp;oftetnocciduntjquivltimovûtoteftatur, nonalium publicæ omnium incoluroitatisnbsp;udiofiorem fuiflè. Sed eft hæc piorum fors in hoc mundo^ qui potilsimamnbsp;ï infelicitatis caulàra habet, quod nec benefadorcs «(gnoAre, nec public»nbsp;falutis
4
-ocr page 72-60
HISTORIAE STEPHANI EX ACTIS falurîs nocentifsimos hoftes caucre poteft, Difcamus autem vel in gratis cligna châ'nbsp;ritatis officia exhibere, amp; eorum filutcm, qui fumma in nos iniquitate peccant,pijsp*''nbsp;cibus Deo commendare. Matt. . Nec nos hominum impietate abfterreri patiamur nbsp;quando nobis ignora funtDei indicia, nec facile cuivisreuelat Dominus, quinamnbsp;ter homines incurabiles fiint vc olim leremiæ feciflê legitur. Icre. 7^ 14, li'nbsp;temur etiam huius precationis cucncu,quam vel vnius Sauli conuerfio non infrS*'nbsp;-^eram fuifle, docere poteft.
Stefhdnut ebf dtrmitt
Vltimo, Stephanus his didis obdormiuifledicitur, quem hoftes iam cuniri'^'^** drinacxtindum elle Iperabant. Frequenter autem dormiendi vocabulo fcnp'^nbsp;vtitur,depiorummorteloquens. Ita enimmortis conditio exprimitur. E».nbsp;hominis, ex anima amp; corporis conftantis, relblutio, ïnhacverô anima necnbsp;guitur, necobdormit,fedtranfit invitamæternam,ficutiChriftus loanj. adino'.^'nbsp;Vndenon inepte mors tranfitus in clos dici confucuit. Corpus vero obdori'nbsp;dicitur, quia terræ mandatum quafi ad fomnum componitur, e quo nouifsimo di® Pnbsp;Chrirtum excitabitur, vt ipfum quoq; cleftis vitæ gaudia percipiat. Extantnbsp;de his lcriptùræ teftimonia, amp;crebro hæc traélandi occafio incidit . Qinre nuncnbsp;uitati ftudemus. Stephanum verb imitandum proponamus ,vt c vita migratuiMquot;'^nbsp;raabus ad beatorum fedes transmifsis amp; tandem corporibus quoq;glorioßtxcit3tiif^nbsp;gniclorum hæreditatefruamur,per Chriftum lefiim Dominum noftrum. Cui de®nbsp;tur benediólio jhonor, gloria amp;poteftasin æternum« Amen.
DIE STEPHANI, QVI PR'
MV S P R. O CHRISTO RESV^
S C I T A T O SA NG VINEM FVDIT, EVANGEb
¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mactb-^ XJ, cap.
UOMILIÀ L
Va n}obi5fcribA nbsp;nbsp;Pharifii, hypocrita,
tü/epulchra Prophetamm ornàtü monîiwentaiufiof^'^ âicitù : Sifiiijfewpti temporibu^ patrum nofiromm}nbsp;eorum foctj in c^de Prophetarum.nbsp;adiserfusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipfos, ^os ejje flios eorum, qui Prophtté^
Z*
ciderunt. Vos quoq^ complete menÇuram patrum Serpentesjprogenies'uiperarum^quomodopoßitünbsp;diciumgehennA ? Propterea ecce, ego mitt o ad ^os Ftofynbsp;tas,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sapient es,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcrib as , ex illis nonnullos
bitts y crucifigetis 3 nbsp;nbsp;nbsp;ex illis nonnullos flagcUabitit ^^
nagogis repris 3 Çslp^rfeqùimini ex 'vrbe tn ^rbenu^
RÈ L J Gl ONE, BT rUIVERSb
M næfalutisnegotio, nihil nocentiusamp;periculofiusefthypocryfi-enim hæcregnat, ibi veritaS non poteftlocum habere, 5't) gio intermoritur. Deinde ölöres amp; hoftes veritatis facit .nbsp;quidem crudelißimos j eo quod veritatis lux fucum onrneni inbsp;jbftergit Sc dißipat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hine érgo fadum, vc omnibus c
-ocr page 73-CHRISTI HO MI LI A I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÆÎ
öon aliJacnorcsvcrÎMtis hottes fuerintjquàm qui craentitto reljgionîs vélo felè palliâ-runt.Exemplum eius rei in Scribis amp; Pharifæis proponitur. Qj^a enim hueufq; Domi-nus multa illis exprobrauitj quæ minuta in fpeciem videbantui'j multi forraisis puta-oant,ilium immodeftius agere aducrius viros tantæ exiftimationis. Ne ergOjquat huc-diéha funtjoon digna viderentur,quæ tanto cum ttomacho exagitentur, peigitmo-*lo5amp;oilendit,illosnon folum circa fimbriasjphylaéteriâ, falutationes, decimationes, ^îliumapparatum extern um,pcccare,fed infuperparricidas etPc feruorumDei, Pro-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S
plittârumjamp; proindc dignos, qui funditus excindantur,amp; male perçant. Oido tradati-®Disvlq; ad finera capitis hic ett: Primo ingenerc illos accùGt præpoftcrx oblèruan-f*ægt;qiu Prophetas profequebaptur. Deinde reipfà probatillos mereri, vt durius tra-^entur.Pottrcmô poenas graues interminatur, vrbis videlicet amp; rempli deftrudioncm, Huatntotius genris excidium comrtabitur.
Quoad primum raembrum ait J Væ vobis Scribæamp;Phanlæi hypoCritæ, qüo- Vru^afferAm Oiam ædificatis fepulchra Prophetarum, amp; ornatis roonumenta iuftorum, Idnbsp;accufacjinquoillilaudcm quærebant; niinirum quod veterum feruorum Dei, Pro-phetarum,monumenta colerent amp; venerarentur. Id veto per fe non crat reprehen-^onçdighum: Fueruntenimfepulchraapùd genres, non omninô barbaraSjfacro-bntta,amp; ilia violate inexeufabilis barbaries iudicata fuit apud eos, qui non ouiuemnbsp;J'iniinltatisfenluincxuerunt. Et Amosteftatur,Moabiiisexitijcaufam fuiffe, quôdnbsp;^fgis Idumæi offa improbè amp; inhùmanitcr violalTent.nbsp;nbsp;nbsp;Sed iftis præpofterüm cultuin
®^probrat, amp; cùm non polfent ad PrOphetarum monumenta propius acccderc,quin pîtrum fuorum fccleraiptts in faciem cxprobrarentur,qui illosimpie amp; crudcliter occi-frant, ex iplarura ore occafioncm illosacculandi arripit, dicens : Vos quidem duinnbsp;^ircafepulchralcruorumDeioccuparnini,vtTegregiè pij amp; religiofi putemiui, foletis
SifuilTemus temporibus Parrum noftrorum,nonfuiflemus eorum focij in tæde rophetatum. At hoc dicendo, teftamini patres veftros indignis Prophetarum ca^dibutnbsp;Jie^polluifle, vos ex parricidis genitos elle : adeoq; vos Patribus veftris elfe multônbsp;(^teriorts. Nam illi quidem occiderunt prophetas, vos autemillos fepelins, ideft,nbsp;fotosôbrüitis,vtampliusemcrgercnonpülsinr. Ethis per Sarcafmum addit : Vosnbsp;completemtnfurampatrum veftrorum, Quafidiceret: Qi£andoitalubet,a«nbsp;Rtdum pergite in vettra hac impietaie, vt vidcamus tandem, quis ex eo ad vos fniétusnbsp;f'^uçrfurusfit, fiitacumlaruisliKâarilibeat. Sed fenrietis aliquando, quid fit Deonbsp;wfucum faccrc. At hoc dicendo eadem opéra fimul aliud quoq; demonttrat, quodnbsp;*P isexprobrariquàm maxime erat neCettari'um» Eteniin icimus ludæospatrumti-f^lisatq virrutepotifiimum gloriatas Fuifle. Fïosaplldloannis BaptifinumPharifæinbsp;Sadducæi iaôtàrunr, amp; Abrahanium Patrem ipfi Chrifto ludæi obiecerunt, amp; ita ilia ib^,nbsp;5 oriati funtj vt nihil porro fibi ad falutem deefle putarent,nbsp;nbsp;nbsp;Vt ergo hanc laruam illis
®trahat,amp;oftendat inanem efle,quam in generis fiducia, quærant gloriam, oftendit, Momicidis ipfos progemtos elfe, quorum maiorcsiam olim Prophetarum fanguinenbsp;®pollucrint, iplbs autem patribus nihilo elfe meliores, fed détériorés.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Venrunt
'nem hoc loco quædamconfideranda,qua: diligentius cxcuti merentur.
iPrimuraeft, pratpofterum fuperrtitioforum autfiliorum huius feculi de feruis 'iiudiciura. Non pofluntilli fuumvirtutipræmium negate, gloriam nimirumamp;nbsp;^^norem,quivirtutem,vtvmbrâ corpus,fequitur. Veruntamen ijdcm anxieca-^J^**^^***^quot;nbsp;aliquo modo officiât. caufa cft, quod hac vitanbsp;J, UqÔos in honore amp; pretio habet mundus, quosviuentcs^ditjamp;cxtinéfoscupir.nbsp;^^f'^pla huius generis in prophanis hiftorijs multa occurrunt, amp;alibiSocratem amp;nbsp;füllt quorum obitum Athenienfes magno amp;aCcrboluftuprofccutinbsp;gt;4*^0$viuenteshottiliteroderant. Et quotics in exilium eicecrunt Romani,nbsp;On .^^^^®.5^æquæfiuerunt? Nufpiamtamen^hoefrequentiusfit, quamnbsp;fidei amp;religionis,amp;cultorum Dei caufa agitur. Nam vt huius loci argu- '
JJ ------lt;A. uunui uiu nbsp;nbsp;nbsp;vlt;tux«i agiLUl* Nam vt huius loei argu-
» ^'¦ophetarum ofla amp; tumulos ludxi venerabantur; atærernum
» I^tophetarum ofla amp; tumulos ludæi venerabantur.' atæternum' iuimn lefum Chriftum eadera docentem, quæ olim Prophetæ promilèranr,nbsp;Fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non
-ocr page 74-62
DIËÏ STEPHA«! MARTVRiJf
non lïjînoriodîoprofèquebantùr 3 quam quo illos prifci Patres perfecuti fuerunt, ® quid obfecro aliud hodie folet fieri ? Recitancùr publiée in templis Legendæ Sandö»nbsp;rum, annuæcelebrantur Marryrum memoria;, eorundem lèpulchra longis itineribusnbsp;per terras amp; maria inuifuntur, nee défunt, qui arida defunétorum offi, veftes,folMHi)nbsp;calceos, cineres item, Scquamuis aliain materiam inanimatam quæ ad illos aliquanJ®nbsp;pertinuifl'ecreditur,prüni amp;cernui adorant, amp;ijsferuiliterolculafigunt . denique mnbsp;defunâorurn animas abfentcs preCulas amp; hymnos certatim demurmurant. At ünbsp;tandemcùm illisfidem profeflus, dicat; Credo vnum Deum omnipotentem, Crt-atorem coeli amp; terræ . Credo vnum Deum inuocari amp; adorari debere per vnum'Fil*'nbsp;urn Dei,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CHRIST'TM^ quifolusnobisà Deo Patre faâuseftljp
cfltia, lufiitia, Satisfadio, Sandificatio, extra quem nullüm eft nomen fub cakgt; honnquot; nibus datum, in quo homines oporteat faluos fieri : Si quis (inquam ) eiufmodi cod-fefiioriem fidei edat, mox ex ea occafionenl arripient hærcticæ prauitatis inquifitor«,nbsp;ilium profundiusamp;curiofius examinandi. Et quid fentiat deinuocationc amp;inef-nbsp;cefsioneDiuorum clitum ? quid deSacrificio AJtarisaut Milfæ ? quiddeignep*^nbsp;gatorio ? quiddelQdulgentijs,Clauibus, reliquijs,imaginibus, votis monaltób^nbsp;fexcentisahjs, quorum nulla in Scripturis fit mentio, amp;dequibus ne gry quideonbsp;thodoxi Patres Icripferunt.
Qüqdficumillis te (entire 8c credere dicas,8c CHRIS'TO lESf'' tuam faluam amp; integram feruare coneris, mox ab illis condemnaberis, ncq; ad eludcn^nbsp;dasittarumexccrationesætcrnus Dei Filius fatisfecerit, cui omnisnbsp;cloamp;in terra. Veramedicerefatebuntur, quotquot in iftarum vngues aliqu^nbsp;inciderunt. Iraq; noltræ etiam tempeftatis Pharifæi amp; Scribæ, vt olim Prophecarunnbsp;Apoftolorum Icpulchra colunt, amp; fimul his nouos Chrifti Martyres addunt, qu^^ nbsp;terra modo, fed igni 8c mari defodiant.
At miretur aliquisnon folùm, vndc ifta vecordia 8cperuerfitas hominibus n c»r ta tati-- tuf, vcrùmetiam, quud Sandorum hominum Icripta ex toc rogis amp; incendijs
amp; qui vln^m fidci veræ confefsionem ferre nolunt, libros authenticos feript^^^^^, ataflam, quibusfides difcitur, non in vniuerfum aboient ? Aut qui fit, inqu!S,vtDiui*bnbsp;lues in toto orbe in pretio fint, quorum teftimonijs amp; cxemplis aduerfarijnbsp;tantur, amp; omne illud Chaos fuperftitionum euertitur, in quo illi proram pigt;PP*'*^jlf(,nbsp;lutis collûcatam habent ? Sed facilis eft ad hæc refponfio. Nam primo mutinbsp;quiinlibrisnobifcumcolîoquuntur,niiousmoleftifunt, quàm viui, qui anim*^^nbsp;«us penetrant, Scimportunius inftantijs, quos femel vrgerccperunt.nbsp;poffuntfemperimpij hoftes,quod volunt, amp; feruat piorum aut fandorum Fu*'nbsp;memoriam Dominus, vttunequoq;inipfis vera fides8creligiofloreat,nbsp;fim alibi conculcatur,neq',fpcs aliqua vera cognitionis videtur elfe fuperftcs.nbsp;eum finem obferuari debet,ne impiorum conatibus ofFendamur,qui ioterdum tsßnbsp;Chrifti promouent,dumiJlud volunteuertere,.in feipfosautem confpuunt, qui*nbsp;lern expücre audent.
lgt;iatrttta fuE Admonetpræterea locus hic, vt in quo, nam Diüorum climm, qui io tafia (ta- risdefuodi funt,cultus confiftat, videamiis. Non vtiq;in facrificijs, quæiain** jq;
Chrifto omnia abolita funt, non in fijffitu, cuius eadem eft qu« vidimaruio nonin imaginibus, quæ Deo vetoSceiusclitibusabominationifunt j non*nbsp;ratione, quæ nulli creaturæ fineblafphemiapotefttribui ? Qu?^Quoteniin^Pnbsp;bonifunt(vtD.Auguiîinusannotauir) nequaquam feadorari volent,fed
* nbsp;nbsp;nbsp;Angeloin Apocalypfi fcntient,qui Ioanni,ipfum adoraturo, diccbat: Vide ^ji
Confcruus cnim tuus fum,'8c fratrum tuorum,Prophetarum, 8ceoro*(jg. obferuant verba librihuius, Cultum Diui, qui in clis bead viuunt, non aliuiuP^^iii
nbsp;nbsp;nbsp;lant,qu3ra quo deledatifiintjCÙm in terris viuerent. Tünc verb toci horrueruobnbsp;diuinos honores ipfis voluerunt impendere. Petrus Cornelio ccnrurionicoi!*^g[enbsp;procidentijdicebat : Surge 8c ego ipfe homo fum. Paulus verb 8c Barnabas
* capti difruptis pallijs in turbam Lyftrenfîum, qui ipfis facrificare volebant, inlu*
I
-ocr page 75-CHRISTI HOMILIA h
65
ltJvoceclatnantes.'Viri,curifta facitis? nos quoq; fumus homines, ijfdem quitus affcéiiQnifjys obnoxij amp;c, Qms ergo Diuis cultus grarus erit? Is nimirum, finbsp;°«nnævcrbi crcdacur, quâ vni Chrifto conantur Deo adducerc homines, fi itemnbsp;obediatur, quoilh nobis præiuerunt,amp;fiea quibusillisporrô non opus eft,nbsp;quot;viua Deitemplaconferamus officia, egentes nimirum, quosjiic nobis vnicè com-At hodie inuenias aliquos, qui, vt ligna amp; lapides veftianr, homines viuos
amp; fpoliarc non vercbuntur. Sed in loci recitati expoficione progredi-
j . Qma cnim patribus peïores effê dixerat, qui Prophetas trucidarunr^ ita re-Pr»iit Jcrlkti aut faéio probat, quæ omnium certifsima eft demonftratio. Nam
jj fe bonitatem amp; facilitatem Dei, cum illorum CQurumacia, quam hic diutifi. pf^^prætulcrit. In primo membro propofitionem proponit, dicens.* Serpentes,nbsp;J. °8^nies vituperarum, quomodo pofiiris elFugere iudicium gehennæ Serpen-
amp; vipcranim fimilibus, adhæc interrogatione, adminiftrationis plena , Iermo-veftitj vt demonftret, impietatem ipforum ad fumraam apieem vfquc peruc-vt neque corrigi pofsit amplius, neque curari. Et vr hoc lt;oraparatione^^^. ecce, ego mitto ad vos Prophctas-amp; Sapien-
jfM ittdir
- Scribas, amp;c. PolTunt hæc expont de toto ante ado tempore, quoDeus»^. ludæoruin gente cpit agerc, vt eos inftitueret j Velad ea referri, quatnbsp;p''':®ps Ghriftus per Apoftolos cum ipfis egit. Vtrobique bonitas plus quamnbsp;èlùcet. Etenim ß. annos mille, qui ab obitu Solomonis vlquc adnatumnbsp;IE5VM ChRISTVM effluxerunr confideres, nullum feculum vnquamnbsp;plures dederit ludaico populo Deus , per quos in vita bene amp;nbsp;^gf'^^'fgiifiernanda inftitucrentUr: adeo vr ne exilij quidem Babylonici tempus ,nbsp;Emilia vacuum fuerit, fed tunc qrrói^épriuatim amp; publice multos haberent,nbsp;edocerentur. Cdm vero ap'prèipinquaret aureailla^ta5, quoDeifili-Came nafeiturus eft, tanta Spiritus fandi vbertas redundauit, quantaln loelnbsp;^^promiferat, amp; quantam Ethnici quoque Poetæ fuis carminibus cclebrarunt.nbsp;K * ptophanos Scriptores, quiillo feculo floruerunt, excutereJibeat, nulla «tasnbsp;'f'gcniorum fcunditare, Iblertia, facundia eruditione, ita floruit, vtea,nbsp;öci Filiunr hominem verum nafei vidit. Et cum iam mortis Chrifti tem-aJ PPtopinquarct, accefsitreliquis Apoftolorum chorus, quo nihil Jactius,amp; bc-Sol hic vidit ,lt;|ui primo totam ludæam, deinde vniuerfum terrarum orbem ,nbsp;.^^trerunt, vt Euangelij tuba totam raundi machinam perfonarent. Et in hisnbsp;tçf othnia inuenire licet, quæ in præfenti DominuspoHicetur. Dicirfèmit-Veile Prophetas. Hos fi requiras ,en inter Apoftolos tibi damns vates diui-,j^*lt;|ui vniueria fata Ecclefi« vfque ad fincm mundi euidentifiime ediflerunt,nbsp;Chrifti lES V modo myfteria expediunt, fed Antichrifti quoqUe tenebras,|itanbsp;^^tiutit, vt nemo olFendere aut errare pofsit, nifi qui feiens perire velit
P«rf fapientes videre cupias, rurfus Paulum audi : Sapientiam loquimur inter i, c»r.a,-) ^J^^pientiam autem non feculi huius, neque principum feculi huius, qui Sed loquimfir fapientiam Deiinmyftcrio,ideft^'occulraraillam,quamnbsp;Eij V '*^tat Deus ante fecula ad gloriam noftram. Etenim Chriftus omnibus no-nobis Scribas mifît .Apoftolos, vere expedi-*^*¦.1,nbsp;, qui de fuo thèfauro nobis deprompferunt noua Si vAcra, id eft, omnetnnbsp;i||ij^'fintiam,qua; nos ad veram bcatitatem inftruat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eft autefn hæc bonitas Dei ednbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
fççj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod etfi illo feculo ea vberior redundauit, non tarnen exaruit tunc fons ille,
fluxit, amp;adhuc hodic Huit omnibus, qui ad Chriftum actc-
ex quo aquam viuentem haurient, quotquot in ilium credunr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
bç .QH*^verôfece)untIudæivifahacbonitâtc,qua gratiæ fuæfontesillis referauît DêTuturis illis loquitur Dominus, vt quid potifsimum debeant cauere, ad-
I05 Ex illis (inquit)nonnunostrucidabitis,amp; crucifigetis, amp; ex eis nonnub^''-'quot;*^»gt; ^gcllabius in Synagogis veftris, 8c pcrlèquîraini ex v^e m vrbem. Fada *nbsp;E ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hæc
-ocr page 76-64^
bÄrf.ig.
CHRISTI HOMILJA I.
Ttlß M.3., tap.i.'ÿ.nbsp;^S,12..nbsp;I.uf.lllgt;,t, t/tf,nbsp;1.2J.
ttmmeat
ladt
hser olim tempore prophetarum. Quantum fanguiseffu Jit (putas) Achah amp; IcsjbJ» priufquàm Elias pofletJicere: Filij Ifrael rcliéio fJere tuo aras tuas diruciunt,nbsp;Prophetas tiios gladioocciderunt, amp; cgofulusrcliélus fum? Quantum rurlus M-i-¦naflvs effiidic,.pnufqu3m irnplcrct Icrufalem ab ore vlq; ad os ? Sed omittamus tempû'nbsp;ra prophetanim, ad Ghriltum Dominum, amp; quæ hune fecutalunt tempora, dequibusnbsp;ûn præfentilermo ett, tranfeamus,quis dieet nos exempla defiJerare eorum, qui bicnbsp;euentura prædicantur ? Simon Petrus inuérlo adterram vertiee in crucem afci'înbsp;eft'. ' Philippus eodem Martyrio affeéiuseft apud Perfepolim, lacobum Zebedei nli-um gladio pereuftitHerodes Agrippa. Alterum lacobum,fratrem Domini SicOo®*nbsp;mciito luftum, de pinna rempli præcipitatum fullonis fufte trucidarunt. Nlarcurtinbsp;Euangeliftam vnco traâum efle, veteres rradiderunt. Sçd longum foret omnium r]'nbsp;lijDei lESr CHRISTI feruoruæ.obitusbcatoscommcmorarç,quibusiUi'''nbsp;dfifuædoâirinam obfignârunt. gt; Quisenim nçfcit Stephanum diro lapidumg^nbsp;dine obrutumfuifle,amp; à Paulo aduerfus Ecclefiam graflante, innumerosmaiè roui««nbsp;tos,multos etiam blalpheinare eoatlos fuifTe ? Sed aiiundjs putant aliaruiunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
qui eertius Scprolixius velint omnia cognciGere.
'tert tniniHr«' rum Cbrißi^
Nune autcmobfcruari debet miniftrorumChrifti fors, vt, quid nos inj hocfpcrareeonueniatjintelligainus.. Confiât mundus hic maxima ex partenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
hypocritisiuftitiarijs, deindeEpicura:is,qui prorfîis,mundo ße.carni dediti facile negligunt. Vtrumq; hominum gémis Chriftum odit, nec facilenbsp;facem, in Chriflo nobis prælucentem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
t.Car I»*
Etenim priores iuftitiam fuam nolunt argui, alter i vero difciplinam oacr qua carnis lafciuientis ftudia in ordineracogifentiunt. At quia Euangebjnbsp;tinguere non potfunt, quæ Spiritus flabellq, jndies magis inflammatur, vtrum^l^®nbsp;nus facile inter fe conueniunt, amp;,qùamuis dißimilimis ftudijs ferantur,^^^nbsp;?men fuas coHiungunt,vt veritatis doélrinam ,fiquaratione poßint,nbsp;quo conatuâlij alijs progrediuntur, prout Domino vifum fqept, omnia .nbsp;nanti. Imprudens nobis videbitur, qui fuas temerc periclitari finar.nbsp;nemouiumfuarum habet bonus illepaftor, qui nullam è manu eripifini'* Çnj.nbsp;mifera cft miniftrorum verbi fors, qui cum Chrifti Domini fint gt;nbsp;ritu reguntur , ¦amp; eandem cum illo fortem fubeunt. Tyrann! verô peinbsp;intérim nunquam alfequentur, quod,volunt,amittunt autem °nbsp;exeufationis,horribili autem iudicioprementur,quod mox illisChriflus dennnbsp;Intérim nos confolctur, quôd nihil, infeio aut inuito Deo, nobis acciditgt;M^ r [S'^^nbsp;nequenosfupra vires tentât! finit: Qim autem cùm Fjlio Dci lEST jpfj 'nbsp;patientur,cumeodemregnabunt,quicumiilomorientur, cum eodein viueuilt;nbsp;debetur benedidio, honor, gloria amp; poteftas, in æternum. Amen.
ifQMlLIA H.
Vt Keniat fuptr ^os omnis ptnguü fitper terrAm i fangutne Abel iußi, vfquenbsp;nem ZachaA^fiUj quot;Barachu, quem occtdiflü inter Unbsp;plum altare : nAmen,(Uco^Qhü,^enienthACom^^nbsp;faper nàîiônêm ißanu.
?îP O A/ r Nrs refus Chriftus Scribisamp;Pharifæisexprobrauit, etlimmaniscrudeb^nbsp;làlutis prècones pcrfecuti funt. Vt autem hæc euiJ*?' jujadnbsp;gnofcwentùr, initio Dei faciUtatcraexpofuit, qui omnibus fccub^
I
-ocr page 77-CHRISTI HOMILIA il,
^-pellicere ftuduerir: amp; Jli incurabilein eorura contumaciam oppofuir. Docemui* ^utemillorum cxemplo hypociitasnonleuiter modociTare,amp; fuperftitiofis opioioni-usfeduci, fed tandem impiosgratiæ Dei hoftes fieri* Poftquam enim homofibi per«nbsp;'^âfitjfeluis operibus feruari polfe, neminem in co fibi Contradicentem ferre poted.nbsp;'DI enim decedere arbitratur^quicquid Dei gratiæ tribuicur, Nnlli ergo acriorcsnbsp;^^¦itatis hoftes funt J neque in elios mag'is fæuiunt, quàm qui Dei gloriam affercre, amp;nbsp;.^wcsfalutis inilliusbonitaremonrtrare,fedulôftudenr. Cæterum quia iniquicasnbsp;multos offendit Sceleéli quoq; Dei cüJtores non rarô de Dei longanimitate quiri-vtin leremiæÂfaphi, Sc aliorum cxemplis, apparet,Dei Filius in præfenti ludæ-°'^mScribis'jadeoquè totipopulo,graues , pnasdenuntiat, quas de illis Deusfu-,nbsp;^^l'eftatuerit. Eft^, locus hic per quàm memorabilis. Omnia qüippe continet,quænbsp;^ouimendationem diuinæbonitatisfaciunt,fimulqucdocent,quid tandem eius.con;nbsp;^Pores inancat. Ne pigeât ergo fingulaordine intueri.
. Principio, quia hypocritæ zelum religionis prærexuntfceîeri, amp;impietatepij\^^^/z«a!B; Volant, vt hanclaruam iliisderrahat,quid faciant, difertè dccet, amp; fcelas ipibrumnbsp;définir, dicens, fore, vtfupereosveniacomnis fanguis iuftus, cffufusfuper ter-|^y^^ nbsp;à linguine Abel iufti vfquead lànguinera Zachariæ filij Barachiæ, quem (in* nbsp;^^0 occidiftis inter templum Scaltare. C^ibus verbis hoc vult dicere : Vosqui-^¦^cùmiftafacitis, Le^is amp; religionis patriæ æniulato'res,viderivultis,amp;vosDeo
UiTi præftare arbicraraini, Sed vultis dicam qui fitis, Sgt;c quid dé vobis fentiat Hic vobis imputât omnemfanguinern iuftum fine innoxium gt; qui iam indcnbsp;I '¦'g'ne rerum contra iusamp;faseffufus eft. Itaque Dei iudicio Crudelifsimi ho-dæamp; nefarij latrones eftisjqui omnium cædiurnjquotquOtvnquaminiuftè fa-^^^Uiitreatutcnemini.EtomniumfcruorumDeifanguis,quotquotvnquamprove-Sepiecate trucidati funt,àvobis requirccur.
Duos autem non abfq; caufa difertè nominat, Abclum amp; Zachariam lub quitus Genef,^* 'Xtremis terminis alij omnesComprehcndunturjqui in hune cenfuni veniunt.Abel^''^***nbsp;j^'''prirnusgcrmanusDeicultûrcx Adamo natus, per fidem præftantius facrificium ¦ ;nbsp;'° obtulic, amp; hoc nomine a Caino impie cæfus eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ab hoc orditur, vt fimul feana
gt;9odhicoccurrit^ medeatur, amp;oftendaf, nonnouum aut inlblens hoc cllê, fi ^ûei cuitôrcs iniquius traétentur ab impijs hypocritis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Illi opponit poftremo lo-
j ^ichariam, de quo inter interprètes difputantui- Ego fimpliciter Chrifti verbis **logt;quiBaracliiæfilium dicit; amp; quia in Scrip,turis non alium fie nominari audio,nbsp;euin,qui inter duodecim minores Prophetas penultimus poftredicumexB.aby-0'^fubZorobabele prophetauit,amp;hunc à patribus occifum fuilElèntiojinter tcmplum 'nbsp;ß *f3re,id eft,in atrio cempli : vr non opus fit lofiadam Zacharitc pri/ci, qui fub loa cæ- t,p^r,i4,nbsp;J'bpatrem binominem fingere,vcl ad alia commenta confugere, quæ alij de Zacharia,nbsp;j^nis Baptiftæ parte, finxerunf Nec obftat,quod caedis huius in hiftoru làcra non fitnbsp;'tiù,cum pluresaliætaCeantur, maioris momenti.
X . M I UI »UO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lUgVlJlUUl (.4111 VItV I VU VI1* AU llfc j W *JVilnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ait**nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
. 'S'unis vxoribus duétis fernen ûndum prophanârunt, fratres item egenos vfugs %rik___________A______ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fj-r ¦nbsp;nbsp;nbsp;______ t.________
9
SufficiatnobisFilijDei lEST CHRISTI authoricas,quicùniMartyrum jj^'^bsteftamenti catalogum ab Abele exorfus fit, nequaquam credibile eft, ilium voiu-'m in Zacharia loiadæ filio, ceu in medio curfu fubfiftere, cùm confier, poft huiusnbsp;^ni demum ManafTem longé immanifsimam ieruorum Dei lanienam ihfiituifie,nbsp;[jj^AVtnuperdiximus) lerofolymam impleuit innocenti fanguinc adfupremavfquenbsp;, Etfacitpoftremi huius Zachariæ cædis plurimum ad ^nplificandam ludæo-^' npietatem, qui poft exilium diuturniim , quo ipfos Deus in Babyloneexercuit,nbsp;rurfus conftitutisfedibus,ad ingeniünl ram citô reuerfi funt, amp; non fbluin ali# -y-»/* t-^jS'ïnis vxoribus duâis fernen fandu.m prophanârunt, fratres iremnbsp;i^tibus aggrauârünt, in templi deniqus rfcdificatione æquo fêgniores fuerunc,nbsp;.^ttiam fiindifsimum Dei feruum, quera hic ipfis operis ilh'us plus quàm ne-c fijs fidelifsimum i^yiihanTiu/ amp; præfedum dederat, crudeliter prætcr omne me-ijj trucidarunt, vt nec loci maieftate, ncç temporis aut rccentis liberationisnbsp;^otia, fc à tanto fcclcre paterentur rcuocari. Quibus cùm paulo póft indi-F iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gnifsima
-ocr page 78-66 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tiltt STEPHANI MART Y RIS
Sitn^uitfù rei^ tut iitrtx^nbsp;Ctnef,4»
gnifsîmaFilij Dei cædes acceflerit,in quem om nes Propheræ amp; iufti reftexeruntjquo^^ qùotâb exordio return vixerunt, non temerèillis minatur, fore vt omnis effufinbsp;nis iußireatusipfisimputetur. Nee contentus id lèmeldixiHê,hocipfumgrauialnbsp;ùeratioHc confirmât,addens ; Amen dico vobis,venicnt hæc omnia fuper ætaceinnbsp;Qualocutionehocfignificarevidçtur, quodiftius leculi homines tantorutn feeler^nbsp;pnas luituti fint, vc non debeant fibi ex mora aliquam impunicacis fpem polliceri.bnbsp;nim ex hiftorijs conftar, vrbis amp; rempli excidium in annum à Chrilti morte trigenin'*nbsp;oâauumincidifle, cùmpriusinnumeriscalamicatibusamp;continuisinalis elTent exagi'^^nbsp; * ti. Eft autein ifta comminatio atrocior multo quàm putetur. Qmd grauius dici Pnbsp;terat,quàin quod Deus ipfe clitus Cainum de fratris cæde compellans, abipWnbsp;ius rationem rcquirit. Si aduerfus ilium terrain teftis loco producens ait : Vox iang^^nbsp;nis ftairis tui clamat de terra ad me. Non état aliquis tanti ïccleris confeius, quinbsp;fam illam agere, aur de faéto teftari, poflèt. Ad rudis tellus hoc ipfum infonti pr^nbsp;quæpriusiunoxiumfanguinemquafîciuscommiferansexceperat,amp; nunc irafflî' .nbsp;bomicidam eijcit, vtindignuni,quempprro ferae auralat. Etquod tunepronuo^nbsp;auit DeuSjpoilea Lege perpétua confirmatum eft.-Qui clFundic Enguinem homin^Pnbsp;hominem eftuuderur»
VeutAU
Kil, i, »«
Qwd de ordinario magiftratu diâum iffe, non eft dutium, cuius capitalibus pnis vlcifci : quod tanta feucritate mandatur, vt omnem aliain tantinbsp;ris redemption cm aut expiationem reijciat Dominus. Nam in libre Nuinero*''^|jjnbsp;Mofes; Ne accipiatis pretium pro anima homicidæ, qui eft nocens, vtmoriatur-moriendo morietur, ne polluatis terrara, quam incolitis. Quia fanguis polluitnbsp;neqj expiatur terra à fanguine, qui in ea eftufus cft, nifi per fanguinem illius, qui ennbsp;ilium. Qim ergo ratione cum Dco reconciliabitur, quem hic ipfe fanguinis reu^nbsp;gerit ? Non abfq; caufa igitur homicidium incerto authorc fadum ramnbsp;perofaexpiationc àfenioribus jamp; iudicibus, amp; ab omnibus alijs, in quorum n* J,(nbsp;cadaucr occifi inuentum fuerit, publicè expiari voluit, vt vel foia ifta aôtio docerepnbsp;quàmvehementeràfanguiniscfliifîoneabhorreredebeant, qui Deo propitionbsp;frui. Quæetiamcauiàeft, quôdProphetam, ad officium lerió faciendum obnbsp;gere volens, minatur fe ex eins manu requirerc veile fanguinem eorum, quos nnbsp;lilentioautignauiaperdiderit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quodfi verb fanguims reus fit, qui tacendo jj
mortiscaufam pratbet, neq; ferio reuocatab exitio eos, qui volentcspereunt: q^* illis fiet, qui inuitos contra ius amp; fas occidunt,neq; alia decauG occidunt, quàmnbsp;Deiferuifuntad vitamæternam? Etquodnamfuppliciumiilorutn fceleri digu'^.Qnbsp;niendo fufficiet? Nec inanes aut frigidas fuilTeiftasminas, rerumeuentusdoCnbsp;cxcidij lerofolyinitani hiftoria abundc teftatur.
f lU
tilt tevimitni'-
titre»
Qimad verb huiusloci ftatum,inpriroisobfcruaridebct, quàm periculom^iijj-?rr*^*ifnpiorum hominum, amp;hoftium Deiconfortio coniunei, Scpatrum quoq; fing z ip .rijs amp;in'iquisconulijscommunicare. raJhtmuIros non turpircrmodo, . pi'inbsp;ctfsimè,quód fcclerum fuffragiorum numero amp; cxcmplorura authoritate inbsp;putant. Et his nihil iinprudentius aut inhoneftius fieri pofl'e videtur ?nbsp;mundo leparari. Atqui longe aliter Deus iudicat, qui neque perfonarumnbsp;du neque muneribiis, neque vjlis hominum rationibus, mouetur. Et qui jpnbsp;placere volunt, ij (vtPaulus de fiipfi) teftatur) Dei lerui eflenonpolfunt»nbsp;f dem non earn modo eulpam luunt tandem, quam ipfi admiferunt, veriitnetfi^^^.^,!!»nbsp;-1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cnim vnum amp; idem omnium iu^P?*^ (p'
ynnm «mni-
Hm t%fitrum ofum fCcJeri bus fesc aggrauant, carftfs»
Centfi^i
Corpus fub vno capite Satana, cui illi omnes militant, amp; ab codem iniuftib^p/ ptndium recipiunt. Cum Abelum trucidaflet Cainus, egreftus eft à fici^nbsp;mini , eX eo niinirum loco,vbi primi parentes haud dubiè ex Dei iuflu C**nbsp;rant, vbi cultus Dei purus erat, amp; primæ promîfsionis dodrina exerce ytnbsp;Et ciuiratem propriam condidit, à Filij fui nomine Hannochian; didanj'i,(iinbsp;vel eo teftaretür, fejn terris ciuitatem permanentem quatrerc , nec
-ocr page 79-, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CHRISTI HO MILIA II,
tlu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
ijjj futuram èi æternam, quam eleéli in clis repofitam habent. Illic ettam et Cai progcniti funt Müßet inuentores amp; armorum fabri,vtbanc voluptatis amp; vi- ceneße,nbsp;'^'«federn efl'e conllaret. Hic ergo qui cpit ciuitas hominum impiorum, adnbsp;ab eo tempore collefti funt omnesreprobij elcéhis interim Dei præfldio tutis amp;nbsp;^^^'viSjdontchiquoqucCainipofterisfefcpermifcuerunt, amp; aut prmaturamorte^jnbsp;5^lt;umillisperdiluuij aquas extimäi funt.
In Abeli autem locum Seth fuccefsit, ex quo Noe progenitus eft, in quo generis bmnani feminarium D E V S diluuij tempore léruauit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Perperamigituramp; ftulte
faciunt, qui ex mundo diuelli feparari nolunt cura adhiiChodie Caini poftcritas, fi-i'f (juiillumcomitantur, àfaéicDomini quotidieabeanc, Si ßbiciuitatcs Sc arcesin boctnundofondant j inquibusfàlutispræfidiurafibirepofitum efle arbitrantur, quinbsp;noluntfidere. Abeotcmporeccrtèhocvniim Deusfe^uiq fecit, vt fuos anbsp;nundo Fepataret.nbsp;nbsp;nbsp;Fadum hoc per arcam tempore diluuij, amp; vt Ä'bfaham cx, Chai- p/u/ip,
læa,ficLothoexSodomis,exeundumfuit, necuraimpijsilljs.amp;exitio deuotis periret. ^iaiiliter non in Aegypto feruari potuerunt filij Ifrael, fed amp; vt a prophanis , qui illicnbsp;^rant, riön modo fepararentur, necelTc fuit, , Et totius cultus Lcuitici hic etiaranbsp;''Fus fuit jvieiyj excrcitijs Scfacramentis populus iHe, quem fibi Deus in peculiura fe-*'8«fat,àprophanisgentjbftsfecerneretur, Sedamp;Dei F/lius in mundurUjenitnbsp;pro nobis' mortuus eft, vt nos èmundo feledos fibi vendicaret ab pmni iniquitatc,nbsp;P®pulutnpe'culiarera »ftudiofurtibonoriim öperuni, Idciicd Apoftoli fedulo Chrisnbsp;llianos bomincshort3ntur,ne inpari iugo copulentur cum infidchbusdtem exitc(aiunt)nbsp;®medio eoru(n,amp; feparamini gt; amp; impurum ne tetigeritis : Ne diligite mundum,ncq;
in mundo funt, Neconfigurcminifcculohuic. Et de Spirituali Babylop^ cianiat Angelus . Exite ex ea popule mi, nc participes fitis pcccaterüm eins, amp; ex pla-gis eins neaccipiatis. Quid ergo ablurdius' fingi poterat, quam confortia cum fcelefa*nbsp;'S)adeQq;ipfafceleraexcufarc,nefeparationisautfecefsionis àmundoauthoresfimusinbsp;^utn ergo cum Deo pugnare libct, qui vt à mundo auellamur, præcipit ? Vcl cui gra.nbsp;''fit à mundo difccdere,qui prior à nobis difcedit ,amp;quem nifi deferamus, Deonbsp;PolFuraus coniungi ? Pacem quidem colamus cum omnibus hominibus, fed quantum /»*», if.nbsp;'i' nobis eft.nbsp;nbsp;nbsp;At ciirn nemini plus quàm Deo debeamus, neq; in noftro iure neq; po-
^'ftatefuerit, propter homines qualefcunq; ab obfequio Dei difeedcre. nbsp;nbsp;nbsp;Qui veto pi-
Beicultoresperfequuntur, amp;eoscrudeliteriugulant,quivniDeoviuerecupmnt, ! turn Deo odia exercent,amp;ciuitatisCainicaeciucs,velporius latronum focij, hunt.nbsp;Qnodvtinam hodiediliocntiusconfidcrarent,quicum tyrannis perfecutoribus fociinbsp;^niaconiungunt 5 quorum finis amp; Icopus prxcipuus eft iniliciâ merccnaria, 9.^^^nbsp;'pFisquæftumfaciunt amp; vt alij ad laborem aliquem honeftum conducuntur, vt alimeu-ngt;Fibi amp; fuis acquirant; ita ipfi fe excufatos putant, fi fesc ad iu^ulandos homines coh-^ntipaiianturabijs,quibusnullum debent oblequiura,nifiquod ipfi illis propter vi-*tiu ptcuniam vendita libertatc fua pollicentur ; Corradunt hi vndiq; rationes, quibusnbsp;'nftitutumfuum defendant, amp; non contend p^triam communera pretexuilTe quafinbsp;Pnblicacommo^i ftudioducantur,pietarisquoq;amp; religionis ftudiofi videri volunt,nbsp;^niEcclefiarumpaciconfulant^quando harumperfecutoribusmilitant, qui Euangeli)nbsp;^Pprefsionetn paUm cum Antichrifto coniurârunt,
Surget contra hos olim in magno illo die Papinianus, qui ctfi nulla Chrifti co-. Snitioncimbutus, iureconfultus autem amp; Romanæ vrbis præfeUS effet fub ^lsianonbsp;^ätacalla, qui cum nouercam inceftis nuptijsfibi copulâflêt,amp;huiusfilium Getam ,,nbsp;'jni Fuus ex eodem patre Seuero frater crat, ex matris collo pendentem crudeliter id-Snliftct, à Papiniano propter eximiam, qua pollebat authoritatem, poftulare aufus e ,nbsp;'^pïtricidium iftud publice excufaret. Sed rcfpondit illelt;yranno : Non tarn facilenbsp;*^txcufarc parricidia, quira facerc»
F«***
Mod
68
DÏEI 5TEPHÂNI MARTYRIS
Mon autem maluit, quam turpi amp; ininfto oEfequio fc cdis iniuftæ aut panicdij fof-urn hcere. Ita hodié cogitate debebant^qui fidem in Chrißuai pramp;/ïtentur,honii A rapinas, raptus matronarum amp; virginum, incendia, amp; alia,quæ niilitiam mercenari^'nbsp;comitantur, non tam facilè excufari ad Dei tribunal, quàm committuntur.nbsp;ergo iftorum omnium vfus fit, vt ex mundo impioamp;malofeparcmur, relira Qfnbsp;ciuitate, comungamur Ecclefiæ £ j-r- C H RI S TI, vtfub hoc capite noftronbsp;hntla, cbaritare non fucata,feruiamus : cui deberür benGdiâio, honor, cio»« amp; P®'nbsp;ttftasinæternum.
' i
HO MI LI A III.
Jerufalsm, lerufalem qUA tri^cidas ProphefoSi lapidas eoSi qui ad te mißifunt^quoties volui congregoïf.^nbsp;liberos tuos y quemaàmodum congregat gaÜina pullosnbsp;[uh noluifiü ? Ecce relinquitur vobû domusnbsp;ßra defirta. Dico enim vobis nequaquam me videbißnbsp;ab hoc temporenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dum dicatisy Benedidîus qui vend
nomine E)omini,
On poterat dei eilivs,
Si Sctuâtornolici:,! ES us CZ/ÄZ^ZrA^aliquid contra PharifæOs, adeo^; contratotam Iudæoruragentem,graiiiuS'*^^^fiiinbsp;^.dicere,quàm quôd nuper dixit,illos implere incnfiiram
I qui Prophctas vcteres trucidârint, amp; ad le mifibs gratis lapidauerint, cùm ipfum perfequantur, de quoiJIiomnfS' jj-jxnbsp;fint: amp;fimulmjnatuseft,fore,vtfiiperipfosveniat,amp;ex ipforum manibusnbsp;turomnisfanguisferuorumDei,qui cfFufuseftfuperterrain à temporeAbcb nbsp;ßnguinem Zachariæ Prophets, quem poft reditura ex Babylone patres ionbsp;impie occideriut.nbsp;nbsp;nbsp;Nam primo,quia Abcli meminir,qucm frater Cainiiscrue-, jjj.
ricidio taucidauit, huius illos locios atq; cities eflc docet, qucm ex Malo iHo bolofuifle, Joannespoftea dixit. Deinde quia vnius modo hominis csdesK^nbsp;modi eft, quod non aliter, quàm horaicidæ fanguinc, poteftexpiari, qusoblt -faiutis cflêpoteftijç, quibus omnium corum fanguinem imputât Deus, quianbsp;rum origine per annos ter mille amp; quadringentospropietateveraabiwpfpnbsp;fiintinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iraq; non dubium eft,quin Chriftus multis vifusfitimmodeftius
quorum fumma erat in populo Dei authoritas, turn propter lerofolymani gt; caput erat, amp; in qua ipfidominabantur.* turn propter funótionem,qiiatn vt eO'nbsp;Sc doôlrinæ Antiftites fuftinebant. Itaq;pergit,amp;inpræfcntiprimùmnbsp;pit quod tarn confidentes amp; Jècuros faciebat, vt omnes admonitiones amp; minasnbsp;nerent: Deinde pnasminatur, quas Deo daturi fint,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiiif f'quot;
lero/ilymt^ß.. ductttm te»~nbsp;fmat,9
F fat, «1» 48» .
Quoadprimùm veteridignitatefiiperbiebatleroJblyma, De haccf* Deus per Dauidempranunciauii; Dominus elegir Zioncm, amp;expetiuit ea^^.^jnbsp;dem dicens : Hæc mea eftrequiesfempiterna , hîchabirabojquoniamexp^^fj^jciif'nbsp;Itcm,NotusinIehudaDcus, magnum nomeneiusinIfiaele. InSaleracftt^nbsp;Iu«i eius, amp; manfio eius in Zione. Et rur fus raagnus lehoua amp;laudabinbsp;ciuitate Dei noftri, in nionte fànâo fiio. Deus ftabiliet earn vfq; innbsp;hie Deus,Deus nofter eftin feculum. Ipfe diriger nos vJq; ad mortem.nbsp;alia huiusgeneris preconia non fblis lerofolymitanisanimos facicbant, fed.nbsp;mn.cs fiducia magna implebant, vt in effreni Jcclerum licentia fpem perpetuf^nbsp;tatis conciperent fi|uti apud leremiam eft vidcre,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gi'
-ocr page 81-A P o S T o L. HOM. Xin.
QwproptervixcredibileYidebatur,Deum htec vnquam paflurum fmfïè in ea fieri, vbiifti facris præerant, quos Chr.iftus huculq; tam duriterrraâauerat. Itaq;nbsp;in gencrc illis amp; vrbi minatus erat, nuncdiligentiuscxplicat, confirmât. Etnbsp;ji'-inaninduciaautpotius perfuafionefeipfos dccipere pergant , oftendit, Deum dcnbsp;¦orolynialongèaliter fentire, quamipfifibi perfuaferint. Dicit enim lerufalem,nbsp;'fufalenijquæ trucidas Prophetas, amp; lapidas eos, qui ad temiisifiint, amp;c. Suntnbsp;^tetiieó diligentius hæc obfcruanda, quod non femel ifta dixit Dominus. Eademnbsp;^''^fiinili cum grauitaieantea quoq; pconuntiauitapudLucam , cum quidam ilium .nbsp;''äbHerodecauerct, admonerent : Qmbus refpondct ijfdem propc verbis, docensi*M«»nbsp;^''qnicquam periculi fibi atyranno illo in Galiîæa imminerc , co quod lerofolyma
'^phetarmn cædibus amp; fanguineita aßueuerit, vt Piophetam alibi quàinillic mori, pofsibile fit. Et ibidem hæc etiaminfert, qusc in præfenti repetit, quan-inter icribas, amp; in ipfo templo verba facit,nbsp;nbsp;quidem admodum pathcticè, quafi di-
*-^quot;et; Es quidem tu lerufalem, quam Deus iam multis feculis in delirijs habuit,. vt fut 'ültusfedtmibi conftitueret, amp; quam tot fanfti amp; egregij cultores Dei expetiucruntanbsp;^'lt;1 non refpondes profefsioni tuæ.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Diceris fanéta,iuftitiæfèdes, item fchola ßpi-
^ntiæ, amp; idcirco Prophetaruin nutrix, amp; afylum effe debebas, Sed trucidas Pfo, plictas, amp; ad temiffos Dei feruos lapidas, deniqjapudtecrudelis carnificiqa amp; lapic-quot;aexercerur, nec vfpiam alibi crudelius traétantur,qui pe,Qreîigiofeferuiupt; Pofius^^^nbsp;f'go tibi conucnit, quod Ifaias olim dixit, Q^modo faóh èfthneretrix ciuitas ft delisnbsp;iiiqnaiuftitiahabitabat,nuncautembomicidæ. Q^oditemdçreinias tç.fpcjuncain '¦ 'nbsp;btronuaiyocat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Admonet locus bic, quam parum tribui debeat locorum fanditati, vetert di
gnitati, quaaliquiolimclarucrunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jo/ !nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. iirtbuenJu»»
EtenimfolctDeus fa-pcccrtos locosfibi deligere,; non quod ipfi illis opus fit, led nobis, quibus fine illis ncq; cultus externus, neq; doârin^aut prcces publics,nbsp;pofHint confiftere. Interim neq; Deus neq; eins gratiavlli certoloco alligata-cH» fi-'nbsp;Mtiexcmplisgrauibus docemur. Tabernaculum anteSamuelis tempora in .^lofu- '»J.*»», i.i» J»nbsp;JlTekimus. Sed cum locum ilium Probanarent filij Heli, non Tabernaçyjuni.mo-,nbsp;dùindetranftulit Deus,fed occifis facerdoribus arcam foederis in Philiftæorumma-!Us venire , amp; in idokum Dagonis inferri palfus eft. Idcirco in Pfalmis canitur Pßil. ft,nbsp;Audiuit Deus, amp; iratus eft, auerfatus eft vehementer Ifraëlem. Et, deferuit ta-,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
ternaculuraSilo,Tabernaculum quo. habitabat inter homines., nbsp;nbsp;Imô capiendumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.-inbsp;nbsp;nbsp;?
tradidit robur fuum , decus fuum in ma.num hoftis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ncc raeliorfuXïerofply^
mæ conditio,cumijfderamoribusillicvivcrctur. Tuneenim per lere^iani atrio domus Domini ftantem, illis dicere iuflerat Dotpinus : Si non audieritis me, vt nbsp;ambulctis inlcge mea, quam vobis propofui, vtaudiatisverba feruorum meorum, 'nbsp;^ophetarum,quosego mittoadvos , Eciam ædem iftam fimilem Silo , amp; .vrbera^^^^nbsp;une obijciam contumeliæomnibusgentibusterræ. Etanteillum Miçheasdixe-j'^**'nbsp;at : Propter vos Zion vt ager arabitur, amp; lerufalem aceruus erit, amp; mons dppu^nbsp;'n cxcelfa fyluæ.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Debent hæc diligenter obferuau, ne ab illis nos feduçi.patiamur
Et ante ilium Miçheas dixeq'*^**^^'*
quihodienon minorem dignitatem Romansefeditrinuunt, .quam olipi ludarilerofoly-j 'næ,amp;tcmplofuo,tribuerunt. Sedquiafuperftitiofam hanc perfuafionem non fc4nbsp;'^dconfutauimus, nolumus nunchuiediutiusinfiftere. ,, Sufficiatnuncmoruii^,nbsp;cultumDci, Stfalutemborainum, neq; loco alicuicerto, neci; aliquorum fuçcefsio-ni aftriélam eft'e, locos item non monumentisferuoruropoi, fed doólrina: purita-religionevera Sf pietatehanc colentium commendari.
Cætcrumvtmagiseosconuincat,opponitipfbrum contumaeîx fuam bomta-
^^nij.qua cumilla riqquicquam quafi luélatus fit, amp; ifta collatione feelus
»niplifeatQuotieç volui ( inquit ) ¦ congregate liberos tuos quemad-.^X-ze, modumnbsp;ri:.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
.1 .
70
KxbJ,
JU
^mtt, I,
Iff,
DIEI STEPHANI MARTYRIS
modum gallina congrcgat pullos fuos fub alas ? amp; noluißis. Senfus verborum eil» St egoin vertrafalurecuranda negli^entior Äiflem, pofles o lerufalem, aliquameit-cnfationem àfFerre, 8^ vel ignoTantiam j'vel j qux hominibus ferè comroiinistft)nbsp;ftulrittain propriorum placitorum prætexcre. Sed cùm ego nunquaw defuerimnbsp;offiào^ neq; nunc demum irfcipiam ,-fed iam olim cpcrim vos congregate, id eft, 0«nbsp;inftar aliaruin gentium vagarcmini , ad me rccipcre , vos autem mihi feinper re-ftiteritis non habens -, quo vos excufetis. Ad expofitionem loci huius faciuntjnbsp;quæ habentur apud Mofem : Mea quidem eft omnis terra , fed vos eiitis mihinbsp;peculium prae omnibus populis J vt fitis mihi regnum facerdotale , amp; gens fanâi.
Et quæ in Prophetis habentur: Duntaxatvos agnoui'ex omnibus cognati; 'onibus terræ. Item quæ Ezechiel prolixe commémorât de amore Dci, quo/ib*nbsp;ludeéorum gentem , perditam plane amp; fdifsimè corruptam ex gratuita mifericor-dia dtlponlauerit, Nec temerè dicit, QJZOTIES VOL VI congregateü'nbsp;beros, tuos amp;c. 'Nam omnis feriptura plena eft teftimoniorum gratiæ amp; b''nbsp;nitatis Dei , qua hanc gentem hic complexus eft. Vt cnim initiô Abrahaæuquot;nbsp;ex Chaldæa cuocauit ; deinde pofteris iam muîtiplicatis Mofem , amp; per hune ft'nbsp;gem , amp; cultus extern! exercitia , dédit : ita nullum poftea feculum fuit,nbsp;prophetæ'illis defucrint, qui illos in officio contincrent.
^hum4^^^ne- OiH® ^utem ill lùdaèis cxemplum commune Deus proponere voluit fus boni' w,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tatisjqua genus humtfnum'compled:itur,fimilehocomnesfibiapplicaredebent
quæ omnium noftrum conditio fit difcamus,quoditemDei in nobis tuendisÔC uandis ftildHim,quæctiam plerorumq; contümacia,quid eamereatur, amp;quodeoruinbsp;officium fit,qui ferio falutis ftudio tenentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...
' £^*nMniitüa PuHs gallinarum homines conferuntUr. At pullis nihil infirmius amp; n useft. Nam licet mox ex ouisexclufidifcurrunt,cibumautefcamquæritent, matynbsp;tarnenCuraipfis quàm maximèopus eft, fine qua adolefcere non polTunt, nifi fnb a 'nbsp;illiuscoalelcantperpetuô amp; fùueantur, Adhæc miluos fibi mfeftos fentiunt, tj'tonbsp;ex alto imminentes non facile eifugere , multô minus autem eorundem viribus re/ift^^^nbsp;poflunt, Eadem planeefthominum conditio. Vires in nobis omninô nullatü*^nbsp;quibus vel adolcfcamus, vel vitæalimenta nobis paremus, velnosipfos tueatnur» gt;nbsp;a.e*«r.« neadeogitandumquidemidoneifuraus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, j
*y3tZw,pi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et nifi nos Deusfubvmbra alarum fuarum foueat j perijmus, nec poten
Diaboli infideas effugere, qui rapacifsimi miluij inftar indefinenter nos petit vel po' vt Petrus Apoftolus ait) veleo ru^iens oberrat, quærcns quem deuoret. j. Pet,
t}ti in ntiit ferimnAtefi-
tt
Tfal. ISA. /4IV.1.
At non minus elucet hic Dei in nobis feruandis amp; cducandis ftudium amp; quàmgalKnæerga pullos fuos, Hæcfiio natural! calorc pullosfuos fouet, Q'.fjnbsp;bocillispræftat ,quodnemo aliufpræftarcporerat : Ita D E V S fua bonitatc otnbsp;nos tuetur, amp;Spiritufiionobisconfert, quænullisalijs viribusnulla aliorum ynbsp;induftria cohferri poterant. Idlt;n nos alit verbo fuo, quod nobis teneris adnunbsp;rnfirmis laftis loco, adultioribusibliduscibus, ægris verô prælêns aduerfus omo^nbsp;bos medicina eft, Vt item gallina pullos glocitanti voce,qua illis nihilfûauiuself,nbsp;git : ita D E V S nos colligit verbo fuo,quo elcâi inprimis delelt;âantur,amp;quo * pnbsp;Cundius amp;dulcius illis poteft acciderc. Et quod omnem admirationeranbsp;Kna cuni ne roftro .aduÂco, nec vnguibus rapacibus fit formidabilis ,milaioftamcquot;^.^,nbsp;incredibili audacia opponens , pullos fiios àlis contra hune amp; loto corporenbsp;ira Deus, quemfola propitiatio amp;gr?tiaCommendat,amp; ( vt P/âltes ait)facit,nbsp;atu^, feiplum, id eft ,Filiùm fuum vnigenitum pro nobisiradidit ,'vt huiusnbsp;mortepeccata noftra expiaret, nosq; ex diaboli tyrannide eripcrct, Imó 'quoonbsp;admirêre, cam hic fit agnus illc, qui oedfijs àb origine mundi, nos ex lupi voran ,nbsp;faucibiis, vel potins ex vnguibus, immanifiimi leonis, vindicauit. Deniq; »nbsp;lina gcnium fuum defraudat, vt fit, quo pullosfuos alat . ita D« filius
-ocr page 83-CHRISTI H Ö iîl LIA HT. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|
voluit, vt nobis prolpiceret, non tam in præfenti quàm futuro fe-
^Uqj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contumaces Scingratiplcriq; homines ânt, in Ittdæis adumbratur , naminun
tojjj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Exprobrateis, quodcumip/îus bonitate pugnârint,fiue luólatifînt,aeC
P^orïïinijdeftinataquoqîmalitia cam voluerint Et quia illos noluifle dicit, nonoblcurè docet, caulara perditionis cxipfisnbsp;* pcrditioexceed o Ifraëlexraeautem falüstua.nbsp;quæras quare ab ipfo congregari noluerinc, hanc reddimus , quia alianbsp;®'gt;nj5 pEs chariora crant,de qutbus iri parabola de nuptijs diâum eft* Alij M^itih, xz,nbsp;prædia, alij nuptias fuas vel voluptateS carnis, Sz alia ftudia fùa, Cumini^nbsp;laile i®.'^'^®po^uerunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et fané hocreipfadcclarârunc, quand© Fili.um Del, Sc
Parues, Apoftolos,aliô vocantes reiccerunt,amp; quiduis potius,quàm cleftia Vndeapparet ftudium huius feculi nos à cleftibusauellere,imo odiumnbsp;f^tçf ita caufam præcipuam elfe exitij. Vt enim ægroto Ipem falütis nullam
^°^®bqui mcdicum manibus repellit, amp; cuius ftomachus crudus pharmaca omnia Winbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fperare de filio çontumaci, qui patris dilciplinam admiteere dedi-
f Eafvuftra fpemregni Dei facias ci, qui totus terrenis immerfus , cleftia
Ycrô cum ludæis hæcimpietas fublata cflèt. At quid hodie vulga-inundi ftudijs amp; carnis cupiditatibus præditi , nihil prætcrea curant î % 4'^ immanifsimorum caiifaeft. Dumenira ( vt Prophanus Poecanbsp;^*'^^**-voluptas,amp;priuatisfuisdefîderijs omnes indulgent,nbsp;in terris rara fit, multipiiceturautcm iniquicasSc extin-multorum, vt fequenti capite dicitur : Intérim foli pro intolerabi-arguunt ex verboDei,amp;nifîijefl'ent,non arbitrantur ple-fore, qui pacemamp;gaudia mundiinterturbaret ; Quac caufa eft , quodnbsp;fetro^ igncPæuiunt. Inter cos vero , qui Euangelicorunanbsp;^ntnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gloriantur, non défunt, qui etfî doârinam ipfam damnare non pof.
^''ico nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alicniores fiint, quod illam difsidiorum caufàm cflèdicunc, quo vix
i^stn ab ijjj alienius fing* poterat.
toj 0 Quiveróoptimi hahentur, ij Euangelijpræeones contemnunt, vt phanati- . magni iudieij homines, vt hi idem dicerc poßinf, quod olim in Apoi!nbsp;P®rfona Paulus feribebat . Nos ftulti propter Chriftum, vos autemnbsp;At neminem iftud ofFendat. Eft hoc mundi infelicisnbsp;^^*ticcdnftar,negotium hoe omnc ex Deo eïTe, non autem humaniscon-Stnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bead autem qui in fide CHRISTI moriuntur* Non
Perent fuam contumaciam impij.
Sit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quam iticurabilibus hypoCrîtis mînatur, Sc fimul de-
Bcce, rclinquitur vobis domus veftra delèrta. Excidium denuntiat, ^pit ad templum referri debet, de quo hic potißimum agi, ex fequentinbsp;autem fubeft, vocabulis TE ST RA amp; TOB IS. Namnbsp;^®ftgt;acfidicat j Ego promiferam,metabernaculum 8c domum meam internbsp;veile. At quia vos me non vultis admittere, agj, ncq; ego inter vo^nbsp;teru^ ?*nbsp;nbsp;nbsp;Itaq;domumhanc,vobisrelinquOjVteaecuveftrafruamini. Itaq;do- ,
H; ^.°^'^lt;*äo5 9uiddecultibusarbitrarijsfentiridebeat,quos fineverbo Dei exfe \u ¦¦^uunthomines, Non pro fuisdomibus, neq; pro fuocultu, agnofcitD%-
^P*^^ Prophetas totics dicit : quis ifta requifiuit de manibus , fe addit: Dico vobis nequaquam me videbitis ab hoc tempore,Ylq; dumnbsp;^®®oedidus qui venir in nomine Domini. Ncgat eis omnem reftitution is fpem«nbsp;'Fundus hic durât, perpétua quoq; eric calatnitas veftra , qua: vos atteret.
-ocr page 84-STEPHANI MARTYRIS
Cùm verô rnei illius aduentus gloriofi dies illuxefit, hunc quidem vobis lætum appï^ turum {perabitis,amp;vt hypócritarimpudentes eftis,tunc-quoq; nomine meogloriabi®'®*nbsp;amp;inmeoaduentu quafiexültabins . At perpetuus , qui vos cruciabit calainitatu®nbsp;fenius, vos coget finem huius fcculi optare,vtqui meliörem conditiónemvobisnbsp;pariturus. Sed multum vos hæc quocj; fpes fallet. Videbitis enim me venient^nbsp;inniibibuscoeli,nonquidem vtbenedxÙumDomini)fedvtiudieem, quem impi^nbsp;crudelitcr transfixiftis in cruce, amp;c qui vifu's vos, fcelcris amp; impietatis conuiâos,a(lS^^nbsp;piternôs infernaliuni pnarum cruciatus damnabo. Dilcainus igitur ex tota Cap'nbsp;huiustradatione omnembeatitatem prsefentis amp;futuri fe'culi in eo confifterc) vt^**nbsp;DeoveroperfideininlESVM CHRTSTVMconiungamur,ècineopullosnbsp;temur : bi fine matre non pofTuntvivere, amp; ideo ad huiusglocitantis voeem wcpiT*nbsp;licet aliquando ab ilia difcefTerint. Miluio imminente ad illius alas fc recipiunt,nbsp;fine Chrifto feiamus falutcm nullam éfle. Huie ergo cohnfi, abeius vocenbsp;mus. Stultiamp;iferîqmin miluijspræfidium Sperant, amp; quærunt. FaciebaS j,^nbsp;olim Acha2, cùm à Syris amp; Ifi-aëlitis bello graui peterètur* Nam fpt^to Dei aUquot;'nbsp;quod hic fponrè ofFcfebat, ad Tiglatpbulazarem conuerfus, Afsyriorum opfnii''l^^j,nbsp;rauit j qûæipfi èc pofterisinfidiofa fuit. Ad cundemlapidem ofFenderuncpoft^nbsp;Ezeebia ludæt ,fcedere cum Aegyptijs faéio, quo fimiliter falfi funt.nbsp;nbsp;nbsp;Idem
quando Babylonico bello imminente,Idumæorum,Ammonitarum, Moabit^f^j.^ Tyriorura,amp;Sidoniorum,focietatem , fibi neceflariam putarunt, quæipfîsnbsp;excidium peperit. His exemple admoniti infidiofam amp;cxitialcm feiamus eflenbsp;amicitias,qui badenusinperfequenda Ecclefia miluiosamp;lupos egerunt,nbsp;vno lESV CHRISTOfpeomnicollocata,adhuncvnumconfugiac**^
amp; huic dicamus, Afylum meum, amp; arx mea tu es, fub vmbra otnni-potentis commorabor» Huic debetur benedidio, ho« nor,gloriaamp; poteftasin æternum
Amen*
PRECATIO DIEI STÇ;
PH A Ml, QVI PR IM VS
CHRISTO RESVSCITATO. ET EXAL
TA T O , S A N G V I N E M F V D I T Matth. 23.
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
'OmINE lESr CHRISTEj ft Et ore ingratitudinem fopdi ludaici tijperaantù fUA beneßei» à'nbsp;Eltiniisfios tuos doElorei de^lorafli i Or^mtu te, fleEie mentesnbsp;Ad ver Am grAtifudtnem gt; vt ntAgnitudinem iui Amorû ergAnbsp;fjM humAnum AgnofcAmm, amp; )ua beneficia Uti ampbeElamur. a *nbsp;delifiimAfiAÜina matrix'. Tu edit a voce prima promißionü'ex
ÖfalutariJèmi»e,E^kfiamtibifubindegenuifii.i Tu credentes amp; adharentestis^i mtfiioni tudpennis tegis, tua intercefiione, Aduerfiui iram Dei.^ qua eci ignùnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.fi
moes, nbsp;nbsp;tuofialutart calore (fiflatu eos foues, effufio ia eos Spiritu tuo t lt;^iü ed Jubfi*^
fiiamma.^emanansextuoamp; AternituipatYÙpeElore, quiincubando frigui nefir^ tmendat cE!quot; ttbi infirtos ad nouAm vit am viuißcat, tu ingenti cum zelo prAliatdnbsp;nbsp;nbsp;
m/erù pullis, pro tuo imbecilît grege aduerßus vuUures amp; Gy peet os, diabolos, tyn^^ omnes hofiestuos.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tu igiturfierua nos inter tuospullos yui tuara vocem vacantet^^ij^t
admirabdi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;agnofeant, eyuifiub tuas alasfiefe abdant yamp;ex tuopeElort
fonfiolationem in vÈHs doloribut cordis amp; defienfionem contra omnes hofies tues,
-ocr page 85-lOHANN. EVANGELISTAE HÏ5TORIA.
odulcis kojpes animarum domos noflras reltnquas deßrtas, non definas tua prafentia ^^habitatiofie nos implereiuflitiadrvitatua., (flprafta nobis verum animi robur, vtnbsp;f^»fifiionem tua veritatis omnib fh rebus human is anteferamus -,ficut fanilus fenex, paternbsp;'^P^ifla in loco facro inter media facrificia fuo fanguine tanquam preciofa viclima teflatutnbsp;CMefiiam mijfium ab at er no Patre tuo. Libera nos defangut nibus Deus Seruatornbsp;p^^^gt;neinuoluamurtragicûpaenis,quibusopprimuntur hoflestui., qui fie contamindruntnbsp;^^'»tifiing^ifjg tuorum teflsum, Tt etiam heroicus tuus martjr, (flfidus Ecclefia tuanbsp;^^^or^tu,Stephanus.,cùmtneuminijeerentur crimina qua in hac vita funtatroctflima,nbsp;templo Dei (fl politia bellum ger er et,tarnen y er am Conflantiam prafittit rnagnTnbsp;t^rra doLlrina expofuit(fl inter fupplicia cælos apertos vidit, (fltenbsp;^flder, cui etiam moriens animamJuam c ommen dauit, conflexit: It a iuuato nos, nenbsp;i*^**^*'^'^^'* mundiformidemus, (fl tu fecundumpremißionem tuamfis nobifeum in trittnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aperi nobis cabs, oflende nobis tuam viuificam fadem tua falutari prafentia,
noftramaßt corda, (fl oflende nobis, quod at er num tuum patrem placafti, animos »ofiras emigrantes ex corpore Çufeipe in manum tuam omnipotentem. Da,vt mölliietnbsp;^lgt;dormiamus(flquiefcamus,donecrefufcitatogenere humano,Eccleflam,adconßue-tudinem tui viflbtlem ,furfum vbt ttsflas , ad dexter am tui Pair is,nbsp;vigilans pro tuo grege, transféras.
M Ë Li.
tgt;IE lOANNlS EVANGE.
tiSTÆ
EVANGËLiVM IOAN-NIS XXI. CAP.
ÀPOSTOLKS ËT SKANGELISTÀ^ ZebedAt -filifu 'ex Salome, frater lacobi maioris, fuit, quam lotnbsp;Jèphi ex priori 'vxore filiamfuijTe 'Veteres tradiderunt. Habita-uit Bethftiday quod GalilAÀ oppidum efl, ad lac urn 'Tiberiadis^nbsp;i^^fbo reipifcatoria vacantem, (fl retianbsp;tv® flrtientem,ad Apoflolatum vocauitcbriflits Matth.410. Marc.nbsp;r.^.Luc.s.if.cap. Abeo tempore ChriflusDominUihuncîoan-nemflbi familiar flimum habuit, adeovt dileSius Tiifcipttluanbsp;Val^o diceretur^ficut ipfi defl teflititr ij.eflpy cap. Necpaucanbsp;^''^tl'gana extant/auoris Chrifli ergahunc argumenta y cùm ilium rebusgrauifltmis te-lt;ilt;lhibuertt I ZtpotemiraculorefuflitatAlairiflliaMarei 5. transfigurationiin montenbsp;'*^igt;r. Matthj'^. Et agonifuo extreme ad montem oliueti Matih.26.Marc. 14.Luc.22.cap.
HinefaHum efly vt etiam ipfl Domtnum amp; pracepiorem fuum amore vehementif-'^P^ofequeretur, quern non minus perflicuû argismentis tettatus efl. 'T^am in vltima 'Domini recubuit, vt ipfemet in hocnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. cap. ieflatur (fl cùm Ulo capto
htc mox nouis animi viribus eoUePlis, ilium fecutus efl in atrium Ponti-ia^sn fuo nomine,cap.yg.Jcribityne^ ab eo tempore ilium ampli-quot;^ifob*i ex difcipulorumgrege afliterit Chrifl6^in cruce morienti. Cuius ih smotisamplifltmapramiaaccepità Domino. Ipfi enim chriflus iam moriturus *nbsp;f^ommendauityVirginernÇvt Auguflinus aii^Ttrginitquo nomine D.Cjprianusnbsp;il6aria cubicularium Vocauiti
Adhxc vidit eodem tempore in chrifii latere aperirifontem iliumfalut if er um,quern Machariam promi [erat Deus, qui credentium peccata, amp; menfiruam immundiciem, idnbsp;nobü (fl hereditäriam natura corruptionem,abluit,Cùmveropofiafcenfi-^*^^ominicumreliquis Apofiolis Spirit urn CanSlum accepijfet^ Hicquopjjinillovirtute^nbsp;^^ri Operatus efl.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Per
-ocr page 86-74
¦« »
IOHANNIS EVANGELISTAE HISTORîA
Per ibßtm etenim nbsp;nbsp;Petrum pr/mtim miraculum edit urn eß in duudc,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßt
templt ßectoßtft dcponebittur : Et hune cjuo^ leaanis f 'acundUy at^^ imferterritA iihertaitotiHieroJbljmorumSeuatuiadmirationtfuit. i^Et q^unntAfide atc^ hlilnbsp;ab eotempore ferrexit chrißi caußm agere,ex eepatet,^uèdjolni dignss vßm eßnbsp;^uicum Petro Enlefiam SamaritaaAm,lt;af Philiffm Chnßum primoprAdicauit, tfijlnbsp;Vhi nouisßgnis cUruit^^per illiui mintfierium Spiritum fanbium credentibm Samel'nbsp;Chrißui contttltt : Simonem verb Magum ex Syria expulit. A£l.ycAp.Sgt;
'Tandem in Aßamduce SpirituprofeEîui,Cjuàmplurimas illic Ecclefioi collegia iempöre diuttßimo prafutt. C onflat entm ilium ont nib w Apoßoliifuperuixiße-.nbsp;4)on potcrat^quin multa aduerfifimul vider et at^ pater et ur. Vidit ergofra Gentit i 1^^nbsp;cabile odiuntßu rabientpoti(eii,qua Chrifli doCirinarnperßeiyuebantur. KiditlTeroftitlnbsp;exeitatam contra ChrifiianosperÇecutionem, quapleroß^Apoßolorum^eß inter hosnbsp;dr Paulumßcut Deo dante eodie^quo ipßrum memoria celebratur^audiemuißullulit-fnbsp;horrendum vrbit lerofilyma excidium, dflucluoptm ludaicA Eeipub. dißipattonemp'*^nbsp;ßnitis alß.quA ipfiproculdubio morte actrbiora erant.
. f DP Tandem cum Domitiaausjhomo cruddisdr impiusßiuinitatd ajfedatorßirptjitnbsp;ttidica acerrimue hoßis alteram contra Chrtßi cult er esperfecutienem inßituißet,nbsp;quoy^ ex Aßa Romampertra£lui,d) ibidem anteportam Latinam in oleum feruensnbsp;eß ßcuti Tertulliantu vetußtßimus ßiriptor,teflatur.Ctim aut em nthilexeonbsp;tur^n Pathmum, AEgei maris infulam^irelegatus eß^vbi librum defatis Eccleßa,qt^'^ Cnbsp;calypßm vocantgt;ex Chrißi reuelatione conßcripßt, ^aodveteris Eccleßa iudictuMnbsp;hbrofuerit^apud Eußebiiim lib.},cap.2 S-amp;SO- (ybi Papiaßt ment io, qui cum Poßarp^Jnbsp;dißcipulus loannis)Lib.4 tap.\S. Ub.i.cap.8AXtat.Sunt,quicredant^eo tempore epißol^ jnbsp;ab tlloßriptas eße,vt inßde eos confirmaret^qucts viua voce docere nonpoter at,
(Sum aut em D omit iano àfuis occißoßllius aTîa propter crudelitatem intolertbilti^, fcinderentur, loannes quof^ ex Pathmo ab exilio reuocatus Ephefum, fub Nerua, red^^'nbsp;tune rogantibiss tUunt Aßa Eptfcopis, Euangelium lefu Chrißi^ conßcripßt.nbsp;illos,vthocoßßcif à loannepofiularent,Cerinthi(ßHebionisharetica deßdeimyßttfLnbsp;ditiones,qut iefum ex lofephtfemine natum,(ßpoflea,cum à loanne bapti'^returfhitTnbsp;in tUum defcendife, docebant,vnà cum multis alÿs,quibud at erna Filij Dei diuinitasß.^nbsp;ßra faint isfun dament a,conuellebanturdSefit ergo loannes yanciis piorumfratrur»nbsp;tubus,dr ßtblimiori volâtu ipfos quoy^ coelospenetrans, luculento dr diferto generenbsp;ea expofuit, qua ad aßerandam lef is Chrtßtfaluatoris noßri diuinitatem faciant.nbsp;nomine ilium Chrißus Eilt um tonitrui dixit, nimtrum ob altiuolantis doàrina graud^nbsp;qua hominum mentespercellutt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed (ß slia quadam fua hißoria Euangeiics iif^ fß
ruit,qua à tribus prioribus Euangelifiis omißa eßi vide bat, nbsp;nbsp;nbsp;Nam vt ab at ernt
diuinitate orditur : Ita ea epsoy^commémorât, qua,priusquam loannes Baptißa m rem conqceretur., ab illofaTla funt^ quorum mentionem aut nuliam, autper quam obßtt^*^nbsp;altqut faeiunt^ Et ordine quidem tommodißimo progreditur.
Primo enimßmmatim proponit ea,qua C hr iß um verum amp; at er num Dei t/à i,Maf'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;promijfum humanigenerü Redemptorem, eße demonßrant. Deinde, vt
tsnßrifti, nbsp;nbsp;nbsp;aliquot difcipulu Meßia officiofungteoepertt,docet, Partitur aut em- narrationem f .
fecundum profeiîiones^quibtts Hyerofolymam afeendit chridus ,eß, quid tnvfft^^p * ißarum wemorabile ab.illo faElum fit , narrat. Et ßcuti miracula deligit (cb^nbsp;ra , qua grauißimarum dißutationum occafionem prabuerunt ; ita indißutationibi^nbsp;fCiJetußliumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;chrißi deßribendisplurimiim immoralur.,vt ex ßis dtfeamt/s.quis nobii
! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; time^rf,f)t.pßtseßedebeat,quaillefecit,drpaßuseß, Poßquam vero opus hocß
abfoluit loannes -, paulo pbsi anno atatis nanageßmo nono vt pleriquè tradunt ) in iDomin9.:'obd9rmiutteß iuxta Epheßum fepultus eß. Puit isnbsp;^raiani imper, quartttSi à Chrißoautem natosenteßmxsfecundisstßpoßglotiß .,
-ocr page 87-IOHANNIS EVANGELISTAE HISTORI
f f^iontmChrtfiiexmorte^amp;etusdem aÇcen^onem id caloi^ fexageßtnw cliauut: (f/rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reritm v^u edo£ius Ioa»»esfile bat,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nam Ecclefiu cum ^rimis net ¦
eognitu^ amp; quihm ibla minime car ere poßet.
boannepaulofußuidicendafuerant^vt ex / primo Deibonitat tnhominem-tob/curoloconatum^ çfinultobuifti fieculißlendore inßinbsp;Itberaliter tffundere dignatue eß, eimdem mtnißerio etiamnbsp;^*^infiituenda Eccleßa fiuavtitur, Etß entm roganttbtu Aßa Epificopû { Vt fiupranbsp;ßccitliharefiesvexabant,librumfiuumhifloridt Enangelica de Chrtßonbsp;^(cl r ' tarnen extenditur diuina proutdentia conßiium, ciut Çcripto hocnbsp;tjffi' ^daerßus omnia impiorum eß fanaticorum de Chrißo commenta inßruerenbsp;nos anthoritaf, (ßßchriflumvere diltgimus^ attentenbsp;exfiiritwfianPiifiuggeßioneßile£itts ipfiius dtficipulus, eß tßorum omniumnbsp;fittnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tradtdit^ad(olum hunc ^nem^ quem ipfemet hü verbis monßratßicens
firtpta funt^ vt credatis,quod leßui eß Chrißui ille FtUtsa Dei^ eß vt cre-'lt;Jitam habeatisper nomen eius,
HOMILIA VNICA.
|) ^ccùm hocdixilTetjdidc ei: Scqueie me, Conuerfus autem videt ilJum difcipulum , quem diJigebat lefus, iequentem,nbsp;recubuerat in cna fuper peótuseius, amp; dixerat: Domine,nbsp;[* ? eft ille qui cradic te Hunc ergo cum vidiflcc Petrus, dicitnbsp;Domine,hic autem quid ? Dicit ei lefüs: Si eum velim ma-donee veniam, quid ad te? Tumefequere. Exijt ergo 1er-jjj ^fte inter fatres, quod difcipulus ille non moreretur. At nonnbsp;¦^^cilelus, quod nonmoriturus eilet: fed, fi eum velim malt;nbsp;veniam quid ad te.^ Hiceft difcipulus ille qui teftaturnbsp;quod verum eft teftimonium eins,nbsp;^^nirn amp; alia multaquæ fecit leliis, quæfi feribantur ßgillatim,nbsp;ipfum opinorcapturumeos,qui feriberentur,
VONIAM HOMINVM SALVS IN EO C O N* fiftit, vt lefiim Chrirtum vnicum falutis amp; vitæ authorcm vera fidc ap# .nbsp;præhendant,omntsq; vitæfuæaâiones vitæ fuæ aâioncs fecundutnnbsp;verbi Dei regulam componant, omnino vci bi adminiftris 8c doélori-busopus e(t, qui illudprædicent,amp; non modo falutis rationcm vcrènbsp;. atq;bmp!icifcr rradanr, verùm etiam ïègniores vrgeant, 8ceos, quiabnbsp;reducant. IdeoChriftus Apoftolos Scboium fuccefToresdc-contcntus, qu£E ante mortemnbsp;^^^^^''at,eadem poft refurredionem diligentius 8c clarius repetit. Et quianbsp;^^f^g^rionem adignitate8cfundioneiftaexciderat, ita eumreftituir,nbsp;proponat. Primo eniin innbsp;fverb fui amoreteneatur ita nimiruftidocens, neminem adnbsp;j';5rçj p^^^loncuiTi elfe, qui non iplum ex animo diligat. Deinde oues fûas iHum pa-omnia compræhen-^quot;lt;:ciefiæ]egitimam curam atq; conferuationcm facunt. Poftremo, quiS exnbsp;f^**^**quot;^ 8cmortemignominiofam. Atquænbsp;omnium illorumnbsp;fuit,veteram Pfophctarum, 8c reliquorum quoq;nbsp;^^Minbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teftantur. Sequitur modo prælèns locus, qui aéiioncra hanc
^11111 Petro abfoluit, 8c hbri huius conclufionera contincr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Primus
G ij
-ocr page 88-DIEI IOHAN. EVjtNGEL.
tttrM ehrt- Primus autem bic prodit Chriftus, qui, cùm de his omnibus Petrum monuilfcfj eundem præceptoinftruit, breui quidem , fed quod vnum ad omnia fufficcrepoterat.nbsp;Ait enim : Sequere me* Id veronon de corporis motuvelinceduinttHigidebet, fedJtnbsp;exempli in Clinfto propofiti imitatione, Debet autem tarn de palioris officio exponbnbsp;cui ilium deftinaueratDominus,quàm de morte,quam pro cius nomine erat fubiturus.nbsp;Continet ergo brcuchocdiâum generalem doâ:rinam, quam omnesEccIeliariim tni*nbsp;niftri fiuc paltorcs obferuare debent.Primo quoad munus fuum,in Qiriftum refpiciant»nbsp;amp;i, huius cxemplum fibi proponant iraitandum.In eo autem videbunt amorem gregisfuinbsp;ardentilsimum,quiipfjm mouit,vt poft infinites labores, atq; pericula,aniniani quoqinbsp;fnam pro ouibus dederit. Fidem vero in adminiftranda functione hac omnibus niinic-jisabloluram inuenient,quaPatris voluntati itafeaccommodauit,vt vercdicerc poflet.'nbsp;Doärina mea non eft me3,fcd eius,qui mifit mc.Studio autem falutis publica; ita flaggt;^*nbsp;jjitjVt nihil vnquam omilcrit eorum,quæ illam promouerc amp; tueri poterant.-adeo vtumnbsp;moriturus teftari poftet,fc neminem ex ijs,quosipfi Pater dederit,amifi{fe,prjrcrfiliui'nbsp;illum pcrditionis,quem propria malitia,amp; deuotus ad impietatem animus,in pcrditionisnbsp;præcipitium abripuit. Accefsit his obedientia, cui ita ftuduit, vt necrucis quidcin inlii;nbsp;mia amp; acerbifsimi mortis dolores ipfum abftcrrerepotucrint, quominusàpatreiilnbsp;mandatum munus exequeretur. In hoc igitur exemplum miniftri omnes intend fint, nbsp;fimiliamore gregein fibi 4 Domino comraiftum prolcquantur, nemercenarijpoti'^nbsp;3uam fidi paftores fint. Et quia Chrifti nomine legationem obeunt,nihil dicant auttiquot;»-antinE,ccIefia,qu4m quod ab illo in mandatisacceperunt, Neq^ gregem modo totu**nbsp;publice curent,led lingulas ones tueri atq; leruare ftudcant,ne aliqua per iploriimnbsp;¦riamfiue negligentiam pereat. Adha;c,quam Chrifto debent, obedientiam ita prælh^nbsp;-Vt nulla Iab,orum amp; periculorum difficultate,nulla hominum aurhoritate,nullis coni^'nbsp;nationibusjfefe ab officio auocaripatiantur,fed femperin ipforuin aunbusatq;anin''^nbsp;fonetillud Apoftolicum; Oportet Deo magis obedirequam hominibus. Inprini*®nbsp;verojfi quæ crux neceftario ferenda eft,Chriftum intueantur,quiamp;grauiora tulit,^^^nbsp;bis vibtoriam pëperit,quæ omnibus pro eius nomine periclitantibus vires amp;aniniasnbsp;peditare lolet.Ita Ghriftum fequentur Ecclefiæ paftores,amp;tandem regni amp;gaudijaf'5^nbsp;ni cum illo cohæredes fient. Qimd verb illis diciturjioc ad fe quoq; omnes pij.nbsp;rantjvtfinguli fuam vocationem ad Chrifti excmplum fumma fide amp; diligentianbsp;tur, crucem verb amp; omnis generis aduerla padenterferanr,perq; fidem innbsp;vincant ea, quæ carni intolerabilia efte videntur. Et hæc ilia communis regubnbsp;vniuerfis fui nominis profeftbribus Chriftus prælcribit : Si quis vult poft me vcilircjnbsp;negetlcmetipfum,amp; tollat crucem fuam,amp;(equatur me. Matth./lt;#¦*
f*tnu turiafi-Mu uimit ex~
Sed Petrum videamuSjVt eius animum ifta affecerint. Conuerfus vid.t .. lum illum,quem præalijs lefus diligebatjfequentem: miratur ergo quid de ilio futuinbsp;fit, amp; quia eumà Domino peculiari amorefouerifciebatjful'picabaturfortafsiî*nbsp;fi)rtem,quôad hocfcculum,feliciorern fore. Itaq; interrogat:Domine, hiC autemnbsp;fcilicetpatietur,aut feret ? Quo loco Petrus iam fuo loco reftitutus,amp;germanusEm^i^^nbsp;difcipulusjcuriofitatis fuperuacanea; fimul amp; noxiæ cxemplum præbet,qua; carninbsp;agnata vel naturalis eft : amp; qua fit, vt in aliorum mores atq; fortunam magis,nbsp;nosipfosjintenti fimus. Parit ea deinde pefsimos amp; nocentifsimosfrinftus,nbsp;rum noftram vocationem negligimus, aliorum fortunam atq; fucceftusaemiilamui'nbsp;uidia ringimur, neq; illos modb,fed ipfum quoq; Deum,accufamus, quafi inique*nbsp;cio bona fua inter homines diftribuat. Deniq; negleblis ijs, qua; ad nos fpeófant, jjçnbsp;rum vocationem irruinfus,amp; aliéna négocia fulcipimus trabtanda. Fiuntifta nonbsp;vulgb. Priuati enim homines relidis fins negotijs de Ecclefiæ minifterio amp; repuu-fputant,amp; quafi ipfi omni officio probe defunfti finc,doâores fimul amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjji
ferwant,amp; in ill is omnia malitiosc calumniantur. Multi etiam de futuris potius præfentibus foliciti,ia ilia inquirunt,amp; tarn fua quàm aliorum fata refcirecupiunt,nbsp;cul interea abieblis præceptisDei,fecundum quæ vitamamp;adiones fuas omnes innbsp;debebant. Neq; in his pedem fiftit hoc curlofitatis malum, fed longius progreftum i' 'nbsp;deiamp;religionis caulam fese extendit,amp;occultiora quoq;Dei myfteria fcrutari audet-' ?nbsp;*db hoc iudicioru fiioÄ rationé cxigit,quærens : Cur hos elegorit,illos verb reprob^^^j.
7
-ocr page 89-« HOMILIA VNÏCÀ.
'-uriftos perEuangeVmm vocet ad pnitcntiam,aUos in ignorantie tencbris amp; pecca-i 'spcrpctuovolutarefinat ? Curillos quidcm efficaci Spiritus viftUte fubito tnutet,nbsp;aosautcmcontumacioresamp;: prefraâiores rcddat? Cur in extreme demum vite artunbsp;fulo ad fe conuerfos mox in gratiam recipiat,amp; ijs pares faciatjqui vitam omnem in vir-tutisftudiocontriuerunt ?iCur alios perpetuisaFfliâionîbusexcrceatjalijs interca otio 8cnbsp;piccabundantibus ? Hæc amp;multaaliahuius generis quærunt hodiecuriofi homincs,8çnbsp;a'ultiquæftiooibuseiufoiodiitaoccupantur, vt omnem de vera Religionecogitatio-nem deponant, amp; tune demum fe quoq; Euangelio credituros dicant, n vel omnes populos fimul,vcl faltem magnates amp; potentiores conuerfos viderint. Qui dum alios otio-sctxpedantjpropriæfalutisiaâuramfaciunt. Patet ergo latifsiincmalum hoc, Sepræ-Itntein pernitiem affertjquamuis primo intuitu leuiculum j 8c vix alieuius momenti ellenbsp;videatur.
Non temerè ergo GhriftusPetrura acriter repræhendit, amp; quæftionem eius ïîi^ chrù ptruacaneam non line indignatione reijcitjdicenszSi eum vclim manere donee veniam, »nbsp;4uid ad te ? Tu me lequere, Quafi diccret. Audis quid tibi mandârim,8c quæ te in mün-uu hoc fors maneat. Quin ergo tuis intentus es, meæ autem curæ amp; prouidentiæ re-*'uquis,qnj. nihil ad te Ipcótanti' Quid enim ad te commodi vel incommodi redibit,et{inbsp;uaunem vfq; in nouifsiinummeumaduentumfuperftitcrn manere velim? Itaq; breuînbsp;u«âcri relponfo Pétri euriofitatem cocrccc,Iimulq; ômnes homines admoner,vt fu-1 ftitioncm tucantur,in aliorum verô fortem aut fortunam non inquirant,nifi quatc#nbsp;'sdiîritas nos de omnium falutefolicitüs elfe, amp; earn pro virilitueri autproucherenbsp;'^uet, Sibijpiîs ergo hæc Chrifti verba accommodent omnesifti de quibus pàulo antènbsp;'umus.'Sc quos inuidia alienæ felicit atis xmulatio vritjübi diélum putcntiSi Deus illosnbsp;°pulentos,lanos,honoratos 8c beaios efl'e,qaid hoc vult ad tc?quin tu tuam vocationemnbsp;'^^^erejamp;tibiimpofitamcrucem fac patienter feras. Ita qui in aliorum funélionesnbsp;r,*/''lbriain authoritatemfumunt,animumpaulifperabclt; temeritate ireuocent, vcnbsp;'Iplisdicant;Cum Deusiltosad Ecclefiæ8cRepub.guberoacula vocârit, te autemnbsp;priuatam velit viuere, cur non iritraïua; vocationls limites confiftis ? Cur ea tra-dafuniisjqiiænihiladtefaciunt? cur corum diéla aut fada mahnosccarpis, denbsp;lJetnfaciant,qui de eleélioneScnbsp;ræuellinationedifputareincipiunt,8cmultafibioecurrere vident, quæ carni dura,nbsp;jJ*^®3amp;iniquaputantur,Hi{inquam) hac Chrifti admonitionc excitatianimumrenbsp;|.^*§inc,8chuncipfisdiccreexiftiment; Si egohoseligerc, illos veto fuo exitio re-J'Quere volui quid hoc ad te ? Ahnon inihi licet de meo ftatucre quod volo ?
niim oculus tuus malignus éft, quia ego erga multos indignes bonus uim, multos ®alios,vtdignifuntæternumpunio ?nbsp;nbsp;Ita qui per Euangelium vocati moras hclt;
hos vel illos prîus expedandos ccnfentjfimiliter dicann Cum Te ad Se vocet '^^inus,quid altos relpicere opus eft ? 8c quid ad te fîue illi quoque accédant adChri*nbsp;fiuc ab eo réfugiant ? Qnjn tu Chrifti vocem fequeris, 8c vocationera atqucnbsp;^yiûQem tuamCcrtamratamq;facereftudes? Eft ergo multiplex huiusdtâivfus, 8cnbsp;tis erroribus atq; vitijs medetur, quæ nos transuerfos abripiunt, quam primum car-1 '^^nofitati locum damus, 8c eius rationes in ijs admittimus,in quibus Dci folius au*nbsp;°'tas Valere debcbàn
Ch (1fubijcitur adioni ifti biftoriola de nouo dilcipulorüm errore, quem ex difiifir-^'ih verbis male inrelleétis conceperunt. Sic enim feribitEuangelifta ; Exijt fer- larumJe laaïf bonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fratres, quod difcipulus illc non morcrctur, id eft j fuperftes foret vfque ad
ifi Chrifti aduentum. Eft autem hoc memorabileexeraplum, quo de noftri nbsp;nbsp;*
^j8'nijcorruptioneadmoncmur,8cquàmprocliucsfimus ad errores quoluisj etiam lianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nobis iufta occafio offertur.Q^d enim hîc pafsi funt.Apoftoli,hoc illis fæpe
Rn Cl'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;accidifle ftimus : inter quæ portento fîmile cenferi poteft,quôd in »e-
' hrilh cognitione poft plurimas grauesq; admonitiones turpifsimè hallucinati funt. ^utteijdem exChrifti verbis, minimeobfcuris, houum errorem animo concipiuntnbsp;hbrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriftus fibi ex toto hominum génère peculiariter clegerat,quos
M amp; priuatira inftituerat, quibus (vt ipfe loquitur.) tanquain
amicis iritimis omni«
G
-ocr page 90-78
til'll lOHANN. EVANVjEL.
omnia ttiJUiiféftâwtj quæcunq; accepcratà patre,deqüibus agoniZ^ns enam capi'teà-cimotcftatuseftjquôdvejrbmnfüumferuârinc ipfumq; verè cognoucrint. Quidcr go miramur, ß quid huius fiat hodic inter eos, qui ad cara Spiritus mcnfiiram minime adhuc peruenerune, qua Apoftoli donati fuerc ? Nos potius exeniplis hifee sd-monitijCauûs errorum diligenter obferucmus, quas non obfcnrè nobis loannesinnbsp;prælcQti adumbrar. Dumenimfe dileétura ilium difeipulum fuiirc um diligtnWfnbsp;inculcatyiîmul irinuit Petrura Chrifto alfcâuin affinxifle cai naltm,qualis in parentibusnbsp;cerniiur,qui aliquos ex filijs tenerius quàra rcliquos amant,amp; eosdem deinde indulgcn-tins rradtant, nc^ue illosgrauioribus periculis èc laboribus facile obijciunt. Itnbsp;Ç inquam ) Petrus de Chrifto ludicauir, amp; ideo piitauit ilium loanni parlurum eflegt;nbsp;quid granius ei accideret.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Demde difêipuli fimul omnes Chrifti verba non faris ob-
feruant, amp;idco affedum carnis fecuti ea in fcnfiim alienum detorquent. Nam loannes ipfeintcrpretatur,non dixerat ille hune nunquam mo'rirurum efle, fêd dcluoinnbsp;quûfuis homines iureamp; libéra poteftate concionatusfuerat, vt Petrum à curioßt'®nbsp;noxia reuoearct. Hæc igitur errorura ferè caufa atquc origo eft, quod ipfi innbsp;nifcftam verbi Dei lucem tenebras inferimus, quandoDeumfingimus longe ali»'*'nbsp;quàmipfèrcucrafit, amp; iodenoftrisimagtnationibusdeceptj, verbum ci us in aliénénbsp;fenfum daorquemus, vcantè conceptis opinionibus refjiondeat. Exeraplajnbsp;bus hoc probetur,hodicpafsim occurtunu Facjunthoc, qui Diuormn intcittïnbsp;Fonem atque Inuocationem defendunr. Deum enimfingunt, quiinftarRcg'^nbsp;Imperatoris potenüßimo in thino magnified ornate fubfitnis fedeat, amp; maiennbsp;fua quofuis ad fc accefluros abfterreat; ideoque opusefTe putant intercefTofib nbsp;quorum comraendationo nobis ad ilium aditus paretur, amp; proindehos etiamnbsp;uocandos efle contendunt, vt cauflam noftram fulcipianr. Quo fundament*nbsp;¦âo, mox feripturæ locos afiquos violenter detorquent, quales funt ; Inuocetutnbsp;men meum fupcr cos. Item, Laudatc Dominum in fanétis cius,amp;c,nbsp;Cnæ Dominicx negotio aduerfarij noftri faciunt. Nam herum qupqucnbsp;mos occupât ex Papatu concepta opinio de Carnali corporis Chriftinbsp;manducationc. Pro hac ergo totis animis contendunt, amp; ad fuura fenfntnnbsp;Cnæ modo verba : Hoc eft corpus meum, amp;c. fed alia quoq; omnianbsp;qua: is de Spiritus fui præfcntia amp; virtute, deque Ecclefiæ fuæ proteâiofCnbsp;quitur. Ad eundera lapidera quoque impingunt imaginum defenforcs.nbsp;cnim fîbi pcrfuafèrunt, imagines eflè Laicorum libros, amp; harum contemp*nbsp;aniraos hominum ad deuotionem maiorem amp; feriam furarai numinis con» pnbsp;ORem cxcitari, raox vndique rationes, feripturæ locos amp; exempla conquirnfnbsp;¦bus fuam opinionem tueantur. At facile huic malo medebimur, fi primo jj,!»nbsp;noftros ab omni cogitationc carnaliauocemuSpamp;Deura nobis proponamus,T,^^jnbsp;feripturætradunt., Vbiraoxillum perIfaiamclamantem audiemusînbsp;meænonfùntcogitationes veflræ,ncqueviæracæfunt viæ veftræz Sed vtnbsp;ra fubliraioresfuntjita excedunt viæ ineæ vias veftras, amp; cogitationesnbsp;tiones veftras. Qirad qui intelligunt,ij reliais fuis imaginationibus fènfus fuûS °nbsp;Dei verbo fubijciunt. Ncq;illud obiter audiunt fiue legunt, ncquc ctunbsp;fum, qui carni primo intuitu plaufibilisvidctur, ftatim arripiunt,fcdnbsp;gula verba examinant, fincm fiue ftatum, de quo agitur, ftudiosèobferuant,nbsp;alios quoque feripturæ locos cum præfènti conferunt, atque ea rationc Vtnbsp;inueniunt. Hoc fi hodic in Controuerfis Articulis obfcruaretur, mox conbsp;onum omnium fincRï videremus.
qt* At fimul confiderari debet, hoc loCo loannis fîdes atque
, diligcntißime medetur
1 O nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-K T 1 .nbsp;nbsp;nbsp;____ i*nn
uuitj lt;|uüti jHi }^ut;ioanr.
gloriam, aut ad ftabiliendara faiso de fe pji' ; Eft _ hoc proprium fàndis, quod fuam g
ctÿ-ori iam vulgato, amp; apud plærosque recepto, diligentißime medetur [^^10 ftum nihil huius dixiflê oftendit, quod illi putabant. Noluit^nbsp;errore abuti ad priuatam gloriam, aut ad ftabiliendara faiso de le pjinbsp;ptam aliorura opinionem. Eft hoc proprium fàndis, quod fuam g
-J
y
-ocr page 91-HOMILIÄ VNICA.
^filenegligunt.modó fuiun Deo honorem afTergnt^Sc hominum riientès crtonbusîlbci#
Simile exeinplum in cap. primo amp; tertio loannes Baptifta nobis pra:buit,Cui adnu-^ftaridebtntjquæ in Aâiscap././lt;gt;. amp;//. dePctro amp;c loanne,Paulo item amp; ßarnäb» ^iUntur, Vndc colligimus,quàm crrent,qui hodie Diuos cælites inuocatione amp; ho»nbsp;'oribus diuinis delecèari putant : Sc impoftorcsefle impudentilsimos, qui rude vulgusnbsp;^lt;nis dePurgatorio ignejConfcßionc Auriculari, Excomrounicationcj amp; alijs eiufmo-'^ommentiscircumducunc, vtipfiin honoreamp;pretio habeantur.
, Interim obferuabimusquoq;, quanta errorumamp; illufionum fàtanicarum yisfit, m vitis amp;multum reluâantibus landcis obrepant in multorumanifnis ftabilian-QuinefthocpcculiarcdiaboIi'ftrategemajVtfubeorum nomine amp; pranextu,nbsp;regnum eius fortilsimè deflruxerunt, nouas fiiperftitiones indiicat, quibus illud in/nbsp;Uretur. Quod in prælèntifaâumfuillë, non modo ex Monachorum fabulisj vc-fnmetijm vetuttifsimis Sc fide dignis fcriptoribusconfiât, Scribit enim D. Augufti-JibruQtemporefuifl'e nonnulios, qui cum loannem fepultum cfie non poflcnt negate,nbsp;* ntn tarnen fub terra viuum dormire dicerent. Idem miraculi meminit, quôd pul-quot;n fupra eius fepulchrum moueri folicus fucrit ex refpiratione nimirum, quam illc fubnbsp;^^frjQormicnsfaceret.
¦X.
¦A
E'tquàmuiiscommentum hoc nimisridiculumfit, ita tarnen fidem inucnit,mul-'^¦'Uniteftkmonio confirmatum , vt illud negate aut confutare Auguftinus fiipcr-^^äncum pucârit. Faâa funthuiusgeneris multa circa Diuoriim inuocationem , imagines,quæomnia falfis fignis amp; miraculis ita confirmauit ßtan, vcnbsp;Sjiimuis fci ipturæ omnes ifta damnent, fubinde tarnen pullulent in hominum animis ejSnbsp;jsenatæfupcrftitioncs. Vtergo omnes priuatim vigilare debent, ita rainifirosEc.jnbsp;'''arum perpetuo in fiatiene elfe conuenit, ne aut noui crrorcs inuehantur , aut itc*nbsp;luccrefcant vetercs, qui iam toti radicirus euulfi videbantur. Vt entra terra vr-'^samp;'tnbulos fua Iponte producit, neq; vlla agricolarura indufiria in ijs exfirpandis ni-®^^.firepoteft: Ica ex nobis ipfij errorcsSc fuperftitioncs origincm ducunt,qua» nun-^'^meuitabir^s J nifi indefeflb ftqdio carnis noftræ affedlusTreprimaraiis, amp; aduerfu^nbsp;machinationcs indefinenter vigilcmus,
*
Sequitur rotins libriconclufio,quæ tribus omnino partibus confiât. Prim» j'^tnorem indicat. Hic efi ( inquit ) difcipulus illc,qui teftatur de his, amp; hæc ïcripfit.nbsp;înnes ergo huius operis author eft, in cuius commendationem ciim in hiftoria ipfius *nbsp;PfOfaiirahuichQmiliæmultadixerimus, eadem repetcrc non eft opus. Obferuarinbsp;Potius debet eius modeftia, qu£c in alijs quoq; dilcipulis confpicitur.
Ornarat ilium Dominus titulo magnifico , quo nihil præfiantiusamp; illuftrius de online dici poteft, quando conitrui filium vocauit. At non hoc nomine fefe iaélatnbsp;onncs, fed dilcipulum Chrifti fe efle dicit, qui iam multis annis docendi munus fclicil^nbsp;quot;ne obierat.nbsp;nbsp;nbsp;Ita Paulus, quem Chriftus organum eleftum dixerat, Icruum Chrifti
ufenominatefolct,ineanimirummagis intentus, quar ad officium eius pertine» quàmquæipfî in hoc feculo honorem amp; dignitatem fiue prarclaram cxiftimatio-quot;tinjapudhomines,return imperitos, parèrepoterant.
Confer cum ifta Apoftolorum modeftia eorum infolcntiam atq; faftum qui titulos quot;^enificos prece amp;pretio redimunt, im® ex philofophorum fcholis cos pctunt,vt apudnbsp;^quot;dc vulgus fefe vendirent : amp; facile videbis, quo Spiritu ifti ^antur. Sunt hi lu-æorum fimiles quos grauiter accufat Chriftus, quod Magiftri Sc doéioresdici vellcnt. ,nbsp;/culantquidemfele publica, Sc à multis feculis receptaconfuetudine, Scipfi miniftc-^*0 indc»liquam dignitatem accedere aiunt. Atqui nulla confuetudo Chrifti prq^cc-præiudicare debet, qui, ne quid huius fiat, grauiter mbnuit in fuo verbo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4^
Deinde feipfos acculant, quod nimiùm ignaui fint in fuo officio,quando Pfo paftoribus legitimis non agnofeuntur, nifi inanium titulorum fplcndor ipfisnbsp;''quot;dipritatcra conciliet. Atqui ex Chrifti voce Sc imitatione paftor agnofii nbsp;G iÿjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;debet,
«
-ocr page 92-so
4»
Tiï'E^l lOHANN. evangel.
debet, non ex tkulo, qui animum ambirioni potius dedicum, quàm Chrifti Spiritu ininatum,argüit« QuidautemdeilliSdiceiniis,qui vbiEcclefiæ iam niultis annigt;nbsp;feruierunt, fub extremam fêncótam ad (choljs redeunt, vt ibi Doélores creentur, amp;nbsp;de maiori cum faftu ad Ecclefiam reUertantur, cui humilitatis modeft'X cxei'nbsp;plum debebantpræbcreêSunt liæcindigna Chrifti miniHris,quibus légitima vocatioS^nbsp;publicum Ecclefix tertimonium fufficere debet, ciimhis Apoftoli olim contenu
Secunda parte finem amp; viiim huius fcripti indicat, qiiando fe de Chridi ftandicit,amp;moxlibrum hunctotumtedimonij nomine infignir. Idverononaf'nbsp;rogantcr,fed ex officio facit. Scimus enim Apodolosin hunc finem eledosfuifle,vtld*nbsp;Chridi tedes efientjde quo fiib finem cap-jT-dixit Chridus,ficuri die Simonis amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;il
verba cxpîicauimus. nbsp;nbsp;Gfauiter autem tedimonij fui veritatem aderit, cùm additif
feimus , quôd verum edredimonium cius. Nec enirn quæ incertis authoribus ai*' ceranr fctipfêruntautlôcuti funt, lèdquæ ex ipfius Chridi oreaudiuerunt, amp; qnoru***nbsp;fucrunrfpeâarores. Ideo epidolam fuam his verbis loannesorditur: Quod ^**nbsp;uimus,quod vidimus oculis nodris, quodfpedauimus, amp; manus nodræcontreidai*®nbsp;runt de Sermone vitæ; quod (inquam ) vidimus, Scaudiuiinus jid annuntiainus'***nbsp;bis. Petrus autem in Epidola fua poderion fie f^ribit :
Non arte compofitas fabulasfecuti, notamvobisfecimus Domini nodri C HRtSTlN'ntüttmSiadticnium^Çedc^ui oculis nodns afpeximus illius maießi**^'*nbsp;amp; c. Et in Seriatu Hierofolymitano idem ait : Non pofiumus, quæ vidimus amp; aU *'nbsp;uimus, non loqui»
Fuerunt autem non modo oculati amp; veri tedes Apodoli, verumetiam intrep* animi condantiaamp;apertooreeaprædicauerunt, quæde Chrido verè cognoueran^»nbsp;faumq;de illotedimoniüm proprio fanguine amp; morte tandem confirmarunt»
Ed hoc probe obferüahdüm, vt difeamus, qüanta apud nos efle debcat næApodoIicæauthoritas,amp;quÀmgraueillorum feelus fit, qui illam alpernantur, Jnbsp;quacunq; ratione falfi infimulant» Nec enim in Apodolis hæc iniuria refidet, d 'nbsp;ipfum Chridum reduridat ,qui illoshuic muneh dedinauit. lmb in ipfum . .nbsp;illi peccant, qui vt eadem elitus de filio fuo tedatus ed. Ità Apodolos fuo Sp**'*nbsp;indruxit, vt officio fuo podentfatisfacere. Ideo rurfus in epidola fua capitenbsp;ficlcribit loannes : Hoced tedimonium Dei ,qüod tedificatus edde filio fuo.nbsp;credit in filium Dei, habet tedimonium in fe ipfo qui non credit Deo, mendace*nbsp;cit eum amp;c.
¦fl'
Podrema parte breuitatem fcrîpti fui loannes exeufat, amp; multa abs fê omil**. ¦ fatetur , vt fufpicionem decliner, ne quid priuato affeétui, amp; amori Chridi, dcdifnbsp;dearur. Sic enim dicit : Sunt autem amp; alia multa, quæ fecit Jefus, qua? fi fcrib^nbsp;figillatim, nemundum quidem ipfum opinor capturum eos, qui lcriberentur, *nbsp; C^û 1' cohodieabutuntur, qui feripturis omnia contineri negant, quæ nobis d*nbsp;dis necefEria funt ,amp; inde argumentum perunr,quo vel fuas vel aliorum traditiont^ nbsp;biliant. Ita enim arguriientantur : Chridus cùm in terris ageretriihilfecir,quonbsp;aliquidmomenriadhominumfalutemcontulerinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t «d
At non omnia fcribi potuiflè, quæab eofada funt, loahnes fatetur. Scripruris non omnia continentur, quorum cognitio nob s adfâlutetn ueccfTau^^i^nbsp;Ar nos confequentiam idam negamuSinbsp;nbsp;nbsp;Nam etfi verum fit, quod illi in Maiofi
cunr, non tarnen omnia feribi neceffe fuit. Eiusdem enim genens fuerunt mit^***' eiusomnia,amp;idemomniumvfiisfuit,vthunc promiflum humanæ falutis authornbsp;?efre tedarentur. Ita adionts quoq; Chridi ad vnurriamp;eundem finem fuciuntnbsp;nafæ, vt velnodrærcdemptionifcruirent,vei riobiscxeniploeffent. Eadem ed-®nbsp;cionum ems ratio, qu« omnes eiuf Jem argutnenti, amp; ad vnum cundemque
-ocr page 93-KOM ILIA VNICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g J
Mîtutjjfueruût. Nee cnira fibi contraria doccre potuit, qui ipfifslma eft veri-tdS.
Satis ergo fuit nonnulla ex multis annotarc, quando , etft omnia fcripta fuiflrnt, ^onaliatamcn eorumfuiflet vtilicas, quamquæex paucuiis iftis percipi poteft. Ecnbsp;?quot;iicftntentiæîoannesipièfuffrag.itur, qui in fincpræccdcntis cap : dixit : Multa et-'1 alia figna edidit lelus coram diftipulis fuis, qux non funt fcripta in libro hoc ; hæcnbsp;'''tcmfcriptafunt,vtcredatis,quódlefus eftChriftusilleFilius Dei , amp; vt credentes «nbsp;'tani habcatis per nomen eius. At fi quæ fcripta funt,fidem in leftjmChriftutnnbsp;föunttradcre.quænos vitæ-jeternæ confortesfacercpoteft , nihil vtiq;eoruminfcri-ffUrisdefidcratur, quodcognitu amp;C obleruatu ncceflariura fir. Voluitautem hyper-®olicalocutioncIoannesDei bonitatem commendare, qui Ecclefiam nimia librorumnbsp;'ultitudin5onerarenoluit,fedea breuiamp;fimplici narratione completfti, quae nobisnbsp;biiKcmfufficere pofl'unt. At fiineoitanoftræinfirmitati Deusconfuluit, vtmul-^fil')fuiniiraculaamp; eiufdeminnuineras concionesintci cidere paffus fit, quæ(malum)nbsp;^otiiintemcritasatqjinipudcntiacft, quifuangmenta Ecclcfiæ obtrudere non veren-fur ? Fiigiamus nos iftos, vt peftern nocentifsimam , amp; Apoftolorum doârinae in-fifta-fuusfirniiter,quorumcalamosSpiritusSandtus direxit, vtquæcunq; noftræ faluti fep-quot;nint, finiplici psrfcdanarratione compræhendercnt. Simul autem hoc loco-ob^nbsp;^^I'Uenius, quod cum tanta miraculorutn innumer^bilium maieftatc ciarus amp; iliuftris
Chriftus, paucifsimos tarnen ad ve am Dei amp; falutis cognitionem adduxir. Eft '^cniagnum liumanx corruptionis argumentum, quod aduerfus cos obferuari debetnbsp;^quot;1 Eua.igeiijdoclfinamhodie hoc nomine fufpedtam reddereconantur , quod paucinbsp;,ut,quiexeamclioresfianr. Ita verb, quæin hominibus hæret, culpamin Deuinnbsp;deriuaur. Et quem » ftendat merico hominum noftri feculi contumacia, quandonbsp;quot;aiorem expertus eft æiernus Dei Filius, cumdo^rinamfuam fignis, omqem hu-''nun] capturn lûperanttbus,confirmarct.
C-Ttcrum, quia hie fcribendi finem fecit dileblus ille Chrifti difcipulus, nos quo-S'«Cûlleétis vclisin porrum redeamus, Ci priuspræcipua huiusoperiscapitafummatim bl «nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Argumentum tonus libri eft ; lefus Chriftus, quern initib verum De-
hominem cfic docuit ; Dcum quidem ah æterno ex patre genitum, hominem vc-^latmnex Maiiavirgine, cum tempus illud præfinitum adueniffer. Fincm lui in quot;uiidinn aduentus èc ince rnationis oftendit, vt miferis nobis lucemamp;vitara afFerret,quinbsp;^t^catorum amp; mortis caligmedetinebantur. Priufquam verb ipfefe mundo mani-ret,præcuifQ,cinhabuit,àProphcrisprædidïuin , Toannem Baptiftam, qui p-''f-nnæ præ,jjj._[[.]q^nepopuli animos ad ilium excipiendum præparauit, amp; eidem refti-^nbsp;oniiuntulitmultifiriam. Ipfe verb cum in publicum prodire, amp; mandatum fibi ànbsp;PfrtnninuScxequi,inftituifret,primùradifcipulosfibi domefticos delegit, quos re-ffftîiabsfegeftarum reftes haberet.
J Manifeftauit autem feipfum hominibus per opera miraculofa, amp; dodfrinara. f°peribuspaucula,fed felediora loanncs dcfcribit, vtpote miraculoGm aquæ con-'dionem in vinum, quam in CanaGalilææ fecit, vt tempus illud cleftium nuptia-ff'^indelTedocerer, quorurbulentas amp;amaras tribulationum huius leculi aquas, ianbsp;. beatæimmortalitaris neciar, opertcret conuerti: paralytic! item reftitu-ad pifeinam probaticam; epulum ex quinq; panibus toti populo exhibitum; coccinbsp;**^'gt;illu!ninationtm ,amp;Lazari, iam quartum diem in fepulchro agentis, refufeitatio-^^îcxmorruis. Quibus omnibus accedit adulteræ liberatfb, quam capitcodauonbsp;««cribit Euangelifta.
Miraculis doârinam înterpofuit,modb aliquos priuatim inftituens, vt NicoHe-Samaritanam : modb publice ad populum concionans, modo cum aduerfarijs , 8c covum obiecliones confucans, Doârinæ autem ram priuatæ quam pu-'lt;^ïfcöpuseft,ipfumelfeæternum Deifilium in carnemanifeftatum, promifl'um ge- ,,nbsp;f'^humaniRedemptoremjfontemgrattæ, amp;falutis,inexhaftuiUjpancm vita? coe-* *
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;litu^
-ocr page 94-82
4» lax«, e,
I»lgt;, ip. l»a». to.
to^n, I7,is.ip« 20«nbsp;AMthtLtie,^^nbsp;Mart, 91/,
DIËI I O H A N. evangel.
litus datum, vnicum filiorum Dei vindicem, paftorem deniq; olim â Pi ophetis ptum,adquem omncsin vniusgregisfocietatem'colligi oporteat, quiferinri voWnbsp;Tandem iplum liumanæ Redemtionis opus aggreflus e(t, quod torum morte fua 5^nbsp;furredioneabfoluit,quamglorioiaincoelisafccnfiofccutaeft, vt rcliqui Euangc*'^^nbsp;tradiderunc. Morteenim peccataraundiexpiauit,Rclurreclionc mortemviciC)^^nbsp;fcenfioneaditum in clospatefecit, amp;ibi nunc nofterapud Pattern mediator, .nbsp;niq;,8lt;:Sacerdoseftfempiternus. Vtveromorti vltimam cnam præmifit, ni*'nbsp;plici doétrina confolationerefertam : Ita poft reftirreélionem quoq; difcipulosi*nbsp;gnifuimyfterijs, amp; muneris Apoftolici adminiftratione, inftituit. Scripta funtnbsp;hæc omnia, vtlefum hune, qui ex Maria virgine homo natus eft, credamus elle «Lnbsp;num amp; Patri coeflcntialem Dei filium , atq; promiftum humante falutis authorem : flnbsp;vt olim in terris peregit, quæcunq;ad noftri generis Redemptioncm peninebant :nbsp;nunc in clis triumphat amp; regnat, Ecclefiam veto fuam ,adcoq; lingulos qui creJ'nbsp;fuo merito iuftificat, Suo Spiritu regit, diuina fua virtute protegit, amp; aduerfus o®nbsp;hofteSjtam vifibiles quàminuifibiles,defendjr. Ad huncergo vnumcontendai^nbsp;hunc fide vera compledamur, huius Spiritui amp; verbo locum demus, vt in ipfonbsp;vitam viuamus, quæ nos germanes Dei filios efle teftetur,amp;, eius curriculumnbsp;adipfumcolligamurincleftem patriam, in quaillenobis manfionemparauit, o'*nbsp;fottunæ cafibusaut huiusfeculi turbisobnoxiam. Illi debetur bcnediâio, ho'nbsp;gloria amp;poteftasin atternum
DIEI DISCIPVLI, QVEM DILIGEBAT DOMINVS PR-E^nbsp;cacio.Ioan.zi»
or OS ^nijN^os Lxriii. -DiLEcrvs ms fcipalui, Gnate Dei, loannes inter graues arumnas (^grauianbsp;tuam âoSirinam tn Afia mtnori, vbi plurimum fuit tdoUtrianrum lt;¦*'nbsp;um amp; plurimum curioßtatünbsp;nbsp;leuttatisgracA, propagauit.
Recubuit ù in tuo finu non felùm corporaliter, cum abs te, gnatuinbsp;nbsp;nbsp;adolefcens, tenerius amaretur : fed etiam hau fit ex tuofi»f
ivr uHduvint J roborejiaei -, cy unnquot;quot; ,.
Fuit Spe^ator triflißimi excidij ^fuapatria nbsp;nbsp;lt;vidit tragicum interitu^J
7 7Tgt;/I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lli
ritum fapientia,tmplentem mentem amp; cor ipßus luce dtutna roboreßdei, amp; diuinit tutibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Fuit Spe^ator trißißimi excidij ^fuapatrianbsp;nbsp;nbsp;lt;vidit tragicum interiiu^J
gent is, vidit ruder a illiui polit ta t epua à Deo fuerat confittuta, nbsp;nbsp;nbsp;illud tern plum i»
res flammas dißergi,quod vnicum fuerat -veri Dei templum in genere humanO nbsp;nbsp;nbsp;e
il at us eil cumfieûratû hareticis Ebione (dr Cerintho, qui erant tuba diabolorum. cut primus Cain, impulfus à diabolo ^ßlium Dei contumelia affecit, (dr ipßit^nbsp;derißtt(drßcut deinde magna colluuies Ethnica excogitata port ent ofa multitudiuinbsp;rum,Chrißum (dr eius beneficia reiecit : Ita immani audacia os in ccelumponentes Fi»',nbsp;Diuinitatem fuam blafihemi detrahebant. Sed ttbi gratias agimus Fili Dt 'h
, (dr Aoy(^, at er ni Patris tui, quod voce (dr author it ate tui Apofidi ,amp; . Jlimonio tut iudicip ^blafihemos horribiltpoena oppreßifli i veritatem huius articulinbsp;(onferuafti. Serua etiam deinceps hanclucemi(drnonfinas nos inueluitenebrif tdelaff^^ 'nbsp;pugnantibus cum tua gloria.
Conflituit diabolus aduerfus hanc veritatem (dr gloriam tuam, horribilem potent*' am regni Mahometici, quodtibi audaeißime conuitium facit, (dr Ecclefia tut, cenfitfl^^nbsp;ve^amfint ent tarn, eructat us à mortem minatur,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed tu Cnate Dei nefmat notdi^*
tui veram, potentia dtabolorum (p Tur cor urn deleri,fidferua tibifernenßandlum inter »lt;gt;* quod contra omnes portas infer or um, te Filium Dei viuentem profiteatur ¦) eui vniutrjnbsp;voxäiuina,magnoconfinjutribuitomnipotentiam, omnifeientiam, amp; omnes ,¦nbsp;^^diuinas, (dr iubet addirigi inuocatitnem, qua debetur fioU Deo. Ferua etiam
-ocr page 95-DIEI IOHAN. BVäSGEL. PRECÄTIO.
inter inßittam humanam cfr taami F »cito, vt tibi dacenti MS ^d crucem »dcalamitites amp; mortem, vbi noßr» voluntMnbsp;^äc j.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» àßfe Hthilregit ^iibenter obt,dt»mus. Facito^ vtßmm ambitioß in
» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; non motteamttt certamin» non necejfario ex Juperbi», »wbitio-
'^dcwitßtgte.^ßcut Samoßatenui, Arriifs, (^mnltialij \ Çed tefiquamurfCffin '^»(»tfofie noßra docendo amp; dißendo, veraa fententias retineamtti : vt nosnbsp;etiam inueniamur in illo ctn s^uià te deltgititr ßeruabttur doneenbsp;tuveniof^ lernen.
Die innocentvm PVERORVM EVANGELIVMnbsp;MäCth.z, cap,
HO MI LI A 1.
Vjjj quot;Tutn Herodes ,cùm vidiflec Pc illufum efTe à Magis, cxcanduit rniPsis carnificibus incerfccit omnes pucros,qui erant in Beth-omnibusfinibuseius, à bimulis0cinferionbus,fccundünbsp;Î^^Slt;juodexquifiuerat ex Magis.
arrat hoc loco matthaevs evangëli-
lla Herodis Regis facinus, quo nihil iniuHiuSjnibil crudelius, nihil tru- frima culentius orbis teriaruni vidit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ïn cuius confideratione Chriftiani
dileâi, ita nos verfari conuenit vt tnemincrimus, hanc primam pu-gnam cflè, qua vetus illc fcrptns Satan cum benediého illo fèminc rou-, nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;heris, £ .y r C//Æ ÓT'O, congrcflus cft, vteius calcanéum mor-
in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humanitäre eumperderet, cuius Deitateminuidam eflè (ciebar.
''''l'hnj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o Chriftiani amp; de multis admonemur,cognitunontam
Primo quam atrox amp; implicabile fîtSatanæ odium, quo is ''liO(,^?^*sq;cultoi-es pcrfcquitur. Deinde, quæ piorum fub Chriftó capitcfors f'fmhinMhii,nbsp;C'üinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sutura fit, amp; ad quam dura ccrtamina illi fcfe prxparare debeant.
idem Jitt, Uorum conatus éludât, fuos autem in medijs calamitatibus confoletur atq; 1er»nbsp;^11115 omnia vr redius intelligantur lingulas huius loci partes ex ordine vidc-
verb huius faâi narrationem Matthæusâcaufa, quæHerodem,vtc^w/S^««» oùra vidilfetfeillufum eflcàMa- rtiiem mtmt,nbsp;j-nduitvaldcjamp;c.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Hit, nbsp;nbsp;verb ex Heredis fenfu dicuntur qui fe à Magis delufiim aur deceptum elle pu-
.^am flipfos^^etäes, nihil illi in eiuscontemtumfineilludendi caulFa fecerunt licui mortalium, ne dum vel fuis vel al« en is magiftratibus illu-''*^0nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;euexit)fedquicquidillifaditârunt,
faéiumfuit nonvt Herodemilludercntfed«vt illi obcdirenr, quo Atillefuiillufionem hoe elfe interpretatus cft,qubd per il-expeólatione fruftratus elfer, quam de perdendo nouo illo ludæorum Rege
Habent cnim hoc fere proprium reges qiibd cum pro fua libidine cuiÄ %if'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iraq; in-
^lt;t{f^fefcrunt, fi peraliquos fua confilia impediri vidcant vt quæ lêmel inllituerunc ^bit) pofsint exequi. Videtur enim tune ipforum exiftimationi aut maieftati nonnbsp;antiquius habent. Id verb in præfenti accidit Hcrodi,nulnbsp;''nMagoruraculpa,fediultoDciiudicio,quiilliusiropietatetHita vlcifci voluit.
Quam
-ocr page 96-84-
DIEI INNOCENTVM P V E-
Qiüm improbè enïm ipiê cum Deo amp; hominibus lufcric ex antcadis apparct. uit Magos ftella duceHicroßlyniam venifle , ,amp;negctium boe totum fliuinitus r^S*nbsp;ConuocjtScribasamp;SaccrdoteSjVtcx vetcrumProphetarumlibrisde loconbsp;tali edoceatur. Similiter Magos qaoq; accerfit, vt de ftellæ primùm exortænbsp;fercior fiat, amp; ibi pietacem fnirificè fimulahsgt; fuum quoq; officium nouo ifti Rcgtnbsp;cetur. Inter ifta verô omnia cædcm eiusindignifsimam animo fuo rnolitur,nbsp;verôeftcùm Deo ludere, fi hoc non eft ? Dignusergo fuit i cui vicifsim Deus iü nbsp;ret . quod illufbribus accidere Solomon teftatur , Sc qui in fua aRutia captus totinbsp;do ludibriujn fieret. Quienimphusaliquemcxfuispoterat Magiscomitcma^l*'^nbsp;gere, qui vel ipfum de rc tota admonerCt, Vél pueruli\m inüentum è medio tollinbsp;ret perfida fua fimulatione rem eô adduxit, vt nu ne omnis confilij incertus quo f«nbsp;tat,ignorer,ncqjpuerulumiliumaliquocertoindicio deprehendercpofsit, qu'quot;nbsp;ucra natum elfe non dabitabat. Hoc vtro illud eft, quod Scripturæ docent .nbsp;fapicntes capere in fua fapicnti3,amp; verfutorürri'confilia eucrtcre,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vtautem fet^ »
in laqucos incidant, fremunt, amp; in rabiem aguntur : ita impij nouas iras concipiu'' quando fe Dei manu conftringi fentiunt, vt quod velunt non pofsint exequi.nbsp;bebat Herodes vel nunc de toto hoe negotio diligentius cogitare, vt Dei decretis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|
diret,dcq; regeillofibiconciliando pia confilia inire, cuiusadorationem prins p^tquot; amp; proditorio animo firaulauerar. SedmagisquàmanteafuritatqîæRuat, Etqu^' |nbsp;uis à Magisfibi faólam iniuriam prætexat, maius tanien quid intra aniraum fuutu «nbsp;tit, quo irritatur. Regno enira (vt fupra diximus ) fuo timet, quod malis artibusrnbsp;Romanos obtinuerat,amp;inquomultahpftilircr,mu]tainiuftè|multacrudeliter» 'nbsp;rat ; non potuit ergo non vehementer ahgi j ciim amp; fibijpfi mali confeius efl'et, Sep®?nbsp;li ad res nouas propenfi ingenium pfobe nouilTct. Iraq; Magis irafeitur ) 4^°*^nbsp;clandeftino exludæa difeeflu fein illasangUftiasaddudum elfe putat, amp; qui* 'nbsp;cifcinequit,facinusilludimmancaggreditur, dequomoxaudiernus.
Vbi quærat aliquis, an non reprehenfioncm aliquam mcrcantur V t? fgt;et. huius caufam Herodi præbuerünt, ex qua tot innoxiorum infantum cxdes enatJ unbsp;tttubt Vidcnturcnimhæ auerti potuilfc, fi ad ilium reuerfi omnia narralfcnt ,ficutiiut^nbsp;Jut Jt/ttjfu, conücnerar. At paulo ante diximus, illos Dei mandato cxcufari, qui j nc j;,nbsp;dem rcuertcrcntur , prohibuerat. Deinde non femper peccat is, ex cuius wlt;- ,nbsp;qui irafeendi occafiones, aut iniufti furoris cauffas, arripiunt. Stint cnimnbsp;irafeuntur, quod aliqui officium faciunt, amp; iplbrum pefsimis dcfidcrijs atq; gt;*.nbsp;refiftunr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At quia hi non ira aut odio ,fcd potiusamoreSe veneratione
jlli pctius reprehenfioncm merentur, qui pro beneficio accepto tain nialam refetunt. Enim veroj etiamfi feiuiffent Màgi quæcunq; faäurus effetnbsp;falua picrate neq; Dei mandatum transgredi, neq; fcelchs aduerfus Chrifîuiu rnbsp;miniftros fc prxbere potuiflent.nbsp;nbsp;nbsp;Ncc enim facienda funt mala vt vel bona
mala atrociora caueantur. Obferuandum hoc propter eos, qui libcroreni vct^^i^jgj dicationemminiftris vitiovertuntjcoquod iliaviriprincipes, amp;mulcietiaiunbsp;irritetur,vt hoftilitcr 3gant,amp; Chrifti fidem armis peifequantur.Multi etianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;na-
grefsi illosbellorum ciuiliumatq; exterorum, omnium deniqjmalorunijqu*^ icuntur, autores efle clamant, qui per Dei verbum fuperftitiones,nbsp;aperta fcelera, vt par eft arguunt.nbsp;nbsp;nbsp;Atqui hxc omnia olim Prophctis^
t»»
fuilfefcimus,ScApoftolorumprxdicationeSenatum populiludaici ynacum ïibusinrabicm aófum fuifle legimus : num vcio illi propterca tacuerunt nbsp;predicate defierunt Chriftum, quern Deus omnibus annuntiareiufferat. .. jfcnt nbsp;Imo minis illorum atrocifsimis ifti, mandatum Dei, opponebant, vt nbsp;Oportet Deo potius obedire quam hominibus. Obferucmuscrgóipfi 4Ynbsp;regulam, amp; prima cura fit, ne cui iuftam irafeendi caufam prxbeamusnbsp;nbsp;nbsp;S-t»'''quot;
fi qui nobis ideo irafeuntur, quod Deo fideles fumus,nihilominus pergamus nobis munere.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r -f -
ftSum Hert. Porro ipfum fadum Herodis audiamus, quod Matthæus ira defenbit VMM, carnificibus interfgpit otiinespueros,qui crant in Bethlehem, amp; tq omnio ^0$nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciusàbimulis,S{infcrioribus,fecundumtcmpus, quodcxquifiucratàMagts.
RORVM HO HILI A L
85'
'Jtnj'5 comprchendit,quæ ad tanti facinoris imquitatem amp; crudelitatein artiplifi-^ciunc. Primo nulla fit matura; deliberationis mentio,nec quód rem tanti mo-fjj aliquibus contuleritjqui ei à confilijs fucrunt : fed ipfe pro fuo arbitrio, quid t'ai ftatuit. Deinde in nullius domum aut res priuatas inquii it,vt coruni modonbsp;iiU5°^*^8^^e^4uialiqua de caufamagis quam alij poterant fufpedi videri : multo mi-accerfit, vtfeiudicio fiftantjScfuarum rerum ranonem reddanc jnbsp;hoçnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nulla præcedente iudicij forma j promifcuas in-
puerulorum cædes iubet fieri.
Iiûci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Satellites pro more veterummittit, quos tarnen redius carnifices dixeri.s
nullum editum fuit vel aulica;, vel militaris dilciplinæ, documentum. Illos Ij non dubium eft ad facinus iftud cum armis venifle. Fuit ergo hæc quædam bel-ii^ incurfionis hoftilis, Ipccies. Ad de, quôd illi incxpedati venerunt, amp; in eos exnbsp;H impctum fccerunt, qufltcuri cum vxoribus dileéfiSjSc dulcilsimis libcris vi-expoterant timere, cum eo tempore (vc die nariuiratis ChrilH hom.nbsp;V^. ^'^âp.LucæÊuangelifta; diximus) tenus terrarum orbis à bellis quielceret, amp;paxnbsp;coleretur. Nec mora paßim cædes fdâæ funt omnium in*nbsp;T bimuli, aut natu minores erant, non folum in emirate ßethlthemitica, \Qfnbsp;lihçFuitautem Bethlehemum vna ex Chiliarchijs,nbsp;g^|P''æfeâuris Iudææ,vt Hom.y.deMagis dicetur .* vnde colligitur rabiem ilùm lon-'llo^ ^^egtairatamjnequeexiguumfuilfe numerum inteiftâ:orum,quandoin totonbsp;ßethlehemitico, omnes iugulati funt, qui intra biennij tempus ad eumnbsp;'^^ti fuerant. Necdubium eft, quin omniafaéla fuerint, quæ in captanbsp;alios quidcm innata ciudclirasnbsp;autem commiferatio, quæ interdum apud milites quoquelecumnbsp;compendiofilsimo necisgenerc eos perderent, qui in ipforum manusnbsp;*gt;11) Quidam ergô ex puerulis illis in plateis deprehenfî amp; occifi, alij in do-funt: alij
amp; iminanibus farifsis, alij lanceis, alij pugionibus, confolsi, alij vel per medium iiiialiquibus membris mutilati, alij collo obtorto præfüCati, alij aquisnbsp;4 aut in profluenti abieâi, alij parictibus aut pauimento alLlî, f. rtalsis multinbsp;k ^fUtn vberibus rapti vel in harum tonlpeôfu, vel etiam in earundem fïnu aut vlnisnbsp;L^Diliternecati, pcrierunt.Neque vnum modo ex filijsfingulæamiferunt, fed quianbsp;omnes occifi funt,multas, quæ fcundiores cranr, duobus fîmul orbatas fuiflê,nbsp;^tgt;itauerit, quorum alter inter manis manus confofliis infelicem fanguine luonbsp;in[^ amp; nioriens pueruli vagitu ex vulnere faûum dolorem teftatus t ft, alter pernbsp;niquot; mucronem fugiens, vel matrem dileélam voce blæfulainclamaiisnbsp;'^P'illam concidit.
Fuit ergo boe plus quam barbarum fpcdaculum in quo miferabilis rerum fa-i(|^^(vtPoëcæ verbis vtar) plurima mortis imago in omnium oculos incuri ir. Inter tjt H^iisquis es, fîmul animo tuo reputaconfufum totparuulorum vel lain vulr.e-furentes vndiq; gladios trepidantium eiulatum , tot infelicium , ma-tifj ^ilerabiles lamentationes tot patrum gemitus, clamores amp; inutiles obteft.uio-Hijf^*^®^'^enique, multa cædemandentes Sein publico manantes innoxij fanguinisnbsp;niagnis vulneribus necata infantium corpora , quæ bine indenbsp;tç^'^^^amp;difperfa iacuerunt:(hæcinquam) omnia, fî in mgntem amp; ob oculostibinbsp;'^csjfateberis nihil crudelius,nihil atrocius,nihil horribilius fieri potuiffe.
lio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;abfqueomni caufamulti mirantur,Iofephum hiftoricum, Scripto^m ra/ethieÿ nu-
liju' ^quot;^^*Fgentem,tanti facinoris hiftoriam præterire voluiflè, ciim infinita *'iili-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;commcinoret. Veruntamen aliquant cius mentionem fecifle
* videtur Antiq. lib. ,7, cap. Vbi narrat,quondam ex Pharifæis prædixifle , Hero-^quot;^Ique profapiæ finem regni à Deo præfcriptum inftare, amp; ideo hunc iratum pluri-y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mos
-ocr page 98-86
niÊI (H Nó CE N T vil Î VB-
mos fix Phariiæôfum feda, eorumq; fautores, vnaque eos otnnes, ad quos Mgnuni Jd-uolui pofle fufpicabatur cuni fuis cognatis arque filijs interfid curauifie, Etenim quamuis Pharifieus ille ex coniuratoruni numero fuent, qui cum Antipatro, Hcrodisnbsp;filio,amp; Phcroracontra ilium confpirauerunt, videtur ramen illeex iMagoriim rclati'nbsp;one,SiScribarum dclocoMdsiænatali, rcfponfo,Herodi rcddito,occafionem arfi-puifle, vt talia in vulgus ædcret. Et credibile eft, Herodis rabicm,quæ ab illis cccpc*nbsp;rat, poftea longiusfuiflegraflàtam, ciim animo repeteret, quæprius ipfe ex MagisaU'nbsp;diuerat.Cætcrum quamuis lofephushiftoriam iftam obfturius perftrinxerit, amp; nefcionbsp;quibus decaufisfibitacendum ex parte efleputaueritjConftat tarnen illius famam longe lateque vulgatam fuifle , adeo vt Romani vlquead Auguftiim Cælârem pftu^*nbsp;nerit.
Rexludæorum intra bimatumiußitintcrfici, filium quoqueeius occisum,air: eft Herodis porcum eflêquàm filium. Nimirum ad hoc alludens,quôdHcro(Jcb*^nbsp;ludxisobfequentioribus vterctur, Mosaicas ceremonias obscruabat,amp;ideópor^''quot;nbsp;nunquàm maélaflet.cum carnibus fuillis non licerct vesci. Qui locus vtimraanitateinbsp;huiuscladisampliusarguit, quæfiliumquoqueregiumarripuit; ita de Romanin'nbsp;perij iniufticia amp;crudelirateteftatur, deque infelici fubillo ludaicæ gencis condition^.nbsp;Quidenim Iperarepotuerunt, qui iniurijs leuioribus afficiebantur, quandonbsp;hocimmanifsimum non fupp]icio,fed risu amp;ioco dignum fuir visum ci, quj runc of-bis terrarum Monarcha erat Sed non mcliorem lortem merebantur, qui Deum c'nbsp;tumaciaamp;ingratitudineincurabili iam diu prouocauerant, amp; iam exhibitumnbsp;uatorera non ea,quæ par erat, reuerentia, excipiebant.
RORVM HOMÏLIA I.
^amp;immanes feræ infantibus expofitis vt plurimum non modo pepcrcifle, fed etiam fra præbuiflc leguntur. Omnem ergo hoftilem atque belluinam rabiem Herodesnbsp;quot;I^rauitjamp;ceu mentecaptuslpem regni jquæin populi fbbole numerofa confiftit,nbsp;^^gfi'bdum ne regnum amittat,metuit. Similia crudelitatis amp; amentiæ exempla Exotl.^,nbsp;^«araone, Antiochoamp; Romanis Imperatoribus extant, qui olim Chrilli Ecclefiamnbsp;funt : quibus doccmur, non tcmerè credendum* elfe ijs, qui aduerfusnbsp;. in Chriftum confpirârunt,amp; manus fuas martyrum fanguine femel p olluerunt,nbsp;fides pietasqueviris, qui caftrafcquuntur, Principis inferni, qui fraude amp; fan-^''tgaudet. Q^am primum enim tales Euangelium refiftcre vident cupiditatibusnbsp;'^uasipligloriæDei fimuljamp;publicæfaluti, præferunt, nullius illos perfidias autnbsp;fJJ^dclitatis,pudet,quailliuslucem extingui polfcarbitrantur.Exempla vetera non opuSnbsp;?cotninemorare,quando noftiis tempohbus acciderunt, quæ iftis polfunt fidemnbsp;acere.
. Præftat tarnen, priusquam binc dilcedamus,tyrannorum infelicem conditioncm hîc vt infpeculo nobis contemplanda proponitur». Videntur plerisq;
' Wices beati eile : fed exagirat illos mens fibi male confcia,amp; ideo perpetuis terro-^sobnoxij illic ctiam fibi timcnr,vbi nihil ab homibus periculi eis imminct, Quia e-a propria confcientia accufantur, quæ mille tedium loco eft, eadem Dei indicium ipfqrum fubijcit, cuius recordatio facit vt fontium inftar trépident, qui carnificisnbsp;8 'liuni in boras expedant,
^ggeritautemmetusiftepefsimasfufpicionesamp;nefanaconftlia,quibusDciiu-iumaueitere,amp;innoxioshominesperdereconantur, quos fufpedos habcnt, vti-r ^rurtivitæaut regno inlidientur. Etlivero quod animo luo ftatuerunt perficiant, J'5uanitainenalfequuntur,quod volunulftaomniainHerodis exemplo eft videre.nbsp;xdudæorijm gentem fubcgeratjamp;Romanorumfauoredefendebatur, fibi à recensnbsp;^^0infantulotimet, amp; dum hunc in promilcua multitudinc intcrcipere conatur,fc-quot;^iquideminnoxioinfantiumlanguinepolluit, amp; inter hos fuum quoque filiumnbsp;ytcx Macrobio diximus) iiigulan$,lcmpiternam infamiam notnini luo alpörgit amp; exi^nbsp;''rfibijpfi acccrfit,(vtfuo loco dicitur) laluointerim Chrifto, quem ille inprimisnbsp;TObat. Idem plané olim Pharaoniaccidir, qui amp; iplè Hebræorum infantes mafculos^j^j,/,,»nbsp;' partu necare,aut in prolluentem abijcerejulsit, ne quis gentis illius vindcx ex illis a-Idcerct;interea verô ipfemet în gremiofuo Molcm educat, quera Deus, vt populi fW.s,nbsp;p'redcmtor fieret,deftinârat. Necdifsimileeft,quodde Achabo fcribiturjquidum^nbsp;fophetas, quosregnifui turbatores vocabat, occifos amp;ciedos vult,interim interfuos*^^^'®nbsp;iJbcos Abdiam habet, qui illos feruat amp; alif Et hodie huius generis multa fiunt innbsp;^)f3nnorumaulis, qui aduerfus Euangelij fedatores fuiunt. Nemo igitur illoruranbsp;^ûisterreatur, nemo eorum conatusformidet j nemo item eorundem fiiccelsibus oEnbsp;'aatur, Nec enim Dei décréta illi impedirc polfunt, vmbratilis autem amp; momen-J'taellftlicicasjquafupcrbiunt : deniqueipfifcrc fibi infamiam Sz interitum accer-^^'^bdiini rebus fuis voluntconfulere. Viuit autem amp; régnât in coelis lESTS CHRI^nbsp;qr^i fuos in terris feruat,amp; olim regni fui cleftis cohæredes faciet. Ipfi debe-'benedidio,honor,gloria amp; poteftas in æternum.Amen.
homilia n.
Tune impletum fuit, quod divlum fuit pej leremiam Pro-pnetam : Vox in Rama audita eft,lamentatio,ôê fietus,amp; eiulatus Rachel plorans filios fuos, amp;; noluit confolationem admic-; propterea quôd non fint. 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
»^«^VDIVIT NVPER CHARÎTAS VESTRA IMMA-nifsimumHerodistyranniin Bethlehemitas infantes dcfignatumfacinus, quo multa continentur, quæ noftræ inftitutioni feruignt, Docetenim lt;
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;H ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hiftoria
-ocr page 100-89
INIÏÖCEÏ4TVM PVË-
hiftoriahaec^quamimplacabilefit odiutrijquo huius mundi princeps/£ perfequitur, amp; quitus artibusferèeura hominibus cxoiuin reddat,nbsp;eus humani generis Seruator eft. Deinde admonemur, qu£c fidcliuni Chrifti innbsp;fors fit, amp; ad quam dura certaniina hi fe præpararc amp; armare debeant. Quia eoi® nbsp;aduerfus cum, qui caput noftrum eft,nihil polfe nouit Satan, calcarteum eius inuailit) t-, vt olim in aflumpta carnis narura eum ante tempos perdere conatus eft : ita mint 0^nbsp;membrisfiuecredentibus infidiatur,amp;noftrainfirmitate ad nos perdendum abutiW^nbsp;fimul conlblationem hie nobis adhibet Spiritus ßndus, quæ nos delpcrare vetat. N nbsp;vteruentas Herodis amp;fatcllitum eiusmanus, euafit Chriftus; ita idem fuoscrianii^'nbsp;uat, quatenus opus eft,amp;vtut tyran ni fæuiant, nunquam tarnen aflequuntui'j 4°nbsp;voiunc,amp; olim illos cura fuo capitefub credentium pedibus conteret Dei Filius.
Car DemBeth lehemitiosnbsp;faeros otcttiinbsp;framt[irit.
Kamïut
Mitttb.n, lere.is^
, Cæterum quærunt nonnulli, cur ifta tam dira amp; triftia palTus fit fieri cùm eiinfinitæ rationes non deeflènt, quitus Herodis rabiemcoêrcere, vel etiananbsp;prout dignus erat, pcrderc poffet ? Item annon iniqüus amp; crudelis dici mereatur nbsp;Filium fuum, qui, vt pro nobis moreretur, in mundum venerat, lanicnæ huius perirunbsp;lo fubduxit,tammultos autem pucrulos innocentes, amp; nullius fcelcris reos,P^°*nbsp;pter ilium, carnificum gladijs fubiecit, non fine acerbifiimo parencum dolore,^nbsp;publico omnium luélu ? Ad qua: breuiccr refponderi poterat, non noftrum *nbsp;Dei iudicia fiue opera curiofîus inquirere, aut ilia ad uofti æ rationis calculum reuoW'^*nbsp;Eft enim hic omnium creator amp; Dominus, qui nemini quicquam debet ;nbsp;nbsp;Dieet ergo
ei de fuo ftatucre, prout ipfi vifum fuerit : Sc vt figulus extra culjiam eft, fi gt;4« luto fu» vafa faciat, amp; eadem fada confringat, vel in aliani formam transmuter . Ita OeusacC''*nbsp;làri nulla rationepoteftjCtiamfi pro fuo arbitrio nobifcum hoe vel illud agat,quilu'nbsp;tum fiimus in eiusmanu. Suntitemiudicia eins omnia iuftitia amp;¦ verkas, ctkni*nbsp;nobis non leinper conftet illorum ratio. Denique cum omnes peccaucriinus,nbsp;mortis ætcrnæ reatu teneamur, non poteft ille nobis iniuriain facere, cum quæcunq®nbsp;nobis aduerlà in terris accidunt, noftris delidis minora fint. Itaque eius potius bon*'nbsp;tatem amp; clementiamnos exofculari dccet,quarigoremfiiæiuftitiæfic temperatamp;n'^'nbsp;deratur, vtin omnibus eius iudieijs mifericordia emineat. Pfal./.^/.
Chrtßum Uni-emt Heretlitt-r^^t fabduti a-fertuitt
Vt tarnen infinnorum cogitationibusaliqua ex partemedeamur, de perfi fingulis,quxhicproponuntur aliquid dicendum erir. Et primo quidem,nbsp;Chriftum,nccelfario eumhuic periculo fubduci oportuit,lne ante tempusnbsp;tum moreretur, amp; ea perficeret, quæ ex æterno Patris decreto pei ficerc debebat- .nbsp;enim priusquàm mortem oppeteret, per dodrinam amp; opera miraculofa hominibusiquot;'nbsp;notelceredebebat,8cconftitutadcmum hora, cuius ipfe frequenter in Euangelgt;o/'f'nbsp;minit, cum iniquis reputari ( vt Ifaias olim prædixerat) vt fui corporis amp; fanguinis b'nbsp;crificioinundi peccata expiaret,
UeroJes im-fltt men fit-r^m fret ini-qnitatift
Deindfe, fi Hcrodem fpedemus, huncquoque priulquam eum è medio tolk' retDeus, iniquitatisfiiæmenfuramimplercoportuk, ficuti olim deAmorrhris dicebat Dominus. Multa hadtenus impie, rnulrainiuftd,multa crudcliterfecciat. Vxo-rem Mariamnem cum matreamp;filijs proprijs interfecerat, cum paulo ante eiusnbsp;trem Ariftobulum, prjeftantis forma: iuuenem, fub prætextu ludi iocique in aqui®nbsp;lauantem fulFocari iulsiftet. Ad hæc fiipremum ludaicæ gentis S'enatum, qucuinbsp;Sanhedrim dicebant,quot;fimul interfici curauerat: amp;infuper in amicosamp; optime me*nbsp;ritos multa non minus inhumaniter, quàminiuftè, defignârat. Oportebat ergonbsp;tantisque Iceleribus 'colophonemimponi, yt pnas méritas fibiacccleraret,quas nonnbsp;rrtulto poft fecutas fuilfe Euangeliftain mox fequentibus verbis teftatur. Accidienbsp;hoc ipfum mnltisalijs,, qui (vt|hiftoria: docent) vbicurfum Icelerum atrocifsimoriimnbsp;abfoluerunt, mox lenlcrunt Dei vindicem manum, vt primum Chrifto amp;eius Ecclcii^nbsp;manum admolin aufi funt, Vt enim mcnliiram iarn ad iumma labra vfq; plcnam vnanbsp;altera gutta redundaré facit ; ita fanguinis Chriftiani guttæ fceleribus prioribu*nbsp;*iddita:, irain Dei Äcendunt, vt ilium ex Tyrannorum manibus requital, '1nbsp;pctnas
-ocr page 101-RVM HO M ILIA II. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;87
luant. Etprodcft exempla eiusmodi oWeruare, neimmanibus iftis im-olfenfij Deum fuæ Ecclefiæ curara omninó depofuiflè pute-
Pf Oiipd fi BechlGhemitas confideremus gt; nulla his iniuria faóta fuit. Nam Bethlehemlt» forumconturnaciaamp;ingratitudo,qux tune ludæorum vulgo ^xsx,.
i^id' ioholpitalitas, cum inhumanitate in comparabili coniuncta : quando Da- * illj '^^pfomifsionum , quas huius domui dederat Deus, immemores,Mariam , ejçnbsp;defcendentem, quam durum Cæfaris edictum iam partui vicinam adnbsp;fogfbat, tarn immaniterneglexerunt, vtin ftabulo earn diuerfari, amp;re-puftulum in præfæpideponereoportuerit. Ita veto non inillam raodo,nbsp;'æternum DeiFilium amp; diu expedatum humani generis redemptorcmpeccauc-igt;^^^'^ioniquiabfquemifericordia( vt Apoftolus fcribit) iudicarentur, cùmipfifuænbsp;Vtinam verb exemplumhoc lamen-
110(1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;profpiciant,
æ^uoque lefum Chriftum in verbo fuo ad ipfos venientem excludunt,eiusque pj.'^oris nein ftabulis quidem tutum hofpitium præbent, fed vt homines, quouisfup-j^'^dignos,ferronbsp;nbsp;nbsp;igne peifequuntur. Q^iid enim hi fibijpfis aliud polliceri pof lo,
Dei iudicium, qui fe fortem Zelotem clTe profitetur, quiparen-'niquitatem puniat vsq; iu tertiam amp;quartam generationem,
^t prætermentum infantes iftorum tam crudeliter iiecatosfuiffe, dieet aliquis. . . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
tur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ratione dici potent. htenim in peccato concepti « nati, na-yamp; on ejfe f^,
Quomodo ergo innocentes fuifl'e, aut præter meritum h^c*»**« eos,qui,fifuiiudicijrigoremDeus voluifretintendere,ætcrnisnbsp;^^Pplæijs muldari merebantur ? Nam, vt lupi catulus,iure amp; redè neca-prædam nullam adhuc rapuerit ; ira infantes quoque morte iu-iierita tollit Deus, etiamfîinfitaipfîsnaturæpeccatricis visnullo aperto Icelerenbsp;. Lilianifeftàrit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quod nifi ftatuamus, toties Deum peccare dicemus, queries vel
Ilf ^^^®f^^iîioritur,velinfantes mortepræmatura obeunt. Quoad verb Bethle-iticos iftos, multiplex in eos beneficium contulit Dominus. Namcumvitsecur-fc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Icelcrum grauifsimorum
iüft'parentum peßimorum jj multiuariam grauariamp; pollui potcrant,fi virilem ætatem aut ßnedain at-S'ilent, Ea enim eft humanæ naturæ infelicitas,vt,quódiutiusin haccarneviui-^jcoplura 8i grauiora fcelera in proprium caput nobis coaceruemus, pnasquenbsp;¦'^sinuratrociores. Deindeiftos nullo adhuc flagirio pollutes ad fe collegit cle-pater, negrauifsimarum iSlarum calamitatum focij amp; participes fiercnt,quæ ftatim ànbsp;¦Il morte ingratam amp; infelieem ludæorum gentem exercucrunt : amp; tandem totamnbsp;f fniplofercincomparabiliobruerunr, vr,(quodforeChriftusamp; Propheræ prædixe- //S.ir«nbsp;Qviilgoclainaretur. Beatæfterilesamp;ventres, qui non genuerunt, amp; vbera, quænbsp;Ah'] nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quibusadde, quodeohonoreillos dignarus eftDeus, vt ficuti
primus veteris reftamenti martyr fuit, cuius fanguis ad Deum clamauit,memoria fin hodie adhuc pretiosa eft in Ecclefia Sanétorum : ita ifti primi in nouo teftamentonbsp;Chrjftum occifî funt, amp; gloriofa martyrij corona redimiti hanc morta-iof immortali commutauerunt,amp;cum illo nunc in clis viuunt. Quodnbsp;m omnibus alijs fimilibus exemplis obfèruari debet,amp;videbimus, Dei bonita-emper prædicari debere. Hæc ijs relpondere libuit, qui in hoc Dei iudicium in-lulp*^'*'^f'^o^tam vthorum curiofirati fatisfacercm, quàm vt infirmis amp; imperitis con- ^fnijue Deum alicuius iniuftitiæ aceufari poffe putent,vtq; *n fimilibus iudiçiorura
Remplis modeftius fàperc dilcanr* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Porto vt in præfentis loci explicationepergamuSjEuangelifta hîc quoque tefti--^'^^ lerem, interferit eodem planéconfilio, quoilludHofeæadduxif.dc'*^*^^nbsp;hif''nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dominica poft Circumcifionem difcemus. Nam docerc vult,nihil
louum aut infolens accidifle,feddenuoiam eflcimpletum, quod olim quoquefa-fucrit, vt huiu% calamitatis effet præludiura, Sic ergo fcribit : Tunc impletum fuit, iij quod*^
-ocr page 102-88
A*
DIEÏ INNOCENTVM PVE-
quod didum fuît per lercraiam Prophetam,dicentem : Vox in Râma audita eft , tatiojamp;fletus, Sceiulatusraultus : Rachel plorahs filiosfuos,amp;c. Extat locus hiclc^^nbsp;XXXI, cap. Vaticinatusfuerat Prophetade vrbis amp; tcmpli excidio,deq; populidepnbsp;tationc in Babylonem. Qma tarnen adhuc rchqui erant aliqui veri Dti cultores,nbsp;illis confolationcminftituit,quàinmultis arguments confirmât / fimul aütemnbsp;contumaciores, huic quoq; comminationes interferit, quibus docet, ratam omninonbsp;rc aduerfus ipfos pronunciatam Dei fententiam. Et quia illi ideo minus mouebantur»nbsp;quôdimpofiibile eis videretur, vrbem cum regno euerti, in mentem illis reuocac,qu^^nbsp;Ilraëlitisacciderat,quandoprimùmquidem quatuor tribus in Aflyriam adduéte Wnbsp;runt, amp; non multo pôft regnum totum fuitcuerfum. Vtq; magis moueat ftupiy®nbsp;illosiudiciorum Deicontcmptoresjoboculos illisponit horribilem, quæturicW 'nbsp;rat, rcrum faciem, clamores item, lamentationes amp; ciulatus, quibus in illo excw'nbsp;omnia longe lateq; perfonuerunt. Ifta veto amplificat per Profopopeiam, 9^*nbsp;ad -mouendos affedus nulla orationis figura efficacior cft, maxime fi illoruni p^f'nbsp;fonæ introducantur, qui vel nobis familiariter noti amp; carifsinii fueruntjdum viuf'nbsp;rent J vel quorum eaeft autoritas, vt illorum memoriam atq; nomen non polsiniuJnbsp;parui faccre. Ergo Rachelem(qu« communis deeem tribuum mater dici poter«nbsp;propter lofephum, ex quo Ephraimitæ delcenderunt, penes quos ferè feinper rfg^nbsp;illius poteftas fuit) ê fepulchro excitatam fingit, fuæ poftcritatis cladcm amp; exciui-um deploraflèj Vobisquidemimpofsibile videtur, quod hadenus minatuscnbsp;Deus : fedvelim vos recordari, quid fratribus veftris Israelitis accident, qui vosnbsp;numero amp; porentia longé fuperârunt. Annon hi crudeliter excifi ? annon Samaria abhoftibus capta,illi in Aflyriam abdudifunt, vbi adhuc infelices exulant ?nbsp;miror vos eiuscalamitatis tam facile poflè obliuilci, quæ publicis lamcntationibusiunbsp;dcploranda fuit, vt illarum vox in Rama, id eft, in locis excclfis audita, vbiq; refonuc-rit, adeovtitlisRachel materèmonumentisexcitaripotuerit,vt fuorum pofteroruntnbsp;mifcrabilemcladeradefleret. Neq; adhuc confolatio aliqua inilêris reliqua cft) qf®nbsp;fiibleuentur : eo quôd nufpiam fint, qui tune crudelitcr occubucrunt.nbsp;nbsp;nbsp;H?.
borum Prophetæ eft fententia.
Scruiebatautem locus hic Euangeliftae inftituto propter Rachelis introi
Hx'cferevcr*
l/WW/Z Z nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^**»^*''*^«»-*UVklllÀUVUaillV X-.U4lil^ViIlVcC JiJllIlULU l^iuptcv IVdUUVUJ
ct^MitrAtat. perfonani, eo quod hanc propè ßcthlehcmum fepuitamfuiire,hiftoria faCra^o^^* thuu,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ . .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
Perinde enim hoc eft ac fi diceret, tantum fuifle tune in illis locis plandiiin,caiii dira» gt;gt; acerbas lamentationes, vt Rachel non minus nunc,quàm olim denuô excitari debuenbnbsp;vtfetantiludusfociam præberet. Veruntamen longius adhuc profpexit MatthîU»nbsp;qui huius loci ideo menrioncm facere voluit, vt feandalum rcmoueac,quod ex cladisinbsp;usatrocitateimperitisrerum Satan obijciebat, nelES V M crederent efle proinuæ''nbsp;Seruatorem, cuius natiuitas Bethlehemitis tantum malum dediflêt. Docet ergo Eua*inbsp;gelifta, neminem eo debere offendi, quando fimile quid olim quoq; in illis locisacc*nbsp;rit. Deniq; admonere vult, non eflè propterea defpcrandum de Dei gratia, qui ounbsp;mileris illis amp; afflidifiimis temporibus dulcifsimam adhibucrit confolationem, cuio?nbsp;frudus ad omnespertineat, qui eiusgratiam,quam nobis in Chrifto offert, rccipiurir.nbsp;Etenimlamentationi illi Rachelis fine Ifraclitarum, mox refpondetDominuspcrlcre-miam î prohibe vocemtuam à fletu ,amp; oculos tuosàlacrymis/quoniam eft inerces o»nbsp;péri tuo, ait Dominus,amp;c.Suntigitur hoc loco nobis duo oblèruanda.
Primum, adumbrarihic communem ludum Ecclefia:, quem hæc concipit ex XtumKtiùZft. crudeli filiorum fuorum, id eft, verè credentium, laniena. Nam licet bcatifint,quinbsp;({ffitlMam 4- in Domino moriuntur,neq;deeopijdubitent: attamen nonpoflîint non toto anbnbsp;^Mnttr^urt dolere, quando hornines fibi carifsimos indignius tradari, viros item præftantes,
de caufla commuiiLbenèmeritos, tolli,Ecclcfiam fidisferuis fpoliari, hoftibus deniq» exultandi , amp; aduerfiis ipfiim Chriftum proteruiendi occafioncm datam eReviden .
«^u^i-auur, Vk, «uuviiu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;u.vuu. uvv..xxw..^.-
Certepoftremiim hoe Dauidem olim mouit, vc Saulis cædenij qua hic alioqui digniisigt; mus eratjdeploraret. Et propter Stephanum crudelitcr amp; iniquæ lapidatuni primiti-uæ Ecclefiæ Chriftiani magnum planâum fcciflê Içribuntur. Necenim funt,nbsp;qui Chrifto ùQïaea dederunt, qualem Stoici olim fuum fapientera delcripferunt. Tur-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pis au-
fk^L\ HOHILIA n,
89
lutein eft eorum ftupotj quos ftodie nihil mouer,(|uiq; inter Hefodianæ crodelita-Weinpla fecuri voluptuantur. Cogitarent fairem,maioris cladis præ^ginm hoc elle, 'Nodo iuftiamp;donis plnrimisinftrufti colliguntur. Ila. /. cap.
Alterum,quid in eiufmodi calamitacibus fieri debeat ? Nimirurti vt ad anteaâa Qu;ji Eecltt^ f^fpiciatnus, amp; quid olim populo Oei accident^ animo repctamus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ira patebit datltbatfi^
nihil nouum aut infolcns accidere» Qjfjs enim Abrahami labores, curas amp; indi-quot;*
, quibusiaöatus eft, cafus ignorât ? Quid non perrulit Ifaacus ? vcro Ia# ^®nicertaniina enumerauerit, cum quo ipfe Oeus adluétam delccndiflè videri potuit,nbsp;p¦'Uspatientiamamp;fortitudinem totiorbi terrarum tcftatam facerct. Qjmdfiveronbsp;veteris perfecutiones, martyria amp; hornbiles cædes fané'tifsimorum hominum,nbsp;'i^isrecenfcrevelit, is dicendi exordium facilius, quàm finem , inuenerir. Ifta igisnbsp;'^i^äiiimorepctamus, amp;fi:mper nobis ipliscccinamus Apoftolicumiftud :ncndurovl-'l'^^adfanguinem reftitiftis-, aduerfus peccatum decertantes. Simul autem ex lere-^lococcnfolationem petamus. Teftaturquidem ille,tantam fuiflClad'cm,vtRa-Y'confolationemnolueritadmittere.- Et fanè interdum hæc propter calamitatcs horsnbsp;' ,'^tsfuperuacanea Scinurihs efle vidcrur.'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At nihilominus Oeumipfamdulcilsi-
verbis amp; argumentis efficacifsimisconfolantem inducic, Prohibe vocem tuam ab /¦-
amp;oculos tuosàlacrimis : Q^oniam eftmerces operi tuo (ait Dominus) re-^fftnturq; de terra hoftis : fed amp; pofterostuos h^ec fpes manet (aitOominiis)Re-^''^ntiircnimfilijadtcrminumluum : Audiui plané Ephraim in captiuitate fefe cru-^'ntcrtijg^c. Exquibus verbiscolligimus, hunc non modo ritéconceptas fuorum , verum etiain confufos clamores atq; ciulatus audire, quos illis necefsitas extre- -«torquet. Nouir enim fuos, amp; videt. Et quia idem pater eft, cnrun-/'imiferetur. Vei ifsimè 11 go de ilio Sirachides fcripfit : Supphcafiontm pupilli mi-''fnégliger, ncc piecesfundentem viduam. Nonnecum lacrymæ viduæpereius gc-^^iefluunt, aduerfus eascientem , opem inuocat? Sanèàgenisad clum vfq; re-^Janr, amp; Dominus libenter exauditeas, Scc, Quid ? quod nobis mottuisnbsp;clamat amp; exauditur, vt Abeli hiftoria docet? Debebant ifta tyrannos. terre-p»icum Chriftianorum capitibus atq; fanguine ludunt, laudemq; ex co venanrur, finbsp;^^squàm Herodiana ptrfidia amp; crudclitate in pios fæuiant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At licet hos nihil moucÿ
Vt qui cum Pharaonc corda fua indurauerunr, nos ramen ifta confolentur. Nee nohis décrit lESP'S CH RI ST^'S cuiuscaufta pericütamur. Auditilleadnbsp;^fcram Patris fui clamores noftros, audit prcces, audit gemitus noftros, amp; breuinbsp;'^exveniet,vtferuorum fuorum fanguinem requirat,amp;eosdemad fereceptos rc-fillhærcditatedonct. Illidcbetur benediâio,honor, gloria amp; poteftasin æte.'--
'*'^Amen. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'¦ .
ÛIEI beatorvm in.
fantvm, Qvi stolas svas LAVERVNT in SANGVINE AGNI,
Precatio,
ERE rr FILl DEI TEMPORF HYMlLIATIO^ »is tuA ah exordio tust natiuitatisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;guflaftt torrentern humemarum mi-
ÇeriArum^ Fditus futßiinogs, nudttsßrettSi, uchfii infno, amp;.vag^Jti inter bruu antmiiu. Exarueratflirps Dauiaica re ogttw» Maternbsp;tane^uum virgultum in terraßiiente inter magnas arumnas educabat^amp;nbsp;i» tgfa tua atate t ener a, tjrannis Diaboli, amp; crueieiißimi Herodis exfru-
^^^^'^^¦^^gtntjuumexiliurn^vbifinexttiui nutritius, amp; dulcis tua rnater , gare»tes
Angelt, conßernati metu imminent is periculi noii e te in vln/ufuas ßußulerunt » iter ad centum miliaria ferme gementes ingreßifant, geßarunt T'e in magnanbsp;* ^^^lt;sdiKeperaßera amp; tn cult a laça Arabia ,per illittsgent^colluuiem^^uafemper propternbsp;H ti^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;latroctnia
1
-ocr page 104-88
DIEÏ INNO CEM TVM PVE-quoddióbum fuît per lefcmiam Prophetam,dicentem : Voxin Räma audka ratio,amp;fletus, amp; eiulatus mulrus : Rachel plorans filios fuos,amp;c. Extat locusnbsp;XXXI, cap, Vaticinatusfuerat Propheta de vrbis amp; rempli excidio,deq; populidepnbsp;tatione in Babyloncm. Qpja tarnen adhuc rcliquierant aliqui veri Dti cultores,nbsp;illisconfolationeminftituit,quammultisargiimentisconfirmât; fimul aütemnbsp;contumaciores, huic quoq; comminationes interferit, quibus docet, ratam omninonbsp;re aduerfus ipfos pronunciatam Dei fententiam. Et quia illi ideo minus mouebanii**^*nbsp;quod impoßibile eis vidcretur, vrbem cum regno euerti, in mentem illis reuocatnbsp;Ifraelitisacciderat,quandoprimiimquidem quatuor tribus in Aflÿriam adduéla:nbsp;runt, amp; non multó poft regoum totum fuitcuerfum. Vtq; magis moueatflupf®nbsp;illosiudiciorum Dei contcmptores,ob oculos illis ponit horribilem, quæ tunc^ 'nbsp;rat, rcrum faciem clamores item, lamentationes amp; ciulatus, quibus in illo exo®nbsp;omnia longe lateq; perfonuerunt. Ifta verb amplifient per Profopopeiam, 4^nbsp;adîHOuendos affeóhus nulla orationis figura efficacior eft, maxime fi illoruffl p^''nbsp;fbnæ introducantur, qui vel nobis familiariter noti amp; carifsimi fueruntjdutn viutnbsp;rent, vel quorum caeft autoritas, vt illorum memoriam atq; nomen non polsiniusnbsp;paruifaccre. Ergo Rachelem (qusc communis decem tribuum mater dici potcracnbsp;propter lolephum, ex quoEphraimitædefcenderunt, penes quos ferè fernper rfg'nbsp;illius poteftas fuit) è fepulchro excitatam fingit, fus poftcriratis cladcin amp; exciui'nbsp;urn deploraflc, Q^d, Vobis quidemimpofsibile videtur, quod haßenus minatusonbsp;Deus : fcdvclim vos recordari, quid fratribus veftris Israelitis acciderit, qui vosnbsp;numero amp; potentia longè fuperarunt. Annon hi crudcliter excifi ? annonSam^'nbsp;ria abhoftibus capta,illi in Aflyriam abdudifunt, vbi adhuc infcliccs exuiaiit ?nbsp;iniror vos eins calamitatis tam facile pofte obliuifci, quse publicis lamentationibusiWnbsp;deplorandafuir, vt illarum vox in Rama, id eft, in locis excelfis audita, vbiq; refonut-rit, adebvtitlisRachel materèmonumentisexcitaripotuerit,vt fiioruin poftcrorunbsp;milcrabilemcladem defleret. Neq; adhuc confolatio aliqua miferis reliqua cft,nbsp;fiibleuentur.quot; eb qubd nufpiam fint, qui tunccrudehtcr occubucrunt, Hactfrevtf'nbsp;borum Prophetæ eft fententia.
Scruiebat autem locus hic Euangeliftæ inftituto propter Rachelis introduft'ï
« * vkiitv 5 iin.v'-' ---- Q
Perinde enim hoe eft ac ü diceret, tantum fuifte tune in illis locis planßuin,taiii diras lt; acerbas lamentationes, vt Rachel non minus nunc,quàm olim denub excitari debutrhnbsp;vtfetantilußusfociam præberet, Veruntameo longius adhuc profpexit MatthïU»nbsp;qui huius lociidcb menrionem facere voluit, vt fcandalum rcmoueac,quod ex cladisilu'nbsp;usatrocitatcimperitisrerum Satan obijciebat, ne IE S V M crederent efle promiflu^'nbsp;Seruatorem, cuius natiuitas Bethlehemitis tantum malum dediftet. Docet ergo Euan-gelifta, neminem eo debere oftendi, quando fimilc quid olim quoq; in illis locisaccid^nbsp;rit. Deniq; admonere vult, non eftê propterea defperandum de Dei gratia, qui ohnxnbsp;milèris illis amp; afflidilsimis temporibus dulcifiimam adhibucrit conlblationem, cuio^nbsp;frußus ad omnes pertineat, qui eius gratiam, quam nobis in Chrifto offert, rccipiunt.nbsp;Etenimlamentationi illi Rachelis fiuelfraelitarum, mox refpondet Dominus per IcrC'nbsp;miam : prohibe vocemtuamàflctu ,amp; oculos tuos àlacrymis/quoniain eft inercts o«nbsp;peri tuo, ait Dominus,amp;c. Sunt igitur hoc loco nobis duo obferuanda.
Primum,adumbrarihic communem lußum Ecclcfia:, quem hæc concipK«* owwäwwSm crudeli filiorum fuorura, id eft, verb credentium, laniena. Nam licet beati fint,quinbsp;(iffitlnSut in Domino moriuntur,neq;deeopijdubitent: attamen non poffunt non toto ani-dolere, quando hornines fibi carißimos indignius traßari, viros item prxftanteS)*nbsp;decauftacommunLbencmeritos,tolli,Ecclcfiamfidisferuis Ipoliari, hoftibus deniq»nbsp;exultandi, amp; aduerfiis ipfum Qiriftum proteruiendi occafionem datam eftcvident,nbsp;Certèpoftremum hoc Dauidem olim mouit,vt Saulis cædem, qua hie alioqui digniß»nbsp;mus erat,deploraret. Et propter Stephanum crudeliter amp; iniquæ lapidatum, pritniti'nbsp;uæ Ecclefiæ Chriftiani magnum planßum fecifte Icribuntur. Nec enim funt,nbsp;qui Chrifto fiomcn dederunt, qualem Stoici olim fuum fapientcra delcripferunt.
q g ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»-'*4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iliu X^UallJ^amp;ULlcC IlJtLllULU ^lUptCV IViltUCUO liitiv-
perfonani, eo quod hanc propè ßethlehcmum fepuitamfuilic,hiftoria facratlo^^ thattf,nbsp;Ctne/iif^
89
ÏAVLÎ HOMIllA n#
Pisautcineftcorum ftupor, quos hodie nihil mouer, quiq; interHerodianæ cradelita-tis exempla fecuri voluptuantur. Cogitarcnt faltetn,maioris cladis prælàginni hoc efle, iuftîamp;donisplurimisinftruâi colhguntur. lia. x/. cap.
Alteruni,quid in eiuftnodi calatnitaci bus fieri debeai ? Nimirurti vt ad anteaâa Quidi» Eeeh^ f^lpiciatnus, amp; quid olim populo Dei accident^ animo repctamus. Ita patebit dad^d^j^»nbsp;^isnihilnouum autinfolcnsaccidere» Quis enim Abrahamilabores, curas ßi^indi-*^quot; *nbsp;8''os,quibusiadatus eft, cafus ignorât? Quid non perrulitlfaacus ? vcrola^nbsp;¦olicertamina enumerauerit, cum quo ipfe Deus adluâatïi delccndifle videri potuit,nbsp;eiuspacientiam amp; fortitudinem toti orbi terrarum teftaram facercr. Quod iï veronbsp;^cdefiïe veteris perfecutiones, martyria amp; horribiles cxdeslanétifiimorum hominum,nbsp;'juisrecenferevelit j isdicendi exordium facilius, quam finem inuenerit. Ifta igi#nbsp;Utanimo repctamus,nbsp;nbsp;nbsp;lêmper nobis ipfis cccinamus Apoftolicum iftud : ncnduro vfi-
S^eadfanguinem reftitiftis-, aducrfus peccatum decertantes. Simul autcm ex Tere-''iælococcnfolationem petamus. Teftaturquidem ille,tantam fuifle cladTm,vtRaffel confolationem nolueritadmittcre.- Et fanè interdum hæc propter calamitatcs hor« f'l^ilcsfupeiuacaneaamp;inurilis eflêvidctur.' At nihilominus Dtumipfamdulcilsi-'iis verbis amp;argumentisefficacifsitnisconfolanteminducit, Prohibe vocera tuam abnbsp;*'«htuamp;oculosruosàlacrimis : Quqniam eft merccs operi tuo (ait Dominus) re-'ïrtenturq; de terra hoftis:{èd amp; pofterostuos hæc fpes manet (aitDominus)Re-^fnentiircnimfilijadtcrminuinfijum .: Audiui plané Ephraim in captiuitate fefe cru-¦äntcmjamp;c. Ex quibus verbis colligimus 5 hune non modo ritéconceptas fuorum
j verum etiam confufos clamores atq; ciulacus audire, quos illis necefsitas extre- extorquer. Nouit enim fuos, amp; videt. Et quia idem pater eft, enrun-^'mmifeietur. Verifsimè ergo dcilioSirachides fcripfit: Supplicariontm pupilli mi-¦nicnégliger, ncc piecesfundentem viduam. Nonnecum laeryraæ viduæ pereiusge-*sdefluunt, aduerfus eascientem , Opern inuocat? Sanèàgenisad cluinvfq;re-^'Jndanr,amp; Dominus libenter exaudit cas, amp;:c. Quid? quod nobis mot ruis fan-clamat amp; exauditur, vt Abeli hiftoria docct? Debebant ifta tyrannos terre-^^lt;iui cum Chiiftianorum capitibus atq; fanguine ludunt, laudemq; ex eo venanrur, finbsp;pliJs quant Herodiana ptrfidiaamp;crudclitatein piosfeuiant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At licet hos nihil moucÿ
b vt qui cum Pharaonc corda fua indurauerunt, nos ramen ifta confolentur. Nec nobis décrit lESP'H CHRIST'fgt;''S^ cuiuscauffa periclitamur. Auditilleadnbsp;^^xteram Parris fui clamoresnoftros,audit prcces,audit gemitus noftros, amp; breuinbsp;'^'idexveniet, vtferuorum fuorum fanguinem requirat,amp;eosdemad ferecept-os rc-gnifuihærcditatedonet. Illidebetur benediâio,honor, gloria amp; poteftasin æter-''uui Amen.
Diei BEATORVM IN-
FANTVM, QVI STOLAS SVAS LAVER VN T IN SANG VINE AGNI,nbsp;Precatio, Matth, 2-,
rr FILI DEI rEMPORF PPFAPILIATPO-nii tuA ab exordio tux nattuitatis nbsp;nbsp;nbsp;gufl*ßt torrent em humanarum mi'
firiarttm^ Edit fisfulfil inops, nudusfiretfu, tacltifii infno, amp; 'vagijfii inter brtita antmalia.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Exaruerat ftirfs Dauiaica, Te optima, Mater
tanqttam 'virgultum in terrafitiente inter magnas xrumnas educahatßß in ipfa tua atate t ener a, tyannis Diaboli, amp; crttdelifiimi Herodis exfiu-
in (enginquum exilium ,^vbifinextuus nutritifis, dulcü tua mater , parentes , ^^'nâiitû Angeli, eonfiernati metu imminent is periculi noFie te in vin as fuas fufiulerunt,nbsp;f^fi^guniiter ad centum miliartafermé gementes ingrefiifunt, gefiârunt Te in magnanbsp;^''itudineper afiera amp; incultaloca Arabia ^periUinsgentis colluuie^/^^uafemper propternbsp;H ti^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Utr^snia
d'iei INNOCENTVJVÏ pvero. preca.
UlrocinU nbsp;nbsp;crudelitutem fuit infumis : Et tandem inprouinciam Romani Cafarii,
DestivoluiteJfetuumtutoremtCoIlocnrunt.TexeruntTeverocum matre tua Excubirc^^' ßorum Angelorum^q^uifuerunt Duces amp; comités tui exilij,amp; procul à tuis ctinis immaot^nbsp;Latronss aJoegerunt. Ita quidem nos tu Eilt Dei de noflra miferia,amp;tetuo bencfiao tornfni'nbsp;nefactens imbutßi. Exulabatgenus humanumeieEium ex paradifi, exßatu beatitudtntinbsp;(^gloristiin ißias vita ttrumniits.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Exulesi tua Ecclefia in hoc mundo,prsimitur a
Monorchd,dpraßantia membra tui ctuspriuattmßepißime exulant, Sed Tu noßra calamitatis/ponte faStus es exulpropt er nosfactua es Deprecator pro genere hurno»'nbsp;Exinanijfit T^,Ajfumpfßi hanc miferam maffam pelliculam noßra natur aßuifti ExuH^^nbsp;hoc mundo,non pojfedtßi locum, in quem pojfes reclinare caput tuum : non rapuiflinbsp;dr vßtm diuinitatis extra vocationem,mirando modo Aoy^ quieuit, carne tuapatienta amp;nbsp;moriente,vt nsfs in verdpatrid,vnde eil noßra origo d* vbt est noßru '!uÄmv/alt;ii,recl(i((''lnbsp;Totopecîore igni inuocamus Te FiltDeidnßilla nobis veru amorem ilUus clefiis patria,atc^nbsp;datur in nobisverii defideriu tua confuetHdinis.,Confilare nos in hoc exilio Addas etiam »»nbsp;eußodes fanFlos tuos Angelos,qui à nobis immanttatem Diaboli^dhoflium tuoru orcelt;i»^ßnbsp;noßras animos decedentfs ex hac miferiarä volle colloca tn tuam arcem amp; verapitrü gt;nbsp;iam Ecclefiam tuam inter rabtem furent is Herodis textfii tarnen ,nbsp;vnà cum parentibus tuis feres in Aegqptum , cd Raptißam infantem pof^nbsp;in defertum vitra lordanem abderent: Ita deinceps etiam nos defende aduerfusnbsp;abolorum d hominum. Rapuerunt quidem truces d impÿ minißri regia crudelttainbsp;tes ab vberibp d^omplexu matrum adtrißem necem,d fapeßecies tua Ecclefia talu V ''nbsp;deEodicatur Rachelnoluit confolari, quiafiiijipfiusnonfunt. Sedtu tarnenßruos dijnbsp;reliquias,d hoßes tuos abßis in ater num exittum.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Vt igitur infantes tfii teneras fiuasfiolas d pelliculos lauerunt in fanguine detuoaduentuincarnemmortefuaperhibuerunttefltmonium,quos tuin meliorer»nbsp;auexißi, vbiomnem lachrimam ab oculis eorum abßerges,d in glorißcationenbsp;dulcemcatum oßendes omnibus Eleciis tuis in gloria,d increpabis Diabolum, amp;nbsp;ipßus,Herodem,propter fcelera vfyj tn aternos cruciatus merges-, itaferua nos in confiynbsp;tua verdatd.nbsp;nbsp;nbsp;Mitiga Ecclefia tua arumnas.,ne vniuerfa int created nos libetdd
ex hoc trißi exilio adiungito ciuibus regni tui,qut Agnum fequuntur, quocun^ ambulat., d Ud ttbigloriam canunt
Kernen.
DIE EPIPHANIORVM DOMINI, QVI ETIAM DIES TH^nbsp;OPHANIOR.VM TRIVM REGVM AP-
PELLATVR, EVANGELIVM MATTH»
-2. cap.
HO MILIA I,
Cùm ergo nacus eflet i e s vs in Bethlehem,quæ efl: poribus Herodis régis, ecce Magi ab Orienteadueneruntnbsp;lymam,dicentes ; vbi eft Ille, qui natus eft Rex ludæorum ? Vidinbsp;enim eius ftellam in Oriente,amp; venimus,vt adoremus cum.
? icril DErS FILIVM SFVM
propter miferos nos mortales in mundum venire, amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iijSx
voluir,vt ipfius merito ab interitu, quem nobis ipfis accernuei a redimeremur : ita ne huius ignorantia alicui fraudi eilet, eiusnbsp;I nem aduentummultisindicijsmanifeftauir» Hue enim per ,nbsp;quæcunq; per Angelorum minifterium cum Maria, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pH'
lofepho, aéla funt ; Elizabethæ item teftimonium, quod à Luca deferibitur : faisgt;lt;iuôd ea ipfa noä^qua natus eft Chriftus, eius natiuitatem Angeli paftori
-ocr page 107-DOMINI HOMl LIA ï.
^^'^ciarunt, qui, quod audierant atq; viderant, moxlongèlateq; diuulgaufffUnf.
Ycro iftorutn omnium teftimonia partim fufpcda , partim contcmtu poÿ j^^Squaaißdcdigna,videripoterant, Magos quoq; ab cxtremo Oriente euocauitnbsp;^üs,quiHicrofolyiöamingrcfsi, promifTum illum populi ludaici Seruatorem iamnbsp;eflcpredicant, deq: eopercundantur, vtipfum adorent. Quorum Hiftori-Cap.Matthasusdefcribit, vnàcumijs,quæ Chriftoadhuc infanti accidcrunt ,nbsp;nimirum infidijs tune peritus, amp; quàm grauibus periculis iaétatus fir. Eftq;nbsp;æchiftoria admodum memorabilis, quam veteres non absq; caufa dignam effè iudica-^*^t'Untcuiusmcditationipropriusdies,qucmab ApparitioneEcu manifeftatione lEfnbsp;CHÆ/ST'/SeruaforisnoftriEpiphaniæfeftumdixerunt, confecrarctur.
'''f enim hïc primo iHfigne,amp; præclarum diuinæ bonitatis teftimonium, quæ noftfæ .*»0 confiiJtumcupit, ne Chrifti ignorantia cuiquam fit fraud). Docet deinde lefiim,nbsp;quot;J^ncetfiexludxis'jiin ludæaiiatusficjCxæquo tarnen adiudaros amp; gen tes pertinerc.nbsp;fi'tiô,quideosfacereconucniar,quiillsminuenire, amp;fâlutis,quam nobis meruit.nbsp;Participesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qcurtö, vtbuius prædicationeafficiancur mundo addrCti
*'Dinines,quæq;icmperilliusforsin ternsfuturafit, adeoq; omnium eoruni, qui eum Sttærunc,amp;cum fideamplcxantur. Qmbus omnibus dulcifiima coniolario intcHe-f'ur.5 dum Euangclifta narrat, vt Deuj hoRium conatus amp; confilia elufcrit, Eiliumnbsp;'''tüfuum cum virginc matre, amp;lofepho, fuo riutritio, mirifice feruarit. In quo-fjtnomnium confideratione nos co diligencius verlariconucnit, quod Sathanamhuicnbsp;toiiæ inprimisinfidiatum fuiflelcimus. Vtenim hcçctàmfâlucaria myfteriaob-.^'irarctjillamfuiscommentis mirifiçècQrrupit. Nam ex Magis Reges finxit, amp;nbsp;'''carpationisàutManifeftationisFilij Deimcmoriamin ferias, partim fiiperftitiolas ,nbsp;Prtim propka'nas, conuertit,deniq; hoc prxtextu Ethnicorum Saturnalia reduxit. Sednbsp;iffaiftarumineptiaruincommeinoratione,quætarn abfurdæfiint , vt refutationfenbsp;°gt;t habeant opus ad loci huius, quern modo recitauimusjconfidcradoncmjaccedaraus,nbsp;H^iamlia'habctcognitu dignißima.
Nam â temporis notatione orditur Euangelifta, fic fcribens. Cum natus eflèt in Bethlehem, qux eft ludææ, temporibus Hcrodis Regis, amp;c : Quibus ver-Mocet, quo tempore Magi vencrint, quia hoc ad bonitatis Dei commendationemnbsp;%'iui nlij fui in Carne aduentum diu celare noluit,nemora alicui effet noxia. Ita ta-de tempore ait, vtfimul locum natalemquoq; comprehendat, Bethlehem videli-quofuoloco dicemus. Quoad veto tempus, apparet huius circumftantiaulnbsp;tain propter Magos annotari, quàm vt demonftretur, I £ SE At hunc tunc natumnbsp;^'fle,quandoMeßiam fine humani generis Seruatorem nafeiruruni elfe olim prædi-^tnfuerat. Voluit enim DeusFilium fuum ccrto amp;præfinito(vt Paulus loquitur)nbsp;^^ppoie nafei amp;: hoc ipfum difertc prædici voluit, vt certior effet piorum fpes, qui illiusnbsp;'tentum ardentifsirao cum defiderio expedabant, Vaticinia de illo in Scripturis mul-^t-xtint, inter quæ ccleberrimum eft, quodlacob iam moriturus protulit. Nonnbsp;üßretur feeptrum de luda.neque Legislator de pedibus cius, donee veniat SC H I-cenef,nbsp;ideftjSofpitatorille, qui rebus homirium afflidifsirais opem feret , amp; fublatanbsp;^^ltdictionenouæfclicitatisautorerit.-amp;adillum genres confluent, Ifaias verô ,nbsp;°^tpfumampliusdeclarans,illum extruncolfai, id eft, ex Familia Dauidis quidemnbsp;citurum effet ait, idq; tunc demum, quando hæc non amplius regio fplendore amp; iß*- u.nbsp;P^^fntiailluftrisjfedadprioreraconditioncmredaclafucritjquam Ifai, homo priua-pccuai ius, fuftinuit.
Et Daniel quartam Monarchiam, quæ Romana fuit, Chrifti natalibus tribuit, ¦dem annos quoq; à tempore captiuitatis Babylonicæ, ad illum vfque, diligftitinbsp;^Pputatione numerat qua de re alibi à nobis eft diâum. At his per omnia conucni unt,nbsp;^'^ædc tempore natiuitatisChriftidicUntur.LucascertêEuangelicaih hiftoriâab lohan-?'®baptifta,qui illius præcurforfuir,exordiens, fic fcribit: Fuit in diebus Herodis illius nbsp;ludææ,facerdos quida. nomine Z3charias,§£c,Idc poftca ipfiusChrifti natiuitatem
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;defbrU**
1
-ocr page 108-92
£»6 3«
tudt»Titm rtt
JtßJiOißim» ChrißtHtitet
DIEI E P I PH A 3SÎ I O R VM
defcribenS) Augufti Cæfàris memînit, amp;fubillo fadi ccnfùs totiusorbisterrarui'» quodRornanæMonarchiæ tuneconfirmatæ fuit argumentum.nbsp;nbsp;nbsp;Et rurfus
tionis Iohannis Baptiftæ Si Cbrifti iam adultihiftoriam ita orditur : Anno det®® quinto imperij Tiberij Cælaris, Pontio Pilato præfide ludææ, Tetrarcha Galil«^^nbsp;rode5Sic: Cùm ergo Romani tune orbis terrarum , Si ipfiusetiamiudææ, doW®nbsp;fuerint, Si huius regnum Herodes ex Romanorum beneficio tenuerit, quem IduæâU'quot;nbsp;fuiflèconftat, vtiq; recefl'erat iam àludafceptrum , Si proinde fuit tune tempusJ®nbsp;præfinitum, quo Meßias nafei dcbuit. i
At hÏc meminifle oportet, non modo politiam populi ludaici mutatam, aut que magno incommode rranslatam, fed illius res tunc omnibus modis afïïiótilsirnas W'nbsp;ifle, fine rempublicam fiuc Ecclefiæ aut religionis ftatura, ipeéles^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quoad iH®
enim amifla libertate Romanis fubictli erantjqui illis tyrannum ex infeftifsima'Idunis-' orumgenteimpofuciintcuiusfæuitianîne à)meftici quidem iplius, imo ne ptop'^nbsp;quidem Überi, effugere potucrunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et er Caelaris mandato aâus cenfns argum«*'
to erat, nolle Deum illos amplius pro Rio pccilio agnofeere, neq; inter ipfos habitsfCj cùm cenfum , qui templo debebatur, à prophinis gentibus intercipi fineret. Qu®**nbsp;Ecclefiam horribilis regnabat confufio.nbsp;nbsp;nbsp;Nim veterem Sacerdotum pro/apiam 1*^'
rodes extinxerat, vt regnum Riuin ftabiliret : .Rtbftituerat autem his ex fece vulgi ho®' nes obfeuros Si ineptos, 8i Riis potius commodis, quam Dei gloriæ, ftudentesnbsp;bos ergo Legis doétrina humanis traditionibus deprauata, cultus in quxftum co®ff'nbsp;fus, templuro emporium, 8i ipRim lacerdotium venale faélum erat, iftaq; fimid orntn*nbsp;homines partim fuperftitioR, partim prophani Si lcelerati,pro Ria libidinê.verfaban®nbsp;populo interim infeliciter difpcrfo, adeô vt qui grex Domini dicebantur,quiumnbsp;eflent, quæ paftorem nullum habeht, p, cap.
Quo loco obferuari debet , quousq; Deus interdum Ecclefiam Riam dcuenir^ cttleßtchri- patiatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Etenimillo tempore ludæiadhuc Ecclefiæ titulum habebant, amp; P®^
fdus Dei cum promifsionibus,Lex Si extern! cultus fedes, necvfpia®^ bi eratveriDeiatq; religionis veræprofefsib. Attamen ineas calamitatesdelaplî®Jnbsp;runt ,vt nihil minus quàm Deî populus videri poflènt. Idem olim quoq; non It'nbsp;«/Xe^^***^* illisacciderat. In Aegyptocertèà Dco prorfus dercliâi cenferi poterant, quan ®nbsp;non folum dira Pharaonis tyrannide premebantur,fcd infuper cultibus nefarijs Stlupt^nbsp;ftitiofis vacabant.
Sub ludicibus quoq; multa huius generis paßifimt, quan do illos Deus mo Chananæorum, modo Moabitarum Si Araonitarum, Si tandem vfq; ad Samuclis to®nbsp;pora Philiftæorum libidini permifit,fubquibuslcruitutem durifsimam lèruiuerût,«*®.nbsp;fa etiam Area, quæ præfentiæ Si proteâionis Dei erat Sacramentum.nbsp;nbsp;nbsp;Quæ vero lU
Babylonijs, Si poftea fub Antiocho, fiiftinuerunt, non opus eft commemorate,quan in Pfalmis acerbæ iftæ piorum querclæ audiuntur Venerunt genres ô Deus in batiquot;^nbsp;ditatem tuam, polluerunt regiam fanduarij tui, redegerunt lerufalcm in aceruos.nbsp;derunt cadauera feruorum tuorum cibum volucribus cli, Si carnem lânéloruinnbsp;orum beftijs terræ: effuderunt fanguinera eorum ficuti aquam, nec eftquilêpch^^nbsp;Rugierunthoftes tui in medio lÿnagogarum tuarum, figna fua poRierunt pronbsp;Sanduaria tua igné incenderunt, tabernaculum nominis tui ad terram deieduæ P*®'nbsp;phanârunt. Signa noftra non videmus, nullus fupereft Propheta, nemo nobifcu^nbsp;eft, qui Riat quousq; tandem. Etquæalia his fimilia leguntur. Q^od veroil **nbsp;accidit, hoc Chriftiani quoq; poftea fæpè expert! funt, ficuti hiftoriæ Ecclefiafticnînbsp;ftantur.
Neminem ergôofFendatinfelix Si mifera piorum noftri feculi conditio, qu*'*^ «lt;¦)»/ hocnouum8iin{blensfit,quod Chrifti Ecclefia nouis indies certaminibus Sinbsp;exercetur . Sed cogitemus potius, Deum, qui ludex eft iuftifiimus hæc non anbsp;quct^f'
/
Pfol,94i'79gt;
DOMtNI HOHILIA
Wceriis Câufis amp; grauibus permittere : imo ad hunc modum caftigari oportere /quaî feraisinterdum regnant, vitia. Necenim æquum eft, vtfuorum fcelera impu-*gt;tadiminat,quiipfius nominegloriantur,amp;quorum peccata in ipfius contumcli-5J'redundant. Et fi hiftorias excutiainus, nihil prætermcritum acciditludæis.nbsp;^lesenimin Aegyptofuerint, exillorumin deferto fub Mofe agentium moribusnbsp;r^onijccre : Sc quales poftea fadi fint, Prophetarum iermones teftaritur : quàm hor#nbsp;'S autcm Legis Dei amp;religionis prophanatio Antiochi Tyrannidem præcelfent,nbsp;^thabæorum hiftoria abundc docet. Eadem in vetcri Ecclefia eft videre, amp; fuffi#nbsp;huius rei demonftrationem, quod Eufebius fub initiumlib. . fcribit decorruptisnbsp;^^,fftianorumhominum moribus, qui paceamp; ocioad licentiam turpiterabufi funt,nbsp;Vtjy ®bitiofis Epifeorum contentionibus qui fimul omnes Dei iram prouocarunt,nbsp;'orletianumcxcitaret,quiperfecutioneminftituit,quanullaprius crudelior fuitnbsp;tji^^'^fitrnior.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qucid fi de noftri feculi moribus dicendum fit, non multa difputati-
h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deus nos, qui pilriorem Euangelij dodrinàm profitemur, modo
di/ '¦ætyrannidis propugnatoribuscrudelifiimis cxcruciandos, modo Turcis ab-tradat,modô bellis inteftiniscommittat : quando paucoseft videre,qui opus fideliteragant. Alij enim fubEvangelij protextunon, nifi quæ funt fua ,nbsp; Iccuritate quadam fatal! opprefsi, gloriam Dei negligunt.- multi ita vi#
tit H''portentofisdogmatibus,amp;contentionibusnon neceflarijs,paccm Ecclefi-Itof amp;fratres fuos eundem cum ipfis Chriftum profitentes petulanter nimis ^idunt«
htçf ^clt;^oEijciataliquis, intcrea verèpios, amp; qui £gt;eî negotium ferióagunt, crude- , '^lîi patrijs fedibiis expelliamp;trucidari. Qiiibusnosreïpondemus,nemi-^^^^^'^A^^-^nem culpam eflc. Kabentenim optimi quiq; fuos næuos atq; vitia, amp; n^m nbsp;sffedibus abripiuntur : eosdem autcm infigni gloria Deus dignatur, quan-^^quot;*''*nbsp;CHRISTI **nbsp;corpore fuoferant, qui propter fuadcliftapuniri merebantur. Qui vetonbsp;^iirf-^'ï^^3dcorpus,inteificiuntur,ij reuera bean funt, quia huius mortalis vitxnbsp;«tççnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eincnfi iu coelis cum Cnrifto viuunt : rcliquis vero, qui adhuc in terris ex-
V adeft Dominus, amp;ferè opem illis tunc fert, quando res omnino de-%s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sic olim fadumfubludicibus. SicinBabylone laboran-
expeétationem Cyrus datus eft, qui diuturni exilij moleftijs illos IdemAntiochiquoqjtemporibusaccidit. Etfub Imperatoribus Ro-Pia ^^fdcfiam mirificèolimferuatamfuiflefcimus. Necdéfunt noftri fèculi exera#nbsp;'1q inter perfecutionum certamina confirment. Imo vt fub Herode, quan-'ll), J^olus per huncamp; Romanos de Dei populo, amp;torafalutishumanæ caufa , tri#nbsp;itâplæfünq;fubimmanifsimis Tyrannis vcrûnbsp;ltènbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriftus quafi rcdiuiuus in eleftis fuis refurgit, qui paulô
tj^^bnâus videbatur. Enimueró biicenouißimis temporibus Euangelijlux, ^!hÏ^''^^'i^^i^tiis tenebris,fubitoeffnlfit,amp; (quod portcntofimileeft)ex monacho-
'quot;ftris atq; facrificorum Collegijs, prodierunt fideles Chrifti miniftri, per quos :ccnfaeft.
^in ^.^^^^^^i^^^t^cproculdubio Deus,ncq;enimin fuorum cordibus vnquam patietur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Præterea hoc Chrifti nati exemplum finguli priuatim quoad xteraStßerMubMt^f-* Caufam j ad fuam inftitutionem accommodent. Vt enim illc , res populi Dei affliâ-iftimæ fuerunr, exhibirus eft : Ita tuncnbsp;Dei gratia in iUo nobis priuatim affiilgct , quando pernbsp;Legem ..
-ocr page 110-Di^i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ili
Lfgem intra animos noftros fcelerum conuidi, nullam nobis falutis fpcm in humsnrf reLquam eße videmus. Quoad cnim noftris viribus aut noftrorum operum incrit'^nbsp;confideinus non poïlûmusper ilium parti làlucis bcneficio frui. Etcnim cum lüJî*nbsp;feipfosiurt;ciaDei{poliant,qincunq;{uamiulticiamftabilireamp; iadarc audent.nbsp;de nobis ipfis delperantibus Chriftus afFulger j amp; ad fe inuitat cos, qui iam fuccuinbuninbsp;fub peccatorurapondéré. Matth. //, Sec.
Mögt (tut fut. rrnt.^ lt;vndenbsp;udutnerint,
His præmilsis ad Magorum hiftorïam accedamus, in qua primo videndum tf'i qui nam illifuerint. Se vnde venerint. In Papatu enim ( vt initiô diximus) Reges^'nbsp;ine creduntur, amp; quidem très numero.Regcs au rem fînxerunt, eô quôd in Pfalnionbsp;Icriptumfit: RegesTharfisamp;infularum münera efferent, Reges Atabia;amp; Saba1'^'*nbsp;adducent. Tres autemfuifTeputâruht, quia tres munerumfpecies à Matth^od''nbsp;feribuntur, aurum , thus amp; myrrha.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et vt plus fatis ineptirent, tcitium ex illis
thiopem fecerunt, propter Sabarn nimirum, quæ Aeihiopiæ fedes regiaolim fuit' efteommentum hoc tamfriuolum, vt rifiipotiusquàm confutationedignumfit»nbsp;quæinPfalmodtcuntur,defpirituâliregno Chrifii debent intelligi, ad quodnbsp;quoque acccfl'uri fint vt Ecclefiæ nutritij fiant ficuti IfaiaS prædixit. Deindenbsp;ftulticiamprodunriffi homines,quandû quôdde Regibus Occidentis (Tharfis t*nbsp;ludæie refpeétu ad Occidentem perrinet) Sabæ , quæ ad Meridiem iha nbsp;de Magis- hilce exponunt , quos ab Oriente veniffenbsp;dilèrtèlcnbit. Sed non mirum eftinfeitiam in tenebrarum régna omniaturb*'^Jnbsp;Antichrifti 'autem hoc proprium opus eft, quôd orbem terrarum potius inuerfuuinbsp;eciam euerfum velit, quam vt fuis figmentis aliquid decedat. Numerus auie®nbsp;gorum incertus eft, amp; quidam ex veteribus illos quatuordecim fuifTc dixerunt :nbsp;jpfum quoq: nullacertaratione nititur. Quoad muncra , non quid fin^ulinbsp;^otieae^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fimul onincs Chrifto obtulerint,narratur. Gonftar autem vcl ipfo
teftejMagosapudPerfaspatrialinguadiftosfuifleafapientiaSc accurata rerum ralium cognitionc, amp; peculiarc fapientifsimorum nominum genus fuilfe, quijnbsp;randi Sc diuinandi feientia inftruéti, Regibus a confilijs erant, amp; in tanta exiftin?^.jj-^j,nbsp;vt nemo Perfarum Rex efte polTet, qui non eorum dilciplinam Sc feientiam percepnbsp;Fucrunt ergo Magi ifti homines non vulgares, fed domi fiiæ illuftres, amp; apudnbsp;quoq; célébrés propter fapientiæ fingularis amp; virtutis exiftimationem id quod i''nbsp;fenti etiam hiftoria, partim ex donis, qui Chrifto preciofifsima obtulerunt, cunbsp;eo, quôd per illos fparfus de nato Rege ludæorum rumor, tantam fidem meruit?nbsp;non vulgus modôhominum verûmetiam. Herodts Rex terreretur, veluo loconbsp;»nus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. rh#
Porrôquærathicaliquis ,curiftosex Oriente per longifiima itinera j jb' '¦ attraxerit, cum ipfe poftea dicat . Confiteor tibi Pater, domine cl) amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 4^p.(crgt;
Möge) cur Deus atiduxc:
nt,
Mot/hf II,
It Ctr, U
Celeß, I«
Ctr» t.
Chh/^ cem.
emut-uru »tdinutn firuotar.
fconderishæcàfipientibusScintelligentibus, SCreuelaris ca infanùbus Etiain quiaita placuit tibi.Ad quod rclpondemus, non damnari à Chrifto fimplicitci'l-P'jjafnbsp;fed eos,qui fibijpfis in fua fapiencia placent, neq; ex Deo fapiunt i quales apud ^-^cinbsp;Rribæ Scfàcerdotes, apudgentes autem Philofbphi ,fucsunt. Taiesenim, Pnbsp;rcs huius fcculi occupantui jSchominibusprobari cupiunt,diuina fecuri neglig^'^jiidinbsp;hos Paulus quoq; perftringit, quandoin priori ad Corinth. fcnbitsDeümhuiu^nbsp;fapientiam infatuauiflè , ScquæftuIrafunrinmundoelegiffesVtfapientespudi ^(0nbsp;Facit autem Magorum exemplum ad fidciChriftianæ commend-'.ionemjquodô*nbsp;ij, qui tunc fummam inter homines fjpientiæ exiftimationem fuftinebaht, ynbsp;quæfiuerunt. Et meritô quidemquandoin ipfo reconditi funt omnes thefaun ^\ijl!nbsp;cognitionis, Sc idem nobis à Deo pâtre fapienria faâus eft. Dilcamusérgoip* cjt*nbsp;.aîhune properarc, amp; eiusverbo omnem noftrum intelleôium perobedicnO*nbsp;fubijciamus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, uf
In primis autem hoc loco obferuari debet Dei bonitas, qui omnis generis Jei* dinis homines ad Chrifti recens nati cognitionem venire voluit. Primosnbsp;de illo admonuit gaftores Bethlehemiticos , qui Sc ludxi crant , obfcui' .fS?nbsp;inopes ; At nunc exteros quoque diuitijs authoritatc Itf*'
-ocr page 111-DOMINI H O MI LI A I,
gentium primitiæ fuerunt, iraillorum exempio docere voluit lus 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vniuerfalemefle omnium gentium,Seruatorem, in quo (vt Pau-
Cal, i, Cßl,nbsp;l/a,s,4g,nbsp;Itre^ I,
fgj . fitludæusaut Græcus.noai libérant {èruus,non diues aut inops, non mas aut ituc referri debent, quæcunque apudProphetas de gentium vocatione prædiélanbsp;dtgt;{{nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;faftidit Chriftus eos, qui mundi iudicio pro ftuitis habentur : ita neq;
ntló in ipfo ßpiant, leque ipfos eius magifterio fufamittant, Do-ÿ. i'''quot; ^¦^^^tni Si. Pauli exempla, quorum hie, a pueris in Lege inltitutus, fupra omnes Hit ^'^^°sprofècit,ille verô interRabinos in Ifraele excelluit, vterq; verô ad Chriftum ve-tib' ingratiam eft receptus. Quibus poftea ex gentium quoque Philofophis amp; Orato-^^aliquosaccefsiftcfcimus, qui docendo Sc fcribendo fidem Ghriftianam fedulo propaga-^ualcs fuerunt luftinus, Athenagoras, Cyprianus, Sc infiniti alij. Hoc vt communemnbsp;olanonjQ^ habet, qua fefetonfirment omnis loci Sc ordinis homines : ita docet quoque,nbsp;ju?nr genus vitæ, fiquidem id non turpe neque iniuftum fit, temere damnemus,nbsp;hitidiinius, quem Chriftus pro fuoagnofeit.
Secundo videamus,quomodo aut qua ratione Cliriftus Magis fit reuelatus ? Ipfi ftellæ chrlfllnatinit lt;l«dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; 4^ viderint in Oriente, amp; ab eadem illos poftea Bethlehemum v/que tat qucmoiie
A ftosfuiffeaudiemus. Quo loco fuæ vanitatis Si audaciæ prophanæ patrocinium captant »lt;»,/»»«lt;* 9(jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; quando Magos iftos Aftrologiæ ftudiofos fuifle Si per hanc Chrifti natiuitatem co*
negauerim quideni Magos Aftrologia: ius *°?°5^tiifle,quandohancapud Orientales quâm maxime floruilTe confiât. At iiloshu-^tiiftu in Chrifti cognitionem venifie confianter pernego, Etenim illam artem circa
s naturales, Sc earum motum ordinarium, verfarifeimus, Atqui iftam, quæ Magos de-fuilfe, multis argomentis probari potéft. Primo enim illam intcrdiii Vjf-I^elnli'iireapparct.cum illis dux viæ fuerit. Deinde interdum difparuifie videtur, moxnbsp;°Pt*^ ^rat, denuo cmicuifle. Adhæc motum fuum Magis accommodauit, adeonbsp;Hitit*^P^^ etiam progredtretur, vbi vero fupra natalem Chrifti locum venir, fub-Ueiv'^^^^^^^i^4tiafi digi to monftraret. Atqueifta nulli ftellæ ex vulgaribus Sc vfitatis'con-fuaMugis profuit, viderunt fiellam hancpeculiarem eflè, quæ remnbsp;'nfolitam portendat. Accelsit dein de occulta Spiritus fandi rcuelatio, qux illis au-çjPj ''^llicaret.Sc hanc promifsi. Sc diu expeóhti, Seruatoris, nunciam eflè docerer. Nam .nbsp;Sil) P^ifsionesludæisdatæcflent, alias tarnen genres nonomnino neglexit Deus. Namnbsp;(i^J^^labuerunt in quarum libris clarifsima funr de Chrifto vaticinia, quæ apud Laflanti-Augufiinum, Icguntur, Sc quorum multaadhuchodieextant. Qiiid? quod Sue-^^Ppsfiano fuo fcribit, in toto Oriente veterem Scconftantem opinionem fuilfe, innbsp;Ijp^'^^iVtexludæa oriundi rerum potirentur. Etcredibileeft, Magos iftos non ignorauif-,rólnii,Prophetx totiusOrientisceieberrimi, oraculum, qui deChrifto in hæc verba va-^'tns fuit; videbo eum, fed non modo : intuebatur eum, fed non cominus, id eft.habe-jQ|P°Pius ludæorum regem , quem in Spiritu video venturum, non autem nunc, led poftnbsp;ljj,^'fenrpus. Sc proindecominus vidcri non poteft, ORIETVR STELLA exnbsp;iüæ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex Ifraelc,5cc. Stellam dicitChriftum, quia is eft Lux mundi ScSol
Kttm, 24»
r. ». «»
AïxZ, 4-
cuius radijs mortis tenebras difeuti oportuit. Et ipfe fuam Apocalyplin eoncludens,
¦ ¦tgo ftim fiirps Sc progenies ilia Dauidis, fiella Iplendida Sc ma tutina, Ne quis tarnen de j),ylt;lcrealiquo idintclligeret, mox Sceptri meminit, vt regem Innui doceat, qui regnumnbsp;*fiHuret, Quod Magi ifti non ofcitanter obferaarunt, quando vifa hacnbsp;illoRege ludæorumquærunt,quern ex lacob oriturumfeiebant.
^*1 fiella illaMefsiamjpatribuspromifltim, viderunt ex Spiritus reuelatione.Nec mi-do ' ,'^°shocportento excitatos fuilfe, vt iter tarn longinquum tamque periculofumcius ingrederentur. Simul enim in mentem veniebat , quod Regem iilum faftu-Jçu prædixerat, qui addit ; Et confringet Proceres Moab, Sc diruet omnes filiosnbsp;Her'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ex Seth enim genus humanura propagaturn eft, cum Caini po-
r,fftotaindiluuio delctaeilet,Solusautem Noaeuafilfetcumfuis.quiex Seth defeende» effi Idumæa occupata, Si Seir cedet hoftibus fuis in polfefsionem, Sc llfaclfortiternbsp;fiibi gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crit ex lacob, Sc perdet reliquias ex ciuitate. Qiiæ omnia cum de hogt;
2. róftidicantur,qui huiccontumaciterrefiftunt, voIueruntMagiilliusirampræueni-'^iliunr fibi hoc oflicio conciliare.
r
«
t hïc nobis confidsranda venitadmirabilis Dei pronidentia, qua is Filij fui regnum inter eos nafcitur,quibusolim peculiariter erat pró'nbsp;®'®tillic in ftabulo interpecorisprefepia obfcurus Sc inops iecet: i^extremoautem Ö-itella noua amp; infolirâJpJendorc rutijans, ilium Regem inuiclum Si
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prædicat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
%
iSalth, J,
DIEI EPI PH ANiORVM.
prædicat, InludæaàfolispaftoribusquærituninGriente viri illuftrss fefe ad ilium dum accingunt. Ignoratur deniqj inter fuos, cuius maieftas alibi clituslefe profert,nbsp;hocinitiumvocationisgentium,adeoq;præltidium eius,quodpofteaChrillus dixit: Mull*nbsp;ab Oriente amp; Occidcnte venient, amp; difcumbent cum Abrahamo, St Ilaaco, amp; lacobo, inH'nbsp;gno cloruni : filij autem regni eijcientur in exteriores tencbras. Solet ita plerunq; fieri,nbsp;Chriftum ignorent ij, qui illo prxalijs gloriantur , eundem vero quærant amp; inueniant, qui^^nbsp;illoalienifsimielTevidentur. Neminem ergo fallat externæ profei'sionishducia , qtr« inaniSnbsp;eil, nifi, quod dici voJumus, re ipfapræftemus. Similiter ne defperare quidem debentpij, '*nbsp;Chriftum ab iiljs videant reijci, qui ilium præ alijs debebant ampleóti.nbsp;nbsp;nbsp;Semper cnim ilk k'
cum aliquem inueniegvbi iuam maiellatem atq; virtutem exerat cum luculento aliquofrudu* Nam vtut tota terra fileat, coeli tarnen eius gloriam prædicant : etfi omnium ora tyranni ob'nbsp;turent, lapides clamabunt. Luc, /. cap,
Dtittn fifi 4t-«emmoelaTe htmianm tn-
i, Tim,
Chrißi
«fZi»
Proponitur prætcrea hoc loco nouum bonitatis Dei exemplum : qui Filij firi in oî' adticntumnon modo reuelari voluit hominibus,fedita hoc fecit, vt fingulorumnbsp;ceu fidus amp; diiigens præceptor, léle accommodant. Etenim cum lofepho Sc Marianbsp;gelos egit, quorum apparitiones ludæis non omnino nouæ aut infolentes erant : amp; id'®nbsp;lioribus quoq; Angelos dédit, huius myfterij interprétés. At Magis Orientalibtis.qni*'nbsp;naturalium periti, amp;. altris dcditi erant, Sydus nouum, amp; prius à nemine vifum, prop® nbsp;quoexcitentur. Adhæcludæos,qui iam pridem omnium fecuriobtorpuerant,amp;^,nbsp;dem regio faftu turgentem, inlólito hominum peregrinorum aduentu, expergetacit,nbsp;ofdem Scribis atq; Sacerdotibus occafionem præbet inquirendi veterum Prophetatum onbsp;la, quibus de tota falufis ratione poterant edoceri. Verifsimé ergo Paulus dixit, veilenbsp;onines homines fcruari,amp; in Veritariscognitionem peruenire.nbsp;nbsp;Nam hoe ipl'uin 'yni
hodieexperimur,quandonihileorumprætermittit Deus,quæ miferos morrales ad propriælàlutis ftudiumexeitare poterant.Doftores enim dat fidos amp;induftnos,perqnnbsp;cet,monec,hortatur,vrgetminatur,amp;interdumluppliciterrogat,Coniungitverbofuonbsp;prodigia, quibus tram fuam è clo reuelat, quæq; plura amp; terribiliora vidimiis.quain*nbsp;culo prius apparuerint. Quoties enim Comètes arferunt, qubs nnnqtiani impune vinbsp;olim Ethnici obferuarunt ? quotifs Solis iubar extinétum, amp; in varias formas nunbsp;quàm multa indies in acre, terris, aquisi, præter naturam hunt, quæ cordatis ommnbsp;tam admiration!, quàm terrori funt? Quid de Hella noua dicam, quæ iam toto ann ° Jj^ii^nbsp;Calfyopcsfydusfulfit, magnitudinc amp;c Iplcndore conlpicua ? Quain fi cum rcliqo^^fjjjji^nbsp;confideres, quæ Dominus aduentum fuum nouifsimum præceflura efle prædixic.nbsp;nonprocul a vero aberrant, qui 111am eius breui ad indicium venturi nunciam ellenbsp;tur. Me ccr[é,f3teor, ita mouit, vt ciim iliam Ipeclarem primùm, hi verfus mihi ex'*nbsp;quos pijs Icóloribus, fi alTcribantur, non omnino ingratos fore fpero :
ßrope Caßiopen noua ßelU fub athere fulgeti Magnumaliijuidterris inßolitumg^dahit.nbsp;\.yiut noua lux mundopoii triflta nubila ßurgetynbsp;K^ttigit autfinem machina totaßuum.nbsp;^t lucemßerare vetat qua regnat 'vbi^,nbsp;Impietas Spanas iam luitura breui.nbsp;Ergotuiaduentus StelUhamp;c eii nuntia Chrißi»nbsp;^fferre optatam quipotesvnus Opern,nbsp;y aß a tuam Andromedam circumßant^ undi^ Coete,nbsp;Vndi^ßnexpoßtammonßra.ferajj ruunt.nbsp;t-Monßra manßrgunt.,neip^ terris tutior ida eii^nbsp;Praßentem^^ Tjidetßrifiis quot;vbi^ necem.nbsp;Ergo veni,propera,feßina dulcis lESK,nbsp;l^gveniat, a^umeil,ahboneCHRIS'Ï^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'veni.
«
(0
^entßi Hæ meæ,inter tot irxfimul amp; gratiæ Dci iudicia, cogitationes. hæc mea vota funt,
' * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ul'quot;quot;
jrtaias Genippt Hæ meæ,inter tot lræfimul Sc gratiæ Dci iudicia, cogitationes. hæc mea vota funt, «tert/iljMam nia ( vt fpero ) cum multis pijs. At vereor ne plures fint, qui ifta negligant, quibus 319nbsp;-v** fecuritas fua nimis magno conftabit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; t'' |5
Sed pergamus Ih huius loei hifloria , quæ tertio }oco,quo. vfqj Magi vznerii 'jijil*'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nimiru Hiercifolyma vfqj, Notaturitineris longinqui labor atq; niolefl:ia,firaulqi*d^(3rd'
DOMINI HOMILIA I.
ÇOtdia exprobatur.quos geniitim exemplo pudcfieri oportuit.quos ncq; paftorum Bethle-'^iticoruni tcftimonia ^neqj promifsionum amp; vaticiniorum vcterum confideratio, ncquc anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; dura fub Komanis feruitus, ncq; Magorum excmplum, Sc cicüi noua:
moucrc potuit.vt tempusilludMefsiæprarfinitutniani j^''Wgicarenr,amp;adhunc cxcipiendum accingcrentur. Hicrofolymam autcni vcncruntnbsp;quôd Regem tantum non alibi,quàm in Rcgia vrbe,amp; totius oricntis(vt Plinijnbsp;celcbcrrima.inucniri poflc putarent. Scd fallunturiua conicâura;amp; videtur ftellænbsp;*til] dlos ad tempus dcftitui/Tc ; nimirùm quôd illos Deus fibiipfis permitterc voluit,nbsp;'xcmplodifcamus,Ih8vm Chri»tvm non inueniricarnis fagacitate amp; in-''5t/'*'fquot;^^°^^^^^^^^^doncopus cflé. Nam nemo (inquitille) venir ad me, nifi pater menbsp;Petro idem dicebat : Caro amp; fanguis non reuelauit tibi.fcd Pater meus c*nbsp;Etenim fi carnis rationcm audiamiis, illaChriftum, amp;veritatisiuccm,nunquamin.W*^'^.»*»nbsp;^®^ulo quæret.fcd Hiérofolymæ, apud eos nimirum, qui coram mundo iu-dcfanditatisexifiimationcmlufiinent, amp; fimul potcntiaamp; autoritäre alijsnbsp;Jdco pleriq; hodie Veritatcmin Academijs, aut Monafterijs, fiuc apud Cathedra'nbsp;*^®**'* putanf. Alij ad Romam refpiciunt, eô quôd vulgo pro Catholicis habc-p^'huius federn vcncrantur,amp;oblêruant. Multi àRegibus pendent, quôd vix crcdi-lilf'. ''(leatur,vt Vcritatem ignorent ij, quos Deus in tam fublimé faltigium euexit. Sed ni-veritatis «tern« cognitionem. Etenim lïumilibus dclectatur Dcos,amp; nulpi-*^*ftus difficilius inuenitur, quàm inter opum 3ceruos,aulæfi:repitum, amp; purpuratorumnbsp;Jicj 5 III fola Bethlehcma Chrlltus inuenitur,qu« Ecclefiæ typus eft,vt infra ih Micheæ va-Inea ergo refonans Dci verbum audiamus, amp; Magos iftos imitemur,quiet-lt;nbsp;tarnen fidei Sc obe-
Wemplum nobis prajbenr.
Hierofolymam yentum cft, publicè deChrifiô quærunt,ncq; pudctcospro- Mr/»/ fmilieè ^t!{*'^''^'^^*f-Primùm, Vbicft ((nquiunt)ille qui natus eft Rex ludæorum ? Dc,co qui j*«-gt; d cft, cui regnum ex natalium iurc debcatur.quærunt : quia tune in ludaia Rc-nafeebantur lcd à Romanis creabantur, qui tune ferc totius orbis crant Domini. Fuitnbsp;licq p^'^îuæftioplena pcriculi. ScicbantcnimtuncillicHcrodem regnareex Romanoruinnbsp;Piit illos latcbat, quanta fit ambitionis vis, qüæ facit, vt Reges nihil non fibi licerc 'nbsp;4i^^^ide regno periclitentur. Tune cnim iufiurandum quoq; violandum elfe, olim Çæfarnbsp;Adhæc feditioncmhoc Ipirarc vidcbaturjquam omnes boni mcritôoderunt,amp; cuiusnbsp;peregrinis nullo modo exeufari potclÉnbsp;nbsp;nbsp;Attamen de Rcgc illo Magi quærunt.ôc
ltd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proclamant, regnum ludææ neq; ad Hcrodem, nçq; ad Romanos, pcrtincrc,
^'^^'''^*®^*^®duitatcamp; iurehatreditario debcatur. Etquiàobijcipotcrat, Quid verô ^t!Q?''psladdunt; Vidimusftcllameiusin Oriente. Ira verô amplius quid confitcntur:nbsp;'iniirum ilium quærant quem Deus ipfc regno deftinârit,cui item clum amp; aftra ferui-
^S°Icn(itergo in illoMaicftatem,qua omneshuiusfcculi Reges lupercr. Præterea f'îionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;®duentus exponunt ; Venimus, vt adoremus cum. Quod plcriq; de ea modô ado-
'?P°^unt,quæ ex orientalium more Regibus exhibebatur, quafi non aliud quàm Per-^tj5j^^'*HumfaIutare,amp;eiusgratiam caprarevüluerint, vt eomagis propitio vtcrenrur, fi ''f) d *'gnum fuum in Orientem vfq; extenderct. Quam fententiam non quidem omnwnbsp;t'tfç^'^'narevelira,Attamenarbitrorillos,ctfipcrfeftam lefu Chrifti cognitionem nonha-tatnen aliquidhominc maius de illo iam animisfuis concepilTe. Alioqui ridi'nbsp;'% Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;edam ftolidi videri poterant, qui prôptcrprincipcm exterum,eumq; rcccns na-
r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fufeipere,lumptus immodicosfàccrc,periculo deniq; tam manifcftoIclc
Q^'j'^^rc voluiflcnt. Nam vt Flerodcs ipforum fafto offèndi potuit.-itaapud inuidiam, odium,indignationem, Sc pcriculum manifcftum, conciliarcnbsp;3iJi(j rcs nouas moliri, amp; aliunde Regem peregrinum acccrferc vcllcnt. Quapropternbsp;Xi- nbsp;nbsp;ladum cft, hoc ex fide manauiftè dico, cuius femina iam animo conceperant, amp;
i^itJ 5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cognitione Chrifti deftituerentur, tarnen inftar grani finapis fuit.fuamq; ha-
^rinioniam,quifi.-uéloshofccpræclaroi prorulit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
typum veræ fidei, quo docemur, vt à nobis ctiam Chriftus grycri illisnouamDeus obijcit.fimulq; corum mentesoccultiorc reuelationc illu*nbsp;l(ir *^'I) nouet. Illi verôabfqj rnora Deum vocantcmlequuntur, etiamfi omnia obijeeren- ,^*^7*****nbsp;^'liç'^'.'æ eiufmodi inftituto ipfos remorari poterant : qualia funt, difcclTus à domo propria,nbsp;'îlQ'^*quot;'ommodiorcft,quoopulentioresamp;illuftriorilococonftituti funt homines: itinc'nbsp;moleftia labores, fumptus,pcricula, Sc in primis caufa,quæ multis fulpeóla,mul'
'^rda,amp;ridicula, videri poterat; At omnia ilia luperat exfide enatum Chrifti inueni-î ij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;endidc-
-ocr page 114-pg nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIE I EPIPHANI OR VM
cndi defiderium.Imitcniur nos cxcmpluni iiïud.ófratrcs. Vocat nos quoq; Deus per Verbum, »P««*, quod facts inftar cleftis nobis præluccr. S 'n quo lætus illi lucifer Chriftus [ vt Petri verbonbsp;vtar ) fe nobis exhiber. Accedunt figna omnis gcneris,quibus amp; olim de Chrifto teftatus dl,nbsp;Sc quibus hodic adbuc eius dodrinam confirmât. Hîc nofirum fuerit, vt ipfi etiam Dei Verbo eredamus, hunc vocantem fequamur, neq; nos vllo laborc, fumtu, aut pcriculo patiamutnbsp;abfterreri, vt deniq; Ghrifium palam confitcri non pudeat. Excitet nos, quod non de peregti*nbsp;no aliquo Rege hîc agitur, fed de noftro. Nobis cnim ( vt Efaias ait ) puer ille natus clt ; nobisnbsp;Filius ille datus eft : nobis item lefe ille offert per Euangelium, vt eum per lönginqua« terras,amp;nbsp;maria, quaerere nequaquam opus fit. At quae noftri Icculi clt calamitas amp; ingratitudo, pl»nbsp;rique ludæos iniitantur, qui domi fuæ natum neglcxerunt,adco vt neq; Angclorum nuncio,nbsp;pcrpaftorcs diuulgato, neqj Magorum preconio, neque Prophetarum oraculis, oioueri po-tuerint, vt ilium, fefe dodrina Sc miraculis manifeftantem, fint amplcxi.
Quid ergo Ipercs aliud, quàm quodillisaccidit? vtnimiriimd nobis quoq; transfer*' tur regnum.Dei, cuius hærcditas nobis adeó fordet. Enimuerô multa pafsim fiunt.qu«tan/nbsp;ti mail præludia elfe videntur, Sc cumreligione vera imperium quoqj in Orienten! reditit-ru m efle portendunt, quod olim Ladantius ex antiquis vaticinijs praedixit. Oremus ergo D«*nbsp;urn Pattern miferationuni,vt is corda noftra illuminct,vtexortum in filioluo.I bi v Ch»*nbsp;I r o,afternatfalutisiubartonsanimisadmittamus,eundem veróauidiquæramus,amp;inuefl'nbsp;tum in fpiritu 5cveritateadorcmus; cui debeturbenedidio,honor, gloria, amp;potcft»s*®nbsp;cternum. Amen.
H O M I L IA H,
His autem audicisHerodes Rexturbatus eft, Sctota Jymacum eo* Et conuocatis omnibus principibus Sacerdotum,^nbsp;Scfibispopuli, percontatus eft ab eis, vbi Chriftus nafeeretur.
VONIAM lESVS CHRISTVS, ETSI IN EO nines gratiæ Dei, Sc human« falutis, thefauri contineantur,nihilnbsp;fieum,qualiseft,agnolc3mus, Sc vera fidcamplcxemur,illiusnbsp;uentum varijs modis toti mundo innotefccrc oportuit. Qp* tti re vt,nbsp;bonitas atqj milericordia agnofei debet, qui hominum captui fcnbsp;commodauit; itamultum proderitvidiflc,quoniodoillius aduentut
hinus nuntium, homines acceperint. In eo cnim apparct quod inter eledos 5c ftprobos, R Scimpios, eftdiferimen. Illi enim audita Chriffipraedicationegaudent, Sc ad quæuisOnbsp;feCe Deo obfequentes præbenr, ficuti in lofepho, paftoribus Bethlehemiticis, Simeone,nbsp;inprimisautemin Magis viderecft,quosnullorumlaborum,fumptuum,periculontttnbsp;que, piguir, vt Chriftum inuenire, eoq;potiri,poirenr. Opponunturhisinpræfcntinbsp;amp;HierofoJymitanorum populus, in quibus reproboruni ingenia, mores, artes,atÇinbsp;quafi in ipeculo propofitos.videbimus.
ffei-iJes turhanturnbsp;Ciirtflt nttti
jiH»
Poftquam cnim per Magos Iparfum natiOhriffi nuntium Matthæus expofuic, fcribit : His auteni auditis Herodes Rex turbatus eft, Sc tota Hierofolynia cum eo. bnbsp;alius ergo iffis animus fuit, quàm ijs, de quibus hueufq; diduni eft. Nam territi hoc tî*t j;-tari nuntio totis animis furbantur. AtquiHerodihocaccidifTenoneftmirum. Nam.nbsp;bi audiuimus, alicnigena fuir, 5c regnum malis artibus inter ludæos obtinuerat. fjii*nbsp;iuspater Antipater, genre Idumæus;, cùm Iulio Cæfari in bello AEgyptiaco bonamfpnbsp;nauaffet. vt qui rcgioniim illarum probegnarus effet, ab illo ludæam gubernandams rj.nbsp;abfq;regio tamcnnominc. Fuit hoc ludaris admodum gratte, Sccrebris fcditioni*nbsp;neriis eum tumultuabantur, côquôd regnum vlq^ ad Mefsiæ aduentum tribuinbsp;dicerent. Iraq; mortuo Antipatro, cum huius filios facile eijci poffê putarent,nbsp;.num Ariftobuli fiIiura,apudParthoscxuIantcm,acccrftjnt,quiHierofolynia niox Pnbsp;At dim Herodes ilium aliquot prælijs viciiret,ab Antonioprimùni torius ludæa:nbsp;Sc non multô poft Rex quoque nominatus, Sc inter Antonium 5c Offauiom .pj«nbsp;^^lum médius in Capiuÿium deduSlus, publice regno inaugurants eft, Vcruntaiflnbsp;^uoqj varijsfeditionibüs exagita£ys,vr regnum ftabilirer^on modo Machabxorû
-ocr page 115-DOMINI H O M I LIA IL
I). , Sé faccrdotiom diu tenuerat, totain cxtinxit, adeo vt ne vxori quidcm Marîam* fïatribiis, amp;fropnjs filijs,parceref, vfxumetiam/upremHingentis ludaicæ fcnatum,nbsp;l[j Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicebant, crudelinjr è niedio fultulit. Quia ergo le Iiidæis inui-
quot;c^ucignoraretvetera deyromilfo KegeSc Seruatorevaticinia,nonpotuit 'iioiieri amp;curbari, quando præter omnium expedationem fubitô veniebantabextremonbsp;''Hcviriiliulires, qui ilium iaranatum.^-flepublicè prædicabant,
accidere Tyrannis, vv, qui à multis tlmentnr,ipfi plures metuaat, amp; quonis 3^r4»»«rw,w *öfonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;temerc concepta fufpicione terreantur. Et queniadmodum Herodes hult;i7lt;»''f
quôdfercgnum fuunï iinjR-otnanorumfauore, atqj potentia, aduerlus omnes holiium conatusab-putaret, nunc autem ftibitô conllernatur, ôc qu» olim deMefsia audiue*
^t^P^erumqjfitimpijs, vt quando rébus fuis optime illijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;putant, repentenouis terriculameniis exagitentur, quos propria conlcientia fæpc
occafiöne obijcit. Neminem ergo illorumfuccclTus ,làltus,potentia , atqj QpM cnim qui taies funt, Deo aduerfo regnant, non potclt diuturnutnnbsp;'k snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;£tquamuis multos in inetum amp; terrores conijciant,ipfl tamen graui-
lyi *^fi'ociores intra fuos animos fentiunt. Difsimulant hos quidem illi magno ftudio, fed fit,quæ eos innts excruciat, carnificina, exquilitæ illæ culiodiæ teliantur.quib.nbsp;'Wnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuentur, idq; contra fuos fèi ê, in quos fibi omnia licere arbitrai!tur.Quis
'ibo I dixeritcos.qui ne inter arma quidcm ftipatorum fuorumfecuri dormiunr,neqj *gt;ea. ^'^*^simos abfq; p/ægullatore contrcélare audeiit ? Ifta verô fimul principes admo-Süihnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pietati ftudeant. His enim folium regni llabiliri fapientifsimus ille Ite-
b °^^on oiini dixit, amp; omnium feculorum hiltoriæ teflantur. Vide Prouerb. 29, î'-it, Quodfi verô Cliriltus infans amp; in vili llrainine recubans Herodemterrerepo-fiij^P^'lbicquamRomanorumarmis fidentem, quid olim liet, quando illein gloria patns 2,^,/nbsp;5'li[lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Angclorum fuoruin myriadibus ad iudicandum viuos amp;niortuos ?Ethæç
deHerode, qui adnati RegisChriltinuutiumcxpauit, didafinu
'ni p irtlnierito aliquis miretur, curHierofolymitani cities fimilitcr turhafi fint? Et- jHertf». dli promifiioncs, de Melsia olim Patribus datas, amp; læta de regni cius felicitate tur-Vaticinia : ideoq; in huius aduentum pieriq^ illorum hadenus intent! fuerant. ientur chnjknbsp;nuntio trepidi turbantur ? cur timent ? Nimirum, quodalij Hero di Regi leruili-^^^itur, amp;hac perturbationefuam fidem illi probare veilent ; Alij vero nouas turbasnbsp;rerum miitatione pcricula. Diu enim non ita pridemiaélitati fuerantnbsp;bellisfub Hircano amp; Ariltobulo : Tumultuati quoqj (vtpauloantc diximus) fubnbsp;Herodes vero vix magnis cladibus rem co adduxcrat,vt tandem ludæifub illopa-Enimuero in turbis iftis Hierofolymorum vrbs bis afahollibus oppu-'§kæ'^''^P^^Prnîo quidemà Pompcio Magno, qui Sandum Sandorum quoquenbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;viderc nefas erat : amp;rurfuspollannosvigintifeptemeodem diedc
^tiit ^°prius capta fuet;ar, ab ipfoHerode: quo tempore feeptrum reuera à luda ablatum futurum lacob prædixerat. Quia verô Herodem à Romanis defendi fcicbani,fa- lt;7rjM9«nbsp;^oii'geie, non polie nouum regem oriri,quin rurfus noui motus,cum publico io^nbsp;l'periculo, cxcitarentur. Itaque acceptarum cladium adhuc memores trepidant, amp;nbsp;y'tiainfemetiplis produnt; Ignoranti3m,videlicct,vcriMcfsijeamp;regnieins, quatexnbsp;pi vif P'^tperam intelledis, enata fuerat : amp; contumaciam, nulla venia dignam, quandonbsp;non fuerunt emendati, vtprocul reiedis Patrum promifsionibus, liuiuslecu-d ^^'quot;¦i ii^ Chrillo promilTæantepoloerint, amp; Mefsia potius carcrc voluerint,quaOTnbsp;^forruiiisSc otio fuo periclitari.
y'^^ititaquenobishoclococonfideranda forsChrifii, quam Fere in hoc mundo fuffi« rtchrijlifr^ 'f*relpubli- ^*^*'^*nbsp;J'äiirnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cuiquam hominum fua cripiat : fed vr rcgnum Dei in terris jnllauret, amp; huiusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;***
B*dillribuat ; qui funt, pcccatorum rcmifsio, gratia Dei, adoptio, amp; vir« æ^fr- * Vnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Neuecarnis amp; peccati illecebris a falute, quam nobis offert, auocemur,huius
atrocifsimam arguit, iilius verô mortil^tioncm, amp; totius hominis innoua-% vrgct, Sunt hæc per fe tuta, commoda, iucunda, Vt cnim hominum mentes iii vnica vitæ tranquiJlioris amp; pacatæ caulà eft. Quid
»'^ITh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E)ei conditionem ignorant,de folis tenxnis intent! funt, ni- * *
lèrre,quodhis velinfpeciem incommodare videtur. Türbantur çtgo Chrift» I iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prædicatio-
-ocr page 116-D I EI E P IP HANquot;1 OR V Aï
prædicatione omnisloc! amp; ordinis homines. Timent regn.is fuis Reges potentifsimi.neq,- dî* lune, quieis perfuaderefaiagunt, non polieipL'as fuam exiilimationem tueri, fi fcperbuaii-geliuni argui, ÔCin ordinein redigi, patianiur. Pontihees vero amp; Epilcopi, cum totopurpu-ratoxum lenatu, ne de potentia fua, ôc male vfurpata in Eccleßam Tyrannidc, periclitentur,nbsp;mecuunt. SaCriHciSèMonachi propurg3torioigne,amp;hoiustbmentis, Miisis nimirum,nbsp;facris funeribus, prcculis condudtitijs, peregrinationibus, iinaginibus, fufiltibus, amp; fexceniisnbsp;alijs, tumultuaniur, ne deteéla fraude, omnis ipibriim quæiius amp; aiitoritas concidar. Qi'Jnbsp;generisnobilitategiorianiur,ij neq; mores fuos argiii , neq^ fe ris commoditatibiis fpoliarinbsp;volunc, quas ex Collegijs, Cnobijs, ôc Poncificuin feruitijs, recipiunt, vt generis fui fplciido*nbsp;rem tueantur. In vuigo alij iliis hominibus fertiiliter adulantur iucri vililsimi caufa:alij difnbsp;ciplinæ impatientia turbas.dant feq; nouis. legibus grauari nolle clamant. Qiii verôalijsnbsp;opulentioresfunt, ij defuisfortunis periclitari nolunt, bêqaia omnesin Repub. amp; Ecddbnbsp;mutaiiones cum periculo coniunclas eiîê vident,in errorum renebris otiarl amp;quiefccremalii«Gnbsp;quàm propter veritatis doflrinam , aut Religionis formani, in periculum venire. D«'nbsp;niqi, qui initio ferupntiores aliquid cum laude, amp; non fine iiiccelUî, fecerunt,fi poliea cladeinnbsp;vel minimam accipianr, aut aliquamaioris.periculi fpecies fefe olterat, por-ro periclitari no-lunt, fedturpeotium,amp; infidiofummundifâuorem, cum infeiici Chriftiabnegationcredi*nbsp;munr. Eli hoc niinium frequens hodie inter eos etiam, qui Euangclij doclrinam prolitcn-tur. Fitenim ferc, vtquamprimum aliquid liberius dicitur,aut confulitur, pro tuendalidsinbsp;.amp;religionislibertate, raox nonnullorum voces audiantur ; Ergone rurlus tumulttiarili-bet? Num nos pacis pigettdetqj? Nondum ne faits iaclati fiimus ? Nondumnelatis làn-guinisfufumefl? Num defummarerum periclitari, amp; cum Repub.fortunas fimiil oninesnbsp;in nouum diferimen cnuGi oecelïâria adducerc volumus ? l^ç, ita verb ïâniora confiiiinbsp;cxploduntur.
munJi ingrii-tttudmem.
ifiis accidit ? Autqucm namfiiorumconfiliorum cxitum Icntiunt ? fere, vt in psius proficiant, amp; dum rebus fuis optime confultum volunt, Chrifli rcic(dio*^gt;nbsp;feipfos, Ôc omnia , miferrimê euertant.nbsp;nbsp;Quod Herodi totiq; ludæorum genti, amp; inpri-
mis Hierefolymæ accidilTe confiât. 111c enim cùm ob fæuitiern, qua in omnes ordinesgralla-tùsfuerat,cmnibusinuifùsamp;cxofusefietjtandem in morbum fcediisimuni incidit, ctdtis xormentis diris amp; diuturnis e.xcruciatus infèlicem animam exhalauit, regnuni verb HlijsreJi*nbsp;quirinfclix 5i.inftabile,cùmpaulô ante mortem Antipatrum filium, quemregniliatcdsninbsp;fcriplcrat, in carccrc necari præcepilTet, nimirum vtrecentis parricidij reus amp; filij fangii'i«nbsp;cruentatus ad inferos defeenderet. Filijs autem reliquis, de regno inter fe certantibtis, Aug»-ftusCælàr,vtlitemdirimeret.tetrarchiasinfiituit,amp;ArehclaoquidemIudæam cum Idunix»nbsp;amp; Samaria, Herodi autem Antipa; Galilæam, Philippe Bathaneam cum Trachonitide, Ly*nbsp;faniæ Abilenem, aßignauit. Ex Eis autem Archelaus, cùm multa in fiiæ ditionis hominesnbsp;crudeliter fecilîet, Sl ideb apud Cæfarem aceufaretur, ab eo in exilium Viennam GalHsnbsp;relegatus efi. Necmelior Herodis Antipæfortuna fuit, qui cùm Philippi fratris doniumnbsp;incefiu polluilîêt,amp; lohannemBaptiftam iniuftè occidi iufshTer, tandem ipié quoqtiecnninbsp;vxore incefta.exCæfaris decreto, Lugduni exulauit. Etfi verb fublatis omnibus Herodisnbsp;Magni filijs, regnum eiusfcrctotumadnepotemeius ex Ariftobulo filio. Agrippant nonii-ne, dcuenifiêt, iamq^ Eferodiana domus denuo tritimphare videretur,tarnen lue quoq; ,quôdnbsp;aduerlus Chrifium infurrexifiêc.»amp;perfecutione in Ecclcfiam excitata, lacobum fratreniDO'nbsp;mini gladio occidilïet, ab Angelo percufliis horribili exemple perijr. ludæi verb dum inpwnbsp;fenti Herodis cupiditatiferuiunr,amp; pofiea, vtRomanispropitijs vtantur, Chrifium extin-éium volunt, ab illis iplis opprefsi, amp;funditus deleti funt, quaqdo Herodis quoque pofted'nbsp;tas cumlùoregnointerijt. Quibus adde,qubd gt; qui propter Chrifium periclitari noluc-runt,pofieaimpofioribusprædafàdihint,quiexcidij,amp; poftifiud, cladium quoq; niaxi-niarum illis fiierunt autores, vt in Barrochabi, Mofis Cretenfis, amp; fimilium, hiftorijs, efi vi-dere. Extant huius generis cxemplapafsim, amp; vtinain nofira tempora fimilibus carerent.nbsp;Ifiis verb admoniti omnes curent, ne fuis feipfos confilijs/allant, léd potiùs oblatam fibinbsp;in Chrifiogratiam Deiampleflantur, feq; ad quiduis pro illo ferenduni præparcnt. Iwnbsp;enim fidelem elfe experientur Deum , qui nos fupra vires tentari.non finet : amp; quamuisnbsp;intèipfo fimul amp; contra nos infelix mundus tumultuari pergat, in Chriflo tarnen pacertinbsp;habebinius certam , quæ omnem huius mundi intelleélum fuperat. Iohan.amp; Plu'nbsp;dippen. 4
fff rodet ttocüt »Srffer-dotes Seri,
Sed videamusjuid in ifio terrorea'c trepidationeHerodes fecerIt?Conuocatisomni' busPrincipibus Sacerdotum,amp;Scribispopuli,percontatüKftab eiSjVbi Chrifius nafeerctur
-ocr page 117-DOMINI HOMILIA II. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lOf
^rgoconciüitmcoëgitHerodeSjVt in rebus grauÜMmis faditari folet. Si enim Concilium concthj defi^ (v'tvtilgodefinitui-^ çftcQ-jys Jioniiimij-j EccJefialîicorum legitime, amp; publica cura attthori- fimn^nbsp;'2re, colJediis, in quo de rebus,ad religioneni amp; pubiicam làlutcm pertinentibus,ex Dei vcrbonbsp;Jonluitatur amp; decernitur ; nemo vtiq; negarepoi;ell,quin hie ctus Concilij nomen niereatur,nbsp;^oiiuenerunt enira ex Hcrodis raandato,penes queuMunefumma cratapud hidæos poteltas,nbsp;hicverónonaliquos, lcdfiraul.onines curaSacerdates tiimScfibasconnocat ; qui duo orgues tunc lupremara in Ecciefia exifiimationenr arque dignitatem obtinebanr. Olim eniinnbsp;«trdottim principes dich hint, qui ex Aaronisfilijs, Eieazaro amp;. Itharnaro, defeenderanc, \trar4,nbsp;WàDaiiidein viginti quatuor clades htieordines dillributos fuifiefacra hilioria docet. Acnbsp;ablata per Hero dem dó extinda vecerum Sacerdotura profapia, ira tunc dicebantur, qui ah-^uandofuininiPontihcesfuerang.aut qui alia quadara dignitate inter Sacerdote.s excellebant.nbsp;verb antiquitus Legis interprétés luerunr, qualis Saphan lohx teraporibus luit, amp; Es-®f3spoftreditum ex Babylone, qui Scriba dodus amp; expeditusfuilïê dicittir in Lege Domininbsp;^'9;penesScribas ahêruari folent tabulæ, amp; inlfrumsnta publica : ira ir'li quoq; euftodes Le-ê'^luerunt, Sugencalogiarum, adeoq; omnium libellorum, qui ad ludaicæ Keipub. llatum hnbsp;''rdinem pertinebanr, Ideô illas Scribas Populi Matthaeus dicit, quôd illorum munus adnbsp;fWitotiusconferuationemfaciebar, Ihos Çinquam) omnes conuocaj Hçrpdes, vt ipünbsp;'ioco uatali Me2iæ relpondeanc.
Vbi nobis probe ob/èruandavenithohium vcritatîsaflutia. Quid enimîam animo fuo ¦''eperitHerodcs,exiis,quæfcquunturpater,amp;ènobisdie innocentum puerorum expii-''\ftint. Attamen hoc egregiè dilîiraularc porch improbus Veterator, vtq^ magis fàUat, innbsp;Petatis prætextti abutitur ad Dei verbu recurrere videri vult, quali huic fidera vere tribuat,nbsp;j,'yero id obiter fàcereputetur. Concilium cogit, amp; ardentilEmurn rei tantee cognofeendænbsp;^diu'n-ifirtjujjf. cùmintercaanimocædeshorribiles,imôparricidia,mcditstur. Admone-?''hocexeinplo quàm cauté nobis agendum ht, h quando nobis cum hominibus propha-niundo dediris, res eh, vt ne tune quidem iliis fidamus, quando optimi pijlfimiq; elïènbsp;ji'^iitur KeferuntenimPatrisfuiDiaboliIngenium, amp;quemadmodum is primis parenti-y^noltrishib hmulato, ipfos in altiorem dignitatis gradum cuehendi, hudio, inipoluit ; itanbsp;''sfatellites tuneperniciem pijs moliuntur, quando toti pietatis 2;elo ardere videri volunr.
, ïnprimis tarnen huius exempli meminerimus, quando de Concilijs cogendis lêrmo eh, . Jlproptereos,qui horum authoritati tantum tribuunt, vt eorum decretis omnes hominesnbsp;ç, æhoselTe velint. Atqul hoc loco primùm, quôd nouttehamenti tempore coadura fuit,nbsp;J.°-7'^gt;liuni deferibitur, amp; ( vt paulô ante diximus ) omnia hîc concurrunt, qux Concilij legi-'iefînitionecomprehenduntur. Conuocatiit cnim illudHerodes,quern Komani tune or-j^^rrarum Domini ludææ Kegem fecerant. Contiocantur autem SaceteJotum Principes, amp;nbsp;populi Dei, quos Mohs cathedram tcnuilfeChrihusiplè tehatur, Quæhio eh, non denbsp;l^f'næatitCaiphæprimatu, non deinanibusCerernonijs, non de rébus huius feculi, fed denbsp;wia promillô, quo nimirum is loco nafei debeat ? Et vt ad iliam ex veteribus verbi Dei o-jA'isScribæreipondeant, petittir; non vtiph aliquidexluocapitehatuant. Iphdeniqjexnbsp;refpondent. Verùntamen dolus malusnbsp;jj ,samp;quicquid hîc fir, ad Iesv Chruti, vix dura in carne nati, oppreffioncm tendit,nbsp;j^'^'atitcinamp;redèfecerunt Magi Orientales, qui Rcgiinhac re obfequium negauerunt, ànbsp;qj.?æirumadmoniti. Cur ergo hodieConciliorum decretis pi) homines ftibijciantur, innbsp;dlr ^'?p)l^thgitimc ? Conuocanturenim ab eo, qui potius reus fihi, amp; ad caufam diccn-lilli debebar. Conueniunt item non ordinarij Sacerdotes, amp; populi Dei Scribæ, fed ij,nbsp;^'^chfiamiam nimisdiutyrannidem excrcuerunt. Qriæftionum omnium fumma huenbsp;Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;extincla Euangelij luce corundem tyrannis flabiliatur atqucconfirmetur.
CoKcilijs rtttt , temrrèfiden!^nbsp;(ium.
Katt-h,
Cci*f nbsp;nbsp;«arum non ex fcripturis facris, fed ex Patribus, decretis, amp; nefcio quibus Canonibus
fi qux fit Scripturæ mentio, id non fine dolo fir, amp; cadem in fenfiim a-h,T, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi^uocatur quidem raagna cum folennitateSpiritus fanclus, vthic fuo-
vifitet, 8; implcatfuperna gratia; At cundem non ecoelis, Sed Koma ex Parris tlioquot;-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^'oiantem expeclant,vt nimirum quod inde affertur, publica Concilij au-
^^^ilateconfirmctur. Quare non minus vere quamlepide quidam dixit, Spiritum San-cili? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inclufum c Komæ Tridentum venire loliturn fuilTe , cum iliic Con-
Its agcretur. Adde his, quod illi Hcrode vel irritatiores, vel laltem imprudentio-h'^fid velint, fed dum Concilia indicunt, in fuis Bullis opprehionem /{fj'''jprofitentur, quam odiofo hærefum vocabulo diffamant. Ihorum ergo Concilijsnbsp;ßijciant, quibus perire liber, Nos magos imitati coelehem vocem Jhdia.mus,quæ nos exnbsp;I iiijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iBabylong
-ocr page 118-JO2
DIEI EPIPHANIORVM
Babylone illa fornicatrice exire iiibet, beatos autem eos pronunciat, qui non ambulant inco® filio impiortim, neqjn confe/Tu irriforum fedent, amp; Fiiiura Det. TESTAI CTIRIAT^'^^nbsp;ofculantur, qui conlilia gentium dilsipät,Eccleßam verofuam tu£ür.dpfi dcbecur benedidi*nbsp;honor, gloria amp;.poteftas in æternum, Amen,
HOM ILIA III.
At illi dixerunt ei : In Bethlehem quæ eft ludææ. Sic enim IcU' ptum eft per Prophetam : Et tu Bethlehem terra luda, nequaq^ninbsp;minima es inter ducesluda : ex te enim exibit Dux , qui pafcecpopi*'nbsp;lum ilium meum Iftael.
ST C\y'IDEM IE SV 'CHRISTI 'P R AE D I C A T ' ® confolationisplena, amp;eledos, qui huiccreduntgaudio vero amp; folidonbsp;hilarat; cadem tarnen homines prophani, amp; mundo dediti, terrentuf nbsp;quód cius lucem ftudijs fuis aduerfari, amp; opera fua praua argui,icnfnbsp;Fit ergo^ quod futufum'olim Dauid prasdixit, vt genres fremant amp;nbsp;tuentur, reges amp; principes concurrant /deqj cius iugo excuticndocoo^^^nbsp;non minus audacifTima.quam impia.incant. Excmplum huius rci
exhibuit, qüando audito natiChrifti nuncio turbatus timuir. At hîc inprimis obfernar*^.^^ HtradMufiunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;allutia. Nam ethcædem illius iam animo fuo conceperit, tarnen quaft natiuita'®
'* gaudeat, Concilium Sacerdotum atq; Scribarum cogit,amp; vt ipfum de loco McHiat natah « ccant, petit. NeefolusHerodes hoelecit,fcd polteris temporibus cadem multi fa(Hit.'iftquot;.^^jnbsp;nollro fcculo fimilia vidimus, quando Pontifices cum Monarchis potentifsimis confpua'^p,nbsp;fâéla,Concilia,amp;ComitiaPrincipum,indixerunt, in quibus veritas inquireretiir,nbsp;de huius dodrina opprimenda iam ftatuiffent. Prodeft ergo vetera exempla intuctb 'nbsp;' ofiendamur, inq; cauendis Antichrilti infidtjs, fimus cautiores,
teriiut laeum At quia dc his nupcr didum eft, amp; fæpê recurrit dicendi occafio, in prxfenti tttttlem ehrt- Saccrdotcs audiamus, qui Hcrodiabfq; mora amp; libere rcfpondentj In Bethlehem, qn^ nbsp;ßnudteafft ex jææ. Et ncfalfiiiti diccrc putenturyhoc ipfum Propherico teftimonio confirmant : fjo-jtrtftuTx^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft per Prophetam ; Et tu Bethlehem terra luda, amp;c. Exquo apparet, illos my* jp
Lut, 2,. It.
rumChriftinon omninô ignorantes fuiflè. Quia enim, quæ de loco eius nataliolimp^^^^ élafucrant, tarn piobe'tenent, quis dubitet illos eaetiam oblèruauiflcj qu« dcilliusnbsp;operibus item miraculofis, morte deniq;. Stalijs ad ipfius cognitionem pertinentibus,**pjjnbsp;phetarum librisIcguntur ?, amp;inEuangeiiocertepiorum aliquodmentiofit,quiregu^'^yif.nbsp;auidi amp; magna cum Ipe expeSlarunt: quód fieri non poterat, nifitempus illud fatale **§'^^^0'nbsp;fent, de quo Prophetsefunt vaticinati. Et vùlgusiudæorum apud loanncm fignoruni fl*'nbsp;nemfacit, ex quibus promilTusille Seruatoragnofcidcbcat,loan./.cap, .
Hoc autem meritó aliquis miretur, cur nunc tam ingenue de loco Meffiæ natah f dcant, qui non multó póft ilium tanta cum animorumacerbitate pcrfecutifunt ? Vb*q^ ,nbsp;cat, Dcum arcano fuæ prouidentiæ coufilio voluilTe illorum opera vti, amp; ex hoftium o*''nbsp;tatisteftimoniumelieere ad fui nominis illuftrationcm.nbsp;nbsp;nbsp;Solethocille frequenter gt;
Cur tam inge
nue ref]gt;ande-unty tjui Chri-ftum ferfi-ijuuntur fa~
Duplex taußt,
tur Sertit in- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- ,
lenue tie laca bstur, Facilè crgó il/is hoc erât relpondere, quod ex Michea iampridem didicerant«
reßantlerirtt.
prodeft exempla eiufmodi obferuare, vt exillis confolationcm petamus, fi quando imP'ijP^, nota animi malitiasaducrfus veritatem conlpirant, Vt tarnen Seribas Sc Sacerdotesnbsp;ipfisconfidcremus, duplexhuius faSli eorum caufa alfignaripotcft. Prima, quodinê,|]^j.nbsp;de loco Mefsiæ natali quærebatur.non autem ad certain aliquam perfonam quæftio Jlt;*^jjjfj,nbsp;uaïui» £ «UlAt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HW vxoinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l^uwu. va IVAlVllVctnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
quód nihil moleftiæ aut detrimenti adhuc lenferant ex Chrifto atqj eius doiftrina. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j ills
ro, quando ipfe lefus, Mariæ filius, in quæftioncm venir, num hic nimirum fit prom** (.j. populiSeruatoF, non ita facile relpondcnt. Obftabatenim eius vilis atq; contemptibnisnbsp;cs, qua ita ofFenfifunr, vtnihilhominemortali maius in illo poflentagnofeere. Acccm*Pnbsp;maiorofFenfioanimoruift, quando illefcMcftiam elfe ira declarauit, vt per ipfum eX* .jjjjijnbsp;ticJliem atq; quasftumfuumcoerti vidèrent. Tunc ergo non contenu eumlpreuilfc, ***nbsp;necein quoq; non minus crudeliter, quam inique con^irârunt.
Efthoc omnibus fcreimpijs commune,qui nondum pudorcm vna cum pictate**^^(jir c«»-haeliemul ferunt, Etenim in generalibus fidei, principijs facile nóbifcum conueniunt, vt Dcumnbsp;1^*0*'*'**^crearit,omniarcgar,atq;fcruet. Atquando, vthuicipfi obdiaut,nbsp;njtum^ ScDeiiudicio terrentt#, vtimpuræcarnis defiderijsrenuncieiit , tunc iras animonbsp;feqj in ordinem cogi nolunt. SimiliterPapiftici antiftites, quoad ipforum quaeltui, Sc
-ocr page 119-DOMINI HOMILIA I I I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . _ }O5
^ni. nihil deccdit, idem plane nobifcum de Chnftofcntiunt 5c loquuntuf : hunc nimirum *®:«efnum Dei filium, qui propter nos hominem afTumferitjmortis fuæ meritó mundi pec-^Hcxpiarit, mortcmrcfurreftione vicerit, in coelos item afcendcrit, amp; illicRex amp; Sacerdosnbsp;»'quot;nusfedeataddextramPatris, olim redittirusadiudicandumviuos Sc mortuos. Vt pri-veró Chrifti mcritum vrgetur, Sc hoc articulis applicator, qui ho die controuertuntur ,nbsp;^''^^Uïhincncceflarió confequuntur, nullo modo ferre polTunt î eó quödfui nominis exi-quot;»tionenicorruerc, amp;quftumfuumomnemcuerti, féntiunt, hlalusomnis vnius amp; fo-meritó attribuatur. Ita qui mundo addióliviuunt, generali devirtutifausmorali-^'loftrinæaftènfum præbent : At fi eadem ipfis appiieetur, amp;fcelera, quibus in ilianipee«nbsp;j^?'gt;*i'guantur,mox illos refponfare Sc ireniere audics. Deniqj vt agrotus medicum de mor-fpedlat :nbsp;''indcmfecantcm, vrentem, autcorrofiuospulueresvlceribus adhibentem ferre non po-Ita in toto hoe pictatis amp; falutis ætcrnæ negotio folet fieri. Ex co autem cojligi poteft,nbsp;J''''iïsfibijpfis excæcationls amp; exitij authores effe, dum priuatos carnis aut vitiofæ naturæ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
i p^usagnitævcritatiprxferunt, ncq;mcdicinamadmittunt, quam morbis fuis conuenirc ybtentur. Memincrimusergô,quæcunq;Dei verbo traduntur propter nos feiripta effe, amp;nbsp;J^Wnos dici, ideoqj ilia quó ad fidci caufam 8c totius vitæ aflioncs, nobis appliccmus.nbsp;Ay quot;nifi id fiat, nihil inde reportabimus, quàni iuftè mcritæq; damnationis tcftimoniuni;
®'*npræfcnti etiam Herodi R.egi, atq^ Scribis 8c Sacerdotibus, accidit.
tjc '^t omiflls his infclicibus Micheæ locum, quern adduxerunt, propius infpiciamus. Ex- SstfliMti» 'P- amp; huic fermoni interferitur, quern ille contra Principes regni luda^ amp; infidos do-tiç grauifsimumhabuit, amp;quovrbistempliqicxcidium, gentis vero totius deportatio-litnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pnitere nefeijs minatus eft. Ne tarnen pij, qui reliqui crant, in tàm gra-
Itttlictjs defperarcnt, propter hos confolationcm inftituit, qua docct, Deum, li-i),j'^'ucniânt,fderis tarnen fuiamp;veterum promifsionum memorem fore, vt Mefsiam afilidis opem ferat : caq; occafione in huius fimul, amp; regni eius deferiptio-lt;0 ''^greditur. Ciirn verô inter pnse denunciationcm diligenter expofuiflet vrbis obfl-tuna horribilifame 8c contumcjijs, quas tune pafturi fint, mox hunc locum fubijcit,,nbsp;Ü^^Itgtatiiiabundus non fine dulcifsimi afFedus fignificatione, dicit : Et tu Bethlehemnbsp;î^^f'ï,parua vtfis inter millcnarios Iudæ,ex teegredietur mihi, qui fit dominatorin Iftaclc,nbsp;eins ab initio, à diebus æternitatis. Qiiafi dicerct : Quam verô felix amp; beata esnbsp;æ Hena ri os aut præfeduras vix numerari merearis, propter vilemnbsp;«lis lx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; contemtibilis fpeeicm, natalem tarnen locum illi præbcbis, qui verus erit Ifra-
! oniinator, vt meum populum pafear, amp; difperfos rurfus colligat. Matthæus fenfum po-f.'1^an:iiter3m,iecu:us, bcthlehcmi dignitatem amp; excellcntiam pra;dicauit,quamexChri-amp; propter hunc nequaquani inter ludæ duces^miiîiniam ccnfcïi debçre teftatur, vf-
'quot;îi i'udicio paruula elfe videatur..
' tatJtemtàm Prophctseq.uâmEuangcliftaecxempIumobfcruatu 8c imitatu dignifsî-nimirum ipfiquoq; in medijs aflflidionibus confolationcm ex Chrifto petamus,no- ex chrijh f * ^i!tI^'Pffrbtîncgratulemur: vt item nos quoq; magnaamp;cximia ducamus omnia ea, in tendae^ttnbsp;gfafta. quæ nobis in.Chrifto exhibita eft, fingularis rcfulget. Vt cnim nulla confo-(ôl, I nullum gaudium perpetuum eft, quam quod in Chrifto habetur : ita hæc quoquenbsp;1,^ êloria eft vera amp; ftabilis, quód per ilium Filium Dei, regniq; cleftis barredes fadi fumus.nbsp;to^^'fInncgratiammagnifadamusEuangelijprædicationem, vtvt hæc à multis impfobcnbsp;pecratores ad Chriftum comicrfos toto animo compledamur quorumnbsp;Pllsgratiæ iftius veritasamp;lt;ertitudo nobis obfignatur,
Sn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gloriam hancBcthlchcmitis inutilem fuifrc,quando apud fena*- pethlehemhi
fV''^'Ii«mjndignifsimctradàrunt. Veniunt illuc ab extremo oriente Magi, vt Regem quærant, inuentum adorent, amp; muneribus oblatis fuom obfequium illi atxdetrnatM
^Uÿ.'^'^Ptæterpaftores, qui ab Angelo excitati illuc concurrerunt. Imô quern Orientales partui vicinæ, commodum hofpitium illi ncgârunt,amp;eundem in vili
tell ^Wntem ingraft ncglexcrunt.,Idem de Bcthfaida, Corozaino i 5c..Çapernao dici po^x*//^. n» Vf/^*svxbesGhriftusfuadodrinaquidemamp; miracul.ofis fadis nobilitauit, amp; ad clos «nbsp;: Sed nequicquam, eó quód ncq; cxcepei-int,vt par erat, neq; ei debitum obfequiumnbsp;Iiipçf!'5*'*nt, Moueant nos iftorum omnium exempla, nednani amp; otiofa Chrifti profefsioric
/ ^nitisj^d hunc totis animis compiexi vita amp; moribus refcramus.
hftoriam duo nobis confideranda veniont.Prii^m,admirabiieDei cx^chrlj!^ Um, quiFilij fui vnigeniti natalibus oppidulum deftinauit paruû bfeurum, amp;in eo
-ocr page 120-DI EI EPIPHANIORVM DO-
' quidem non domumaliquam elegantem aut commodam.fcd flabulum angoftumjf nafeeretur. At qui Magos ex Oriente euocarepotuit, idem cuiufuis principisautpot« jj'nbsp;mum illi præparare poterat. Sed ita fieri oportuit.vt difcamus, Deum paruis amp; hiimy'nbsp;leélarijfàltum veróomnem odiflè.neue de Chrifto amp; eins doólrinacx mundi huitiS'P*nbsp;iudicemus!.Quófacit,quod eundem Nazareti, loco non obfcuro folóm, vcrümnbsp;quafiinfamianotato. educari voluit; quódq;ipfcpoftea difcipulosfibiadoptauitnbsp;rudes,amp; pauperculos. In primis veró admonere nos voluit, quis nam fit Chriftus gt;, j Lifl'nbsp;a nobis agnoici debeat. Fuit enim Bethlehem binominis, vt exMolêapparct, l^*nbsp;¦olim didam fuilTeFcribit. Et vrrunq; nomen Micheas coniunxit, non tam differentienbsp;hanc ab ca difcernerct, quæ in tribu Zabulonitiea fita eft, quàm quód vtrumq; nomen 'jpnbsp;probe conuenit. Ephrata enim fertilem amp; fcundam lignificat, quod nomen ex loj*nbsp;tate illi obtigifle, non eft dubium. Ncq; abludit ab eo Bethlehemi vox,qua domus panisnbsp;tatur. Atqui Chriftus folus eft, qui nos ex verbi fui lemine renatos fcundat, amp; ad oifnbsp;num idoncos reddit, qui natura fteriles fumus amp; infrugiferi. Idem panis illc viuificus e nbsp;verèconfirmâteorhominis, nosq^alitadvitamsetcrnam, ficuti ipfc apud loanneninbsp;prolixe docct.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddit'
Vt verö hîc Magi ab Hierofolymisad'Bethlehemrcniittuntur ; vt Ibi Chriffnin rant, amp; adorent, vbi eum nafeiturum effe olimProphetæ prædixerunt : Ita nos -qtio^nbsp;non alibi qusererc debemus, quàm vbi feipfum monftrat,amp; vbi cum fuis bonis^quenotnbsp;ruit, inucniri vult. Eft ea fpiritualis Bethlehem, Ecclcfianimtrum, que reuera domus^ o-imo(vt Paulus loquitur) domus Dei viuentis eft, eô quod hanc Deus incolit, amp; in eanbsp;fuit bonorum cleftium amp; gratiæ fuæ thefauros. in qua deniq; Chriftus ipfe nobis lolt;l^', jjnbsp;feqj nobis fruendum offert. Hanc in Symbolo profitemur, amp; quamuis mundi iom*-.^(jPnbsp;quoq; vilis amp; exigua putetur, in Dei tarnen oculis magna eft, adcoq; vnicum îllud amp;nbsp;fimum Dei peculium cft,quod is fanguinis fui precio fibi parauit. Eft autem ilia pernbsp;bem terrarum difperfa, ncq; vni loco certo alligatur. Vbicunqj enim credentes funt, Ü jjfnbsp;ftus. Si. ibidem Chrifti Ecclefia eft. Vehementer ergo falluntur, qui illam hodienbsp;gant, de qua quid Scripturæpronuncient, fatis notum eft. D. Hieronymus certènbsp;Bethlehem cum Koma conférens, non dubitauit fcriberc ; Hîc puto locus fanftior en 1nbsp;rupe, quæ de clo fæpiùs fulrainata oftendit, quôd Domino dilplicerct. Et hocquideinbsp;dixit, quando illic Ecclefia erat dodrinæ puritatc Si. martyrum trophæis illuftris. Ql'nbsp;ilium diéturum puta^ Si hodie illam vidçret, quando dodrinamcorrupit, Simonian^nbsp;bus Dei cultum euertit, amp; infiipcr intollcrabiliîàftu turger, làndorum fanguine madet, -dinibus nefarijs tota foetet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jqj
Alterum hoc loco confiderandum eft, in quem fincm Chriftus nafci debuerît , lt;!' cfa-ifii effi- cius fit officium. Id Mlcheas fie exprimit ; Ex te cgredictur mihi, qui fit dominator in lynbsp;«ÄW 7*«*^ Ç^od Matthæus ita reddidit; Qui pafeet populum ilium meum Ifracl. Angeltim !nbsp;»MHI .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixiffe in vigilianatalisChriftiaudiuimus: Ipfeferuabitpopulum fuum a pcccatisfui-'gt;
pafceredicitur populum fuum. Ergo Kcxquidcmamp; dominator eft Chriftus, fed nom 1^^, bus, faftuofus, aut qui potentiam fuam tyranni inftar oftentet, fed mitis, humilis, amp; qu' ,/nbsp;rem potiùs,quàm Dominum, referat, vt qui totusgregiferuando intcnius amp;addiftus(j.nbsp;km lefe apud Ezcchielem amp; Ifàiam profitetur, vt iam ea prætcrcamus, quæ in Eiiangelinbsp;dicit. Pafeit autem nos, dum fe ipfum nobis in cibum dat, amp; ita omnem animoruin fa;'' ,nbsp;atq; fitim reftinguit : Sc Ifraclem quidem pafeit, id eft eos, qui veri Ifraelitæ funt, amp;nbsp;ipfum apprehendunt. Iftud verô plus quam paternam Dei bonitatem nobis coince'^ uijnbsp;qui tantinosfécit, vtciim nullaalia reliquaeffetfalutisratio,Rhumfuum vnigenitun'nbsp;paftorem dédit, qui carnem amp; fanguinem fuum pro nobis in cruce tradidit, vt his ad'Jnbsp;ternam fuftcntemur.Hunc paftorem omnes famfti agnôuerunt,quibus hoc propriumnbsp;huius foliusvocemagnofcuntamp;fcquuntur. Hanc ergo nos quoq; fequamur, dc 'jpjinbsp;huius vitæ diferimina cum Dauide dicamus. Dominus pallor meus eft, non egebonbsp;debetur benedidio, honor, gloria amp; poteftas in æternum, Amen.
ßiiiif 4*«
rir ^nuri Äthtut,
ZD,
Ctfcii. 14»
Inf. l»tn. !»
ifd, ii.
HOMILIA IIII.
nbsp;nbsp;Tum Herodes clam vocatis Magis, exquifiuit ab eis, quo
pore ftella apparuißec. Et eisBethlchcmum dimifsis dixit : Prof^*^ illuc, penitusexquiritedepuerulo : poftquamautem inueneriris,nbsp;nunciate mihi,vtamp;ego vcniam, amp;adorcm eiim. Ipfiveröaudito*'^^nbsp;geprofedilunf.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
îo?
t^eredem a* mnlit haicre fnbsp;^utt in chriftinbsp;tegnrlione hominem inßt-tnere fojfimt,nbsp;fid nequK^nbsp;quam cum ha-»nbsp;here.
WINI HOMILIA IIÏI,
Uifioriani ehrtet cngni»-tioneni nan
ICVTI IN AiAGIS ORIENTALIEVJ V E R Afi FIDEI exemplumproponitur, quodimitemur: Ita Herodes hominis prophaninbsp;amp;hoÏtis Chrift. exemphim nobis exhibet, in quo eins fimiles agnoicere, Si.nbsp;ea caiiere, diicinius, quæ huic nocuerunt. Habuir omnia, quæ ilium in veranbsp;leluChrifticogninoneinHiiuerepoterant. Sciebat ludæis Seruatorem effenbsp;promilî'um, cuius regnum longe latrcq; propagaretuf. Veniunt Magi exnbsp;Oriente, amp;hune iam natum eße nunciant, Sl huius teßimonium addu-quot;'finonaniliafigmenta, aut obfeura amp; haélenusignotahominumOricntaliumvaticinia,nbsp;^'ifydusnouum amp;infoiitum, quodhuius aduentum quafi clitus annunciet. Et tanta fuitnbsp;''^luinlioiiiintimgrauitas, vtipforum relationi illc fidem habeat. Conuocat ergo ludaicinbsp;ffpuli Sacerdotes Scribas : quod Argumentum eft, hos quoq; apud ipfum in aliqiia exifti-quot;iJtioiiefuiße. Kefpondent ilti dilerte ex Propiieta, ciiius oractilo ilium credidiffe torus narra*nbsp;^onib liuiuî contextus abunde docet. At nihil hæc omnia iirfelici proluerunt : eo quod carnisnbsp;'dijsaddic'tiis non aliud, qiiàm, quæ huius funt, quxrit, neqj Chriftum fibi natum efTecre-''d,cuius virrute Si merito ipfe eriam leruerur, led Regem terrenum animo concipit, quinbsp;Pluineregiii ludaici folio male occupaci deturbet.
, Doce:ergóexemplumhoc,nihiinosiuuarihiftonca lESK CHRISTI cognitione, fi quot;'m Iwnc vera deft!tuamur,quæ ilium nobis vindieem Si. Seruatorem à Deo datum eße do-
Erenim Diabolo quoq; nota fuerunt iam olim,quæ Deus de leminemulieris Adamo pro-quod ipfius caput conterere debcret,ideoq; iliius cognitionem omnibusJeculis obicu-?'''lhiduit, amp; vix dum nato per Herodem inlidias ilruxit. Nec dubium ell, quin Satanai et-nota tuerit vox dla Panis coeiitus de 1E S V Nazareno tellantis : Hie eitlilius ille meus di-quo plaratus lum, Dæmones deiii-.j; credere, quod Deus fit. Si ad cius mentionem ^'*nciiiiiee.'e,21poiioius teira. ar, Veruntamemqtiia hunc Deum fibi placaturn cflë non cre-^'.neq; Garntum propter ipms in mundtim v'ehiße agnofeunt, tarn abeft,vthac cognitionenbsp;j.J*'n;ur,vtpotids ea in rabiem acccnfi illam in omnium animis cxtindlam vclint. Et hæc cau-*^t,quod ipfum Clriitum Saian tentare auderet,vr cocieftis illius oracuii verhatem apud e-vocarcr.quando efurienti dix tMatth.^e, Si Filins Dei cs,dic lapidi ifti.vt fiatpa-
¦ Eio iicc eognitio dæm onijs voces nus neiperationis picnas extorfit ; Ah quid rei nobis 2nicllieiu]\ij2arenei vcinfliadperdendumnos. Item quid mihi tecum Fefu, Fili Deial-nil ? adii,i-Q teper Deurn,ne me torqueas. Et fimiiiter in eo hodie multi impingunt,qui eof-lobiicumhdciChriliianæarticulospiGhtenihr, Chriftum atltem non agnolcunC'verc,nbsp;yss eft ; fed in illo aut terrena modo quærunt,aut Seruatorem eiufmodi animo concipiunt,nbsp;ji^dolihiioiifußiciar,Sed ve! noftrornm operum adminiculis, vel Diuorum fubhdio opusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
Qui vtprimùm hune fuis affectibUs aduerfari fentiunt, mox hedites animos, amp; iras maniféftas, concipiunr, deq;iniuriis,quÂipfs per ilium amp; Euaugdium eiusfi»nbsp;^'fipubliccconqueruntur. Verc enim rorquet Chrifti lux eos, qui aut fcelerum licenriagau-j5',autproptiæ iufticiæ fiduciafuperbiunt.autreligionem fibi quæftum faciunt. Difeanrergonbsp;£ 5 F At CHRISTFAI, æternæ lalutis authorem agnofcere,amp;quæcunq; deillodicun-jfaia dicant: Puernatuseft Nobis, Filins datus ehxOB lsScc,
SedadHerodem reuerfi videamus,vt caufàm hancagat? Si circnmflanrias omnes infpi euni iam magis quam antea timuißc videbis ; attamen metum ii'tum niirifice diiïimulat,nbsp;'Mæis innotefeat. Sciebat enim omnium animos in Melsiæ Ipem eiedos elfe, ideoq; pue *i^2trmdamnbsp;yn hune apud cos in magna exiflimatione fore,fi ilium natum eße vnîgô confier. Adhæcnbsp;f J '^luni erat, ne ludæi, fi ipfum trepidare refcireiit, ea occafionc audaciores facti aiiquid ad- a^ere,nbsp;^Us euin molirentur. C^iod ergo ijdem pofiea Chriflum, qui operibus miraculofis amp; do-âfcfemanifelEâraGÎmpié prodiderunt,co Herodis fpem fnperàrunt,cui tune nihilhuitts innbsp;^'tcni venire potuit, Ideo cum nemine ex ludæis, quid animo vsrlcr,communicat, fed Ma-^Y^Daccerfit, vtcum his dchac rctranfigat, îta veto folenthypocritæ. Quia enim fibiipfisnbsp;'^'^onfcijfunt,nihilperindeatq;luccmoderunt, cumq; exfiiisinoribus alios omnes æfli-nernini fidere poßunt ; quæ caula eft,quod nihil aperte,féd occulte amp; fubdoic omnia di-r,, Dtq; faciant. Sint ergo nobis omnia illorum fufpeda ; tu verb integritati ftudeto, quæ Deinbsp;*EOS derjc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
exquirit, quo tempore fiella ab ipfis in Oriente vifa fit, vt eo inf ' '^bquandoRexillenouus ludæorum fitnatus. Ex quo non obfeure colligi potcÄnbsp;iani nunc cædes animo fuo fpirauifle. Quid enim proderat ætatem pueruli cognouiße, »aù inbsp;ttonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pucrornm lanicnapcrdcret, fi non alio iudi-£? ex»«*
polTet agnofcerc I Quo cxemplo admonemur, impios tune quoq; CHRIST quærere, quandode ea cognofeenda inprimis anxij amp; foliciti elEenbsp;dili Êxempla huius afiutiæ hodié Inquifitores' mulca præbesc , qui magna cum nbsp;9^*^ ^1^^'*^^) dixerit, fecerit, feripferit, vbi fuerit, amp; cum qtiibus ûc
: omnia autem infidiofe faciunt , vt pios circumueniendi occafionem inuenianr.
-ocr page 122-}OÖ
DIEI EPI PH ANIORVM.
inuenîant. Et cum talcs fibi anxiè timeanr abliominibjs,non vcrenturtarnennefarijsfuis confilijs, amp; infatiafaili crudelitate, iram Dei contra fe prouocare, Etenim hoc tyranni onincsnbsp;commune hâbent,quod metus eos crudeles facit. Quia enim ex iuflb Dei timoré à folis liomi-nibus libi metuunt, tune fecuros fc fore arbitrantur, fi vel à medio illos omnes fullulerint, velnbsp;CxtA t, fuppliciorum crudelitate cocrcuerint, à quibus periculu fibi imminere putanr. Hæc certe caulanbsp;Pharaonem impulitjVtindignis infantium Hebræorum cædibus fefepolluerit, nihil Demainnbsp;ai, aa, veritus ,qui innoxij fànguinis feucrus admodum vindex cft. Nec dilsimilis fuit Saulis dcineii-tia, qui cum fibi à Dauidc profugo timeret,interim audacia plusqaam diabolica Deuni oneivnbsp;dere non dubitârit,dum huius Sacerdotes impie iugulat.
fferodfm Jut
textH Chnßa tnßdtatiiejjet
Vbi verô tempusexortæ flellîc ex Magis cognouit Herodes, Bethlehemum illosdim'f^ tit, amice nimirum, amp; non fine officij promifsionc, dataqus fècuritate, quæ hominibusnbsp;ègrinis dari folet. Ad hæc in mandatis d3t,vt qua pofsint diligentia depuerulo inquirant.qu*nbsp;queinuenerintadfebona fide référant. Ita verô ingens illiuscognofeendi defideritim pf°nnbsp;turtamp;caulàminluper huius mandatiadducit, qua nulla plaufibilior fingi poterat.
Cenef^ j.
I. Jlt;;w, Vf, t8, «P»
Dicit enim : Vt amp; ego veniam amp; adorem eum, Vbi rurfus nobis obferuanda veuit dibilis hypocritaruin aftucia, amp; indefelTa in opprimendo Chrillo indultria. Etenim luh' .f.nbsp;perinde vt veritatis lucem oderunt.eóquód haclucente ipficum luispefsimisftudijsnbsp;non polTunt. At quia durum amp; turpe eft Veritatis odium profiteri, mira ealliditateilltidnbsp;niulant, amp; in eo partis fui diaboli aitutiam imitantur. Vt enim hic Euam fub fimulatonbsp;tiæprætextu decepit, camqi cum omni fua pofteritate, quantum in ipfo fuit, ad inferos p^^^nbsp;cipitem dédit, dum ci coelos,amp; Deofimilem maieltatem, poliicctur: itailliluncniaxinbsp;Chriflo,amp;ciusfidiscultoribus,infidiantur, dumfcamicosÄ patronos veritatis cfTenbsp;lant, Exemplum huius rei olim Saul quoqucpræbuit. Is enim cum æmulatione jnbsp;Dauidis odium concepiflêt,eo tarnen familiarilsimevtitur, tribunum militumfacit,nbsp;vxorem dat, amp;gencrum fibi adfcilcit. Quorfum verô hæc omnia f Vt vel à Philiftacisnbsp;tur, velipfealiameius perdendi occafionem inueniat. Idem omnino in præièiitinbsp;facit. Cura Magis amice colloquitur, amp; officiofé làtis eofdem dimittit tat de his quoF'^ j jîjanbsp;ficiendisilium cogitâflcexeo apparct,quodDominus eosadmonuit,vtperalianiviaf^ .jjsnbsp;redirent. Itaque cum crudelitate perfidiam coniunxit, amp; concurrunt hîc teterriina jj)Pnbsp;fccicra. Etenim dolo malo agit cum peregrinis, neque ilium mendatij pudet,quo*'*'* jitnbsp;beralius amp; homilie ingenuo indignius efle, gentium quoquePhilofophi intellexerunf.
fttle- his impletas, quaaduerfus D E VM ipfum infurgit, dumeumperdereconatur,qöeni^.j^(0 fui populi vindieem conftitutum elfejOaulo ante ex Michca propheta didicerat. Et ilia 4^ ptfnbsp;omnia cædes fpirant, amp; fanguis innoxij effufionem, à qua omnes boni amp; fapientes 1^nbsp;HertJtt mge- abhorrucrunt. At Herodis Ingenium hodiè etiam egregiê referont multi, qui C H R-Io 1nbsp;*damgt;tbMie æembrisfuis extinélum voluit. Potell enim Satan fuos Satellites in lucis angelos tr3i,-j^nbsp;référant. quot; mare,vc nimirum veritatis ftudium profiteantur, amice pios falutent, in horum amicit^nbsp;fe iufinuent, officia fua omnia cifdent déférant, amp; omnem operam in ipforum lludijspfnbsp;vendis polliceantur. Qu.is veró iltorum omnium finis cli ? Vt arcana omnianbsp;filiaeorum cognofcant,amp;itacommodiorem habeant nocendi occafionem : vt deniq^quot;- j^^iinbsp;rum opera ad Chrilti Sc veritatis opprelsionem abutantur. Faciuntillud hodiep^unbsp;præfulcsinillislocis.vbifuamexiftimationempericlitari vident: vt nimirum blandr^p/nbsp;fimulatopuriorisdoétrinæftudio,idobtineant,quodvinullaobtineri polTevident.- jo*nbsp;tur hos interdum Principes viri,qui populo ad Chrifti fidem propenfo,amp; Ecclefix refor'nbsp;nemflagitanti,tantifperfefeaccommodant, doneeipfis rerum poteftascommittatin-»^(.(;rnbsp;vbi femel obtinuerunt, nouis indies remoris opus Domini impediunt, aut etiamnbsp;fioneininnoxioscrudcliterfæuiunt. Et vtinam noftrumfcculum non multos eiufmo ^^j,nbsp;folones haberet, quiiflisartibus amicos,currus,SattelIites amp; arma parant, quiboscoH^nbsp;rum ilium Dauidem abutantur^ quern Deus fuæ Zionis Regem conffimit. Vide fecuflnbsp;Samuelis decimum quintum caput.
pe«»» tfere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quem tarnen iftorum artes amp; improbse machinationcs terrcant, confcilation^.
Ateanîbaltt- vtÜ^arcm ill hoc Herodis faólo Spiritus fànélus proponir, Eo enim dcadmirabili D .yjpt, eb^eaffe.f ' uiditia Scpotciitiaiiosadmoiiet.quilioftesluos dementarefolet, vtqHamuisaitutilsi^)^^^^nbsp;Iff» inii: eo filios lucis f vtChriftusipfefatetur') longe fuperent, omnia tarnen pueriliterfaf * jj.
VI IJUÄlUUIiJ ........-, nbsp;J
inq; eo filios lucis ( vt Chriftiis ipfe'fatctur ) longe fuperent, omnia tarnen piieriliter tniicquoquefuam ftultitiam prodant, quando prudenti/simi vidcri volunt: imôvÇ ynbsp;qiiæàDcoacceper'jnt.nonvtipofsint.ficutivokrnt. Fuît cqtiidcm Hcrodcsnbsp;dotibus præditus. Nam amp; confilio ilium valuiflc, amp; animi fortitudine armatumnbsp;ulius facta tcltanturAiSeo apud Romanos,qui tuncrcrum domini crant, inlumnio 1^ ^(4*
DOMINI H O MI LI A IIII» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;107
tQ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tarnen in præfènti plufquàm muliebriter trépidât, amp; à puerulo recens na-
obfcur.olo.co delitcfcente,nec duni omnibuscognito, fibi timet. Deindchomini-
P^''egrinis tantum non fupplex fit, amp; horum operam conducit, qui miiltô compendiofi-
''U hoc negotium exequi poterat, nifi ei mentis vfiim Deus abftuliflet, Poterat enim cis Huosexaulicis fiuefàtellitibusfiiis comitésaddere , qui illos fiib officij prætextu deducc-'t, coràm rem omncminueftigarcnt, amp; puerulum inuentum vcl ipfi confefiim iugularenr,nbsp;'n aulam transferrent, vbi mille occurrebanteinsperdendirationes, quæfub fimulati a*nbsp;reucrentiæfuco latérepoterant. Sedaliter Deo vifum fuit, qui tyrannorum con-.tnfatuari, 8c làpicntes huius feculi in fua aftutiacaperefolet, vtfciploslaboribus 8c curisnbsp;,^nibusimpliccnt,dum aduerfus ipfum audacius inl'urgunt, fiimiic quid Pharaoni olimnbsp;gt;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^taclitarum gentemfacile perderepotuillet,mulicrcularum.opera vtivolu-
dip- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;finu fuo fouet illius liberatorem atq; vindicem. Quid ? quodpofi: tot pro-
quibus cumDeusnequicquam emollire fluduit ,quafifurore percitusabeun-amp;cuni totoatquitatulèfcmaris rubriaquis, prodigiofè in altum vtrinqj fur-*'*** Jijj/æus, committit, neq; toties magno fuo malo perfpedam Dei manum veretur? Poterantnbsp;Djj'^^ë'^îrisexemplamulta exhiftorijsadduci,amp; fimiliahodiefiunt, quando tyranni veinbsp;'^^t^quidpofsint, vel non audent; quando item occafionibus , quas pij vel fierten do,nbsp;'^terfe de rebus inutilibus digladiando, illis ofîêrunt, non vtuntur. Ilia nos obferuarcnbsp;'f. vt hoc Domini opus elfe agnolcamus,amp; in eo animofiores fimus, neq; împiorum rai-^tconatibusterreamur, quando horum quoq^ corda Deus fua manu continet.
di ^ætcnim reliflo Hero Je ad Magos transeamus, quiacccpto Regis mandato iter ingre-
'fül nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonfenferunt dolum amp;Her»~
fitiodilleanimofuo vcrfabat, Nec id mirum in hominibus percgrinis ,
minusnouerant; nec facile debebant aliquid finifirumfulpicari, quando eis rese- '*quot;** tir* gia cuæs verba verifsima, amp; oraculorum infiar, ellê debent. Olim certê fide re#nbsp;fattlt;fi^*us amp; infâllibilius, habebatur, Eli præterea hoc pijs proprium,nbsp;Vj)i'^'^'^ttoti3Dcopendcant, omnesitemhomines diligant, omniumqj làluti conlùltumnbsp;tit çnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^âcilc finifiras fufpiciones admittant, fed ex lèipfis de alijs iudicent. Ira Dauid ini-
^^iJisinfidias non intclligcbat,fed quocunqj ab illo mittebatur, fidum amp;fedulum ei præ# ii;i,H[°^Çequium. Eôa'itematrociorcft tyrannorum nequitia, quihominibus ingenuis , 8cnbsp;fi tolliietimentibus, imponercnon vcrentur. Sednoninultam abire finit hanc pcrfidiam
'^gt;'îtiimend3ciumloqucntesperdit,amp;auerfarurlànguinarios amp; fraudulentos: Pfal. . lüj præfiat in horum confiderationefrequenter verfari, ne teraerê eorum fcrmoni-kd^f'^Ptomifsis credamus, qui iampridem fuæ impietatis Ipecimina dederunt Enimuerônbsp;lisfr^\^^^^ttigenuapiorumfimplicitas, attamen Chrifius difcipulosfuos,in obferuan- Matthtn,nbsp;hofiium luorum confilijs., ferpentina prudentiavti iubet, ne nimia crudeli*nbsp;Haq^ illorum retia inijciant. Quàm multis enim htec exitiofuerît, hifiori« docent,8c vti-cxcmpla ext3rent,quæ docent,quam lubrica fit eorum fides, qui femel aduer-
^um Antichrifti feélatoribus coniurârunt,de quibus verifsimèdici potefi,quod niilitibus ^olim Lucanus cecinit ; Nulla fides,pietasq; viris, qui caftra fequun-Quid enim de illis Ipcres, quibus hic Canon lànlt;fiusamp; authenticusha-*^*'^quot;^^*deofidemdari debere, vt ea rationeinnafiàmpcrtrahi, 8c extindi pofsint ?nbsp;feré hæreticoram nomine intelligant, quam eos, qui ab vno Icfu Chriflopen-¦ quot; nbuiusmeriroomnemfalutis fiduciamhabent coUocatam.
''''cta^^ fehocloco turpis amp; inexculabilis ludaîcte gcntis ingratîtudo. In dmnium iuJmca gemù P^''®^^'^^^sMcfsi3venturopromifsiones,amp;huncPatres iam per fæcula multa non cacitMnbsp;^'^«lic ^«fiderio quàm fidei conftantia expeftârant. Veniunt Magi é longinquo,
fide digni, qui ilium iam narum elfe nunciant, deq^eofe clitûs cdoélos Moucturhocnuntio}Herodes,amp; dcMefsiænatalibus Sacerdotes atquc Scribasnbsp;toi*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adhuc aliquid hoftile minatur,fed potius fuum quoque in illo adorando
''iKj ^''do officium pollicctur. Verant3mcningentepopulofifsimanemoinuemtur,qucni expcdlatsB falutisnbsp;îr^ æouc3t,vt feMagiscomitcm adiungat, amp;invicinianatum coràm videre cupiar, *nbsp;^dm longinquo amp;periculofo quærebant. Hoc illüd eft, quod lohanncs Eu*nbsp;fcribit ; In fua venit, 8c fui cum non reccperunt. At ingratitudinis amp; contu- ,,
Oç dfiuspoenas grau« Chrifius illis denunciauit,poftcà cum diceret: Multi ab Orinne juxftA j, firnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difcuinbent cum Abrahamo, 8c Ifaaco, amp; lacobo, in regno clo-
n'i^fi^egnieijcientur foras intenebras exteriores amp;c.Item :TolIeturàvobisregnu#n ferat friufius eius. Vide Matth, g, Sc 21. cap. Excitet ergonbsp;'ufclicis exemplum, vt Magos Ç de quorum fide amp; eius remunerationc in fequcn-
*^ue dicetur) imitati,feruentifiudioqu«ramus I«gt; vu ÇIhri» iv», regem* Knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ilium
-ocr page 124-D IE I ET I P HAU I O R VM
ifhimZioniJfidelem,qui amp;hoftium coufilia difsipat, amp;fuosadvcrfüseorum infidiäSl'^ tur» Ipfi debetur.bensdü^iio, honor, gioria amp; poteftas in sesernam, Amen.
puerulurn,cum Mariamatre ipfius, amp; procidences adorauerunt^* nm:apertisq; thefàuris fuis obtulêruncei rauncra, aurum,thus^nbsp;myrrham.
Romani iniperij trpphsea crefla efle, oonfpicantur. Deinde magis illos offenders fj quod illic neminem Mefsiæ defiderio teneii, fed ad huius nantium totam vrbem tuinui' nbsp;atq; fremery'idcnt. Præterea ab ea vrbe, quæ regni fimul Si. religionis fiuc cultus exteriii t'nbsp;crat,advile amp; ignobilcoppidulum, Bethlehemum,rcmittuntur. Etquamuisillosaniic«nbsp;rodes dimittat, abcuntes tarnen nemocomitatur ; quod vnum fufficere poterat ad fid«*nbsp;ücrccndam, vt quafi omni ipe fruftrati re inamp;cta Cck domum reeiperent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, gt;-
Quibus adde,,quód vbi Bethlehemum ventum eft , nihil illic i,nucniunt,quod ßatem regiam référât,laut aliquam falutisfpem genti afllid« amp; oppreffse faciat. A«»'nbsp;per omnia illa obffacula illi fortitcreluäantur.nea; ab inftituto fuo defifhint.doHec-Rcg^*^
aliquod latuerat,vt adioni ifti locus effet Hierofolymæ, de qua hucufqi diximus. Iraq; mo ludæorû eos comitetur, Dcus tame tpfecis facem ê clo prætulit,quando ffellamnbsp;cemhabent, quteipfos Bethiehemum vfq;'deducit,amp;, vbi illuc ventum eft, conftititnbsp;miraculotimó videturfelèex altoproprius ad terram dcmififle,vt domum, in qua C nbsp;natus erat^quafi digi to monlirarec. Poteft hoc ex co colligi, quod gaiiifi dicuntur eanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jje,
minim quódhocindicio iam certioresfaéli fucrunt deeo,quem quserebant. QuibüS^ quod eoldem poftea Deus peculiar! draculo admonet,qua, via domum reiiertantur, n« **
DOMINI H OM I LIA V.
109
fii'i* Chananæos abfque periculo aut faltem tutos habitaui/Te legimus, Deo in iîlO' tij toname.-Ne tetigeritis vnflos meos, amp; Prophetis meis ne quid mali inferatis.nbsp;volentcDeo,quihuiusaniniumflexit,vtab v- pfal.w;,nbsp;vbi ilium rurfus ce»,3^lt;nbsp;{jOdi carceris gratiofum fecit, amp; inde eduélum Aegypti Principera conftituit. Similia denbsp;Nebemia, Sc multisalijsnarrantur: Scnoflrofeculo Jiuiusgcnerismulta videmus
cum Apoftolis, quos Chriflus îta 31uitamp; Gna teftentur, fibi nihil vnquam in eins feruitio defuiiïc. Sunt ergônbsp;infeliccs, qui vthominibus propitijs vtantur.Dei oculos olFendtint, cuifoli in omni-t,[j'Q'îiinuin corda ius ell. Et vt non emolLiantufimpij, tarnen qui in Dei vocationeam-fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;periculis confolationem inueniunt, quando Deus illis dexter afïulgct, amp;
DauideRegeamp; Propheta dicunt : Virga confolantur me. Quid enim illis noceat, quando ex Dei mandatô omnes, EA:e//.i3,r4«nbsp;'till'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iciflum fuit,
præberet, colles fubfilierunt, amp; montes loco moti funt, nubes deniq;
\^'.'^'-^*^bamp;cmîi'Chananæisbellumgerentibusterraiplàfuomotuopemtulit, vt leria SolimmotusHetitjVt dies lantæ ho»nbsp;¦æ^i hÆceret. Necifta tune modo acciderunt, fed hodieetiam creaturæ omnes innbsp;occupantur, Sc Angelos ipfos eleflorum mînilterijs deliinatos elfe, notius ell,.
^^Ita '^^æoi^fâri oportuir. Horum confideratio diligens nos exciter, vt Magos iftos Deum fequamur magnis pafsibus. Etenim maiornobis,quàm illis,nbsp;^Içnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hos enim ftella duxit nouo amp; infolito fulgore corufeans, at nobis ve.riis j^ak4fh,4,
''iiif nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Soiiull:iciæprælucct,incuiusaliseltfanitas :Ib s V s CHVutxvt^^^
'^H^*^'l*inEu3ngelio clamattEgofumluxmundi :quifequiturme,non3mbulabitin * ampliorem horum confirmationem, quse
^''ifîr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rurlus ftella, quæ aliquandiu certas oL caulàs ( vt nuper diximus} latuerat, Magi9iptßel.
Oii[)ij,j^gaudiomagnovaldè. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'8°priusanimis fuisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
nimirum quando ftella, qua duce Hierofolymam vénérant, dift %,§,p Pfi in ea vrbe, vbi Rex ille inprimis quærendus elfe videbatur, omnia fuæ expedati-'*%tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inuetîiebant. Qu^ia tarnen in co, quôd bené cperunt, conftanter perlè-
emicuit ^ufpicatifsimum illud fidus, amp; animos, inter Ipem amp; metum labafeen-''?l(jç'^°§audioperfudit,omniq;curaamp;folicitudineliberauit. Neq^finecaufaillosgaudio id elt^ non vulgari gauifos fuifte Matthæus feribit. Erat enim hoc euidens ar-fauoris, quofeDeo cur^e elfe amp;abeoquafifaceêclisexerta duci intelli-Mrip Si enim ferenus vultus Regis C vtSolomon dicebat) vita eft, amp; gratia illius fimilisnbsp;p,q.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non toto corde exultet atq; geftiat, quando fe à Deo dementer reïpici vi^
Sic?'quot;gentium Poetæ teftati font ) clum amp; terras concutit ? Deinde gaudij quôd iam fe voti compotes 5c certiores fieri videbant de Rege illo,nbsp;''quot;'a/p*^'°''^^^°'^^^infinitarcrnm diferiraina diu quÆfiuerant. Voluit prætereaDeus il«nbsp;icredibili gaudio perfundi, vtaduerfusfcandalumpræmunirentur , quodexnbsp;î:iafpeé|u,5cipfiusGhrtfti,noniuprideninati, fpecieviliatqjcontemfibili,eisob- .nbsp;nbsp;nbsp; ..
perpetoum, quôdgaudio vero amp; folidorecreantur, qui inquærendo le-.0,; nbsp;nbsp;amp;reg no Dei labores, curas, 5c pericula fuftinuerunt.nbsp;nbsp;nbsp;Etenim folet quidem Deus chriftum^«4lt;
^flof^l^tentationum certam!nibusexercerc,5cmulta, quibus fides ipforum exerceatur 5c ¦illis minime deeft,quô minus in tempore lui fauoris indicia pro#nbsp;'ijcniJ Sns confirmentur. Exemplumhuius reiin ipfo Abrahamo, pâtre credentium, extaf,nbsp;Hti[j?'°nfiderationenosfrequentioreseireconuenit, neaduerfis præter expe^fationemin#nbsp;h'fbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Enocatur is à Deo, ex patrijs fedibus, nec mora vocanti ille obrem-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'**
omnibus,quæhominiinhacvitaiucundaeirefolent,iteringreditur,vtàDeo terramoccuper. Dignusergô videripoterat,cui omnia,quàmfèliciftime,exani- .nbsp;^ffjQ^'^dafuccederent. At ècontra fibi omnia aduerfa elfe vider. Vix enim pedenninnbsp;(. pohicrat, quando fames ilium fedes mutare, 5c itinere difficilimo in Aegyptum Mnbsp;^^¦'ccogit; quod quàm moleftum fuerit hominiperegrino Scignoto, quiuis æftima- cegt;i,ii,iotnbsp;tentatio, vbi eô ventum eft, excipit : quando propter vxoris Safft .
vitæfuænaetuit, 5cdum fibi non fatis circumlpedo confilio cauet illius pudiciti-*^i^^'^^ie^®dducit. In Ghanaan reuerfum feruulori^i iurgia 5c lires fati- « exarferunt, vt à Lotho nepote , quem fibi laborum 5c periculorumnbsp;locium delegerat, longius fit difeedendum. Mox externs hoftis terræ ifti bel-K ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lummo-
-ocr page 126-Mo
ife». If.
ß r EI E P Î P Tt :ft N r Ó R V jsS
ft a», 8,
'Gen,ti.
Gtn, n»
him niouet, Sodomam diripit,eines captos abducit, amp; cum his Lothum quoq; qui interiiW confèderât Aut ergo belli fortunam experiatur neceiléeftaut nepotem déférât, quod vtturptfnbsp;erat amp; miferum,ita aiterum lllud maiofi cum periculo coniunélum crat,amp; fortifsimum queii*nbsp;que terrere poterat. Inter omnia tarnen ifta maius certamen animo élus objjeiebat Saræ lleténbsp;litas,quæ Dei promifsis fldem derogatura elTe videbatur, cum ad extremam vfq; feneftam fo/nbsp;bole careret,eX cuius ftirpe tandem benediflum illud fernen nafeidebebat, Qtiis obfecroAbnbsp;nhamum inter tot tamq; acerba fortunæ ludibria ( vt prophani honaines ioquuntur)Deo cur»nbsp;cfTe diceret ? qtiis defidepromifsionum Dei non dubitarct ? Veruntamen h rem omnem pto'nbsp;pius intuearis, Deum ifliscafibus fubinde noua fui fauoris argumenta Hiterpofuiflé vidcbis,Änbsp;tandem prom-ffTum fernen quoq^ ex Sara dédifîè,cuius natiuitate ira gauilus efr, vt in fideChri'nbsp;fti geftiens atq; exultans aduerfa omnia facile fuperauerir. Eadem poliea Ifaaci quoq; fors fu*''nbsp;8c in primis lacobi, qui quod cum laboribos amp; pcriculis , quæ ipfi Deus quotidic cbijcidairnbsp;eonflanterluclatus, amp; omnibus fiJis fuperiorfaflus fit, Ifraelis nomen accepit. Sed quidnbsp;emplis opus eft,quando fimiliaipfiquotidieexperimur? Vetera ergo cxemplatunc nobis innbsp;mentem veniant,vt ex. illis colligamus,nunqturn Deum fuis decfle,amp; perpétué verum ratun'nbsp;que fore, qtrod Dauid cecinit ; Qui feminant cum lacrymis, cum iubilo metent,Pfal./a^-
'Dei
Ktm mentet txhtUrtirey
Quid verô iflud eft.quo fanfli interhuitis vitæ curas amp; perictila exhilarantur atque dent ? Stella rurfus vifàgaudentMagi. At ifta cûeleftis reuelationis typusfiiiqex qua Dei'^^*nbsp;Cognitio nafeitur, quæ nobis in I b s v Christo aflFulget, qui gloriæ Patris natiuusJp^nbsp;dor, amp;perfonæillioscharaflef Vefuseft. Hæcfola gaudium folidum,amp; veram conlbiat'®'nbsp;Bcmafferrcturbatisconfcientijs. Deus enim fummum illud ætemumq; bonum cfl, in^^'nbsp;vno hominum animi poffiint acquiefccrc. Quæcunqj alia in mundo magnifica amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
U»
habentur,defiderijsquidemardeiltibus animos noflrosacccndwnt, atcoldeni n)inim«*?.|^ ant, imô conceptum fui defiderium eômagis accendunt, quôvberius nobis alïluunt: fie'-'nbsp;auaris, ambitiofis amp; vagarom libidinum feftatoribus cft videre, At qui Dei cognitione ilir'^jnbsp;nafi, hune fibi in Chrifto propitium affulgerc fentiunt, ij quafi bonorum omnium faturi cnbsp;Dauidcexclamant; Dominus meus es-tu; funiculi mihi ceciderunt inamoenis,li«f^^^jj^nbsp;præclara obuenit mihi ; Ideo gaudebit cor meum, amp; exultabii lingua mca, amp;c. Vt eniinbsp;gnitione illa gratiat Dei in Chrifto nobis exhibitæ intelleâus illuminatur : ita. per eandeinbsp;cutiuntur confeientiæ terrofcs, quibus fublatispax illa Dei animis nofiris oboritur,qu^nbsp;Ticm huius mundi intelledum fuperat. Etenim tanta éfthuius gaudij vis, vtnullonbsp;Tum prxfentium metu turbari pofsit, fed m medijs affliftionibus durer, adeoq; notiis jynbsp;gratis diuinæ experintentis confirmetur atq; augeatur. Exemplum huius in Euniid®nbsp;thyopeproponitur, qui ciim àPhiiippo in Chrifti rognitione inllitutus,amp; inhuiusnbsp;baptizatus effet, gaudens ad fua relierfus cft. Et Philippenfis i 11c euftos carceris, ctfi Ap*nbsp;los propter Chrifti prædicationem indignis modis à fuo Magiftratu traâatosfuiamp;fc'i^' onbsp;que fibijpfi melius quid polliceri poffct.exultauit tarnen vehementer,quôd cum rota fua dnbsp;credidifïét. Exciter nos iftorum confideratio, vt ipfi quoq; gaudium iftud fanfrum amp; qnbsp;rc quæramus ; neq; nos terreant, quæ huic coniunda fiint, pericula,aut quôd nobis [,itnbsp;fto periclitantibus mundum infàrris iubilis exultarc, nobisq; infiiltare, videmus. Nonnbsp;proptcrca diuinæ gratiæ 8c bonitaris fenfus, qui confeientias exhilarat, amp; olim flebit inbsp;mundus, quand© nos in clis cum Chrifto æternum gaudebimus,
Vlfittgulifiip* Jos examinurenbsp;tlebe/tntt
Àd'hufic verô Canonem finguli feipfos examinent, Vf videant, quo'modo intra fiios cognitione Chrifti, quæ per Euangelium ipfis afFulget, afficiantur Si enim ea connbsp;as fuas exhilarari fentiunt, fi ob vcritatisluccm fefe longcdatcq; diffirndentem exultant,u' iiliinbsp;que ahorum falute gandent, qui ad Chnftutn accedunt, reuera Chriftiani fünf. QpUnbsp;nihil moucntur,veletiamEuangclij propagatiônccontriftantur, terrentur, atquenbsp;næilliinfclicifsimifuntmortah'ümamp; digni, quos olim fempiternus illc ploratus, fo;nbsp;dentium, excipiat. Curenim vnquam gaudeant, quieoringunturautterrentur,nbsp;lùm nobis falutem parit, amp; infuper cum Dei gloria Coniunélum cft ? Ex eo igitur iüdin^nbsp;cito dcnoftrifcculimoribos. Fuitdiu totüs terrarum ôrbis errorum 8c fuperftitionult; ^.jj inbsp;bris immerfus, '8c animofum carnificina multi crudeliter excruciati font. Affulfitnbsp;clo gratia Dei, amp; Euangelij kicem accèn dit ; qüæ caula eft, vt vcriis ilie Lucifer innbsp;atimis exortus fit, amp; oblatam luccm multi auidé arripucrint, qui ctiam aune ex eanbsp;incrcdibilcfentiunt. Atquàm multoseft videre,quiillam odcrunr,fremunt,nbsp;fur, amp; denuo extimftam volun?t Imô qudm multi ex ijs,qui Euangeliu profitentur,eiynbsp;îhen liberiore.prædicationenon gaudéhf,fed ex ea terrorc metumqj concipiunt ;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^(jrolt;
-ocr page 127-rif
DOMINI HOMILIA V.-
Deo non qua dcbebantfida-affèéli funr,
* Piniftris dicendi leges pramp;fcribi^Euangclijpraedicattoncni anguftiofibusfinibus co-'Hnj Poruàî deftiqjexultationcs atq; iübila reprimi,voluut, vt hoc mnndo magis propitio Prodnnt ifti hoc argomento fuanl ingratitudincin, amp; ijdem magno fuo ma-mondi amiciiiam fedati, qua nihilinliabilios,nihil pcriculofius, fingi
'iigi^ nbsp;nbsp;Pé^afnos in Magorum hiftoria, qui domüm ingrefsi pitcrulum Icfum enm matrenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;chrit .
hin A^eniunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;modó cognofeunt certius Kcgem ilium natom efle, amp;L illicloco- fltm iuunufi
ilium inueniunt, amp; coram vident. Ita quæ per Eoangelium nobis inno-incerta aut gaodîo inani nos perfundit.fed ipfom Chriftuni, gratis Dei plenitudinem.nobis offert,amp;præfentcmfiftit ? ^gt;îamexeiuspIe-''ll4t'p ( nquit Johannes') nos omnes haufimus gratiam pro gratia.id eft, gratiam Dei cunbsp;litffy ^'Wani atq; redundantem. Et ipfemet Ghrfltus nobis in Euangelio löquitnriplc fefé il-yfti prsbetjCOius doni certa Stinfailibilia Symbölahabemus,Baptifmum amp; Ciiam
¦^.quibus omnes fui Euangelijpromifsiones nobis obßgnat.
itipçf fi'nal obferOabis hoc loco nouum gaudij huios fpiritoalis effedum qtii eft,quod ( vt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g
'»m monuimus gt; vili8c contemtibilihacGhirifti fpecicnonoffenduntur, Enimuero feudi^ihß.xf lj,^f''ffuit, quod hie illis obijciebatur/fcandalum. Quisenim locusillc, amp;qualisfucrit ex tiechrf.l^nbsp;Mariam in ftabulo peperifle fcribit. Idem pueruli recens nati cunas primas in luc.
quibus quis Maris amp; lofcphi habitus fuerit, facile poteft conij-'fV' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intieniuntpuerulum,Ghriftnm,vt nihil illo vilius, conteniptibilius amp;
pofsit. Quia ^eió ctólefti reuelationi crcdunt,qus hunç Patribus promilTum lu* ^io ')\^^cgem elfe teftabacur, tantùm ex illo inuento gaudium concipiont, vthoc tàm vilinbsp;^rillnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nequaquam ofîêndantùr. Eft hoc nobis memori mente reponendum, ne
'\^amp;;qushui»s meritonititur noftrsfalutîscaufâinex^eciecxternaæftimemus. Et Euangelij prsdiCàtjo non magnifico humans tdo-
¦**5^ 5 muiidi iudicio ftultam vldjri pofte dlxerit. Sedifta ftulticia Deusomnem hu-«ïf''^^pientiam confondit. Bapnfmi amp;Cns Dominics aflionesridiculs apparent,fi %/f*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ipeciehsreas: fed his ipfis obfignantur nobis thefàorigratis Dei.peccatorum
Ecclefia item,ad quam ferêobfcüri,ignobiles,paupercs,amp;infirnii colliguntur, tugurio abieftior cfte videtur,quando pêrpetuis hoftium affultibos opptMnbsp;tantum non omni patrocinio deftituta laborat. At in ilia fola Ghriftus in»nbsp;(vtp^'^^quorcconditi fontomnes feientis amp; fapientiæthefauri, eadem b'ilij Deifponfa, amp; csl.t.
) domus Dei,columna Dei amp; ftabilimentum Veritatis eft. Vt ergo Magi non in '°C Chriftiaut matris Virginis apparatuhæfcrunt; fed rem ipfàmsftimârunt ex coc- nbsp;^Ha^'^^^®'c.itanosquoqucanîmosaltius attollere, amp;ex Deivcrbo totum illud I h s vnbsp;(içjj5 * 11,amp; quod in eius raerito fun datum eft noftræ redemtionis negotium æftimar£,con*
, Quanti verô Magi pucrulum hune fecerint.ex eo apparct.quôd co vifo mox procidunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;chri.
^^°®°^apertisq; tnefauris fuis ci offerunt munera,aurum,thus amp; myrrham, Fadum *''111*'°*'erf^^um more,quiR.egcsfuosproftrati,adorarc,amp; non itifi cum aliquo
'^unorario in illorum confpeélum venire folebant.Nam lege apud illos fancitum erar,'p^^^^ îii^'n'l3cunq;iterfàcerct,3 quibusvis donarctur inuneribus, pro vniufcuiufquefacultatcr^T^^^*'nbsp;bhl Anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fronte,accipiebat,etianifi vilifsima eflcnt,qualia funt lac, amp; o-^
^ttii ¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hôrtqrum fruôlus,amp; quscunq; alia huius generis ruftici amp; tenuioris'
?*«oniincs darepoftunt. Neq; illud abfq; ratione inftituerunt homines prudentifsimi.
P°pulu°^ adgratitudinem fuis regibus præftandam afliiefacerc voluerunt, amp; fimul *S ^®^°I°ucreofEcij, vtqusquiCj; darepoftèt, benigneaccipsrent, amp; tjs conrentinemi-^l^ç^crcagrauarentiniquiscxaiftionibus. Sedvt apud alias genres hanc confuctudincninbsp;fuifle con,ftat,vt noui Keges à vicinis Principibus, amp; fuis fubditis, mifsis donis ho-^^^''^^^^^^rentur. Nota enim eft Regins Sabs Hiftoria,qus per iter longinquum, cumnbsp;%i-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P''^^ muncribus, ad Salomonern venir, vt eius fapientiam cognofeeret, cui^s
^'1® diuulgata fuerat. Adqucm morcm diuinus ctiam Pfaltes allu* °do de veroSolomoncSc stems pacis principi,Ghnfto,cccinit : Reges Tharfis amp;nbsp;(lqf«in muncra afferent, Reges Scheba amp; Seba honoraria adducent. Quod ergo hîc fa^i^nbsp;Oj^efl,p,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
At).,. quidem vberius proueniunt, apud exteros autem femper in fommo precio fueruntj hnimirûm, Thus,amp; Myrrham.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
K üj
s
T,
iromorefui gcntis Magi fcccrunt, amp; ea obtulçnint Chrifto muncra,quæapud
''ll nimirûm, Thus,amp;Myrrhara.quot; *¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Etfl
D lEI EPÏPHANIORVM
¦£[ fi qiiis hïc conïeólwris locus cft, vidcntur ifta potifsimùtn Kegibiis fuis öbttlIilTï^ . .. aptidPcrfasalijs opulentioreserant,eôquod herum fignificatioRegumconditioniamp; 0^^^nbsp;Zîti^Jma/îéat^ egregiêrefpondet, Erenim aurum, quo nullum intcr .mctalla præltantius elt,fuæ iilosnbsp;taris admonebat, vt huius memores nihil vile amp;fordidum dicerent aut facerent,quonbsp;Thurit ehUtia autoritâs üue exiltimatio labefaftaretur. Thus verô cultui diuino olim feruicbat, in
frteifuM, l»ati, la.
Oen, t,
P/lt;*it8u
m»- xitn vero rviagi tna næc pro luægcntis more v-,nnito recens nato outuicuui.,.- r »«rrf Ç/chri~^ folidam eius habucrint cognitionem,vt in co aliquid hominc maius agnoucrint,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jßj
ßa canutni- ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; y
jurittUti» Pcrias alijs opulentiores erant, eô
...r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quo uummi iiitci',uicLlt;»ult;t
tatis admonebat, vt htiius memores nihil vile amp;fordidum dicerent aut facerent,quo aULUUiaï llUC tAlllIilirtLIUnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X llUb VClO CuiLUl 'JlUUiWnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; -J- / ^1quot;
cipuum locum prcces habent, quas per thuris incenfioOem, aut fuffitum, proprijfsinie , brari Dauid docct in Pfalmis, orans: Valeat oratio mea pro incenfo coram te, amp; letiationbsp;nuum mearum pro vefpertino facrificio. Thus ergo Regibus fuis oflercbant Perfæ, non qnbsp;honorem, qui Deo debetur, in illos transferrenr, aut ex eis Deos facerentfed vt rcligi^*^nbsp;illis potifsimùin cordi efle debcre admOnerent, amp; vt in Deorum cultO impenfisnbsp;cendum efle difeerent. Quod Alexander Macedo probe obferuauit. Cum enim puer^dJ^j^nbsp;interlacrificandumthus vtraqjmanuadlufficndumaccumularct, aLconidc pædagogonbsp;xnoncbatur,vt tunc demum tanta thuris copia vterctur, quando terras aromata feren^^nbsp;luam potcflatcm redigilTet. Quare poftea Tyro capta, cum inde ad matrem amp;nbsp;præda vrbis opulcntifsimædona preciofifsimamittcïct,Leonidi quingenta thuris,nbsp;namyrrhsetalcntadeferricurauit,cumliteris,in hanefententiam fcriptis j Thus ny*quot;,nbsp;¦adtcabundemifjmus.vtin Deos.parcus efledefinas. Memorabileexemplum,quodnp^nbsp;debent omnes.qui inter Chriftianos homines magiltratum gerunt. Cum enim qui [dnbsp;orum fiâitiorum cultum, St inanes fuperftitiones, occupantur, in ijs liberalifsiminbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jje
-magis eos decet liberalitas, qui fe Deo vero cultum amp; obfequium præftare norunt ? At *gt; plures funt, qui ex religionc diiçfcere volunt, amp; ab alijs donata rapiunt, quam quinbsp;quid conférant.
Quoad Myrrham verô, ctfi haec quoqj fufïimentis facrls adhiberetur ( vt ex faftoapparetjprtecipuus tarnen eins vfus in condiendis mortuorum cofporibusfulf» ^nbsp;Euangclica eriam hiftoria Nicodemi exempio docer,. Quia enim calida amp; ficca eu,bunbsp;confumit,amp; ea ratione cadauera à corruptionc aut putrcdinc conferuat. Per illamnbsp;admonebantur, vt Ic mortales çlk meminifrent,amp; proinde dignitatis Regise gradu nUU*nbsp;birenr,Quodquam neceflariumobferuatufitregibus,Cyrus intellexit, qui iauinbsp;nus Dijs magnam gratiam fe deberc fatebatur,quôd nunquam in rebus fecundis gt;nbsp;nam conditioncm, fecxtulilfet.Quodipfum facilecauebunt, fiquod primo parenunbsp;clliad fc quoq; pertinerc cogitent : Terra cs,amp; in terram rcuerteris.Quibus addere debcnj l^i^jjnbsp;viris principibus propric amp; exprefle Deugt; dicit. Equidem dixeram, VOS Dij cflis,0C jÿfnbsp;filij Excelfi : Attamcn ficut homines moriemini, amp; ficut vnus ex tyrannis cadetis. S|g5c(l'nbsp;tern communis fortis facile obliuilcuntur, qui le in fublimiori gradu ftipraalios cuenbsp;vident, prudenter hoc àPerfisinftitutumfuit, vtintermunera, quibus Reges foosnbsp;bant,myrrham quoqi off'errentj.quæ illos morris amp;fepulturæadmoncrct.nbsp;gemius indicarc,vt qui Chrifti nomen profitentur,difcantgentium excmplis humiluefnbsp;amp; tunc quoqjfuæ conditionisfimul amp; ofFicij meminifle, quando propter eximianinbsp;tern immunes efle fibi videntur ab ijs quibus reliqui mortales vulgo obnoxij funt.
Etfi verôMagi triahæcprofita:gentis more Chrifto recensnato obtHlerint,neq)
o . nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f
hoc ablq; numinc faflum fuifle purer. Mouitenim illorum mentes Dei longinquo afferrent,amp; cadem ab illis recipere voluit Dei Filius, iam in carne manife Je*nbsp;hinc omnibus conftet, quis nam fit lefus ilte, qui ex Maria natus eft. Sc qualem agnoinbsp;bcant, quicunq; eins mcrito fcruari volunt. Aurum Regibus debcri ai**uius.nbsp;go ilium gloriæ efle agnofcamus ,quem ex Dauidis Itirpenafciturum eflè,omncsfcre jj^jtjolnbsp;olim vaticinati funt, Etenim præftitit iile omnia boni amp;fidi Régis officia. Naiunbsp;dcuiólo nos ex cius tyrannide , in filiorum D E I libertärem , afferuir« nbsp;Thurepreccs adumbrantur. Illud ergô Chrifto offerri voluit Deus,vtnbsp;cerdotem datum efle fciamus,qui inter nos amp;Patrem incdius pro nobis intercedat,c* (hfnbsp;quàin preecs noftras, illi gratas SC iucundas faciat. Ipfe deniq; is eft, qui olim pernbsp;miamatisaltareadumbrabatur,cô.quôdpcripfius nomen oblatæ preecs Dco accepnbsp;Iffter ifta tarnen nos fèmpcr meminiffe oportet, ilium veram hominis naturam,nbsp;hominem aflumfiffe, vt mediator amp;Saccrdosnàftcr efle poflèt: amp; pro nobis quinbsp;^umeflè,fed tarnen non vidiflècorruptioncm, vt qui tertio die rcdiuiuus adnbsp;lÀMtu« * quot;Quod vt per Myrrham â Magis oblatam præfigüratum fuit, ita priufquam innbsp;à Maria vngucnto,preciofioripcrfundi,adcoqi hoc officio pratueniri voluit, quo
nbsp;nbsp;nbsp;'9
-ocr page 129-D O M r N I R O H I L ï A V; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;11
^wtuoajnplius nonpofièprseftarifciebatpropterrefurreólionem, quæ mox tertio à morte IS fieri debuit. Eft ergo Ibsvs Chrutvs Rcx illæ gloriæ, cui o nines porta: aperiri de-
Vtin Pfalmis /cribitur. Idem ille Sacerdos eft æternus lécundum ordinem Mclchiftdeck, *4« gt;r«. viftima noftra eft, quæ in gtucc inimolata niundi peccata expiauit; amp; vt ipfe â mortenbsp;''ncri non potuit, quo minus tertio die refurgeret ; ita nobis quoqt imraortalitatis ius acquit, vt olim cuni ipfo æternùui viuamus. Hæc myfteria, licet Magi nonduni plenc in*nbsp;*'**«crinr, voluit tarnen corum niinifterio Deus vti,vt fuis donis lioiiorarijs in typo docerenr,nbsp;^^I'Sillc agnolcidebeat,
j. Admonemurprztereaillorumexcrnpló, quid nos quoqj Cluifto debeamus, Accepit ^svifibilianiunera, quibus iamincarneafliimtaagens vtipotcrat» Sc quorumfijbftdio noschnfloA»nbsp;'Ptoifuga Sc exilium, quod in Aegypto fuftinuit (de quo Dominica poft circumcifioncm au- tfftr.nbsp;.'nius)Ieuaretur: à nobis autcni non nififpiricualiaexigit,alios aucem fubftituit , in quosnbsp;PjiMs Honiiiie vifibilia ilia conferamus. Aurum noftrum Spirituale fides eft, qua ilium lioiio-fiiinus,finostotosipfi confecremus,amp;quamuis vndiqi nosaduerfa Sc pericula premantgt;nbsp;7'1 tainen noftr« confeftio inftar auri per ignem purgati refuigeat. Hoc aurum ille exigit, co-
ille deleiftatur, amp; pro Fuis oJim in magno die ilio agnofeet, quos ipfius coram hoc niun- jn^rc! g. ®fiegcnerenoiipuducrit. Huius autcmicculi aurum atqj diuitias inpauperes conferri vult, o. .
ipfius membra funt, amp; quos ea lege fibiFubihtuit, vt in Fuas rationes adFcribat, quæcunqj spræfUntur officia. Quotquot ergo illi vni-fidunt, illora libéré amp; publice confitentur, amp;nbsp;P^'opteripiiin-j huius mundi diuitias reiinquunt, autnullura earum v/ym alium norunr,qudninbsp;^''pfbriimamp;paupcrumneceiritatiFcruiatj ijrcueraaufum iuum omiie Chtifto conFecrant.nbsp;'lilitef ciim iam olimabolitus fit Lctiiticus cultus cum Fuis fuffimentis, thus nöftrum Fpiri-^®îhprecesftinr, ficuti in Apocalypfi fcribitur, Eas Chrifto offerunt, qui in eius nomine ani-®sad Deum fublatis cleltia dona poftulant, Sc pro accepto per hunc fafttr redemtionis bo-quot;''cio grattas indefinencer agunt. Myrrham verb cidera iucundiffimam offereraus, fi morta-'^noftræiortisniemorcs, carneracum fuis membris terreftribus mortificemus, amp; Spiritusnbsp;^orehumorescupiditatum noxiosexiccemus,. ne in vitara SCaétioncs noftras redundent,nbsp;?ætorcrn Deo fimul Sc bonis inuifum excitent, fi deniqj in illo peccatis quotidic moriamur»nbsp;,.1^ «Odern ad vitæ nouitatem rclurgamus, qua amp; ille glorificetur, amp; multi alij in fide vera æ-fi'^tntur. Hæcdonaillafunt, qa«GliTiftollt;.egi-amp;Saccrdoti fuo omnes offerrc debent,nbsp;$^üt^tioceiusfidegloriantur; amp;polluntilla dare, omnislociamp;ordinishomines,fiueilli dinbsp;j*'f«s iiu:paupcrcs fint, doóti aut indoóli, obfetiri aut nobiles ; neqj vt illa per longa ÔC pericu-itinera ad iUum deferamus opus cft. Vbiq;eflim iam ille intienitur, vbiq; nobis in Verbonbsp;^oiembrisfuisoccurrir.. Iraq; qui hîclcfordidospræbent, næ illi fttisa,perte produnt in graphs animos, amp; quam parui fäciant in illo nobis exhibitam bonitatis diuinæ redundantiam.nbsp;^oflratiergo corara illo aperiamus thefaurosnoftros, amp;,ex eo liberales fimus, quöd illenobis,nbsp;Pfior dedit ; cui debetur benediflio, honor, gloria, amp; poteftas, in sternum,, Amsfl.
HOMILÎA VI.
Etdiuinitusadmonici in fomnio,ne reuèrtercntur ad Herodem, P^raliam viam regrefsi funt in regionem fuam»
AGI orientales IN CARNE N ATVH H V-manigeneris Serualorcm Ibsvm Ghr iuvm,non modo ftudiofe quæ» fiuerunt, verum etiam inuentoeo vehementergauififimt, amp; eundem pronbsp;gentis fuæ more donis fine muneribus honorârunt. Obttilerunt enim ei au-rum, thus amp; myrrham. Quo excmplo Spiritus fantftus docet, vt nos qtioq;
-V Chriftum quærere, amp; quid cidera præftare debearaus, quando lê qtiærenti-p. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bus præfentcmfiftit.fcqiipfuracum toto cleftium bonorum theiàurono-
'oeraiißime offert: aurum fideinimirum,precescumgratiarumalt;ftioncaflîduas, amp;car-^'nortificationem, cum innouarione totius hominis conitinftam ; quibus omnia continen-»quæadvitærcdèinttituendæamp;falutisconfequendærationcmpcrtincnt. Quia verb ifta '¦'li dura amp; difficilia videntur, multa interferit Matthxus, quibus fuum fàuoremMagis de-fatiitDeus, vt doccat, hune nequaquam deelFe ijs, qui ilium ex animo quærunt. In primisnbsp;^'dhucfàcithic locus cum ijs, quæproxiraéfequuntur. Narraturenim,vtDeusMagosvnànbsp;puerulo f£Sr, eiusq; matre, Sc lofepho, nutritio, ex crudeliffimis tyranni Hcrodis ma-'Usferuârit,
Et dcMagisquidem fcribitur, eos in Fomnio diiiinitusadmonïtos, ne, vt conticncrat, vj'am regreiTos cffc in faam regionen^, Paucis verbis in-
Fernando
E* fc,quot; l*quot;''UUUl, ncrodemrcuerterentur.peraliaravjamregrefroscffcinfuamrcgitraenll. Paucis verbisin-s«tts Dei beneficium comprehcnditur,quo illorum ftudium, atquc labores rcmuncratus cft,***'**¦*'*¦nbsp;K iitj
-ocr page 130-IW,
s.
U Timath, 4,
J^4fgt;ficuri
. tKnt,
».TL** amp;Chrifti adorandi faéultas licentiâq; datiir, quando item amicitiam ïimulant, qui pu^'^
,. .___.___..........1..... i- nbsp;nbsp;lt;/__-rrli
»lt;», g. I. P«r/ f,nbsp;Tßtl, ur,nbsp;lerfm,nbsp;li le/tn,nbsp;lehan, t»nbsp;E^htf. f.
Itf*.
Daa» fra frit ^Mnharet
D ï^l E P I P H A N I O R V Aî Lf^nbsp;fefnando CO? ex periculo, quo nullum grauius illis vnquam incubuilTe credibile efl.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i»
macurautem breui liac lurratiuncula CHRISTI promißio,dicentis: Quxriteanfe^*^^^^ regnum Dei amp; iufticiam eius, amp; cætcra omnia vobis adijcientur. Etciiim habet piecasnbsp;lusait)promiHionesprælentisamp;futarifccuiu Eft ergo locus di^iflimus, cuiusnbsp;cumftantite non ofcitantcrexaminentur.
PriinùfftdeMagîsdîcitur,quôdinibmniîadmonitifocrînr. Et hoc ipfuin lofepho repetit Euangelifta, quod huic in fomnio apparuerit Angelus Domini. Ex 9*'? kjf,nbsp;paret, tarn hune quam illos ïeïum fecuros dormitauifle. Nec tarnen hoc eis vicio .^uilnbsp;Etenim quôàd humana, non erat quod timcrent, aut de quo anxij eflent» Magi Chf*nbsp;pci- tot amp; tanta longifsimi itineris diferimina quatfitum inucncrant,amp; erga eundeinnbsp;jam crarit defundi. De Herodc nihil hoftilefufpicaripoterant,quem erga ft blanduni^ :,nbsp;cum erant cxpcrti, quiqj ipfos, non fincofficijpromifsioncdimiftrat. Quin exillopf^^j,nbsp;umaliquOdrcgiamunificentiadignumfibipoteranrpolJiccri, ft vtiufsierant, iliumnbsp;rulo inuento certiorem redderenr. Quoad verô loftphum, ftiébathie puerulum iftom f'ynbsp;ternum Dei filium, 8c patribus promilftim human! generisSernatorem, amp; ehis non snbsp;documenta habebat ex Angclorum relatione, amp; ijs, qua: in eius natiuitate (vt Lucas ftf*nbsp;acciderant. Adfunt nunc ex Oriente Magi, viri multa dignitate illuftres, qui vt Regem a®nbsp;uerunt, Sc donisplane regijs honorârunt, quibus egeftas ipfius in hac rerum angoftianbsp;batur. Etcredibilceftgt;eofdcmadillnm,amp; diuam virgincm de benigna Herodis /nbsp;lum voluntate retulifft. Quid ergo timcret ? Curdcinfidijsfibi aut pucro ftruftis cogit®^?'nbsp;Etcnim vt caritas à ftilpicionibus temerarijs amp; ftniftris alienifsima eft : ita boni ciuis eftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Magiftratu honorificc ftntire, deq; eius bonitatefibi bené polliceri, atq; Iperarc, neq; locum'darefu]^itionibus,quseilliusauthoritati dérogent. Non igitur impîa ftcuritas auc'^i^nbsp;tuperio digna negligentia fuit, quód Magi atq; loftphus dormiunt, ci'ini tam prseclaranbsp;mia diuini fauoris argumenta ob oculos habcrent. Interim ifti fimul omnes in extreme diftf*nbsp;mine amp; pcriculo verlantur,Hcrodc crudelia confilia in animo verlânte,quibüs 51 ipfisnbsp;rulo ncccm interitumqi ftruebar.
Eft autem hâec communis piorum fbrs, vt tunc fere ftcUriores fint, quando pericula^® xima grauißimaq; ipfis impendent. Quando enim libera Euangclij prædicatio conccdiiuf'nbsp;'cîuSpraédicàtioncmtumultuatifuerunt,quando dfeniq; viri principes, amp; orbis Monafdj;nbsp;pacerhÄ omnia tutaliberalilTimêpollicentur; tunc illi ex fuis moribus alios asftimaotesftf®nbsp;otio indulgent, amp; quafi omnibus'periculis defuniti fint, in aurem vtramq; fuauitcr dormiu!'nbsp;Sed non dormit communis ille Chrifti 51 Eccléfiæ hoftis, Satan,neq; fuos fatellitesdorniif'**'nbsp;nit,'fedtuncinprinlis in'fidiasftruît,51 retiaatq-,tendiculasparat, quibusnihil huiusopin**quot;*nbsp;tesintercîpiàt, 51 voluit huiusreicxernplum non hic modo, dum adhucin præftpiChrift**:nbsp;iacuit, nobis prop oncre Spiritus ßmfttis, verùm etiam poftea,quando illo ad montem Oliu^'*nbsp;duriflimum agonem atq; ludum fuftinente, 51 luda proditore cum Sacerdotum fertiis Scnbsp;horte militum appropinquantc, dilcipuli eius dormierunt. Vtinam verô veterum exempj'^'nbsp;rum confideratione excitarentur, qui noftro ftculo inter cruenta Afuichrifti 51 fttcllitumnbsp;confilia, imô inter cædes 51 parricidia, quæ paßim fiunt, fecuri ftertunr, 51 tune quoq; fibijph*nbsp;tutaomnia pollicentur,quandoiurati Eccléfiæ hoft'es lanccas amp; gladios in ipforom «uj**nbsp;cesacuunt. Etenim quantum damni Ecclefijs multis publice, amp;priuatim, muftis pwoâ*nbsp;ris alioqui, 61 optime mentis, Chrifti ftruis ilta ftcuritas dederit, notius eft, quàm vtnau'f'nbsp;opus fit. Vfus vçrô iftorum nobis fit, !vt nunquam non recordemur, quibus cumnbsp;bis res fit :nbsp;nbsp;nbsp;Cum diabolo nimirum,qui,vt ab initió mendax 61 homicida fuit : ita nunquaö^
non inftarleonis rugientis obambulat, 61 quærit, quem deuoret. Cum hominibus item, 61 ipfi natura mcndaccs funt, 61 quorum corda ( vt Icrcmias dicebat ) varia ftint 51 inftruw^*'nbsp;lia. Addehis mundum, qui totus in malo iacet, neq; vnquam ingenium fuum mutabit.quo^nbsp;eft, odiftè veritatis lueem, qua ipfius doli, hypocrifis 61 fcclcraantur. Accedithis omnibus uquot;nbsp;fclix61fatalisnouifsimorumtcmporum conditio, quorum dies^(vt Paulus ait) malinbsp;Et quia huius feculifilij, Chtiftotefte, Prudentiorcs funtinfua generatione.quamfilijlu^*^'nbsp;ncquaquam illosex noitra focordia aut negligentia, ftd proprio ingenio atq; moribus dcbC'nbsp;mus æftimarc. Deniq; in omnem occafioncm intenti, fedulo officium faeiamus, 51 nobis di'nbsp;éluig putemus, quod olim Chriftus difcipulis dixit ; Vigilatc 61 oratc, ne intretis in tentatio*nbsp;nem. Matth. 26.
/ Interim in hac confideratione confbletur nos paterna Dei nos euftodientis bonitas, cif' iy^Rnemorabile exemplum in præfenti habemus.nbsp;nbsp;nbsp;Etenim Magos periculi ignaros, 51 nih
*huiuscogitantes, illeadmonet, 51 qoospriuspcrftellamtutó dcduxit, cos nunc oraculo il* fomnis rcuelatoftruat, nein crudelesHerodis manus incidant ; quod ipfum loftpho etiaïUnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;præftiu*«
-ocr page 131-DOMINI HOMILIA VI*
Wcf poissa fequetur. Fit idem etiam hodic, amp; fimilia pij paflim expcrïuntür. Êtenim *ignauia amp; carnisnbsp;ftii)/. oppteffi. Et quia tuneadinonitioiies kee oinnes conteninimus, miilta permittit Ito»nbsp;videatur, dum, quæàbHtisnbsp;inique fiunt, diflimulat. ld veto facit, vtnos dormiencesexeitet, vtqui in ofilcionbsp;iquot; anguitijs, dum nulJa auxiiij fpes afFulgere videiur, clamare incipiant ; Do-
'on nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; Exurge Domine propter nomen tuum amp;c. Sed reuera ,2,,.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifrael, vtin Pjaimis canitur. Etenim quo ad prouidentiam eius vni-
^üj;- omnia infpicit, amp; qui in alto refidet clis lublimior demittit fc, vt videat, t;r ÖL in terra fiunt : amp; vt alius Propheta aitgt; üculi Domini difcurrunt per omnem 4»nbsp;^'Ofnodo item in fùorum periculis atqj calamitatibus dormirct, abfq; cuius nutü ne gt;»nbsp;capiuntur amp; percunc ? Imo nouit Dominus, qui fint fui, inquit Apoltolus* *nbsp;in hoc mundo peregrinantesvarijscafibusatq; periculis iadtari finit, pa-jios Sl cordatos imitatur, qui filios, quos domi fuæ molliter educate potefant, in exte«nbsp;(j ?êones ablegant,vt illic vel bonas literas dilcant.vel negotiationi aut alijs fiudijs intentijijsnbsp;p?t T-** ipfis minime conferendi funt, quoad generis nobilitatem aut opes ; ijdem tarnennbsp;H)antes minime negligunt, quin potius de illis folicitc quatrunt, coldcm amicis com*nbsp;ïijj amp; h opus fit patdagogos addunt, qui cos deducant, eufiodian t, amp; in ofilcio retinê-îsamp;'('9^âæ)aobilcum agit Pater ilieinduigentifiimus, Deus, cuius amof atq; bonirasnbsp;fijDnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quæparentum cordibus funtinfitæ (vtiplèperEïàiam tcfiaturj lóngé leß
dnmnfio cniß'i nos exerceri vult, quia hoc nobis vtile nouit efiè amp; ncceflariuhl. b ^urofiliorum huiusfeculiferuitio nos laborarc patitur, quos ipfe pro fuisfilijsagnofcir.nbsp;hj ?®ennoftriobliuifcitur, fedintcrcacuftodcsnobis dat, homines amp; Angelos, (quivt zyiZ.»4.nbsp;Ht * . 0 eaxframetantur circa timentes Dominum amp; eofdem, fi opùs fit, nianibus gefiant, zy^Z.ÿunbsp;ad huius feculi fcopulos offendant, dum in fua vocatione ambulant. Excmplanbsp;gjj?Jiæhuiusmultafunt, interquæ cumprimis obferuari debent, quæ nos dormientes An*nbsp;5p ^^¦«elle docent. Tale eft, quod lacobo Patriarchs, ex itinere defefib amp; dormienti. Deus
Ctnff^ ag»
17,
amp; Angelos ds clo defccndcntcs atq; alcendentes ei monftrat, cundemq; confolatio ?lfilsiæa confirmât. Sic Petrum in carcere, alto fomno opprefium, Angelus excitât amp; e-Ç 'Paulo item in mari periclitanti, Angelus Domini in fomnis apparet. Sed quid exemplisnbsp;quando ipfi à pueris millies experimur, nos à Deo feruari, quando vel nobisipfis peri-accerfimus, vel ab alijs imminentia ignaui ncgiigimus Confolctur ergo nos bonitatis di-*^onfidcratio,non 3Utcmfecurosrcddat;fcd cxcitetpotius,vtproculabic0ta noftrijpfiuî,nbsp;fiducia, in folo Deo fperemus, amp; huic obediamus, qui fuos nunquam deferet.
Hiin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nos de eo Magorum obedientia, qui vt prias ftellam ducem fecuti funt : ita
litt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mora obtempérant, amp; per aliam viam domum reuertuntur : firai-
'«t'li nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mandatum fecutus in Aegyptum abit, vtfuo loco Dominica fcili-
autecedit diem Epiphaniorum poft circumcifionis Domini feftum ifta copiofius AtquóadMagos, multafuerunr, quæ cosreuoCare potefant. Etenim habebat.nbsp;llQ .Einus liic exludæadifcefiusfugæfpecicmideoq;inhoncftuin amp; turpe videri potcratnbsp;U^'silluftres,quipaul5ante Hierofolymam fuo aduentu amp; nuncio in trepidationemnbsp;Hctnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quafi aliquo fcelcre defignato, aut alioqui fibi male conlcios, fcclara fiibdu-
Eurpèitcm videbatur, fidem Hcrodi datam fallcrc, amp; ex eo grauioris periculi metus ob-Vi^ ^nm non ignorarentKegum mores, quibus nihil indigiiius, nihil intolerabilius efle tisk E per eos fallantur, de quibus fc bene meritos efic putant, amp; in quos mandandinbsp;tt]j atqj poteftatem. Neqj potuit eos latere, quöd omnium ore iaélatur, amp; Infinitis eX.nbsp;confirmât um eft, Longas Kegibus efiemanus, amp; proinde vix polfe eos elabi, qui illosnbsp;Opod de Herodc inprimis poterat dici, quern Romanorum autoritas tuebatur,nbsp;tjjj imperium tunc per totum fere orbem extendebatur, Acccdebathis non louis fidçinbsp;Etenim Deusipfefatisiniquus illis videripotuit, qui ipfosquospernouifiderisap-etiocarat,amp; quieius vocationem ftcuti, laboresatqj pericula mtiltafubierant, 8cnbsp;^jPtusfccerantimmanes, non aliter quam fuga feruat, quæ ipfis periculum maius conflarcnbsp;tçj''f^Perignominiæ nctam parèrepoterat. Dicerent ergo.* Hæc ne débitanoftrolabor!mer-W '^*'^egratiam nobis refertnouusifte Rex ludxorum, tamo laborc atq; impenfisnbsp;nos ludificari æquum eft, qui natale folum, amp; charifsima quæqi ixliquimus,nbsp;lij '.mvocantemfequercmur? Cur fuga ignobiii nos feruare vult, qui mille alias nos ftr-Shii **^*Eonesinpromtuhabet? SifufpeflusillieftHerodes, fi idem noftro alloquioind!-,jj^^«ft,curnonfulmineclitus demifibimpiumtyfannumprofternit? Cur, vt hicfaluijsnbsp;nos fugitiui fieri cogimur? Hæc amp; aliahuius generis Magis in mentem fimul amp; uTnbsp;fc,??'^Ere poterant, fi carnis afteflum voluifient, in confilium admitterc, $ed intcllit
«
i cum Deo ;eni cfie, cuius iuükia funt iufticwSi verita?, itjius item beneficium
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦..... ' nbsp;' ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hoe
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦..... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hoç
-ocr page 132-116
DIEI EPIPHANIORVM
hoc efTc agnofcunf, quöd de imminenti periculo admonentur ; amp; quia hic ipfis commodji Ä facilem elabendi viammonfhat, eavtiintur,ncqjillius fidcm aut potentiam teiitare voiu nbsp;Eorumigiturexemplodocemur, quid nos faccredeceatjfiquando in Dei vocatione ainnbsp;lantibus noua pericula occurrunt, amp; ille nobis iniperatani ex iilis euadendi rationeiii iin**^ 'nbsp;Obediamus tune illi procul rcliélis arguinentis omnibus, quæ caro impatiens fuggenu
19.
jgt;tmAlejgt;r0- Admonemurprætcreain malèpromifsisfidemrefeindidebere, quando quod nos mißufidem re~ élutos polliciti fumus, cum Dei voluntate pugnare confiât. Promiferant Magi, fcadnbsp;fetnd» debertt Jem redire veJle, qu0adhunc animo fÿncero caufam hanc agere putarenr. At nohiitDens''*nbsp;ros bonos amp;.pios alienæcrudelitatis miniflros fieri, amp;ideó ne paäis fient , eosinfomnis a 'nbsp;monet. Huius ergómonitis obtempérant, vt qui naturæ legibus edodi erant, Deo ponbsp;quamhominibusedeobediendum. Obferuandum eratexemplum hoe ijs, qui Pontiiionbsp;in quorum verba femel iurarunt,amp;principibus, fimpliciter obêdiendum elfe contends nbsp;etiam in ijs, quæ falua pietate fieri non pofTunt. At quia tales Dei ius inuadunt, quando, q'®nbsp;illc vetuic mandant, Scproindepoteflatemtenebrarum exercent ( vt Chriflus de ludxof^nbsp;Pontificibus amp; Senioribus dicebat ) non digni funt, quibus obediatur. Et Dei Lex eft,nbsp;neprauis amp; impijshoflium Chrilli confilijs communicemus, prohibef Nec ell, quodp«nbsp;culi metum prætexamus. Potefl enim fuo dido obedientes Deus facile tueri. Herodcnicnbsp;tcaduerfusiflosimmaniiracxarfillc/exhillonapatct, quæ fupràdie innoceiitum pueron''nbsp;â nobis explicatata efl duabus homilijs. Sed elufit coruum hiantem Deus, amp; ineolunies'^*nbsp;ferunthi,quibusillcrctiafuaiam tetenderat. Adhuncmodum Dauid quoq; non fenidnbsp;uatus eft, vt nunc plurcs alios taceamus, Iflorum ergo exemplis confirinati, Deo ndeksnbsp;mus, amp; huius filium Iesvm Ghbistvm colamus atqj honoremus, qui eftnbsp;Rex illæ gloriæ : cui debetur benediólio, honor, gloria amp; po-teflas in æternum, Amen»
P R E C A TI O
DIEI THEOPHANlO'
R. V M TRIVM REGVIvb MATTH, II. CAP.
r AETERNAE PATER DOMINI NOSf^'
CHRISTI,quiia bapti/mo CHRIS TI, fiantis tnttr v»'^
àas lor dan (S, te mirando modo patefeàfli, qttando de Fdiotuo es, amp; SpiritusÇanlîus vißbilijpecie Columba ßeßeoflendit : Fu tigtnbsp;dato Spirit UfanHo tuo, vt tibi ver a fide obtemperemus : Amende mnbsp;tenofiraveramcogitationemdetuù henefieijs : Facito, vt actedetß^nbsp;te in noflra inuocatione, te vnum verum Deum dtfeernamus ab omnibus commentit^!^nbsp;minibus, dr mente noflra nos transferamus in illam ripam fluminis, in cat urn illoruFt 1'nbsp;rumffeii at or urn, dP auditor urn, quibus hac iduflrispatefaHio oflenfia eil : Apparcsinbsp;etiam Lux : ^.yiffare nos perfilium tuum in Spirttufaniîo, dr fleHe nos ad ver amnbsp;tiam. Ftflcut audit or es pios deduxifli ad afleilionem Çhrifli, qui ajfiumpt a hurnsti*nbsp;turafaHus eli Mediator nofl er : Tu autem at erna pater ex nuhe locut uses, (flnbsp;fandius inffecie Columba apparuit : It a facito, vt in hac vita mnitamur bentfdo nbsp;tui, qui noflram natur am flbi copulauit, vt nobifium aternum fudus fiacertt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
vt nobis etiam ccelum aperiatur , vt tuam vocem exaudiamus, vt fiuper nos t9us Spiritus. Accende in nobis initia vita at erna, donee in ccelo, in vifibill conßtd'^ nbsp;Diuinttatem intuebimur, non in anigmate, non in nube, non inffode Columba, fidtiQnbsp;j^e adfactem,fimiles tUo Filio.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.
Vt etiam de nato Chriflo illuflre teflimonium ediderunt Cbrifliani vhilofof Perfia^reliquiaexfi^olajànLliDanielis: Ita tu Fili Dei feruotl^^ etui) alitfl^^
9
Strfu^reliqttinexff^olapin^iDanielis: Ita tu FiliDei ferpetuoAli^^^^
P R E C A T I O. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JJ y
^tfiiii^uhuaheneßäapr^Jicet. 'Di^utnobüoriaturftellaillUtfaußatuxfideiyquA te^ ^«trit i» Bethlehem in jir^t/efi^ in ver hopatefaSloy in rmniflerio, ne aberremui à ver a via jnbsp;^^^yttrtmuittmmeMicia diuerticuU humanarum opinionumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cult num. Non ßnat
^'*'f»liicetn delertvelteneirû hypocritarum idolatrarum, velfur or thus Tyrannorum ^'^^^etumtmmanebellumgerunt'. Sedfacito,vtperfußnoua luceàte, foie iußicia, late^nbsp;tote peelere amp; te Ducem^ yuigubernaturui elipopulumfuum in ver it ate amp; itßieia^nbsp;^^taÿftofcamuiyVt tibi ettam offeramus ßneeram fidem inuocationem^ patientiam innbsp;^'''*^tgt;ttbitrihuamus honorem Regis, cultum debitum Deo, elf intueamur beneficium tuAnbsp;^^ti((lffiepffltiira^ Fortsetiamnofirolococonferuationem minifier^ iuuemus omnibtts.
ffttß, vt decedentes ex hac vita inter initia tu£ lue is transferamur in tuum regnum, vbiinnobtslucebitdiuinitas ßnetene-
bris in omni at er nit ate,
\^men.
Die CONVERSIONIS
fAVLI, SICVTI EA ACT. IX.
CAPITE DESCRIBITVR A Luca Euao^clifta.
Aftrs APOSTOLrs ifdafks ffit ex tribu Beniamin, ficut ipfiemet teßatur Fhiltp. 3. 2. Cor, it.nbsp;NatuseHinCiliciamp;'v'rbe^ Tarfo,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;educat us Hierofolymisd
Gamaliele,praceptore fuo. AFi. 22, ^i deliberantibus Phat rifais de reprimendo curfu Fuangelf (If è medw tollendes Apo-ßolis. AH. 3. confuluit, nihil aduerfta Apoßolos tentere aufnbsp;crudeliter effe moliendum. Profeßione Paulus ante conuerfio.-nem Pharifaus fuit, qui magno zelo Ecclefiam Chrifli perfecu»nbsp;Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttfseii. Gal. I. Philips, flfiomodo adiuuerit (ademprotomar-
Stephani ex hifi oria Stephani apparet Ail. 7. (^ S. cap.
^omodo vero Paulusfir ans minas, amp; cxdem aduerfus Chrißi cult ores, appropin-Piomafco^ voce Chrißiebiurgatus, (fi adpnitentiam vocatus fit, cum Ulivocationi ^^tt,mifericordiam^ confequutus, çfi ex Saulo Paulus, ex hofie perfecutore Chrißi,nbsp;^çfittlus^Doüor Fc cleßa gent tum fall us fit, docent nos, hodterni diei hßorio, Pauli^nbsp;(fi feripta eius, Alî- 22- 21. Gai. i. Fimoth. i.
J. Pauli conuerfio incidit in annum Chrißi 33. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;accipiens Euangelium per reuela*
^^^lefu chrifli tncepit pradicare Damafci Alt. 3.26. Gai. t, Inde altero anno fua corn. ,i ^rabiamprofcHus eli. Fertióvero anno, Damafeum reuer/us { Gai. i. ) cùmnbsp;l^*is ipfiflruerentur infidia, amp;prafe^us Aretx Regis eum comprehendere vellet, innbsp;murum demiffus esi. 2. Cortnth. 12. A£i. p.nbsp;nbsp;Quarto anno Paulus redtens Hie-
d Barnaba ad Petrum Apoßolum adduHus eli(fi manfit apud ilium }3. dies
J CùmautemHiero(olymisipfiinfidiaflruerentur, admonitustnecflafilA^.22.'y ^^^yfiatribus Cafaream de duel us, in Syriam, (fi Ciltcix vrbem Farfum ,patriam fuant^
All. Ç. Gal. J, Anno quinto ex Farfo Anttoehiam à Barnaba dull us tot urn annum ^^tneommoratur, amp; Agabus prxdicitfamem ficuturamfub Claudio AH. it. Rt tumprbnbsp;Chrifliani Antiochia n eminari eceperunt.
cAnno *
i
-ocr page 134-ÎJ8
P A VL I CONVERS!, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
ßxto exißimant altijui Ptiulum amp; Barnabam, èßiritftßtniio
ß Seleuàam, inde in Cuprum, Salaminem amp; Paphum 'vbi Sergim Paultu cenuerju^ ¦ A^. 13. Inde'venernntin Pergen PAmphilu^ Antiochum Pifidix 'vrbespulfinbsp;chiavenerunt honiunt vbimultotemporecommoratißunt. Aêl, 14. Ex Iconiodtdi'^^'nbsp;nertmt Lydram^ vbi lapidatw Paulm diumittu feruatur A^, }4- Exnbsp;Derben, vbi atm Euangeiinmprtsdicajßnt, renerßfunt Lyßram, amp; Iconiwn gt; 0nbsp;chiam, confirmantes dtßipulos, Peragrata Pißdia veniunt in PamphiUam, vht fti /nbsp;locnti ßunt fiermonem Domini. -Aoi. t4. JßA omnm abfioiait Paulm quinçiuenbsp;ßncio.
lt;yinno duodecimo Paulusperagräta Cypro, PamphUta, Pißdi», Lfconia à't-bem Attilium deficendit, amp; indefioluit AntiochUm SyrU. nbsp;nbsp;^0 cum venißef c»'* j
mite, amp; congregaßent ibidem Ecfléfi4m,retukrunt quACun^fecißit Deus ficurntvi Centibus aperuijßt oßium fidei, ibidemß^ multum temporis cum difiapulü ctt»^nbsp;ßnt. Ali. 14.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sd*
PoÜ annos 14.àfuaconuerßone,annoif.'aßendit Paulus Hierofolymam nabaamp;TitoadßnodumApoßolorum,indecumipfiorum Uteris dimifii reduruntnbsp;chiam, docentesfiermonem Domini, fi^uo cdm venißet Petrtsspuulo póii, Paulusnbsp;em r eß it it. Gal. 2, All. is. id eo tempore accidijfie afftr^ant Beda in aH. Apoflnbsp;amp; quidam alÿ.
^.yinno decimoßxto Paulus aïleHo Sylaperambulat Syriam ac Cilitiam, Eccleßas Ali,}^. HocannoTtberius Alexanderprafies ludaafiubfiituitur Cußdnbsp;fiub quo,teße lofiepko,fames, ab AgabopradiHa,per totum Orbemterrarutnfidti fnbsp;fiubleuauit Uber alitas regina Adiahenorum, Helena, importato HierefielymU ßumi^nbsp;à'fi!'^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; collât io Eccleßarum Syria, Aßa, dr aUarumnationurS'
^nno ]7. Pauius cumSyla Derben amp; Lyßramperuenit, eß- ibi peragrat Phrygiam eß Galatiameß Myfiiam, amp; tandem ventuntTroaden,nbsp;dontam vocantur, vhtprtmumtn vrbe Phtltpporum Paulus Euangeliur» docuit,nbsp;cumSyla,collegafiuo,virgu,eßinearceratus. All.ii. IndeeielHperagratanbsp;Apollonta,venerunt Theßalonicam.,ibi excitât a contra ipfiumfiedittont'yt^dnbsp;inde excitato à ludaU contra ipfium tumultu Athenas deduHus eli, vbi Ditnyp^nbsp;gita conuer/us eli, eß duas ad Thejfialonicenfies Epifiolas conßriptas eße à Patd^^nbsp;ptione apparet. All. ij. Posi hac Paulus dtgreßus Athenis venit Corintbum, ßfinbsp;Ho ClaudÿCafiaris, eius imperq {teße Orßio ') anno nono, {quieit 14. Conuerfiitxnbsp;omnes ludai Roma expulß eßent, inuenit Cortnthi Aquilam cum PrifictU^ vxore,nbsp;ex Italta vénérant. Sedttß^ ibi annum eß fiex menfies , docens fiermoaet»nbsp;AH. IS.
Hoc dimidio anno, qui per tinet ad yp. annum conuerß Pauli, Deinde rinthicommoratus Paulus, valedicensd^fratribus, abnauigauit in Syrians,nbsp;eum Prificilla eß Aquila, deuenitß^ Ephefium, vbipaucos dies manens x figt;buit Epheßnbsp;peruenißt Cafiiream in Palaßina, aßendit Hieröfiolymam, eßfialutata Eccleßanbsp;Antiochiam,amp; commoratus illic ßiquantum temporis, tranfiensy^ Galatiam er quot;nbsp;confirmauit omnes ^ßipulos, AH. ts. In quaprofeHione eß Laodtceam inufit, y Inbsp;ad Timoth, Epißolaab ipßoficriptaeH,vt teßatur eius Epißolafiabficriptiohisvernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßy,/
fia fuit ex Lajodicea, qua eit Metropolis Phrygia Pacatian a, eß m ßnib us Phryÿ^ Itßia, circa 30. mtUaria ab Iconio, Lyßra eß Der ba, vrbibus Lycaonia,ßta eli.
FaHum eli autem,cùm ApoUoseßet Gorintki, vt Paulus peragrat isfiuptrtilf^ ß' tibus,videUcetGalatia^Phrygia, veniretEphefium, ibißjprrbiennium {Annnbsp; -20. eßet.conuerfion^ua) in fichola Tyrannicuiufidam quotidiedißutaretytav
-ocr page 135-PAVLI CONVERSI HÎ^TORïA,
|w lihitahaftt in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auâirent firmonem Domini. A^.ip. Hot tempore ,amp; ex È-
fbefipriorem adCórinthios EpiHolam Paulttmfiripfijfe verißmibea efl^quàm ex Philippo.
vrhe, vt quidam arbitrantur. Sunt aliqui lt;qui eodem temport ex Ephefi Epifio-iim ad Titum fcriptam eße à Paulo putant^ßd eiusfubfirtptiodocet^ Earn ex Nicopoli Macedonia fcriptam eßi^ qua ßta eß in litt ore ASt taco, 'ubt ab QSiauio\, prabo nauatinbsp;Antonius cum Cleopatra viSlttseSi^ vndeetiam ea vrbs nomen habet.
ßedatum Epheßtumultum, Paului tä. annoßua conuerßonis venit in Troadem \'-'^orinth^z,yindein Macedoniamvißtatb ibi vrbtbtts amp; Ecclefiis, vbi antea docutinbsp;Acl.iQ.^20, ibiinPhilipporumvrbepoflerioremadCorinthßcripßtEptflolam,nbsp;^'jT^m^er Tttumfß Luc am quos pramißt ad coUigendas in Cor int ho amp; Achaia Elee-^quot;fpas, njox eosßectuiea , tres menjes in Gracia amp; pracipuè Corinthi, commoratur, *nbsp;20.nbsp;nbsp;nbsp;Eo tempore Cor int hißripßt Epißolam ad Ptomanos, mijßam per Phben, minio
t Cenchreenßs Eccleßa, amp; tum primüm Paulus ab Hieroßolyma vß^ ad lllqricum im., elfter at omnia per ßoetrinam Euangelß, vt ipß Rom. i » refert. Cum vero^ipß dnbsp;i,)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etiam inßdtaßruerentur, vt eas vit ar et, non reSta in Syriam cx Corinthe
¦)ßedterreßri itinere venit in Macedoniam,vbi in Phibppis fefium Paßcha egit. In-^^jdaens intra quin^diestraiecit in Troadem ad Ar iß archum amp; Timotheum ,quipramp;- ^^ßi'anty vbi commoratus eß dies ßptem, amp; Eutychum mortuum in vit am reuocauit.
Troade nauigauit Ajßon, Mitylenem, Chium, Samum, Trogilloum, amp; Milet um, '^^ß.^^^pheßoadfiprasbpterosconuocauit,qutbusmultisde rebus neeeßdrß commonefa-''^aledicit^nbsp;nbsp;nbsp;eispradicit,quod ipßurn amplius nonßnt vißuri, ASi. 20.
Milet 0fecit iter per Choum, Rhodum, P at ar am, nbsp;nbsp;tandem Tjrum ventens,
diebusßeptempermanens, deßendtt vtolemaidem, vbi vnum diem manßt. nbsp;nbsp;Poße»
^ßeam venit, vbi Agabus pradixit Paulum Hier oßolymisvin St um iri. nbsp;nbsp;Indevenit
^'ßolj/mam ad ßeßum Pentecoßes,vbiperßu/ßus à lacobo amp; Presbyter is, cum alijs vir is, Y^ficatitr, adâebniendos ludaos oßfenßos quod contra Legem Meiß docerent. Sednbsp;boc etiam delinimento nonplacati moueruntßeditionem contra Paulum, in qua Pau-*^biudioLyßa.tribunocapitur,(ßfitconiuratiod40.viris ad Paulum interßeiendurn,nbsp;^ttitar igitur Cafaream ad Eebcempraßdem, vbi die ya.poßquam Hierofilymam vene-
* ßrudita Apologiaße défendit coram Felice, qui cum vxore Drußlla tum temporis etiam
* nbsp;nbsp;nbsp;Patilum docentem fidem,qutt eit in Chrtßum. ibi in car cere Paulus manßt bien-*nbsp;^^^Aunofcilicet 23. (ß 24.fua conuerßonis. ASl.i4dap,
'-Mnno 23, Conuerßonisfua, qui fuit 2. annus Tberonis, cum ad Caßarem appellajfet, ^^^^, vt ciuis RomanuSfd Portio Feflo., Succejfore Felicis ,mijfus eß Paulas vinilus,nbsp;^tißarcho concaptiuo comitante, vt Platina in vita Petri amp; Pauli refert. Romanbsp;integrum biennium vixit in adibus àfeconduilis^vbibbere,ac ßne omni impedi-^^»ipradicauit Chrißum, amp;fiffieptt omnes.^ qui tngrediebantur adeum. A£i.2S. Hinenbsp;ffet Lucam Euangelifiam Pauli hißoriam, ah eius conuerfione vfy^ ad 2 7. annumfolum-ßf ß ß^ipfißße.nbsp;nbsp;nbsp;B le nm o verb Ulo, quopaubss in fuo conduciu manßt, ex vinculis fcri-
^ß^^pifiolas, qua extant .^nempe ad Calatas^ Ad Ephefiosper Tichicum, ad Philippenfes ^ßiaßhroditumtadColoßenfisperTichicum (ir Onefimum,Ad philemonemper Oneß-Circaßnemannizi.Pauluscoram Nerone Imper, cau-^^ideßertusdplerisß^amicis, Ham tum, cum paubis Epißolas modo nominatasnbsp;tum ipfo. Arißarchus concaptiutss, Timotheus, Marcus confobrinusnbsp;lt;cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P-papharas, Lucas ed;- Demos,ßd fe ab omnibus, cum Heronißfleretur, deßertipm
^ttbernante,ex ore Leonis liberatumeßße,vtper eumpradicatio inter fiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;compleretur,ipfentet teflatur 2.Timoth,4, Illa liberlUiofail a eß anno Chri-
Ho. paub conuerß 2^. Heronis verb 4. an no.
4ß^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tar cere autem bberatus Paulus, inuißt primumEccleßakGrocia, Macedonia,
ytia, (ir catteras, deinde docuit Euangelium in Italia, Gallia, Hißania, amp; al/ß Lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occiden-
-ocr page 136-*20 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HISTORIEE CONVERSIOÎÏtS PAVEL
occidentlt;ùRegioniitts vt ttflantur Eußhitu^EpiphaniuiyEtithalttts DiacofsiütHteTtii]^ SophrontM^Piitriarcha Hieroßolymitanut-ßHcejihoruitBeda.^pUtinanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;curfur»^
ßluit decemannorumßacio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.,
Cum ver à Nero Imper At or Anno Chr ißt nati 6 6quot;.qui eß pauiiconuerßßS-tem Neronü deiimtu unnui^ex mer a petuUntiu^ vt imAginem VAflotA Tro'u vfderepon incendißet Rom om, qult;£ tot os fex dies urßt^ (ß ud delendam infAmiam nominiifutnbsp;ret^ChrtfitAnos eiui incendij ejße Autores^ vniuerfAlem contra eosperßecutionem mcuit ? j ,nbsp;vfq.^ ad eius mortem, durauit, voulus cum ßcundo RontaM reaqfßt^ à Neronenbsp;{iatus eß die 2lt;). lunq., Anno chrtßi nati y o, vauli conuerß 37. ßlM ipÇo anno amp;nbsp;trum Apoßolum quo^ capite truncatum eßi RomttyAUtoresßtnt Eußebtus, Hieronqn^*^nbsp;vitaVauli^Ntcephoruslib.2.cap.34Euthalius Diaconus,vlattna,amp; multialij.
tempoß, eo tpßo tarnen animo, quo tnterfe^lißtnt vetrtts (ß Paulus, Neroßipßum Tertio aut em anno poß mortem Pauli, Decimo ver» poß mortem lacobi lußi, Hierofilr^nbsp;interfe^rix Chrtfli, prophet ar um eß Apoßoiorum,capta eß euerßt eß cum templo -,nbsp;pulo ludaico, eo partim maxima exparte trucidat9,partim ätßerß, vt hißorianbsp;iamilliuspolit ia eßpopulidefolatio eßvaßitasdurât {hocanno tsS poß incarnad^nbsp;Chrißt)millequingentoseßtredecimannos continues,
EthacquidemdepauloApoßolopaulofußusdicendaßuerunt,vtexqsprimo' ugnofiere bonitatem Det,qui vt Eilium ßuum vni^nitum nobis mißrü ßeruatorem ^,nbsp;îta Apoßolosfuos emißt,qui,eß viua voce eßßcriptis,Salutem eß vit am Aternam,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s^.
topartamjtoti mundo publicarent. Deinde non tarn indefejßtm pauli in ApoßoUtu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff
lttatem,quam hoc ebßeruabimtts, quad ugentihus Apoßoluspotißimtim datusfudß^dil Dominus adAnaniam loquens nominat Paulum Organumßbt EleEîum,vtportetnbsp;um coram gentibus, eß Paulus fiipfum vocat Apoßolum amp; DoSloremgentium,nbsp;fßa.Timoth, t. Inde neceßariö conßequitur : ^^ia Paulusgentibus Apoßolus datustßd ,,nbsp;pta etus ad nos imprimis pertinere,qui ex Gentibus ßumus oriundi,vt leßum Chrißx'^''^nbsp;poßoloßuo nobis loquentem attente audiamus, eßhutcvnico Saluatori (ß Rtdtpip^^^nbsp;flrOyperßdem inßtt,in eo viuamus eß feruemur. Amen.
Tlßnc 4d Conuerßonis pauli hißoriam accedamus, qua all.?.
his verbis deßribitur-.
H O M I L I A t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Saulus autcm àdhuc Ipirans minas amp; cædem aduerfus los Domini, veniens ad fummum Sacerdocem,perij£ ab eonbsp;Damalcum ad lynagogas, vtfiquos inuenirechuius feäae, feu vnbsp;Icumulieres, vinótos duccrec Hierofolymara» Çùm ^uteninbsp;faceret,accidievtappropinquarecDamafco; Et repente circufHnbsp;gurauit illumluxacoelojamp;collapfus in terram, audiuit vocc^nbsp;centemfibi : Saul, Saul, quid me perlequeris? Dixitautera:nbsp;es Domine? Dominusautem dixit: Ego fum Iefus,queniti^Pnbsp;fcqueris.Durum eft tibi contra ftimulum calcitare,
ir»? emorabilis illa iesv Vox est cap. Nemo venit ad Mc, nifî Pater meus traxcriteum. Necgt;nbsp;fimilis eft, qua alibi difeipulis dicit loan./j.cap. Non vos menbsp;fed Ego elegi vos. Docet .n. vtraq; falutem, amp; qua:cunq; adnbsp;unt,cxmera Dei gratia hominibuscontingcrc,necquicquainn^nbsp;operibusfiucmeritiseflêtribucndum. Sunt autem eius rei munbsp;emplajinter qu^fe cum primis infigne,quodLucas inAethyope cap./^delcnbiGCUinbsp;pusjvcræ falutis præco, ne cogitanti quidé nedum qua:renti,meroDei benencionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{
titur.Quia verôpræclaris aliquot virtutib.ilium ftoruiflèjex hiftoria ipniis prætcn gt; , fet,ne quisillarû meriEo illi faluté obtigiflêputaret^comodeiUiws conuerhoni,
-ocr page 137-PAVLI HO MILIA L
reluftantetn, îmo acerrimuifl n^'inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriftus lefùsad falutera non modo inuitat amp; trahitjfed^vt in parabola de
rcompellir.
füli hiftoriam banc omnem ira narrat Lucas, vt nihil hîc hominis merito, fed lusdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;beneficio,Sauli falutem tribu endam elïè,quiuis videat.Sed amp; ipfePau-
itini' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hune finem exemplum hoepotißimum referri debere, cutn le ideo
^ctib' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra Eccicfiam tyrannidis conatibus interceptum amp; vöcatum eflè
J vt in ipfo primo oftenderct lefus Chriftusomnemclemcntiam,ad exprimens elTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credituri fünt.z.Timo z. Et alias le Apoftoli nomine indignum
ç ipfius meritum fpeâcs, Dei autem gratia efle quicquid eft. z. Corinth, z æ^sruincurn multa huic hiftoriæinfîntfcitu Seconfideratu dignifsima, fingulas eiusnbsp;^^«sinÇ)iccreprodeft. Et in præfenti primo quidem Sauli deferiptionem proponitnbsp;^^Sdeinde conuerfionis ipfius hiftoriam orditun
Liligens autem eftin Saulo deferibendo Lucas,cô quôd ex illius defiriptione Dei *potentia,tuinbonitas,euidentiuscognolcitur. Priraùm enim ingenium eius amp;nbsp;^^turain exprimit,cùm ilium minas amp;cdem fpirauiflè dicit. A-uimo igitur in Ecclefi-
h
Stiulii VerficK-torn de^t-n-
- J,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;muini milia.» va.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«Jixiv UIVH. x xij im w ißiiu l m ».xvvivii fttB,
winfenfo amp; inflammato fuit,cuius fpecimen iam ante in Stephani îapidationc dederat
Hierofolyrais Ecclefiam omnem vaftaret,vt initio capitis S. ante monüit Lucas : tarnen, vbi fe njhil proficere,Ecclefiarn verô quotidie latins propagari vider jim-ïanena toto animo furorem concipir,vt iam nihil aliud quàm atroces minas, fangpina-riascædes amp; excidia fpirare amp; fomniare pofsit. Ea enim tyrannorum Sc hoftium Eccle-fiæ natüra eft, vt poftquam femel güftârunt piorum fanguiuera,m3gis furiant, adeoq;nbsp;'^elluaruminftar omnem humanitatis fenfumexuant,necponere pofsint femel conce-Pïatn animorum rabiem,nifi potenti Dei mand cicurentur. Exempla huius fæuitiæ paf-in hiftorijs occurrunt.Eô autem nobis fcruirç,debet illorura Confideratio,Vt quid denbsp;öoftri feculi tyrannis fperari debeat,intelligamus,quos fanâorum fangùini ita iam aflùenbsp;lt;evidcmusjvt hune maiori truculentia, quàm vllæ tygrides fitiant. Quos certè, nifinbsp;ûominuscicuraueritnullæhuraanæaut vires aut rationes manfuefaccre poterunt.
At quia animi furorem armis inftruâum elfe oportebatde his qüoq; fibi Sau-*
rf SMer-wsprofpexit. Summum enimSacerdotcmaccefsiffedicitUr,àqüoliterâsaccepitadDa- dtttbte, mafei Synagogas.quibus illi poteftas dabatur,quofuis vinciendi* quos Chriftiani nomi-nis cultores elfe inuenifièt.Vpdc colligimus religionis caulàm à Romanis praêfidibus illonbsp;temporefummisSacerdotibüscommiflâmfuifle* Quia enim illi gentilitia fijperftitionenbsp;«ccati erant,credibile eft, illos quotidianis de religione controuerfis ftatimfatigatosnbsp;fuiire,amp; vias omnes qusefiuiire,quibus amp; moleftijs eiufmodi fefe liberavent, amp; inuidiamnbsp;oàiumq; plebis in alios deriuarent. Fuitautem occafio hæc Sacerdotibus exoptatifsima,nbsp;Suoruen quæftus amp; honor Eüangelij prædicationein periculum vocabatur. Horum ergo authoritatc munitus Saulus,adhibitis etiam fatellitibus,lceleris miniftris,Damalcumnbsp;P'-tg-tjCamnimirum ob C3ufam,quôd illic Chriftiregnum iiurificèfurgereamp;florere
Admonet autem loCus hic acerrimos femper veræ religionis amp; doétrinæ Chrifti-anæ hoftesfore Antiftites,quorum ftudio amp; diligentia haneprouehi oportebat. Vtpri-fiûm enim ifti relinionem quæftum faciunt, Veritatis lucem, qua ipforum arguitur ne-t^uitia,ferre non poflunt. Taies verô iftos fuilfc ex Euangelica hiftoria notius eft, quàm rnultis demonftrari oporteat. Quid ergo de noftri feCuli præfulibüs fperemus, facilenbsp;''idebit,qui illorum auaritiam amp; ambitionem obferuaUerit.Interim principum amp; magi-ftratuiim prophana ignauia obferuanda venir, qui cum religionem non niagnis faciantnbsp;®msnomineinuidiam vcl odium fibi conflare nolunt. Ne verô pro impijs amp; alienis anbsp;tligione videantur, illius caufam Epifeopis amp; Cardinalibus committunt, eo prætextu nbsp;^lummara pietatisexiftimationemcaptantes,amp;èxcufationemquærenteSj fi quis illosnbsp;Veritatis perfecutoreseflèdicat. NeCenim ad fepertineredicunt eiufmodi controiwrfi-hnec magispièfefacerepofte fibi perfuadettt, quàm fi negotium hocomneEcclefiajinbsp;tiitn præfidibus commutant. In qua fententia à perfonatis Epifeopis mirifice confirm^nbsp;tur.Itaenim illi omnem de religione iudicandi poteftatem fibi vendicant, quorum aims^nbsp;^itioamp;auaritiapeftîim irct,nifî veritatis doétrina exfingueretur. Sed dabunt illi cumnbsp;UdæoruinPontificibus graues pcEnasDeo,qui dolum huncinultftm abire non patietur.*nbsp;L ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nec
-ocr page 138-}22
SmUfinit
R*»gt;, i».
H ï 5 T.ö R ï AË . C o N V E R S I o .ï3 I 5
Neecxcufâbitpræicxtushicprincipes,cùm ad ipfosEcclefiæ eüra amp; lelrgïonïsCÖ-gnftio quara raaximèpertineat. Ideo enitn legis Iiber Rcgi tradebatur.Deut.17.Et r£g» Ecclcfiæ nutritios efle debere, propheta docer.Ifa,^^. Nee exenipla defunt clariGima re-gum,qui veritatis amp;Ecclcfi.trum propagatronefuramam fibijpfislaudem acquifiuere*nbsp;Sed finem quoq; amp; fcopunij quern fîbi Paulus prop o fi tu in habuitjvideamus*. Fuitnbsp;j'squoltunq; Chriltianæfeâ:æinueniret, fine viros, Eue rnulieres, vinétos ducerttnbsp;Hicrofolymam. NuIIum ergo apud illum fexus diferimen erat, amp;qui eoufqjiinmanitî-tis prôcelTeratjbaud dubiè nec ætati quoq-, parcendura cfle putabat. lain enimilli propfnbsp;Etum erat, omnibus Cbriftianis deletisjipfius Cbrifti nomen in vniuerfum extinguerf.nbsp;Tam immanis verô inßituti cauß ab ipfo alibi indicaturj auitæ nimirura religionisnbsp;lusjqnam omni modo defendendam amp;feruandam efTeputabat. Pharifæum enimnbsp;confiât,amp; legis ftudio fe Chrifti nomen amp; Ecclefiam perfecutum eflejipfe non Feir.elnbsp;tetur. Aäo.2lt;/.Pbilip.7.Galat.,.cap. amp;c, Obftrueraus autem boe loco primuni, quaO'nbsp;tum impijs permittat Dcus.Nara contra difcipulos, amp; quidem Ch riftianas fminSSjlixcnbsp;tentata fuiflèjLucas docet.Sed ita fore Dominus pratdixerat,nimirum,vt culms Dei pu-tarerur,aliquem in fe credentium iugulare. Ioan. / . Et frequenter dc bis nos ApoÜoHnbsp;admonentjfie quis perfecutionum procellis amp; cruce oifendatur. Cur enim nielioremnbsp;nobis hodiefortem optaremus,quam ipfius Chrifti,Apoftolorum,amp;primitiua: Ecclefisnbsp;olim fuit i Deinde docet Sauli exeinplum, quam parum ad falutis caufam faciat præpo-fterus in religioncZclus, quem abfq; diuini verbi præfcriptojiumanis traditionibus ab-reptiinterdum homines concipiunt.Nam quo frequentius bocardet Saulus, eo longiusnbsp;à Chrifto, qui vnica falutis via eftjrecedit.C^o fortius pro legis iuftitia pugnat,eóalieDi'nbsp;ör eft à iuftitia Chrifti,quæfola coramDci iudicio défendit. Et quod Saulo accidic, hecnbsp;ipfum ille ludæis euenilîc teftatur, Hos enim Zclo Dei flagrare dicit, fed non fecund»nbsp;Icicntiam. Quarc illishoc mali contigit,quod dum fuam^iuftitiam ftatuereconantuGnbsp;Dei iuftitia exciderunt. Rom. 10. Poterat idem dc Monarchis dici, nifi niaxiniaillor»anbsp;pars ventris amp; otij ftudio magis,quam religionc,flagrarct. lllud tarnen verifsimc diciffnbsp;cb ardentiusEuangelium perfcqui tyrannos, quo conftantius maiorumrcligionem amp;nbsp;cultum retincre ftudent.^Tonfutatur vero hic noxius illorum error, qui Zelo pietatis e*nbsp;cxcufan pofle exiftimant,quæ contra pietatem veram amp; rcligionem mfiituuntur. Q»?*nbsp;verb verbi fui canones fruftra Deus dederit,amp; non hi potius obferuari debeant, quein*nbsp;admodum alibi data occafione monemus. Præterea Dei cum bonitas tum potentia hknbsp;obferuanda venir, qui ram immanem lupum rcpenrè,non modo cicurare, verumetianbsp;fidelifsimum gregis fui Paftorera cfficere potuit. Nemo igitur vel de Ecclefiajvel de ali-fuiushominis falute,reinere defperer, quando Deus Schominum animos fubito muta*nbsp;re,amp; Eccleliæ fuæ tutores facerepoteft,qui illam iam iam dißipaturi efl'c videbantur.
Tranfeamus autem ad conuerfionis Sauli hiftoriam,quam viuisquodammodofu-loribus Lucas depingit. Et à tempore quidem amp; loco exorfus. Cum (inquit)iter facflt;-f de illorum ibcceflu amp; euentu quam maxime fperare poterat. Jam enim Damafciim f'nbsp;ràm intuctur, Sc fortafsis,vt lupus confpeda præda, derapiendis Chrift* ouibus rerribPnbsp;les cogitationes animo fuo voluit. Obferuabis verb Dei confiliuni amp;morem,quiblt;^^^^nbsp;fuos non raro eb vsq; progredi finit, vt vix latum vnguem à confiliorum fuorutnnbsp;abefle videantur. Quæ caufa eft, vthorribilesinterdum rerrorcsfentiant Cbriflinbsp;res,in quorum excidiumilli confphauerunt.-quos Damafci quoq; obortosfuiffever*-fimile eft,cum Saulum hoftem aduenrareamp;ipfbrum ceruicibusimminereaudirent.Sednbsp;itafoletDeus, vt amp; potentiam fuamaduerfusimpiosgloriofiusexerat,amp;piosdoce2tnbsp;fton terreri necrimere,fiquando ab boftibus fe vndiq; circutnuentos videnr.ltaPh^^^*nbsp;nem eb vfq; progredi paffus eft,vt non iam de eftugij via,fed fepulchris cogitarc incipe-rent Israelitæ.Sed eundem fubirbdeleuit,cùm biantislupiinftar Israelem deglutircconnbsp;rctift-.PofTcnt multa eins generis recenferi,nifi tempons anguftia obftaret.Verum hic 0-mniiim vfusefle debet,ncDeopræfcriberevelimus,quem nulla return gerendarumoc-c^o latere aut fubterfugcrepoteft. Sedillud Prophetæ obferucums; Expeda DouiPnbsp;rnum,forte fit amp; roboremr cor tuum, amp;c.Pfal.27.
Mtlt;iutCen. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TJeinde modumiZonucrfionis Euangelifta cxponitjdicens: Repente circumfulg'
utrßonit, nbsp;nbsp;nbsp;rauit eum lux e coeló,amp; collapfus in terram audiuit vocem dicentem ßbi : Saul,Sauhamp;-'-
TerribiJis bæc efthunianisfcnfibusreruuifacies,fçdquæabundèdoccatabfq;ncêo'*®
yh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Sauli hifiorta^ accidit vt appropinouartt Damalco. Tune ergo Sauli conatibusoccurrit Chriltu ?
TemfutÇ^Lo. __________________------i-ï./-....... - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
125 i
PAVLÏ HOMILIA ï.
Jtæcà Domino perfetâa fuifle. Lucem enim fulguris inftar clitus immittît, quodillt t un facile fuit, quàmSolemeducereamp;reducere. Repente verô luccm hanc etnicarônbsp;Voluit, vt magis terreretur immanis ille lupus, qui Ecclefiam Chrifti incxplebili auidi-t«eiamquodammodo dcuorârat. Fulguri voxaccedit, quâefulminisloco eft) amp;ni-^il taletimentem fubito profternit. Docent hæc, quàm facile fit Dco hoftiuitt fuo*nbsp;fum conatus infringere. Quia enim exerciluum Donîinus cft, quæuis contra illosnbsp;^arepotefi, necaliquatam viIisGreaturaeft,quæ non ijs puniendis fufficiat, quos ,nbsp;^enspunireinftituit. Itaaliquisolimrepentèimmifsismundumtotum delete
In Sodoiuasfulphuramp;ignem clitus deplüit. Aegyptiorum feroces Spiritus Mô cenebris fregit, modomulcarum examinibus ,modô ranarum fdis ôbfultàtio-*iUs,modô pcdiculorum infeftis morfibus, emolliuit, Antiochum amp; Heroderanbsp;vermibus, ex ipforum carne cnacis,necauir.nbsp;nbsp;nbsp;Saulem tyrannum proprio ipfîus gla?
*^*0 iugulauit. Taceo infinita eius generis quia hic Sauli lapfus multorumexemplo*u^-*»».4»2 fum inftar elle poteft, Prodeft enim hune diligenter inlpicere. Qmd nunc impôu'atænbsp;Pontificefummoliterærepentecollapfoprofunt? Qmdiuuatilliusauthoritatecon-^vflàinChriftianosfæuiendipoteftas? Numfatellitum,qUos fcelerum miniftrosad-^xerat, minifterio velfuftineri velfubicuari poteft? Minime ? Quibus vero ar-*5 tantus modo gigas amp;fecundus Enceladus deuiâusiacct? Nullus adhuçauditusnbsp;^°nitruum fonitus, nullus collidentium nubium fragor, nullus ruentis fulminis ftridpr.nbsp;^^hclcftisluxoculispercepta, amp;intonansauribus Chrifti vox,corpus amp; animum itanbsp;Pffculic, vt fupinus viótori Chrifto manus dedat,quiilliusnomenpauloantècxtin-. ßüercconabatur. Hæc vero vt noftræ confolationt aducrlus impios Chrifti hoftesnbsp;^®ruiunt,itaadnoftramquoq;inftitutionemtransferri debent* Docent enim quamnbsp;*''Itlixfitillorumin{olcntia,qui cùm quotidie diuinæ potentiæ amp;maieftatisexemplanbsp;'^fnant, adhuc tarnen aduerlus Deum amp; verbum eius inlblelcere amp; ferocire audentjnbsp;Siod ego non poftremum noftræ corruptionis argumentum efle arbitrer : quando velnbsp;ûrtnæ,vel generis, velhonorum, autopum,fiducia elati, Deiobliuifi:imur,cui tamfa»^nbsp;^^ceftferocesanimos deijeere. Agnofeamus potius Dei potentiam, amp; humiliemurnbsp;ponte fubyiélrici illius manu, ne magno noftro malo,quantum illepoßit,expe-^âinur.
Porrô Saulum iacentem inuifamus,qui audita clitus voce,quærit Qjus es Dó? ne? O focordiam. Ab eo le proftratum audiuerat,quem perlcquebatur,amp; ^huc,quisnbsp;î®iJlefitjiojej.j.Qggj, tarnen vox hæc humiliati amp; manfucfaâi animi indicium.
vtinam in ijs hodie videreliceret, qui à Deo vel morbis proftratijvel paupertatc niliati, vel alijs plagis affliéli, nondum tarnen fe à Deo proftratos, nec ilium domi-fuum efle agnolcunt.
quia mitiorem iam fe præbet Saulus, ilium rcfponfo dignatur Dominus, di- chrifti htflu Ego fum lefus, quem tu perfequeris. Durum cft tibi contra ftimulum calci-^quot;'nbsp;rcfponfio bipartita eft. Prima enim parte quis fit docet, fimulq; fcelerisnbsp;^°'ceptiatrocitatcmarguit,quafîdicat:Tu quidemin homines te pcrfecutionem in-'uifle arbitraris, in eos quidem, qui vt apud omnes odio laborant, ita vindicem 8c*nbsp;^torem inter homines habent neminem. Atnecillivindicecarent, necillosfolosnbsp;Pmequeris. Ego enim ille Icfus fum,quem illi profitentur. Ego in clis regnans il-^¦nrnfortem fedulus obferuo. Ego me illis patronum 8c tutorem fore olim promifî.nbsp;0 ea mihi cum ill is intercedit coniundio,vt mihi fieri putem,quodcunq; minimo illo-fcccrisjamp;c, Hincvefogeneralis dodrinacolligidebet,Chriftofieri, quodcunq;
_oscultoribusfit. Eius enim vox apud Prophetam legitur; Qui vos tangit, tangit c. f P'ftam oculi mei. Zach.2. Etlfaiascap.O-dcDeicrgafuum populum beneuolen- nbsp;oquens, inter alia ait : In omni afflidione illorum, ipfe afflidus eft, Seruiat hocty-^'noruminftitutionijVtmemÛQerintlcChriftum hoftem habituros, quando Eciiefi-Pp P^vfcquuntur, qui illos aliquando reget 8c comminuet feeptro ferreo,Yt vafa figùlï,
¦2. Rurfumhincconfolationem petant fideles quod in Cruce Chnftum Ibcium h^ 'b quo cum fipariantur,cumeodcm olim regnaturifunr.î.Tim.2.
Cq Refpoafionis paite pnam illi ob oculosftatuit,dicensî Dufiim eft tibfzerA«'«** ftimulum calcitrare. Metaphora autem à bobus fiue «juis defumpta vtitur,
L iij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui lt;
fi-
1'24
MÎSTORIAE COnVERSIONÏÂ
qaî fî ftimulo recalcitrenr,non modo nihil proficiunr,(ê.d aculeû ipH fihi altius itiHgiirf» 8c maioris mali fihijpfis auchores funt.Tdem Saiilo,8c omnibus alijs, qui ipfiiis cxeinph'nbsp;Ecclefîam perfequuntur,euenturum Dominus minatur, nimirum vt illoruni conatiisnbsp;non iri'rti modo^fed ipfîs authoribus exitiales fuuiri fùnt. Eft cnim Chiifti Ecdcfiinbsp;lapis onerisj in quo fublcuando nemo fuarum virium periculum impunè facier, fifiitinbsp;apud ProphetamDeus polliccturZach.ja. Necexempladéfunt, quibus id probari potc-rat. Hue cnim Pharao pertinct, qui contra ftimulumcalcitrans maris rubri vndasfuonbsp;M.i lûorumq; interitu nobilitauir. Senfît idem indicium Sanherib,qui cùm Ifraèli Si ill'usnbsp;^Â*f. na9» Deo bellum indixinct vniusAngeli manu Siexercitum amifît, Sccaftns exutiis eil. D®
AntiochoScHerodepaulôantèdiximus. Qmbus adnumerari poterant Roniano-rumlmperatores, quotquot poftChrifti tempora Ecclefiam perfecuti funt, amp; (latitna-troccstantæimpictatispGenascxoluerunt. His ü ea coniungas,quæ noftro fèculo iudiciorum Dei exempla in Ecclefiæ hoftes éditafunt, infallibilem huius fententiï}nbsp;quam hic Chriftus pronuntiat, veritatem eflë fateberis.
Nobis vCrohic omnium vfus effe debet, ne, in perfecutionibus raundiamp; tyra®' norum potentia territi. animurn delpondeamus. Viuit enim adhuc Chriftus illc,nbsp;Ecclefiam fuam deferet, cui fê affuturum promifit vfq; in confuminationeuinbsp;lÿfî debçturbcoediiâio^ honor,glorU 8c potçftas in æternum. Amen,
H O MIL IA IL
Tum (Saulus) tremens amp; ftupensdixic: Domine,quid me vi« facerc? Et Dominus ad ilium : Surge, amp; ingredere in vrbcm, amp;nbsp;cetur tibi, quid te oporteat^facere. Viri autem, qui cura illo profî-cHccbantur ftabantattoniri, audientesquidem vocem, neminem vc-rô videntes. Surrexit autem Saulus à terra,amp; cum aperti eflent ip^'nbsp;us oculi, neminem videbat, led manu agentes eum, adduxeruntnbsp;malcum* Et fuittres dies non videns, amp; non edit neqj bibic.
VEMADMODVM SAVLVS, PRIVSQVAM A P Chriftum lefum conuerteretur, fingulari immanitate nomen Sc E®'nbsp;clefiam Chrifti perfecutus eft . ita ilium elegit Deus, vt in ipfo petci'^'nbsp;exemplum proponeret, quoadmoncreæur,nbsp;nihil nos habere,quo coram Deo nobis gloriari liceat, fed cùm iplt;ânnbsp;/nUnr ,4 «lutcm, tum quæcunq; nobis ad hanc confequendam adiumento elfenbsp;«oient, ad meram Dei granam 8c bonitarem referri debere.
Q^amuis enim «on omnes fîmili immanitate cum Paulo in Chnfti clefiam graflèntur , nec omnes aperta vi ad fubeundam làlutis viam Domintiînbsp;oogat t omnium tarnen ea conditio eft vt potenti Dei manu ip/os conucrûnbsp;amp; trahi oporteat. Nam fi hominem, quatenus naturali anima regitur, con-«nbsp;uderes, ilium minime intelligere videbis, quæ funt Spiritus Dei.nbsp;nbsp;nbsp;Corinth..ï»
Quare inteîlciftu corrupto voluntatem quoque prauam 8c corruptam elfe nectf lè eft, quæ impura 8c iniqua carnis defideria generatî vt verc 25F5 olim, h»-maqj cordis figmenta ab ineunte ætate praua efl'e dixerit. Gencf , 7. Acnbsp;quia peccati malo vires omnes ita debilitatæ funt, vt ex nobis ipfis ne ad cogitan-cum quidem idonci fimus, fatis confiât, neminem mortalium de falute fua fcriiinbsp;^^gitarc vel polTe vel veile, nifi diuinitus illuminetur, trahatur 8c emolliatur licccnbsp;aonn^ormn . corruptie apertior fitj 8c magis conlpicua, Q^'a tamen in Saul»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conytf
-ocr page 141-PAVLÏ HO MI LIA H.
^nuerfionemultaalu concurrunt, quænoftræ infticutioni feruïunt, diligentißjmc * 'JJ ems dcfcriptione Lucas verfatur. Et in præfenci quidem , poftquàni primutnnbsp;'«usaâutn cxpofuic, efFeduni tam duri congrelTus, 8? alia quædamhuiccohæren-jcommcinorat.
, , Paucis verô infignem diuinæ caftigationîs çfFeclum in Paulo compraehcndit, *^niin(inquit')tremensamp;ftupensdixit : Domine, quid me vis façere? Et Do-*^*ûus ad ilium : Surge amp; i ngrcdcre in vrbem', Scc.
, Nobis autem cùm Pauli turn Dei perfbnæ hoc loco diligentius confidcran» æiunt. Et in Paulo quidcmliaud vulgare animi humiliati amp;ad obfequium omnenbsp;Pl°pcnfi,fpecimen eft videre. lain enimDomini titulo dignatur, quempaulôan»nbsp;EtSporiredeillius voluntateinterrogat, eos famu-°*'®itatus,qui noodùm prolatis'herotum iufsisjllafîdeli amp;fedvÛô obiequio præuer-^'rtftiident, .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
, Hincautem duo, ad noftram inftitutionem percinentîa elici poterunt. Pri- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
î^,ofHcij fui admonentur 5 quicunq; Dei caftigantis manum fentiunt, . Agnofcant icaDeo puniri, parentis inftar ideo pcrcutit,vt fànet: amp; fuos corrigit,nc cura mun-'^pnitcrenefciojcondemnentur.z, Corinth. Qt^æcaufaeft, quôdProphetanbsp;'tmnillmnpronunciat,quemDominuseaftigauerit. Plaira./)/. Rurlus hune Do-fuutn agnolcant, amp; de eius voluntate leriô inquirant, vt norint quibus ftudijsnbsp;'lt;:?lacari pofsit. Eft hoccleélis Dei proprium, quibus nihil durius amp; intolerabili-''¦''iderur, qnàm fi Deum fibi iratum efl'efenferint. At longe alia impiorum amp; repro-ûfUin mens eft, qui licet interdum Deo çedere, amp;oblêquium praeftare, eoguntur, .
^niunt tarnen, amp; fe illud inuitos facere multis argumencis tçftantur. Quare mox àd ingenium, amp; vix intermilfaîmpietatis ftudia,rçdçunt. Exempla huius rei in
-raone amp; Saule rege lcriptura proponit. nbsp;nbsp;nbsp;Qmbus connumerari debent Sacerdo-;£W.gt;.8.j«
''quot;nferui, ad Chriftum capiendum emifii,qui licet amp; ipfi illius verbo proftrati eftent, J^oxtamenexurgunt,amp;eiimpiasraanusinijciunt,quemdominumfuumagnolcerede-nbsp;fwnt. loan.jj», Paulum ergo imitemur, quoties vcl morbis fternimur, vel paupertatenbsp;®Ppriniimur,vcI hoftibus prædæ fumus,velquibulcunq; serumnis vexamur, amp; ex animonbsp;icamus: Domine, quid nos vis facçre? La çqim ad falutem cedent, quæcum primisnbsp;ûxiavidebantur,
, Secundo docet Exemplum hoc, quam neceffaria interdum fit / ctiam in
amp; fidei caufa , feuerior paulo caftigatio. Multos enim eo ingenio præ- ^**^*^^,^*^^^**
^*^5 elfe videmus , vt nifi vi cogantur , Dei verbo colla non fubmittant.
Pfopter Chriftus quofdam ad coeleftes nuptias cogi amp; compelli vult, Luc, )/. haiet.
4oruin numero Paulum fuifle notius eft, quàm vt multis demonftrariopor-
Nonleuis ergo illorum error eft , qui in fidei amp; religionis caufa nemini îdhibendam elfe clamant, cùm fokis Deus in hominum animos ius amp; îm-P^dutii habeat. Nam vt fatemur, folius Dei elfe animos illuminate, trahere,,nbsp;föeni largiri : Itaà Deo præceptum elfe nouimus, vt falfi doftores turn argu-^fntis amp; feripturis conuiacantur , tum magiftratus gladio coherceantur, fi incujsnbsp;biles elfe pergant. Vide Deut. j/. eadem ratione fuperftitiones , falfos cultus , amp;nbsp;.phemias excindere iubentur. Abfurdum quippeforet, eos cohcrcere , quinbsp;J^inisautcorporibusinfidiantur, illis veto impunèquidüispermittcre, quiamp; Deinbsp;° °daiQ improbè oppugnant, amp; animabus damnationis laqueos ftruunt. Et exempla nbsp;extant corum, qui feuerioricaftigationecohibiti poftquàm blafphemare defic-^'binveritatiscognitionemperduéliïùnt. Sed vt in omnibusalijscaufis,itaiiîcnbsp;^®è,prudentiaamp;:moderatione opus elfe admonemus, .
P, Sed Chriftum audiamus,qui mox amicum le amp; benignum eî exhibet, quem
**¦«paratum vidit. Vt enim pater apud Prophetas clamat : Reuertimini ad me,amp; ego ^Mtrßuitr,
^ftar ad vos ; Ita ilium in Euangelio omnes laborantes ad fe iniiitarc,amp;palàm teftari *
L üij legimus ,
-ocr page 142-J2(J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HISTORIAE CONVERSIONIS
legttnuSjquodneminem adfevenientem reijcere velit. Matth, /z. loan. «P'^* lubet autcm ilium in vrbcm pergerc, vt illic ex Anania dilcat, quid faciendum fit.
Duplex véró huius præcepti cauG adduci poteft. Namamp; Pauli modcftisB' hoe modo tentât, Dominus, dum ad eos ilium relegat, quos paulo ante violentius iß*nbsp;uadere ftatuerat . Si fiinul fuam verbi minifterioauthoritatemdignitatemqueaflm^nbsp;Quia enim hoc frequenter ab hominibus contemni nouit, non raro docet, eius vlunbsp;ad(alutem confequendam necelTarium efle. Teftaturid Aethyopis hiftoria,nbsp;cum occulta Spiritus virtute illuminarc potuiflet, Philippi miniftcrio infiitui voluit*nbsp;nunc licet Saulo çolloqui dignetur, cundem tarnen ad Ananiam relegat, ex quonbsp;amp; falutis myfteria difcat, eiufdemq; minifterio baptizatus in Ecclcfiat confortiuiußuo-ptetur. Cuifimileeft,quod de Cornelio Ccnturionecap./^. legitur, quemnbsp;gelo miflb vt Petrum accerfat, amp; ab illo edoceatur , adraoner. Docent hïte nenbsp;bi minifterium inutile amp; fuperuacaneura putemus nee ccelcftes aut angelicas rcuew'^nbsp;ones expedcmus, quæ nos cceleftium cognitionc inftruant.nbsp;nbsp;nbsp;Quia ènim fcriptun*
verbi prxdicationc nos doccri vult Dominus, quisquis ilia contemplèrit »leipfum ipfîus plané indignum elfe teftatur, nee ad fidei cognitionem vnquam perucnict.nbsp;enim ordinis diuini contemptorem noua methodo dignaretur Deus ? Firmumctgnbsp;illud Paulinum manet : Q^omodo credent, fi non audicrint? Quomodo autcmnbsp;dient absq; pratdicantc ? Rom. jfi. Item illud Chrifti . Mofen habent amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
tas,quos qui non audierint, nee illos audient, qui, à mortuisreuerfi, falutis ration^^, cxpoluerint, Luc. ilt;S. Admonemur præterea ncmincm,vcl vilifsimum Chriftinbsp;miniftrum contemni debere,modo legitime ordinatus fit, quando prxclarum illudnbsp;Or^num Paulus, ad Ananiam, cuius nulla hucufq; mentio fada eft, relcgarur.nbsp;enim exhominum dignitate diuini verbiauthoritasdependet,fed ca nobis inuiolaf^nbsp;integraconfifteredebet,quifquis tandemillefit,quem nobis DodorciHj amp;nbsp;luntatis præconcm, Dominus deftinauit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Zb Ctf/Uiliet»
Âltill
Porrôinterfèrit his, de Pauli comitibusnarratîunculam Lucas, quos attou' ftctiflc, amp; vocem quidcm audiuiflè, neminem vcro vidiflc dicit. At n Paulum Hnbsp;eadem coram Agrippa narrantcm audiamus, ipfos ctiam initio coUapfos fuiflo oonnbsp;bit, amp; licet priores furrexerint, adhuc tarnen mente captis fimiles, terrore amp; mtt«nbsp;mninoabforptifucre. Vidctur autcm nonnihil à Pauli narratione Lucas varianbsp;cùm ille cos nee vocem audiuifle, nee quenquam vidifle dicat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed nulla in li'^
tradicentiaeft. Nam vocem audiuifl'ehïcdicuntur,quiafonum audiucrc, dem vero audiuifle negantur, quia quid diceretur, non intcllcxerunt, nee illosnbsp;telligere voluit Dominus, quæ non ad ipfos pertinebant.nbsp;nbsp;nbsp;Vel quod de voce did
hoc loco, ad folius Pauli vocem referri debet, quam quidem audiucrunt ciusComi cùm Chrifti cum ipfo colloqucntis vocem non audirent, vt quæ nihil ad eos pernnnbsp;Et hoe innucre videntur Pauli verba,quæ cap.22, fie habentur : Qui mccum crantgt;nbsp;cemquidem vidcruntamp;expauefadifunt: vocem autemnon audicrunteius, qui mnbsp;MOT ÿx*OT loquebatur. Eft autem hoc loco cum primis obfcruandum, quid omnes cos mnbsp;neat,quiapertisChrifti hoftibus coniunguntur, amp; illorum confilijs lôle iæim****^ .nbsp;Cum ijsdcm enim pnas dant, fiuc illi ferui, fiue fubditi fiue filij, fucrint.
«nim humana iura omnia ci obedientiæ, qua nos fibi obftridos vult elle Deus . amp; ma rataq;perpetuômanetilliusdi(âi authoritas: Oportet Deo plus obedire quamnbsp;minibus. Q^otquot ergo in hominum gratiam eius officij obliuftcuntur, quonbsp;dcuinéHfiint,merentur,vtcumijsperçant,quos Deo chariorcs habuerunt.nbsp;cent hæc fugienda cflè malorum confortia : amp; fi id non datur, faltem cauendum eihnbsp; illorum conatus improbos vcl noftro conlènfii approbemus, vcl authoritate tucamnbsp;Notus eft in Ethnicorum feriptis de Ciconia inter grues capta, Apolog'*^ jnbsp;quitquamdefiiainnocentiadiflcrentem,iugulauitagricola,eoquodcumgruibuSj^nnbsp;ipfiuslcgctemdcpaftæfuerant, capta eflet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Sed amp; Paulus alibi, non modo cos, qui mala faciunt, verunn etiam hos, qui 1 /^nfentiunt, pna dignos efle pronunciat. Rom. z. Qjw: fi hodieconfîdercmus ?nnbsp;^rifcculi raultiplices Cjilamitates minus mirabimur, quando contempt! amp;
* quot;
PAVLI HOMILIA IJ. ET III. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J27
'iïnMlij rlt;atu omncs ferê homines tencntur,dum alij quidem illud immani crudelitate Pwequuntur, alij perfecutorum amicitias amp;fdera folicitè curant, alij vero otiofinbsp;Pwjtores eos perirc amp; opprimi finunt, quos fiio patrocinio tueri debebant.
Cæterum ad Paulum redeamus,cuius fortemmodo delcribic Lucas. Ec pnlt;-^OQuidemiliumfurrexiflèdicitjcùmnimirum fiirgendi copiam illi fêciflèt Chriftus ^oininus. AdLtàutem,quôdcùmapcruilïctoculos,nihiltamen viderit, clcliisnbsp;^'loirmp lucis fulgore excæcatus.nbsp;nbsp;nbsp;Quare comitum fine famulorufa dudu Darna-
quot;ni peruenic, vbi toto triduo neu; momediflê ne^ bibifle dicitur. Sunt autem hæç baud vulgaris contternationis indicia, quæ illius tum corpus tum mentem per-Q^æ ab alijs hoc loco de Pauli raptu in Paradifum referuntur, vt incerta rclinnbsp;ne quid audacius'aflerere videamur.
O Intérimobfcru3uiflefufnciar,vt{ùorumhoftiumconatus elüdere folcat Deus,
J] **orunicapitaretorqueat,quæilliaducrlusfidelesfuos machinantur. Vifus eft««-*/»»/»-««-fupM multos æqualcs fuos profecit,
^^^adtnodum jpfeaiibi teftatur. Gai. Z. Atnunc ram corpore quàm mente cæcus ^jdonec diuinitus illuminatur. Idem comitum amp;fêruorum caterua fhpatus adue-j 4'^üsincumfinemelegerat, vt Chnftianos vinélos Hicrofblymam adducerent»nbsp;illis ipfc plus quàm vinéfus 8i captiuus ducitur* Similiter multis ilium famisnbsp;^,'opiæ authorem fuiflè credibile cft. At nunc ipfc toto triduo famem fuftinet,ade-omnium incertus eft.nbsp;nbsp;nbsp;Sunteius generis exemplapafsim infcripturis. Ita
tnum amp; Balakum delufos videmus, dum benediélionibus liraclem, accumulant j I,
(.j ^quot;^älediäionibusobrucrcinftitucrant. Ita Aegyptij proprijs opibus onuftos^-ö^'» quos perpetuo feruitutis iugo opprimere vole,bant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sic Saul Dauidi glos ^^******
i^^'^aiorismatcriamindiesfubminiftrat,dumiliumoppreflumcupit. nbsp;nbsp;Eodem Ha-
/ ScMardochæi hiftoria debet referri cum infinitis alijs, quæ Dauidis diétum con-Lgt; quo illc Deum hoftium fuorum conlilia ex alto deriderc teftatur. Pfalmo. a» SaluatorisnoftrilESy- CHRlSTI,potentiam agnolcere» nee vilisnbsp;ipfius minis amp; conatibus terreaqiur.nbsp;nbsp;nbsp;UÜ vero fubijciamur fideli obedientia,
'®lis olim promiflæ gloriæ cum illo hæredcs fîmus , Cui debetur benedidio, ho-gloriaamp;poteftasinæternura. Amen.
HO MI LI A III.
, Eracautemquidam Di(cipuIusDamafci,nomine Ananias, amp; ad ilium in vifione Dominus : Anania. Ille autem ait : Eccenbsp;Domine, Dominusautemad eum: Surge amp;c vade in viam ,nbsp;J» *vocsturRcôta,amp; quærein domo ludæ Saulum, nomine Tar-Ecceenimorat. Ecviditinvifioncvir«m,Ananiamno-, incroëuntem Scimponentem fibimanum vt vifum reciperet.nbsp;/^pondicautem Ananias; Domine, audiuiexmultis de viro hocnbsp;Wnta mala fecerit Sanclis tuis Hierofolymis : amp; hic habetnbsp;j^^-^ftatemà fummisSacerdotibus vincicndi,omnes, qui inuocancnbsp;tuum, Dixit autem illi Dominus : Vade, quia organum elc- ,nbsp;A^tnihi cftifte,vtporter nomen meum coramgentibus, amp; regib.nbsp;^^ijslfraël. Ego enim oftendam ei, quanta oporteatipfumpro nbsp;^iiinemcopati.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
X
VAMVIS OMNIUM APOSTOLORrA^ CONf^ER^ fioncs amp; vocationes diligenter à nobis confiderari debeant, fingula-rem tamen diligentiam Pauli conuerfio merctur : partim quidemnbsp;quod illuftre amp; præclarum diuinæ bonitatis erga peccatores exem-j^um habet ; parûra vero, quôd Paulus hic plus omnibus alijs Apo-llolisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
-ocr page 144-}28
HI ST o Ri AE CONVERS.
ftolis laborauit, nee alius eft, cuius fcripta, cum à vereribus tunl à rccentioribus fiæ Doótoribus, in fidei amp; falutis caufa explicanda frequentius adducantur.nbsp;ergo eft, vt feiamus, quis ille fucrit, quoraodo eundem vocarit conuerteritnbsp;maior apud nos efle pofsic doélrinæ ipfius authbritas. Quæ caufa eft, quod illiu*nbsp;ftoriam tam diligenter Lucas dcfci ibit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et buculq; quidem expofuit, vt illius
am 5 amp;horribiies conatus, in medio curfu Domjnus interruperit iuq; tanta viol^*^ vt fe iam docilera morigerum ofFerret Domino, qui Paulo ante holHs acerfiiiiusnbsp;rat. His cortiraodè ipfius ordinationcm ad Àpoftolicummunus fubijeit, qu^ P; ¦nbsp;claramadionemcontinetinte.rDominum lefumChriftumamp; A'naûiam, cuiusnbsp;nifterio Paulus órdinari debuiunbsp;nbsp;nbsp;Huius fingulas partes, quaniutn Dominus dcd^
explicabimus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
^n4niMlt;ie(4. Piimùm, à Domiftovocatuf Ananias ,vt illius minifterio Paulus ordinetuf'z ^^Eoc quidem in praefenti pauca Lucasdicit, pluribus autem de illo ipfe Paulus
* ret J quando ilium pictatisnominfe-eommendat ,amp;apud omnesludlt;eosprobitatisw^ , nocentiæ teftimonium meruiflcdicit, ' ht.2z. Huncpervifionemfuæ voluu^^nbsp;certum facit Dominus, amp; fimul Paulumafiiduis præcibus vacantemalia vifioneâ*^'^nbsp;cipiendum dignèAnaniam præparat. *¦
Hic vero oWeruandus eft nobis Chriftus Dominus, quivrrunq; vifione lucuk'quot; ta inftruere voluit. Exco enimardens Chrifti pro hiimani generis falutc (ludiu^nbsp;agnoïcitur, quo cùm otnncs profequi foleat, imprimis tarnen illud in quïrendis Si fi 'nbsp;uandisperditis ouibusadhibereconfueuit, quemadmodum ipfè alibi fatetur Luc- V-Quod vtconlblatiortem nobis âdfert,ita nôftr±etiam inftitutioni lèruit, vt niniirU^nbsp;faluandispotius, quàmperdendis, peccatoribus ftudeahms , nec illos imitemurj Q***nbsp;dum feruenti diuinæ gloriæ Zelo gloriantur, omnes eos temerè abijciüntamp;dainnJUbnbsp;quos femel à via veritatis cxorbitauiflê vident. Deinde admonemurfimul, quàm^nbsp;ferat, vtin externo verbi minifterio omnia rite amp; legitime adminiftrentur.nbsp;nbsp;nbsp;Nific^io*
illicamp;miniftiilt;lignèvocentur,fuæq;vocatiôniscertifint, amp; rite præpaicntur ad 1®'' excipiendum auditores, frudus dignus fcqui'rion poterit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qi^modo enim
dicabunt,nifimifsifuerint ? Rom./tf. Velquibusrationibus aduerfus impi^*^ minas Scimprobos conatus erigentur, qui malis artibus docendi officjum vfurpac^nbsp;Rurfus, nifipræparati amp; rite inftrudi ad verbum domini auditores accelfcrint/aluta-rcilludfemen,velinviam,velinlocapetricofa,velin fpinas excipient, amp; muka onbsp;ftabunt, quo minusfrudus dignosfacerepofsint, Qiurehoneftos animos Chr*'nbsp;ftusrequirit, qui femel exceptunl fernen tenaciterferuent, amp;aduerfus omnes fataoï,nbsp;fimulamp;mundi propriæq-,carnis,fuggeftionesarmati,frudiis dignos ferant patiëntienbsp;Luc. . Ad illud verô diligent! præparatione opus elfe, quiuis intelliget, quinbsp;næ naturæ corruptionem redè pcrfpedam habueçit. Hæc fi hodie expendainus,nbsp;facile patebit, eu rpafsimferèabsq;fruduprædicetur. Nam amp; maxima miniftroruinbsp;pars, non cxpeôtaialégitimavoeationedomini,malisartibusEcclefiæ minifteriunivf''nbsp;tris gratia amp;ftudio,inuadunt,amp; qui verbi auditores non omninoimpij videri voluo'/nbsp;ita ad illud accedunt, vt illos hoc potius ex confiietudinc vulgari quàm ferio cmend^quot;'nbsp;onis ftudio, facerc videas, ijs omninô fimiles qui apud Prophetam dicebat :nbsp;quarfo, amp; audite, quod nam verbum egrelfum fit à Domino, amp;c. Vide locuinbsp;zech. . cap.
Præterea Paulus quoq; confiderandus venit, quem Dominus Ananiarloquen^ oraüiflè teftatur. Id veto de afiiduis precibus, quibus toto illo triduo vacauit, intendnbsp;gendum eftè, excircumftantijsfacilèliquet,cùmmultafuerint, quæ Pauluiri ad p'^^quot;nbsp;candum excitare potuerunt. Senferat enim horribilem Dei manum, qua proHratu*nbsp;fuerat. Audiüeratfe clitus accùfari, tanquam publicum fiüj Dci hoftera. 0°'nbsp;lÆuabantur ergo illius animo improbi conatus, amp;immanis feuitia amp;impietas, quibusnbsp;in Chrifti nomen amp;Ecclefiara peccauerat : piorum item exilia, vincula, carcercs, tof'nbsp;nicnta,vnàcummuliérumamp;paruuiofum eiulatu amp; clamoribus, quorum omniu®nbsp;ip/c authorfuerat. Exagitabatcohfternatum adhuc mensfibi malèconfeia. Dem-deetiampromiftærcuelationisamp; inftitutionisexpedatio , haud vulgarem fedulo pi®'nbsp;candi Zclum in ipfoexcitarepotuit. Attamcn tam lèdiilo taraq; aidenter orante'
-ocr page 145-i2^
PAVtl HOMÏLÏA Ïlt ^quot;^otriduó fruftratur ( vtita dicam) dominas. Commendant hæc nobis îndeânensnbsp;®?ndiftudiutn, cùm non paudores ncc leuiorcscaulæfint, quæ nos quoq; ad illud ex-j''^*'«poflunt. NamfiinnofmetipfosdefcendamuSjpeccatahaud vulgaria dcpræ-j'pdemus, quitus Dci irani meruimus. Sentimus frequenter Dei irati tnanum. Ex-frequenter fcelerum confeientia. Diuinainftitutioueomnesindigeraus. In#nbsp;vrgent pafsim omnis generis aduerfâ* Quorum meditatio, nifi precandi ar-I in nobis excitare poteft, ferrei amp; glacic frigidiores merito dicemur. Pau-
¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;has ob caufas nos indefinenter orare iubet, TbefE . cap. Ita verô precibusnbsp;MumefTememinerimus, nCjdiffidentiæaut imparientiæ malo fuperati, deotc-
¦ ^I^præfcribamus. Difïertcnimilleinterdumpromiflam nobis opem, non quodnbsp;P ^*perantcsfruftrari velic fed vtfidem noftram exerccat : cuius rei cxcmpla tum in
*^0 boe loco jtumin Abrahamo, Cananeea muliere, amp;multis alijs palsim propo-Hic ergo fidei neruos intendamus 5c viduæ illius exemplum tmitcmur,cu-Cliriftus teftatur. Luc. /. .7'iiniferosamp;infelicesnos,qui,vtadprecesvixextrema ncccfsitatc accedimuSj itanbsp;wtmlangucmus Si dcficimusillicó, vtprimùm non noftris votisper omnia domi-^'^^Jnnuericjuoftræ nimirum conditionis parum memores, quicumferuifimuSj do-'U® expedarcjoon autem illi imperiofè præ{cribere,debebamus.
Sed Ananiam videamus, qui periculi metu fuperatus, aduerfus euidens amp; di-domini mandatum tcrgiuerfacur. Aitenim; Domine, audiui ex multis-^*^'^'*'': ^'''bohoc j quanta mala feccrit fandis tuis Hierofolymis, amp; hïc habet poteftatcinnbsp;'''®isfacerdonbus vinciendi oranes, qui inuocantnomen tuum. Aliorum tclH-n*'** ptoducit, nc fruftra fibi metuere videatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At ridiculum cft hominum potius
'®oni)s, quàm Dei verbo, niti. Ridiculum item ex aliorum ore Sauli res gdîas co-domino recenfere, quafi hæ ilium hucusq; latuiffent. nbsp;nbsp;nbsp;Sed eô nos dec!Licit peßi-
CQrifultor metus, fi ilium femel in Dei mandatis difeutiendis adhi-j.^«ninus. Confiât tarnen ,exemplo hoc, ilium non raro in fandosetiam amp; fidos ^cultores cadere.nbsp;nbsp;nbsp;Eodem Abrahamum fuperatum legiinus vt Saram fibi coniu-
§®® eirenegarct.Gen.ra.amp;2#» Eodem perculfusMofes, ægerrime addud poteft, f ®erandipopulilfraeliticimunusaggrcdiatur. Exod. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Senfit hunc Elias -ï»*«?»
'opheta,quandopoftdeuidosamp; iugulatos Baalis Sacerdotes, muliebribus reginæ ^^Wis minis animo fradus incertam fugam capefiit. i. Reg.;;»,nbsp;nbsp;nbsp;Mctu quoq; dece-
P^uslonas, inter marines fludus amp; barbares nautas maiorcm fibi fccuritatcm fpondet, ^'Ja® in Domini vocationcamp;præfîdio.nbsp;nbsp;nbsp;Poflènt hic aliorum quoqjProphctarura amp;
poftolorum excmpla addud.
Sed eft hæc Humana infirmitas,propter quam nemo temcre damnari deber,quan-° non obfeura illius indicia in Chrifto quoq;, cum mortis hora inftaret, eluxifle vide* . ^^'^tftudum verb, nehacitanos abforberi patiamur, vt iniundam nobis ànbsp;o®inoprouinciam omnino deferamus. Qma potius in prouidentiam refpicien#nbsp;°gt;nostotos ipftus voluntati committamus,ficuti Apoftolos Chriftus admonct.Matrhinbsp;Quo ctiam generales diuini auxilij promißiones referri debent, quæ certum amp; fi-n®prsfidium in Dei vocationeambulantibuspollicentur. Ethisquidem Anani#nbsp;^'ll^ofiîconfirmatum efle crcdidcrim, qui licet initio fubtimidius videatur, cedic ca^nbsp;®ninftantidomino,amp; denuo mandant! ndeleobfcquium præftat.
Eft autem cum primis prteclaraConfolatio, qua nutantem amp; mcticulofum animum Dominus erigit amp; confirmât. Vade (inquit) quia organum eledum mi-¦^uifte,vtportetnomenmeumcoramgcntibus,amp; regibus, amp; filijs Ifrad. Egot*»'»nbsp;®®®oftendamei,quanta oportcatipfum pro nomine mco pati. Videntur autem *nbsp;tationcs addud, propter quas non timere debeat Ananias, amp; vtraq; à Pauli perfo-^defumitur. Primo cnim, ilium non vt ante hac tyrannum amp; perfecutorem RTenbsp;fed ex elcdorum numero, adeoq; fortißimum fidelifsimumq; Ghriftiani norainisnbsp;pfopugnatorem in pofterum fore. Deinde tam abelfe docet, vt à Paulo aliquanbsp;P^ftccucio timeri debeat, vt potius ipfe nihil non propter Ghrifti nomen fit paf-T^
Compr^hcudunt autem hate verba prxclarum amp; ilïuftre PauR prxeoninm in^**^'-
' cuius
-ocr page 146-HISTORIAE CONVERSION IS
cuius çonfideratione non indiligcnter nos verfari oportet, ctim vt plenius à nobis W' gnofeatur diuinas bonitatis exccllentia, tum vt intelligamus quanta apud nos clfcnbsp;Paulins doélrinæ authoritas.
Xleßum er^A-fgt;um.
Primo vas Eledioriis Ebraica phrafi dicitur, id eft, Organum eleâifsi®'^^' Soient enim Ebræi vafis nomine omnegenus armorum lineinftruraentorum comp'^'nbsp;âi. Etijdemgcnitiuofubftantiuipro adiecliuo vtuntur. Dicuntur autern h®*nbsp;mines vafa fiue organa Dei, eo quod per illos fua indicia hie exequitur. Itanbsp;alibi vaß gloriæ amp; mifericordiæ, pro elcClis, amp; rurfum vala iræ pro reprobis, vfufP^'nbsp;Rom.j^. Et Sanheribeadem ratione virgafurorisxlomini dicitur. ICa./fi,nbsp;vero orglnutn Chriftus Paulum vocat, eo quod per hunc maxima amp; faluberriniinbsp;ra in Euangelij amp; fidci faluificæ promulgadone cxccutus eft.
TamIm defli-
¦ n.-ttM adprA' dicattOKtmnbsp;Khrfßlt
Ini crim ad monet vafis fine organ! vocabulum, vt homines fits condition***^ mores, fi quod in feipfis eximium amp;præclarum vident, illud non fibijpfis propriumnbsp;feputcntjcdomneralaudem Segloriam Deo deberi intelligant, qui ipforuni uPî*^nbsp;vtidignatuseft- Nonintelligunthocreprobi,amp;Deicognitionc vacui;nbsp;viribus Siconfilijs arrogantertribuunt quicquid in ipfis eximium habetur.nbsp;verb illud Domino difpliccar,Sanherib Aflyrij amp; Nabuchodonozoris Babyloni)nbsp;plaabundè docent. Vide Ila./lt;?. Daniel, ^.cap. Multo reftius hxC Paulus obfcru^ui^nbsp;qui quicquid eft, fe ex Dei gratia efleingenue fatetur./. Cor. /. Idem miniftrosnbsp;admonetjnequidvclfibijpfis velalijstribuant, fed omnemminifterij effeäuin dei^,nbsp;mcniinerint, qui folus dat incrementum Z. Cor.^. Plurimùm verb ad animos ¦nbsp;humiliandosbæcconfideratioicruit, Solicitoscnimrcddic,neinfolentia autKlt;^nbsp;täte excidentes iræ vafàamp; organa efficiantür.
Secundo finem amp; vfum huius organi Chriftusexprimit, amp;co deftin^niui docetPaulum,vt nomenipfiusporter,idcftJ cuehatamp;extollat, coramgeudbu^nbsp;regîbus,amp;filijsIlraèl.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IntelligiturautemEuangclij prædicatio, qua ChiiH*
Vßtl, Its.
r^ultn inui-fiunnfercn' Ja tr»ce.
men cxtolli amp;celcbrari folet, quando in illo pnîrentia amp; remißio peccatorum catur. Hic autem officij admonentur miniftri omnes. Horum cnimnbsp;lefuChriftiportare,idcft,iliumprædicarcSaluatorem,Regem amp; Sacerdotem? nbsp;illo vno monftràre, quæcunq;f-Juti noftræinferuiunr. Ira Paulus fe nihil aliunbsp;uifl'c fatetur, præterlefumChriftum, amp; huné crücifîxum z. Cor.2. Idem iunbsp;Chhfti crucc fibi gloriandum eflè claroat. Gai. 6, Idem nomen Petrusnbsp;do nullum ahud lub Sole hominibus datum elle dixit in quo faluari ipfos oporteat-^nbsp;Vnde colligimus, non Chrifti miniftros effe, fed Antichrifti Spiritu omnes eos Jznbsp;tari quicunq; aliud nomen proferunt, in quo pnitentianl aut remifiionemnbsp;prædicant. Vide de bis. z. loan. Simul verb meminerint miniftri,non inangulisnbsp;nomen portandum cflè,fcd coram gentibus, regibus amp; ludæis. Licet enim non ¦nbsp;Apoftoli fimus,omnium tarnen eft,ne nos Chriftipudeat ,amp; vt tcftimonijsipfiusnbsp;Dauid ait ) coram regibus loquamur, parati ad reddendam fidei noftræ rationcm o'nbsp;petenti.j.Per.a. Quanta veto fide amp; ftudio commiflum fibi à Chrifto munusnbsp;icrit,hiftoriæ contextus docebit. Et iplêfatctur,lè ab Hicrofolymis amp; circumiaoent*nbsp;regionibus ad Illyricum viq; Evangelium impleuiflë. Roman, if. y. capite.
Tertio, ne quîs tantum Chrifti miniftrumpriuilegio quodam imnlunîtatis natum putarct de illius quoq; afftidionibus mentionem facit. Ego (inquit) oinbsp;dam ci, quanta ipfitm oporteat pari pro nomine mco. Qj£æ verba non commin^ .nbsp;nem,lcdpotiuspromißionemh3bcnf* Primocniinfcimus,Chriftum fuænbsp;confortes facere eos, quos crucis fuæ fbeios habcrc dignatur. Vnde Paults P°nbsp;Philippenlês hoc nomine commendar, qubd ipfis datum fit, vt non modo in Chf'nbsp;credant, verumetiam pro illo patiantur. Deinde inuiótum quoq; fore prædicitj^nbsp;oqèfuum auxiliumin ferenda cruceillipolliectur- Optimusverb huiusdiiâii'^''^Pnbsp;ipfcPauluserit,quiCorinthijsfcribcns,ait; A ludæisquinquiesquadragcnasP'^n .nbsp;vna minus accepi. Tervirgiscæfusfui : fëmclfui lapidatus : ter naufraginm inbsp;^modern amp; diem in profundo egi, in itineribus læpe,in periculis fluminufö)nbsp;tronum,periculis ex gencre,periculis ex gentibus,periculis in c!uitaf?,pcriculis in osnbsp;to,periculis in mari,periculis inter fallbs fratrcsjamp;c. Vide locum.s. Cor.zz,amp;
-ocr page 147-gt;AVLI HO MILIA UIL
Porrô docent hæc Euangelium fînecruceprædicari non poflè. Nec enîm ejus lu« ceniinundus hic ferre poteft,cutn illius opera praua fint. loan.^. Q^arevt Paulum hic,nbsp;apafsimfuosdecruceferendaChriftu$,admonet, Srultifsimi ergo mortalium fiint,nbsp;^uiinEuangelij miaifterio rem fine periculo confici poflcexiftimant, èc mundo huicnbsp;phcercftudent. Imo fundioni huic parum idoncus eric, nifit^ui ad crucem amp;quaEuisnbsp;lt;Juerfa ferenda,fcmetipfum præparauerit. De qua re vide apu'd Lucam cap. z 4. Me-^inerimus autcm, vires amp; facultates ah vno Domino dari, cuius dileâionem, qua illenbsp;complcxus cftjfi probe perfpcâam habuerimus,in omnem euentum (vt Paulus po-'Camonuit)paratiamp;inuidierimus, Roman, . Hunc ergo afsiduis precibus fatigc-®U$, VC amp; nobis detur pro Chrifti nomine pari, amp; cum eodem clcftis rcgni hæredita-adiré; Cui debeturbenediéiio, honor, gloria amp; poteftas in îeternum. Amen.
HOM ILIA nil.
Abijt autem Ananias, amp; ingreflus eft in domum, amp; cfiin im-Pofuiflec ei manus,dixit ; Saul Frater, Dominus mißt me, lefus Scilicet, qui tibiapparuitin via, quaveniebas, vt vilum recipi-amp; implearis SpirituSando. Et continuodecideruntab oculisnbsp;tanquam fquamæ, amp; vifum recepit : amp; furgens baptizatusnbsp;% amp; fumpto cibo conualuit.nbsp;nbsp;Fuit autem Saulus cum difeipulis,
Damafci agcbant, per dies aliquot. Et continuo in Synago-prædicauit Chriftum ,quôd hic effet filins Dei, Obftupelce-autem omnes, qui audiebant, amp; dicebant: Nonne hic eft, ^^ivaftauit Hierofolymis cos, qui inuocabant nomen hoc: amp;nbsp;J® confilio venit hue, vt eos vinôlos duceret ad fummos Sacer-Jotes? Saulus autem corroborabatur,amp;confundebat ludæos, quinbsp;^hitabant Damafci, confirmans, quôd hic effet Chriftus,
PAVLi CONVERSIONEM SVMMA DILI, gentia Lucas defcribit, partim quidem, vt ex hac Deigratiam amp;
R bonitatem, qua is pcccatores conipleditur, agnofcamus; partim ¦BUy verô, vt maior apud nos fit dodrinæ Pauli authoritas, quam illenbsp;tarn graui*proteftatiohe commendauit, vt ne angeloquidem diucr-lt;''*Ai.nbsp;fum docenti credendum eflê dixerir. Advtrunq; præclarum illud
® min Qoccmi vrcucnuum eue uiaciii« zxuvliuiii^) pr«ctiaruuï iliuci p'nuftreteftimoniumpcrtinct, quo ipfè Chriftus (îicuti priori HomiL audiuimus)nbsp;uluin exornauic. Nam eleâiim organum vocat eum, qiiipaulôantdvasirævi-g^'poccrat. Adhæc illiin rebus agendis fidem, dexteritatem, animi conftantiaranbsp;pâtientiam cribuir. Vnde colligimus, magnam elfe Dei erga pcccatores bo-nobis pofic Pauli dodrinam , nifi iniplum Chriftum con-^^'leliosc pcccare,amp; illius teftimonium mendacijarguere velimus. Sed præfcn-locum videamus, qui Pauli reftitutionem ,amp; primu» illius adum in Apoftolatunbsp;*Euangelij minifterro comprachendit.
C5U« Q^oâd Pauli reftitutionem, qui toto triduo oculis captus, tandem vifum re-p baptifmo in Chrifti Ecclefîam adoptatus eft , perfonæ tùm Ananiae t(jm rtfih»' mirabili effedu, quem mox fecutum eflè Eu~
K , Primo autem de Anania dicemus, cuius minifterio hîc Dominus vti voluit, edr '^itur is abijflè, amp;ingreflus efle domum ludar, in qua Paulum diuerfàfi äudiiie«
M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rat.
-ocr page 148-152
HISTORIAE CONVERSIONS
tat. Excußit efgoîlliîgnauam nietum,quoantecorreptusfuit5«m feria diulot mso' dati repetîtio, nec auipliiis vel vulgt rumores, vd earn alls prudentie rationes, Domininbsp;præceptis opponit, Queni animumdn omnibus Dei culcoribusviderc licet, qui hocnbsp;vnura anxic cauent, ne ignobili metu ab .obedientiæ officio , qui Deo obftiidi funt, re*nbsp;uocencur. Imitemur hos ctiam nos, amp; omni venia fine excuûtidneindignos eflein-tcUigamus^quosiraabforbetcarnis infirmitas, amp; periculorum metus, vt turn Dei cuuinbsp;fui officij immeraorcs, omneDeo obfequiura negarepergant.
Deinde inanus Saulo iropofuiffe dicitur Ananias. Ceremonia è veten Teâamcnto non inepte ad miniftrojum ordinatiohem fiue inaugurationein translatanbsp;eft. -Olim enim Sacrificijs raanns iraponebant Sacerdotes, qua re teftabantur, com'nbsp;inunem bic populi cauflàm agi, amp;fimulaltari allantes pecudes Deo confccrabant-Simili ratione per manuum impofitionem miniftris publica totius Ecclefiæ cuvaconi*nbsp;mendatur, amp;ipiï admonentuvjVt féfc Dço corifecratos efle meminerint, proindeinnbsp;illius gloriam omnia fua ftudia,curas,laborcs,amp; vigilias,confera nt.
. nbsp;nbsp;nbsp;Aç 4*^13 nullus inanis Ceremoniat vlîis efle poterat, verbum fi mul adhibet Anâ*
ni«,qüoiIlinunciat,quæcunq;âChri(tüdicerciuiruserat. Vbi Aoamæintrepidns animus obferuandus eft,qui amp; lefu Chrifti nomen ingenue profitetur, illius iemuinnbsp;kle.agnofcit coram iHo, quem bueufq; accerrimum Chrifti hoftem fu nouerai. Rur#nbsp;dcdignaL'r^'^'^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teftimonium audierat, ilium fratrem appellarenoo
miniftris fortis amp; intrepida animi maanitudo euro lfquot; amp;aftabili facilitate, ne videlicet, vel Chrifti confefsioncm amp; debitæ obedientiï fiudiumnbsp;libt excuti patiantur,vel nimiæamp;iinportunæ feueritatis fupercilio eos improbè reP«^'nbsp;lant^quos fratrum loco compleäi amp;Chrifto per omçia lucrifaccrc debebant.
His verb mirabilcm elfedlum Lucas fubijcit. Nam à Pauli cculis fquafH^ruP^ -J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Squamàium veroui®*
F -iftlt etttw
fijutituâtci* inftar aliquid dccidiïle,.amp; hune illico vifiim recepifle Icribit. ditnt^
tioncm facit, vt intelligartius non leuiter tantum oculos vt fulgure fieri confueuit, pcr* ftriéloSjlèdcraffàm amp;miraculofaraccitateni illis induäam-fuifle. Nec enimnbsp;culo caret, quôd intra paucos dies Iquamæ in illis enafei potuerunt, quæ oinnem vilnbsp;facultatem adimerent. Nec minus miraculofa eft tam fubita amiisi vifusnbsp;Interim.patet, Dominum non oblcurè Saulum priftinæ conditionis,qium in TuJaiim »nbsp;feu potius Pharifaifrao, agens fuftinuerat,admonere voluiflè. Tünc enim adnbsp;lielis pedes inftitutus, cum inter æquales omnes mirificèproficeret, fibijpfiprænbsp;oculatus efle amp; lapcrc videbatur,nbsp;nbsp;nbsp;Atqui mera ccitas erat, quæ illi tantoperc
batjlàpientia. Adhuc enim illi ob oculos expanfum erat velum,quo ludaii pronio
tur, quo minus germanamMofisfaciem intueri pofsint : cô quod Chrifti cognicnbsp;carcant, in qùo folo cæleftem lucem Deuspaterexhibuit,quæomnesignoran'.':^nbsp;carnalis Zelitenebrasdilcuterepoteft. Hæc quia Paulo illucefeere cpit»^®*^ ,,nbsp;illius fqûamæ decidunt,amp; cco ignorantix Zelo fe hueufq; miferè amp;turpiternbsp;fuilTe videt. Chriftum ergo lucem fequantur,amp;in illo ambülenc, quicunq; abfqJ °nbsp;diculo infalutis amp; fîdei caufa verfari volüerint. Vide Iuan.i.lt;f. 8c,x.
feulai nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quid verb Paulus rccepto vifii fecit? Surgensbaptizatus eft, amp;fumP^*^*^j^
conualuit. Primo baptizatum fuilfe dicit, cb qubd de Hoc ctiam ab Anani« tusfuerat, quemadmodum ipfe KStor.aa. cap. teftabitur. Atijuifiipet'^nbsp;videri poterat baptifmus ineo , quem ipfe Chriftus organum eledlum efl'cnbsp;.baiR qui mirificam Chrifti virtutem fenferàt, qui iàm Spiritu làndo erat
tus, 8c cuius oculos turn mentis turn corporis fingulari beneficio Dominus » nbsp;rat. Sed nihiffuperuacaneum 8c inutile indicant Sandi, quod à Domino m
/ eflenorunt. Et quia corum obferuauonem,qux in, veteri teftamentoa ^Corrc^ónis vfq; traditafuercj tanta feueritate prxccj5rum Fuifle legunt, vtca
-ocr page 149-pavli hohilia inr.
tantum permittunt, vt in ijs aliquid negligant, quæ
quot;fiftus abs fetradita vlq;acimundi confummationem obferuari vult.
Execrabilis ergo eft illorum irapudentia amp;temeritas,qui Baptifini, amp; Cnæ Do-JJ'nicæjvfumjhodieimpudenternegliguntjamp;cademum re fidei fuæ perfedtionem o-^''tJnt,quód Domini inftituta improbèalpernari audeant»
p Deinde cibo Tumpto amilTas Sc collapfas corporis vires Paulus récréât amp; reuocat. funtur ergo ij5 Sanâij quæ naturæ noftræ conferuandæ feruiunt, quæq; in eum vfuriinbsp;lisàDeofunttradita: qualia ftmtcibus, potus, veftitus,amp;fî quæ alia funt eius gCf:nbsp;'''¦¦S. ItaipfePaulus Timotheum monetjVtpropter ftomachi imbecillis cruditatemnbsp;''lomodico vtatur. hTim,/. Confutaturijs exemplisineptaillorùm fuperftitio, qui eonbsp;i^ûiiiinc fingularis fanditatis titulum vænantur, quôd hecéflarijs abftincant. Licet e-''''i non damnemus ieiunia,quibus lalciuientis carnis ferocia domatur,vt Sponlb Chri-l^'^libentiusobtempérer.' Ira probare non poflùmus cos,quimeritumineoconfti-^^ntjfiuequæruntjquoddiuinisliterisnulpiam mandatum eCc, In illos enim illudnbsp;Oniini competit : Q^ndocoineditisamp;bibiris jannon vobiscomeditis, amp; vobis bi-
? Zâch.7, Qna ratione e'tiam ijfdcm dici poteft. Quando ieiunatis, vobis ieiu-quot;t's. Qmd^ Qu^ûd Paulus ab îllis cauendum ciïè docet, qui fuperftitiosc quibus-. ^'naEftincre docent, amp; eos dæmoniorum doârinam afFerre dicit, qui cibis,à Domino *'vfmiihuinanumcreatis,abftinereiubent. Colofl.z. i.Timoth.^.
. Sed pereamus in fulcepti loci tradatione, amp; primum Pauli in Euangelij mini* . ^r'oatîumconfideremusjdequoduo dicuntur;
Primôcum difcipulis,id,e(l:,Chrifl:ianis,quiDamafcifuerunt, conuerfatus ' wibitur. Non ergo ludæis aut gentibus, publicis Chrifti iniiTiicis i fed fidelibüs,nbsp;nomen Chrilliprofitebanturjfefeconiunxit. Admonemur exemple hoc,nbsp;commertijs eos vti debcre,qui Chriftianihaberivolunti ab illis âutem abfti-*^fe,quo5(2|^p,(|j3Pinominishoftesexprofeiro éflènouerunt. Licet enim pio cumnbsp;'Qisàfide conuerfari periniflum fit, quatenus illud publica nécefiitas rcquiritj èa ta-''coinmerciafibinoxia elleintelligant fideles, quæ nulla necefsitate iubente jfoliusnbsp;''icitiæinundanæamp; voluptaris gratia, cum impijs contrahuntur. Legimus equidemnbsp;Chriftum nonnunquam Pharifæorum amp; Publicanorum conuinijsmterfuillc.nbsp;^uveróipfumnon animi gratia, fed, vt illos faluti lucrifaceret, feciflè conftat. Nun-enim fui officij ita oblituseft,vtadillorumerrores conniueret,fedcontiiualesnbsp;Permones falutaribus præceptis,amp; regni clorum myfterijs,condiuit,Quod fi quinbsp; «utn modum incredulorum confortia quærunt, inerito illorum ftudium probamus.
JS, qui ad impiorum blafphcmias,nefandam idololatriâm, ineptam fupcrftitionem, ^^Pdfsimosmores amp; ftudia turpifsimajignauoamp;ofcitanii animo conniucnt,vtillisnbsp;homines viderijillorumqiftabiliamicitiaamp;fauorefrui pofsint, Dauidicum illudnbsp;'^^^niniusjq-.ii cum inter cleftis regni ciues adfcribit, qui nullius reputat impium, eosnbsp;tetnqui Dominum riment, honorât. PfaI,,/. Idem deSandis, quiintefrafünt,nbsp;^declari fticir. Pfal./(, Gur enim in Satanæamp; Antichrifti caftris Chrifti miles otio-''S Seinersconfpiciatur ? Cur illorum didafadaq;ferat,quosChriftihonori amp;gloriænbsp;^ogare nouit ?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Secundo loco de Pauli dodrina agltur,quæ in hoc adu merito primas tenet. Di- VaulmprAdi-autem publice in Synagogis prædicauilTe- Et quid nam prædicauit nouUs ille A-Holus? lefum amp; hune quidem elfe filiumDei,amp; Chriftum. Hæc verô non per- * '^'^oriè modo amp; frigide docuit, fed argumentis amp; feripturis validifsimè confirmauit,nbsp;'^^udæosomnes qui infenfifsimi lefil Chrifti hoftes erantj plane confunderec,amp;fua-in religione rerum incertos facefeu
Habemus in his fummam dodrinæ Pauli, cuius præcipua nobis elle debet autho^s Fatetur hic alibi,fe nihil præter lefum Chriftum nouiffe.j.Corinth.2.Qj£em ergonbsp;nouit, folum quoqiprædicare voluit. Paucis autem, adcoq; duobus capitibusnbsp; ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corn-
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;---- - - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-----V««» -WW nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A »»»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«a*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AAva«'«-- -nbsp;nbsp;--r
Fatetur hic alibi,fe nihil præter Icfum Chriftum nouiffe.j.Corinth.2.Quc rtniKt- Ï7xlnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/^ït r^/ni* »-»»/*» Jl 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;____* _____
M ij
iXX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HISTORIAE C 0 H V Ë R S Ï 0 tî I S
compræhendit, quæcunq; deillo Propheticis fimul amp; Apoftolicis fetiptis fulifsii trablata funt, Primb cnim lefurn, qui ex Maria virgine homo natus eft,Dei quoq,nbsp;filiuraefle docuit, Ita verb complexus eft, quæcunq; ad Chrifti perfonam cognO'nbsp;Icendam faciunt, in qua nifi humanam fimul amp;diuinam naturam agnofcamus, blu*nbsp;amp; integrafubfifterc nequit falutis noftræ ratio, quam vni Chrifto inniti omnis fcripturanbsp;paßim teftatur. Vtramq; verb Paulus agnofeit. Quomodo emm non humanan'nbsp;in lefu naturam fateretur, qui de illo loquebatur, quern à ludæis, captum, crucifixunbsp;amp; mortuum fuifte nouerat, amp;quem alibi ex ludæis hominem verum iecundum carnetnbsp;narum elle teftatur ? Rom. fi. cap. At cum eundem filium Dei clTe dicir, diuinitaternnbsp;eius negate non poteft. Qiud eniiti ex Deo nifi Deus,nafeeretur? Verum ergoP^*nbsp;um amp; hominem elfe docuit lefum : Dcumquidem ab arterno, hominem verb taûufflnbsp;conftituto fiue præfinito tempore, quemadmodum alibi moner. Gal.-/. Dsinut nbsp;ficium quoqJlliusexpofuitamp;oftenditC/fAZ^ ideft,vnlt;ft:um Dei elfe. Vng®'nbsp;bantur olim ex veteri inftituto Reges amp; Sacerdotes. Et quia turn Regis turn Sacerdqtisnbsp;munere promilTus humano generi laluator fungi debebar, ilium Chrifti finenbsp;id eft vhéH nomine Deus infignire voluit. Alterum ergo Saulinædodlrinæ caput ß'hnbsp;lefum hunc qui verus Deus amp; homo eft,fimul etiam promiflum efle mundi SaluatorefJnbsp;quern Legales Ceremonia:adumbrârint,amp; Prophetarum oracula ventlirum eile pr^'*nbsp;xerint. Atqui hæc ilia doélrinaeftquæ'lolaApoftoIica dici meretur. Cdm ea enquot;nbsp;confefsione conuenit, quam quærente Chrifto, omnium Apoftolorum nomine Penquot;nbsp;edidit dicens : Tu es Chriftus iile filius Dei viuentis. Et tu verba vitæ aterna' habts.nbsp;Matth.jöquot;. loan.tf. Et hæc ilia fides eft,quæ Chrifto, petræ, fuperftruéhi vacillate nequif»nbsp;necilli portæinfcrorum præuaicnt. Hancergodoótrinamconftanterferiientjquicui'^lnbsp;Chrifti cultores dici, amp; Apôftolica fide gloriari, volüerint. De hac cnim Paulum pfquot;*nbsp;nuntiauiftè conftat.quot; Et-iamfi nos,aut Angelus è clo prædicauerit vobis Euangebquot;quot;nbsp;præter id,quod prædicauimus vobis,Anathema fit. Gai.,. cap,
Num verb obiter duntaxat amp;perfunftorièdocl:rinamhanc Paulus propoß*/ ctnfM. Nequaquam. Imb, quia Damalci ludæorum fcholæ erant, quarum deli ri) s vera P quot;nbsp;ittdMf, Chrifti cognitio oblcurabatur, ilia fibi confutanda amp; veram de Chrifto doârin^quot;'nbsp;-pturarum authoritatc confirmandam efl'e putauit. Confiât enimludæosagnom
quidera veteres de Meßia promißionts. Sed quia hunc terrcnum tantuninio -princip^tnforeimaginabantur,qni V£tu5 illud IfraëlitîCægcntisrcgnuininftauraie,Hl' maieftatem reducere,amp; populuin Romanæ tyrannidis iiigo liberare,deberet :nbsp;adductpotueruntjVtlefura,cuius aduentus hurailimus, conuerfatio viliûiæ^nbsp; ignominiofa fuerat, Mefsiaiti ilium agncfcercnt. Horum ergo errores fortitei opnbsp;pugnauit PauluSjamp; lefum Fiunc Dei Filium amp; Mefsiam efle,tanta fcripturaruni aut inbsp;ritateamp; argumentorum vi afl'cruit, vt doäifsimos quofq; qui illudhucufqÿ negatt^^^nbsp;fuerant, pudore fuftufos miferè turbarct, rerumq; luarum incertos faceret. Qü?nbsp;omnibus euenire folct, quibus turpe videturj Chrifto amp; veritati manus dare.
Admonet locus hic, vtEuangelij doärina prædicari debeat, Qu? in rum ea eft fententia, vtfufficere purent fimplicem planamq; myfteriorum falutisnbsp;cationem: eosverb inanem operamlumere,amp;intolerabiles dilsidiorum authoress nbsp;qui AntiChrifti tyrannidem arguunt, fuperftitioncm oppugnant, amp; emn profelsisvcnbsp;ritatis hoftibus certamen publice fufeipiunt.
At qui fufficere poterat fimplex ilia falutis dodrina, efiènt, qui erixtribus ac tenebris inuoluere amp; incautos à veritatis femita abducercnbsp;quot;Tales verb cum amp; olim fuerint, amp; hodie paßim reperiantur,monerioportetnnbsp;les,neillis aures præbeant. Id verb nunquam efficit,nifi illostoto clo erraredetno'nbsp;ftraueris. Rurfiim cum eb vlq; multorum impudenfia progrediatur, vt palarn verifnbsp;contradicere aufint,hi quoq^ publice confutandi fitnt,ne fiia tetneritate veritatis cannbsp;fufpeélam reddant. Vtrumq; non Apoftolos modo, verùmeriara Chriftum, feÇi .nbsp;gimus, cuius exemplum meritbjimitari debenr, quicunq; Ecclefiæ ipfius ininiftrH|^^fj
um prt,ätcari tleiettti
PA7LÎ KOZIILîA HIT, luberîyolunr. c. ¦ e!l,quoä eiuEnaùiDoâores Paulus efîevultjquî nott itio»nbsp;«iàfânâ doârina rudiores inditucrc verùmetiam contradicentes conuincere pofsinr.nbsp;ïiu.Et idemfcripturas q ioq; in euai fineni datas effa teftatur, vt aducrlar'js rcdar^nbsp;guendisferuiant. 2,Tim.^, Quæres tanci nioiDentieOe Spiritui Saného vifaei'l, vtpernbsp;Apoftolos non modo ülius fcculi impoftores argui, vciuin etiam de illis nos admoneii,nbsp;''oluerit,quinouifsimistemporibusEcclefiam nirbaturi eranu Quo igitur iure illisnbsp;^odie in Ecclefia grafl'antibus fiientiura tninifttis iniponent, qui nullius impietatetnnbsp;ffjdiici volunt?
15?
Porto pritni buius Speciminis fîue congrefTuS effeclum videamus. Obftupefce-îr^*flt;«w^« bntomnes(inquit Lucas) amp; dicebant: Nonne hic eft qui vaftauit Hierofolyrais
Hic veto de pijs loquitur, de impiorum conatibus improbis poftea diéturus, Con-f'runtautem illi cum anceaclis praîlêns Pauli (ludium, amp; lie maiorem admirationis eau inueniunt. Addit alibi Pauius,quôd in ipl'o Deum glorificaucrint. Gai./. Quonbsp;'^«mploobiter decemur, ica nos in fanélorum admirations verfari debere,vc ad Deumnbsp;'nntin laudem amp; gloriam referamus, qui liac illos gratia dignatus eft.
Admonet præterca Pauli exempluti), nequem pudeatagnitos errorcs abnegar« J Ppugnare. Qmamuis cnim hoc multis inconftantis amp; impudentis animi indicium vi-beo tarnen hoc debemus amp; proximo. lubet illcjVt veritati volentcscedarnus, amp;nbsp;ff^'^'nimnaberrorereuoccmus. Impudentiæergoamp;impietatisfummÆ facinus eft, finbsp;vid^ errores mordicus retincre,amp;quod apudProphetamDominus aceufar,nbsp;^'tibus oculiscæcutire velit. Noftrum eft, Icfum quem Paulus prædicauit, Filiuranbsp;^®iamp;Chriftum agnofcere,illi fidereamp; feruire,vt cum eodem in Clis viuaraus.
Cui debetur bencdiélio,honor, gloria amp;poteftasin æternum.
Amen.
Lvangelivm. qvod
CONVERSIONIS PAVLI, ALP-
IN LOGIS PRO CONCIONE EXPLL ^^TVRj DeSCRJBITVR a JAATTHA^O ËVANGfi-liftaXIX, cap.
HOMILIA I.
Tune refpondensPetrus dixit ei:Ecce fios reliqnitnus omma, Afurnus te : Quid ergo erit nobis gt; I ë s v s autem dixit eis :nbsp;''i vobis, vos, oui fecuti eftis me in regenerationc,cùm fede-t}^i. hopiinis in tbrono gloriæ fux,fedebitis etiam vos fupernbsp;duodecira, iudicantes duodecim tribus Ifraelis.
1 ' ' '
OMÏNVS ET SERVATOR NOSTER I S
Chriftus , qui idem nobis dodor à Pâtre datus eft, non abfqpauftà
TM B nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inter d.fcipulos de diuitijs hüius feculi, amp; periculofo diuitwm
ftatujdifîerit. Quia enim pleriq; in illarum abùndantia^mnem teli-citatem confiftere putant^ pluvimutn in illis pcccatur, amp; terc ht, vt qui zelunx regm Dei habeot, amp; in omni vita integritati ftudent, gvaunernbsp;M iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;often-
DI El CO N VERSION U tAVti
oflèndantjfi'quando propter CIiriftiim,amp; Euangelium eius, opes filas rclînqüert^'^* aliquam iaduram facerc debeant. Exemplum eius rei memorabilc extat, innbsp;illo iuuene,quietfi regnum Deifcriôquærefet,amp;àpuerislegem Dei fedulo obTerU»nbsp;fet, vt de externa obedientia gloriari poffet, tarnen quando iubetur omnibus diuendit*nbsp;amp;inpaupercsdiftributis,Chriftum fequi, toto animo confternatus difeefsit.nbsp;verô vitium hoc omnibus commune eft, quoad non regcncramur, Dominus aducnnbsp;illud nos amplifsimis promifsionibus inftruir,quarura fiimma eft, nihil eorutn nobis P^.nbsp;rire, quæ propter iplum amittimus, fed retributionem amplifiimam nos accepturos nbsp;tarn in præfènti, quam futuro feculo.
Occafionen) huic adioni prtebuit Petrus, quieorum,quaecumiuuenea^^ r3*^5cotifîderatione exciratus, quæftionem nouam ad diftipulos omnes pertinentnbsp;frtmt«* mouet:dicens: Ecce,nos rcliquimusomnia, amp;fccutifumus te: Qmdergoen^î5nbsp;bis ? Q^ftionis huius caufa procul dubio fuit perfuafio de regno terreno Cnt*nbsp;quodillosfjjerauiflcjfæpcdixiraus; Cum ergo in illo non opes modo, fed^regynbsp;quoq;, fibi huculq; polliciti eflenr,non potuerunt non perturbari ijs, quæ denbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. j
diuitum conditionc dixerat,eôquôdhuiuslpcmomnem ipfis negare videretur. Omnium nominequærit Petrus,Q^afi diceret : Enimuerö quiatc vndum Dc* *nbsp;lim promilTum Seruatorem amp; regem efle credimus, vocationem tuam fccuti fuænbsp;liéiisrebus noftrisomnibus, fpebonapleni nos remunerationem accepturos, lt;5nbsp;mnemiaduram nobis abundèfarciat. Atfiea eft diuitum conditio, fcirecupifflfS^nbsp;nobis porrô fperandum fit, amp;c,
Kitia Afaßalt' mm hitnbsp;tammruttf,nbsp;laan,nbsp;Mat tb, fa
Lm, t*.
Lm.n, laan,ti
Elucct in hacquÆftionehutnani ingenij vitiofitasjtjuæ in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,jt
locum habet. Elegit iftos Dei filius ex toto humano gencre, amp; araicoruni gi atque inftituit, vt fal terræ Sc lux mundi eflcat: ijdemipflim abcriterfecutii^nbsp;multis alijs dcficientibus hucufq; conftantes perfeuerauerunt: Attamen noo P.^ijjnbsp;hîcconcurrunt, quæ docent J multaadhuc ipfis defuiffe. Nam priinùtnj vtnbsp;modo, adhuctitillanturlpcrcgni,qua fupcrbiæ Spiritus ipfbs inflauit, qiictnnbsp;tè Dominus feu eritercorripuit. Deinde fatis ambitiöse iaâantj quid propte r jnbsp;ftumfecerint. Ecce rcliquimus omnia, amp; fecuti fumus tc. Quali diccrent.nbsp;iuuenis ifle faccre dedignatur, id nos iam præftitimus. Quæ verô fuerunt 'Jnbsp;de quibus rcliélis gloriantur ? Domus piicatoriæ, vel caiæ potius, Icaphat « Hnbsp;remi, conti, rctia,hami, ipfa deniq; paupertas, Sc durus manuum labor, quonbsp;amp; parce viâitârunr. Interim infilij Dei comitatu nihil ipfis dcfuit,ficuti in vltlifnbsp;poftea confefii fiint, amp; viderunt atq; audiuerunt,quæ multi fanéti amp; Prophetâtnbsp;Sc audirc oÜm geftierunr. Ad hæc confeientias habebant libéras à traditionibusnbsp;rum amp; Pharifâtorum, qui intolerabilcs farcinas folebant miferis amp; incautis îrnpnbsp;Ergo iam nunc plus rcccpcrant quam rcliquerunt : fed apparet, nonlâtis dign^nbsp;uifle eximia ilia Chrifti beneficia, quæ omnes mundi opes amp; digniratcsfuperant-j^^nbsp;vitiumhodienimis vulgare eft, vt multi Deum adhuc fibi debitoremfadantin .((nbsp;culo, etiamfi illc libcraliter omnia fuppeditet, qu« ad vitæ fuftcntationemnbsp;infupcr plus quam aurca animarum libcrtate fruantur. Addunt hic tcrtium jjjiitnbsp;quod de præmio quîerunr,priufquam ad mctamperueneruntjadcoq;cumOnbsp;Icirenr, num ad illam vnquam eflent peruentüri. Q^d ipfum hodicetîam a qonbsp;vt mercedem fibi reddi velint,quando de fide amp; perfeucrantia in fuo officio ponbsp;gitarc debebant.
Qjfid verô de illis diceihus, quipriufquamChrifto nomen dederUnt,«^ fccerunt laudedignum, omnia Dei verba amp; præcepta ad fiiæ ratiqniscalcunbsp;cant,ncq; fibi aliquid faciendum putant, nifi de cuentu amp; præniio prius ccr»nbsp;fadi ? Difearaus ergo fulpedum habcrc carnis ipgeoiu® amp; D«o tnbsp;tredamus.
quot;AT öl Töt! HOMILTA !.
ScdGhrîftum nunc audiamus, qui ctfi corrcptionefn mererèntut'dficîpuKjami- chnfim
Urnen illis relpondet. Q^ia enim non abfq; caufa turbatos videbat, infirmitatis (è rej}oa4tt. *P^onjtnrationemhabet,amp;promifsionibusamplißimiscoscrigit. Debet hoC con-^ohrieos,quifiiævitiofitatisfibijpfis confeijmetuunt,neipfos Deus faftidiat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Po-
tniin nobis compati, qui natura pater eft indulgentifsimus, amp; Filius Dci homo ve-^iisEläuseft, vt fidelis pontifex eftet, amp; noftrasinfirmitates non modo agnofeeret, vc-ctiam eis mcderctur. Quod nos ita confolari debet, vt exemplo quoq; feruiat, * nbsp;nbsp;**
IM itnitemur, amp; cadem lenitate vtamur in fratres, qui aliquid praeter officium dicunt »tfariunt.
Quoadvero refponfionem Ghrifti, conftat ea duabus promifsionibus, quarutit prior ad Apoftolosproprièpertinct, altera vniuerfalis eft, amp; ad onmes verè credeo«nbsp;USfxtenditur. Hispoftremoadmonitionem fubijeit, quaamp;ipfaomncsmonet, nenbsp;*ff«rantur, fi benecpcrunt, fed in eo pergant, amp; infinem vfq; perfeuerent.
Apoftoiis cum graui afleueratione ait : Amen dico vobis, vos qui fêcuti eftis megt; jifo/ietarin» **'wgenerationc, ctim federit Filius hominis in thronoglorisefus/edcbids etia vos fu-/gt;r4».»«»r.nbsp;P^rthroRos duodccim iudicantes duodecira tribus ïfraëlis. Regeneraxionis meminiï ,nbsp;^«æparticula bifariam exponi poteft, vt vel ad præcedentia vel fcquenria reteratuf. Sinbsp;^præccdentia referas,de primo fuo in carnem aducntu loquitur, cuius hic finis fait,vtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
^'Otnincs ex peccati feruitio,amp; Satanæ tyrannidc redempti,8£ ex perditis Adami fihjs, in nbsp;nbsp;nbsp; *
Dei régénéra«,vitam nouam viuant,quam olim æterïia amp; cleftis fequatur.Quod ^»dfequentiareferas, denouifsimofuoaducntuhocdicit,in quo mortui refurgent,nbsp;Huiautcm tune viui amp; fuperftires criint, in momento imrautabuntur. Et dicitur hicnbsp;regcncrationis, vel ( vtPetrus poftea locutus eft) reftitutionis omnium, eo relmgt;nbsp;'öioinftarregenerationiscfit, in quo corpora noftracorruptibilia,amp;mortalia,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j/*
^örrupribiliutem amp; immortalitatem induent, vt conformia fiant gloriofo Chnfti cor- Rom-po«, amp; fitnul tocacreatura, quæ nunc vanitati amp; corruptibilitati fubieâa in gemifcir,li-'ubitur ,amp;terra noua amp; coéli noui fient, adeoq; omnia in melius reftituentur. Non *hfiirdc autem feccris meo iudicio, fi vtrumq; fenfum coniungas, amp; tuncira dixit Do--Nolo vos de pr«mio Iblicitos efle, quafi opera Sc impenfa vobis pciierit, fi innbsp;^ocleculofortunas otnnes mea caufa relinquere oportcat. Qma eoim me, qui re-S'lerationis author amp;doaorfum,fecutieftis,amp; ex verbi mci femine in ahos homigt;nbsp;®«rcnari, reliâts prioribusftudijs, vosrnihi ccnlecrauiftis, ego quanti vos faciam,nbsp;in malt;»no illo die vniuerfalis regcncrationis Sc reftitutionis omnium toti mundonbsp;Pwefaciam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..... .yi
Cum enim ego,qui nunC non alius quàm Filius hominis, imo abiedißimus ho-^'numefTcvideorjin nuBibusclivenerocumfandisangelis mcis. Sc confedero in ßlotia Pairis mci ad iudicandum viuos Sc mortuos, tunc vos quoq; fedebitis fiiper duo#nbsp;*«iiiithronos Sciudjeabitis duodecim tribus îfraclisw
Conuenithoc cum eo, quod in vltima coena difeipulis dixit : Ego paalcor vobis^ P*'®ut padus eft mihi Pater, regnum, vt edatis Sc bibatis fuper menfam meam in regnonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ti.
^W)amp;fedcatisfuperthronos,iudicantesduodecimtribiis Ilraclis. nbsp;nbsp;nbsp;Regnum pol-
quot;«tur,coelefte nimirùm Scieternum, nullis huiusmundi cafibus obnoxium, in cuius lt;^onfortium Apoftolorum animæ ,.vt Sc aliorum credentium, receptæ funt, vt primùittnbsp;corporis ergaftulo emigrarunt, Sc iam nunc ad menfam Ghrifti in clis edunt, Sc bi-®Unt,ideft, cafruunturgloria Scbeatitale,in quam ille afeendit gt; ciiius fpe Paulüsnbsp;'onfirmatus cupiebathinclbluere, vtcumChrifto^eflet. Deinde huius gloria.* ma*nbsp;®gt;ftftationcm publicam promittit, quæin nouifsimofuo aduentu fietj Sc hanc quoqjnbsp;humano more defcribit, vt res fit illuftrior Sc melius intelligatur. Eteriitn Reges 8C Mo-®îrchæres magnas aéluri, in thronofiiblimiconfident. Sc alfeflbres habent principesnbsp;'®gnatosautconlànguincoSjproccresitemregni, Sc confiliarios, quotuihfideli opctanbsp;^liquando vfi fijiit*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
l'quando vfi finit*
t38
j.
matio
«lt;*». f.
Ifi.
Uhav.iz»
Äfititht lOt l.K(t lO.
i»4n. ir«
DIEÎ convers. PAVLl
Senfusergoeft,quodipfosfimiliterfuxglorixfocios haberevelit, qui in terris^ ipfius amici,amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit* adminiftri,fuerunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ad hæc igitur verba refpexiffe
Paulus ad Coloflucribens : Q^ndo Chriftus, vita ilia noftra, patcfactus fuerit, tu® . vos cumeodeclarabiminiglonofi. EtdilcdusinedifcipuIusrCharißimi, nunc Pnbsp;Deifiimus,fèd nondum apparuit,quod erimus : Icimusautem ,quôdcùmipfepâf^nbsp;. élus fuerit, fimiles ei erimus,amp;c, ), loan. .
Eft autera diligentius confiderandum quo fenfu Apoftoli fuper tlironos cim fèlïîiri amp; tribus ifracliticas iudicaturi fint. Nam fi proprièloqui velin]US,Nnbsp;oninc indicium dédit Filio, qui fuam gloriam dat nemini. Dicuntur autemnbsp;Apoftoli tnfariam : Primùm quoad dodrinam amp; verbi prædicationem : quia fecun!nbsp;hanclèntentiaminanouifsimapronunciabitur, quæomnes condemnabir, quinbsp;gelio non crediderunt. Docet hoc Chriftus poftea, quando appropinquancenbsp;hora dicit : Qui reijcit me, nec recipit verba mea,habet qui iudicet ipfiim : fermo quy.nbsp;locutus fum illeiudicabit cum in vltimo die. Quia ergo hune prædicârunt Apoll* 'Jnbsp;rcétè dicuntur, iudicaturi non modo Ifracliticas tribus , verum etiam omnesgentts»nbsp;quas ipforum dodrina diuulgara eft. Deinde teftimonio fuo iudicabunt, itno cunbsp;damnabuntludæorumgentem,cuiomnem exeufationis prætextum eripifft,nbsp;hicfcrèexignoranriapeti,idq;inprimisinrcligionisamp;æcernæ falutis caufa. ptnbsp;nouifsimo die multos negleâa piecatis officia per ignorantiam excuGturos elfepp^ynbsp;minus teftatur, quando ipfi ita relponlâturos ait : Domine, quando te vidimus efui'®*]^nbsp;tem autfitienrem, autholpitem aut nudum, aut inualidm'n,aut in euftodia, amp;D0'*!nbsp;niftrauimus tibi? Atconuincenturilli omnesconfpeéhn Apoftolorum,quandoproP'^,nbsp;confeientia horum doârinam ipfis in mentem reuocabit cum omnibusijs, qit^''*pnbsp;eos dixerunt amp; feccrunr. Ad huius confirmacionem facit,quôd Chriftus alibinbsp;angeliuminteftimonium prædicariijs, qui non credunt: quod item Apoftolo^nbsp;puluerera ex veftibus amp; pedibus excutere, amp; hune teftimonijtloco fore ait,quodnbsp;Dei illis appropinquauerit. Præterea exemplo fîro iudicabunt Apoftoli ludæos, nbsp;enim potent quisillorum deEvangelij ob{curitafeaiirdifficultateCûnqueri,qu2'®^jjnbsp;totius mundi conlpedu aderunt «apoftoli,qui cùmirudcsamp;illiterati fuerint,illud t^®nbsp;intellexerunt,amp;ex eo renati ac fihj Dei fadi funt. Erit ergo hæc magna Ap°nbsp;rumdignitas, quod qui cum viuerent, omnibus ludibrio amp; contempeui futtuntnbsp;dodrina amp;exemplo omnesiudicabunt, qui ipfôs contempferunt. In præfmn^ ¦nbsp;duodecim tribusifraëlisnominantur, quia exhis eledi fuerunt Apoftoli,nbsp;mùm mifsi, amp; quidem duodecim numero ,-vt vel inde conûaret,Chriftumnbsp;fum ilium Seruatorem, qui filios Dei difperfos congregate debebar.nbsp;Apoftolis dicitur, idem de omnibus Euangelij minifti is dici poteft, qui offic*'nbsp;liter funguntur.nbsp;nbsp;nbsp;Nam amp; hi fua diligentia datnnabuntomaês irtCtèduios^P**Lp
nefeios, ipfi verô(vt Daniel pi-ædicit) fplendebunt vt Iplcndor firmaineoti, amp; vt læ fempiternis temporibus.
Ift Jif nuUu txcuji-tto erit mere-tiulif.
Mdtlh, ÿ. Luc, II«nbsp;JlÄC^.lO,
Hæc vt Apoftoloriim dotlrinam commendant, amp; ipfos a contemptu vin * - itaingenereomneshominesadmönent, nullam excufationem in nouifsimonbsp;împijs amp; contumacibiis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vt enim verbum Dei omnibus prîedicatur, ita «X .
mnesiudicabuntur; lii fimul habent tune omnis loci amp;ordinis homines exc quæipfiscondemnandisfufficicnt. ludæos iudicabunt non modo Apoiroi )nbsp;ex ipfis oriundi fuerunt, verum ctiam p--- -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/Omiotau
Evangelio credidcruut, à peccatis conuerfi funt. mus amp; Paulus : Verbi præcones infidös Si improbos, nonnbsp;X Afftftolidamnabunt, vcrüm etiam ex plcbëmulti,qui ' quot;
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4-x*nbsp;nbsp;nbsp; ü 1nbsp;nbsp;nbsp;¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; r\
US quam jUi viuunc.
uidj Ezechias, lofias, pauperes inurmurantés
. fier.
:einpiu loncm in iioüifsimonbsp;bus prædicatur, ita ex fOnbsp;' lis hüininvS exe'^Pnbsp;modô Apoüoli )nbsp;Regina Sabæ Niniuitæs amp; quorqu^t «nbsp;erfi funt. Phan/æos iudicabuntnbsp;»DOS, non modo
. - ----r-'-~-------, -,-i zelo Dei vruntur,
igt;junes A brahamus, lobus amp; fimiles : Reges amp; principes
amp; impu denres, Lazar us ; amp; ita de
ÀPO'ffTOLÏ HOiïÏLÏA ïï. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjp
^ântèrgoomnes magnifacere Evangelij doélrinaiii, amp; diligenter oLferuare esetti-qui olim crediderunt, neq;fibijpfis delitias faciantin fùa conrumacia. Vna CHRIStferuabit,qui vtiudex fçuerus veniet impijs fui verbinbsp;^teniptoribus : ira fuoruin fidus aduocarus amp; teftis erit, arque cofdcra ad fe recipictnbsp;¦^gnifuicocieftisconfortium. Ipfi debctur bcnediüio,bonor,gloria Si poteftas in
HO MI LI A II,
?
Et quisquis reliqueric domos, aut fratres, aut forores, aut pa^ aut matrem, aut vxorcm, aut liberos, aut agros, caula'nomi-pjmei centuplicia accipiet, amp;; vitam æternam bæreditatis iure poGnbsp;Multiautemprimi,cruntvlcimi: amp;vltimiprimi.
ivrs PAVLVS IH PRIORI AD 'ÏIÂÎOTHEPM graiiiterSi verè pronuntiat; Pietas ad omnia vtilis eft, vt quænbsp;proinißioncm habeat vitæ præfentis ac futuræ.nbsp;nbsp;nbsp;Narti licct Deus e-
leélis fuis,qui ipfi ex fide vera feruiunt præcipuè cleftium bonorum Si vitææternæpræmia,præparauerit, fimul tarnen infirmitatis no«nbsp;. ftrærationemhabet. Si quia huiuslèculi vita affliâionum plena e(t,nbsp;*1nbsp;nbsp;nbsp;, qui in Chrifto volu nt pic viuere perlecutionem perpeti oportet, quoad illam
folatiapræbet, quibus ad fercndam crucem confirmemur. Fithocetiamin nW»».». {^ænti traâationc. ïnterrogauitPetrus omnium difcipulorum nomine, quid præ- .
'Hperare dcbeantipfi , quireliâis omnibus facultatibus fuis ipfum fecuti fint ? Re-ad hanc quæftionem Dominus, Si quia illiorbistotiusdoéloresSiideôalijs J ^cctiores elfe debebant, interim verb terreni rcgni fpe falfa fe ipfos laéiabant, primanbsp;j. Ponuonisparteillosà terrenis ad cleftia remittit, Si regnifuibeati confortium pol-quod item in nouifsimo die coram totius mundi confpeétu gioriofifuturi fint,nbsp;pndo ipfüs afîèflores haben velit vt ludæosconrumacesfuo exemplo Si teftimonio iu«nbsp;condemnent.
Sequitur altera rcfponfionis pars, quæ latins extenditur; Quia enïrn nonfoli xÀ- . îjpoli fuis rebus reîiâis Cbrifium fecuti funt, fed hoc ipfum ab omnibus exigitur, quinbsp;''ionien dederunt,ac in ipfoferuari volunt, vniuêrfali promifiione hos omnes cun- »,nbsp;^^«jdicens; Qmfquisrcliqueritdomos,autfi-atres,autfororès,aut pâtrem,3ut ma-'''laut vxorem,autliberos,aut agroscauiâ nominismei contuplicia accipiet (ni-I in hoc feculo, vt Marcus Si Lucas annorauerunt) Si in futuro vitam teternamnbsp;^'^fcditarisiurepofsidebit. Senfushuiuspromifsioniseft,eosquifiia propter Chriüum *nbsp; 'ærint,adeô nullam iaâluram fafturos efle,vr potius quoad huiusfcculi viram,felicios ' *nbsp;^Uturi fint ijs, qui fua feruârunc : Si olim rcgni cleftis harreditatem accefluros. Atnbsp;J nienon pauca occurrunt, ad quæ carnis ratio offendercpoteft, ne'celfe eft finguUnbsp;t'^odiligçntiusexpendere : Et primô quidem ,ad quospromifsioifta pertineat.- Dè-j./'i quid facere conueniaceos , qui eafrui volunt. Teniô, quæretributio hobisnbsp;Pffanda fit, amp; qua condifione hanc Dominus polliccatur.
. Qtóad primum, in præfenti de illis loquitur, qui caula fui nominis relinqnuut °'no5, agros, fratres, forores Sic. Apud Marcum autera ait » Propter me Si Euan-In Luca veto : Caufa regni Dei. At in idem hæc omnia recidunr, eô quôdpefnbsp;j,^ngcliumChriftus prædicatur,qui regnum Dci in nobis inftaurat,Sihuiushæredésnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
'^itonines,qui conftanti fidéipfum amplexantur. Iraq; ad eos pertinet hatepromifiio , % vt regnum Dei alfequi Si ferüari pofsint, Chrifto ira adhærent, vt hune omnili^s jnbsp;5'æinhocfeculohabent,præferant,adeôvtipfô vocante, abfq;ômni mora aut tergi-Jffatione ipfum,quo vocat,fcquätur, Sc fi opus fît, vitam quoq; amittrerrialint,qudninbsp;ulo diuelli.
Talis^*
*' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
-ocr page 156-140
îean, g.
Cen, 1Î.2Z,
4. P,
DIEI C 0 Î5 V E R S I O N I S PAVLI
Talisolim fuit AbrahamùSjqut gtftiuit videie diem Domini, amp; per fidem w cognito Sc apprehenfoita exultau!t,vtillo voeantec domo paterna difceÜ'cric, amp;fpon-tancus exul fit faéhus ; iufîus item Filium Ifaacum immolare,obfcquentem fefe pi-æbuc-rit. Idem fccerunt Apoftoli, quifuas nauicülas, retia, domus, telonia, raoxrelique*nbsp;runt,vt primum ab illo vocati funt. Et hos imitatus poftea Paulus, audita Chrifti vûKnbsp;clitus tonantc, dicebat: Domine, quid me vis facerc Nihil ergo hæcad eos faciunt,nbsp;qui facilitates fuas non tam relinquunt, quàm dilapidant, amp; turpiter confumunt, adc-oq; egeftatem non neceflariam petulanter fibi accerfunt. Gloriantur hi ilia fæpe, amp;nbsp;fc Deopropter hancinagisacceptos elfe fibi perfuadent. At talibus adeo nihilcuninbsp;Chrifto negotij eft, vt fidclibus détériores cfle dicat ApoftclûâjSc ne in Ecclefia eis 1°'nbsp;eus detur, monet ,nifiad frugem redeantj
a, Thejp, i.
Non etiam ad eos pertinent ifta, qui fuperftitîonis caufa facultatcs fiias relin* quunt,Sfeofebeatioresputant. Qma enimin paupertateifta voluntaria(vcipfilO'nbsp;quuntur ) falutis meritum collocanr, Chriltum fibijpfis inutilem reddunt. Probe erg®nbsp;obferuaridebet caufa hæc,qusm Dominus allegat, dicens: Quisquisrcliqueritfuas'nbsp;cultatey, caula nominis mei,aut propter me amp; Evangelium, vel caufa regui Dei,nbsp;non autem ,Quisquis lua dilapidauerit, aut reliquerit propter fuperftitioncmnbsp;hypocrifin, aut lub voluntariæ paiipertatis prætextu opes amplilsimas, amp;dignitatç$hü'nbsp;ius fcculijVenetur : quod plerosq; iftorum facere confiât.
rtlintfi tlcbertt frofnbsp;fterchn^ui',
Deinde, quid relinqui 8c quando id fieri debeat, videamus. Nee enim ab lt;]gt; '* caufa tam diligenti enumeratione vritur Dominus, qua domus, fratres, fôrorcs, painbsp;î,tcs, coniugem, liberos, agros-recenfet. Sunt hæc omnibus, qui fenfum commun^nbsp;non prorfusexuerunt,charifiima.* imô ncceffiiriafunt, eoquod vitahæcfine ilfis Jnbsp;commodeneq;honeftcfuftcntari potefi.* ideoq; fineignominia vix pofîunt relionbsp;Quôdfideparentibus,iiberis, coniugibus, fratribuSjfororibus.dicendunifirjnbsp;Dei lex amp; natura ipfa nobis ita deuincit, vt meritô impietafis fummædaranentuMnbsp;cunq; ab eis temerè difeedunt, aut fuam illis opém absq; caufa necefl'aria heg^nt.nbsp;ad ergo domus, prædia, amp; facultates honeftè partæ, vnà cum Chrifio amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, je
n,
MarCt y.
1. C er.
neri poflunt, non temerè relinqui debent. At li aut ifta reîinquerc, aut Chril fidem in hune abnegare oportet, tune pro noxijshabcndafunt, Si illorutnialt;^^^'j[^^,^nbsp;lucroreputari debet, Eademefiperfonarum , quæhîc nominantur, ^ui#nbsp;parentibus, coniugibus, liberis, fratribus amp; cognatis, patriæ deniq; cotnniuninbsp;bus, débita officia præfiare pofTumuSjfalua pietatc Sc religionc, oua Chriftonbsp;ftridi, impij amp; fidei abnegatores atq; infidelibus ( vt paulo ante diôlum cft )nbsp;res erimus, fi illos deferamus. Qbôd fï verô ifti à Chrifto nos auocent, [jjcnbsp;modorelinquere, fed odiffe, debemus. Luc./,^. Non ergo commune manoat^^^^j^nbsp;præfcribitur, fed quid fieri debeat, indicatur, fi necefsitas vrgeat. DocothKnbsp;nus re ipfa, quando inultis hoc permifit, vt cum fuis manerent, 8c remnbsp;Tarent , quos tarnen amicorum loco habuit: qualcs fuerunt Zachams , (inbsp;Bethanienfis cum fbroribus , 8c alij fimiles quibus adde dæinoniacumnbsp;quo totam legionem dæmoniorum eiecerat, quem cùm precaretur,vt cum Pnbsp;pofTet y noluit in comitatum fuum rccipere, fed domum rcmifit, vtfuisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V. jciitc'
neficium, quod abipfoacceperat. nbsp;nbsp;Qiipadconiuges 8cliberos,notacftPau 1
tia, qui ne fidelis ab infideli fub religionis prætextu difeedat, grauiter infidelisconiugis modeftia amp;humanitas, vt fidelem amicèferat, neq;
cogat. De hoc cô diligentiüs admonemus propter eos, qui ab Anabaptn reliâisconiugibusSeliberisdifccduntjetiamfiintcreoshabitent» qui pu 1nbsp;nbsp;-
z.Ttm,
gelij prædicationi locum dant, amp; inter quos fidem profiteri, Hi fub pietatis prætextu impijfsiini funt, Si reuera Satanæ fpiritunbsp;facit, quales nouifsimis teniporibus multos fore, ApoftoJuspcædixit.nbsp;aliquârtdo mulierem, quæ cùm per multos annos honefic cum manto vixi
-ocr page 157-APOSTOLI H O MI LIA II.
pftnilibererum matereflet quorum minimus adbuclaâebît, ab Anabaptiftis perfuafa 'quot;tritura, verèCurift anum, cum omniproie tua reliquit, amp; cum intra biduum* à vi-f'tiis inuenta ac domum reduéta eilet, ira amp;c omnem matris afftâtim tam breuinbsp;^nipürisfpacioexuerat vtliberos neafpiccre quidem dignaretur, paruulum ilium ,nbsp;®d|ipfaæ brachia tendentem,amp; vbera materna cum vagitu requirentem , abs fe repclle-
J amp; hæc quidem ficcis oculis, cùm alij. qui præfentesadcrant, àlacrymisnon poF ^ntabftinere* Interim ilia non aliud in ore babebat, quàm hune Chrifti locum, amp;nbsp;^'^odidetn alibi dicit. Si quis venir ad mc,nec odit patrem luum ac matrem,8c vxorem acnbsp;hgt;cros,amp; fl atres He forores, ampliusitem ammmi fuam;Jnon poteft mensefle dilcipu-bs,8îc. Quis veto Dei Spiritum elle credat, qui omnem charitatis feniurn in hemi - ¦nbsp;^'busrcftinguit? Qu^isChrifti fideles elle dicat eos, qui àcha, itate, qiiæ propria di-^^'pulorum eius noia eft, tara Funt alieni, vt nulla infantulon m, ex ij fis nctorum,nbsp;cominilerationetanganturf Exemplorum autem eiufmodi vfus hic efto Chriftianisnbsp;bominiEus, ne huius loci abufu fibiimponi finant, vt temerè eos rtlinquant, quorumnbsp;ipfis Deus coramsndauir.
SfdadChrifti verba redeamus, qui depræmioquod illi dtberur, qui fjculta-'*'**quot;quot;»''-homines ßbi charos propter ilium rtlinquit, loqucnsait, iîliimin hoc
^^tupîam retr.butionem accepturum inaltcro autem feculo vitææternæ hafrediratcm frafter ckri/ Habemus c*'gohîc(vtinitiàmonuimus)promifsioneinpræ(tnrisamp;fu-gt;^*'^ .nbsp;nbsp;nbsp;,
'Utïvitæ. Qiiod autcin de centupla remunerationcMatthæus annotauit, Lucas ßc , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
, Multipliua recipiet in hoc feculo. Ponitur ergo hic numerus finitus '
Videtur autem Chrifto contradicereipfa experientia, quando quotidîc.yideiuuS, ç '°spios omnibus facultatibus cxut-s, quod rtliquum vitæ fuperelij m fummjtnbsp;Utetranfigere: quæcaufi eft, quôd prophani hominesnos rident, vt olim Tulia-çæ^ciebat, vt DE! filium mendacij agueret. Sedobfcruari debet, non vnurnnbsp;'¦'üiusretribufonis modum. In non nullis hæc fit w , velLecundùm lite^ Retriiatienitnbsp;^Vtdiuitijsamp;dignitatibus amplifsiraisdoncntur, qui Dci vocationem fecurinbsp;^^'1 bonorumfuorum iaéturam feccrunt. Faétum hoc eft in Abrahatno,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
jj^*itium,quem pofteius ex natalifolodifcéfTum in terra peregrin i opibusauxit De-f^Apfincipibus viris charurn Scfocium fecit. Simileni benediciionem iobus ac-omnium facultatum iaôiuram patienter tuliflêt, illas cumulatiores recipe-
r
Ç. InEccIcfiaftîcaautemhiftoria Valentinianuiphabemus,[qui à lulbnQ propter rjj' confefsionem, amp; quod faccrdotem idololatram à quo aqua luftrali afperihs fuc-percufsiflet, bâlthco militari fpoliatu ;, poft illius obitum ad Imperatoi iainnbsp;'fätcm eueétus eft. Sed amp; vulgo videmus fieri, vt qui propter fidem Chj-ifti ex«nbsp;{(j ^^fîunt, inexilioinnumerosfratresinueniunt , qui ipfis omnia Chriftianæ dile-officia prællant , adeoque omnia cum ipfis communia habent. QjKidnbsp;v](^^^olimApoftolisaccidit,quibus in Chriftiferuitio nihil vnquam defuit, ficuti innbsp;Qj ^coenaconfefsifunt. In alijs verôrata eft promiftioChrifti quoad animi afte-^*^*^*nbsp;Pi Etenim verè d ues eft,qui præftntibus,quæ Deus Iargitur,contentus, nihilnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
i(j cupit, amp; ideo Paulus maximum quæftura dicebatpictatem (itx àv^^vstct(^ 'nTi'quot;gt;Kst ^Hirnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contento. Atqui hune reuera foli credentes habent, t-- -'
OH) omnibus huius feculi 1 oais præferunt. Hi enim de nulla re foliciti ante e(jj_''^qi!ærantregnum Deijamp;noruntcum Apoftolojin quibusfunt,i;s ipfisconteoti Phl.^, inbsp;^ciim Dauide dicunt.- lehoua eft fors portionis meæ amp; calicis mci ; Tu Dominenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
fortemeam : Funes ceciderunt mihi in locis amoenis: vtiq; bærcditas pmlcra eft
b^eniq; hæc caufa eft,quod tâtillu boni,quod pijs inter Luius vùæ moleftias accidir,
eos
-ocr page 158-Î42
DIEI fONVERÎ. PAVLI
eos maiori gaudîo recreatjquàm impios diuitæ vndiq; afflufefitcs, inter quas illi Tantjli inftar perpetuô fitiunt amp;euiriunt,curisdeniq; mordacibustorqucntur. Etbucreftf'*nbsp;pofruntiftaSalomonis:Indotnoiuftithefaurus multus,atJ*n prouentibus impijnbsp;batto. Item,Melius eft bucclla ficca cura tranquillitatc, quara domus plena vidin'inbsp;contentionis. Prou. )lt;/. amp; ,7.
Rttribntio.ft eitm ferJecH-tiane,
J* an, m if'tn.t.j, t.
ritit Merti/t, lia», tr.
2.^, 4*
Porro diligenter obleruari debet conditio,quam Marcus annotauitquodm®'; rura retributionem banc Dominus promifcrit cum perfècutionjbus, quæ fidei perpcj***nbsp;lunt comités, Nec enim æquura eft,vtdifcipulorum amp;feruorum fors meliorfic,qua'^nbsp;Cbrifti Dômini amp; præceptoris fuit in terris, Neq; mutabit mundus ingeniura fuuw»nbsp;quod eft odifTc lucem amp; huius filios perfequi. Id vcrô fieri finit Deus,quia fie nobispf®'nbsp;deft,ne cum mundo polluamur,fed vt afflidiones,quibus quotidic nouis infeftaniur,i 'nbsp;Iras faftidiura nobis pariant. Debemus de eo femper cogitare,vr animum à terreinnbsp;uoceraus adclcftium meditationem. Ideo Dominus veramretributioncænquot;.nbsp;monftrat,quandovitamætcrnampollicetur,cuius,hærcditatcm adituri fimus.nbsp;hæc per fidem in terris,dum adhuc in mortali corpore agimus,perficietur autem innbsp;lis : Vult enim nos fecum elfe Chriftus,amp; illic abftcrfis omnibus curis amp; lachrynuV'^fnbsp;mur bonis illis,quae oculus non vidit,neq; auris audiuit,neq; in cor hominis afcenuïi^nbsp;Qm de his feriô cogitant,ijs leuicula eft omnium fortunarum huius feculi iadura:nbsp;hi cupiunt vitam quoq; hanc mortalem cum immortali commutare,amp;c. .
ttntrttttnfi-ttttrliént /huritatem.
Cæterùm nouerat Dei Filius confidentiam difcipulorunijPetri inprimis, qni mniura nomine quæftionemillam mouerat. Ergo vteos intra modeftiæliinites^^^nbsp;metu contincret,ne vcl alios præ fe contemnerent, vel fecuritati fe dedcrent,quæinn^.^nbsp;in lâlutis negocio nocct,Epiphonemate graui amp; acuto iftam tradationem concludit,nbsp;cens. Multi autem primi,eruntvltimi : amp;vltimiprimi. Quo diého eos, qui bentnbsp;perunt ad ftrenuc agendum hortatur,nein medio curfu deficianr.Quafi diceret :nbsp;uero bene coepiftis,amp;aliquo vfquc progrefsieftis,vt multos alios antcuerteretis*nbsp;nondum metamattigiftis,multô minus brauium confecuti eftis. Iraq; quodinnbsp;currencibus accidit,(cmper in animum reuocate. Soient illic fit-pe qui initio alijs oninbsp;bus præcurruntjvel ex lapfu iraprouifo, vellpiritus interclufione,aut virium defatignbsp;one,impcdiri,vt à poftrcmis vincantur,amp; ipfi poftremi fiant. Ita hîc fieri folct.nbsp;plafunt publica amp;priuata,quibus hoc didum confirmatur ; Inter primos ciiciirrttnbsp;das,fed idem non vitimus modo difcipulorura,fed proditor quoq; faébus eft:nbsp;ftremus illis ceu abortiuus accefiit Paulus,qui amp; ludam anteuertir,amp;plus alijsnbsp;laborauit. Publicèverôprimiin totogenerehominumludæifuerunt,quibusfeienbsp;ftüs manifcftauit: fed fua confidentia amp; lècuritate decepti exciderunt,amp;à gentibus 1nbsp;rati funt. Qm'vero ex gentibus primi ad fidem Chriftianam accciferuntjAfiatiû 0nbsp;rum,Africani,amp;ex Europæis Græci ; ij nuncomnesfubduro Scimpio Mahuniftisnbsp;uitiolaborant,libertateautem inChriftofruuntur,quibus hic poftremis eft préditnbsp;Et fi ciuitatcs fpeâes,quanta olim fuit Romæ dignitas,quando fides eius pernbsp;bem prædicabatur ? amp; quam ilia nu ne infamis amp; mifera eft,dum Chrifti loconbsp;huius vicarius illicrégnât ?Q^d fi eos confiderarelibeat, quibus primis noftronbsp;Euangeliumprædicatum eft, amp; qui fidei feruoreamp; zelo omnibus alijs palmafflP^jj,nbsp;pueruntjHon absq; caufa multi metuunt, né hoc Domini didum illis quoq; conutnbsp;Difcant igitur illud fibijpfis applicarc, quotquot in hoc ftadio Euangelico curruflt .jjjjnbsp;quantum Ipacij confeccrint, fedquàm procul adhuc a metaabfînt,relpicianr,n^^jjnbsp;vnquam excidat,quod Dominus dixit ; Nemo qui manu fua admota aratro, Quinbsp;ea,qux à tergo fiinr,aptus eft regno Dei: fed qui perfeuerauerit in fine ,faluusnbsp;verci(vcD.BafiliusIcribit) progrclfumin bonisalt;ftionibusfeccrir,deindeadpr»*nbsp;confuetudincm rcuerfus fuerit, non modo laborura præteritorum mercede P***^ .j.nbsp;lèdctiam acerbiore condemnatione dignus iudicatur. Q^am diu ^0 in hacnbsp;uiraus, cumApoftolo cogitemus,nosmetam nondum apprchendifle,prgenduin^nbsp;nobis eflê,vc certatnen illud bonûdccertem;gt;,curfiim confumemus, fidêfcrucmusnbsp;conftantia vcrô nos excitet perpétua iuftitix eoronæ rccordatio,quam D^gt;mmusnbsp;lefus GhriftuSjiuftus iudex,in magno illo die redder omnibus,qui illuftrcilluadufO
il
ipfius expetierint. Ipfi debetur bcncdiâio,honor,gloria amp; poteftasin
-ocr page 159-P R E, C A TI O
DîEI QVO CELEBRA. rVR RECORDATIO PAVLInbsp;COMPEL LAjT 1 EX COELO, ET
CONVERSI AD CHRISTVM,
Aólor.p^cap*
TBl VERA FIDE ET TOTO PECTORE GRATD as agimw Domine lefuChrifleF'di Deiviui, lt;juo(^ ferfetuamtib^Ecde-^\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humanofer vocem minißer^ colligis,nbsp;nbsp;nbsp;quodpracifnè vas
^^^dnis Piulum Afoßolorum tuum mißßi , cfaem voluißi doïirinam de beneficUjstuùfrofagare inter gentesinter fopulos q^uorum tune erstnbsp;vitatnqtftnstißifnafubtitrpißtniailUmultorttm diabolorum cloaca, Het
Caßre,ei»f^^ voce confer nat a in fer if tes fuis Ecclefiam offrejfam tenebris error umfub^ ^'^de quidem,amp; hac inprimis poflrema atate mundi de vero intelleéîu Euangelij voluißinbsp;fradire : Te inuocamtts cum fiogémitu : Serua nobis tuam lucem accenfam ex minißerionbsp;buiui beroici tut Doctor is, fac vt multi extrudantur of erar if in tuam mefèm, (juifnt fide ànbsp;eufiodes do^irina Paulina,qui conuerfi ad te,verè qusrantyO[Uôâ tu if fis tubes ficere^nbsp;quittbiferuiant in frofagatione tua veritatis, refîe ficenl verbumvitaßlußrent diÇcritnbsp;^ca Lefis çfi Euangelifitrtbuant tibi tuum honorem,monfirent fauidis mentibus inter ter-^^res confeientia confolationem tuam, fint if fi typi fidelium in fermone (ir citnuerfitione,fi-omnta omnibus, vt multi ttbi lucrifiant,(figlortentur in affliUionibus, nonformidentnbsp;'gt;àii,ingratitudinemmundi,amp;confiantiamv(^admortem in confeftone veritatis fret-fitnt. luuaetiam audttores Paultnaconcionis.,vt vert affteiantur imitatores Pauli, mill-*lt;intes bonam militiam, retinentesfidem (fi bonam confiientiam, vt exuentes veterem hominem, induant te Dominum lefum Chrifium, renouati tuo Sfiritu ad ver am lucem (finbsp;vt verè tut deßderio tangantur, verè eufiant dijfolui fi eße tecum, vt translate eiCnbsp;, bic ciligine in illud lumen, te coram afiteiant, fi arcanarum rerum caufas difcant,quas innbsp;bac vit a non intelligimus. Et quia hic vis dfci initia tuet piftentiei, (fi ex tefonte iubes nosnbsp;baurire riuulos, inßituto minißerio docendt ,fac vt multi et tam hoc in fartefidelitatem finbsp;txercitta tut Apofloli imitentur,fint diligentes in leêlione,cognofiant in banc fimmam fa-iutaris tuet doEîrtna, fi corpus fium frenent fi cafiigent, vt tn ver a obedient ia tui ferfè^nbsp;tirent, donee in illam fcholam adducantur, vbi bmnes ele^i in (lara luce te intuebuntur\nbsp;filmen.
Die, QVO CELEBRA-TVR memoria CHRISTI I N FAN T I S, Allati a matre, virgine maria, in templvm,
ÓC geftati in vlnis pij Senis, Simçonis, ciii I^eçiçia can tum expreßit,EuangeIium Luc.^.cap^nbsp;oc FESTVM IVSTlldlANO I Ad P. INnbsp;Chrifli honorem inßitutum , fi feßum dijc fisomvibo gt; td eil, excefticanbsp;nis Chrifli^nimirumperptum fenem, Simeonem in templo Hterofilqmiinbsp;nbsp;nbsp;
tanofaSlei, diel um efi, Nicephorus Itb. 17. cap. aS. Eccleftaßica htßortet. tradit. Pof eris verö temporibus,cumfitbinde Aduerfarq noßri ex Punti.nbsp;fiefi tAariam fi alios Sanclos, diuino cultu fi adoratione colendos eße doi
bebaut, idipfim mutatum,nomen quo^ nouum accepit,vt Mariafeßum eße inciferet,quod f'ii'SiChrißifierat, Htnc, crefentibusfuperßitionibusßtuerfa nomina huic feß0 inditanbsp;e'iai.Alijexverbis Euangclißadicentis-. Et cum impleti fuißentdiespurgationiseorum zc.nbsp;boiiiernum dtempurificattonis Mariafeßum nominarunt ,cùm tarnen neoj^ Maria neÿ^ Chri*nbsp;ex ea natus,purificatione opus habuerunt,ficut homil, i. dicemus.
2VL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^lij
BÏEI CH Rif TI A'l'lAT*
K^lij à lychnis tereii t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ltsßraliajperßs,amp; in maxima
temf/lü amp;%miterÿs cinumgeßatist tandemj^ ad mijßarum vfum ehlatis,huicftßo . ßaappellitionem^^iXtiiniiaiiVdii^ft^t^derunt. Etußnodi(ychnoscereospoßt*nbsp;btts, in agone mcsrtiseonßitutis infant ibtu baptizandü, puerferisßnito puer ffnbsp;pore'in templcsm redeantibtajn dextram mantsm tradiderunt^vt per eorumcontaiïatHf^^nbsp;xifam exiguitemporis, Diaboliab illü abigerentur. Tandem tempore quadragefitn^^^^l^f^nbsp;do idolatrica iUa, amp; tn Filsum Des blaßhema, cantslena : Salue Regina drc. anbsp;tantatssr, illorum etiam vfus eiiad huntfinem, vt hoc opere prêtantes factliiss exau«nbsp;nem impetrarepoßint. Ißas Pap'sßarumtneptias,tmpietatis (fidoblatriaplenißirnos,nbsp;peilore detefiamur, nee cum Pontsßc^s circa inept um ilium cult um Mctria virgitttf,nbsp;nequaeyuàmfscuti nullum altum exßan£lis,aut treaturis,cultu aliqao diuino, aut adofdtnbsp;( cùm feiamtts diuinitw mandatum eße : Dominum Deum tuum adorabis-.ö ILLlnbsp;LIferutes'ycolimtu,occupamur,queminprimitiua Eccleßa omnino nonfutßenbsp;feculis demumpoßea inßttutum, eis'fubinde nouisßperßitionibus au^um eßefactl'^^nbsp;hißoria Eccleßa oßendere poßumtss. Td^c propterea noui dogmat is author es, amp; tnnbsp;Virginem, Mariam , amp; reliques fanSîos, contumeliofi aut inturÿ famtts .,{^1 adnbsp;vfque ißis calumnqs nos Aduerfarq noßripragrauant ') quod cultum honorent gt;nbsp;Ll DEQ debitum, neq^ipßs neq^vllialicutcreatura,tribuamus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sußteit noltt^ ¦.
verboDeifcire,'vltradecorum {vtcum Epiphanie contra Antidicomariantte^ tttthf liceat ) non conuenire cûlerefan£los,fed honor are nos debere ipforum Deminum. Stnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..
tem in iUis Deigratiam agnofeimus, amp; gratis animispradtcamtss Ipßorumq^ veß'^ß cenfeßionefidei, amp; exercitiys pietatis ae vtrtutum,qua in illss,vt Lux pur a, accenja anbsp;itsßiciaperSpiritumfan£îum,coramhomintbtss in hoc mando luxerunt,fdeltterjPpnbsp;mtss,do^rinctß^ ipfirum, quam de Chrißo lefu, vnico amp; vero Mediatore Dei ónbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J,
credtmus, turnßiamtes nos eße ver os cuit or es amp; venerator es Dsuorum. Hac de ßß^ er no pramittendafuerunt, Nunc ad explàcationem grauißimarum amp; ittlcißtmattP^ .nbsp;£îrinarum accedtmtss, quaduabtts honiilß ^propter rndltiphcium bcerum, quos (onttt^^nbsp;vbertatem, nobis expücandctfunt,
HO MILIA L
Etcùm impleti fiiiflent dies purgationis corum fecundum gemMofis, Adduxerunteum(Iesvm) Hicrofolymam,vtfifierfnbsp;Eum Domino ( prout feriptum cft in Lege Domini ; Omnisnbsp;lus,qui aperit vterum,ranôlus Domino vocabitur ) amp; vt datentnbsp;tionem, fècundùm id, quod diótum eft in Lege Domini,parnbsp;rum, aut duos pullos columbarum.
VONIAM DEVS FILIVM SVVM
amp; vnigcnitum ætcrno Cuo confilio prædeftinauit,vt luimani generis eflet,cundem nobis fimilem fieri, amp; noilram cönditionem in IcrecipcK^jt,nbsp;ccfTefuiGvtita noftram caufam fulcipicndi amp; nos vindicandi ins obtif^^ ^jjnbsp;ideo Legi obnoxium fieri oportcbat.vt nos,qui huius nialcdiclioninbsp;eramus,liberarct. Et ad hoc illi circumcifioncm imprimis fcruiui»'^.(,xnbsp;Circumcifionis Domini didum elt. Quia tarnen hoc ad probandaffi
tis nofîræ certitudincm imprimis facicbat,non fohim circumcidi voluit , verùmetiatH in fcrcccpit, quae in Lege pr3efcribuntur,nc quid obedisntiæ, quam noflrùm omniumnbsp;prællarc debebat, dceflèt. Itaq; in præfenti de duobus ait Lucas, quibus lèfe ex Legis pf^ j,nbsp;pto^iibiccit, quorum vtrunq; multa continet cogniru amp; obferuatu nccelîària,amp;ideol^nbsp;ilium propius inlpcxilTc non inutile fucrit. Et quia vtrunqj Lucas ita conneélit, vt ad prin jj,nbsp;poftcà demum rcdcat,cüm fecundum abfoluit, nos perlpicuicatis ergo de üngulis lèorlln
fttrgtnK nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;primum pertinent haec verba : Et cùm impleti fiiiHcnt dies Purgationis
«ftr/«*,/*rlt;«./ccundum Legern Mofis, adduxeruntcum Hicrofolymam, vt datent oblationem ***? dum id quod didum eft in Lege Domini , par turturum,aut duos pullos Colunibaf^^^j
-ocr page 161-H o iî I L I A I.
r4y
amp;tur ergo hîc de Purificatione aut purg3tione,qua pucrpcræ fècundsm Legem expiabantur, ad horainum confuetudinem de Ecclefiæ atqj ïàcrorum focictatem admitterentur.nbsp;J'tatLexifta in libro Lcuicici ad hunc modum ; Mulier fi iufeepto feinine conceperit, Sc pe- t-tuit, la.nbsp;mafculum, immunda erit feptem diebnsjccundum dies feparationis morbi 1'ui imniuii-odauo circumcidctur caro præputij eius,ma/culi fciiicct.fpfa autem triginta
I'S diebus fedebit in fanguine purificationis, nuiiam rem facram tanget,amp; ad ianfluarium ''cniet,donee completi fuer int dies purificationis liix.nbsp;nbsp;nbsp;Quod fi fminam pepsrcrit,im-
j .^daeritduabushebdomadibusfecundumfeparationcrafuam, dcfexagintafcx diebus fc-'tinfanguinepurificationisfuse.Poftquamautem impleti fuerint dies purificationisfuse, tiirnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;afferet agnum anniculum in holocauftum, amp; pullum columbæ aut tur-i
in/*^ oblationem pro peccato ad ofiium tabernaculi Ecclefiæ, ad Sacerdotem, Et offeree Veirnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hæc eft lex parientis mafculum
¦ ®ininani. Q^ód fi non inuenerit manus eius, vt pofsit offerte agnum, tunc accipiet duos tres, aut duos pullos columbarum, vnum in holocauftum,Scalterum in oblationem pronbsp;fi ^^^°gt;5^P'3bitqj earn Sacerdos,amp; mundabitur. Iftis fi Lucæ narrationcm conferamus, Ma-
Miligenter præftitiffè patebit, quod Lex Domini requirebat. Eftautem nobis diligenter huius fadi confiderationc, co quod illo Satan infidiofe nimis abulus eft ad in- ferßttianesr» nbsp;turpifsimos, amp; omnis generis fuperftitioncs, quibtis vera Chrifti amp; falutis fuerferarttm *nbsp;fill/ænbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pffnrô coniugij dignitatem hocargumento oppugnauit.vi f-r^anene
huius vfum per fc immundum amp; illicitum putarent, cùmmulierema partu pro im-**®''^*quot; fçç . ''cnferi,amp; proin de fingulari ptirgatione opus habere audirent. Quam fenteniiam ohmnbsp;Ho?quot;quot;^Manichsei,'Adamiani, Hierarchitæ, amp; qui vcteribus Apoftolici didi fuut. Et hodienbsp;ill ab illis diffentiunt Papiftæ qui coniugij vfu interdicunt Ecclefiæ miniftris, quodnbsp;t'tceos viucrefentiant,qui illo vtuntur. At vehementerilloserrare ex eoapparet,quodnbsp;tf,[Pf^'quot;®coniugijauthoremfacit Deum,amp;eadem torum coniugalemfàndum amp; impollu-'¦ïiDnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1°^^*^**^**^*^ affedus plærunq; vitiofus, propter Dei inftiiuium non
ÇoU nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;êitur ratio fucrit, aliquem co pollui amp; inquinari,qnod per fe Sanétum amp; itn#
tcnfimpuripotiusamp;prophani, imô dæmoniorum miniftri (vt Paulus monet) Jla5'*^*'^'^®M*iconiugijvfum, non minus neceffarium quàm fandum , inter res propha- i, Z/w,.».
errorem Satan inuexit, fed vt fimul Dei quoq; cul-iijjjf°'^tumpcrct,fcftum diem indixit, quo fàdi huius memoriam aliqui tonlèruare volue-Hçf-¦^^raautemfuperftitionibusineptifsimis omne, quodhîcconfiderandtim venir , my-Nam nulla prorfus cius mentionefada, adtemplum omnes concur* V t'andelas cereas deferunt, quas, vbi facrificulus confecrauit,3ccendunt, amp; ex earumnbsp;itiçænbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia faufta pollicentur.nbsp;nbsp;Imô ijfdcm in pofterum quoq^ vim quadam diuinani
'f®lt;^unt,adfcdandum tempeftates 8c arcendum dæmones,amp;: cuiufcunq; generis fpeótra. HfQ tunc in templis return facies cernitur, vt Cercris potius facra quan. lelu Chrifti me-d n'* ^^iehrari meritó putes. Et quaff non fatis effet ffmul omnes publicé inlanire,priuatimnbsp;(j *^P®tas fuperftitio peruafir. Has cnim à dæmonibus amp; impuris Spiritibus infeftari, dcnbsp;^115 ''^.^ttinonin diaboli poteftate effejdixerunt. Itaq; varias commenti fiintexpiationes.qui-domi vterentur, poftea vero in publicis etiam facris priltinæ libertati refti-^fiinnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia à rcligionis Chriftianæ puritatc alienilsima,amp; miferis mulierculis
liu^^ænem illam dulciffimam abftulcruut, qua Paulus illas confirmât, quando cas inter fcruari ait, fi in fide amp; charirate in fauAlificatione item cumnbsp;tUfj pcffcucrcnr. Quia ergo fuperftitioncs iftæ amp; errores ex xax^^^ÄSMt emerle*nbsp;t(f^^uando huius exempli ratio minus obferuata eft, neceffe omnino fiierit diligcntius infpi*nbsp;th ltiidfibiiftaLegedepur2andispuerperisDeusvoluerit,amp; cur Maria quoq; eidemlclc 'snbsp;'^Hiofilio.ChriftoIcfu.fubiccerit. .
'nik nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Legem amp; ritum illu m fub Mofaico cuitu obferuatum , primo miferabilis amp; o- omnet »4.
^Hi °tlis corruptahominum conditio adumbratur, quod ninnrum omnes, qui ex A-,» natura peccatores, atquenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»4-
obnoxij fint, quibus expiationcamp; purgationeopus fit. Sufficit ergo foUtti Vçj ''tticaCcfcmonia omnibus ijs conftitandis,qui originale peccatum vel omnino negant,-^*** *
Sicnimmulierem, quæconceptovirifemine prolem peperit, peculiari pur ipfàm ex conceptuilloatqjpartunouamirÄ-^Hdinfantem ex ipfo marris vtero pollutum amp; kifedum prodirc,
.7'^ C vt homi. /. die incarnationis Chrifti etiam diximus ) fandum, Sc torus coniugum i'iönbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttnP°*^tus eft, nemo illis poteft inquinari. Ergo immunditiei caufa eft,
t«Sç'* eius femine foetus illcconcipiatur.qui natura peccator,amp; proprius prauitatis illius hæ* Adamo in omnem poftcritatem dcriuari confiât.Vnde apparet originalepec-' tton folùm aliens transgrefsionis imputationem effe, qua nos immerentes grauemur :nbsp;N ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fedna-
(
-ocr page 162-I»lÈI CHRISTI AlLAtÏ
^lttn fMrgatf-. ohÙ puerfertu
Chnflunt remittebiUi
fed naturäf vitiofitatem,quæ nobis ipfis ex vtero matris infita eft,amp; cuius vis fit tantJ.VtÏpÜf quoq; coniugij vfum, perfe fandum amp; conceffum, inficiat. At quid de coniugio dicOtquaiK^*^nbsp;ipfain Dei legetn, qua nihil lanitiiis, iiiHius amp; melius,cxcogitari potcll, nobis noxiain redd'^nbsp;Nam peccatum ( inqtiit Paulus, de original! illo loquens ) perpræceptum occafione funiftä»nbsp;genuit in me omnem concupifeentiam, imó decepitme, amp;perpræceptum illud occidit,nbsp;aiim in vetitum nitimur natura, præccptisdiuinæJegis ettpiditates prauæirritantur,vt»fd«lt;'nbsp;tiorcs fiant, nosq; ad illicita fortius abripiant. Quod cum pauci in lemctipfis obferuent, noj*nbsp;verbis folum nos defiac nofiræ naturæ deprauationc admoncri, led can dem aliqua ccremo'*nbsp;vifibilioboculosponioporruit, vtconditionis noftræ memores humiliemur in Dei conlpj'nbsp;dlu, omnes autem carnis noftræ cogitationes amp; confilia fufpedta habeamus, Sc illi coerceiid^nbsp;fedulo incumbamus. Et hie primus purgationis iftius, qua puerpcrascxpiariolim oportebJt*nbsp;vlusfuit.
Ipxerfer» ^ei-menebnntur Jitt
Deinde vt in alijs fere facrifieijs fieri confueucratjitaWcquoq; vnacum morbo rem«*' urn fimtil monftrabatur. Quia cnim puerpera agnum anniculum in holocauftnm,nbsp;coluinbæin oblationempro peccato adducereiubetur, non obfeurceam Spiritus farnftm«nbsp;Chriftumremittebar, quemagnisiilis, amp; omnibus fercfacrificijs Icgaiibtjs, olim figuratif*^nbsp;fuiflelàtis confiât. Si vel loannis teftimonio abundc probarur, qui digito in Chriftum extctinbsp;dixit ; Ecce agnus ille Dci, qui tollit peccatum mundi. Mundi peccatum dicit, vt omnia co''nbsp;prehendat,quæfubpeccaticcnfum veniunt,interquæinnatam amp; hærcditariam naturae®nbsp;firæprauitatem primo quafi loco numerate oportet, cùm ex ea rcliquæ iniquitates omnbsp;protuberent. At hanc quoq; perChriftum emendari, nenobis porroimpuEctur,aut noc«*nbsp;Zacharias difcrttcdocct,quandodc eius morte Si piorumad hune conucriîone vaticin»'.^nbsp;moxfubijcittln dieillo aperieturfons, fineIcaturigo perennis , domui Dauid Sihabitatonbsp;bus Hiefolymæ ad peccatum amp; ad menfiruam immunditiem. Vocat autem immnndin«nbsp;menltruam, hæ-reditariam illam vitiofitatem, quæ per illam proprijlsimc adumbratur,nbsp;nobis cognata amp; naturalis fit,amp; in nobis perdendis clfcdlus habcat vehementilsimos.Ad nbsp;ergofontem remittebanturpuerpuræ, vt confolationem accipcrcnt, qua dolorem exdh' 'nbsp;feparatione c'onceptum lenirent,amp; fe eum fua proie apad Deum in gratiam receptasefle^'nbsp;fpcrarc poflent. Et hue Dauid etiam refpexilTe videtur , qui cùm fc in iniquitatccenccptugjnbsp;ânpcccato formatuni elle conqueftus clfet, mox ad Deum clamat: Expia me hylfop®nbsp;mundus ero, laua mc,amp; niue ero candidior. Item : Libéra me de fanguinibus Deusnbsp;lutis meæ. Prætcrca cùm in ifta pufgatione Columbæ aut tortures adhiberi iubercntöf^nbsp;niulofficijfuiadmonehantuf mulieres. Scinaus cnim iftas aues coniugio certo dclcfiafgt;*jjjnbsp;ius fidelilsimas efte euftodes, cum neq; corn alicno compare mifecantur, amp; fimul exclunbsp;atq; educandis pullis mutuam operam fibi inuicem præbcant. -Qu« caufa cft.quùdnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fjz
tesquoqs prophanas fidei coniugalis fymbolum amp; typos fcmperiùerint. Voluit ergo b crificio Spiritus fanftus innuerc, muliercs non omni erga viros fuos officio defundas,nbsp;vinculo coniugij lólutascfle,fi fêmci aut itcrum,imô quàm læpifsimè fieri potcft,pcp®^®jnbsp;debere filas ad olficium redire,fidem coniugibus inuiolatam lcruare, liberoscducarc, nbsp;fuæ curam gercre, ncqj vllam fùbtcrfuger^ molcftiam»qu« in iftis rebus efifobeunda.
Turpe enim fuerit homines abrutis animantibus fuperari in ijs officijx, àdFn p«/ ¦gem naturæ afiringimur. Hæc (inquam) funt,qoæ Deus veterem populum purgationcinbsp;erperarum dotere voluit. Ea aût hodic minime opus cft,imà cam rcduccrcnefas cfi)4®^^clinbsp;Chriftilanguineemnis veteris Teftamcnfi fanguis fifiidebuit,quod in illius morte »nbsp;nbsp;nbsp;¦[,,
fatri Icifiio aperte declaraoicMultô minus ergô audiaHrur,qui nouas cxpiationcs fingu^f^jjo lt;vt modo diximus.) et coniugij dignitas cuertitur,amp;fidc$ mtilicrum tune labefadaturdnbsp;confolatione-ct confirmationc imprimis opus eft. Interim in eoru oblcruationc dilig« jrnbsp;Chriftianæ fûerainæ,quæ ri tu -illo veteri fueruntadumbrata. Agnolcant natur« conin®nbsp;prauationem.et proinde nulla propriæ fanditatis aut iufticiæ fiducia efferantur.Non »nbsp;¦aut de gratia Dei,fed in Chrifto fpem falutis firniam certamq; habcant,amp;cius mcrirol^P^^iinbsp;tas,et ab omni immundicieexpiatas,tutum ad thronum gratiæ aditi'i habere crcdaiif-b»nbsp;fpe plenæ ad officium redeant.et in firuanda fide coniogali diligentes,in domusnbsp;one fèdulæ,in libcrorum educatione parientcs,et quoad totius vitæ conluctudincm So*'nbsp;probæ et fândæ fint. His fludijs et Deo pro'babuntur et Ecclcfiæ eins membranbsp;nbsp;nbsp;, Lijü
knie le^l^ fitiieterK.
bunt non pniteoda. Accedamus nunc ad Mariæ faélum,quæ ócfeipfam Si C^remoniæ ifti fobijcerc voluit neq; quó minus id faceret à Spiritu prohibetitt. Namnbsp;riam Ipccles,fitte Chriftum ex ea nafum.purificationc ncquaquam opus fuillèvidcbis*nbsp;nbsp;nbsp;gpi'
diferté de multere loquitur,quæ füfcepto femine ex viri congrclfu concepit. Atqui iü? rito fanélo concepifie die incarnatïOnis Chrifti.Deo dantc,cx Lttca audiemus,nbsp;cam obumbrauit,vt illæfa virginhate fua mater fierct. Similiter Chriftus homo qm
, crat,fed non in corrupta Adami imagine natus crat,ncq;in eolocorn habuit,qu^ Itis t nafcitur,naturæ vitiofiras,ideoqj fanélus ille Sandorum verifsime dicitur,in quonbsp;vnquani inuenti» eft. Poterat ctiara facile obfiarc , ne quid huius virgo yol*
-ocr page 163-IN.TEMPLVM H O MIL IA I.
»47
^oluitautem iftud fieri, vt in hacquidem obedientiæcxeniplum nobis proponeret.cuins tan/ niâpudnos ftudiumeflc debet, vt ne in Jicitis quideninofirtiin ius cutn aliorum fcandalonbsp;r niiiaciusamp;rigidius perfequamur: in iêipfo autem argumcnttiiii noiium præbet, quo falu-^loftræ fiducia magis confirmetur. Nam etfi ab omni peccati labe alienifsimus fit, nobis ta-fupnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ilium pudet noftræ corruptionis pcrfonam in totius mundi conlpeólu
nil ¦ recens natum cum iniquis reputari, vt nos fuo merito purget amp; noftram inv ''ditieniexpiet,Ideo Lucas difèrtclcripfit: Cùmimpletifuiflentdiespurgationis eorum,nbsp;î^^am etfiillaCeremoniaadfolam matrem pertincre videretur, nonnbsp;'^Ute tarnen de infantis quoq; immunditie tefiabatur, cuius indicium pritis in circumcifio-^^'*übat. Continet ergo hæc Mariæ purificatio eximiam confolationcm, quandoChrifiumnbsp;Oos pertinere docer,amp; eius meritum nobis applicando.in eo fôntem ilium nobis quafi digi-Wonltrat, quem Deus apcruit, vt nos ab omni pcccato Sc menltrua immun di ticabluat,fic-lt;acharias loquitur/. cap.
Huncergo opponamus fàtanæ fuggeftionibus, quibus innatam iramonditiem obijcit, fui f C)eicxclufos elTe euincat. Quia enim illam in fe tranflulit Chriftus, Sc eandemnbsp;guinis merito expiauit, ilia nobis porró imputari nonpoteft. Interim in hoc vno nosnbsp;. ^Uieicçfg decet,neq; eos audirc, qui nobis purificationes nouas extra Chriftam fingunr. Fa-jj® illi hominum confeientias, amp; ipfis qnoqj corporibus nouos quotidie labores atq; mole-cl| .nfiferis , quando inutile, imó noxium depernitiofumnbsp;fi ?tquid fineChrifto inltituitur, Sed pergamus in hifloria, qua narratur,quidin puri-I ^iieiftavirgo mater obtulerit. Nulla autem fit agnimentio, quemditiores offerte iube*
Columba: amp; turturu modo Lucas mcminit,quos debebant ex Lege,quo- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
pîü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tenuiores. Erat autem hoc præclarum bonitatis Dei argumentum, qui
f, tarn diligentem rationem habuit, ne propter egeftatem à facris communibus exclu* pt$ etiam amp;falutis communione fc exclufos amp; reieflos putarent. Pertinent eodemnbsp;^ürhnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;grauiter monet, vt in feffis folcnnibus, quando publice cpulabantur, paupc-
^f ^P'®Sorummeminerint, amp; fuas illis partes décidant, vt etiam hi communis iffius efficiantur. Quid, quod Chriffus tenuiöra pauperum donaria ma*nbsp;præfert, vt in viduæ exempio apud Marcum cap,/2, docemur ? So-ptif °'-^genosomnes,amp;quoties propterrcnuitatemlcfe tentarifentiunt, cogitent fein Ba-llij?° cna myftica, nihil minus, quàm ditifsimos Crfbs, accipere, amp; regni cloruinnbsp;bii/^tos, 4^05 per Euangelium nobis Deus offert,ad ipfos etiam pertinere, fiquidem eos cumnbsp;{iç^PP*æhendant,Rurfus autem Chrifti paupertas nobis ob oculos ftatuitur. Qui enimnbsp;ji[,i]5l^fniinmi{erotugurionatus,amp; primas cunas in præfepi habuit, eius mater nunc innbsp;Djf *'o etiatn facro fuam egeftatem profitetur. Idem poftea non habuit,quó caput fuum recli-lgt;Ui? y** meminilTe oportet, iftird quoq; ad redemptionis noftræ cauiàm pertinere. De-quot;ter alias peccati pnasinopiamquoq^fubire Dei filius.vt nobis ad opumcle-jUjl^PolTefsionem aditum faceret. Simul autem egeftatem ( vt die natalis Chrifti in fine ho-ti,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diélum eft ) fuo exempio confecrat, ne credentibus in iplum porro peccati p-
gopj ^lutarefidei amp;patientiæexercirium fit, in quo veras diuitiasinueniant. Nondumer-lofjj tf*ftinrc(fteagnoucrunr,quosadhucinopiæ pudet, amp;hanc extremum omniumma-Eft hæc maximorum fcelerum caufa : nam, vt illam eff'ugiant, ad dolos, HUoj mendacia, furta, rapinas,cædcs,periutia, amp; quæuis alia flagstia, fefe conferunt, Scnbsp;Chrifto pauperta is onus fufeipere, eos non pudet diabolo militate,vt iniquonbsp;hy. quot;]°ncabundcnr. Nemo tarnen hoc exempio mendicitatem docerfaut Monachorumnbsp;ptitet, qui dum voluntariam paupertatem profitenturreuera ditifsimlnbsp;fecuri ex alicno viuunt. Pauper quidem Chriftus fuit, fed mendicus oftiatim vi-^^ætitans non fuir, neq; impudenter quosuis obuios compellauit. Scicbat eriim iftudnbsp;Caijj L^'ge prohiberi, neqj id immeritó : quando confiât mendicitatem bonis moribus inimi-''¦11nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difciplinam, cum Ecclefiaftiacam turn politicam,turbari. Pauper-
it, aon ipfe fibi accerliuit voto temerario aut hypocritico, fed patris vocationi pani-¦tjsgi' j ^*go laciunt hypocritæ illi, quàm quod ex Chrifti exempio fibi ludos fingunt, amp; hu-infetransferunt,dum fibi vendicant, quodillius merito debetur. Chriftianorum quouis vitægenereDeo feruire,fortunamquoq;
P^t^^aterferre, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicerepofsit: Didici, inquibusfum,ijsipfisco(j-
uoui abundare, vbiqj amp;in omnibus initiatusfHm,amp; adfaturitatem quot;it'lrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adatiundantiamtumadinopiam. Iraq; fidiuitiæaffluanr,ncappo-
beneficcntiæ ftudeant; fiinopiapre-^'¦»patienterferant amp; hanc,amp; quæ ci coniunfla funtvitæ incommoda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
^'rof I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alterum, quod Maria amp; lofcph in præfenti fecére. Adduxerunt lefum chÿfiutficun.
'quot;t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Domino, Et vt hoc quoq; ex Legis præfcripto fàétum elfe dum legem [if
®iiadditLucas;ProutfcriptumeftinlegeDomini,Omnis mafculus, qui aperit
N iij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rum.
-ocr page 164-DFE^I quot;tHRÏS'Tl ALtAt'i rum,Sanflüs Donliiïo vocabitur. Obféfuandum eft aurcininiftäcomnieniörationctctti*^nbsp;Legis diuinæ meniione^i fieri, tjua diligentia fuperflua quodammodo Spiritus fanólusLU''nbsp;cam vti voluir, vt fätis exprimeret, Mariani, etfi tune humanse tradttiones regnarent, onin**nbsp;tarnen fcoundum LegctnDei fectfle. Elt igiturhoc præclarum argumentum pietatis öcfandsnbsp;obedientiæ, quam præftare debent quàm diligeHtifsiflié,qui cultum fuum Dco probarivolu'^'nbsp;Ncq; cnim nobis-licet vsl Dciim vel cultum eius ex noltro arbitrio fingere. Et notum eft«Uynbsp;dictum : Frultra me cölunt docentes doârinasliominurn. Porro Lex, quam iii prselêntiW'nbsp;angelifta adducit, apud Mofein habetur. Nam Exod. /^. cap.-ait Dominus : Confecran'*nbsp;omne primogenitum, apertionem fcilicet omnis vteri ( id eft, omne quod primuni nafttt^Pnbsp;ik nalcendo vterum aperit ) infilijs Ilracl, täm inhomkicquam in iumento. Etinlib.NB*'nbsp;præcepti huius caufam exprimitfdieens. Meum eft o-mneprimogcnituniÆliorum Ifracl/^,nbsp;inhominibusquaniiniunientis, aiDie quopcrculsi oninc primogenitum in terra AËg)î*nbsp;confecraui cos mihi. Iure ergo fibi vcndicabat Deus illos, quos peculiar! beneficio viiâ^tquot;nbsp;-toragenteferuaucrat. Quia verolocoprimogcnitorumomnium.quiinduodccinitribuDnbsp;Ifraclisnafccbanturinterliomines,Leuitasonincs fibi fclegerat,altcri illififlebanturquid«*quot;*,nbsp;Doniino.ledrcdimcbantur fimul certo numcratoprctio. quia-qj nimirum fieJisfanftoarij,S®nbsp;- Sacerdotibuscedebant. Erat ergo huius quoqj ccremoni« vfusnon contemnendus.nbsp;mcntemrcuocabatbeneficium,olim patribus iiiAcgyptoexhibituni.quodfimulvniucfd'nbsp;noifrac redemptionis myllcrium adumbrabat. Confiât cnim omnes nos fub Angelo vaft®'®nbsp;pcriclitatos fuific, iniöperituros fiiiflc, quoad corpus amp; animam,nifi Clirifius Pafehanbsp;vt Paulus ait ) pro nobis immolatus ellcf,amp; fui fanguinis pretio diabolum à nobis proH'S^^nbsp;fet. Itaqi quoties primogenitos fiios Domino fiftebant, toticsamp;veteris bcncficij adniontbä^nbsp;xur, amp; inlidcredemptionis futur« contirmabancur. Adhæc ofïicij fui ifios Deus admo*^* nbsp;'Vt nimirum pretiofifsima quarq^ fibi confecrarem, amp; quidem liberos imprimis^ Etfi *nbsp;omnes ad faccrdotiumadniitterentur, omnes tarnen in veri Dei cognitione inftitui debcWnbsp;vt huic fcruirc pofTcnt in ca vocationc, ad quam pofica defiinabantur. Debent h«c reftnbsp;¦quæcunq; de libcrorum edueationc amp; infiitutione tradit Dominus ,;qu3ha funt,qu«nbsp;Deut.é. Pfal.7J., leguntur. Vt ergo Maria huic legi de fiftendis Dco primogenitispicdinbsp;obtempérât : Ita quarauis illius ccrcmonia externa cum reliquis in Chrifto abolita fit, n.'nbsp; tarnen praeceptum,quo hodicctiam afiringimur, vt ex nobis natos Dcoconfccrenius,nbsp;iJos dedit. Etenim frufira Dei amorcm amp; veri cultus fiudiuni profitentur,qui non curaiit^^nbsp;polTunt diligcntia,vt iliiuscognitio atq; cultus apud poficros quoq; conferuetur.
ClirißtM fri~ megemtmtnbsp;ifiquot;. g.
'i. P«. 24
Fuerunt in hoeferuentes admodum,quotquot v,cr« pictatis nominein fwiptnnst® mcndantur.amp;hocipftim in Abrahamo Deuspotilsimumjprædieat. Num cclabo AbfSnbsp;mum ( inquit ) quae ego fadurus film ? Scio quod mandaturus fit filijs fuis,amp; domuifis^P.ij,,nbsp;fe, vtcurtodiant viam Domini,amp;c,Sed ô infelicem parentum nofiri fecoli incuriani.q^'^nbsp;eiini deplorarc facilius fit quamcmcndare, nihilquàm Cyclopicum omnis religiomscoiit'^^nbsp;ptum breui oriturum fperarc pofl'umus,qucm iifielix omnium rcrum cucrfio tandem ic*!nbsp;tur. Porrofàcithæc.quoqjcercmoniaad commendandam Iclu Chrifii digmtatein.nbsp;cnim rurfiisindicatur, hunccfrevcrum ilium primogenitum inter multos fratres ( vtnbsp;loquitur ) cui foil regnum amp; Sacerdotium inter Dei filios dcbcatur. Iftum ergo onines adquot;nbsp;amp;obfcruarcdcbcntj-quotquot'innumero filiorumDci, amp; horum Ecelcfia,cenferinbsp;Excitctnoshic,quod itaprimogenitusMariæ virginisfaâus eft, vt fimuldninitmi innbsp;dentium natales làmfiificàrit, amp; nobis omnibus priniogeniturse dignirtteni nicruerit. j,.nbsp;cnim liic Patri lifiitur, amp; pofiea cidem tn ara crueis oftertur, vt in feipfo nos omnes fandrhnbsp;vt nimirumKeges amp;Sacerdotes fimus Dei altifsimi, qui-amp; nosipfos huic viuentern ho*nbsp;fifiimus,amp; niundo atq; principecius fupcriores fafti in illo triumphanius.Et liæcqöi^^5j|jrnbsp;ius loci hifioria nobis confiderand».proponit,qu3c primo intuitu nihil prseter ludaicos^^nbsp;pridem abolitos ritus continere videbatur. Agnofcamusjgiturprofunditatcm-dtuiii«nbsp;-tiæ amp; feientiæ, quæ nobis in Chrifto lefu proponitur, Schuic vni fidanius, atq; feruian^^^«nbsp;-conftanti, amp;charitatenonfocata. Eli debctur, bHcdi(fiio,honQf,gloriadcpotcftashinbsp;4iuni, Amen.
HOMJLIA II.
Et ecce quidam erac in Hierufalem, cui hotnen Simeon : que homo ifteiuftus amp;rdigiofüs,expeólans conïolationemnbsp;¦ôc Spiritus lanâuserac fupereum :fueratq;ipfidiuinicus nunriatu*^.nbsp;Spiritu fanâxgt;,ipfum non vifurum morcem,priufquam vidifletCnnbsp;ftumillum Domini. Is venir dueeSpiricu in templum amp; cùm in^^^nbsp;ducerentpuerulum lefum parentes, vt lecundum Legis
-ocr page 165-I N T E Aï P L V M O N. î t \ À î *
'^^rndeilio facerent,tuneipfeacccpiteumitî vlnasfuas, amp; teneJi-Deo,âcdixit : Nunc dimittis feruum tuum Domine, lecundum ''^rbumtuum,in pace* Quia videront oculi mei falutem tuam,quarnnbsp;P^rafti in coni^eôtu omnium populorura, lumen ad reuelationcmnbsp;gioriam plebistüi lliaet
LVCAS
t LVCAS EVÂNGÊt.îSTA î iMG A K N A T ï Ö N £M A'oâ Sc. natiuiratem filij Dci, cum omnibûSjquæ in iiâc âccideront.diligèncer
fcripfiti Itanonminori ftudionarrat,vtidernillcmundô mànifeftatus fît,
t
r*. T_.. _ _ _ _ ¦ n * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; A, I _ _ 'H _ j anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;il _ ¦ ft utn
amp; quod non defeerint, qui ilium recens tx Virgine nàtum agnouchne pró Meßia, amp; promidó human! generis Kedemptorc, Fuertmt hie primi pa-ftores,quibus Angeli rem omnem denuntiaruH^ His proxirai fucccflcruncnbsp;ludæam ad quærendtim Ghriftom venille Màttfaæus 2.nbsp;Sequuntur nunc ex Hierofolymitanis ciuibüs Senex Simedn, amp; Anna vidus quinbsp;in tcniplo,ciim fccundùm legem Domino filterctur, ex,peculiar! Spiritus afflatu agno-'gt; 2c eidem tellimonium dederunt p'ubîicùiï». Vbi ante omnia obferoari debet, non defir-*n ludæorum genre corruptifsima reliquias piörum,quos Deus cxpecnliarigratja illo tem-, vt Ecciefiie fu« leminarium ellent. Extant de his non paucaProphctai.um vete-Vjticinij, quibus hiefuafides aftrukOr. Simul autem obferuabis, iliostcrc'fuiirehomjgt;nbsp;^®fcuros, amp; nullius apud mundum authorkatis. Scruitiht ilti non partim cônfolaUoninbsp;lt;11 Xresadextremumdeuefriflevidc-*611 nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;medio luporùm, quantumuis patrculos lêruare po*
Pocentkcmcxcntpla^lla fidem amp;rc4igionemneqùaquamexhominurii Iplendófc seltr-^^*ndeberc. Solctcniriihumiles,amp;qüiinmundiiudicio pro llulrishabentur.diligere Deósgt; 1) quot;^^ndifaftam amp;,lapicntiam cönfundat, Sl vt conltet regnum Chrifti non tórenum elTe, Scnbsp;®*ndcinillo coeleftia folüm amp; atternabona qiiæri debere, Cæteremin praelemi Simeonisnbsp;j,. '^tiinarratur, qu«multacontinet oblèruatu dignifsima. Docétènim,qüalescflecónuc- 'nbsp;^ iquifalutisinGhriftoexhibitje.participes fiëfi cupiùnt ¦; quis item illc fit, quidtij^eX'illonbsp;''siptrareliccàt.
^onimodam vcrôapcrfonâedciTcriptioné nârràdôncmîftamEtiàngcliftaôrditùr,prægt; lt;îtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diligcntiôrcm rei tótiós confideratiönem exci-
Ecce( inquit) erat quidam Hierofolymâe,cui nonlen Simeon , dfatqj homo fftè itilius 8c ^S'ofus, expeétans confolationem Ifraelis, Sc Spiritus fanftus erat fuper éum. Hierofolymænbsp;f*! lubitauiÆc ait,qH« etfi ob veterem religionis Si. diuini cultus federn celeberrima elTet, illonbsp;J^eii tempore fentina quædam fcelcrum Sc fchola hærefium cenleri poterat.èô quôdillic Meli a lacfis autem dôminarentur Pharifæi, qui hominum traditionihus àd hy^öert-^ocquæftum compofitis.dodrinaôî finittl atq; cultum Del iànjprrdem corruperant. NihSnbsp;Snobllarepotcl^quô minus Ipiret Spiritusfandusvbicunqi vült,amp; illic qöoq, vim fûaninbsp;'fît, vbi inuictis repagulis conclufus elfe videtùr.
Sed qualis nam Simeon ille fucrit,vidcamus. Primôiuftïim amp;réligiofum, id eft, Dei ti- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ç^reli^
^'ntetn, cultusqi diuini ftudiofum fùifledicit. GomprchenditduobushilccEphhétis,quæ-'.f'A» ad vitam reclê inftituendam necèliàriâ funt. Nam duabus dccalogi tâbùhs îHaTcipon-i^b*^'^*8*°quidcnl veriDcicognkiôncm,timorern,cultum, amp; obedientiâtïicohtinèr:nbsp;titiæautem vocabulo dcnotàntur, quæctinqjproximo debemûsofficia. Nonautem hocnbsp;'^crefieri putcnHis^quod ab his Simeonenl ilium Spiritus fànélus commertdat, non autentnbsp;«îni facit cornm rnentione, quæ mundushic admirare,amp; eónimendationi imprimis dignanbsp;r'ttarefolct : qualia funt generis fplendor imaginarius.pU'blici hônores, trmmphi.opcs, Sclex-''¦ttaalia, in quibus hornincs,càrnis iudicio Sc defidenjs dediti, omnem fciicitâtem coHoeanunbsp;'îvero docct,qua: veralaus fit, amp; vndc nominis autgloriie Vèr« pèrpctûitasfperari debeat.nbsp;f'Uolaamp; caducafunt,quæcunq5 mundus hiefulpiciu Omniscarofûen'um(claïnatPrOpheta)nbsp;oninisgloriacarnisfiosagri; Et vtApoftolusait,tranfitmündüs hic, ôC quitquid in flld^»^***«'«»nbsp;'üderabile c(t Aetcraum autem manentiuftitia atq; religio, amp; proinde nOitien quoqj âetàr*
fuis parant cultoribus. Intcrcidunt quidem inter homines intèrdüm hominUminfto- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
fUillatq; piotum nomina, fed cadem ( vt ChriftUs ait ) in coêlis afcripra funt, amp; oiftti in Chri- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
« aducntu apcricnturlibri, vtcumeodem proihifta beatitudinis æternæ premia recipiann ^t oblèruatu imprimis dignum eft, quod iullitiam cum religione coniungit Lucas ; eo cnimnbsp;'fotet nos Spiritus fanftus, virturcs iftas ficinter fc eonnexaseffe , vt nèutra illarum abf* nbsp;$tie altera confiftere pofsit*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
N iiij QhJ
1
-ocr page 166-fy'O nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÖIEÏ ÆHK1ST1 ALLAT! -
Qui enîm iufticiam cólunt, Deuni nonpofliintnegligere cuitimorem amp; obcdicntiam communi fenfu doccmur. Similiter qui religionis.fcnfu fcrio tanguntur/ijdem innbsp;nines homines amorc digno complcóluntur, neq; proprer fes htrius fcculi, quas breoinbsp;ras eflc norunr, iura publica amp; concordiam turbant , quibus Deus quam maxime delc^^'^ *nbsp;Arguit hoc eos, qui ciuiliquadam iuliicia felè venditant, religionem vcró prorfus neglig^f?jnbsp;imo eius curam nihil ad fepertinere pu tant. Merenturifij inrerhomincsiulticiéclaudeni,,nbsp;firem iplam fpeélemus, illos noniulliciæ cuhoreselTe patcbit, fedJiocagcre , vt commo^'lnbsp;virranrquando conftac, neq-, paccm nobis confifterepoflccum quoquam, nifi iudicioron^ ¦nbsp;- kgum publicafum vfus oblcruetur. Nee minus hypocritarOmfandimonia hîc.daninatuf,4*nbsp;religionis quidem ftudium ardentifljmum fimulant, intérim verô fibi folis viuunt amp;huim*qnbsp;rum traditionum regulis aftriâi, neparentibus quidem proprijs débita officia præftant.nbsp;autem de illis dicemus, qui turpiffimis cupiditatibus abrepti in manifefta fcelera effrenes ii*'nbsp;unt, amp; vitam viuunt â.Ghriftiana profeffione alieniffimam ? Êt taies ho die vulgônbsp;conlpiciunrur.
R»m,
Ctn, if,
(. Auw. tr, i8* .
ip. ^ÿ^'è
Vfitm, f, I8t
ExptüaMit Cætcrùm ne quis in Simeone vulgarem folummodo Itifticiam amp; religionem fuifle pt*' tan/tUtitptm tarer, verum omnis pietatis fundamentum indicat Lucas, quando ilium con/olationeni ifraÇ'nbsp;¦: jis cxpeâauilTe ait : ,Ita verô dicitur Chriftus, vel potius in illo nobis exhibitum redemptionisnbsp;noftræ beneficium, cuius conûderatîone pij omnes fefe inter grauiffimas tentationes confob'nbsp;bantur. Exillo autemapparet, Simeonemfidepraeditumfuillê, quapromiffiones, amp;Prophc-tarum vaticiniade Chrilto, amplexus clt. Expeflandi-autem verbo fidei illius conftantia Sinbsp;{ottitudo exprimitur, quam non vulgarem fuiffic fatebimur, fi cogitemus, quæ tune tiflnporü»nbsp;quifq; rerum inter ludæos fia tus fuerit, eiufmodi nimirùm,vt propter extremam Reip.'finiu'nbsp;amp; Ecclefiæ corruptionem vniuerfa falutisfpes extinaa effie videretur' Et Simeonis verba, lt;]»«nbsp;moxaudiemus, nonobfcurètcfianturçxpedationemillam'fuamfatisdiuturnamnbsp;fuifle, cô quôd promifsionem fuam Deus diutius extraheret; nimirum vfqj ad pundum temporis illius prænniti,quo Chrîfius in mundum venire debebar. Vaniè ergo amp; grauitertentât*nbsp;fuit proculdubio Simeonis fides, cùm rcs quotidic in peius ferri, fe autem iam multa leiied»nbsp;grauem ad virât fuæ finem appropinquate, videret. At hoc proprium illu d fidei cxercitiuni eltnbsp;quo ilia Deo maxime probacur. In hoc certè, Abrahami fidem eluxifle feribit Apoftoltis.qt'ôiinbsp;centraIpeminfpccrediderit, cùmDeus quidempromilTafuadifferret, multaautem infcipfonbsp;fimul amp; vxore, Sara, ille inueniret quotidie, qua: fidem làbefàdare poterant. Similis ft'it inbsp;DauidefidcLconftamia, quandopoftaccçpram regni proraiffionem patriæfinibus ciedus in;nbsp;iterinfeftiflimam Philiftinorum gcntemfèdesamp;afyium quærere cogitur, neq; tarnen de Dûnbsp;veritatc dubitauit, ficuti eius Pfaimi teftantur. Idem dereliquis patribus did potefl, quoadnbsp; Chriftum, in quo illos fpem omnem falutis coIIocauiflTe confiât, quam tune quoqj inconctil-fam feruârunt, quando fibi per. mortem hihc migrandum efle videbant, priufquam ille exhi-bcfctur. Omnium enimillorum eadem fuitfententia,quam Dauid his verbis eompleditur:nbsp;Propoftomihi Dominum perpetuô; à dextris enim rnihi eft, ne nutem. Propterea gandebicnbsp;cor meum, amp; exuitabit lingua mea, quin amp; caro mea in turo quielcit «Scc. Debent hoc ipltitnnbsp;finguli fibijpfis accommodate. Eadem enim expéftationis Si. fpci conftantia ctiam hodie opti*nbsp;cfi,quando inter nouifsimorum temporum periculoTosmotus in pofiremum ilium Icfli Cliri-fli adtientum refpicimus, qui plenam redcrnptionem nobis aftêret, amp; ideô dies refiitutionis o'nbsp;mnium dicitur.
De Simeone autem nofirotcrtium quoqi dicit Lucas : Et Spiritus fandus erat fuper«' 'um. Non loquitur de Spirittt adoptionis, quem credentes omnes communem habenr, fèdnbsp;dono Spiritus peculiari,prophctia nimirum î amp; ideô additur expofitionis loco ; Fueratqi'P,nbsp;diuinjtus nunciatum âSpiritulànélo, ipfumnonviftirum mortem, priufquam vidiflètnbsp;fium ilium Domini, id elf, vncliim ilium, quem Deus seterno fuo decrcto Ecclefiæ fu«nbsp;dotcmamp; regem dedit. Fuit hoc fingularepræmium, quo Simeonis fidem Deus remnbsp;dignatuserar, amp; quod vniuerfa liuius leculi bona longe fijperat. Confiât enim videndiC^*'^*nbsp;defiderio omnes patres fupra modumaccenfos fuifle, Nametfideeius aduentu minime du;nbsp;bitarent, amp; eins meritum ad fepertinere firmiter crcdcrent, tarnen fidei huiusardoreabrept*nbsp;nihil perindein votis habebant,quam iam exhibitum videre cum, in quo ipfis fpes omnis cracnbsp;pofita. IdeôChriftusdifcipulisdicebat: Vefiribeatifuntoculi.quiaccrnunt : Scauresveftra:nbsp;quijaudiunr. Amen enim dico vobis, quôd multi Prophetæ amp; iufii defiderauerunrviderc,nbsp;qua videtis, amp; non viderunr: amp; audire quæ auditis, amp; non audierunr. Quo loco non negstnbsp;quidem bcatosfuifle patres, fedquôadhuius vitæ conditioncm , Apoftolos illis præftrt, quinbsp;coràm videbant amp; coiitredabant falutis autliorcm, quem illi cminus fidei oculis folùin intiic-bantur. Fuit autem illo tempore eômaioramp; ardentior piorum læticia in Chrifii aduentu,nbsp;^uôd cum rébus iam omnino defperatis falutem optatam afferre vidèrent. 'Quarc non du-pjüfn cfi, Simeonem iftud Spiritus fandi oraculum in fumma fuæklicitatisrparte Iiabuific, S
-ocr page 167-ÏN TEMPtVM tîO'MïVfA îf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jwj
^WömnemhaufifTeconfoIacionem,quainterhoïribilcsiUiiisfecülimotuSjamp;totiusoncntîs I ^utationes, feipfumfuftcntauit. VtveronoshodiêGhriftum ôculiscorporeis videamus mi-?,quot;^ieop(is eft,quando ilhirn iampridem exhibitum nobis fâluteni plciiàm acquifiuifîè fciinus.nbsp;^''dnospcrtinetquodThomæChriftus dixit: QüiàvidiRi me Thomacredidilli; Beau,quinbsp;**°nviderunt, amp;credidcrunu Intérim meminerimusadùmbrati nobis hoc loco fidei amp; verænbsp;^'fitispræmium, quo omnes fruentur, quieonftantercredunt. Iteuelaturillis Chrirtusiindi*nbsp;^.Wgis atqimagis, qui in huiHsvitSEpalæltrahboranres fuoSpiritù régit atq; confirmât. Etnbsp;'quot;intcrhuitis fcculi pericuJa totis animisin extremum iilius aducntum intend fintgt; fpe fuanbsp;^Juaquam fallentur. Nam ctfi diem fuum prius obeant, olim tarnen ex möïtuis refiituti vi-jp'ount ilium, ficiiti cil, amp; finiiles ei erunt, vt ætcrnum cum illo vtuant ÔC^egncnt.nbsp;nbsp;nbsp;Fuit iiæc
P'sfanftorum vnica, quant nos quoqj fide confiant! fouere Sc retincfe ticccr.
1/ '
t Porrô præmifia Simeonis dcfcriptione occafioncm lubijcit Lucas, quatilc voti compoS Sbiriru tbtc» .fius.Chrifttim nonfolum vidit, verumcdam vlnrscomplexuseft. Nam dticeSpîritu eum '^cmtintern-î'ttmplum venilTe dicit, eo ipfo temporis momento, quo lolcph amp; Maria püer»l-um intro
vteum Domino fiftcrentjcaq; omnia facerent, qujelêcundumritum, in lege præ-
fierioportebat. Poterathochominibusprophanis fortuitum videri, fed Deus eft, non tes niodô hominum generali quadam prouidentia inlpicit,fed fingulas quoq; illorumnbsp;nones ad fincm ab ipfo præfixuni defiinat, amp; ideô temporum etiam momenta régit. Exêm-nuius prouidentia? pafiim inferipturishabentur. Sic Abrahami famulus ea ipfà hora ad Cenef, 44»nbsp;jll 'niNahor venir, qua puellseaquatumcxirefolebant, Sceodem temporis pundo Rebeccanbsp;^ncprogrcditur, vtca occafionclfàaco deiponfetur. ItaSauîemeahora ad Samuelem de-
Dci prouidentia, qua ilium hic oraeuîo prius de eius aduentu admonitus expeôlabat. JJ^'litcrDauidcm tune in cafira venire oportebat, quando Goliathi confpeélti, amp; impia atq;nbsp;niani ad pugnam prouocatione omnes territi trepidabant, vt ipfe cum illo congrediendinbsp;i), , onenîinucnirct. Sed quidcxempla vetera commemorare opus cfi, corn hniusgcncrisnbsp;n*quotidièfiant, amp;nunquam non nobis praeternofiram expeélationcm rerum agenda-obijciantur ? In hisjnos Dei prouidentiam agnofeere dccet, qui vt omnia vwnbsp;noüit, fiemanum quoq; rebusadmouct, netemerèferantur, fêdfincm fuum attinganr.nbsp;kiiliVamp;alt;fiionibHS nofiris contingentia quædam elfe videtur, at fi Deum fpefles,nbsp;Üic fortuitum, nihil contingens, dici poteft, vbi certo confilio omnia feguntur.
I3 nbsp;nbsp;liocenturautemSimeonisexcmploSenes,quæ ipforumftudia, amp; qui mores eficde* senttm JlttU»
V'tÿkquot; dticcm illefèquitur. Eidem ergo ipfi quoq; fefe regendos SC gubemandos Pet Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;defiderijsindulgeant, vtSpiritumlibidiniSjintcmperantiæ, leuitatis Si. iennt..
k fôquantur. Meminerint fatis nimiumq; fatis datum eile iuuenilibus annis, amp; cum ^Pnoclefibjjpßs gratulentur, quódherisiftis indomitis amp; fæuifsimis tandem liberati fint,nbsp;çj ?Cicero aiebat r Luxuria cùm omni ætati turpis, dum feneôluti fdifiima cfi. Duplexnbsp;'^^'^*inrnefi, quôdamp;ipfafencilusdedccusconcipic, Si fàcit adolefccntum imputa V intemperantiam. Quantum verô feelus cfi, caniticm, quam fenum decus feriptu- preu, z**nbsp;^edtum vetonbsp;dignitatem, fi in templis amp; facris ctibus fint frequentes, lliic cniinnbsp;jj^'ntus inuenitur, qui amp; verbo fuo nos doccr, amp; Spiritu fuo médius illis interefi, qui in einsnbsp;congregantur. At quia hodic in vtroq; plurimum peccatur, amp; in fenibus fere intem-jjj^ntiamaximeregnat,non mirumcfi, amp; Ghrifti cognitionem rariorem eflè, amp; omnemnbsp;difciplinam pafsim intcrcidere.
¦it n.^'S°iquïdfeccrItSimeon, vbi pucrulumvidit,amp; Spiritus fuggefiione Inmc Pefinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vlnas accepit, ^chrifit»teit-
¦îiü°'^*PP^æ1°^^*iicrgt;igcfiientisamp;iam optime contctiti argumentum cfi coidcntifsi-f,^rr»r, ht?* Pefitdebenedixir Dco,idefi, gratias agit pro tanto bencficio. Itafolentfandi, cümlci-On, ' præterca habere, quod Deo rependant, qui nullius cfi indigus, neq; nofiro fèniitionbsp;fcf ji*-^ abripitur falutis iampræfentis confideratione, vtfe totum Deo of-% ^'¦oriendum omnino paratum amp; voluntarium cfle protefierur. Dcfcribit ifiadi-fj 'J't Lucas, quia cxcmplo hoc docemur, quo animo ipfi quoq; Chrifium, in Euangelionbsp;*111Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'¦'Petc Si complcdi debeamus. Sed ne diutius mcis verbis vos detÄc-
fol^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;præftat ipfum Simeonem loquentem audire,cx cuius verbis inteiligemus cum non
corporels oculis Chrifium vidiffc, fed cun dem fide vcracomplexumcife, qttæ fub vili pauperculi infantis fpccie teternum Dei filium amp; proraifTum hu-
*generis Scruatorem, dclitefccrc intcllcxif.
Primum
-ocr page 168-DIEI CHRISTI ALLAT!.
iümr»»» (M. Primiim Exordio abrupto vtitur, ficuti folent, quibus aliquidinfperatum.vel ticnmt optatum fubitôoffertur. Nunc dimittis (inquit) fcruumtuuin Domine, ieeunduainbsp;bum tuum, in pace amp;c. Quafi dicar, Dudum quidem optaui, vt ex hocmortalinbsp;gaftuloliberatus ad patres meos colligcrer. Attumeeóvfq; fuperftitem fore voluifti, dnbsp;diu expeélatus vindex amp;Kedcmptorinmundum veniret: cuius videndi defidcrioamp;ip' j;jnbsp;ta confirmatus, patienter tuliamp;vici,qu£ccunqj hoc afflidiflimo feculo ferenda futrunt. jnbsp;quanquam mora hæc longa amp; molelta mihi vilà fit, credidi ramen omnino eucnturuW,nbsp;niihi pollicitus fileras. Neq; mefpes ifiafcfellit. lam nuncenim vident oculi mei, qucni^nbsp;defideraucrunt vidcrc:neq;oculisfolum ilium video, led vlnis meis hoc meum defidlt;fnbsp;corrrplcdor.Quidergo reliquum eft mi Deus,quam vtmcex ifto carcerelibérés,amp;,hi«üî^ ,nbsp;tails vitae faturum ad tcrecipias, vtfaiute in hoc Chrifto wo promilia fruar? Hate (nbsp;Sc qusecunq; alia in iftam fententiam dici polfunt, paucis hifee verbis pius hie Senexnbsp;hendit. Nobis autem hie inter alia hoc maxime eonfidcrandum eft, quod eiusnbsp;fufeipit, qui carcereteterrimo diu detentustandem toto animoi^nbsp;am fibi fadlam videt. Cur enim non totus exultaret, amp; corporis huius infelix onus inbsp;cuperet, qui ilium iam mundo exhibitum videbar, cuius mcriró pateficri amp; apcriri oplt;nbsp;viam fan^orum, id eft, earn viam, qua ad clos, amp; îetcrnæ vita: plenam pollefsionentnbsp;tur?
alacritas. quæ mortis terrorcs fpernit, amp; oranem eius metum fupcrar. Ex fide nimiriinv'l''j|, ßMttr,nbsp;Centft-Thif^3.
Phil, I«
3,9,
Cbriflumtle-Jiriiit,
irum^^ot r5}iS.nbsp;f*/' 5^«
4
1.
-ill« 4IV1I., K|UVU wuanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
geftit, quandocxeundi
Admonet igitur hoc cxcmplo Spiritus fandus, vhde oriatuf læta ilia amp;
..«V» b«« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«irwnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w««.»» a«««,*«,, «»a av«£zwaaa(4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiww *- - jj*
Chriltum nobis prælentcm fiftit, vt in illo nobis geflire atq; exultare liceat. Qtii -y,,!, luminatifunt, ijléintcrrispcrcgrinos,patriam veró amp; ciuitateni fuam in clis elle 1«nbsp;Iraq;patienterquidem ferunt pcregrinationis fuæ moleftias, quoad Domino vifum^nbsp;Qyando autem hie cos eiiocar, admigrandum parati funr, imó ( vt Paulus dicebat)nbsp;dilTolui, vt Chrifto propius coniunganrur, cuius cohaeredes fe fore perfidem intclligunt- .^jônbsp;nimfi.dimitticupiuitSimeon, quod Chriftum infantulum adhuc in vlnis haberet,nbsp;maior in nobis efte debet moriendi alacritaSi qui ilium pcccati, mortis amp; diaboli ianiP( ,£(*nbsp;vidorcm nunc in clis ad patris dexteram confidere; amp; omnem poteftatem in ccelo * J«nbsp;ra accepiffe credimus ? Qui hoc vcrc credunt, ijs neq; propria mors acerba elle poteftnbsp;luis, quos relinquunt; nimium funt anxij. Sciunt enim fc quidem ex morte ad vitam ? jildnbsp;luos autem lub Chrifti tutcla igcrc; qui lolus illis Icruandis fufficit. Vides igituG quidnbsp;iudicari dcbcat, qui mortem ita horrent, vt eius metu vel fidem abnegent, velofficiuß^ri,nbsp;næ charitatis prætermitrant ? Licet quidem illis; quoad homines, Chrifti cognitionçg*® .t-at fl hanc animis fuis conccpilTent, nunquam fefc tarn turpes datent in eo, quod oiwnbsp;nbsp;nbsp;'
ceflario fubeuridum eft. Interim non minus cauere nos dccer, neprsecipiti nimiuiu vit^ use defiderio abrepti, dimitti velimus, priufquam nos Deus vocat. Acquum enim eft,'^1^0-tionem noftram lortiter teneamus, quoad Domino vilum fucrit, amp; noftra opera ipfi ^,£{,nbsp;mines vtilis elle poteft. Simeon certe fecundum Domini verbum dimitti vult, vndc P |,jnbsp;hoc vnicam voti ipfius régulant fuille. Et Paulus ad Philippenfes cap. /. ex vinculis PjJnbsp;ait : Coarftor y trinq; cupicns migrate, amp; elfe cum Chrifto ( nam id longe opun^u*^ «nbsp;{Jcrmancre in carne magis ncccllarium eft propter vos. Et hoc confifus noui quddnbsp;im, amp;. vna permanfurus cum vobis omnibusad veftrum profedtum, amp;gaudiuni fid«*-
- animum nos quoq; concipcrc decct, amp; ad omnem euentuin verc parati crimws,
¦f
Sed ad Siméonem redeamus, qui tanti gaudij amp; alacritatis caulam clanus caoccafioneChriftummagnificèprædicat. Dicitenim; Quia vidcruntoculi nicinbsp;tuam, quam parafti in conlpedluomnium populorum. Lumen ad reuelaiioncm g«****nbsp;. gloriam populi tut Ilraelis.
¦ dd*** Primo Chriftum vocat Salutem Dei.In Grseco habetur,qu««yo«fal**,^nbsp;fignificat, ipfam nimiriimfalurismatcriam-fiucauthorcm, vellcrinium potius,nbsp;omnis continetur. Videtur autem ad liaise vaticiniumalludcre, qui olim dixerat.'nbsp;Dominus brachium fuum fandtum in oculis omnium gentium, amp; videbuntomn«^ fc*»nbsp;rælalutcm Dcinoftri. DiciturautemSalusDei, non quód is falutem aliunde ^¦P.jïttit'nbsp;quód huius dccrcto Chriftus nobis Scruator fit fadlus.nbsp;nbsp;nbsp;ideo per expofitioncin
Qoam paraftj in confpcdu omnium populorum. Quibus verbis tria compreheiidit (j, tu inprimis necelTaria ; Nimirüm, quód in Chrifto faluscerta, amp; omnibus numcris a fit»nbsp;habcatur. Deinde, quód ad hanc nobis præftandam æterno Dei dccreto dcnii^^jji'nbsp;Quod ipfum Apoftoli quoq; docent, quando illum ante iadba mundi fiindaraeui»
-ocr page 169-TN TEMP^LVM HOM IL IA IL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f
lïf?' osq;ïn iilo, ppiu/quam hic mandos conderctur,-clcüos cfieftribunr. Quod firmU * cft, qufa co potiffimum falutis noftræ ccrtitado aflcritur ; quando conftat, Deinbsp;neminem obftarc polTc, quo minus fincm fuum attingant. Tertio, Chriftam hiincnbsp;Op^'^iinem amp; gcncrakm omnium populoruni fcruàtorem elfe oftcndh, in quo vno feroari
I nbsp;nbsp;nbsp;'«t cuiufcunq; loei amp; ordinis homines, qui perire nolunt»
vnumqucmqjin (uis fuperftitionibus, Sl. cultu Cuo af-contcudunr. Pugnant hi aduerfusæternum Dei confiliuni, amp; eundem ftul-I dif, *niuftiüæinfiinulant,quifalutishumanærationemTamdifficilemamp;graucm infilijfui ficjj'®ïeproponaf, cum quoduis hominis commentum nobis ad illam confequendam fuf*nbsp;E(lci'góillorumimpietasmaior, quamvtferridebcat, ficuti alias prolixe datanbsp;^ncdeiHonltrauimus.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Simeon lürilen ölïc alt aà rcuelanonetft gentium, id eft'» quo gentes »i ttf
oporteat. Quo loco rurlus ad Ilaiam alludit, apud quem pater de filio, in came ma-
¦ Dibo tein fdiis populi, in lueem gentibus; vc apcrias oculos cæcorum , vt/*»''««»» '*Snnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eitrurlbs; Lcue fit, quod fer»
crigendas tribus lacob,8cad reducendas vallitates Kraclis, nift tededcro, vt |)to^Seiitiuni, vtfislalus mea vfq; ad extremum terrâf, Haîc vt Chrilii regnum inter gentesnbsp;docenr/ta fimul nos priftinae conditionis admoncnt.in qua totus hiemun-''itinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;priulquam Ghrifius manilcfiaretur. Nam liib tenebrarum poteftatc dc-
ili|p,f'^'*ûnes,infiiiiciscrroribus fimul8c Iceleribusimpliciti fuerunt, neqj lux aliqua illisaf-c«rni potuit, cum homo animalis non percipiat ea quæ funt Spiritus Dei. Vc- t»c»r, s, qui vera Dei cognitionc horainum mentes ilhiltrauit, amp;. dcpulfis fuper-'^'n S(. peccatorum tenebrii, nos in viam falutis deduxit. Iplc deniqj lux ilia mundi veranbsp;S* féquuntur, ij in tenebns non ambulant. Noltriautcm officij eft,cxhi-¦beneficium agnofeere, 8c relidis opcribns tenebrarum m luce ambu-'^^1(1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ingrati ditiinæ bonitatis aeftimatores fhnt, qui tenebras luci præfcrunt^
'^oiitgt;fi^*l*'^slafciuire poifint; quod hodic multi laciunt , qui
'domine glonantur.
pop^fi Ifraelitici dicit Chriflum. Ergo quanqrtam regnum cius adgen- citrix a quot;fiapeculiare quid tribuit ludaiis, quorum erat adoptio 8c fdus. Et lanenbsp;fi 'till' ,fi'gt;gularisfuit Chriflus,quia illis præcipuc promifTtones de illo datse fucrunt,nbsp;priufquam nafeetetur illis maximorum bonorum authornbsp;periculis omnibus détendit, vt apud ffaiam cap, 7. g. 8c ÿ. eft viderc. R.e8lcnbsp;^'*'(0Etenim fialijsgentibusgloriari licet, quod cxipfis hc-'^(l./'ffini,autlegislatores prudentilsimi, prodierint,incomparabilc profefto gentis Itida*nbsp;t'Oljzpdebet, quódæternusDei rtlius, 8c vnicushumanæfalutisauthor, ex illiscar-gt;nbsp;beneficium , qui hanc Ifraclis gloriam pernbsp;A quot;iiti'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t*3nsferrc voluit, qui per fidem nunc Chrifto infici, ilium totum no-
quot;tilitjj ^'fepofTumus? Nonagnoueruntolim hancDeigratiam ludæi, ideo propterincrc-reiedi, 8c omnium hominum coiitemptifsimi fadi îunt. Excitet Hij^^'porum cxcmplum, vt tanta libcralitate le nobis óftcrentem lefum Chriflum eademnbsp;'¦fitatc, quam in Simeone fuifTe audimus, 8c animis gratis compleélaniur, vtq; innbsp;luce ambulantes finem noftræ peregrinationis lætum inucniamus, Schuiusnbsp;corporis vinculo foluti coiligamur ad cos, qui eadem fide per iliumnbsp;feruati funt. Ipfi debetur beneditftio, honor, gloria«
8c poteftas in æternum. Amen,
DIEI
i
-ocr page 170-J45'
Dl EI ILLIVS PRECATIO, QVO CELEBRATVR MEMpRIA CHRISTI
A LLATI A matre in 'temp LV AI HIE-rofolymitanum, amp; fingulari læticia excepti à Sinicone fene,
Luc« 2. cap.
TERNAE PATER, rNJCI FILII Tn DO Mill noflri Tept Chriftiy qui in polit ia Ifrael, eenflituta ex tunfipient ia amp; ornif*nbsp;dulcißimii legibm, vtilibu« ad vßm Phyficos amp; politicos-^ ^ßgnißcantibusnbsp;arcanas clr diuinas : etiam leges de immun dit ie amp; cuflodia puer per ar um
alteram âeprimogenitis, ßanxifliy vt nos non modo ordinü in vita, amp; gratitudinn minifierium tuum commonefacer es : ßd etiam doceres hanc noflram natur am,reampinbsp;mundam, qua elißcutpannus menflruata, ablui fanguine Fiïij tui, qui eil tuus primt^C'^'^nbsp;tiu^ imago tua fubfiantialis, (ß hóy@^,fonans tuam voluntatem, de quo clara voceex^nbsp;locutuses, amp; ipfum audirepracepifli : Rege nosper Fdiumtuumprimogenitum,nbsp;Spiritu, vt ferio nodram immundicierh deploremus, amp; ùte fanationem petamus,nbsp;murfanguine Filq tui, Öquot; renouemur ab ipfi ad veram integritatem tihi placent em,nbsp;pter huncprimogenitum abs te adoptemur infilios, amp; propter eum diltgantur.nbsp;SanElus fenex, lum publice vera vox de tuis heneficqs pene tot a euanuerit, oppreßa tentnbsp;cßfuroribui impiarumfeFIarum, (ß horribili tyrannide gubernatorum, tarne» À \ .nbsp;fanllo in vera fententia fuit confirmatusjófingularempromißionem de conßellunbsp;acceperat. Ita tuo eodem Spiritu, qui credent es in omnem veritatem duc it, accende intlt;'nbsp;ßdem, qiia eluHetur ex caligine idolatrica,graßante in magna parte generis humant p,nbsp;vt apprahendamus tuüm Ftlium,amp; in ipftus complexu lat amnbsp;nbsp;nbsp;beat am dtßeftönern 0
ßamur. luua, vt toto peclore,ficut pius Simeon, amp;ßnEIus tuus Al biet a lacoby hnFt uatorem inter pauores confcientia amp; cruciatus mortd vera fidefir mit er ttneamuS ,nbsp;ipfefit noßrum lumen illufiransfi/lendore fit a gloria tenebra^ noßra imbecillis mentti gt;nbsp;leat in nobû dubitattones,emeridet morbos noftra anima, efi accendat illudbeneßtt'^'nbsp;falutare lumen vera agnttionis (ß inuocationis,vt focij ejfeUi in Spirituali communt^^^^nbsp;populi Ifirael, cui tuus Filius eil gloria, dans teflimonium, quod in hoc populo fdtt^nbsp;feruatafintpr0mißiones,amp;patefaEliones de ejfentia (ßvoluntate veriDei, ttd^, .f(gt;nbsp;quamur tuamgloriam, qua noßra natura eget, ornati à tuo'Filio diuina beneelgt;o^nbsp;niißionis peecatorum, donationis iußicia (ß vita at erna, Amen.
DIE MATTHIÆ ApO'
STOEI, ELECTI IN LOCVM I V DÆ
Proditoris, Acl. i. cap,
^AFCA It E HISTORIA ET F ITA MATl^^jp-Apofloli extant. De hoc tarnen confiât ,ipfiim fuijfe ex numero 7'' Z-^..1 n-------'^^ rnenteEufeb. lib. s. cap. 14. Eccle( hiß.
modo post afienfionem Chrißi ad clos, addexter am at er ni Fat ris fi amp;dona dantis hominibus,alios quidem Apofiolos, alios Euangeliß^nbsp;pafiores ac doElores ßc. tn locum luda Ifcariotü eleilus fit, tres finbsp;homilianos docent. Ac licet Matthias non eo modo, quo reliqui vnâecim, aà dfßnbsp;à ehrt (la in terrù vocatusfit : Tarnen quia Apofloli nihil tn caufià hac, propria fi'f ßplnbsp;autorit ate egerunt, fedpramißis precibus ad Deum, cui rem omnem commifertiti^^^^niOnbsp;tpfum, prater omnem ipfius (ß aliorum expeElationem ( nulli enim homtnum pt^finbsp;ejfepotuit,in quem forscaderepofifit^elegerunt : Omnino hinc concludendum es fi'nbsp;Matthiam non humano tudicioffediuxta ipfius Filij Dei,extrudentis in mefiètn fi^nbsp;rarios,bentgnißimamvoluntatem,tnlocum luda ifcariotis deleiîum, eßitatnnbsp;reliquorum Apoflolorum cooptât um effe, ideoy^ hoc ipfum non minorem comme»'nbsp;dtutnagratia eß clementißima voluntatis mereri, quàm fl à Chrifio ipfo ad Apoj
kI© W /ipojtoitextani. ue noctarnen conjiat tpjumpnijjeexnumerv fx clemente Eufeb. lib. i. tap. 14, Eccle( hifi.
^cat reliejtti vndecim, 'uocatuafnijfet^
MATTHIAE APOST. HISTORïA.
frimo die Pentecofies noniteflnmentünterfuitvifibtliejfufioniSftTÏtttifan^t, qui ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fflum etiat» refkuitvt loqueretur »Itenïs linguii magnalU Dei fro vt Spintw
tum cuilibet Apoßolorumeloqui. PoflPentetoße»'vero,Apofiolis tuxtumtindatum ^bnßi digreßis in aliat at^ alias Orbispartes^ Matthias^^.annos in ludaa (ß- Gahlaa docu-fffedicitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hieronymusßcribtt tpjum ad Aethiopes tandemperueniße, (ß apud ipjos
) ^ijße, Ifcet ßnt, quorum aliqui exißiment, ippumin Aegjpto, aliqui in Macedonia ftepter 'veritatis confeßionem interßclum eße. Verißmilius eß., ip^um per agrafa Aeihiotnbsp;f** amp; Aegypto in ludaam redqße^nbsp;nbsp;nbsp;cüm in oppido ludaa Bethlehem natus eße exißime~
/udats tarn dtu pradicaße Chr iß um crueißxum., mortuum,reßißitatum, nbsp;nbsp;nunc glerD
^^tftgnantem ad dexter am ater ni Patris, donee à Pontßce Anano his verbise ^uia os tu-'*^ttbtmetipßcontradtcit,ßtßanguis fuper caput tuumproprium,morti adiudicarethr,vbi ^ox ad locumßupplicij Bethlaskila, id eß, domus lapidatorum,nominatum.^pertraSlus, vbinbsp;ftimum lapidibus ebrutus, poßea fecuri pereußus more Romano capite truncatui
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Memorabile eßy quod Eußebius lib 3. cap. 2ff. de hoc Apoßolo refert., Chrißiano ïió^
^ifgt;i aduerßfs carnem pugnandum, eamj^ tta debellandam ac refrenandameße, vtni~ dilliadvoluptatempermittatur, animamvero ißidßat,ßdeamp;ßientia incrementumnbsp;fifugturam. Hoc praclaro diilo do Fiores Eccleßa motos eße arbitror, vtpoßremamnbsp;fittem II. capitis Matthäi.^ cuius explicationem hißoria ex alÜis deßmpta etidm Jubonbsp;^'^nxitnus, die Mat thia explicari voluerint, cùm practpuam amp; dulcißiniam doünnanbsp;ß'nmam, quam Matthiasproßeßus ißycempleciatur. In eo enim tarn dnimdbus noßris^nbsp;hoc mortali nodro corpore adhuc laborantibus dulcißtmus paßut fapientta ßientiaß^nbsp;faluberrimusy ^»drn car ni noßra, ne voluptatibus indulgeat^ßalutaris medicina, innbsp;herbis Chrifli proponitur^ cùm ait : Venite ad me omnes qui labor at is.,nbsp;nbsp;nbsp;onerati eß is, Ego
^ßitüahovos- Tollite iugum meum fuper vos, (ß dijeite drtfe,quiamitisßim amp; hu-rntlû corde, ßcut in expUcatione hodierni Euangelij audtemus. nbsp;nbsp;nbsp;Nune hißoriam voca-
MatthiatraSiabimtu, quam tribus Homtl, Deodanteabfoluemus.
HO MILIA î,
în diebus iÜis exurgens Petrus in medio difcipuloriim dixit(erat âutem curba nominumiimul ferè centum viginti ) Viri fratres, opor-tuitimpleri fcripturam banc, quam prædixit Spiritus Sandus per osnbsp;^auitlis, deluda, qui fuit Dux ijs, qui cotppræhenderunt lefum, quinbsp;^cooptatuserat in numerum noftrum, amp; forti tus erat partem minunbsp;ftetijhuius. Et is quidera poffedit agrum ex mercede iniquitatis,nbsp;(ufpenfusq-,crepuitmédius, amp; effula funt omnia vifeera eiùs. Etnbsp;jnnotuit omnibus babitantibus Hierofolymis : ita, vt vocatus fit agernbsp;die propria illorum lingua, Aceldama, hoc eft, ager languinis.
XPOSVIT IN PRAECEDËNTIBVS VSQyE AD initium huius leôtionis diuus Lucas, quid Apoftoli in fua priuata cau-fa, portChrifti è terris difcefl'um fccerinr, quitus obedientiam veram,nbsp;animorum concordiam, amp; preces afsiduas;tribuir. Sunt hæc verè fa-lutaria exercitia, quibùsamp;nosad SpiritumS. rite excipiendum præ-parari oportet, qui animammalignamingredi non foler,nec à mundo
Preipipoteft, qiiieiufinodi ftudia contemnit amp; ridet, Porro in præfenti prinftim ^Poftolorum opus commemorate incipit, quoillicommiflæ fibi Ecclefiæ minifteriuinnbsp;P'^tlicèinchoauerunt. Efthocdiui Matthiæ ih locum Iudæproditorisamp; reprobi fur-f°§3tio, Qma enim duodenarium eflè voluerat Chriftus Apoftolorum numerum,quosnbsp;^odccim tribuum Ifraelis indices conftituerat,ilium fuppleri oportuit,ne ludæ perfidianbsp;'dïi inftituto aliquid derogauifl'e videretur.
Inrenm
17.6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, filSTORlAE MATTHIAE APOSTOLI
inEnieß^tfri. Interim udmonemur Apoftoloru03 cxemplo, hanc in Ecclefia primam êuwni Zeminißr^
id^T^h^ltri Q^modo cnim credent in eum ( inquit Paulus Rom. jö, cap,) de quo non audic-dtierf^ runt ? Quomodo autcm audicnt abfq; prædicante ? Q^omodo veto prædicabunt nifi mifsi fuerinc i Et alibi idem Apoftolus feipfum §C AppolIon,amp;Cepham, miniftrosnbsp;Dei fuilTe dicit,per quos Corinthij crediderint. j.Corintb./, Nam licet folius Dei fitnbsp;fideinlargiri,amp;isillam Spiritus fui virtute in animis hominum operetur(quarationénbsp;Chrifti cultoresnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;apud Prophetam Ila.cap. ^. dicuntur) propter ^nos tarnen
externo verbi minifterio vti dignatur, cuius vfum amp; dignitatem in Ecclefia afleri tincri opoitet. Qi^æ caufa eft, quod amp;apud Prophetasinter Dei beneficia idonctnbsp;doélores primo loco numerantur, amp; Chriftus Apoftolos Deura orarciubet, vtismnbsp;meflem fuam opcrarios dignos amp; fideles extrudat. Matth, . Et Paulus alibi Chriftinbsp;maicftatein amp; fidelem pro fua Ecclefia curam hoc vno argumento maxime demonftrat,nbsp;quod ex alto dona fui Spiritus largiatur, amp; alios quidem det Apoftolos, alios vcroPro-phetas,alios autem Euangeliftas,alios verb paftores ac doclores adinftaurationcm l^n-âorumin opus adminiftrationis in ædificationcm corporis fiii.Ephcfi-A
Debent horum rrteminiflc, quicunqj .hodicin Ecclefias Ghrifti ius aliquodfifi* V,çndicant,fiue illi doôlrinæ antiftites fint, fiue politicum magiftratum gerant,ne in hacnbsp;parte,omnium maxime neceflariaiEcclefijs defint, quin ira res omnes inftituant,vtpn''nbsp;fteris quoqî verx doéhrinæ præcepca integra amp; illæfa relinquant. Q^ô cumprimis pefnbsp;tinct fcholarum Scluuentutisinftitutio, cuius præcipuam curam amp; Prophetas olim i'nbsp;vetcriTcftamcnto, amp; poftea Chriftianos Imperatores, habuifle Icgimus. Quasq'J**nbsp;cunq; vel negligentia,vel Ecclcfiafticarum opuin direptione,difsipant,pro maxnnisb'^''nbsp;clefiæ hoftibus cenferi debent,amp;tam atrocis flagitij graues pnasChrifto olim exolnt'^nbsp;Sed vt prælèntis loci expofitionem aggrediamur, mira diligentia hiftoriæ huius narr^*'nbsp;onem Lucas contexit : cuius hic præcipuus vfus cft,vt Apoftolorum exemplo dilcarutis,nbsp;quid in miniftris Ecclefiæ eligenais ac ordinandispræcipuc obferuari conueniat.
Prfmttitea E(( Orditur autcm ab Ecclefiæ, quee tune temporis erat,delcriptione. In diebus ifi* inquit ) quando vnanimitercolleéli, Spiritum fandum expçdabant, PctruS,innbsp;difcipulorum exurgens, orationenï habere cpit, qua rem ad omnes ex æquo pertio^quot;'nbsp;tem tradandam propofuif
/»rf«,«/,*, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem credentium numerus, cum nominatim ccnfcrcntur j circiter centü'
Pentium w. amp; vigiiiti. Hic vcrô amp; paucitas crcdcntium in primitiua Ecclcfia, amp; Pcttus Apoftol^^ tntnemefftH. ngbis obferuandi vcniunt. Etcnim quoad corum numerum, qui iam turn Chrifto?
* Ecclefiré fuæ, nomina dederant, neminem eflê puto, cui non mirum vidcatur, tam p^^ cos in vrbe tam celebri amp; pOpulola Ghrifti cultores elfe inuentos. Quid enim in ****nbsp;intentatum rcliquerat Ghriftus ? Nani vt ea omittamus, quæ Prophetæ docendc,!'nbsp;nendo amp; hortando egerunt, fi, quæ ab co tempore ia ilia vrbe fada funt, confide''^*nbsp;quo Chriftus manifeftaricpit,incredibilemillius gentis duritiem amp; pertinaciamnbsp;præhendemus, Chriftum præcefferat loanncs Bapufta, qui amp; dodrinæ perfpicuft?^^nbsp;amp; vitæ aufteritate, quosuis permouere poterat. Sed quàm parum profeccrit, rts *FLnbsp;teftàtur, MoxergoChriftus infecutiis eft,qui dodnnæ(quam nullo nondit^^jnbsp;genereipfisgratioremredderc ftubebat)miracula coniunxit, amp;rantaquidem,qnSnbsp;jpfishoftibus veritatisconfefsioncmcxtorqucrepoterant. Gerte Nicodemusnbsp;neminem hifi à Deo miffum, ea facere pofle, quæ Chriftum quotidicfacerevidfi^*!**
Ioan./, Et vulgo audita fuit multorum vox dicentium; Chriftus,cum venerit,num gnaedetplurahis,quamhicedidit.*Ioan./« Taceo prodigia amp; figna, quæ
gt; Chfifti partim comitata, partim fecuta fuerant, quæ amp; militum immanilsimorutn am* mos emollire potuerunt. At poft omnia hæc in credentium cenfu non plures, qua^nbsp;Centum viginti reperiuntur, Luca tefte veraeißimo. Apparct in his diuina^Chrftnbsp;, lefu potentia, qui ex pauculis hifee reliquijs ( ficuti olim Prophetæ prædixerant)nbsp;Jîam fuam inftaurauit, quæ intra paucos annos per totum orbem terraruin prop**nbsp;Squot;»-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si,.
-ocr page 173-EX ACTIS HO MI LIA 1.
Simul vcro dtfcamus humani ingcnij duritietn, amp; tantam non Ïncurabilem mali-f'3in,agnofcere,nec ofFcndamur,fi hodie quoq; Euangelij dodrinæ pauciGimos crede-f'videamus. Hoe ipfünr enim liiias olimprasuiditjamp;proindc de redemptionc, per ^hriftumperagcnda,concionaiurus, exclamat: Qinsvrcdidit prædicationi noftrænbsp;^brachiumDomini cuircuelaturaeft:lfa. . Et Chriftiis gregem fuum alloqucns,nbsp;itNetimeas pufillegrex, quia complacitum cft Patri vedro, darevobis regnum. Luc.nbsp;ri- idemque de nouifsimis temporibus diflerens, earn tune mundiformam fore tefta-vt Chvittus in aduentu fuo fîdctn omnino nullam repertnrus efle videri pofsit.
Gram's ergo illorum error eft,qui de fide, amp; fidei dodrina, exfedatorura multi- r-?/«* w» 'üdinefiue paucitate pronuntiant,quod hodie nimium frequens eft. Atqut olim quo-wfuit mundi conditio, vt paucifsimi femper Veritatis dodrinam fecuti fint, Vnus ne/taattruni»nbsp;^oé cum fuis prifeo illo feculo diuerfam ab alijs fidem amp; religioncm fed'atur, toto reli-mundo adfuperftitioncs amp; impietatem dilapfo, Sed ilium nec fuorum paucitas
fpoliat, nccadueriàriorum multitudo damnat, imô omnibus pereuntibus fiilua-8c Deum fidei fiiætum probaterem tum aflêrtorem habet. Idem de Loto Sodo-hagente dicimus. Quid, quod Elias vnus tam Baalitis, quam régi Achab amp; aulicis ^niuerfis fefe in fidei amp; religionis caufaopponit?/.Reg.gt;/. EtMicheas folus cumnbsp;l'iadringentis Pfeudoprophetis,quos etiam regis fauor protegebat,congrcditur. /.Reg,nbsp;Quare ipfampotiusveritatisDodrinamrefpiccrcjquæ ex Dei ore progrelTa facriinbsp;continetur, non hominum authoritatemfcquiconuenit, quando omnishomonbsp;'wdax eft, vnus autem Deus verax.Rom.^.cap,
Operæ pretium verô eft, vt Petrum quoq; confideremus, qui inter difcipulos af. »¦gensjcauflamhanc publice tradandamproponit.nbsp;nbsp;nbsp;Hinc cnim primatus fui, imô
fyrannidis potius,patrocinium, quæruntRomani Pontifices, vt exalijs etiam locis, quiiceleß^, î^etro alicuius prærogatiuæ vel primatus fpeciem inter Apoftolostribuerevidentur,nbsp;^crindcautemmihifaciunt, vtqui influuijs vorticofisamp; profundis peticlitantur. '
Vtenimilliquiduisobuiumarripiunttltaiftivndiq;captant, quô prîmàtus fui dignitatem,, iamconquafl'atam,amp;vniucrlàlem ruinamminantem, ioftaurare pofsrrrr.nbsp;^«rationevni Petro claues regni cnelorum vendicant,quas tarnen omnibus Apoftolisnbsp;^mul datas elfe ex loan.^^.capiteeuidentifsimcconftat. Ita vni Petro ouium Chriftinbsp;furani,ceuprincipi,commiff'amefl'econtendunt, nec animaduertunt quanta iniurianbsp;¦fliquis Apoftolis fiat, quafi illos non ouium fuarum, fed porcorura aut afiftorum, pa-ftoteSjChriftusfecerit. Ad eundem modum, cùm Pctnim audiunt primum in Ec-tltfiafermonem fcciffe, mox ilium 8cChrifti vicanum,8c Ecclcfiæ caput, omniuïnq; A*nbsp;Poftolorum principem,fuiflè fingunt.nbsp;nbsp;nbsp;Ac longius progref i,omncm iftùm honorem
^bijpfis.ceulcgitimisamp;ordinarijs Pétri fucceffonbus;, tr^tnferibunt. Sed quam vana bæcfintScfriuola, res ipû déclarât, Nec cnim, vt Ecclefiæ princeps, amp; reliquorunünbsp;Apoftolorum Dominus,quicquam ex fuo arbitrio præfcribit Petrus, fed in medio difci-P^lorumjquibus fcæqualcm effe agnofcebat,rem maximi momètiti omnibus tradan-d»niproponit,in qua tradatione vnicuiuis liberam fccundum Spiritus fuggeftioneninbsp;dicendi amp; agendi facultatem permittit. Et quod primus ipfc loquitur , (Ïngulari Sptri-*gt;^5 fandi'fuggeftione fadum cft, qui excmplum gratiæ, quod in Petro à tiirpi lapfù re.,nbsp;ftituto Chriftus edidit, hac ctiam rationc illuftrius fecit. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;veró iplum, diceritem
^riiqui patienter audiuntjvnanimitatis fignum eft,quamfhpra illis Lucas tiibuit;8c Wort rifn propter primatus dignitatem fit, quam propter ordinisconferuationcm , finc^uonbsp;vcl in Ecclefi 1 vcl repnb. integrum fubfiftcre poteft. Quar« 8c Paulus in Ecclefi^nbsp;®mnia dcccnter, amp;C diligcnti ordims legitimi obfcruatióne fieri iubet. z.Cohr^. Quodnbsp;Apoftolorum omnium conditioncm artinet,cofdem omnes cequalésfiüc pavesnbsp; qui alibi If minimum Apoftolorum nominat, àd VÏt« fuse priori? indighitatciïi
''bKquialibikminimum Apoftolorunrnoininat, ad Vit« luse priori? indighftatciïi ^'fpiciensjidem de ntinifterio loqucns/cipfuiji Pctro cotibngcrc non vcrct Utj dicerir
O ij-
jsj'g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;matthiae apost. historia
Qjn cfficax fuit in Petro ad Apoftolatum circumcifionis, idem efficax fuit in meergJ genres. Gal.^. EtapudCorinthiosfaóiofaPaulinorum,Petr!norum , amp; Apoliinia*nbsp;norum, nomina,excirpare volens air. Qms igitur Paulus ? Qms Apollo? nifi nu-niftri, per quos credidiftis, amp; quantum vnicuiq; Dominus dédit /. Cor, . Agnofcitnbsp;hoc ipfe Petrus, qui paulô pó(è de luda loquens,ipfum partem minifterij huius Ecclefu'nbsp; ftici fuftinuilTe teftatur. Quod fi vero partem illius fuftinuit ludas, quæ erit jnfcitianbsp;totum Petrum vendicare ? Nifi forte Petrum dicamus in gratiam improbi proditorisnbsp;adulari, amp;quod ad fefolumpertinebat, in filiumperditionis transferre voluiffe ? Sednbsp;quid verbis opus eft? Quando conftat, Chriftum lefum ambitiofam inter Apoftolosnbsp;primatus affcdationem non femel magna cum fcueritate redarguiflc. Nota funt, qua:nbsp;in hanc fentcntiam extant, Matth.//. amp; 20. Luc. ^2. loann./.;. Et Petrus Ecclefiarumnbsp;pattoresgrauitermonct,ncfibijpfis aliquod dominium vendicent in Ecclefianbquïnbsp;Ghrifti patrimonium, amp; quafi fors bæreditaria, ab ipfo nominatur. j.Pet./,
Quot enim tantæ authoritatis eile putabimus, vt illi imperium in gregem illuin pretiofum decernamus,qui Chrifti fanguine redemptus eft ? Q^d fi ipfi gregi domi-niconemoprincipumhuius feculi more dominaridebet, quanmabfurdiuserit,fidominium quoddam intcrfeicconftituant quorum vna amp; eadem debet cfl'ein illogregsnbsp;pafcendo authoritas? Quid ergo aliud tarn pertinaci primatus affcólatione euincuntnbsp;Romani Pontifîces,quàm quôdfè Chrifti præccptorum parum mcmores,amp; nihil minusnbsp;quam legitimes Petri fucceflbres, elfe predunt ? Sed omifsis illis ad Petri oratione®nbsp;tranlearaus.
Conftat ca duabus partibus. Prima ofFendicuIomedetur, quod ex horribililu-fimplicium amp;rudiorumaniçiis oboriri poterat, Quando enim Chridu® Icftim ab luda prodicum, amp; ilium ipfum poftea corpore amp; anima miferrimè perijflê'*'nbsp;deb,ant,procliueerat, vejdeChrifti omnifeientiadubitarc, velomnem Apoftoloru®nbsp;ordinem,vna cum ipfbrum doélrina,fulpeâum habere.
Non temerè igitur tanto malo Petrus initio fuæ orationis occurrit. Altera vero parte difcipulos hortatur, vt alium quendam in ludæ locum furrogent, ne Chrifti inftj'nbsp;tuto illius perfidia aliquid decefsifle videretur.
rttritmeule ; *. Priorcm partcui à lcripturæ facrse tcftimonio otdjtur, quo non obfcurè Jfternu® prouidentiæ decrctum producit: quse validifsima ratio eft declinandi offendicu*nbsp;iajfiniiniruinj nihil temere, fed ex Dei dccreto omnia faóta elle, homines intd-hgant.
-Quare ait : Viri fratres, oportuit impleri Icripcuram hanc, quam prxJixit Spin* XUS Sanftus per os Dauidis de luda, qui fuit dux ijs, qui compræhenderunt lefum.QuO'nbsp;rum hic mihifeolus effe videeur . Nolo fratres atroci ludæ flagitio Sceiufdemhorribi*nbsp;liexitu quepquam ex vobis offend!, quafi ha;c veltemercfaéla fint, vel Dei filiuSjS*nbsp;improbo-homine circumuentus illius dolos amp; infidias cffugerc non potucrit.Nolo itenvnbsp;hîEC aliquem fta accipere^quafi noftro ordini amp; fiindifsimæ fundioni, quam ex Chrifi*nbsp;mandato fuftincmus fcclerati hominis perfidia quicquam derogate debeat. Hxct'i®nbsp;vt ita fierent,DeQ vifiim eft, cuius hoc erat confilium amp; decretum,vt diledus filiuslbu*nbsp;adilcipulo, coq; non vulgai-i,.prodcrctur, Nec id nos latere voluit. Nota funt en'ænbsp;quæPfalino.»£,.lcguntur,quormn!pfèChriftusin vltima Coena nos commonefedtnbsp;Çensî Qui m,^um.editpancm,fuftulitaduerfum me calcanéum rneurn. Nuncnbsp;vobis, priufquam fiat, v-t, cùmfaâumfucrit, credatis quod ego fim. Ioann, v.Qj?*®nbsp;in Dei prouidçntiam oculisconietäis,ipfius bonitatem amp; veritatem admircmini, utcnbsp;yos oftcndanr,qu^ ipfius amp; decrctq amp; iufta permifsione fada funt.
Nemo tarnen hæcintelligar,quafi Petrus ludæ immanc facinus cxcufarc,omneinlt; que illius culpara in ipfum Deum rcijcerc velit.
freuiilent^
Dei fete^torei
ntn
«mines, non*ideo ab Hits fiunt, vt Dei decretum^exequantur, fed vt propriæ^i^' litia: defiderijs cuj)idiwtibus fatisfaciant. 1
Ncccnim eadiuinæprouidentiæ, quæ omnia gubernat, ratio eft, vt noftroru® fcclerum culpa :in Deum authorem recidat, quando quæcunque male faciqnt ho-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' tlquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TN-l J--..-..____ ___*___
litia; defiderijs amp; cupidiutibus fatisfaciant. Öei quidem hoc dccretiim fui® frât
-ocr page 175-EX ACTIS HOMILIA 1.
13'9
filiusipfiuslcfusChriftus, diïcipuli fraude amp; perfidia proditus,in hoftium ^ïnusdeueniretpnde ab illis capitis damnatus in crucem ageretur, vbi corporis fui vi-. niundi peccatum cxpiaret. At fi ludam (peéles, proditionis illius miniflrlim, isnbsp;facinore nihil minus, quam Dei decretum hutnani generis redemptioneinnbsp;ociiloshabuit, fed auaritiæ falcino excoecatusamp; extiinulatuSi primo quideni furcinbsp;^lohann./2. cap,legicur) deinde ctiam proditionis criminc fêle polluit.
Eadem Annæamp; CaiaphæjPilati deniq;, amp;aliorum omnium ratio eft,quosmor-^'-hnlhcxecutoresfuilïêEuangelica hiftoriateftatur. Pleni funt huius generis Ex-^ploruni facræ Scripturælibri,quibus,vtgr3uiter percent homines,adrnonemur.dum . ^ciuntj quæ fieri Deusdecreuit, quia ccisamp; illicitiscorruptsnaturæ affeéhbusnbsp;'^^fifaciunt. Q^is obfecro tarn vecors eft, vt lofephum fine fingularid uinsnbsp;Jquot; Uidentiæconfilio in Aegyptumperuenifleputec, quando de pofteritatis Abraha-
Aegyptum deicenlu, Deus ipfum Abrahamum iam olim admonuiflelegitur ? ^^itemnonagnolcacin totoillonegotioadmirabilemDeiGpientiam, qua fingulanbsp;jj|^P'U(lentifsimèamp;vtilifsimègubernauit? Num Vero idcirCo lofephi fratresculpanbsp;vendidère ? Imo omne
'cgotium lofephi verbis interpretamur i Vos cogitaftis aduerfum me malum, at t ^P^^°gif3uitidipfuminbonumgt;vtfaceret,qüemadmodum hodie apparet, vtfcilinbsp;tij'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;populum multum. Gen./^. Sed Sc fimilium cafiium exempla quo-
(j Experientia fuppeditat. Quis enim à latrone viatorem, finediuinæproui-
confilio, occidi dicat, quando amp; dies vitænoftræ, amp; pilos capitis noftri apud ¦ ^ni numeratos effe feimus ? Pfal. ^gt;9. Matth.n». Attamen quia improbo affeétunbsp;^Puliüretantum facinuslatrocommittit, inillopeccati culpa merito hærerc dicitur,nbsp;fJuflempnas iure exoluit. Nemo igitur in Dei prouidentia icelerum fuorumnbsp;K '^«tionem quærat, oec Deum peccatorum authorcm facereaudeat, led ex illius me.nbsp;^tioneconfolationes petamus, quibus, contra horribiles, qui in vita hac occurrunt,.nbsp;jj.^Spræniuniamur. Et hue Petrum quoq; relpcxiflè certo conPeat, incuius verbisnbsp;** 4^oq; nobis obferuanda reftant.
c , primo quidein memorabili exemplo docemur, quanta fit piarum precum ef- Precum /,h. ^hTuf^P^Q P clos monuit Lucas, Apoftolos vnanimiterinnbsp;^üinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qmbus quid elfeâum fit,modocernitur. Petrusenim,
veram regni Chfiftirationem ignorabat, Sc de articulo reftitutionis Ohnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cum alijs quæftionem moucrat, repente ex lcripturis concionari incipir,
Ao nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dexterrimè interpretatur. Adeo verum eft, quod
^P^ftolus monct : Si cui veftrùm deeft fapientia j poftulct ab co, qui dat, nempe
Si dâbitur ei, lac. r.
beindcPetri exempîo admonemur,hihil in Ecclefîa fine feripturarum authori- /^f^leßa ni. ç^j^iftituidebere. Vt enim in beneconftitutis Rebuspub. cerræ leges funt, adeoq; hilfine ßn-habetur authentieus, in quém nemini aliquid iuris permittitur, vt pro fuonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnftan-
i^ ifio velauferatveladdat, aut etiam contra illius præfcriptum in dit *^uid ftatuat : Ira Ecclefi;« fuæ veteris amp; noui Tcftamenri libres Chriftus tradi-^^l^S'^ihus regni clorum myfteria amp; beatè æternumq; viuendi leges, continentur.nbsp;tiiç ^*^8® confilia omnia deduci. Si ex ijfdem lêrrnonum omnium in Ecclefia argu-fumi debent.
tQç quifquam eo loco eft aut ordine, Vt fibi quicquam ab his diucrfumlîa-hîn ! puret. Olim equidem regibus liber iftetradebatur, non vt hune fuo ^tp® ihbieâum putarent, fed vt inde bene regnandi leges peterent. Deut, j 7.nbsp;mandate aftringebantur, vt condones fuas ex ore Domini fume*nbsp;qii°d nos non aliud, quàmfcripturas jinterprctraripoflumus,nbsp;ipCç has, tanquam os quoddani, fiiæ voluntatis myfteria nobis reuelat. S'edSi
riftus frequenter ex fci ipturisconcionatur,Silibros facros contredare, amp; locos O iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex illis
-ocr page 176-1'60
mSTORIAE MATTHIAE APOSTOLI
cx illlspetitos populo exponere, non dedignarur,cuius rei exemplumin fckola Naii' rethanà præbuit.Lüc.^. Præceptoris ergo cxemplum Petrus imitatus,ex icripturis di'nbsp;cendiinitium facit. Quem vtinaro illi quoq; imitarentur, qui cum Petri lucceisionönbsp;glorienrur,multa tarnen curii Icripturis ex diametro pugnantia, non alia quàm huni^n*nbsp;authorirate,Ecclefijs obtruderc audent.
Scripturtt ttn) ihor SptrttKtnbsp;Sitnamp;ui *
Prsetcrea infigni elogio fcripturas Petrus ornat, ciim illarum authórem Spiritui» Sanflum dicitjqui per os Dauidis ifta promiilgarc voluerint. Idem alibifateturjquaii-doChrifti Spintu Prop betas afflatos fuilTe, amp; iilius inftinclu oracula edidiflelciibit.nbsp;j.Petr.f. amp; 2, Petr..
Nec aliud Paulus fentit, qui Icripturam GeoTirev^^v, id eft,diuinicus inlpiratam,ap-pellare non veretur. à»Tim.7. Vliis veto hornm eft, vt feripturæ dignitate amp; auchori' täte cognita,r)ei verba efleagnolcamus, quæin ilia traduntur,nec nobis pcrmilhim pu«nbsp;temus,illius præceptis quocunq; modo contradicere.
^ior rrttfn Jit P^^git autem in prima orationis parte Apoftolus, amp; ludæ dignitatem,qut illi an-Xb/74;^, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tequam excideret, cum reliquis Apoftolis communis erat,diligenter commémorât,Nam
ait.- Qm cooptatus erat in numerum noftrum,amp; fortitus erat partem minifterij huius, Cogitaret cnim aliquis, ludam inter Apoftolos quidem fuifle numeratum, fcd Aon alianbsp;caulfa,quàm vt numerum impleret, homo alioqui otiofus amp; nullius momentr. Sed oc-currit Petrus,qui ilium non tantum ex Apoftolorum numerofuiflc,fed eidemminillciijnbsp;quoq; partem obtigifle dicit.
Idem Ëuangcliftæ tcftantur,dum illis ludam connumerant,qui à Chrifto adhuc in teVris agente,ad prædicandum cmifsi,amp; miraculorum virtute inftrudi fuerunt,qiiiq;dnbsp;Chriftum reuerfi fcliccm legationis fuæ fuccefliim cum gaudio narrauerunt. Matth.;''*nbsp;Marei ^.Luc.i^.amp;/7.amp;c.Et tam abeftjVt abillorum numero vfpiam fecernatur ludas^''-tUnc quoq; ex illo fuifte ab Euahgeliftis dicatur, quandoimmancipfiusfacinuSjU/®nbsp;Chriftum pfodidit,commeinorant.Marc.z./.cap*
Q^am veto cauftam efle dicemus, quod toties,tamq; diligens huitis rci mentio quoq; à Petro repetitur ? Num verb vej ludæ impiobo Spid'nbsp;ryj offtttJaturt tus fandus adulari,vel Apoftolorum ordinem haclabeinficcrc è( contaminate vomit -Ncquaquam. Imo aliud docet obferuaru amp; digfiifsiimum,amp; maxime neceflarium u®nbsp;videlicet excellentifsimorura hominum vitijs offendamur i nec propter ilia omnemdlo*nbsp;rum conditionem temeredamnemus. Q^d in verbi niiniftrorum delidis multi nt-mium inepte faciunt.
Vbi cnim illosfdè prolapfos vident, in quibus paulo ante dodrinæfincentatei» cUm prudentia,amp;fortiChrifti veritatem âftèretldi conftantia,coniundam admiratim'nbsp;non contend illorum vitijs fuccenfuifte,if» rotum miniftrorum ordinem ora laxant,nbsp;nines in vniuerfum hypocritas amp; nebulones efle clamant, amp; vlterius progrefsi, doftA'nbsp;nam quoq; in dubium vocarc non verentur. Qma ergo Cbriftus lefus verbi fui mm*nbsp;ftroshomines fore, amp; pro htimanæ infirmitatis ratione interdum grauifsime lapfuronbsp;præuidebat, ne quis,i}lorum vitijs ofFenfos,Euangeltj dodrinam in vniuerfum dam**'nbsp;ret,Apoftolorum vitijs, amp; imprimis horrendo ludæ lapfu,cauere voluit. Etenitn »nbsp;omni labe Apoftoli alieni fui{rent,non immeritô de illorum dodrina hodie dubitarC'nbsp;mus,quos non raro turpiter peccare cernimus.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Atquia necambitionis crirrien, quod non femel in dlis Chriftus répræhendit,nf^
turpem Petri Chriftum abnegancislapftim, nec immanc ludæ proditoris fcelus, qu*mEuangelij dodrinæ derogauilTeconftat, nimiura profedo ineptuseft, quinbsp;feculi miniftrorum vitijsita offenditur,vt propter ilia veritatis dodrinam mendadj aC-cUfet. Afqui nullus hominum ordo eft, qui non bonos pariter amp; malos habeat«nbsp;Er fl Apoftolorum ordini propter ludæ lapfum nihil decedit ( inftauratur enitn MatthiXnbsp; fuccefsione) quando minus per hunc Apoftolorum dodrinæ aliquid derogan po'nbsp; tuit ? Neq; hæc ideo dicimus, vt verbi miniftrislicenterpeccandi feneftram aperif^^*
-ocr page 177-ËX ACT. fiOMlLTA ÎL
^itnusenîtn eo gi-auîores fcelerum pnas ipfos daturos efTe , quograuiUs ftOtentîus ' ^offendiculuni, cuius ipfi authoresfunt. Sed infirmisconfulinius, ne, cura rniniftro-vita iinproba, veritatis falutarem doôlrinam magno fuo malo abijciant. Qmadnbsp;Mura Chnftus de ludæorumfcribisloquens 5 admonuichis verbis : In Cathedra Mo-Scribæ Si Pharifæi, Omnia ergo quæcunqjiuflerint vos /cruareleruateamp;facijnbsp;fecundum opéra veto corum nolite facere; Dicunt enim,amp; nonfaciunt. Matth. 2^*
Deinde ali) ofFendiculohorumobferuatiomedetur. Communis enim hæc fide- DotncßinrnKt quot;UraChrifti, adeoq; totius Eccicfiæ, fors eft,vt domefiicorum infidijsmaxime petantuf »«ßdijs fêtantnbsp;Afiatregermano amp; vterino pius Abel cæditur. Efauum hoftem acerrimum lacobnbsp;'^ptritutjlofeph àfratiibus venditur. Et Mofes Ilraëlitas fratres, quorum caufa Exod^i.^nbsp;^fgypti opes amp; dclicias reliquerat, ipfis Aegyptijs ferè inhumaniores fentit, Dauidesnbsp;^radeilloruminfidijsmaxime conqueritur, qui aliquando intima familiaritatc ipfinbsp;^uniuncH fuerant. Pfaî, 4}- Sic.
Et quotidic experimur illud Chrifti : Inimici hominis domeftici ipfius. Matth, /ÿ. raultos ifta offendunt,qui fuorum animos ab ipfis abalienari moleftè féru ne, amp; fi-^'ftrèinultaJcea Jo^iinacogitareincipiunt, quam dilTenfionum amp; dilsidiorum cau-uipræcipuani eflefufpicantur. Vtinterimde illis nihil dicam qui piorum moresnbsp;^'udurosamp;afperosefleputant, vt nemo ipfisdiuamicus elTe pofsic. Cæterùm o-uibusiifjsi^ocexemplumoccurric, quo Filium Dei, fummum inanfuetudi-quot;^Sthumilitatiscxemplarj àdifcipulo intimo amp; domeftico proditumfuilfe docemur.
Quid ergo de hominis ingenio nobis vitra pollicebimur ? Velnum rem indi-SUîra putabimus, vt eam experiamur Ibrtem, quam Filius Déinoftri caulà fubire ''guatus eft.
.. . SedadPetrum redeamus,qui vtludæpriorem dignitatem amp; Icelus expofuit, ' ^rafdctn horrendum exitum graphicè depingit, amp; quafi fpeôtandum ocülis fubijcit :nbsp;quidem, vtinfelicis hominis recordacfoneanimum odio fiagrantem exatiet, fednbsp;ätrocis exempli memoria Dei timorem, amp; pietatis veræ ftudium , in omnium animiSnbsp;^j'-^udat, Necalienum 4b inftituto erat huius meminifle, quando denouo Apoftolonbsp;Jg^ndoconfultabatur-. vt inde in diligentemfuimunerisconfiderationem, amp;ardensnbsp;^dobeundi ftudium, abriperentur. Dicit ergo : Et is quidem pofiedit agrum exnbsp;^f'^edeiniquitafjs, fulpenfu/q; crepüit médius, amp; eft'ufa iunt omnia vheera eins.
, EtinnotuitomnibushabicantibusHierofolymis: itavtvocatus fitagerillepro-^äillorum lingua Aceldama , id eft j ager fanguinis. nbsp;nbsp;nbsp;Prodeft autem fingula hæc
dint, quocoutigerunt,infpicere. nbsp;nbsp;Nam vtEvangeliltæ tradunt, vbi ludas Chri-
(?ra Pilato traditum vidir, fccleris pnitentia dmäus, ad Saceidotes rcuertitur, Icelus fatetur amp; pecuniam produionisnefandæ pretium reddit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ab illis vero delu-
Sc cum indignationereiedtus, pecuniam in templum abijcit, ac indefeproripiens gulamfibifrangit. Sacerdotes,quia pecuniam necin templo fparläm relin-noneftc poterant, nec intra rempli thefauros reponerc audebant, quam pretiumnbsp;^^guiniselfenouerant,exeaagrumfiguli emuntinperegrinorum fepulturam, nitrii-hocopercimmaneIcelusexpiaturi,cuiusfuerantpauloante authores. At hocnbsp;tofcinpiternam fceleris infamiam fibijpfis confcilcunt dum diuinaprouidentia fitjnbsp;. gcrex pecunia fanguinis denominatuSjde illorum nefando flagirio teftetur. Huntnbsp;ft) agrum ipfumludam pofledilfe Petrus dicit, tum quia ipfius pecunia emptus erat,nbsp;j^'^quiaadludam non minima infamis illius amp; ignominiofie memoriæ pars redjbat..nbsp;^ftoin his primo æftuantis in ludaconfcientiæ dolores animo concipe, quos at»-^iraosfuiflèconfiât,adeoq;infernicruciatibusintolerabihoresgt; quando amp; pecunia:nbsp;contemptum modo, fed odium quoq; auarifiirao hpmini extorquere potuerunr,amp;nbsp;ptccati confefsionem adigere, quem Chriftus in coena fruftra admonuerat,, vita:nbsp;ff®lentistædium in ipfo parère.
y.
O iiij
Addc
nbsp;nbsp;nbsp;Î62
IIISTORrÄE MATTIÏ. AÏgt;OSröLI.
Addebishorrcndum mortis genus. Ipfcfibilaqueum neêiit: ïpfecolloprö priolaqueuminduit. Ipfefibiptoprijfufpendij authored, quo infeüceni »niinainnbsp;cxhalat. Acccditquod mortis atrocitatem amplificet. Nam niedius crepuir, amp;d-fufafuntomnia vifccra ipfius. Mcrebaturenim vt vitalia vifcera profunderetnbsp;CH RISTf^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vçvx authorem vnicum turpi lucro vendere non erat veritus. At
neq; bic quidem diuini iudicij rigor finitür jfed fempiternaaccedit tam itninanis flagirÿ memoria. Ira fit, vr nec vita, nec pecunia ( quam ipfa vita chariorem habuerat) Jinnbsp;fruaturinfelixilleperditionisfilius. In hoc fpeculilm oculos mentis fuæ dtfigant,nbsp;quicuriq; turpislucri amp; priuati commodi gratia Chridum prodere, vcritatem negaf^?,nbsp;amp; Ecclefiæ Chridi turpiter ilhidere confueuerunt. Obfèruent eadem hæcj quicunq;nbsp;exfangüineviuunt.hancqjfibipræcipuamlaudemducunt,fimercenarijs bellisditati,nbsp;opes fuas ædificiorum druélura 5 prædiorum magnifico ailtu , fuppelleéiilis fuperbonbsp;apparatu,vediumluxu,amp; totius vitæ immani fafiu amp; infamis fumptibus tedentur.nbsp;Quid enim idi aliud faciunt, quàmquodfefimguinarioselTeprodùnt, amp; vitæ imm»-hiter transaélæmonumentafibijpfis relihquunt ? At quia in fequentibus quxda®nbsp;dicenda reftant, quæ ad hune loéum pertinent hæc modo fufficiant. Moucatnbsp;verô nos infelix ludæ exitus, vt fincero Dci timoré mortificati, Chrilluianbsp;lefum firma fide ampléâainur : Cui debetur benediclio,nbsp;honor, gloria amp; potedas inæternum,
HO MI LIA II,
Scriptum eftenimin libro PfàJmôrüm : Fiat habitatio ciuî defèrta ÓC non lit lt;^ui habiter in ea. Et Epiïcopatum eiusaccip^^^nbsp;alius.
Oportet igiturvt ex ijs 5 qui nobifeum fuerunt congregati roto tempore, quointrauitamp;exîuitinter nos Dominus lefus, exorfusànbsp;baptifino loannis, vlq; ih eum diem, quo alFumpcus à nobis,nbsp;aJiquis conftituatur,qui fit vnànobilcüm teftis refurreâioniseius.
EX ACTrJ HO MI LI A IL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JtÏS'
P Qupmodoprædicabunt, hifi mifsifuerinr ? Rom.)«. Arqui non ïgnorabal ¦'U.us multos non miflos à Domino prædicare (quos alibinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^v^a.^e/lt;lt;pa{t
' ^hûlfosfratres vocat, qui atfq;légitima ordinatione,iri-epanr. Galat. ) fid tales ® licio fuo verè defungi poile negat. Quid .quod nec ipfe Cnnltus docendi munuSnbsp;^eflus eft priufquam loknni inaugurationeà Deo patre orbis tonus doctor tfle de-färetur ; Cuius rei etiam author Epiftolæ ad Ebræoscap.y. meininit. Q^ra-nifiobferuetur, nec popu lus pro Dei minittris a gn ofc ere porett, de quorum voCati-inctrtus elbnec ipfi miniftri,qua decet fide amp; conftantia, in liio officio verlabuntuf.nbsp;X'.*s enim rationibus contra mundi minas, tyrannorum conatus, vndiq; imminen-pericula fife armabunt qui temerariæ vfiirpationis fibi confeij, de Dei auxilio /pernnbsp;*wbtn poflunt conciperc.
Sed ad Petrum reuertamur, qui prima fuie otationis parte ( vt in priori bomiliâ OraeuU aiè °'uimiis)ofFendiculomedetur5quodex ludælapfu oriri poterat, dum ad diuinæ ^^'^^**^**nbsp;^.°'3'aentiæ decretum ipfos reiegat j quod ante fecula aliquot Spiritus Sanâus per Da-^nireuelarat. Et quia Scripture Sacræ mentionemfeùerat, in præfcnti quæ..nbsp;''dlliustcQimonia profert. Omifsis tarnen illisquibusludæfielus( quod fatis fu-jj '^Hiâtisnorumerat) praedicitur,catantummodorecenfit,quædeeiuldem horribi*nbsp;extant. Etduo quidem coniungit, quorum prius ex Pfal. 6p. alterirai ernbsp;lefumptum eft. Scriptum eft ( inquit ) in libro Pfalmorum : Fiat habita'tio eiusnbsp;j| 5 amp; non fit 5 qui habitet in ea. Et Epifeopatum eius accipiat alter. Ncc ob-inbsp;ji^'S^ddtotisillis Plalmis defuis hoftibus Dauidloquitur., C^ia enim in perlecU-^nbsp;J^quam fiib Saule Tyranno fuftinuic, Chrifti lefu typum gefsit, quæcunquedcipfi-ofttbus dicuntur, ad Chrifti holies, Scludaminprimis 5 qui omnium quafi antefiw
eft referri debent,
0 J ^^Pdfquam depcÊnisilloTum dfiamüS, illud minime prseferiri deWt, quod
,j ^'ptoditionis/celeretantUm ,quod ludas commifliirus erat, verum etiam deeiufi /w/ffZer/i«# IF ftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Spiritus Sandus Prophetare voluit, Quia enim luda^ aharitise
ji^'^uextimulatusChriftum prodidit,non autem vtiuxta D'ei decretum human! gcs'**^* promouerct, illiusfacinus nulla rationeexcufari poteft, fed atro-Poenas meretur. Eteadem omnium impiorum eft ratio : quain fi obferuemus,nbsp;conftabit, prouidentiamDei impijs non patrocinafi, ncc peccatorum culpamnbsp;liprj5'^'^cribi debere, quando fpontanea amp; libera volùntatè peccant homines, qui -nfi-PoiTnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;virture regenerentur, ex fimetipfis nihil quàm pcccare
Ep QHÏ^ tarnen Dei prouidentia res cundas gubernari conftat, ab huius gu- pfj, ätionepeccata eximi non debent, nifi Dei omnipotentiam negare amp; homini vire^nbsp;j^^^ftaDeivoluntatcmaliquidagenti tribucre veliraus. Non autem an homin'uiri^'^nbsp;ikprouidentia : fid longius progrtfia peccatis dignas pnas deccr-'nbsp;'oft ^^3rum executores varies pro lua voluntatc conftituit. PeccatorUm ergo.nbsp;Pfi5 Deum agnofiamus ex prouidentia:nbsp;Ef ^ontemplatione, amp; inox omnia iliius iudicia, iufticiam amp; veritatem efle depræ-
^Qemus.
¦ Caeterum $£ pcenas videatnus, quitus amp; ludiepferfidiafti olim Deus vïtüs éft j***bejUttn» Sunt hæ mulfæ amp; variæ'^^^*^*
Atduabusinpræ-^^otnnescqmpræhendunt. Phmamhis verbis exprilnit: Fiat habi'tatiotîüsdeïêitai »,
^*^13 fit J qui habitct in ca»
Vm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dJiseîfcidium ,amp;quod patrijs fiüèauîtis fccfibus crjcicndr ÏÎUt FÄt/J*/*»,
Mofa ica ilia maledidione conuenirc: Domum extruts*, amp; ea habitabit. Deut, «. ^am quod hîc dieitür : Et nemo habitée in eajde poftcrisnbsp;itnpiov
-ocr page 180-)lt;gt;4
HISTORIAE MATT. APOSTOLI ïmpiorutnintelligendum eflèvidetur,qiiivnicum patribus eijci amp; difsipari mcrcjn-lur.
Atqui grauifsima hæc pna eft, fi rem penicius excutias. Compræhen Jit filin' quæcunq; in hominis fortunas amp; corpus aduerfj incidere pofliint,. Excidiuin etenii'nbsp;præccdit bellum , amp; quicquid malorum belli Fortuna fecuin trahir. Comitaniur ii-lud paupertas, famés, labor,cura, fblicitudo, ignominia Sc omois generis calami'^'nbsp;tum vicißitudoindefincns.quae non nifilentatabefinitur,amp; plærunq; infamemnbsp;rummemoriam poft ferelinquit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qii® omnia ludae accidifle j nemini dubium viJf^^
poteft. nbsp;nbsp;nbsp;Nam licet ipfelongashuius vitæ calamitates præcipiti fulpendio efFugiflf
deatur, Del tarnen iudicium poftcritas ipfius efFugere non potuit» Et quid illa pelïà fit,ex vniucrlali geneis ludaicæ excidio facile colligi poteft. Ncc enim folus Iquot;nbsp;das Chrifti proditi amp; crucifixi culpam fuftinet, fed eadem totius gentis culpa eft, cuiusnbsp;proceres ludam ad tantum facinus conduxerunt, amp; quae proccrum confilia coramnbsp;to iudicevnanimi confenfu approbauit, damans Crucifige, Crucifige, Sanguis eiu^nbsp;fuper nos, amp;fuper filios noftros. Neediu ceflauit Dei iuftitiajquininnoceotcmh'nbsp;lij fui lànguinem de illorum capitibus requirerct. Et quod Chriftus non femel ipfi®nbsp;interminatus erat, non multo poft tempore euenit. Chrifti enim minæ fuerunt : Hif*nbsp;rulälem Hierufalcm, quæ occidis Prophetas, amp; lapidas eos, qui ad te mifsi funt: Q^'nbsp;tics volui congregate filios tuos, vt gallina congregat pullos fuos, amp; tu noluifti ?nbsp;relinquitur vobis domus veftra deferta. Matth, ay. Et rurfum, Non rclinqueinfnbsp;hîclapisfuper lapidem, qui non dcftructur. Matth, Alibi item non finelacrymisnbsp;tnfclici vrbi excidium dcnuntiat,d.cens venient dies in te,amp; circumdabunt tc inimid tutnbsp;Yallo,amp;cingentte,amp;coanguftabunttcvndiq;,amp;folo ^quabunt tc, amp; filios tuos,nbsp;quiintefunt. Etnonrelinqucntintclapidcmfupcrlapidem, eoquod non cogno-ucris tempus vifitationis tux. Luc. Cum his fi hiftoriam conféras, amp; ludxotuinnbsp;conditionem, qua hodic, in totum orbem difperfi, vtuntur, verifsimèimpleta viJe^ihnbsp;quæcunq; Dominus prardixerat. Idem Dei iudicium Romana vrbs olim txperti cit.nbsp;Cum enim poft excifam ludæorum gentem ipfa in Chrifti Ecclefiam gladium ftri ngerct,nbsp;amp;fànôl:orumfânguinetotamaderet, cpitilli tandem Deus repcnderc. Nam mtr*nbsp;annos centum triginta amp; noucm, fepties capta in manus denenit barbarorum.
Priraûm Vifigotthi duce Alarycho ceperunt vrbem amp; diripuerunt, anno a nato ChriftoSaluatorc CCCCXII, MoxportannosXLlIlI. duceGcnfcrychoV'an-daliillamirrupcrunt, in eiusdircptioncomnia capatrantes, quæauarifsimus hofts'i'nbsp;capta vrbe patrarc confucuit.
Infecutifunthosannofalutishumanæ CCCCLXXL Herul:,quieanijCin Odacre duce occupârunr. Quorum æmulationccxcitatus Theodoricus Olhogotmo-rum rex, illa quoq; potitus eft. Et cùin annis circiter quinquaginta euolutis, vrbcninbsp;rccuperauifl'et ßelhlarius, intra annos duodccim proditione à Totila, Olhogottbo,nbsp;pitur ,qui direptam ferro amp; igné vaftat, munitionibus nudat, mænia plus tertia puf'®nbsp;loloaîquat,Capitolium,cummuItisædificijspublicisamp;priuatis, incendir. Ind' ,nbsp;ma cgrcffusjnc vnum quidem viuentium j vcl marcm vcl fminam,in ca remanerc pnbsp;fus cft,vt Omni humano cultu vrbs, quondam rcrum domina, deferta iaccret,nbsp;licet mox fequenti anno reftauret Bellifà rius,idem tarnen Byzantium rcuocatus, 1 ou *nbsp;denuô occupandam relinquit. Poflentinfinita huiusgenerisexemplaproduci,qunbsp;certifiimum excidium Chrifti amp; Eeelefix hoftibus imminere teftantur.
Mitei
Alterum pnægenuseft: EtEpifeopatumipfiusaccîpiatalter, 'bîAeftatur , talcs homines nullis veldignitatibus veldoniscximijs , quibusinßrunbsp;funt, ab imminent! Dei iudicio eripi poffe. Quæcunq; enim Dei beneficio exee ei*nbsp;fa amp; præclara habcnt,in alios transferuntur. Exemplum huius Judas eft luculennnbsp;mum. Erat is ad Apoftolatum vocatus amp; cum hoc Oecônoraiæ Chrifti adminiftratio»nbsp;, nem fuftinebat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; r r
Summa ergo fuit illius hominis dignitas, cui ncc regia ncc fmpcratoria con cr^i merctufi Accedebat huic diutina cum filio Dei conuerwtio, amp; quod
-ocr page 181-EX ACT. HO Kfi L t A ït. ^P''M!smultJivîdcratamp;audiuerat,quætnultisProphetisamp; iuftîs, quantutnuîs nla-f^lP^eftdeno flagrantibiiSjnon contigefât videre amp; audire. Ac non iuuant hæc in- Luc, lt;o.nbsp;pcffidla fna omnibus iftis fpoliari meruerat. Nam amp; ipfe hor-
*^itu è mundo hoc migrât, amp;quot;in Mathiam rransfertûr Apoftolatus dignitas.
Idem Dei iudiciurn in Saule cernitur, qui Dauidcm -, Chiiftj typum, perlcqui Vt primùm enim hoc in animum induxit, bono Dei Spîritu priuatur, in ii-szw, itf»nbsp;exagiratur , donee vio-fçf æ^oi'dsfibijpfi authoreftJamp;regnumDauidipoßidendum relinquir. Hue re-((if^lebetChriftifententia : Omni habenti dabitur. Ab eo autem, qui nihil habet,nbsp;habet,auferetur. Match.a. HaberecniinChrifto dicuncur, qui Deinbsp;» naultorumq; falutemnbsp;Vjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftudiofè vtUntur. Augec in illis dona fua beneficus amp;: liberalis Deus,
in melius proficiant 5 amp;illuftriores fiant. At qui perinde, aefi nihil donoruin Qj ^ccepiflent, ilia negligunt, aefuis rébusincenti, quæcunq; ad Dei gloriam Ipe-Vj hifcurccontemnunt,eas tandem fuæ negligentia; amp;improbitatis pnas exoluiinr*nbsp;P^cultatibus fpoliati, infelices,contempti 8c infames reddancur. Aeter*nbsp;îl(;|- 5^'0! ftabit 5 nec vllis mundi conatibus infringetur, Deifententia, qua, Sacerdotinbsp;tj^j*'3tnfnamamp;iullampnam denuntians, inter alia dicit : Honore profequar eos,nbsp;rprofequuntur : amp; qui me contemnunt ignominia afficiehtur. f, Sam. Anbsp;tnj '^ffcmam ignominiam facerdotibus iæprobis amp; diuinæ gloiiæ contemptori-
*''natur*
^Cç (inquit) in vos cxecrationêm, maledicamq; benediftionibus veftris.
^8° increpabo vobis fernen, amp;Ipargam ftercus in facies veftras jftercus, inquam ¦» ''^fttorumfolenniurn. Malach. 2. Inhorum meditatiolie vtinam hodiefre-
Se non miraremur omniuni ferè eorum authoritatem collapfam elle, {lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; repub. obferuari debebatic. Querûntur de hoc malo epifeopi,
(lçja''onarn Ecclefiaftica authoritas translata fit 5 ignorant. Sed conqueri amp; mirari ^''^5 fidoélrinæ veræ adulterationem ,làcrorum nundinationem, morum corru-^^^ritiam, faftum, amp;: alia huius generis, ipfis auchoribus, in Ecclefiam inné-^ghent.-quibusfelud^ potius quàm Petri fuccefibres fuifle abundè declaiâ«nbsp;8; t Queruntur amp; Evangelici doélores de minifterij amp; funâionisfuæ contemptu,nbsp;quot;irunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inæ authoritatem orfinem extindam elfe clamant. Atquiid
numero pluresparum induftrios in Chrifti gloria Euangelicaédbdrinatprxtextu auaritiæ,nbsp;jVentriSe lihidini ftudent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
aufertur dignitas amp; authoritas, qiiam minifterij nomine mere-horlÏ^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quisquis gradum fuum, in quem à Deacollocatus eft, tueri, amp;c au-
lifjt ^^3m retinere voluerit, diuinægloriæ ftudium'fibi vhicè commendatum ha-\af nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iûuito mundo omnibus viribusprouehere contendar, nec àfua
latum vnguem fefe dimoucri patiatur.
iq| s quot;Pr^nfeamus nunc ad alteram orationis Petri partem, qua Ecclefiam vc de alio) æ locum furrOgandojCogitetjhortatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;norutur^^
'llish ^^O'Ièvero ex præmifsisfcripturæorâculis argumenta defumit. (JijjiJ^nuadeat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sic cnim dicerc videtur . Quqniam de luda Spiritus Sandus præ?
5 quibus hoc
9
proditurus eflet, Sepofthorribilem vitæ finem Epflcopatum ^Apoftolicamfundionem,alijrelidurus, exeorum numero iJîi (ùccelTor anbsp;hucufquæ nobilcum verfati, omniufti, quæ Chriftus in ter-^nbsp;btijj ^^S^P^hjfpcdatoresfuerunt. Eftautem obferuationedigna Petri argumen-*nbsp;Peneiscômpræhehdatur)talis eft : ludæEpileopatum iuxtaSpiritus fan*nbsp;debetfufeipere. Ergo noftrum eft, vcilli defucceftbre idoneo amp;nbsp;tiÿj.'^.Pofpiciamus. Atqui^abfurda videbitur prima fronce huius Confequen-E-flocnim, vt ludæEpifeopatus in alium transfert debeat. . num veronbsp;\ Apoftolorum amp; eorum qui cura ipfis congregati srant, hoc mu-
«ic, Ytipfi curadeligant, in quem Epifeopatus ille trausferri pofsit ?
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed
-ocr page 182-)66
ÜÏSTOTilA'E. MATTH. APOSTOLL
Sed omnisabfurditatis fpecies remouetur ,fi Apoftolorum funQwneni-gt; flU-'?* cxChriftiiufsionefuftinebantjConfideremus. Illis enim Eccîcfiæfuæ curain Cgt;f'nbsp;ftus, è terra abituruscommendarat fèccx cohim numero erant,qui fdmi'iiü Domi*quot;^nbsp;( vt Matib. 2^. cap. legitur) cibum depromere debebant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ergo ad Ecclefi^^'*
ram amp;conferuatiunem hoe cumprimis facit, vt digni Siidonei minillri habeantur-''* temerè Petrus noui Apodoli ordinationem ad ipfos pertinere colligit , cùninbsp;dchs extaret de nouo.aliquo in ludæ locum fubdituendo Spiritus Sanéti orXU'nbsp;lum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, fri
Admoneinur autem Petri cxemplo, vt nos in Scripturæ Sacræ ledlione vcm , . ^conueniat.nbsp;nbsp;nbsp;Hic enim ante omnia noftræ vocationis ratio Temper ob oculos
Qua animo Jcr tura legtnbsp;ath ant.
debet, vt quicquid ad illam pertinet, nobis dici putemus. Nam ad noftram ini^quot;'^' tionem feripturas diuinitus traditas efle, Paulus reftatur,R.om. is. 2, Tim.y.nbsp;grauis illorum error cft, qui lacros libres non maiori attentione,quam prophanosUfnbsp;ptores^lcgunt J mente inter legendum in varias cogitationcs diftraéta , quafi le^bonbsp;non nifi obfeftationis, aut cci) fallendi caufa inftitui debeàt. O b féru emus ergonbsp;îigentcrquæ nortræ vocationisfiuefunâionispræceptaatq; exemplafint, vt iliisnbsp;ftere,amp; ttudium noftrumDeoapprobate polsimus» Hac ratione verbinbsp;bi diâa putabit,quæcunq; vçl Prophetis vcl Apoftolisdefuo officio, eiiifq; adminHlrJnbsp;tione dicuntur. Et qui m magiftratu verfantur, ad le pertinerc purent, qiia;eonlt;lnbsp;dernagiftratuum officijspræceptain feripturisextant, vnàcum pnfeorum niagiftiJ''nbsp;um exemplis, fine illi boni fiue mali fuerint. Idem priuati quoq; hommes o.bfcfnbsp;buntjcuiufcunq; loeifintaut ordinis. Sicfiet, vt vnàcum fanâaaninii volupMt« rnbsp;Eripturarum leâioneincredibilem vtilitatem capiant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Excutiamus autem Diui Petri verba, quibus duo, ad præfeps infticiituin lt;3^'quot; maxime pertinentia^ traétantur. Primoenim qualisad Apoftolicimfunflb'^'nbsp;dcllinari debcat, docet. Deinde Apoftôli officium definit : amp; de hisnbsp;fie dilpurat, vt omnium minillrorum verbi Si Ecclefiæ inftitutioni feruirc pogt;'
0-Ad priusmembrum pertinet, qtiod dicit : Oportet igitnr, vt ex ijs, qiJ*
temporCjquo Jntraujtamp;exiuit inter nos Doniin^^
elepa eligt
least.
-----f gt; '1 ......... «*».»»1. if 4i,s.i *J V»» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fus,exorfiis à baptifino loannis vfq; in cum dicm,quo affumptus ellànobis, vnus^^'vnbsp;conftituatur, amp;c.
Requiril hîc duas res maximj ttiomenti Petrus : Prima eft certa amp; fôlida C HR 1 STI, omniumqj eofum , quæ inter Ibos conuerEns fecit,cognirio.nbsp;bræoldomatevfus^per duo extrema jintrandi videlicet amp; exeundi verba , vniucdnbsp;Chrilti conuerfationem compræhcndit. Ne quis tarnen curiofius quædara inquirrquot;^nbsp;di occafionem hinefumeret., cognitioni huicterminus ftatuit, baptifmumfcilicetb^nbsp;nis, amp;glorioEm Chrifti in ccclos alTenfionem. Priufquam enim abloanneChnnbsp;baptizarctur, in Nazareth Galilææ priuatam vitam agebat, parentibus obfcqucr*^..^-fcfc præbcns, amp; cum nutritio ïoftph artem fabrilem plærunq; exercens gt; vt ex ijsnbsp;poteft, quæLuc. 2,Si Mar. â. cap. habentur. Ea verô, quæad publicamnoa'''^^jj^nbsp;demptionis caufam,amp;Mefiiæofficiumfpeclabant, tune demum obire cpi^P ¦nbsp;quam ab loannc baprizatus, amp; vifibili SpiritusSanóti vnâione , ac patris tefti'nbsp;clitus delato, in auguratus eft. Matth, . Quæ caufa cfl, quod EvangclÜ^®J®quot;nbsp;tenti if fius incarnationcm dtEripfifle, deillius pueritia, amp;iüueniliætate,nbsp;tradidêrc. Voluit enim Spiritus Sanâusineptamhumani ingenij curiofitateniton^,^nbsp;cere,quænouiisimisfecul.speregregioSjfidijsplacet, Eriptoresfefeexcruit, quinbsp;tam Chrifti amp;illiuspueritiam, non fine publico Chriftiani nominis Iudibrio,noui^'nbsp;.diderunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.Afo-
Atqui diuo Petro corumcognitiofufficiens eflêviderur,qu£cChriftus p° lennem illam inaugurationem fc,cit. NeceftTaria autem eratbæc, quia Apo(l°*°nbsp;rum abs fe geftarum teftes fidelifsimos Chriftus elfe volucrat. Secundo loconbsp;accuidensperfcuerantiæ/pecimen,requirit. Nonenim ex illorum numeronbsp;vult deligi, qui in Chriftiani nominisprofefsionenouitij adhuc erant, amp; aotep^^nbsp;dies fidelium coetui fefe coniunxerant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed de illis loquitur, qui circa initit'
t
-ocr page 183-EX ACTIS HO'MÏLIA T.
wtrfationis Chriftilefu inter homines îpfumfequicper3nt,amp; cum eo perleuerârantj vtntcperfecutionum periculisjiiec crucis amp;infaniis mortis ofFendicuIo, abfterreri pornbsp;^crinr. Atqui eadepi hæc in miniûrorum verbi eleéhionibus fine ordinationibus ho-.æ^uoq;obferuarioportebat, fiEccIefiam Chriftifaluam incolumem vellent, quinbsp;*' hanc fibi ius vendicant. Conftat enirn pr:£cipuam miniftri fundionem circa dodri-*'301 verfari, quod amp; Dominus per Prophetam admonuit, dicens : Labia Sacerdotisnbsp;^'liodientfcientiam, legemq; ex ore eius requirent. Lesatuscft cnim Domini exercLnbsp;Malach...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;10
Atquomododocebit,qui ipfeindoâusamp;rudiseft? Paulus ccrtè in Epifcopo quot;OC cunjprimis requirit, vt JïJâxtjxsV fit, id eft, docendifacultatepræditus, vtq; nonnbsp;*^odô traâabilioris ingenij hominibus fimplicem veritatis doéirinam tradere, verum-contradicentes ( quorum ingensfemper multitudo erit) refellere amp; refutareque-Tir./. Ncceflària igitur in verbi miniftro eftChrifti,amp; myfteriorumipfiusnbsp;^quot;gnitiojvnà cûm omnibus ijs, quæadfidei Cbriftianæ articulosamp;fideliumofficiafpe-^quot;t.Requiritur ab eodemdiligcnsfcripturæftudium, in quo ipfum probe verfatumnbsp;f æoporcct. Opus eidem efthnguarum cognitione, nein fcripturis legendis ab alio-pendere,adeoq; alienis oculis videre, èc alienis pedibus incedere, cogatur.
Adhæc diccndi artibus inftrudhum efte conuenit, vt quid, quo loco amp; ordine, amp; ji Ortiüdo, proponi debeat,polsit perfpicere. Quæ omnia tantiniomenti funt,vt Pau-ooii réméré Timotheum ad afsiduum legendi ftudium hortetur, quem tarnen à pue-craslirci-as didiciflefatetur. Deinde quia miniftrorum funâioni infinita vndiq;nbsp;j/'ciilaimminent, animi fortitudo requiritur, ne pcriculorum metu fuperatusinme^nbsp;[) ftibfiftat. Atqui hæc in fola perfcuei;antia perfpicietur, cuius non obfcuranbsp;^ciinina ipfum dediflê ^oportuir.
Idem Paulus obferuauit, dum monet Epilcopum non debere neophytum vel no-efie,nedignitatefubirainflatus aliquid perperam agat, amp; calumniandi occafio-præbeat aduerfarijs. z.Timoth./. Sed amp; ipfe Chriftus Apoftolos, quos multis vitijs ofirmitatibusiaborauifle conftat, hocelogio præcipuècommendatin vltimaCnanbsp;'^dipfos fecum perfeuerauifte dicit in omnibus tentationibus fuis.Luc.2.?.cap,
Z, Sed vitima Petri verba vidcamus, quibus Apoftoli officium definit. Conftituatur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ç 4Pgt;t)vnusquifpiam, quivnànobifcumfitteftis refiirreâionis eius. Primo colle-' ®^^oin vndecim Apoftolis vult coniungi non feruum , cuiipfiprofuo arbitrioÄf*«»'«nbsp;noucrat. Deindenbsp;vocat, quo nomine Chriftus illos, iam difcefluruSjappellârar. Et prodeft nonnbsp;^nicrebrohuiusnominisrepetitioamp;confiderariodiligens. Ex eo enimChriftia-bf dignitas,amp; Euangelicæ doélrinæ certitudo,æftimari poteft,quôd Chriftus non.nbsp;modo rerum abs fegeftarum,fed iuratos teftes habuit,qui fidem in ipfiim tra-ç. '^t'urit. Poftremô,quadereteftaridebeat,oftendir: Vt fit teftisrefiirreftionis eius.nbsp;^°d nonita accipi debet, quafi de fola Chrifti refurreâione Apoftoli verba facere de-led præcipuum articulum nominate voluit Petrus,quo reliqui oinnes conti-imo qui perfpicuè monet, quo reliqui omnes referri debeant.
jjj Refurreâionicertè mortis prædicationcceflàrioinclufaamp;coniunda eft. Q^o-J Chriftum è mortuis refurrexifle docebit, qui ilium mortuum fuiflèjnon an-rnorruum Chriftum quisprædicare velit,de natura Chrifti,fecundum tçf '^'^oripotuitjpriùsloquatur, oportet. Docebit ergo, Dei filium, qui patri coæ-(ij;*J^^^confubftantialiseft, definite tempore humanara naturam ex virginis vtero in#nbsp;multas variasq; vitæ huius moleftias acerbam mortem in aracrycisnbsp;perpeftùs fit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
(jU Q^arc qui refurreâionis Chrifti Icfu teftis amp; præco elfe voluerit, minime omittet iitjjpræceflerunt. Sed amp; alia caufTa eft,proprer quam refurreóèionis potifinbsp;voluitfacerePetrus. Hæc enim noftræ Redemprionis quafi Cdlo- nbsp;eft complementum, vt Paulus in priori ad Corinthios Epiftola cap. /. multis*nbsp;Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;demon.?
-ocr page 184-f68
b I EI MATTMÎAE APost'oÏI
demonftrat. Mortis etenim, cuius omnes homines rei.eranc, aculeus Sr potentie psc«-rum eft. Atqui mortem deuiclam eflê, Chrilti refurieélio lucuJenti^imé teftatui. QuafC amp; pcccatum,per quod nobis mors dorninabatur, eiusdem GhhlH nierito fublatuin dienbsp;oportuit. Quod fi verô peccati noxa fublata eft, 8c mors exarmata, quisuon viJet,nbsp;ferpentis caput contritum,amp; tyrannidem fundituscuerfain,cfiê?Irifanit quidem adhuc,nbsp;Sc horrendum tumultuatur? fed illius terrores Chriftianæ mentes non expauefeunt.nbsp;Qmbus enim viribus noceret,qui fi peccati tela amp; m ortis culpidem illi auferas,totus insnbsp;ermiserit? Atquihæc Cbrirtusabfiulit;dumin ara crucis expiauicpeccata mundi, Sinbsp;mortis vires gloriofà refurreclione eneruauir. Q^propter dum relurreâionis Cfiri-fti reftem fieri vult eum Petrus,qui in Apoftolorum ordinem cooprari debebat, bot **nbsp;pfiim munusillüniungitjquod reliqui fufiinebantjquibus didumerat: Ire in orbemv-niuerfiim, amp; prædicateEuangelium omni creaturæ. Qmsquis ctediderit, amp; baptiza-tusfuerit^aluus erit. Mar./«?. Interim officij admonentur, qui hodie Apcftoloruninbsp;fuccefiores dici amp;haberi volunt. Q^amuis enim ab iliis nemo exigere pofsitjVtrdufquot;nbsp;reâionis Chrifti teftes fint oculati, hoc tarnen illorum munus fit,vt de Chrifto amp;oæquot;'*nbsp;bus ijsj quæ ills propter nos tàm fecit quàm palfus efijingeouè ac intrépide tellenturj vtnbsp;omnes,in vno Chrifto humani generis Redemptioriem amp;làlutem contineri intellig^or»nbsp;Qmcunqî çnim nudo titulo inflati, pro Apoftolicis haberi volunt, cum nec concion^dnbsp;velint,nec pofsint,non legitimi Apoftolorum fucceflbres, fed ftulti partorcsfuntjquO'nbsp;rum deferiptionem habet Zach.//,cap. Et in illos Paulinum illud merito torquetur.nbsp;mihi,fi non Euangelicem. z.Cor.^. Noftrura verô eft,Dei bonitatem agnolcere,nbsp;filium fiium^ propter peccata noftra mori, 8c noftrse iuftificationis caufta exfuicicari vünbsp;Jliitjfimul verô mortis Screfurreélionis Chriftiiâlutiferæ teftes déditlocupletifsiûs.
Credamus itaq; illorum teftiraonio, vt per fernen immortalis verbi regen®'^^ hæredes Dei efficiamur,cohæredes autem lefu Chrifti : Cui debcturjbencdiâiojhô^''^nbsp;gloria 8cpoteftas in atternurn. Amen.
HO MI LIA IIIL
Tuncftatucruntduosjofephum qui vocabaciirBarlabâS,^ gnomineIuftum,amp;Macchiam: ôcprecanccsdixerunc:Tunbsp;qui nouifti corda omnium,ortende verum elegeris ex dnobushisj^nbsp;accipiac fbrtem minifterij huius ôc ApoftolatuSjCx quo ludas excid^nbsp;vt aoircr in locum fuum. Et dederune fortes eorum, cecidit fois li*.nbsp;per MatthiamjÔccooptatiis fuit inter vndecim Apoftolos.
T ECCLESIA VERBI MINISTRIS CVA^ opus habet,quorum opera in Dei cognitione, 8c veræ fideinbsp;crudiatur acconfirmetur : Ita eosdem legitime ac rite cligi 8cnbsp;oportet,vtipfos diuinitus clcótos efle,omnibus conftare pofsit.nbsp;caufla eft, quod in noui Apoftoli cleélione, qui in ludæ locu füti^ênbsp;dcbcbatjtàm religiose egit vetus Ecclefia. Et voluit Spiritus Ssn
hiftoriam hanc omnem diligenter defcribi.vt certa ad pofteritatem formula translt;\ retur,ad cuius imitationem elcdionesminiftroruminftituipoflenc. Priinuninbsp;haclocum obtinet, quod Diuus Petrus rem omnem adEcclefiam refert,comniu'^^^nbsp;vnanimi omnium confilio difcutiendam. Docemur eo exemple, nihil in Eccle'*^nbsp;iusquam priuata authoritate inftituti fiue decerni debere. Quia enim Ecclefia, vt 1 nbsp;/.tor.^. admonetjDei ædificatio, 8c Dei agricolatio eft, imo domus 8c fatnillt;^lt;^ynbsp;(z.Tim./. Matth.2^ ) nemo fibi tantum authoritatis vcndicare debet, vt fibi in lUanbsp;effe putet, quippiam priuato confilio inftituendi. Et licet eo vfq; ogrediaturnbsp;cuius temeritasnihil tarnen inter veras Chrifti oues proficiet,quæ vnius Chrilhnbsp;Sed ad inftitutam a Lucahiftoriænbsp;tienem reuertamur, gui, vbi Diui Petri orationem recitauit? æodô ipfam ele
audirc 8c fequi confueuerunt, loann. figt;.
-ocr page 185-EX ACTI5 HOMïÛA I.
MApoftolicominemoratjquæ nobis per fingulas partes diligentîus efît excutienda, ¦''nocnimduos pubiicènominatoselle, amp;in totiusEcckfiæ confpeftum produdos
Deinde pijs amp; deuotis precibus elcélionem ipfana Dei iudicio commife-de cuius voluntatereligiofis ïoi tibus fci/citati ïunt.
s Tuneftatuerunt (inquit) duos, lofephum, qui vocabatur Barfabas cognomine
amp; Matthîam. Q^amuis verb modus, quo hoc fatlum eft, non expri-pubheo ramen amp; vnanimi Ecclefiæ totius confenfu illud faétum efle, veri-]'''ievidctur. C^a enim ad totam Ecciefiam rem hancomnem Petrus referrevo-}*bEcclefiæ iudicium non pocuitprætermitterc, Videntur ergo viritim rogatæ fuif-p^ntentiæ,amp;fingulos,quos Apoftolicæ fundioni idoncos cenfebant, nominatiin indirauifle î HiC ergo Ecclefiæ conlênfus tandem fuit,vt vel lofephus vel Mat-Apoftolorum numero acccnieretur, qui nimirurn omni virtutum gencre reliquisnbsp;f^æftantiorcs habebantur. Et vtcrq; baud dubiè talisfuit, vt fors errare non pofte vi-'fftur, ytrum defignaret. Nominates autemin medium progredi iufterunt, vt ab o*nbsp;poflent confpici èc agnofei*
Eft itaq; cum primis memorabilchoc primitiuæ Ecclefiæ excmplum. Quo ad-gt;nOnA nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n I-O n 1 r , A-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j- ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i- /'-quot;¦«i-rt«'£f
æmur, inimftrorum veroi amp; Ecclefiæ electioncs atq; ordinattones, non in angulis tlt/a, Occulte intra priuatos parietes, à paucis hominibus, fed publice ab Ecclefia, Sc in to-
Ecclefiæ conlpciäu fieri debere. Si enim ab exterorum quoq; teftimonio commen-debet, Epifeopus ( quod Paulus monuit z.Tim.^.) quanto magis illis ipfum notuna '^^oporcttjquibus præficitur.
., Cuius rei obferuatio fi negligatur, Velignoti amp; obfeuri homines, Vel etiam fla-«''fiiSccorruptifsimis moribus praediti, Ecclefijsobtruduntur,ScEcclefiaruin An* fiunt, qui ne extremum quidem in Ecclefia locum merentur. Monet idem ve-. Ï feftamenti ritus, quo ex Dei mandate Aaron Sc filij ipfius publicc,Sc tota Ipedan-^cclcfia^tninifteriofacrodeftinatiScinitiatifunt. Leuit./.Num./s. Neq; nosmo#
4Uod Paulus alibi vni Tito vcl 1 imothco ius Sc poteftaicm Epifeopos eligendi tri* ^'fcvidetur.
Nonfenimillospriuata authoritatcquicqùamagcrcvoluit, fed pro Antiftituin çj^^^'oiubetcurare, vtminiftridigniScidonei legitime ordinentur. Ncc verifimilenbsp;dits plusconccftlim fuifte, quàm Apoftolisipfis ,qui inconfulta Ecclefia nihil in hacnbsp;vaquatn ftatucrunt. Nam Sc paulo póft Diacones coram Ecclefia publiée eli-Lr*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;curh Barnaba colledis viritim fuffragijs presbyteros per Ecclefias fin-
^ordinaujfj^ Jegyjjtur. Alt;fto,tf.8c)-/.cap.
Arguitur exemplo hoc corruptifsimus idemq; pèrnitiofifsimus miniftros eligcn* ''^'bquem iam feculis aliquot hac in caufta imperium obtinuiftc confiât. Quo fit,vtnbsp;K rarö vnus aliquis in pluribus Ecclefijs priuata authoritate minifiros Sc eligat. Sc or^nbsp;''¦quarepotilsimuro ab Abbatibus,Epii(Copis,Sc Pfæpofitis,peccatur.
lUf 0 melius rem adminiftrant nonnulli inter cos, qui Euangelij nomine glorian-Qf^Ecclefiarum reformatoreshaberi Volunr. Dum enim ifti male vfurpata pof J tnonachos Sc Epilcopos (vt par eft) eijeiunt. Ecclefijs tarnen libertatem, illo-^*^®nnidi crepram, nonreffituunt, fed pro fuo arbitrio adminiftrant, quæ olimnbsp;tjj-P*E:opis Sc Monachis adminiftrari Iblebant.nbsp;nbsp;nbsp;Et hinc præpoftcrus ille ordo mul-
îbp crepram, nonreitituunt, lecipn Monachis adminiftrari Iblebant.
ic?t°^i*^obtinuit,vtminiftrosEcclefiarum eligantSc ordinent,qui ncc ipfos miniftros quot; : nouerunt. Et quia ignotantiæ malo
He C''*'''^*-ilt;^ïi^5VCininniro5JLit.kiruaruin
. I ^Ecclefias, quibus illi præfici debent, fatis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,-
afFcâus improbifsimi coniunai funt, ita interdum ijs abripi folent, vt abltÿ ^^feligionein tantn neönrin vj'rfantes. hoc vnum anet-p vid/rî nofsint.vtfiiâm in Fnbsp;/^spoteftatem
malum, nili breui reprimatur Confufioncm,nobis pariet,
^.^'^peratoribushocextorfcrunt,vt ipfis folisEpifcopatus,8c qüæcunq; alia fuat bene»^«
Extant:
igionc in tanto negotio verfantes, hoc vnum agere vidcri poquot;fsint,vt fuam in*Ec-i non minori cum faftu, quàm Epifeopi olim Sc Monachi, oftenjtnt. nifi breui rcprimatur,8c Simohiam, Sc exitialem omnis Ecclefiafticæ di-
lb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hoc Romanis pontificibusdcbetur,qui non fine cruentifsimis bellis
M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I______..r.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ f TT«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ ______ 0*^.4-*......,-..-.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;___I____
^clcfiaftica,conferendi ius concederctur.
-ocr page 186-170 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DI El MATTHIAS APôYtOÏI
Extant adhuc in Germania non pauci loci, qui prælioriim amp; cîFufi fanguiW ^Kne iizz. Ç/-Chrifliani inemoriamreferunt, Certè Heinrychum Qiyrtum Impcrat. conibt ununbsp;denbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hacipß, [ym alijs decaufisjCum Pontificibuscomirufliun,fexagies bis coliaris fignis pgt;'-
gnauüTe. Tandem verb filium hoftem fenfit, quem Epifcoporum artes amp; conïilia uerfus patrem armaueranr. Qui cum tandem illorum dolos animaduerteret, ielinbsp;opponerecpit : fed pertinaci ipiorura improbitate amp; audacia fuperatus Cslifto-^/'nbsp;mnem hanc authontatem Gonceisit,ex quo tempore Ecclefiæ libertas ecu lethali niorbonbsp;contabeicens,tandem in vniuerfiim euanuit,nbsp;nbsp;nbsp;Q^am quicunq; reftitutam volent,fiu^
illi verbi miniftri fint,fiue magirtratus,huc incumbendum fibi elle lciant, vt vêtus nu®' ftrorum eligendorum confuetudo reducatur.
Pori Ó, vt ad hifioriæ præfentis expofitionem redeamus, ciàm duos in conlpc^'* Ecclefiæ fiatuiflènt, lofephum amp; Matthiam, omni virtutum genere infiruéfifsimos vi'nbsp;ros, nemo tarnen Apofiolorum tantum fibi authoritatis vendicare aufuseft, vt alter®nbsp;trum ex illis Apofiolumpronunciare vellet. Tmo nec luffragiorum numéro rem ta®*nbsp;momenti fatistutô committi poflè putauerunt,fed ad preces deuotilsimas conuerfigt;nbsp;mnem huius rei euentum infallibili Dci iudicio commifère.
; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dicunt enim : Tu Domine, qui nouifti corda omnium, ofiende vtrum elegeris
ex duobus his,amp;c. Præclarum hocefi pijlsimorum animorum,nihilq; audacius in P® caufla fibijpfis vendicare volcntium,lpccimen. Quod cxemplum fi pari religion®nbsp;imitarentur, quihodieEcclefiæ muncra tradtantj feliçius hauddubièpleraque lu«®'nbsp;derent.
HincverôcoiUgîraus mînifirorum elcftionem ab vnoDeopendcre,amp;adib'n® referri. Ecclefiæpartes hîcelfeputamus, vt légitimécongregata,priuitis^n^.
Dtttm 'fiibus pofitis, aliquosinquirat, quibus Ecclefiafiica funClio commodeamp;tutô creefiPy
referritleiet, /jt. EtIiic imprimis ardensreligionlsftudium exigimns, ciii ieiunia quoqs aliquant coniunâafuifleconftar, quo ardentiores eflent preces. Act.z^. amp; j/.nbsp;nbsp;nbsp;At vbi ahq®
reperd flint, quos tanto munere dignos cenferi æquum ert 5 ne tuncquideni homin^ iudicio nimismdulgeri oportet. Sed commodifdma tutifsimaq; ratio videtur,nbsp;,Dei iudiciuni omnis noftrorum confiliorum euentus referatur. Quamuis nonnbsp;rem, aliquos Scripturæ locos reperiri, in quibus ex hominum iudicio miniflri creati tnbsp;videantur, nee res (vt in præfenti) fortibus transaóla appareat, Quo tumpritnisnbsp;ferri poflùnt/quæ in Pauli Epiftolis habentur.j.Tiin.j. amp;/.Tir.j. Sed illic eorum ölnbsp;taxat mentionem fieri puto, quæ in bac eau fa ab hominibus, tanquam rei agenda: uUnbsp;bus fiue miniftris agi debent, falua interim hac primitiuæ Ecclefiæforma ¦) quam m jnbsp;defia integrain obferuari proprer grauißimas rationes neceffe elf. Primo enimnbsp;fiamDeidomumamp;familiamefle confiât,(vt initio quoq; monuimus) innbsp;morum fiuedifpenfatorum vices miniflri obeunt. Matth.r^^. Item j.Cor.-^-mo fapiens tantum fibi permittit, vt in aliéna domo pro fuo arbitrio vililsimumnbsp;Ium,ne dum difpenfatorem conftituat.nbsp;nbsp;nbsp;Quæ ergo abfurditas fuerir,hoc in Dei uo
andere, amp; tanti momenti rem ccæ rationis nofiræ iudicio committere ? Præterea cleCtionibus miniftrorumanimipotißimamrationemhaberi debere, nemonegaunbsp;quia in animo earum virtutumledeseft,quas in minifiro Spiritus Sanlt;fiusrequiMnbsp;quis oblecro hominum,de alterius animo indicans,iudicij fiii certus elfe poteft?P'°nbsp;bic homines quûtidièfallifatendumerit,quandomanifefiis fignis illoruin iinp^nbsp;tem tandem depræhendimus,quos omnibus numeris ablblutos efle putabamus.nbsp;plo hic nobis funt ipfi Apofioli, quos ludas quamuis fur cflèt, amp; facrilegus, tamnbsp;terepotuit. Dei autem ea natura eft 8c conditio, vt nullo faco aut fimulatmnenbsp;pofiit» Nec enim externa modo videt, fed corda amp; renes ferutatur, imo hominu®nbsp;gitationes amp;confilia, priufquam animis nofiris oboriantur,longèpraeuidet,
Nulli ergo tutius, quam ipfius iudicio, cauia hacc omnis committitur. W quo Apofiolos quoq; in præfenti maximèmouit,cum dicunt : Tu Domine,qui omnium cotnbsp;da nouifii,oftende nobis vtrum ex duobus hifee ejegeris, amp;c. Quibus verbis uon onbsp;feure caufam fatentur,qua impulfi,ad Dei iudicium rccurrant : earn nimirum, quo
orura cordaipfi inlpicere non pofsint. Cum autem idem nos quoq; quoties demmi
-ocr page 187- nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;EX ÀC t. H 0 H 1L î iii.
quot;gcndisconfuitatio habctur,fatericogamur,temeranj himis vider!pofTumus^i^uod in iucJices nostonÛituimüs, in qua animorum examen maxime re-Accedit his poftreino loco,quod eledionis formula ßue ritus -, quo Apoftolinbsp;vuluerunt, amp; miniftris authoritatem non paruam in auditorum mentibusConciliar,nbsp;Jlföcra coricra impiorutn minas amp; conatus,atq; aliunde impendentia pericula animosnbsp;Idit. Sic enim fît, vt mini der nemaleuolis iquidem Sc hoftibus(fiquidem verum fate-velint) vel temeritatis vel doli mali lufpedus elle poßit. Nam quis malis artibUs innbsp;^defiæ niiniderium irrepfide, vel hominum fauore amp; potentia eo euedus eflecenlerinbsp;Pûærit, quiDciiudiciominiderdeclaratused? Vcl quisïàluo cohlcientiæ propriætêinbsp;nionio ilium contemnere amp; odilïe audeat,cnius elediohem amp; ordinationem Écclefiænbsp;adeoq; fuis ipßus precibus împetratam elfe nouit ?
Simili rationehæcipfisminidi isanimuraaddeiefoient, quo illis propter minas i^onatusmundihuiuscumprimisopus ed. Qma enim ïè non hominum fauore Scnbsp;^fIilio, fed diuinitus eledos amp; ordinatos elfe certô noruntyDei auxilium amp; protedi-®quot;emfjbijpfis,fi in commiflb munére fideles fuerint,certô polliceri polfünt, Sibijpfisnbsp;eflè intelligunt : Caue metuas vultus eorum, ego enim tecum fum j vt te li-ait Dominus, lere.j. Rurfum (é Deum vindicem amp; vltofem habituros çfle du-^âfeno'npodùnt, fi in officio fuo ignaui,vel etiam împrobi Sc perfidi fuerint. Sciuntnbsp;omnibus minidris dici, quod Prophetæ dicitur 1- Cùm ego dixero impîo, certißi-J^eniorieris: atq; tu non monucris eum difertè, neq; locutus fueris difertèdehortandonbsp;*®pium à via fua impia,Vt viuat ? ille quidem împius morietur in îniquitatefua^ fangui-^01 vero eius de'manu tua requiram. Ezech.^. amp;
nbsp;nbsp;nbsp;Quorum confîderatio eos animos mihi in Prophetis amp; Apoftolis pèperîfle Vide-/b quos nec blanditiæfallbrum fratrum, nec jmpiorum hodium minæ, frangerepotuji
Etenim hac ratione Amoz Propheta aftutißimi Arnafiæ fubdolum coufiliuiii Cum enim hic fugîam Prophetæ iüaderer,ne ab leroboam rege compræhenfUsnbsp;'concionesfuasjminarum amp;încrepariônüm plenas, aduerfi aliquid pateretur, iliumnbsp;^^pondifle legimus : Ego neq; Propbetajeram,heq; filius Prophetæ,lêd bubulcus S.ygt;nbsp;^®®äiadringens, Tûîit aurem me Domihüsj cumgreges fequerer, dixitqjmihi*nbsp;'^.de, amp; vaticinate contra populum meum Ifrael Sic. Amo^.7.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quitus verbis hon
îliud vuiî Prophet3,quàra fe nihil temerè aut prîuato confilio cgifle,fed munus obîre di-^»itusiniundum,amp;proindedationera eain fc defererè noH pclTe, ih quani ab ipfo ^ouîino colîocucus fit. Idem cap,;?, ait.- Leo, fi rugiat,quis edqui non tiraeat ? Do-^uius Deus cum loquitur,quis non prophetarct ?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ilia quoq; referri debent,
Hyæ Apodoli in Senatu Elierofolymiraho pari ahimorum fiducia egerunt, nbsp;nbsp;Cum e-
^J^iliis interdiceretür, ne in nomine lefu loquerehtur a'mplius,re/pohderunt : Obésité oportet Deo magis, quàm hominibus. Item : Ipfî iudicate,an iudum fit in con* PtftuDei,vospotiusauaire, quàmDeUm ? A6to.jf.amp; ^..cap. Qua Veto ratiOhfenbsp;dicere licuiflet Apodolis, nifi fe diuinitus ad hanc fundiohem eledos Si yocatos fu-yæCertô intellexident Et fané eandemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;di'cendi agendiq; fiduCiam,frudrâ
*is requires, qui non expedato vocatione légitima, malis artibüs amp; hominum fauore 'ff^punt. Nam amp; propter ingrelfum fuum fubdolum màlè fibi coni[cii,amp; illis deuioi^nbsp;quorum beneficio ad hanc dignitatem fubleuati funt,pro veritatc amp; Dei gloria alló-nihil egrêgij audenr, fed mirifici tergiuèrfato'res tam Deo,quàm hominibus,pla-^nbsp;^^reftudent, imo tandem exculTo Dei timoré omhi, in populàri aura captanda toti oc-'^^pautur, ficq; fuo fefe iudicio vt forices produht,quod iuxta Pauli fentehtiam,Dei ïer-'on fint cum hominibus placere dudeant. Gal.z. Quare quisquis in Ecclçfia amp;nbsp;^'^fûrem dilciplinæ authoritatem,amp; Propheticam Apodolicamq; in minidris àgendffi-^Uciam,adeoq; totîus Ecclefiæ antiquam integritatem reditutamcupir, veterem hanc,nbsp;^Apodolorum exemplo mondratam, minidroSeligendifationem rcUocarc dudeat,
. Priufquam vero hinc difcedamus,quitus verbis Àpoftolicam Fundioncm dcfcri-minißefS quot;flt,videndum eric. Vocant enim fortçiu miniftcrij èc Apoftolatus. Sortis Vocabulo adnbsp;ip iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fortiendi
Priufquam verô hinc difcedamus,quibus verbis Àpodolicam fundionem dclcri-
fortiendi
«ï'STORÏAE MATTH. APO STOLT. ïortîendiaâîôneiîîallirdunt,quapaulôpôftDcimentem inquircrr ftatucblnt. Arcjulnbsp;in rerum diuifionibus fors frequenter pro parte fumitur,quæ per fortem obringit.Qu?nbsp;fenfu amp; hic fortem minifterij amp; Apoftolatus pro paitc diciint, Subinde ergo æqoa*nbsp;lern inter Apoftolosamp;Euangelij miniftros conditionemagnofcuntj defatentur.
Si enim Matthias eius minifterij partem acccpir, quod tarn Petro quam alijs commiflum erat : nemo certè illorura totum obtinuit, vc aliorum caput aut doniinosnbsp;¦haberi debeat. Nec maior eflc debuit. Petri in EuangeÜzando authoritas,nbsp;vtl loannis vcl Matthiæ, vel alterius cuiufdam Apoftoli, quando vnum amp; idem maO'nbsp;datum orfineS iîlosà Domino leiu accepilfc conftat. Deinde minifterij amp; Apoftob'nbsp;tus nomina coniunguntjVtamp;ambitionioccurrantjamp;fundfionishuius dignitatem au«'nbsp;tant. Quia cnim miniftcrium eft, de quo hic agitur,ftultum amp; abfurdum fucritjioonbsp;buius prætextu dignitatem populärem quærere,veiDominium tyranntcum cxcrcere-
Quînporius Chrifti regulam oi»feruarc decet : Quicunq; voluerrt inter vo« inagnus fieri, fit vefter mmifter, amp;, qui voluerit inter vos primus clïc, fît vefter feruus«nbsp;Matth. Et hac ratione Paulus multis Apbftolis præferri meretur,qui3nbsp;¦quàm omnes alij in Ghrifti Ecclcfia laborauit. /.Cor.//. j?.Cor.//. amp; 72. cap. Pratpo*nbsp;fterus antem in Ecclefîa hoftri fêculi ordo eft, quandoprimi Scpræftantifsimi habentufnbsp;qui quâm minimum laborant in Ecclefîæ minifterio, ex Ecclefîæ vet o bonis Iplendidiusnbsp;quàm reliqui viuunt,amp; ex ijfdem thefauros fibi ac pofteris fuis congregant. Rurfui*nbsp;ne minifterij nomen fordidius quiddam fignificare viderctur, amp; ex co impictatis afVnbsp;(ara captarentEuangelij contemptorcs,vel ipfîquoq; miniftri defuo officio contempt*''nbsp;us iudicarent, Apoftolatus fimul mentionem faciunt. Qua voce admonemur,ô'f'nbsp;ftiamp; Ecclefîæ ipfîus miniftros efl'e, qui in illo minifterio verfTntur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Apoftolus e»**'
legatum fohat. At legatus non eft, qui fpontè currit amp; propria negotia traôiat: l«** qui ab ab alio excellentiori miflus, publicis negotijs apud alios tranfîgendis deftinatuonbsp;Vndeapudcordatoslegati non ex propria ipforura perfbna æftimantur, fed ex illorubinbsp;dignitate, à quibus mifsi funt. Apoftolos autem à Chrifto lefu miflbs elle, teftann**'nbsp;ipuus Chrifti verba, quæ Horn. . ex Marc, die afcenfîonis Chrifti in clos expücantur,nbsp;qui ipfos humanæredemtionis amp;falutis, quam ilie nobis füæ incarnationis amp; mot**^nbsp;nierito acquifîuit,telles in toto terrarum orbe efle voluit. Tales ergo æftimari jT
*** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nec propter externain lpeciem,vilem amp; abieétam mundi iudicio, contemni,
cnim voxeft; Siquisrecipicquemeunq; ego milèro, merccipit. Qm autemmeT«' cipit,recipiteum,qui raifîtme.Ioann.z/. Et Paulus codera rcfpiciensait:nbsp;Chrifti legatione fungimur, tanquam Deo vos oblècrante per nos. amp;c. 2,Corinth.A nbsp;ergo in Apoftolatu minifterium confîderari debet, ne ambitione elati miniftri Don»'*nbsp;nium affeétent : Ita in minifterio Apoftolatus meminerinttam miniftri quàm illortitnnbsp;auditores, ne vel hi miniftros contcrnnant,velilli defîio minifterio contemptiusiunbsp;cantesjofficij fui amp; dignitatis obliuifcantur,
Sorüiuuàelit Tranfeamus verô ad poftrcmam huiüs loci partem, qua narraïur, vt Dci J.ÇJP pQj-jiijyjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dederunt Sortes eorura (inquit) amp; cecidit»*^
fupcrMatthi3m,amp;cooptatusfuitintcr vndecim Apoftolos. Vbi de Sortibus pd*^ loco dicendum erir. Extant enim Scripturæloci non pauci, quibus fatidicæartfS^^nbsp;humani ingenij curiofitas in futuris amp; arcanis inueftigandis, ferio damnantur.
Leuit. lÿ. Deut. /. cap* Et Ilàias Propheta cap. . ad legem amp; teftimönium om**«* reuocat, amp; reliques inquirendi diuitii confilij modes magna cum authorkate pront 'nbsp;Sed amp; Micheas cap. . fatidicos,hariolos, amp; alios cius farinæ homines, à regno Cbdnbsp;Strftjt (»ft,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jçj obferuare conuenit,duocflèfortilcgij gênera, quorumalterutniH*«*'*
tum,alterumvérôlicitum,habetur. Illicitum eft, quando res futuras amp; occultai quarum cognitie ad nos minime fpectat,humana curiofîtaté per artes diuinitus dainna-tas inueftigare conamur.
Ho«
\
-ocr page 189-ËX ACTIS HO JULI A ÎII.
}73
, lîoc vtuntur Meoncnim, hoc eft, qui ex nubibus vel aftrîs amp; Coclj âî ffifluetttîjs f^uentium annoiumcurfu Sefucceiruprognoftica eduht : quod hominuin genusnbsp;odieinter Chnüunos non finegraui Chriftiani nominis infamia régnât. Connu-^wandifunt his, qui data natiuitaris hora horukopmn infpiciunt, amp; ex cli theniaténbsp;'défigura de totius viræ curfu imô etiam de hatihominis natura, môribus acingenionbsp;*lt;icinantur, cô iinpietatis progrefsi, vt hominem præftantîfsimam Dci creaturam, o-iniumq; rerum creatarum dominum, aftris fubijciant« Ad eundem ordinem perti-qui Geomantix tludioinflari, confiliorum amp; lerùm omnium euentus le prædi-polfe confidant. Q^otquot item aliqua arte quté diuinis legibus prohibita eft ,nbsp;f^svelfiituras vel occultasinquirunt. Qma ènim illi hoininesin Dei arcana audacinbsp;^Uriofitatepenetrateconantur, illorum àudaciapalàm impia eflèdepræhendirur.
Licitum verbfortilegijgenuseft,quoreïpêrfc licitac îrao hcceflariæ Sc ad nos pfttinentis, euentus, Dei iiidicio per lottes committitur. Solet hoc ferè fieri, vtnbsp;^âiorlit rerum agendarum authoritas,vel vt contentiofis occurratur, qui priuati com-^odi ftudio Staliorum odio lues amp; rixas captant. amp; hune ioi tiendi vfum Salomon no-^^onftrat, quando ait: Sors rontentiores fedat.j amp; prædufos componir. Pro-
Fuit autem eiufmodi fortium antiquifiiinusvfiisi, nccà rcligionealiénas eftè, ^^'*^*** ^¦3ni ab Ethnicis credituseft. Hoc ohm Græcos vfos Homerus feribit, quandonbsp;*'(}uemèfortifsimorum ducum numéro deligebant, quemHcétori, fingularc certa-petenti obijeerent. Eodem Romani CoE. prouincias fortiebantur, ne illarumnbsp;diiiiniltrationem fine nuraineadire viderentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Per Sortes vuoq; terram Chanaan
'âelitædiuidcrciufsi funt. Num a^, ' Et fortium vlusin hxreditatibus diuidundis ^flüsquoq; manauir ac falua Chriftianareligionereiincripoteftifiquidemiiônalianbsp;^'^^piam luperftitione corrumpatur.
Nihil ergo ab Apottolis à pietate alienum fit hoc loco, cum de (bla Dei volunta# ^^^ognolcènda folicitifuerint,amp; precationemfîdei ac religionis plenam/præmiferinc.nbsp;fcpeccaturoseflejquifortil^usin fimili cafu pari religionehodic vterentur, ex Solo-'Jüneconfiât qui easàfortuitis cafibus longilsimèlèparans, diuinæprouidentixgu-^foationifubijcitjdicens. In finum dcijciunturfortes,atomne indicium earum pen^nbsp;a Domino. Prouerb.j/?. cap.
Cæterum prærerito fine reieéîo lofepho, Matthias defignatur, qui in Apofto-oriiinordinem ludæluccfdat. Atquantiim ex præfenti loco viderc datur , iudiciopræfiantiorhabitusfuifte lofeph videtur, quîpræter Barfabæ cognomennbsp;Vjuodîurisiurandi filium, id eft ,fidelifsimum ac veracifsimurn fonat) luftus quoq; di-^'iscfi. De Matthia veto nihil piæter nudum illud nomen in facris literïs extat. Idemnbsp;hic Dei iudicio priori illi prsfertur. Seruit hoc noftræ tain inftitutioni quàmnbsp;onfolationi. Docemur enim,ne hominüm iüdicijSjSc magnificajquara de nobis con-'^ptruntjæftimatione elFeramur^
Nam vt iüdicijs fuis falli poÙunt homines,ita fententiarn frequenter miitanf,pro-'quot;^lortunas hominum immutari vident.
, Et Exempla extant in omnibus gentîbus, quibüs docemur,in eXti emam ignomi-frequenterpræcipitatoselfe,quos paulôantemuîticepsbeftia, vulgus, fauorefiio dfideravfq;cuexerat. Dei igîturiudicioapprobari ftndeamus, qui vtEilli nequit» nbsp;quos femel complcx'us cftjnünquam abijcit, fiqùidem ih officio perftiterint. Rar-ûtn verb confolari nos debet ekcmplum hoc,quando ab hominibus nos iniquis præèi-»!3i8ruari,imô iii vniuerlum reijci, videmus. Necenim ideo ftaruendum eft,nosnbsp;nbsp;nbsp;*
quoq; conteiiini, cùm is ab horriinum authoritate mininiè pendeat, amp; plærunqj ^oûtemptifsimosexmortaliumgenereadres maxinias deligatjVt ipficédât oinais glo-Sc non fuperbiat coram illo vlla carôi Vide i. Gorinth./. cap.
AJhx«
P iiij
-ocr page 190-174
DIET M ATT HI AE APVs'tOLÏ
Adhæcriom prætermitrénèum eft in præfentisloci confideratiohb, quoiî fêphus J nee qui eius partes tutàti fuerant, murmurauiflê leguntur, quando Matthi^®nbsp;à Domino receptum vident. Necproptercaanimuin deïjjondifle loïèphum verififfl**nbsp;eft,quando non poterat ig'noraréjmultas alias vocationes fine conditiones rcftare,in qquot;«nbsp;bits fuum obfèquium Deo præftare poterat. Imitemur nos tantæ modeftiæ exempli»')nbsp;amp; noftra forte contentijaltiora ne affeélemus,ne amp;Dei indicium temerè aeeufemus,nbsp;dum maiori honore nos dighos putamuSjCO etiam loco indigni elfe depræhendamur,»nbsp;quem nos Deuscollocare dignatus eft. Multa vafà funt in domo diuitc,amp; magnanbsp;in vafis honeftis diuerfitas. Primus in his locus Apoftolis mentô debeturqui ipïîsintnbsp;ra gratia Dei contigit, tenuerunt vero eundem conftanti fide, fuijpïius contemptu, lO'nbsp;hocentiæ amp; charitatis ftudio.
Quorum veftîgraquicunq;{ëcutlfuerint, vnàcumipfis vitamiminortalem beàtam viucntin Chrifto lefui Cui debelurbenediclio j honor, glonaamp;poteftas inbsp;aeternum.
DIE MATTHIE APO
STOLI EVANGE LiVM
MATTH. XI, CAP.
HOMILÏA L
In illo tempore refpondens i es V s dixit: Confiteor tibi Domine cceli ôc terræ , quôd abfconderis hæc à Sapientibiisnbsp;telligentibus, Scca. reuelarisinfantibus, ÉtiamPater, quia iu pb-cuittibi. Ômnia mihitradita funt a Pâtre meo : amp; nemo nouic b-lium nifiPatef»,neq-,Patremquifquam nouit nifi Filius, amp; cuicunQinbsp;voluerit Filius reuelare,
T^TER Ë a, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;homines in FIEE
reigione remorantur, fere præcipuum eft, qnôd Evangelium C/yÂ/7'/aplærifq;,maximèautem ab ijs, quiin mundo potentesnbsp;aciliuftresfunt,contcmniamp;Faftidiri vident. Efteninihoc proprium homini, quôdomnia externo fplendore amp; fucceflu metitur,nbsp;religiorie potifsimum miiltitudinem /èquitur. Nec dubium eft, quinbsp;olim multi offenfi fuerint, quando videbantChriftumin ludæaàSacerdotibusamp;Scri'nbsp;bisIerofolymitani3reijci,adhæceinsprædicationenihil emendari Gâlilææ ciuitates,nbsp;quibus hueufq; fè familiarifsimum præbuerat nunc autem eafdem ab illo dirisdeuoue;nbsp;ri audiebant, Vt ergo huic Icàndalo occurrcrctur, non defuerunt alij j quiEvangel'lnbsp;doürinam amplcxifunt,quorum fîdem in præfènti cum exultatione prædicat j Si .nbsp;Patri gratias agit,qui ilios fuo Spiritu illuminant amp; traxerif.
maiori cum fruâu intclligamus, initio óccafionem videreopor-t{?t,quæChriftum mouit, vtiftadiceret: DelcribithancLucasdecimocap;vbinariî- tur,ilium poft Apoftolosduodecimémififlê aliosdifcipulosLXX. qui ineiusnoini-nepafsim prædicarenr. Rcdieruut illi,amp;tamféliciter remipfiÈ fuccefsiife harrarunt, vt dfemonia quoq; ipfis ceflerint.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hic itâ relpondit Dominus,vt confolatione eosin-
ftruxerit, qua in pefterum quoq;confirmarentur : Nimirum Satanam clo detiirba-turn eifcjVt nullam pofthac poteftatem habiturus fit i ipforum autem nomina in clis ad /cripta eflê,quorum municipes fint,vt defua falute ncquaquam dubitare debeant.Afnbsp;w ^quis ifta ad fol os diicipiilos iJlos pertinere purarer,hünclocum,amp; quæ proximefcquiin*nbsp;rur,fubiicit;quoprimùm ingenereprædicatDeiPatrisbonitatem atq; prouidentian»
qua in regni mi diipenfationc vtatur.'deindequisipfc fitdocet,amp; qui nam in eius tionem pefueniant jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pellr^*
-ocr page 191-B'îÇ ACTÏ5 H OM ft IA t ^ftrèmoomnfSjquiintraconfcicntiasfuasangnntur, ad fcvoClt, amp; coHem ofÏÏciJnbsp;'ionet.nbsp;nbsp;nbsp;Vhidifcemus,quodetfimaiorparshotninumChtülumreiiciant, habe-
^stnën euiti eleétos fuosjqui verbo credunt, amp; hoe cum fruéhu audiunt. Videbiinus nam ad regn um Dei idonei fiurjSc quid ipfe à fuis requi rat.
Principiô, quia multüm rcfert feire, nunquam defururos qui credant,amp; ne eo- tJunifuamde viiiacconcemtibiliconditioncoffendamurnonfimplicircrhocenuntiat,fed ani- geftien'teexultabundus Patri gracias agit, dicens ; Confiteor tibi Pater, Domine *nbsp;^*^tcrræ amp;c.
çq nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Non cquidem temere deuoui ingratos iftos amp;
4^* haélcnus ncq; doéirina mc3,neq; miraculis, fledi potuerunt, vt rcfin Ac nemo propterea de regnimeiprogreirudubitare,multô minus defpera^-füQ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aduerfenturjqui in mundo furaraam fapientiæ exifiimationem
^^quot;lenf.fciotamcn ,quidtü decreuerisô Pater.quot; nimirum , quôdregnimci Si falutis abiconfa effe, infantibusnbsp;t teuelari debeant.nbsp;nbsp;nbsp;Id verb mihi adeô non difplicet, vt potius hoc nomine con-
teiuftüm, bonum ,mifericordem atq; veraeem elfe. Erenim ita tibi placuit,qui pfafapientia atq; bonitasfis, nihiltibiplacerepoteft,quàmquodbonum amp; falu-
f. nbsp;nbsp;At hîc probe expend! debet, qui fint fapientes illi amp; intelligentes , qui item in- sofientes efui
Nec enim hiec ita accipi debent, quafi fapienti-.A®^^'*'*quot;
'¦ei'um omnium ignarus feruari pofsit. Sed fapientes amp; intelligentes dicit eos, L ex Dei Spiritu fapiunt, fed carnis fenfu ducuntur, amp; non aliam , quàm huiusnbsp;hti ' .P^f^^isi^^èétantur ,inhacfibijpfis placent,amp;regni clorum myfieria ad fiiænbsp;T^les fuerunt inter genres Philofophi, quos Paulus feri- Ram.i,nbsp;fsftos fuifl'e in fua fapientia,amp; Dei veritatem cum mendacio commutauilfe ,
'*0filas ratiocinationes fecuci funt.
.^otum non multùm abfimiles fuerunt inter ludæos Scribæ amp;P!]anfiei,qui cia-'¦'®gt;itiæfibijpfisvendicabant,feq; ducescæcorum lucernasin cenebrisambulanti-elfe profitebantur, cùm feipfos fcnt'^'^¦^*¦^'1^3 ^uequeipfiin regnum Deiingrederentur, neq; alios ingredifine-
^^^^r'uuieraridebenthodieprimùmquiadfacrarum literarum ftudium non ''ntr'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Platonica mcliorcm ætatis p.Trrem
^fji^*^erint, Scliberiarbitrijacfiiarumvirium fiduciaimbutijvelinflatipotius, dç;? Meb'''^^gtatuita Dei mifericordia, amp; Chrifti merito, non poflïintadmirtere : De-gç olitici homines, qui religionem humants legibus fubijciunt, amp;pro vniulcuiulq;nbsp;^ngenioamp;confuctudinc,vei ex principum fuorum placito confiitunt. Quinbsp;ft(j. '^'hil in ilia cerrum h.ibercpofl'unt,amp;non feipfos modo, fed alios quoq; omnesnbsp;runiconfîliafè juuntur. Rurfus infantum nomine eos intelligicnbsp;, qui carnis làpientia: longum valere renuntiant, amp; rationem atq; incel-lt;^uifènfu carnis verbo Dei fubijciunt,cui fe totos regendospræbent. Qui.
^.^^f^ciunt ,ij mundo nfantes amp; ftuiti elle putantur, eô quô mundus fummam iudicet, fe præfenri feculo accommodare gt; omnibus arriderc, amp; præfen ,nbsp;gt;)i quàm futuris, intentum efle. Docet ergo Dominus, carnis intelligcnti*.nbsp;^pieTitiam mundi nihilconducerc, amp; regnum Dei, eô quod homo animalisnbsp;^°^®®^P°^^°^'^^^^piiOuonpercipitca,qu^funtSpiritus Dei; cuius decrcjCz^z.«.nbsp;alibi ex pfilmoait ) laudera perficere.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;%
teipfa probatum fuit, ipfis Pharifæisamp;Sdribisr'eftibus, qui ahgt; V(j feruis fuis honorificè de CHÆ/57'0 loquentibus dixerunt : Num amp;nbsp;ttjj ^'^uQi eftis ? Num quis ex principibus credidit in eum , aut ex Phari-Sed turba hæc ,quænon nouit Legern, cxccrabiliseft.
Poftea
-ocr page 192-Î7lt;5
i. Cer, t
DIEI MATTH. A B OST O LI.
Poftea Paulus in ludæisatQîgentibusdifertè damnat carnis ßipientiam, quando iJo^ quidemfignapetere,hos3utcmßpientiamquærerc fcribit, vtroiq; autein ad Chiilt^nbsp;crucffixipiædicationem'oïTchdere. Quodipfum noflro deculo tarn vulgare eit,'/nbsp;demonftrationealiqua non fit opus.nbsp;nbsp;nbsp;Pafsim eniminucniunturin vulgo hommespü)
qui cum neq; literis mit ucti fint, neq; vlum rerum politicarum liabeant ,dc fidetaii'f' amp;religione,atq; toto faiuns ætc'nænegotio, reélèfentiunt, ècfidef fuærationenirf quot;nbsp;derepofl'unt:cumècontraDüdoresSciaphici, amp; magniin Ecclefia præfules, reg^nbsp;item fiue principes viri cum fuis Confiliarijs. deregni Dei mylleiijs ineptifsimcnbsp;ant,amp; detis non aliter,quam cæci decoloribus, loquantur.
Df fide nen tudicaadamnbsp;ex carfitf finnbsp;in,
P/al, '73t
Vfus ergo huius loci nobis elio, ne de fide amp; religione ex carnis fenfu iudicenquot;*' quæfflultitudinem externum fplendorem fpeäare folet.
Zach, Gal, 3,,
Namfiüiura aüdiamus^iam (quod Aßphfibifereaccidiflefatetur) filiorum Dei damnabimus, amp; ab ea cum præfcnti falutis iaäura dcficiemus» Mnbsp;/l/püf.us audiamusamp;imitemur, qui propter iftos, quos Pharifeinbsp;bantur, alij verb piæriq; pro ftultis amp; infantibus habebant, toto animo geftiensnbsp;tat. Nam qualefcunq; fint mundi iudicio fideles, tarnen peculiüm Dei funt,nbsp;eus huius in mundo thefaurus funt, quem ille pupillä oculi fui chariorem habet,nbsp;illos dilexitæternusDei filius, vtfeipfam proillis trädiderit, vt fui ßnguinisnbsp;mundatüs fibi defponfaret, amp; regni fui cleftis confortes faccret »nbsp;nbsp;nbsp;Quare nos
que illos araemus amp; in precio habearnus. nbsp;nbsp;Propter hos enim tota hæc mundi
Matth, 14»
condita crt,propter eoldern Refpub.feruantur amp; concidunt, hi denique eleâiili*. .j|p( propter quos'olini dies mundi decurtabuntur. Sunt ergo miferi amp; infeliccs ,q^*nbsp;faftidmnt aut üderunt,quos nifi pro fi-atribusfuisagnolcant,ipfi feruarinon pon^ . J,ifnbsp;Interim non quæramus curiofejcur hos Sut illos clegerit parer, quibus regnbsp;fui mylleria reuelet, cur item hæcab aut alijsabfcondat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriftus fimplic''^'^ £.
De eleSient
neacHriefi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
tn^Mtrendurnttris Iloc opus cfTe dicit, amp; hunc Cli amp; lerræ Dominum vocat
ft em, II.
3. ^«»4 11^.
: , vt ortend' neseumefle omnium jquæ in cccloamp; terræ funt fiuefiunt, ius amp;imperiun''nbsp;inde eins eWogt;béMgt;prædicat neq; huius rarionem aliquam adducit. Innbsp;go nos quoque acquiefeere decct. Nam fi quis abillo fuorumdecretorumnbsp;éloriim ratioUem velit exigerez perindc faciet j ac fi lutum figulo litemnbsp;ficuti Apeftolus ad RoUi.cap? nono docet. Debet autem hoc non folù-n'gt;nbsp;lutis ærernæ negotio, verumctiain in omnibus alijsobferuari, vtfemper gii'nbsp;mus Deurn in omnes homines liberum ius habere , amp; null! noftrum efife .nbsp;rem. Indicia item ciuselfe iufta amp;æqüa5neque abeo vlli mortaliuinnbsp;fieri : Dertique hunc illi iudiciorUm omnium fitlem atq; fcopum propofitUinbsp;vcgloriam fuatn illuftret, amp; falutinoftræ coiifulat. Hæc qui diligenternbsp;dunt, eos nihil eorumjquæ ipfis accidunt offendir. Exetiiplum huius^ .jij'nbsp;rabilein Dauide habemus, qui hac Dei notitia illurainatus grauifsitnas fil'inbsp;lonis iniurias patienter tulit, amp; volens ex vrbe excefsit, neque voluit, ut p'(!'nbsp;ipfum area foederis loco raouerctur fed SaCerdotibus, vt earn in fcdcmfuati ,)iSnbsp;rent, mandauit,hae rations addudla : Si inuenerogratiam, coram DominéJpnbsp;reftitUet, oftendetq; inihi amp; feipfum amp; habitaculum fuum . Qimd fi dixeritnbsp;ces mihi : præfto fum, faciat mihi quod ipfi vifum fucrit.
'Pfal, itfj «a.
I» Ctr, I
Simile fide amp;patientiaSemciquoq;conuitiafuperauiti quod huius tiama Deo gubernari feiret,cuiusiudicia (vtin Plalmis pofteacecinit) funtiu'. (O'nbsp;veritas. Delobononopuseftdicerejqueincadémfiduciaarmauit, vt quaifl'^^Jnbsp;tus munduscum Satana aduerfusipfumbortlpirauiflet ipfe tarnen viäorcuafet*'nbsp;horte illo infertifsimo triumphant. Et fané, vt ad huius loci argumentumnbsp;i]jurjnort absq; certa ratione infantes amp; ignobiles digit Deus, vt horum operanbsp;fui propagatione vtatur. Ex eo enim apparet, illud omne fuum opus elfe,nbsp;non habere nos quo gloriemür,præterquam in Domino,cui omnis falus norti^nbsp;ferridebeat : vtitem inrelligatttus, nos propter infirraitatem,atq;defeâusno'jî'nbsp;Deo non f,irtidiri,qui humileS refpiccrc, gratia fua cuehere dignatur, qui le nnnbsp;indignos dfe agnolcunt, fijperbis autem refiftit. Sed de hac re in ijs quæ pfc'*nbsp;quunturplura audiemus*
-ocr page 193-HO MILIA I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;177'
Cætcrùm quia ipfius Chrifti vilisamp;conteinpta (pccies multos cfFendébat, ficuti cAr///«^£gt;»«»/. ¦Nazarethanorum amp; plurium aliorumexcinplisapparet, deftiplo diHerit,amp; vno vev- OfwiKHf,nbsp;^quisficdocetjdicens: Omnia mihi tradita funt à Pane ineo. De Deo ilium lo-Iiiconfiât ejl ijsquæ praîceflêrunt,amp; quod nemo alius efi,qui fuo filio omnia'pofsit tra-
Itaq;hic diiäiiftiusfenfusefi : Non debent aliquem ofFendece hominuni de ciudicia, Nam etfi ex Maïia matte Bethlehemi natus fim amp; in tetris hilce pau-pcr amp; plærifq; inuifus viuam, eum tarnen Pattern habeo,qui cli amp; tertæ Dominus efi,nbsp;^qui pro fuoiureomnescteaturas mibi fubiecit, Sc quæcunqjin cloScin terns funt,nbsp;j^ihitradidit. Deniqjisfum ,cui olim dixit PatettPofiula ame amp;dabo gentes, vtfintnbsp;créditas tua Item Sedeà dextra mea donee ponain inimicostuosfcabellum pedum tu- amitUnbsp;®niin. Id verb dicicpro carnis aflumptæ ratione. Nam 11 Hum confideremus datainbsp;^dfilium, Pati j^æternus ScconlubfiantialiS eli eiufdem cum Patre virtutis gJo-^æparticeps. At ex Pattis decreto fefe exmaniuit, Sc verus homo fadus cR, vtdeil- rha.^nbsp;wtfaijs olim prædixerat. Secundum hancformam ergo in prxftnti Ioqu!tur,ltcun#nbsp;'''quam poftsaquoq;, iam mortem aditurus prccatus elL- Glurihca me tu Paterapud ' *nbsp;'pfumeagloria, quam habuiapudte,priufquam hie raundusexilieret.
EftergoCHÆ/^T'róinfuaPerfona vnaatqjindiuifa, Deus Sc homo,De-Squidetnabæterno, Homo autem natusinfecuio ex Maria virgine,idq; ca tatione, ''t Humana natura diuinitati cius nihil derogarit, led potius in huius focietatem Sc per-vnitatem afluinpra, verè omnis dignitatis atq; poteftatis particeps Sc confors faóUnbsp;Vbi taiuen probè tenendum, quod vt Deitati nihil derogauit alTumpta hominisnbsp;^fUra,Itahancquoq; non exinaniuiteiusFilij Dei perfonam alfuraptio. Ira enimnbsp;^glyiiamcomiiiunicauit, vt interim eflentiaks huraanxnaturæ prop.ieutes non ab-Hülcrit,
I
J Ideo quod hic dicit : Omnia mihi tradita funt à Patre meo : id poflea iam m ccct afcenlurus de poteftate exponit, nequis humanitatis Eflentiain à Diuinitateablor-^'^'îijautinhancprorfustranfiuillèputaret. Dicitenim: Dataefimihi omnis po-in clo in terra. Et qui ibidem pollicctur, quod nobis addle velit vfq; innbsp;^^ifummationem feculi . Idem alibi tellatur, fe pollhac non fore in mundo, Sc expedii nbsp;0115,7131531, co quod nifiabeat, Spiritus Sanélus non fit ventutus. Quodnbsp;^^optereosannotamus,qui quod de Omnipotentia totius perlonæ luiv CHRlSTVSnbsp;'^'^idecarnis aflumptæ omnipræfentiaexponunt, vt corpus cius vbiq;elle eumcant;nbsp;^'od(vt D, Augufiinus ait) non aliudefi, quàm ita alTererc diuinitatcm hominis, vtnbsp;'¦purisveritatemauferas. Atquiinpræfentitraditafibi dicitomnia, vthominemnbsp;Urn fc elfe teftetur, cui potedatem tradi oportuerit. Et quia quod Deustradic,le-pofsidetur, fimuldocct, fuam quoq; potellatem legitimani, Sc proinde (labilemnbsp;74^^301 nemoipfipofsitcriperc, Vlusautem huius dié'tiell, vtcredamus, ipfuinnbsp;^Seruatorem verum,quinosferuarevelitSc polsir.
Hunc ergo ampicSlamur , Sc eidem conftantifideadhccreamus,ncq;defalute, nobis meruit, delperemus. Quia enim ei data eft omnis potcllas in clo Sc in jean, lo.nbsp;ff3,adeoq; iple vnum eft cum Patre, nemo poterit nos ex tius manu eripere,neq; ipfenbsp;. ^dcferccvnquam,proquibusmortuuseftamp; relurrexit, Sc pro quibus apud Pacrtmnbsp;(I '^tcdit. Licebit ergo nobis cum Paulo diccre : Quis nos feparabit à charitate Chri-'^Scc.videRom./
(gt; At dicat aliquis. SiTalis ScTantus es, qui fit, quod non ab omnibus agrtolceris?
U'temnonomnestcrecipiuntSclectantur r Hanc quænioncm præoccupans ait gt; a^,fcaiiii I ^onouitEilium nifi Pater, neq; Patrem quilquam nouir nifi Films, Sc cuicunq; vo-
Filius rcuclare. Rurfus ergo ad Dei Patris euJoit«« fiuc placitum nos rcmittit, » etiam loan.tf^. cap.vbilcandalum,quod exCapernaitarum murmure oriri poterat,
J ^^Ui argument© rcraouet,diccns : Nemo poteft venire ad ine,nifi Patcr,qüi mifit me, b^^friteum. Et hoc veteris Teftamcnti Oraculo confirmât : Eft feriptum in Prophetisnbsp;^nt omnes D9lt;âi à Deo. Qmfquis ergo audiuit à Patre j'Sc didicit, veiiit ad menbsp;Qonue-
-ocr page 194-f78
Matth, iS,
I, iz.
DIEI MATTHIAE APOSTOLI
»
t»a»t U t4*
ConuenitliicqiiodPerrocum tpfum confeflus cflet dixitquot;: Beatus cs Simon Barlorij Caro Scfanguis non reuelauit tibi, fed Pater meus, qui in c!o eft. Ideo Pauluslbgt;-bebat: Nemo potelldicere/fiôT'zl/Dominum ,nifi per Spiritam Sanéfum. Atnbsp;quia multi fidera in Chriftum non adeônecelTariam cflearbitrantür, tôquôd fine bacnbsp;Deo omnium creatori fèruire, amp; per hune feruari pofsint ( quæ perfuafio hodienbsp;decipit, amp;in fuperftitionibus retinet) huic errori occurrens, fimiliter Patris quoquenbsp;cognitionem, Secultum fine ipfb confiftere polfe negat, dicen's : Neq; Patrem quis-quam nouit, nifi Filius amp; cuicunq; voluerit Filius reuelare. Deus enim habitat Jti*nbsp;cein in acceflàm amp; loanne Baptifta telle, Deum nemo vidit vnquam , F'iius autem vni«nbsp;genitus,quie(lin lînuPatris, enarrauit nobis. Illectiam foluseltvia, veritas,ncq:nbsp;quilquam fine illo ad Patrem venir. Ex his colligi potefl non folùm æqualitas Patosnbsp;èc Filij, verùmctiam vnitas naturae.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qifia enim Filij cognitio ni A ell, niliex
amp;vicifiim hic quoq; non cognofciturabfqjFilio, Pater amp; Filius vnum fint neceiledfi hau. V, Ideo ipfè dicebat : Ego amp; Pater vnum fumus. Item Philippe, qui vider me, vide^nbsp;Paçrem : Crédité mihi quôd ego in Pâtrefum,amp; Pater in me. Præterea, quia n^'nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;que Filius nifi ex Patris reuelatione, neq; hic nifi in Filio, qui Patris charader Siglof*
I cius fplendor eft , ' cognqfcitur falutem exgratuita Dei mifencordia nobis obtm-gere necefte eft, quando nimirum Pater Spiritum Sanélum corda noftra illuminai vt Filium agnofeamus, amp;: in eodem Patris cognitionem confequamur,fecundum iHti'nbsp;In luce tua videbiraus lucem. Pßl. J.
Oinnet relîgi~ anti, ex~nbsp;tra Chrtßtm
itmtnrt
Dainnantuf autem hoc loco omnes religiones, quæ non fundanturin vnoM'' diatoreChrifto. EtenimtefteLadantio religio à religando dicitur, quod per ha^nbsp;Deo obftringimur , vt huic iufta débita officia præftemus, Si è contra ipfe nobis Id«nbsp;per promilsiones amp; Sacramenta obligat. Id verb fine vera Dei cognitionc ft'nbsp;præftabit. Athunc nemo cognolbit nifi in Chrifto, neq; cum eo aliquis coniung*'*^nbsp;nifi hoc vno mediatorc fine quo ( vt Paulo ante diximus ) nemo ad ilium venir.
quot ergo Chriftum ignorant, aut fine hoc cultus qualelcunq;inftituunt, eorum rd' gio nulla eft, fed inanibus fuperftitionibus fefe fatigant. Admoner de hoc ipfi^nbsp;maritidi dicens: Oranis qui bibit ex aqua hac ( elementali nimirum, qua fuperftitio''^nbsp;abhominibusconficlædenotantur) fitietrurfiim t Quisquis autem biberic exaqu^nbsp;la, quara ego dabo ei, non fitierit in æternum, amp;c. Apparet hoc in ludais, 5^'nbsp;quod Chriftum ignorent, famem illam patiuntur, quam olim Deus illis minatus c nbsp;Idem deTurcis poteft dici . Imo de multis, qui Chriftiani dici volunt, non aurern v'nbsp;lESr CZ7ä/57'Ocontent!funt,nbsp;nbsp;Nositaq; relidlisalijs omnibus, Deum Patr«'
audiamus ,dicentem. nbsp;nbsp;nbsp;Hie eft Filius illemeusdileâus jin quo placatusfum.' Ipl^r
audite. Huic debetur benediclio, honor, gloria amp;poteftas in æternum,Amen.
HOM ILIA II.
il
Venite ad me omnes qui Jaboratis amp; oneraci eftis, Si ego faciam vtrequiefcatis.
riMABMODrM quot;DOMlKVS 2^0 STER CHRlTFSingratasamp;contumaces Galilææ ciuitates exitionbsp;uit.* Ira non ablq; ratione vicifsim Deo Patri gratiasegit, quodnbsp;tis'æternæmyfteria quæplæriq; in mundofaftidiiinr, infantibus'nbsp;imperitis amp; oblcuris reuelare dignetur. Eo enim docet nunq^nbsp;- defuturos,quiipfum vera fidcampleélaatur, quando Deus palsnbsp;* hab^at eledos quos illuminât Sc trahit, quando ipfividetur. At quando hæcdoftr'j-,nbsp;proponitur,multi fe in'difficultates Sc inextricabiles Labyrinthos conijciut,dum cui*^nbsp;quæruht, curhosaur illosilluminet Sctrahat Pater,alios non item? vel quoindiciocoquot;nbsp;liet, qui nam fint ex Eleélorum numero, quosille trahit Sc illuminât ? Chriftus erg^^nbsp;^vt omnem dilputationem femel abrumpat, lætam hanc vocem fubtexit, qua oHint^nbsp;lutis defiderio æftuantes fimpliciter ad fc vocat, Sc illam omnibus ad fe venienti
-ocr page 195-1^ , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;APOSTOLr HOMILIA ILnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IT 9
docens, non opus eiïê eiufmodi difputationibus, quando falutîs ianua in 'ibus patcat, qui per fideni ad ipluni ingrediuntur. Eitq; locus hic vnus ex præciputs,nbsp;cienodiuni preciofilsimum elt, dignuinqj , quod oinnesnbsp;^T'tuooboculoshabeant, ôtindefinentcr de eo cogitent ôêloquantur. Quod vt inaiorinbsp;j^?'huftufiat, hngulas eius partes ex ordinepercurrenius. Quis mmiruin htilJe, qui vocac ?nbsp;quos vocet ? Tertio, quid ad fe venientibus polliceatur ? Poüremo,, quid ab ijldein vi«nbsp;fequirat.Sc quod fit hominis Chriftiani oÆcium.
æ . Q^dad primum, loquitur hîc æternus Dei filius, qui propter nos homo faflus nuper ^acat. oniiiia libi data elle a Pâtre luo. Quo didlo omnia compræhendit,quæ nos,vt ad ipium
polïunt : quod nimirum nos leruare polsit amp; veiit. Quid cnini inipof- ifa, 41.45. .'['d, qui ex leipfo omnia potelt, amp;qucm(vtProphet«eamp;Apoltoli docent) ad hoc præ- ip.
'ajuit Pater, vt foederis diuini Icquelter amp; Mediator, ad hæc lux gentium amp; humain ge-
Vindex fit. De hoc certc vctercs promiisiones datæ lunt, quodierpentis caput concul- *7.
P 'dis, amp; bencdiéfionc vera eos beaturus fit, qui lub maledictione gemebant. De eodem |?''ftlitus pronuntiauit, quodbilius iliedilccluslit, quinoscumipibin gratiam reducat,nbsp;'^quot;potell ergo Pater non ratum habere, quodille exeius dccreto de nobis Itatuerit. Quodnbsp;'11 nosleruare velit,hæc ipla vox docet, amp;infinitîe aliæ, quibus in le credentibus vitamnbsp;'laaipollicetur, AdhæcExemplainnumciaeorum, quos quantumuis pollutos amp; inla-ly^'^'i'guc admiiit, adeo vt neminem vnquam reiccerit. Inexcufabilis ergo elf corom con-til'P*'quot;'* quocunqj prætcxtu l'elê pallient, qui vocati non accedunt. Nam li durum amp; dilfi-j,'iifiiigunt,amp;ideoad aliosrecurrunt.iniuriam illigrauem fàciunr : amp;lcruit illis, quod/^^r.a,nbsp;.deludæis fontem aquæ viuentis relinquentibos, ôcciiternas pertulaslibi cfFodicntibus,nbsp; lur. Quodfi vetocommodahuiusfceuii illi præterunt, animos prophanos produnt , dcnbsp;iiuinerari debent, quiad nuptias inuitati noiucrunt venire, quod iuga boum amp; prædianbsp;^^'^ut, auc vxores duxilîent,quit)us repudium triltc alibi Dominus minatur. Vide Luc.nbsp;y . Secundo, quos vocer,vidcamus. Venire (inquit ) omnes, qui laboràtis amp; onerati efiis.nbsp;jjf'î'i^rfalis quidem c(l hæc inuitatio, quales lunt omnes, quæ in tuangeho proponuntur, rc-^/'gitur tarnen ad cos qui laborant, amp; oneratilunt, Vbiqui nam illi lint fcircoportet,nbsp;n lifccundam literam hoc diélum accipias laborant omnes homines , amp; quia primonbsp;J''iti irrogatom cil, vtgeneraretmolelliam, vitahuius Icculi laborum de cuiarum plenanbsp;¦i'qialiqucminuenics,quem non aliquacura coquatôcpremat. Quin qui quoad hocnbsp;/lluiiicommodedcquietepotcrant viuere,ij féré hbijplis lab,ores amp; curas inutnes actet»nbsp;f'quot;diimfelicitatemamp;beatitudinem in diuitijs , honoribus, voluptatibus, rerum ranha-l'lcicntia,amp;alijs limilibusrebus, quærunt,in quibusnon aliudquam vanitatem amp; mo-^'¦,''*11 inelTc, olim fapientilsimus mortalium Solomon tcftatusell, amp; quotidianus rerumnbsp;Ji^ibunde docct. At non de his in prælenti loquitur Chriltus (quamuis hi quoq;, reliCtis
ft
Geit, U
/y al. pot
amp; curis inutilibiis, ad ipium rccurrcrc debeant, qui foltis hos noxios æltus potelf re* guere ) led de ijs potilsimum , qui intra tonltientias luas laborant, id elf de ijs, qui Iç.nbsp;'^'^catoreseile, Öciram Dei amp;pnas lémpiternas meruilfe lentiunr , amp; lub hoc onere luc-^ibentes,animæpacem atq; quietem anxij quserunr. Hi nifi recle doceantur , hinc indenbsp;'flcurrunt, amp; dum fibijpfis ex proprio arbitrio, aut aliorum confilio, voluut fiibuenire, no#nbsp;?^quotidielaboribus amp; molelti)sleipios ncquicquam fatigant. Talcs tunc inter ludæosnbsp;liijîiiïri erant, qui ciim lé per Legis opera iultificari, Ócfcruari polTeputarent, in huius qui-^'Hipeculopeccatafuaargui videbant,nullam autem ex lacrincijs autalijs ritibus conici-paeem confcquebanitir, amp; cum a Sacerdotibus amp; Scribis penderent, hi cum cocci dcnbsp;^lt;:orum duces ellent , inlclices interim luis traditionibus magis aggrauabant , dc oneranbsp;'ponebant , quæ nemo vnquain ferre potuit. Hisprclfus pubiitanus ille non audebatnbsp;®'ulos ad Deum attoilere, de toto ani.-no percullus clamabat ; Domine, propiiius efto **nbsp;peccatori. Tales inter gentes quoque fuilie confiât complures, Cornelij nimirum
'itutionis fimiles, quern conlcicntiæ æfiuantis labor atq; onus ad pieces illas de Elccmoly- '*** fs excitauit, quæ tarnen non iuuerunt, donee à Petro in fide Chrilti infiitutusefi. Taiesnbsp;^itliodie, qui inter Pontificiæreligionis léólatorcs, viri boni de pij,qui le peccatorcs quidemnbsp;5fcntiunt,öeh3cfarcinaleuaricupiunt, à Monachis autem de baerilicis quotidie magisnbsp;?'lcrantur, qui illos dilcurfiônibus, laboribus, de impenlis intitilibus fatigant. Ifios omnesnbsp;'Præfenti vocat Chrifius, vtquicorhumiliatum de Spiritumcontritum non tafiidit,tic# ija,a,î.tnbsp;^''fcalamum quallatum confnngit, Hinc ergo conlolationcm petantpij , ne in conici'nbsp;'htia- tentationibus delperent. Meminerint has aSatana excitari, de quo grauiores lunt,
magis confirmentur , vt credant lé ex eorum numero elle, quos Chriltus ad lé inuilt;^'*^L^_ Interim obferuemus nihillàcerc hoc didtum ad prophanos amp; incurabiics, qui peccatr ^**®\*^^nbsp;Q_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fua
-ocr page 196-Î8O
¦Rtm, IO«
DIE! MATTHIÀE
fua non fcntinnt, amp; ne îl!a fentirc cogantur, Euangcljj lucgm |oderiint extififlaih ciipiiiflt^ fed amp; propnæ coïîfcieiixiæ Hiniulos recùndunt, dum fibijpfis perfuaderc ftudcnt, Deuni aulnbsp;omnino nuHum eße, aut ea, qtræin terris gcruntür, ignorarc: Quorum focij funt,quinbsp;que de fine feeuli, de m'orttiorum refurreéliorie amp; nouifsimó Cfirifti ad iudicium aduentu di-cunttir, fcurriliter eludunt, de quibus olim PetWs Apoltolus vaticinatus cffi Non «iani hy*nbsp;Jgt;ocritis feriiit fiæc Ch'rifti laboräntcs Sc onentos vocantis inuitatio, qui propri« iuftici« fidugt;nbsp;cia turgidi, alteritis ope autmerito fibi nequaquam opus eirearbitrantur,.quales olim Pharilasinbsp;fuerunt, qui ( vt Paulus dicebat) ignorantes Del iufticiam , Sc propnam iulticiam qusrenWnbsp;conftitucre, iulticiæ Dei non fuerunt lùbiefli. Quod multo magis de noltri feculi hypocn'nbsp;fis dici-potcltqui fupererogationis opera iaflare, amp; eadem alijs diuen-derc, folent. Cnr ediö*nbsp;litis Chriftus luam iiifiiciam ofterat,qui propriæ nitunturjamp; religion! fibi quaeltum faciunt!
Quid véró prcipit labOrantibus Sc oneratis Dóniinüs ? Venitc^d me ( inquit) Sic annis leptimo cap. ait : Si quis fitit veniat ad mc»amp; bibat. Non dicit : Abitcad Moiem, ad !*nbsp;gern, amp; liuitis interprétés, Pharifæos, amp; Sacerdotes,ad templum, vt ibi facrificetis, fcltos-di^nbsp;agatis.ieiunetis. Non.item pecunias in Corbonam deponcre, neq; in Bethel,aurGdgalnbsp;os locos VetefUm beneficiorum Dei SC patrum memoria célébrés excurrcre.iubct. Namnbsp;olim, quando legalis cultus adliuc vigebat, reprsehendit in ijs, qui abfqj fide externis iilis.«xer*nbsp;eïtijs vacabant, Multö minus,vt Mariam matrem aut Apoltolos accédant iubet, amp; bos libi lö*nbsp;tercelïbreS'aut Mcdiatores parem. Qu^in confiât, ilium nihil vnqiiam in iftorum gratianinbsp;cillè, fi quando pro alijs intercelTerunt. Matri in nuptijs Cananaicis de Vini penuria iplinn'nbsp;monenti refpondebat ; Quid mfhi tecum mulicr ? nondtim venit horamea. Guius difii caU»nbsp;fuit, non quod matrem comemplcrit ( quam in cruec pendens minime neglcxkj ftd quo*nbsp;nollethauefe ijs immifcerc,qua: ad ipfius munuspertiebant, ncfuperfiitienis.quampollreö^nbsp;temporibus exoriturame.refcicbat.occalionemalicui.præbcret. Idem de Apoftolisdicipotai*nbsp;quorum intéreeflionem pro Ghananaea mullere fimilitcr reiêcit, nc quis hos fibi MKercelTof«^nbsp;pöfiea laceret. Vt enim apud Ifaiam dicit Dominus ; Ego fum iehoua,hoc cil nomen fneiii'nbsp;Sc gloriam meam altcri non dabo ; Ita I s » v » folus eft Ghriftus.id eft,R.examp; Sactrdosnbsp;Mediator amp;Seruatörjqui fui niunèrisgloriamnüilialijCreaturæ, amp; ne matriquidcnijCO*'nbsp;municat. Quod Apoftoli intelléxeronr,quando aliud nûmen fub clo clic neg8runt,per q*nbsp;homines oporteatfaluos fieri. Ad hune ergo foiumeontendunt, qui feruari volunt.
Àthîcquærataliquisjquomoâoadipfuni veniatur ? Necellària quaeftio.quiiifii^)'* recte intelligamus, hi fuperfiitiones amp; errores varies incidimus. Nîhil autem hic corpore''^nbsp;fingere debemus. Née enim corpore ad Ghrilturn venitirr, càm hic non amplius in terrisnbsp;lèturfuo cofpofe, lêd hoc poilperadum nofiræ redemptionis negotium in clos euexe^^'nbsp;qcibus ilium capi oportet vfq; ad tempora tefiitutionisdmnium neqj nos,quoâd iü lucw^'^nbsp;nwrtali vîüimûs.adilluni poÉimus aïcendere. Idem ne ijs credamus moncr, qui ipfuninbsp;ris alicubi monfirare audent. Deinde non lülficitlnc citerna Ghrifii amp; fidei in eum profos**nbsp;quando olim per liâiam eos tepræhcndlt, qui ipfi orc appropinquabant, amp; labijs eumnbsp;rabant, cùm corde procul ab ipfo abclTcnt. Corde ergo amp; anima ad ilium accedamtisop*^nbsp;fétjVt cum Dauidepoflu'mus diccre; SicutiGerüa niugit ap torrentes »quarum,ficanimà^nbsp;mug'it ad'te óDófnine. At hîc fide ©pus cft,qûa fola ad ilium venitur,vt co rede Iruaniur.*^nbsp;cethocipfeloànnes 7. cap. Cùmenim dîxiflèt : Si quis fitit veniat admcamp;bibatîMoXp^nbsp;expolitionem fubtexit ; Qui crédit in me, ficur dixitScriptura, flumina aqnæ viuxnbsp;Ventre eins. Vt efgo ad Qhrifium venîamus, credere oportet eum efiè, quem Scriptur«^nbsp;tradunt,amp; qualem Apôfioii prædicâ'rùnt : De qua re alibi diximus. Non tarnen hiftoricafr^^nbsp;fulHcîr, qüa'm dæmones etiam habére confiât, fed fiducia certa accedat necelfe efi,vt non si**^nbsp;temus, ilium propter nos fecifle amp; palfum clïè,qu«cunqj fecit amp; pafius eft,amp;proindenbsp;éfiê Sefuatorem, nofitum medicum, nofiram Iufticiam, Satisfàdioncm, Sandificatio«^*®'nbsp;Kedeinptionem,lucèm, viâm amp; ofiium, panem deniq; amp;potum nofiftim, quo ad vitarnnbsp;ternam faturemur. Qcii Ita in ilium credHnt,îj nonmodoveniuntad eum,vcrumetiami***^^nbsp;appræhcndunt, amp; eidéminferuniur,vtinillo maneant,amp;ipleineis viuat: quod fuliusnbsp;nitur loan. f. cat).
Exéôfcquitur, quodinpræfentipoHicctur.* Etegofaciam vt fcqüicfcatîs. cerct rHadenus nequicquam vosfatigauifiis,peccatorum rcmifsionem iScfalutcm hinc**]nbsp;qyærendo, Adhpcrhdem ad ineacceüenus, ego taxo.vt vera qtnetc Ou pace rruaf»* jnbsp;Qiio loco non olcitanter obferuari debet, quod de lèipfo hoc limpliciter Scnbsp;pollicetur , quod nemo medicus aegsoto polliccri poteft , nifi immani confident*nbsp;^,^_^^*5^uod folius D E I eft, fibi arrogate vclit, Faliunt cnim fiepius artis fegulae, amp;
Chrißttio ^eaiant, labt-rautet,
I.
Zfr.r.
alnat
Z04n,Xt
Matth, ly, i/2rlt;43«
Hytuttele tti Chrißtim ^e-Vtatur,
^3.u
i'Ue, Matth,nbsp;I« Car, I.
/elt;«, l,8,ro. ¦tf. 4*
Chrißtü re-.
APOSTOLI HOMILIA II.
^iiltaaccidunt, quibus cura impeditur, quando féliciter cpta elTe videtur; vt, ft Deus ®gro-5 iiiifertiis, medici ftudio amp; diligentiæ benedicat.hic nihil proficiat. At Chriftus immediate Jgt;oilicctur,quod ipfe quietem amp; pacem confeientiarum conciliate velit omnibus aftlidis amp; o-cratis, qui ad iplum veniunt. Ipfe ergo Deus verus, æternus amp; omnipotens eft, qui vt alteriusnbsp;'Minute itiuetur, minimé opus habet. Et fané quia dilciftus ille Dei filius, patri coæternus Si cOnbsp;fctialis eft, tanti apud Pattern meritidc virtutiseft, quiequid in aflumpta carne fecit, vtadnbsp;/faaiilliusplacandamfufficiat, amp; hunc nobis réconcilier tquæcaufa eft, vt verê requiefcant,nbsp;îuiprius intra confeientiam fuam pondéré peccatorum prefsi, miferé æftuabant. Senfit qui-f'eni hanc amp; pacem pcccatrix illa.quæ ad pedes eius contrito corde adrepens.hoc lacrymis fir's abJuir, amp; capillis terfit, ciim ipfi diceretur; Fides tua te feruauit,Vade in pace. Senferunt can-^fnimultæ a!ixmeretricesamp; publican!, de quibus Chriftus dixit, quod in regno Deipræcefinbsp;fptifintSacerdotibus amp;Pharifæis.nbsp;nbsp;nbsp;Ethodiehuius pacis guftufuauifsimo laturantur, quot-
^aotadChriftumaccedunt,amp;fpematq;fiduciam falutisin hoevno collocant, Hæcautcm Pw ilia Dei eft, quam Paulus ait omnem intelleélum huius mundi fuperare : eô quod fola fidenbsp;*clt;iuiricur,quæ lion ex carnisratione manat, fed Dei donum eft; Deinde quod inter medias zeew.j-.nbsp;ffliftioiies d utdt, adeoq;his crefeitamp; confirmatur,quandocredentes noua indies grati® Deinbsp;wperimentafentiunt, quæ.fpem ipforum augentatqjfuftulciant, quæip^ospudefierinonfi«nbsp;''it, Adhæc gaudium quoq; parit, quo inter pericula pij exultant, SicZachæus Chrifto hofpi-I'gauilus eft, licet non ignorarct, fc propter hunc ludæorum principibus exofum fore. Etnbsp;^inariægaudium magnum fiiiiïè, Lucas fcribit, quando eius ciues Chrifti prædicatione Phi- -*^**0 f*nbsp;Wus illuminauit. Similiter Eunuchus AEthiops ab codem ad fidem conuerfus cum gaudionbsp;Y?nium redijt : amp; Apoftolos ciim propterChrifttim vapulafTent, lætos amp;gefticntes abijife Ic*nbsp;$niuj ; quod de Martyribus innumeris dici poteft. Docent ifta, qu® caufa fit, quod Euan-gilij progreflus amp; incrementa nullis mundi machinationibus impediri, neqj fides eleftorumnbsp;^?rftingui pofsir.Vt enim confeientiarum laborantium ®ftu cogunturde falutc ferio cogitarc,5cnbsp;ysooblatam magno animo refpiciunr ; Ita gaudium confeienti®, quo hac rccepta perfun-quot;quot;Hur, tarn effieax eft, vt co armati per omnia obftacula eluftentur. Si quiduis potius perpetinbsp;^dint, qudm à Chrifto feparari. amp; ad priftinam carnificinam rcuerti. Refle ergo Paulus olimnbsp;«clamabat ; Quis nos feparabit à charitate Chrifti ? num opprefsio, amp;c ? Vide Romanoruranbsp;®ftauo capite.
Dcbebant ergo in huius loci confideratione diligentius vcrfarl, qui hodie de Religio- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;re,
flnni amp; Seftatorum diuerfitate queruntur,amp;/ènefcire dicunt, quid inter tot de fide con- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inctr-
'¦ouerfias faciant.aut quorum partibus fefe coniunganr. At querela hac minime opus fi quod Pater coeleftis iufsit, Chriftum hîc loquentera audirent, Venite (inquit) ad menbsp;^niiies qui laboratis amp; onerati eftis , amp; ego faciam vt requiefcatis. Eftque h®c foliusnbsp;^lirifti vox, Quis enim Sanftorum vnquam tale quid de feipfo locutus eft ? Quis ho-®*oes ad fi venire iufsit, amp; ad fi venientibus requiem promifit ?
NumMofcsî At hic poft cxpofitam Lcgis doafmam , de magno illo .^ophcta lu-^is'differuic.quem omnesaudite debeant,amp;quem les vm Chki»t vm eflc , Steplia-
Protornartyr Si. Petrus teftantur. Num Prophets ? At hi quoque omnes de Chrilto »ticiiuti flint, amp; fui fcculi homines ad hunc rcmifcrunt. Num loannes Baptifta ? At hie te^a, i, gt;»nbsp;*'^nfcjfg£jdixitefTeSponfnmiJJum,cuiSpoiifa debeatur. Num Maria Virgo?nbsp;^fdhuiusetiamvoxcft: Quódifisv» vosiiifferitfacere,facite. Num Apoftoli? Athi denbsp;pirifto teftantur, non aliud efle nomen fub coelo , in quo nos feruari oportcat ? Et Pau- Cfr,tnbsp;in tertium cluni raptus audiuit ineffabilia regni elorum myfteria , nihil ta-nouit præter Iesvm Chrjstvm, Si. quidem crucifixum. Idem nefas clTe pu-gloriari, nifi in eruce Christi. Quid ergo quiritari neceffe eft , quod nefeias,nbsp;^'Jid credi, quid fieri oportcat? Gertefeientes volentcs petcunt,quiciimtammultostam-idfi graues viæ falutis monftratorcs habeant, ad hue per auia oberrant. Itaque proculnbsp;^diftis omnibus alijs, vni Christo adhærcamus, amp; , ft quis ab co nos abduccrenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
J«nt, huic cum Petro refpondcamus : Ah Domine , Tu folus verba vit® ®tcrn® habes. lli debetur bencdiiftlo, honor, gloria Si. poteftas in æternuni, Amen.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
H o MILIA ni.
Tollite iugum meum fupcr vos, amp;difciK à me, quôd roitis ij fim
-ocr page 198-182
Mm At If,
Ciiri/lMnut Mirs ßii
MMAt»t,
ZKttiAt
DÏEI MATTHAEI APOSTOLI fimamp;humilis corde: amp;inuenictis requiemanimabusveftris. lug^*^nbsp;enim mcurn facile eft, amp; onus meum leue eft.
B. VAMVIS CHRISTIANA FIDES
ætcrnse falntis ratio fimplcx amp;expeditafit, vtquæin gratuita D«i '1.
I ricordia fundata eft, quani hic nobiï in filio fuo, 1h»v Chrüi CO Mediatore, offert, multi tarnen circa hanc errant, dum vel fua:nbsp;acumen fecuti difputationibus curiofisfcfe intricant, vel in homin®nbsp;ciunt, amp; eos fibi imitandos proponunt, quos authoritate alijsnbsp;dent. Hine fed« omnis generis nafcuntur, quæ coiitcntiones iiifo*^ g,nbsp;diffidia acerrima pariunt. Athis malis breui dido Chriftus remediuni adhibet,nbsp;nines, qui intra confeientias fuas grauantur, Sc falutis cupidi funt, adfe venire, id eft, giJnbsp;dere iubcf, amp; omnibus, qui id faciunt, requiem fiuc paeem certam pollicetur. At n®nbsp;hacdodrina carni habenas laxari, amp; fcclcrum licentiam introducicxiftimarct, nunefujVnbsp;que officia ijs præfcribit, qui paeem amp; falutem in ipfo adepti funt, Sc ilia ciufmodi elfe û®nbsp;de quibus nemo poßit meritô conqueri,
Tollite ( inquit ) iugum meum fuper vos, amp; difeite à mc,quàd mitis fim amp; de Scc. Duo præcipit. Primum vt iugum fuum in nos recipiamus. lugi nomine partinnbsp;dei amp; vitse præccpta, quæ ipfe man dat, intclligit, Sc hæc opponit iugo Legis Mofaic«nbsp;Petrus in Adis dicit, quod ncqj ipfi qui tunc viuebant, neq; patres corum illud ferrenbsp;amp; quod tunc Sacerdotum item amp; Scribarum traditionibus magis aggrauabatur :nbsp;cem, id eft, omnis generis afflidioncs, quæ fidem comitantur, amp; quas ipfe fuis difetpufisnbsp;amp; iufto iudicio imponit.
Aiccrum, vt ab ipfo difcamus.idcft, vt non folum docentem audiamus amp; gloriemuf, verum ctiam in cxcmplum cius, quo nobis ipfe præiuit, intenti fimus,amp; 'Pjbiifnbsp;ftigiafedemur, amp;inprimis quidem, quoad manfuctudinem amp;humilitatem, qu« in jpii*'nbsp;ipfius adionibus clucct. Conuenit ergo hoe cum communi illa amp; generali Regula, lî*nbsp;fra trader. Si quis vult poft me venire, abncget femetipfum, amp; tollat crueem fuain, Sxnbsp;me. Inpræfenti veto promifsioncm pnorcm repent, vtpromptosamp;alacres reddat» nbsp;Et inuenietis requiem animabus veftris. Quo loco hæc nobis potifsimum öl*nbsp;funt,
Primo, quod nos non Mofis, aut alicitius Prophets aut Apoftoli, fed futim
' Jcrciubct: Ita enim nos totosfibi vcndicat,vtnimirum, ipfiusloliusmagifteriono$ ß,|tin' mus. Qui enim alibi vciat, ne ipfi vclimus magiftri amp; dodores dici, idem amp; ipf'^^^titt^'nbsp;nofirum magiftrum amp; dodorcm agnofcamus iubet. Et in præfcnti vocabulo fd®'nbsp;vt doccat, fc fidci obedientiam conftantem a nobis cxigcrc, à qua nos neq; præceptord . jdnbsp;rum difficultas, neqj crux aut afflidio aliqua pofsit abftcrrcrc. Exempta huius ha/fnbsp;Apoftolis, qui non modó rebus fuis omnibus, veriim etiam Sacerdotibus amp; Phanbsp;ipfum vocantemfecuti funt, amp; cum illo in omnibus tcntationibus perfcucraueruntlt; jjnbsp;ilium primatibus exofum effe, amp; quotidie quam plurimos ab co deficcre vidcrent. nbsp;go hie locus cos, qui cùm Chriftiani cfTc ac dici velint, tarnen in caufa fidei amp; relig*nbsp;priam animi, fui intentioncra fèquuntur, amp; hanc fufficcrc putant, amp; alios Magift*'^ ' ici(®Cnbsp;doresfibi dcligunt, à quibus denominari volunt, vtBenedidini, Bernhardini,nbsp;Dominican!, dici gaudcant. Eft hie vetus error, quern Apoftolorum tempore SÄnbsp;rinth. cxemplo docemur, inter quos Paulinorum, Gephiftarum, amp; Apollonianorum,nbsp;vocabulainvftifuerunt. At hi omnesalicnum iugum infcrccipiunt, amp;boniinW^^, li'r^nbsp;unt, qui in Spiritus libertate vni Chrifto debebant feruire. Et quàm graue quamq;nbsp;hoc peccatum fit, Paulus oftendit, qui Corinthijsillis, de quibus modo diximus, pjdnbsp;Num diuifus eft Chriftus? Num Paulus crucifixus eft pro vobis? Aut num in no*quot;nbsp;bapfizati fuiftis Primo tales ipfum Cliriftum diuiderc ait nimirum, quo»nbsp;am, quæ illius corpus eft, amp; quoad Dodores, quafi hi non vnum amp; cundemnbsp;» T V M prædicent. Deinde eos perindc faccre dicit, ac fi pro ipfis cruciWnbsp;â quibus denominantur. Sc proindc in hos transferre gloriam, quæ vni Chrifto Pnbsp;Præterca violari hoc modo quæ in Baptifmo fada eft, nominisChrifti profcfsioneni-^ti jnbsp;\hoc de ijs dixit Apoftolus, qui ipfius amp; aliorum dedorura Chrifti fcruoruin 0nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?
-ocr page 199-UO^HILIA lït nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÎOÂ
*fcliifmatasbutebantur, quid diéluruniputas, fi videret quidhodie fiat, quandoijsniagi- ¦ nsmdltigloriantpr,quorumncqjdoélrinancq; mo;escuni Euaiigeiio ihsv Chkisknbsp;^^nucniunt?
Deinde obfcruabis, quod iugum fuum ita â nobis tolli vult, vt fimul ipfiusexenv Pwnj imiteniur, adeô vt omnis vita Chrilium référât, amp; ( qirod lacobus poftea dixit) fidemnbsp;Mirant faflis teficniur.Neccnim fufficit ipftini orcprofiteri, amp; Dominum dicerc, nifi debi-mciobedientiampræftcmus. Multadehacrc Apoiiolipaisim rradidertur, buiusaii-diligenter meminiflé oportet, propter noltri feculi pfeudochrillianos, qui vt fe Euangeli-M ciTe oftendant, omnc quidcm diléiplina: Papifticæ iugum, imô Mofaicum quoq;, excuti-M, votîsitem monafticis, fiquibus obftriéli fuerunt, fefe libérant j Interim vero Chrifti iu-non in ferccipiunt, fed libcrtate, quam h^c nobis acquifiuit, ad carnis liceni.ain abutun-vçrbisprofitentur,facl:isnegant. Sunthilabesamp; maculæ EcClefiaruni, dequU-5- °Ii.ni Apoftolus ludas nos pratmonuit; amp; propter bos male audit Euangclij doflrina amp;nbsp;. MenChrifti,vtolim dcludaeorum SaccrdotibusperMaiachiam diccbat Dominus,cuiusnbsp;non eftugient,
ChrfÛtn 9J09^ f'fiecf) auelteffgt;
Jtdt-t/aoi fn/tiand»5^nbsp;t»iCt
AiMih,7i
lint ^*^*^®'Mquidpræcipuèin Chriftoimitari debeamus,non ofcitanter videre oporter.
O certc perfcflum omnium virtutuni exemplar propofitum eft. In prælenti tarnen £5 humduat fftietudinis Sc humilitatis potifsimum mcminit : Primum ne quis ipfius Maieftate ,nbsp;Mibi yendicauit, diccns: Omnia mihi data font âPatre meo,oftén(âs, ad ipfum accede-n''ylfi.off'^*''elunti qui alios Mediatores ócSeruatoresnbsp;fyMguijQDjjjjjgqyo^ßjgj^ qjjj PqJj ad ipfum venitur, percharitatem agit, quæ man-humiJitatem parit, fine quibus neq; intra animos noftros quiefcere, neq; cumnbsp;j ?*nibuspacificcautquiete viuerc poftlimus; Etenim præcipua turbarum amp; tumulcuumnbsp;Ailcaufaeft,quodplcriq; confidentes, pauci itemIbrtelua contcnti funt ; Hine fit,
Deo minus fidunr, quod ad altiora afpirant, ali)sinuident,odii.samp;:fimultatibusloeuin quæ tandem in apertasinimicitiasamp;graues diffidiomm morns erurnpunt, inter quosnbsp;adDeumanimo tranquilloamp;fedatofunderepofiunt, jieq^ dio prqpitio trui, quinbsp;^^trbisrefiftit, humilibusverô datgratiam amp;c. Vt ergo fontem amp; radfeem iftorum malo- ret,jtnbsp;» 9^'' ntanftietudinis amp;nbsp;ijrinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnibusmodisabfolutonobispræiuit, quando nullis iniurijs hoftium
vihdiélæ cnpiditatcm accenderctur,aut a beneticiendo amp; quibusuis in* Et land, qui ilium imitantur, ij fimiliier defeipfishnmiiiter fentiunt , Sc , .
Menon aipirant ad altiora, fed intra fuas metas fefe continent, nemini inuidenr, iniuri-quiritantur, fed in fide confiantes funt, Vt ergo per hanc in
° PacefruunturapudDcum, qtiæomnem mundi intelleiftum Juperat : Ita cum homi- ihd.4, liijiJ^PMiici viuunt, amp;L multorum inimicitiam fibi conciliant, dum infelices huius (èttili filijnbsp;Q.- ^ibia deférociafibijpfisinimicitiasquotidienouas, Jaboresitem,cur3Samp;pericuIano'
Meriunt.
Pto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Atfiliancvitærationem inftituamus, amp; in nos rece-cV^rißi
'itmÄ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^°^ abnegcmus,carncmpropriammortificemus, illius manfuetudi-
K *huniilitatem imitemur, multorum ferocia contra nos crefeet, vt plane intollerabilis fi-/Mublatoomnigaudio iriftitiaamp; Indus omnia occupabunt, deniquccrux perpétua nos onusfiueiugum nobis ipfis imponemus, cui ferendo non poteriraus fufficerc.
'Obieftionera ptäEoccupat Dominus dicens: Iugum meum facile aut portatu commo* onus meumlcue eft. Quafidicerct; Iugum quidem amp; onus dicoea, quævobisnbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; mundo grauiora effc videntur. At ft rem ipfam ipedetis,patebit hoc iu-
nifiil facilius, commodius amp; fuauius eflé. Et veré hoc dici mteliigent, quotquot
i dodrinam ,amp;fimul afilidiones ,'quæ illamcomitantur, propius infj?exertnt.
'Hn 8f®^amp;fi'gt;oleftumnon debetneqipoteftcenferi quod communilénl'ui Si. naf Dtgt;ffrigt;ta fdei tjj^.Miuenit, qualem omnino confiât efte dodrinam fidei amp; moriim , quæ Euangelionbsp;nbsp;nbsp;««/lt;««gt; ¦«-
Qi*03d fidei præcepta falutem omnem hæc ingratuita Dei miiericordia mon-V{j^ Poli nos fidcrc docent pervnieum MediatorcmiK s v u C-h k i « i v m. Qiiis Poilnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-'^000» iftudfacilius, certius,rutins,iucundius eft,quam
vagari, aut per innumeros Mediatores ad Deum contendere, vcl circa la-
(iff amp; Ceremonias inutiles perpetuó occupari , qnæconfcientias , peccatorumpon-Pi'f ^-?^^^5ii*3nilpeladant, nunquamautem faturant? Quoad vitæ amp; morum præce-vt alij alios fincere amp; ffaterne diligant. Et quæcunq; in Le-compræhenduntur; Diligcs proximum muni fient ^'''¦fi.Vs.item hoc vnum difcipnlis commendauit, amp; præceptnm nonum dixit,nbsp;recens elfe dcbcat, Qiiid verô charitate amabilius, vtili- *nbsp;^gis necelfarium ? De prophano amore olim Poeta dicebat ;
Q^hj
OmnU
Crue it Chri/fi tte^um ^nctlt.
t, ' er.io»
zz.
tt 7V«r.s«
tt
»until.
-Ö-IE'I MÄTtTHIAE
Ownla vfficit itrnor n9s ctâamtu amirri.
Et riös'amöri dîûino amp; Sanólo.quo pij ardent,aiiquid im.poßibilc efle , aut nobis riam fieri putabimtis, fi illi ceders aut iugumlubireiubcamur ? übftat quidein hiciio^'^nbsp;Lex.peecati-, Idefl', innata carnis vltiofitas, .quæ Pliilauriam «Scpriuati commodinbsp;ih nobis accendit: at virifeim poténtior elf Ghriltus , qui infs crcdcntesrégénérât inD^nbsp;filios, amp; eofdem in libertatem vindicat ,atque fuo Spiritu animat, vtcaro ipfis nonnbsp;præualere, Teltaturhoc ipfe, quand© ludæis-ait : Si Filius vos vindicauerit, verclÜ'^;nbsp;eritis. Et bus Paulus refpiciens dicebat ; Lex Spiritus vitæin Cbrilfo I es v ,-liberauitn®*nbsp;Lege peccati amp; mottis. loannesitem , quando fcripfit ; Hæc elt Gharitas Dci , vtnbsp;data eius feruemus ; amp; mandata eius grauia nonfunt. Et huius didi rationeni reJi'''nbsp;C^oniam Omne quod natum cil ex Deo , vincît mundum; Sc hæc ell vicloria ,¦1'*nbsp;vincit mundum , nempe fides noltra. Itaquc amp; fi præcepta Christi graui»nbsp;carni, èadem tamén veris amp; germanis cius difcipulis facilia, amp; iucundafunt.nbsp;adraodum caffa matrona ex-fide amp; obfcqtiio coniugali voluptatem capit, cùm cnbsp;¦sdultéræ nihil molcllius fit viri imperio; vt item bonociui non graue cil Reipublic«nbsp;modiim prkiatqpræfcrre, amp; bonis legibus obedire, de -quibus viri Bclial conqucfunî 'nbsp;Ita verc Chriïtiano iucundum éll vni Deo per Cbriltum fiderc , hoc contentumnbsp;tidem feruire, cbaritàtcm fraternam colcrc, vitæ innoeentiam fedari-, licet bate h**nbsp;fcculi filijs intolcrabilia amp;. iniqua ,prorfus vidcantur.
Idem de Crucis itigô dici.potcft , quæ-ferc fidei obcdicirriam eomita*^n-primûm Chriïtiano homini hæc nonpotcltnouaaut infolcns videri,quinouitvitaii» i'aboris amp; calamitatumplenam elle,quæperpeccatuni ingrclTæfunt.cafdemanïenKi'f^,^^nbsp;nous in Chrilti crucem commutari, vtinbac fèrendailliusfocijfinr, fîcutolimnbsp;rcnæus, quæ maxima eft. in hoc fæculo Chrilliani hominis gloria. Deinde, adeltnbsp;(lus fub fua cruce laborantibüs, neque cos fupra vires tentari finit. Prætcrca ijtnbsp;plifsimo eofdem remuncratur. Vuk enim eos fecum elfe in regno Patris fui,^^'°^A^)nbsp;cum ipfö in tentationibus perfeuerant. Et notum eil illud Pauli-: Si lulFerijnusnbsp;cum CO reguabimus : Si cum eo morimur , cum codem viuemus. Qua fpsnbsp;afilidionibus gloriantur amp;gaudent, fi dignos iudicct Dci filius vt. pro luo iioi»nbsp;fecutionem patiantur. Vide Kom. j, Ador. , Gap.
Arguitur his Chrifti verbis mundi ingratitudo amp; Improbitäs,qurmdo lidahac certaamp;expeditafalutis via, quam nobis ille in fciplopatefecit, pernbsp;currunt, amp;fciplbsnequic.quam fatigant, ncc illi gloriam , quæeidebetur-,tribu** urt«nbsp;ti item iniuriam fibi fieri queruntuç , fi in libertate Spiritus Deo feruire iube»*^i;c,nbsp;vitæ f8nditate,amp; diledione non fucafa, cùm intcrca diabolo non dedignent^ .^,0^nbsp;leq;in fceiertimturpilsimortim fotdibusperpctuó volutarc. lidcmliquid pro ^cl*nbsp;Euangeiio eius palsifunt-, illi tantum nonexprobrant, «Sccumquafi inius vo^**^^pi(iiagt; nbsp;quotidievideant,qu3m plurimos in diaboli ferukio, fortunis , corpore.
mulélari gt; tamcn hüic indefeiïb ftudioftruiunt.tundcm cxcufani,amp; -cjiiiduisp®'*'iAcH» j tur , qiiâm hoc pcccati ftipendium cflê,quod ip(i nimialiccmiameruerinr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
ntamouereaut offenders debent. Eft enim hæcmundi infclicis cæcitascui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
teff mederi. InGhriflianorumautcmcordiböspcrpetuófoncthsec Ikjv Ch»*
vt relidis omnibus alijs, ipftim fequântür , cius niagiftcrro fefe fubijcja»^ -rènda criicc patientes fint. Ita animabus fuis requiem inuenicot,amp; euwnbsp;illo olim in clis viueht ac rcgnabünt ; Cui debetur be-nedifliö, bohor, gloria Sc poteftas innbsp;æternum,Âmea,
DiEI MATTHIÆ APO-
STOLl, ELECTI IN LOCVM 1 D 1 T X) R f S IVDAE, PRECATIO,nbsp;Matthæi n. capitc.
I
-ocr page 201-? K E C À T I, Ó.
Jr FILI DEI NOFA LAETICIA EX ILÏIS'ri DE^ coUeSiione Eccteßlt;e, tuo Patri egtßigratiaf cum gaudii, quod aliquodnbsp;fernen fanilum'oxgenere hüm((noexcerfgt;it,'ncctuum cürfum patitur eßenbsp;inutilem. Nas ettam toto peBore tibi agtmm grattai quod lat ar isproptèrnbsp;noftram falutem,nbsp;nbsp;nbsp;tua pot ent ia^ dtabolurn reprimis, ne toTum genta hu-
'manurtt abforbeat. Collige tthi deinceps etiam inter nos ctùm tibi pU-^^ttttm. Et quamuis mtßri dpfordtda eil tua Eccleßltßecies, (ß iuamfapientiam illi, qui lumtna mundiffafiidiunt^ßcut te vagantem cum tua fchola,nbsp;nbsp;pio audit of io,nee
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cumfiio Senatu Romano, necguhernatores amp; Pontifices ludai audtebant : tamed
nos^vt ißa intquitateiudictorum ntiuldi nihil ïnotitarfiur fed nient is noflras itt ^^ptiuttatem redtgamta, ist ver a fide te agnofcamta aterni Pair is tut Filium, fimttsnbsp;^tjecabuliti quieicftnu aterni Patris tui confilianbsp;'^treflitatitnehominumprofers, cut omnia in clo in terra data fun't propter nos #nbsp;jgt;nnus tuifocq, Duiito nos tua manu, tuo ver bo (ß Spirit u ante conße£Jum Patris tui,nbsp;nobis in noua luce intus in animaprafentiam tui Patris,qui nobis esl plaçât its per te.nbsp;^^f^*^°bisfiimtliaris(ßdomeßicus inflidansnobùpertuumSptrituminitia illiuslucis(ß-patnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*b seterno Pâtre tuopropagatur,cùm fis lumen de lumine ifi à.7mijyo.cui.a,
^'na lacis et gloria. lUuflret etiam beneficus radtus huiusgloriefi luminis tenebras noflra ^ttnaritane nofitas porrigimus tuoptime Medice animarunofirarum,nbsp;[ ^anusffumiss Çaucip,laboramus et vagamur mifirrime,Spoliauit nos tuus hofiis et letha'tnbsp;fumsts onerati mole et grauitate rnorbt,vt nofira anima/efe colligerinbsp;i ßfiitfediam iam fumüs edpifaturi, merfi in mortem amp; damnationem . Tu recreànbsp;J ram anhelamnbsp;nbsp;trepidantem anirnam, vino amp; eleo tuo latifitmo, tuo dtuino amp; viuifi-
balfimo. Erige nos ex morte : Loquere cenfilationem tn co/rdibus nofiris : facvt ani-fi ^tftra in te habeat requiem (fi latitiam, Impone nobù tuumjuaue iisgum, domato no^ Excitainmdjistuoflatu nouos motus (fi fanéias cogitationes ÿnbsp;, ^^^firmes. Tu verè es manfuettes, non cufidus vindiida, non abiecifii miferum ho-^ß^in aternam mort em,ficut diabolos,fed in tuocorporefapplicium pfo nobù lnißi(finbsp;b^^^.f'^'^**bhoßibutfttdtßi-. Tueshumilis corde. Abiecifiite infra omnes Angelos
nes ; îndutfli fragilem (fi tmmundampelliculam nofira natura ; non rapuifti vßm « temporepafiionis, quieuiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inenarrabiU modo, vt natura humanapatt
hoffet. Extingue etiam tuo Saniloßiritu in nobis horribtlia incendia odiorum cupi^ *is vindiila l_^qua vita ipfr, vthomines dicunt., dulcioreit} amp;fiammiMfuperbia,nbsp;lt;ignofientesnoftrasfordes,proflratiantefaciemtuamtnverahumilitate à tepeta-f^'iCfi vtfanati perftueremus in imitatione tui exemplt obedient er. luua vtinnbsp;Dit a femper in omni tentatione amp; anxietate nofira ex te fonte vita hauriamusnbsp;rigationem, (fi potiamur deinde tn at er na Dit a integra requie (fiper »nbsp;fe^o Sabbat 0, quando tuis eleflis Patrem tuwn denbsp;fiacie adfadem monfirabis,
^.^rdmen-,
J^IE CONCEPTIONIS .
'quot;HR.ISTI in alvo mariÆ
Virginis, q_v i et iam dies Annunciationis Mariæ äppeilacur* Euange^nbsp;lium Lucæ i. cap.
OLiiy HO-
-ocr page 202-TS 6
BIEI CONCÉPTIONIS CHRISTI IN ALVO
HOM ILIA L
Men Cc autcm fexto mi iïus eft Angelus Gabriel à Deo in vrbeni GaliUæ, cui nomen Nazaretb,ad Virginem defponlam viro,euinomen erat lofeph, ex domo Dauidis, amp; nomen virginis erat Mari3Anbsp;EfingreflusAngelusadeam, dixit .Aue, in gratiam rccepta, Dorai-nusxecum, benedicta tu intermulieres.
NTER DEI OPÉRA VERE NVLLVM P R AB' ftantius amp; admirabiJius clt, quàm quôd Filium fuum vnigenitum, fibi o*''nbsp;ternum amp; coeflentialcm, in mundum hune ntifit, vt verus homo faélus,nbsp;mnes huius vitæ Jaboresuitq; molcftias in terris fubiret, amp; tandem pert*'* inbsp;3 nofira mortis futempritoexpiaret. Nam vthocomnemhumaniingcnijlt;^'nbsp;ptum longé fuperat: Ita in codent Deus omnem fuam naturam, amp;nbsp;cunq; deipfoin fcriptunsprædicantur,abundédeclarauit ; luflitiamni^nbsp;Tum, qua peccatis hominuni iraicîtur; Bonitatem, qua noftri miferetur, vt nosfaluoshdâî-Veritatem in promifsis : Sapientiam in inueniendafalutis ratione: Potentiam item inuid^fibnbsp;qua per infirmant carneniDiaboJum,amp;rcgnumcius omne, deuicir. Continetur prætcfç*nbsp;in hoc Dci faflo vniuerfà hintiani generis redemptio atq; ûlus, quam nufpiant alibi iuu«*^*nbsp;Apoftoli omnes vnaniitii confenfu teftantur.
- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lo» QtiaproptercomniunisnollerhoftiSjSatan,omnibusfeculisinhoefuît, vtauthiuon'
* am lefii ChtilH totant negaret, aut quæ ad eius ihcarnationcm laciunt, faills opinionibus difputationibus fpinofis in dubium vocaret. Olim enint.hærefes excitauit per hominesnbsp;tentiofos 5crixatorcs,quorumalijalternant leluChriftideitatcni oppugnârunt, alij eiuJdnbsp;naturam humanam vellicârunt, amp; portenta quædant abfurdilsiniarum opinionumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
ti funt, quibus Chriftianam religioneni toti tantum non mundo fulpeflä amp; iiiuilam leccn^. j Hodiê verö non lolùni veteres hærcfesinftaurare fatagit, fed inter eos, qui de Filij Dei di^nbsp;täte, amp; incarnationis myllerio non male fentiunt, plerofqj viriunt. humanarum, Stnbsp;àullitiæ fi ducia, ita decepit, vt lefu Cltrilli meritum omnino cuacuent, 5c IJliim fibijphs !lt;**,.nbsp;lern reddant, dum in fuorum operum ntcritis falutis Ipent-collocant, quæjn eins foliusnbsp;collocata eile debebat.
Nihil ergo nobis-tam v'tile tamq; neceflariunt eft, qua'm probe' tenere Filij Dci nos incarnati hiftoriam, vt amp; in fideconfirmentur, amp; aduerfus errores, atq; impiash^f^' ,nbsp;rum opiniones inftrudi limus. Eft in illius delcriptione Lucas præ alijs Euangeliftis o*''t'nbsp;tifsinius. Poftquant enini de conceptione loannis Baptiftæ, prsecurforis Domini, egit,nbsp;militer â Filij Dei in carne manifeftandi conceptione exorfus, haue itaproponit, vt eind'- doceat, quid de eius cùm perfonafiueelfcntia, tût»meritó.lêntircdebeantus. i. öhnbsp;¦ cirtumßMii» Ruri'us autcm à circuntftantijs narrandi initiuni lacit/vt oftendat non dealiob*-hiftert» tntar. quàm qui olim pronüllus fit,'amp;qucnt in camcm veitturtim cHe olim Prophètenbsp;chrt^ primóquidemtcmpusnotât, menfem nimirunt fextumàloannis conceptione.
j tur nienfibus hic Chriftunt anteeeßit. At hîc repeten; oportet quædant, qiioriiro -rej»/«» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fupra de regno Herodis fecitmentioneni. Sc nos in prima Honiilia, qua-hino .
natienu chrt- nati Chrifti, die natali ipfius, ex hoc Euangelifta cap. a enarrauimus, partim eriani Temporis enim notatione,cùnt dicitur régnante Herode litecfädla elfe, Lucam altiiisLnbsp;5c quod niagni eft momenti.fpeflalTecertum eft,Prophetarum nimirum oracula,vtClinnbsp;euni effe euincar, quem illi venturum elfe prædixerunt.nbsp;nbsp;nbsp;Extat enim lacobi Patriardi*
ticinium, qui proniilfuni illunt Schilo,id eft.Teruatorcni feu fofpitatorent,tunc nafeit^' ntonuit,quandolccptroàludatranslato,ludæorumgcnsalieno imperioparcac.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j,j
Conuenit huiclefaias, quigernien illudbenediflum ex trunco llaioriturum innuens, proditurum quidem ex Dauidis faniilia, fed quam prius exregio faftigio deijci»nbsp;vilent atq; huniilimam conditionem deprimi oportcat, qualis fub Ifai olim fuir, quemnbsp;neig plebeiuiii 5c pecuariunt fühle fei mus. Quibus addendum eft, quod Daniel z. cap*nbsp;fiæ aduenrum in quartam Monarchiani vfq^ extendit, quam Komanorum eße tonlWnbsp;qui his omnibus conuenir, quod Lucas deferipturus conceptionent loannis Bapt. pnc^/ jqe-Domini, feribit earn faftant elfe tempore Herodis, tum in ludæa regnantis.nbsp;rodes Antipatri, hominis Idumæi, films,qui cunt lulio Cse/ari in bello AEgyptiaconbsp;operant nauauhfet, in Romanorum aniicitiam fefe iufinuauit, Sc ea occalione
49»
¦tff» n»
Jterodes quid
» liukia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l«i J.VMlXJClllV/1 Ulii-rtlIJl VI LiatAA IVIV iLlAJtiuauiL 9nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-----------
dem ad honores amp; imperium euehere Huduif. Qui cùm ludæa iampridem à cil ' üida in Komanorum poteftatem venifier, ab Antonio primiim Jud«æ Tctrarcîia k
P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V I R G I N 1 S H O mï L^r A ï.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t O
AntO' fof ? 'quot; ¦^pitolinm deduftiis cfl, vt regnuni à (âcris folennibus aufpicarcrar. Inde cuni Hie-
'^* occupartet, inulta criiddicer amp; ncfaric fccit. E-t vt tTitiiis regnaret, Kïachabæo-nicdiofultniic. Danidicæ autein fainili» qoódcxeakegcin Itidæis nàfcittirum audiuiflct, lt;]ui rebus afïliólisnbsp;, f«ni afFerrct. Ergo hæc quoq; maxima ex parte delcta eft , Rcliqiiiæ autem partiæ admo-adcxtremaminopiamrcda(ftæ(vt in hacMariæ Virginis liiftória aiidicmus) fola pau*nbsp;fpetie, tntæ fiieriint. Pij igitifr, cùm ludæorum gentem à Roma-ctiiiftam, amp; exteri Regis tyrannidc opprcftam eire,coràm intuercntur, inde facile colligcrcnbsp;fatale illud tempus iampræforibtisefle, quo Mé£Râs,promiftus illc humanæ falutisnbsp;'*'or, diuexpciftatusfecundumiacobiPatriarchs;, amp; aliorum Prophetarum vaticinia, fe-^nbsp;Abrahst nafci dcbuit, Gen. t, Sam. 7. Ifà. 7. jgt;. amp;c.
1 P^cindc author totiusnegocijindicarurDeüs, qui ad Mariam virgincm Angdtiin Gâ- iï^ inf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humaiio confilio gefturn efts,vel alicaius Viri operam huic conceptioni
|j '^tliflcputcmus. Rùrfus autem Gabrielis nomen cxprimitur , quo Dei potentia autro# ^***^*** , tuenotatur( Gabriel cnim Hcroem Dei aut in Dco fortem amp; roboitum, fignificat ) vt hu*nbsp;^^oiifldcrationcfidcm fuam confirment,quibus impoftibilevidcfur, Eilium Dei à virgine
^^*Pi» amp; ill=efa eius virginitateex ilia hominem nafci potuiflè.
Adhæc locus conceotionis nominatur Nazareth, vbi poftca educatttm quoq; fuiftc lit. '°n(tat; quod inaioris myftcrij ctgà faftum cfle Matthæus cap.^.teftatur, vt nimirum omnesnbsp;'dligcrcnt,Chriftum vcrum ilium Nazaræuni elfe, quem vetercs illi defignârint, amp;. cuius ty»nbsp;P'ts olim in Samfone, populi veteris vindice, præceftcrau
Poftremô matrem Chfifti oftenditEuangclifta. Mariam virgincm; ita nimirum innu* * ïïli. ^s, non aliam banc fuiirc,quam de qua olim Ifaias dixit : Eccc virgo concipiet,amp; pariet Fi- Matter MttrUnbsp;yini, 5c vocabitur nomen eius Emanuel, Cui vaticinio ctiam promvfsip prinjis''parcntibusnbsp;fifta confentit,in qua Semen miilierisdicitur Chriftus, vt qui ex fola mulicre abfq; viri con»nbsp;Stîilu nafci debuit. Ita vcrô fado opus erat, ne fecundum naturæ leges conceptus amp; natos, **nbsp;itur» noftræ vitiofitatcm in Ce reciperet, amp;¦ natales haberct,peccati labe pollutos,vt rcliqui ho-ines.qiios omnes in peccatoconcipiSc nafci facræ liter« teftantur. Chriftus itaq; ex Virgi# Pfil, lunbsp;55natuscft,vtnoftros natales fuo mcritofandificaret, Scinnat« nobis vitiofitati mederetur.nbsp;^odvtinamhodie diligcntius obfcruare.it Aduerfarij noftri,qui de virginitate quidem Ma-'«miiltumcontcndunt(quafi vetohancaliquisnoftrum negct) intérim verôeiuscaufamSi.nbsp;*ftiin prorfus negligunt, imô hoc ipfum non oblcuré ncgant, cuius caufa ipfam virginem clTcnbsp;®portuit.
Cæterùm virgînis Mari« conditioncm qiioq; expn'frtit LücaSj qtiahdo defponfam fuiflc M^rh »It viro,lofcpho nimirum, qui ex Dauidis domo feu pofteritate originem ducebat.Defponfamnbsp;ftiilTc dicit, nondum ad virum addudam, ne virginitas in folpicioncila veniret. IdcOnbsp;Matthaeus fcribit illam prægnantem dcpræhenfam fuiftc, priufquam lofephus illain ad fc «d- unbsp;^ttxiffct. Solebant enim Hebræi filias maritis proinilTas aliquo tempore domi foæ detinere,:nbsp;^virginitatisfigna3ircruare,quæprofcrrcpoftent,Sipofte3 3manto violati pudoris 3cciifa*nbsp;'witur.
Nominatur autem lofephi famflia, vt indc conftet, Mariam quoq; eitifdem famili« fuif- p«mlt;w dmuI, ' Extat enim Lex, qua prohibetur. ne familiæ amp; tribusmifeeantur, amp; nchærcditatumnbsp;*itgt;nfufio fiat. Quam legem etfi illo tempore non ab omnibus obferuatam c/Tc, fed tribuumnbsp;^onfufionem turn cpiire,amp; plcrolq; in coniugijs maiorem libidinis Si. auaritiæ, qu.im leguinnbsp;utnarum, rationcm babuifle, confiât : Non tarnen vcrifimilecft, lofèphum amp; Mariam in.
voluilTc pcccare, cum à iufiitia Si picrate pr« alijs commendentur. Scio nonnullis ar-fiittticntum hoc infirmum.imô ridiculum videri : fed illis dum ip illo confutando ingenij acu* Si eriiditionem exquifitam ofientant,fibi plus iadantiæ amp; ambitionis, quarn pictatis in-. 'Pfqbant.dum in dubium vocant id, quod ad confirmandam fidem in Chriftum facit.iicqinbsp;infirmiora argumenta, proferunt, quibusdcmonftrctur,Chriftum, quoadcarncm, exnbsp;tiidis familia defeendifie. Quod fi qu«r3s,cur id non clarius cxpreficrint Euangeliftæ, rc-pondeo, illis fatis fuific in rc omnibus nota cam generis aut familiæ notationem ponerc, qu«nbsp;itacapud omnes recepta,amp; in vulgari vfu erar. Q£od autem feioli illi deElizabetha obiiei-jjj't.quæ Mari« cognata dicitur,fuoloco, inpofircmancmpcfcutertia Homilia, dilucrar, *nbsp;'¦ne fufficiat, in Chrifti natalibus omnia conucnirccumpromilfionibus,amp;Prophctijs, amp;nbsp;Pf^indeilium elfe promilTum ilium humani generis Rcdcmptorcin.nbsp;nbsp;nbsp;Priufquam tarnen ab
®cloco difcedamus,duo nobis confideranda veniunt.
Primunï
0
-ocr page 204-Î88
Ctrcumfidntu^
htßoriA
DIEI CONCEPT. CHRISTI IN ALVO
Primnm eft, quod nihil hie refertur, quod non cum extreme contemptu amp; miferia^'' iunclnm fir. Tempus enim hoc tori ludseorum genti aftliiftiftimum fuit,ficuti modo dixi* .nbsp;amp; vt ex ijs cuidentius pater, quibus die nataiis Chrifti, natiuitas Chrifti ex 2, cap.Lucs del'-
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nfO'
Locus verô non obfeurus modo, amp; ignobilis fuit, venim etiam infamis, nimiriimr pter incolarum mores partim probatos. Pater hoc apud Ioan. Euangeliftam cap. /, ct Pi'nbsp;naelis verbis, qui Philippo dicenti : Inuenimus ilium, de quo Icripfit Mofes in lege amp; jnbsp;tæ, nempe lefum, filium lofephi, ilium JNazarenum, refpondit ; A Nazareth nc potcitnbsp;bonieffe?
Kirge mater f auf treu U,
T» Cer. I,
lehau, ig,
*4.
Qiiôd fi Vifginem matrem infpicias, pauperculam, amp; viro pauperi, qui operenH'^^^,^ rio viflum quærebar, defponiam luiflevidebis. Et quod miferrimum cenferi potelL n« P , nbsp;peribus quidem fatis tutó viucrelicebat. Confiât enim Dauidis familiam Herodi regi f.nbsp;amp; fufpeóïam fuifiê, eó quod e.x ea Regem nafeiturum audiuiflet, qui populum. priftinae 1nbsp;rati vindicaret. At tales voluit Deus elTe natales filij fui in carne manifeftandi, vtcredeiitesRjnbsp;Itukiciam prædicationis, id eft, per eorum prxdicationem, quæ mundo fiulta amp; nullius Pnbsp;videntur.ftluifièrent: Vtq;fimulconftaret,regnumChrifii, 8c vniuerfiimfalutisnolln^^i^nbsp;tionem, non conftare rebus, quæ in mundo hoc eximiæ funt, amp; externo fplendore veiio'nbsp;tur, Eft hoc milita confiderationedignhfimum. Primo enim adraonet, dercligioquot;^^,,.nbsp;falutisætcrnænegocio,noncxhominumfenfuiudicandHm eflê, qui multitudinis amp;¦ '^^1nbsp;danæ poteftatis authoritate ducuntur. Quia enim regnum Chrifti non eft de hoc mundogt;^(j,,nbsp;ctiam nobis ad fidei veritatem, amp; lalutis certitudinem, hic mundus conferet : fednbsp;Dei decretum nobis Ipedandum eft, quod ille nobis per fcripturasProphcticas jjfC.nbsp;infiliofuo reuelauit. Deinde docemur, pofito huius'mundi fallu humilitati jpij ¦nbsp;Nec enimftulti modo, vcrùm ctiam iniqui, amp; præpoftere ambitiofifunt, qui glorianinbsp;rébus quærunt, quibus Filium Dei, quiRexgloriæpcrProphetas dicitur, caruiffcfciunt'.ij^^nbsp;dcant potius finguli bene vti bonis præfentibiis, amp; propria virtutc patriam fuani amp;nbsp;illuftrarc,quàmalicnis plumis fefeveftire,dum ex his nobilitatem, Sc nominis fplc*nbsp;venantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.^,vf
Facit præterca hoc ad confolationcm aftlidorum, nc fc à Dco negligi purent.
Tx fauftrtate Cljriftiis nihilominus fuît dilcé^us illc Dei fiiius, ctiamfi tota cius vita in terris plena n talamftatt-
^ï^nieUueuf- ffofiiisagnofcatDeus,modóFiliofuoperfidemiufitifuctinius. Eftenini..-ßtamp;u fetenda prium, quôd aftliftos Sc miferos maxime rcfpicit. Ideo in Lege amp; Prophetis viduas.^
Deut. to.
£xod. it.
Tfal, I4lt;r.
Zaeh. 7.
1JÙ. t,
Itrenr.
. rum amp; malorum fucrit ; Itanon obftabunthuiusfeculicalamitates, quô mintisnos^^! V ............ . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;EfteninJiocI^T,r
.........v.....J...... Idco in Lege amp; Prophetis viduas, ° gt;' ßt nos, amp; peregrines, diligentilfimê nobis commendat, amp; fc illorum Pattern elfenbsp;cxempla docent, paucis impunè ceflilTc, qui milêros vel inhumanirer neglexerunt, vel inbsp;ioribus malisinliiperaggrauârunr. Iraqi vehementer errant, qui exhuius fcculinbsp;de Dei fauore ludicant. Sunt ht mortahum miferrimt,co quod tunc a Deo. ceu tpfis ^(ct-refugiunr, quando ad eius opem imprimis rccurrere oportebat. Et ijdem de religioue^nbsp;næ falutisratione nihil eertumftatuere poftunt, ciim omnia jn hoc fecnlo incetw
Ceuiug^ di-
Cenef.i^
Alterum non minus dignum confideratu occurfit, quôd ctfi Dei Filium c.x minem nafci oportuerit, ex ca tarnen voluit nafei, quæ Viro iam promilTa, amp; promuenbsp;legibus alligata erat. Fecit hoc quidem ad defendendam Virginis famam inter homin.nbsp;teftimonium virginitatis, quodlofcphum ex Angeli oraculo certifsimum reddereput jjiinbsp;ftmul cxemplum hoc matrimonij dignitatem vehementer commendat. Infiituittlm ,|jiii^^nbsp;Paradifo, priufquani parentes noftri in pcccatum prolapfi eiîênr. Deinde legem hancnbsp;gentium animis inferipfit,vt coniugium in honore habucrint,amp; eius violatorcs laquot;'nbsp;cio dignos iudicârihh At quafi parum hoc cfict, illud ipfum æterni Filij Dei incatnati j'nbsp;dificari oportuit, quo melius conftafet, illud reuera facrofanflum, Séabomni jabcnbsp;lienifsimum elfe. Nemo igiturinter veri Dei cultores vnquam inuentus eft, quinbsp;fecerit coniugium. Hæreticis verô plerifq; hoc commune fuit, quôd vel imma aunbsp;vfum omnem damnauerunr, velfub huius prætcxtu in fdifsimas libidines efttni n .jj^nbsp;de Nicolaitis amp; Gnofticis traduntfcriptorcs EccIcfiaftici ) vel faltem abfqjnbsp;fatifinit. De Antichrifto autem non obftura vaticinia extant, quæ ilium prop gt;nbsp;conîugalis fderis fore teftantur: Qua dere cùm alibi étiam didum fit, eademnbsp;fuperuacancum eft. Difcant nunc, qui nomen Chriftianum profitentur, nonnbsp;tatis partem in religiolà fidei coniugalis oblcruatione confiftcre,neq} dignos eilenonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fili*
ftiano eos, qui illamimpudenter violant, auteum ftatum prophanarc audent,queni falutifera fua incarnatione ornate, amp; landificare, dignatus eft.
-ocr page 205-VIRGINIS 'tl O rä i L I Ä I ï. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ï S Ö
veró Angelum Gabrielern ad Mariam à Deo milïbm dixerat Lucas, nunc, vt idem cairiel aà ?jlt;gaiioiicfunéltis fit, narrat. Quo loco primum occurrit, qiród ad iilam ingrelTus dicitur,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t»*
l'dusnimirümdomum, aut eam domus partem ,quam frequenrhis incolebar. Ergo non l?i*v»gantcm, atK hinc inde difcu'rrentem, inuenit, quodlafciûæ'amp;petülântcs pueliæ Si. mù-|f^fàcercfolenf, quîe,«!! qùôdforis agant nrhilfit; adquæüis ianVen Ipedandaprodeuni in
amp;vtPoeta dicebat : Speélatum vemiint, veniiinti^éfenttir vtiplie. Eft ergoJiOc ^fiicaftæpudiciriæ argumentiim-, qiia Virgines càmprimfs on'.atas efleeonuenitj vt in fe-quot;itihôniilÎBpIùribtis dicctur.
Nunc faiutationcm audiamiis, qua iHaitt AngehiS cômpeJlauit, în cu'ius confiderattónc sorutatia Aà. diligcnrius verfari oporier, quod eius occafionc Onmis generis ftiperttitiones circa dibæ ^eltta^nbsp;jWaiscultHmoboftas effeconftatiquibushodie multi ita dctinentör, vt Vîx Vllas rarionés cnltut MMitnbsp;J quibus illos adpuriorcm vnius veri Dei culrom reùocâïe ïtudcmus. Olimnbsp;J 'in Arabia Gollyridianos fuiflè legimus, qôos orfltodoxi Patres hærefeos criminenotâ*nbsp;ç^'i^uôdipforKni ftlemina: in-honoTcm Marite facrâ facerent. amp; huic Collyridenl ( quæ pla-'*lpecics cft ) oftêrrcnt, Neq-, in illis hoc foiàm rcpræliendetimtj quodamp;eminæ facriamp;an -in^'*'vfcrparentjamp;gcntiticiomôreplacencamimmolarcnti fed ipfamado-rationcm^ ôCnbsp;'^»tionem dioæVii^nis damna'uernnr.
habemos cius 'rei I^tphanium, qüî vt Arttîdicofnàriamtâs -, ^ui perpcrtiam Ma-êinitâtctn negabant,grâuiterconfutàuit ; Ita ifloruni quoq', fuperftiri'onemnôn minorî î){ '^Ppngnans, intcrcseteraficfcribit; Keuera fanélum erat corpus Mariæ, non tamrranbsp;Ij Keuera virgo erat ipfa Virgo, amp; honoraca, fed non ad adorationem nobis data, fed ipfànbsp;^f°f cuni5quicxipfa,quôàdcarnetti,génitOseïti decoèlis veröexfinibus paternis acceffif.nbsp;Prophetarum præcepithominem adorari, nedünl muliercm ? Eximiurnnbsp;tç[Jquot;'ni çft vas, fed mulicti amp; nihil à nariira im muta ta : Verum amp; intelledu SCfenfu in hono-î^(.j^orata,veluti corpora f3naorum*amp; fl qiddampiius ad glorificationem dixerim, ficutnbsp;'iis.'l'«reviigo,amp;ficmanensinpefpetöumiamp;translatu3 ) amp; mortem non confpica-(EÏ^'j^'cut loannes, qui friper peflus Donîini récübait^ qtreni diiigebat lefts; ficut Thecla fan- Maria adhuc honoratior hac cft propter difpénfationem niyfterij, quâ digna fafla elLnbsp;|ir(^'igt;Hcliasadoranduscft,ctiamfiin viuisfit: neq; loannes adorandus, quanqtiam pernbsp;proprias dormitionemfnamadmirandani effècerit, imô potiùs ex Deo gratianînbsp;WntjP'f'f- Sedneqi Thecla, ncq;quifquamfanâ0sadoratur. cnim dominabitur nobisnbsp;«tor, vtrelinquamus viuentem,^adorénluses, qu« âb ipftfadafunt. Etrurfum;nbsp;di^^onore Maria : Pater,amp; FiliüSjÖC Spiritus fanflus, adoretur, Mariam nemo adorer, nonnbsp;*00 *^15 virumt Deo debetur hoe myfterium, amp;c. Et adüeffus Antidicomaisnbsp;Itfj gcficre de fanétorum cuitu pronuncians Idem Pater ait ; Non conuenit fandos co-decorum, fed honorarcipforum Dominumï
dç. ^hæcquidemomniaexEpiphanijfcriptisrecitarelibuit,vtcofom calumnies re^on-*0 000* dogmatis authoress amp; in ditiam virginem, amp; reliquos fandos, contu» ii)p?°s «(Te aiunt, quód bios diuino cultu amp; adoratiönc colcndos ede negamus. Cur autemnbsp;iiiçniurij dicimur, ciim reftcentem in illis Dei gratianl ägnofcamus,ö£ gratis animis prar-Clirnouitatis aceufamur, qui idem cuin veteri Ecclcfia fentimus, cuiusfententiamnbsp;tam difertè expofuit, neq; ab aliquo vnquam eft rcpræhenfus ? Sed facile cfl cri-Ulf 0 Adnerfarios noftros retorquero, qui circa ciim Marias eultum occöpantur j quemnbsp;Y«uiis demü poflea inftitutum, amp; nOuis fóbinde fnpcrflitionibüs audum efic conftatinbsp;V ^^*11 vtàfcftisexordiamur. inter ilia antiquifsimum habetur , qüod purjficationis di-iilçpfhocàluftinianolmpenin Ghrifti honorem inlUtutum, amp; fellum mnbsp;ifjij.'«eptionis Chrifii, nimirum perSimeonem in templo fad«, didufii fuiffcNicephoriisnbsp;demum temporibus rautatuinsnomen queq; nOuum accepit, vt Mari« fc- £tde/. htßartnbsp;quod prius ChrilE fuerat.
%¦ *'c(la veró afliimptionis amp; natiuitätis Mari« circa annum Domini rj 7 jr. in Lugduo 'Itijh'0ncilioinftitutafuifre, exlibro decretorum apparet. Vifitationis Mari«
Kxtus indixit fub annum Domini 1 j S o-, quo tempore machinas faellicas quoq;, quas nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
*oiius generis humani pernitic» AnnunciatiÖnis autem feflum fub Ludouieo pio ^j^^**dumftatueruntinfÿnôdo,qu« Aquisgranicoijt, circa annum à nato Ghriflo g i^nbsp;I ^^0 ** conceptionis Mari« memoriam celebratur, in concilio demum Bafiiienfi ini-ki). îbuit.annoChrifli t Et his omnibus poltrcmüm tandem accefsit feftum pr«#nbsp;Kt'^''*nis Mari« Anno Domini.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sünt ergo h«c omnia noua hominum fuper-
^''iliji^00i inuenta quibus veterem Ecclefiam prorfus caruiffe certó confiât ex D. Au-^d lantiar. Epifiola , qui Ecclefiæ annuas feriàs enumérans , Ghuisti qui-P''i*ws admodum , Mari« autem nullas omnin© recenfen Quod ipfuhï iJepf'S*'
-ocr page 206-JPO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CONCEPTlOMtS CHRISTI IN ALVO
de preclbus quoq; 5c iouocatione iilius dici poteft. Nam vt horæ (quas vocant Canon'f^ quotidie diccrentur, Vrbani iécundi decreium elt, qui Gregor;] V11. hominis fcelelW*'®j'y(nbsp;totius orbis turbatoris difcipulus, adhæc belli ïacri author luit, quo nullum vnquain cquot;; jji,; |nbsp;5c diuturniusgeftum e(i. IncidunteiustcmporaiirannumDomini /09e. Adiecit .irnbsp;pofteacirca annum Ghrilti t 2 ^o.Ganticom illudfuperftitiofilsimum, quodlalueR-C^^j^ii' jnbsp;cant, Gregorius nonus.ipfequoq; notus in hilioha, ex virtutibus pontificijs, pcrfidiquot;nbsp;F/r/w/ft Po», torn in Imperarores, amp; bellis crucnti5,.quorum faces accendit, Secutus cft fub annvff.nbsp;ttficHm Karna- Iti j 2 0. loanucs X XI l.quiflatuffivtiub vefperam Campanæ pulfentur,5c tune qiiifliL/nbsp;nerMra, tioiiis angclicæ verba ter iccitct in Mariæ Virginis honorem. Ac loannesiliePapaiselt r .(O'nbsp;tifsimuni 5cpijfsimum Imper.Ludouicum IIII. primum Helueticæ libertatis coiiW'^lji0nbsp;rem, anathematefèrijt, 5c poft multa in totum genus humanum defignata facinora 1^nbsp;quoq; (parfit, animas non videre Deutn ante nouhsimum diem.
Errorum autem 5c fuperftitionum iftarum omnium mihi præcipua catifafiiifliL^f' CtltM! Marta qyôJ fall! tat i O angelica a nonnullis precationis loco habita fuit, qui errorem huiiciplyj|,dnbsp;confirmati ffint , cum Romaninbsp;r«rr«»yi ri,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proprijs-nolarum (acrarum pulfibus , 5c indulgeniijs, conlcf^,,iiii
tiftta, Auxerunt intereafuperftitionem Monachi, qui Rofaria ( vc illorum yerbo vtar) I lunt, 5c eórem adduxerunt, vt falutationis iftitis maior 5c tfequcntior, quam oratioiiis^j^lenbsp;nicæ, vlus fuerit, imohæc inter Ghhftiani nominisErofelfores, præilla.quafi vilucrit nbsp;^afit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J'
Salntatia ^eltra net!nbsp;frecaha.
hîittth. Si
^ne.
Sed facile eft errorcm Ilium argumcntisfolidifsimisrefellerc. Si cnim oratio tff urn eft cum Deo, quo vel petimus, quæ' nobis neceftaria amp; vtilia efteputamus, volp'*^, pi(nbsp;benehcijs gracias agimus : nimium inepti, amp; facraruni rerum imperici font,qui oration'* ,1?nbsp;vtunturhis verbis,quibus neq; Deus conipellatur(qui vnus amp; folus inuocari debet) quot;y'nbsp;quid petitur, amp; quæ gratiarum quoq; adionem nullam continent. Deindenbsp;negledi cultus diuini infimulant. Si enim oracionem hæc illius verba continent,Madquot;quot;f/nbsp;raueritoportuit. At hoc ab Angelorum officio alienifsimum eft, qui vt ipfia nentiifquot;^nbsp;lium adorari volunt (ficuti ex Apocalypfeos cap. 2/. apparct ) ita neminem illi quo^i'. Liftnbsp;vnum Deum,adorant. Neq;hic illorum obiectionem magni faeiinus,qui dicuiit-'nbsp;cquidem,prccationcm his-verbis nullam contineri ,-neq; ijs aliquem precationisnbsp;Vli : At quis prohibebit, quo mlnus ijfdem verbis-diuam Virginem.laiutem, qtiibus/ poi*nbsp;gelus falutauit ? Num quod huiclicuit, mihi nefas efle putabitur ? At his reipondcnifL'ji'nbsp;omnia in exemplum trahi debere, quæ ab Angelis, aut lanâis Dei-cultoribus olim/quot;'quot;..¦inifnbsp;buntur. SalutauitGedeonem quoq; Angelus, dicens : Sit Donnnus tecurn virnbsp;Quis verb piorum veteris Teftamcnti Gedeonem, iam vita defunduni, hmilinbsp;gnatus eft ? Aut quis eundem in periculis beilicis idco falutandum putauit-, vt visionquot;' ^,1'nbsp;poiiretur? Qiii ergo Mariam hodicfalutare folent, ij primo officium alieniniinu3dfquot;j(gt;'nbsp;quod Angelo Ibli in mandatis datum fuit, ad fe transferunt. Deinde nimium ridifquot;nbsp;præbcnt, dum abfentem coinpellant, amp; illi verba laciunt, quæ neq; noftroruni
curis iam occupatur, neq; relponla dat vlla, quibus conftet, nos ab ilia exaudiri.
Itaqjrelidishominum fuperftitioforum ineptijs,preccs vni Deo ofFcramus,amp;quot; nobis traditam precandi formulam conftantertcncamus : Salutationis autem An^d' .pirnbsp;nobis præciptius vlus fir, vi deincarnaiioneFilij Dei certiores fâéli, faJutis Ipem omi'dnbsp;lo lolo habeamus collocatam, neq; priuata tcmcritatc honorem, qui illi debetur, igt;nbsp;ex creaturis transferamtis, ciim illius vox fit ; Ego Dominus, hoc eftnomen nieum» Jf^nbsp;riam meam altcri non dabo. Docet deinde Angeli falutatio, quid de Maria iudicarh^odf'nbsp;in illaprædicari debeat. Quæ omnia, vtrctftiusintelligantur, fingula verba inlpexH'^*
Occurrithîcprimùm vox, AV E,'quæ in græco;^«,^ehabetur. Significatemf idem, quod gaudere, quod ipfum per Auerectiam interdum cxprimitur,eo quod iV*nbsp;defiderio auemus, id eft, cupimus, eadem nobis gaudium amp; oblcdationcm maxiinbsp;hunt. Vulgo autem obtiiwir ex vetuftoinorc,vt inter falutandum hoc verbonbsp;tunc amicis omnia precamur læra amp; faufta. Refpondet ergo formula hæc Hebraf^*^ ¦(*''nbsp;Jtitationi, qui paeem optant, ftib qua omneni hominis lalutem compræhendunt. * °nbsp;tern illo verbo vtiAi'gelus,vt Mariam fubitó ipfiusingreiTu He afpcclu territam Jj'quot;'nbsp;tarn, conlblaretur, nc quid ilia trifte, vél inaufpicatum-, animo concipcret. Commnbsp;autem nobis Angelorum exemplis publicuslalutandi mos, qui vtad conciliandanvnbsp;rum beneuolenciam multiim confert; ita fine manifefta inhumanitatis ipehe
pf'
-ocr page 207-VIÉtGINIS HOMILIAI.
Deinderitulo proprio illam Angelus dignarur,amp; vocat Ke%A^Tui3^îtoquod *ftusincerprestranftulit: Gratia plena »Vnde erroris occafio enata videtur apud lin=nbsp;giurmniinpcritoSjquieamficdiélamputârunt, quafi fontem gratiæ,ex quohancinnbsp;nosredundareoporteat. Atpugnathicfenfuscum fidevera, amp; Chrilti inerito detract,qui folus eft fons illæ diuinæ bonitatis atq; la]utis,de cuius plenicudine(vt lean./.cap.nbsp;ïit) omnes acccpinius gratiam pro gratia, id eft,abundâtifsimam gratiam,amp; nouis quo,nbsp;tidieaugmentis redundantem. Et figræci vocabuli etymon Ipcdcs, earnfignificat,nbsp;quam Deus fua gratia, id eft, gratuite Emore, lit complexus. Ideo Paulus Ephef,/.nbsp;üdeni verbo vtitur, quando de omnibus credentibus loquens,Deum illos in Chrifto innbsp;gatiam recepifte ait. Et Angelus hoc ipfum paulo pôft exponens,ait : Ne timeas Maria,inuenifti enim gratiam apud Deum. Q^ôd fi veto Mariam gratuite fauore prolë-cutus eft Deus, perperam faciunt,qui in hac colenda aut inuoca nda occiipantur,amp; nonnbsp;pütius ad fontem gratiæ contendunt, quem in eius Filio lefu Chrifto nobis Paternbsp;aperuit.
Porto facit ad prioris expofitionem quod fequitur : Dominus tecum. Seiet e-nini Deus perpetuô illis adefte, quos lemel in gratiam recepit,vt opus fuum in illis per-ncipfi carnis infirmitatefuperati,fub onere fibi impofito,fi.iccumbanr. Exem-pbm eius in virgine Maria euidens habemus,quæ etfi poftea curis amp; laboribus afsiduis f^dgata fit, amp;poftremô indigniisima; mortis Filij fui fpedarrix fuerit, ea tarnen fidéinbsp;condantia in hifee certaminibus perleuerauit, vt de præfcnti Dci auxilio nemo dubita-pofsit. Debent verô hoc ad fc transferre ornnes,qui per fidem in Chriftum Dco rc-^'Tnciliatifunt. Nam bis quoq; præfens adeft Deus,neq; patietur, vtàgratiafiiaamp;la-bteexcidant,quosFili)fuipretiofo fanguine acquifiuit.
.Addit Angelus zBcnedida tu inter mulicres. Benediûionis nomine Hebræi onincmfelicitatem intelligunr,quæex Dei fauoread nos redit. Sic Lex(Deut.^/.cap.)nbsp;*nexituamp; ingreflùfuo benediôhos, id eft, fclicesin omnibus adionibus fuis pronunci-^^qui Dcipræceptaobferuanr. Iraq; huius membri lenlus eft : Tu esfelicifsima ilia amp;nbsp;nbsp;nbsp;'
d«itifsinja, quam Deus ex vniuerfo muliebri fcxu fibi delegit, amp;dequa promilsiones c?«», h «tant.quodipfiuslemencaputferpentiscontriturumfit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*quot;
Tu (inquam) beata ilia Virgo es, de qua Ifaias olim cap, 7. vaticinatus eft î Ecce Virgo concipiet,amp; parietFilium,amp; vocabunt nomen eius Immanuel.
Qm)d fi omnia, quæ verbis hilce Angelus dixit, fimul comprehendas,nihil habe-^isj cuius ergo Maria vel diuinis honoribus coli, vel in periculis inuocari,debeat.Q^-Dei gratiam potius agnofcamus.quæ in tota huius myfterij difpenfationelefe exeruit ^'exeo confolationem, certamqjfalutis fiduciam ,concipiamus, quod Filium fuum ex*nbsp;^'ûbishominem nafei, amp; amiftæ falutis inftauratorcm fieri voluit. Quo ad Mariani,nbsp;'^^rojtribuamushuic honorem dcbirum,amp; eamagnofcamus effcnbsp;quam fingulari faiiore Deus dignatus eft, vt illæfo virginitatis florc Filium fiium ex*nbsp;^piritufandoconciperetamp;parcret: Imitemurautemeius virtutes, humiliratcm,pa- .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
^''ntiam, fortitudinem, obedicntiam,amp; imprimis fidem,in qua conftantifsime in finem '^qiperfcuerauic. Itafiet, vtipfi quoq; Deograti fimus, amp; fclicitatem veram confe-'I'^atnur in Filio eius Icfu Chrifto, Cui debetur benediélio,honor, gloria, amp; poteftas innbsp;ætcrnum. Amen,
HO MILIA II.
lila verô cum vidiflct,pcrturbaUcft fuper eiusfermone, amp; cogu '^Ut,qualiseflecfalucacioifta. Tune dixit ei Angelus Ne nme Ma.nbsp;¦'a.'iniienifti enim gratiam apud Deum. Et ccceconcipies in vterQ,amp;nbsp;Paries Filium,amp; vocabis nomen eius lefum/Hic erit magntis, amp; Filmsnbsp;vocabitur. Dabitq^ ei Dominus Deus thronum Dauidis Pa-^nbsp;^fisipfius, regnabicoi fuper domumlacobinæternumjôeregnieius
eric finis.
f92
Dl EI CONCEPTI. CHRISTI IN ALVO 3VONIAM DEVS IN IESV CHRISTO OMNf/E*nbsp;complexus eft,quæ ad humani generis redemptionern atq; fahircm f»'nbsp;ciunt, non tam vtdequàin ntceirariuin fuit^vt de eiiisincirnatiuneno*nbsp;conftarctjper quam iile nobis vnitus atq; coniunólus eft. iJwnbsp;' in eins defcriptione nihil eorum Lucas omittit, qui nos ad pkniorunnbsp;ChrifticognitionempofTunc inducere. H.iótenus enirti circiimft^i'nbsp;tias expofnir, quas cum veterum Prophetarum oraculis per omnia conuenire vidimus.nbsp;Subiecit his falutationem Angelicam,qua apudMariam virginem vfus eft, amp;quX nosnbsp;excitât,vt hic magnum quid,amp; ncquaquam vulgare, animo concipiamus. Sequiturnbsp;nüncplenior omnium,qua;ad huius myfterij cognitionem pertinentjdeclaratio.
An. Prius tarnen indicatur,vt Maria AngclifalutationeafFedafuerit. lila (inqu't) pcrcurbata ellfupereiusfèrinone, amp; cogitabat, qualisefletßlutatioilinbsp;* Primo perturbatam fuifïclcrioir, nimirura partim ob repentinum amp; improuifurn Au'nbsp;gelifubviri fpecic ad fe ingredientis afpedum : partim ob falutationis infolitæ verbinbsp;magnifica,quæ nihil vulgare præ fe ferebant.nbsp;nbsp;nbsp;Deinde non temerè 8c illico refpondr^
fed penes fediligentiusexpendit rem, quid falutacio hæcfibi velit, amp; quam refponfiu' nem mereatur. Debent enim Dei opera non ofeitanter confiderari, neq; in illis quit*nbsp;quam præcipitantius eft pronunciandum Et crcdibile cft cam fuifle Angeli fpecitiu,nbsp;vt Maria in illo aliquid homme maius agnofeere potuerit, 8c ideo n ?n ftupido patiort»nbsp;fed rcligiofo metu, commota,animum totum ad landas cogitationes conuerterit. k'nbsp;dicant autem hxc omnia Virginem pudicam,8c honeftatis fludio deditam. Quo illudnbsp;etiam referri debet, quod in præccdenti Homd. audiuimus. Angelum ilLni nonfo*nbsp;ris difcurfentem,aur in fpedandis ludis occupafam,aut ipiam in vicis ludentem/eperifnbsp;fe : fed ad cam ingreflum cfle,cum fe domi contine. ct, amp; rebus, ad fuum officium pet'nbsp;tinentibus, vacarct,
Kirginum
afficMt
Habentergo hic Virgines 8c matronæ excmplum ,quodimitcntur, 8c in cuiu» confideratione frequentes efl'e conuenit. Decet has imprimis, vt domi fefe coniiuo-antjquandoillaspublicisnegotijspræeifcnon voluit Deus,fed vins parèrelufsit- Sun'nbsp;quidem négocia ad rem domcdicampertinentia,propter quæ illas interdum procineo*nbsp;puseft. Tune vero decorifuimeminerint, nefub honeftoprætextu vel ociuin qu^'nbsp;rant,Yel vagabundæ difeurrant, 8c rebusfuperuafaneis,autetiam inhoneftis, fefeimnù'nbsp;fceant. Quàm enim periculofumfit huic fexui in publico verfari,8c curiofitan indnPnbsp;gcrc,Dinæ exemple Genef. docemur : Quæ etfiàpijsparentibus proculdubiôbo-neftèæducata 8cinftituta efltt, pudicitiæ tarnen laó'turam fecit, cùm, iuuenili cupiJiwtenbsp;abrepta, Sichcmiticas pucllas, amp; regionis illius mores, ociofa fpedarct : fiirulq; fiiquot;'*nbsp;bus fuis horrendifcclcriscaufTara præbuit, qui ira 8c dolore accenfi religionis pratextunbsp;ad vindidam priuatam abufi funt,8c vrbis illiusmares omnes crudcliter occideiunc.
Gen,n
Ec Bethfabæ hoc imprimis nocuifl'e fcimus,quod interiauandum fefe üauids fpedandum exhibuit. Extant huius generis cxempla pafsim in prophanis hiftoriis.qu^nbsp;commeraorare fuperuacaneum forct,cùm quotidièfiant, quæ his poflimt fidem ßccif«nbsp;Redè igitur olim Aegyptij Venerem teftudini infifientem pingebant, vt docerent ini'nbsp;trem familias imprimis decerc, vt domus curam gtrat,ncq; vnquam foras profpiciat,ni'nbsp;fi quando hoc monet nccefsitas,idq; tunc etiam fic faciat,vt dccori fui non obliuifeatur.nbsp;Obferuauit hoc diligentißime Sara,quæ ne in hofpitum quidem,qui ad maritum diuet'nbsp;tebantjConfpedum temerè prodire folida fuit,lêd,cii ca rem domefticam occupati?^''!nbsp;loco le continuit,donee vocaretur. Et hoc eft,quod de Maria Lucas quoq;annoMUitnbsp;iliam Angeb conlpedu turbatam fuillè. Quod iplum Chriftianas virgines 8c matroquot;nbsp;nas cumprimis decet. Quia enim Dei antiquilsimum mandatum eil,vtmulier virumnbsp;ceu faput 8c Dominumfuum,fufpiciat, virorumreuerentia illostangi, Scadilloruinnbsp;conlpedum ingenuo pudore affici conuenit. Namlcitnus grauiterà Deoperlsaumnbsp;cap.y.acculàri filias Zionis, quod ereéfo collo incederentfalJaci oculorum niifu amp;in'nbsp;cclTu petulanti virorum oculos ad fe allicerent,atq;formam fuam impudentius oftenta-ret.Efthocvitiumnimis vulgare noftro feculo, 8c huius culpa non minima ex parteinnbsp;Wpfis viris hæret, qui cum capitis inftar mulieribus præeflè deberent, ferè omnis rarionÎJnbsp;fimul amp; officij immemofes,oraniapetulanter Scinfolenter nimis faciunt,
-ocr page 209-VIRGINIS HO MI LIA II. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;îOX
Præalijs autem Maria? gra ui tas I au dem meretur,quæ priufquam Angelo relpon* ^îat, rem impfani pênes fe diligentius expendit. Eft enini ferma animi indexSi quinbsp;inrefpondendo præcipites füntj eô animum produntleuem, amp;piæi un.q;.propriis ver-lgt;isirrctiuntnr,vteadclîgnent5 de quitus anteavixeogitabant.
Excmpkim huius vitij in Eua cerniinüSj cui peccati amp; milerabilis laplîis præcipüâ tâuflafüitiniprudens amp;inconfideratumcum ferpente colloquium, amp; quôd ad iftiusnbsp;interrogata inconfultius refpondet. Ethodiecapciofis Procorum amp;libidinoforum iu*nbsp;ueniimdiaismultæcapiuntur,quæpudici£iæ fuæ iaduram nunquam facerent,ßiin-gtram fuam frænarc didiciflent*
Meminerint ergo virgines neq; cumomnibusloquendum, neqj ad omnium (juæftiones aut obitétiones reipondendum elfe. Ad hodie ea in hoc fexu pafsim régnâtnbsp;morum corruptio, vt pîærcq; non expeétato virorum alloqùio iplæ priores procaerbusnbsp;^lÛerijs illüS prouocent.
Sed Angelum audiamus, qui trepidantem Si perturbatam iterum alloquitur, ^efingulispleniusinftruit. Partes orationis tres funt. Prima confolationem habetnbsp;panas verbis cornprxhenlâm. Ne time (inquit) Maria. Etmox dicli huius rationeinnbsp;^iibiicic : Inuenifti enini gratiam apud Deum,id eft, Es in gratia apud DeutHiqui tui mi-fèrtus ben Igné te rcfpicit, amp; fauore fingulari profequitur. Ira enim hac loquendi for-mulaHebræi vtuntur. SicNoagratiamapudDeum inueniflè dicitur Gcnel.tJ'. cùmnbsp;®ôinis caro corrupiflet viam fuam.
Eftautem multaobferuationedignilsimurh, quôdomnem Mariæ dignitatem Angelus ad gratiam Dci refert, qui illam Filij fui in carne manifeftandi matremifacerenbsp;^'gnatusfit. Etenim in nobis, adeoq; tota humanigenerismaflà) boni nihil eft, fednbsp;corruptio, quam in vniuerfam pofteritatem Adam propagauit. Bonum vero o-'nnecx Pâtre luminum eft, vt lacobus cap.j. ait. Ab hoc igitur petere conuenit ea, quænbsp;oljisadflutemneceftariafunt:£tfimulcauendumeft,ne donis accept s efferamur,nbsp;uteavtpropriafuperbèoftentemus; fed in hoepotiusfimus, vtijfdem digne vtamurnbsp;^lt;lpiouehendam Dei gloriam, amp; multorum ædificationem. Imprimis autem fuæ ar-¦¦ogJntiæ fuperbos fuorum meritorum oftentatores pudeat. Quid enim illi merebun-^UrapudDeum, quando^Mariæ virginis dignitas omnisex gratuito Dci fauore ma-nauit,
Obférueinus etiam,quôd non alio argUmento illam Confolatur, amp; tnetu omni lioe-fît Angelus,quàm quôd apud Deum fit in gratia.Id enim iuftifsima de caufla facit : 9^^ gratia fob vero gaudio animos exhilarat,amp; rerum fecuros reddit ; cùin econtrà,quinbsp;fibi iratum amp; infeftum eflefentiunt,perpetuiscon{cieotiâ: terroribusexcruciennbsp;füijamp;vitaillisquoq; acerba amp; amara fit. Atqui gratiam fuam liobis omnibus pernbsp;^nangeliuni in Chrifto lefu offert, in quo nos gratiam pro gratia, id eft, gratiam gratianbsp;tcumulatam, amp;cfFufifsimèredundantem,loannes accepifle teftatur Et huius arrha.nbsp;^nneæ habemus Spirituin fiinótum, qui amp; adoptionis Spiritus dicitur, amp; in quo clama-'fus Abba Pater. Qmd ergo confternaraur, etiamfi vndiq; nospericula circumftent?nbsp;Qilid doloribus excruciati muliebriter eiulamus,aur de Dei rigore querimur? Quin co-amp;fainus nobis quoq; dici -.Netimeatisjinueniftis enim gratiam apud Deum,
Paulum certèdeSatana,ipfum infcftante,conquerentem non alio argumento con folatus eft Dominus,quam quôd illi dicebat : Sufficit tibi gratia mea. Et lane hæc fola i. certatb.nbsp;'Jûbis ad omnia fufficit, quia in egeftate diuites, amp; forte lua contentos reddit : In infir-ffiitateviribusinftruit; in aduerfis exhilarat,oppreflos erigit,afftiôfos,amp;iamiam fuc- *nbsp;^quot;tibentes fub periculorum mole inuidlos facit, Quid, quôd ipfie afftidiones, gratiæ amp;nbsp;Pîfttnifauoris,argumentum funt? Nam patrisinftarquosdiligitcaftigat Dominos,
mundo nelcio pnitere condemneniur. Ideo Paulus crcdentes affliétionibus Freiert. gt;lt; filoriari dicebat,vt qui in his patientiæ exercendæ occafionem atq; materiam inueniuntînbsp;I f dum hanc exercent,nouam indies Dei bonitatem experiuntur, amp; in Ipe promiflæ fa-Jff'sconfirmantur, qux illos minimefallit, cùm Dei dileûionenitatur, quamilleno-finChriftoplusquàmpaternamexhibuit,Vndeapparet,eosneq;fideiprincipia tene- *
R jj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rc,neq;
-ocr page 210-DIET CONCEPTIONS CHRISTI ÏN ALVO.
« « re,neq;gratiam Dei primis labijs (vt aiunt) deguftauiflè, qui ad queinuis cafum attontttnbsp;ftupcntjaut animo concidunt.
hlij Dei lt;¦«»-eefitionem^n. gelm lt;lennH(t~nbsp;at Mantt
Secunda parte fummamlegationis Angelus cxponit,dicens : Et ecceconcipifsii* vtero,amp; paries filium, amp; vocabis nomen eius lelum. Senfus eR Ideo te betiediâamm*nbsp;ter mulieres efle, gratiam apud Deum inuenifle, dico , quia tu beata i 11a, amp; Prophe-tarunl oraculis decantata virgo esgt;quam olim Ifaias concepturam, amp; Filium parituran»nbsp;prædixit,qui verus fit Immanuel, cuius intercefsionc Deus nobis reconciliccur. Vut'*'nbsp;autem Prophetarum verbis Angelus,vt plus fidei mereatur apud eam,quæ vaticinia in'*nbsp;non ignorabar,cùm in mcditationepromiflæ falutis afsiduè verfaretur. ArguuntaU/'nbsp;tem eiufmodi Angelorum lêrmones eorum infolentiam, qui nimiùm delicatuli fcript'i-'nbsp;rarumphrafcsfaftidiuntjamp;exprophanorum fcriptorum chartis ncfiio quid au direnbsp;kgerecupiunt,quod ipforum palato afrideat. Sunt hi digni, qui pro Angelorum, /nbsp;diuiniveibi,vocibus, porcorum grunnitum,aut|afinorumaltè rudentium jclamoie?!-*-tuos audiant, amp;c magno fuo raalo poëtarum impurifsimorum amp; futiliuni Philofuplquot;^'nbsp;rum nugatibus commends immoriantur,quibus dadco fordctSpiritus lauéli facunJb.
Confutantur hie quoq;, qui in lalutis caufa nouam , amp; prius inaudiram, ded^'f nam,rcquirunt, amp;c doélores fibi coclitusmitti vellent,quibus tuto credere hceat.nbsp;crjelitus aduenit Angelus Gabriel,amp; Mariae vniuerfum incarnationisFilij Dei myik'nbsp;Um expofiturus,nihil nouum profert, fed, quae olim à Prophetis praediâa fuerunt/*;'nbsp;petit. Venir præterea è finu Partis Filius iîle vnigenitus, imô idem ex mortuis rtdiui'nbsp;bus ad fuos redijt, qui taihen etiam ipfc concionum fiiarum argumenta non aliunde»nbsp;quàm ex Mofis amp; Prophetarum libris, defumit. Debent ergo hæc nobis quoq;nbsp;cere noua autem amp; inaudita quserant,quibus perire liber in humanorum fïgrnenCorQU*nbsp;errofibus.
Quia ramen l æcalterius luci funtjnunc qilæ ad præfens inftitutum faeiuntinA^ geli verbis confiderabimus. Primuli*$Ecce(inquit^concipies in vcefo,amp; pariesnbsp;Delfilittt tar-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eoncepturam ait,vt oftendat Dei Filium ex ipla Virginis fubftantia carncm
»ffwfx rir^i- iumpturum efl'e» Nam etfi ex Spiritu fanâo conceptus fir, in vtero ramen fetus KU /ubfiantta fanóÜisimus fiiis in cerementis creuir,amp;audus eft,vt amp; ilia grauida efle agnofccretut;''
»
legirimo demum tempore pareret, ficuti Euangeliftse alibi aperte docent.
Cettef.-i, ifa. ti,
Uitttii,z4,
Apud Matthæum enim Angelus loiepho dicir. /.cap. Quod in ca genitum efl» Spiritu famäo eft. Er Paulus ad Gal.^xap.fcribit i Poflquam venit plenitudo temp'^^**nbsp;ernifit Deus Filium fuum,fadum exMuliere amp;c. Et hue pertinent loci illi fc» ipturte»nbsp;quibus Semen Mulieris,germcn Ifai,femen item Dauid!S,amp; Filius hominis, dicitur.nbsp;talem quidem fieri oportebat Dei Filium,vt amp; frater nofter eflet, amp; fuum merituni®nbsp;ptimo vindicisiure nobis communitarepoflxtjVtdcniq; Sacerdotis veri inftar à nofnbsp;accipcret,quod pro nobis Deo patri fuo offerret.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Procul ergo valeant Martioniræ amp; Eutychiani, cùm vetercs turn recentes,^® Chrifti lefu incarnationem,amp; carnis ab illo afl'umptæ naturam in dubium vocant.dnj*.nbsp;illam vel cleftem fingunt,vel corporis veri proprietatibus Ipolianr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Videntm
hominibus imperitis de re non adco magni momenti contenderei multi etiam o' hoc, quod de Chrifti corporc dicirur,incertum efle arbitrantur. Sed ipfa redeiup® .nbsp;nis amp; lalutis noftræ ratio in dilputationcm venit, quæconfifterenon poteft,ni''^ .nbsp;Filium veramcarnem aflumpfifle,amp; hancin coelos fiibuexifle,nobisconfiftet.Nanilt;l'^nbsp;hoc negant,!) neq; in illius merito fperare,neq; fibi quo ad corpus olim in cîisfe^*^^nbsp;fore credere polfunt* Non temerèergofieriputemuSjquódhocipfumSpiritn^*^nbsp;dus in ifta tradationcfiibinder8pctir,vt deincepsfuo loco videbimus.
Deinde nomen quoq; Filij ex Maria nalcituriexprimir^ Vocabis (inquit) eiwslefiim. Ita verôgræciinflexeruntHebratum nomen leholchua, quod Seruator^inbsp;fignificat.Rationem autem norainis huius idem Angelus lofepho apud Matth.capj-verbisexponitilpfe.n. feruabicnobispopulumfiium expeccatis ipfius. Efthocpronbsp;tenendum, vt quid in illo quatri debeat intelligamus. Falluntur enim plurimiturpit^nbsp;dum ad Chriftum quidem magno animo contendunt,nihil autem in cofubjimius,
-ocr page 211-VIRGINIS HOHILIA ïî.
^'^^ûe,fperant fed eo prætextu vel opes ingcntcs, vel honores, vel etlani 'Hrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;licentfaiTi,Scimpunc' voluptandi materiam, fe inuenturos cïTe arbiran-.
tk nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hi poftea ad cruCemjqiiæ perpétua profefsionis Chriftianæ comes eft, amp;
'!h'J rDominus in fementis parabola nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vocat, eo ^2th\
*flu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^tentant,vt fegetes in loco faxofo eriafccntes,Exorco autem perfecutionum jn^trc.l,*
Hox fl^cceicùntjvt frudiusteorum in i'pG herba(vt prouerbio dicitur)pereat.
tin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eigo animis noftris obfcruetur, Chriftum feruatorem quidem eflc , fed
di nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vcnicntcs ex egeftace, morbis, infamia, amp; alijs huiusfeculi
interdum in hoc etiam feciilo beatos amp; Felices reddat,hoc Hin quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;concingit, neq; perpetuum eft) fed qui populum fuum, id eft, o-
t;. ^^P^^t^^denses expeccatorum iaqueisliberct,amp;in libertatcmFiliorum Dei affc-ruj nbsp;nbsp;nbsp;hue beneficium multoexccllentius, quam fi huius feculi bonis nos totosob-
^^dloenim rota hominis totius félicitas dependet. Qui cnim ex peccatis li* '¦funtjij pnam quoq;pcccat! effugerunt, amp; (vt Paul. Rom./,ait) iuftificatiexfidenbsp;habent erga Deum,amp; libero ad ihronum gratis acceflu gaudentjatq; olim regni
«He nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obtinebunt. Sed amp; in aduerfis omnibus fiiperiores fiuntChnfto
^protcûore, qui oucs fuas ex manibus fuis eripi noa finit. Ad hune ergo Sciua-
(j.j lt;'oiitcndanr,qui8c in bac vita fibi bene efle,amp; immortabs atq; coeleftis vttæ gau-potiri volunt.
, ^^''efO®HihocMariæfiliotemerèimpofîtumputcmus,eundem diligentius
Y', Angelus, Et primo quidem Magnum.fore dicit,quo tituloaliquosob viÀo-'^^'^^'*' :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;respræclarègcftas,intergentesquoq; fupcrbiuiffeexhiftorijs notum eft. Ettttr
^'Hetnqypq. fjjggjjmpygcauitidem Angelus,proprereximiafpiritusdona, quibus, ' /^l^fusornauit ; Chrifto autemhoo nomen non propter aliéna dona, fednbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
I inioiuredebetur,flue ipfiiis diuinitatem,fine humanitärem,Ipcétcs. Q^oad il-'Haii.cum vnum fit curn Patre,Deus nimirum verus Sc æternus,verè vtiq; magnus, f '«iis..tq; terris fublitnior eft. Quoad verohumanam natufam,etfi m ca extre-
¦ Hiiiih;, eus fit, idem tarnen in ilia manifeftatus eft per figna,amp;omnis generis opera, 'dum IJçj Filiiinj cffedeclaraucrunt. Qmbusadde, quod eidem,fecundumbuma-4'^uq; naturam,omnis poteftas data eft in clo Sc in terra.
Vereergomagniiseft,amp;( vt in Epift.adHebr.cap.z,fcr!bitur)'t3nto prsftantior '^*^ß^hs,quanto exccllentius prs illis fortitus eft noméri.' Nàm çui dixit vnquamnbsp;I;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;: Filins meus es tu. Ego hodie genui te ? Et rtirfus : Ego ero ei P^tctjSc ipfè
y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnes AngeliDei.Fruftràigifur nobis diuorum
.'^Hgeloruni txcelIenriampfi)'ciunr,quiillosinuocant,Scfuperftitiosècolunt. Quia omnibus iIIismaioreftChiiftus Ielus, eideniquoq; cultus illc .omnis debetur, nçnbsp;^^fid inferior! gradu collôcemus ,quando non alium illi honorem irnpendimus,nbsp; ^Hiduiipficuf^J,Angelis communis fit.nbsp;fi DeindcjFilius.alrifsînii vocabitur. Facit hoc ad prioris explicationem. Amplif aleißirmnbsp;Pschim dicirur Deus, qüia maieftast'ius(vtin PfrC C3nitur)clis fublimioreft.nbsp;Pf.'-^tidiautemverböfioninanistitulus,fedresipfadenotatur. Quja enim Deipro-vo'care ca,quaE non funt vt fint,minirrie inanibus titulis ille ludit,fed,vt hi ipfisnbsp;pjj^,^3ütperfonisrefpondeant,fa6t. Vocatuf autem Filius altifsimi Icfus Çhriftus,nbsp;''nï qilôd leterna Sc incompræhenfibili gencratione ex Deo genitus, illi coëternus amp;nbsp;eft,partim quód in carne etiam aflunipta (vt modó diximus) fe Dei Filium * ¦nbsp;*^penbus,vërè diuinis,abundc dcmonftrauit.
Frequenter autem diuinitasChriftiafl'eritur,Sc milita eiusin fcripturis teftii^o- pjfsiin occurrunt : quia nifi Deum efle agnofcamüs,nunquam in illo certam amp; foH-habere pofTumus noftra; falutis fiduciam.
Poftieino ad regnuin quoq; Chrifti defcendit Angelus, quo totum eins officium
: ^HiunuscontineturjCuiilluin Pater deftinauit. Dabit ci Dominus Deus (inquit)/«» .t '^OumI )auidis patiis ipfius.regriabitq; fiipcr domum laCob in ætçrnum,amp; fcngi ciusnbsp;^oritfinis.Eft h«c magnifica admodupromiftio,cuius fingula verba pondus habent.
R iij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Natu
-ocr page 212-. nbsp;nbsp;)96
______ /
DÏEI C'OMCEPTÏONIÏ CHRUTl ÏN ALVO
Nam primùin DANDI verbo regnutn legitimum denotatur, in cuius pofTcfsionfi** non nolenta aut iniüfta vfurp; noné,fed optimo iure venturus ïït. Et videtur Angeldnbsp;ad Pfalmi fecundi verba alluderCjvbi fie loquitur Deus Ego confiitui regem mcuiidi'nbsp;per Zion, montem meum fanä;um.ltem,po(lula a me,daboq; gentes, vt fine hæredit''*nbsp;lüa, amp; terrninos terrXjVt fine poflefiio tua, Ifla vero regni bums fiabilicatem indic'^'nbsp;Confiât enim infirma, amp; quafi mömentanea efle regna,quæ per vim,non legitiiiianbsp;cefsione,obrinentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
/rrrw.jff.
Secundo regnum bocquafi definir,quando thronum Dauidis vocat ,non nimitilrn fore innù'ens,quàin quod paûidi amp; femini eius oîirn promiflum fuit,nbsp;promîfsio illa in primo Samuelis cap.iêptimo, vbiper Nathanum fie ait Dominus P'**nbsp;üidi ; Düm exadfifUcrint'dies tui, dormierifq;cum Patribus fuis, excitabo lemen til'llquot;nbsp;pûftre,q'üod ègredietür de vtero tuo,fegnümq; eius firniabo, Ts extruetdomumnoi'*nbsp;ni meo-,amp; ego confirmabo folium regni eius perpetuo. Ego éro Ei pater amp; ipfe erii*quot;quot;nbsp;hi Filius. amp;c. Quo loco,etfi quxdam admïfceantur,quæ ad Salomonem,amp;ex hoc fnbsp;genitos Reges luda pertinent, prcècipua tariien oraCuli huiuspars,non dealio,nbsp;Jefu Ghrrfio,exponi potefi, cuius typüm reges illi gefferunt. Hue igitur relpicicnsnbsp;gcluSjfimul innuit,Chrifium fore verum ilium Daüidis Fîlium,quera Prophet* rego^'nbsp;turümgt;amp; populi Serùafofem fore prædixerunt»
¦ Al licet ijd'ém regnum eius locutionibus ex regnis huius feculi defumptis delêtfi bant,non obfcurè tarnen innuuntjillud non terrenum, neq; de hcc munûo elfe,nquot;nbsp;perpetuum amp; sternum fore teftentur, Huius autem mundi régna varijs vicibus fuiquot;nbsp;éla lunr, amp; tandem fiia mole ruant, etiamfi nulla vis externa accedat. Régnât quidcquot;nbsp;inrerrfshifceChrifi'us,fedSpîrituamp;verbofuoregnat, quôdà Dauidcetiam.fccptrquot;quot;nbsp;potentis eins dicitur. Vbi furfiisadmonemur, nihil in illo terrcnum au/ temporalidnbsp;q'usreh'dum elfe, dcEuangclioautem longèlateqjpropagande folicitoseffedebeiccquot;^*nbsp;qui regnnm Chiifii prouehere fiud'en'r.
Tertiofubditos quoq;amp;dues regni huîusindicat, quando (uper domuni regnatürum dicit Angelus. Ica verô Is'raélitarum aut ludæorum gentem did niapihnbsp;ftins èfi, quàm vt demonfirari oportear. Nominantur ifti, non quod iriiranbsp;aUt'popüii fudaid terminos,regnum Chrifti concludioporteat: Sed quod initiuniCnbsp;in illa genre Deus confiituit,vnde tarnen iliud ad omnes genu-s per totum orbem pi'fnbsp;pagandum elle Prophets prædixerunt.Et Israelitarum nomine omnes promilsion'^ .nbsp;liespid efi,omnes credentes fignificari,Paiüüs adRoman.cap.-z^.docet.Ergoijdeninbsp;ad regntim illudfalùtiferurh Chrifii pertinent,amp; verèGhriftiani funt : Abeodeni'Cnbsp;cxcluduncür, quicunq; à fide in Chrifium alienifunt,amp;ilium Regem atqiScruatorcquot;*nbsp;vnicum non agtabfcunt.
Püftremô tempus quoq; regni Chrifti denotatür,Vcl ætefnitas potius, quiui' témpornmfpacijs menfiiratur. Nam régna turum ait in sternum, amp; regni dus nonnbsp;rit finis. Cohuenit höc Cüriï prÖmifsiÖnè Nathani^quam lupra modo adduximus,»!^nbsp;in Plàl. i^.'^Qpiofius cxponitür : Pejygi fisedus (inquitj cum eleéto meo,iuraui Dquot;quot;nbsp;ferüô irieb, Semen tuum in sternum confiiinabo, amp; ftabiliam loliuin cuum ad o*nbsp;pofteritatem, Semen élus sterniim crit,folium eius coram me vt Sol perftabitfitquot;nbsp;Vt Luna manebit, quæ eft fidusin æthere teftis. Q^o imprimis referri debet,quod^Pnbsp;Daniel.cap./.legitur : Speélabam in vifis nolt;fturni$,amp; ecce veniebat in nubibusd^i^^nbsp;quidam,ceu Filius hominis,qui vfq; ad Antiquum dierum peruenit, eumq; adduxc*^^^^nbsp;ante ilium, amp; domihatus eft ei traditus,amp; honos,amp; regnum,vt omnes populijnationbsp;ôéîrfiguS Colant eum: cuius dominatus eft dominatus sternus, qui non praiKf* nbsp;cu^is regnum baud quaquam deftrueretur.
¦ Ifta autem rîbnminus'verè quàm perljucuè dicuntur. Nam in terris Ini'-gnum continuum amp;j)erpétuum habet Chriftus, dum continua eft fideliuin ? qui nequicquam obluctantîbus Tyrannis fidem proficentur, amp;Dcum verum lU'P'nbsp;vefitate adorant.Et Chrifti pronrilsio eft . Ëccc ego vobifeum fum vfq; ad connbsp;ttatîh.it* matiônem feculi. Vbi verùmundi huius finis aduenerir, tùnc ad inferos dttrulis i^nbsp;busfuis omnibus J ad fêfuosrecipiec Chriftus, vt iécum in codis sternum
Virginis h o mi lia n, ßt iîî,' ¦ gt; *5'^tj(iup.prum in hac vira Regemfumtî efls àgnouerunf Et hæc qüidertl tri VtVtnfq;nbsp; tamentilibns varièconfirmantur. In præfènti autem noftræ cam con-folationi taritnbsp;n 'tutionileruiredebcnt,ne vIlisTyrannorum minis amp; machinationibus (erreamur,nbsp;fidele præftemusobfequiû, Regrii eitis legibusobeemperemus, illi vninbsp;Jiamus amp; leruiamusjolim cum eodem in clis quoq; regnaturi. llli debetur benedi-*OjboQor J gloria amp; potcllasin æternum.
H OMI LIA III.
Dixicaùtem Maria ad Angelum: Qiiomodo ericiftud,qiian-i virum non cognoico? Et refpondens Angelus dixit ei;nbsp;Spiritus fanétus fuperuenict in te,^ vircusaicifsimiobuitibrabic tibi ;nbsp;^gt;'optcreaidetiam,quod ex tènaicéturfanólumjvocabitur filius Dei,nbsp;t^ecee Eliiabetli cognaca cua,ólt;:ipfaconcepic Eilium in ieneóhitenbsp;^^tàhicmçniîseftfextus ipfi, quæ vocabacurllerilis. Quia apudnbsp;^^rimnoneritirnpoftibile vllum verbum, Dixie aucem Maria:Eccenbsp;^^dllaDomini,fiatmihi fecundum verbumcuum, Ecabijcabeanbsp;Angelus,
infelix primorta^ paren^ tumlapfus,amp; CK hoc dependenshumani generis perdicio ex colloquionbsp;initium habuit, qùod Diabolusfub /êrpentis fpeciecuni Eaa inlbraknbsp;Gen. vt Deum inuidum Slt; hominem ülorcm elle illi perfuaderer;nbsp;Ira incarnationemEiii) De!, quæ nobis redemprionem Scfaluterfi at-ênienbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ruilt, proxiinèpræccfsir coibquium Angeii Gabrielis cum Maria viri
ünfionitas amp; ardens nos (eruandi dctiderium cuidentilsimè cxponitur.Nartl Q ^odoFilium Dei ex iplà hominc nafeiturûm elle denûnciat, vérùmcriâfruinbsp;fitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occafione regnura c!us dderibit, in quo-vniucrlà noftri falutis
DiÓtum de hoc in præcedenti homil. inter alia, quod non terrenum, ^efteamp;fpiritualcfit:ErproindefaIli eos,omnes,qui in hoc carmlra'boria quærûr;nbsp;fiiD ^^**'^^^fiieshuius eflevero, Ifiaèliras,qui fide veraamp;con(tanri ômnibus ijsnbsp;Glunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quæ ad falucem contendentibus obftarè foient . Ec ideo Chrilb arqué
iiic nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confortes fieri non pofl'c.cos, qui non huic Vni fidrinr, aiit qui
Pro^ 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Præterearegnmri hoc-^teinum , amp;c
^j^*''deinijidijm, amp; inexpügnabile eflejaudiuimus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia adhollram conÿ-
pjfj'^^quot;bamp;:inlhtutioncm j.raivifij;« faci.ùnt. ¦ Sequitur poitrema huiuScoHoquij U1 S^æ.pleniorem totius huius myftcrij dcclarationem çonnnct,qriafri'éX'ôrdine con-fai'finbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;huictraiâationi Maria'præbuit,quæAnyéh'prori'jifs'ionitam ma-
diçens :.Qiomodo crit iftud, quandoquidem'virum riôri!
Quibus verbißident.om.niuo.dicere videtur, qnod Zachariam dixifle-Evarik- JJ ' « Cümmemorati quçnt fuæ incrcdulitatis pnas dedilfè ibidem,'ètiani dicituiv 'Séd 'nbsp;pr.O'Piu^ipipitjamws jraagrwim diferimen apparebit.- Zacharias .n, fo?nbsp;^'Ullud^ quçd j5cus per Aogelum pcdliçebatutsih dubiuinA!ocar,amp; dilputationcm fulfnbsp;P'bgt;nquafuam,amp; ad pariendum n.ôp.amplius,idûncatn vxoris aitattiri Dei promiB^nbsp;I^Pponit,Adhæc fignum fibidari petit,quæ omnia illnm à fide tuncalicniim fuifle prb^' nbsp;^*'t. Maria autem fore Qptnino.credit,quod ptoritittiaudinerat : iydftfîé àtircin iiKjdonbsp;c, rd immeritô.cùni illehumani fenfris captant omnem ruperaret.-Deirideéxd^ ,nbsp;^honein nullam mcretuv Zachariæ incrcduhtasiquia^pramifsirint'fri gericralitnt hâb'é^ P/lt;L »gt;nbsp;hbeum ex (terilibus quoq; matrescfficerejquÆ cx'liberis voluptàtem èapîanit; Etpfó-^ünetn banc exemplis plurimis.iam,olim vonfirmatani eilt-nori ignôTabat, ''' ' /¦ , * 'nbsp; At Mana nihil huiûs habuit, præter vnicum lia æ cap. 7. var^dhiom^ qribH^»nbsp;fcinel adduximus) amp; hoc quidemob(curiuscùmconccptionis modus in illonbsp;R liijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uequt-
/
-ocr page 214-iPg nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D I E V C.ON e,E PÇ|.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;W 4LVO
Oc.q«aqil*m «priipatnr. Pwerea ciim iam animo conciperet, Mefsiæ genCï^^^*^ nem non vidgarcfU, 8i alienam fore à., communi gencrationis modo ( nam vt apudnbsp;annem eftvidere cap. /. vnJgô lUyd fci ebatur: Cùm venericChridus, nemo feietnbsp;fir) fantäißima virgo, raun myfterij confiderationcabrepta 5 quærit, quis namgenCfnbsp;tionis iftius moduslif futinus : Et vc dc hoc quærcrer,püdjcitiæ ftudium.monebah^^^jnbsp;in virginibus ardentißimum cfle debet. Iraq; quasftjo non diffidentiam arguif)nbsp;piæ admirationis argumentum cd, qua non portrat non cotîimoufchjcùm tanturonbsp;beneficium in anitno fiio expenderet.
Deniq; hoc vnum quæfit Maiia, cùm fimul tnulra alia occurrerent, quæ rationi dubia amp; impoßibilia videri potei ant, nifi fidefmÜet indtufta, quæ earn*®nbsp;' ' ftihifub vCrbiobcdientiam cogebat. Nam ipläm intermulieres omnium bcatifsio^f''nbsp;djxerat Angelus,cùm paupercula eflët ab omnibus dcrcliâa.nbsp;nbsp;nbsp; Ex ipfa item regni P?'
uidis inftauratiopromittebatur, qua: vix propriara vitam in fumma rerum anguft* . ftentabat. Iftis tarnen fidem adhibet, quam baud dubieiampridem ex Dei verbo'nbsp;diccrat,quo docemur,Deum humiles Sc affliéèos refpicere. Ideo non punit illatnnbsp;us,fed ita per Angelum ci refpondit, vt quædio baec non tarn i pfi,quàrn omnibus nölnbsp;féliciter ceflerit. Nam ifta occafione dcclarantur articuli fidei noftrse, quibus p***nbsp;temur, lefum Chriftum ex Spiritu Sanäo conceptum, amp; ex virgine intcmcrata na***nbsp;eflë.
Priufquam tarnen de illis dicamus, rurfusobferuari debetviginiscaftils***^ cxcmplum, Audiuit ilia ex Angelo promißiones magnificas, amp; cum hurtianinbsp;risfaluteconiundtas.. lllß tarnen non ita inebriatur , vt fui pudoris'immeino*'**^nbsp;cedat, fed demodo amp; rarione tanti myderij diligenter quarrit. Dcbebant exempl**'*nbsp;hoc imitari inatronæamp;puellæomnes,^din plerisqjea leuitascernitur, vt nonpfon^'.'nbsp;fa modo quæuis temerè admittant, fed muncra quoq; à quihufiiis , quorum libido b*nbsp;nota eft, recipiant, neq; vllis exemplis te:reantur earum, quibus illud infclicirer cfbnbsp;Dignæfunt ergo,qi:æ infames fiant,amp;fuomalo difcant verum clfejqucd ex pijsadm*^'nbsp;nitionibus difccre nolunt. Sed omifsisillis Angelum loquentem audiamus,cuiusnbsp;tio tribus omnino partibus confiât,
jiioJMrerxf. , Pritu.i modum concepticnis exponit, non quidem vt carnis noftrscuriofit***b* fittnn{.hir,p,^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vraniinum virtutis aut pocentiæ confideratioBem reuôcer. Ellhotop^'
mum amp;præÆntifsimum in rebus dubijs remedium , vt non quid nos pöfsimus,3iitqoi paturæcurfusfçrat, fed quid Deus velit amp;pofsit,confidéremüs,qui ( vt prophaaiq**®''nbsp;quePoëtæagnouerunt)num fiioclumterramq; concutit, amp; rcrum nafuran*nbsp;memento mutarCiVelinnouarcpotcft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
htdtc. n.
Non minus diligenter autem quam grauiter Angelus loquitur. Erimùni alt* Spiritus Saniäusfilperueniec in te.. Atq; iam tunc Spiritu donatam fuifle Mariam,no**nbsp;eft dubium- Sed fignificatur fingularis amp; efficaeißima Spiritus Sancfiöpc'ratio,nbsp;negocium hoc omne confici oportuit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sic fuprâ Samïbnciii Spiritus Poraini irru id®
dieitur,quandoillehuiusimpHhu fingulareàliquod facirtuidefignauit,quod hunta***® viribus pe.rfici non potürflet. Etde Prophetiseademlocutio vfurpatur,qu3ndoin°nbsp;propion afiflatu Spiritus iinpleuit amp; mouit. Hoc quia nonnulli veterum non ob/f'quot;'nbsp;uârunt, Spiritum loco feminisfuifTc tradideruntÿCX querChriftus in virginis wronbsp;tus fit. Q^od dogma, vtà pietateChriftianaalienißimum eft, amp;ßlutßfloßrae fuquot;'nbsp;damenta labclaélat ; ita nullis ßripturis probari poteft; amp;ab Angeliverbisdiifentit, denbsp;Spiritus Sanéii operationeSc virtuteloquitur, non dëCaufirlnareriaIî,ëxquaDei F*'nbsp;uscarnemaffumpßric» Imohancillcinfrain virgineüionftrabftj vtfùo Joco audi^nbsp;émus.
Scdamp;inpraflêntimyftcriumhocclariusèxponensaddit; Ervirtüsaîtifiiniiob- umlfrabit te. De virtute ergo diuina loquitur, amp; obumbraodi verbo partim operï* , tipnem eius arcanam,;partim pcoceélionem,amp;defenfionem figrtificanqùàtn fiinulpraf-rfjturu^fiçDeus, nequamftiæ. pudicitiæautvirginitatis iaéluram panatur, nihiloinfnbsp;lyi/.ÿj. nus ramen fcunda fiat,amp;concipiat. Siefub vmbra omnipotentis pium tutum forenbsp;»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Dauid ceftatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
i.
¦ Etapud
-ocr page 215-VIRGINIS H O M 1 L IA IIï.
19 9
Mtapudprophanos quoq; fcriptores obumbrandi verbum hocfenfû v/ürpatur, ¦ctaphora niinirum ab arboiibusfumpta,aut etiâ fcutis maioribuSjquib.milites aduer-^stelacxako incidentia defenduntur» Notum ell eniin illud VergiJianum deTurnu ,nbsp;H'^wiaduerfui maleuolorumfermones Atnatæreginæ'fauor tuebatur : Magnum regi-¦^nunien ubumbrat, Senfus ergo verborum Angcli hic hic cil : Ne timeas quicquàmnbsp;''^qidctuæ pudicitiæfama aul honore folicita fis Maria. Namcotum hoc negotium,nbsp;nunc agimus,Dei el^qui bcnedidum illud femen3amp; olimDauidi prominum,ex-^itabir ; Et quia hoc non alicuius viricommixtione,fed Spiritus fanóli operatione fiet,nbsp;*^iliiicarnaleaut impurum imagir\aberis amp;c.
Alferuntur autem Scconfirmantur hoc loco ( vtanteetiam diximus)3iticulifîdei 'oftræ, de Fiiij Dei incarnatione : Conceptus eft ex Spiritu fanclo, natus cx Maria vir- cfr/ÿ?«» lt;»gt;»-§ine. De quibus nos non curiofius difpuYarc decet,vt olim hæretici fccerunt. Quianbsp;fnimconccptionis modum ipfi Mariæ virgini non aliter exponit Angelus, n-efas fueritnbsp;**1 hunealtiusinquircre, amp;noftriingenij acumineeaferutari veile, quæ omnem hu-(înæ rationis captum fuperant, Sutficiat nobis, hoc omneSpiritus Sanéli opus fu-'llegt;()uidiuina virtuteexlàndilsimæ virginisfubftantiacarnemgenuit,amp; eidéanimamnbsp;^'inianatn indidit,cui eodem moraento æternus illeDei filius,ciufdeni cum Pan-eeifeiisnbsp;¦æjConiundus eft invnam eandemq; perlonam;Et ita quidenij vc neq; Deus in hominénbsp;*^4 in Deum conuerfus, fed homo à Deo alfumptus fit,neq; etiam d!|p fint Chrifti,nbsp;quorum vnus Dei,alter Mariæ filius dici debeat? fed vnus fit Chriftus,verus amp; æternusnbsp;^ei Filius in carne alTumpta man)fcftatus,vt vnicus quoq; interDeum amp; HominesMe.nbsp;liator^eret, Huncçonceptionis iftius modum amp; ordinem Angcli verba indicant, amp;nbsp;^utneodenilcriptura;vrriufq;teftamenticonlcntiunt. In eo igitur nos acquielceicnbsp;*^onuenit,amp;,quod verc faâum elfe audiraus,credere, nedum tanti myftcrij caulàs Senbsp;®odum curiofius inueftigamus,Ea in dubium vocemus,fine quibus lalutis noltr« rationbsp;onpütcftconfiftere.
Cur autem alicui impolsibile videatur, Dei Filiumillæfa Mariæ virginitate in dUconceptum,amp; exEadem hominem natum efle,cùm olim totam hanc mundi machi-nani ex nihilofolius verbi virtuteprodudam elle, amp; in eadem multa quotidie fieri con-kt,quæcarnis ration! non minus abfurda difficilia videntur,amp; quorum ratio nequa#nbsp;S^Uain reddi poteft ?
¦h
Quin etgo jelidis hominum phanaticorum amp; impurifsimorum quæftionibus , ^ûnccptionisamp;gcnerationishuiusfandifsimæ vfum obferuemus, qui in hoc potifsi-«quot; G?»«/'*quot;-quot;luinconliftitjquód noftram conceptionem amp;gencracionem per illam fanôtific3ri«por-^^^ç^^^'nbsp;Vtcoim Adamus cùm àdignitatelua,amp; Dei imagine excidiftet, Filios fuos ince», j-,nbsp;iniaginelua corrupta nimirum amp; peccatficegenuit.- Ita omnes homines in peccato «ton-^'piamp;nafciconfiât,ficuti defemetipfo Dauid ingenue fatetur.- En ego (inquit) innbsp;¦*ii4uicatcformatusfum,amp; in peccato concépit me Mater mea. Nam vc Paulus aitnbsp;^Otti.y,cap. Per vnum hominem peccatum in mundum inttoijr,amp; per peccatumraors, squot;*»nbsp;ita in omnes homines mors tranfij t,quatcnus omnes peccauerunt. Eft quidem hono-fabileapudomnesconiugium,Scthorns coniugalisimpollutus, quo adDei inftitutio- Eire,u,nbsp;*gt;«111. Quia tarnen in liberorum generatione affeôfus, amp; cupiditates carnis,concurruncnbsp;^inijsilliconcipiuntur,fieri nonpoteft,quinpeccatricem naturam ab vtero maternonbsp;fteum in hanclucem proferant,amp;proinde peccato obnoxij fint,
Qimd fi qui,Pelagianorum veftigijs infiftentes, negate audent,facile ijdcm con-iincuntur mortis fupplicio, cui infantes quoq; fubiedûs efl'e confiât. Quia enim mors, Peccatiftipendium eft, Infantes autem recens nati à peccato ) vt aiunt illQalieni funt, in-tuftus certè erit Deus,qui multos, in vtero adhucdelitefcentes,occidit,multos in ipfonbsp;p3rtu cnecat,multos item in prima pucritia cxtinguit,priufquam vel bonum vel ma^mnbsp;^ftu defignent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Tacco nunc,quôd infantes olim odauo die circuncidi oportuit ex Dei mandate, Vti ita teftabatur, in illis eflè, quod putatione amp; purgationeopus habeat. Et curnbsp;Chriftus ncceflc elfe ait, vt homo renafeatur, fi püra amp;fanô1:a eft,qua ex matris vtero ^*«3»nbsp;Ptogenici fijnius, natiuitas ? Itaque vtin illorenafci poflemus jSc in natænobis*nbsp;corrU'
-ocr page 216-200
DIEI CONCEPTIONIS CHRISTI IN ALVO
corruption! remedium afFerreturj DeiFiliiim ea rationeincarnari opörtuit,vtexSpi'*quot; tu Sanfto conceptus ex virgine intemerata nafceretur. Ira enim nomen feminisnbsp;nediéb übtinint, jnquo omnesgenresrerræ benedicuntur^licuti olim AbrahainoDw^nbsp;promiferat.
Eli ergm firmiter nobis tenendum conCeptionis Sigencrationis lefu Chrifii niy-ftcrium, vtex eo fakitis nü{lræcerttoresiquot;eddatriurjamp; coniolationcm habeamusfeliJ^æ» qua nofmecipfos adueilus innatam nobis naturæ corrnprtonem ,amp; ex hac cnafcentcs
dubitationes^confirmemus. Er hie vcrus amp; proprius virginitatis MariævfusflE
quemorhnino negantS: euacuant Aduerlarij noftri,qii hominis vires, amp;opcruniniC' rica,aflerunr. Si cnim ea ek hominis conditio, vcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f(a)
ad lalutem fufficiat, quam obfecro caulam dabimus, ob quam DeiFiiium, prætcrCoP' munem naiuræ ordinem , abiqiic viri congreflu, ex Ipiritu fanâo concipi,amp; ex virgij'®nbsp;pura atque incorrupia nafei oportuerit? Volant illi quidemacerrimi Mariæ,nbsp;ginicatiseius, viudices videri,atlirem ipfam diligentius expendamusjiocvnodog^'nbsp;te amp; Chnrti lefu meritum, Sc virginitatis Mariæ vfum fruftumq; cxinaniunt.nbsp;adGhrillianifmum,amp;falutisnortræ negotium fufficitreruin à Chrifto geftaruni k'nbsp;riam tenfcre,nifi fimul vfum teneamus eorum, quæ deillu dicuntur, amp;in Eo vnofp*'^**nbsp;omnem falutis collocemus*
Deinde repetit Gabriel,quod prius dixerat :
-ocr page 217-VIRGINIS «ÔMILiA III.
2Of
liusî^Spititiis Sanctvis. At quia I)cum vnum effefcriptura alibi tcßatur,in cius vnit.ire pfrfonas tres agnofcamus oportet,nifi Angcluin mendacij argucre,amp;totum Icfii Cbri-^'iincarnationis niyfteriuin iu dubium vocare Itbeat,
Reftat tertia refponfionis Angelicae pars,quæ confirm nioncm iftortim omnium ^'^niinet. Etfi enim Deus pro fuo mre fi Jem à noirs cxigere polsit , noltrx tarnennbsp;¦'firuhtatis rationem habet,amp; carnis rationibus,quibus fides no'ftra tcntaii fokt, argu-fntaopponitjquibus eaconfirmctur. Quænosin omnibuseiuspromiisionibus,ob-^^I'Uaie decet,ne illius bonitatera contemaere vi Jeamur, In præfenti aurem duo argu.-tntaproducuncur. Primum ab exeraplo petitur, cuius magna vis eft in ijs,quæ no^ r,nbsp;^amp;infolitaeflevidentur. Écce (inquit ) Elizabeth, cognata tua, amp; ipfa conccpitnbsp;fi'iiim in feneâatc fiia : Et hic inenfîs eft lextusipfi, quæ vocabatur ftcrilis.
Vbi quærunt nonnulli quomodo Ef.zabeth, quam ex filiabus Aarenis fuifte ex Evangclirta hoc noftrotonftat,cuius hxc font yerba t Wor Zacharia crat ex filiabusnbsp;^^ton, Maria: virginis cognata fuerit, ft hæc ex Dauidis gcnere, amp; tribu luda, crigi#nbsp;emhabuit ? Sed facile foluitur quæftio , fi obferuemus, legem detribuum commixti-®icnon pertinuifle ad Leuitas. Quja enim bi terras proprias non pofsidebant, nul-umpericulutn erat, neterræhæreditasconfunderetur, etiamfi velipfis vxorcs ex alijsnbsp;dbubusducerent, vel fuas filias alijs elocarent. Ideo ipfc Aaron vxorem ex fibu luda,nbsp;®hundatn habuit,Elifabant filiam Aminadabi, fororem Naaflonis. Et lehoiadæ la- *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**
f'^fdotisconiunxfuiclehofebafilia regis loramijamp;Ahafiæ regis foror. Eadetn erga fJtionefieripotuit, vt Elizabeths mater ex Dauidis ftirpe nata facerdoti nuplerit, amp;nbsp;Pfoindecognatio inter illam amp;c Mariam interceÜerit, quàmuis Patres ex diuerlis tribu-usclTent oriundi.
Ç^oad autem Angeli argumentum, non leue hoc fuit aut vulgare. Perinde ^'^irn Iioceft,acfi dixiftet: Nemireris, quôd abfq; viri congrefth te panruram dico,nbsp;'l^æiuuencula es, amp;adconcipiendum idonea, ciirn cognata tua Elizabetha,qusamp; fte-f'lisfemperfuir,amp; nuncobfenedam ad conceptum minimèidonea eft,ex Zacharia Ma-,nbsp;'¦'î') vetulo conceperit,amp; iam menfem fixt irn agat, ex quo prægnans fada. eft.nbsp;'imfenemamp;fterilem potuitfcundam reddere,Te quoq; absq; viri opera matieîn,nbsp;fitere poterit. Vel an non maior amp; efficaciorerit Spiritus Sandi virtus, ex quo tenbsp;^oncepturam elfe dixi, quàm Zachariæ fit, ex quo Elizabeth concepit ?
Addithuicargumentum aliud ab omnipotenriaDeipc:itum?(^la3pudDeurtt ''oneritiiTipofsibile vllum verbum. Id verb ahfolutè pronunciat Angelus , Vtnote,nbsp;Stncr31cfidei,amp; vers pietatisprincipium, dequo ncmini pio dubitare fas fit. (^lidnbsp;nini Deo impofiibilefit, qui (vt verbum Dei abundè nos docet)ex nihilo creauitnbsp;*^'nia,amp;quæ nulla erant,folo verbo vt effent euocauit?
Admonent autem ifta, vt ipfi quoq; fidem noftram fuicire dcbcamus. In pro- ^ucmeJoful. ^ilsionibusad Dei potentiamrefpicereoportet,quod fidei proprium elle, Paulus ad cindebtéitnbsp;^om.cap../. Abrahamiexcmplodocer. At ne illam noftro modulo metiamur,nbsp;'^ineoin negoeijs difficilioribus dubitemus ,fimulexempla I'etera in mencem rcuocarenbsp;^®nuenit,quæ in omni genereaduerforum plurima occurrunt, amp; quorum conlidera-.nbsp;^'onc fides plurimum confirmabitur ,ficogitemus,Deum fibijpfi lemper conftarc, amp;nbsp;''¦«habereinexhauftas,quæ nullis operibus farigari aut debilitari polsint. At bicnbsp;f^uenduseftillorum error, qui ex nuda omnipotentia argumentantur deillisrebus, de ,nbsp;S'^'bus non conftat, an eas perfici velitDeus. Nam quæcunq; vult facit Deus nonnbsp;læeunq;poteft. Nifi ergo de eiusvoluntate nobis conftet,fruftraomnipotentiam illi-''^^Ilcgabimus.
Obferuauit hoc probe Maria , quæ cum de voluntate Dei probe edod.! eflet, ^gnipofiderisæftime: Angeliargumenta,amp;ideorefpondet : Ecce ancilla Domini, àbediemia.nbsp;quot;tmihifecundùm verbum tuum. Obftabantquidemadhucmulta, quæcarnis rati- , ,nbsp;'idubiummouere poterant;fed proculexplofis illis omnibus , diuinæ voluntati fefe-'quot;nraittit,amp;ita ex fide concipit, ficuti de Sara in Epiftola ad Hebr. cap, z/. fcribitur,nbsp;ue ab ilia quoque mox diftedit Angelus , vtpoteconfedo plane negotio ,
I 'ius caula ad illam milTus fuerat. Habemus autem hic veræ fidci exclnplum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Proprium
-ocr page 218-202
DIEI CONCEPTIONS CHRISTI
AM th, 241
Proprium illiusefl:,Dei verbo credere, quamnis cum hocipfa reruin naturajamp;^''!' nisfènlus, pugnarc videantur. Vbiplurimùm proderit.fi illudîeternuind^*^nbsp;gtcemus,amp;tunc quoq; ratum fore quando clum amp; terra diflolucntur.nbsp;hocobedicntia,quafehomines totos voluntati Deifubijciunt : quein Evangdi'^^lnbsp;dicationis finem efic, Paulus non vno loco teftatur.
Sunt ergo à fide alieni prorfus qui de ijs quoq; difputationes inftituunt, ^1'' ferto Dei verbo traduncur: qui non obtempérant ijs, quæ nobis diuinitusprx^^^fnbsp;fc non ignorant.
Dilcamus adhæc ex ifto loco, de Maria virginc redè iudicare. Fuit h3;c la Domini fidelifsima, amp; ad omnc obfequium parata.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Earn, vt filij fui in earn
nifeftandi mater fieret. Deus fibi ex gratuito fauore elegit. Illius fidemamp;obedientiam imitemur,(alutis verofiduciam ineocolloce-mus,quem ilia genuit,Filio nimirum Deo ætcrno,amp; humaninbsp;generis vnico Redemptorejefù Çhrifto: Cui debe-tur bencdiâio,honor, gloria amp; poteftas innbsp;æternum Amen.
DIEI CHRISTI CONCamp;
PTI IN ALVO VIRGINIS
MAR1Æ PRECATIO,
rC VA S AP IE NTI A AETEPNEnbsp;flinSlti funt temporal, quA nos cerstores faciusstnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c
cijs gt; amp; (ie etter nit ate, qua poli huiiu niundi in ter it nt tur. llt;Ijincelapßfitnt anni is 47. quandopoHnbsp;tli (ß terra Angelorum, ofnniutno'taiararu»'nbsp;te Ftlio, hominem ex Itmo terraformafltnbsp;nbsp;nbsp;Hit rußn'
culum vttA animam ornatamfaptentia amp; iufiitia gt; tt formt t infirafli ProlocutM eli deinde F/lius tutu afnbsp;decret um de reßitutione hominis dapfif^ pttcetum t
nam mortem, amp; peUicula detraSla purißima ouicula nudam natur am ußiuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c,ii
lugulatusfuiteodem annitemporetnnocens Abeltypw venturavtllima-J guis vere clamat in clum ad Patrem, (ir tmpetrat remißionem omnibus credent'' nbsp;quot;DuFlus fuit ßmili tempore ad mail at tönern ifaac. Et in populo ißaöl 'Ennbsp;iußißi agifilennes,, in quibus finare volutßt vocem de tuis heneßeips.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ef'
Hoc ergo folenni amp; lato die aquinoclij verni Filius tuns, Angelo nunctantf gt; tu tuo vterum virginù fcundante (ß majfam purißcante, natur am humanam pb'nbsp;rando amp; indißolubih feedere copulautt '0 7.óy^ ante Annos t Snbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eodem die
tüßtse 34 idem Filius tuusgeneris humani Redemptor, in infirma ef cruent«ßs f^^^ettt verusSiloh in erucepependit ^efi dumfiolgradient inter Orionemnbsp;nbsp;nbsp;pleiadas ßlt
ßtum amitttt, ipfe inter dolores (ß cruciatus, intoUrabiles creatura, expirauit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß
etiam fermo eït, hoc anni tempore rediturum in ïtubibus Domtnum noßruml^ nbsp;nbsp;. CHRISFVM, vt deuiHù hoßtbus fuis cum triumphooßendat fetotigenerihut^
fußitato, (ß inchoet nouum efr at er num regn um. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rß(tF
7» £/Zf Deißs eßteax in cordibus nodris^^excita nos ad tant arum reruns clt;gt;l p, tionem. Teprotegentecaßristuorum Angelorumillavilia oppidacingenHnbsp;Üîafamilàacafiarum virginum amp; matrenarum inter maxima pericula manßrutttnbsp;inuiolata : Tuofiritu veritas clefiisin ipßs eil obfignata^vtnonfeducerenturnbsp;Pharifaicis vel Sadducais.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Seruaetiam in hac vltima mundi at at e tibi if iß
^atuSf (fi nonßnas tstummunditmantetuumaduentumfieriblaßhemum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jft
-ocr page 219-VIRGINIS PRECATIO.
205
ßpfffifh ittfrfjit vitjt, in qua tu corim ncl/is ceujfai oflendes cur hoc modo reßiiutionent gcncrli humant ßeri opottuerit, (ß quomodo Deut Aóyt^ mafjam humanam fibi copula-utrit, luuanosy vt in hac vita difcarmts elementa ,amp; veraßde agpltitinemur per Spiri-turnÇtn^ium tuamaßlty quam ajjitmßßiexßinctißcatacarne f^irginiis^ Etßcuteandemnbsp;tuam naturam qeßagt;s (ß viuißcas-yßc fac kosßrculos inßrtos tihi» arbori vita, iy- vitifru-clißra,(ß perfundito nosßmtli luce, vita amp;gloria. Sis tu TESE S Saluator noßter manbsp;rito amp;tfficaiiatui. Coüocauttte aterntu Pater in thronum Dauid-, vt ßs çaput Eccleßanbsp;perßiens omnia in omnibus, dat or bonorum (ß benediEHonis, promtßa Dautdi. Regna-snbsp;tgitur tn hat vita per mtnißerium, colligens tibi aternam Eccleßam, (ß repimens potentinbsp;monuomneshoßestuos. sedesexaltatus in luce (ß gloria inperueßtgabilt ad dexteramnbsp;terni Patris tut, fimper interpellanspro nobis, donee Pcclefiam repußitatam ßitrfum adtenbsp;adducts Modum regni mut a bis, (ß in omni At emit at efulgebis in EleSi is vifibiliter (ßnbsp;immediate. Sumus nos os de oßibus tuis,^ caro de tua carne,aterne amp; viue Eilt Det. Nonnbsp;attulißi larnem iuam de coelo,nec eagenita eil de eßintiatui Patris : Sedvere induißiear-^nbsp;»em exßemine Abraha, ex maßa,quam SpiritusßanElus in aluo Eirginis AdariAßin£iißca~nbsp;uit ,(ßab omni labe peccati repurgauit. Hane naturam copulauit ßbi aterno foedort , eß earn excellenti gloria , quam tempore humiliationis non oflen^nbsp;dtßt. E'erèjgitur Maria Etrgo Deum peperit, Perjonam , in qua vnit a fùnt du anbsp;natura, Asy®- lt;ß natura aßumta ,ßne confufione ,perindeßcut antma amp; corpus in nobienbsp;heminibus copulantur, Accedimus igitur adte Mediatorem, Deum cß hotninem, intuertanbsp;tes tutmpromißsonem, inuocamu-s te verafide : Mißerere noflri, Laua nos tuo cruore.,(ß fitcnbsp;»OSmembratuicorporis(ßnatura,Nemo quot;unquam carnemßuam odiohabuit: Fac vt nosnbsp;tibi adhareamtuper eundem Spiritum, cß abs te hauriamus ßccum inßidantem noßrAnbsp;naturavttam,amp;glortamAternamAmen,
.J
DIEI MARCI EVAN-
GELISTÆ EVANGEL.
lOAH Ir, CAP,
vir D. M. MARC VS çvr MAGNO lt;0 oßnßuperhibent veteres dues Hieroßolymitanas,eß, vt quidam ex c2. cap^ ad. coUigunt, Mariailliusfilitss, quAHierofoly-misEcileßAChrißi hoßitiumprabuit,ßuam^ domumßiris con-ditionibus dedicauit,quando Herodesßuam aduerfius cbrißiditnbsp;pcipulos tyrannidem exercuit. Sunt quoy^, qui tradunt,ilium exnbsp;ßeptuaginta Dijcipulorum numero fuiße,quos Chrißus,praternbsp;Apoßolos ,prAdicationi Euangel^ deßinauit. Conßatßane iliumnbsp;primùm Paulum (ß Rarnabam ( cuius confibrinum vocat Pau-
tns Coloß. 4 cap, yßecutum futße. Tandem Petroßamiliariter conuerßatus eTi, cuius lt;ß diß ^tpulum cß int er pret em R. Hieronymus nominat. Scripfit pines hunc, vtplerique veter umnbsp;^rfiantur ,Euangeliumßeu htfloriam vita, doHrina (ß miraculorum Chrißi, quodePinbsp;epitome Euangelq fecundum Matthäum ,teße Eußeb.ltb, 2, cap. is, Ijb. 3. cap. 24.3g.nbsp;hb. 6. cap. II.
Poßea in Aegyptum profiecîus , genti fuperfi it iofißtmA primus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Alexandria pradicatione Euangeliy Eccleßam
fturn Neronis annum Ç qui à Ckriftt natalibusßexageßmus quart^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lfiàm D»rfè
te trigeßmus, numeratur ) prafuit. Cttm autem Neronis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
quentur impü, Marcus Euangelßuetiamper vrbem vnco trapus ,glorioßmproChrtr ßi teßinionio mortem ßubiuit, amp;, q»am viuus tradidtrat doännam , ßtngutnis proprqnbsp;tißiuionio confirmauit.
I
-ocr page 220-DÏËI MARCi EVlÏNOELr^TAE
lt;verè ohferuatu eïi Dei co»fötttm , ßcttt äie Luca EuAngtUßt q^ue monebimm hunc Marcum virum Apoflolicum^ßudifiipultim Apofiolorum -,nbsp;hifloriam vit a Chrißi.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nee temerè ^ASiumpataiimfu.^tpuodM»rc(ts,ßciitiCf
Luc^ 5 Apgflolu adiun^iifaerinï^ Iti entm caueri oportuit, ne ^ud Chrißi Spiritam 'V» ßlü Apofiolif datum faße, velfaltem in Hits ceßauiffefutur et. Nunc verè ,eni(ßift^fnbsp;adexpliCAtionem Euangel^, ^uodhodie Ugitur accedamw.
HOMÏLIA L
Ego fiim vitis nia vera, amp; Pater rncos agricola eft. Ortincni' palmitem in me, non ferentem frudum, tollit : Et omneiti, qui fertnbsp;£rudum,purgat,vcfrudumcopiofïorem afFerat. lam vospuricfti^nbsp;propter fermonem, quem locutus fum vobis. Manete in rne,amp;E^nbsp;j-n vobis* Sicutpalmesnonpoteft ferrefriiólum à fcmccipfo,nbsp;man lerit invite: Ita amp; vos, nifi in mc manferitis^
APITE PRAECEDENTI DESCRIPSfT EVAH' gclifta fermonem Domini noftri lefu Chrifti, quem mox poft vJtifl*quot;nbsp;cnam in ipfo cnaculo habuir, vbi eoenatum fuerat. Eo auteni diwp^nbsp;los, (Juos propter difceflus fui mnitioncm cojuriftatos videb3r,con(bla!^nbsp;eft. Ét præcipiiuhïconfolationis argumentum fuit, quod ctfi corpore ainbsp;cédât,ipfos tarnen non relidurus fit orphanos, fcdlpiriiHm datiirus, I
ïUos regat, amp; tueatur. Imó promifit fore, vt, ft praccepta fua feruent, ipfe vni cuni niat, amp; manfionem apud ipfos faciat. At quia hoc expofitioncampliori opus Jiabebat, itdrnbsp;cit modo nouum fermonem, quem habuit, ciim iam à cna furrexiiTet, fcqj ad itcraccing^re'nbsp;vt in hortum exiret, vbi fe ab hoftibus capiendum feiebat. Exponit in eo, quid ipfos fäcer^nbsp;porteat, fi'iliius præfcntia frui velint, ÔC., vt id'conftanterfacianr, hortatur. Eftqt hæc do^nbsp;vtilifsitïïa ftmnl amp; nccelTaria. Continet «iiim præcipuum noftræ falutis caput fine myfteli** 'nbsp;qu» ex hoc potiftimum dependet, vt ctfm Chr-ifto vefà vniti, in Ülo fruclum feramus ,'quinbsp;Itram vocatiorfcm dsceat
Tieam farAla-ijs ttss eradint.
Proponitveronegocium hoc totumfuh vids parâbola, qua nulla inferipturiseft' tior. Ea enim in veteri Teftamento Mofes amp; Prophet» vft funt, amp; eandem non vno loconbsp;adducit, vt'dc fcripturas veteres nobis commendet, amp; difeipulis in mentetn rcuocet, qusonbsp;de pnis ingrat» amp; contumacis gentis pr»didafuerunt. Sed prlufquam parabol» eXpnbsp;tioilem aggrediamur, obferuafj debet £)ei bonitas amp; facilitas, qua' in nobis eriidicndis r-'' .nbsp;Etfi enirii côelefbs regni myfteria térrénis opibus longé exccllentiora fint, imó captuæ 1 [if--humani ingenij fuperent, propter nos tarnen eó vfiji fe dimittit illc, vt, fidifsimi amp; indoig^nbsp;fimipræceptoris inftar,exemplisamp;fimilibus vtatur,quibusmyftefiahæcadumbret,nbsp;depiclafenfibus noftrisproponat. Et quie'inhumanis quoq-, multafunt, qu» nonnbsp;bus intelliguntur, exemplaamp;fimiliaex ijsferé rebus defurait, qu»-in frequenti oiuoii'nbsp;feint, vtamp;perlpicua magis fint Gmnia,gt; amp; nunquam non öccurrat occafio cogiialt;^®*nbsp;qu»ad noftram falutem faciünt.
^AsUth.xi, 0« nx. tf.
Ifs.
Itsin.xo.ij, Lac.^,
Summit farit-
Seruithoc ijs cönfutandis, qui imagines tûénfur, eö qu'odlibri fint Laicorum i,il excitentnr amp; erudiantür, qui literasignorant. Quidenim fimulachris mutis, amp;nbsp;arte fadis, opuseft,quando ipfe D'E V S nobis pafsim imagines proponit Jcnbsp;oiàs , qu» non modó inani conteniplatione , venim etiam ipfo vfu nos doccre,'^.^nbsp;rebus maxime neceftarijs admonere, poiTunt? Namfi verum fateri libeat, parabolb^nbsp;modi in hunc vfuni confecrauit fere omnia, qu»in rerum natura, amp;quondianohoni*'nbsp;vfufunt : Agriculturam nimiruni omncm,fcmentem,niciïèm,vineas,vindemiam»»rbofnbsp;plantas omnisgeneris, rem.paftoritiam, militarem, Arrempifcatonam, mcrcaturan ,pnbsp;domefticam, nuptias, Solem, ftellas, terram, aquas, aerem, vias, oftia, amp; quid npo j,,nbsp;n er^o, 3c in ipfum Dehm ingrati, ita iniquiflimi funt, qui his non contenti, iiifbpcrnbsp;lachra fingunt, qu» ab filo legibus fcuerilfimis prohibentur, ScdpræmilTiftisJpiü*nbsp;Ihim loquentem audiamus.
Ëgo fum vitis illa vera ( inquitChriftus) 8(. Pater meus Agricola eft, O(nnc*^?^(r mitem in mc non fcrentem frudum tollit: Et omncm,quifcrtffudum,purgat,vtfrü^^0),nbsp;?piofiorem afferat.Proponithis verbis fummam parabol»,qu» triaprxcipuécontinet.Pf^^^^i»
-ocr page 221-H o H I L1 A I,
20?
»leslioniines natura fteriles, amp; boni omnis expertes cCre,amp; proîndc necefTarium cflc, vt ipfi '''inttir, amp;.tiidc vim nouam concipiant, quæ foecundos amp;. iruóliferos reddat. Alterum, eos
.qui ipü iain infiti fwnt, Dci gratia amp; cura opus habere, qua cxcolantur.vt maiores quo* pietate progrefius faciant. Tertiuin ab ipGus communione, amp; (älutis focietate reijeinbsp;quihde:nquideni öénomen eius proGtentur, interim veröfru^lus nullos ferunt,quinbsp;'^.^'.''protefiioni refpondeant. Ex bis tribus üatum totius tradationis infert, annitenduninbsp;, vt ei vere inferantur, inq; ftde vera conllanter perfeuerent, vt itafruóhis dignos ferrenbsp;ipfofalutemconfcquantur. Cterûm, vt rediusomniaintelligamus , fingula:nbsp;Prtcscruiitinipiciendæ.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
frijnodcieipfoloquensaitjEgofumvitis illa vera. Vitem fedicit, vtfalutisprincipi-'il in le vno haberi doceat, ex quo frudus quoq; omnes progerminenr, ideo veram quoq; vi» *Wîfec(Σair oui niminim non fallat. fedfrudiferain illam vim oalmitibus fuis verè conférât.
''MÓiuliuiiis Mediatorem eiïê doeet. Non temerè auteni viti potius,quàm arborialicuj Proceriori,amp; infpctiem nobiiiori.fcfe confert. Vt cnim vitis, quo adlpecicm externam,amp; li-'Rni fui vfum, omnium plantarum abicdifnma ^ideri potelt,frudH autem commcndatur,quonbsp;'^^ilinrerhoi'nincsfuauïus,iucundius,amp;.(ü redèvtaris) lalubtiushabetur : Ita Ghriftus,finbsp;illiusformam fpcdcs, hominum vihffimus cfl'e apparct, fed amp; eius dodrina, carnisnbsp;ndicio, ridicula,amp;üulta videtur : Idem veró frudum falutis nobis peperit,amp;, quotidie in El^nbsp;^bsluis{rudusfcrt,quiamp;Dcumobledant,amp;nobisveramf-lutemaffcrunr. Ethocquideninbsp;i^iiisilleprællat, ideoq; ( vt initio diximus ) in illo eft falutis principium, cui nos inferi opor-W.iibcoprobari.amp;vitamæternamconfeqni.velirnus. Docent hoc vnanimi confenlu A'nbsp;P^ltoli, qui amp; fc nihil, præter vnum H V N C, nouille fatentur,amp; præter hunc nullum aliudnbsp;»Omca hotuiuibus datum ede aiunt.in quo nos lèruari oporteat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X .4»
Dantnantur igitur hoclocq omnium fedarium homines gt; qui fineChriftoDeo placcrc, ^hliitcm ailcqui conanturfnie illiTurcæ, fiue ludoci, fiue hypocritx fint, qui fuam ipforuiTinbsp;*»ilitiam in Dci confpedu iadiiant. Qiiicnim lolus Chriftus viiisilla veraeft,cuiusyitalinbsp;1'Kcu aut fpititu nos animati oportet, viiæ amp; falot's expertes erunt, quotquot illi nou mutinbsp;lunt perfidem, quæfolanosetusconfortesreddit, . .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ ,nbsp;nbsp;nbsp;.
Secundo PatrejnAgricolam, flue Vinitorcm elle ait, qui palmitum,adeoq; vineæntius curtier»*^ fpiriuuiis^curam habeat, Ita verô didtur P3ter,quoadChriftum Sc nos.Illuntenim abseternonbsp;'xi'genuit, amp;antequam mundus hic crearetur, nobis Seruatorem Sc R,cdemptorem deltina*nbsp;»it, tundem præfinito tempore mifit, vt (alutis noftræ Mediator etï'et. Deinde nos quoq; in illo c.e;lt ab æterno, Sc quos elegit, fuo tempore vocet, per EuangcUum, 5c fide donat ,yocan-tcinvcrofequcntesSc verè credentesilliinfcrit, 5c propter ilium cos iuftîficat, Sc Spiritu fuonbsp;\ftfiruit, vt dignos frudus fevant. Gommendatur hîc rurfus bonitas Dci, qui Ecclefiæ fuæ cu-tam fulcipit, Sc idem falutis noftræ vnicus author efiç docetur. Nam etfi in hac rc hominumnbsp;minillerio vtatur,ipfe tarnen foins eft,qui incrementum dat,ficuii Paulus in priori ad Gorinth.nbsp;«p. j.fciibit, amp; notum eft illud Ghrifti ; Nemo venir ad me, nifi Pater meus traxerit eum.
TertioPatris officium diligentius deferibit Dominus, 8c ilium circa palmites occupari ait, quorum duo genera conftituittprimumeorum, qui frudum feront nullum : Alterum ctrcuf^lmi-^
ï»ntur, ne ( quod de fieu fterili Luc,/j. dicitur ) locum in Ecclefia inutiliter occupent. Vbi hoc probeobferuari debet, tales nunquam deforein externa Ecclefiæ focietate. Nam.vt Chriftusnbsp;dqcctMatth.Etiangelium eft inftarverrqiculi, quod tarn malos quàmbonos pifees attra-Scpermixtionem illam Deus aliquaqdiu fort çercas ob caufas, non autem perpetuo conhi-»ct.fid vbi tempus fucrit,iufto iudicio inutiles Ufos refçcat, ne fuislraudi fine impedimentonbsp;flut. Nemo igitur temerè Ecclefias damnet, in quibus palmites eiufmodi inutiles 8c aridinbsp;tonfpiciuntur : nemo etiam fibi temere eos refecandi poteftatem fumat. Hane cnim penes A*nbsp;ßtitolam Pattern effe docet Dominus, qui folus fallt non poteft, ciirn ipfa corda quoq;infpici-. amp; idem, quid quouis tempore fieri debeat, probe intelligit. Peccant hodic in vtroq; Ana-baptifta; vehementer, dum, nulla piorum rationc habita,propter aliquos malos,totas Ecclefiasnbsp;Sitaiti; tradunt, 5c ipfi fibi in omnium conlcientias ius 8c imperiun^ fumunt.Ita vero cum Zi-ziiiljs triticum quoq-, cuellunt,5c cum palmitibus aridis, fiuc fuperfluis frudiferos quoq; refc-^ïntaidenn. niianrrim infiç pfkinGim vireni Cb^ift^^mT^(»^^è Xr rrtt
2(X
blEI marci evangeIiYtae quIpcripfuiAabItlin funt, qirotidiana pedum lotione opus habcredöctnv,quafordesnbsp;amp;c niundo fibi afpcrfas abftctgant : Ita hie paimites verosöc frudtiferosâ Pâtreainplitisf\||jnbsp;ri ait, vtfruO:uofiorcs fiant. Fit hoc primo per verbum Dci öcSpirituin, llludcnimgiadi^^.^inbsp;acuti/Timus eft, qui ( vt Paulus ad Hebr. cap. 4. ait ) pertingit vfqjad diuifionemaninia: ''nbsp;âc Spiritus,compagumq; atq; mcdullarum : Hic vero illtid in animisdioftris ctîicaxnbsp;înhærentibus nobis corruptae naturæ defiderijs hebetenir aut fuffocetur. Et hæcilla Jpifnbsp;circumeifîo eft, quam olim Mofes in lege,amp; poftea Paulos pijs comnKudârunt.
¦ Deinde crueem quoq;, amp; omnis generis aftliéUones interdum adhibetDetis, 9®* carnem noftram contumaciorein efte videt, quàm vc verbo fêfc fubmitterc vcliti IdeoRfiFnbsp;îæ affliclioncs igni confcrunt,quia vt hoeprobatur amp; purgaturaurum, ita iiiis pijcxc^rnbsp;tur,vt à earn is feoria purgati in fide,amp; pietatis ftudio.magis fplcndeant.
In hofum autem conftderarioneita nobis verfanduin eft,vtprimo quidem noftf® ¦ditionis memores quotidic proficcre ftudeamus, neq^ locum demus fecuritati, qus igp'^nbsp;amp; propriæfalutis négligentes rL'ddit,prætfea, vt patienter feramus aftlidioncs,nbsp;mem, aduerfus fpiritum luxuriantem Deus coercet. Nam vtPatres filios, quoi diligoofgt;nbsp;gant, Ita Deus,qui nos diligic, amp; faluti noftræ confultum cupit, virgis quaiidoqj vtitur, !'nbsp;nis cupiditatibus in exitium abripiamur. Quptscs ergo vel morbis, vel egeftate, vel ped j,.nbsp;onibus amp; exiliOjVcl bellis, vel alijs aduerfis, tentamur, cogitemus has Dei falccs eiPe, quib^nbsp;os putare folet, ne prauis defiderijs fuperati iâlutis iaéluram fàciant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. pio
ritielatnChri-uffbcH,
Pergif autem Chriftus, amp; parabolam difcipulis applicat, vt amp; ipfis propriolexperiO . fidéin faciar, 8c reliquos homines illorum exerhplo ad idem ftudium cxcitct. Dicitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p-
lam vos puri cftis propter fermonem, quem locutus fum vobis. Loquiturauteni de k monc Euangelij, quo docuir, Icpromilfum ilium Redemptorem eflê, in quo vno falus ddnbsp;mortalibus obtingat. Hic enim proprius Chrifti Icrmo eft, quem ( vt Ifa. cap. pf®^.nbsp;publiccprædicarcdcbuit, amp; quem Petrus fupracapit.^.vocat verbum vitæ auern«, ^iinbsp;go in pracfenti ait ; Vos haétenus me vocantemlécuti cftis, amp; mei palmitcs, idnbsp;wdi cftis. Itaq; fermo meus, quem fide apprehendiftis, vos purgauit, vt adferendumnbsp;iath fitis idonei, Rcftat ergo vnum hoe, vt in mc mancatis coiiftanter , amp; in fanélo 1'nbsp;ftro rnftttuto in finem vfq; pcrfcueretis.
Èt mox huic adhortationi rationes fubijcit, quibus aduerfiis pericula amp; adocrfi*l^[)i}, illos confirmât. Primam cum ipfa hortationc coniungens ait : Manetc in mc, amp; ego innbsp;fcilicct, manebo.Id eft, fi vos in meafidcperleueraucritis,Ego vicifsini vobis adcro,!* jSnbsp;Spiritum mcum ita mc infinuabo animis vefl:ris,vt in mcea quoq; pc sitis.quæ vires egt;nbsp;multiim fuperant, ncq; vos abs mc vnquam patiar diuclli. Secundum à neceffario fnnd'nbsp;ampcrparabolæ repetitionem explicat : Sicut palmes non poteft fêrrc frudum ' it'nbsp;'ipfo.nifi manferit in vitae : ita amp; vos.nifi in me manfêritis. Senfus eft :nbsp;ftra profeftionc dignum,Pateragrieola vos refetabit.amp;abijcict; Atqui nifi in mc mani^[* ,y;jinbsp;conftanti,frudtrm nullum ferre porcritis ; Ergo ncccffc eft, vt in mc mancatis,nifi innbsp;abijci,amp; afalutis communionccxciderc velitis. Maiorem (vt diximus ) parabol« rep^j j^enbsp;illuftrat. Ad minoris autem confirmationem facietfentcnti3,qnampoftcafubijcict;nbsp;nihil poteftis faccre, dc qua in fèquenti Icrmonc 'dicemus.
Nunc confiderandum erit prifno,quód difcipulos puros dicit propter fermoncui fd jp .________¦ - , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jiios
Qttemtd» Dif~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
^fttb fundi- ficuttinlotionepcdum ApoHoios4«oq;niundospronuntiauit,cuni im« ricMwF,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;¦¦¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;......
ftingucrct. Atqui confiât illos multis vitijs amp; nxuis aipcrfos fuilïc toto illo tempore, Chrifto in terris verfàti funt. Sperabant enim regnum terrenum, amp; ad huius feciili dignbsp;ambitiofc afpirabant : Contentionibus 5c rixis inter fcfèfcindebantur, quod ca ipfab^ fett'nbsp;cnandum faélum fuiffe Lucas cap. 2 t. feribit : Petrus item paulo ante confidens |ii'nbsp;quos omnes fùperbè contempferat, 8c Chrifto temeré refponfàrat. Infidebat prxtefC»nbsp;urnillorùm aniniis metus, quo mox crantfuperandi.vt turpi fuga difpergcrentur. Atlt;l'nbsp;ter hæc omnia verbum Chrifti rctinuerunr, quod illos ab Eo non permifit diuelli,nbsp;lumpuri'amp;mundicenfèntur. Apparerhoeeuidenterin Petri Exemplo,qui ctfiCb^^jj^nbsp;abnegauhTet, quia tarnen ad gallicinium verborum Chrifti rccordatus cft,mo,x in via e!^nbsp;Eadem eft omnium hominum ratio.Nam fi nos fpedles,immundi fumus, nec quic^**nbsp;nobis ipfis poftuinus. AtfiEuangeliumaudiamus, amp;ex E,odifcamos Chriftum jpui'nbsp;agnittimq; 5c ferne! apprehenfum fide conlianti retineamus, iam propter ipfum put*nbsp;di ccnfebiniur. Ipfc enim nobis àPatre iufticia Sefandificatio fadus eft, /, Cor. z. Dcinbsp;illeffos Spiritu fuo donat, qui amp; mentes noftras illuminât, amp; grcflùs noftros innbsp;dirigit, vt aut nunquam exorbitemus, aut fi quid nobis humanitus accidit.m®^ «Xnbsp;po/fimus refurgere. ideo loannes in fua Epift. cap. j. feribit î Omnis qui natusnbsp;DEO, pcccatum non facit, id eft , non pcccat animo deuoto , ncqoe ad m fi*nbsp;Et hoc probans addit, : Quia fernen cius in ipfo maner. At fernen , ex 4®nbsp;}io5 DEI renafeimur, verbum eius cllè , Petrus Apoftolus difertc docet h*^
-ocr page 223-IM-L\ A. l.
207
^'nati non ex femine mortal!,fed ex immortali, per verbum Deivîuum, amp; manens inætcr-'^.Vides ergo non temerè à Chrifto diclum fuilTc: lam vos puri eftis propter fermonem,qucm Ijciuujium vobis. Debent autcmhæc nobis verbi dioiniftudiumeommendare, vtinco aCnbsp;^luifimus, quod nobis tanti boni caufa ed. Admonent præterea, ne deijsfacile defperemus,nbsp;/l^os Verbum Dei non abiecifle confiât, Necenim hoc in illis otiofum erit , fed quamuisadnbsp;'^Wpus latear, fuum tarnen aliquando fruéhini feret.
Ciuendum autem efl in hoc loco, ne in coriim fuperllitîones incidamus, qui ex verbo ^cFexorcifmos conficiunt, quorum récitation! vim mirificam rribuunt, quaaut morbiàcor-poribus depcili.autanimxà peccatorum fordibus liberari, pofsint. Efihæc vêtus admodumnbsp;j^pcrftitio,amp; quàmuis earn pleriq; damnent in ijs,qui verbis Dei in medendis corporum mor*nbsp;is amp;fpirituum adiuratione abutuntur,eandem tarnen non agnofcunt, quando vei lacramen-¦s, propter demurmurata verba aliquot, mutandi vim tribuunt, vel priuatæ abfolutionis vir-
Centrât exer-ctfmet, S/erborum re-citationt
tri-buuntt
amp; eftcélum ex eorum nuda recitatione pendere,docent, Atqui non hic verbi Dei vfus 'H,vtvelpronunciatumore, velauribusperceptum,tafiaconficiat.fed vffide apprehenfumnbsp;*05Chrifto inferat.in quo omnis boni participes reddamur.
Obferuauit hoe in præfenti D. Augulünus,cuius verba rccïtarelibet,vt audiamus,quam *^gt;cnï olim fuerint Patres a fuperflitionibus,quibus hodie amp; verbi amp; facramentorum vfus cor-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
otpitur^quæqj nocentifsimarum in Eeclefia contentionum funt materia.Sic enim ille fcribit; 'lt;arenon ait,mundi cflis propter ßaptifinum.quo loti edis: fed air,propter verbum,quod lo-^**tus fum vobis ? nifiquia amp; in aqua verbum , quod locutus fum vobis ? nifi quia amp; in aquanbsp;nnindat. Detrahc verbum,amp; quid efl aqua nifi aqua? Accedit verbum ad elementum,nbsp;*fitSacramcntum,etiam ipfum tanquam vifibile verbum. Nam amp;hoc vtiq; dixerat,quandonbsp;Mes difeipulis abIuit,Qul lotus eft,non indiger,nifi vt pedes 13uet,fed efl mundus totus. Vn-tanta virtusaqua:,vtcorpus tangat,amp;corabluar,nififaciente verbo?Non Q_y ia di-fed Q_yiA cRBBITvRrNamamp;inipfoverboaliudeflfonustranfiens,aliudvir-mancns. Hoc eft verbum fidei,quod prædicamus ( ait Apoftolus ) Quia fi confellus fuerisnbsp;** Ore tuo.quia Dominus eft Iefus,amp; credideris in corde tuo,quia Deus ilium fufeitauit à mor-faluus cris. Corde enim creditor ad iuftitiam, ore autem fit confelfio ad falutem, amp;c. Vi
s reliqua,quæ fcquuntur apud Auguflinum.
Obferuabimus præterea in Chrifli verbis, non fufficçrc, vt femel audito verbo ipfi infe- rerfeutrant, J'.mur.fed perfeoerantia opus efle, qua in ipfo in finem vfq^ perfeueremus. Docet hoc ipfum a» lÿwnbsp;01 euidentius, cum ait Luc. ç. cap. Qui manu aratro adimota refpicit à tergo, non eft idone-s ad regnum Dei. Item Matth. 2 4-. Qui perfeucrauerit vfq; ad finem, faluus erit. Et rurfunjnbsp;0.2/. cap. In perfeuerantia veltra pofsideteanimas veftras, Vt veto perfidem illi in-*fiinur,ita in codem manemusper dileólionem, quæ ab illonos diuclli non finit, Etpercan-sinfidcs fruélusfuospcrfert, ex quibusagnofeipoteft. Sunt inter hos prtecipui, vera foliosnbsp;, siinuocatioin omni tentationum genere, carnis mortificatio, amp; noltri ipfius abnegatio,nbsp;^noiiatio totius hominis, vitæ innocentia,amp; honeftas, diledio proximi, patientia in aduer-s, deniq;fidei obedientia, quæ hominem totum Deo vendicat. His ergo fludeant, qui Chri-vere infiti videri volunt,amp; in ijfdem conflanter perfcuerenr,amp; ita Patris agricolæ falutarem
hem experientur, qua purgati quOtidie maiorcs in pietate progre/Tos facient-
Admonct nos præterea hoc loco Chriftus, quæ nam opera fint vere bona tEanimirum, CM^-eribenA ex fide fiunt, quæ fola nos ipfi inferit,amp; Spiritus fui capaces facit. Quia cnim ex nobis ~èferafir,t.nbsp;nihil pofiumus ( vt mox plenius docebit ) vtiq; opera bona, amp; Deo grata cenferinon de-?ni, quæcunq; ex nobis proucniunt.nifi ilia Chrii'ti fpiritus in nobis operetur. Ar quia hicnbsp;hriUi amp; Pattis Spiritus eft, nihil hand dubie operabitur ab ea Dei voluntate alienum, quæ innbsp;*5 verbo rcuelatur. Vehementer ergo errant, qui fui animi intentionem operum bonorum .nbsp;^'gnUmfaciunt,amp;,quæipfisbona videntur, Deo obtrudunt,adeoq;falutis merituminijsnbsp;nmtuunt, quæ præter Dei verbum ex femetipfis fecerunt, Damnatur horum intentionbsp;Phim ill facrisiiteris, vt alibi quoq;, data occafione, monflrauimus. Nos itaque in vnumnbsp;^nnflum intenti fimus,huicper ftdem veram inferamur.in eodem conflanter maneamus,nbsp;^mftusfcrcmus, qui Deo probaripoierunt. JUi debetur benediflio, honor gloria, dtnbsp;in æternura, Amen,
HO MILIA II,
Ego fum vitisjvos palmices,Qui manec in me,amp; in quo Ego ma- ^^ojiicferc fruótummultum : namablq-, menihil poteftis facere.
quis in rnemanferit, eieóluseft foras tanquam palmes, amp;ex-*ruit, Ô4colligent eos,amp;inignem conijeient,tardent. Si manfe-.
S iij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rids
-ocr page 224-208
M EI M A R CI E V Ä N S E L I S t AS',
ricïs inme,amp;verbahieain vobismankrinr, quicquäiH VoÏüeritiJ, petice,amp; fiecvobis. In hoe glorificatus eft Pater meus, vc frudunanbsp;raultum afferacis, amp; fictis mei difcjpuli.
OM IN VS ÊT SERVATOR NOS Tér, IESVS CH R1 »T V »,poftfcmo hoefermone, queniiam mortem aditurus habuii»nbsp;hoc vniim agit, vlDifeipulos adperfèuerantiam,amp; conftaiuiam in fide hofnbsp;rctür, nc vllacruceautafflidionihusfeab ipfo diueJJi patianttir. Comnio*nbsp;de autem ofditur àvitis èc palmitum parabola , ,qua docet, neceflàrium o-mnino cfle.vt in ipfo mancarnus, cóquód alioqui neq; Spiritus ciuscap*«^nbsp;ntqiaJiqrtem frudtim ex'fiobis ipfis fêrrc , polsimus. Cæterum quiatacHl
höniïnnmpcfücrfitasfimüiatq; confidentia, vthæc femel tradidilTc non fufficiat , pergit n fuo initituto, Sc hoe ipfom diligentius cxponit,interpohtis fimul minis âtqj promißionibuJ»nbsp;quibus nos incitât, vt dodlrinse ipfius obicquamiir,
fniribitt fiarx. ieix {Kr Inbsp;Mur,
Primà parabolæ initium repetit ; Ego fum vitis.vos palmitcs- Repetkionis huius caul* rfff/ cft,quôd in eo fere omnes ofFcndont.qood iicqi gais Chriftus, negj quæ ip/öriim fit conditie»nbsp;dignecxpertdunt. Quicnimhoc fàciunt, ij anioreChrifliincrcdibili inflammiti.guiduisp'*nbsp;fills pari, quàm ab illo diuclli volant. Et ijllcm düm faam Chrifto gloriam illibatain fetuaf*nbsp;ftudent, nullis fttpcrlKtionibus locum dant, guibus meritum cius obfcurattir, amp; abilloho'*'nbsp;num mentes diaclluntur. In præfemi certê ex co, quod de fcmctjpfo amp; nobis , dicit,pr«op^'nbsp;Om huius ttaélationis argumentum colligit, nos infrugiferos plancforc, nifi in ipfoinanc**nbsp;^mus,quando ex nobisiplis nihil pofsimus. Aifcnim:Qui manct inmc, amp; in quo egonbsp;fteo, hic fert ffudom multum amp;c. Habcnt verba hæc lènlum imperfedatn, gucni ira li^pp^nbsp;poterimus ex ijs.quâeproxitnèprâEcefierUnt. Qusmadmodam palmes, quàm diu in vunbsp;Wanct, fruclum férr, auulfus non item : Ita qui mihi verc inliti manent, fruéluni ferunt cop'^nbsp;fum, amp; indies proficiunt in melius : At qui lèfe abs me diuelli finunt, aut (ua lponte defiduunbsp;de ijs fpes frudus nuUa poteft religua eflè. Jd veropro'bat, quando pernbsp;redditionemjfubijcit ; Quiaabfqj me nihilpoteftisfacere,eorumlcilicct,qu«D6dggt;'*f*^*'^nbsp;amp; ad falütem çonfcqucndatn faciunt.
C^ôd vcrô dicit infiilitis excrnpîis demonftrârî.potell, inter quæ meritô prlmna Difeipuiis debetur, guibus cüm in prælenti egit,Manlcrint hi in Qin/io Icf«,qucninbsp;VÆ ætèrn« habere feiebanr, quare frudus puJeherrimos vberriniosgj tulerunt. Qnô Pnbsp;cnim, Omni virtutumgencre florucrunt, adeo, vt ipfis guoq^ holtibus adinirationiluv^J nbsp;Quoad verô alios homines innumeris ctiam alijs fàlutis fucruntauthores, qui ipforufli o'nbsp;ïterio ad Chriitufii conuctfifont, amp;ifa,quiin ipfisprimumfuccrcüir,frudus, adtotutnnbsp;orbcin,amp; omnesgenres rcdOndatiit, Quod fi iilis ludanï opponas,qai in Chrifionon ngt;* ,nbsp;led aiflbitiönls amp; auaritiæ fpirîtu fc ab eo diuelli pafius clt, hunenon Itcrilem modo-, I.nbsp;lÎDÎjpfi, quâm alijs, noxium amp; cxitialem fuilTc compcfics. Acquicadem cilnbsp;hominum ratio. Qiiotquot enim in Chrilio perfcucrant, ij vit« innocentia confpic^* jj.,nbsp;amp; proximis quibufgi bencfàciunf t At qui hocfeiido dcficiunt, ijdem ad omne-bonuio m .
, les iadi, infuper omnibus iilis nocent,guibuscum cortuerfantur. Quidcnimtiliudfaci^h natura ad'bonuhiinepti fùnt, amp; innàtis fibi carnis defiderijs ad malum ferontôr? rAjfttinbsp;Cterùm prôdfentdiligentiüsadhuccxpcndifleChriltîfentcntiam, qualiuios o*nbsp;raiioncm reddit. Vbi primo obfertiabimus, guôd non ait ; Sine vobis ego nihilpo®^'nbsp;abfq; mevos nihilpotcftisfacere. Vtenim vitis,etfipâlmitcs refecentur, exnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
Exftlieàti» d,-i ß, : jinentenbsp;nthtl fattßunbsp;iquot;cera.
prottudere pôtclt ; Ira Chriflus, fi, qui eius nomen aliguandiu profe/ïï funt, vel infto Dei iudicio abfcindantur , potéft tafnen ipfc fibi propria virtutc notion p^^j,nbsp;dilciptilos, qoos fuo fpiritu fcundos, Sc ad omne bonuhj idoncos, reddit. E^go n^nbsp;nihominum obltridus elt ChrilluS, nifi ijs, gui promifsîoncs eius viua fide apprebco^y*,nbsp;txTcmine' verbi lui regenitiolficium faciUnt: Eorum àutem minime indiget,quinbsp;feisione turgidi, officium filuîn fecurè aut improbénegligunt. EH hoc dignifsiflium ®nbsp;uatu. Multos enim hæc opinio feduxit, quôd Deiregnum fibi neceffario allig*^*^! j(jnbsp;tarent, neque fore aliguos crederent , qui ipfis rciedis Dettm colercnt. Accoûfnbsp;ludæorui« principibus amp;PhanT«IsloaRnesBapt.,quôdin^infilioru(n Abrahauiinkonbsp;riarq^itur, amp; eo prætextu adfe raperent promifsiones, quaruni condirioncS|tanicHnbsp;iKgligebant. Necid aCculat modo, fedinlupcr docet ipfos multum falli, cônbsp;pidibus pofsit veros filios Abrahami fâcere. Quod implctum elle confiât, q^ando g^nbsp;corda, quæfaxis duriora videripoterant, Euangelij Sc Spiritus virtutc emollita,crcd'nbsp;amp;Chrifio locum dederunt, guem ludæircijciebanr. Et Clirtftus ludzis rcpudiünbsp;nuntians, non ideo regnum Dei ruiturum dicit,; fed transfereuduoi eße ait adgeutf*® 'nbsp;frustum fuumlàciatia tempore fuo, *
-ocr page 225-îï O M T L ï A î»
- Qaödaötem in ïudæis faflum eft, hoc ipfum gcncibus applicat Paulus, ^juas aä Koni. ^P- n. grauiter monet, ne ea Dei gratia eff'erantur, qua in ludscorum dcfradorum locum -, innbsp;illam fadiceminfertæ fint. Quia fi amp; iplæ fteriles inuenianttir futurum fit, vt ipfisnbsp;'onparcat Deus, qui ramis naturalibusnon parcendum eflc putauit. Erexempla (iint in nnd-^*sEcclcfijs,que olim ab Apoftofisconftitutæ, amp; in toto orbe4errarum celeberrimæ fiierunt gt;nbsp;pofteris autem tcmporibus, cùra officij fui iwn fatis memorcs effent, Tu rca rum tyrannidc op*nbsp;prcfliefunt. Quarumcxemplis vtinam emendarentur, qei-hodiè Gbriftiani tîominisprofefinbsp;^OBctaminfolcntcradpecCandi Uceniîamabutuntur. Sed racminerint, ipfos abfijjChriftonbsp;'ihilpofTc.amp;breui hoc aiamprofcfsionis titille cxucndöscffe^ poffe autem Ghaûuin alioanbsp;ocare Scfobliituerc, qui frurfus dignos faciant.
Deinde pröftefnitur hoc Chrifti diÄolibetömhofnifrisarbitrram, amp;«fmnîs Iitimtna-him vitium, atq; noftrorum meritorum, fiducia. Fingiint quidem aduerferij noftti, incffè vi- trixta btt fn aliquas homini,quibu« Dd gratia adiutus aliquid ex. fcmcnpfo faciat,amp; ex hoc fonte omnis »»»» »gt;«nbsp;de opernm noftrorym mcriris dodrina dcriuatur. Sed quant vanum amp; inane hoC figmen-him fit, ex hifcc Domini verbis apparct-,qaibus fimpliciteTOfnncmbenè operandi fàcultatcm ''nbsp;nobij negat, nifi qnam ex ipfo habemus. 'Bt Vt Auguftinos annotauit, nonaliqucra faltem ,nbsp;ptruBmircduiH nes ex nobis ipfis faccrc polie air, fed difertè, Sine mc('inq««) nihil pwtcftis
^^hdPaali confentit, qui nos ex nobis ipfis ne ad cogitandum quidem idoncosi. ccr. 4, 'Clicdicit, fed Deum clic, qui fn nobis opercHirvclleamp;fecerc. Et alibi , quid habes, quôd nonnbsp;»ecepifti? Sunthæctammanifefta.vtomninoeonftctjCOsipfumChriftuiH mendadj argue-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s
*'gt;^ui hominem ex fuis viribus aliquid polfedicunt in ijs, q«« ad «ternæ dàiutis negotium
Atqtîiamuftish«cfloua amp;ftilpc(Jlafuht, âüdiâttt qoaefo D. Atiguftiriûm, qui in hæe Chrifti verba fie feribit : Qui à fcmetipfo fe fruftum exiftimat ferre, in vite non eft ; Qtii in vi- /»i«»,nbsp;^noneft,inChriftononcft: Qui in Chrifto non eft, Chriftianus non eft amp;c. Agnouerutftnbsp;Aoconincs fanfti, quorum fidem feripturæ prædicant, vt alibi dcmonftratiimus. Humilic-hWrergo fubpoteiiti manu Domini, amp; gratiameios implorcmus, ne dum noftram iufticiamnbsp;«onflitaere volumus, à Dei iafticiacxcidamus, qusm ille nobis in filto ftio offert. Neq^ tarnennbsp;'^co defperandi occafionera arxipiamus, quôd nos ex nobis ipfis nihil polfc aiidimus. Namnbsp;in Ghrifto Icfu poterimus omnia-(ficuti de femetipfo Paulas loquitur Phil. esp. 4. ')nbsp;^ihuicper fidem, infiti, agricolæ patri nospurgandos atq; excolendos præbeamus. Iraq; nonnbsp;h'inus hîcfalfi arguuntur.qui nos bona opera amp; pietatis ftudium omne abolere clamant. Quinbsp;'nim nos fine fc quicquara poffc negat,idem.palmites fruûiferos nos effe vult-, amp; cos rcfecan-cileait, quifraólöm nullum feront,
fc-v P^^®^':hadhoics«pöfitionem,quodrnGh'riftiver'bisfcqUitUr. Dlligenttfcnimde-^hoit eorum fortem amp; condicionem, qui in ipfo non manent, fed aut Iponte ab ipfius fide de- chrifl» m» ^hunt, iutDei iudicio abfeinduntur. Nifiquis-(inquit ) in mernanferit, ciedus eft fotasnbsp;^nquani palmes, amp;c. Qu.æ verba vt redlius intclligantur, ante omnia videndum ^it-, qôinbsp;, *m in Clirifto non manerc dicantur. Sunt hi non eiafdem ordinrs«. Primaeum enim inter
tenent. qui palam deficiunt à Ghrifto, amp; religioncm sb eins fide amp; nöminc elienam fufeU P.iunt, qualcs funt, qui ad ludatos aut Turcas tranfeunt, vel quofeunq; altos, qui Ghrifti-amp; cru-cius nomen ex profcflo perfcqUiintur. Efthoc crafsifsimam defedionis genus, amp; omniumnbsp;hllimè cauctur ab ijs, qui non omnera pietatisfenfum exuerUht ScqutintUr ftos proximonbsp;y*da, qui Chrifti quidem nomen profkentur, fed eo non contenti, alia muftainfUper illi con-ijgunt; fuanimirum opera, diuos, indulgcntiasKomanas,amp;quæ aliafuntciusgeneris. Hinbsp;''mextraGhriftum vagando, qui funmftonoremlcncmini commtinicarc dicit, hunc fibi^4Unbsp;P hicinutilemreddunt, ficuti Paulos ad Gal. r. cap. corum cxcmplodocet,qui'lcgis ccrcmo*nbsp;opera cumGhrifto coniungebant. Ethorum quidem magnus hodic numerus eft in-hgt;s, qui non Ghriftiani modo, fed fidci amp; Eccfcfi« Ghriftianæ, columnse haberi volunt.
tàf nZ'quot;'® I^s^^oi^hiTOcrandi funt, qui amp; ipfiCliriftinominegloriantur-, cundemVe*
amp; vita negant, dumita viuunt, vt latis appareat, jpfosrreqs coelum, ncq; inferos, ere- fed ex corum cfTc numero, qui in corde fuodicunt : Non eft Deus, Dominus non videt,nbsp;Pafnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intelligit,Eft horumquoqjmaxima turbahodie, quandöcos plane mgres
Co a' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4®°^ nouifsimo temporc regnaturosGhriftus olimprardixir. Er vtinam in
taliamodó cogitarent, fSc non etiam dlfertis verbis multorum aliorum mentes of- * h'«nt. Atqui omnesin Ghrifto non mancnt.cum neq; hunefaumKedemptorem vnicumnbsp;'^'dant, nc(^ ipfius præceptis obtempèrent.
s iiij
Vidami» *
2^10 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I E M A R C I E V A N G E L I S T AE.
Ctnthtta Ti»n Videamusergónunc,quidiftisDominus minitetur. Primùm, nifiquislnmeffli^^^* utaneattKmnbsp;nbsp;nbsp;Ç iiiquit 'j ciedus eft foras, nimirumy extra vineam, id cft, Ecclefiam, cuius ego quafi viua^
ex qua omnes amp;finguli fideles vitæfpiritumhauriunt. Dicit autem, tales ianin* 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eiedos, nonlongo poft tempore demum eijciendos elfe. Quia enim lèipfos lèparant,eorgt;*^
Deo pro eiedis amp; exclufis habentur, licet aliquandin adhuchæreant in externa Ecclcfi«!'''. täte. Ethæc quidem veracftexcommunicatio. cuius ipfthominesfibi aufhoEesfunt , duflinbsp;co recedunt, qui fólus Ecclefiæ caput amp; vnicus falutis author eft.
Deinde tiles iam exaruilTe ait. Vtenim-palmitiauulfo nullus ex vite fuccusfubif ftratur, amp; proindencceirarióarcfcit; ita qui à Chrifto fecefsionem faciunt^in eos Chrifti Sp'nbsp;tus deriuari nequit, amp; ideo mox infuae carnisxiefiderijs conlumuntur, amp; nulla priorisnbsp;veftigia in ipfis appareant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, j
Tertio, colligent cos, inquit, amp; in ignem coniicient, amp; ardent, Addithoe, quiaiii' IcuiculumvideturàChriftofeparariamp;Spiritusgratiadeftitui. Purant enim fe co conii^nbsp;dius hoc mundo frnipoirc,amp;quæcunqj de Dei iudicio dicuntur, feuniliter eludunt.nbsp;ergo tore tempus, quando iftiomnes colligantur, nimiriim vt ad ipfitis Chrifti tribunal hnbsp;tur, amp; fuæ impicfaiis pnasluant. Pertinentenim ad hiiiuspartis expofitionem, quodnbsp;3, cap, dev.izanijs dicit : Sicut zizania colliguntur, amp; igne comburunturdie erit in c®*'nbsp;mationcleculihuiui: MittetFilius hominis Angelos fuos , amp; colligent c regno illius oinnbsp;fcandala, amp; cos, qui patranciniquitatem, ac mittent illos in caminum ignis. VehemenKf ^nbsp;falluntur, qui in fua impietate fibijpfi dclitiasfaciunt, amp; vcl Dei iudicium nullum fore, nbsp;ts, iud Ü fubterfugerc pofte, Iperant, Dilcurruntenim oculi Domini pcromnem terram,nbsp;meri funt eidem miniftri, qui inuitos quoq; amp; renitentes adfuum tribunal trahant. jj,nbsp;autem illis ftipplicium ignis. Vt enim palmitis euulfi 8c aridi nullus alius vfus eft, quan]nbsp;ignem coniedus ardeat : Ita qui à Chrifto refedi, in ftiis defiderijs arefadiamp; confump^nbsp;nulli alij vfui feruiunt, quam vt in ignem aeternum coniedi, dignas fuæ defcdionisamp; I?nbsp;tis pnasluant,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; pjijJ
Et hue accomodari poteft, quod apud Ezech. cap.rj.in hanc'fenten tiam fcribitur ? fict ex ligno vitis præ omnibus lignis ? Etex palmite, qui eft inter ligna lyluæ.id eft,qugt;nbsp;dus non magis frudumfert, qûàm quæ in fyluis habentur arbores ? Num accipiturnbsp;gnum, ex quo fiat opus aliquod ? num capiunt ex eo clauum, ex quo vas qualecunq; nbsp;dant ? Eccctradlturigniin deuorationcm, duasextremitateseius abfumpfit ignis,nbsp;ciusaduftumeft,numproderitad'opus? Eo'tamen deterioreft impiorum,quamnbsp;eiufmodi feu farmentorum, conditio. Hæc enim breui tempore in fauillas amp; cinercs^^^jj^nbsp;gunturt lllorum veto ignis æternus eft, amp; corpora quoqj olim in refurredione imn^ j^fj:nbsp;fient, vt in æternis amp; nunquam finiendis fupplicijs durare pofsint. Docent hócpafsiij jj,nbsp;iitcræ neq; teftimoniji opus eft in re manifefta, amp; viriulqj teftamenti authoritate cflnbsp;Vtinam verbhorummeminiftent Hypocritæfimulamp;Epicuræi, quibus familiarenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fl
cum Deo ludere, amp; fidem vel confefsionibus ambiguis difsimulare, vcl etiam abn^jj ju' quodpericulumgrauiusimminet. Sed dicant illi, quod volent, nunquam tarnen Ch*nbsp;dicium fubterfugient, quod modo audiuimus.
deijtßit. Quia vcró propriæ infirmitatis amp; inopiæ lênfu dilcipuli tentari, amp; animum o®P ^»» poterant, ad prornifsiones-reditChriftus, amp; quid ij Ipcrare debeant, docet,qui in ipfo p ill'','nbsp;»I» chnflt xci manferint. Si manferitis in me, f ait) amp; verba mea in vobis manierint amp;c. Exp^n ju
»s»' quid fit in ipfo mancre, quaiido addir; Et verba mea in vobis ra^niêrint.nbsp;nbsp;nbsp;Maueni
Chrifto, qui verbum eins, id eft, Euangeliuin audiunt,aodito credunt,amp; toti ab eo dep jj)iu5 Quod probe obferuandum cft propter eos, qui in Chrifto fe manere putant, licet rel'nbsp;verbo poft hominum rraditiones ambulent. Hi enim Chriftum extra fe quxrunt, Pnbsp;ilium inuenire nunquam poterunt, nifi in verbo fuo loquentem audiant.
Quid verb in fe manentibus pollicetur ? Primùm : Quicquid volueritis petite, bis. Eft hæc promifsio,qua nulla liberalior excogitan poterat.Nam quicquid voliiefitnbsp;nbsp;nbsp;iplquot;
nihil prorftis excludit corum, quæ à Deo peti polTunt» Ratio promilTionis Chrifto habetur. Quia enim hic dileftus ille eft Dei Filius,, in quo Pw:rplaca,a,rf.nbsp;teft illeeorttm preccs contemnere, quos ipfi vere infitos elle viderit. Ne tarnen vo nbsp;in licentiam erumpant, amp; fimul de Chrifti fide dubitemtis, fi non omnia dat D , jjnbsp;carnis affêélu petimus /verum promilsionis iftius fenfum ex præcedentibus Chrifti ,nbsp;teçp oportet. Q^ia cnim-de illis loquitur, qui in ipfo mancnt,amp; roti à verbo fuo depnbsp;fttiscuidenterapparet,promifsionem hancadcasmodóprecesreftringi debere,nbsp;voluntateDei alienum continent. -Qui enim Chrifti verbis amp; prseceptis infift^*nbsp;quoque fua illius vohintati fubijcerc confueucrunr. Non ergo Chrifti ftdem 'i p^nbsp;vocare, autdc Dei rigore conqueri, debent', quiprecesfunduntfineClmfto,nbsp;tunt, quse nee Deus dare debet, neqj ipfis falutaria eflènt, fi darentur. Interim doceinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fgl
«Ô Mill A Ik
^®lo8ClirilIian.oSverèbeatosamp;^hcesefle. Soliscuiin iliis hæcprômifsîo Jataeft, qua o-'quot;iiiaeacontinciiturjqnæipfis amp; in hutus vitx curlu neccilaria fuut, amp;adxternamconfe' T'cndain feruiunc. Atquia dchuius generis promilsionibus alibi qnoq; dicitur, h«c paucalanbsp;'odó fufficiant.
Secundo ait : In hoc glöriHcatus eft Paier metis, vr miihum fruéltim alîêràtis. Eft hæè pe no/frUy psnini prioris promifsionis confiimatio, partim nbüa proiiiifsio, qiiæ fpcili omnis boni à Pa^ fruifibut^hri.nbsp;trcconftqocndi proponit. Qnia enim, qui in Chrifto inanent, frudum muiriiin alFerunt,nbsp;ftiisatitcmilleadDeigioriamlcruit,certofcquitur,talesàDeo exaudiri in prccibtis fuis, Scnbsp;lihil non boni ab illo Iperarc debere. Eftcnimhic finis præcipuus, ad qiieni homo creattisnbsp;dt, vttn illo glorificetur Deus, amp;; eiufdem promifsio vdtus eft . Honorantes me honorabo. Etnbsp;liiiiul de verb Dei cuku hie locus nos admonet, qui in eo conftfti t, vt Chrifto infiti ffudtis fe-«nuis, quibns illégiorificetur. Sic enim alibi qiioq; loquitur : Luceat lux veftta coram homi-nibus. vtvidcailtvcftra opera bona, «Siglorilicem Patrem veftrum, qui in coeliscft. At qu5enbsp;nani ilia opera liucfruiftus boni fint^ alibi quoq; diXitiius, nimiriim, veraDei cognitio,inuo-wtio cius ex fide perGhriftum, dilcâio Dei amp; proximi, vitæ innocentia, patientia in cfucc, amp;nbsp;ffliftionibus. Sc ft qu« alia in Euangelio nobis pratfcribuniur. Procul ergo fàccftânr, qui circanbsp;inutiles fupcrîticioncs occupantur, Si ijs Deum colere ftudent, qti« is nulpiam prsecepis, Ob*nbsp;^truemus gutem, quod ad Dei Patrisgloriam omnia refertChriftus, quam alibi ctiani absfcnbsp;^uicèquæri dicit, ficut hac de re partim etiam hom, 2. diéliim eft Dominies ludica. Debitnbsp;bscnobis omnium adionum fcopus elle, ne dum Dei cultores haberi voumus, nos ipfos cd-^*uus, 8c priuatam quæramus gloriam, quod in Pharifæîs Cliriftus grauifsimc reprehçndit.
J.. Tertio addit Dominus: Etfictis mei Difcipuli, id eft, ex his conftabit, vosreuera meoj 'kipulos efte, Nec enim ifta Chrifti diicipulos laciunt, led vt huic infiti amp; iplins difcipnli fi-fiattere voiumus. Fieri ergo Difcipuli Chrifti dicuntut, qui feta-die bonorum opcrum, amp; veræ pietatis, frueftibus, declarant : quemadmodum arbor honanbsp;^tt dicitur propter frudus, quæ nifi iam ante bona lit, frudus bonos facere non poteft. Hinenbsp;^ucoUigituf, germanos Chrifti difcipulosnonefte, quotquotin illo non manent, meqj fru-^^'tnferunt, quo Deusglorificetur. Cohtinetautem hcquoqj promifsio omnia, quae adnbsp;caT?-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qe* Chriftiïefu difcipuli funt,ij illiusmcrito apct-
üeraniur. Sc Deo Patri reconciliati æternam cum illo ekftis regni hatreditatem adeuiir. efte, vtlupra vidimus. Excitent nos ifta, vt in illonbsp;¦'^mus,amp;contemptis huitis mundi minis limulatq; pollicitationibus, verba eius retinca#nbsp;*iius,amp;it3 verein nobis glorificabitur Pater per filium ftiuni, in quo nobis etiam vitanbsp;secernaftuidabitur. lllidebeturbenediftio,honor, gloria amp;nbsp;poteftas in æternum. Amen.
RAT I AR VM ACTIO,
ET PRECATIO COMPLE^^^
CTENS SVMMAM PRÆCEDEN-tium duarum HomiJiarum,
ISI AE^ERNB ET VIFE FILI DEI, ^I es Kiy^fubflantialüsiterniPatris, caput verè amp; eußos Eccleß^ tua^nbsp;quampret 10fi Canguinetuoredemißi ,tott peUere gratiat agimtu quodnbsp;poH promulgatam à te in Paradtß promißionem de Semine muiter is, cost-tritura caputfer pent in hoc vß^ momentum ßdeles minißros verbi tut,nbsp;amp; inter hos CMarcum quo^ Euangelifiam, Apoßolorum tuorum dtßipu
» txcitißi, quos ideo dedißi, vt.per ipfosßuhindepromißtonem ilUm de hominis^ intpec-tt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;damnationematernam^apfi^reconciliatione-yquamtu »obis intereeßtone
^^dteatia tua peperißi^repeteres et illußrares,et ex immunda humani generis majfa pér to tibi excerperes agmen fan£ium,agglutinAtum tibi vera tui «gnitione^iußieia et vita.
2 Idie MARCI EVANGELIiTAE quo J ex morte à ie refufiitatnm tandem, adAttrnam amp; vtfibilem confaetu'difltrgt;tnbsp;(«(eßempatriam^ quanobê'verapatria,nbsp;nbsp;nbsp;noßrumpermanensed, trattsp^
vbtEleliistuistribuesvttam, non cejfàtaramyaut arumnù obnoxiam qualû ed,quaiam exides,vt in tnßi arumnofoextliofruimur qua propternbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
talisfaEIa eït. Sei vit am ßne Arumnii,biihrpmiSymoTbis.,ómorte, plenamatett^'^^^ , ttadtquot;gaudiigt;,vtcircundati nouodrglortojocorpore, dr à teceticcati in Joliumtuift^'''^nbsp;tecumßmui in omni aternitate, vbt in nobis dtuinitas non per primittas habet «bit,nbsp;fidelibus tuisfit in hat vita, fisd décimas adrptßemur, (fi ttbißmiles eßictemur,nbsp;Deumfacieadfi'aciemy
Tefi^ ardenttbtts votis oramw, cum magnaßt rabies dr pot ent ia hoßium luornrn lt;gt;fi inter. Hypocritas dquot; Tjrannos nunchabes in hoe mundo, qui cum ver it ate tua, qnbsp;tn ßriptis Prophet arum, Euangeißarum, d^^poßolorum,patefecißt, hoßiltter peg^^^nbsp;défende tu catumtuum, ex collo tuopendentem, fonantem^tuam fapientiam controit'inbsp;Torumportas, quoi hoßis tutti. Diabolus, tn hoe mundoertgit. Seruato nobis ,droitgt;ti^nbsp;poßerisnoßris, mintß er tum ver bi tui incorrupt urn, dr mtttito vfiip^ ad fiaem ntundp^'^^'nbsp;fideles, dr falutares DoEiores, qui non fuarn fapientiam Ecclefia tux tradant, nee veritsltquot;^nbsp;tuam ad nutusfuorum auditorum fleEiant : Sed exemplum tuorum Prophet «rum,nbsp;Ußarnm, dr Apoßolorum imitati, verbum vita reciè firent, dr tam tllam vacem, qat td'nbsp;ret mortificat quafi hominum corda dtuino tuo iudicio, quim alteram, qua Spiritmnbsp;nbsp;nbsp;'
font vita, Tibi dr patri tuo coejfientialis, eadem erigit, fißentat, fiulcit. robot at, dr eat, pure dr incarruptè pradicent, Tefi^ ex ea monßrent, quo àfolus vita dr veritas fis,nbsp;faults à Pâtre tuofipientta, tußicia,fanciificatio amp; redemptio. Eac, vt bonitaten*nbsp;tuam, qua in nobis erudtendisper Prophet as dr Apofiolos tuos vfits es, rtElè agnofist^^'.nbsp;Nam etfi regni tut my fieria non filum omnibus huius mundi optbus excellentierafiint ¦, Pnbsp;etiam omnem humant tngenÿ capt um longifimèfuperent, Tibi tarnen dr minifiristufif'*.nbsp;cuit exemplis drfimibbtts vti, quibus my fieria cale fl is tui regni nobis adum braßt, drnbsp;depiEiafienflbus nofir is proponere voluifli.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hanc ob caufam inter alias hanc qctocpfi^^'
bolam nobis prepefuifii, qua Te viti illi ver a. Pattern tutim Agricolx, nos veto, t uosf^[^.^ palmitibus, fruElumferentibus, afiimilas, qua tna ilia magna myfittia nobis dem -nfltVnbsp;diquot; quafi in tabuladepiEla, oculis centtmplanda, drtnentibus nofir is conflderandafdfinbsp;Jufii,de quibus verbum tuum alibi quoy^nos doc et. ^orumprtmùm til : Omnd^^nbsp;nespoil lapfiim Ada dr Eux naturafi eriles, dr omnis bont expertes, proindey^ nece/fid''*nbsp;ejfi, vt tibi vniamur, vtfl er Hit as dr ari dit as natura nofl ra, tuo viuificofiucio, drfi^^^nbsp;tua efifintialK calore rigata dr vtuificata, vim nouam it^de cencipiat, qua nos tteruinfid^'**nbsp;dos dr fruEîiferosreddat.
, nbsp;nbsp;Deinde omnes nos, qui ver afide tibi infit ifumus, gratia dr cura diuina optunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.fi^
. quae3tcol4mur, vt quotidie maiores in piet ate progrefifittsfitéiamus. Tandem à tu«, nbsp;nbsp;nbsp;Ji
dr Spiritus tui, communione, ac falutis aternaficietate, reyci omnes, qui licetfidctn d ' men Chrifiianorumprofitentur, interim tarnenfruElus nullos feront, qui ipfi'*^fgt;fi^nbsp;fionireßendeant. Tsbi veto dulcifiime Immanuel fitc placuit, vt te non arbori aUcut,fnbsp;cerieri, aut infieciem etiam nobiliri,fid Titi conf err es, vt nos de grauifiimisnbsp;etiam admoneres. Sicut enim vit is, quoad externam tllamfieciem, qua in oculosnbsp;(urrit, dr lignifii vfium, omntumplant ar urn abieErifiima dr vHiflima videri quidend ,nbsp;Eiuautem eiusnihilfiuauius nihily^ filubrtus ejfepoteli, fi teElè dquot; legitime eovPnnbsp;tta quoyj,fi externam tuamfor mam. Domine leju Chrifle, quant infiatu humiliâtlOOPnbsp;gefiifit,fieEiemUs, nonfiltim omnium hominum vilifiimus dr abieElißimus efifienbsp;cum tarnen tu verèfis itle nobilù feu genere dar us homo, qui in longinquam regiortto p
feElui eil, vî regnum fuum acciperet, dr reuerteretur ,* Seddr doEirina tua, carnu noj iudicio,ridiculadrplanefiultavidetur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; Tuvero aternafi'alutûfruElumfacrtfar/Eîatuaabedientiapeperifiinebù,citm^^^
foloptineipium, drfinisfilutis nofira exifiat, ex quo omnes fruElus pefiea progertnttftt 'quos in eleElis tuis quotidièproducis, qui Te, dr Pattern, Spiritumq. tuum, obleHatHtvnbsp;bisveramfalutem afferunt.
-ocr page 229-ÔRATIARVM ACTIO ET PREGATIÓ^
j. ^ofiti^atremtuumAgricoUmfettV'iKitoreinnominarevQluifiifVtdevtro^noset^ ^^ths',Tefcilicit ah tterno exipfogénitum, nohisj^ aWe mittiAt créâtlotfem ah eodemnbsp;ac quot;Redemptorefii deflinaittm^ prajinito^ tempore miffttm ejji, -vt falutä noflrÀnbsp;detrnie eundem Patremnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nos tn-ie ah at er no eiegi^e,amp; ipttos elegit^
vocem Euangelif, amp; fide donsre, vocantem veràjèqnentes, amp; quot;vcrè ^hitnferere^propter c^per teeofdemiußifitare, amp; Spiritujnoitißfuert,vt dî-^quot;'^^hanefertnt.
duogenerapalfftitttm ipfi conflittnts, tionfiaas noU in iüorum ^uipropter ext-ematn profißtenem in te effo d/cuntur^ßd) eùmfide viuificanènbsp;^*i'tagt;ft, pltnè infrugiferi palmites funt, ideo^ c tim fide *vera careant, nec in te müneaninbsp;^^dtmniiw iftu accidit^ qui velpalàm à te deficiunt, amp; redgionem à titafidenbsp;nbsp;nbsp;nommé
frfiifiitnt, velitcet nomen tuumprofiteantur^ eo non Jolùm contentif uut operafiua^ *'^^^itiusgenerisillieuoneminiconiunguat,qMbwßopinanturiufiificari^ veltandeninbsp;* domine multùm glorianteStfiaSîùnbsp;nbsp;nbsp;vita te plané negant, tùm ïta viuant ^üt fiat it ap^
y^'pfis tx illorum efifi nurtterOf qui tn corde fre dicunt : Non eii Deus, Dominus non i »ec Deus lacobintelligie ) Palmites plinè infrugifierifant^qui licet aliquandiis in ex-quot;* ^(defiafocietateadhuc hsreant., Tarnen, câm fitpfiosfiepafent, çèquot; àtefécefiionem fiainbsp;f»r4«i te pro exclufiis,nbsp;nbsp;nbsp;extta vint am ( id eU, Ecclefiam tuam-, cuius tu fundament
l^^^'i'esfiiviHa Radix es,ex qua fingud tutfidekiyttet fiiritum hauriunt'} fiords eieiîii vtuifica, amp; vtutficantt^nuüusfucciss ipfis fubminiftre^nbsp;tn fuù defiderß arefiaèti(fi confiumpti^reficantur,(ficoüedli in faficicuènbsp;fifitntur, vî pronuna/tta tus^ vt iudtcis viuorùfn (fi mortuorumfien^nbsp;'^ßpplictoignÜMerni tradantur.
'^edaterne (fi viue FÜt Dei, quiet vera, ^uifica-, (fi viutficans vitis,'fiqaiproprU potes ttbi aouospararepalmites, quos tuo Spiritufibecundos-,nbsp;nbsp;nbsp;ad omne bonum iào^
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliqui, nomen tuum aliquandm oretenusprofeßtà tedefictant, vebiufié
'i tui ludicio abfiindantur^ ficut Fitû, etfii palmites refècentur, nouos ex Çeipfia protrude^ ^^^td,fiquidixifii'. Sinemenihilpoteftüfacere (fie- Te ardentt oramuspeäore fide.nbsp;^despil/ftites, qui, viuafide tibiinfiti^ in Te perpétua in hac vita maneamus, id eii gt;nbsp;Jîijj*** ^*i audiamus audita credamus, toti ah tlla dependeamus vt Tu victfinbsp;nobd maneas, ideÜi nobù adfits, (fi per spirit um tuum it a te infinua animû noßris j,nbsp;per te, ea quoq^pofitmusy qua altds vires noftra» longé ßperant^nbsp;nbsp;nbsp;i» te, vite verè
(fi vficante, manentes,frucitss, noßra profiefiione dtgnos,fieramus qualesfiunt,ve^ Patrisq^ (fi Spiritus fanîîi agnitio,fi inuocatto in omni tentationum genere, carniinbsp;mortiptatio, noßri ipßus abnegatio, natura nofir a, ex lapfa Ada corrupt a -, tnnaua-tntiocentia (fi honefias, dile^to prexiHti x patieneia tn rruce (fi afifiiclionibus, aCnbsp;i obedientia^ que nos tetos ttbi, viti nofire.^ (fi Patri Agricole^ Spiritutß^ tUo, vendicatinbsp;i fi ^^fiuguli, qui ttbi verè infiti videri volunt,hû omnthusfiudeant, (fi in qfâem con-per feuere nt, nec Patris tui, vinea tua Agricola, fdlutarem f'alcem, quam fingulosnbsp;I ^^fttiri oportet, detefiemur autnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dupiici modo nos, tuospalmites, purgat^ vt
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mtieres in pietateprogreffus faciamus. Nam cùm in nobù, tibi vera fide infitù^ad^
fiiàttnt carnis reltquia, (fi multiplices infirmitâtes, qua velfidei fruUus impediunt t fif^sniLusfolqs amp; labrufits luxurtunt, (fi ipfi caro nofira multûfitperfluis at^ noxijs. cu~nbsp;1 r tattlnu redundety aternas Pater tuas per spiritum tuum efficaciter purgat animos noanbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; 'lt;tt tn ips, fernen verht tut altos radices agat^ne td defiderqSyqua in nobù adhuc harent
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f'vita,kebetur autfußfücetur. Detndecrucemetiam,aUas^omnis-generis affiifiliones
j Y^^^fiibet, vt (arnem nofiram contumaciorem eo adigat, vt tpfius voluntati, in verbU, Inbsp;nbsp;nbsp;'*'Htfitle, nos fubmittamiu, neprauis cupiditattbtss (fi defiderqs fuperati,falutii ia£iur,
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ped retinentes verbum tuum, quodnos à te nonpermittit diuiüt, propter té *
fi mundi cenfiamur, nbsp;nbsp;in te manentes, omniaprecibus nofiris à Pâtre tuO impetr^^
non funt a voluntate tpfius aliéna, (fi difcipuli tui fa^i Patrem tuumper te glorU nbsp;nbsp;nbsp;
fittnus tn hac vita tnchoat tone per primittM Spiritus, in altera conjummat tone per eiufdem décimas, quitecuminvnitate Spiritus fanEli regnat
Dota htntàifiîffi in faulaficulpritm, Amen.
-ocr page 230-Ci lAVUtil nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/
DJE APOSTOLORV^*
PHILIPPI ET lACOBI EVANG-
(l
itu ntemoria dte 2f, lul^ ctlebratur) fuit Alf hai ( vt Matth, jo. Mire. ftriftum (H ) amp; Marta lUhufilitu, Oiiii^ Marei 0. Matth'2f. Luc. 24. ßfnbsp;ßfroremMaru'oirgiaisfuißetexjfi.^taf.ltan.coHtgifoteîi. Prcfttrfietatem amp;nbsp;t'tgritatem hie lacobttä lußtes tognontiaaluaeli. Fratres habuit loßeriy Simeefftf»gt; amp;nbsp;Afoftolum, vt ex 13. caf. Matth. Marei f. cap.nbsp;nbsp;nbsp;Efifiola ludA apfaret elftes
fhao exfeettndo marito CUofha.,fratte Iefefhi,ßißefit. Cnm^ hi omnet tßßnt («eß Chrißi.zßtatofcripttira more fratres Ttomini appe liant arGal. i. A^.y.
Marti 4. 3., Lae,S. Ioan. 7. ). Corinth?. Haie lacahominorifoliChrßtttftM''^ mortereuixerat,felt;ßendtt,teßeHieronfmoex Eaangeliefecun'liiT»HebrAos, amp;nbsp;taneumesiilliMSofienfionüpaulamfacerementiontm t. Corinth, ti-
Posi aßenßonew Chrißt in teelos fait HieroßlpmttanA Et'tleß'* ^ßtfeopn2, ßquot; * quot;f i'ntendens., teße Eafeb. Itb. 2. cap, i. Adqaem Paulm trien niopeil tonaerßonetnnbsp;ftSltueH. Gal. i. Eidem Petrus miraAdàm faam libérâttonem tx carcere nonditt «tnbsp;AEi.\2. idem tarn relii^nù ApoßolisprAfuitprimo concilio Hieroßlyfttitanonbsp;loannCi amp; decretum condfdit de abregatione Eegü MofàicA, de lißietA (Irfthtttnbsp;folamgratiam Domini nößri left Chrißi conßcjuenda'^ defattendis, cult aßunbsp;ßmulachrorumyßdrtatione^ßuffBcato, (Irfangtiihe Aii. eaf. idem lacobttt P^«nbsp;ßola AcI,2'i. authorfuit, vt NazarAorumritus feruaret, ipiiodß^urn B. Augaftimtquot;'^nbsp;errorem tolerabilem.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'quot;
- nbsp;nbsp;Cùmverolacobtû Apoßolus,magnaAnimiconflaniiAßios auditores toto
frAdicationisfuAdocuißet, Hominem coram Deo iußificari ptrßdem in noniiKe ideof^ vanam effeßduciam operum tegis MofaicA, i ludtü fttrioßsdndigneferenß^nbsp;ptrAdtcationem neaam {ßeenim earn tune nominabant') indies' latiuspropagirt, oe}nbsp;templi in quam ipßmßare, amp; populum, ad feß um paß hat is eapiofe eenfaentem, (t nbsp;praditando iajßruntpiejiopulus lefum illam,quem lacobusprAdtcahat effe Detßitttt^^ quot;nbsp;utiporem dr Dominam neßrum, verè effe Chrißum crederet '^primum deteHus » ßnbsp;pidibus obrutuSidr tandemfußefüllen is tfàcidafus eH anno nßi Chriflinbsp;lib. 2. tapi y,dP23. qui haias Apoßoli martßq hißoriamprolixe ex Egeßppt i.bb. comnbsp;recenfet. Fit ettameiufdemmentio apudlofeph.lib. 2o.antiquitat. ludaiearumtap.S-
Adexoheationent Fuangtlq.quod die Apoßolorum Ph'tlippi
* dtctdamM,
HO-
hom ILIA I. HO MI LI A 1.
2) y
Etaitlefusdifcipulis fuis: Neturbeturcorveftrum. Creditîs in Deum, etiam in me crédité. In domo Patris mei manfiones mubnbsp;tæfunt; Sinminus, dixiflemvobis : Vado ad parandum vobis locum. Et cum abiero, amp; parauero vobis locum, rurfum vcniam, amp;nbsp;afTumam vos ad me ipfum, vt vbi fum ego,etiam vos fitis.nbsp;nbsp;nbsp;Et, quo
vado, fcitis, amp; viam fcitis.
XPOSVIT IN PRAECEDENTI CAPITE I O A N-nés quæDotninüsnofterlefus Chriftus inter cnandum cum difci-pulis fuis egit.Sequuntur deinceps duæ condones, quarum[alterani in ipfo cnaculojvbiHierofolymis cnatum fuerat,amp; per totum hoc 14-cap. delcribitur,alterani,reliéta vrbe fanguinaria , in via habuit, cùmnbsp;ad montem Oliueti exiret,vbi fè ab hoftibus fuis capiendum elfe fcie-
bat, Sunt hæ multa confideradone dignifsimæ : primùm, qudd poftremæ funt, quas in mortalicorpore,amp;iammortemaditurushabuit,Deinde, quôd res graues amp;cognitnnbsp;ncccfTarias continent. Confolatur enim his non difcipulos modo, quos tune habuit, verum etiam omnium feculorum pios aduerfus omnis generis pericula, tàm fpiritualianbsp;(juàm corporalia. Adhæc fuæ mords fruftmn amp; vfum diiigenter cxponit,amp; ita quidem,nbsp;Vtfummamtotius dodrinæde verafide,atq; vniuerfo falutis noltræ negocio perfedenbsp;coinprchendat. Et quia præfens hic locus omnium,quæ poftea fufius dicuntur, perio-chen continet, ilium propius infpexillè proderit.
»-
Propofido amp; fumina conlolationis eft : Ne turbetur cor vcftrum. Caulfa autem veloccafto huiusdiéti ex præcedentibus petitur. Dixerat enim de Iudaproditore,de pe-riculismox exorituris,de fcandalo,quodipficmnespaffurieflent, quodq; Petrus, quinbsp;rcbquis ftruendor erat, ipfum priufquam gallus cantaret, turpifsimè effet negaturus.nbsp;Q^ræ^^nia ctfi illorum animos,nimia propriæ virtutis fiducia elatos,tunc non multumnbsp;niouerent,fciebat tarnen fore,vt non muîto poft metu amp; terrore abforpd grauiftimasnbsp;tCiuationes fubirent,quando ipfum quidem ab hoftibus captura,fuum verô gregem fee-dè difperfum vifuri erant. Ne ergo toti deficerent, huraanifsimèeos compellat, amp;, nenbsp;animis fuis turbentur,admonet.
Non autem Stoicam àTOÔ««« fine indolcntiam prÆcipit, quæ ex hominibus trun-cosautfaxafacit(hancenimipiefuo exemploconfutat,dum animara fuam turbarißte* tur)fcdmonet, netimoiiccdant,aut affeâibus toti fuccumbant, amp;quàmuisfelapfos vi#nbsp;dcant,non tarnen animum defpondeanr,deq; Dei gratia in vniuerfum ddperent.
Eft autem hoc generale præceptum adomnes Chriftianosperdnens. Sumus e^ nim omnes affliédonibus obnoxij,amp; frequenter lapfus f-atrum incidunt, qui nos terre-re,dtfidem noftram labefaâare,poflunt. Hîcigituranimopra.-fentiopuscft,vtintre-pidiftcmusadomnera rei euentum,amp;ncc hominumauthoritate moueamur, peeperi-ndoriim magnitudineterritià ftatione noftra difeedamus. Atqui hîc plurimum pro-derit Chrifti bonitatem,amp; paternam prouidentiam, obferuauiflè, qua is fuis profpiccrenbsp;folet, amp; cuius exemplum euidens hic locus nobis exhiber. Namvtex præcedentibusnbsp;^p|gt;arct,nonagnofcebantadhucfuam infirmitatem difeipuli, fèd immani amp; fuperbanbsp;fuarum virium fiducia çlad,non modo pericula contemnebant, de quibus admoneban-tur,verum etiam fîdis Chrifti monitisfefênimiùm'audaéler'opponebanr,
Adeo tarnen non negligit eos Dominus,vt podus illorum lapfum anteuertat, amp; fidelis medici inftar Anddotis eos præmuniat, fidis nimirum admonitionibus, qugrumnbsp;¦ccordatione poftea confirmentur. Solet hoc ipfum frequenter facere,amp; multa huius ge- nbsp;cris experimur,quando in morbis amp; tentationibus conftitutis ea in mentem veniunt,nbsp;quorum non magnam rationera habuimus, cùm primùm ilia audireraus .Et eft hæc verbi diuinivirtus,vt velud fernen fuo tempore germinet, amp;frudumferat, licet aliquan-diuneglcftum latuerit. Conftat autem exhis,Chriftum fidelem effe Pondficem,qui»nbsp;cùin noftras infirmitates probe norit,nihil eorum negligit,quænobis coenitu neceffarianbsp;funt.
noftras infirmitates probe norit,nihil eorum negligit,quænobis cognitu
T
/
-ocr page 232-2}6
Chrifim (i tternut
Itretvr,
Pr»Ker6,ï9,
DIEÏ PHILIPPI ET IACOB'I
funr. QupmoJo cnim iam laborantes oneratos negligeret, qui futurîs quoquc terî' tationibus fua remédia tam diligenter adbibet ? Qn.odvnuin,fi reótè con/ideretiir»nbsp;plarimilra confolaiionis in quouis pericula nobis afFerrcpoceft. Cæterûm ne nui*nbsp;verbis agere videretur Dominusjtationes quoq; amp; argumenta validilsi ma fubijcit.
fiJesJirmißi-mum ctnfiltu ¦iitttif
Primum afua perfona deRimptum ficinfert ;Creditis in DeumjCtiam in me cre* dite. Senfusert.-Q^Iifcunquenunc videar,amp;quaecunqj mca fors moxfururafit,funinbsp;ramen verus amp; æternus Dei films, eiuldem cum Pâtre Eflentiæ fimul amp; poteftatis. Sinbsp;quid ergo fiduciæ in Deum collocatis (quod vos omnes profiteri iàt fcio) crédite eriamnbsp;jnme,amp; felicifsimèvobis cedent omnia, quænunc triftifsima videntur. Vt enimnonnbsp;fallit Deus, qui amp; veritas Seomnipotens tH,îta neq; ego vos fallam qui veriisDeiB-liusBe vnum cum Pâtre fum. His ergô verbis vera amp; æterna lefu Chrilti Deltaseuiden-tißimc aflèritur. Eft enim bæc rotins ïcriptùræ doólrina certa amp;vnanimi piorum omnium confênfii comprobata,quod invnumfolum Deum credere debeamus, amp;maledi-ôum pronuntiat leremias eum, qui carnem facit brachium fuum. At iubet ChriHufnbsp;in fe quoq; credere. Verus ergo Deus eft,amp; qui hoc negant, ij fimul eundem impietatisnbsp;amp; idolatriæ magiftrura fiue dodtorem faciunt.
Quo ad vero huius loci ftatum, obfèruatu dignifsimum eft, primùm confolatm-nis argumentum in ipfa fide monftrari, qua Deo eiufque promifsis per Icfinu Cbiiftüin nitimur. Eft ergo hæc tutifsiinum præfidium in aduerfis,adeoq; vnicum confolatiomJnbsp;veræamp;conftantiæ Chriftianæfundainentum, quod nos nullis tentationibus finit luc-cumbere, Nam etfi interduni impij quoq; magnos fpiritus concipiant, amp; innbsp;feftä pericula magno animo ruant, eft ramen ea inconfulta potius temeritas,nbsp;fortitudojin qua vel horribiJiter pereunr,vel turpiter deficiunt tandem, quandonbsp;fentiuntab ijs,in quaefpemamp; fiduciam omnem collocauerunt. At qux vni Icliq;!^^nbsp;nititur fideSjfalli non poteft : amp; proinde cadem quoq; in aduerfis vincif,nosq; omni^quot;^^nbsp;tentationibus fuperiores facit. Eft enim nomen Domini ( vt Solomon ait) tui ris fof'nbsp;tißima,ad quam qui confugit, extra telorum iaâum eft. Ideoq; Dauid dicebat.- Domfnbsp;DUS lux mea amp; falus mea, à quo nam timerem ? Dorninus robur vitæ meæ, à quo txpa-uelcerem? Si obfideantmccaftra,non timebit cor meum :fi ingrueritaduerfiis mepnï'nbsp;lium,hoc tarnen vno nitar.Nam vbi pater meus amp; mater mea nie deftituunt, Dommusnbsp;colligit me. Item Plal..^rf. Deus nobis fuftugiurn amp; robur eft, premeutc necelsitate au-xilium præfcntifsimum, Propterea nihil timebimus,etfi terra loco moueatur,5c moniesnbsp;in medio maris nutent. Tumultuenturgentes,motus excitent régna,amp; tellus cum fin-gore ruatjDorainus tarnen cxercituum à nobis ftat, arx fublimis eft nobis Deus lacob.nbsp;Imprimis vero hue pertinet totum caput vndecimum Epiftoîæ ad Ebr,vbi Apoftolusin-numera eXempla eorum congcrit, amp; qui aft'eétus internos amp;cxtcrnos3amp; txternam vimnbsp;hoftium, fide armati vicerunt. Quo loannes quoq; refpexifle videtur, quando fidemnbsp;dicit noftram efle viâoriam, qua mundum amp; eius Principem vincimus. Iraq; baud réméré pafiim vnam fidem feripturæ nobis commendant, ficuti in fdere cum Abnibn*nbsp;mo fado,in legis exordio,in Prophetarum fermonibus amp; vniuerfii Chrifti atq; Apofto'nbsp;lorum doârina eft vidcre. Vt enim ilia nos cum Deoconiungit,amp;omnis generis bo'nbsp;na opera in nobis jjrofert, ita in tentationibus fuftentaf,nc vnquam à falutis via exorbi-temus.
ti».
At hicnecelTefuerit Veram fîdeî rationem tenere. Nam fi omnium gentium hommes mterrogemus omnes fide in Deum gloriabuntur, eiufq; cultores vidcri voient, bed quia natura peccatores, amp; ideo À Dei confortio exclufi fimt omnes homines, fidesnbsp;. hæc ftniper mcerta fiuâuabit,nifî nobis certo conftet.nos Deo reconciliatos elfe, amp;il-um nobifcum m gratiam rcdijflè.-Id autem in vno Chrifto habere poflumus,dequoinnbsp;carne manifeftato Pater clitus teftatur : Hie eft fili us ills meus dileélus, in quo pba-j/x/xé.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nos fide vera amp;conftanti ampledi oportet. fi in Déum credere, amp;
- Jiuj perhdem coniungi velimusjdco in prÆÏênti air.-CreditisinDeumjamp;intnecredite-Quafi
-ocr page 233-HO MI LI A ï. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\ 0 i
Quafi dicerct : InDeum verè credere non poteritis,nilî me fide vera àppræhendatis,qür vnictis inter patrem amp; VOS Mediator fum, Etlioc ipfum moxclarius explicabit,^iiari-do dieet : Nemo venit ad Pacrem nifiperme. Vehementer ergo feipfos fallu nt, quinbsp;turn fiJem in Deutn profiteantur,Ghriftum tarnen vel negiigunt,vel etia'm hoftiliter re-ijciunt atq; perfequuntur. Faciunt hoc aperte lüdæi amp;Turcæ,quorum illi quideih iliumnbsp;concuincliofifsimc profcindunt,hi veto Dei filium efle negant.
Non tarnen ab hocicelere omnino alieni funt, qui papifticam religionem tuen-tur.EtficnimChriftianidici velint, 8c coniunftionern cum Deoquæraritin vtroq;ta-'nengrauiter admodum ofFendunt,dura fuis 8c Diuorum meritis ea attribuant, qüæ v-ni 8c loliChrifto accepta ferre debebant, Potelt ergo contra hos ex iftis Chriftiverbis ärgumentum duci :
Sicreditis in Deum,etiam in Chriftum cfedite, Sed non creditis in Chnllum,nbsp;Ergo neq; in Deum creditis,
Qimd fi illi fc in Chriftum credere clament j nos proprijs ipforura op8ribus eos tonuincemus,quibus Chrifti gloriam in feipfos, amp; alias creaturas -, trahsferunt, nequic-*iuamillo clamante : Ego Dominus hoc eft nomen ME VM, 8cglóriam meäm aitcrinbsp;non dabo. Sed plura de hoc fi quis legere fcupiat, legat ea, quse in comraentario noftronbsp;fupcr /.cap. prolixe fcripfimus. Nunc ergo in ijs pergamus,quæ ad pratfentis loci argu-iiientum pertinent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* ,
Quia enim hoc argumentum infirmius 8c obfeurius multis videri poterat, coe Premifiene hftium Scfuturoriim bonorum promifsione confolationem iftam confirmat.At cum denbsp;illismulti dubitent,multi ctiam feurriliter omnem horum mentionem éludant,grauiter *nbsp;omnino Scconftanterdocetefle plané vitam aliain, 8c huic iam indeab æterno locumnbsp;^trtum deftinatum efle, quern iple modo in fe credentibus patefacere, deinde fuo tempore ad cos redire veht, vt iltos ex hacCorruptibiliconditiOnein gloriam èleftemnbsp;franstcrauVult ergo,vtquicunq; fefe turbari fehtiuntjanimos in fpem coeleftium bono-Nm erigant,in quibus vera 8c effieax confolatio inuenitur,qua; nulla eft, quam diu innbsp;nnxisSc euanidis huius feculi bonis hærem us.
Quia autem vix quicquain difficilius eft^ quàrapræfentiahegligefe,amp;fufura ^osrcre,àterrcnisad cleftia mentera euehere,diligenteradmodum hanc cauflam tra-*0 quidem ordine,vc omnibus cogitationibus fine obieâionibus occurrat, qusenbsp;ninefiduciamin nobis labefadarcpoffunt, . .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Primum, quia ipfo ex hifee tei risln coelos digreflb,illi pèrfecutiones, çarce'res, »a *xilia,cgeftaKm 8c omnis generis raiferias.palFuri crant,docet fe non ira dtfeeffurum eflegt;«^«'nbsp;*°ois,vtipfofempereareant,fedillis etiara in coelo locum fore, vbivùm ipfo olim æter-001 rrgnaturi fint. Ait enim : In dorao Patris mei manfiones raukæ funt : fin minus di-*'flcmvobis.Qrabus verbis hoc dicerevideturzNolim vosijsofFendi aut turbari, quænbsp;P°finieumdifceffura patiemini.
. Qualiscunq;enim fit huiusvitæfors atq; conditio,cogicare VOS decer,aliam vitara reinediem patria,in quara vos transferri oportcat,vbi peregrihationis huius curfumnbsp;niolucritis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:
Neq^dceaquicquamdebetisdubitarc; Sunt enim iilic manfiones fine habitatio-l'^inti!tæ,quæ vobisomnibus recipiendis fufficient. Et nifi hæc ita fe ha berent, ego vobisdixilfem,vt qui vosfpe vana laélareminirad velinri quos hactenus a-^nrutuamp;difcipulorum loco habui; ¦
Cûir ^^^Jf^^^'^ -^*5^*^*^cequot;^nbeatorumfpirituum fedej in qua olimpij omnes/» j^ngcntur,multisargumentisprobari poteft. Loquitur enim dé loco, in quemipfc a#'»*/»»«nbsp;^nrus fit,8c vnde ohm redifS velit.vt fuos ad fe colligat.Atqui ilium in clos,qui
nnt.in altum vehiv.iderUntdilcipuli,qui eundem fupra omhescoelos,corruptibiles * afeendifle, Sc inde olim in nubibus venturum efleteftanturjquando nos ipfinbsp;. '¦niperacrem rapi oporteat. Deceitoigiturbeatitudinisærernælocoifta intelTi-^^ '¦^nt.quera extrahuncmundumcorruptiSilemefl'e oportet,cum quæcunq; intranbsp;unesliintjCorruptioni obnoxia 8c olim pcriturafint.Itaq; minime audiri debenc, nbsp;''uelefti patria Vtopiam fingunt, Schanclocum certum eflencgant,cum 8clocinbsp;T iinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8c habi-
-ocr page 234-2j8
DIEI PHILÏPPI BT ÏACOBÏ
amp; habitationum fiuçmanficfnum vocabulis Chriftus difertè vtatur, amp; Euangelifî® * Alcenfionis hiftoria motus manifeftam mentionem facfant,quo ille ex terris in altun^nbsp;bierit , vbi ilium poftea apertis coelis non fine miracuio Stephanus ProtonWi'Tnbsp;v*«^*:*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.J
Etnimis abfiirdura eft infimplici hiftoriæ narrationc tropos fingere,qub Q? verègeftum fuiflê dicitur,in dubium vocenuNam fi hoc demus inAfeenfionis hiftor*^nbsp;quibus oblecro argumentis, nos aduerfus, eos tuebimur,quiDeifiliura xere incarnnbsp;tum,yerepafl'um amp; mortuum eftenegant ,amp; in his eiiamphantafias amp; imagination^nbsp;fingunt,quibus vniuerfum noftræ redemptionis negotium cuertitur ? Qms enini rationbsp;obftabit,quô minus tota Chrifti hiftoria allegoricis expofitionibus obfcuçeturjfibocinnbsp;aliqua eius parte ipfi fecerimus? Procul ergo faceflant contentioforum horainum deJinnbsp;8c Chriftum in coeleftem patriam corpore luo afcendilTe credamus gt; quo nos ctiam oh^nbsp;colligi oportear. Scuf riles veto de huius loci altitudineSc amplitudine dilputationcs i)nbsp;rclinquamus, qui ambitione amp; aljjs afteâibus abrepti beatitudinem in huius fcculr gfonbsp;riajamp;hominum exiftimatione,collocant. Sufficiatnunc feire, quod locus vit« «ternnbsp;certus fit,amp; quod idem omnibus eleûis recipiendis pofsit lufficere.
Reliqua in cum vlq; diem dilFeramus,quando Si Dcumipfumfaciead faciemgt; omnia regni eius myfteriajcoràm intuebimur. Porto locum ilium æternarbeatitu'i*^'nbsp;domum partis fui vocat,partim pro more humano,quia in coelis potifsimum Dei mai®'nbsp;lias cernitur,amp; illic lèse vnà cum thefauris fuis fruendum dabit clcéfis furs,quos in rego*nbsp;fui hæredes adoptauit; partim vt certior fit promifsionis iftius veritas. Qmn enim ip®nbsp;verus amp; vnicus eft Dei Filius, licet ci inhæreditatisconlôttium aflumerequofeunq»nbsp;voliierif.
Deinde manfiones leu babitationcs in domo Pattis efle ait, nontabernacul? quo nomine alibiiciiptura frequenter vtitur, Ita verb coeleftem patriam ab huiusft«nbsp;conditionediftinguitjinquonon habemus permanentem ciuitatem, vt Apoftolus -quot;^*nbsp;Peregrini enim fumusjpatriam verb in clis habemus,vbi noftrum nni^rnvfia fiuet*ngt;'nbsp;fatem eftë,idcm Apoftolus teftatur.Et in horum confiderationenos crebro vcrlarico***nbsp;ueniùPfimô enim mulcûra ifta faciunt ad Icniendas vit huius molcftias.
Quid enim mitum eft,fi in hoc mundo pcregrinantibus multa pratter animi tentiam accidant? Deinde eft hæc efficacifsima confolatio in omni aduerlbrumnbsp;inuident nobis terrae huius vfiim homines,fed in coelis nobis locus paratus eftjquf* nbsp;nunquam enpient,amp;ex quo hunquamdeturbaripoterunt, qui femel eo ad Chm'J*nbsp;collecti fuerint.Feramus ergo patienter momentaneas huius vit« afflidiones, qu'*,nbsp;nunquam intermorituram æternse beatitudinis remunerationcm præparatam «nbsp;confiât.
At fimul hic fingularcra confiderationcm mcrctur Chrifti didumj Sin min dixiflem vobis. Ex eo enim confiât,eum nihil eorum fuos coelauifle, qua: ad veram wl«*
Teftatur hoc ipleeuidentius in lequenti capite,vbi ad Apofiolos ait; Vos dixi ai* ____:________J;..;'__________..r.- .L- riA.___
Chriffttt nihil tAlMttdifiifunbsp;ïti etj^ni- tisnoftrærationeni pertinent*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .
Teftatur hocipfeeuidentiüsinfequenticapite,vbiad Apoftolosait; Vosdixiâi^^ cos, qiiia omnia quæ audiui à patte meojnota feci vobis. Eft frgo Chrifti doârinap*nbsp;feäa^Si omnibus nuiheris abfoluta,euiusille præconcs fecitjApoftolos, quibus innbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;datis deditjVt omnia ea fuis aiiditoribus fidelitcr tradant,quJe ex ip/b apdiucrint-SurW
jtaq; locus hie confutandis omnibus,qui nouos fidci articulos amp; noua dogmata traou quorum non aliquam inenrioncm in fcripturis fecit Chriftus. Et pofluinus etnnbsp;loco om nibus iftis refpondere : Si ita le res ha beret, ficuti vos dicitis, non vtiq; in^
* Apoftolosclauiflet Dominus. At nihil illevnquarolocutus eft de Romanis ^ gentijs^nihil deDiuorum interceßioncjnihil de coelibatu monaftico, nihil de Min^
crilïcio, purgatorio,noftrorum operum meritis,latisfadionihus, pontificis primatu,an^ rjculari confefsione, amp; fexentis alijs,quæinPepatutraduntur.Ergovanafuntift^®nbsp;mnia amp; minime neceflaria ad ßlutcm,led potius noxia, ciim Chrifti Icfu mcriw der«*nbsp;gent,in qua vniuerfa falutis ratio plenifsimè continetur.
HOHILfÄ L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|P
Sed vt ad loci præfentis traélationem redeariius,dicat aliquis ; Scimus quidem c-lum amplum 8c Ipatiofumefle, vt omnes tàm homines quàm Angelos caperepofsit,cArz/ft«/ morit Quid autem hoc ad nos, qui à Dei gratia iam olira excidimus, 8cproinde àclorum#-« nnhüio-pulfefsione cxclufi fumus ? Préoccupât ergo iftaiîi óbieéfionem Dominus,8c ait: Vado ^*^* *//*^^*nbsp;dparandum vobis locunbScc. Expûnitaucein hisfrudum fuæ mortisatq; refurreclio-'s 8c Afeenfionis,quibus totum falutis noftræ negotium continetur.Et conftat quidemnbsp;lMtitudinisfcdesabæcerno præparatasefle, quandoidem Domfnus innouifsimo dienbsp;dtcfarus cft : Venite benedidil^atris mei,pofsideteregnum paratum vobisà iaâis fun-'bnientismundi. Sed locum hune nobis parauiflc dicitur Dei fiiius,quando remoras 8cnbsp;impediinentaftiftulicjquæobftabant,quo minuseo venire poflemus. Inter hæc primasnbsp;ten that peccatu m qiiod nos à Dei conipeôlu arcet,deinde mors, quæ nobis per illud do-iiinabatijr.
Occlufa trgo nobis cràt (àlutis Sc vîtæ ætérnse ianua^quod olim gladij ignei coru- flt;:atiünc paradifi üftio appofiti figurabarur. At Chriftus mortisfuæ merito peccatumnbsp;'^'pi-;uit,ri'lurreâione mortem victtjafcenfionc autem, vel corporis ex nobis aflumptinbsp;tfanslatione in clos,nobis eos patefecit,amp; iUic ad dexteram patris confidens pro nobisnbsp;interctditjvt ad thronum gratix nobis acccflus pateat^qui prius are»no clorum exclu-fttraiRus.nbsp;nbsp;nbsp;At quia hæc félicitas tunc den« Um fuuth complementiim'habebit, quango
Corporaquoq; dcpofitacorruptibilitateimmoriàiia Scincorruptibilîàfîentjaddit: Et eutn abiero Siparauero Yóbis locurn,rurfum vlt;ïniarn,8c alTumam vos ad meipfum; vtjnbsp;vbi full) cgo,etiam vos ficisf Quæ verba nori âlitefj quam de nouiïsimo ÇhrilHaduentunbsp;cxponi poÛunt. Etfî enim polt refurreétionerii ad difcipulôs rcdîerit,rion tainen tune il-lüs .idfeaiTumplu, vt corporaliterfeenm eflênt, fed potiüs diucrfôs Hiric inde emifit innbsp;Jrbem vniuerfum,vtEuangelium omnibus gentibusprædicarentj ip^e verocorpuslu-inbipfi5videntibuSjinciosfubuexitjVtdicd\fcenfionjs Cbiiüi in closaüdiemus.Innbsp;noudswio autem die,implcbiturqüod hic dixit D'omîilus : qui fvt Paulus feribit in prio-P aJ Thtßal. cap, 4-\') cüm hortationisclamore amp; voce Archangeli, ac tuba Igt;ei,nbsp;delcendet de coelcgt;jamp; qui inorrui fuerint in-Cihriftojrefurgcnt primirin : deinde nos viuinbsp;4 1 reliqui crimus,rapiemur Itmul cuiri eis in rgt;ûbes,in occurfum Domini in aërem, Scnbsp;liafenvjcvcum Domino erimus^Fâciunthæc adfalutis noftrxccrcitudiriem,amp; efficacif-^ïiicjnfüiationem habent/jux nos in morcis articulo confimiare potefl. Cui multùmnbsp;ecedt:^ri^:urn'his ea coriferamus,qu-æ cap.y.de animæ tranfitu ex morte in vitam dicun-^U''.Simul vero ofncij nos admonere debet frequerisChrifti olira reditüri confidératio,nbsp;iitpcccandi lieentia eum dicm nobis terribdeni reddamus,qüi pijs amp; credentibus lætif-^nuisillucefcet^ObferuemusprætereaChriftumfoIumeflejqui nobis closaperuit, amp;nbsp;if illis locum parauit. Non potuit hoclex per Mofem latâjoon vîlum humanæ iufti-^iæmerituni,non vllæviâ:imæ,aurquæcunq) olim magnifica ^b hominibus excogitatanbsp;fnt. Solus illc fchala ilia cocli eft,amp; huius meritum cuacuant,quantum in ipfis elt, qui lt;7e».»8,nbsp;hanc gloriam vcl fibijpfis, vel aliorum meritis, tribuunt.
. . 1
Poftremo, quia Iiæc multis obfcuriora yiderî poter3nt,addit ; Et quo ego vado 'ritis, amp;.v«rh fcitis. Senfus eft.- Non noua aut inaudita vobis videri debent, quæ dico,nbsp;Vado enim ad cleftem patriam, idq; per mortem 8c reftirrcdlioncm, de quibus omnibus non Ivmel'vobifcum egi.
Q^atcfi vos quoqyiliuc-veniendi defiderium tenet, me amplcdti oportebit, 8c ^cnnpItKïï meum imitari. Voluitautem adhuc obfcurius loquijVt diieipulis daret inter-fijgandi occafioricm, 8c ica fibi viam fternerct ad diligentio'rëm huius myfterij explicatifnbsp;®icin,qUam fuoloco 8c tempore audiemüs.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
*
Noiumus enimipfum Dominum prolixiori interpretatione antcuertere. Nunc ^^leru;ir.u5,afHi6tionis omnis generis in hoc feculo eos man'erc, qui pie in Chrifto vo-lùnt viuerc ; Non autem in ilfis aliquem debere defperare,quando falucis noftræ Autho-propugnatorem hâbemus lefum Chriftum.qui 8c in huius viîS curriculo nos tu- %nbsp;clorum portas nobisaperuit, in quibuslocum iriùeriièntanimæ cuminnbsp;;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Üj'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fide
-ocr page 236-DiEl PHILIPPI ET lACOBI.
fide vera enfi.gcauerintgt;amp; quo olim in magno illo die corpora quoq; colligfefatuf,vf nlfll illo æterna vita atq; felicitate fruamur. Uli debetur bentdiâio j honor, gloria, amp;nbsp;ftas in seternum. Amen.
HO MI LIA II.
DidteiThomas; Domine,nefdmus c[uoabeas, quomodoign hir pofliimiis viam feire? Didt ei lefus: Ego fum via, amp; veritas amp;nbsp;vita. Nemo venicad pattern nifi per me. Si nofletis me, patremnbsp;etiam racum noffetis : amp;iam nunc cognofeitis eum, amp;vidiftiscum.
ESTATVS ESt IN PRiNCIPiO XIII, CAPlTl^ loannes, lefiim Chrifium fuos in finem vfq; dilexifle. Quod qw^nbsp;verè diduin fit,non modo ex ijs patet,quæ in ipfa enve inter acerbil^*'nbsp;dolores dixit amp; fecit, verum erjam ex concioriibus ipfius*nbsp;quashabuît , cum mortem iaili adiré decreuiflèt. Qma enim grauiJnbsp;pericula difcipulisquoqjimminerefciebar, quibus illorumfidcs Ube-
faclari polfet, initioftatimconfolationem adhibeteificacifsimam,qua amp; Ié Deutnverum elfe docétjcuitutôamp;fecurèinniti poßint.amp;locum veræ atque æternæbeatitudi-his,iam illis paratum efle pollicetur, quem ipfe mortis fuæ merito patefacere velit,vt, huiuS vit± curriculum cmenfi, ad ipfum coiligantur, S^promilfa laborum fuorumpn'*nbsp;tnia aèóipiant. Qim loco didicimus, in omni tentationis genere confolationem ex f®'nbsp;Jeftibus amp; aîternis bonis peti debere, quando vana amp;fallacia funr,qua;cunque in terri»nbsp;habere poflumus. Quod enimin præienti Chriftusfacit, hoc pafsimProphetæ amp;Ap®quot;nbsp;Holi in fuisfermonibusatq;fcriptisfacerefolenf,dumipfiquoq; fiibcrucis amp;aducdo'nbsp;rUhi pondéré laborantes ad cleftiutn bonorum fpem remitiunt.
Cætcruro quia quædam obleuriora videri porerant rudibus amp; imperitis, in prxfenti plenior omnium explicatiojqua: Sc ipfa diligenterconfiderari debet»nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pnncipiónonintellexeruntdiicipuli,quodpoftremumdixeratDominas/lt;13?
ifnortmtttnt
TheiflM fatfi tnr.
ego Vado, ïcirisf, amp; viam fcitis. Ideo Thomas, qui alibi ctiam tardior reliquisapp^®^* quidhoefibi vélit /tiré cupiens, communem illorum omnium ignorantianifatf*®*nbsp;Domine, ne/cimus quo abeas,quomodo igitur po/Tumus viam /circJQjwexeftipl®'*nbsp;écmur,qu3m tardi fimus natura in percipiendis regni Dei myfterijs. Nara vt eosnbsp;tanius,quià religioneprorfusalieni iünt,in eleétisquoq;amp;/anófisignor3ntia;nuiusnbsp;t^dicatiscxçmpla paßim cernuntur, Apoftoli certè,cum tanto tempore cuai Donll®nbsp;vixi/fentjdeq; fua morte Sc reditu ad pattern toties audiuiflènt diflerentem/^o'*^'^quot;nbsp;men intclligunt, quod per fe clarum crar,Sc nullis verborum involucris aut figuris onbsp;fcurabatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Iriio (quodportenti inftar videri poteft ) quod iam pridem lèiueranGamp;tön IcJ confefsi erantjiamfeignoraredicunt. An non enim omnium nominedixerat Ictrnbsp;Tu es filius ille Dei viucntis ? An non idem iiïe ipfiim de immani morris fuæ fuppb^*nbsp;dicenrem repræhehderat, Sc ne contra fe ipfum adeó rigidus vel crudelis fit monutf^nbsp;Qüomodoci-gononintclligunt nunc, ipfum deDeopatreloqui,adqueöi pernbsp;Scréfurredïiöuemiturusfit, vtex nobis a/Tumptamcarnem cleftisgloria cofli®^nbsp;fcddat ? At csecitatis huius cau/a eft,quód carnis cogitationibus ebrijs nouutn amp;nbsp;dum videbatur,Chriftum regnifuiaufpicium à cruccScmorteigHominiofap«tcrtgt;^^^nbsp;ex terris di/cedere, in quibus ilium regnatunim efle/perabant. Similis ignorantienbsp;ofeitantiæ excmplum poftacceptum Spiritum lanétum ediderunt,quandoChrilhrcgnbsp;intr« ludaici populi fines reflrinxetlint,Sc genres indignas iudicarunt, quibus tuangtnbsp;lium prædicetur,quarum vocationem Sc Prophetacolim,Sc Chriftus iamcocloscon c --nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_________I lt;________________C^.inf.nuoU
fdrus^noo obfcurè praddixerant. Euenit hocipfum multiset aut reuera nelciant,quo^-_________ ____i . c_______niioi»
««vcb «X. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IJkXVItB pUlVlI^I UI4*iaAJVamp;i lt*V*.W*«** ----- ' nbsp;nbsp;.
plus millies audiuerunt. Öpüs igitur afiiduo verbi ftudio,eui preces indefinentesaud^ Ae oportet,vt regni fui mylteria nobis Deus aperiat, amp; in 1nbsp;cafu ea aniruis nq/kis fHggcratjqus coghitu qu^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^.0^
inprimisfcirc debebant, aut fe illud ncfcirepurent, dum non fuccurrir plas millies audiuerunt. Öpüs igitur aßiduo verbi ftudio,eui preces indefinentesanbsp;Ae oportet,vt regni fui myfteria nobis Deus aperiat, Sc in tentationibus aur quouisnbsp;ca/u ea animis noftfis fuggcratjqna: coghitu qu^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iÙ.Ot
HOMILIA II»
22t
VidithocDaüid, qui vt verbi ftudium pafsim cotnmendat pijs, îta frequentero-Tat, vt Deusipfi vias fuas monftrare, inq; illis pedes eius dirigere dignetar. nbsp;nbsp;Et decet
nosimitariThoma;ingenuitatem, qui non cupitfciolusvideri,fed ignorantiam fuara fatetur. Errant enim perniciofèjqui ruftico pudorc impcditi non interrogant de ijs,nbsp;quæ non intelligunt. Deteftabiiis veiô eft illoruin arrogantia, qui ne quid ignorarenbsp;videantur manifeftos errores non modo retinent, vcrumetiam pertinaciter defendunt,nbsp;fepein cos conuicia iaciunt dira, qui iUos redius inftituere conantur.nbsp;nbsp;nbsp;Repræhen-
fione ctiam non Icui digni funt, qui vel Dei verbum obfcuritatis nimiæ acculant, amp; eo pwcxtu omnedifcendi ftudiuraabijciunt: vel inanifcientiæexlftimationeturgidi, nihil reftarcarbitrantur, quod difcant,amp;ideocumpriuata fcripturarum leólione publi-cas quoq; condones j ceu inutilesamp;fuperuacaneas,negligunt. Ita vero omnesifti denbsp;ftmetiplis teftimonium ferunt,quód non fint ex filiorum Dei numero, quorumpropri-^ni eft, quod patris fui verbo amp; voce dcleétantur»
Porto Chriftum audiamus, qui Thomæ relpondens, non qüidem difcipulorum Ker^m filuw curiofitati fatisfaccre ftudet, neq; prolixam de occultioribus regni Dei myfterijs tra-ftationeminftituit,fedveramfalutisconfequendserationem tradit, quse Cognitu nc-celfaria eft omnibus, qui feruari cupiunt. Ego ( inquit ) fum via, 8c veritas ,amp; vita,amp;c.nbsp;Ita vero dicerevidetur: Dixi meabirein domura patris,vtvobisquoq; inealocuinp4«nbsp;rem,flue olim paratum aperiam, vcillucad me olim colligamini.
Id verô qua ratione fiat, vos ignofatis, heq; videre poteftis, qua via ad coclcftes illasfcdcs perueniatis. Dicam ergo apertius : Ego, qui ex terris hifee, amp; mundo hocnbsp;corruptibili, abire inftitui ,fimul etiam via fum,per quam alij quoq; eodem venient,qui-ciinq; me fecutifuerint. Neq; via modo,verumetiam verkas ipfa fum, quae hanc vi-am ingreffos errare non patietur. Imo vita fum, qua ita meos conferuo, vt ne morSnbsp;quidem obftare pofsit, quo minus ad patrem 8f regm eius coeleftis hæredîtatcm peruc-aiant. Sum autem hæc omnia folus, adèô vt ad patrem nemini, nifi per me venire li-ccac. Si quern ergo ferium cæpit falutis defidrium,is in me vnum intentus fit, me fidenbsp;Veraappræhendatquam egoiamvobisaperirevolojviamingrediafur. Hoc quis-quisfeccrit, ci nihil décrit eorum, quæ ad confequendam falutem neceffariafiint. Hienbsp;verborum Chrifti fenfus eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At quia illis tota falutis ratio continçtur, amp; eadem no-
ftræ!nftitutioniatq;confolationimultifariaraferuiunt,finguladiligçntius èrunt nobis «ordine infpicienda.
Vbi primùm occurrit, quod præcipüum huiüs tràâatîonis câput eft, nîmirum , ^id fit venire ad Patrem, Eft hoc idem,quod cum illo reconciliari, amp; in illo falute amp;
beatitudinexterna frui. Fuimus cnim ab illo aiieni propter peccata, amp; à regni ipfius confortio cxclufi,quæ vera 8c vnica omnis miferix 8c ififelicitatis caufa eft,ficuti in priminbsp;parentislapfiiapparet. Narntuncilleamp;imagincmDeiamifit, adquam initio con-dittfs crar,8c paradifo eiedtos eft, Vt in ifta Valle lachrinlarum inter duros laborcs ,triftes
qua rationis luce alios cxcelluerunt, hi in coniundione cum Deo fummum nominis
yuuumconfiftere dixerunt, eoq; nosfeliciorés effe, quo propius ad Deuùî äccedimus» lacin vero poftea in fedasfeifsi funt , quando , carnis fenfurh fccuti, coniundionisnbsp;Uhus diuerfas vias excogitarunr. Hine rcligionufn diucrfita$,fimul 8c confufa Deo-
rumtnultitudo,exortacft,hincnouæquotidicluperftitiones pródicrunt, hinc diusrfi*
^uoq; vitjE ftudia ab homioibusfuperftitiofis confiftafunt.
-ocr page 238-. nbsp;222
feltim dirlftttm ^e~nbsp;nttur adfa-trem.
I. Chrlßfts (el '¦ ^ta.
Ce 18.
^erittu.
DIEI PHILIPPI ET lACOBÏ
, Vt ergo om nein contentionem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;errorum materiam è medio auferr«
Cbiiftus jin Jé vno rationem om nein contincridocet, qua cum Dcoconiungi, amp;veri felicitatis confortes fieri,pofsimus. ?iit cnitn : Nemo venir ad patrein, nifi pernif»nbsp;Qua. verba Petrus omnium dilcipulorum nominepofteaexponcnsdeChrilfoio^quot;*'nbsp;moduro pronunriat ; Aóio.-^ï.
Non efiin alipquoqilam fiilus.* necenim aliud nomen eft fob coelo, quod datura fit i nter homines,per quod oporteat nos foruari. Et quod Petrus ait,vnanimiconfeu-fii Apoftoîi omqps confirmarunr,quos;vnum Chhftum praidicauifle, amp; in vno hoc o-mnein fokitcfn monftrauiflêjConftar. Sufficit ergo hæc Oirifti fententia, ad confutan-dum omnia hominumfigmentajin quibusfopcrftitiofi falutcm fibijpfispollicentur. Sinbsp;cnim nem o venir ad patrem,nifi per Chriftuni, Si nullum aliud præter hune eft nomennbsp;in cjuo foruari pofsint homines,var.a vtiq; amp; invtilis erit circumcifionis,amp;legaliumCenbsp;rcmoniaru^l atq; operum fiducia : yan^eruntgentiumfuperftitiones Si multum internbsp;fe diuerfa cultus diuini genera : nihil item ex Mahometisfiii rraditionihus Turca?, nihilnbsp;exRabbinorum foprum decrctislud^j vtiliratis percipient . neq; Papiftis proderit ahnbsp;. bomihibus confié^qm jMiflæfocxificium,non iuuabit eofdem-â Monachis cxcogitatusnbsp;ignispurgatorius, non Diuorum jnterçelsio, non Roman iodulgentiseyuon votafflo-' ' iiaftica, non cuppllæ-, non prccesjemptitite, non ferix^ nop fraternitates, non deniqucnbsp;patrum amp; Conciliorum ftatuta. Si cjuicquid tandem ex foi peôoris forinio pontificesnbsp;produxerunt* 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Omnia enim ifta vel à Chrifto prorfos aliéna font ,vel falfo illius nomine palli' antur, eoq;m3giscxofa lunt Deo, quod cum impio Si foperftitiofo nominis foi abufnnbsp;îoniunâa font. Habes ergo hie ceftam Si infaJlibilcm regulam ,,. qua omnes teligio'nbsp;\ nes ant fecias dijudices.nbsp;nbsp;nbsp;Si qui enim Chriftuni vnum prædicant. Si hunc vnumfiq*
docent, hi Orthodoxi font, amp; eos fequendo faJli non poteris. Nam qm me fequitt^*' i^ait Dominus) i^on ambulst in teuebris. Quotquot veto velextra Chriftiim falutf®nbsp;inbnftrantjvel fiia commenta illiuimerito coniungunt gt; amp;qui ilii foii dederur honotc®nbsp;in creaturaspartiuntur, veletiam fibijpfis Sefoorum ppelura meritis yendicant,ijnbsp;poftoresamp;feduä:presfont,ctfi.AngeJtdeclofuerint. Videquxin hancnbsp;rehtiam Paulus dicit ad Galat./. cap.
Facitadhuiusdoârinæconfirmationem diligensifta Chrifti defcripcio tribus verbis compixhendit, amp; omnia in fieipfo monftrat,quæ nobis ad falutem ncctlfo*nbsp;ria font.nbsp;nbsp;nbsp;Primo ait : Ego fom via.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Ita verb per Comparationem fefevocat, eb quod viæ inftar nos ad patfcæ thronuin gratia: eius deducit, vt in illo beatitudinis veræ confortes efficiamun QH®nbsp;nomine per foalam quoq; olim adumbratus,fuit, quæ à lacobo vifa coelurn terrra qua»nbsp;coniungebat. Et hæccaufii eft, quod hominem ex nobis aftiimpfit, vt Deus fiinul ^fnbsp;homo exiftensdi'uinahum.'tnisconciliaret. Hue ergo referri debetjquicquidinfoi'nbsp;pturis deChrifto mediatoreamp;intercefibretraditur. Et habet hoc vite vocabului^nbsp;dulcirsimamconfolarionem,quanofipfosconfirmemusj fi quando in inentemnbsp;nobis propter peccata adirum in coelos prxclufom j nosq; infirmiores clfo, quàm vt^®nbsp;peframpcrepofsi.mus. Tunc enim vicifiim cogitate debemus,in Chrifto viatnflohnbsp;patefaâam eftç, id quod veli foifsio in eius morte fabla adumbrauit.
Deinde veritatemfeefie ait, quod adprioris cxphcationem facit. Sunttuju' viæ quædam adeo perplexæ Si intricatæ, vt meritôinuias, vel etiam auiadixeris, qu*quot;nbsp;in falutis negotio font viæ Rabbinorum, Mahometanorum, Monachorum Si û 4* 1nbsp;font horûm fimiles, qui fuis traditionibus non in loca plana, fed potius in Labyrinthenbsp;ihcxtricabiles, abducunt. Ne.quid ergo fimiie hic quoq; timeamus, vcritateinnbsp;cit eflè id eft, viain veram, reótam amp;fecuram , in qua nullus errortimeri debeat. 1 'nbsp;reftprætereaalioetiam fenfo veritatis vocabulumaccipi: vtnimirum vmbris legaliPUnbsp;opponatur. Tta veritas djeetur Chriftus » quiain eo verb præftita amp; exhibita font quf-cunq; olim Deuspromifit, amp;Leuitici cultus ceretnonijs adumbrauit. Et hue pcrtiqef»nbsp;*quod in cap. primo loannes dixit J Lex per Mofon data eft., gratia amp; veritas per le/unanbsp;Chriftura fabia eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Qiiou
-ocr page 239-tt o M ILIA IÎ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;223
Quod fi quis pleniorem huius rei traâationem viderè cupit, Paulutn audïat, qui Epiltola ad Ebrïeus multis exponit, vt in Chrifto eorunl veritas habeàtur,quæ olim innbsp;^^8'typis amp; figuris adumbrata fuerunt.
Terfio yitam quoq; fe eflediciljCO nimiruvn fenfujquód non ipfe raodo viuit,fed ''tæfpiritufti fjs ctiaiixcommunicar,qui ipfum fide vera appræhendunt. Ideo in loconbsp;'üdocitato noftcr Evangelifta air ; In ipfo vita crat,amp; vita erät Lux ilia hoininum, Connbsp;Hat enim mortem pct peccatutn ingi clfamjnofq; omnes (^vt Paulus ait) per delida mor-fuosfmile.
In filio autem fuo viuificaiiit nos Deus, vt ex mortis tyrannide alTcrtijipfi viuanrus «(uoad hie viueredatur, olim veto ad xtei-nxamp; cceleftis vitæ conlbrtium adducamur.nbsp;Habet ergoChnftus omnia, quæcunq; àfalutis cupido defiderari poflunt. Via enim eftnbsp;aipatrem deduecnsjin cuius confpedtu eft bonorum omnium fatidtas. Idem veritasnbsp;ipfa,quæ neq; errarefinit fuos felt;9:atores,nec inanibus vmbris aut fpeftris ludificat.nbsp;Adhæc vitaipfa eft,amp;: ideo nc mortis quidem periculum timendum eft ijs, qui ilium fidenbsp;veciSiconttantiiequuntur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\
Rcftar ergo vnum hoc,vt noftri officij memores,ea fedulo pheftemus, de quibus offict^etrnr^, Ciriftushifcefiiistitulis nosadmonet.Quia enira viaèft, noftrum fueririn ipfonbsp;fire. quando nullus vise vfus eft,nifi vt.per earn incedant,qui aliquo lendunt. In ilium»nbsp;ergo vnutn intcnti,omnia noftra ad illius dodlrinam Scexeiuplum inftiiuamus. Hsec e-i!nnvcraamp; propria Chriftianorum nota cft,qucd ouiuin inftar fui paftofis vocein audi*nbsp;uot. Rurfuni quia veritas omnium promifsionum Dei complementum,vel (vt Pau-fis loquitur)finislegiscft,decet,vtilll firmiter crcdamus/alutem amp; felicitatem omnemnbsp;*nillo vnoquæramus,ncq; vllis creacuris locum demus,quæ nobisaiiquid ipfius dtuäri-næadüerfum vel occultéluggerunt, veletiam palam amp; violenter obtrudunt. Deniq;nbsp;cùinipfe vita fit,cùrandum erit,vt in ipfo vinamusmon aurem feruiamus peccatis, quorum ftipendnim eft mors. Débet eoim omnium Chriftianorum vox eftcjquam de fe-wietipto Apoftolus pronunriauit . Viuo,non amplius^ego, fed viuic iri me Chriftus : Scnbsp;\icani,quamnunc viuoincarne, viuo perfidem filijDei,qui dilexitme, amp;rradiditIcanbsp;njctipfum pro me. Galat, 2. ht finbsp;nbsp;nbsp;hodie cum noftri leculi moribus conferamus, Deu
in!nortalem,quam aliènes àChrifti regulaamp; doéhina inueniemus plæfofq;,qui Chrifti-»nidiciSchaberi volunt è'Quotuscnim quifq;eih qui per viam ab illo Tnonftraram am- lgt;ul«rqui ad eius doârinam amp; exemplum fciplüm amp; omnia fuacemponat ?qui in botnbsp;''uoîpem omnem falutis coUocet?in çololo omnem felicitatem qujerai ?quiillius.præ-r«ptis,promfisionibus,minis,fidem habeât ? qui demq; in illo viuat, amp; eum diétis amp; fit»..nbsp;ôis fuisexprimat ? Quin potius plæriq; mortalium per fiias vias ingrediuntur, liominqnbsp;traditiohibus feruiliter addiâi funt,noua indies qmeruntfuse falutis prafidia, præceptisnbsp;fiuspalàtnobloquuatur, amp; hoc idcofaciunt, quia neq; proqfifsionibüshcq; minrs eiusnbsp;fidemadlùbent) itaverô vhrunt, vtfaciliusin illisfdifsima S.itanæ mancipia, quaninbsp;Lbriftidifcipulosagnofcas, Qu id brgo horribilemfeftarumomnis generis confufioncnbsp;t irainur,quid peccandi licentia apud omîtes régnante offendimur? quid de multorum'nbsp;fifelicitate amp; interitu quiritaraur,quando Ghriftum ampleâi amp; fcqui nolumus, qui fo-fis via, veritas amp; vita e(Unbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .
Cætèràtfi ad illius vèfba redeatnus,qui difcipuloruïu ignorantiam cuius fibijpfis *uthorvs crântigrauiter rçpræhendit dicens .* Si noftetis*me,patrem etiam tncum nofte-*^5. luq;hac quæfttonc nequaquâm opus eftèt, Quod autem rcrura iftarum ignari eftis, prAhekdi/tnbsp;^«ftraculpafit. Etenimiam nunrcco^ofcitiseum,amp;vidiftiseum,ideft,inrae abundè «nbsp;i viderc potuiftrs patrem, cùm doebrina amp; miraAdis dtuiham virtutem, adeoq; ipfamnbsp;öeitatem abundè declarauerim.Ç^odergo adhut hXs^iitis amp; dnbij eftis,hoc vobis jpfisnbsp;^ebetis«cceptuniferre,qui manifeftifsima diuinitati?documenta negligitis. Et hæcqui« *nbsp;dtm nunc dicit,pluraamp; grauiora didurus paulo poft,quando cum Philippo àgens aper-
) illis ûfcîtantiam ipforum exprobrabit.Nos verô hic obièruemus, veram Dei cogni-
^oaetninfoloChriftohaberi. Eftenim is(vt Apoftolusait)fplendorglo'riæ ipfiusamp;: çharadicr *
-ocr page 240-224»
10,
DI El PHIL1ÇPI ET, lACOBI
character peifonæ ipfius, vel potius ( vt ipfe loquitur ) vnuni cum patre. Ad hsc verbum viuum amp; xtenium cft.quo omnia nobis reuelantur, quæ de silo nobis cogn'quot;*nbsp;funthcceflaria. Elucenc pi æteréa in Ghfifto omnes Dei virtutes^qus illiusnbsp;Sc cultum nobis commendant : Quâles funt luftitia, bönitaSjVeritas, fapientia,oinnip'nbsp;tentiagt;rtiaicftas,amp; quæcunq; funt alix buius generis. Difputârunt de his olimnbsp;pbilofoplii, SsC hodieadhucmultus de his fermo eft inter eriiditos buius feculi: fedm*'nbsp;nesfpcculatiôncsfunt,quascunq; casnis ratio parit,nificnobis præluceat,nbsp;qùiîuxmundi amp; veritas eft infallibilis. Pofltnthxc prolixe traâari fed cum alibinbsp;his àbiindè fit df6tum,amp; plura dicèndi occafio fubindc fefe offerte foleat,coftfiiltô nunÇnbsp;breuiores iumus. Sufficiat nunc didiciffc,Icfiim Chriftum viam cffe vnicam, quanbsp;Patrera venitutjadhæc veritatem Scvitam eflc Ilium ergo ampleftatnur Sz fequamur »nbsp;qui nos ei i are aut p wire non finer* Illi debetur bcncdilt;äio,honor, gloria amp; poteftas i®nbsp;ietcrnum. Amen»
HO-MIL I A Ht
Dicic ei Philippus : Domine, oftende nobis pattern, amp; nobis. Dicit ci lefus: Tantum tempus vobifeum fum,amp;nonnbsp;uifti me? Philippequividitrae,viditpatrem zquomodoigiturtu^^'nbsp;cis. Oftende nobis pattern ? Non créais quod ego in patre fum,amp;Pnbsp;ter in me eft ? Verba,quæ ego loquor vobis,à meipfo non loqtiör; 1^nbsp;pater,qui in me manctjpfe facit opera. Crédite mihi, quödnbsp;pacte lum»amp; pater in me» Sin minus,propteriplafaóta crédité niynbsp;Amen,Amen dico vobis,qui credit in me,opera quæ ego fació,Slt;^p^nbsp;faciec,lt;Sc maiora ijs faciéc : quia ego ad pattern meum abeo».
quid petiericis in nomine meo, hoc faciam, vt glorjhcetur p ho. Si quid petiericis in nomine meo,ego faciam.
....... '' ¦
VE M A D MODVM MV LT A SV NT HVIVS incoinmoda,amp; (vt Paulus air) per multas tribulationes nosbigf®nbsp;porter in regnum Dei : Ita remedium in his prxfeucifsimuni, amp;nbsp;urn efficacifsima confolatio,cft certa Sc conftans fides ioDcumnbsp;urn eius Icfum Chriftum. Qma cnim is fibijpfi fempcrnbsp;trainuiéla efr,non poffuntfpcfuafalliquotquoîilliinnicuntur.
Chriftusjdilcipulos propter difceffum fu urn folicitos conlolaturus,hinc exorfus clt tuibeturcorveftrum,creditisinDeum,etiaminmeçredite. Q^a autem fidcs *nbsp;cius notitia non poteft confiftcre,cui fiditurjmox de feipfo amp; fua mortis fryâunbsp;cpitjSc fc viara ad patrem vnicam,adhæc veritatem amp; vitam effe dpeuit, quæ nusnbsp;aberrare ncqj perire finat, Sed quia de his breuius,amp; quxdara etiain obfeurius,«^nbsp;fequiturin præienti plenioriftorum omnium declaratio.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
Occafionem veto illi præbüit quæftio,fiu pctitio potius Pbilippicoin® uem fibttßenf difcipulorum omnium ignorantia arguitur.Cuni enim mqltahucufq; de patre Wnbsp;xiffetDominuSjilli nondum fatiscxercitati indiuinis,huircperinde,vcChriftu® °nbsp;corporels videri pofte pucant,itnó eius videndi defiderici geftiunt :,ideom PhilipP*nbsp;quis fcruenriör prorumpit,amp; ait Domine,oftende nobis patrem,amp; fufneit nobis-
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quafi diewetjAudimus tçad patrem abire,in patris tui domo complurcs
fioneSjiSc quod nobis iljic locumparareiriftitucris; Audimus prxterea per te no
ad patrem patere : Dcniq; tc ita cum hoc eftc vnitum,vt hunc norint, quicunq; cognouerunt..nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßisfiif*
At quia nobis hadlenus patrera tuum non licuit vidcremon polsunt ifta 0° j^jeur ficcre ad eius quæftionis ßlutiooera,quam modo Thomas tibi propofuit.nbsp;ficuti te nobis videnduin præbcs,ita patrem quoq; oftende nobis,vt qms nain iH®nbsp;vbi fit videaraus,
I
-ocr page 241-Chriftianos repertifuerint olim Anthropomorphitæ, qui bumanam formam Deo tri-^ucrunt.-quod iplum hodieetiam faciunt, quotquot ilium aliqua imagine exprimere
Echodie multi in eo impingunt,qui nihil feperindecupcre aiunt quàm vt De-i vi-tnbsp;_____________________ ________________________________ ofii 3samp;aiidacia,nequid vitra fines abipfo Deopraetcripcosfcirc cupiamus .* quod iptum,nbsp;Elhritlus in tu a refponfione grauitermQnet,quæ tribus omnino partibus confiât.
Prima difcipulorum tarJitatcm ^cignorantiam reprcehendit, amp; correptione dignos cl^ri/lfn difij. ffTe oftenditjqui ram diu in fua tchola vtifiti,adhuc diuinorû myfieriorîi ad.eo rudesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tg,.e.
uipcriti tint.Tantum tempus(inquir)voblfcum tum,amp; non cognouifiis me,?Q^fi ^cret,Ferri porerat,fi qui me nunquam Viderun',aut vix modico tempore mecum verfionbsp;''lunc,emimodi ouæfiiones mouerenc : C)nblt;l vpin vos aden ianm-antes t !blt;;. Olios rai-i
* Wippus obijeere poterat. Dicerct cniin ille : Cur mihi tui icnorantiam exprt bras,qui, V - rt «nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; 's z~\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
pattern nobis oft'endas.togaui ? O^oad te fafu nobis nctus es, ntc aliquid praterex-pctinms.Occurrit ergo Dominus,amp; non temere te ita loçutüm elle docct,cum neq^ ipt u.
pattern rcâè norint,amp; ait : Philippe,qui vidit me,pattern vidit.
/I,. /\ii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft *Tr'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
^'hOfiendc nobispatrem^ Senfuseft :Tu pattern tibi oftcndi cupis, quafi ego alius fim patris natura amp; etfentia. An non meminifii,quod nuper ludæis dixi,Ego amp; paccrwnunbsp;^niustQuin ergo in me relpicis, vt pattern fimul videas,amp; quis nam,amp;:qualis ille, fit, *nbsp;'ntelligasC Vcl num adeo adhuc fiupidus es amp; modicæ fidei, vt tot vifis operibus rnira-^'ilofis,non credas,quod ego in Patte futUjSc pater in me cft?Id eft, quod diuina virtusnbsp;fi totam in me cxerit, amp; diuina plané funt, quæcunq; dico 8i facio ? Eadem autem hie ¦nbsp;iicit,quae cap. i9. Sc )2. etiam dixit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' *
Obferuw
2^2(5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PHILIPPI ET lAC'oBI
chrt/li» fMré nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oblèrucfflus potius, quod difcipnlos, de Deo curio fins qiiærentes, in fui f®'
infimtnflrAt teraphtionem vocatjamp; patrem in fe vidcndum atq; cognofcendutn proponit ; nec t* men fenfus corporis externos, fed fidem in illis excitât, qua amp; ipfum 8c Patreni conteiunbsp;plentur. Ait enim : Non credis, quod ego in Patre fum, amp; Pater in iiic ? Launbsp;huius dodrinæ eft, quod Deus qui inuifibilis 8c immenfus eft fefc per filium in «rn®nbsp;manifeftauit qui eciam ipfc non alia ratione, quàm per fidem , cognolci 8c apprathen-dipoteft. Nametfiin rebus creatisquoq; amp;iofinitisiudiciorum Dei excmplisjipquot;'nbsp;us bonitas, potentia,iuftina amp; quse aliæ in illo virtutes funt ,cognofcantur, falutaris ta-menamp;viuifica illius cognitio,dequahic agitur,infolo lESK CHRISTO hab«-tur, qui vt vera amp; expreffa Dei imago dicitur, ita folus ea perfecit , quæ ex Æterno pj*'nbsp;tris decreto ad huroani generis redemptionem neceflaria erant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iraq; è medio tolb
locushic omnes humanæ rationis deDeo fpcculationes, quas homines vcicuriofi 't fiiperftitiofi fine Chrifto inftituunt. Et quibus non alium fruftum percipiu nt,quani,nbsp;quod in fuis cogitationibuseuancicunt, 8c tandem ipfi fuam ftukitiam fateri cogu'nbsp;tur.
Exemplum huius rei olim Simonides præbuit, qui ab Hierone tyranno inref®' gatus, quid aut qualis effet Deus, deliberandi caufa diem vnum fibi poftuUuit: poftriquot;nbsp;die verb idem, quærcntc tyranno, biduura petijt. Cum autem fæpius dieruin nuæ®-rum duplicaret, admiratus Hicro, quæfîuit cur ita faceret ? Refpondit ille : Qu*nbsp;quanto diutius confidero , tantô resmihi videturobfeurior. Nonmultumabho^nbsp;Simonidis fado abludit Socratis didum,qui poft multorum annorum ftudia, hoc vnu*nbsp;feCcire dixit, quod nihil feiret. Neq; puduit hoc ilium fateri, cui Delphicum orac**'nbsp;him ßpientis titulum dctulerat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V nde vero ifta ignorantia apud eos,quos in a lijs **'
bus mortalium ingeniofifsimosfuilTcconftat? Niminim exeo, quod Chriftum ignof* rent, in quo vno omnes veræ fapienti amp; feientiæ thefauri continentur.quiq;nbsp;nica, quæ mentes noftras illuminât , vt cleftium myfteriorum capaces fiant.nbsp;fi verôaliquorum tanta eft arrogancia ,vt fuam inlcitiam fateri nohne, ij plæi-umqi u®nbsp;Dei ignorantes videantur,cxluo cerebro portenta ncuorum figmentoruin proki'®®'nbsp;quibusautTrinitatis diuinæmaieftatcm fdifsimè oblcurant,autde Chrifto ca g*^**nbsp;unt,quibusvniucrlàfidei amp;falutis noftræfundamenta conuelluntur.
Exempla huius etiam mali in prifeis hæreticis extant,amp; vtinam nonhodicpahi®' audlrentur,quieademcuriofitateamp;audaciapuriorem de Deo dodrinam dikcrpuu®'nbsp;Si qui ergo cognitionem Dei veram ferio quærunt) quod quidem neceflario facerc o®*nbsp;bent quotquot feruari volunt) hi in vnum Chriftum intenri, talem agnofccredif®^®^ nbsp;qualem Ce nobis in illo manifeftauit. Ts enim filius ille diledus eft, qui, cùm iu hunbsp;patrisab æterno fit, propter nos tarnen homo fadus,nobis enarrauit omnia; vtqiill®*nbsp;vnum audiamuSjiam olim Deus pater peculiari mandate præccpit. Matth. /, r/.
frii^iiir^ tretn fihinbsp;ff*
Tranlcamus nunc ad fecundam huiUs refponfionis partem, qua probatChrifl'*.** quod dixit fe nimirum in patre 8c pattern in ipfo effe, adcoq; fe amp; pattern vnum ch®'nbsp;Vtitur autem argumento ab effedis, dodrina nimirum amp; operibus pctito.nbsp;(inquit) qux ego loquor vobis, à me ipfo non loquorfed pater, qui in me manet, T'nbsp;facit opera. Videtur argumentum efle eiufmodi : Deus fuam gloriam neminiiw®®''nbsp;municat,vt diuina virtus perpetuo ôcinfeparabili vnionis vinculo ipfi inhærens autCoH'nbsp;iunda, fefe in omnibus eius didis amp; fadis exerar. Atqui ego tarn verba qiiamnbsp;nam cum Deo patrecommunia habeo,amp; ira in me manet pater infeparabilitcr,vtif*'nbsp;us virtusin omnibus fefe proférât,quæ ego dico amp;facio.
*»
Ergoegoamp; patervnumfiimus,egoq;verus Deusfiim, amp;verifiiniè hocabï^* didum eft,quod qui me videt,idem pattern quoq; videat.
Demaiorinullapoteftelfecontrouerfia,cùm apud Ifaiam clamct Deus: tß® Dominus,hoc eft nomen meum, amp; gloriam mcam non do alteri.
Ad minoris veto declarationem fiue confirmationem faciunt,quæcunq; deCbr L- ./L_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z J Etenim fi dodrinam eins, qualis
DtSrin^chri W tlodrina amp; opcfibus infcriptiirisdicuntur.
lêiplà eft, confideres, mox non huraanam, led diuinam elfe patebit, vt meritô de ill® pitc feptimo fuperius dixerit : Dodrina mea non eft mea, fed patris qui inifiti^'
-ocr page 243-HOHItI A I'll nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9 0 y
^Hemenim eft cum ca, quampaterprimis parentibus in paràdifo prædicauit de feminc mult; 'ris,quod veteris ierpentis caput conterere Sn miler os mortalcs ex eins tyrannidc liberate, de-pät; quini item in lege typis innumeris illuftrauit, amp; per prophetas prolixe amp;C copiofc expo»nbsp;it. At quia non ftatim Deus eft, qui diuina loquitur ( hoc cnim poft Moftm Propheræ Scnbsp;Poftoli quoq; fecerunt ) fimul yidere oportet, quam eftieax Chrilti dodtrina fuerit.iSc illic diui-'nbsp;*vittutis in ipfo vcrcamp; perpetuo manentis argumenta apparebunt, Matihseus certe popu-''t'iusdoftrina pcrcullum tuiflcfcribiT, co quod doceret, vi habens authoritatem, amp; non vtnbsp;Qiiibus verbis innuit, rude etiam vulgus in eius Icrmonibus diuinam maiellatcni a-ê'oui[lc,quodq; pro fuo iurc de îege amp; veto eius fenfu, de vita amp; faltite, ac regno Dei, diflerc-fquot;- Simile quid accidifle Lucas fenbit, quando puer adhuc in rcniplo cum dofloribtis contu-Qiiandoitem apud ingrates fuos cities in Ichola Nazarethana docuit. Idem hiulicris ct £»r.2.4«t*nbsp;nietninit,quae ciim ilium docentem audiret, diuinæ virtutis admirationc abrepta cxcla-
liuit : Beatus venter quite portauit, amp;vberaquæftixifti. Senfit quoqj vim illam Petrus, 1'tncapitefexto dixillelcgimus: Tu verba vitseæterna: babes, amp; nos credimus, amp; cogno*nbsp;Chriftus, illc filius Dei viuentis. Quibus adde, quæ de Sacerdotum leruisnbsp;'pfum capiendum cmiftis fcripta funt fuprd capitc leptimo. Q^ia ergo hæc obferuarc Scnbsp;tire potucrunt, qui eius doélrinamnondumintelligebant, quis non vidcat, diuinam vir-''t« gt;lli coniunftam fuifte ?
. .Q!!Oâdopcraaût,cuidcntior,amp;oculis quoq;magisexpofitainucnitur verat In Chrifto Oferactrißi 'nitacis demonftratio. Fecit enim,quæ non modo vires humanàs verumetiam omnem hu-
tefuperant. Fecit autcm,non vt olim Mofes amp; Prophetæ,amp; Apoftoli.qui virtu-'na inftruâi funilia fcccruut.lcd authoritate ct virtute propria. Nä pro fuo in onines ere- Afx/rfc.
. t»simpcrio morbos increpuit,cc ceflerunt : datmoncs cxirc iuftit.ct parucrunt : ventis ctflu-us imperauit.ct quicucrunt ; mortuos cuocauit,amp; in vitam rcucrfi funt. Qu« cum folius y-, opera ftnt,Chriftus Deus verus amp; atternus fit oportet, ideo infert : Crédite mihi. Vbi pri- ^uidé pro fuo in difcipulos iurc ab illis exigit.vt verbis eius ftdem habeant. Mox veto,quianbsp;carni durum amp; difficile elle fcicbat,3d opera illos denuó remittit, ct inftar indulgentiftiminbsp;vobis indigna vidçntur,quibus credatur, laltem operibus crédite,quæ
Aodifunt,vt de illorumvcritatc nemo dubitarc poffit. Simile quid lupra capite decimo ^^11 ludacis etiim dixiftc legimus : Si non facio opera patris mei,nolite credere niihi: Sin a titnbsp;to nidii non crcdatis,operibus crcdite,amp;c. In prxlenti vero doârinam cum operib,nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ox ills iudicarc doccat,ct limul omnem excufationis prjetextura auferat ijs,
i'pfurrtignorarcpergunt.Nos itaqj fcopum amp; vfum iftorum omnium cbicruc.mus.vt pri* 'luidem Dcum verum amp; æternum agnofcamus Icfum Chriftum,amp; ex co conlolaticncninbsp;r'tintus in omni affliélione.ct firmi in fide pcrfeucremus. Quia.n. tabs eft,faci!e fuos tuebitur,nbsp;l^^'lisliquamouiumfuarumexmanibusfuisfibicripipatietur. Minime ergo nos mundumnbsp;Jquot;'- tiincre,atit eius minis atq; conatib.terreri,conucnit. Maior .n. cft,qui in nobis viuit amp; a-¦le(usChriftus,qudmquiinmundofuritamp;infanit,Satan. Deindeoffieij noftri memores,nbsp;'^O'Seiuscredamus, neq; incertain aut obleuram elle quiritemur Etiangelij eius doiftrinamnbsp;î'æ^olim infinitis fignis çonfirmata eft, amp; etiamnum hodie diuinam virtutem in corum a-Oiispaijæ excrit, qui earn fide vera appræhcndunt. Credamus aût non promiffionibus mo-1^ ft iucundæ Sc auditti fuaues lune, verum ctiam præceptis eius, quibus noftriipfiuinbsp;j^''gationcni,carnis mortificationem, vit» nouitatem amp; fanftimoniam, dileétionem Iratcr-li quæ alia funt huius generis, requirit. Fruftra .n. fide gloriabitur,amp; promiffiones falu*nbsp;jjj.*dfctrahct,quiCbrifloobedircdetreôlat, neq, cas conditioncsadmittit.quæpromifsionib.nbsp;.^onnexsefunt. Sed de hoc ipfc Dominus in lêqucntibus verbis plura difterit. Idcohæcnbsp;'dsannotauilfe contenu, ad tertiam huius loci partem progrediemur,
. Habet hxc noua confolationis argumcnta,quibus per præoccupationcm cogitationibus çhriflutfut! Pulorum occurrit,quas illos animis luis verlàre feiebat. Quia ,n. in carnalem eius præfen* JtutHttawnbsp;Po? crant,amp; de ipfa quoqj Dcitatc adhuc nimis carnaliter fentiebant, ficuti in Philippinbsp;J 'lationc hucufqj vidimus,non dubium eft,quin ità intra animos fuos cogitaucrint.-Tu quinbsp;iiiagnificc de diuinitate tua loqucris,teq; vnum ctim pâtre elTeargumentis firmiffimis dc-quibus plane fidem habemus,ôc ideo te hacicnùs fccuti fumus, nec in pollerum abs nbsp;''idli volumus. At quis ex tua ilia diuinitatefrtiâus fperari poteft pofthac, quando nonnbsp;in terris hilec nobilcum futurus es,teqj ex hoc mundo ad patrem abire dicas ? Anièonnbsp;^Jgt;tp;:anorum inftar omni prælidio amp; patrocinio deftituti, milèrèflu(ftuabimus,amp; imnxa- nbsp;çA. ftiiim libidini fubijciemur Quis ergo te abfente nos tuebitur ? aut quo argumente certinbsp;. *'ycitiur,nos fub tua proteélionc agerc ? Harc amp; milita alla fimilia procul dubio diieipuli co-j,j'it.cteademfortafsis didtiri étant, nifi illosDominus noua confoIationepræuenilTer.
carnis ingenium,quod Dci potentiam non vitra fenfut noftros e.xtcndi putat.ct tune , ilium nobis præfenrem efléarbitratur, quando hoc aliquo bcneficio externe dcclarar.nbsp;j'VlHhodiectiam multisChriftus procul ab Ecclefia ablcgari videtur, quando ilium corporenbsp;.Aonamplius in terris «gere,fed fupra hune mundum corruptibilem in coelcfti gloria conlt;
V fider»
-ocr page 244-|gt;1EI JPHILIFfl ET ÔCOBÏ
MEI JPHILIFfl ET lACOBI
fidcredocenJUS.Scdoccurrithuiufmodi obiedionibus, iliis nihil dcfuturtim effeoftcndiJ
AftHelißgn* fecerunt mit-nr it quantnbsp;Chrißntt
^Ctr, lit
licet corporc fuo difcedatjfimulqj docct.vt fuægratiæamp; virtutis bencficio iphin terns trui pof* lint. Etl ergo locus hie confidcratu dignilsimus,ciini propter noltri leciili de Chritli prxlt'nilanbsp;controuerhas, turn quod non niodó confolaiur in periculis coullitutos, vcruinetiam adi)io-net,quid nos tunc lacere conucniat.
Quoad pnmunijgraui cum alïèucrationc ait . Amen Amen dico vobis^qui credit in me» opera,quæ ego facio,amp; ipfe facict : amp; maiora ijs lacier : quia ego âd pattern meuni abeo. Dihnbsp;Iputatur hoc loco à multis,quænam ilia opera maiora lint, amp;n urn pro incredulis ó£ alienis anbsp;Chrilio ccnleri debeant, qui opera ciufmodi miraculola non laciunt, -Sed non oportex Chritlinbsp;rerba alio dctorquere,lcd in hatu ab illo inllitutæ traâationis infillere.Eliis,qtiod dilciputos»nbsp;obfuum difcclTum foiicitos, confolatur. Ulis ergo nuncloquitur, non omnibus credeiitibusnbsp;ingenerc. Ncccnim omnium ell opera miraculola lacere, ncq; ctiam ijldern femper opusclLnbsp;Suntenim (vtPaulusait ) diferimina donorumatq; mmiheriorum, idem veto Spiritus, qu*nbsp;ilia omnia operatur : amp; aiij quidem datur fermo lâpientiîe, alij fermo cognitiouis, alij fides,aiynbsp;dona lanationum, alij facuitates edendarum virtutunn Debet ergo promiilio hæc prxcipu'nbsp;de Apoltolis exponi amp; viris Apollolicis^quorum minilteho in Euangelij pr«dicaiione,nbsp;gni fui per totum orbem propagationc,vti volebat ; amp;fcnfus clt, adeo nihil incoinmodi iH®nbsp;ex fuodifcciru accepturos efle, vt potius iUullrior in iliis fuiura fit ipfius virtus, qua iliisiti^'nbsp;jefle velit, vt miraculafuis non fimiiia modô,vernmetiam maiora edant. At qurenam ilhnbsp;4ion cadem eft omnium fententia. Sunt qui de Ijs cxponanc,qu« de vmbra Petri, amp; fudan.s,nbsp;Ätq; lemicinélijsPauli,Acl..amp; 19, cap. commemorantur.Scd non vidco,quarationchæcnbsp;Tora dici poflint nonnullis lignis Çhrifti,ijs maxime, quibus corpore procui ablens, fola occu 'nbsp;wta virtutcjccnturionis leruulum,amp; Kegij aiilici filium, curauiû Eazarum item, iain quartiuînbsp;diem in lèpulcliro agentem, vita: rellituit. Simplicior ergo mihi corum fententia videtur,nbsp;^|jcr Apollolos,lt;5c plura figna.Sc maiori cum eftêélu fada fuiife, aiunt. Nam vt pluiès erainnbsp;per loca diuerfa dilpcrfi,ita plura ctiam facere potuerunr, quam Chrillus folus,qui iiitra luu^nbsp;fines Icfe continebat. Conllatpræterca plurcs Apoltolorum minilterio adridem conticrlós*nbsp;iflé, quam cum iple Chrillus in terris prædicarct. Et vt multa,quæ hic dici poterant.oflquot;quot;^nbsp;mus,mir3culofum omnium maximum amp; exccllcntilsimum luit mundi totius innouatinbsp;reformatio {vt ita dicam ) generalisjiquam per Apollolos introduclam fuiliêïcimus. VÓnbsp;illo tempore mundus in duas fedas ludæorum nimirum Sçgcutcs diuil'os. v.traqi veröl'^nbsp;CTroribus,fuperllitionib, abfurdifsimis, amp; nefandis fcclcribus, immerfa cr3f,amp; ita in toto ofnbsp;iâtan longe lateqj dominabatur,Et ludæi quidcra ex finguli Dei confilio lbos ritus , amp;nbsp;quædam legis cxercitia, retinebant, gentium veró fiiperllitioncs Komani impcrij atiifiont^.nbsp;amp; legibu3,iino arm is quoq; defendebantur. Et potuiflcntfortalsis Romani,fi ita illisnbsp;¦ ifïèt,ritusexternos raiitare.Dcos aliqiios 8c eorum cultum abolcrc ( quod in Bachi orgU?nbsp;fécilïéhillorici tradunt) nouos'ité Dcos fuis fufïragijs create (quod iplum eos fecilloh^nbsp;qitando Imperatores fuos in Deorum numerurn refcrebant) at ij dem iplàs hominuninbsp;mutare.et nouas voluntatcs in illis crearc,nunquapotuiflènt: quia animos et voluntatesa**4nbsp;Vi externa cogéré impofsibilc ell. Id veto per Apollolos faélû elfe fcimus,qui curn paucinbsp;rd.adhæc neq; armis.ncqj aliqiia publica authoritate,inllrucli eirent,in orbem totti egrelsi.nbsp;dæorum fimul amp; gentium animos mutarunc,fuperllitioncs abolcuerunt, cumnbsp;/ois omnibus,peccandi liccntiam coerçucrunt;dcniqj mundu hune,ex diaboli lyrannide alnbsp;lum.adfidei obedientiam reduxerunt,Quodhoc ctiam nomine maiorem admiratiouc-'nbsp;retur,quodhæc inuitis Romanis Impcratoribus,et multum reludantib.ijs omnibtfs.làdanbsp;lt;jui tune inter Ridæos et gentes aliquam fapicntiæ de fanditatis cxiltimacionem lultintv^.j^nbsp;Hæcergo opera ilia præclara et exiraia,lunt,in quibus Chrilli virtus felc per Apoltolosnbsp;^use etiam hodie non fine Uupendis miraculis icfe exeritjquando fimiliter per EuangelijP^^j^nbsp;dicationem multorum animos mHtari,lupcrllitioncs aboieri, et totas gentes fubitô reloff^^-^.nbsp;Ecclefiam item in medijs holtibus. conferuari, perqj viles amp; contemptos minillros indicénbsp;us propagari, videmus. In his ergo ipfi quoq; diuinam Chrilli virtutem agnolcamusnbsp;eî locum dcmus.vt cadem opera in nobis quoq; fiant,quæ ilium ftia virtutc amp; Spirito 10 u
Vndtiae9Sr.e rcgnate tellentur. Porto lingularem confiderationcm meretur caufa, quam huic jjj Chrillus anncdit,dicens: C^ia (inquitjad pattern meum abco, Dicat .n. hîc aliqois-bti^trit- modo ad pattern abirc potuit,quiii: patte iam tune erat,ct cum in lé habebat manentcfi^nbsp;hunîana ergo natura hoc didu intelligi deber,quam ex nobis alîtimpram in clos etiehcnbsp;illic addextram patri? collocare,debuit,vtclellisgloriæfimul et pote.[tatis ditiinstnbsp;faceret. Itaq; huius claufulæ lènfus cil ; Hadenus quidem, mifera amp; raortali carne , ^'^utnbsp;lt;am in terris vixi laboriofam et omnî miferiarûgcncre refcrtam,nec nili obfcuriusnbsp;excrcui,quantti videlicet nunefieri necefle liiit. At nunc temptis inliat,quando carnenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»ex refurredione immortalcm fadam in clos cueham,er quoad humanitatem quoq; ,P°
temomnem hicloctintcrrisaccipiam. Tune ergo euidentius multóquamhuculqi meam diuinam declarabo per vos, quos Spiritufandoita inllruam,vt,quodnuncnbsp;ptællare pofsitis.
.lt;1
iJlic addextram patri? coJlocare,debuit,vt
HOMILIA lib nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;239
RefpicititaqiadProphctarum vaticinia,qui hoc futurum prædixerant, vtChriftus, pcraélo in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
terris noltræ falutis negotio, Spiritus dona cffunderet, quibus Apoltoli eins armati,orbem ter-rarum ad ipfius obedientiam rcdticercnt. Et pertinent hue, quæ loelis fectindo amp; Pfal. is. ha-bentur.^ Eos enim locos Petrus in Aétis, amp; Paulus ad Ephef. cap. 4. de Chrifti afcenfione in çlos, Si Spiritus fanóti mifsione, exponunr. Itaq; in Spiritus fui præfentia amp; efficaciflima vir*nbsp;tute nobis confolationem monftrat, Si hac fe farturum promittit abfentiam corporis, quo exnbsp;tern's niodó dilcefturus fit. Licet ergo corpus fuum ex mundo fubduxerit Chriftus, maiefta-teni tanicn amp; virtutem non abftulit, fed quàad Deitstem fuam nobis adeft, amp; in credentibusnbsp;cflicaciter ea opcratur, quæ illis vtilia, amp; ad regni fui propagationem nccefiaria funt. Et eftnbsp;militaconfideratione dignum , qttàd difcipulos ideo fuani virtutem efiicacius fenfurosait,nbsp;quodipfe ad pattern abiturus fit. IdenimeosvalidilTimc confutat, qui pro carnali cius pr««nbsp;Icntiaincnahodic contendunt,amp;nos Chrifti maieftatem atq; omnipotentiam negate cla*nbsp;mant.quando ilium cotporc fuo in clis refidere, neq; amplius in tetris quæri debere , doce-muj. Qua enim ratione hoc de nobts illi dicunt, quando ipfc Chriftus fuam virtutem amp; ma*nbsp;Jcftatcniin corporis abfcntiailluftriorem foreteft'atut ? Vcl quis non videat, illospotiusni-mium humiliter de Chrifto {entire, qui ilium omnipotentem omnium creaturarttm guberna-^Oreni non cognolcunt.nifi corporaliter omnibus in locis præicnsadfit ? Nam hocdicendonbsp;f^gibushuiusfeculiinferioremfaciunt,(Quorummaieftasamp;authoritastnextremis quoq; re-S'lifinibusagnofcitur, licet ad cos ipficorpo^ fuo nunquam accédant. Sedquiadc hoc alibinbsp;plura dieet ipfe Chriftus, pauculis hifee modo contenti fimus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Nuncalterumhuiuspricoccupationismembrumvideamus, quo amp; amplius confola-tut difcipulos,^ fimul doett, qua ratione aut quomodo ipfo,licet in coelo agcntc,frui poflint. Sic autem dicit ; Et quicquid petieritis pattern iivnomine meo, hoc faciam, vt glorificetur pater in filio, amp;c. Ad prcces ergo illos remittit, quibus fidem quoq; fimul compræhendit,quando confiât ijullum effeprecationiseffeiftum, nifi ex fide fiat. Et fane alibi quoq; fola fidesnbsp;medium elle döcetur, quo Chriftus appræhendi poteft, qui quoad corpus in clis agit, nequenbsp;feamplius fenfibus externis offert. Precum tarnen potius, quam fidei, nunc meminiffe voluit :nbsp;ptimó quidcm,quia hoc ad Deitatis fuæ demonftrationem facicbat ( quod præcipuum huiusnbsp;«onfolationis caput dl) deinde quod difcipulos officij admoneri oportuit, vt feirent quid fie-,nbsp;ri debcat, ft qui ipfo prxfentc frui volunt. Ad primum pertinct.quôd non ait ; Quicquid pc*nbsp;tieritis in nomine meo, hoc vobisdabit pater; fed,Hoc faciam, vt glorificetur pater in filio.nbsp;Ncq; eo contentus, idem mox repetit : Si quid petieritis jn nomine meo, ego faciam. Quàm-uis ergo in nomine fuo pattern inuocarciubeat, fimul tarnen fe non Mediatorem modo, fednbsp;«orum quæ petimus authorem quoq; amp; largitorem, ideoq; vetum Deum,amp; eiufdem cum palt;nbsp;1 treclfetni« atq; poteftatis efie docet. PolTumus enim c;; eins verbis argumentum ciufmodinbsp;colligerc;Nemopr»terfolumDcumomniumfeinuoedntium prçccsaudire, amp; eorundemnbsp;I vofisfatisfacerepoteft. Egoautem,quicquidpetieritis in meo nomine, vobis faccre amp; prac*nbsp;1 fiarepoffum.EigoDeusVetus,patriq;Coxtcriiusamp;coclTentialisfuni. Ad alterum pertinet,nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;quod pieces illis commendat,'quibus fuum auxilium implorare debeànt. Obferuarunthoq
I diligentifsimc Apoftoli, quos inter miracula Chrifti nomen inuocauifie, amp; fimul piorum pre-1 nbsp;nbsp;nbsp;cibus feipfos, amp; miniftetium fuum commendauiffe, legimus.nbsp;nbsp;Et eft hæc vnica amp; certifsima
I nbsp;nbsp;nbsp;ratio, qua Chriftum nobis conciliarc poffumus, vt fua virtute nobis præfens adfit, tn pericuUs
1 nbsp;nbsp;nbsp;tiieatur, 8c laboribus atq; ft«dijs noftris benedicat. Quam quia plseriq; Itodie negligunt, pc^
' nbsp;nbsp;nbsp;mirum eft infcliciusferé omnia cedere cos,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
Atfimulpaucishifccverbisvcramprecandirationcmcomprsehendit,dequa ctft fsepc alias didum fit, tarnen hîc etiam aliquid diccmus, quando precibus imprimis colitur Detis,amp; '^*** ¦nbsp;ijfdent propter omnis generis aftlidiones nobis nunqUau'^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et quidem folum
IXunt inuocari ddaerc, fcriptura omnis vnanimi confenlo teftatur^ neque vllus alms eft, qui v»ia noftia omnia audirenbsp;nbsp;nbsp;in quauis tentatione nobis fuccurterepoffit. At quia nobis pror
i Pterpeccata aditus ad ilium præclufus eft, in Chrifti nomine preces fieri debent-, quernille nor. 1 apud fe Mediatorem amp; Aduocatum conftituit. Vbi imprimis fide opus eft, qua credamus,nbsp;Deuiu nobis propitium efle, amp; preces noftras exaudirc propter filium, qui peccata noftta ex-piiuit,8c chirograpltum legis fuftulit,quo in Dei confpedu accufabamur. Nec temere fieri pU«-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ideefiin præfenti bis dicit Dominus, Ita enim càuere VOluitne quos alios ito^
I bis itirwcefforcs fiuc aduocatos quxramus ; fed vno iHo-edfitenti fimus,'fine quo nemo aijpa-l nbsp;nbsp;Went venire poteft,Quod ipfum Apoftoli quoq; diligenter inculcant » Vt tam alibi eft videtc;»
' nbsp;nbsp;fi^^quot;nptioti«d Timofti, fecundo cap. 8c i. Ioan. 2. amp;ç. Vrseterca cettum quoq; prccuramov
urarumhnemfiuefcopum conftituit Dominus : vt glorificetur pater in filio. Admonet de ««A.
I eftaminf^mulaprecandi^quamnobispræfcriplit ; vbipetiftonum.omnium,primi
I 'bvtpei nomen in nobis fan^ificctur. .Decct enim Dei fil'ios ,yt de partis honore 8c^qrilt;
I nuptitniS folicift fint. At aùià ^æc in fifio Icfu Chrifto potifsimum elucct,ea riosprae aKjsb*
I ctnibus^ifc coauenit .'quæ ad règni eius propagatianem atq; confcruationcnt peftiftétó \nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ' ¦ Y
-ocr page 246-DIEI PHILIPPI ET lACOBI
Eft ergo im pu Jens niminm amp; prophanws notninis Chrifti abufus,fi illo prztcrito noftris do contrjodispnuatisftodcames,autctiartiea petamns, cjnænelt;jjpianeq; honeflaii» t.nbsp;tcrant hæc latiiïimè didnci, fed fufSciat nunc caulas intellexiflc quibus fit, quödprêtesnbsp;fcreirrksefintapudDoiniftuni. Alij enini non precantur, fed imperiofo amp;nbsp;Dei auribus obftrepunr. Alij iriipiidentcr vel fine Cbrilto in illius confpcólum rount, ve «nbsp;fibijpfis Mediarores fiiigunt, in quos illi debttan; gloriam transferunr. Plæriq; verö tarn*nbsp;fideria fecuti res noxias aut laltcin inutiles petunt, vel etiam bonis rebus pro fuanbsp;cupiunt. Non poteft ergö precibus noftris Deus annuere, qui vt Santftus eft,ita Wij luinbsp;amp; falntem noftrani vnice promouere cupit. Sed tempus eit vt dicendi finem faciamus-in hüius traélationisfcopum intentidortesfimus in Cbrifto Icfij,'quietfi corporefuonbsp;Kqucrit,nobis tarnen præfens eft, quatenus hos falutisnoftræ ratiorequirit,amp;fuorunipnbsp;dementer exaudit, Illi debetur benediótio honor,gloria amp; poteftas in «ternum,AfMenquot;nbsp;DIEI APOSTOLORVM
PHILIPPI ET IACOBL
PRECATIO PRIMA.
f£Z DEI ^I DIXISTlz EGO SXM Nemovenit ad ^atremnifiperwt. Reduc notnbsp;atores in hoe trißi txilio in vtram viam ßtl/itis-, menßranbsp;tem tuam : Etutfica nos tuo Spintu ; «ddnctto nos tuonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftfttnbsp;nbsp;nbsp;l
ex tuahumanamajjaglortßcat-a amp; exalt at a , prof agetur in vtia titernifatris tui, (ß-nos mißeros ex ule s faiito ciues tut rtgni :nbsp;nbsp;nbsp;a
nobis manjiones amp; locum, 'vbi ex te I^ite ett ernst fitst in dom» amp;
patris tui hauriamttißuecum nouum, vtperpetuoßtmttsibi, vbi tu es, amp; vtrè in n»i)gt;* » rificetur seternui Pater tuioi, fernen,
DIEI RECORDATIONP APOSTOLORVM PHILIPPI
ET lAGOBI, PRECATIO
¦ S E C V N D Ä.
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; -¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;re A
E PRÄEC1NENTE ET PRAEEf^X^ ßidue in auribtu amp; anima noßra tua epgnea tant io ,F I LInbsp;tata in vltima coena ante triflißimum agonem.Ptf^tit homocp^^^^^f.nbsp;cumßuaui deßt der io voces eß a Slionesßm morituri parentis an*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^0*
bis igitur etiam dulcis ßit recordatio tUiusßermonx, qui ttbifß*H in hae vita -, tn quo Epdogo verè admtßcußii ar dent ia tua
aßiverba tuisiterniteflamenti, repetiuißißmmam Euangelß de(iripfißi Jtituißiminißeeium,docuifii,qua amp;qualis fitßutura Eccleßa ,recitaßiptndtüt*^^. ^nbsp;cruce,^ duld confrlatune. Hstc tu inßcrtbt naßris mentibtst,^ßacit», vtperpetutnbsp;tustsioHrina memoriamretineamus. Tu Apofieios tuos mafios, (ß confiernatotftoß ßi,nbsp;W» abitum eß morterh,p)ropterßuam orbitalem eß propterpericula, qust ipßs pnbsp;nettdapropter tuam cenfeßionemßffatus es hac heroic a (ßßortivoce ; Nonnbsp;firum, crédité tnDeüm eß in me. Vagabantur tut Apofiolt, vagantur multi pgt;l ßnbsp;inhacmundoAxtprreSj,ext{lef,fifppiabomnihttsho}»intbsts. Feclfiatu,aefihumt gt;nbsp;nan^ßa, premitur à magnü imperips^, äbdUifequißorent opinioneßapienttst.eßnbsp;mud. Ksd^faAiKi^itdëx^fccd^/nundi.,.noßravmbra iudicatur nocere bonis gt;nbsp;lurifimconßenßumgmerishumaiu,pacempublicani, äftrahereconßufienes lt;ßnbsp;gnis patrist. Tu tuua nos,neßrangatnur hac iniqàitate iudiciorum in mundo -,nbsp;pdecumbamtu dpßießi mb^e calamitatumße'd in med^s mdlis recordemur titi,nbsp;Itiitr noißrafides,ndßraitiuoeatia,nttfira vocatiopropaerpeffiçutionem mundi 'ßtd*nbsp;Mfipast animos ad te,^ad ater num pairem tuum. sumus exulesßumus inoptsßß^ jp,nbsp;tX wfiris ßdiltfs^ prfpter tuam veritxtem : terra non tapit nos tarnen
-ocr page 247-(ïexpeciifnusJbifruemttrqutete,amp; beatititdine^n cortu Prophet»rum nbsp;nbsp;Apoßolorum
fiugt;rvgt;n, hiurientes tuas voces^ qui nobis tnterpretaberis fapientiam tuipatris,conßenam ordmt creation is amp; redempttonis hominum^ dP dec this nes ea, qua tn caligine huius vi^nbsp;fs non poßufnui intelligere. Expettnnsa igitur illam lucem in tua domo, vbi tuns patetnbsp;dipattrftmilias, (ß tu es Xenodochus adducent eledlos adpatrem,nbsp;nbsp;nbsp;diflrihuens tui^gra
tis hoßuibt/i (ß eonuiuis manßones (ß locum tn tua menßa. Tu anteceßtßi vtpracurßor^cel-lucajt t tuam natur am humanamt ingloriam (ß beatitudtnem diuinam, vt not beet in illa. Pat'afli nobis locum redibis (ß not attrahes ad te, emigrantes noßras animos in agnttio--inuocationetuicommendas manui (ß ßnui tut patris^ redtbis ßulgens in nubibus^nbsp;ttiim (^nos reßßitatos ex morte collocabis tn tuam aulam ad conutiium latitiamnbsp;fttpetuamyVttn omni aternitate tecumßmus,in manfione quot;vbi vere eü bonumejße.nbsp;^unt in hac lubrica vitamultadiuerticula, ohftdetur aditusadte ahimmundispradoni^
Tu csßaußa aurora (ßSol luflitio dtßcutiens tenebras in hac mundi caligine^^ß eri-
^nsmtnttsnoftrasconßeElu veralucis. Tuesverusinterpres tni patrisT, amp; nms Teritatem ferünbsp;nbsp;nbsp;intus, veras notitios de Deo eß fandios metus obßgnansin creden-
tibiu; Tu deles mcndacia diaboli decipientis impios falßs praßigqt^ Tues vita erigenSf nos in media morte,accenâis in eîecîis fenfum noua vita., eofß^perf undis duld deßderio con-gt;nbsp;fietuJinü cceUflis, extinguis omnes pauores mort is ^(ß ex mortefacisgratum amp; iucunduni.nbsp;fimnum. No» eü aliud nomen datum fub caelo, per quodfaluos ^eri oportet homines, quamnbsp;tuum, Monßra igitur nobis tuum Patrem in falutari luminevero agnitiond cß nouovitnbsp;ta. Tereprofitemurte eße vnum cum aterno Pâtre tuo., invnitate eßentia lt;ß voluntatis.nbsp;Pi vera (ß ^vlua imago tut Patris, condtior (celt eß terra cum Patre tuo eß Spiritu fanclo.nbsp;'Paitapattfeeißite generi humano, quidßs per fonaper quam pUtata eil ira Dei aduerfusnbsp;t^ßrtpeocata^propterquamrecipiuntur omnescredenteseßconuerßadte. Hac eÜ con-«ruens voluntM duünitatis, vt ad te confugtamus, eß i» veris doloribus confcientio^ lu-dint is cum ira Dei abs te opem petamtss. Credtmus tibi, quod ver ax es, eß eruditt a tuonbsp;Sfritu nonfolum mouent nos miracula ßedopera interiora.nbsp;nbsp;nbsp;Ttuißcatio antma merfa in
tternam mortem dat teßtmonium de tua perfona amp; hencficio. Hoc miraculum perpetuO tr-crceas in nobis, quod omniumfummum e'si in coelo eß in terra. Maitss miraculum eit,nbsp;^uodmiferlatro pendens in cruce inoratiam recipitur,ßßeruatur ad aternamvitam.,
Ttii Da à te, qui fedes addextram tuipatris, vt det nobis dona fupplicespetimus. Sumtu i» tencbrisßn tnfli exilta, oneratigrandi moiepeccatorum, dubitationum, caliginis, eßnbsp;arumnarurn ,non rcliquas nos orphanos ; Tent ad nos eß vtuifica nos tua diuina prafentia,nbsp;'P1 es frater naßer,.geß as noßram carnem,et tdeo hoc faedus tnijfli,ut nos pumas tuifrattes^nbsp;eßviamur participesdtuinanuturaperte, pßundeigiturin nosde tuoSptritu,quifem-ftr m-.mat Kobt[cu!n,qui accendat in nobis fimilem lucem eß iußitiam ,quilem ati^nus ,nbsp;foter tn te tmagincm ftampropagat, qualis ex tua natura diitina emanat in humanam,nbsp;in nos. Inchoa in nobis tuum regnum in hac vita , eß excita deßderium ater ninbsp;^tgpt ßcribe noßrtim nomen in coelo, para nobis locum eß ma^ßoneminfua domp^
vt, emigrantes ex hac valle mifertarum, acquiefcamus in tuo conßefiu,in
vera patria, im plet i luce, vtta, eß iußicta, vt perpetuo in hac vita.,
eß tn clo, glorificetur aternustuus Pater in nobis, Keimen.
tu
r iq
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HISTORIAE ASCENSÎOtîlS DOMINI
IN FESTO ASCENSIONIS DOMINI, EVANGELIVMnbsp;MARC. VLT. CAP.
HOMILIA L
Poftremo vna fedentibus ipfis vndecim apparuic, cxpio^^^' «it eis incredulitacem ipforum amp; cordis duriciem,lt;juöd ijs, quiip'^nbsp;vidiflent fufoitatum,non credidifFent.
O M I N V S Æ T S A L V A T O K N O S T E K I »
C H RI * T V », refiirrcdioncm fuam miiltis argumcotis Sc ruit, quaiida per quâdragin» dies cum difçipulis fuis conuedatus rnbsp;quam in clos afccnderet. Ex omnibus vcro, qua: tato illo KOipnbsp;MarciKtrèsmodôhtftoriascommémorât,qu« vtcuidentiortnbsp;furreélionis iüius reftiroonia, ita fimtil illiusbonitatcninbsp;dant, qua.amp; peccatoribus iudigniseognitioncm ûlutis offert»
uTtm,ta
mfirnutatcm bcaigne fuftinet, sc etdem maderi ftudct,. Primo cmm Magda^Ç»® præhuit,q«æviiiffiraumdiabolimancipiurafuerat; Vf palam tcftctur, mortis Scnbsp;nisfuæFfU(ffumadpeccatorcscumpriraispertincre,iuxta iüud Prophet« nbsp;lirasipfeportauit» EemChrillasIcfusinmundumvenir,vt^cccatoresfaluosiacc '[-jplejnbsp;decum duobus dilcipulisEmauntem profèduscff, Sc vtillorum errorcscorrig^rtt, Fnbsp;raqjfua: mortis amp;refurredionis myfteriacx Scripturisexpofuit: eo exemplenbsp;tsrdos Sc -niy ftertorum fuorum rudes rcijciat. Sequitur nunc vt paulô pôffduobo^nbsp;bem reuerfis/difcipulis fimul omnibus apparuerit.quam hifloriam modo
Chrtßtu Ji/ci-fulù amtfikit
l.Car.ift
Marcus pro more fuo ( quàd læpè aioauimas ) Fummam modo rei compl'; paritionemhanc pofiremam vocat,nonquôdverèpoffremafuerit(nampl^tes®|nbsp;Euangeliftis,amp; Paulo Apoftolo commemorantur ) fed quôd iplc liançpoltremonbsp;amp;caraoumpoltrcmoChrilliaftuconiungit, in quo ex mundo hoc dilceffurus jjnbsp;munus difçipulis commifit. Includit ergo in hanconinia, quse vfq; addiem afceou^jji^ni^jj^nbsp;k)faâafunt. Deindedifcipulos vndecimfimuIfedilTcait, cùmex loanncconftrt» nbsp;tune temporis abfuiffe, cum ills fièrent. Aut ergo pcrSyncchdochenhoc dicitnbsp;tum Apollolorum collegium nommât, etfivnus ex hoc defuent-: sut propternbsp;dicitur,quem plcrifqj Chriftiaólionibus vlqjad.alccnfionis diem intcrftiifle,exnbsp;confiât, quam habuit, cum in ludæ locum furrogaretur, Prætcrca hoc vnum ^icnbsp;quod incredulitatem ipfis exprobauerit amp; cordis duriticm,.cô quod illis non etc*nbsp;ipfum viderant à mortuis refufeitatura. At quia hifioriam caudem propter. muH* Jiigt'nbsp;infuntad noftraminftitutionemamp;confolationcmpcrtinentia , Lucas amp; loaiiu'®nbsp;defcribunt, multum prodcritfingulas cius partes ex ordine infpexiffe.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cdt'l'
Occafionem amp; canfam huius apparitionis difcipulorum difiidentiam aut ftiiffe, ex Marei contextn patet. Quæfimilitcr illos mouit, vt fores diligenter claU'nbsp;præ metu Iudæorum,vt Joannes annotauit. Intermctum ergo amp; Ipem dubijs,amp; ^5, jonbsp;furreélione difeeptantibus, ille ex improuifo inrcrucnit,amp; in medio illorum con« j,,i-. tione fibi vfitata illos compcllat,amp; dicit ; Pax vobis. Vbi minime opus eft diJputar^» Jnbsp;, per claufas ianuas ad illos ingrelTus fit. Nec cnim tale quid dicit Ioanncs,fed ternp^*nbsp;ftantiam Sc difcipulorum anxium metum dénotant, Chriftum ad illos veniffe^^^nbsp;pra: mctu ludæorum oceliififfcnt. Quôd fi quis pertinacius vrgeat miraculunij ti'nbsp;ianuis claufis ingrelTus fit, cû illo non hbet contumaciter contendere, modó fine .qiixnbsp;flatuat,quod fimul cum refurreólionis tellimonio diuinitatis ctiam fuæ fpeciu.^(,jliif''^'^ti)/nbsp;huSj5c mctueonllernatisjcxbiberc voluit. At fi quis inde coUigat.Ghrilli corpus )i* * j,o«nbsp;ne veri corporis propria exuific,adeoq; in Spiritum aut phantafma conuerlbm ellgt;!nbsp;ra pcrfolida corporaligni aut lapidis pcnetrar^ipofsit, nec amphus.loco certo f*nbsp;ego »unquam concelTero. Obfiat .n. huic feutentiæ,quôd paulô poll Chriltusfenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si
TraS,ti»tiu laan.
negat,imô carnem amp; olTa difertè nominat, ex quibgt; corpus fuum confict,amp; illud p|f pandum præbet. 'Miraculum ergo it8.çonccdimus,vt falua nobis maneatcorp^fnbsp;cum Augüfiino dicimus : Moli corporis, vbi diuinitas erat.ollîa claulà non obnquot; jj(,nbsp;quippe non cis apertis intrare potuit.quo nafeente virginitas matris inuiolata petquot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uil'
,bus amp;illiîd Hieronymi addimus ; Quôd claufis ingreflus cfioftijs.ciufdem virtf^'^jj^, jG et ex oculis euanclccre. Præterea.num corpus Ghrifii exinaniri oportuit, vt cistfi'® -jio«!'. ul'nbsp;cipulos ingrederetur.cùm idem prius aquis inambulârit.ct eiufdem virturc Petrusnbsp;fccerit ? Nos potius hoc loco Ghrifii bonitatë obferuemus, qui infirmis amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p \
fert, ncc patitur.illos dlutius dubioj amp; anxios hærexe; imô dubitantibus amp; pericu«* ftcrnatiSjpacem offert.
HUM.1L.IA 1. t A, MAK.V.
fimulidmonemur,quidillenobisacquifient.quidq;inillofperarepofslmus. Paccmni* ^ *-* '** oiirum.nonquidcm huius mundi, quæ incerta eit, Sc pleruinq; conlenfum in malo parit, fednbsp;SU« omnsm intclleSlura fuperat, vt Paulus ait; Primo enim Deo Patri réconciliât, amp; cx. iræ fi-lijsigratiat tilios fecit, atq; Spiritum adoptionis contulit, in quo clamamus,Abba pater. Deindenbsp;»iiitnospeccatorum, conicicntiaasiluaniesScturbatoSjidem illeplacat ,vi cerxam faiutis per ^»'»8.nbsp;ipliiin partarfpcm SiCfiduciara pofsincconciperc. Qua fit, vt nullis aßlictionibus pax ilia tur-bctur. Nara iuiVificati ex fide (inquit Paulus) pacem habemus ergaDeum, per Dominumnbsp;uolltura lefura Chrillum, per quern Sc adituni naSti fumus fide, in gratiara banc, in qua Ita^nbsp;raus, Scglotiamur fub fpc gloriæ Dei. Necid folmn,verum ctiam gloriaraur in aftliflionibus,nbsp;fcientcs quod alïliétio patieijtiara pariat, patientia vero probationem, probatio autem fpem :nbsp;porró fpcsnon pudefacit See. Nec tarnen hîc quoq; pax Chrifti confillit, verum etiam creden-tiura aniraos mutuo amoris vinculo fic connedit, vt pacem inter fefe firmam ÖC Itabilem ler-uent. Pro hac pace nobis hodic laborandum eft. Quoad mundura verô, ÔC, res huius feculi,nbsp;pacem quidem quantum in nobis eft, cum omnibus habere debemus, iuxta Apoftoli fenteiv Rtm. i*,nbsp;tiara quando autem Dei caufa agitur,huius gloriam fratribus quoq; germanis,imó parentibus, iiitttKnbsp;coniugibus Sclibcris, vitæ deniq; propriæ, anteponere decet; neduuî mundo pacifici elle vo- 4.nbsp;luraus,àpaceDci cxcidaraus,amp; mundi amicitiam colendo Dei iniraici reddamur. Neevn-'^'*^* **nbsp;quam nobis aurea ilia D. Hilarij fentenria excidat : Speciofum quidem nomen eft pacis,Sc pul-chta opinio viiitatia. Sed quis ambigat, earn folam vnitam Ecclefiæ pacem eire,quæ Chrifti eft?
Scdvtinhiftoriæcontextu progrediamur, difeipuli fubito Chrifti confpcftu territi ti- DifeipHti ment. Ethuius confternationis caufam indicat Lucas, dicens : Exiftimabantfe Spiritum vide- diriffiinbsp;le. Similequid illis accidillcMattliæus tradic, quando Chriftum fuper aquas ambulantem vi- timeut.
I nbsp;nbsp;derunt.Vnde conftat vetuftum admodum efle errorem de Spiritibus Sc fpeftris : Sc ex hiftorijs Of Sfirittntn»
patet, diabolum rudes Sc incautos rairificis præftigijs dementauiftc. Hine enim enatus error,
I nbsp;nbsp;quod nonunlli animas vcl Spiritus defunûorum cxciiari polTe crediderunt, vt jcfponfa datent
I Interrogantibus. Quem errorem in Saule etiam notât làcra hiftoria, qui Samuelcra excitari uS4mt a«» Inbsp;nbsp;nbsp;Voluit, vt ilium de belli imminentis euentu fcilcitaretur. AUj veto Spiritus defumftorum ober-
I tare dixcrunt,quô ad illorum corpora fcpulturæ honore carerent, ficuti alibi ctiam diximus.
1 Qÿ error inter Chriftianos fuperftitioncs inftnitas peperit, purgatorij qtiæftum mirificè auxit., Inbsp;nbsp;nbsp;ficiiaperitos return diabolo illudendos expofuit. Nos reieiftis hominuni fabulis, Sc inanibus
I terticularaentis, feriptutas audiaratis, quæ, quid de animabus dcfunélorum çredi debeat, veiè l Stfiraplicitcr docent. Aut cnlm in fide vera moriuntur homines, auc in fuperftitionibus Scnbsp;jnbsp;nbsp;nbsp;pcceatis fuis. Qui in fide dccedunt, illorum animse in fedes beatorum transfpruntur, vt cuna
1 Chtifto gaudeant, cui crediderunt.
1 H.UC facit quodfcribitur: luftorura animæ in manu Del funt, nec attinget cos crucia-
1 tus. Et illud Chrifti ; Amen dico vobis, qui audit verba mea, amp; credit ci, qui mifit me, habet j* I vitara Kternara, Sc in indicium non venict, fed tranfiuit à motte in vitam. Et Lazari animani Lkc.a«.
l nbsp;nbsp;in Abraharai ftnum,id cft, beatorum confortium, translatam fuiffe, idem Ghriftus docet. Et
I nbsp;nbsp;htroniin cruceipfura inuocanti dicebat ; Hodié mectim eris in paradifo, Qtna Ipe Paulus fre^ £»lt;.
I tus, dilolui cupiebat, ÔC effe cum Chrifto. Kurfus, quotquot in peccatis fuis amp; abfq; fide in
I Cluillura moriuntur, ad inferos Sc damnatorura fedes defeendunt, vbi ( vt Propheta ait ) colr- ».
1 nbsp;nbsp;ligiintur orancs, qui pofueruni terrorcm fuum in terra viucntium. Et hue referri debent, quæ
I dehabyloniorumTyranno adinferos dcijciendo apud Ifaiam, Sc de diuite epulone in tartaris 14» Inbsp;nbsp;nbsp;fcpulto in Euangelio Luc, t6. leguntur, Yanifsimi ergô nugatorcs funt, qui animas in terris ob-
I «frate, 8c pro fua rederaptionc Nlift'as ôC alia facra huius generis expetere fabulantur. Quoad I IpeLa au era vel phantalmata.qux muitis occurcre videntur, ca autfalfa funt, aut vera. Pallànbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;d'.«nus,quæ ab impoftoribus ftnguniur, vcl vt quæftum ex fuperftitionc captent, vel vt rudes
1 nbsp;nbsp;iniaibus tcrriculamcntis exagiicnt. Ad eundem ordinem oculorum etiam præftigi per-
1 nbsp;nbsp;linent, quando vel metu velalio afte£lu,aut animi inftrmitate, fafeinati, nos vidcrc putamus,
I nbsp;nbsp;nbsp;quï nulla funt, aut ex ijs, quæ videraus, ipft nobis formas return nouas ÔC infolitas fingimus,
1 nbsp;nbsp;nbsp;V era fpeftra funt, quæ aut e.x caufis natutalibus oriuntur, quales funt exhalationcs igneæ è ter-
I raôcraati: autquæSatan nobisobijcit, qualefuit,quoddeSauleiammodôadàuximus,qtH 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Samuelcra aPythoniffa excitatum fuifte jputanit, Vt verô primis illls nihil tribuendum eft, its
1 nbsp;nbsp;nbsp;net diabolic« illuliones timeri, net quifquam Spirituji ciufmodi verbis credere debct,quatq^Q
1 nbsp;nbsp;nbsp;eonllat diabolum nihil in nos 'mris habçrc, ôC hoc vnum captate,v.t deceptos u\ exitium trahat.nbsp;nbsp;nbsp;
1 nbsp;nbsp;nbsp;Et ilia obiter dixifte fufficiat,vi vidcas non nouum .elfe errorem, quem hodic mordicus multi
I leüncot, 8c proinde in illo cauendo maiori cum diligentia aduigilemus, quando ex præfenti lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difcipulorum cxcmplo patet, in ï)s, quæ ad falutem Iptélant. nullum ftudium poffç nimium
i reiften, quodDäverbo unpcnditur,.
1 nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;Yi verô Deum diligeniibus orania cooperantur inbonum, Ita hæc quoq^ difcipulorum
I '^btraitas fuum fruflumhabuit. Nam ca occaftone Ghriftus fuam tefurreflionem apettius i *^'iatui, 8c fui corporis vcritatemargumcntisirtcfragabilibus probat. Sequitur enim oratiqnbsp;i 'u», cuius ûngulæ pattes conftdcriûoncmdiligcntiUimanaiâcrentur, Y iüj Pfi
-ocr page 250-254
ChufiM cltjct. fulej cannbsp;l,Ccr. 2«
HISTORIAE ASCENS. DOMINI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jüllt
J, C*r, lOt
Jt.tn. 2,0, ^8, I.
Primo ab increpacione orditur his verbis : Quid turbati eftis, amp; cogitation^® j ¦ Ill cordibus veftris ? Keprehcnditin illis ftuporem auimi conÜernationcmznbsp;caillas indicat, cogitaiioncs nimirum quas tenluscarnis iplis obijciebat. Quianbsp;nimalii non percipit ea, q»æ luiit Spiritus Dei, fieri non poteft, vt Chrifto amp; verbo ,uiflinbsp;pidenitantur, quicunq; carnis rationes audiunt. Eft autem diligenti obferuatiofl^nbsp;quod vt antea Cleopam de comitcin cius reprehcndit Chriftus, ita nunc omnibusnbsp;dulitatem, amp; cordisduriciein, exprobrat, quod de ipfius reiurreflione hucufq;nbsp;Idem angeluin fccille audiuimus, quando muliercs ilium in fepulchro quæfiuerunt.nbsp;ad aflerendain reîurrettionis Chrifti vcritatem, quam certifsimam elle oportet, finbsp;nein merentur, qui de illa vel minimum dubiiant. Adhæc docemur, difplicereDsO^^^^^^^^^^jnbsp;litatcm noftram, fiuc diflidentiam. Eft quidem longantmis amp; infirmitati nohf^nbsp;parcit. Idem tarnen eos non fert, qui pertiiiacius illius promifsis amp; ptatceptis rehitinbsp;interdum tales non verbis modo incrcpat, verum etiam poenisgratiibus vlcifcitur. .jjjji,nbsp;fuut ilraelitæ, qüos in defèrto Deus proftrauit, qnod promifsionum immcmores anbsp;lum pertinaciter conicnderent. Quid ? Si reprehendi merentur difcipuli, quodnbsp;non credidcrintjïu nenos impunelaturospuiabis, fi Apoftolisnoncredainus,qn5 ninibü®nbsp;ipi'è lu« moriis ÓC refurreélionis telles elle voluit f Eft ergo hoe oblcruandum innbsp;hdci artitulis/adeoq; in omnibus ijs, quæexpreilb Dei verbo tradunturnee :®'*^(,sfiin-amp;. aftèclus admittamus. Ex his enim denlse illae cogitationtim nebul« aftendonnbsp;tra ainmos nollros locus detur, mox mentem totam obnubilant, vt quod Deiisft^'nbsp;vidcreneeaudirepolsimus, amp; niuho minusfidei alccnfu probare.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feveto
Chri/^iM ctrfa-TUrfjur- TfÈtOrtfmnbsp;nt9nßriit^
Jthan,
Zach, t},
y*
Deinde demoiillrationem Itibijcit, in qua multa argumenta concurrunt, qoi fuo corpore relurrexiiïe probat. Et primo quidem vifum in tellimonium addocfO'nbsp;¦* te mantis meas,amp;pedes mcos, quia ego iplel'um: illc nimirum, qui anteanbsp;folçbam. Ergo ex priftina forma agnofti pottiit ; có quod illam tlarificatio innbsp;noil abolet, led à vitijs liberaf,quæ noftris eorporibus ex peccato obreplertmt. Et uj! jnbsp;confolationemhocpijsaftert, quod in relurrcdione primo ftatim intuini non nnbsp;clufdem falutis confortes, verum etiam landlos patres dc reges, prophetas item amp; ¦''Pnbsp;adeoq; omnesDeifcruosagniturilunt, quorum memoriam nünc vcneranttir. pominianbsp;Exemplum huius'rei apparet etiam in hilloria transligurationis Chrilli, iXcuninbsp;J7. poft Trinit. explicatur, vbi dicitur,trcs difcipulos Chriltum in monte clarific3ttn^,j.nbsp;hocetiam MolemdcEham agnöuilic, licet ipfi adhucin corporemortali Sc ,jnicfii»nbsp;farentur. Nec inepte à quibuldam hue refertor, quod Adam, priufquain laberettir, ®^yjjj{,uritnbsp;carne delumptam elfe inrellcxit, vt primdm illa in iplius conlpeclum fuit adduft^ jgnolccntnbsp;é contra amp; agnofcentimpij Chrillum, in quem pupugertinr. Videbunt Tyrann! t*nbsp;eos, quos aliquando propterveritatis confefsionem perftcuti fuhr. Non reinereerglt;nbsp;lis Chriftus ex priftina forma agnofti voluit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; 'infoIiiEi
Ctt/tu Chrtfi) fidfttliiltt
Secundo, qu a vifus frequenter,fallitur, tadln quoqj fefe explorari vult, qui
modo Sc palpab.libiis corpotibuslocum habet : amp; nehoc etiam talli poffenr,' uni jt coniùiigcns, limui corpus fuum expartibus amp; lubllantia, fiuc ( vt Dialedlici ftjl'nbsp;materia déforma delcribit, quando addif: Contreflate meamp; videre : Qli^Pj'^odciidit.nbsp;amp;c ollà non habet, litut me videtis habere. Et his didlis rurfum illis manus amp; pro^nbsp;Spiritum etgo dilertè excludit à corporis fubflantia, amp; le non modo inanem ftf'/^ jp^jocer.nbsp;um atq-, pedum, verum etiam fubllantiam carneam amp; olltam in refurreaioncte«iu'j5^]^jæ,nbsp;quam 1'ua natura noii modo vifibilem, fed palpabilem quoq; elfe conllat. Itaaiuemnbsp;plo cos confutar, qui hodic realem amp; fubllantialem corporis fui præfentiamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui
I, Ctr, tf.
¦lum veri corporis indicium apparet. Quod cnim de corpore Spirittiali obijeiunt ex derefurreefione agens inter alia dicit; Seminatur corpus aniniaie, reliirgitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fei
amp;c. fenfü violenter decortö fäcinnt. Spirituale corpus dicit Paulus, quod totiini ¦ viuit, ferUatur amp; regitur : amp; illud opponitaniinali, quodafTcdlibus Si. pafsionibtis
Xrf« u. rj/, 7, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;naturàlibus opus habet. Idem nobifeum D, Augullinus ftnfit, qui ^^^^jriiitateni
rain ftribit Spirituale dici corpus quod reftirget, có quód miris modis ad omncin
amp; incorruphonem Spiritui fubdatur, amp; fine vHa indigentia corporalium .,«15 ittrn, viuificeturSpiritti, non quod incorpoream fubflantiam fit habiturum die. Theodo
, qinPaulilocum exponens ftribit; Animalevocat, quod ab anima gubernattir : P QrifliiS tein quodaSpiritu regitur. Sedquidpatrumteftimonijs lift opus ell, quando jy^-ipuJiînbsp;Spiritualem liibflantiam ftatuerc vetat, dum fe Spiritum elfe negat, amp; corpus fto*nbsp;palpandumexhibet?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
e hrifftu rffit,. Tertio adhuc illis dubitäntibus pt« gaudio,amp; miranribHscibum pöftitiiXä lt;»/lt;»/» fafj-j ßbi pjfcis alsi partem amp; fauum mellis in omnium confpeélu edit. Eft hoc vK*nbsp;fallibileçorporisvcrérefliiui argumentum» Idco ipfe lairi fili«, quamànioriih
-ocr page 251-H-O St^LI-A ï.- EX' .MARtJ
tiliumdadiufiht: ScLazariimrcdinniumin domo Sinlconis. difcubuilfp tra,diinf Buangel'P. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;,
liæ, VI vcram eja.ï rcfiirrectioiiem probeiit. Qii_8?lt;aufa cli, quod huius potiCsinnim arrgrmien-l'cirusapudGorneliummeminit, quando Apoftolos tuni Chriüo rcfufcitato edill'e amp; lo, Mcdicw^ Minime tarnen hoc ita accipi debet, quafi corpora clanfieatacibo amp; potu adhucnbsp;opui haberc, auc(altem his deieclari putcnnis, hcutidekio paradiio Ma^umciani tabiilan»nbsp;gt;«r. Q^iiacnim corruptio ómnis tollittir, nee genetatio amphuseit necelTaria. Nam quod iiinbsp;ptsfani lecit Ghriltus, in eumfinem fecit, vt corpus fuum cale efl'e docerer, qilöd cibi amp; potusnbsp;(fiilliusorganalpeéles) capaxht, licet illis non amplius hillentari oporteat. Hoe iplum denbsp;daniicaiiscorporibus D. Augtilünusfenfit, quaiido ilia cibuin qtiidem nonguilatura,nbsp;Witatem vero edendi cibos, li his opus foret, habittira dieit.nbsp;nbsp;nbsp;Elf veto hoe eximium
tisClrrilU argiinientum, qui rebijs non neeelfarijs lïbi vti voluit, ne quod dubium de refurre» diüuefua in dilcipulorum animis hæreret. In quem vfum clauorumquoq; amp; vulnexis in la*nbsp;ttteliiantisveliigiarctinuit,quæpoftcaThomas exhibuiccontreclanda.
Qiiartôpromifsionesfuasamp;^cterisScripturætcflifnoniatllis in nientem reuocat, di-.cfcwyïwreyir« Kns; H«c tuut verba, quæ locutusfum ad vos, cuni adhtic ellem vobiltum, quod neeeflefo re!ingt;»emnbsp;«t itnplcri oninia, quæ feripta funt in lege Mohs,amp; Pcophetis, àc Plalmis de me. Klis verónbsp;obïiuiolam carnis tarditatem Ipfis.exprobat, Qtiah dieejt : Çùm de his toties admonuerim ,*? .nbsp;amp;hoc ipfuni fcripturx telfcntiir.quas ilta mentis hebetudo cft,quæ ilHs fidem habere prohiber?nbsp;Voflait hic feripturæ veteris loci adduci, in quibtis Chrilti mors fitnul, amp; rcfurreéUo vel apej'tenbsp;prædicitur, vel typis amp; figuris adumbtatur : fed quia hi pafsim occurrunc.Sc ralibi de iiljs agen-dioccafio fefe öfterer, in præfenti cum Marco noftro breuitati ftudebimus. Übfetiiabimus tarnen, quod à mprtc refulcitatus Dei filius, non noua amp; inaudita hadenus^docet, fed (criptiirasnbsp;liibindeallegat, dCcx illis fui regniamp; noftrselaluiis myftcria exponit. Quin feripturæ veterisnbsp;bbtos in tuas quafi dalles aut tiiulos diftinguit, in Mofem nimirum, Prophetas amp; Pfalmos ;nbsp;vt nobis cerio conftaret, qui nam libri pro autheniicrs haberi debeant. Sub Prophetis verb hi-ftoriciquoq;libriconiinentvr,quos a Prophetis conlcrip.tos efle, non obi'euris argumentisnbsp;toUigipoteft. AdmonemutaiitemChriftiexemplo,.nobis quoque dodtrinam ex fciiptutisnbsp;petendam eiTe,Sci non modo turpiter, fedpernitiofeetiam errarc eo s,qui ex alio mundo fibinbsp;Dodores dari pollulant.vel inania hominum placita (etiantur. Confutantur item, qui Ve#nbsp;hristeftainentilibroshodiçteijciunt.cùmex illis Chriftus fimul ScApoftoli fuarum condo-uni atgumenta defumplerint.
Noftrnna fuit in his omnibus Chvifti fidem Sebonitatem agnofeere, qui vtuoftræfa-r hiticonfuleret, refurrelt;Piiouem (uam non mo-idferipturte etfenfuum nollrorum teftimdnîjsnbsp;affitmari voluit.verum etiam rebiisfibi non amplius neceffarijs vtivt mododiximus., -Vndçnbsp;patet dcteftabilem cfl'cilloruin impudentiam, qui vel cçrporis Chfdli Vetitate, vel quæ exEacnbsp;dcpcndet.nionuorurefurretUonéadhticnegareaudentqualesforeolimPetrtisprædixit.etipf;
Wcisaftrtïibus Scproculcxplofis omnibus , qutc 'daió di^lat, (alutisft'pem ómneminVrto
Ghtifto rcpofitam habeamtis, qui pro peeçatis noftris niórtuus amp; propter iuftificationem hon ïiri rtfukttatus, infecredcntibuslocuminclisparauit, vbiolim cum ipfo æternafeiickau ^****nbsp;frueniur. IpE debetur beneditlio, Honor, glorianbsp;nbsp;poteftas~in eetetnum, Amen.
Et dixit eis t Pröfcóh in tnundnm vniuer farn, prædicate Euan-^ geliumomni creaturx ; Qui crediderit^ amp; baptilatus fuerit, feruabi-tur. Qui veto non crediderit, condevnnabitur». Sisn^autetn cos c|uinbsp;crtdidennt,bæc fubfcciuuntut : Per nomen meuna dæmonia eijeient»nbsp;Vinuajsloqucntur nouis^Sijrpcntes tollcnt, amp; fi quid Igtbale biberintinbsp;net^uaquara nocebit eis : Super infirtnos manus imponent, Sc bCn^
:
HxeOr: dquot;. in?,
^abèbunt;, ¦
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.4
...
¦¦ T
f t Ai-.^
«
t
-ocr page 252-HISTORIA ÄSGENS» DOMIi'ql it*nbsp;iiXPOSVIT HVCVS(y-E EVANGELISTA lt;^i.nbsp;cunqj Dei Filius in tern's agens propter nos fecit, amp; pafTus eft. *nbsp;his funt, Doélrina, quam miraculis confirmauit: Mors, quanbsp;nbsp;nbsp;lis i*'*'^*
cxpiauit; amp; Rcfurreólio, qua mortem deuicit, Sc eftraibs pot ÿ rum, nos in libertatem filiorum Dei alTeriiiunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ppOfO'
Continctur his tota noflræ redemptionis ratio,nobis auteni^ .jlyS» funt, nifi ilia amp; intelligamus rede, amp; fide vera ainple-xemur. Ideo^nbsp;ne qua in parte nobis deelTet, iam è terris difeeflurus, difeipulis ifta per totum orb^nbsp;candi munuscommifit: Schuncilliusaflum, qui ipfi in terris poltremusnbsp;Marcus defcribit : amp; primo quidem narrat, quid in mandatis acceperint difeipuli :nbsp;eofdem miraculis inltruxerit Dominus, quæ dodrinæ ipforum fidem facerent. Etfi'nbsp;ad difcipulos potifsimum pertinuerint, donee tarnen falutem per Euangelij prardicnbsp;nobisofFerri,umuiq; oflcndunt, quam rationem de niodum in illo prædicandoi^*nbsp;ranes tenerc debcant, amp; quanta illius elfe debeac authoritas apud cos, qui faluiis lus^nbsp;quo tenentur.
ft^remut» ChriJH men*i,nbsp;eUiMtne
Mutth, ttt
»Mh,
Mandatum lefu Chrifti talc cfl : ProfeéH in mundum vniuerfum,predicate omni ereaturæ. Conuenit hoc cum eo, quod olim futurum Prophet» prædixerant :nbsp;' rum Lex cZion egrclTa totum orbem illuftraret, quæ prius in lola ludæaaudiebaiur.nbsp;regnifines conltituitextremos orbis habitat!cardincs, iuxta illud Prophet», Imperia'nbsp;mari ad marc,amp; à fluuio vfq; ad fines terræ. Vbi'nobis immenfa Chrilti potentia amp; jibfnbsp;amplitudo confideranda venir. Fuit quidê magna amp; fbrmidabilis valdê Aflyrioriin ¦ jvt'nbsp;loniorum potentia, quæ Afiam propè oinnem amp; maiorem Africæ partem obtinuit-ynbsp;rô vitra Babylonicæ Monarchiæ fines in Europam quoq; imperium fuum extcndillénbsp;Superauitvtrosq; Alexander Macedo, cuius ambitiofam potentiam vix totusnbsp;ÇolTc videbatur, cûm iara nouos orbes fomniare inciperet, vt non infeitè Pocta de illo .jp.nbsp;husPellæo iuucni non fufficit Orbis. Poft hune Romani viólricibusarmisOrbciinbsp;turn peruaferunt. Attamcn nullis iftorum tanta fuit Imperij maieftas amp; authoritas,nbsp;num mentesmutare.Rcligioncmnouaminucherc, adcoqj vniuerfam mundi liui''?,y((bnbsp;mutarcpotuerint. Ulud verô Chriftum fccilTe Icimus, non quidem armata manu, '\iiii?nbsp;fui prædicatione, quam difeipulis commendauit, qui vt numéroquot;pauci, ita non aliq^^^pjPnbsp;feculiaudioritatefinepotentia inftrudifuerunt. Qtiia verôipfcilloscxirc,amp; Euanglt;^quot;J fliiinbsp;fîm prædicare iußit, nihil fuit tam excellens amp; formidabilc, quod hiiius prædicationb*^nbsp;impedireamp;filierepotucrit. Eli hoc ingens diuinæ potentiæChrifti argumentum,nbsp;minus hodicfcfc exerit, quando Euangelij dodrina palfim prædicatur, ncquicquam ff* jiiCnbsp;tibus omnibus illis, qui quæftus fui ergô illam opprelTam amp;cxtindariÀ vellenr. Atnbsp;mandatum Chrifti iam é mundo hoc abituripoftremum fuir, non inutilefucrit,nbsp;Verba paulô diligentius confiderauilTe.
Jf/ltltmin tntmut eflnbsp;fnuÜMre^
I,
t,Pe(,U
Primo munusillorum definit, quando illos prædicare îuber. Græcc e.Q, quod propric de præconibus dicitur, qui ex fuorura principum mandato aliquid P^'ifiiii'nbsp;Üioritate promulgant. Ergo falutis,quam ipfefuæ mortis amp; refurredionis meritoii^rnbsp;præcones fècit difcipulos fuos, non aiithores, ncc etiam rcrum dominos, qui fibi in»nbsp;vrbes, inftar huius feculi principum, aliquid iuris amp; poteftatis vsndicent', fed qui fp.Xnbsp;drinam miferis hominibus propona'nt. Fatetur hoc de lemctipfo amp; rcliquis Apofiolos'pj^*nbsp;quando dicit: Miiîiftrifumus per quod credidiftis, amp; vt cuiqj Dominus dédit,nbsp;Apoftolus grauiter monct Eeelefiarum antiftites, ne ita præfint, quafi Dominium excf^^oii'nbsp;piantin Clerum, id eft, in fortem velhæreditatcm Domini, quam Ecclcfiam eflcfcimu^'^jfrfnbsp;lutantur igttur hoc loco, primum.quicunq; Apoftolosamp;horum fucceiïôrcs falutisnbsp;faciunt, illos inuocant, amp; in illos transferuntgloriam. quam fibi vni deberi Chriftusfnbsp;locotcftatur.
Deinde Romani Pontifices, qui cum Apoftolorum fuccelTorcs dici, amp;haberivj(jjiigt; ^3 iriuadunt, furimium rcrum imperium ad le pertinerc clamant, amp; Patrimoniumnbsp;nbsp;nbsp;foC'
4£«w(«»egt;
Petri finxcrunt, quod non paruam ncc contemnendam partem Italiæ continet. Nat ceffionis Apoftolicæ titulum illis concedamus, illo certc non aliud euincerc poterunhnbsp;quq^dEuangeliumpràîdtcarc, amp; auditoresfuos Chrifto adducere.dcbeanr. Vndccrgor^5|^^nbsp;htiiusfeculi ? vndècorona triplex ? Vndc opulentum illud Pétri Patrimoniuro, qiï*nbsp;lium longé latcqj propagarct, pifeatoriam quoqj nauiculam, rctia,amp; qutequid prætcr«*nbsp;volcns rcliquit ? Si (inquam ) Apoftolorum fuccelToresfunt, cur non audiunt Chrillt**^^^;))'nbsp;ftolis dicentem : Principes gentium dominantur illis, amp; qui magni funt, poteftatef^^^inbsp;in cas ; non ita erit inter vos, amp;c. At Gonftantini liberalitatc Ecclefiam ditatam,amp;nbsp;cum terris adiaccntibusPontificibusdonaamfuiflèdicun{, Atfiquis donationcni*
-ocr page 253-H O M 11 T A IL EX MARC.
23'7
ipfijconfiflamefrererpondeat, quibusargumentisillam probare poteriint ? Quando lilfto-tiçiilliusnufpianî menunerunt, amp; ex hiÜorijs confiât, Griccos Imperatores port Conrtanti-numMagnum annis circiter trccentis amp; odluaginta nouem in Italia per Exarchos regnauilTe., vlijiadLconcm 11L qui propter imagines è tcmplo eieclas à Gregorio 111, excocnmunicatus,nbsp;^ciuCdtinGrcgorij aufpieijs Italiæ regno exutus eft, occifo Paulo Exarcho, qui Kaùennæ cumnbsp;impttiofiicrat. AdPipinum ergo amp;Carolum Magnum , eiusq;filiumLudoicum, confogi-oportet, qui komanam federn opibtis amp; terris donârunt. At quo iure hoc illis licuerit ad-I'uc fub ludice lis eft : codem fortaffis, quo Pipinus Chilperichum Kcgem, ex Papæ Zachariænbsp;Wnfcnlù, regno exutum in monafterium detrufit, vt ipfe florentifstmum Franciæ regnum pof-fcoccuparc.Sed quid opus eftjfta multis agere, quando fatis conftat, Pontificum potentiamnbsp;'Um Chrifti inftitutione pugnarc, Sc marts artibus eô vfq; afceiidilTe, vt kegibus Sc Imperato-ribus formidabilis pofteafuerit?
kedcamus ergo ad Chrifti verba, qui fecundo loco quid Apoftoliprædicaredebcant, iocet.amp;illudomneEuangelij vocabulocomprehendit. Apud Matthæum verô hoc ipium })r^idlcent X- 'nbsp;piutibus cxponcns ait : jDocete omnes gentes, baptizantes cos in nomen patris, amp; Filij amp; Spi-rttusfanrti, docentes cos leruare omnia quæcunqjpræecpivobis. In Luca doclrinæÉuange-l'cæ partes conftituit, Pnitentiam amp; kemifsionem peccatortim, vtramqj in liio nomine ^*'quot;^**nbsp;ptxdicarideberemonet. Et deEuangelio quidemalias diximus. Hieilludaddimus, Euan-gclij voce primo hiftoriam filij Deiincarnati, deinde iilius vfum, comprehendi. Hiftoriæpar-ttslüntpræcipu«, Pafsio.Sc kefurreélio. Pafsionis enim nomine totum vitæ ipfius in terrisnbsp;'utriculum continetur, quam aftlidionum amp; dolorum continuam palærtram fuiflê conftat.nbsp;Adhiltoriam hanc, ceu ad Icopum certum, referuntur promifsiones, typi, Prophetiæ amp; hifto-JefactK,quibusexcmplacrcdentiumamp;non credentium deferibuntur. Vfus veto omniumnbsp;nîcell,inChriftohabeamuspnitcntiamamp;rcmifsioncmpeccatorum. Docct hoc cxiplius^^Ä,nbsp;®re Petrus Apoftolus, quando Senatui Hierofolymitano dicit Deus patrum noftrorum excita-lefum, quern vos intercmiftis, fufpendentes in ligno. Hunc Principem amp; Seruatorem De»
lt;*5 exaltauit dextra fua ad dandam pnitentiam Ifraeli ,amp; rcmifsionem peeçatorum. ,
Nos autem in præfcnti admoncmur, quæ vera fit Euangelij prædicandi ratio : ca ninii-fum, vt non modo rerum à Chrifto geftarum narratio texatur, led vt ad pnitentiam exciten-homines, amp; in Chrifto per fidem fuorurn, peccatorum rcmifsionem inucniant, Pnitentia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
Vtalibi diximus )conuerfio eft ad Dcum, amp; totiusvitse cmendationem continet : quando Inon poteft, vt ad Dcum redeamus, nifi relinquamus pcccata amp; errores, quos lecuti à Deonbsp;I'cfsimus. Ab eavevo prædicandi initium fieri oportet, quia cum natura a Deo alicni liinus,nbsp;uti'. in Chrifto exhibits non erimus capaces, nifi præparatio qusdam præccdat, qus in p-'tciitia potiliimûm confiftit, vt ex JoannisBaptiftæhiftoria apparcr, quae Marei i, defcribitur,nbsp;Htti cum Clinfti prscurlor eilet, pnitentiæ dochina hominum mentes ad ilium cxcipiendumnbsp;ptæparauir. Atpnitentiampeccatorumnunquam agent, nifi qui pcccata fua amp; ilJoruin ,nbsp;tocitatem vcrcagnouerint: co quod caro ex illis voluptatemfummam capit, amp; in ijfdeinnbsp;'^niiriricéplacet. Vtergoillaredarguantur, opuseft, inqucmfincmà Deo legem nobis da-»tncITe conftat, iuxtaillud Pauli; Per legem agnitiopeccati. Item : Peccatum non cognouinbsp;per legem. Minimeergo ab Euangelij prædicatione legis doélrina feparari debet, quodnbsp;*^tophetas amp; Apoftolos diligenter obferuauilTe conftat omnibus, qui illorum fermones amp; Icri-P'iiion ofcitantcr infpexerunt. Et Chriftus ipfe inter Spiritus famrti ( quem Apoftolis promit*nbsp;'0 officia hoe primumnumcrat, quando ait: Ipfearguet mundumdepeccato. Errant Igitur himttiiùnbsp;*otûclo,q;ii haue doftrinæ partem omitti veilent, qua hodiè cum primis opus cfTc, imma*nbsp;'¦s ilia peccaadiliccntiateftatur, quæ pafsimregnumobtiner. Obferuabis autem, quod hancnbsp;in ftjo nomineChriftus prædicare iubet, Ita cnim cauet, nc audita pnitentiæ mention«nbsp;'liquid nollris operibus aut meritiS tribui putemus. Etfi enim ilia omnino opus fit, ex nobisnbsp;nien non orietur nifi Chrifti Spiritu attrafti, in illo peccatis moriamur ,amp; in eodem ad vita:nbsp;^ouitatem rcfurgamus,ficuti Paulus ad kom.admonct. Pnitet quidem impios fcclcrumnbsp;quot;orum, quando Dei indicium illis oboculos verfatur : at quia Chrifto carent, amp; in fuis modô ,nbsp;''fibus flue operibus fatisfaflionem quærunt, poenitentia illorum fere in defperationcm defi*nbsp;'hquæ illis exitij amp; interitus æterni caufa eft : cuius exempla in Caino, luda horum fimit- cnbsp;habentur. Facit hue illud Pauli ; Qui fecundum Deum eft dolor pnitentiamadnbsp;lautem pant, cuius nunqum pniteat : contra mundi dolor inortem afiert. Dolorem *» r, eäf. poftnbsp;''Uiicum Deum vocat(vtChrjfoftomusamp;Thcodoretusannotârunt)qui propter peccata cor.Thet-'ûrniiU potius, quàm illorum pnas fufeipitur, Huius finis eft, vt cumDeo in gratia redcat
-ocr page 254-258
HISTORIAE ASCENS. DOMINI qui ab illo diicefsît: qui cum abfq-, Chrifto fieri ncqticat. fine illo ctiam nunquàm vcfenbsp;tariter pnitebi'mus. Vehementer ergo inepciiint, imó prorfns delirant, qnicxpaniwnbsp;flrinaiiofirofumopcrumraeritaïtabilirccduaiituf, cuni ills in nobis nullaviupnbsp;fit, nifi in Chriflo nobis diuinitusdonctur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.
'ft, Remißio fact atarttm,nbsp;Matth, Ig.
At pnitentiæ rerniffioncmpeccatorum coniungit Chriftus, cuius nifiIpcs*io i fiat, pcecatorum agnitio terrebit quidem, fed ad falutem nihil conférer. Remißioius vonbsp;ex gratia contingere docet, vtcum débita iili remittuntur, quifoluendonbsp;ChriltusinEiiangelio vtitur. Ex gratia autem pcccata rcmitti dócet/criptuta.nonquonbsp;laornninofatisfadio intercédât, led quoad nos, qui cumexnobisiphsneadcongitai'^^^nbsp;quidem idonei fimus, diuinæ iulticiæ lâtisfacere minime poflhmus. Ne tarnen ilhnbsp;cederet, Chriftus datus tfi, qui cum pcccata nofira in lèfe recepiiict, pro ijidcni iunbsp;tisfccit, vt in le credeniibus imputari non poisint. Vt ergo à pnitentiæ articula iniiiil»'nbsp;diri, amp; illam in Chriflo monilratc debent; Ita pcccatorum cognitionccerritis coiiictet'nbsp;tisfaélionem amp; remifsioncm gratuitam prædicaredebent, cinus idem Cliriftns iiobiinbsp;nbsp;nbsp;j
ï. C«r, I,
cfL Seruârunt ordinem huneProphetæ vctcrcs, ipfe ctiam Chriftus,amp; ab codein p nunquàm difccffêrunt. Eundem ergoiencanr, quicunq; Chrifti miniflri cenferivoluinbsp;fibi pcrmillum purent, vt pro fuo arbitrio doclrinæ genus nouum confingaut, aiitaliquinbsp;rum omittant, quæ Chriftus doccre iuffit, Argùiturcnimhoc locograuitcradiiioduiu'^inbsp;rum audacia, qui.'vcl fuas vel alioriim hominum traditiones, in Ecclcfiam inuchunt,nbsp;fiib plaufibili Ecclefiæ titulo quibufuis feruandas obirudunt. Cùm enini Apoflolosnbsp;mandate Chriflus aflrinxerit, amp; olim Prophetas verbum ex fuo ore iuiîêrit petere,nbsp;ris temporibusaliquibusmortalium hoc iuris datum cfTeputabimus in EcclcfiaDci,nbsp;metipfisdodrinam fingaiKnouam.aut à Chriflo traditam aliqua ex parte iinnititcinbsp;potius perpetuô ratam fore credamus Dci fententiam, quam olim per os Ifaiæ prolawinbsp;îtus fui tcflimonij authoritatcconfirmauit; Frultra me colunt docentes doélrinashoniu''
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ nef-'«
'ßaßriiM ftifmtn («»
^8, U
ft. Car, 14«
1.7/Z». ft.
Caetcrùm doélrinîe Baptifmum coniungit Chriflus.vt patet ex Matthæi verbis : omnes gentes, baptizantes cos, amp;c. Omifit earn partem Marcus, quia eius nicnnouciupnbsp;facit, vbifàlutis in Chriflo pcrcipicndæ ratio traditur. Vt enim ab ipfo niundiexordiunbsp;verbo fuo ritus externos amp; fymbola fàcraconiunxit,quie hodic Sacranienta yocaiitiif : 'nbsp;Chrifti aduentum fieri debuit. quaiido veteres quidem ritus, qui amp; operofiorcs dtuu-rant,aboliti font, inflituti verô alij.quorum fimplicitascum gratia in Chriflo i»ninbsp;lius conuenit, Sunthi Baptifhws ScCnamyltica, dequibus fingtdisalibi dixiiiius. Iquot;nbsp;fentifoliusBaptifmimentioncm facitChriftus, quia vt Ecefefia primocoliigi dcbcar, ', j.nbsp;nccintérimCcenam cxcludit,aut fuperuacaneam ducit,cuius obfeniationein pollca'nbsp;Ecelefijs diligcntertradidcrunt, vt ex Aitorum iibro, amp; priori ad Corinth, làtis paict- ^1^^nbsp;fmum vero flatim eonferri voluit credentibus, primo quidem, quia iufticiæ fidei figtquot; jnbsp;( qubd de Circumeifione dixit Apoflolus, in cuius locum iJJel'ucccfsit ) Deinde veto,nbsp;hdciprofefsioncm fàcir,qua nos àrcliquis populis fiucfêélisChriflusfcparatos eircviilt.nbsp;Petrus rcfpexitïè vidctur,quando fàlutis confilium petentibus ludæis dicit ; Dcliéloruu'nbsp;littentiam agitc,amp;; baptizetur viiufquifq; veflrûm in nomineIcfuChrifli, Scfcrucniiiui pnbsp;rationc ifla praua. At hîc fimul obferuabimus Chrillum non alios ßaptifhiinbsp;tuercjquàni quibus Euangelij prædicandi munus commifit. Conuiiicitur enim hu nbsp;¦crror,qui Baptifmum permulieres adminiftrari pofTcfen-.iunt, fi quando iiifàiis à pariu,nbsp;moriturus videatur. Cum .n. niulieri verbum Dei prædicare non liceat,amp;eandcni in 1nbsp;loqui vetet Apoflolus, ccrténec baptizare debet, quando Bapti'nius abfqj Dci 'Cfbuj 'nbsp;ftrari non potcft,amp; ad Eeclefiæ miniflerium cum primis pertineat. Qtiid verb de illisnbsp;qui annisfuperioribus peregrin» Ecclefiæ miniftro, quem Sacranientarij erroris fuqnbsp;habebant, permiferunt, vtin baptifmi adminiflrattoncip/c quidem verba EuangcHjnbsp;aquam verô perDiaconum illius loci afpergi voluerunt ? Ridiculi homines, quaiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jj.
Trafftt», i» iahaa.
ptifmi verbo præftcr, cum potius confier, omnem baptifmi authoritateni ex Dci rerbif '-^^ rc, iuxtaillud Augultini: Accedit verbum adElemcntum,amp;fit Sacranientiiiu. Sednbsp;dendospropinant, qui pro fuperflitiofis hominum comnuiitispertinacitcrcontciiduii'i'nbsp;mnem mftitutionem improbe reijciurrt,
Ç^ihar /ratÿ. tart tlaheat.
to,
1, «
Tertio,quibusprædicarîdébeat Euangcliuni, vidcamtis. Predicate creaturæ, Perexccilentiam itadehomincloquitur, quem onMiium rcrum crcaiart'inbsp;principcmconftiiuit. Non aliudergo vuk.quàm vt omnibus gciitibus,nbsp;liominibus,fàlutcm prardicent, quam ipfcnobisacquifiuit. Non efl enim perlbnan .nbsp;fpcélus apud Deum , fed in quauis genre (vt Petrus ait) acceptus cft illi, lt;]gt;nbsp;timet amp; iufticiam operatur, ÉtinCKMiftXO 1 s« v non cil Gratcus aut
-ocr page 255-«OM ILIA II. EX MARCO.
239
necbirbirusaut Scytha, feruus autliber, amp;c.Nechoc modo in mandatis dedir, Chri-ftus, veriimetiam admirabilifua virtutc fccit,vt difcipulisvbiquelocorutn oftium præ-dicandi fuperiretur adeo vt viuentibus adhuc plxrisque Apoftolorum Euangelium in toto ofbediuiilgnum fiisric, ficiiti Paulus teftatur. Venithic nobis obferuanda fin, caloj!, unbsp;gularbbonitasDei,qui falutemgentibuscommunicauit,lt;|uasàRepub. Ifraelis alie-nifsraas,amp;tenebrarumpoteftatiomninofubieâ:asfuifrefcimus, Q^dverô poftcrisnbsp;tcmporibuscurfus illeEuangelij ceflauit, amp; partim Mahomecicis furoribus,partim Pa-pifticiifuperftitionibusfalutisdolt;ärinaobfcurata,amp;multisexlocisextinclafuit,homi-niimvitiofaciumeft,qui(vcPaulusinquic)dile(äionemveritatisnon reccperunt,imô *nbsp;tcnebrisluccm poftpofuerunt, ne illorum opera mala argucrentur. Inftauratur tarnennbsp;hüdiï cur(usillc,amp; fingulari Dei beneficio in Germania veritatis lux denuo accenfa eftjnbsp;qnx non modó Europam totam illuftrauit, fed in Africam amp; Afiam vfquc radios fuosnbsp;iamlacipitdifFundere. Oportetenim impleri, quod fupra/y.capite dixit Chriftus,nbsp;fore, vtante vltimum fuum aduentum Euangelium in toto orbe prædicetur. Curentnbsp;modo quibus ilia fclix affulget, ne vcl ingratitudine, vel peccandi licentia çam abs fefcnbsp;repcllant.
Admonct pratterea locus hic, falutis rationem, quæ in Chrifto habetur,omnibus gcntibus communem elfe, amp; vehementer eos fallt, qui plures amp; diuerfas falutis vias fta-tuuntjamp;vnumquenquc in patruin fuorum religione faluari pofte docent} modo anisnbsp;miinientioncbonaamp;fandaducatur. Qmd enim vel Chriftumincarnari,amp; morijamp;nbsp;refurgtrc,vcl Euangelium tanto cum laborc Apoftolorum, manifeftè vitæ diferimine,nbsp;per tutmn orbemprædicari opus erat, ft abfq; Chrifti cognitione amp; fide genres feruartnbsp;pottrant? Diximus de hac recopiofius Micl^cæ 2, cap. cuius cxplicationcm, qui volet,iode petere poterit.
Cæterùm mandate fuo Chriftus prbmifsioncm fimul amp; communicationem fub-i)cit,qua mentes hominumcxcitare vult, ne falutis nuntiura contemnant. Sequitur duur promiß enim : Qui credideritSc baptizatusfuerit, feruabitur, Quiveró non crediderit con--^^^**quot;nbsp;demnabitur. Sunthæcdifertè amp; grauiter pronunciata ab eo,qui ipfa eft veritas ? Quinbsp;JC de illorum fidc nemo dubitare debet, Continetur autem his verbis vera falutis innbsp;Chrifto prxdicatx apprxhendendxratio,quamin Sola Fide confiftereChriftusdotée. Ncc enim dicit : Qoj hoc vel illud fccerit, feruabitur. Sed, Qui crediderit, amp; ba-ptizuusfuçrit. Baptifmum vero propter fidei profefsionem coniungijfupra diximus,nbsp;nomuùd illi falusneceftariôconnexafit. Ideoinlequenrimembro, vbinoncreden-»nbsp;fibiis condemnationem minatur, nullam illius mentionem facit. Etconftat interdumnbsp;ncccfitate cxcludi pios, vt Baptifmo vti non pofsinr ; quibus illud non magis fraudi elF,nbsp;qiiàm Ifraclitarum infantibus fuit, fi quando ante oélauum diem, priufquam circum-tiderentur, dcccdebant.
Firmum ergo ratumque nobis fit, falutem non alia ratîone, quàm fide, appræs bendi pofte. Qma enim ilia in vno Chrifto habetur, hune appræhendant oportet, qui- 7»^*nbsp;ctinqacvoluntfaluifieri. Appræhcnditur autem is folafide, amp; proinde bac etiam foil feruanturhomines. Hinc ilia in Euangclio : Abi in pace, fiat tibi fccundum fiderànbsp;ttiam.-Fidestuaferuauitte: Qui crédit in me,habetvitamæternam.ïmô hinc illud fuisnbsp;W .Axioma deriuant Apoftoli,quofola fidc homin iuftificari amp; feruari paftim do--cent.
Porto fidei nomine non inanis quædam opinio fiue perfuafio intelligi debet, fed . Ccttus firmusque animiaftenfus, quotalcmagnofeimus Chriftum, qualem fcripturxnbsp;prop9nuut;Nimifum Deifilium,patricoxternum Scconfubllantialem, qui præfinitonbsp;ctniporc ex Maria virgine homo fa'óhus, peccata noftrain fe tranftulit, eadem morris nbsp;fix mcrito expiauit, mortem veto rcfurreûionefuà deuicit, amp;proinde vnicus humaninbsp;gentns rcdemptor,amp; nofter apud Patre mediator,Tmo amp; facerdos Rex fux EcclefiS: fu_ ,nbsp;premus illain conferuat,amp; nouifsimo die ad indicium venturus eft, vt fuis quide proraif-jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^viti xtcrnx prxmia, impijs vero pnas fempixernas rétribuât. Videntur ifta nudam fideieftat
-hnftihiftoriam çontinere,at qui eain illo vcrèamp;ex animo agnolcunt,i] in eodéomnê , iiæfiutisfijcmamp;fiduciam collocatam habènt,amp;id'circo nulla alia quxrunt pro pec»^nbsp;citu iuis facrificia, nullis aliis raediatoribus nituntur j ab hoc item vno rege amp; läceri
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X dote
-ocr page 256-24.0
HÏ5TÓRÏAE A5CENS. DOÂÎINI dotefuo JcpeiiJancJllurn vnum.'iudiunt, illius verbo non modo carnisaffécluSjVJ-rùm cram rationcm amp; intelleâiim fuutn,pei' fidei obedicntiam fùbijciunt amp; qus Ülnbsp;vel prTcipit vel promitrit,ncquaqiiam ad fuæ rationis calculum reuocant,fed illis fini*'nbsp;îcrnituntur,licetijsnon rationeramodóamp;communcmfcnfum, vevùin etiam curfu®nbsp;natui'æ aduerfari videant.
ffhtßt) lean,t
Deniq;perfidem hancChrifto tt3inferuntur,vtinillo viuanty illiusSpiriw tiH' çantur,ilium dilt;âis amp; fadis rcferantjdum in lêcundis innoccntiæ amp;c chariiati (ludenf jnbsp;aduerfis verô inuiôla fidei conftancia,amp; patientia conftanti ,omncs huius mundi conatinnbsp;vincunt. H: (inquam)fidci eftcc'tus funt,quorum excmpla in Abrahamo,MüfejDaui^,nbsp;Apoftolis 8c alijs infinitis làcræ literæ proponunt. At fi ilia diligenter examines,ilia vif«*nbsp;noftras 8c Humana; rationis captura longé fupcrarc videbis. Qujs çnim ficarnis raiæ'nbsp;nemaudiat, hominem miferum,qui poft omnis generis contumelias in medio latronußnbsp;expirauitj mortis visäorem efl'ccredet ? Qrasfalutisauthorcm pucabit cum,quiipf«nbsp;hoftiummapusdeuenit? Quisdiledumillum Deifiliumdieet, quemincrucecia*nbsp;mantem audit : Deus meus, Deus meus, cur rae dereliquifti ? -Aut num huraanaruinbsp;virium elTedicemus, abnegatisScmortificatiscarnis afFedibus omnia relinquerCinbsp;terrenis cleftia,8cpro præfcntibus futura,lê(ftari,8c inter perpétuas affiiâionesfdic^'nbsp;tem æternam Iperarc? Hæc certè tara funtgrauia,vt ea nunquam præftituri fimuS)''nbsp;Deuseffiçaei Spiritus opcrationc anitpos noftros non illuminer modo, vcrùmrf'^l'nbsp;trahat,vt camera rcluóhantcm fuperemus. Ideo fidemDci donum cflê Apoftolusi!^''nbsp;Sz Chri ftus.clamat : Nemo venir ad me, nifi pater meus traxerit eum. Non ergo 1«*^'nbsp;çula eft lalutis ratio,quæ fide in Chriftum nititur, quin Chrifto verè credere plus .nbsp;dain Sc.magisarduumopuseft,quàm fi omnium quotquot vnquàmfucruar,amp;f^)'*J?nbsp;funt.Monachorum 8c hypocritarum opera in vnum cumulumcongcras, quibusnbsp;crelum mereri poflê fomniant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Poflunt enia;i ilia à Prophanis quoq; hominibus
ftari,8c illis gentium Philofophis olim cxcelluiiîe conftat,qualcs fuerunt Diogenes, tes 8c infiniti alij,quorum mores 8c ftuJia ab omni auaritia Scambitioncalienifsiin^''*nbsp;inendantur. At fides diuinum quiddam eft, 8c proindc rei omnium præftantißimflfnbsp;mium quoq; maximum, vita nirairum,falusq; ætcrn3,proniittitur.
DMBitUf,
.!»« tre-dttnt Etnut-ItltB,
Porrö cum fola fidcs falutis in Chrifto exhibits confortes reddat, fequitur r^ damnationi obnoxios manere eos,qui fide ilia deftituuntur. Vbi obferuabisjpet'*?nbsp;dulitatem i]lam(vt ira loquamur) non modo priuarioncm boni notarised fiibnbsp;contincri,quo vix vllum grauius 8c atrocius in ipfum Deum commiiti poteft. Adnilt;nbsp;de hoc loanncs Apoftolus, quando ait ; Qui non credit Deo, mendaceip facit «nbsp;quia non credidit in teftimoniunijquod Deus teftatus eft de filio fuo. Drumnbsp;cem facerc dixit, pro mendacem putarc, aut mendaeij infiraulare. Id verofacetsnbsp;quicunq; non credunt Euangelio,per illud probat,quod Dei patris teftimoniuninbsp;fuolefu Chrifto reijeiant. Nam vtalibi Euangclium teftimonium lefu Chrift*nbsp;tur,itaconftat hoc non aliud contincri,quam quod Deus iam inde ab originenbsp;humani generis redemtionc teftatus eft. Chriftus enim hie ipfe eft, quern jfSnbsp;lim redemptorem Deus promifit,quera typi legales adumbrârunr, de quonbsp;Dei Spiritus vaticinatifunr,8ccui poft hare omnia Deus pater teftimonium clit*^j({jnbsp;dicens ; Hie eft Filiiis meus diledus, in quo placata eft anima mea.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si qucin
omnia non mouent,vt Euangclio fidem habeat,quis negaufrit,illum mendaeij lare Deum, 8c promde larfæ maieftatis diuinæ crimine tencri ? Eft hocnbsp;grauißimum,8c,fi nihil aliud accedatjdamnationcmætcmammcrctur. .j..nbsp;foecundifsima virtutum omnium mater cft,co quod non poflunt non obfequi
ceptis 8cpromifsionibus,quicunq; illi verecredunt; Ita fieri non poteft, quin Icelus précipites ruant,quorquoc Deo credere nolunt. lidcm enim carnisfen'f* Jitat^nbsp;metjentes,préccpra eius rident, promißiones contemnunt, minas improbanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fult;
cxibilant, 5c proinde rebus lecundis ad peccandi licentiam abutuhtiir, aduerfis peratiimpatientia peccant,8cplærumq; horribilcsblalphemias in Deum 8c vcrbunbsp;euomunt,Sunthécomniumfeculoruracxeraplisconfirmata, 8c mulrafiuntq*^.. jj.nbsp;qué illis poffunt fidem ficere. Non temcrc ergo æternæ damnationis fuppliciu®nbsp;* lt;crnitur,qui Euangelio prædicato credere detrei^iant,
-ocr page 257-HO H I LI A II. EX MARC. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0 Æt
Priufquam liinc difceJatnus, Anabaptiftis quoquercfpondendum erit,quihu!us loci authoritate abutuntur, dum infantes baptizandos efle iiegant. Chrifti ( inquiunt )nbsp;mandatum eft, vt qui credunt baptizentür t Infantes verb credere non poftunt. Ergonbsp;necbaptizari debent. Errant autcm primuin in eo, quod mandatum faciunt ex promif-ilonc.Nccenim ifto loco Chriftus mandate voluit, qui nam baptizari, aut â baptifmonbsp;reijei vcl cxcludi debeant : fed potius oftendcre^falutem ad eos pertinere,qui Euangclionbsp;eredunt Sc fidem fuam publice profitentur. Deinde quia degentibus in fidei amp; falu-tis confortium vocaudis agit, reófè à dodrina initium fieri iufsit. Quid enim baptif-oproficiasapUdprophanum hominem Sc non rudern modotanti inyfterij verum Cf'».nbsp;«tiam à confortio Ecclefiæ alienum? At alia eft infantum ratio', qui ex parentibusnbsp;lgt;uspijs8cfide donatis nafcuniur. Hos enim fdere Deicontineri 8c fandos imbpronbsp;credentibus cenferi,Sc adEcclefiamregni clorum Confortium pertinere, exferiptUinbsp;pturisliquidoconftat. Baptifmus ergo illisnegarinon poteft, nifipriùs pfobetur jCosquot;**^*nbsp;proalienisabEcclcfi.1 8c propbanis à Deoiudicari. Q^od cûm illinunquam facercnbsp;pofsint jScCHRlSTVS infantes fibi adduci velit, noftrûm fuerit veterem Eccle-ftæconfuetudinemretinere, nec .aüdire fanaticos illos,quorumomne ftudium in hocnbsp;incumbitj vt Eeelefias bene conftitutas euertant, 8c damnatis omnibus alijs ipfifolinbsp;closconfccndant,quod olim Acefio NouacianorumEplfcopoConftantinus non mi*nbsp;nus vcrc quàm areutè refpondit.
Portovtlegatisliteræ dantur,quas hodic credentiasvocantjitaChriftus Apo-ftolos teftimonio publico cotnmendare voluit, ne quis eos priuato confilio fundionem fiteiant, iftatn fufcepilfe putarèt. At literarum loco nûraculorum donum concefsit,quorum ebnbsp;maior fuit authoritas, qubd non Apoftoli modbbäc edcndi facultatent habucrunt, fednbsp;«demilliquoqueornatifont,qui ipforUmdodrinsccredebant. AitenimSignaeos,nbsp;quicrediderint,hæc fubfequent;ur, Per nomen meum dæmonia eijcient,Unguislo-quentur nouis,8cc. Conlcntiunt his, quæ apud loanném dicit : Amen amen dico vo-bis,Qm credit in me, opera quæ egofacio, Scipfe facict, Sc maiora his faciet, See.nbsp;vtrèhæc impletafuilfe AdofumUber teftatur,vbi, Petri vmbram Sc Pauli cindorianbsp;multisfalutcmcontuliftelegimùS jïtà nirairUm Chritto occulta fua virtute teftimoni-urnferente deillorumdodrina. Sed 8cilloslinguis nouis locutos legimus ,qui Apofto-brum dodrinæ crcdiderùnt. Obferuabimus autern, promifsionem hanc temporalemnbsp;tfle, Sc ad primordiaEcclefiæ nafcentis reftringi debere, quando dodrinam, quæ gen-, nbusiQauditafuerathadenus,Scquæ à fenfo communi aliéna videnpoterat,figniscon-Urtnari oportuit. Qmid ipfom Hieronymus teftatUr gt; qui in fois luper Dan. . com-I tncnufcribit .-Signafiu'nt per feriiosDei apudBarbarasnationcs , vt vnius Dei cultusnbsp;Sc religio prædicctur. Barbaras cnitfi vocat cas, quæ feripturarum cognitione omni de-ftituiæfunt,8c proinde alijs argumentis opus habent, quibu^ dodrina fcripturæipfisnbsp;ipptobetur. Quod cum abundè olim fad'urti fit per Apoftolos, 8c horum focceflbres,nbsp;tniracula ccfsârunt, vt qui iàm Chrifto nomen dedetant, non à fignis 8c externis operi-bus,fed ab vno Dei verbo pendere difeerent. Q^m caufam Auguftinus quoque nbsp;obferuauit, qui in libro de vera religione fic fcribit î Accepimus maiorcs notlros eo *nbsp;; gtadu^quo a tcmporalibus ad æterna confeenditur vilibilia miracula(no enim aliter po-' ^tantfecutos efle : per quos iu adiitn eft, vt ncceffaria non efleut pofteris. Cum cnirnnbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teebfia Catholica per totuin orbcm diffofa atque fundata fit,nec miracula ifta in noftra
tempora diirare permifla font, né animus fempcr vifibilia quæreret, eorum confuetUÿ
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dine frigefeeret genus humanum, quoruni nouitate flagrauil, 8cc.
Qmbus efiam illud adijci poteft,quod idem Pater in libCo de Vtilitate credendi ad nbsp;nbsp;nbsp;u.
llonoratum fcribit : Gur ifta modo non fiunt ? Quia non tttouerent, nifi mira eflént. Ak fl folita effent, mira non eflent j See. Neque tarnen ifta fic acci pi debent, quafiho-diedodrinâE.uangelii miraculis omninb careat. Nam 8c vetera ilia nobis ctiarn infergt;nbsp;bunt, ut illorum fcriptis credamus, qui olim miraculis fibi fidem apud homines rudesnbsp;Scbarbarosconciliarunt .- Sc fi itaexigat necefsitas , non exhaufta eft Dei virtns, quinnbsp;verbo foo per flgna aliqua teftimonium ferre pofsit. Qimd foo tempore Auguftinusnbsp;fadurU foitlc, feque Mcdioiani cæcum quendam miraculof e illuminatum vidifle fcri-'*^*'''quot;'*®»nbsp;X iinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bit.
-ocr page 258-242
irantttr fidet eßeirw.
ï, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I,
HISTÛRIAE ASCENS. DOMINÏ
bit. Et-poflentnonnul]a Jiuius generis reeen/eri, quæ noHrofceuJo 6âa confultô omirtimus,neqiiii,i in alicniusgvatiam diccre videainur. Miracuüstainen nnbsp;immeritôadnumerari püflùnc (tupenda Dci indicia, quibus iila Tyrannoriiniconânbsp;præter oninem expeâationcindiüipat, vtEccicfiainter mediosboftes, perindcvtounbsp;uni grex inter lupos, incolumis feruetur»
Oùferuabis præteré3-,fignis,quæ bîc commeniorantuf,efïeclusfidei inChrifi* aduinbrari. Hæc ennn Chrifti Spiritu animata diaboluin eijcit, ne in nobis periupef^^*'nbsp;tionts amp; icelera regnuiu obtineat. Facit hue,quod olim oracula ccfl'auillelegini'*^^nbsp;iod hodie diaboli Speélris ludîficantur, quicunque Euangtlium lefuChridi audiu''*nbsp;Deinde mentesquoq; amp; Imguas hominuin fides ifta innouaT,vt amp;inte]Iigamusnbsp;myfteria,amp; ea loqiiamur quæad Dci gloriam Hcproximi ædificatiuneni faciunt.nbsp;veceri^feipentis niorlui medetur, ne exitio nobis fit peccacum Originalejquod exprii'*^nbsp;parçnçibijs contraximiis.Lno peccata quoq; aâualia, etfi inftartoxicifinqtoJIifjnco®'nbsp;bjsniipurari queant. Fideenim fir,vt non Chriftum ampiedainur , qui nobis iulÜt'^nbsp;arqjansfaéiioà Deo faéhis eft, amp;perpccaitentiam quotidieinnoXicmur.Fidcdeiil^'*®nbsp;iiî Iccundis carnis feroeem conüdenf'**'nbsp;reprîmit, in adueifis verù vacillantibus confeientijs confolationes dulcifsiinas adlii^ct-Vides ergo quad a nobis Euangelium fieri debear,quando illo nobis conferuntur,^^nbsp;buraanum captum longéfijperant, amp; nulla alia arte vel ftndio acquiri poflunt, Audi»'nbsp;^iiis hoc, amp;çredqmns, vt omnipcccati noxa liberati viuamus,amp;rcgnemuscunj Cbf*'nbsp;ûolefu,cuidebeturbenediâio,honor,glo^wamp;potefias inacernum, Amen,
HO MI LI A ni.
Dominus jgicur poftquam locutus fuifTec eis, rLirfum alTuni^ pens eft jri clum, amp; fedicad àdextera Dei. illiverôegrefsinbsp;dîcaueruric vbique, Domino vnàopérante,amp;; fermonem confirn''^^nbsp;teperfigna fublèquentia.
ELISTAë non EA MODO narr a 5^ quæIefusChrifius,priufquaminoreretur, fecit SepalTuselljVeiu'nbsp;eciam? quæ illius mortem proximè fiintfecura ; eóquodamp;illacuinp^*nbsp;niispcrtineant ad noftræ redemptionis negotium, cuius ille authuf^nbsp;executor elfe debuit» Primûm inter illaelt Rcfurreâiociiis, 1^*nbsp;aduerrariam poteftatem deuicit, cuius mult»»'''nbsp;Secundum locum ordinatio Apoftolorura miniftcrij Euang''''nbsp;Cl inftitutio habet, per quod falutem, fuo nieriro acquifitam, nobis Chriftusnbsp;vt nuper abunde didum eft. lt; Sequitur nünc Afeenfio ciufdera in clum,quît nbsp;adiicit,qiiid difeipuli faftitârint, poftquàm a*'*'nbsp;HR I SI VS fuoduftus eft, bîosvero in horum quoq;confideratione ifa''^'^nbsp;lari conuenit, vt omnia bæc noftræfalutis ergo fadafuifle, Séad noftram turn in/l''''nbsp;tionem turn conf^ationem factre cogitemus.
^fienpanit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Afcenfionis i^ofiam, vt alia quoque, paucis Marcusabfoluit, quafC,^
^/ßortd, bîc defideranturjexDicalarciridebent,qui infinehiftoriæluæEuangelicæjStA rümjibro, 111am luculenterdefiribir. Ëtfummaquidem narratioriis ril» j.nbsp;difcip^los BetbaniameduxiireadmohtemOIiuarurn, poftquarii illos fuioft^'1, .nbsp;Bionuit,ijfdem Iblennitcr fiibJatis manibus benedixifle, amp;moxab illis receisi»«rnbsp;videntibus incoelum,vbi à dextera Dci confedcrit,amp; horum omniu teftesfuill*^»quot;^^!nbsp;los, qui ea difcipulis dèclarârint quæ pro vifus bumani imbecillitate ipfi non
-ocr page 259-»
HO Ml LI A ÏH. EX MARC. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;24*5
pCrfcâc cerncre, ficuti gefta fuerant, Hæc ( inquam ) hiftorise fumma eft, in qua fin-JjUlx partes diligentera confïdcrationém merentur,
Vidcamus igitur primum, ex quo loco in clos confcendere volucrit. Fuit is Be^£x BethdnU tlianu, ad montera Oliuarum fita, Lazaro amp; fororibus ipfius illuftris , ficuti loan-nts z/.tradit. Nomen habet ab affliiftione, amp;Latinis Domus affliélionisdicicur.nbsp;Atqm ex codera loco àd mortem illmn profeâum fuifle, Euangeliftætertantur.nbsp;tçniercçrgSîjocfafturaputabimus,fedvt cxemplo fuo nosinrtitueretfimul Sgt;i con-Xwf. ip,nbsp;loUrttur. '¦ Vtenim Dci filiuspermotrem ignôminioGm 'io glorïam patris ingrefTusnbsp;ha omnibus nobis hanc fortem à Deo conftitutam elfe Paulus teltatur, vt per^'^^ **nbsp;ttiulras tribttlationcs in rcghvm D E1 ingfediatriûr. ' Vt autem CHrifti gloriæ inler-iiuit lucQs, qui ignominiæamp; pafsionis ipfius initium dederat, ita in ipYùm creden-ibiis 8i patiénter ferentibuLà Deo impofitam çrucëm, àd gloriam amp; falutem æter-icruient^quæcunquecatni accrbaamp;ignominiolaputancur. Poftulat enimhpçnbsp;* liciï lex, Vt gloriat fuquot;« confortes faciat CHRISTVS, qui affliôlionum ipfius cori-fucrunt;' Hæc fi diligenter raeditemur 5 dm in publicisquàm priuatis affliftio»/nbsp;, haud Yulgaritcr nos in fide amp; patienria Chriltiana fentiemus confirmari,
SecundA' quisafeenderitvidendumeft/S^-quisafeenfionishuius modus fuerit.cfcwyft« ^untcnim , qui cùm alcenfionis articulurfi ipforum fententiæ de corporali
præfentta in cna obftare videant , tnirifîcis figmentis illum cludere fatagunt/quot;'^''^'^'* Nindifparrtionem fingunt, 8c Afcenfiotiem non atmd, quamconuerfanonis,fiüenbsp;^otiuuionis C H RIST 1,mutationem elfe, contendunt, vt quipriuslu terris vi-Nlitcr, amp; humano more, verfabatur, nunequidem inter nos vero corpore verifnbsp;non autem pro ratione huius feculi, fed rnodo inuifibili, 8c quem riulla bomi-'quot;s ntio pofsit caperc. Negant ergo in afeenfione motum aliquem Eidum elfe,nbsp;yoCHRI ST r corpus ex tetris furfum in clos fubieélura fiuc translatum fit.nbsp;'tfuum illud commentum tueantur, clum tetra: milcent, amp;^illud loci nomennbsp;negant , vt CHRISTI corpus iam nullo loCocertocontineii euîneant. Mi- .nbsp;nniycro efthomines, qui inCnæ negotio tropisadeô iniqui funtjvt illis CiibUÛPfinbsp;®®^«Aegov (quod prcùeibio diéitür ) indixifle vidcanturj fexcentos Scripture locosnbsp;^^'pretationibus nonfiguretîsïnodô,Sedviolentis in fenfuinalienùmdëtorquerejnbsp;^'^¦ine inter clumamp;teirartr difcrimentollere,ne in locutiotie Sàcramentali tro-aliqùcm admittere cogantur. At fi afeenfionis hiltoriam diligenter excutia-^^imoxomnes eiuscircurriftantias ifiorumopiniohi aduérfaripatebit, Primùmnbsp;de C H R I S T O hîc fermocft,qu{ in corpore, quod éx Maria virgine atnbsp;JJnipierat, verè mortuus, amp;. in codera refufeitatus per dies quadraginta cura difcipu-'^^ifcquclllis non tnodô vidéndüm , verumetiam contrcStandunl præbuit, imonbsp;^'^tpusfimtnmanusamp;pedcsh'ibeté, amp;ex carné atqueofsibus conftare teftatus eft. II-' ( nquam j afccodifte dicitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vt ergo ilium in fuo corpore reuera mortuum elfe,
ttiam refurrexifle , amp; poft rcfurreftiöncm Verè comedifle amp;: bibiffe credimus-J * «tjndcm etiam reuera afeendiffe credendum eft, nbsp;nbsp;nbsp;Quod fi id aduerlarij fateri ho-
1
(
t
1
j dicentisHoc eft corpus meum.. Hie e^ fanguis njeus , c. . '-HIV. n K»t b 1 V ;
/^'nfutnÆxpcdit vobi;
^^^tationem aliquam adducant, quæ illos co^atin afeenfionis hiftoria ad interpteta-figuratas, imo violentas confugere, quæciinique de morte amp;rêfürreâionc eius ^æ^anr,verc8i iuxtaliteram accipiant, 'Lgt;iccntiHi,feverbiscnæmoueri,qui-^^¦'¦alis 8i fubftantialis pratfentia corporis 'C H R I S T I fatiatur, quæ confifterenbsp;j ^oeat,ïi afcenfionem ita întelligamus faftatn ciTc, Vt è mundo hoc c.orpus fuum innbsp;traUftulerit. At hîcegorurfus fcirevclim, quat ratio illos moueac,vt nbsp;vctha craffb fenfu iuxta litèram accipiàht, ea veto aliter interpretentur, quæ denbsp;CHRISTI verba funt,inquiunt, difertè Sc or? ro- *nbsp;dicentis : Hoc eft corpus meum.. Hie eft fanguis meus, amp;c., Audio , Sednbsp;C pj quot;p_,j 5 J Y M eadem hora dixilTe audio.- Filioli,adhuc'paulifpct vo-^'^fnmÆxpcdit vobis, vt ego Vadatn ; Exiui àPatre amp; veniin 'mundum,iterumnbsp;X iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;relin*
:go Vadatn ; Exiui à Patre amp; veni in mundum, iterum
HI5TORAE A5CENS. DOialNI.
rclinquo mundum amp; vado adpatrem. nbsp;nbsp;Dira nt ergo illi, cur omnia iftapptiuSjtl'^^
Cnæ verba,per trópös exponere opus fit, cùm lila ad fitnplicem hiftorix narratio* nem pertincanc, inCna vero Sacrànientum in(tituatur,cuius finis amp;vfus prscipuusnbsp;t.catt lu eft, çommçmoratio mortis Cbrifii, quam Paulus ex ipfius Chrifti yerbis in hune mO'nbsp;dura dehnir : Quqtieicunqué comddfpitis hune panem amp; de poculo ilto bibcritis,aiv
¦ . ,.nunciate,vél prtï4icate mortem pomi'ni., donee veniar.
Deinde hcibifcum facit ip»è aïïehfionis modus, quem ita defcribunf-Eoangdift^) vt fingula commémorent J qua: hic cônrfgerunt,quafi de indufiria. cauer^r voluctintjnbsp;, ne qiiis aliquidimaginariè faffuni putaret, aut hilloriat narrationem.figuratit incerprünbsp;tâtionibüs euertere^' Nam ciïm benediceret illis ( inquitLucas ) recefsit/ib cis.
* Cott tï» XÆ. lo.
I. C'-
At recedendiyéibo abitionem in alium locum denorari, nemoßua; mentis ne-gatierit. Et quo nath reeeßerit, idetn' innuit, diccns : Et ferebatur in Ctrl um. Fcrcbi' tur (inquit) quæ iterum motüs exloco in locum nota-eli certißima. Et ne codinbsp;ambigua amp; incerta eilet, idem cum Marco ilium furfum amp; in pltum alTuwptuin eÖ«nbsp;tcftattir. De clo tgitur, quod ffipr^nos eft, loquuntur, non de coelcfti .conuerfi*nbsp;tionc,quaKs in terris etiam'efl'e poteft/Neq; hiscontentus Lucas,ctiam nubis roemi*',nbsp;quæ ilium vehiculi inftar in altum.fubucxit. Et hæc quidem ipfisyidçntibnsfadif'i-tfle feribit, Ergo non difparuit C H RIS TV S vr, quo nam abijflèt, omninoiftt'O'nbsp;ratent. , Nämdefixis in clumoculii ilium fecuti funt abcuntem, quod ridiculenbsp;ftïïltè faéburi erant, nifi ilium inaltum ferrf vidifl'ent. Accedit his Angelorutn'dbnbsp;monium,quos ego banc potifsimum ob caufam afcenljonis buius interpret«nbsp;fresadhibitosminecrcdiderim,, ne. quid minus vcrè faâuro fulpicarcmur. Si eu®nbsp;ca gratia ini'præfcnti dignatus.eflctApoftolos C H- R.lSTVS,qua paulo pollnbsp;phanus illuminatus cîos apertos filiuip hominis à dextris Dei llantcm ,nbsp;non imracritoillosinExtafi amp; vifipflclupernaturali tale qui-l IpedlaniflêcrederfiîUnbsp;quahaoliin multa propbetas,polfea Paulum amp; Petrum amp; loanncm vidifleleßi*®^nbsp;Né quid ergo eius generis bic faClum putaremus, Apoftoli nec extra fe rapii, necnbsp;amp;inlolita oculorum acicdónati fu,nt., iedeoufi^ ilium viderunt afcendcre,qnu'*^lnbsp;viiusipforum penetrate potuit. Quod veto in illo defuir, hoc poftea Angeloiquot;nbsp;teftimpniofaiciri voluit C.hriftus, qui totius adlionis teftes,amp; ilium afeendifleiu'-'''nbsp;Ium,amp; inde olim rediturum elfe, dixerunt. His ergo nos infiftere conuenit,nbsp;Einplicitcr defcribi curauit Spiritus fanóiuSjita inter fidei articules referri voluit, in 4^nbsp;bus omnia fimpliciter,amp;absq;trpporum. inuolucro, continerifcimus,quæcogngt;®''nbsp;. créditu neceflaria funt.
Ht lot» gt;» e hrt-afitnilttt
Cæterum cogit nos Aduerfarjorum obftinatio, vt de loco, in quem Chrißusalcc** dîfjpluraadbucdiçamus. Marcus iliumalTuniptum eflc ait in ccelum , 8c confedil*^^nbsp;dextra Dei. Et quia cli fimul 8lt; dexttæ Dei mcminit ,qua fiepius diuinamaieft^*.nbsp;potcntia denot3tur,arbitranturini,non aliud dici, quam quod Chriftus diuinïnbsp;ftatisconlbrtium affumptus fit, amp; proindc quodhumanitatem,perinde vtDc®)nbsp;vbiq;. Et argumentum infolubilefcafferre putapt, quando dicunt? Chriftus honbsp;âîcendit ad dextram Patris. Dextra patris eft vbiq;. Ergo Chriftus homo eft vbiqgt;)nbsp;mirum quo ad humanitatem, amp; corpus, quod ex Maria Virginc aflumlit,
AtqurddeilloargumentoGntiamus,pofteadicetur. Nunede äeemus,qui duo fimul comprehendit. Locum videlicet, in quern'C H R1 nbsp;nbsp;nbsp;
alcenditjamp;Maieftatem.fiue gloriam, in quam earn em ipfius afliimptam efle gt; megegamus, modoillud reàè intqlligatur.
*
Calum tttmea Qü? locum, in coclum aicendiflc dicirur CHRISTVS» Per codu® Lad, phdif,j. ætcrnæ beatitudinis, locum intelligimus, iuxta illudApoftoli gt; qui noftruto
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' coelum alcendifledicirur C H RI ST VS» Percoclu®*^^
-ocr page 261-KOMILIA ni. EX MARCO. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O Æ
ciuitatem amp; patriam, in clis effe dicit, vbi nitnirum thcfauri iili incorruptlbiles *obis repofiti funt,quos Cbriftus nos quaerere iubef. Locum vero ilium extra huncnbsp;^undutn corruptibilem, adeoq; fupra aut extra omnes clos cflè, primùm ipfe Chri-.nbsp;quot;^steftatur,quandofenonampliusfn mundo forçait : Deinde Apoftolus quo quenbsp;quiillum fupra omnes clos afeendifle, amp; olim in nubib.us ventururri efle ,nbsp;'Qqmilli obuiam per aërem rapiendos doçec. Quod verô Aduerlàrij ex eo colli-Chrifti corpus iam non amplius loco certocontineri fed vbiq; efle, id nimis ri-'^'ilefaciunt. Quomagis enimclamant, ilium fupraomnes clos afeendifle, amp;nbsp;hunc corruptibilem, amp; buius conditiones, reliquifle, eo magis noltram con- nbsp;finafitfentwitiam qui ilium,nonaniplius in terris corpo!;aliter quærendum efle doce#nbsp;Cauillanturilli, nos phyficis rationibus niti, necaltius quid.datn, quàm Ari-'*t«licailiaprincipia, fapere poire,quxcorpusomneloco certocontineri docent.Imonbsp; f Ros Det Omnipotentiam negari plenisbuccis vociferantur, quod Chriftum, qui fu-Pf^oninescQclosafcendit, corporefuo non fimulirj.clo in terris efle , amp; omnesnbsp;Rudipirtes'corporalitcr implere fentimus. -At fi rem ipfa,m penitius infpiciamus ,nbsp;^Ito magis illos philofopborum placitis falli patebit, Se diuinaeChrUii potentiæ maio-J^Jpïbillis^qy^m^nQljiSjiniuriamfieri. Quisenim ignorât illorum argumenta :nbsp;briftns afeendit fupra omnes ccelos. Supra omnes clos non eft locus ; Ergo Cbri-non eft in loco. Item : Clum non continetur loco, Cbriftus afeendit in clura.
J go non continetur loco. Vnde verb hæc fua Axiomata babent, quibus vel clum °':ncontincti,vellupra clos locum aliquem effe negant S Nonne ifta Philofophi tra-nulla eft in regno clocum harxditas ? Illis autem nos CHRISTInbsp;~ V.authoritatem opponimus, qui amp; fe loco continei,i^amp; fupra omnes clos locumnbsp;c.teftatnr. Eins enim verba funt: In domo pa.trismeimanfionçsmultæfunt; quod
* wus dixiflcm vobis, , Vado vobis paratorus locum. Et ft abiero ad pa-ran um vobis locum,iterum vpniam,amp; alfumara vos ad meipfum , vt, vbi fum ego, Sc
s itis, bcce, manfiones multas in domo patrisftii efle teftatur, amp; loci meminit,in 9gt;'mabirurus fit ipfe, amp; in quern nos quoque ad ipfum colligi oporteat, Chriftonbsp; 'g'tur magis, quàm AriftoteUd^ Philofophis, ct.edemus quos Tertullianus olim hx-^ricoruni patriarchas efle dixit,
Inlocum ergo certum Cbriftus abijt, non quidem, vt illic ceu vinculis alligatus «fat, aut ergaftulo amp; carcercclaufus detineatur ( vt quidam nimis feurriliter loquun-Ur,quorum dicacitati vt ignofcatD E VS præcamuQfcd in fedesbeatorum, vbi ne-^0 iiniiius detinetur, amp; vbi nullum eft«Iterius loci tut conditionisdeftderium, cum
* licfitin confpeftuDei bonorum amp; Isetitiæ oranis fatictas, ficuti Daiiid teftatur. Neq;
omnipotentiam negamus, fed de voluntate eius difputamus, fine qua nihil ex eius 'bmnipotentiam colligi potdl. AgnofeimusetiamChrifti promifsiones . vbi duo aucnbsp;congregatifuerint in nomine meo, ero in rnedio ipforum. Idem: Ecce, Egonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a»
*®bifcutnfum , vsqueadconfummationem feculi. Illas verb de ipfius diuinitate in-fUigi debere dicimus, quæfba viriute omhia pénétrât, amp; Chrifti meritum noisb vbiq; locorum prüfens amp; falutare exhiber. Per Idiomatumvcrbcommunicationemde totanbsp;Ehriftiperfona dicitur,quoc alterius modb natur« proprium eft.Quam rcgulam non ip-fl primi finximus, fed à patribus Qrthodoxis acceptam obleruamus,quot;inter quos Theodo-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
fftus eft, cuius verba habentur; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t5nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;la Wy lt;p6esuv rlt;b«,idcft, quaé
î^aturarutn propria funt,perfon«coramunicantur. Etparumhonorificede Chri-flo fcniire videntur , qui ilium nobis non aliter (alutarcm efle putant, quàm ft corpore in terris verfetur, cum illuui olim patribus affuifle conftet, priusquam corpus ex Ma* nbsp;riavirgioe aflumpfiflet.
Obijeiunt illi y non modb cli fed etiam Dextr« D« mentioncm fieri, per De^txter* $uatndiuinamaicftasamp;,potcntiaintelligi debeat, in cuiusconfortium Chrifti humani
X Iiy
X. iiÿ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;natura
-ocr page 262-(
ffal, HO. Matth, zx,
Matth, 28*
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HISTORIAE ASCEN5. bOMϫInbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.(jj
naturaalTuniptaßt. Fatemuriftud nosetiamjamp;Dauidisoraculumj authoritateconfirmatuiuagnofcimus: Dixit Dominus Domino meo,nbsp;mea, donee poftiero inimicos tuos fcabellum pedum tuorum.nbsp;nbsp;nbsp;Fatemur etian)
ftum, quo ad humanatn naturara, vcrè defcmctiplb dixiflè: Datac(t mihi oinnis p (tas in clo amp; in terra. Paulum quoque de co loqui dicimus,quando ad Ephcliö .nbsp;bit : Pater gloriæ efficaviam roboris fortitudinis fuæ in Chrirto exercuit, cùm fuu^nbsp;èum cx mortuis, amp; federe fecit ad dexteram fuam in coelcftibüs fuper omnem prnbsp;turnamp;potcftatem,amp;virtucem, amp;dominium, amp;omnenomensquodnominaturj^^i^jnbsp;foliim in feculo hoe, verumetiam in futuro, amp; omnia fubiecit fub pedes illiuSj^P jnbsp;dedit caput lüper omnia ipfi Eccleliæ, quæ eft corpus iilius j complcmentum düs)nbsp;omnia in omnibus adimplct.
At hîc addimus in pratfenti caufa, Dei Dextra non modô diuinæ fortium, verùmetiam locum, in quo Humana Chrilti natura gloriæ amp; maieftatisnbsp;conforsfadaeft, denotari. Id verô ex eo colligimus, quodpriulquàm Ivfarcusnbsp;àdextris Dei confèdtflèdicat,, ilium in clum aflùmpturn elfcfcribit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rfjt*
eo, quem modo citauimus,loco, vtrumq; coniungit, quando Chriftum ad Dei in cleftibus federe air, Et huius génois loci infcriptufispafsimoccurr**^' ÿnbsp;phanus Protomartyrplenus Spiritu Sando, clamabàt : Ecee yideo closap®^^j()(,nbsp;fibum hominis ftantem à dextris Dei, Et hæc ilium oculis in clum intends ji,,nbsp;Lucasïcribir, Paulus item ad cololf. lcribit î Si rcfurrexiftisvnàcùmChn' ' ,lt;1nbsp;perna qüærite, vbi Chriftus eft adtlextfam Dei fedens.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qmbus verbis Chn
jtSo, i
Deî dextram federe quidem ait, fed eiindem in fupernis monftrat, ijs niniirup^ffi]» terræamp;terrcnisüpponit, cùmmoxinférât.- Superna curate, nonterreftria. p4«nbsp;quoq; Apoftolusait : lefus Chriftus eft ad dextram Dei, profedusin coelun^^nbsp;tetur quidem ilium ad deXtram Deieflefiibicdisfibi omnibus Angelis amp; potnbsp;Fed ramen eundemm clum profedum efleait Vt illichums gloriæ amp;maieft^^nbsp;nbsp;jli'H
£ire, i»
£tre, IS. ffff.
Ehr. g.
Matth, xSt
1. riiÿS 4.
Vhtbf.it
tem faceret carnem fuam quam,quam ex nobis aflïimpfcrat. Et idem ApoH'^' fatctür, Chriftum,oportere calos tencre vsq; ad tempus reftitutionis omnium-vti(|,- de iilius corpore dixit, cùm iilius diuinitas in ccelo fimul Sein terranbsp;veto Petrus clum amp; dextram Dei coniungit, adeoq; per dextram Dei bcatim|,oCnbsp;ternæ locum, fimul Si diuinægloriæ conlbrtium, compræhendit: ftanbsp;ipfum facere conftat, quando ad Ebra'osfcribit: Filius per lêmeripfum putg^nbsp;da peccatorum noftrorum, cohlcdit in dextra maieftatis in cxCelfis. Quid .jfU'nbsp;erat addere. In excelfis, ft in terris quoque C /£/J ZI humatiitasdiuinænbsp;ceps fada eft ? Quo amp; illud pertinet, quod in eadem Epiftola ilium à dextrisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pj
confediftüdicit. nbsp;nbsp;Thronuscnim Dei clum eft, ficutiipleapud Ißiam,
rurlumj Qui confedit ad dextram maieftatis in clis. Qmbus etiam illud numerari poteft j Videbitisfilium hominisfedentemàdextrisvirtutis,amp;'^nbsp;in nubibus cli. CuretiaminnubibuscIiveniat,imodeclodefccndât^,|j0)^nbsp;( quod ipfum difertc dicit Paulus ) fi illuc non verè afeendit ? Aut cur idem (,,0nbsp;clis expedare feribit, fi non illuc aflumptus eft, fed in terris manens co^uf |,jiinbsp;fui condiciones cum cleftibus commutauitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nihil ergo cfficiunt aduerfa
Dei dextram pro illiiis potentia amp; raaieftate exponunt. Sc Chriftum, quoad naturam , vbiq; præfentem efle t ex èó colligunt, quoad ad dextram Deinbsp;logizant illi ab co quod eft lêcundum quid ad id, quod eft fimpliciter« ^jjllanbsp;de gloria carnis in clo agentis dicitur, illi ad cius fubftantiam referunt, quanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;h
quam mütationcm ftibierit, vcl diuinitàtis vnione nunc per omnia loca nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y
a'^RPgnathuicIèntentiæApoftoliauthoritas,quinoftracorpora gloriofo pori conformia fore, amp; illi obuiam per aërem transferenda dicit, in eutnnbsp;cum, quem nobis fuo mémo illc acquifiuit. Abunde demonftratum cflnbsp;Chriftum corpus fuum in clarificatione non cxinaniuifle,necin alcenfionc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
tiones mutaflê,nifi quatenus illude terris in clos/ubuexit,vbi in gloria Pt* terna cum illo potentia Sebeatitudinefruitur.
-ocr page 263-HOMlllA III. EX MÀRCO, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;24*7
At nc qnis nos dodrinam nouam Sc Ecclefiæ ante hæc tempora încognîtam af-Ferrtputctj patrum aliquot icltimonia adducemuSjSceorumquideinjquosin contro-uerfijs dcnaturis in Chrifto, amp; caruin vnione, nemo vnquam erroris aut hærefeos cufauit.
Primus ex his prodeat Auguftinus, qüi in Êpiftola ad Dardanum ex profeflb ad 'lijm quaftioncm refpondens, Quomodo Chriftus non fit vbiq;, Sc rurfus fit vbiq;,nbsp;^wtjii4fic (cribit ; Nolidubitare,ibinunce(rchominemChiiftum lefum , vndenbsp;'''ntUruseltjUieinoriterqjrecoleSc fidelitertenc Chriftianam confefsionem , quoni-sni refurrexit à mortuis, alcendit in clum, fedet ad dextram patris, nee aliunde,quainnbsp;indc,vnturuseRadviuosraortuofq;iudicandos» Et fic venturus eft illa angelicanbsp;vocete(hntc,quemadiuodum ire vifus eft in clum,id eft, in eadem carnis forhia atq;nbsp;ftib(lantia,cuiprofcält;) immonalitatcm dedit naturam non abftulit. SECVNDf Ainbsp;HANC FO RAi a Ai nonçü. pucandus vbiq; diffnfus. Cauendum eft enim ncnbsp;diutnitatem aftruamus hominis , vt veritaum corporis aufferamus.
Et in eadem Epiftola loci accidens ita proprium cftê docer Cofpori, vt hoc fine illo pofleconfiftere negat. Spacia locorum (inquit ) toile corporibus nusquam erunt :nbsp;8cqiiianusquamerunt,neccrunt. Tolleipfacorpora quahtatibus corporum , nonnbsp;etit vbi fit, amp; idco neceft'e eft, vt non fint,
Utra Pater illudChrifti exponens, Pauperes femper habebitis vobifeum, me non femper habebitis, fic ait ; Loquebatur de præfentia corporis : Nara fecundum ma- ^**®*'*^'nbsp;ieftatem fuam, fecundum prouidentiam, fecuridum ineffabtlem Sc inuifibilem gratiamnbsp;iinplctiir,quad ab eo didum eft : Ecce, ego vobiicum fura omnibus diebus vfquc adnbsp;cotifumni4tioncm fcculi. ¦ Secundum camera verq, quam verbum afliiinpfit,feCun-dmn id, nnod de virgine natus eft,fecunduinid, quod àludæiscoraprcehenfiis eft,quodnbsp;ligno cotifixus,quod de cruce depofitus, quod liineis inuolutus,quod in fepulchrocon-d tus, q'ndinrelurrcdionemanifeftatus, nonfemper habebitis vobifeum.
Q^ire? Qupniaraconuerfatuseftfecundum corporis præfentiamquadraginta aicbuscu,a uifcipulisfms ,Sc eis deducentibus videndo, nonitquendo, alcendit in coe-bii,i,amp;n'jnefthic. Ibienimfedetaddextrarapatris.¦ Ethic eft, non enim recelsicnbsp;pixicntu maieftatis. AEter Secundum præfentiam maieftatisfemper habemus Ghrknbsp;ftuin ; Sttundum præfcntiam carnis, rede didum eft. Me autem non femper habebitis. H ibmt.cnim ilium Ecclefia fecundum præfcntiam carnis paucis diebus . modónbsp;fide tenet,'Kulis non vider. Sed Sc idem Auguftinus contra Serm ; Arianorum cap.nbsp;p.depatrisdextcraficpronunciauit; Qmdautem eftdextera Patris, nifixternaill*nbsp;incffabilnq;félicitas , quo perucnitfilius hominis etiam carnis iramortalitate percepta.
^iuus Hieronymus ad Damafeum lcribens,fic ait ; Refurrexit tertia die, afeen-dit in ccclnm^fedet ad dextram Dei patris,manente ea natura carnisyin qua natus Sc paß.
. nbsp;nbsp;nbsp;fiu eft, in qua etiam refurrexit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Non enim cxinanita eft humanitatls fubftantia, fed glorificata Sein Äternum tuiuDciutemanfura.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/
liiigentiusvcro: Idem atq; infeparabilis(inquit) G7'^*^fecundum to-luni liominem j qucm accepit., terram LOC A Li^ ER deferens ad clum afeendtt, amp; in Jextris Dei ledet,
^«»tit cum his Cyprianus, qui in fymboli cxpofitioneita fcribit : Alcendft ad closl)u;,iii,Qs ,non vbi verbum Deus ante non fucrat,(quippe qui erat femper^nnbsp;in patre). fed vbi verbum caro fadum ante non fedebar. Deniquenbsp;qtm notiuiifteingrclfus portarum clixdituis Sc principibus videbatur,vidcnrcs natu-cai'iii. clorum fccreta penetrantem, dicunt adinuicem , ficut D.uiid pleniusnbsp;1 ^'htu enunciat : Tollite portas principis veftri , Sc eleuaraitli portxnbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, seternalcs
9
-ocr page 264-24-8
¦RISTOK'IA^ ASCENff. DOHINI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ptC«'®*
æternalès5introiïsitrexgloriæ. Qujseftifterexgloriæ ? Dominus fortis Dominus potens in prælio. Quæ vox vtiq; non propter diuinitatis potentui^'nbsp;ptcr nouitatem carnis afcendenns ad dcxreram Dci, ferebatur. Et PaiiWP^(,porf^nbsp;dciequoq; ad dexteram paciiscarnis afTumptæmyfterium eft. Ncq; enini in*'nbsp;illi naturæ conuenienter ifta abfq; aflumptionc carnis adduntur, neq; fcdiscc^ ®nbsp;feclurrt dtuiua naturajfed humana natura conquirit.
, Addamus hic Epiphanium qui ctfi de corpore Chrifti quædam dieaG rata confideratione èi fobrio iudicioopushabcnt, dum illud Âe^ni«ef«fnbsp;nvjfjfof^ov, id efî-,tenuium parriumjamp;in diuinitarem counifumjvocatjciufû^ j,,d'nbsp;fubttanriam poft rcfurreétionem non exinanitam efle, amp;furfum in ccelos af[igt;*\^(iI.nbsp;fatetur. Nam contra Apellcianos fcribens, cumamp; Pauli amp; Stephaninbsp;adduxiftet (quorum fupra mentionem fecimus) tandem infcrt :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ty
p,tt eut/ rr, Oiârtili o©-ôesf gt; «f ùsfà ^ôeS,iiaôei^ôf^@» ccSf^i^ ^¦nra^àçKifêuci^sÂui/,}^ -izSv iya.y^tKie;^^é««»/ÄÖer«f OTTnbsp;et lic^M ? satfif. Id eft, Superne eft ipfum Sanólum corpus, vnà cum tfJ jnbsp;Deus , vnus Rlius ilJe Sandus DE I , fedens ad dexteram partis ,nbsp;Marei Evangelium amp; aliorum EvangeliftarumEt alcendit in clum f8£C°nbsp;dexteram Dei Patris*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i,
if ene fût
: Poflem huiusgeneris muita exThéodoreto amp;. Cyrillo produccrc, JisduosvetuftißimosEcclefia;Do(äoresaudiamus, quiex ijs, quorum fcrip^^i^iji nbsp;ad Apüftolorum tempora proximè accèfîêruht ireneum amp; Tertullianum q** Cjcltl'nbsp;! ' *¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nfO*
na/fpôKfxor «f CiTtr afgt;jtiiÿ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;txtfanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;euetAtiyir /1'
ita illnis verba citante Epiphanie. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(Ji»il(
¦ Atqni aflumptionem Chriftiin clos iinrafnei/, jiJ eft, in carnefadantH H R l STFM credidiflèt in ilia carne caelum afeendifle, quamcxn®nbsp;fumferar.
TertnUiAn'M,
Itan, iff-
Efh, 1, a.Cor.uC^ f.
Tertullianusautém in îibro decarnis refurreélione hæctradidit : In 'P regio clorumfedttlefijsad dexterampatris:homo, etfî Deus: Adamnbsp;ctfî fermo primarius ; caroamp;ftnguis,etfinoftrispüriorar idem ramen amp; igt;nbsp;Si forma, quaalcendit : talisetiam delcenfurus(vrangeliaffirmant) agooicen unbsp;licet eis qui, ilium conuulnerauerunr. Htc Sequefter Dei atq; hominum **??' *^14nbsp;vtriufq; partis depofito commiflû fibi,carnis quoq; depofitum feruatinfemctip'Onbsp;bonera fummætotius. Quemadmodum cnim nobis Arrhabonc Spiritus reli^^*nbsp;à nobis arrhabonem cainisaccepir,amp; vcxitinclupignustotiusfumnia:illucqu*^ji^^i^nbsp;fedigendæ. amp;c. Et hæcquidem Chrifti verbis conueniunt,qui Spirirumnbsp;fuifle teftatur,nifi ipfe è mundo abijfl'er.Et Paulus Spiritum Chrifti noftraTslun^j^^gnbsp;boncmdicit, quo quid obfecro opus erat, fi Chriftus Corporaliter nobifc^quot;nbsp;jdebuit ?. Hæcpræter mo(emnoftrum.pluribuspatrum tcftimonijs connrni^nbsp;vt inuidiofa noui dogmatis fufpicione nos, Se Ecclefias noftras, liberemus,nbsp;raedeamur, quos nonnullorum authoritas hodiè ita rrahit, vt aut illos non ponbsp;rc arbitrentur, aut ne fa s purent ab illorum fententia dilccdercinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si'Cnim ,
minis authoritas valere debet in fidei Sedogmatum controuerfijs, maior vtiq» crit, qui olim Chrifti fidem contra varias hærefcs non modo labore Sc ftudionbsp;ctiam exilio ,carceribus, Scmultieciamünguinisfuiteftimonio, defenderunbsp;eorum , quorum oculi ad,hue papifticæfuperftitionisfulgoreperftringuntur)nbsp;tio abundantes amp;ritulis ambitiofis, amp; plærumq; vel prccio vclfauore empt'^ jeotibnbsp;rum Chrifti Martyrum indigna fupplicia fecuri audiunt, imo illic in cruce pe^pyj^iiif'nbsp;fi*as Gnnas amp; Icommata Icurrilia, acetum longé acerbiftimum, propinanc,nbsp;fragijs pontificumfcntentias confirmant,dum hæreticos dicunt cos, quosi rnbsp;(. folam Chrifti fidem amp;veritatisdodrinamperlèquuntur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, .
lt;
Dt Çgt;»ie»e ua-iurjtrum fer-Janaltt
Cæterùm non fufficiuntiftaijs, qui animos fuos in tuendisfuis firmarunt, fed ad vnionem perlbnalem naturarumin Ghrifto confUiJir^ nbsp;hune modum argumentantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
-ocr page 265-homilia iii. ex marco. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;24*9
ïnChriftiperfona naturae dux.diuina Schuman a infcparabili vniuneconucniunt Î Efgüvbiciinq;eftChnftidiuinitas,ibidem humanitas ciufdcm fit oportet. Si enimnbsp;diciibifit cius diuinitas, vbi humana natura non clt, fcinditur ilbrum nsTurarirm vnio.nbsp;ï-thicipfif|uoq;Patrumte(Vimoniaallegant, cpiibus illi contra Eytychen amp; Neftoii-ro vfifunt, quorum illcquidcm duas naturas in vnain coaluifle, Sc hunianam in diui-nitnconucrfain efl'e,doccbat.- hic vero duas in Chrifto pevfonas confiituebar. Atquinbsp;ïgaorciinusnosquoqjinfcparabilcminvnaeadcmq; Chrifti perfona duarum natura-futu vnioncm,fed iïlas cum patribusScScripturis dicimus ita vnin, vt diftincla mancatnbsp;«rundem proprietas, Sc nullius fiat in alteram conucrfio , aut vtriusq; Confufio fiuenbsp;pcrmhrio, quæ Sc proprietäres Sc aclioncs illarum confundat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et hic cumprimis lo
cum habere debet Auguftini régula j cuius paulo ante meminimus, ne ita aftiuamus / ' hominis diuinitatem, vt corporis veritatem auferamus. At quomodo maoebit Cor-potis Chrilb veritas, fiilludvbiq; fit, Sc omnia peneti et, id quod foli diuinæ natura:nbsp;Scriptura Sacra tribuit? Neq; vt vbiq;fit,infeparabilisillanaturarum vnioin eadein ;¦nbsp;perlbnarequivit,8ufficitcnimadhancconfcruandam., quodin coelis ad dextram par 'nbsp;itisChrillus Deus Sc homo confidet, nec Diuiniratis vllum deliquium patitur, etfi hæcnbsp;cedos Sc terras impleat, amp; vbiq; prxlcns fit. Imo quia vbiq; prüfens eft, Sc on\nianbsp;iuiplet'mcoelisquoq-, fit oportet, quo Chriftus homo alcendit; Manet ergo indiuifanbsp;8cinfcparabilis naturarum vnio,licetChriftihumanitatem nullo nouo figmento in tep'nbsp;ras detrahamus, aut per oinnia ditfundi dicamus,
Nam,vt idem Augufiinus ait,tion coniequens e(l,vt quod in Deo eft,ica fit vbiqi vtDcus. NamScdenobisveraciisimaScriptura dicit quödin dlo viuimus, moue-tnur Sc fumus, nec tarnen ficut illc vbiq; fumus ; Sed aliter hOftio ille in Deo, quoni-amalitcrSc Deus ille in homine, proprio quodam Scfingularimodo, V'na enimnbsp;perfona Deus Sc homo eft, 8c vtrumq; cllCHRlSTVS lESVS, vbique pér id ,nbsp;quudDcus eft, in clo autcra per id , quod homo,Scc. Mirum vero eft aduerfari-us noftros putarc,quöd perlonalis vnio naturarum in Chriftoconfifterc non pofsit, ni«nbsp;lihununitaseiuspcrindc vtdiuinicas,vbiq;eftedicatur, cum in ipfo homine exemplumnbsp;habeainus,quo illorum error confutari pofsit. Conftat ille anima Sc Corpore, Sc inter duohxc vnio perfonalis intercedit. Quis veró corpus vbiqilocorum præfenscflenbsp;Scoperari dicat,ad quæ anima fuis operationibus fefc extendit ?
Num oculumibi efle diccmusvbi vifus operatur? Num auristam procul quàm auditus extenditur ? Num nares cum olfaûu ad huius obieftum vfque porrigi dicc-mus ? Qua: ergo ratio nos cogit in CHRISTO naturarum proprietates con-fundcrc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.i
?V
Sed agedum propiuscongrediamur. Si pcrfonali illa(vt ipfi loquuntur) naturarum vnione neceflario conficitur, vt vbicunq; Deus eft,ibi quoque homo fit, quern illeinperfünæVnionemaftLimpfit,bocipfumctiampriufquàmin clos afeenderet innbsp;1 illo ftatucrc oportebit. Nec cnim in afcenfionc dtmum cpit ilia naturarum vnio,fednbsp;quàmprimùminvtero Virginis conceptus eft, quaraideo veteres ôrowxsv, id eft, Detnbsp;I genitricem dixorunt, quia eum pcpcrit, qui fimul verus Sc fubftantialis eft Dei filius. Sinbsp;ergo iftos audiamus.CH RIST V S quoad humanam naturam tunc quoq; in coclo fi,-mul Sc in terra,imo in omnibus Sc fingulis terrx totius locis erat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Htc autem ego li-
bensintcrrogaucro,quidde illius aólionibus Sc pafsionibus, quas tunc humana natura fubi)t,ftatuiacdicidebcat ? In ludæaenim Sc Galdata ilium docniffe,, miracula fe-ci(re,cdi(rc,biblife,flcuifle, Sctandcmcaptum ,flagellatumScin crucein fuffixum effenbsp;feimus. Num ergo hæc ipfa eodem tempore in extrema quoq;Afia, in Africa, innbsp;Europa jGaramantas, Sc toto diuifos orbe Britannos,fecit ,8c palTus eft ? Imo,cumnbsp;«adem in coelis quoq; tunc ab illo faûa funt ? Cum in ccelo iam tunc ipfum fnilfe, ex nbsp;iilius orc nobis conftct,quando dicit : Nemo afeendit in coclum, nifi qui de coclo ds-
i fccnditjulius hominis qui eft in coclo«
Si
-ocr page 266-H IS TO RI AE as'cENS. DOMINI
250
r=quot;
I
Si ergo vbiq; tunc fuit illius hutnanitas, propter diuinitaris vnionem biq;fecentamp; palfa he oportet, autalicubiotiofa fuit, amp;in fola ludæa officionbsp;da eft. Si eadera vbiq; fecit, cur ilia apud ludæos vifibjliter, alibi verö inuijiPnbsp;da funt?
DttrtU,
Vel quisoblècrôin clis per ilium miraculofècurari opus babuit eum prodidit ? Qms ibidem vinculis conftrinxit, flagellauit, crucifixitnbsp;hæc diccre fratres, at vt dicamus necefle eft, quando hsec, Si his abfurdiora,nbsp;figmentis fequuntur, qui nos quouis fupplicio dignosclamant, quia cum iHisnbsp;nolumus. Quod ft hæc Chrifti maieftate indigna efle vident, cur eiufinodinbsp;traduntjCX quibus ifta colligi omnes intelligynt ? Aut enim ( vt mododixini^VjIcit.'nbsp;lt;^ue locorum eadem facit, amp; patitur Chrifti humàna natura, aut alicubi otiofalt;1nbsp;quorum alterum plané ablurdum, alterum verb ridiculum eft. Quid enii'^ iji?nbsp;biq; præfèntem efle opus eft, fi nihil eorum facit,quorum ergo ilia Dei Filiusnbsp;Quanto redius ergo Auguftinus ? Secundum hominem in terra crat, nonnbsp;vbi nunc eft, quando dicebant : Nemo afeendit in coelum ,nifi qui de coclonbsp;dit,Filius hominis, quieftinclo : Quamuisfecundum idquôdFiliusnbsp;lèt in clo ; Secundum id verb quod Filius hominis erat,adhuccflèrin terra,noonbsp;in clum afccndiflTet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e(^
Etpaulopoft, Secundum haneformam ( humanam fcilicet naturam) putandus vbiq; diffufus. Q^antb etiam religiofius amp; magis fobrièloquemur,**nbsp;ftiimcorporefuo in clisgloriaæternafrui, fua veiôdiuinit3tcamp; virtutenbsp;lèntem eflè amp;fuæ mortis amp; refurredionis meritum ad omnes credentes extender^ :nbsp;mus ? Ita enim Scconfolatio efficacioradpios redibit, amp; abfurdis aeprodigio*^ nbsp;tationibusvia omnis obftruetur.
Ethæcquidem prolixius à nobis tradata funt, quia multos hodie abfurdis ftionibusamp;opinionibus mirificcexagitariIcimus, amp;qubdeadem ad præfentis hit.nbsp;tradarionem pertinent, vt nimirum reótè intelligamus, quid nos de Chrifti jjij.nbsp;(entire conüeniat : quam vetus Ecclefia non temerè inter fidei articules fingubnnbsp;gentia rccenfiiit, cum Sc Chrifti in clo regnantis maieftatem illuftri adrnodumnbsp;mento dcclaret, amp; noftræ faluti multifariam feruiat, vtexfequcntibuspatehi'
¦f'
Nam omilsis dilputationibus fuperuacaneis,afccnGionis Chrifti frudlus c n
tritOttt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J
rabimus, qui multi func amp; faluti noftræ multifariam inferuiunc, »utChrifii^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- ....
4«
9ßd, ffS*
JLl liVlklA. lliuiktiai lalLXl llllVi UlUUL* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. q
itM. ifi
Primó enim falutis noftræ certitudinem, Sc illius Ipcm fiuefiduciam infilht* aflèrit, dum Chriftum reuera peccati, mortis Sc diaboli vidorem efle docet. Triui^nbsp;phieniminftarfuit,quemilledehoftibusdeuidisegit. Sc (vt Paulus ex Plalrnis anno^nbsp;tauit) in altum afeendens captiuitatem captiuam duxit. ImoquiaCorpusiui^^^^nbsp;mundo in closfubuexit,abundèteftatus eft, iam peradaefle quæcunq; in terrisnbsp;ftræ redemptionis ergo peragendafueriint,ficutiiam moricnsteftatuseft, quanaonbsp;cebat: Confiimatura eft.nbsp;nbsp;nbsp;Quo dido Spiritum fuum Deo Patri commcndansf'P
rauit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pj
Secundo, quod vnum reftabat in noftræ redemptionis nego tio , fua afeen ' perfecit. Clos enim aperuit, qui propter peccatum nobis anteaclaufifucrunt, ait '¦tnbsp;carnem quam ex nobis alfumpfit inftar pignoris in clos intulir,ne pofthac diibitcninbsp;illos noftræ etiam carni iam patere, quæ olim ebdem fit fubuehenda, vt cum ip'®*^ .
A*»,I».Pfotnißi hæreditatefruatur, Ipfiusenim promifiio eft: Volo, vtvbiego (um ,-etiam miniftcr meus. Vado vobis paraturuslocum,amp;itçrum veniam, amp; alfum^ nbsp;nbsp;nbsp;VOS ad meipfiim y vt vbi film ego. Sc VOS fitis. Vndeolim Tertullianus dicebat»' bt'
curicftotecaro Sc languis, vnirpaftisScclum Sc regnum Dei in Chrifto.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tcrtib in clis iam Sacerdotem pro nobis agît Chriftus, Sc pro nobis apud P^'
trem Aduocatus fiue Mediatorcomparet.- Cuius rei rypus olim præcefiir, quando ZfMf, tft cerdotem Summum quotannis non absq; fimguine intra velum in Sandum Sanûoru'nbsp;ingredi oportuit, quod myfterium ab Apoftolo in Epiftola ad Ebræos pu lehre
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xur.
I
-ocr page 267-HOMItlA ïïï.'ex marco.
Hiuc vcrô dulciflima ad nos confolatio redit, quando conftat nos iatn Aduocatum ha- loathu heteincalis.amp;ftdclcmPontificem-,quicuinipleinhrmiwtesexpertusut, nobis compatiSc eir.t»nbsp;condolctc poteltnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; j
Vides ergo in Chrifti afccnfionc ptæcipua noftr falutis myftcria contincr^, adcoq, pçr 'dira conlunimari amp;pcrfici. Quod iplum Paulus obfcruauit.quando hanc cum morte cc re-luireftionc eins coniungens feribit,Ciiriltus elt,qui ittortuus clt, imo qui Sc fuTcitatus eii » *1^quot;^ x«w«a«nbsp;ctum cil ad dcxirani Dci, qui amp; inicrccdit pro uobis- Et mox quaü lætum Pæaua uue Epi-nicion canens, omniq; poteltati aduerfariæ infultans,fubiicit ; Quis nos feparabit à dilectioMnbsp;h«? Num A£tliclio?Nuin AngidhalNumperfecutioScc. Breuioresfumus in his traitan-dis,quia tadem ex noilris lupet Atla Âpoltolotum homilijsfequentibus-peti poffunt.
Quibus in præfenti Quarto loco addimus, nos Afeenfionis Clirifti cxcmplo noftri ct-um ofRcij âdmoncri, vt nimirum ipli quoqi vbi in Ghrilto peccatis mortui fumus, amp; ad vitæ iiouiiatem refurreximus,mentes noitras à terrellribus auocemus ad clclliura bonorum con-lidcratioiiem : Qua de re Paulus ad Goloffcnies feribens nos admonet. Si rel'urrexiftisÇinquit)nbsp;vnacuinGhrilto,l'upernaquæritc,vbiGhriltusellad dextramDcifedens. Superna curate,nbsp;non terrcllria: liquidem emortuicftiSjSc vita vellraabfcondita eft cum Ghrifto in Deo ,amp;c,nbsp;Î^îceiùm decct,vttcrtcnisftudi)s Stimpuris carnis voluptatibus occupentur, qui amp; Chri-ftuni llt;edemptorem,St patriam, Sc hærcditatem fuam in ccelis cflc prohtentur. In horum o-wnium coiilideratione li diligenter verfemur, multo plus inde ad nos vtilitatis redibit, quàninbsp;«xcutiolis öccontentionumplenis, de corporal! Ghrilli in terris præfcntia,difputationibus. ....
Keltat poltrema huius hiltoriæ pars, qua narratur.vt difeipuli Afcenlionc Glirifti affedti flat. Sc quid teccrint, vbi ipfum abs Ic difcclsifle viderunt. Primo illos Ghriftum adorauiffenbsp;^ucas ùtibii, nimirum quod iara ilium plçnius quàm antehac verum Deum amp; Dominum fu*nbsp;una agnofcetent.qui haftenus regnum tertenum in illo quæfiuerant. Deinde ficuti iufsi funtnbsp;nvtbcmteucrtuntur, Præterca fréquences funt in templo,8c ibi Dei beneftciuni publice cele-^tant. Tandem, vbi Spiritus fanélus illis datusfuit, intotura orbem egrelsi Euangelium vbi-qucgcntiiimmagno8cincrcdibilifuccciruprædicaucrunt,Domiuoipüscooperante,amp;fe(-wonemcontirmantcperfigna,quædoftrinam ipforum comitabantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. \
Quolocoprimumadmoncmur,quomodoànobisquoquecelcbrarideb£at.Afccnfio-j,,,,/,^^^^-nisbili)Deimemoria,quam multihodic(vt 8crcliquaomnia) th fabulam theatricam con- tiebeat uertetunt, Agnofeamus ilium verum Deum Sc Dominum noftrum elfe, qui omne ius in nos ?««nbsp;obtiiicat, CO quod ex peccati öc mortis tyrannidc in libertatem filiörum Der alfcruit. Adore-ntus ergo ilium, non fucato cultu, fed in Spiritu 5c Veritate. Frequentes fimus in piorumnbsp;ooctibus, 8c ilhc cum fide 8c gratiarum aftione beneficia ilUus cclebremus,iuxta illud Plalmi : P/iAi **nbsp;nbsp;nbsp;'
î'lirtabo nomen tuum fratribus, in media congregatione laudabo te. Imprimis autem præ-hicmus illi obedientiam fidei, cuius hic memorabilc exemplum in difcipulis proponitur. Sei# nius cnim quim incommodum fuetit, Hicrofolymis moram ducere, hominibus peregrinis^nbsp;quorum fottunaé tçnuiores erant. Sed ÖC periculi plenum erat, tn vrbe fanguinaria ver-
Gr.,111 qua iurati holies Ghrilti return poticbantur. Imo vt hoc faccrent dilcipuli,fupcruacane-tun ÖC temerarium videri poterat, quando conftat, Spiritum'fanélum null! loco certo alliga-turneilc, öc non minus in Galilæa,qüamHicrofolymis,daripotuiflc, ft ita Deo vifum fuiC-G. Ncc adeo hebetes fucrunt dilcipuli, vt ifta eogitarc non potuerinl. At quia diferto Ghrilti niandato allritti erant, qui cos Hierofolyma abirc vetuerat, priufquàm donum illud promif-fum i patre accepillent, nihil libi contra illud audendum efleputant gt; nec modo illi obtempe-tant.ledinOTblicoverfantur, ncc illos fui redemptorispudet, quern mortis Sc diaboli vifto-rem clTc didicerant. Et vbi Spiritu inftrufti funt, mox abfquc omni mora doceudi munus ag*nbsp;gtediuntur.nec vrbcm modo Hicrofoly tnotum,fcd ludseam omnem, imo orbem vniuerfum,nbsp;Ghtilli prxdicatione complcnt, H«c nobis hodicimitanda lunt ó fratrcs.vt linguli pro fucnbsp;vocationis raiione Dei mandatis obtempèrent, 8c quam ab illo acccpcrunt ftationem tuean-tut, ncc Vlias rationes admitunt, quibus ab ofticio Icfc rcuocari fentiunt.
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hoc vt maiori animo prRttemu», vtilifsimu m fuerit fucceflum quoque tciiccra confi- «m-
derate, quo Apollóli in fuo hoc munere » vt laborioftfsimo ita pcricidofil'simo, vfi funt. Pri- ^tu^rtuUt^
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mo enim coopcratus eftillis Dominus 8c interna Spiritus virtutc homir.um mentes mouit,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vtijs.quædicebantur, aurcs ftraul 8c fidem adhiberent. Et lànèdiuinam virtutem^liuc
opetationem illorum ptserheationi coniunélam fuifle, illius effeda fatis teftantur. Quis * cninihumanarum virium opus dicat,hominummentesinnocarc , voluntates mutate,fu#nbsp;perIVitioncs vetercs abolcrc, nouum ver« religionis fenfura induccre, ÖC paucotum anno*nbsp;rum currieulo do£lrinx nouo 8c inaudito gcncrc orbem totum replete ? Atqui haec o»
i ninia viueniibus adliuc plcrifque Aoftolorum faûa fuifle , ex Paulqfcriptis Sc Aftorum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hiftotia
-ocr page 268-212
FIS.TOKI1E AJCÈNJIO. DOMIHI
hiftoria, coHigçfcpofTumus. Eundcrn vcró fucccffuni fibi polliceri detrnr,
D EI vocatione fidclitcr verfantiir. Ncc enim deeft vxtbo fuo D E V S, amp; qui aliquid oen mandat,finiul vires fufiïcit,amp;ad fuum finem fuoriim adiones dcftinat,vt,quod ipfe m«naïin,nbsp;effèduni futini habere, poffit. Deinde fignis qiioque do-drinara difcipulorum confir^J'nbsp;uit Dominus,ficut[promiferat, Quibus tune temporis opus.ftiinè, niiper diximtis. nP-dieillix rninime opus cft , cum fidei dodrina vetcribus illis fignis abunde fit couhr^'^nbsp;fiqùilrôdieadhucreqtiirunt.eoipfofiiam diffidentiam .amp;impieiatem noanifeftepr^'nbsp;xiunt. Autenim crcdtint DE VM inferipturisjoqui, aut noncredunr. Sicredunt.q»^nbsp;impudentiaeft,peterc, vtquod illeloquitur, fignoruni teftimonio confirmer.
Augufîinus oiim Confefs. lib. lo. capit, 3 j. feribebat : In ip/a religione tentaturPtu^» .ciim figna amp; prodigia flagitantur non ad aliquam falutcm, fed ad folam experientiam ddidc-,xata. Et idem de confenfa Euangeliftarura 4. capir.70. ludæos, tà fignis pendentes, ideo ànbsp;ChriftoreprsdienfosfuilTcdicit, quôdillccrcdentis men tem firper omnia mutabilia adeó ü*nbsp;tolli velit, vt pec ipfa miracula diuinitus fada, afidclibus qtiæri debcant. Sin veró illino«nbsp;creduntjDei verbum efic, quod in fcripturis habetur., cur fidem profitentor? CiirCfitn'i*nbsp;nomen vfurpanit? Cur inter Chriflianosfibi locuûi dari voluut?
Interim dc miraculorum vfu locus iftenos admonct, 8i. vt vera d falfis difeerni deb«*quot;^ docct. Quæcunqj cnim olim per Prophetas, Deinde ab ipfo Chrifto,amp; tandem per Apoll«;nbsp;'Jos, amp; horum fucccfiorcs, édita fuerunr, ad Jiunc fohim finem defiinata fuiffe confiât, vt v«'*nbsp;, -tatis dodrinam confirmarent. Quæcunque ergó ad fuperfiitionum 5c dodrin« falfat co»-Ermationem fàclunt, pro falfis fignis reputari deben t, licet in re ipfa dolus nullus IttWif,nbsp;uerafiat,quodfieri videtur. Nam abimpoftoribusquoquemiraculaamp;fignafieri,feript»?*nbsp;non vno loco tefiatur. In lege Certe Mofes.fic Icribit : Si furrexçrit in medio nii Propheta,nbsp;qui lomnium fomnict, d^deritque fibi aut fignum aut pprtentum, cueneritq/ fignuni Sc P«*'nbsp;} dixeritautem : Eamus p®fi Dcos alios ( quos non notiilti ?
-A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;audics verba Prophetæ illius, aut eius, qui fomniauerithuiufmodi foin''
t^m : quia tentât vós Dominus Deus vefter, num fitis amantes Domini Dei vefiri in toto dcvefiro,amp;c. VWesergoDeipermiifiöneEgnaabim.podoribusfieri, quæ falfadici mcf-'.'nbsp;tut, quia ad falfæ dodrinæ amp; mcndaciorum epnfirmationem feruiunt. Illa vero permi«'^nbsp;Deus , non quód hominum fedudion5dcledctur ,fedvt fidemfuorumprobet,amp;in üli^fnbsp;dcmius verbi fut ftudium accendan Admonct de hoc Chriltus etiam in Euangelio.qi««':'nbsp;nouifiimis tcmporibu's exorituros dicit Pfeudoprophetas amp; Pfeudocliriftos, qui proJipb^nbsp;ligna edant, quibus mendacia fua liahilirc conentur» Et Paulus Antichrifti aducntiifl'^^'''^nbsp;efle fccundum operationem fataux cunt omnipotentia, ae fignis aeprodigijs mendacibuSi;'''nbsp;wm omni decêptiônciniufticiæ. Cau/àm veto, cur ifiapermittat Dominus in reprob/it;'*nbsp;ljicat, quos cfficaci crrorcfcduci iuftym fit, co quod veritatis luceni improbe fcijciuiir.nbsp;trgopms /pcftemus,fiue impios, Deus acculari nequit, cö quödillorum quidera fidcin J'«'nbsp;...wri expenmento probat, horum veró impietatemlunimo iure vJeifeitur. Habcnt hicnbsp;amp;;mperiti, quod illis re(pondc.ant qui fupcrfiitiolós imaginum Sc Diuorum cultus figU 'nbsp;miraculis probate conantur. C^uia cnim horum legitimus yfus eft, vt veritati confirma«'^nbsp;Jcruiant, meritó filfi crimen eos inturrilTe dicemus,quiperilla.fupetfiitiones ßabiiiunt.
dieüntur Apodoii, ipfis vero prædicantibus fua virtute coopçratiis eK Dominus,vt dod«'J*
ff»
Prxterea mraifterij Ecclefiaftici ratio nobis hoc loco confideranda venir. Prstdit^'* ipforuntin'auditorum animis fuum cfFedum 'haberet. Quod veró de h'is dici t ur, vbiq«''*nbsp;in omnibus obferuari débet, vt externam quidem verbi prædicationem adminifiriun,nbsp;verô vim amp;cfFcdum adpcum,referamus, qui lolus in animos noftros ius habet amp; imp'^*'nbsp;Sjnc huius bcn^dicflione cnini nihil proficitur^ficuti Paulus, eleganti parabolanbsp;quam ab agricultura defumpfit, Huie ergo transferibenda eft.vriiuerfa faltitis nofitjcijl®^*nbsp;nec vnquam excidat iliudApoltoli iMinifiri Dei fiimus, per quos credidiftis, proutnbsp;Dominus dédit. Nee tarnen ideo externam verbi prædicationem ceu inutilem Sc fiipet«^*^nbsp;enim abfque Dei Cooperatione nihil efficiat, quia tarnen nicdinoinbsp;eft Sc mfirumenrunl, quo ille in hominibus conuertendis Sc illuminandis vtitur ad laluU'quot;'nbsp;ram vitææternæamp; regni coelcltis cogniiionem nunquamperuenient, quicunque iilam i«''nbsp;probe contempftrint.
Notum eft enim illud Pauli Eides ex auditu eft, auditus aurem per vcrbtit« DEI. Et illud CHKIS.TI. Qui vos audit, me audit, df'qui me audit, euiratA^'f*nbsp;quimifitme. Qui verô vos.^çrnit, melperuitjamp;c. Qux.fenicntentiavt verbiminilb« ''^nbsp;. ¦ ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;niagi-''
-ocr page 269-H o Hl LIA, HI. .EX H A RC. - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2
inagnificècommendac.itadocetquætantæcontumaciaccaufafit.quahodie mundus fuper* ** l'iiiones manifeftas amp; ldilTimos idoloruni cultus tuetur, amp; in illis fciêns volensq; périt.nbsp;Quid eiiiin aliud fiat, quando Dei verbum afpernatur.quod vnum amp; folum malo huic mede*nbsp;d poterat ?
Hxcin pofteriorem partem biftorisc lefu Chrifti, Domini noflri ; qtiam Marcus Euan-gclifta defcripfit, pro gratia nobis à Domino data, diximus. Finis autem omnium eorum dt,vtlESVM hune, qui ex Maria virginenatus cft, agnofeamus effe verum acæternumnbsp;lj«ifilium,Ecclefiæ regemamp; Sacerdotcm,in quo vnofalusomnis nobis À Dco pâtre fit exhi-l'ira. Patet hoc ex illius doârinajjmiraculis,morte item,refurrcfl:tone à mortuis, amp; gloriofa innbsp;toclos afccnfione.quam non multô póft Spiritus fancli miftio fecuta eft, ficuti in Fefto Penteco-Ihs.Deo dante. audiemus. ' Propagauit Chriftus hic olim regnumfuum per Apoftolos, amp;nbsp;illudiphuncvfquc diem aduerfus hæreiicorum infidiofas artes, amp; horribiles tyrannorumnbsp;tonatus mirificêconferuauit, amp;in pofterum quoque conferuabit vfque in confummatio-fcculi, quando tota hæc mundi machina corruptionis pondéré liberabitur,amp; Eleéli ipfi-proiniflaætcrnæ vitæpræmia recipient. Credamus ergo illi ó Chrifti fideles,amp; cidemnbsp;fcniiamus in fidc , non fucata, in vitæ innocentia, amp; charitatc fraterna, vt olim cum illo rc-giuim illud obtincamus, quod in fe credentibus præparauit. Ipfi debetur benediélio, honor,nbsp;gloria, amp;poteflas, in æternum, Amen.
1,
EXPLICATIO HISTORIAE,
QJAE DIE FlLIl DEI, CVM TRlVMPHQ
£X HOC mVNDQ VISIBIH IN COELVM SVR-fum afeendentis, ex primo cap. aélorum pro concionc enarratur,
H O M I LI A I,
Priorem quidem iermonem fccimus, ôThéophile,deomnir hus,quæcpitlerusfacereamp;;docereadcum viquediem, quo poft,«nbsp;quam mandata perSpiritumlanólumdedifl'et Apoftolis,furfum aßnbsp;fumptuseft,
AGNA HISTORIAE, ETIAM PROPHANAE,
laus eft, quod etiainfapientiftimiquiq{tcftemtemporunx,luccm veritatis, ni/itri». fitr» vitam memoria:, magiftram vita: amp; nuntiam vetuftatis dixerunt. Nullt tammtadtttiunbsp;tarnen tituloshofccn'critó devenus tribui,ccrtum cft,quam ei, quam Veteris amp; Noui Teftamcnti libris comprxhenfam Spiritus fanétus Ecclefix tra-jdidir. Eaenimtcmporümexaéiamamp;inlallibilcm fupputationem à prima mundi origine ad Chrifti lefu vfque natales diicit.quæ apud omnes ali
os incerta amp; fallax habetur. Ëadcm veritafis hiftoricæ non modo lu.x cft, fed ctiam inâçjX, ad qucmreliquorumhiftoricorumïcripta amp; fides examinari debent. Hxc rerum Scvere'gefta-runi amp; ad noftram falutem vcrcpcrtincntium memoriam nobis conferuat, amp; quæ in abditif-hmis facrolanfl« vetuftatis penetralibus habentut,nobis fidelifliijnè nuntiat. Vitæ verônbsp;niagifira vnica amp; fola dici meictnr- Quia non cxcmpla tantùm vitiorum amp; virtutum pro-poiiit,variofq;rerumeucntus.exquibusquæadprælcntis vitæ inftituiionemfpeélant, dif-canrus : Sed aîtiori vulatu fefe cxtollcns,de æterna animarum falute prxccpta tradit, Dei vornbsp;luntatein fandam reuclat,promi(sionura amp; minarum Dei exempla proponit,iudicia Dsi cou»nbsp;traimmorigerosdcfcribit,amp; ciufdcm patrocinium.quo cultoribus fuis fideliter adeftj com-tncniprat. Dcniq; vniuerfum Dei it»g.eniumccu in fpeculo contemplandum proponit, vtqui-II is vidcrc pofîît .qiialis ctga nosihus cflê dignctur.dc quales nos viciffiin exigat. Quæ nifi animo comprehcnda.mus.fruftra in omnibus aliarum gentium hiftorijs verfabimur , quæ ani- nbsp;muni quidem inani voluptatc demulccrcpoflum,eundem verô virtutis veræ amore amp; fandænbsp;teligiouis ftudio inflammarc non poffunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Cætcrum inter Sacræ Scripturæ libres,qui hiftoricas rerum geftarum narratîones conti-*£»W 4e ASî» f cm, nullum cxtarc puto,cuius ledio amp; cçgnitio vtilior fit amp; magis neceflaria hoc ipfo,qui de Afeßaiontmnbsp;Apoltolorum Adis inferibitur. Nam vt de authore Lüca nihil dicam,cüius laus eft in Euange- ^^^'quot;*^****nbsp;bo Cluilti, quiq; omnium fere oculatus teftis fuit ( nec cnim diuinæ literæ, cum diuinitus in-fpirat«fiiitjiominumauthoritatecommcndaridebent) tanta eft return , quæ in hoc tra- *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
dantur,digituasöcinaieftas,vt,fi qu«millainhuiu3libri admirationçm amp; amorem abçipcre
Y ij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nequit.
2T4
V.
KIS-TöklA Ascéfî^io. jyöMlJ^Ï
necjuit, illütn frurtra humanis ratîonibusperfuadsrcconcris, Exiilis ergo eas in prxfcnt! conB-WÆmofabi(inis,quæ fotitis narracioiiis argamencuni amp;funim3ni coinpræliendcre vidcniuf« défcribituràLu'caregni Chri/ü.quod in hoc innndo habet, iniätini»nbsp;c^r,ßj,hM progrefllisScincrenienttim.dc quo multaàProphetisprædidaextant,Dauidcnini Chrilluninbsp;«w» g, à Deo Pâtre regem declaratuiu eiiê teftatur, cuius iiæceditas fint onines genres terra;, amp; cuigt;'nbsp;dem Infülis quog; imperitaturum dicir, Pfäl. ^jz. Zachariaa regni ipfius liiaites à niatiadnbsp;raarcextendeiidas eile vaticinatur. Zach. ÿ. Apud Danielen! vero mohs dicitur,qui totumot-bera implcat, Dan, 2. Quo etiam refêrri debent, quæ apud alios Proplietas in hæc verba kgW'nbsp;Domini præparatus in verticc niontiuni, amp;nbsp;editior eric collibus, confluentqj ad eum omnes genres,amp;c. Ila. i. Mich.^t, amp;c. Prætcrco niul-t^ficprolixiorfim,quæni hancfenrentiampfoducipoterânt. Atfihæcin Chrifti lefu hillo*nbsp;ria,quæabEuangeliflis dcicr:ptaeil,requiras,nihil aut parum inuenies, quod oraculistaninbsp;magnificis re/pondeat. Illi cnim Ghri/ium delcribunthumilem,egenurn, iniurijs amp; contumt^nbsp;lijs quorùmuis obnöxium, quiq; poil infinitas calamitates in cruce infamem mortemfuftinU'nbsp;regni'ipfius terniinosperqudim anguftos indicanf,có quod Iiuius myfteria àpii*'nbsp;cifsimistantummodôagnofcercntur, Quod li verb hune librumAflorumApoltolicoriw«nbsp;infpiclas, mox patebit verifsima elle ,'quæcunq; de Chrilli regno Prophetseprædixerunt. Qüînbsp;cnim contemptus amp; nulliusprccijhomo videbatur,gloriofaafcenfione in cios de Saia'nbsp;amp;omni aducrlària poteltarc triumphans, ad dexteram patris confidet, indeproniiiTuinnbsp;^iidtutn Apoflolis demittit, quo illi inflainmati Chrillum prædicarcincipiunt,neCnbsp;nibus contenti, in genres difperguntur, amp; inter has regnum ChriRi fimplici Euangelijnbsp;catione longe lateq; propaganr. Ita Chriftus à marc regnum extendit. Ira infblæ maris reg^nbsp;hune agnofeere coep.erunt,amp; ApoRolorum miniRcrio faflum cfl, vt ad montem hune lup^nbsp;omnes colles exaltatum, imo in coelis regnantenr, omnesgenres amp; populi confluxerint,nbsp;fore iplèChriRus paucis ante mortem fuam diebus, his verbis prædixerat : vbi exaltanisnbsp;a terra,omnes traham ad meiplum. loan./2. Tainq^ euidens elt ifiud regni ChriRinbsp;in ChtiRo potentiæ argumentum, vt nullum hoc euidentius inueniri pofsit. Nec cni'i! ' ¦'nbsp;principum, quantumuispotens, vniucrfàm Orbis terrarum fàcicm innouare tani citénbsp;let, quam paucis annis ApoRoii, viles amp; contempti homines, ChriRi fpiritu in ipRsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
animis hominum nouum Se incognitum antea fidei amp; religiônis ChriRianæ Rudiuni extarer,regni ChriRi veritas amp; maicRas vel nulla oranino appaf^ nbsp;vcllaltem obfcura amp; incerta videri poterar.
Accedithis aliud, cuiuscognitionon minus vtilis amp;ncccirariacR, qu«nimiruoiP/'(L t'uæ Ecclefiæ, per ApoRolos hnidatæ,form3 amp; faciès fuerir, fecundum quam omnibusnbsp;»JriTu ^==K'Ç^^®quot;°^=^^^^?*'=*'.quot;quot;breformari debear. De quarc vthodie paßininbsp;mnibusdi/putatur; Ita paocos inuenias, qui redla via, amp; per ApoRolos olim aperta, vdh'!,.^nbsp;gredi, Quô fit, vt veteribus nouos furrogemus, amp; veteres fuperRitiones nouis non niiu^^j,nbsp;épris amp; noxijs propulfemtrs. Q^tod fi verô quæ a Luca feribuntur obferuare Iibcar,taninbsp;nx quàm Cæremoniarum, quas olim ApoRoli Ecclcfijs tradiderunt, certa amp; infallibilinbsp;conRabit. Docucruntilli vnum IelumChriRum,quivnicus Sc folus noRræ falutise,nbsp;fit ; ac homines, qui natura peccatores amp; damnationi obnoxij finit, non alia rationc, qi*nbsp;dy *^^'*^^^'dRum,iuRificariamp;falunricontendunt, Imô featet liber hicAétorumnbsp;plis iiluRtifsimis.quibusprincipalis amp; fummus quem modo diximus, fidei Chrifh'ana:nbsp;lus cohtra omnes SophiRarum amp; Pharifæorum cauillationes confirmatur. Quid enimnbsp;puris gentibus amp; à R.epub. populi Dei alicnis, vnquam aliud rcqulfitierunt Apoftoli,qi'^jj,/nbsp;veteri fuperRitione abieéla, in ChriRum crederent ? Nonne ex aperta idololatria cond^'nbsp;'¦cnxiïsioncin prædicârunt ? Nonne tenebriotibus iRis fefenbsp;yaliaiuimé, qui legis opera gentibus obtruderc conabantur, quafiChriRus non nlfi*^*^nbsp;fifccfret.quiperlcgisoperafcfeadhuncpræpaTauifiènt?
Quôdfi ergogentibusolimfidesin Icfum ChriRum fiiÆccre pottiit, neclcgî^ TUS latæ operibus amp; ceremonijs aggrauari debuerunt : quid obfecro obRabit, quonbsp;iplà fides nobis hodicfufiîciat? Vel num hominum traditiones ad iuRificationeni
confequendum magis vtiles Sc ncccRàrias dicemus, quàm quæ à Deo olini ad correptionis vlquc niRitutx fuerunt ? Quoad verb Ceremonias amp; externes ritus lt;nbsp;jduxcfunt ApoRoli,quicqu3mpriuata authoritatc Eccleûjs oberudere.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-uic^
formam à GhriRo domino acccpcrant, fimplicifsimc tradiderunt, Cnx
amp; formam , qualem ChriRus inflitucrat , retinendam efle putaucriit, Verb Ecclefiæ Oeconomia hoc illis potiRimùm cttrx fuit, vt /âlu3amp; integra elTeCnbsp;qua improbos amp; falfos fratres coerccri ChriRus voluit,etvtpanpcribus dignenbsp;quorum- cauiàm Sc curam Dominus tanto Rudio nobis commendarc dig'^ .(Ud*nbsp;'02^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hæc ho die Ecclefijs fub ApoRolorum nomine, amp; Csnonum Apon^d^j^
-ocr page 271-MO MI LIA I, EX ACT. AP o s T. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/-
[«totu, obtfuduntur.pro Apoîlolicisagnofcere non poflu nuis: nec id nobis aliquis bonus *iüovcrtet,quand©nullamhorummcntioncm Lucas tacit, cuius opera amp; ftudioSpiritusnbsp;^^oftusin Apoftolorumconcionibus amp; aóbis confignandis vti voluit. Ego certé Spiri--.nbsp;m liiiihim nunquam vel tam imprudentemputabo, vt negligentem feriptorem tantis .nbsp;fcbtij adhibucrit : Vel tam obliuiofum, vt illi quiequam eorum, quorum cognitio obferua-'Join Ecclefijs nccelTaria ell, exciderc potucrit. Diccrem de fingulis Cbpiofius, nifi in hiftoriai. ;nbsp;fftatioiie recurrerent, vbi commodius de illis agi potcrit. Suffidat modó eximiam huiusnbsp;vtilitatcin monltrauilTc, quód veram amp; infallibilem Ecclefije reformandæ regulam exhi-lgt;«.quamnifiobferucnt,quireformatGrcs dici amp; haberivolunt, relormationibus qui demnbsp;«Jinis iudicio glotiari potcrunt, Ecdelîas veró nunquam dabunt, quas omni ex parte fincerasnbsp;verê Apoftolicas quilquam in Sacris lit cris mediocriter ver^tus ,,^nofccre poflit.
Atqui non formam modè Si, exemplar Ecclefiæ-Chrifti liber hic exhiber, yeru^tiam * «jiiæ illiui in tetris hifee conditio fit.difcrtc docett quant cognouilTc cum primis veile Sc necef-,nbsp;«fiurticft, cum propter doürinam amp; inftitutionem,turn propter conlolationem,quæ.indeadnbsp;*ios redit. Videbimus enim Apollolos vbiq; terrarum expertos ellè,quod de crucc amp;; perfe-«utionib. fullinendis Chriltus prædixerit. Ncc.n.ita per ipfos operari voluit Dominus,vc fpd'nbsp;teilloru[npr«dicaciomccderent,qu!efuperllitiofé et impie eôufqi in mundo obferuata crâut,nbsp;Sedlaboribus amp; contentionibus-illos cxercuii. Et vbiuis locorum inuentifunt, qui ipforumnbsp;doélrinx conttadiccrent,ij4;uon vulgares homines Scobfcuri, fed qui illo lsculo «uditionisnbsp;pietatis nomine à pLrrilque fulpiciebantur, quales intet Ifraciitas Scribæ Sc Sacerdotes eranr,nbsp;inter gentcsphilolophi. Nec verbis modo adumell, Sed tantum authoritate valuc-niiit veritatis holles, vt magiüratus in fuas partespeitraherent. Coram his ergo caufam dicc-re,amp;illorum mandatis cùmaperto capitisdiièrimincfefcopponere co?lt;Ü font. Profligatinbsp;ergo é natali folo, exilij moleltias fuftinuere, terra mariq; périt H tari font, carcerum fqualore 5c nbsp;vinculorum molcltijs funt excrciti, omnium petiri odijs amp; conuitijs.tandemqi morte amp;.fan-guine impohtam fibi EuangeliZandi fonftionem finiuêrc. Hjec^fiixpcndamuî. videbimu»nbsp;quid nobis hodie fperandum lit,ncc oflcndcmur vlla hominum vel authoritate vel potentia;nbsp;qtii fiinili furore amp; conatu Euangelij doftrinae-rcluétantur, Kurfum Vôrô mirifteè nos confo?nbsp;UbiturGhrillifides,quam in promifsis fuis Apolloli fanélifsimamamp; inuiolabilcm expertinbsp;finit. Promiferat enim fui Spiritus fuggclltonem, præfens in aduerfisconfiliura, patrocinrttm,nbsp;amp; defenfionem contra quosuis. Qua: omnia fie præftirit, vt omni fortuna fuperiores, inuitonbsp;mundo, amp; mundi principe, caufam luam obiincrc amp; commiflb fibi munerc Icliciter omninonbsp;defungipotuerint. Nemo igiturhodietyrannotum minisconcutiatur,neminemfatan co*nbsp;natus perterreant, nemo mundi procellis frangatur. Viuit enim adhuc Chrillus, amp; inuiolatânbsp;cftptomifsionum iplius Veritas: qu« rt Apoltolis olimlaftse font.ita adomnes extenduntur,nbsp;qui in Chrillum iuxta ipforum doârinam credunt. loan. 17. Et fané , fi nulla alia effet huiusnbsp;libri vfilitas.quàm vna hxc,ncmo non videt quàm neceffaria fit hodie eius cognitio, quandonbsp;ât mundi contra Chrifli Ecclefiam horribiles conatus, amp; infelices Ecclefi« motus pafsim Onbsp;wlit noltris incurrunt.
Prxter hatc tarnen omnia non exiguum eruditionls amp; pietath frudum exemplamobis 4. præbent, quibus hiftoria hxc tefettifsima cil. Confpiciantur enim in hoc quafi theatro Eccle-fix Apoftoli,viriqiApollolicit, quorum cxemplo Ecclefiæ Chrilli mininn onines dilçunc ,nbsp;qua fide amp; prudentia Ghrilli caufam agerc, qua conllantia in veritat« defendenda vti, quanbsp;moruinintcgritatereliquis prasire, qua item fortitudinc amp;patientiaaduerfam fortunara otn-'nbsp;nem fuperate, debeant. Producuntur hic Magillratibus boni amp; mail, ex quoruni cOnfihjsnbsp;amp; faélis, qui in magillratu verfantur, fui muneris formam fumere polTunt. Non défunt di-uituin exempla, non pauperum, Habent viri à quibus difcant.amp;'cumprimis illullria.muhc-rutn quarundam a£la commemorantur, ex quibus totus ille fexus viucndircgulam fumerenbsp;potcfit. Denique nullus in Kepub. ScEcclcfia hominum otdo ell, quem non infinkis , amp;nbsp;illis quidem proprijlsimis, cxemplis liber hic inftituat. Et licet pauca fint, quæ in eiuSnbsp;commenditionem dixi , conllare tarnen ex his puto , deum fingulari quodam^ 5£nbsp;pretiofifsimo thefauro Ecclefiam fuam in hoc mundo militantem , donate voluiffe. nbsp;quando per D. Lucæ minillcrium Apoftolicam , amp; primitiuæ Ecclefiæ , hiltoriam con-lcribi'voluit. Huius bonitatem nos cognofcerc , 8c Spiritus fanéli diligentiam imltarî,nbsp;dt«t, in îjs cognofeendis, quæfcripto hoctam falùtari compræhcnfa font, quod his ver-bis Lucas orditur.
Priorem quid fermonem fecimu. , 6 TheopWk . dcomuib.,! , qux cpit !«amp;« fgt;«re amp; doceic, te, PriufquMn icrum p« Apollolos geftaium nraiiononnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
-ocr page 272-HÏ.STORTA A5CRN.?. DOMINI,, .
ca qu« Clirirtus à refurrcélionc fua cnm Apoflolis pauio ante afcenfionem cgif.fonwicniorf« Pcæfatiuncula veró vüturhrcui amp;pcrfpicua,qua per Anacephalæofiii hune librum cuni prio-rirqui Euangeliuin Icfu Ghriftifccundunj Liicain infertbitur, coniungit, h'iDulq; innuit,quwnbsp;akero hocluo libro craifïare inftituat. Scnfusenini verborum hic clTe videtut; PriorilibfU*nbsp;omnibus ijs lêrnionem feci, quæ Dei Filius lefus Chriftus, dum in terris hifee verfatus eft, t'*nbsp;ftfiçfajutis crgoegtt; Nunc verb eorumnarrationeminititui.quæpoftquam corpore luo«nbsp;mundo hoc feie lubduxit,xi4poftoiprurii fuorum rainifterio perhei voluit.
Eflibrum hune Thcophiloin/cribit.quemfingularem aliqoem Lue« amicuni,^^^ dt inîigoem fuilTc, plarriq^ arbitrantur. Epitheton certc.quo ilium in operis fui Euangeliui'*'nbsp;fcfiptioncornât,ideftpræltantiffimum vocando.nonnili principibus virisnbsp;ucnit. Et infra hoc ipfuni Felici amp; Fcfto, præfidibus ludææ tribui Icgimus, Fuit ergo ptquot;nbsp;ceps aliquis pius, qualcs femper Deus Ecclefis fuæ darcfolct, qui illam in huius niundi p«^nbsp;, lira cercanrem iuuent amp; protegant. Ncc Jamen inde quifquam colligat,libruni hune non a''nbsp;mnes nos pertinerc. Quin potius finguli fludcant, fc quoq; ipfos Theophilos, id eil,nbsp;nbsp;nbsp;.
mantes praebcrc, amp; Lueäm hbi non minus,'quàm vetcri illi Theophilo, loqui cogitent, ncquotquotChriftocrcdunt, perhuncDco rcconciiiati, cundem ex animo amp; totis vinnbsp;fois diligunt. Sed vtut hæc fefe habcant, non multùm intereft, quando fatis confiât,on»:nbsp;tam veteris quàm noui Tcflamcnti dodrinam. cumprimis adomnesDeiamantes,nbsp;vt inde dodrinaniÄconfolationcmhabeanc.Rom, zj.Prodcftautem pauca hæc Êoang^^nbsp;ft« verba diligentiu« excûtere.
tainiu»firi-9l*rit
Vbi primo occurrit.quodfc de omnibus fcripfifTcprofitctur. Poteft enimvideri Lu- loanni contradicerc,qui circahnem Euangdij,abs feconferipti, ait; Sunt amp;alia miifta»nbsp;fecit Icfns, quse fi finguU lcribantur, nec ipfè opinor mundus caperct eos, qui fcribirenttt'nbsp;bros. Scdîkcilis eft locorum eonciliatio, Nec c-nim Lucas omnia abs fc fingtilatim fenp'nbsp;fe^loriatur, fed de omnibus abs fe didum ciTe tcflatur ; ijs nimirum quorum cognitio nbsp;lutem afTequendam iiobis ncceflària cfl, amp; qua fufficienti Chrifli lefu cognitionc nos if*nbsp;repofTunt. Nam liect non omnia Chnflitutn dida turn fada Euangeiiftæ comnieni^f' j'nbsp;nihil tarnen fidci in Chriftum decedit, ncc, vtomnia exponcrentur, opus fuit. Confh'.^^nbsp;dem Ghriftum, qui.ipla veritas eft, fibiipfi nufpiam contradixifle, fed vnum amp; eundeni¦**nbsp;mnibus fuisfinem obferuauifle. Gonflât ad eundemfeopum omnia Ghrifli opera tennbsp;Quarc ctfi nihil ex omnibus iliis rcticuilfcht Apoftoli, non tarnen aliam habere jjjjcnbsp;Ghrifli CQgnitioncm,non aliam fidem, quàm ex ijs qua fcripta extant, dilcitur,nbsp;loanncs, quando inquit ; Multa quidem alia figna fecit lefus in confpcdu difeipuloruninbsp;rum.quænon font fcripta in libro hoc; Hacautemfcriptafont, vtcredatis,quud*®^.j^.j.nbsp;Ghriftus ille hlius Dei, amp; vt credentes vitam habeatis per nomen eins. Ioan, io. Fide innbsp;Hum nos vitam confequi loanncs fatetur. Quia vero Fidcs ilia ex ijs, qua de Ciirifto Knbsp;font, plcnc difei amp;pcrcipipoteft, nemo opinonnifiplane imprudens, negate poterit, nbsp;pturisEuangelicis perfedam falutis noftra: amp; fidci Chriflianæ dodrinam comprxhen'^.^yp,nbsp;guitigiturhifeeverbisLucasSophiflarumnoftri fcculi arrogantem impudcntiani,nbsp;Êcclefiæ abfq; Scripturäe facræ authoritatc multa obtrufifTe coniiincuntur, Imc effugionbsp;duccrc conantur, quod non omnia fcripturis cempræhenfafint, qua: credi öcobfcruari n'^^jj^nbsp;fit. Quodfiadmittamus, ycl fidem in Ghriftum ab Apollolis amp; Prophetis irrspcrfcdlc £nbsp;-vcl hanc ad falutem non fofficerc,fatcndumcrit. At neutrum ex his Chriflianis auribu*nbsp;'Tabilc clTe poterit.
Porró Vniuerfum I ESV CHRISTI minifterium , fiuc munus , ¦terris geffit, duobus terminis compraehendit Lucas , Fadis nimirum fiuc operib^^^jjnbsp;Dodrina. Nolumus hie de Dodoris Officio loqui , quern operum exempli Pnbsp;deberc bend dicitur. Non cnim hoc loco Dodoris partes traderc vult Euangrl' 'nbsp;ea proponere, qua in CHRISTO confidcrari debenr.
*¦ * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J' *
Chrilti
ßerttru amne nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
»^eribin Sacerdotem Eeelefiæ Dei datum fuifle, paflîm feriptura doect,imprimis verb Da*'*' rut^cenu - dehoc promifsip feda fuitPC^.ct z/o.Itaq; pro Regis officio leges tulit vita:nbsp;mundum hune qua ïicxpeditionefàda aduerfus làtanam communcm noftrigcnerisnbsp;bellum geffit,eundcm deuicitjôc nos,qui peccatorum laqueis conftriôti tenebamur,
Ui.
Primumlpcutn opcribus tribuit, quorum nomine non miracuh modo inf« bent, fed quacunque noflrae falutis caufa, tanquam Rcxamp; Sacerdos.egit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jplt;*
amp; Sacerdotem Ecclefiæ Dei datuni fuifte, paffim fcriptura docct,imprimis verb Dan* . ,11
-ocr page 273-tt OMI LIA la EX ACT. APOS Y. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9^*7
teraaferuit. Adhaecplusquàm regialibcrarnateregni çlorum thefauris omnesin fc creden-tcîabiindc ditauit, Kurfum verô Sacerdoiis miincrc defungens docuit.oranit pro omnibus, tuni pro ijs quoq;,à quibus in crucem agebatur, amp; corpus fuum atq; fanguinem, quæ à nobisnbsp;ftmpfcrat pro peccatis noftris hoftiam lutficicntem,amp; Deo gracilsimam obiulir. Hic accefle-runt miracula,quibus fenfus quoq; honiinum in iidei obcdienciam caperc, amp; quantumnis ru-dibusfuicognitionemperfuadcrc voluit. Alterum locum doftrinæ tribuit, qua omnium, quxnbsp;perChriftum gefta funr, ratio exponitur. Interim non temerè faftum putàbimus, quod operanbsp;amp;doftrinamconinngens Lucas, diiobus hifee terminis omnia, quæChrillnm Ipeclant, corn-Praehendit. Docet cnim, in Chrifti confideratione duo hæc neceflariô coniuugi debere. Nifinbsp;*nim doftrinim confidcremus.ctim operitus hxc non plus adfalutis cogn tionem nobis confèrent, quant alterius cuitifdam, qui annis mille quiiigcntis aut amplius nos præccfsit.res gellaînbsp;conferrepoflent. At fi doftrinam confidereinus, omnia hæc propter nos faéda elle intelligc-nuis.vtChrilIircdemptorisbcnefieiofalus nobis obtingeret. Simul etiam operum confide-latio doilrinæ authoritatem amp; fidem conciliabit,eo quod hæc de diuina Chriiti virtute.adeoq;nbsp;ipfaDiuinitatc, luculcntifsimum tellîmonium ferunt : quodiplcChrillusadinonet, dicens:nbsp;Opéraquæ dédit mihi pater, vt perficiam ca, ipfa inquam opera quæ ego facio , telUficantur denbsp;me, quod pater milcrit me. loan. 5. Et rurfum. Si non facio opéra patris mei nolite credere mihi. Sinvetofacio,ctfimihinoncredatisjoperibuscrédité, vt cognofeatis amp; credatis, quoinbsp;patetinme eft,amp;egoineo.Ioan.zo. Arguuntur his nolfri feculi Plèudochriftianiqui operanbsp;qiiidein Chrifti fatentur omnia, ikhiftorica fide inftruéli,quæcunqiillc vnquam vcl fecit v.clnbsp;pilliis eft, magnified commcmorarc folcnt : Vbi verô de fide in vnum Chtifium coliocandanbsp;amp;falutein vniusChrilli meritoquærcndaagitur, mox quafi priorisconfefsionis obliii,al;ônbsp;conuertuntur, amp; extra Chrillum infinita falutis conlcquendæ media confingunt. Périodenbsp;autein faciunt ilti homines, quod ij, qui vel communisiamæ icftl'.boiaio velamicitiæ amp;fami-liantaiis vinculo compulfi, mcdicorum artem fplendidè prædicant, vbi vefô ipfi laborare t-petunt, ilia vtl detredant, ca re abundc déclarantes, fc illorum arti amp; peritiæ prorlus diifidcrc.nbsp;Ita ilh, quod orc deChrifto confitentur, faebis negant. Caufa verô huius tam noxiætergiuer-fationis non alia eft, quam quod nuda Chrifti opeia confiderant. quibus in aliquam eins al^nbsp;miraùoncm rapiuntur, quæ tarnen ftabilis amp; firma non cflepotcll, quia doebrinæ fulcro de-ftituitur,3t operum finem ignorât. Quod fi verô ChriRum docentem audirent, opera hæcnbsp;ideù amp;(. tafta amp; deferipta clTc inteHigercnt,vt in vno hoc omnem falutis lpem rcpofiiam habca-mus. Huius cnim voxell : E,go fum via, fux amp; veritas, Nemo venit ad patrem nili per me.nbsp;loan, decimoquarto. Quifquis bibet ex aqua Elemcntali, vel proprijs viribus liaufla', iterutnnbsp;filler ; qui autem biberit ex aqua, quam ego do , non fitiet in ætetnum. loan, quarto,nbsp;Venite ad me, quilabotatis amp; onératieftis, Scego requiem vobisprællabo , Matihætvhda-clnio, Scc.
***».
Prætctcanon negügendum efi, quôd Euangclicæ hiftoriæ terminum finelimitern Chrî- cfcri, ftiafcenfioncm Lucas conllituit. Dicitenim fc priori iibro de omnibus dixilfe, quæ Chrillus Euangehe»nbsp;I.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/*nbsp;nbsp;*¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jquot;*____JIll____ nbsp;nbsp;*.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Itnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_____nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r td
tinn fecit rem âociiit, vfqoe ad ilium diem , quo poltquam Apoftoiis, quos elegsrat manda-
¦ lt;« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/*\Cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;11nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I. /La a a - .vl.xaaaZX Cf\ \ i«aZVkl ZVOnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffHf
ladcdiflct.alïumptusefiinclos. Hinccolligimus, Chrifium gloriofa in clos afeenfionc onincs noftræ redemptionis amp; falutispartesimplcuifie. Nam fupra docuimus, Euangelionbsp;pctfeüctradi, q«æ faluti noftræderuiunt. Qtiia ergo in hoc poftrcmum locnm afcciifionbsp;Chtilli obtinct, candem omnium, quæ ad nos faluandos neceflaria erant,Colophonem l'aillenbsp;cettum cft. Hoc fitencamus, luce clatius patebit, nos corporali lèfu Chrifti in terris præfentianbsp;pofthac non opus habere. Quid i» terris ageret, qui iam olim, quæ agcnd.a c, ant,nbsp;fideliterfimulamp;plencpræftitit? Spiritu, gratia, rnerito, doftrima, confilijsamp;protecbionenbsp;Chrifti nobis opus cft, quæ illcnunquam àfuisatiffcrt, Scearationeficiitpromifit, cum illisnbsp;eftvftjiadconfummationcm feculi. Matth. 2J. Idem verô fidem illis adhibcre prohibât,nbsp;qui ipfunacorporaliter ptxfentcm alienbi monftrarc audent, Matlh, 24. Sed quia de his pan- _nbsp;b poft conimodiorctitdifrcrendi locus, vbi AfccnfioinShiftoriatraflabitur, paucula hæc in 'nbsp;præfcnti fufficiànt.
V,
Illudnuncobfctuandura venit, quodnonanteàterras hafeedcfcrcrc voluit Chriftus, quàm mandatis fuos inftruxillet Apoftolos, Neque cnim de vnico illo mandato hunc^nbsp;locum intclligo, quo, ne tb Hicrofolymis difeederent , præccpit , priufquam Spiritinnnbsp;ptonûfTum accepiftent. Sed vniucrfalitcr de omnibus illis mihi Lucas diccrc videtur, de»nbsp;quibus C H ILI STVS fuos admonerc voluit, amp; imprimis quidem ijs, quæ ad A-poftolici muncris funélioncni peninebant.« de qu* ifra plura adhuçnbsp;Y iiij
fequcntïiï. ï;ft
J
-ocr page 274-25'g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HISTORIA ASlt;EN5. DOMINI
Eil auteni hoc confolationc plenum, quód Chriftumjicct corpore abfèntcm, Ecclcfix ram minime depofuiiTc confiât. Boni cnim amp; fidiParrisfamilias officio tn præfciitinbsp;qui peregre profcéliirus, familix fuæ cnram amicis, quorum fides ipfi perfpcdifsiina dbnbsp;mittit, fimulq;quidfinguli domcflicorum interca, dum ipfcabeft,fàci3nt,præcipit. ijnbsp;flus in clos alcenfuros Ecclefiæ fuæ curam Apofiolis commendauit, quos amicoruni .jjnbsp;babuiflèin Euangelio teilatur.Eofdcm verômandatisinflituic , ne vei temeritatenbsp;pcccarepolTent. FaciuntadhuiusJoci cxpofitionem parabolæ, quæ Matth,a;,nbsp;tur. Nemoitaq;fefetyrannisócfcdiidoribusitapratdæexpofitum putet, vtnulloChriß'P jjnbsp;fidio munitus, illorum crudelitati amp; libidini per omnia fubiaccat. Qui enim oues fussnbsp;fanguinis pretio redemit, amp; earundem curam, c mundo difcclTurus. Apofiolis coniniij^Vjj,,nbsp;haud-dubié nuncquoqj videt, nec illas c manu fuaeripi patietur. loan. i». Interim amp;nbsp;tioni hocipfum feruirc debet. Qui cnim difcefiurus mandata dédit, ea re fc aliquando Knbsp;rum non obfeure teftatur. Præparcmurergoad ipfius aduentum, fernper vetborumnbsp;mcmoresquibusait: Sintlumbi vefiriprjccimfiiamp;lucernae accenfat, amp;ncc fimilesnbsp;bus expeélantibus Dominum lùum, quando reuertaturà nuptijs, vt cüm vencrit ac p)'nbsp;rit, confefiim apcriant ei. Beati ferui illi, quos ciirn vencrit Dominus, inuencrit vigilant^'nbsp;Lucte/^.
jtfifltltium Priufquamvcrôfermonifincmimponamus, quxdarn in his excutienda refiâi't^ fSÜtarin» Apofiolicædodrinæ dignitatem authoritatemq; nobis commendant. Prinnim jil-ttrnndem qtiôd illos à Chrifto eledos dicit. Loquitur autem dcfpeciali eleélione, qua nonnbsp;thtritm, uandorum numerum cooptât, fed in eum quoq; finem amp; vfum defiinati fucrunt, 'nbsp;gratiæ, per Chriftum collât«, pr«cones, amp; ( vt Paulus nominat ) myfteriorum Dei °*P^iptlt;nbsp;tores cfîent. z.Cor.#. Deinde hos à Clirifto mandata quoq; acccpifle dicit. Vtaiimpf''|,,ö'nbsp;Icgatisliteras mandàtorias ( quas nofirates Inftrudioncs vocant ) expediunt, quibusno.jijfinbsp;do rcrum agendarum memoria conferuatur, verùm etiam legatis fides amp; auihoritas co»' ynbsp;folct : Ita lefus Chrifius fuos jegatos mandatis inftruere voluit, vt, quid illi agcrcnbsp;mnibus compertum cfiêt. At quia multi Chriftum lefum, vt nudum hominem confnbsp;nee in Apoftolis quicquam vulgari hominum conditione cxcellcntius obferuant, add^ ' i^tnbsp;mandata hæcpcrSpiritum fanftum data efle, Hæc ft omnia in vnum conferamus, dinbsp;non humanum, patebit negocium eftc, cuius cxccutio Apoftolis commifTafuit. joi'fnbsp;dodrinam Ipforum ad Chriftum authorem dcberc referri. Nam Cbrifti nomine kg Q0inbsp;funguntur, vtPaulusmoncta.Cor. r.EtChrifti teftimonio commendantur dicenth'. i«nbsp;rccipitqucmcunq;mifero, mcrccipit.Ioan. z;. Item; Qui rccipit vos, me recipit,nbsp;recipit, recipit cum quimifit me. Matth. zo. Noftrum ergo eft Fratres,vt de Apoflolorunnbsp;ftioncamp;dodrinaredc iudiccmus, amp;incfîàbilc Dei beneficium, quod hortim przdi y(al*nbsp;nobis oftert, gratis animis agnofcamus, ac fide vera amplcftamur. Sic enim fiet, vtnbsp;illo ditiini verbi fcminercgcnerati,vit3mfilijs Dei dignam dcgamus,amp; illius præfidionbsp;di huius immanibus proccllis crepti, «tcrnùm in eoelis viuamus cum filio Dei,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ftro amp; Saluatore vnico, lefu Chrifto, Cui debetur beuedidio,honor,gloria amp; potelw * num, Amen.
HOM ILIA II,
Quibus( Apoftolis) Icfus etiam feipfum exhibuic poftquam pafluscrat, compluribusargumentis, dumnbsp;quadraginca ab illis confpkitur, amp; diflerit de regno Dei.
IV vs LVCAS DE APOSTOLORVM
fcripturus, cam narrationcmcum Euangelica hiftoria, vt in prio
là diximus, connedit. Facit hoc non tcmere, fed Spiritus fandi^^ jjoct* admonitus,quifublimius quiddam hac connexions ^{,11«nbsp;re voluit. Hine cnim patet, Apoftolicam hiftoriani ab Eoang«*nbsp;modo feparari vel dinungi dcberc, amp; qu«cunq; per Apoftolos in
ac regni lefu Chrilii propagationc ftda funr, non minus ad Chriftum authorem quamcaqu« is in propria perfonageftit,ciim corpore adhuc in terris agcrct.nbsp;Apoftolos nihil priuato confilio vci proprijs viribus cgifle, (cd vt elcda Chrifti org yfnbsp;Spiritu ad quæuis agenda fuifle impulfos. Docent hoc ipfius Chrifti verbanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; qöi.f
eftis loquentes, fed Spiritus Partis mei, qui in vobis eft. Et alibi Spiritum p jnnem Veritatem, adcoqj rerum agendarum confilia ftiggcrat. Ioan, z A Quo *
t
-ocr page 275-RÖ iîîLÎ A ÎL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A CT. AP O ST.
ôînsCorîntliijsait: Numcxpeninentumquxritisloquentisin meChrifti? i^.Cot,rj. Kon quot; J uianis auteni clt lioruin cognitio, có, quod inrtitutioni Si confolationt inuknni fcruiunt, Hisnbsp;tcllimonijs docemiir,Apoltolorym dofthnæ Si faip«s nos r.utó credere pofTc, non mo-*^°'lU'aIcr«Chrillilegatifunt (nam iegatos aliquandonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;videmns (fed quia
illofuggerentcSimouente,fiianj funótiouemobieriint., Coidólario ''wonoiivulgariseH,quôdEccleàamChrütocuræ.edc cerniuais. Qiii enim olim corporenbsp;lilccffurus Apollolos reliquit, quorum minillcrio illa congregaretur, idem, omnibus fcculisnbsp;Spiritus fui dona diltribucns, Ecclefi« fuæ dar alios quidem Apoltolos, alios veto Prophews,nbsp;csautcmEuangeliltas,alios autem paltorcsac Doilorcs, ad inllauracionem Sandlorum innbsp;opusadininillrationis, in ædihcationcm corporis fui Sic. Ephef.4,Ca:teruin quia in i. liomi-IdLucasafcenfionisChrilliinclosmeminerat, inde occafione fumpta vlcimumChriltia-dum.qucm paulo ante afccnfionem Iiabuit,commémorât ; co quod is inltiiutæ narration! plu*nbsp;riiuuni fciuiebat. Et in præfenti quidem duo proponuntur, de quibus Chrillus cum difeipulisnbsp;luis iraólauit, quorum alterum ell, Kelurredionis alfcrtio diligens, alterum Inilitutio fiue do-fttina de regno Dei. Nos de veroq; quantum Dominus dederit, diecmus.
Aiqui in refurreCtionis veritate allerenda paueis quidem fed ijs grauilsimis verbis vtitur. j. Refitrreait^ lllecniin Iclus (inquit)qui antequàmmorcretur mulu in terris fecerat Si docuerat,is nquàm chrißinbsp;i pollquini palfus fuit Si mortuus, fcle viuentem denuo exhibuit diicipulis, Si feipfum quidem,nbsp;iion aliuin.nccafio allumpto corpore, fed hocipfo, in quo palTus erat, Nee obiter tantum Sj,nbsp;quali alitid agens, fe illis exhibuit, led fe reuera viuere, ae vero fuo corporc, quo antea in terrisnbsp;V'us erat, vere relurrexilTe, multis argumentis. Si intaiboilibus demonllrattonibus, comproha-uit. Loquitur autem de illis Lucas, quae in Euangelij hilloria de rebus Chrilli poll reiurrcSlio-ncni geltis copiofius dcfcrlbuntur.
Priniuni inter ilia locum apparitioncs tenent, vt quod Mariæ Magdalen® in horto propè' i fepukhri locum fioriulani habitu vifus,Si ab illa agnitus ell loan. 20. Et paulo poll veliquis ct-iainiiiuficribus,afepulchroredcuntibus, occurrensiiiisSifalutcm dicit. Si fuam refiire£lio-nein fratribus fuis, ac imprimis quidem Petro,annunciate iufsit, Matth, zf, Marc, 16. ILurfuninbsp;duobus difeipulis Emauntem proficifeentibus fefe comitem itineris adiunxit, amp; poll longainnbsp;dilpucaiioncm, cum iam menfc accubuilïênt, fe illis agnolcendum præbuit. Luc. 2f. Et pollnbsp;nuiitas eiusgeneris apparitioncs, tandem plus qningentis fratribus ( vt Paulus tellatur ) appa'nbsp;ruit. z.Cor. /t. Cætcrum quia oculorum fenfus vt plurimum falltr, Si nota funt dæmonis pr«-lligiæ, quibus incautos apparitionibus laltis iatpe demcntauit. non videndum modo , verum-ctiaincoiitrcólindum luis fefepræbuit Dominus. Timentibus enim ne fatanica aliqua illu-lioue aut fpedto fallcrcntur, ait : VTdete manus mcas. Si pedes meos, quia ego ipfc fum. Gon-ticilitc me, Si videtc, quia Spiritus carncm Si olfa non habet.ficut me videtis habere. Luc, 24,nbsp;ï'onergo formam modo prillini corporis, verum etiam fubllantiam Si partes,adeoq; carnemnbsp;ci olfa,Chrillus a mortuisreliirgensalfumpfit. Ecvtccrtius eilet eins rei argumentum , nonnbsp;tantum contredari fefe palTtis ell, fed etiam nc quid fupcrellêt dubij. cibum petijt, Si fpsdanti-busxlifciptilis nianducauit. Non quidem ca ratiöne, qiiód corpora qu» in refurredionc clari-fiata flint, cibo Si potu rehei, Si ali opus habcant (quia enim ab omni corruptione libera func,
I generatione etiam nulla indigem^ fed vt omnibus tcllatum faceret,fe omnes organic! corporis partes rctincre. Clarificatio enim ncc fubllantiam nec partes corporis tollit,fed corruptione.^nbsp;aflcdionei,qux c.x peccato in corporibus obortx funt,aufcrc, vt iuxta Pauli fententiam, quodnbsp;corruptibilefuerat Si mortale, incorruptibilc,immortale,glorio.um Si coeiellisvitæcapax, rc-lurgat. I. Cor. zt, I'acit veto ad refurredionis Chrilli afl'ertionem St temporis circumdantianq*nbsp;Nec enim vno ant altero die inter dilcipulos hæc egit.fcd quadraginra diebus continuis cum il*nbsp;liseonuetfatus cll,Sc fingulis quidem diebus eiufmodi rclurredionis lùæ argument.! præbuit.
1'uerunthæccopiofiuspauloStdiligentiusrcccnfenda, Fratres in Chrillo diledi, co quod omnibus leculisreperti funt, qui vclrelurredioncm Chrilli in dubium v oca re, vel cor-nan eHnbsp;poris refufcit^fi vciiiatem aliquo modo cxinanire conati funt. Nec defunt hodie, qui Chrillinbsp;corpus clanficatioiieitamutatum Si conucrfumc(recontcndunt,vt iam nullo loco recto con- ,nbsp;I tincri opus,fit,fed v biq; præfcns elTc queat. Ncc aliam habent fui Uhus dogmatis caufam.quàtnnbsp;quod corporalem Chrilli in cn.a præfcntiam tucri lludent. Non autem vident interea con-tenftofi lionaines,ic durn corporalem præfcntiam llatuunt, corporis Chrilli veritatem negate,nbsp;Si ita fpoptc abijcerc id, pro quo ardentilfimc, tanquam pro focis Si aris,depugnant. Si enimnbsp;I torporafner ill cna Chrillus præfens cll.aut corpus cius loco contincri oportct.aut nii m'agia nbsp;I iiicna.quàm vbitfis alibi, À nobis rcpcriri Si pcrcipi potcrit. Qua autem ratione fieri poterit,nbsp;vterrto loco coniincatur, quod multis in locis fimulell ? Reelins ergo hæc D. Augullinusnbsp;per'pe.xir, qui locorum fpatia .à corporibus adco non feparari poHe vidit, vt fi ilia auieras, cot-piraampliis non dici mcrcantur. Spatia locorum (inquit) toile corporibus ,nufquam c*nbsp;runt : quia nufquam erunt, nec crunt. Tolle ipfa corpora qualitatibus corporum , non
, crit vbi hut. Sc ideo needle ell, vt non lint. Idem Augullinus inhac caufa ad Chri
lli Diulnitaiciu St Omnipoientiam confugientibus , egregiè rcfpondcc , cum ait ; Caucnduni
-ocr page 276-^^0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. HISTORIAE ¦ AÏ-CEN'5- DOMINI
Cauendftin efl, tïe ita diuiniratcrn aflmamus hominis, vt Veritatcm corporis auferani'is-de hisalibi plura diccnnir. Nunc ad eas cairfas explicandas rranlcamus, quæ Chriii»' corporis refurreélioncm tam mulrisafléreret, mouerunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
tt Refiirreßio ' Prima liic mihi elTe vidècur.rcghi Chrifti maieüas ccrtitudo,qtiam re{ijrreflio''-°^j regimm cAw-probari oportuit. Qnia enim Chrilhim leftim verêmortiium amp; fepultum eile conlb^ ¦nbsp;ßntßeritt de ludæi fatcncur, nifi eundemvere à mortuis refurrexilTeconftaret, vani/sima /nbsp;quzcunq; de'illius regno extanrteffimOnia. Quis enim hunefuper monteni Sion,i(ifgt;id^^nbsp;fiam, Dci regem conrtitutiim crederet, quem mortotim eilecertó fcirct, rcfu(ti;aiuinnbsp;nefeiret ? Quis ad dextram Pacris ilium federe, amp; hoftibus fuis ranquam pediiin fobnbsp;confidat, de cuius vita inccrcus eil? Nifi ergo Chrifii lefu refurreftio nobis pcrlpeâilsii''nbsp;ilium nee regem agnolcere, nee in illius regno quicquam præfidij velauxilij iperarepotfi nbsp;Nec dubium eft, Apoftolos hac fiducia omnes mundi minas contcmpfiiïc, amp; iinpofitonbsp;re tanta conftantiafuifrcdefundlos,quód ilium mortis vidoremagnolcebant, éè innbsp;gnarenouerant, qui ipfos fui Euangelij miniftros fecerat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Secundam alTcrnonishuius tarn diligentis cauiara arbitrer Apoltolorum
atqjfundionem,cuiuscertitudinemcontra mundiiudiciafortiter altrui oportebat. iie^ deSriHtt. vcro illius clficaciusargumentum inucniri potuit, quam gloriofa ac omnibus nota U'f' 'nbsp;ßdtmAjjeritt quem illi prædicabant, rclurreétio ? Qtiodfiobfcurum aliquem amp; ignotum oiiinib^ .nbsp;minem prædicaffènt.non immerito fufpedi eflepotcrant.Qiiis autem nunc deilloremnbsp;na dubitcr, qui cum annunciantatq; docent,:qui potenti relurreétionc mortis imperiiquot; nbsp;trioit, ac omni aduerfariapotefiateluperata regnum in clis fempiternum obtinuit ! Ç ,nbsp;cquidem confideratio facile nobis fidem facit, vt Chrifium Icfiim fuo Spiritu in Apoftolisnbsp;cutum elle credamus, amp; quse illi tradidcrunt, totis animis ampleftamur.
ftrærcdemptionisScfaJutiscardo verfctur. Ilium cnim in curtte, ' 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;....... ¦
, Tertio, Chnfti refitrrcäionen» teftatifsimam efle oportuir, eó quod in hac viiitierius ..........'ujii vui.u Ill Euangelio frequenter reliirfob ncm amp;vitam æternamnobispolliccrilegimus, Qiiifermoncm meumaudit, amp;credit^l^nbsp;mifit me, habet vitam «ternam, amp; in indicium non veniet, led tranfiuit a morte innbsp;an. . Hsbc ell voluntas eins qui mifit me, vt omnis, qui videt filium amp; credit in eurn, *nbsp;vitam æternam, amp; ego fufeirabo cum in nouilsimo die Joan. 6. Et alibi dicit : Egonbsp;ftio amp; vita, Qui credit in me, etiamfi mortuus fucrit, viuet : amp; omnis qui viuit amp;nbsp;me, non morietur in æternum. Ioan./I, Quidmultis? Non alia nobis in Chrifiumnbsp;caula eft, quam quod tarn corporum quam animarum vitam in illo nobis Deus palsimnbsp;cetur. Qiiis vero vitam in co inueniri putaret, qui feipfum in vitam alTercre non polletnbsp;ergo Chrifti morte offènfi, de illius promifsionibus dubit.iremus, tertio ftatim poll^nbsp;diercoixit,amp; vero corporerefufcitatuSjfcnoftraqtioq; corpora refufeitandi ins amp;nbsp;haberedcclarauit. Quicnim, ciim iu.xtahumanam naturam vere mortuus amp; fepulmJ^nbsp;ipfum excitare potuit, nonne multô magis iam viuens amp; regnans, nos é mortuisnbsp;in terrain verfis corporibus noftris vitam rcfiitucre, porcrit ? Eodem amp; aliæ Chrifti ptnbsp;ncspertinent,quæilliusrefurreftionem fiagitabant. Aitenim; Vbiegofum, ilJicÖt^jjnbsp;meus erit. Ioan, 12. Et alibi, herum veniam. Si alTumam vos ad meipliim, vt, vbiego Inbsp;VOS fitis. Ioan. /4. Item : Pater quos dedifti mihi.volo vt vbi lum ego, amp; illi fintnbsp;deant gloriammeam. Ioan. //. Qtiid vero promifsioncs iftæ tarn magnifie® aliudqt«nbsp;tern nobis dcnunciare porcrant, nifi à morte Chriftus refufeitatus in clis viuerct b'nbsp;neceflarió concludcndum fuilTet : Vbi Chriftus eft, ibi erunt amp; mmifiri ipfius, qui in .nbsp;dunt. Atqui Chriftus mortuusamp;lepultus in morte manfir. Ergo amp; miniftri ipftus m nbsp;mancant oporter, Argumentum vero hoc, defperationis plenum, Chrifti refurreftio yJnbsp;me confutat, amp;contra mortis minas amp; inferorum terrores fic argumenrari docct ; ?'{duinbsp;ftus eftjibi amp; miniftri eiuserunt. Chriftus mortuus à morte refurrexit, amp; in clos fnbsp;ad dextram Dei partis corifidet. Ergo amp; miniftri Chrifti à mortuis refurgent, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' p,oX
Chrifto Rege fuoaîternum viuenuQuæ fi penitius inlpcfta animis fuis rccondantfidd, cum Paulo Apoftolo Chrifti fiducia animati,tam morti,quàm omni aducrlarij po'^ ' ronbsp;tareaudcbuntamp; diccrc: Vbi tuusó mors aculeus? Vbi tuadinferneviftoria ?nbsp;nobis, quis contra nos ? Perfuafum fiquidem habcnt.quod neqj mors, ncq; vita, ipl^ynbsp;pofsità dileftioneDei,quæ eft in Chrifto lefu Dominb noftro. Vide locos /.Cor./p*nbsp;cap. Accedithis,quodmors,quatpeccatiftipendiumarq;pnaeft, non aliter quy^^nbsp;ftionc vineipotcrat.Qiioadenim ilia mortuos detinebat, quos femel évitafufiifo^^yjjjnnbsp;illius nequaquam confraélæ amp; attritæ videri porcrant. Atqui illam vinei oportebat,nbsp;humano gcneri'libcrtas c pcccatis amp; lalus debebat obtingcre-Qiiis enim de peccatorumnbsp;fionc, amp; reconciliationc cum Deo patre, certus elTet, régnanteadhuemorte, quantnbsp;peccatipnam conftitucrati Chriftum Icfiim igitur mortis ingum cxcutcrc,nbsp;fufewan necefie fuit, vt certo conftarct, amp; mortem deuiftam,amp; peccatum ( qui mornbsp;lt;rat /. Cor. //,) fublatum,amp; humano generi falutem ex integro reftitutam efle, No
I
-ocr page 277-HOMILIA ¦ II. EX ACT. APOST.
ergofidum cHjCjuodChrillus fuie rclurredionls veritate cot tarnq; euidentibus argùmentis afle rend»putauit. Et hase caufa maxima eß.quöd caude veteiesProphctæ, Spiiicu Ghriiti inftigati,nbsp;pridixcrtiat, vt cum alibi, turn Pial. M. amp; Ea. ccraitur. Ha.nc certd.pi.Qxuin omnium fpernnbsp;pt«iauauifuHre,difummum confefsionis amp; fidsiarticulum, exquoCatoiici Sc vericultoresnbsp;lewpcr agniti Sc probati fiint, lobi exemplo difeimus, qui ab ainicis nimium iinportunisnbsp;V'olauîfidci Sc religionis acculatus, hoc vno lé innocentem efl'e probat, quod radicem SC fun-djinciuum falutis lirmyaa credat. Quod veto illud lundamentum, Sc quæ ilia radix eft ? No-'ÓiiquiilSccgo, quôdvindcx meus viuit, qui nouifsimo tempore adhibebit vimfuam pul*nbsp;'*«1. Pouqudm veto corpus hoc nica cute circumdederit, fpedtabo Deum ê carne niea. Quctnnbsp;mihi contcmplabor, Sc oculi mei videount, Sc non alius : quod vqicum meum eft deft-,nbsp;ûcriuni. Vide lob. ig. cap.
''no hocfcab omni religionealienos efle, probarc poterant. Ita enim in hoc articulo omnia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\
ÉldScrcligioniscapitaconueniunt,v.t,quihuacncgârint,omnemfidem Sc omnia hum anæ falutismyllcqafemelfuftulerint. SenfurahuncexPauliverbisaccepimus,quicontraeoslcri-tens,quiapud Corinthios refurreftionem negabant, inter aha inquit : Si Chriftus prædicatur.
i niouuis refurtexifle, quomodo dicunt quidam inter vos, non elfe refurredionem mortuo-tutn ? Equidem ft mortui non refurgunt,ae Ghriftus quidem reftirrexit. Quod ft Ghriftus non' tdutrexit, fupcruacanea 8c inanis eft fides veftra.adhuc eftis in peccatis veftris. Igitur Sc qui in-Quito ûbàormiecunt,pctiçrunt,.Et ft in hac vita fpem in Chrifto, tantùm fixant.ftabemüs,.nbsp;finxiinc mifctabilcs omnium hominum fumus, See. i. Cor. r j. Procul ergo arcçndi funt iinpij.nbsp;iltiilluforcs, Sc locus negandustalLbus inbeneordinatisKebufp. Quid enim iotentatum rconbsp;linquciit, qui falutis noltrse fundamentum tarn audaótcr euetterc conanttir, Sc quaft yno.iftu»nbsp;^ujiuujninipfiseftjomncmftdematq; religionemiugulantinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, .
D'llcamus auicm in rlt;^urieiit;iom^ raeditationc rite vetfaji, vt ca 8c vitæ gubernandàtSt ReßtrreaitaSr tonfolationi feruiat. Efficacifsimum enim hoc eft contra carnis Sc mundi illeccbras antidotu, C?nbsp;fl oouilsimi iudicij fimulachrurQ,_in fcripturis propoûmin.çrebrô ob oculos Sc in mentem re-uocemui. Kutfum nulla Ghfjftianohoraini efficacior CQnfq^tip,obty)gtt»quàjji,çûm.ifw:efur-reftionc moriuorunljnftoc ipfo corporc cleftis vitæ gau'dia fefe pcrcépturum-eoguat, quodnbsp;quot;iincinlinitis mQlcftiis,cutis Sc doloribus conficitur. Paailus-certd Ghtlftiarios Uor^atur, vt ijs',nbsp;fcfeinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...... nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
quot;iftiuiuLocutus eft (inquit Utcas^de regno Dci.V fitatus vero ille feriptutæ mos eft, vt noftr« ' èxfbc^ttnr^ «denuionis Sclalum negotium, regni Dei vcl clorum nomine appelletur ; eô quod hie vni- lt; .nbsp;tusilVius finis Sc fcopuscft,vt,quoad hie viuimus,Dei Spiritu regaraur.Schac vita exempti,cum'nbsp;l^coviuamusSctcgnemusinçhs. Qüæcünq; ergo ad huius rei.my ftcriaperfinent, Ghriftusnbsp;diVigenut amp;otdinecertocxpoftfit. Huius veto mitium à nobis fumitur. Ante omnia enim ,nbsp;qua nain in regno naleamur S4.verfemur,antequam nobis Ghriftus illucefcit, nouifle oportef.nbsp;iN'iftenun pcccatoros n31cetemur,Sc propter peccatum regno diaboh atq; uiferorum efiemus-obuuxi),nulla in nobis rcgni Dçi inftauratione opus effet. At quia tarn mifera eft noftra condi-fio,Illium Dcidar'i oportuit.qui.peccata noftra in fc transferens, ilia corporis Sc fanguinis-finnbsp;fttt'ificio in ata ciucis c.xpiaret,Sc Spiritus fui opetaûone nos per immortalé verbi fui fernen re*.nbsp;gencraret inftlifig Dei. regcnctatio veteris hominis inortificationcm, Sc vitse tDXius.inno-' ,nbsp;vaiioncm gign'u.Scfacit,vt,qui antea fatanicis fuggcftionibus Sc corruptisfafFefEtbus regeban-tu[,fub ftdei obcdicniiam tcdafti.tofi à Deo Sc verbo ipftus pen deant. ,Et hoe illud Dei regnomnbsp;cll.quodpcr filium I'uum inter no?inftautauit,8c pro canisurftautationc, iubenteChrifto ora-tnus dicentes t Aducniat regnum tuum. î^ecelTe veto fuit, huius regni myfteria Apoftolis di-\ b^cntcicxplicati, co quod communi ludæorumetrorc dccepti,terrenum in Ghrifto regnumnbsp;\nbsp;nbsp;nbsp;imaginabantur, in quo honores,QpesSc viciorias.Sc pacem huius feculi fperabant^quoft cre-i
btxillotunidcpiimaiucOntcntiones abundèdocent.K4atthrx.SC2». Eusæ/z.Scc.- ;
«^gififioncerudite St docerc voluit. Afquihos cumillo trienulo fere toto^erfatos j concioni.
bus ipftus inicrfuifl'e,amp; miraculotftm çmnium fpeSlatores.ad prædicandu deniq-, miflos fuifïç-3 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
bipums. Voluit ergo admonetc Dommus.docendi prouincia in Ecclefta non temere à quouis-lukipi.necetiamcuiuis fine diligenii examine committidcberc. Si enim res prefiolh:., quaii,;
«lt;n cuftodia difftcifts amp; pcriculofa eftj non cuiuis emnmittunttit, nec 'alias., quilt;s«nq-, fapit ,- . ^udft temere deponipatitur ; quanto, maiori ct|p Scftudiohlcopuseftj'Vbi de Ecclefia ,nbsp;OttiftiScanlmarumfahitc, quai proprio fanguine fdius Deiredimeredignatuseft, agitur J-
Mum
I
-ocr page 278-, H'ÏSTORÏA ASCENS» BOMÏNl ,
Ä Num vcrâallqutd-his preciofius inucniri potcrit Quam difficilis autem amp; pericnh P , ÿ harum confcruatio,non ignorarepoteft,quinofl:ræc3rnisinfirmitatem, mundinbsp;communis noftri hoftis artes, perlpeélas habet. Atqui Dei vox eft, quæ Ezcchieli oliß jjjiivnbsp;ciata,adomnesEcclefiæminiftrospcrtinet: Sanguinem pereuntiumde manutujr^l^^jjli'nbsp;Ezech. Sc 3g. Huius frequenter meminifle debenr,qui Theologiæ Candidati,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;juj/'
' quando fubituri funt, vt ardentius facrarum iiterarum lectioni incumbant,amp; in regn' pci-fterijsinueftig3ndisindefcflbftudiodefiident,neforteignorantia dectfpti in funftions ¦'peram aliquid committaHt.Paulus cquide periculi,quodhic maximum fubcft,non , jjii*'nbsp;Timotheum, quem à puero facras litcras didicifle fatetur, grauiter vrget, vrieftioni 1'nbsp;nbsp;nbsp;j^cf
cumbat, ^.Tim.^. Sc. i.Tim. Debent huius etiam meminiffê,quorum ea eft authority défia, vtminiftros eligercamp;: ordinärepofsint,ne ineptos cligendo Ecclefiam diisipsn^^jiiJi'nbsp;. cura ipfis maxime cordi ciTe debet. Necenimleuis eft error,qui hiccommittituriqu'^jiiin'nbsp;pationis in Ecclefia authores funt,amp; alienis peccatis communicant vt Paulus non obK £11'^'nbsp;nct/.Tim. p Vtinam obferuarent hæc,qui Ecclefiæ minifterium paupertatis anbsp;illud non nifi priuati commodi amp; ventris caulà inuadunt, vel nullo mature conflit jcnbsp;fed cæcis alFcdibus ebrij, Ecclefijs ineptiffimos homines,amp; interdum palam impfO® 'nbsp;mnis difeiplinæ ofores, obtrudunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; z
chrißiane- Poftremô,Chrifticxemplodi/cimus,quæamp;^aIlaChriftianorum colloquia fellcqtiia ant. Sanda nimirum, Sc quæ morum emendation! pictatiqj leruiant. Chriftus enin]
Dei cum Apoftolis colloquitur. Ad huius excmplum intenti, de regno Dei Scfalnn^ per Chriftum p3rtæ,ncgotiofrcquenter difleramus. Exciitiamus diligenter natura:nbsp;ruptioncm,amp; vt hanc alj quoq; intell(gant,elaboremus. Meditemur Sc prædiccinijsnbsp;nos beneficia. Repetamus officium,quo is nos fibi totos obftrinxit. Etigiamus vio»'nbsp;quia praua,quæ bonos mores corrumpunt. Paulini diéli memores, qui turpiloqtnunbsp;rçccnfèt,propter quæ venir ira Deifuper omnes inobedientes. CololT. . Et ilkid Chnbsp;quam non occurrat,qui de omni verbo otiofo nos rationeni reddiruros cflè dicit i» Jli*nbsp;Matth. 12. faxit Dcus,Vt in regni fui meditationecrebrô verlàntes, terrena faftidirc,nbsp;mare, carncinori,amp; Spiritu vioerc,difc3mus, vt olim in clis viucrcSc regnaredetu^nbsp;Chrilto, Gui debetur benedidio, honor, gloria amp; poteftas in æternum, Amen.
HO M I LIA III.
Et congregatisillis,præccpit,nedilcederent Hierofolvi^' ijiß cxpeéhrenc promilFum Patris* De quo ( inquit) audiuinbsp;Quia loannes quidem baptizauit aqua. Vos autem bapdz^nbsp;Spiritu fanóto poft diesholccnon multos,nbsp;g^VONIAM APOSTOLOS IN EVM FINEMnbsp;fgt;r».nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftus delegerat, vt ipforum minifterio fahitis doftrina in omnes genteS i
ftntit Utit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;retur.ncceflèfuit,vnpfi priorcs,probc inftituerentur in omnibus ijs,
rum munus ^eélabanr. Qua m re vt nihil intermifit Chriftus,queni ^pli* tis fitientifsimum elfe confiât; Ita D. Luces poftrematn ipfius cum Ap®nbsp;uerlâtionem magna diligentia defGribit,partim quidem vtChrifti ftudium nobh * ()jj£i^,nbsp;partim vero vt oftendatquænam verbi miniftris maxime ncceflària fint. Etnbsp;furrcólionis ftiæ veritatem muftis argumentis per dies quadraginta afleruit. C^ia jUjrnbsp;lutis noftræ fundaméntum cft, nihil in Euangelij prædicationeprofeccrit, quicunlt;]t (,ingt;nbsp;. probe habueritpci-fpeiftam amp;cognitam. Secundo loco regni Dei myfteriaexponquot;nbsp;*opinionem.ex commun! errore de terreno Chrifti regno conceptam, animis illof^nbsp;retztum vtintelligcrent,qudmodo amp;ordincfalutis amp;fidci negotium perEuangenbsp;¦tionem mundo prædicari debeat. Gohærct duobus hifeetertiurn, promifsjonbsp;iritufan(fto,qu3mamp;in præfenti repetit,amp;illius veritatem, ne fùbitô ipfius c terris jjjjnbsp;¦ confternarentur,graui teftimonio confirmât, fimulqj de loco amp; tempore, qu«nbsp;uandacrant,admonet. Eft autem infignislocus,cuius diligens confideratio tau
* quâmconfolationiplurimùnîferuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fed'' iiX-
nbsp;y..nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Principio delocoadmonet,dnmpræcipit,ncabHicrofolymisdigrediantur,^jliiilt;
expeôtent. Hicrofolymorum ergo vrbs négocie omnium maxim^ pd tbcatianir^iù^ quonullum vnqUam faftitarius amp; excellentius in orbe terrarum contigit, vt j[ollt;^S(^nbsp;corporis fanguinis fui facrificio human!generis falutem reparauit; Ita îbidcgt;pnbsp;rifu ftio illuftrari, Sc Euangclicæ prædicationis initium fieri voHit. Erit hic quodnbsp;admiremur,fi vrbis huius ftatum confidetes. Illa enim ipfa ciuitas eft, de qua tai ^,ii'nbsp;rendu pronunciauitChriftus Dominus. In illam dicitur, quod extat Matthä/ JO'.||(nbsp;Hicrufalem, quæoccidisProphetas,amp; lapidas cos qui ad te mittuntur:nbsp;nbsp;nbsp;Qÿ°^
gregarefilios tuos,quemadmodumgailina congregat pullos fuos 6ib alas, P
-ocr page 279-HO MILIA III. EX ACT. AP O ST.
26 s
Et cumin G alilaea agens de infidijs ab Herode fibi ftruélis admoncretur, refponder, fier' non polie, vt Propheta alibi pereat, quàm Hierofolymis. Luc. j/, Nec flla tantum dcciiiitatisilbuspeccatisrecenfetjfedeideminteritum amp; excidium non femeldenunsnbsp;t'3t. Matth, zj.Luc. Qinm ergo caufam fuiffe putabimus, quæ Chriftum, vc .nbsp;fcelcratam vrbem, amp; exitio proximam, tantæ rei amp;. tara fanâæ deftinaret,impulit ?Nonnbsp;liacertèquàmirrefragabilisDeiveritas,cuius promifsiones fallerenonpofTunt. Anbsp;Ec'^phetisolim prædidum erat, falutis prædicationem bincorituram. Temporibusnbsp;*O'«fsimis (aiunt Prophet« ) erit mons domus domini præparatus in vertice montiumnbsp;amp;editiorcnt collibus îconflucntq; ad eum omnes gentes,amp; proficifeentur multi popu-l'dicentcs;Adelle,amp; afeendamus admontemDni.,ad domûDci Iacob,amp; docebit nos denbsp;vijs fuis,ambulabimusquc in femitis cius; Qi^oniam de Zion exibit Lex amp; verbum Domini de lerufilem : Ifa. a. Mich. 4.Vbi non prætermittendum mihi videtur,euius Suetonius Ethnicus quâuis author amp; Chridianis male propitius,inVefpaliano meminit, innbsp;totoOrienteveterem amp;conftantëopinionem fui{fc,in fatis elTejVtlndæa profeéli rerumnbsp;potirentur. Q^od oraculum ipfcquidem, vtpote homoprophanus,dc Vefpafiano in-tcrprctatur,quiIudaicobeUoftrcnuèrcsgcrendoad imperiumfibi amp; filijsaditumfe-t't. Reclius autcin de Apoftolis exponemus, qui ex ïudæa oriundi, in Hierofolymo-rum vrbcEuangelicam prædicationé exorfî,poftea totam ludæam doûrina fua repleue-runt ,tandemq; ex ludæa in omnes genres difperfî, totum orbem Chrifto fubiecerunt.nbsp;Hïc quia à Deo pâtre décréta elfe,Chriftus ignorare non potuit,Apoftolos Hierofoly-mis difcederc vetat.
Interim noftræ tam confolationi quàm inftitutioni plurimùm feruit horum confis deratio.Hinc.n,conftat,dci promifsiones aliquorû hominu improbitateamp;impietate non'^^^^^quot;^nbsp;in vniucrfum irritas fieri fiueaboleri. Q^denim (inquit Paulus) fi quidam fueruntnbsp;increduli? NumillorumincrcdulitasfidemDci faciet irrltam? Àbfit; Imofit Deusnbsp;veraxjomnis autemborao mendax.Rom.^. Debet hoc imis animis recondi, quia frequenter fieri videmus, vt, vniuerfali ferè omniumhominum impietatc 5c incredulitatcnbsp;confpcth, ab Omni noftræ falutis fpedeijciamur, quafiaborum impictas nobis etiamnbsp;fraudi fit. tentatis grauifsima eft,amp; vt Deù vel nimiæ feueritatis,vel etia iniuftitiænbsp;infiinulaf.ita in pictatis curfu quàm maxime remoratur. Cur .n. in illo pcrgat.qui femelnbsp;in animum induxit, quôd ipfi vnà cum maiori impiorum numero fit pereundum ?nbsp;Hic ergo nos contra armari necetfc eft- Nullus autem armis validioribus poterimus in»nbsp;ftrui, quàm fi cogitemus, Deum fuos nouifle, vtut ingens impiorum turba fit. a.Thim.nbsp;a.EtapudProphctamfeeo innosalfeÂu præditumeffefatctur, quo matres ex vteronbsp;fub prognatos infantes profequuntur. Ifa.4jgt;.Etquiaiuftus vniucrfæ terræ iudex cftl,nbsp;I non perdit pium cum impio , id quod pater credentium, Abraham, probe obferuauit.
Gen. I !. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Imfios nullit
Rurfum,quia8c fapientifsimus eft Sc omniçwtentes,facile inter pios ac impios difeer-ncre, Sc bis quidem méritas pnas immitterc, illos verb tueri, poteft. Quo referri debet, quod Baptifta Chrifto Ventilabrum tribuit, quo aream fuam purgat, 8c paleasnbsp;àtriticodifeernit,Matth.?.Extanthuius vciexemplavndiquc. NouitLotuminmedqsnbsp;SodomisDominus.ldem Patriarcharum curam habet inter chananæos verfantium, li-tet illi diuma fententia cxcidio ïam effent deftinati,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ra in præfenti Apoftolos fuos, '
nnuit^Sc quofcunquc Hierofolymis ex eleélorum fuorum numero habuit ; nec illis frau# dicftaliorum corruptioSc impietas,qui numero Sc authoritate præualebant. Eadcmnbsp;ergo rationc 8c nos hodie pro fuis agnofeet 5c faluabii,modb ab iniquitatedifcedamus,8cnbsp;^iia exprimamus Chriftiani nominis profefsioncm.
Ad vitæ verb inftitutioncm facit, quodHicrofolymorum cxemplo difeimus nulla 1 velmaiorum gloria 5c authoritate, vel nominis ptærogatiua,eoscontra Dei iudici-' Mm dcfcndi poffe, qui impq 5c Deo ingrati effe per gunt. Si quæ cnim vnquam vrbesnbsp;gloria8c potcntia infignes fuerunt, inter bas facilè fibi primatum Vlierufalem vendi- nbsp;cat. Nam vt omittam,qubd per annos circiter quadringentos fçptuaginta feptem innbsp;populo Dei rcgni fimulbc Sacerdoffi fedes fuit, qubd regnum adEuphraten vfque cx-tendit.qubd fornVsimos reges, fanftifsimos Sacerdotés , 5c Prophetas diuinifsimosnbsp;pepcrii ; v num hoc oranem tnundi gloriam longe fuperat, qubd illam Ecclefiæ Chriftinbsp;1 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ufu
I
-ocr page 280- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HISTORAE ASCEN^ DOMINI.
Iefutypnmamp;exemplar Deus faceredignatus eft. Eoenim nominetot prïfonijs^'''^ ' Prophetas 8c in Plairais illuftratur. Ideo in Zion Chriftus regnaturus dicitur, Pi^^tnbsp;Ideo ciuitatera magni régis illamïcrtpturæ appellant. Pfal, .//.Match./. Accedit veroinbsp;gloriara hanc,quod in cadem 8c Spiritura Sanótum accipiunt Apottoli, 8c diuinis au^P*'nbsp;cijsßlutaremEuangelij prædicationera prim lira aggrediuntur. Num veto oninisnbsp;gloria illam ex manu irati Dei, 8c imminenti excidio, liberate potuit,cum beneficior'nbsp;Si præceptorum Dei immemor, ncc maiorum virturibus tefponderet,nec Deofd^o^^'nbsp;tarn 8c obedientem exhiberet ? Imo,quia eos potius ex patrum numero imitari pbeu'^nbsp;qui diuina 8c humana iura violarant, Sc Propfaetarum languinem effuderanc,nonnbsp;uidis ( qui primus illic federn regno Sctemplo conftituerat) pittas, non Solomonis Si*nbsp;pientia, non lofopl^ati integritas, non Ezcchiæ forritudo,non lofiæ 2elus,non Pfopb**nbsp;tarumfcrmones,quibus perlbna erat,non miracula perChriftum 8c Apoftolosedm,nbsp;non iilic inchoatum Euangelij præeonium, obftarepotuit, quin intra quadraginta ao*nbsp;jiostotafunditus excinderenturjScfoloæquatavix aliquodvrbis tantatroonunieniu®nbsp;poftderelifiqucrct. EtquodHicrofoIymiscontigifledicimus,hoc ipfum SeCaperf^'nbsp;- timfpeculiarisiliaciuitasDomini)8cCorozain 8c Bethfaida Apoftolis alumnispr^quot;nbsp;dare fenferunt. Vide Matth, ii. Dcfinant ergo auitis maiorum virtutibus,8c antiqu]nbsp;Dei bencficijs,gloriari,qui ingratitudine Sc inobedientia Dei iram prouocare non de»'nbsp;nunt.Nifi enim verbi Dei audientes, eiufdem beneficijsrefpondcant,eandetncumiO'nbsp;fauftis ludaeæ ciuitatibus lortem fiibibunt,
Sfiriltu S Mt. ßut promïp
Porro vt ad Chrifti inftitucum reucrtamur,quid Apoftoli in Hicrofolymcrutn in' be faccrc debucrint,videndum eft. lubet autem vt ibi expedient promiflum patrisÆ'nbsp;no mine SpiritumSandumintelligit, quern patris promiftiim vocatjtùmquodà ¦jnbsp;Deo patre 8c verè proniittitur 8c datur, turn autem quod illcper Proplietas nonnbsp;pollicitus erat, fe in aduentu Mefsiæ Spiritum fuum fupcr homines liberalirer efi»nd^'nbsp;re vcllc J quemadmodura Petrus poftea ex dicto loclis cap,nbsp;nbsp;nbsp;docet primo diePentf*^®'
ftes. Interim fuas quoq; promilsioncs ipfis in aniraum reuocat, quæ palsiin in lio extant : Si quisxredic in me ( inquit ) ficut dicit Scriptura : flumina de ventre ciusI*nbsp;ent aquæ viuac, Ioan. 7.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;verba de Spiritu Sandlo, quern in Chriftumcredence*
cepturi erant J intelligi deberc, Euangelifta ibidem docet. Et alibi ait; Ego patrem, 8c alium conlolatorcm dabit vobis,vt mancat voÙicum in atternum, Spir^^^nbsp;veritatis, quern mundus non poteft accipere, Ioan. /./. Item : Paracletus illc,qui t»nbsp;ritus Sanâus, quem pater mittet nomine meo,ille vos docebitomnia,Scfuggcret''lt;nbsp;omnia,quæcunq; dixi vobis. Et rurfum Ioan, z/, Ciim venerit paracletus, qu«®nbsp;mittam vobis à patre, Spiritus veritatis,qui à pâtre procedit, ille teftimonium p^f®nbsp;bit de me. Et paulô pôft ; Cum vencrit iïle qui eft Spiritus vcritatis,ducet vosin oi»»nbsp;veritatera. loan. ztf.C^a ergo 8c pater olim per Propbetas Spiritum huncfiljj*® .nbsp;Chrifti cultoribus promifit,8c eundem Chriftus pro Mediatoris Si interceflbrisnbsp;nobis à patre impetrauit, relt;âè patris promiflum dicitur.
mU nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Venitautem hic obferuandum/quod Chriftus lefus difcipulos fuos iam oli®
quot;^*^*^* defiafticäe vel Euangelicæfunélioni dcftinatos,8c longo tempore abs fefidelifsi®® tutos, non illico ad muneris huius adrainiftationem exilire patitur, fcdobcdif'^nbsp;exigens, promiflum à patreSpiritum expeôlareiubet. Docemur hocChriftinbsp;diuinorumpræceptorum obedientiam cumprimis à verbi miniftrisrequiri.nbsp;eniraeftj vt qui alios ad obedientiam fldei (quiEuangelicæ piccdicationis iC®Pnbsp;a.Corinth./^. Rom.r.Sc z^)adduccre dcbcnr,ipfl priores obedientiæ afl'uefcant,nc^ftj^nbsp;quam fine ChriftiImpcratoris fui nutu atquc præcepto faciant. Ita cnim non ®®nbsp;ârina,quàm proprio exemplo ebedientia; ftudiuan auditoribusperfuadebunt.
nißri Spirittt SttnQt tpn»
Pratterea admonct locus hic /non fufficere miniftris verbi,fi rerum cogoi eruditione inftrudi fint, nifi Spiritus Sanéli donum accedat. Quia cnimnbsp;Chriftum,nifi à patre cedefti trahatur.fruftra docendo8c monendo inftabunt,q»nbsp;fiarura Antiftites funt. Nifi^Spiritum Sanâum luis ftudijs8claboribusnbsp;habeant. Vidic hoc Paulus Apoftolus, qui Ecclefiam D EI agricoJatione® ÿ
-ocr page 281-. HOHILIA III. EX ACT. APOST. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;265* '
'ÏC eum,qui plsntat, nec,qui rigat, quicquam die fatetur, fed omncm huius funât-effcéhum Si gloriam vni Deo transicribit, qui incrementum folus dare pored. Præ-
1 nbsp;nbsp;nbsp;PMtionc ergo per Spiritum fanélum minidris opus eftjue dutn fine huius aufpicijs tan-
*önionusfujcipiunt,non fibijpfis modo veruinetiam tori Ecclefiæ malum dent. Nec *nc}uainhuicmuneri idoneuserit,qui non efficaces intra animum fiium Spiritus fanétinbsp;¦otusexperitur. Hinc praèparationes illæ Prophetarum in fcripturis leguntur, qualesnbsp;quï Ifaiæ,Ieremix,EzechielisjSc aliorum prædicationem præceflcrunt. ,Quæ caula *nbsp;^itletur, quod Neophytos ad Ecclefiæ minifterium admitti Paulus prohiber, eôquodnbsp;alet plærunque de Spiritus fand! operatione amp; præfenti auxiiio non fatis ccrti efle pof-
'pofTunt. Cæterùtr.quod de verbi miniftris dicitur,ad omnes quoque alios referri itbetjqui rebus arduis amp; ad publicam multorum falutem pertinentibusjdeftinati funt.
Quorum in numero non poftremum locum obtincnt qui in magidratu verfan-lUrjSc iudiciorum Dei interprètes, dij nominari in fcripturis folent. Quid cnim illi vel profpiccrc vcl iudicarc potcrunt, nifi Spiritusfaniäi virtute praui affedus^quinbsp;ffansuerlosabripiunt »cohcrceaniur? vel quæ nam Rerumpub. incolumitas ede pote-non Dei Spiritu, fed carnali prudcntia, reguntur, quando omnem felicitatetnnbsp; vnoDcodepcnderecondat? Obfcruauithoc fapicntifiimus mortalium Solomon,nbsp;cutncptionem inter ea, quæ maximo in pretio inter homines habentur, fibidiuini-*us offerri audiret, omnibus alijs contemptis , fapientiæ Spiritum à Deo petijt, amp; yerxnbsp;lt;Igt;lt;lctn illius fapientiæ, quam in Prouerbiorum libro dcfcribit, cuius initium amp; radix », ¦nbsp;timor Domini, At qui vtinam in huius rei meditatione frequentes edent,qui hodicnbsp;£cclcfiarum amp; Rerumpublicarum habenas moderantur. Ea enim ad preces amp; pietatisnbsp;ûudiutn ardens accendcrcr, amp; verbi Dei audientiores rcdderet, vndè non poflct nonnbsp;Vera amp; folida cmanare popirli qui ipforum fidei commidus ed,incolumitas. ,
Priufquam veto ab hoc loeo digrcdiamur,duo excuticnda reftant,qua? ex promiG fionc Spiritus Samäi*, Apodolis fada, non fine frudu elici podiint, Primo cnim hincnbsp;confiât, Apodolicæ dodrinæ authorem ede Spiritum Sandum, amp;proinde illam, non «»»¦«,nbsp;bumanatBjfeddiuinamccnferi deberc. Quia enim docendi munus accepto demum Spi*nbsp;ritufando fubicrunt, qui iuxta Chridi promlfsionem,omnem veritatem illis fuggefeit,nbsp;id cundem certè Spiritum omnis illorum doóf rina referri debet. Hinc tanta eius agno-fei debet dignitas amp;authoritas,quantam illiChridus tribuit, dum prædicatum difeipu-los emittens ait .'Qm vos audit, me audit: Qm autem vos fpernit.* Lue./tf. Qupipfonbsp;atgumento Paulus mihi animatus dixide videtur : Si angelus è clo prædicauerit vobisnbsp;£uangelium prætcr id, quod prædicauimus vobis, anathema fit. Gai, i. Nam quanta-cunque fit angclorummaiedasSc gloria, ca tarnen fi cum Spiritu Sando per quem illinbsp;Créati funt,conferatur, nullius momenti fuerit. Habemus itaque hoc loco quod illis rc-fpondeamus, qui,ybi hümanas traditiones à nobis reijci amp; damnari audiunt, Apodolosnbsp;quoque homines fuidc clamant, amp; hoc vno euinci pofiè confidunf, vel Apoftolorutnnbsp;quoq; dodrinam reijci debere,vel aliquem humanis traditionibus locum in Ecclefia edenbsp;rclinquendum. Atqui homines fuidc Apodolos non ignoramus. Qma vero nonnbsp;vt homincslocuti funt, ncc humanæ mentis cogitationes inter docendum expofuerunt,nbsp;fed didante in cordibus ipforum Spiritu lando falutis amp; regni clorum myderia nun-fiarunt,illorun» dogmata inter humanas traditiones nuUo modo cenferi cnerentur.
Secundà admoner locus hic,nihil in Ecclefia doceri amp; prædicari debcrc,otfi à Spi-ritu Sandotraditum. Dei cnim Dqmus cd Ecclcfia,in qua vnius Paterfamilias vox au-diri,amp; adhuiuspræfcriptum omniaindituidebent. nbsp;nbsp;EtvtSponfavnius Sponfi iufiis diatHtrtt»
obtempérât, neccadarenfcbitur,fiamatorumamp; impudentium procorumvel blandi# tijs vcl promifsis aurcs præbeat : Itacum fideliumEcclcfiam Dei filius proprio fanguine nbsp;ablutara fibijpfidefponderit,nolq;(qui coniugijproprijfiimusfinised) bonorum fuo-rum omnium fecerit confortes, minime admittendnm erit, vt aliam vocem fçquamur ,nbsp;quamqiia Sponfus Chriftus nos ad ,fefe inuirat. Adhæc quiaoues fuigregis nos fecitnbsp;Chrifius, Si falutem nodrâ proprij fanguinis difpcndio redcmit,illius vocem nos feqùi»nbsp;Z ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non
-ocr page 282-266 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;msTORIAE ASCEN5. DOMINInbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
non alienam amp; mercenariam audire,conuen;f. Ioan. jp. Necillorum opinio r^cPquot;^*^ eft,qui venia dignum erroi ein cenfent, fi in falutis amp; fiJei doftrina non maloifl't'^nbsp;quicquam imnuitent, modo in omnibus vnius Dei cuitum folicitè fpcâent.nbsp;concedeamus talcs habere zelum Dei, quia ramen feientia veriratis deftituunwlnbsp;non magis placere poterunc,quam ludæi olim,qui zelo Dei inflammatbpropriau'nbsp;tiam ftabilire nirebantur,eam verb reijeiebant, quam in filio fuo nobis Deus pernbsp;ampleótendam offert. Et fane, fînofter zelus in tanta re fafficeret,fuperuacanani^*^j.nbsp;ApoftolosSpiritusSandi rnifsionera expeêtare.Qmn ergo prorumpebantad Euangnbsp;2andum,amp;pro omni propofito tradcbant,quæcünquead Dei cultutn amp;Chrifti giunbsp;ampertiaerevidebantur? SedCbrifti prxeeptumobftabat,quivt alibiabs tetranbsp;prædicare iufsit. ( Matth, zö. amp; 2S, '} Ita non fine Spiriru duce ipfos prædicandinbsp;1'ubire vult, ne vei human» fapientiæ confilijs vel corrupeis carnis affedibus leuunbsp;exorbitarent. Atqui eodem præcepto veteres Prophecas obftridos fuiffelegi^^^*nbsp;jnquibusSpiritumChrifti locutum elfe Apofto,lus nonobfcurè teftatur./.Pet.y« ^^5nbsp;raiæequidem dicitur: Ecceegopofuiverbameainostuum. lercm.,. amp; Ezechiel au inbsp;à Deo : Audies verbum ex ore meo,amp; diferrè monebis eos ex me. Ezcch. . amp; ii-ergo amp; Cyclopæa illorum temeritas eft, qui fibi permiffum piitant, nouosfideiartieu-los ftatuere3amp;: humanærationisdudu inuentastraditiones ecclefijs obtrudere. Etquisnbsp;obfecro fidelem Paranymphum dixerit, quiconque fponfam, vt fuis legibus amp; lulsisnbsp;obtemperet, folicitarc non vereatur ? ExDci igituroredodrinam fiiam omticuinbsp;excerpant,quiinEcclefia docendi'munerefunguntur. Loquitur is nobis in fcripturisnbsp;perSpiritum fuum.Hos ergolegant,amp;err3renonpoterunr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .
Promißiinü
chrtfft^ cenfr. caufaixi fcdditurus ait ; De quo audiuiftis ex me. Quia loanncs quidem baptiz^nit aqua malia,areu- xr ___ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,T . , . * kAk-fz-
t»a diflie.
team J.
Cæterùm ad Chrifti verba,vnde digrefsifumus reuertamur.Ts cnim prïccp^ lut baptizaminiSpirituSando poft dies hoice non multos. Habent verbah.TCnbsp;promifsionis confirmationein amp; confblationem cum primis neceflariam, Vt euiw mu -taerantalia, quæ Apoftolisfui munerisconfiderationefblicitos redderc poterant. Kanbsp;non leuis timendi cauffa erat,ne cx mora amp; diuturniori Spiritus Sandti cundationc albnbsp;quid incommodi oboriretur.Quaproptcr vt omnem metum exiraat, promilsio'*^,nbsp;repetit,non ijs quidem verbis,quibus apud Eüangeliftas compraehenft funt,fed tali jus,nbsp;quæ etiamjoannis Baptiftæ hac de re fententiam in animum reuocarepotcrantzinbsp;quodfadu erat valde neceflarium,proptcr fummam, qua apud omnes pollebatjoanuisnbsp;authoritatera. Nec abfurdum videri debet, Chriftum Icfum ( qui alibi ab hoinincu i-inonium nonaccipit,Ioan.gt;.)promifsionifuæ,argumento ab loannis amp; Baptuun auinbsp;thoritate dudo,fidem facere voluifle . quando hic Dei mos eft, vt noftri captusim Kinbsp;litatifefe accommodet,amp; loannera ex Spiritu Sando locutum effe conftar. Hic ci^nbsp;verborum Chrifti mihi fenfus effevidetur : Si quæ Scipfe non femel pollicitusiurujnbsp;quæ exloanne præcurfbre meo audiuiftis, meraori mente reuoluatis, de Spiritus a^ncnbsp;mifsionedubitareampliusnon poteritis. Is enim cum ad fe venientes baptiz^ietinnbsp;lordane, non fibi, fed mihi populum colligebat, quem fe prærtantiorem eflê mgcntt®nbsp;fatebatur,amp; quid ipfeinmecredentibuscollaturusefre,monebat, Spiritum vlt; ynbsp;Sandum^qui amp;adoptionis Spiritus eft ac falutis arrhabo ,amp;credentesmirincear ornbsp;regni mei preuehendi accendit. Huius beneficij per me olim conferendi Symnbsp;erataquæbaptifmus, quemcùm non fine numinisdudu ab IoanneacccperitiSj ttnbsp;dubitare de ijs, quæ idem vobis pollicitus eft. Vt cnim fuo officio erga nosloannesnbsp;funduseft,amp;aqua tindos in meicorporis,ideftEcclcfiæ,confortiumaftumpt.nbsp;ego quoque, quod mearum eft partium, non minus fidelirer exequar, vr bpirituinbsp;um liberalifiimè in vos effundam, cuius fignaculum iam olim accepiftis- Hicnbsp;(inquamJ Chrifti inftituto præalijsconuenire videtur.nbsp;nbsp;NecChriftus hoc loco in^^^
fuum amp; loannis baptifinum externum diftinguere voluit. Quia vnum BaptÜæ^æ ® confiât amp; loannis amp; Chrifti,cum hic ab illo baptizari voluerit. Pofius egonbsp;fignatam amp; fignum diftinguit , inttrque fuum amp; loannis officium,
UC iUUiU
ppellarper alJufionem, amp; propter ^Analog'-i fignatas cernitur. Catterum habciuus
Prinii
, Sandi vero mifsionem baptifmi nomine ai. am , quæ in Sacramentis interfigna externa amp; resnbsp;in his duo confideratu dignifsima.
-ocr page 283-KOMILIA UIL EX ACT. APOST.
Primo,diftinguendum effe inter miniftros amp; Chriftum , Cuius illi mînîftri funt j «^istribuatur,quod folius Chrifti eft. loannes aqua baptizat, Chriftus veró Spirituranbsp;c»?» internbsp;^^afilargitur.Minifter ergo circa cxterna oCcupatur, dum verbum prædicat, monct, nifiros Chri
in anitnis vero hominum nihil illi iuris eft, vt illos pro fuo arbitrio formate fine flcfterepofsit. Sed vniChriftofubiaCent^ qui iniliisper Spirilumfuum pro bonafuanbsp;Voluntare verbi Femen vinificacjmotus fandtus opcfatur confolatione exhilaratjtotos dc-quot;iqudDeiimaginern reformat. Necobftatj quod omnia hæcminiftris interdum tri«:nbsp;igt;uuntur, amp; quod Paulus fc Corinthios in Chrifto gcnuiffe Calatas fc dcnuo partu-¦¦«dicit. Quia enim DeuSjqui noftri minime indigcbat, hominibus cooperarijs vti dknbsp;g'^^tuSiVtinaiorfitminifterijabs fe inftituti authoritasgt; illud eiusmodi titulis orharcnbsp;confacuit. Quæ caufaeftjquodidem PaulusGorinthijs,quos miniftris nimium ad-diftoseffevidebat. ait Oui s eft Paulus? Ouic Ann11o?nifiminiftriDer auos credidt-
Secundocumprimismemorabilceft,quodChriftusa baptifaoargu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m
cit',quo Apoftolisfuæpromilsionisfidem facit. Docemurhic,SacrauKuta eipro-niiftiones'amp;beneficia ficobfignare,vt nullus dubitationi locus fupei fit. ec enitn ina-nibus fignisamp;promifsionibusnosludicDeuSjlcdquæcunquevcrbo polliceturjëcSa-cramentisobfignatjvcrèuobisprOîftare folet. Promittitautem pcrEuangeij piæ i-cationcm peccatorum remifsionem in lefu Chrifti nomine,amp; adoptionis Spiruum, qi^^ in filios Dei regeneremur. Promifsioni baptifmum fignaculi inftar addir j quo bnc inbsp;vifibiliterinexternam Ecclçfiaé Chrifti vel filiorum Dei focietitem Cooptamur. ^ms-quis ergo Euangelicx promifsioni crediderit,dc peccatorum fiiorum remifsione, amp; ad-optioncfua^accaleftishxreditatis poffefsioneumcertus eft.quàmcerto febaptilmuasnbsp;uacro tiniftum effe nouic. Simili rationcEuangelio docemur, Chrifti carnem amp; fan-guincm in ara crucc pro mundi vita data amp; immolata clTe, vt mundi pcccata immacu a-tiagni facrificio expiarentur. Promifsioni huic Cnam fuam, mortis fuæ commemo.nbsp;rationem,Chriftus fignaculi loco adiunxit.Qmcünqlt;igitnrEu3ngeho credit,tam certusnbsp;eft Chrifti corpus amp; fanguincm pro fuis pcccatis immolata elfe j
amp; languinis Chrifti mcritocibatur ad vitamxternam,^am certo cit, epani nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
domitiicæ raenfæ ex Chrifti inftitutione participate. nbsp;nbsp;Et hac ratio ne acramen a ei
iufticiam obfignare, fidem corrfirmare amp; alere dicuntur : non ftuod externa fymboU vim quandam occultiorem ex Confccratioms verbis conCipiant,Fed effic^ta ilia propternbsp;Chrifti inftitutionem toti illi aftioni faerde tribuenda eft, quam fi vel tollas, vel contignbsp;Chrifti inftitutuin immutes aut violes, Sacrâmentum prorfus euertifle amp; prophanuiflenbsp;diccris. Surfum] ergo tollcnda: mentes,vt quod externa aftione teftamut, fide quoq;nbsp;peraganius,quæ fola amp; Chriftum, amp; quæ ille in nos contulit,beneficia petcipere poreft ,nbsp;amp; corutn numero aggregat, qui in coelis cum Chnfto regnaturi funt j Cui debetur be-ticdiûio,honor, gloria 8c poteftas in atternum Amen.
MOMILIA ÏIII.
Uli igitur cùm coftueniflentjinterrogabânt ilium dicentes Do^ ^ine, An in tempore hoc reftituis regnum Ifràeli ? Dixit àutém il- nbsp;lis : Non eft veftrum nofte tempora amp; articulos temporum,quos pa^nbsp;ter in fuo ipfius poteftate conftituit. Sed accipietis virtutem,cum Spi. nbsp;*itusSandusaduenerit Riper vos. amp; eritismihi teftes tam Hierofoly^nbsp;^is,quàm in tota ludaeâ,amp; in Samaria,amp; vfqi äd extremum terræ.
POST-
-ocr page 284-682,
HÏSTORAE ASCENS. DO2ÂIî4i. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
,lt;1'^ O S T Cty A M NON SINE MAGNA D(LIGE^^][,jnbsp;W Lucas expofuitjVt Saluator nofter leius Cîniftiu Apofioi'^^^J^-o'nbsp;düótoreseflc volebat, oninibusilbs inttruxcn^quof** ^^nbsp;gnitio amp; vfus ipfisin muneris lui adniiniftratione nectflaiius'er^^pj.;'nbsp;dein ad gloriofam AkenßonisCbrifti hiftoriani rranfirum par^L.pß-niittit verb illi narrationi poHremüm aâum , qui Chrifto Cu®
tf^ locf^
lis intercefsit, in quo illos amp; confoLitur,amp; de officio ipforum, cuiüs ratioilc® jjV minus perfpexilfe videb:ntur,euidcntius amp; plenius difient. Occafionefn vcronbsp;diffcrcndi Chrifto ipfi diicipuli præbuerunr, dum craflàm regniCbrifti ignorant'^nbsp;eptiisiina amp; mulris modis abfiirda quæftionc produnt. Et quia locus hic muîtip*^nbsp;fum cumprim'S neceftatiafum coguitionem continet, neminem vel ftudijnbsp;pigere debet,quod in fingularmn partium confideracione erit impendendum-L^Fnbsp;quidem difcipulorum quæftionem,deinde verb vt Chriftus illi refpondcrïr,videl®^|,[|.nbsp;Qmæftioncra paucis verbis proponunt,{ed quæ multiplicem ignorantia®nbsp;. ditatem incredibilem,arpuant. Domine f inquiunt) an in temporchóereftituisnbsp;fl I a IiraeuT'Qnæruut autemde^terreno cccarnali rcgno^quale commune ludæorum^nbsp;êx Prophetatum oraculis, finiftrè intelle(ftis,exoriturum fpcrabat. Nam Dauidi ((jnbsp;nus dixcrat; Quum exacti fuerint dies tui,dormierisq; cum patribus tuis,txcitabonbsp;tuum pjftte, quodegrcdieturdevterotuo,regnumq;eins firmabo,Etfirmabi®^j,pC/nbsp;mus lua amp; regnum tuum perpetuo coram facie tua, firmumq; erit folium tuu®nbsp;'tuo. amp;c. 2, Sam./. Semel per Sanófitarem mcam iuraui, haudquaquam Dauidf^nbsp;lero.Semen eius in æternumerit,folium eius Coram inc,vi Solpcrftabir« F'*nbsp;Luna manebif, quæ eft æternusin itthcre rcftis.Plal.j/j.Etrun'uni :
dicit Dominus,Vt cxcitem germen luftum Dauidi,rcgnabitq; Rex,amp; prudenterf , ^1,/-' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fet,amp;faciet indicium amp; iuftitiam in terra. In diebus eius faluabitur luda, amp;
tabit tueb amp;c. lercm. 23- Omitto infinita alia, quæ in hanc fententiam palsim j. phetis amp; in PLimis extant. Hæc verb cùm fecundum literam acciperent difóp^ Liiinbsp;renum regem ex Dauidis pofteritate proditurum credebant, qui Ifraeiitica®nbsp;cRomanorumtyrannide liberatam,auirælibcrtati reftituerct,regnumq;nbsp;vicforijsamp;rriumphis darum , quale olim Dauidis amp; Solomonis temporibus fnbsp;QE? errore etiamnum hodie ludæi fafeinati, lefum Chriftum, verurn Dauidis unbsp;afpcrnantur,amp; Mefsiam , qualem modb delcripfitnus, vanifsima fpc expeda^',nbsp;error, quia quafi percontagium, difcipulorum quoq; mentes obfederac,nbsp;hanc valdeineptam loco amp; temporeimportunifsimo proponunt,infignc docu®nbsp;d3ntes,quidijs eueniat,quiin fcripturisolciranter vei'fiintes, in folo corticenbsp;ad ipfam medullam vel nucleam fànâo ftudio contendunt»
Sed præftat circumftantiasomnes excucei''e,vt videas,totferè?n quæftiof^'^^nt» rores,qûo't verbacontineri. Primoinfigniserroreft,qubd deregnö tencronbsp;lerttm^^^ltquot;' ^Friftustütiesïllosdecrucc ferenda admonuift'et. Ipfum tficentem aud^^i^r,nbsp;flex,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si quis vult poft me vcnire,abnegetfcmctipfumamp; tollat crucemfuam,amp; Fcqua^^pd'
Matth, ztf. Ecce mitto vos vc oucs in mediorum luporum. Tradentenim vos ® jpH lia,amp; in Conciliubulis fuis flagris cædent vos : quin ad Principes amp; reges ducti®nbsp;leftimonium ipfis ac gentibus Matth. zlt;?.Si me perfccuti fi.int,amp; vos perfèquent^'*^' ^iibnbsp;nos à fynagogis facient vos. Et veniet tempus, vt quisquis interficiat vos ,nbsp;tumpræftarcDco. loan. zj. amp; ztf»Item inpatientia veftra polsidebitis animâ^ .piiJnbsp;Luc.^i.Hæc(inquam7amp;mUlta alia huius generis ex Chriftoaudiucre. Nibnbsp;tarnen omnium immemores terrenum regnum fomnianr,in quofequoq; rcfUt^^
nbsp;nbsp;nbsp;nos fore fperant. Arguit hoc in illis amp; ambitionis malum amp; ignauum timoré®}^
culfi aduerfa amp; crucem imminerttem horrent,acreghare cupiuhtj prlufquam.d® vt bonos milites decet, certauerint.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{fj-jfquot;
Demde in hoc quoq; repræhendendi funt,quôd deChrifti regno quærcnt^^^jfffS lisfolius mentionem faciunt,nihil dealiarum gentiumfalutefoliciti.nbsp;feripturæ, Chriftum Saluatorem non Ifraele folo, fed in toto orbe,regnaturu® ^uin*nbsp;ïlli enim dicitur ; Ego conftitui regem meum fuper Zion, montem meu® ÎL(U-*'nbsp;Pûftula à me, daboq; gentes,vt fint hæreditas tua, amp; tenninus terræ ytfint pofl^ ^pijliX
-ocr page 285-KÖSfTtIA ÎIII. act. apo.
Pni. ^.Dc eoJeni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intcUigi debent quæ Pût 72gt; Icginius r Ifnpcntct a man ad ma-
rc vfq;,amp; à fluinine vfq; ad terminos rerræ vtfint polTcßio tua. Plal.2, De eodem cuoq; intcUigi debent quæ Pfal./z-Icgimus : Itnpcritct a mari ad mare vfq;,amp; à fluminc vlq; adnbsp;terminos tcrrse.Coram illo procumbant accolaedefertijamp;inimici eius puluerem lingat»nbsp;Reges meditcrranei maris amp; Infularum munera adfcrant, reges S'cheba Si Scba honoraria adducant. Et adorent eum omnes reges, omncsgentes lêruiant eijamp;c. At non ergonbsp;notabilis difcipulorum error eft, quod de lolius Ifraelis regno fcilcitantur ? Ita cnim amp;nbsp;CbriRo multilm derogantjuius regnum tarn anguftisterminis inciudujttSi in rcliquasnbsp;genres vehementeriniurij fiint, quarum falus ipfis commendatifsima eftè debebat.
Hisfifontem maliomnis conféras, amp;quo affeâu moii quæftionem banc moue-änt,inqiiiras,grauifsimam adhuc culpam depræhendes,cuius rcos ilios paulo poft Chri-ftnsfacit; Curiofitatem videlicet, quam nemoabsq;graui numinisofFcnßfequi,amp;eui nemo absq; ingenti falutis iadlura iatisfacere poteft. Nec enim de regni reftiturioncnbsp;fiinpliciter quærunt,(êd temporis articulum fcrurantur,quo regnuin illud(quod fore nenbsp;quaquatn dubitabant)reftiiui debcat. Atquam inulta alia reftabanr-,quorum inquifi*nbsp;tiü ipfisS: vtilior erat,8f magis neceflaria? Ç^n potius de luo officio interrogant,amp;quianbsp;^hriftumin terris principum more regnjturum confidant, quæ ipfis in regno illo mu-nia obeunda fint,fcdcitantur ? Cur non fuam induftriam, fua ftudia,curas,vigilias,amp;la-horcs,ad Chrifti regnum prouehendura alacriter offerunt? Sed eft hoc curiolitatis main,nbsp;vtdcijs,qux nihil ad nos pertinent,vehementer foliciti,ea facile ncgligaiïius, in quibusnbsp;Omnis n^Woffici) ratio verfatur. ¦ .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Diiigcntius autem amp; prolixins in Apoftolorum errore inueftigando verlamur, neßram non quod volupc fir,illos cum contempto traduccre amp; diffamare,quorum labor amp; fidcs ccrrufiioKemnbsp;pollca in falutis regno longe lateq; propagando clarifsimc eluxit, amp; quibus gratias de-cent immortales quicunq; illorum doólrina Chrifti cognitionem adepti funt, Sed in hocnbsp;fumus,v;noftrxcarnisamp; corrupts; naturæ ingenium difcamus agnofcere,qui primusfa»nbsp;lutilcræiUiusamp;veraïfapientiæaraduseft. Etfolctin enm vfum fcrintura frequenter
nitn ifti de clcfti Chrifti regno parum foliciti,terrenum regnum expedant, amp; in hoc tnagnarum' opum, potentiæ, glori« amp; voluptatum fpcm animo conceperunt ; Ita plx-rolq; cum Chrifti meritum,amp; in hoc libertas nobis reftituta prædicatur, affeflos videa»nbsp;hodie,vt in fola terrena bona intenti, fub Chrifti prstextu honores, opes, pacem publi-«m,8c alia eius generis quærant,nulla interim cleftium amp; aeternorum bonorum ratisnbsp;one habita , quæ fanguinis fui merito nobis Qariftus acquifiuit. Vi interim denbsp;iinpuris illis, Epicurl de grege porcis, nihil dicam,qui Chriftianam fidem profefsi hocnbsp;'inum aguntjVt omni fandlioris vitæ difciplinaabieäa,eftienem peccandi hccntiam fc-Ûcntui*. Certè qui noftrofeculo inter optiinoshaberi pofliint , fub p au Ï ii pacisnbsp;amp;Concordixprætcxtu non raro à fidei fimplicitatc difeedunt, amp;in hominumgratiamnbsp;multa amp;: concedunt amp;faciunt,quæ àChrifti præccptis alienifsima funt ; quafi vero muninbsp;difludium cum Chrifti vero cultuconiungi pofsit,amp;non venus multoIambus pronun-,nbsp;tiet, ainicitiam huius mundi effe inimicitiam cumDeo.Iacob. 4. hit autem hæcnbsp;maxima fidei amp; religionis peftis , quæ licet interdum egregio fuco amp; prætex-tu fefc celct , tandem tarnen horribüi cum iaftura falutis , amp; multorum
-ocr page 286-«
HI5T0RIAE ASCENJ. DOMINI
précocesenafci folcnt, quos Dominus apud Matthæum per terram petrîcofaiîi'adii^* brat. Nam vthæc fernen quidem cxcipit,amp; confcftim in luccm profère,iHudipfutnnbsp;ro ad maturitatemjSc frugem aliquam proferre nequit quia humoris expers eft 5nbsp;nbsp;nbsp;**'
lud contra torrentes Solis æftus defendat : Ita Ifti homines,cum priuati alicuius coææ®' di fpem ex Evangelio conceperuntjillius miro ftudio flagrare videntür, Chriftumnbsp;quam non in orehabent, amp;pro illiusgloria cumquouis piignareparatos feie glorian-tur. Aft vbi Ipcs iJIa faUit^dc præter Ipern c rucis æftus incumbit,atq; cxilium, pauperWî»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;periculaq;!omnis generis,lêfe ofFerunt,mox tanquamangue conlpciäo refiliunt, atqu®
omni fidefideiqjümulariooeabicdajnevocibus quidem tempérant,quibus fc impro'^ deceptos conqueruntur,amp; in apertosveritatis holtes dégénérant, qui paulô ante illiquot;*nbsp;propugnatorcs putabantur.
Ne quid ergo tale amp; nobis contingat,Chrillum amp; dodrinam eius reâc marcconuenit,nbsp;nbsp;nbsp;Quæramusin illocoeleftia bon3,quææternæfalutiferuiunt. QH?*
ad verb hie viuimus,crucem amp; afflidioncs omnifarias nos manere putemus. Ita fietj nec fpe frullremur, quæ nobis in coclo repofita eft, nec cruce amp; afiflidionibus olfco^nbsp;raur,ad quas patienter feiendas nos iamlolim praeparauimus*
hnt/inlti er-Toret tollere ^tffieilt e^.
Accedit his alia adhuc ex Apoftolorum errore vtilitas. Docet enim horuni exf*^ plum,quam difficile amp;laboriofum fit, inuetcratos errorcs hominum animis cximercnbsp;quibus Sc ipfi confenuerunt,8c publico multorum excmplo confirmantur. Nao'nbsp;paulô ante didum cft,vetus Sc communis hie fuit de |terreno Melsia: regno îudxofüO»nbsp;error, in quo corrigendo Chriftus lefiis plus ferê,quàm vlpiam alibi,laborauillenbsp;Qimties enim hoc errore fedudi de primatu contendunt Apoftoli, totics^illosnbsp;tis admonet,Sclongealiara fuiregni, quammundihuiusrarionem elle teftatur.nbsp;Matth./j-Sc 2tf.Luc.J2. Nec femel à refurredionis die in hanc, dilputationcmin^** 'nbsp;Cum enim duobusEmauntem euntibus, erronea hæcopinio ofFendiculi occalio^'*nbsp;præbcret.Sc ilium crucifijeum acmortuum elfe quererentur, quern ipfi Ilraelisnbsp;ptoremforclperaueranr,Chriftusrelpondct;ôftülti, Setardi corde ad credenJuinbsp;mnibus,quæ locuti funt Prophetæ,
Nonne hæc oportuit pati Chriftum,8c intrare in gloriam fuam ?Luc.^^. fupra Lucas monuit,Chriftum perquadraginta dies cum Apoftolis conuerûtum gt;nbsp;cum iilis de regno Dei adeoq; de omnibus fui regni myfterijs difleruille.Vndccrg®nbsp;eft,quod toties explola Sc fortifiime confutata quæltio denuo profertur ? Non ahnbsp;prefedo, quamexcorruptonoftrænaturæingcnio, quæ vferrores facileimbibif?^^nbsp;ofdem pertinacifsime retinet. Et quod Ethnicus Poeta dixit.*
'N^turam expeüasfurctty tarnen vfÿ^ recur rit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, jj
hic maxime locum habet. Sic Ifraëlitæolim, Aegyptjorum idolatriæ allucti, a cultum relabuntur,licet terrificam Dei concionantis,8i omnem imaginum vfunip^j|-g,nbsp;bentis,maicftatem non multisante diebus vidilfenr. Hinc ctiam pcrtinaxilla ^,0nbsp;rum fuperftitio in libris Regum tara diulèruata raihi videtur.quam ne pijfsiminbsp;Reges in vniucrfuni tollere potuerunn Et vtinara non hodic ctiam cxcmpla exta*nbsp;quæ quod dicimus,luculcntifiimè comprobarent, Eft verô huius confiderationi^jnbsp;vt partira dilcamus,quàm référât in refornriationibus radicitus euellcrc quæctinqi Jnbsp;ius erroris vellpeciem vel occafionera præfefcrunt: partira verô æquiorcsfimusij^Jijinbsp;cura veteribusiùperftitionibus bellum perpctuôgerunt, quando omnium leculfnbsp;cxemplis corapertum eft,nullâ diligentiara hac in re nimiam, 5c nullum ftüdiuiril^rnbsp;uacancum, elfe polie.
Porrô tempus mihi,poftulare videtur, vtChriftj refponlîonem cxplicefflUîVpÿ ejut/i,«. duabus partibus confiât. Prima Apoftolorum quæftionem,ccu ineptam 8c
»*»indignain,reijcit : Altera verô regni lui rationem clarius explicat,8c ira quidcni, poftolosformidulofos conlbletur,8c,quo officioipfi in fuo regno funduri fint,c3^P mSnbsp;^d primam partem hæc verba pertinent : Non eft vcftrum nolle tempora Scnbsp;temporum,quos pater in fuaipfiuspoteftateconftituit. Etinitiô quidem nihN jj[,înbsp;gnoluo,nec aliquid aduerlusfallâmipforum deluoregno opinionem dicir,quM^nbsp;multis hoc egcrat,8c Spiritus Sandi aduentus inftabat,qui omnem veritatem ip*^nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dodurus. Pcrindèàutem verba hæc fonant,ac fi dicerctî
-ocr page 287-HO MILIA IIII. EX ACT. APOST.
Sæpe quîdetn de meo regno diÛcruijnec quicquam,vt video,hucufq; potui profi-fCK. Sed efto,in fatis eflêt,vt regnum, quale vos foiuniatis,in Ifradlitica genre confti-wercm,veftra ramen curiofîtas repræhendi meretur,qui temporis articulum inquiritis , nihil me vnquam differuifle audiuiftis, amp; quem vos in patienria amp; fpe expeétarcnbsp;'^fccbat, nonautem mutiliamp;conhdcnti temeritare Dci reuelationem anteuçrrere.
Sunt hæc Chrifti verba diligenter obferuanda. His enim ingenij humanis lt;ljccm cnriofitatem cohercetjSc Chriltianæ fapientiæ terminos defcribir,quos'tranfilirenbsp;'^phaseft. Qnia enim hoc nomine rcpræhendunturdilcipuli,quôdquæ pater in fuanbsp;*fgt;hus poteftate conftituit.curiofius inquirerent ; £atis conftat hune nobis lâpiendi mo-lt;luluînamp;]imitempræffriptume{re,vtinillorum inquifitione amp; confideratione alsiduinbsp;verlcmuv,quorum notitiain deus nonfibi lolireferuare,fedin lcripturis nobisquoquenbsp;reuelarc dignatus e(t. Quæcunq; verb is ablconfa amp; incogixca elle voluit, iplius potc-ßati,fapientiæ, amp; iudicio mfti(simo,rclinquamus, vsq; in eum dicra, quo non ex partenbsp;fognofcetnus,led facie,ad faciem regni clorum myfteria intuebimur.j.Cor.zy.Idem fa-picnsillemonetjCuius verba vtinam cunoforum multorum animis intcripra eflênt. Al-^ogt;ats(inquit)nequæras,amp; ne Icruteris ftulrè,quæ vires tuas fuperant. Quæ ribi man-'^tïfuntaDeo,fanélèmcditare,necpluriura operum eius efto curiofus. Non enimnbsp;opus cftjvt oculis tuis arcana præuidcas. Plura negotijs tuis ne cura, ncc fuperuacuanbsp;^iiteris tnultifariam. Nam plura quàm pro humano capta tibi funt patefada. Multosnbsp;eniradecçpitvanafua opinio,Scprauaconieiäura fenfusfui labefaâauit. Ecclefiaftici .nbsp;tertio.Qno amp;illud Solomonis referri debet: Qui ferutatur maießatem, oppritnetur ànbsp;glorij. Prouerb.a/.cap.
Confutantur ergo amp;damnanturhac Chrifti fententiafatidicæ Mathematicorum »ncs,inter quas Aftrologia iudiciaria ferc primatum obtinet. Nam temporum articu- tat,diet emnitnbsp;OS,id ell,qnid vno quouis tempore fieri debeat,vel quod nam tempus cuius rei deftina-tuin fii.Chriftusinquirereprohiber, Atqui hic præcipuus Aftrologia: vfus eft,vt rcrumnbsp;uentusincerta tempora prænunciet. Tndicaturenim natiuitatis hora,amp; moxhorofco-po vol creli figura infpeda de totiusvitxcurfu vaticinantur: nee ijs, quse corporis amp;nbsp;iormnæbonaattinent,contenti,inanimam quoq;fibiiusfumunt,quafi hominis virtu-tts K vitia,amp; per confequens falus quoq; æterna, ex aftris dependeant. Simili rationsnbsp;cungulotum annorum eucntibusprognofitcaedunt,in quibus de bellis, de morbis,nbsp;j ¦otuiu penuria amp; caritate deniq; de vitijs amp; fceleribus venturi anni,tanquam ex triponbsp;dc diflerunt.
Quid veto ifti homines aliud faciunt, quàm quod in difeipulis rcpræhenditur ,
401 tarnen non per artem aliquam diuinitus prohibitam talequidpiam cognolcere,fed »eer,!, oxChriftiore,qui nobis à patrefapientiafaâus eft,difeereftuducrunt ? Nec eft, quodnbsp;*oois Prophetarum exempla obijciant,quorum vaficinia de futuris rebus extant, quiq;nbsp;tebusfuturis interdum certa tempora afsignauere,quod leremiam imprimis amp; Danielenbsp;«liftconftat. Hi enim quse ex Spiritus Sanâi reuelatione acceperant,ad hominum in-liitutionem amp; confolationem prodidcrunt. Et folet frequenter Deus per Prophetasnbsp;wosfiitura prædiccre,vt hominum faluri confulat : Idem veto artes fatidicas,quibus fu-''toruni cognitio human! ingenij fblertia inquiratur,nufpiam tradit,fed damnauitfiUa-^^4 ftudiofos ä. populi amp; regni fui conlortio excludit,vt videre eft Deut.z/. amp; Micheæ
. Damnanturctiam hoc ipfo loco,quorum curiofitas longius progrelfa nouifsimi *'*5 Scaduenius Chrifti,terminuminquirercaudet,quemin foliuspatrispotettateitanbsp;bi'iftusconrtituit,vt nec Angelis necfihi)pfi,quacenus homo eft,cognitu efl'edicatMarnbsp;7^^æounq; verb nos nouifle prodcft,abunde lacris litcrisfiinttradita.Pe fignis.n. illu nbsp;'^tn præccfluris admonemur.non vt ex illis de temporis illius articulo difputemus, fednbsp; onino vitiorum exciti,leucmus capita noftra,vtappi opinqu3nt Redemtionis noftrsc «nbsp;æjfainuli fidiamp;induftrij reperiamur. Luc.2gt;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j/}'
Simili ratione hic mihi repræhendi videntur,qui æternæ prædeftinationis, amp; proui-^dæDci,arcana altius fcrutantur,dum elcékoru numerû inquirunt,amp;Dei indicia qui# ¦gt; ille amp; digit 2^ reprobat,ad humanæ rationis cajculû reuoeàt, quæ vt humanû captûnbsp;longé
-ocr page 288-272
Chrijfi SfiritiKtlt,
»ffieium Je chnß» t^ari
'
HISTORIAE ASCENS. DOMINI longé fuperant^ita fine maximo periculo inueftigari non pofTunr, At quse in ilbnbsp;noftne tarn inftitytioni, quam confoIationi,feruiunt,Dcus reuclare digwatus eft. ü)»*nbsp;ftat enitn fideles ab ætcrno ex mera gratia Dei in foloChriftojnuIlo nofhorum opcrunbsp;fiuemeritorum reljjedujcledos eile. Confiât eleâionem hancefle firmainamp;^ .nbsp;leni,cuius Deum(vt Paulus inquit, pnitcre non poteft. Rom. //. Confiât clsifiiojnbsp;huius fignuracflèinfallibilefidera ,qu3 amp;Chriftum Iefum,amp;in hof iuftitiamatq;*^'nbsp;tem ipfam ,appræhendimus. Confiât elcólionis finem amp;fcopum eflèjVtfanÖil^'f^'nbsp;præhenfibilesfimus,quoadprælcntivitafruimur, hacaurem exempli, in coeb*°^nbsp;arterniim viuamus cuïn Chrifto Iefu,Ephefi i. Hæc rcuelauit DominuSjSc his nos co'nbsp;tentos efleoportebat. In illis verb quæ Humana ratione ncc percipi necinuefiig^n p^' gt;nbsp;funtjcum Paulo nos piaamp;fandaignorantiæ noftræ confefsione obftupefcere écccnbsp;exclamare : O profunditatcm diuitiarum amp; fapientiæ amp; cognitionis Dei ; q^^^m *nbsp;Icrutabilia funt indicia eins, amp; impcruefiigabiles viæ eins ? Quis enim cognouitnbsp;tem Domini? Autquisilli fuitàconfilijs ? Autquis prior deditci, amp;redden*riJJnbsp;QMniam ex illo,amp; per ilium,amp; in ilium omnia,amp;c. Rom.z;. cap.
Porrô alteram quoqj Rcfponfionis Chrifti partem videamus, qua de rcgno*^ j pctit,quæpræfentiinftitutoferuir'evidebantur. Itavero negotium hoc traâatZ^^nbsp;amp; fupra monuiinus) vt amp; dilcipulos mirificè confoletur, amp; fui eofdem officij adnioonbsp;Ait enim ; Accipietis virtututem,cùm Spiritus Sanûus aduenerit fuper vos. Etnbsp;mihi telles tam Hierofolymis quam in totaludæa,amp; in Samaria, amp;vfq; ad extret
Primo quidem promifionem Spiritus Sanóti repetit, qua amp; confolatur los,amp; regnifui conditionem defcribit.Nolim(inquit)vos animo dcijci,quand»nbsp;gnimei propagation! inter genres deftinatoscflèauditis. Nec enim humanisnbsp;quas in vobis exiguas amp; contemptas elfe non ignoro,hoc opus perficienduni eft»nbsp;ftiamp; diuina virtureopuscrit,quam vobisnondeforefiepiuspromifi, amp;nuiic^nbsp;promitto. Veniet enim fuper vos Spiritus Sandus,qui amp; aniraum Si vires adde gt;nbsp;commillo vobis muncri fufficcrc polsins,
Admonemur autem hocloco,Chri(li rcgnum(vt ipfc coram Pilato loan.î«*-tur)non mundanum fiue terrenum fedSpirituale elle,nec huius feculi potenti-b^ aj gloria, triumphis,opibus amp; voluptaribus,fed iuftitia,pace, amp; gaudio in Spirit»nbsp;conftare.Rom.z-^.Vnde rurfum colligimus nec carnalibus armis amp;principuinnbsp;culi viribus regnum illud propagari amp; dtfendijfed verbi prædicatione,cuîSpint^ .jt;nbsp;fti in hominum mentibus efficacitcr cooperari folet.Docent hoc Pauli verba,qu*nbsp;In carne ambulantes nonfecundum carnem miliamus. Siquidem arma militi^-'nbsp;non carnaliafunr,fcdpotentia Deiaddemolitionemraunitionum,quibus coo»nbsp;molimur,amp;omnem celfitudinem,quæexrollituraduerfuscognitionemDei,^*'nbsp;ducimus omnem cogirationem adobediendum Chrifto,amp;c.a.Cor.jtf Jruftracrgo ÿnbsp;rant,quicunq; hic humanisconfilijs,foEderibus,armis,principum fauorcamp;aro*fnbsp;quibuscunq; eius generis medijs,Chrirti regnum prouchere conaotur. In anii»^ finbsp;hominum Chriftus regnum optinet,qui nulla Humana vi,fed Iblius Spiritusnbsp;operationc cogi polTunt, Reges equidem amp; principes Ecclefi« Chrifti nutrittosnbsp;fenfores elle decet,vcJuti Ilàias monct, lcd ijdem externis virîbus atq; armis Chnbsp;gnum minime propagabunt.
Etexempla omniumlêculorumluculenter docent,nunquamféliciterccb* cunq; humanis confilijs atq; viribus in ilium finem inftituta funt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. » eS'
Deinde officium,quod Apoftoli in hoc luo regno adminiftraturi fint, d»e prlmit,amp;vtitadicam,lpecificat. Erirismihitcftes,inquit.
Hoc veftrura illud regnum eric,hoc veftrum munusSc hare veftra digniw^J^^^d-mcadoólrina,vita,miraculis,paftiontr,raortc,lèpultura,refurreüioneexmortuis,^jj^jj,,
fione in clos,de omnibus deniq; quar ßlutis humanæ caufa tam feciquâmpafl (i/ ingenue teftemini. Ncc hiftoriam modo rerumabsmcgeftcarumcxponctis, le»nbsp;nem amp; vfiim vrgebitis,vt videlicet n ie dodorem vnicum,faluatorem amp; Rcdein?nbsp;luum omnesgenresagnolcant. Voluit autem Chriftus hoc Ioco,vt etiam Ioan.)nbsp;teftis vocabulo vti,vt tarn Apoftolo s,quam illorum auditorcs,officij fui adraon«^
¦ lt;
I
-ocr page 289-H o MI LIA nil. EX ACT- APO. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2r Z 3
rlt;unt cn'im exteftis officio Apoftolijamp; quihorum fucceflorcs funt,qua ratione Evangelium Icfu Chrifti prædicari debeat. In tefte veritatis üudium cum primis requiritur, amp; tnendacem teftein odit Dominus.Proucrb . Deinde tcftis eft,non nifi coinpcrta loqui,nbsp;quxtam certo ipfe vidit amp; audiuit,vt de illorum veiitate dubius cfTe non pofsic. Adhæcnbsp;Àffeâusprauiremouendi funt,ne quid vel odio velmctu vel fauoreimpulfusfiue addatnbsp;fiuecelet amp;reticcat,fcdingenue,qm ipfi comperta funr,proferat. Eiufmodi teftes A-poftolos fuifle Icgimus. Qi^cunq;cnim Chriftumdocentemacfacientem audiue-ntjvidcrantq; ingenue prædicauerunt,nec hoftium minis fradi func, quo minus de ijsnbsp;teftarcntur,id quod per omnem hiftoriam patebit. Nec verbis modo,fed vita , fed mortenbsp;Sefanguinefuum illuddeChriftotedimonium conHrmauere. Horum fidem amp; conftannbsp;tiam verbi miniftros imitari dccet,qui fi in hominum gratiam,vcl periculi metu,in Chrifti caufa quicquam mutare,vel faltem difsimulare audcnt,horribili crimine fefe polluuntnbsp;amp; Chrifti fententiac fubiacent ; Qi^mcunq; puduerit îoram mundo hoc prauo amp; adul-terOjeius amp; me pudebit,vbi vcncro cum angehs fandis in gloria pairis mei. Mar. .
Qftitnttun fit-
Rurfum admonentur hie Apoftolorum amp; dcârinæ Apoftolicæ auditorcs, quàm ïtroxfcelusût,Evangelie fidem negate,velctiamcontradicere. Nec coim fimplexde re'.nbsp;Chrifto præconium vel hiftorica narratio cenferi debet,/ed ccftimonium eft,quod Apo=nbsp;ftolijccu iurati tcttes,ab ipfo Dei filio in mundum produâi,non modo coram vili plebenbsp;verùmetiam coram faceidotibus,Concilijs,principibus amp; rcgibustulerunt. At qui innbsp;forcnfi aâione iuratis teftibus fidem derogat,amp; illorum teftimonio palàm contradicit,nbsp;capitali periculo fefe inuoluit. Qmd ergo de illis dicemus,qui Apoftolis Chrifti teftibusnbsp;obloqui non verentur $ Nec enim x\.poftolos modo mendaci) infimulant,fed ipfumnbsp;C HRisTrAï(quantum in ipfis eft)imô Deum patremfufpe£tumfaciunt,quafi jsfal-fos telles filtere,amp; fili) fui caufam fubornatis teftibus obtinere voluerit. Vidit hoc di- nbsp;Icélus ille Chrifti difcipulus, cùm ait ; Si teftimonium hominum accipimus, teftimo- 'nbsp;timm Dei maius eft : quoniam hoc eft teftimonium Dci,quod teftificatuselidefilionbsp;fuo. Qui Crédit in filium Dei,habet teftimonium in feiplô. Qui non crédit Dco,'TIC'quot;nbsp;dacem fecit eum : quia non credit in teftimonium,quod teftificatus eft Deus de filio fuo. ,nbsp;amp;c.).Ioanj.HæcfiexpendamusôFratres,praecipuam malorum noftri feculi caufam de-prahendimus.
Qma enim pro lufu amp; ioco habetur,ea m quæftionem amp; dubium vocare, quæ de Cbriftolefuab Apoftolistraduntur,imô tllis multi improbe contradicunt, amp;teftiino-tiimn illud lefu Chrifti ferro Sc igné pcrfcquunrur,fieri nequit,quin Denm mundus fibinbsp;iratmnhabcar,amp; proinde Omni malorum generi implicetur. Baptifta enim an ; Paternbsp;diligit filium,amp; omuia deditilli in manum, Qm credit filro,habct vitam æternamjQmnbsp;non ctedit filio,non vi debit vitam,fed ira Dei manet fuper eum. loan.?, cap.
Poftremb regnifui terminos,quosilli Uraëliticæ gentis finibus contineri putabant, retminir Chriftus deferibit. Nam cum Apoftolos fibi teftes fore dicitvfq; ad extremum terræ , chrtfit.nbsp;non obfcurc innuit,ipfius regnum ad omnes genres per vniuerfum terrarum orbem extendi. Significanter verb Sedifertèlocorum aliquot meminit,nec id temerè.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quia
cnimHicrofolymorum vrbs propter immanifsimum facinus,in filium Deidefignatum falutari Evanndicæ gratiæ teftimonio indigna videbatur,illam quoq; nominari oporru-it.vt fcirenQllic præconi) falutis initium fieri debere, vbi maxime abundarac iniquitas.nbsp;Rurfum,quia inucteratoamp; ingenito fiuc hxreditario odio Samaritanos ludæi pci feque,nbsp;bautur. Samariæ quoq; mentionem expreflam fieri oportuit,ne Apoftoli.communinbsp;ludæorum exemple,eb ea genre fibi abftincndum effe putarent, Q^àm vet o ncccflcnbsp;fuerit alias genres omnes per totum orbera difpcrfas,finibus hdcc regni Ch; ifti compræ-hcndcrc,Pétriexemplum abundè docet qui tune quoq; cum SamariaChrifto nomen de- nbsp;diflet,âliarum gentium conuctfatione ab(tinct,doncc vifione clefti inftituitur. Aôlo-rum. 10.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cæterum eos regni fui fines in præfenfi Chriftus conftituit,quos in Prophe is iam
olim Spiritus Sanélusdefignauerat. Nota fiint enim quæPfal. 2. amp; 72. habentur , quorum fupra meminimus. At hæc Zacharias cap.de Chrifto loquens ait :nbsp;i Imperium eins pertinget à mari vfq; ad mare, Sc à fluuio vfq; ad fines terrx.Omniû vetonbsp;euiden-
-ocr page 290-tu ltd.
HISTORIAE ASCENS. DOMINI euidentißimuutn eft, quod apud Ifaiam cap. 49, his verbis conti nctur? Lene fit,nbsp;feruus meus fis ad erigendas tribus Iacob, amp; ad reducendas vaftitates Ifi aclis, quot;nbsp;dero,vt fis lux gentium,amp; fis ßlus mea vfq; ad extremum terræ. Extant infinira aWnbsp;iusgeneris teftimonia,quæ Prophetas legentibus pafsim occurrent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p
chri/ltM ttm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem hocconfolationis plénum, quôd Chriftum lefum communern
mngt;tü»itiniS 11m gentium Saluatoremeflevidemus,in quo (vt Paulus amp; Petrus inquiunt) Græcusjuon BarbantsnecScytha, non feruus neq;liber, non nias
* mina : fed in quauis genre, qui timet ipfumamp; operaturiuftitiam, acceptiis Galar.?.Coloïf^. Ad. le. cap. Admonentur etiam hic officij fui,quos Evangtli) P jj,nbsp;conesChriftns elle voluit,ne vnius tantummodôgentislàluti ftudeant,fednbsp;ipfis eft,Chrifti lefu amp; falutis cognitioncm tam docendo quam fcribendo(quod t'P®nbsp;losquoq;feciflèlegimus)in vniuerlborbediflèmrncnt.
Omnium vero Sc fingulorum cft,Chrifti bonitatem ampJcdi,qui falutcm guine partam omnibus tam liberalitcr offert. Excipiamus ergo gratis animisnbsp;hoe falutis,vt aliquando in eoelis cum Chrifto regnemus ; Cui debecur benediéfiOnbsp;aor, gloria amp; poteftasin ætemnm.
HO Ml LI A V.
Atq; bæc Iocutus,videntibus n akum fublatns eft, Hibduxit ilium ab oculis eorum, Cùm autem eflent defixis if lnbsp;lumocuIiSjCunteillojEcceviri duo afticenintillisamióli ,nbsp;bis, qui amp;: dixerunt. Viri Galilæi,quid ftacis, intuentes in cf jnbsp;Hic lESvs quiafliimptuseft àvoLisinclum,fic veniet,quc^nbsp;modum ipfum vidiftis cuncem in clum.
V O N I AM DIVVS LYCAS SPIRITVS fuggeftioncmotus, Apoftolorum Ada commcmorarcnbsp;incommodé abillorum narrationeorditur,quæ Dominus amp;nbsp;tor nofter lefus Chriftus,iamterras hafee relidurus,cum ApOnbsp;gir. Ex illis enim euidentifiimè conijci pottft, Apoftolosnbsp;authoritate vel tementate gefsilfe, fed eorum fu 1 (Te executor,
«Wixaw* ifcwww gsrkuiaa» ) XVM wwt UIXI
Chriftus ipfis iniunxerat, amp; proindeillorum dodrinam nonpro humana r:em^, proipfius Chrifti dodrina agnofei amp; rccipi debere. Sequitur tandcmChrifii Icitinbsp;difcelTusm clos,quem amp; iple Lucas magna djligentia defcnbit, amp; nos fingular^^^^j^ulinbsp;confiderare decet eô quod in huius dcfcriptionc duo infignes fidei Chriftian^^nbsp;coropræhenduntur,in quibus potifsima Chriftianorum fpesfundataeft. ^oti'nbsp;Afccnfio nimirum Chrifti lefu in clos,amp;eiufdem reditus,quo innbsp;fummationc in nubibuscliveniet ad iudicandum viuos mortuos Prïfi^nbsp;fingulaeojquoàLucadefcribuntur, ordine,confiderarc,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. qiiid
Afeenfionis Chrifti lefu hiftoriam paucisablbluif. Nam hæclocutus(*^|,jiiK lt;cÀ'z^ôfejf»rM'vidcntibusillis,in altum fublatus eft,amp; nubes fubduxitillum ab oculis illorum-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jr
taris huius cauß videtur, turn quôd angelorum orationem fitbijeit, qui rem ferrius exponunt, turnquôdipfcLucascircafinem Evangeliexhiftoriænbsp;egerat. Illic enim ait : Eduxitlefus difcipulos foras vfq; in Bethaniam, amp; fnbsp;turn manibus fuis benedixit eis. Etfaôium eft,dum benediccret illis recefsit anbsp;ferebatur in clum. Quibus coniungi debenr, quæ Mar.jt^. cap. feribuntur ffdi'*nbsp;I fententiam.- Dominus poftquàm locutus fuilïèt eis, receptus cft in clum, amp;nbsp;dextris Dei. Summa verô omnium eft ,lefum^hriftû, qui hucusq; in terris
pus fuum ex mundo hoc fubduxiflè in clum,Si ibi à dextris Dei patris fui co jpi-iuxra iilud Dauidis :Dominus dixit Domino mco fedeà dextris meis,donecpe micostuos fcabellum pedum tuorum .Pßl.//tf. Qpamuis verôtanta fitnbsp;fimplicitas,vt his ipsis verbis ferèinter fidei Chriftianæ velfymboli Apoftoficinbsp;relata fit, in quibus maiores noftri omnia fimpiîcifsima eftèvoluerunt,iwv
I
-ocr page 291-H O WI LIA V. EX ACT. A PO ST,
coæprwiendi amp; intelligi pofl'ent : diligsntius tarnen per lingulas circumftantîas nobis cxcii-ieiida eft, propter eos, qui noiho feeulo iliain maxima ex parte eleuare audent, dum exnbsp;AU.i'.lionc Dilparitionem vel euanitioncm fingunt.S: nihil prxter inane fpeèlrum nobis reli-qiiuii uciunt. Eo auteni delabuntur illi homines, vi localem amp; lubdantialem corporis Chfpnbsp;itiinpanedorainicopr«fennaniftatuant. Sed non obferuantcontentionisftudiofafcitrati,nbsp;quod dumChrilli corpus certo loco coniinerinegant, cidem ncc in Cna locum relinquinbsp;polTc. Vidcamus ergo primo,quid per Afcenlioncm proprié intelligi debeat ? Deinde, quis af-cenderit? Quo item modo,amp; in quern locum ? His deinceps cauias alcenfionis iubijcieinus,nbsp;quibusctiain Iructus contincntur, qui ex ilia ad nos redeunt.
Alccnderc proprie dicuntur,qul ex loco interiori in fuperioreni cuadunt. Qiiare Afcen-fio motus clt fine vtgræçl nominanr,ex loco in locum, amp; quidem ex luperiori in lupç-riorcm. Atqui talc quid hie quoq; intclligendum cde, nemo nui contentiofilsimiis negabit. Hoc cnini hiiius libri initio Lucas innuigeum de Chrifti afcenlione loquens, eMtA^(p^,inquignbsp;quod in præienti loco dixit. Vtrumqivcró aflumptionem vel fubueftiqnem ex loconbsp;interiori in alitimfublimiorem fignifieat. î'eec cauillum admittimus, quo verba hæc per illudnbsp;expontint,quod nubes ipfum ab oculis ipibrurn fubduxerit, vnde illi (uam difparitionem fin-gunt.Nam illic quoq^ de nube dicitur,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, id eft, in ahum alTumpfit. Vt interim ra-
ccant.Ctiriftumnon potuiftc non certo in loco e(re,quando in nube fuit, cuius opera vti voluit. Accedit his,quod Apoftoli oculis amp; vifti fequuntur euntem,non autem dilparentem aut cuancfcentcm oculis bine inde iadatis aut circumadtis requirunt. Namnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;turt/,
id ell eunte illo ( obferua locutioncm qua motus de loco in locum difertè expnmitur ) Apo-lloli defixis in clum oculis conftitcrunt. Qitid autem opus erat oculos in clum defigere, ft non in clum ferebatur Dominus ? Quin potius acrem hinc inde vifti luftrantes eum quærc-bangquitamfiibitodifparuerat? Sed amp; Angcli poftea non ideo Apoftolos repræhcndunt,nbsp;qiiafi falfo purent in clum illud elementaleChriftum penetrauiftc,quin illud ipfum fatentur, ¦nbsp;amp; de eiiifdem ex clis reditu non obfeure verba iaeiunt, Afcenfioigiturmotusdelocoinfc-
N,
rioriin fuperioremeft.quoChriftuse terris fubuefluseft. Nili enim hoefateamur, Spiritus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
fanftus incufandus erit, qui fine caufa in fimplicis hiftoriæ narrations quam omnibus notilsi-mam cde oportcbat.inanibus verbis nobis fucum facere voluerit,
Proximum eft,vt quis afcenderit.vidcamus. Atqui de Chrifto lefu fermo eft,qu) à mor» tuis ràtifcitattis, corporis fui veritatem per dies quadraginta quam pluribus argumentis afie-^quot;''^nbsp;ruit. Cæterùni quando de Chrifto fcripturx diftcrungnaturarum diltinftio probe obferuandanbsp;eft, quibus ilium conftare orrwiis fcripttira docet. Qui enim ab æterno verus Deus eft,ciufdem ' **nbsp;cum patremaieftatis amp; gloriæ confors, imó patri confubftantialis , is conftituio tempore exnbsp;nailicrc (vt Paulus ait) homo fadtis eft, id eft humanam naturam aflurirpfit. Qnare in vnanbsp;t ( ,-mqj Chrifti perfoita duæ naturx, diuina amp;hHmana,conueniunt, vt virus amp;. idemChri-ftus.d: verus Deus amp; verus homo fit. Nec tarnen propterperfonæ vnitatem, naturæ vel con-iiuiduntuc vel mutantur, fed diftinda amp; integra mance vtriufq;naturæ proprictas. Propternbsp;vnitatem vcrôpcrfonæ fit, vt quod vnius tantummo dó naturæ proprium eft toti Chrifto iri-btiaiur,amp;torus Chriftusfeciffe vel paffiiseftedicatur, quod vni duntaxat naturæ propriumnbsp;eft,quod vetcres Idiomatum communicationem dixerunt. Adhanc pertinet, quodChriftusnbsp;abæternofiiilTc dici-ur,8cpriufquam Abraham nafccrctur, qui tarnen quóad humanitatemnbsp;præfinito demum tempore natus clL Et h'ilius Dei pafTus amp; mortuus dicitur, ctirn diuinitasnbsp;ncc patinecmori poffit.Verc tarnen hoc dicitur,quia qui Verc filiusDci eftfecundum id quodnbsp;inoripotuit, mortuus eft. Eademrationefiiiushaminisincloefledicebatur , quando innbsp;tetris agcb.tt, quia idem ille, quoad diuinitatem.clos quoq; penetrabat, licetfecundumcar-ncm ill terris agetct,amp;ibi cum Nicodemo colloqueretur. Qiiæ fi hoc loco obferuemus,nbsp;patebit Chriftum lefum humanam naturam, quam ex Virginis vtero aftumpferat, in closnbsp;I fiibucxilTc. De Dluiiiitate enim hoc minime intelligi poreft, de qua dicitur : Cocluni amp; ter-r.tm ego impleo. lere. aj. Item clum mihi thronus eft, amp; terra fcabellum pedum meorum.
1 llh. 6». Et quia diuinitas de loco in locunnion mouetur, imo immenfa amp;. infinita eft,in illani alccnfio minime competit. Iiiicrim Deum afeendiftercóbè dicimus, quiaChriftus qui vercnbsp;Deus eft,in alTumpta hominis natura afeendit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Neepropterea Chriftum in partes diftrahimus,aut vn'ionem perfonalemncgamus,vt ( olim Neftoritis fecit: led inter naturas Chrifti, amp; cartindem proprietäres ,diftinguimus : vtnbsp;! ncc hominem feindit, qui inter airimæ amp; corporis aâiones, quas diuerfifsimas elle confiât,nbsp;diftinguit. Et hîc cum prinris illud Auguftini tenendum eft,quo prohibet,ne omne id quodnbsp;I in Deo eft, perindcvt Deum vbique elfeftattiamus. Et Chriftus fuæ diuinitatis præfentiam,nbsp;non corporis fui extenfione in omnes locos,fed Spiritus fiiioperatione, probari voluit.
Aa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed
-ocr page 292-276
i .1' r
. fit ChnßfUt
rriST^RIAE Às'ctNSlO. DOMINI
Scd locum quoq; in quem Chriftus afcendit, fcripturæ monfirant. Et Lucagt; ^tchr^fu' aitumfublatumcfledicit. EtAngclipofteaclumnominant,vtconftarctnobiMnbsp;nam locorum ille abijfict. Et Marcus in ipfb clo locum fignificantius exprimens,nbsp;in dextra Patris confcdifie Icribit. Scimus, quid multi de clis philofophcntur, qui perh^nbsp;gnum amp;præfentiam Deiintclligunt, Scimus etiain dextram Dei, pro diuinæ maieiliti^rnbsp;icgni confortio, fumi polTe, in quod Chriftum vcreaflumptumefle fstemur, iu?cta idnbsp;cit: Dataefimihiomnispoteftas in clo amp; in terra; Matth.2#. Sed certuin aliquenilo^^|j,nbsp;hicdefignari dicimus, amp; ilium quidem ipfum, in quem nos olim recipiemur, æterniinnbsp;Chrifto rcgnaturi. Et hunc fenlum ex Glirifti verbis haurimus, qui de ftio difcellu loquci^nbsp;Jn domo Patrismei multæ manfiones funt. Qnôdfi fccus efict, dixificm vobis. Vadop^f^jnbsp;rus vobis locum. Et fi abicro ad parandum vobis locum, herum veniam amp; afluniamnbsp;meipfum, vtvbifumego, amp;vosfitis? lohan,nbsp;nbsp;nbsp;Num verô apertius amp; magis dikr£clO|'
-aliquemcertumdefignarepoteraf? Paulus certe in clefti loco 5c bcatorum fede . nobis monftrat, dicens ; Gonuerlatio noftrain clis eft, ex quibus amp; laluatoremnbsp;pedamus, Dominum lelum Ghriftum amp;c. Philip. /. Annon hie eundem locum ÿ-buit in quem nofira corpora olim fint transferenda ? Goriiungi his debet, quod ni°înbsp;ordinem omnem futur« refurredionis defcribens,, ait .; Ipfe Dominus cum hortaui^* jenbsp;ArchangeliactubaDeidefcendetdcclo;amp;morturin Ghrifto refurgent prinwm,nbsp;nos qui viuemus, qui reliqui erimus.fimdl çum illis rapiemur in nubibus in occurfunt ynbsp;ni in aera, fiefemper cum Domino erin;us,v. ThclT. ^'De clo venturum, imonbsp;rum, dicit Chnfium Dominum, Si. vt conftaret,quopam de clo ifiud deberct intdlig*'nbsp;nubibus ad Domini occurfum in acremabripiendosefte dicit. De fiibümiori igiiufnbsp;quo in clefiibus omnia hæc intelligcnda/unr, in quod Gliriftus fuo corpore régnai'^nbsp;in quem eledi omnes olim transferentur.
Cæterùm ia modo Afeenfionis deferibendo diligentifsimus eft Luca's. Ii mum locum obtinet quod manibus in clum lublatis GHR.ISTVS Apofiobnbsp;dixit, id eft, valedixit, cofqj pro conimuni difcedentiummorc diuinæprotedionic' .jlli;nbsp;dauit. Deinde ipfisvidentibus in ahum fubuedus eft. Quod vnum vanitatis Si Sinbsp;mi erroris cos conuincit, qui Qiriftura dilparuific, amp; invifibilem fadum fuifle »nbsp;enim'hoc vere dicunt, quomodo videntibus difcipulisinaltumfublatus eft ? Vdnbsp;tafcenderevidcri voluit, vt nos ilium in terris adhuc verfari credamus ? Acceditji i [prfnbsp;minifterium, quæ, vt ilium à terris inftar vchiculi fubuexit, ita ilium altius,quàndnbsp;alTequi poffit, lubuedum tandem illorum -oculis abftulit. Nube autem vehicuH *nbsp;cftjiuxts illudPfalmi/o.^.Oraculum. Quiponisnubemafeenfum tuum.nbsp;clilÿmbolum eft, quo illeerat afcenlbrus amp; dcillius clefti aediuina maieflatenbsp;feure teftabatur. Quo amp; Angelorum apparitio referri debet, quos non tellesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^;
ctiam miniftros afeenfionis adhibcre voluit. Gonueniebat enim, vt qui in concepf*^^, tojj tiuitate, tentatione, morte amp; refurredione angelorum minifterio vfus erat, nunc qi* ÿnbsp;dem miniftros haberet, quando maximum diuin« maieftatis opus erat defignattiUnbsp;Si nobis proderat régis öcSaluatoris noftri maieftatem agnofccre, vt fcircmus ^^jlcnbsp;corpore abfentem,nosamp;Spiritufuo protedurumcflc,amp; Angelorum minified* .gbinbsp;fenluruni, quorum poteftasimmenfadc inuida elk multisxxemplisiam olim
Atqui magna licet amp; præclara fint h«c diuinæ Ghrifti maieftatis amp; tarnen confolationis ex caufis percipere poterimus, quæ Ghriftum vt innbsp;i.PxZf/z-«zlt;«-fet,mouerunt. Quia ex his eximij, qui inde ad nos redeunt/frtidus elucenu plt;gt;^jnbsp;ltr»mftres. quidem exigebathocnoftræredcmptioriis atque lalutis ratio, quæ aliter
rar. Quiaenim propter peccatum regni clorum fores nobis occlulæ étant, noftræ naturæ corruptio, vt Paulus carnemfanguinem (id eft hominem jjonbsp;fedionibus, ingenitæ corruptioni adhuc obnoxium) regni clorumnbsp;pofte neget; neeeftarió clos per Chriftum referari amp; rurlum pateficri ®P°'^^n.(it »nbsp; dem pro Saluatoreamp;redemptorevolebathaberiiCommodiftimc veto hoc pt* *nbsp;carnem, quam ex nobis aftumpferat, clis infèrendo. Quis enim nonnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
ftræaditumlnclospatere,quandoGhrifticarnem', noftræ per omnia fim» peccato excepto ) in clis refidere audit ? Vt interim de permutatione , qo* ^;t,nbsp;nihil dicamus. Nara vt fuum Spiritutn animis noftris CH R.IST VSnbsp;in hoc mundo agentibus faltitis noftræ pignus amp; arrhabo fit : Ita viciftii^nbsp;ftram, quam ex Maria virgiueaflumpferat,clisjutulit,vteo quafipignorenobi
z
-ocr page 293-H O M I L 1 A V. £ X A C- T. A P O S T.
2î7
fias lt;inoq; olim vnà cum corporibus noliris rcg,ni clorutij hæreditatem adituros. QuoPaxi» lui rcipicicns fcribit; Deus, qui diues e!Un mifsiicordia, proptei multam charitatem fijam ,nbsp;Qiia dilcKic uosjctiam cum ciTemus mortui per deliéla, comiiiicaoit nos vnà cxim CJtrifto (pernbsp;gratiani cllis lèruati) fimulq^ cumeo rcfuicitatiit, amp; fimulcum eo federe fecit in coelcftibus^etc.nbsp;tphcL 1. NecTcmere ilta Paulas prontiuciat, fedfententiaefu« fuffragatoremimo auth.o-icmjiab« leliimChriftum, cuius hocquafi teilamentum eft : Volo pater, vt, vl?i cgo fum, illinbsp;eiiammccuin fint, quos dedilti mihi lohan. /7. Quaproptcr omnium animis ex aiccenfionisnbsp;cciiüderatione Fortis illa amp; inuifla fiducia oboriri debet, quam Tertullianus his verbis cxpri'nbsp;mit; Securi cflote caro amp; fanguis ,vlurpaltis amp;coelumamp; rcgnum Dei in Ghrifto.
Bcindc afcenïionc Chrifli in ccelos ecu publico triumpho, nos de Victoria, quam is de-j, riff««-«» Satana rcportauit,certioresfierioportuir. Vtenimprincipeshoiusfcculi,vbihoftesnbsp;fitunt, ad fiios cum iriumpho redetnn, in quo amp; hoftium duecs capti ducuntur, Sc -eorun- '*!*'nbsp;deinfigna oitendantur,quæ omnia viftoriam verifsimc partam effe detnonftrantjlta Deifilijsnbsp;cûincoinra mundi prindpem, diabolum^ bellum fufeepiffet, cumque deuiciiTctpenitus, haCnbsp;quafifolcnni pompa in luorumconfpcélu crielos rcpctere voluit,vt certó nobisconftarct,di-*boli vires fradlas, Sc nos exiilius tyrannidc reuera liHeratos elfe. Et in hunc ïinem Paulusnbsp;illudPfalmi 6g. adduccrc videtur : Gùm aicendifîêtîn ahum /captiuarti duxit captiaitatem, 8Cnbsp;dedit dona hominibus, Ephef. 4. Et alibi fcribit ; Expoliatos prindpatus amp; poteftates often«-muit palam, triumphans de illis per femetipfuni CoJofE 2, Qßotics ergo -fatanæ, peccati amp;nbsp;mortis vires nobis formidinem 5c terrorem incutcre incipiunt, totius ad afcenfionem Chrini nbsp;tonfugiaifjujjqjjjyiir^oriæ fuæ contra has euidennfsimum lignum dedit Dominus , 5^ lt;5nbsp;demptionis noftrx negotium ecu publico triumpho obfignar c voluit.
TcrtióvtChriftusin clos afeenderet, facerdotij ratio poftulabat^ cui Ilium deftina- fn 'quot;mfuiffe tellatur Dauid dicens : lurauit Dominus non pnitebit eum ^Tu es Sacerdos in olà imtrceßnbsp;*tcrnum iuxta ordinem Mekhifcdcch.Pfal.z/». Atqui Sacerdos fummus olim femel quotannis fir tn cceiunbsp;linaum famftotum, quod intra velum crat, ingredicbatur.necid fine fanguiue. Lcuit. /;.:Quinbsp;tdin rerum fiiturarum typusfuerit, Chriftum quoq; femel in verum ill«d fanduatium, c-los nimirum cum veto fuo corpore5t fanguine, qu« ex nobisafrumpferat jingredi oportuit*nbsp;vt illicinconfpedu Deipronoftrispcccatiscomparerct.amp;placaret iram Dei, Hue pertitKtnbsp;quod Paulus aitc Non in manufàélalânda ingrcfluseftCäriliuslcd in ipftim clum, vt ap-parcat nunc in conlpedu Dei pro nobis. Item ; Chriftus accedens Pontifex futurorum bono-rum, per niaius Sc perfedius tabcrnaculum, non manu faiftum,hoc eft, non hoius ftrudura,nbsp;nc(j;pcrfanguincinhircorumacvitulorum,fed per proprium lànguinem ingrefliis cft femelnbsp;ia fanfta,æterna redemptionc reperta. Ebr. 9- Ex quibus coftigltur Ghrifftim, poftquam exc-tutus cft quæcunquc in terris agenda erant, clos ingrcflumelfc, vt quod illicagendum refta-bit, petageret,ideft, vt ibi feipfum pro nobis mcdiatorcm.inxerccfrorem, amp; aduocatum,nbsp;filieret. Quórcfèrri debent,quzcunque deinterccfToriSjamp;Aduocati,officio In feriptorisnbsp;bïbentur, Etefthicnon pnitendus afeenfionisChriftifrudus: Quoties enim peccatoromnbsp;tonfeientianos exagitat, Sc nobls propter peccata aditum in clos prædufum effe lentimu^nbsp;tuticsinafcenfionisconfidcrationem.vt tutifsimuniafylfm ,nos recipete poflumus, accertô,nbsp;ftatucrequôd in ctis fit, qui pro nobis interpeilet, qui fui meriti ref^du noftram immun»nbsp;ditiam tegat,nosq; cum Dco rcconcilict. Docct hoc loannes Apoftolas his verbis ; Filioli,nbsp;fiæcfcrrho vobis,nepcccctis. Quod fiquis pcccaucrit ,aduocatam habetïius apud patternnbsp;HumChtiftumiuftqm,/. loan.i. Et Paulus; Quis intentabit crimina aduerfus elcdosDci,nbsp;fgt;euscllauiiuftificat,quis ille.qui condemnet? Chriftuscft, quimortuuscft, imô quiamp;nbsp;fufcitatuscft.quiciiameftaddcxtrani Dci,qui 8C interceditpro nobis Rom. ÿ.
* .? -¦' Potto quia bæc nondura videbant Apoftoli, amp;proinde fubito Chtifti, difeeffu ftupcfaéVi, clos defixi» oculis intuebantur,amp;Cofpor81em Chtifti,præfentiam , coi tamnbsp;diu afl'ucuerant.tequirebnt, plenios jllosopottcfiat inftitui. Apparent ergo angeli.albis'nbsp;»niifti veftibus, qui illos inhunemodum compellanp Viri Galilaù , quid ftatis intuentes
1 in clum? Hicipfe lefos, quialfumptuseft à yobis in clpm , fie veniet, quemadmo-dum ipfum vidiftis cuntem inclaai. Ineft verbis hifee primùm rcpræhenfio quædam, deinde amp; confolatio haud vulgaris : Nosiiaqucde vtraque, quantum præfêns locus «ri* «
git,diccmus.
M»hcf.onh fpc*m hate orauon^to^^^
tuentes in clum ? Non autem difcipulorumiactun p Aa ij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ml pO
-ocr page 294-HiSTORÏA AJCENS. DO MINI
mi potîus affeéium amp; ignorantiam. In clum enim ideô oculos defixcrant Apoftoli, qiiôl Chnftomilkicinnubefubuedum cflcvidiflçnf. Nccidnegaturab angelis, qui id vcri/ïi«'nbsp;facluni fatentur. Repræhenfionc vcrô dignuni crat, quod tories de Chrilti difccffti adni*nbsp;niii,amp;totpron'jiffionibus deSpiritufânfto inftruôH, adhuc corporalem ChrifHprïfcW^nbsp;.arn^ defiderant, iilam menteScoculisreqairuntjamp;quadammodo expeâant, vt denyoaonbsp;illos delabatur. Hoc ergo repraehcndnnt Angeli, quafi dicant : Quæ hæc vcftra cIHgno-rantia amp; aniraoritm cralTities ? 0uid adhuc Chrilli difcelTum miramini ? Nonne htinc tais®nbsp;fore iam antcaudiuiftis ? Nonne Spirituin fanélum vobis confoJatorcm amp; tutorenipfnbsp;' mifit ?¦ Quin ergo ilium expeftatis, fic corporalem prasfentiam in ilium die'm vfque it'Çnbsp;tis, quo in gloria pétris adiudicandum viuosamp; raortuos venturus elt , vt ilium pr«diXFnbsp;memipiftis?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
Quöd fi verô Angelorum verba cum. ijs, quse paulô anté in Afcenfionis tiiftoria
Z.Äamp;Wchrifii conferamus, luce clarius patebit, nullam pofthac corporalem Chrifti lefu in terris tenfiam ftattii Jebere. analem illi finoiinf ani cornus Chrifti.auod ex Maria virsinc flau,
urpuntHLcr, luuuaiMiaiuu vc Vident illi cralfæhtiic opinioni
fentiam ftatui deberc, qualem^lli fingunt, qui corpus Chrifti.quod ex Maria virgine eft, quod in cruce pependit, amp; fepukum eft, in cna corporaliter, fubftantialiter amp; rcalit'^.nbsp;delium manibus contrcólari, amp; manducari dicunr. Vident illi crafite htiic opinioninbsp;onis hiftoriam öbftarc. Quare ex illa di^aritionem faciunr,vt ftipra diximus. Dlt;ifl'nbsp;¦fcriptura; locis abutuntnr.
Primo Pauli verba allegant: Chriftusafccnditfopraomncs clos, vtimplerct'''^^' Ephef. 4. Vndc coHigunt, illtirti corporis conditionc mutata, per omnes tam lupcros q*nbsp;inferos locos diflfufumcflc,amp; corpore fuo omnia implcre.
»,
Deinde ad diuinitatem confugientes,hulusrationehumanam quoque naturani.'^ ticcelïàriôclTcconteridunt, qüia cumdiuinaconiunftaamp;vnitafit. Et Gordiumnbsp;nodumlè rcperiHaputanr, cum dicunr: Ea eft naturarum in Chrifto coniunftiogt; ''nbsp;morte dirimipotuerit: quanto minus ergo crafla hæc locorum diftantia illamnbsp;left ? Habcntetiam Chrifti promifsioncs , quibus opinionem fijam ftabilkcnbsp;HIS enim verba fiint : Vbicunquc duo aut tres congregatifunt in nomine meo , ibinbsp;medio eorum. Matthæi/#. Item : Ego vobifcum fum vfque ad conf'ummationciWnbsp;Matthæi 2t.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
Coniungunfhis Cna: yerba , amp; ad rauim vfqucclamant ; Hoc eft Corpus u' - quïeamp; promilsionis verba faciunt, quafi iilis Chriftus realem amp; ïabftantialem corpf*^nbsp;pratfentiam polliceatur, $ed faciliseft ad omnia hæc relponfio.
nbsp;nbsp;( Arid^
Quoad Pauli locum ,nos dcGlisHiilofophicc dilputare nolumus. ScunU telem extra clorum orbem extremum nullum locum amplius ftatucre. Sed nds®.nbsp;minisEthniciauthoritateniti,quandofidcicaufacontrauertitur. Paulus decoelisPp yjf-nos funfloquitur,quiaamp;hi inter mundi partes nirmerantur, amp; nouilsinu diei ig*« 1nbsp;cent, Qrriftum fupra hos afeendifte dicit, vt teftetur ilium iam extra munduui buncnbsp;biiem pofitum efl'e, amp; ineum locumreceptum, qutab æterno eleflis dcllinatus, ji-oorruptionis expers eft. Quô magisergo ilIi hocvrgent, Ghriftum fupra omnesnbsp;,ccndiire, co magis liquet, illume mundo cxiuiflè. Addit Paulus : Vt impletct omnia,nbsp;ipfi de Corpore Ghrifti cxponunt,vt fatis craftbs amp; ridiculos fefe præbeanr. Qiiisnbsp;widcat ineptam amp; plufquàm puerilerii conlcqucntiam : Chriftus corpus fuuni cuexitnbsp;nines clos, f5c omnes mundi huius vi/tbills partes.nbsp;nbsp;nbsp;Ergo .Chrifti corpus mundui
totum implet corporaliter amp; fubftantialiter ? Atqui ad huncmodum illi argumentaiu^.'^jjic Paulus hie dc vctcfisfcripturæ oraculis ,ftue ( vt alij Icntiunt ) de Chrifti potentia amp; J o-loquitur. Alij de Ipirituali gratia amp; donis locum exponunt, quse Chriftus poft acccpC.jçi»nbsp;mnem poteftatem in homines cftundcrc cpit, ficuti foei olim prædixcrar, Sed ipfif*nbsp; ligas, nulla ftatuituf corporalis Chrifti in terris præfcntia. Iniplcucrat Chriftus, qu« 3«nbsp;incarnationc, pafsione,mortc amp; refurreftioneprædiéta crant.Luc. 24, Reftabat Afc^ inis*Înbsp;quaèxtab3nt,oracula,amp;qua redcniptiOnis noftræ negotium ( vtditpra dcmonftr*'Q[|à®nbsp;cohfummari 'amp; perfici oportdiat. Aftcnditetgo, neqttidin hoc infeftum rclinqoerct-figt;quis de maieftatepotiusamp; potentiaChrifti 116c diuunl velit, quam donoruin
diftnbutionc declarat, cum illo non contendenm. Eodem enim fentenn^ quia C HRISTVS peradlo demtim lalutis negotio (quoad humanamnbsp;poteftatem acccpifte.dicit in clo amp; in terra, Matthæi 23, . Et idem fc tuncnbsp;ritum mifeurum ait, quando ex hocmundo adpatrem difeefsit. Joan. 14. Inbsp;vbbis ( inouir) vt vadam : Nani fi non abicro, confoiator ille non veniet ad vosgt;
2^
-ocr page 295-R OMI LI A V. EX ACT. A POST.
279
Non minns fxiuoluin eft, quodi Diainitatc ad humankatem Chrifti argumentantuf. r»ui«,tat Fatemur equidem duas hafeenaiuras inClirifto coniunótas elle, nee perfonam Chriftipro- t^nfiUnna.nbsp;pier has fciudiant diuidi deberc; nee morre diiiuatlas ofle dicimus, Sed quod in morte fa- nitMenfnt»nbsp;itum eile nemo pius negat,id hiequot;quoqj obleruandom eft.nbsp;nbsp;nbsp;Manlit in morte lakMiamp;mtcgranbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
nacurirum 5c proprietatum diftinctio, Humana liquidem natura mortem fubijt, qnam diui^ fitluftinercnonpofcrat, Humana crucemde dolorespcrtulit* qui in druinam non cadunt.'nbsp;ttquivtverushonioincruccmoriebatur.mortuusicpclicbatut, idem vtVcrusDcusterramnbsp;quitjebac. Soliiucemeripiebat,in animis hominum emcatiter operabatur.dc veriffima edebatnbsp;lt;liuini[atislu«e indiciae Idem fihic obieruetoi,re»ritperlpeftu tacilis, 'Ghriftus enim quoadnbsp;diuinam natur«m,vbiqtft,dc vbiqj operator. Idem vcroquoadhumanam. cenocli loco,nbsp;«ternanimirum bicatorum fedeconiinetur. NccprsBtercadiuinitatcm abhumaniiate fepara'
mus, quandoiilamomnia impleredc vbiq; pralentem clTe dicimusr SedAuguftini Kegu-lam kquiniur dicentifii Gauendum eft nt ua tdiuiniutem aftruamus iiominis, vt veritatem ¦corpoui autcramuj, Sic,
uuiia amp; virtute illas exponimus, Adeft quippe ftns'Chrittusdiuina'rututtjamp;ispintusfui ope-
.uieniptilcMi. nihilWciltonldic«e,«ilO'llllcmChrifti vMfasedoamm^*«.*«? doabiturom,Stnonampliuiin mundemoraturumnon femelf^oltnbsp;li veto priores Ulas promiisioacs de corporis pr«fcncia «poncfelibcc,altcra illa,qui^s lep 1nbsp;hac in inundo maidutura dfcncgac,de DiuinkausabfcntiainteUig» necefle alioani diner-pcrnaturariimdiftinaioncm.veHdiomatumGommunicationcm,locosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;anani
UonciUemu., incertiamp; perplexi h«rcbim«s ^id ergo aliud ift. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J
quod de corporeGhrillâcontcndcnic», Spirits Ulms;amp; draina nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r, iJnm illnd
lentes Ipoliant, amp; quod Comicus dixit, cuni ratione inlaniunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; 3 ,,ue,r,no»
amp;ienobilc fuftugium adtniuimus,quoad vifibilcm corporis Ghriftt m mini nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Xr lt;lt; in
Hem cltboniur. Necenirn de qualiiateaut modo rd, fed ipfa reGhriftus mundo pofthacmanfurum negat. At qua ratione hoc dicerct, ft in mundo tnuiftbmtcr c-rat inaniutus 1 £t Matth.lt;4i.ilfts credere vctat.quiipfiim hinc'indc in pcftccralibus,lt;elpci«ianbsp;lt;i|s,0C cibarijs, nouiftiraofeculo ftnt monliraturi.
Ex his veto facilecolligitur,quo îcnfuGnævcr'ba accipi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si
Rutnpanemporrexifle difeipulis ,amp; dixifle : Hoc eft corpus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;x ? ;
noXl^ppX..u?N« idxiM«' in pricM «f* fgquot;' j*; faC»dft.\\ri..Uelt»i«n .Uqunrici dxxHriu.. K.pfcChnfa. ?X.nbsp;'lis Ctalîamdccarnis ftuemanducationeopinionem eximcrcvolens, cosadAfccnftottcmre-légat, vtex ca videlicet dilcant, corpus lùumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J«'
Sed fpiritualem manducationem. quaftde confic«ur,mtdhgj debere.Vide Ioan.é. nbsp;nbsp;nbsp;Tran-
teoiifinitaalia qusedici porerant.nevcrbohorftm. Noftrum eft, fimpliccm icnerc Aft cenfionis Chriftihiftoriam.amp;Ghriftum animisperftdemclcuatis,inta:lo-qu«rcrc, vt car-uis iphusSc fanguinis virtutede tnerito xiernum pafcanror.
--- J| - nbsp;nbsp;nbsp;4-nbsp;nbsp;nbsp;------
Nain vtcrafTam'diicipulorum opinioncmrcpræhcndunt,quaiüi corpoialem Ghrftti pr«-fentiam dclidcrabant î Itaeafdemptomiffionc noüifsimi Aducntusconiolantar. Hic ipfc lefns (linquiunt ) qui alTumptuseft a vobis in tlam, fie vcnict, quetnadmodum ipfum ab«nbsp;eunwm vidiftis. VifibilcmChriftiaducntum polliccntur àngcli. Inuifibifem, pratterrumnbsp;^uiSpintü conftar,fcnpturaprorfusigi)orat. Vilibilis verô illc eftgt;^ucin in ftdci artic^lis gt;nbsp;prohtemur.qno venturus 'cftad radicandum viuos amp; môrtuos. Mulca de hoc iufai-piutis extant, vt viderc cil, Daniel. 7. ri. EtChriftus ciindcm diligenter defcnbtt. J Mat»nbsp;hïia 4. Si if. loan. j. Vofuitautem huius in præfenti Apoftolvs qüoquc admoneri ,nbsp;qui» de inftitarieni noftfäe huius meditatto plurimàm feruit. Si cnim luxta Eccleftaftici di-«in, mords rccotdatio pcccandi cupiditatem reprimk» quantoplüs Cfftcwtur , finö»nbsp;uiftimi iudicii'unaainem animo voluamus . ouo omnes nos coram tfibünali Chriftififté-
-ocr page 296-280
kSC'^'^SVQ'^lS DOMINI PRIMA
Qnid cnim tuncJiomini proderic, ü tötuni munduin lucrifcccrit, anima; veto fit« ratnfaciat? Macthxi i6- Rwi'fuin mirißca ad nos redit ex eins diei Recordarione eoniwnbsp;lio. Qiiieniin vindex.maloruin amp; vltor adueniecimpijs/uorumRcdemptor appateoiinbsp;quos corpore amp; anima glorificatos fui regnj, amp; iuæ meniæ , confortes faciet»nbsp;» ' quot; nbsp;Quapropter de fignis nouifsimuar diem prscefTuris Joqnens ait His fieri incipient'nbsp;lattollite capita veÜra., quiaappropinquatRedemptio vefira, Lucæ.a/, Et fob de CHi^nbsp;ST O, ad indicium ventnro, loquens : Scio(inqnit) quod Vindex fine Redennptot tn^'nbsp;; ns vinit, .amp;c. lob /^.capic. Huiiis ergo admoneri oportuit difcipulos , vtnbsp;.pericuJa amp; iabores grauifsinios, qui ipfosnianebânt, hac/pe animati vinccre poflent.
larecim noftri quoque muneris eÏÏè intcUigamus, vtin cadem tneditatfonc . ter verfemnr, quae ßijearnis pranas cupiditates reprimere, amp; inter iabores acpcrkula'P^nbsp;inuitam animis noftris addere poterif, qua animati viræ præfcntis'curfum felicity æP..nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;abimus æternum aliquando viduri cum Chriflo lefii Domino nofiro : Cui dibetur bene
-dlio, honor,,gloria,Sepojeftasin æternum, Amen.
DIEI TRIVMPHI FILli
DEI A SVEN DENTIS
IN COELVM.
ZZZ HE I HD Mißt E lESE' CH RTS 'Iß posi reßußitationent tnam ,nbsp;nbsp;nbsp;40. dierum dulcißimam
(unt Matre^ dißcipulü tuis^ßeHante magna muitiiudine, cof» * ^S^bneCan Hor um homtnum in tlum viß bi liter triumphantnbsp;esßbiaddexteram aterni'Patrù exaltattis^tn lutew inaceeßd^^f^^'^^^,nbsp;dißiiadregnumaterwtmiamp;Etclcßd tuetßeciantiofiendißigußi^''' r^,
net gloria tua : Supplices te rogamusy erigas oculos noßra mentis^ vt qaeramus ea, Jùmfunt, vbitu es, Eccleßa tua in hac vita exulanti dato dona ^ferua minifleriuttßnbsp;tem tua doHrina incorrupt am. Ha HoHores, qui tuam vent at em ßnent ßintnbsp;idûlatrtcù, (ß tu intufin cordibus noßrüinßtlla nobis gtßum at er na vita^ amp;nbsp;dentes in vera agmtione df inuocatione tui, reÇufcitati ex morte te rurßts innbsp;untem lati conßtctamtts etuestuiregniinomniaternitateßrnttSi Amen.nbsp;ALIA PRECATIO ET GR'^'nbsp;TJAR.VM ACTIO ILLIVS Dl^'nbsp;Ctyo fILIVS DEI, EX HÓC MVNP^nbsp;vifibili cumtriumpho afcendiclurfumin Jocumnbsp;ckftcirij.Marc. jlt;gt;, cap^
quot;^osr s TAV IS SI MA M Ej, Ar6rS^i^!, ytft
F^lLl DSr(
J:r../?:a: .. !... ^^iCLil.____à/}
J, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J.,------------- ---- ei'tl^
fa agfniaetuorum dißeßifliex hocvißbilt mufit^s (gt amp; regnum clefie. Tibi totopeß orcgr atlas aginiff^nbsp;nbsp;nbsp;^lr
btneßcu^Et tefupplices^ oramw^nof otiam tuo exei^^^^j,ifi-mini inßcribe^quodte triamphantem comitatur : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0
rographum fcripturn ex teßtmonio rem noßrasonf'^^,, ûfi-, tfoßram camp;ndemnationem ex tua cruce.' Aboh^^^^Lf^nbsp;Untia damnationisj indttSia tuo cruore, ^ui nos mund at ab omnibtupeccatii,
-ocr page 297-ET II. PRECATIO ET GRAJf. ACTIO. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;28|
vtnBiht^eseliiloram^dlMi amp; »ton, amp;vaiuerßi?n agmc»ccelcße amp; terrtßre impie-twn diutfia Uttcia^ tuam vi^oriam amp; beneficia/ritâicat. E^cleßa caltß if fruit ur tuo tri-«'»ßo vißhi{iter,ea qut: in terris esi,ße falua fuEla, esl, dr ornatmfdiA régis esi intus. Tu rnttliitfidinepiorum auditarum (f fancla tult;t matreßsclante, vifibiliternbsp;nbsp;nbsp;fA; îoc9
in/erwi.^ ad nubes, in loiumexleßem^ translatuscs^oßendißi guflum Aterax, vit a ißt Aftsfiplis admiritntib(u.iamp;per Angelos Hilf de tus reditu ad tudiciitm es eoneionat us znbsp;'in naturam tu am humanam glorißcaßt gloria tnenarrabilty qualis creaturis alß non pote^inbsp;(Qmpelere,amp;pritereaeandemcoilocaßt ad dextram Patristiaad regnum At er num. Sur-i'm /uni etiim alij p^ homines, ornât i luee, gloria amp; uit a perpétua apud te : Sed tua ciatu nbsp;ïihntnana nonJolùm fur film esi^vt fancîi, fed exaltata eil tn ïueem inaccefibilem omnibus ireaturis. Régnas apud Patremtuum vißbiliter implens tetat» Eccleßam catleßemnbsp;iiißicia dr gloria diutna. Régna etiam in hac vita., for is in rntnißerio, dr intus in anima.nbsp;Afcenätßi tn altum,duxißi captiuam capttuitatem,vî dans dona httpuintbus. Ante tuumnbsp;«bitum repetiutßi tnflttutione/n mtntflerij Euangeliei ; dedtßi mandata de doeendis omnibus genttbus. Proquo beneßciolattttbi gratdu agimt(s,quodkosetiamad focietatemEccle-fia vocat, luua nos tuo Spiritn, vt tuo Euangelioajfenttamury vt fxdus qiiod in lauacro Re-generationis tecumpaPlifumusperpétué eußodiamus. Tu munus Apoßolarum tuorum ,nbsp;etreumferentium nouum genus doPlrina in orbe terrarum., or naß ifingularibus teßimonijsnbsp;miraculorurn, vt Ecclefu certa eßet ipfos non errafe. Tu nobts et tarn /erua winißerium, amp;nbsp;tiocem doPirinA incorrupt am. Mitte nobis Ettangelißas, Paßeres^ Doctores, lt;puife contun-.nbsp;gant (um doPlnna Apofiolorum, eamßßidebterpropagent. Et tu qui Domintss es mtnißerij,^nbsp;tMus in cordibus tuam vocem loquere, egt;- fimdesflatus amp; motus per Spiritutn tuum excita..nbsp;Tu euePl usestn alt um, vt ßs caput EcclefiA tuA omnia complens. Comple etiam t uus effe-Pl tones in nobis, in fire nos tuAglorßcatA dr exalt at a mafiie, effunde ex ea in noßram mt fitnbsp;ram dr (orruptam naturam de tua diuina eßentia fimilem Spirit um, qui fi («m nßra anima permißeat, qui in hac vita in nobis inc heet Atcrnam vit am, qui creet in nobis hominemnbsp;noutimfaPlaw adfimilituâtnem dr imaginemtuam, quijpiret tn nobts talem integritatemnbsp;driußteiam, qualem tu expePîore ater ni Patrû tui profers;qualemtuA loumanA maffsi im-primis, tllam lucem fequantur finPli motus congruentes cum volant at e Dei. Emenàa tene-bras noflra anima, exttngue vitiojos mttus n^ri cordis^fufiipiat quot/diè fua incremcnflt;tnbsp;nottM homo forts : Defends ettamtuam Ecclefiam tua dextera aduerfits omnem potentiantnbsp;diabolorum dr hominum : Euolantes animas noflras perfundeguflu noua vita , dr comple-Utre tua manu, dt facitOyUt tn reßufiitatione drglorificatione EcclefiA lati te, qui in nubenbsp;redihù dr fulgebis, intueamur, ad te etiam euehamur, dr in regnum nottui^nbsp;quad tune Patri tuo trades, ad perpeeuam bcatitudinem
transferamur,Aniea,
DIE NATALI lOANNIS BAVTISTÆ EVaNGE.
LIVM SLVQ 1.
HOMILIA L
Elizabetliæ autem impletom eft tetnpuspancndi,amp;peperit filu ura, Ecaudieruncviciniôlt;.cognaneiiis,lt;^uôd magnifier lua miferi-' *nbsp;cordia ergaillam vfus eflec Dominus» amp; ei gratulabantur. Et faôl;um 'nbsp;cftdieoôïauojveneruncvtcircumeidcrent puerulum : amp; vocabaac*nbsp;cum ex nomine patris ipfius, Zachariam^ Sed relpondens maternbsp; eius ait ; Nequaquam , lcd vocabitur loannes. Et dixeruntnbsp;ad cam : Nemo eft in cognatiotie tua, qui vocetur ifto nomine.
Aa iiij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;innuc-
-ocr page 298-lOANNïJ BAPTISTAE
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÏTMwebant autem patri eius, quid vellet eum vocari. Isqjpo(luUi^lt;
tabellislcripfitdicens; lobannes eft nomen eius. Et mirati omnes» Apertiimell autem os eiusillico,amp;; lingua eius,amp;loquebatlt;^fnbsp;bencdicens Deo.Ortuseft igiturtimor omnibus vicinis eorum^'nbsp;tota mundana regione ludacac-diuulgata'funtomnia verba ifta.nbsp;omnes qui audïctunt,repofuerunt ea in corde fuo,diccntes:Quis:fl3^nbsp;puerulus bic erit? Manusautem Domini cratcumeo.
T D E VS '^OMNïB V S SECVL'IS
legit cx pcculiari gratiagt; quorum opera amp; miniftcrio honiinibul uandis vtcretur; Iw eofiieni fiiigülar-ibus tcliimonijs Sc operibTJSin ipiynbsp;tirrN|i{anriaftuepueritiacommendauit, quolfacilius inter honiinesnnbsp;inuenirent. ExempJa huius rei iaMofe,^muelc, Si. multê alijs occurf»)^nbsp;quoïum pueritia pcculiaribuS'fidis atqj donis illuftris fitiu jlnterlios«^nbsp;imprirais numerarrmtretur loannes, cui pollea Baptifta; nomen ex oft nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;U Z«-V*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«4 « à Dnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A 'Är rrrtmiiC xyrJinX
ftrituti/ Dfi txtrflum.
impofitum fuit. ' Qiiia enim hicpromilsi Redemptoris aiucambulo, amp; primus grande ui TcJtamcnti preco, efle debebatvqucOTventurinni Prophet« olim pratdixcrant, it» onbsp;cipi amp; nafci voluit Deus; vt cordati quiq; intelligereaçhomincm fore non vulgarem, amp; P jnbsp;indcexcopccàliarcquid expeftari dcberc. Conceptum cnim ( vc prseecdentia teftai'nbsp;fuiflcamatrefterili, amp;iamgrandäEua. Ad hacc conceptioncni cius pratdixit Angelus»nbsp;cefsit item miraculum, quód Zacharias pater fermonis vfu fpoliatus fuit, co quod diuin«'Pj^^,nbsp;niifsioni minus credidiflet. Iraq; non dubiuni eft , quinifta multorum animos fufpeuft^fjznbsp;buerint, qui rci noute amp; infolitæ cuentum cum defiderio expedabant. His ergo nuncnbsp;ptionem natiuitatis eius fubijeit Lucas^ quat ctiam ipfa plurima habet, quat oblcnsatioucnbsp;admirationem merentur. Omnium verohicfcopuseltv-tteflimonioioannis ctedarou^nnbsp;isdcCfarirtoIcfu'tuIit
Praetnittiturinftio'nariuitatis huins brcuis amp; fimplex Narratio. Elivabeth« /p* tempus paricndi,amp; pcpcrit hlium. Dum temporis inlpleti meniinit,'Iftnbsp;cundum naturxordinem, pcrindc vt alios homines, natum efle oftendit. Eftnbsp;' frequens admodum in fcripturis, quod dum Sanfliliimorum Dei fcruorom hifton^ *^pac**nbsp;buntur, non pudet Spiritum fandum conceptionis corum dcpartusmentiouemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;liji'
hoc plurimum id Coniugij dcthoriconiugaliscommendationcm, quern Paulus quOT pollutum dixit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, o*
Deinde communis ilia natura: lex aut ordo nobis ob oculosrponitur, qui mnium hominum foftem amp; conditionem efle docer, iam inde ex vtero matris. Natunbsp;modo-omnesconcipiuntur, amp; naicuntur : in pcccato nimirumgt; vi de femetipfonbsp;tur, amp; ptteter corruptam atqj vitiolam naturam nihiïpïopttum, fecum in hanc Juccinnbsp;Quo ad corpus auteni fimiliter onmes ex marris vtcro nudiamp; imbelles prodcunt, Sinbsp;crymaru m vallem prodire mi/èrabili vagitu teftantur. Quod verb poftea alij alijsnbsp;tioresfiunt, diuinae difpcnlâtiûnis opuseft, quæ noftri commodi caufa diuerlbsnbsp;ordincs inftituit. Debent ergo, qui reliquis'hominibus præftant, Dei beneficium agoo* .-jJnbsp;fe huiegratos præbcret nonautemnatalium loofOtnfplendorcfupcrbirc^quafi'CXnbsp;reliquis hominibus exccllentius habcant.£ft quidem non vulgare Dei donum, cxnbsp;progenitum efte virtute cximijs, amp;quos Tcs geftat nobilitârunt. Sed quibus hoenbsp;memincrint, miiorum gloriam ipfis ignominia maioris caulam fore, nifi cofdemnbsp;fcrant,amp;illcnumveftigijsinfiftant,
Hdbet praeterca locus hie memorabilc veritatis diuina Excmplum. Promifif^, Zachariæ per Angelom futtm, qUod Si filius ipfi ex vxore Elizabetha nafeiturus eilet,nbsp;multi eius natioitate efleWt gauiiuri. Vtrunq; vero human« raiioni impofsibiicnbsp;enini Elizabetha naturalftcrilis, amp; huic vitio attasgrandioraccedebat,, quae fi»coiidas'lj^i,,((Vnbsp; ad conceptum ineptas reddit. Ea autem tunc cratTerumludaicarum conditio,nbsp;res quiqj ob nalcentcs fibi liberos dolerc potius,quim gauderc debcrent, turn nulla:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,il»'
^ftrcmahomil. die vifitationis Mari« Deo dante audiemus ) rccupcrand« libertatis quaeflet. Fit tarnen quod Deus promilcrat. Parit cnim féliciter Elizabetha , amp; tS.Wnbsp;atqac cognaugaudftini indc concipiunc, quodillis de publica ctiam faliitc mcliusnbsp;occafionem pf£ebet,vt in fcqucntibns patebit. Debet hoc cxcmpluni omnibus alijip^i^qdi'nbsp;onibus applicari, ne de carum verifate dubitemus. Sunt promifsioncs Euangelic^ gt;nbsp;bus iuftitiam fuam nobis poüicetot Deus, cum in nobis nihil quam pcccatumvt^jjfii*
-ocr page 299-HOMILIA i. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;283
polliccturitemfuamgratiamamp;fauorem.cùrapafsiin iræeius argumenta in öciilos noftros »currant; poUiceturvitam,amp;ccce morbis obnoxij tandem more abCLimimur. At nonidconbsp;dcproinifsionibus Dei dubitarc nos oportet, Potefte.nimilienoshiij fui iiiftitia donarc, po-*îftfalutem noftram per ca promouere, quæ iræ amp; exitij indicia efle videntur ; poteft in mortenbsp;fetuate, into hanc iam pridem in melius mutauit, vt iam feiix ex hoc infelici mundo ad vitamnbsp;«tcrnanitranfitus fit, quæ priospeccati poena fuit. Eademell promifsionis ratio , qua fuumnbsp;Ecclcfiæpatrociniumamp;perpétuant incolumitatem, vfq^ in leculi huiusconfummationem,nbsp;pollicetur. Vidcnius enim Ecclefiant nouis fubindc cafibus iaflari, multis in locis collabi, SCnbsp;pafsini ab hollibus imntanifsimis peti, Sed nop deerit fuis pollicitis Dei Filius, amp; nine nos cogitate oportet, hoc illi proprium elfe, quód per crucent triumphat, amp; in medio fuorunt hofti-urn dontinatur. Suntpræterea priuatæpromifsiones de viólu amp; aniiélu, quenthabituri fint,nbsp;qui tegnunt Dei amp; iufticiam eius ante omnia quærunt- At frequenter illi bonis omnibus fpo-bantur,àpitti)s fedibus exulant, amp; ittopes oberrant. Sed tune meminerinuis, non in folo pa-'hominem viucre, fed queuis verbo, quod egreditur ex ore Dei, amp; phrillum panibus hor- MAtth,nbsp;Jcâceisfnospafccre, vttarnen faturentur, amp; in iiia inopiaregum opulentifsiraorum thefauros /»-«». lt;r.nbsp;longe(uperent. Deniq^fidemhabcamus Dei prontifsis omnibus,nbsp;nbsp;nbsp;huitcltauddubicinillis
'ctaceni effe experieniuf
Sed ad inilitutam Lues narrationem redeantus, qua docetur, quid loanne,iam in lucent nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xwZ.
*dito, ptæterea fitfaélum, Audierunt ( inquir) vicini amp; cognati eins, quód magnifice fua mi-fcricordia erga illam vfus eilet Dominus, amp; ei gratulabantur. Efiergohic vetusntos, quo ijs-fquot;^ gtatulamur, quæ felicipartuleuatæ liberos pepcrerunt. Ncq^ hoc afifg^ ratioite pij faciunr.nbsp;î^am perfe ingens Dei beneficium efi, liberos ex fe progenitos viderc, in quibus parentes quafinbsp;icuiuifcünt,amp; qui fua aceefiionegenus humanum augent, ideo Chriltus mulierem,nbsp;pepcrit, dolorisfui non amplius recordari ait, eo quod hominem ex fe ip mundum progeny,nbsp;turnefle videat. Meretur ergo hoc beneficium, vt amp; Deo gratias 3ganiH5,5c iilis ex animo gra-^nbsp;tulcntur,quibus illtidcontigit. Adhæc ipfa rei nccefsitas requirit, vt fimul apud Deum pijsnbsp;precibusiuftentus, vt tarn noftri quant aliorunt liberirecfeinftituantur.amp;in ijsproficiaut,,nbsp;qux ipfotum faluti, amp; prouehendæ gloriæ Dei, fcruiunt. Docet enim experientia, qugnt pro-cliuisadlafciuiantfitiuuentus, vtvixvllaparentuntamp; ipftitutorum diligentia fumciat, nifinbsp;nos fuo Spiritu Deus in hoc opcre tarn fanÄo amp; neceffario adiuuet. At iit hoc hodie plæciquenbsp;cghg'utifsinii funt. Seruatur quidem vulgo mos, quo puerperis, aut é puerperio printumnbsp;prodeuittibuSjgratulantur; at qui de liberorum inftitutioneferrô co.gitent, paucoscü^y.iderc.nbsp;Publica igitur autoritäre opus erat, quàm hic cos imprimis adhibere oportebat, qui Ecclefiae Änbsp;Keipiib.præfuitt.
Siittul veto generalem doflrinant hoc cxemplura continet. Agnofeunt vicini rlli amp; co- ßfi gnati ntilericordiam Dei,cuius magnificunt fane fpecimcn erga Elizahetbani editum videbant.nbsp;îta fl quod Dei opus peculiare cernintus, mox in eo illius bonitatcm.iulliciam, fapicntiant, vc-litateni amp; oninipotcntiam, oblèruémus, vt his confideratis noftræ inftitutioni amp; ædificationinbsp;fermant, quæ prius fortuita videbantur, Qtii hoc non faciunt, ij ex eorum num'dro funt, quosnbsp;Ifihshoc nontlnc rcpræhendit, quód circa gulæ St ventris Üudiuni occupât! non confiderentnbsp;opus Domini, Deinde ad t.osquoq;pertlnereputentus, quæ cum alijs aguntur, lubet hocnbsp;chatitatis lex, amp; décodent nos cphimunis omnium fors conditio adntonet.. Quia enitnnbsp;eiufdeat corporis membra, Sc ijfdem cafibus pmnes obnoxij funius, alioruni Fortuna perindcnbsp;vtnoltranosafficicoiiuenit.' Iraq; fccundunt Apoftoli præceptumgaudeamus cum gauden- ha.nbsp;lt;ibus, quos aÜqua psculiari gratia Deus dignatur, ploremus item cum plorantibus, quos ali-quis trilViorcafus exercer. Etenim niniis turpiter peccant,inuidi æmulatores, quos alioruninbsp;fclicitas vrit, Sc qui perindc faciunt, ac fi foli digni fint, quibus benefaciat Deus ncq^ niinor co-runt culpa eft, qui, quafi ipfi extra oninein fortuit» cafunt conftituti fint, omnium allorumnbsp;«lamitatcs abfq; gentitu, Sc ficcis oculis, iittuentur. Sftnt hinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;illi, qui naturalibus afFe-,,
ftionibiis dellituuntur, Scquales nouilsiniistcmporibus veitturos effe olim Paulus prædixit. Régnât hoc malum hodie pafsint,into tanta ell noftri fçculi durities vt non priuatas modo, ve«nbsp;xunietiam publicas calamitates plxriq; itegligaitt, ntodó ipfis in pace Sc otio voluptuari liceat.nbsp;Sedhtfere iufto Dei iudicio, vt proprijs mails tandem doleaut,qui alieiiis condolcrenolunt. gt;
Porropergamus in hiftoria,qua navratur,vi,cinos Sc cognatexs illos die oftauo rtirliis Zachariant conucniffc, vt puerum circuntciderent. S^flj^t hoc domi apud parentes facerc,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«r-
nlntiiunt quód citcumcifio non poftet fine acerbifsinflS^mantis cruciatu fieri, cut rentedium mmcU^turt abiqi tnora adliiberl oportebat. Veruntanten vidcntus,hoc i^s non inter paucos,fedaV,|jiqyanbsp;formacoctusEcclefiafticifeciftc,ad quent vicini 8c cogn^tiqniites conueiticbant.,, BÏt-l^çnbsp;probe obfertiandunt in Sacranienti?. Quj^ enim public^lirtfutæ gratiæ figiUaj,nbsp;cifiifunt,quæ tofiEcclcfiæ Deus tradidit, niiuimé a'dmittendiinieft, vt priuata èant.,,^nbsp;»Ä0 itqj altcrojpriuatim vfurpcittur. Peccant igi'tur Papiftæ , qui vt Papifmi adminiftrationern
-ocr page 300-^2 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t)l£ IOANNIS BAPTISTAE
obRetricibus permittünt, itaenamlt;juoq;inMiflampriuatamlt;:onüertcnjnt, in qiiavn« Zachtriatnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bibit, cæteris omnibus circa nudum amp; inane ipeélaculiim occupatis. Inter alia ant (W
diligenter obferuari nieretur,qiiódZach'arrasamp; Elizabethafiliumfûum circumeidi curt-f«- iierunt. Erat Circumeifio {igntim federis olim cumpatribus inniti. Eadem innatæ corru' rrf»/ ptionisàdmonebat, cûm in genitali membro fieret, amp; recens natis infantibus adhiberetur.
Prætcrc3adChrifium reniittebaf; qui fderis illius complementum eft, quiqj folus nos ah m-nata naturæ vitiofitatc,'amp;inde enaîcentibuspeccatis, eniundat. Itaqj fupcruacaneapoteraty* deri Circumeifio inloanne. Sciebant enim htincex fingulari Dei confilio natum, amp; iain m 'nbsp;- ab vtero matris Spiritu fandoeiïeimpletum. Sciebanteum Chrifti præcurforeni fore, amp; ' *nbsp;iampridem tellimonium'rulifle,quan-do ad Diuæ Virginis falutationem in matris vtero exil') 'nbsp;Sciebantpræfereaiam inforibus adelte tempus'illudeorreftionis, quo noouni tefiameflt^nbsp;- impleri, amp; vmbras legales cum veritate commutari oportebax. Attamen non ncgligon'^nbsp;circtimcifionis vltim, queni a Deo tanta cum ^a'uitate mandatum elfe notierant; amp;nbsp;abfq; moraeodemdiefilium circumeidi curant, quem Deus huiç Sacramento deftinaraf.nbsp;¦ benfhiiius meminilTe, quicuno; verum Dei cuttum profitentur. Et quia Chriftinbsp;eft, vt per baptifmum in Ecclefiæ luæ focietatem adoptentur, quotquot ad earnpeftinen^nbsp;ftet autem huius'mcmbra etiam infantes-elfe, qui-ex-Ghriftianis hominibus nafCtinttit»nbsp;quoq; ad fèvenire velit Ghriftus, etia atq; criant curentparentes,ne quid hic negligantnbsp;étentur.- Etenimgrauitcr peccant, qui baptilmum leues ob caufas diutius difFerunt,dumnbsp;dbmi omnia ad fadtum, pro ipforum arbitrio, præpareiltur, aut conuiulum inftfi' r '||}nbsp;quodgulæamp;ventrifufficiar. Fithocvulgôhodié, amp; plærifqj Icuiculum videtur,nbsp;venia dignumfeeluseft,nonlandiusiudicare de Sacramentiscommunis, quænbsp;Chriftojlcfuintcrcedit,amp;ex quaomnis noftra fai us dep en der.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quid verb deAnaf^r^,
, nbsp;nbsp;nbsp;. .ftis dicenius, qui vt verbum externum contemnunt, amp; Sacramentofum vfum fuperiia'^^
clfe ducunt ; 1 ta infadfe à Baptifmo prorfus reijcitint, iSc à Ghriftiana focietate Innt hi quidem Sacramentorum vindices videri, qui eorum prophanationem vitarenynbsp;i«5n vident autem, vel potiùs videre nolunt, quam atrocem iniuriam Ecclefiæ'Chrin -fit-cuius conditionem detcrio'rem fingunt, quam olim veteris ante Chrifti incarnationern^^ jj,nbsp;Plus ergo apud nos vctusdcreccptusEcclefite mos, amp; fanétifsimorum hominuninbsp;valeant, quam phanaticorum illorum deliria, qui nullis rationibus fefe in viant reduci p*nbsp;tur, fi quid defendendum femel fufeeperunt.
CtnfnJltur Cjctcrum in loannis circumcifionem to'ntentio inci dit memorabilis, amp; c
Je nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conftderationem diligentifsimam meretur, Ea de nomine, quod infant! impoinquot; .,pt-
Ram, ffe
1« tïa»/, t» £*«lt;4 X«
V«'
exorta eft. Fuit enim hic vetus mos, vt infantibus in Circumcifione nomina impó^ (jii' vthodièinterChriftianos fierifolet, quando per Baptifmum in Ecclefiæ focietatemnbsp;tur. R.atio eins eft, vtquoties nominis noftri recordamur, fimtiletiam cogiteinusnbsp;quando illud nobis fit datum,amp; ita fimul ofticij noftri admoncamur,quod in hoc p° |nbsp;confiftit, vtquoniam in Chrifti Icfu mortem baptizaniur ( vtApoftolusfcribit)fi»\^^nbsp;. moriamur peccato, amp; ad vitæ nouitatem refurgamus ; vt deniq^ in lefu Chrifti milid®nbsp;pti, eins aufpieijs fubq; sins figno fOrtiter dimicèmus aduerfus hoftes iJlius, pcccatufj.nbsp;dum, diabolum amp; omnia ea, quibushfc regnum illius oppugnar, Adeô nihil in EccR nbsp;fti fortuittim elfe voluit Spiritus fàn^bus-, vt eertam quoqj noininum imponendöinid),j|jfilt;nbsp;nem eftê vóluerit. Atqui confiât anriquitüs piös patres hoc etiam oblèruauîllê,nbsp;nomina vel ex PropheticaSpiritus fuggefiionc, qua deillorum officio aut fine, cui ijiiPquot;nbsp;rant,' admonebantor, vel ex certo aliqüo euentu impofuilfe. Sic lacob à planta autnbsp;tionenömen accepir, Samuel ab co, quod matris Annæ preccs exaudiuilfet Deus : nbsp;filium fibi peregreagenti natum Gerfonem dLxit vt nuncinfinita aliahuius gsneu^Jj.pijSnbsp;cam. At pbfieris temporibus, ne nulltis qmnino clfet fingendoru nominum modus,nbsp;. fere'obfertiatum fuit,- vtex fc natis liberis ea imponercnt,quæ luæ gentis hominibusnbsp;ma-fuerant femper, amp; quævel maiorum fuorum, vel veterum beneficiorum Dei, uh vd'nbsp;cartleruare, aurin mentem reuocarepoterant, Quem morcm iftos etiam obféruâi^*-^jpti;jnbsp;bis-eoru'm patet. Etlaudcmmerentur, quôdparentis,optimi Viri , amp;fandlifsjnftS»^^nbsp;nomen hie puero indere volucrunt, ncq; peregrinum aliquod amp; infolens quærunt:nbsp;folenr' qui vt eruditionem fuam ofientgpt, aut i'nani fuco fèlê vendirent, fuis liberis iU'^nbsp;«ignota'prorfus vulgo, vel etiam propwhfimponunt, quæ ab hominibus fanguinaui^.^^jiG'^nbsp;raris defunîunt, quorum memoria pi^'h^ritóinuifa elfe debebat. Verumtamen P^r,nar fnbsp;illilt;hàt^tieôquôdDcieonfihum^^ræceptumignorarent,quodilleper AngcluU ,^1^^nbsp;chari'ædederat. Iraq; materElizaB?th4,quæ procul dubio per maritum ea denbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dit
fa'(ft:afuit,i'}lis contfadicit, iSi'Ioaniwfvult dici. Et magnum auimi afféâum junf,-quand9 ex abrupto exclamans ait; Ncquaqüam, fed v ocabltur loannes. Sed fd
/
-ocr page 301-hohilia I- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;93?^
fcleopponunt'cognatîatq; vicîiiî, amp; communi more illius inftitutum confutare volnnt.dken-t«; Nemo cit in cogitatione tua, qui vocetur ifto nomine. Attamen ne quid infolcntius agant ¦'Kaliénapatrisfententiam relcirecupiunt : qui poftulatata tabella fcribir: loannes eft nomen
Quod ctii illis admirationem moucat, definunt ramen contradicerc, vt qui ifta non ft-icnuminelieriiam demum intelligereincipiant. Atquimirum alicui vidcri poteratiifta tarn iiligenter dcfcribi ; fed non mirabimur, ft cogitemus, noj hie de rebus cognitu amp; obferuatunbsp;naxime neceflarijs adinoncri. Primo enim adumbratur, perpétuas lires tore inter præconesnbsp;gtatiæ Dei (ex qua loannem denominatum fuifte nomen eius innuit) amp; cos. qui iudaica lega-lisiulliciæ fiducia turgent. Cur ergo contentionibus noftri feculi oftendimur, quæ circa hocnbsp;wgumentum maxime verfantur, qupd alij quidem Dei gratiæ, nobis in Chrifto exhibit» con-fidunt, alij verb fuorum operum amp;. propriæ iufticiæ meritum ftabilirc contendunt.
Djindememorabilcadmodumeft,quódinZacharia.amp;Elizabetha nobis proponitur z'ath^r'nu Ö obedientiæexcmplum. Etcnim per fe indiffcrens eft,quo quis nomine appelletur.quando no-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e»-
Biina ad hominis falutem nihil faciunt. Sedquiaifticertumamp;expreffum Dei mandatum ac- if' «cpcrant,nolunialiquidfacere,quodilliaduerfetur, quamuis in contrariam partem rationes *'¦'*'*nbsp;«flentniultæamp;graues. Nam vtvicinidicebant, nemo vnquam in ipforum cognationchocnbsp;uominediftys fuerat. Ergo infolens amp;afFelt;ftatum nimis poterat videri, filio nomen eiuftnbsp;modiimponere, quod magnum quid amp; infolitum porten debar. Ad hæc incinilcs nimium amp;nbsp;«quo iiiotofiores fortalsis videbantur, qui fc in rc tantilla tori cognationi amp; viciniæ opponc-rent. Adnihiihuius inouetfancliftimosConiugcs, qui iam ante didicerant, Dei verbum o-mnibusargumentispræualere, qu» ex human» rationisferinio depromuntur. Er hæc Illa a*«», if.nbsp;^^dientia eft, quam in Lege Deus requirit, monens, ne quod nobis bonum videtur faciamus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Dcueabipfmsmandatis vcladdcxteram, veladftniftramdefleclamus, id eft, ne quid contra ^pfiusvoluntatcmvcldeuotoadpeccandumanimo, vdpiaamp;bona intentione defignemus.nbsp;JDcbebant excmplum hoc diligenter obferuarc, qui hodic veterem Ecclefiæ morem amp; multo-Uai lèculorum confuetudinem vrgpnt. Nam vt D. Gyprianus olim dicebat, quæ apud quof-datnobrepfitconfuetudo, minime impedirc debet, quo minus veritas præualeat amp; vincar,nbsp;^amconfuctudo fine veritatatev-etuftaserroris eft. Qüæenim obftinatiô quætte præfumptionbsp;5!^) humanam traditioncm diuinæ difpofitionis anteponere, nec animaduer tere, iadignari SC.nbsp;irafei Deum, quotics diuina præccpta Ibluit amp; præterit humana traditio ? Fruftra igitur qui ra-lioiievincuntur, confuetudinem nobis opponunt.quaficonfuetudomaior fttvcritate. Qui4nbsp;Veto de confuetudinc opus eft diccrc,quando conftat ne ipfam quidem religionem, amp; diuini'nbsp;tus inllituta Ucraj nos ab obcdientiæ debito eximere, quo nos fibi Deus obftrinxit : Sicuti Saulis exemple doccmur.cui Samuel dicebat : obedirepræftantius cfifacrificijs.Sc aufcultare præ-ftat arieitun adipi./,San^. zr.
Sed non opus eft teftimonijs aut cxcmplls alienis agere, quando præfcns hiftoria abundd docet,quam dclcftetur Deus eorum officijs.qui ipfi fidele obfequium præftant. Puit enim ifti- flttmtttr ifit»nbsp;usobedientiæ multiplex fruótus.ftucZachariam.ftucreliquos.fpeclemus,qui iftius negorij fp'e- //»«*.nbsp;ftatores fucrunt. De illo etcnim fic fcribit Lucas : Apertum eft os cius illiCo, amp; lingua eins, dcnbsp;loquebatur bcncdicens Deo, Atqui prius dictum fuit, Zachariæ fermonis amp; linguæ vftim we-ptum fuilfc.eó quödDei promilsis nó crcdidit.Sc contrailla difputareaufus fuit. Erat hæcgra-uis admodum muléta.qhód cum publica ignominia coniunéta efret,amp; maleuolis multa in ilkinbsp;dicendi occaftonem præberet. Nunc verb quia Dei præceptum conftanter vrget.et nullis ratio-nibus fefe ab co dimoucri fmit.non modb linguæ vfum rccipit, fed inluper noua gloria à Deonbsp;oniatur,quandoinlaudcsciuscum omnium admirationecrumpit, 8c infuperplenusSpiritunbsp;linfto (yt fuo loco docetur)dc Chrifto amp; regno cius.yaticinium contexit,plenum confolatio»nbsp;nis. Ita folet lætifsimus ede finisaftliétionum, quas pij interdum fuftinent, eb quöd ad Domi-niini conuerfi rcfipifcunt atq; emendantur.Dcbet autem hinc generalis doétrina peti.obedicn-tiam effe vnicam rationem, qua poenas à Deo immilTas fubterfugere, amp; ex affliélionibus elabinbsp;pofsimus. Clamat enim per ProphetasDominus tConuertimini ad me, amp; ego conuertar adnbsp;Vus, Et alibi nianum (uam adhuc extenfam effe ait ad percuticndum.eb qubd i.pfi redire nolintnbsp;*deum,qui hucufq; ipfos pcrcufTerit.Quod vnum ft hodic omnes obfcruarent.minus ofFendc-teiuurnollrifcculicalarnitatibus, amp;non multis difputationibus de via effugij fibi opuscfTcnbsp;Vidèrent. At limul corum officium adumbratur,qui ex pnis liberati font, Benedicit Deo Za-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
dntias.amp;huiciamconfccratlinguam, qua prius aduerfus illius promifsionem difputando abufus erat. Deum ergo cîarificare debent, qui cius manu fe liberatos effe fcntiunu fient Pfal. j#.
; docet,amp;die Vifitationis Mariæ homil. 2. audiemus Deo dame. At non ftifficiat hoc verbis fe- iiiTe,nififimuladprou£hcndamDeigloriam noftris fàcultatibus vniuerfis Vtamur, quibus contraillumaliquandoabufifumus. Debet ergo hoc transferriad omnia, tam animi quàn»nbsp;corporis amp; fortunæ,bona,quorumpmnium hic demum vfus legitimus eft, ft eius glortæ fer-uiant,qui illa nobis dédit.
Cæterûm non in folo Zachâriahuius obedientiæ fruftus hæret.fed ad plureS alios redundat.
Napriijiü timor fanfius oboritur vicinis omnibus,qui tant» rei admiratione abrepti videbant ^lt;î/«lt;¦«»/, àDeo
-ocr page 302-DIEI lOANNiS BAPTISTAE
àDeo magnum quid Stinfolitum agi. Deindeintotam regionemfinitimamreifani-iditniV gatur. Ad hæc quotquot ilia audiunt, fimul ea cordefuo reponunt.deq; ijs inter le colleq«Hi'nbsp;tur, vt omnium fèrè communis vox audiatur: Quisnam puerulus hic eric ? Et hæcqoiôèinnbsp;caufa prxcipua eft, propter quam hæc omnia Deus fieri voluit : vt nimirum opiiiioncW'^Jnbsp;loannepræclatam omnes animo conciperent, Scfacilius pofteacrederentteftiinonio, quodnbsp;ille Chrifto perhibuit. Nee dubium mihi eft, plures, qui ifta vel tune viderunt, vel polU*-^nbsp;fuis audierunt, plurimum ijs adiutosfuiflê, vt doélrinæ loannis celerius accederent. Et huncnbsp;nobis quoq; iftorum omnium vlumeftedcbere,lnitiódiximus. Debent autem fimili ïïudionbsp;obfèruari omnia opera Dci fingularia, quæ propter nos multa quotidié fiunt, vt ex illis tuipfi'nbsp;us cognitione amp; pietate vera proficiamus.
Maoat Demi- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Additur huic iiarrationi : Manusautem Domini erat cum co, puerulo niniiruni I®*'
ncum teanae ne. Idèft, Dcus üli fua virtute amp; gratia fieadfuir,vt omnes perfpicerent, hicfingulareqoitl*^' fitrofaii» infantem iftum in virum non vulgarem aliquando eua/urum efîè. Id veto fururuni Äug':'nbsp;lus prædixerat. Et eft hoc etiam in genere applicandum noftris infantibus. De illis ciiini pt®'nbsp;nunciatChriftus, quod Deo Patri curæ fint, quod ipforum fit regnum clotum, NunÇ'*^'!nbsp;ergo nobis excidat, Dcum effe noftrum ab vtero matris : agnofcamus autem in hisiilius 'cr*nbsp;tatem, mifericordiam, iufticiam amp;fapientiam, quarum Virtutum thefauros falubertiinosiO'nbsp;bis propofuit in filio fiio lefu Chrifto, Domino amp; Seruatore noftro vnico : Cui debetutbco^'nbsp;didio, honor, gloria amp; poteftas in æternum.. Amen.
HO MI LIA II.
, f
Et Zacharias pater eius repletuseft Spiritu lanéïo, Prophcuuf^9 dicens : Bcnediótus Dominus, Deus Ifraël, quód inuiferit amp;:reJei^5'nbsp;rit populumfuum,amp;erexerit cornu fàlutisnobis in domonbsp;puerifui: proutlocutus cft per os fanótorum, qui à ièculonbsp;Prophetarum fuorum .Salutem nimirum ex inimicis noftris,amp;fgt;^^'nbsp;nu omnium, quioderunt nos. Vt vteretur mifericordia ergaP^^nbsp;noftros, ac memor cflet teftamenti lui fanCï:i,8d iurifiurandi,qu^*^'nbsp;rauit Abrahamo patri nollro: nimirum fe daturumnobis, libérât»»nbsp;feruiamusiphinlanólitateamp;iufticiacoram ipfo cunâis diebus'it^nbsp;noftræ^
OANNIS BAPTISTAE NATIVITATE'M ''¦gt'tweiitis illuftrem e/Te oportuir, vt omnibus conftaret, iliumnbsp;lùm eiîê, Hc plus fidei haberet teftimonium. quod de Chriftonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
auteni, quæineaaccidcrunt, cum primismcmorabileeltjqucdi-O quiinitiôpropterincredulitatemmutusfucratfadusjfubito,nbsp;torum admirationc, vfus linguæ rcllituitur, quando ille Dci præclt;^nbsp;ftanterobtemperat,necenim vulgarem inodóferinonis vfuin
rum etîam Spîritu fando repletus prophetat:amp; ficquidem,vtnonfolùm vetera PropW' oracula interpretetur, (èd ipfe etiam ex peculiari Spiritus fuggeftione vaticiniumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,jJ-
nionemur, quam libcraliter Deus pcccata remittat ijs, qui ad ipfum vere amp; ex »(oiuic» tuntur Ita nimirûm, vt eos non modo pnis liberet, quibus pcccata illorumpriusnbsp;fed infuper donis maioribus ornet,amp; rebus cxcellcntioribus idoneos reddat.nbsp;amPttrusquoqjexpertuseft, quempoHabnegationernfadam adfereuerfum,nbsp;fundioni Chriilus rcflituit, amp; vberiori Spiritus virtute donauit, vrprimus ad pr»°nbsp;prodiretjamp; quàm plurimos ad fidem veram conuerterct.Quod ipfum polteaamp; Paulonbsp;qui ex immani perlêcutore Ecelefiæ cxiniium amp; eledum lefu ChrifH organumnbsp;doillius vocationlfêfemorigerum præbuir.Nemoigitur de Dcibonitateamp;niifcr-nbsp;fperct, fed hoc nobis perlùafiHimum fit,ilium interdum noftris peccatis prouocatuii,nbsp;ingenio fuo quafi alienum (vt Propheta loquitur) faccrc, vt pofica nobis ad ipfum nbsp;occafionem habeat amplioris gratite in nos effundendæ. Sed ad Zachariæ vaticimum . pjj-mus, quod carmine confiât,amp; circa duo potißimum capita vcrfatur. Primo Degt; m ^^(jonSnbsp;am amp; veritatem célébrât, qui falutem olim patribus promiffâm mine præflct : amp;nbsp;de humani generis redemptione fie differit, vt fimal Chrifti regnum deferibat, quidqi quot;nbsp;illo fperandum fit, doceat. Altcro defilio fuoloanne vaticinatur, deq; cius officio,nbsp;deftinatum efTe, ex Angelo intellcxerat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propo^'quot;^
Heit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;totohumaiiæredempnonisnègotio.quodtunepræforibuscrac. Quoexem
tfrremtütt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..nbsp;nbsp;nbsp;..nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, «
fcccAta^
H p mi LI'A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Piopofirio totiusCarmtniscft.- Benediélns Dominus Deus Ifraelis.Habent Ifta Epi- vrtptfttfCM-.
. _ . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; r. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;___¦ ___-1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;__________rL.^ . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;____i. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* »«*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* *
phoncmacis fpccié, quia ex abrupto amp; præter omnium cxpccbtioné, exclamar, Deû illû »'»« Prædicari^amp;: laudiri debere,qui lfraclé,iam indc àprima gentis origine,fingulari fauorc *'**nbsp;^bonitate corn plexus fit. Iftaautcm dicendo negotiumhoc omnead vnuauthoré. Deunt refcrt, quæ vera ell gratiarum aftio,quant ille à nobis requirit, quando iubet, vt li-bcrati ex aducrfis iplumglorificcmus. Eft hoc in omnibus Dei beneficijs diligenter ob-feriiandum, ne quid nobisipfis tribuendo aduerfus ilium elferamur inColentius,amp; abnbsp;ipfüdâtisbonis turpiter abutainur. Peccauitin hoc olim grauiter Nabuchodonofor,nbsp;ideo rationis vfu amiflb, interféras vitam egit, vt ita Deura omnis boni authoremnbsp;ciredifccrct.Et hodie ad eundem lapidem multi ofiFendunt,qui naihi quodammodo cumnbsp;ratione infanire viJeptur,quando inter tot noftræ infirmiratis amp; corruptifsima: naturænbsp;^gunaenta adhuc fuperbire, amp; fuis viribus auc meritis aliquid tribuere audent.
Nontemerèautemfaétumputablmus,quód Dominum Deumifraclis dicit Za-cHarias.Num vero ludæorum Deus (blunt êinquit Paulus, Nonne amp; gentium? Certè amp; gentium, Ifraclitarum verb Deus fere dicitur in feri ptuns gt; quia illos præ alijs genti-nbsp;nbsp;nbsp;ifiMltt»
busclegit,vt feipfum Sc voluntatem fuam in illis toti mundo mamfeftaret. Cum illis ergo fdus fecit,quo fc ipfis obftrinxit; inter illos fui cultus iedem conftituit, amp; quodnbsp;ontniaalia longé fuperatfiliumfuum ex illis hominem nafci voluit. Ethæcquidem pri-fei patres diligenter obfcruârunt, quibus frequenter in ore fuit Deus ille lfraelis,Yt ma-iorent confolationem haberent in tentationibus quando Deum genti ipforum peculia-ritcrobftriâum,amp;fchuluspeculium elfècogitabant. Hinc voces illæ in Plalmis;Notus in luda Deus , præclarum nqmen cius in Ifraele. In Salem eft tabcrnaculum cius, amp;nbsp;manfioeiusinZione. Nuntiat verbum fuumlacob,amp; décréta fiiaatq; indicia fualfra-eli :Non egit ad hune modum cum vlla genre. Etconftat pios ex co effîcacilsimam coo-folationcm petijfle, quod ad fc priuatim pertinerc crederent promifsiones, quibus felcnbsp;toti genti Ebrxorum Deus obftrinxerat Dcbent ergo illas etiam ad fe transferts hodie,nbsp;quicunque per fidem verilfraclitæ fafti funt. Quiacnim promifsionum omnium eom-plenientum eftChriftus,adeos imprimis illarum frudus pcrtinet,qui Chriftoperfi#nbsp;dentfuntinfiti. Iraq;in medijstentationibushoc eosmaxime confolctur, quod Deumnbsp;feiant fuuin Deum effe, amp; fibi hanc poteftarem ab ipfo Chrifto datam efle, vt ilium pa-Iris nomine inuocare,8c quidem fuum patrem dicere,pofsint.
At fimul officij fui meminerint,quod in eoconfirtit,vt Deo fe totos vicifiim con- ' fecrent,huic indiuulfè adhxreant, amp; eundem fide vera colant, ne quando idem, quodnbsp;Indæi,patiantur,quos per incredulitatem amp; contumaciam fuam ab ilia dignitate excidif-fePauius tellatur. Sequunturrationes,curDeuscelebraridcbeat, Schisprimumhu«nbsp;ius Cantici canut abfûluitur.
inuifendi aut vifitandi verbo vtitur',more Ebrxorum amp; ad populi ftatura_affliadsi-mum alludit. Quafi dicat, Euimus aliquanto tempore mortalium milerrimi, vt à Deo oinnino derelidi videripotucrimus,cùm in Ecclefia fimul amp; Rcpub.nihil fanumnbsp;amp; integrum eflet. Sed rcfpexit nos Deus tandem, amp; quodammodo ad nos redi!t,v£ rc-demptionem, olim patribus promilfam, nunc rcipfa præftaret. Debet autem ex hoc ex-cmplogeneralisdoébrinapeti,Deumfuipopuli curam minime negligere,hcctopemnbsp;aliqnandiu différât. Sinit quidem nos exerceri,quia fie nobis opus eft, ne noftri limulnbsp;amp;.ipfiusimmcmorescum impio Sc pcenitere nefeio mundo malè pereamus.l em autemnbsp;quia nos terram 5c pulucrem elfe nouit, noftræ infirmiratis rnemor eft, 8c nos upra vires tentari non finit,imô vires nobis interea fufficit,quibus tentationum certamina *nbsp;vincamus. Et quando tempus eft præter omnem expedationem libérât. Sic ohm ta-ûum,quando filiorum Ifraelis res in extremis conftitutæ étant, vt Deus eus ¦° Vnbsp;!quot;¦*------
»
Bb
Deum
-ocr page 304-28S
D'iEI IOHANNIS BAPTISTAE.
Deum cx file vera inuocant,amp; huiu^gencris exempla quotidie inulta cernrmus. Vfu$ eorum nobis liic cllo, nc in afHiótionibus defperemnsjed cxpeciemiis Doininiim,nee);nbsp;cxcidac nobis diduin illud Prophttæ, quiiufilenno amp;: fpe robur noftruin fore polli*nbsp;cetnr. Ifa.^cixap,
Srfxit eerUM faluttt.
¦*lt;**.«,
Sed euidentius docet Zacharias, quomodo populum fuum inuifent amp; rcdeineric Dominus. Eicxitnobis(inquit)cornu faiutis in domo Dauidis pueri fui, prout locutusnbsp;eftperosfanótoi um,qui à lcculofucrunt,prophcrarum fuoruni. Sunt hæcdcfutnpu exnbsp;, Plalmo lii.. vbi fic loquitur Dominus ; Illic cornu Dauidi gerniinare faciam, liicernainnbsp;parauivnébomeo. Per cornu autem intelligit regnum amp; robur, metaphoraà cornutisnbsp;aoimalibus fumpta,quorum viresferèiacornibus exiftunr. ERq; nietaphora hæcfre-quens admodum in Icripturis, amp; tarn in malani quam in bonani partem fumicur.nbsp;Pfal,//. ait Chriftus : Confringamomne cornu impiorum,ccrnuaveröiulloruineii'nbsp;gentur. Ec in Pfal. z 2, lt;le viro pio amp; benefico dicitur . Cornu eins altum eritcuni glo'nbsp;ria. Qmbusaddi poteft,quöd apu.d Prophetas, Danielem inprimisamp;Zachariainjt®nbsp;gnahuiusmu-ndinon vno loco per cornua adumbrantur. Qmire verhorum iftor«*nbsp;fenfus eft,Deum nuncprarltare, quöd olim promiferit, vt nimirum in Dauidisdon®nbsp;regnum iüud faiutiferum conftituar,de quo Prophetæ, homi nes làmâifsimi, pafsimnbsp;ticinari fint. Promifsioncs,quar ad huius loci iiluftrationem faciunt præterillamnbsp;lt;x Pfal. V2.adduximus,pluriraæ extant. Inter quas primum locum tenet quæ inP°înbsp;riori Samuelis libro cap.fi:primo.perNathanum édita Icgitur. Exponitur cadeinnbsp;admodum in Pfal.J^. Et Propheta Raias de furculo aut germinc ex trunco Rainbsp;turovaticinatur.Nihildeniq;frequentiuselt,quam quod Humana Redemptiopetnbsp;uidis regnum dc(cribitur,amp; ipIeChrifius Dauidis nomineinfignitur. Quænbsp;charias paucis bifee verbis pijs in mentem rcuocat.
segMMmchrit Continct autcm fiojul dcfcriptionem fcgni CHrifti, quam obferuauifle jit deßribitm, rum proderit, eô quod ad fidem confirmandam multùm facit. Primo enim duifnbsp;»nu dicitjillud potentia amp; viribus infiruétum eflê docet, quibus fese tueatur,8t3nbsp;fariorum conatibus refiftat. Qnod de illo verifsime dici, resipfa teftatur, quanbsp;olim omnem aduerfiiriam poteftatem Chriftus deuicit,amp; hodie regnum fuumnbsp;quicquamaduerfusiliumpugnantibus, qui illud euerfum cupiunt.nbsp;hoc pijs atq; credentibus regnum ßlutis elt Nam fublatoSc deftrudto diaboli rnbsp;peccata mundi expiauit Chiiftus, iuftitiam fempiternam reduxit, patri Deonbsp;ciliauit, regni cleftis hæredes fecit, amp; nos vfq;tuetur , ne fibi cripiantur, ft-in ouium fuarura gregem adoptauit. Non ergo huius mundi regnis Je*nbsp;gnum Chrifti. Illa enim fiibditis onerosa amp; molefta funt, eo quod illi Reges lUnbsp;recogantur,ijsdem tributaamp;veóHgaliafoluant, pro ijfdem Bella gcrantjamp;pi^^pj*nbsp;vix in confpcälumillorum venire pofsint, fi quam cauflam habent, in qua Reg j|i)nbsp;trocinio inprimis opus crat. At nihil huius in Chrifti regno inuenitur. *nbsp;fuosalit, amp;vthocpoflct,carncmamp;fanguincm fuum pro illis tradidit.nbsp;Spintuahaamp;corporaliainterfuoslibcralifsimc diftribuit, ipfe profua Eccleua^^^^gt;nbsp;gulis eius membris pugnat, amp;aures fuas nobis faciles præbct adeoq;adfein*^jP,e'nbsp;nines qui fesegrauatos efle fentiunt. Magna ergo mundi huius infelicitas eftnbsp;gem tam beneficium faftidit, amp; Antichriftum fibijpfi imponit, quem pcrditioiU^^i^jijr,nbsp;fcriptura dicit, eo quod amp; ipse perditus fit,Sceosperdat fecum, qui ipsum feq^^|.|jn(nbsp;Præterca non nouum eft Chrifti regnum,fed omnium,quævnquam in mundq^^^i^fanbsp;vttuftißimum î Vt enim de illo vaticinati funt Prophetæ, Sic in æternonbsp;fundatum eft, amp; inter homines tunccpit, quando faiutis promilsioprimispynbsp;data fuit.quot; Inde vero nouis fubinde incrementis confirmatum adhuc hodienbsp;^einceps quoq; durabit vsq; ad confummationem fcculi. Faciunt ifta ad fidcinbsp;anse amp; faiutis noftrse certitudinem, quamturpitcramp;pernitioselabefadant,qnbsp;Prophecarumlibros,quafi nihil ad nos pertinentes reijeiunt*
I
-ocr page 305-HO MILIA IL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9 20
Cterum pergit Zacharias,amp; clarius adhuc defclibît redcmptionetn illamjlt;|uain olim Deus per Prophetasfuos proniiferit,nunc autetn inChrifto velit pracftare.Salutem f,er*chr!ßH.mnbsp;(inquit)iJeftliberationcin aut redeintioncm(Sic cnim Ebræi Salutis vocabulo interdumnbsp;vtuntur)exinimicisnoftris,8:èmanu omnium,quioderuntnos. Atqui non poflentillanbsp;intelligidcliberatione« tyrannide,qualudæi tunc per Romanos amp; Herodem preme-bantur. Conftat enim illos fub hac deinceps quoqj laborauiffe , iinö Romanorum armisnbsp;non multu póft cxcifosjamp; in totum orbem difpcrfos fuifle,cùm increduli Sc contumacesnbsp;cffcpergerent. Ergo de Spiritual! libcrationcloquitur,quatotiushumani generis falusnbsp;continetur.Habuit illudjSc adhuc habet,hoftcs acerrimos,amp; omniu crudelifsimos; quotum princeps cft-Satan fiue diabolus,quem Chriftus in vcritate non perftitiffe amp; iamnbsp;Je ah initio homicidam fuilfc ait.
Is enim cum fua culpa ipfcà dignitate fua excidiflèt, inuidia ftimulante bominis quoq^primùm-crcatiîfaluti infidias ftruxir,S£ effecit,vt Dei mandatum transgredereturnbsp;amp; ita Deijmagine amifla pcccati feruus ficret. Hinc exorta cft maledidio,quæ vt terraninbsp;nobis aducrfariam,amp; ad profercndas fruges,atq; alia vitæ fubfidia,difficilem fecit : fie o«nbsp;nines alias huius mundi partes nobis infeftas reddidit. Huie ergo dcbcmus.quèd coeli-tus demiflx tempeftates prouentus agrörum intercipiunt, quod modoignem nobis ini-micum fentimus,modó aquarum vel inundationc vel penuria pertclitaraur; quod acretnnbsp;nobis noxium experimurî quod animalia aduerfusnos ferociunt; quod deniq; nihilnbsp;tarn minutum aut vile eft,quod non fufficiat nobis perdendis, imô quod ipfe homo bo-mini hoftis Sc dæmon fit. Ne tarnen in fobs corporibus aut fortunis bsc pernities hx-rcat, non quicfcitintcrea hoftis illc noftcr diabolus, fed inftar leonis rugiemis obambu-lat,amp; animabus quoq;æternum cxitium ftruit.ltaq; modo cordibus nolbisfese infinu-îns iminanifsimorum facinorum nobis author eft, modo propbanüm Dei Cüîitemptumnbsp;nobis perfuadere conatur, modo mundi illcccbris nos circumucnit., modo tyrannos Scnbsp;teligionisomnis contemptores aduerfus nos atmat, modo in fecundis rebus confidentes amp; fuperbos,in aduerfis autem impatientes amp; murmuratoresjfacit. Quid multis? Au.nbsp;thor eft nobis improbus ille,vt omnibus ad noftram pernitiem abutamur.nbsp;nbsp;nbsp;Domina*
1 nbsp;nbsp;nbsp;batur ergo illetotihumanogcneri olim per peccatum Sc mortem, eoq; infelicior «rat
noftra conditio, quod mifcriam^hancnulliagnofcercntjperditione autem propria delc-ôarcntUr,adhæc diabolo feipfos fpontè fiftcrent,amp; ci arma præberent, quibus in ipfis debellandis illc vteretur. Fuit ergo dcploratifsima hominum omnium conditio, neq; fa-lutis fpes vlla crat,cum ipfi homines fese hoftifeientes volentcs dedcrent,amp; in propriumnbsp;rutrent cxitium. Et hanc miferiam Paulus alicubi vno verbo explicat, quando nospote-ftatitcnebrarumfubieaosfuifl'efcribit.Succurrithic nobis vnus Deus perFiliumfuumnbsp;vnigenitum lefum Ghriftum. Is ex virgine Maria homo faûus in mundum venit, Scnbsp;in domumfortis illiusfvt ipfe in Euangelio loquitur)ingrelfus,ilium vicit Sc conftrinxit,nbsp;eiufq; vafa dlripuit,id cft,in libertatem afleruit miferos mortalcs, quibus illeceu vafis Scnbsp;armis proprijs ad omnem iniuftitiam abutebatur. Viftorix modus ïuit, quod in crucenbsp;pro nobismortuusfux mortis mcritopeccatamundi expiauit.deinde ex mortuis refu-fiitatusfux refurreftionisvirtutemortemdeuicit,8cportasinfcrorum effregit, nenosnbsp;amplius dctincrc pofsint. Itaq; illc fernen illud mulieris eft, quod veteris ferpentisnbsp;caput contriuit,Sc principem huius mundi foras cictlum omni poteftatc exuit, vt quam-uis adhuc tumultuetur nihil tarnen pofsit aduerfus ipfum Sc cos, qui ipfi per fidem funtnbsp;infiti.Et huius redemptionis hie etiam fruüus cft,quód nobis placatus pater maledidi-oncm aboleuit : quo fit, vt iam nobis omnia adiumento fint in bonum,8c nihil vfpiaronbsp;in tcrum natura fit,quod nos fepararc pofsit à dileftione Dei, quse noftrx falutis funda-mentum eft fivmifsimum,vt mox audiemus.Nam etfi nos per legem accufet Satan,Sc in«nbsp;tra conftientias nofträs nos pcccati conuincat, non tarnen(vtPaulus fcribiDpeccatum^*quot;****nbsp;j nobis dominatur,vt vcl totos nos in fcruitutem redigat, vcl ad moiiem imputetur : conbsp;quod non fumus fublegc,fed fub gratia,id eft,nonea eft amplius noftra conditio quæ^*
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;olim,quando Lex,fuo rigorc adhuc armata,omnes damnabat, qui vcl in minima deli-
1 quiflenf. fed iam fub regno gratix fumus,quam Chriftus nobis meruit. Sc qua fit, vt Sc pcccata nobis non imputentur,Sc fimulin Chrifto pofsimus omnia. Suraus ergo verenbsp;B b iinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;liberati
-ocr page 306-290
Diei ioannis baptistae.
liberati ex manu bo(|ium nortrorum, quando neq; peccatum nos damnare porcR, in nos ius habet ahquod Saran,neq; mors aut inferi nos detinent,,quô minus cuniChf*^nbsp;tto ærernum viuamus, Debet amen; diligenter oblêruari, huius redcmptionis auth^'nbsp;lt;fm vnicum elTe Deum, Mediatorem quoq; vnicum lelùrn Ghriftum, Si proindc n®®nbsp;minus pernitiosc quam tuipiter CGsfallijquilälutemfuara alibi quærunt.
clt;*y3rf^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3^t mîretur aliquis quæ caulïâ Deum mouerit,vt tantam de nobis cufam fuR'P^
retîamp;hîcferèeorum errorfescprodit,qui faiutemlûorum operum nieritisautvcKf*'^ D*tmtfirù»r- P^truin virtutiadfcribunr. Sed rediusmulto Zachariastanti beneficijfontesnobi^'nbsp;Spiritusreuelarionemonffrat, quando Deuiniftafeciffedicit,vt vtereturmifericof'nbsp;erga patres noftros,ac memor effet teftamenti lui làndi,amp; iunljurandi,quodiurauigt;^nbsp;brahamo patri noftro, Quibus verbis amp; cauffas amp; ordinem ßlutjs fimul compræhcoæ,'nbsp;Primam caulïàm adeoq; fontem ipsum in mifericordia Dei commonftrar,qui ita nos®*nbsp;lexitjvt fâlium fuum vnigenitum pro nobis dederit. Verè autem hoc ab illo dicipit®nbsp;fi adprimùm pat entera noftrum, Adamum alcendamus. Quid enim^lcnbsp;cùm præcepti diuini iramemor peccaret,peccando diuinitatem affedarct. Si moxa^^y-Dei voce in pedes fc cooijceret,vt ab eiui conlpcdu fese occuitaret ? Quid obfeff®! inbsp;debebat Deus,qui neq; cuîpam fuamdeprecabatur,neq;ipfiusgratiamiraplorabab*'nbsp;potius cuîpam omnem in ipfum transferre ftudebat ?Atqui raiera Deus quxfiuiinbsp;cauitjeidcmq; ex fuga retrado fernen illud mulieris promifit,quod ferpentis caputnbsp;culcaturum fitjVt eius regno deftrudo humanum genus vindicctur. Solius ergo inbsp;ricordiæ hoc beneficium fuit. Item fateri cogemur, fi Abrabamum inlpiciamus,q^'nbsp;i. inter idololatras amp; Deorum aliorum cu]toresagentem(vtlosueait)exchalda:atu®nbsp;uic,amp;cum eo foedus falutisferijt, idq; poftea iurciurandoconfirmauit. Similittfnbsp;uumquoq; teftatnentum fecit,cùm ludæi lùa perfidia prius illud prophanauiffcDtJ^nbsp;ti apud lereraiam ipse conqueritur.
-----.........
erga patres noftros,ac memor effet teftamenti lui lànlt;âijamp; iunljurandi,quodiurauigt;p rï»*/î h mnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Y4' 1*1 nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;111 » i*»! i cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t p Äz / »i 11 c »»ri« mnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i \ inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z* /t ii )
Jtre.iX,
Quod autem ex gratuitofauorepatribuspromifit, hoc Rio tempore prxlhtif' in camera filio fuo,in quo omnes promilsiones funt Etiam amp; Amen3amp; qui ipfcnbsp;teftamentura in luo lânguine confirmari atq; ratum fieri teftatur. Concuriunterg®nbsp;mifericordia amp; veritas Dei,amp; apparct fimul cet tara amp; infallibilem elfe falutisnbsp;duciam. Nam,vtmodo diximus,exmilèricordiæ Deifontibusilia emanat,quo$P5nbsp;aies amp; incxhaultos elfe confiât. Eadem Dei verirate confirmatur, quæ amp; ipfa neq; jjnbsp;neq;fallitur.Namin æternum manet verbum Domini,amp; quamuisolimtotahæcn'^'^^nbsp;machina ruitura fit,exillo tarnen neiotaquidem aut apex vnicusperibit. HisergOy^,nbsp;damentis nos inlîficre conuenit firmiter,neq; cos audirc, qui dura humana iullit/ifnbsp;cris falutis fiduciam fulcire conantur,eius certitudinem omnino labefadant,nbsp;tuseuertunt,
At hîc inter alia ooferuatudignilsimum eft,quôd in Chrifto nobis cxhibitan^ gratiam ad patres vfq; extendit. lllius ergomerito illi quoq; feruati funt,amp; alib*nbsp;nomine agnus ille dicitur,qui immolatus fit ab origine niundi. Admonct id nosnbsp;fimæ communiûn!S,qüæ nobis cura ledifsimis illis Dei amicisintcrcedit,amp;itanbsp;falutis fiducia amplius confirmatur Poffumus etiam ex hoc loco animarumiin®® -tatem, amp; corporum relùrrcdionem,afl'erere aduerfus Epicuratos, qui vt fibi in p®nbsp;bus luis blandicias faciant,illa negarcfolent. Si enim,quam in Chrifto exhibuit®.^^nbsp;Deus,mifericordia ad vetercs etiam patres fcsc cxtcndit,qui iam feculis aliquotnbsp;defundi fucruntjilli poft mortem iam tunc fuperftites fuerint oportet. Vixerunt anbsp;âllorum Spiritus cùm Dco,amp; corundem corpora,in fpc referredionis quiefcunt,q^ inbsp;Iis làlutem omnibus numerisperfedam afferet. Vfus eftfiiniliargumcntoChruld
uerfusSadducæoSjVtcxcap.aoapparer. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
Reliât vltimum huius de Chrifto vaticinij membrum,quo docetur,quîs ^'***A*^nis amp;falutis huius finis aut feopus nobis elle debcat,quoad vitæ noftr«confuetodt'^.^^^^nbsp;jniæjcoruin noftrorumliberati, Deoferuiamusinnbsp;ditateamp;iuftitta coram iploincundisdiebus vitænoftrtc. Contïnctur bisverbi^j^nbsp;quid ad vitara verè Chriftianam pertinet,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ybl
-ocr page 307-HOMILIA ir. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;29)
Vbi ante omnia obferuare oportet, finetn amp;vfumrcdcmpuonis nequaquam fiunc eflcjvc gratiam Dei,ad vit«, amp; morum licentiain transferamus, Si impunè peccc-musjfed vt Dei cultores fimus,8e vitam viuamus Chriftiana profefsione dignam. Admo-net nos de hoe Chriftus,quando iubet vt in ipfo multum frudutn feramus, amp; vt,qui pernbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;u» f.
ipfum loti funt,quotidic pedes lüos abluant. Nifi ergo hoe faciamus, Chrifti mcriturn nobisirrituin 8e inutile rcddemus,SequodoreproHtemur,idipfiimfadisncgabimiis.nbsp;Non ofcitanter autem prxtercunduiii cft,quod nos Deo «^oCafjid eft, fine metu aut timoré feruire iubet,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
Non enimdamnatur hic pius file 8c ingenuus Dei timor, quem fapientiæ ver» principiura dicit Solomon,8e fine quo carnis libidinem reftingucre non poflumus: fednbsp;I'llutifera ilia animi religiofi fecuritate fermo eft,quam in nobis parit certa mifericordi» gt;nbsp;Dei fiducia,8e quæ nos in Dei cultu alacres atq; confiantes reddit.Q^am nifi habeamus,nbsp;ncq; Dei fidere poftumus,neq; nobis ipfis perfiiadere,quod illi grata fint noftra officia,nbsp;Seproindcin cius cultu nimiùm frigebimus.Ideo Paulus decarnis mortificationc8evi-tænouitatcdifferensjVtinfirraisfpemfaceretjdiccbat. Pcccatum vobi^ non dominabunbsp;tut,quia non cftis fub lege, fed fub gratia. Adde,quôd neq; mundi tcrriculamentis refi-ftercpoterunt,quos non confirmât certa diuinæ era«» 8e mifericordi» fiducia. Vides
4uid de Scholafticorum dogmate fentircdeDcas,qui hominem, quoad hic vixerit, de Dei gratia certum fieri poffe negant. Dicunt fe ita docerc, vt fegnes ad ardentius pie-tstisftudiuinaccendant. At quomodohunc colent ex animo, qui cum fibi inimicumnbsp;fingunt?Itaq;ifti homines nonfolumfalutisfiduciamlabefadant, fed verum colcndinbsp;Deiftudiumquoq;inhominumanimisreftinguunl.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; vtntaferu'û
Sed imprimis fpeóhare conuenit, quibus rebus potifsimura nos Deus fibi fcruirC dthtamua^ velit.ln fanâitate(ait Zachai ias)Se iuftitia. Duobus membris vtraraq; Legis tabulamnbsp;complciäitur. Sanélitate eniin toti Deo confecramur ; quod fi fiat,iam ilium ex toto cornbsp;dediligemusjin illo vno fpeiu 8c fiduciam omnem collocabimus, eundem colemus 64nbsp;tonna 8c ritu,quern ills nobis præfcripfit : nomen deniq; eius nobis fandum Si venera-bile crit,neq; aliquid corum omittemus quæ ad ipfius gloriam faciunt. luftitia vero eanbsp;virtuseft,qu»fuumcuiq; tribuit. At quia omnibus hominibus dileétioncm debcmus,nbsp;qux totius fecund» tabulæ ett completio, nihil in huius præcepta peccabunt, quicunq;nbsp;iurtiti» veræ ftuducrint. Cur enim occidant cum,quem vt feipfos diligunt ? Vel cur ciusnbsp;vxorcm aut filiam polluant,vel eius opes dirlpiant,vcl famam ldant : cui fe omne offi-tium debere fentiunt ? Certèij, quibus iuftitia h»c cordi eft, cupiditates quoq; frena-bunt,ne extra illius limites vagentur. Duobus itaq; verbis Zacharias abfoluit,quod Pro«
phetæ 8c Apoftoli in fuis kriptis,propter carnis noftr» tarditatem, admodum prolixe x..
A nbsp;nbsp;nbsp;-rnbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;It.,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 1 J
tractant. Impnmis autem ad huius loci explicationcmpertinet, quod Paulus ad Titum fie fcribit; llluxit gratia ilia Dei lalutifera omnibus hominibus,erudiensnos,vtabnega-ta impictate 8c mundaniscupiditatibus, moderate amp; iuftè 8c pie viuamus in præfentinbsp;lcculo.8cc.nbsp;nbsp;nbsp;Non temerc autem hie nos admonet Spiritus Sanélus.vt coram ipfo Deo
landitati 8c iuftiti» ftudeamus id cft,vt mcminerimus, nos in Dei confpeélu agere, qui nullo fuco aut hypocrifi fallitur,fcd ipfos hominum animos infptcit,8c proinde fic viua-ipusjVt cius iudicio probcmur.Qmd enim iuuabit,nos hominibus fanétos 8c iuftos vi-dcrijfi Dei fententia nos damnet,cui executio certa coniunfta eft?
Ne quid tarnen omittat Zacharias,quam dm etiam nos in hoc Dei cultu 8c lerui-
hoc adijei propter eos, qui vel Dei cultum certis diebus aftringunt,quibus fe totos ma- mm, gna cum animorum deuotione (vt videri volunt)rei diuinx confecrant,ijs autem trans- nbsp;aftis ad effrenem pcccandi licentiam redcunt : vel cos etiam, qui vbi res aduerfæ 8c gra-uiora pericula lmmincnt,ad pnitentiam fese aemparantjVtDei fauorcm demercantur:nbsp;banc veto momentaneam agunt,8c moxin priores mores effunduntur, vbi periculi me-tus euanuit.Sunthi ex corum numero,quibus per Qlcam olim dicebat Dominus cap,«?.nbsp;QmdfaciamfibiEphraim?quidfaciamtibiluda? Pistas veftra eft quafi nubes matu-tina,8c vcluti ros mane venions 8c abicns. Et talcs fere funt, qui hodie optimi videntur.nbsp;f^md verb dll aliud aguntjquara quod duobus heris iimul feruire volunt,Deo niroirum xoifc, s,nbsp;8c Diabolo ? quod fattu iuipofsibilc efle Chriftus docct. Meminerimus ergo , nos vt Rom,s,
Paulus
Bb ii)
gt;
-ocr page 308-DIEI lOANHIS BAPTISTAE
Paulus inonet)ea conditione ex pcccati feruitio liberacos efle, vt nunc Deo nuncip^f huicfoli feruiamus.Et haecin primain huius Cantici parrera dicl;afinr,cuiiisdoäria^nbsp;nöbis accommodarc debcmus,vtDei quidem graciam totis animis agnofcamus, ci'l':quot;'nbsp;verp nos rotoS confecremus inlanäitate amp; iuHitia,cuius nobis Mediatornbsp;ChriftuSjCui dcbetur benediä:io,i?Qapr,gloria 8lt; potcftas in ætcrnum. Amen.
.i-
HO MI LIA HL
Er cu.puerule,Propheca alcißimi vocaberis^ Præibisenim^fi^ facieiti Domini, vc pares viaseiiis; Et des cognitionem falutis popi'\nbsp;eins per reraifsionetn peccatorüm ipforum: Proptervifceranbsp;çordiæ Dei noftri,quibusinu'ifit nosoriensexalro:nbsp;nbsp;Vt apparent 0
qui in tencbrisamp;vmbra mortis pofitifunt, ad dirigendos pedes^^^J Erosin viam pacisjpfe autem pueruliiscrefcebat amp;c corroborabagt;^nbsp;Spiricu, fultq; iri deiertis ad cum v lq5diem,quofeoftcnderet
V.AM.ViS ZACHARIAS HOC CANTiCO DE.I fieiunacelebrareinftituerir,qui ipfiex Eiizabetha vxore ßcrili *nbsp;dederat,priraa tarnen eius parte ex Spiritus fandi fuggeftionenbsp;Chrifto vaticinatuvjamp; caoccafione totum humanæ ülutis ncgonbsp;exponit, quod tribus ferècapitibus compræhendit. Primo ju'nbsp;huius virtuteSc merito liberatos efic ab iriimicis nollris quorunP
r, : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\
llraëlenii,
A
ceps,'diabolus,nos fub iinmani peccatorüm feruitute premebat. Secundo ptionis hiiius indicat in Dei miiericordia amp; veritate,qui,vr olim noftri mifertiisbnbsp;patribus promiferat,fic eandem miflb in mundum filio fuo præftitir. Tertio ((('nbsp;Ghriftianæ tradit,quorum fumma eft,vt omni damnationis metuexeuflb, vni E®nbsp;uiamus in lânâitate amp;iuPticia omnibus diebus viræ noftræ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. ^,iii
t Sequitur nunc altera huius Canticipars, qua de filio loanncagit, euius o primo fummatim paucis verbis compræhcnfum proponit,mox verb idemnbsp;ponit. In his au'tera ferc Prophetarum veteriim amp; Angcli verbis vtitur,quod no^nbsp;uare conuenit, vt videamüs, quafn benèfibi femper confier Spiritus Sanûus?nbsp;non eadem fit verbi Dei quæ humanorum figmentorum,conditio, quæ in .|,ari^nbsp;pè momenta pro vanifsimorum hominum arbitrio mutantur. Cantico autcni^^,^nbsp;cducationem loannis fubijcit Lucas,quia hæc quoq; ad eius inftitutum faciebat.nbsp;i'ftisortïnibusloannisfîdçsamp;authoritascommendatur.-Itafidelispræconisau*:nbsp;firi verbi Dei exerriplum continent, ex quo de omnibus iudicare pofiiimus? b'''nbsp;here EccJefiaftico funt conftiruti,auf huiuS authoritatem fibi vendicanr.nbsp;locus cognitu amp; confideratu valde neceflàrius hodie, in tanta iudiciorum vaU^nbsp;de munere illo magna cum contentionc animorum pugnatur.
/eMnet Pra- Ordfiur vcro partem hancZacharias cum Apoftrophe pathctica, amp;lt;]' J fUeMttitißimi.aniiXii afFetlum pulchrè exprimit. Dicit enim ; Et tu puerule,Propheta altiquot;* piicf'*nbsp;beris. Cohærent autem ifiacumijs,quæ praceiferunt,amp;fenfuseft; Etfinbsp;lus fis tantillus,amp; nihil eximium præ te feras, in hoc tarnen regno tam potentnbsp;co non poftremas partes tenebis. Vocaberis enim Propheta Altifsimi,iu^
terni Dei, quern fic vocat Scripturajquia coelis terrisq; fublimior in omncs perium habet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Vöcandi autem verbo non folum pro communi more Ebræorum 5,'igt;'(^ lem reuera fore oftendat,fed vt fimul doceat,eum publice hoc nomine celcbnbsp;gnem fore,vt pro Propheta maximo à plerifq; cognolcatur.Dicirur autem \nbsp;facnslitcris,non folum, qui futuraprædicit,fed quisquis voluntatis diuina- ^ [joinbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xeuelatæ interpres eft,amp; huius dodnnamad Ecclefîæ fiue audirorum ii
-ocr page 309-H O MILÏA UK nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0 O*
^confolationetïi aut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;accommodât. Sic cnimmunusab Hoc ipfo Deonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
pud Icremiam defci ibitur. Ciim enim illi dixiflet Dominus, Proplictam gentibus tc ^onftituijinoxfubijcipEccccgopofui verbameainostuum,E.ccecgo conititui te ho-^ic fupcr gentcs amp; fuper regna^vt euellas,amp; extirpes,vt perdas,amp; difsipes, vt ædifices amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
pbntcs. Q^o Paulus videtur refpexilTejCum fcribcrct : Qm Prophetat, hominibus ^^4«iturxdificationcm,amp;exkortationemamp;confolationem. Etinhis quidem fedulunbsp;^uilicloannem, eius facÏa abundc teftantur,vt huiusamp; reliquorura Evangeliftarum te*nbsp;Ûinionia de ipfo hoc declarant. Neq;hic alicui fcrupulum moueat,quod apud Ioan-,nbsp;nein Evangcliftam ipfefe Prophetam eUc negat. Illic enim de magno ilio Prophetanbsp;agcbatur,qvjcm Deus olim per Mofem promiferat,quern non alium quam lefum Çhfi- nbsp;hum clTçjCx Petri amp; Stephani interpretationeconftat, Vide Aét.^. amp; 7, cap» '
Nunc autem nobis paulo diligentius Zachariæ animus infpiciendus crit, qui hoc zachariiaißbi nomine fibiinfi potifsimum sratulatur, quod diu exoptatum fihum DeijProphetam amp; gratulatur oi/nbsp;veAiprxconXfcrcfcircunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...
Poteft hoc ratio ni humanæ mirum amp; abfurdum videri. Scicbatenim munus hoc arduum,adhæcinuidiæamp;odij plenum ,effe. Scicbat quid olim Prophetis accidiC.-Icqquibuscumpopulicontumaciajcumrcgibus, cumSacerdotibus, perpetuo fuit lu-handumiamp;quôdplæriqjillorum vel patrijs finibuseieâifuerunt,vel in carceribus tetris concabucrunt,vellapidibu3 obruti, aut gladiopercufsi, vitam finicrunt. Neq;nbsp;^cliorem Hlij fortem fperare poterat, quoad rerum quæ tunc cratconditionem : cùm innbsp;Kcpub: quidem prophanægenres,inEccleliaautem PharifxiS^ Scribæ , fupcrftitio-nuni Sc traditionum humanarum magiftrijdominarentur. At non adhuius mundinbsp;fortem rcfpicit Zacharias, fed rem ipfam fecum expendit. Etenim quia præcipuumnbsp;dimni fauoris argumentum eft,quod nobifeura colloqui', amp; nos fuæ voluntatis certio-rcifaccre dignatur,eximium amp; diuinum fit munus oportet,quod in eum finem eftinfti*nbsp;tutmn. Neq; hic nos mouere debet, quod eius dignitatem mundus non videt nequenbsp;intclligit. Dei cnimminiftrifunt, qui cos amicorum loco habet (vt de ApoftolisChri- iom. ly.nbsp;Hus loquitur) amp; in medijs periculis tuetur quoad illorum operam fibi amp; Ecclefix viilemnbsp;eftenouif. Qma ergo vidit Zacharias, quanto fatius fit Deo, quàm mundo impionbsp;^ingratoferuire,nonpotuit non gaudere,quod filium illius feruifto deftinatum effenbsp;mtclligcbac. Idem olim Samuelis parentes vidcrunt, quorum hoc fupremum votutnnbsp;fuit, vt Hlius inEcclcfiaftico minifteriofuam operam Deo collocaret. Arguituriftisnbsp;«xcmplisinfclixfeculinottn corruptie,quando nullum vitæ genusmagis contemptumnbsp;^exofumc(t,vtplærosq:pudeatfiliosfuosEcclefiæ8c verbi Dei minifterioconfecra-rc. Olim quidem cum lub Antichrifti regno errorum atq; fuperftitionum tenebra:nbsp;dominarentur, non pudebat principes viros ex filijs fuis Abbates amp; Epifeopos facerc ,nbsp;nulla familia tarn nobilis, tarn opulenta, tarn ampla ,velctiam inops Sc contempta e-r«,quænonaliquoscxfuisEcclefiaftica: fundioni,aut MonachorumSc Monialiumnbsp;Collegijs deftinarct»
At poftejuam veritatis lux tenebras illas difeufsit, Sc plurimis non felum corporis , verumetiam animarum libertatem pcpcrit, vix quisquam inuenitur ,qui filium ChriftiScEvangelijprxconcmcffc velit. Imo nifi iam inde àpueris aliqui ad munus . ,nbsp;^u J publicis Ecclcfix impenfis educarentur,breui doélrinam omnem cum Ecclefia ru-iiuram vldercmus,
Iraq; ad minifterium factum foli ij fevc veniunt, quos vel fua paupertas,vel fami- lix obfeuritas, contemptos reddir. Qui enim diuitijs abundant, ij filios fuos vel adnbsp;mercaturam. Scartes vfurarias,deftinarc, vclprincipum aulismancipare, vel ignauonbsp;turpi otio confccrarc, malunt. Confiât ergo hodie à plxrisq; pluris fieri gloriam ho-minum,quam Dei,8c omnis iudicij inopia turpiter laborare eos,qui ita fentiunt. Namnbsp;fi infiabilcm mundi huius conditionem reclc expenderent , multo aliter iudica-rent. Olim quidem magna fuit Pharaonum , Achabi, Manafsis , Zedeebixnbsp;Hcrodis , Pontificum ludxorum, Sc Roraanorum Imperatorura, ^oria.
B b iiij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At
-ocr page 310-294
.
/
ntt.
Malach, j.
Mmtßrerutn
ierh oÿiaum £(;clcfia: officio fpiritus fanólus admonef Etfi enim Chriftus V/V/rfOT paretnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .
Dtmint, ]
J. lo.in, J,
lt; Math, J,
lean,If
DI El lOANNlS BAPTISTAE
Acquis non vidcthoJicfaiiCtiurcm Sclaudabiliorcinefl'ememoriam Mofis, Proplic-tarum, Apoftolorum Sc Martyriim, quos illi iniquis fois iudicijs damnârunt, quos bo-ftiliter pcifecuti fonc,amp; infamibus lupplicijs extinxcrunt i In horum igitur confideratio-ne veidentur Ecclefiæ miniftri,ScfonuI mcminehntjfo Dei altifsimi PrOplietas efle,qui amp;{, ipfos tuerijamp;^quam hic foftinent ignominiain,£eterna gloria compenfore potcrit.
Sed ad Zachariam rcdeanius,qui cum filiura loanneni Prophetam fore dixifletj mox eius officium diligencius defcribit, fic diccns : Praeibis enim anrcfaciem Domini,nbsp;VC pares vias ciuSjSc des cognitionemfalutis populo ciusper rcmifiionem peccatorumnbsp;ipforum. Primo Chrifti lefu Domini nofiri anteambulonem fore afoquodde tempo*nbsp;re miniftcrij loannis in tclligi debet. Vt enim Reges ScMonarchæ non fobito aduenir®nbsp;folenr,fcd ex fois aliquospræmittunt,qui Scipforum aduentum denuntiant, 8cin bunonbsp;præparantjquæ illis aur necefl'aria font auc honorifica t Ira Dei filius, jeternus illcnbsp;gloriae, non ignaris omnibus in mundumirrepercafod loanne præcurfore Sc pratcoq^nbsp;vti,voluit,quideeiusaduentuomnesadmoneretjSchominum mentes ad ilium exop*'nbsp;endum præpararet. Qi^od ita fore olim Prophetæ prædixerant. Apud Mabcbianbsp;ante me. Ilaias autem vocisin deforto meminitclamantis,Parate viamDominO}*^^*nbsp;litudineplanam facitcfomitamDconoftro. Adquæ vaticinia Zachariam relpcxiflcvc^nbsp;ba eius laris teftantur. Eft autem hoc magnum diuinæ bonitatis argumentum,quo 'nbsp;lij fui aduentum publice omnibus innotefocre voluit : at eodem omnemfimulnbsp;oncm ludæis abftulit,qui contempti Chrifti panas horribiles meritô dederunt, qu^onbsp;eum alpernati font, qui tanti præconis teftimonio,adhæc docendi dexteritate,8cprop'^nbsp;is miraculiscommendabatur.
At præcipuum huius loci caput eft, quod loannis excmplo nos de miniftro*^ ix officio fpiritus fanólus admonef Etfi enim Chriftus in terras hafeenbsp;plius corporali Sc vifibili modo delcendat,Sc proindc antcambulone eiufinodi,qua .nbsp;lim loannes fait,minime opus habeat, eft tarnen hoc commune Sc proprium adminj^^^nbsp;rum verbi munus, vt ipfi viam parent,id eft,hominum mentes inftruant, vt Dom'nbsp;apud illos locum atq; domicilium inueniar. Hicenim minifterij Ecclcfiafticinbsp;vt homines cum Deo communioncm habcant,quod dilctftus ille difcipulus in fiw tPnbsp;la his verbis perfpicue docet : Quod vidimus Sc audiuimus,id annuntiamus vobisgt;nbsp;voscommunionem habeatis nobifoum : Sccommunio noftrafircum patreSe cunnbsp;eius lefo Chrifto. y\t qua ratione via hxcDomino paretur,vt loanneshicnbsp;exemplo abunde docet. Fecit is docendi initium à poenitentia,quam ita docuitjVt^^^jj^nbsp;loci Sc ordinis hominum pcccata accufaritjSc vt ifta emendari oporteat,oftenderic.^^^nbsp;bertatc certc dicendi tanta vfos eft,vt neq; Sacerdotibus SePharifieis pepcrcerit,nc9nbsp;rodi,cum is quoq; mali exempli Sc publier foandali author eflet. Inde veroChriftu'^Pnbsp;dicauit,Schuncdigitocommonftrans dixit ; Ecccagnus ille Dei,quitollitpc^^^nbsp;mundi. Hunc ergo ordinem etiam hodie miniftri omnes teneant. Quiaenim p' Jnbsp;nos inftar maceriæ cuiufdam à Deo foparant, nunquam huic,nifi illis foblatis,connbsp;poterimus. Ethæcfontad quæcucllenda,diruendaScextirpanda, leremiamnbsp;fuifle fopra audiuirous. Ifaias quoq; cxgutturcclamare,amp; vocein inftar tubznbsp;iubebatur,vt populo peccata fuaannuntiai'ct. Imo Chriftus'à panitentis donbsp;Apoftolosfoosprædicandi initium facereiufsit. '
Nihil ergo præter officium faciunt,qui hodie pcccata arguunt,8c qnosuis^^j^jjj nitentiæ ftudium grauiter hortantur. Qui enim hæc intada relinquunt,nbsp;Doâores vidcri vclint,penndefaciunt, ac fi medicus humores noxios in corpor^^^^nbsp;di patiarur,interim vero valetudinem meliorcm xgrotanti promittat. At nc jjjj/nbsp;dclperationem conijeiat pnitentiæ prxdicatio, 8c acrior Icelcrura redargutiojnbsp;^s ftudium nosinani propriæiuftitiæfiduciainflet, fimul Chriftumprzdicarcopnbsp;qui nobis à Deo patre/âtisfaâ:io,Redemtio Sc iuftitia fadus eft. ideoq; vehementnbsp;rant, qui in increpandis quidem hominum fiagitijs, Sc tradenda rcfipifoentiaijiijnbsp;font,nullam vero Chrifti mentionem fatiunt, qui folus afflifbs conicientijs me lt;nbsp;veram adhibet,
-ocr page 311-Et He illepræcipuus error eft, qui in papatu plurimos fallit, quod pnîtcntîatn fine '
RcdèergôZachariasfilioïoannihocquoq; tribuit,quôdin hocordinatumait, nluZ vt falutiscognitioneiu det populo Domini. Fiuftra cnim excindentur , quæ in falutisnbsp;via nobis occurrunt, obftacula,nifi verara huius cognitionem tenesmus. At privfquamnbsp;dehocplura dicamus,videndum erit, quo Icnfuloanncs illam dedifle dicatur. Nam finbsp;propriè loqui libeat,folus Deus fuo Spiritu hominum mentes illuminât, vt vrram falutisnbsp;rationemvidereamp;intclligcrcpofsint. Docethocipfe ChriftusinEvangelio dicens nbsp;Nemo nouit filium nifi pater , Se nemo nouit pattern nifî filius^Se eu i films vult reuela-re. Item : Nemo venir ad me, nifi pater meus traxerit ipfum. Et Petto, qui ipfum ilt;r.nbsp;Deifilium amp; Chriftum elfe canfclfiis eratjrefpondct : Beatus es Simon , quia caro amp; inbsp;languis tibi non tnanifcftauit, fed pater meus , qui in clis eft. Q^od ergo de loan-nedicitur, folius minifterij ratione accipi debet, quo Spiritus Sandus vfus cil, vtfalu-tis cognitionem in hominum cordibus accenderet. Si enim huius gratiæ facultas pe-Msloanncm fuiflet, procul dubio Sacerdotes quoq; amp; Scribæ,inpriniis Herodes , co-ë'^itionc ilia per ipfum fuiflètïtdonatL Vtautem Deus opera, quorum ipfe in nobisnbsp;author eft. noftradicit,amp; eadem ex gratia peculiaritanquamnoftra in nobis remune-rawr : hominum mînifterio ca tribuit quæ non illi propria virtute faciunt, fed innbsp;S^ibiis conficiendis ipfe hominibus, ecu organis amp; inftrumcntis, vtitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lènfu zri7««»4.
Paulus amp; Barnabas credentium animasconfirmauiflcdicuntur cura hoc quoq; folius Spiritus Sanfti opus fit, Ethocquidem Apoftolus ipfe diligenter exponit, quando «.cor,»,nbsp;Corinthijs, qui, quôd miniftris nimiùm tribucrent, infeâasfcindebantur, dicit .nbsp;Q^s eft Paulus? Quu Apollo ? Nonneminiftrifunt » per quos credidiftis, amp; vtnbsp;^iq; Dominus dédit ? Egoplantaui, Apollos rigauit, fed Deus dedit incremen-ïum. itaqueneque is qui plantar eft aliquid,neq;qui rigat : fed Deus qui dat in-crctnentum. Eft autem hæc diftinftio probe obferuanda ad confutandam Epifcopo-^tn8cSacrificulorumtyrannidem,qui fibieovumpoteftatem attribucrunt , quas denbsp;lolo miniftevio intelligi debebant.
Quæ caufafuit, vt clauium prætextu fibi in hominum animas amp; confilcntias poteftatem vfurpärint, quafi penes i^os eflet peccata vel remittere, vcl irremifta tenere. Admonct item diftinbtio ifta , nc miniftris nimiùm addiâi fimus , amp; ira Iwminum feruinbsp;reddamur, amp;, quam in Ghrifto obrinuimus ,libcrtatcm turpiter prodamus. Memine-rithus ergo omnet verbi præconcs Chrifti miniftros elfe, quorum fit, non fibijpfis fednbsp;vni Sc foli Chrifto difcipulos colligcrc. Elis ergo credamus , quatenus Dei verbumnbsp;I predicant, Interim vero lES Y M CHRISTVMagnofcamusvnicum Regem.nbsp;Sacerdotem ,, cuius nomine nos gloriari, amp; m co (blo falutis fiduciara habere congt;nbsp;'t^uiat.
Pergit autem Zacharias,8c,quæ ilia falutis cognifio fit, quibufq; partibus con^-J*/«*« 1 ftet, diligentius exponit ,diccns; Vt des cognitionem falutis populo eius per romifsi-^'^'^/*'-oncnapaccatorumipforum; propter vifeera mifcricofdiæ Deinoftri , quibus invifit*'nbsp;t'osoriensex altoxvt appareatfisqui in tenebris amp; in vmbra mortis pofiti funtl ad di- .nbsp;rigendospedes noftrosin viam pacis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Compræhendithis vei-bis omnia capita, in
1 tjuibus vera amp; folida falutis cognitio confiftit, quæ fi nobis ab oculos ponamus , facilè 1 de quavis doQrinaiudicare.potcricnus , an ex Deo fit, vel num in viam falutis nos diri-,
»autinde abducat. Nam primo docet, in quo nam falusomnisfit fita. D«ind« » «usfontcmatquc oiiginem commonftrat- . Tertio medium quoque falutis often--
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:r-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ V ¦¦
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qvurtôfincm quoq; Stfrudumtradit, qui inde ad nos redit.nbsp;nbsp;De quibus« etfi
tn prima etiam Cantici huius parte multa dixevimus , exigit tarnen huius loci traiâatio , vtcaufam banc herum excutiamus.
Quoad primum , cognitionem falutis , vel potius falutem îpfam nobis pertain pcccatorum rcmifsioae taonftrat. Quia enim pcccata Dei iram pcQuocant, §t(vt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
fupra «»««A/«. .
-ocr page 312-Aq/^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIEI IOASNIS BAPTISTAE
^upradidutncft)riöslDcofeparant,(lt;jna; omnismiferiæ amp; perJictonis vnica e(t) fâiuscertè nulla fperari potefic,vbi pcccau regnant, autadhuc in ranoncm
Obferuabis autem Zachariam, falutera noftram non in hoccollocare,vtpe^ in nobis prorlus nulla fintifed in peccatorutn rcmilsionc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
U laan^jt
Quoad cnini in carne vixerimuSjabsq; peccato efle non poflumuSjCum in w cepti amp; nati fimus,vt de fcmetipfo Dauid facetur. Q^a propter Apoftolus dicebat«^^nbsp;dicamus nos peccatum non habere, nofipfosfallimus j ^veritasDei intiobisnonnbsp;imoDcunj inendaccnifacimus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ijjt
Quia ergo-natura pcccatores liimus, peccati veto ftipendium eft mort » Vtiq; falutem noftram in eo confiftcre, vt peccata nobis non imputentur, id eft)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p
remilsione gratuita. Ad hunc modum Dauid quoq; ( ficuti Paulus oblcruÄUit) nisbeatificationcm deftribit : Beati (inquit)quorum rcmiflsc funtiniquitates,nbsp;rum obteda funt pcccata* Beatus vir, cui non imputarit Dominusnbsp;hoc falutis principium probe tenendum,vtagnita peccacorum noftrorum inultitunbsp;amp;grauitatc,procui abijeiamus pharifaicam Si cxirialcm propriæ iuftitix hduciaffl)nbsp;lutem noftram in remifsioncpcccatorum quramus,qu3e vhica nobis iuftitwreft^t-
^.4»»
Atquænam(inquit)remiftionisiftiuscaulàeft? RurfuscrgoZachariain^'^^ pqJj.j ottigifle ait propter viftcra milericordiac Dei noftri. Vt ergo prift^nbsp;debitores eflë often dit, quibus remilsione gratuita opus fit ; Ita hancin ineranbsp;dericordiacommonftrat. Vtq;hancnobis magis commendet,vifccra niilcr**^^nbsp;nominat, ita nimirum naturales illos commiferationis motus intelligens,nbsp;tes erga liberos ex fc natos affici TolcntjquasGrxci dicunt,amp;quarunbsp;retricc ilia proponitur,quæ de filio fuoapud Solomonis tribunal contcndiffcnbsp;Tanta autem harum vis eft vt tunequoq; Icfc cxcrant,quando contumaces filiosnbsp;uis fupplicio dignos in periculo aliquo grauiori parentes confpicantur.nbsp;has Dco tribuit Zacharias,eo quod hie fe patrem no drum profiteatur gt;nbsp;dicat : Num obliuioni'tradit mulier infantem fiium, quo minus milêroatur fiwnbsp;fill ? Sedeftoobliuifeantur illx,ego tarnen tui non obliujlcar. Confentit a j/nbsp;cum Zaçharia ipfe Dei fiiius,IcfiisGhriftus,Nicodemo diccns : Sic Deus dilexitnbsp;vt filium fuum vnigenitum pro illo tradiderit amp;c.nbsp;nbsp;nbsp;Et Paulus nos tunc illi
tos fuifle dicit, cum inimici amp; filij irx, id eft, ira amp; lupplicio digni eflemus. verb tertimonijs pluribus eft opus, ciim huius generis loci pafsim occurrant,amp; j'jjptnbsp;patrum cxempla iam inde ab origine mundi teftentur, eos perfolam Dei mifcricofnbsp;feruatos efl'e.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Rurius ergo vanitatisarguitur noftrorum opcrum amp; proprij
ducia. Si cnim ipfi nobis fiiccurrere potcramus,minimè opus erat diUinX ' dix vilcera propter nos commoueri.nbsp;nbsp;nbsp;At hoc non tcmcre fadum fuiftcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
rcebat,cùm multitudinemmifcrationum Deiimploraret,quam non minori dw omnes etiam ij inuocabunt, qui feiplos amp; peccata fiia propius infpexcrint.
I-MfJfMtar filtt Sed medium quoq; vidcre oportet, per quod nobis Deus lalutcm attulu» Mchrifittt cnîm ille non folum mifericors, verumeriam iuttus amp; feuerus Icclcrum vindexnbsp;fofficicbat, ilium ndftri mifertum eflè jfçdinfuper peccata noftra expiari oporic . jnbsp;ea ratione etiam ipfius iuftitixfatisfieret.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quod, qua rarione fadum fit )
ficdocer: Inuifit nosQrienscxalto. Ita verô noftiinat xternuni Dei filin'* Chriftum, amp; alludcre videtur ad promifiionem -, quat apud Malachiam habetur nbsp;tur vobis timentibus nomen meum Sol iuftitix,amp;fimitas fiuemedicina in alisnbsp;lam huius nominis loannes Evangeliftx reddit, quando ilium dicit lucem iH^'nbsp;efle, qux fijo in muridum aduentu omnem hominem illUminet. Et ipfenbsp;Iclucem mundicflefatetur,quam quifcquUntur,honambuIentin tenebris«nbsp;Hie Sol (inquit Zacharias ) inuiur nos ex altOj id eft »Deus filium fuumnbsp;fehumiliauityamp;aflumptacarnecaufam quoq; noftram fulcepit, vtnoftrxnbsp;diatorfieretjficq; fuis alis imtradijsafflido hoooinum generi mcdicinam attulJ^ .yipj»
-ocr page 313-H o n 111A in. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2 P
ilium faduram Malachias prædixir. Ita vero filium Dei hiimiliari, amp; venim hominem fieri, oportuit,vt frater nofterfadus,fimulvindexquoq;no(lcr fieret, ad quem noftræfalutiscaufaiurcpertineret. Ita vero hanc cgit, vt peccata quidem noftra innbsp;letranslatamortisfuæmeritocxpiârit, mortem vcio refitrreäione viccrit, amp; indeanbsp;nobisafliimptam carnem in closfubuchendo, horum quoq; portas nobis patefecerir,nbsp;lt;)u«propter pcccatum prius occlufæ crant. Et in his quidem noitræ cum Deo recon.nbsp;uliationisfumma confiftit, quæ omnia cum vnus amp; folusCbriftus præ!fiterit,hic quoq;nbsp;vnicus nobisapudDeum mediator eft. Quod ipfenon obfcurè teftaturdicens rNc- jtiatih. j, irjnbsp;movenit ad pattern, nifi per me. Et huius difti ipfum pattern fuifragatorem habet,nbsp;quiclituschmat.quot; Hic eft films ille meus ddeélus, in quo placatus fum. Non te-mereautemSolifte exalto exortusefte,amp;nosinuififlsdicitur. Ea enim locutionsnbsp;innuit Spiritus Sandus, falutem noftram per nulla humana aut terrena media obtigiflo,nbsp;fed negotium hoc totum diuinum amp; clefte effe, atq; ex fola Dei mifericordia pendere ,nbsp;quifiliiim fuum nobis de ccelo Seruatorcm mtlcrit. Ideo apud Ifaiam bæc quafi com-muniscredentium,8c falutem promiffam expedantium, vox auditur ; O fi clum fein-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
das,acdefcendas,vtmontcsàfacietuavtabignis incendio colliqucfeant. Cui amp; hoc Dauidicum confentit: Attollo oculosmeos ad montes, vnde nam veniat auxiliumnbsp;nicum.Auxiliummeum à Domino, conditorcchamp;terræ. Pfal.jij.
Rcftatvtfalutis huius per Chriftumexlaibita: finem aut frudutn confuleremus, . qui ex ilia ad nos redit. Tradit hunc Zacharias, quando Solem hunc nos ex alto in- eVz/a.
nilsilTe ait, vt appareat ijs, qui in tenebris amp; in vmbra mortis pofiti funt, ad dirigendos pedesnoftros in viam pacis. Compræhcnditur his verbis ftudus duplex, quorumnbsp;alter ad confeientiarum confolationcm maximè rcfeicur, alter etiara ad vitx totius infti-tutionem pertinet.
Primus eft quod ijs apparct Gtriftus Solisinftar, qui intenebris8cin vmbra tnortisfunt pofitiMeminithuiuslfaiasquoq';,ad cuius vatcinium Zacharias allufiffenbsp;videtur. Sic enim file ait : Populus, qui in tenebris ambulat ,vidit lueem m:gnam 8cnbsp;habitantibus in terra vmbræ mortis aifulfitlux. Vmbra mortis Ebtaica pbrafi dixit pronbsp;vmbramortiferaSc exitiali. Adumbratur autem per tenebras amp; vmbram morris calami-1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tofa amp; intchxgeneris humani conditio,quamtemporibusignoranticefub porelbitcten
brarum(^viPaulusloquitur^uftinuimus, priufquam Chriftnsnobisinnotefcc'-et. Vt enim qui perjoca ignotxamp; tencbricofa ambulant^exirc quidem cup'unt, fed , quo fénbsp;venant, nefeiunt :Ita qui Dei ignorantia amp; errorum tenebris cxcæcati funt, veilent qui-i dem viam falutis inuenirc, non vident autem quid agant,aut quo pedes funs dirigant.nbsp;1 Imo, vt qui in obfeuro carcere capitis fententiarn in fingnlas boras expeftat/bipl'ci mx-1 rorcconficitur,dum amp; tqortem inftaniem pertimefcit,amp; tenebris impedltus,quidfolatilnbsp;' quxrat,non videt ; Ita roiferi mortalescaecitate mentis amp; Dei ignoran- ia,ceu carcere ali-quo tctcrrimo,conclufi fuerunt, quæ illis vmbra mortis, id eft.perditionis 8c cxirij caufanbsp;fuit,eà quod inde otnnis generis errorcs 8c infinita peccata eraanarunt.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Senfenintplæriqthancfuammifeiiam, 8c intra confeientiasfuas grauifsime cxlt;
cruciatifunt,cum fc quidem aDco alienos Sc mortis xternæ reos, propria confeientia
1 iefteintelligercnt,nefcirentautemquanam illisad thronum grariæ 8c falutem aditus
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;paterct. Exorti funt bine cultus fuperftitiofi, qui etfi fcftatoribus fuis laborum 8c
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fumpiuum gtauifsimorum caufam præberent, nunquam ramen per illos eff-.ci potuir,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quo minus mifcrls illis pcccata fimul, 8c horum pnæ ,fubinde ob oculos verfarentur.
At in his anguftqs agentibusSoliuftitiæ exortus eft ,1E S V S CHRIST V S . nimirum,qui8cDeivcricognitionefalu'.ifcrabominummsntcs illuminât,8lt; , folutis^^nbsp;peccati vinculis,nos in lueem educlt,adhæc in feipfo nobis acceffum ad thronum gvaûænbsp;tnonftrans,confcientias,antèmetu8cterroredamnarionisconftcrrfetas,incredibiligsu- j«x«b.n.nbsp;dio cxhilarat. Cur enim non gaudeant 8c exultent,qui ilium clamantem audiunt ; Veni-
1 waimeumncSjquilabqratisSconcratieftis, Scego requiem vobisprxftabogt;
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si quis
V
I
-ocr page 314-298
DI EI 10 ANN IS BAPTISTAE nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iL
'n
Si quis fitit veniat ad me amp; bibat. nbsp;nbsp;nbsp;Gaudij certè huius vis tanta cn
».Kite fafiiu
isquoq;affliftionibus nos exhilaret, vthoftibus noltris pia gloriatione in'' liJ vcrcamur,quando nos Chrifti focios,amp; rcgni dus cohæredes fados, ellenbsp;Dei dédis amp; nomen ciustimentibusaurcüsilleiuftitiæSolorirurjqiiifuiJi'a*) ijijiynbsp;cinam afFcrt præfentifsimam confcientijs,fub peccatorum pondéré amp; mortis mnbsp;rantibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. U, pir
hMtHAS»
Alter Chrirti fruduseft,quôd pedes noftros dirigit in viam pacis. H mine afFedusamp;inflitutum hominis notarifæpcdiximus. Et videturhocnbsp;Prophetæ verbis opponi,qui hominum,àDdamp; Chiiftiduscognitioncalicnof jp-rcs defcribenSjinter alia dicit,pedes eorum veloccs elle ad cfFundenduæ fang Squot;?nbsp;terim oftendit Zacharias, Chriftum nobisa patrenon raodqSeruatoKtn, ^^pp^nbsp;Dodorem datum efle, qualemolii» Mofes quoqjfub.magni illiiis Prophft^*^nbsp;defcripfèrat. Redè autem metaphoris amp; fimilibus vtitur abijs, qui iterfa^^j^j ppfnbsp;fumptis, quando confiât vitam nollrara omnem peregrinationem effe, quanbsp;vallem lacrymarum ad cleftis patriæ poflcfsioncm enitendum eft. Eftnbsp;grinatio ilia vtlaboris,fie etiam periculi, plena.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infeftat enim nos varièmui
amp;dusprinceps, làtan: amp; ne quid periculi defit,ipfi pedes noftri id cft, innau nobis plurimum negotij exhibent, dum nos poft errorum auia amp; pcccatinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^n^pil^'
ucrfbs abripiunt. Hîc ergo duce opus eft fido amp; itinerum pento,qucm Chr* If fum cfTe Zacharias docet, amp; idem Prophetarum quoqueoraculapafsim teftantu*'^^.nbsp;nos in viam pacis dirigit, amp; ita quidem, vt non folum verbis doceat,verùmctiaf^nbsp;plo proprio procédât,vt ad fequendum magisexcitet, amp; peregrinationem ha'* (pitfnbsp;tutiorera amp; faciliorem reddat. Pacis autem nomine omnem felicitatem pro bunbsp;more intclligit,ad quem per Chriflum deducimur. Hic nos patri réconciliât ? ßnbsp;mnis bcatitatis principium cfl.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ycli'
Docet itcm,quid nos agercdcceat, û in Dei fauore amp; protedione æati^ mus; quo loco fideranobiscommendat,quxvtnosbonorumclcltiumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.jifl
cit,ita frudusquoq; fàndi/simosparit, pacem confeientjæ,diledionem Dei Sep obedicntiæveræftudium,vitæinnocenriam,iuflitiamamp;fanditarem. EdisflGnbsp;ftudenr,ij amp;Deopropitfo vtunturjamp;cum hominibusquibufuis, quantum in 'P^ pj'nbsp;pacificè viuunt,amp; proinde tam hocleculô quàm in futuro verèfelices amp; bcatiiu .nbsp;(ènt hîc multis rcccnferi præcepta Chrifti ex ordinc,quæ ad hanc èii^ytcunbsp;oncm faciuntjfed cum facra legen tibus pafsim occurrant,amp; iam plus fans excrenbsp;tio,illa confulto prætermittimus.
n f»4iiMtt J». Srmitm h^ntnbsp;ftifafneritfnbsp;it^n. j.
Et hæc quidem cognitio ilia falutis efl,quam loannes populo tradere îî eius dodrinam infpiciamus,illum hoc ordine amp; modo ifla tradidiflê parebitnbsp;entra in gratutta peccatorum remißionc, cuius nobis Chnflus author ell, ænbsp;nbsp;nbsp;jicîn
. quandoillovifodixit: EcccagnusilleDei,qui tollit peccatum mundi.
homines ad vnum Chriflum remifîr,huiic vnicum fàlutis Mcdiatorcm effe fiu^ tanto prxconio commendauit, vt fc indignum diceret, qui corrigiam calcconbsp;folucret. Et cum difcipulos præpoflero Zelo accenfbs Cbriftum æmulari vi (cunbsp;gna cum grauitate ait : Ipfi vos tefles eflis, quod dixerim,Ego non fumnbsp;miflus fura ante ilium.
Qra fponßm habet fponfiis efl,amp;c. nbsp;nbsp;nbsp;Item ;lllura oportet crefccre,^^^|,jb^
minui. Pater diligit filium, amp; omnia dcdit in manum eius, Qeï credit n vitara xternam. Qm non credit filio, non videbit vitam,fed ira Dei manc^ j
nbsp;lum. Quibusadiecitpnitentiædodrinara, qua omnes homines ad inno^^^jd^
nbsp;mutuæ diledionis amp; pacis fludium, excitauit. Difcant igitur hoc exemplenbsp;dodrinis indicium facere. Qtfia enim lohannes hie tarn in vetert nps
^nento multiplici Spiritus Sandi teftimoniocommendatur, deqjcodem pronuntiat, neminem tllo fiindiorem cxmulicrcnatum clTe . nefasfuentonbsp;nam,amp;quaraillefccutus efl docendi rationcra ,indubiumvocare.
-ocr page 315-deducit. Clirittus enitn fibiipfi temper confiât, amp; unus idemq; eft hodie amp; heri amp; in otn-niï (ccula. Atquialiam viam ingreflusad operum m.eiita, latisfadiones,huraan4m iu-ftitiain,diuorumintercersioncm, ignis purgatorij luftrantem ,Miflarü oblationesamp;alia liuiusfarinaE,remittit,quibusamp; Dei gratia negatur, amp; Chnfti lefu mcritum exinan iur :nbsp;iiEuangelium aliud pratficiit p ræter illud,quod Apoftolum temporibus prxdicatum eft,nbsp;amp; proindeimpoftor cft,ctiamn Angelus de ccelofuerit. Fruftta igitur hodie queiunturnbsp;multi,fc nefcirc,quid credant,aut faciant in tanta,fententiarum de fide amp;religione,varie-tate. Si enitn Chnftianus cs,Chrifto aulculta.Si oui* Chrifti es, voeem eius audi amp; leque-rc. Si Dei filius es,patris voci obtempéra. Si Chrifti fponla et,aut fponfte eius merabru,nbsp;huic vniadhære,hunc dil:gc,amp;eius monitiste obedientein præbe.Quôd fi cui ifta.non fa-tisfaciuntjted infuper patrum StConciliorum decretts atq; fuperftltion.bus quotidic nouisnbsp;opuseffe putat,amp; ea mordicus tucrur,quæ nuilo fcripturarum teftiinonio probari poftenbsp;nouirhunc nos luoiudici Telinquamus,vt in ipfotandem impleatur.quodChriftusdixitrnbsp;Si cicuscïco dux fucrit,ambo cadent in foueam. Matth.JS'.Eihatc diéta funt in diUinumnbsp;hoe Zachariï canticum,quod vtinam tam ddigenter expenderent Monachi amp; lacnficuli,nbsp;quain in illo de cantando afsidui funt.
Sequitur loannis pueritia amp; inftitutio,adh®c vitæ totius ratio,quatU ad eum vfqne dienitcnuit,quoimpofitam fibi a Deo funébioncm coepitobire. Vbi paucis verb;s remnbsp;uiaximi momenti Lucas abfoluit. Ip-e autem puerulus (^inquit) crcfcebit Stcorroboraba-turSptritu,fuiiq;in defertis adeti vlq;diem,quo feoftendcret apudifraëlem. Primo illûnbsp;creuiü'c, Si fimulSpiriiu corroboratum fu.fle,ait.Ergo vtætaiis progreftu corpore creuir,nbsp;itaSpiritus quoq; lanéfi donis indies auétus eft,quæ in illo nouis quotidiæ argumentis fefcnbsp;mag« aiqunagis exeruerunt. Non temerè autem ab hoc orditur Euangehfta, Ex eo enitnnbsp;appar«,qua: nam virtutura omnium in loanne caufla atq; origo fuerit : non quidem pro-prixnatufaeindoles, (nam vi alij homines in pcccato conceptusamp;natusfuit) non paien-lutnmcritum (Z.charias enim ob incredulitatem quouis fupplicio dtgnus fui) led Deinbsp;gratia,qui ficuti promitcrat,ilium adhuc in matris vtero delitefcenrem Sptritu fuo dona-uiqamp;huius dona deinde in illo quotidcauxit. Spiritus ergo fandi opus fuit, quo i vitamnbsp;egiiloanncs à communi viuendi confuetudinc31ienam,amp;qu3e omnibus admirationi fuit:
cuit.St fcclcra publica tanto ardore St libertaic docendi corripuit,vt ne régi quidem Fle-lodipirccndum putaiit, quin mortem potius crudelem volucrit perpeti, quàm ad flaglti-Umiantocumfcandaloccniunûumconniuere.Namfiiftaad noftræ rationis calculutn cxan.ines,huic impefsibilefucrit,pericula tanti fpebonorum cocleftium fubire, amp; propter futuram retributioncm praefentis vitæ commoda negligere. Quae cauffa eft, quodnbsp;vhnftusdifcipulos non ame ab Hicrololymisdilcedere,Siadpraedicandi munusprodire,nbsp;vulLit,donccSpiritum famftum accepiflent,qui rebus agendiiidoneo$,amp;'d pericula quæ-U's ititrepidoSjfaccret. Debent hoc obferuaic quicunq; adminifterium Ecclefiæ vocan-tur,vtpictaii,lanâitati,8iinnocentiæ ftudeant : quando cerium eft,illos abfq;Spiritusnbsp;linéti auxdio nihil egregi] faéluroi cfle,dle autem euro impijs amp; impuris commercij nihilnbsp;halct.neq; in animain malignam ingreditur. Orcni deniq; indefinenter, ne Spiritum fu-um idis Deus fubducai.fed hunc in ipfis- indies confirmer amp; aut»eat, vt amp; ftanonem fuamnbsp;tuen,Si min ftcrium fuum roaiori cum fruélu obirc pofsint. Excitet illo» aduentus Domini,qmvt tune vcnict,quando mmhne venturusputabiiur : fie ab illis fuæ funâionis ratio*nbsp;nem cxiget,amp;t de illoium manu requit« fanguinem corum omnium, qui iplorum negh- *nbsp;gCQiia ptricrunt.
Deinde in defertis vitam cg'flc diciturloanncs. Vitæ veto rationem Matthæus 3kioiin«fî id inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mircui diVigeniius cxprimunt,qui ilium pilis Camelorum veftitum.amp;Zona coreacea fuc- jaits a^it»
' cinCtum fuillc,mclle auicm fylucfttiamp;locuftis viftitauifle,lcribunt.Fuit ergo tota vitæ ra* Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tio conformis ci loco,in lt;^uo vcrfabaiur.Vbi nemo putauerit,exemplo hoc vitam Mona*
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fticatn aut eremitiam commendari.Nullum cnimDei præceptum extat, quo in loliiudine
1 tetc4cre,Si hominum confoitio nos in vniuerfum lubducere,iuheamur. Quin potius fo-1 tCiatcSi mutuis hominum officiis,ex charitate non fucata manant.bus. Deus delecfaiur, 1 ^qucniqtin fua vocatione obeunda diligentera effc iubet. Quod ergo loanncs vitæ ge-
-ocr page 316-500
/ Stun. J.
a. Tun. 3,
DIT, lOANNIJ BAPTISTÆ
nus peculiare â prima pueritia fccutus eft,id ex finguIariSpintus fanâi jmpuhu,amp;n'quot;|^^|j rij cau(ra,fecit,cuiipfutn Deus deftinauerat. Quia enim Chi ifti prænuntiusatqjp'^' 4-^nbsp;noui Teftamenti rainifter, adeoq; Prophctis omnibus excellentior efle debcbat,n'nbsp;fuit ira eum pueris educari, vb rulgô omnes vidèrent,fingulare quid dedlonbsp;bcre. Deinde cum per annos circitcr quadringentos amp; quinquaginta ( poftnbsp;nimirum,qui vltimus veteris teftamenti Propheta fuit ) prophetandi munus qaie*^nbsp;illud non fine noua aliqua præpararioneinftaurari oportuit,vt omnium ment«»^nbsp;endum verbum Domini excitarentur. Præterca quia Angelus dixeraf, vinuni amp; W'nbsp;non bibetihominum quoq; confuetudinera vitare debuir,ne ea corrumperetur.nbsp;etiam tale quid populi (udaici ingenium,qui in externis h3Erere,amp;ex his de doóioribnnbsp;dicium facere, lolebat. Ulis ergo fefeaccommodare voluit Dominus, ne quamfua^quot;| j)j.nbsp;duliratis amp; contumaciæexculationem ha berent. Ex his verôcolligitur, non deber^ lt;nbsp;loannisfadum in exemplfi trahi,amp;nili ipfi quoq;diuinitus vecemur,non nouam innbsp;debere viuendi rationem, fed hoc potius curanduin clFejVt noftrx vocation! fatisfaci^nbsp;Interim difcimuSjà pueris afluefeendum efleijs, quæad fundjonem, cui dcftinaiiln j,nbsp;neceflaria font. Quantum enim pofsit educatio,in brutis quoq; animantibus cernim'^^^nbsp;olim Lycurgus Spartanos fuos duorum catulorum exemplo docuit, qui etfi ex ijsden^nbsp;rentibus nati eftent, aber tarnen venauoni idoneus, alter ignauus culinsecuftoswannbsp;ciim diuerfo modo inftituti eflent. Eft veto hocinprimis obferuandum innbsp;do ad Ecclcfîæ minifterium accedere debent, cum eotum funétio vires humanasfup'nbsp;amp; cum eruditione pictatis quoq; ftudium fingulare requirat. Ideo Samuclem ol m ¦nbsp;res à pueris apud Eli facerdotem in tabernaculo inftitui volebant, ciim ilium faci'o inbsp;fterio deftinauiflent. Etfrequenseftin regum hiftoria filiorum propheticorumnbsp;quiin Collegijs educabantur, vtindefuo tempore ad docendum prodirent. De 1nbsp;thæo etiam luo Paulus teftatur, quod à puero facras literas didxerit. Apud Araos 1quot;*nbsp;grauitcr accufantur, qui Nazarseos, id eft, lacris ftudijs deftinatos iuuenes vininbsp;bt difciplina diflolutiori corrumpebant. Huius vtinam hodie meminiflent omnesnbsp;rum curæ iuucntus commifla eft. Sed vt in alijs, iia bic quoq; plurimùm pcccatur,^nbsp;infeliciotcs funt tarn refpublicæquàm Ecclcfîæ, quod earum gubernaculis ijnbsp;bcniur,qui à primisannisabfq; difciplina educati,pefsimus moribus afliicucrunt«
l9.mnet vo« Poftremo indicatur, quam diu loannes in de'ertis vixeiit. N mirura vfq;.. eatKifutn Dei oftenflonis fuæ, id eft,ad eurn diem vfq;, quoàDeo euocatuseft, vtdocendirauo^^^^'nbsp;«xpfdaf. fufciperetjfeq; ip'iim Ifracli manifeftarer.Vbi apparct,ilium etfi donis Spiritusnbsp;inftruétifsimus eflet, non ramen confideniiorem fuiife, neque feipfum infolentetnbsp;magnas amp; arduasingefl'fle, Imoetfiin Ecclcfia Kraelitica fummam corruption«!' ,,nbsp;ret.quam ipfi ex animo difplxuilfe non eft dubinm, Dei tarnen vocationem ^quot;Pnbsp;ne quid abfq; huius aufpicijsimprudenter amp; inconlultöagerct. Efthocobferuatu 3 .^nbsp;fimum. Vt enim vnicus in Ecclefiapa.erfamiliâs eft DeuSjita huius mandatum esp*nbsp;quirn ilia aliquid tentant.Nam conftat olim grauitcr accuGuos fuiffejquinonmifs'^nbsp;bant. caufla eft, quód prophetæ amp; Apoftoli fu» vocationis ispius mcmin«'nbsp;amp; dodrinæ fuæauthoritatem aflerant,amp; fvpfos confirment aduerfus hoftium-raio^^'f,;nbsp;regnum Dcicuerfum cupiunt.Peccatur in hoc plurimum hodieab ijs,qui folios*nbsp;ftudioadEcclefiæminifteriumalpirant,automnes cos Ecclefiae obtrudunr,nbsp;alia rationevidumfibi parare pofl*e vident. Qinfîverô Ecclefia prop^er minißr' y'nbsp;autem potius hi propter Ecclefiam, inftituti lint. Sed funt hi fere ex mercenariot^'^^j,;/nbsp;mero, qui vt vifo periculo Ecclefiam turpiter defcrunt; Ita dum res faluæ funbre*quot;^nbsp;* mis amp; fidispaftoribusmoleftiam exhibent, dum amp; fcandalorum publcorura^'nbsp;funt,amp; illorum auihoritatem tarn exemplo quam calumniandi libidine
Xrgo probe confideranda miniftrisomnibus loannistota hiftoria, vnàcum CaftiJ parte, qua dcillius minifterio sgitur : vt falutis cognitionem vere amp; fidebter t*. . 'jjci'nbsp;cui perditionis authores fint. Difcant prarterca finguli homines de verbi min.ftris*nbsp;re, vtirapoftoresquidemcaueanr, fidisautem paftonbus obtempèrent, amp;itanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amotnneminftituant, vt falutisæternæpoflefsionem olim ad re pofsint cumlf'
fto, Domino noftro. Cui debetur benediéiio, honor,gloria,
amp;poteftas in «ternum, Amen.
27/^
-ocr page 317-PETRI APOSTOLl HlSTORIA
THE NATALI jOANNIS
Buptißt Precalio.
Tibi it er ne Pater Domini nofiri kÇu C hr ißt toto peBore grattai agimtu quod perpetuo ftr propterfllium tuurn^in genere humano colligit Eccleßam, (if perpétua fer ie mißßinbsp;*rtsadonis (^ teßimotif diuind excellentes.^ quifuerunt inßauratores dr propagatoresnbsp;witatisßnter quos excelluiße fetrnus heroicum iliumfilq tuipracurfirem,San(îum Ioan-et» Biptißmy qui primus do^or noui Teßamenti do^rtnam Euangelijab erroribus Phari-ßteis repurgnuitßimnes articulesfidei illußrauit.^ df filium Dei digitis monßrauit : Supplicesnbsp;te rogtmus ,ttllige tibi inter nos at er nam Eccleßam.^ doce corda noßra tuo veraci Spirit u vtnbsp;'^frè ijjèntiamurfalutari tua doSlrina, quam fonuit Paptißa, vt inferti tuo gregi faciamusnbsp;frucltupo:nitentiadignos.^njt nobis etiam illucefiat diuinitas oßenft foanni, vt verafidenbsp;t^fletlamur agnum tuum Chrißum, illius augußißimi f^onßßmusficfamp;vt eumpofiden-tts libertmur ab ira Bei, amp; efficiamur haredes aterna vita tua, Amen.
die PETRI ETPAVLI
APOSTOLOR.VM EVANGELIVM
Hi AT TH, XVI, CAP,
V n HODIERNA DIE, Qjr Ä EST PBNVLTIMAIV* Anno à nato Chrifto feptiiagefimo.hi dno Apoftoli,Petrus amp; Paulus raar-tyriocoronatifciibanturvltimoNeronisanno.corutn memoria coniunéltmnbsp;euam cclebraturin noftris cibuf, non vt ipforum inuocationem ( quam, vt iinpiam Scnbsp;inFiliumDeijDominüSc vnicum Mediaiorem noftruni,blafphemam,omnino detefta-,nbsp;mur, cùm «x verbo, dtuinitus nobis reuelato feiamut, adorationem foli Deo setcrnojquinbsp;lolus cerda omnium hominum nouit amp; ferutatur, nulli vero naturx creatæ, competcre,nbsp;ficut feriptum eft : Dominum Deum tuum adarabis, Sc ipfi foli fcru'CJ, amp;c. ) confirme-tnuj, fed vt auditonbus noftris hiftoriam ipforum, quomodo fcilicct ad Apoftolatum vo-*nbsp;caii fint, fitniliter quoq; conftantiam ipforum in confefsione ab ipfisprædicati Euangelijnbsp;lefuChriftijiccmexefcitia inuocationis,Scaliorumbonorum operura,8c tandem gc,»nbsp;nui mortis ipforum,Scc. ordine proponeremus.
Beati Pauli hiftoriam prolixe enarrauimus die conuerfionis ipfius, quo pium leélo# rcm remittimus.
Petrus, priufquam ad Apoftolatum à Chrifto vocaretur, proprio nomine, quod in rircumcifioncipfiinditum eft,Simon,ideft,auditor, diiäus eft. Sed Petri feu Cfpha*nbsp;gno!:^tn, quod latine rupera feu faxum fignificat, à Chrifto acccpitloan. j.Marc.?. Nansnbsp;licuti rupes, feu lapides folidi in xdificijs fundamenti loco ponuntur,ita fides Petri Sc fin-gilwuoj fidclium nititur firma Sc immota Petra,Chrifto fcilicct, fupra quem fingula ve-rat Fxclefiæ membra ædificata funt, Sc in eo contra otnnes procellas , ab hypocriris Pfeu-dodo^qribusSctyrannjsjDiaboli organis,motaj,atq; adço.contça omnes inferorum portas jOaftferuanrur;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Natus eft Petrus cum fratre Andrea in oppido Bethfaida, fita ad littus maris Ga-lil«æ,patreloanne, vt apparetex 2). Sc gt;. cap, loan. Sc Matth, jó. cap. Cumq; effet pifcagt; tor,aChrifto ad munus Apoftohcti'AVocatur Matthä 4.Tuc.f. Marc. J.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Inconiugio cafto ipfum vixifTe,noh tanrùm éx^ cap priórisEpiftolæPauh adCo-rintlu, fed inde quoq;, confiât, quod Matth. 8,8c Luc. 4quot; Chnftus focrum ipfiu$,in oppL do Capernaum fcbriiaboratitem,fanauit. Eiushiftoria,ex Euangeliftis 8c aâis Apolio-licis bteuitcr fumpta, hæc eft :
Ambulat in mari Matth. i^.Edit confefsionem deChrifto,quæ hodierno die pro condone explicaturMat,,6.Luc. 9. Mar.s.Chriftus Dominus hunc rebus grauifsimis te-ftem adhibuit,vtpote transfigurationi in monteThabor fa£Iar,in quo Hellas Sc Mofes cnnbsp;Cbnfto colloquuti funt. Matt.j7.Marc.).5cLuc.9.cap.Poftea rairaculo refufeitatae lairi fi-1 X Marc. f. Et tandem agoni fùoextremo ad montem Oliueti.Mat.26.Marc, j^ Luc.zx.nbsp;Pro fc Sc Chrifto pendit Staterein feu didrachmuro«Matih.)gt;,
, ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C c ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tempore
Tempore
I
-ocr page 318-?ETRI APOSTOLÏ HlSTOKlJi
Tempore pafstonis Chrifti,cùm nimiùm lîiis virib. tnbuerct,ncc Oirifti ope fibiopus cflepufarct,ancepericulum iaäitansfüamfortitudinem,cönHansert vfq; ad Anollavo*nbsp;cem,qua frattus iureiurando ncgat Chriftutn.Sed ChriÜi Domini intuitu degrauiliiola-pfo admonituSjfleuit amarèjegitqj pnitentiam. Mat.2Ó.Mar44,Luc. zi. Ioan, js.cap.
Poftrefuneâioncm Cbrirti,ab ipfo Chrifto accepit mandatum palcendiouejChrifb» ( loan. z,.cap.)non Romæ tantum,fed invniuerfo orbe tcrrarura, iuxta mandatum Chri-fti : Ire in vniuerlum mundum,docete oranei gentes,amp;c. Poft af cçnfionem Chrifti in talos cum reliquis Apoftolis,iuxta Dei voluntatem forte eIegitMatthiamApôftvlum.Aâ.bnbsp;Primo die pentecoftesnouiTeftamentiipfectiam Spsritu fanélo repletus, pnanbsp;concionem habuit de Chrjfto lefu crucifixo, mortuo, refufcitato, amp; fedentc ad dextert®nbsp;afterni Patris. Qua concionc ad Deum 3000. auditorum conucrfi funt. Aéh » cap'
Perjpfum quoq;amp; loannem primuro miraculum in natoclaudo cditumeft. A«'* Confefsionemfuara editcoramponnficibus. Intetficjt An3niam,amp; ignon*quot;nbsp;afficiiur propter nomen Chrifti. Ad. f. Obiurgat Simonem Magum Ad. 8. Sanat AÇnbsp;amparaIyticum,Tabitamq;mortuam refufcitat Ad. ÿ. Apud Corneliucn conic' ,nbsp;Prophetarum de Chrifto in concione fua hunc adducir,quöd omnes homines remds*nbsp;Jreceatorum accipiant per nomen Chrifti,qui credunt in ipfum. Ad.jo.Captusnbsp;iberatur cpc Angeli, quam rairandam liberationcm nunciari iubct lacobo minorbP ,nbsp;ri feu Epifcopo Hrcrofoiymitano.Ad. gt; 2. Primo Apoftolorum conciliainterfuit, l'nbsp;chrura dccretum fanxit de abrogatione legis ceremonialis amp; iudicialis.-Crediraus *nbsp;gratiamDomini noftri lefu Chrifti laluari,ficut amp; patres faluati funt. Ad. ) s'.cap-Poftea venions Antiochiamjamp;fimulans fcabEthnicorumconfuetudineab*nbsp;amp; fua fimulaiione ac infirmitatc ftabiliens opinionem, legem Mofi ad falutcm d*'nbsp;lariam, palam arguitur à Paulo,afferente,fide in Chriftum ,non vero operibos pnbsp;iuftificari hominem. Gal.2.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
Scripfit Petrus Apoftolus duas Epiftolas, quarnm prior.quam ad ludrosol'® audilorcs,difperfo$ioPonto,GaIatiaquot;,Cappadocia,Afi3amp;ß!thynia,fcrip£it,Babyl*^,j«nbsp;ptam efle apparet,quaE eftMetropolis Chaldaar,Iicet quidam,vt Eufebiuslib.2.fPnbsp;Roma interpretentur Babylonem.
Tandem, ficut Tertullianus Iib,4.contra Marcion. ait : Petrus amp; Paulu»^ Je Euangelium fuo fanguine fignanim leliquetunt, feu vc Eufeb. lib. 2. cap. Jf*''nbsp;Nerone,hofte Dei, quod P.iulus abeoRomscapite truncatus, amp; Petrus pab^i«nbsp;Icobantur. Hteronymus in caial. fuo addir, Petrum cruct affixum,ita,vt pedesf jfjfnbsp;coelum tenderent,caput veroad terram inclmarct.Non enim fe dignumeffcnbsp;roauit, vt eo modo cruci affigaretur,quoMagiftrum feu praceptoremnbsp;um crucifixum efle feiebar. Qu« ponrificij, Sc qui hos fequuntur, de Pcf*nbsp;que® Romæaf.Ann. tenuifle contendunt,fabulantur, merar nugtefuncQu^snbsp;«mus, cûm nec ex lâcra feriptura, nec ex alijs probatis hiftorijs ill« probari po*''nbsp;dimus igiturad explicationem Euangclij,qu3ehodicrna die pro concione cxplicacnbsp;DIE PETRI ET PAVE*
APOSTOLO^RVM EVANGELiVA*
MATTH. XVb CAP*
iCOMILIA prima
Cum veniflèt autem lefus in partes Cæfâreæ Pîiilippb^j^ ferrogauit difcipulos fuos,dicens:Quem me dicunt homing®nbsp;fe, Filium hominis C Illi verd dixerunt : Ali) quidem loani^nbsp;Baptiftam, ait) verd Eliam, altj verd leremiara, aut vnuf^nbsp;Prophetis. Didt cis. vos autem quem me dicitis eflè Znbsp;dens verd Simon Petrus, dixie ; Tuesille Chrillus fîüüs Unbsp;viuentis,
f
-ocr page 319-hom il 1 A 1 1» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;503
VAMVIS DOMINVS NOSTER lESVS CHRI- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* *
ftus per dodrinam amp; miracula fefe inter ludæos abundè manifeftârit, varia amp;mukainterfcdiuerfafuerunthominutndeiUo ludiria. Qui enitn sperii^^^jjnbsp;eins hoftes eranljPharifæi ac Scribæ cum toto Sacerdotum colkgio vini poto-nbsp;nbsp;nbsp;*
rem amp; helluonem, Samaritanum,dæmoniacum atq; iuratum fatanæ locium,
diccbant. Melioresautem ex vulgo, inipfo velIoannemBaptidam, velEdtam, vel ali-quemalium ex Propbetarum veterum numero refurrexiffe arbitrabantur. Difcipuli verô^^^ domeftici,quiipfum Mefsiameffecredebant,errore communifafcinati, in ipfo regnutnnbsp;«crrenum fomniabant ; quæ caufla fuit, vt quàm primùm aliquid aduerfum accideret, innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
fide fluéluarent. Exemplum eius infirmitatis, ex præcedentibus verbis apparet, in qui-butdicitur,ipfos proptercommeatus penuriam inter fe difceptâffe. Qu^ia autem hoc ïdmodum frequens eft, quôd eledi quoque fibijplis nebulas offundunt, quæ fidem ipfo-tumlabefadant, dum velC H R I S T V M aliumfibifingunt ,quàm reuera fit, velnbsp;in aliotum iudicia refpcdant i ipfc nunc adioncm cum difcipulis memorabilem inftituit,nbsp;quaeosaduerfusfalfâ mundi de fide amp; religioneiudicia inftruit, amp; quid de fecredi debe-atjdocet. Eftq; eo diligentius confideranda bæc tradatio, quôd Lucas eum preces huic£,«e,^,nbsp;præmififtefcnbit, quibushaud dubiè fidei vcrælumen difcipulisà pairepoftulauit. No-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
bisautetnvfustotiusadioniscffedebet,vtdifcamus, quænam fides verè Apoftolica 8c Catholica fit, quam eos teuere oportet, qui le Chriftlanos elfe profitentur, amp; feruari vo-lunt. Quia ergo dereraaximimomennhîcagiiur, diligenter hiftoriam narrat, Matthaus tEiprimó vbi hoc cum difcipuliscolloquium Domiuus habuerit,docet. Deindenbsp;quxeiusfuerit occafio,quam ipfe Chriftus præbuk. Tertio difcipulorum refponfio-nemnarrat, qua aliorum de Chriftoiudiciaexponunt. Quartolt;|ualemipfide illofi-dciconfefsioncm ediderint.
Locus fuit Cïfarea Philippi, in cuius fines Chriftus peruenit, poftquam à Pharifæ» Cxfared is amp; Sadducæis abijt, qui fignum de coelo poftularunt. Puit autem Cælarea hæc Ph» Pbthppt«nbsp;nicisevrbs inter riuos tomium lordaniseoferè loco, vbihi confluunt, fita. Antiquitusnbsp;Pancas dicebatur.Poftea à Philippo Herodis Magni filio inftaurata 8c auda Cæfareæ no-tncn acccpitin laudem CæfarisTyberi), cui hac re gratificari voluit Philippus tctrarcha.nbsp;Idco cftam Cæfarea Philippi diciiur, ad differeniiam eius,quam pater in honorem Augu-ftiCxfaream appellauit,cum prius turris Stratonis dtcerciur. Appatetautem ex hac locinbsp;dotanone,ChriftumferiôàPharifæis 8cSadducæisfecefsioncmfecifle,cum in Phoeni-ciamvfq; adgentesabietit. Et illic voluit à Petro nomine omnium difcipulorum confef-fionctn fieri, vt rurfum adumbraret, regnum fuum ad gentes iransferendum efle, apudnbsp;quas fcdemfirmiorcm, quàm apudincredulosatq; contumaces,habiturus fi^* Vtenimnbsp;iple relidis ludæis in fines gentium fecefsii : ita Apoftoli quoq; ludæa pulfi, fidem, quàmnbsp;hic confefti funt feliciori fuccefsu inter gentes prædicârunt, initio fado in his ipfis locis,nbsp;VI Aöorum liber docet. Obferuari hoc debet propter eos, qui fidem 8c Ecclefiam certisnbsp;locis aftringunt . quod hodie faciunt,qui fucccfdonem Ecclefiæ veram 8c perpetuam.Ro-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;11,
mæ alligatam cffeclamant : qui fi interrogentur, cur non potius Cæfareæ earn conftitu-ant,vbicontefsionem fuæ fideiPetrus edid.it: aut Antiochiæ, vbinomen Chriftiano-
¦ min primùm coepit, non babebunt, quod refpondeant. Sed hoc in præfcnti obiter di* 4Ä. /o, \xilfc fufficiat.
Nunc præfcntis adionis occafionem videamus, quàmDominus Chriftus præbuit chriflui difcipulos interrogans; Qucmmedicunt homines efle, Fdium hominis? Quæritau,-'ii'3«iààe i«nbsp;temnoncxignorantiaÇ nonpotuerunt enimvulgi fcrmonesipfumlâtere,quicordiuml^*ijfft*^nbsp;cogitationesperfpedashabcbat) necambuiosè,quodlaudumfuarüra commemoratio- ^®***»^»nbsp;nbsp;nbsp;,
nemaudirccupiuerit,fed potiusvt occafionem habeat difcipulos prouocandiad veratfc^ fidei confefsionem,quæ fcandalo medeatur, quod bæc iudiciorum de ipfo diuerfitas pa-ticbai. Etfilium hominisfeipfumdicit,viexprimai offenfionis 8c erroris omnis circa
\ fidem caufam; quæ eft quôd pleriqvnih lhomme mains de ipfo fentiant. Quia autem deabotumfententi)s difcipulos » qui orbis doQoresefle dehebant,interrQgat,nonob-fcurè mon«,verbiadminiftros,non modo veritatisdodrinam fimpliciter proponeronbsp;dcbetc,veiùmetiam in aliorum opiniones inquirere, vt easconfntare pofsmt, 8c im-pctiuutes monete , vtaberroribusfibicaueant. Id quod hodie plus quàm neceflanum .j.jfnbsp;dhquando 8t vetcres hærefes poftliminio leuocantur,« noua quoitdie abfutdilsimotum
Ce il) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dogmai
«
-ocr page 320-304
temperfuerSt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AtquodprsecipuuinhuiusJoci caputclt,oblerucmus, omnibus fcculisvan
dijfenßonetia diuerfas fuifledcrcligioneamp; fideidoSrina h'-minum fententias.Nec enim alitcrfief'P' religiene^ quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
h Cor. »,
DIEI ÀPOSTOLOR.VM PETR.I £T PAVLI dogmatunt portenta quidam ambitiofi rixatorcs pariunt. Nee audire debcnt,qui errorc«nbsp;8c talfa dogmata argui indigne ferunt : quafi fufficiar, veriiatis doârinam fitnplicitcfnbsp;didiffe. Atqui conltai plures cffe hoe feculo, qui hanc audire dedignantur, amp;nbsp;mentes ad mendacia Sc impofturas propendent. Vide ieèundo Timotheos tertio »nbsp;quarto
Diiierf» hottii- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Difeipuli Chrifto refpondent, amp; eorum iudieia atque fententias narrant,qui ho®'
num de cM* ftius de illo fentiebâtjde Phatifeorum autc Si Scribarum calumnijs nihil dicunt, quodh« ftoindiei», neminiignotaterant, ScCbriftuiipfeillorumconuitiaquotidieaudirct. Etbudenim*^'nbsp;rctur hee ipforum modeftia, quôd ea nolint absque caulFa exagitarc. Intérim quoad 3-lios, nihil dtfsimulant, nequeetiam aliquid affingunc, vt folent qui feruiliter illis adulm-tur, quos fibi patronos dclegerunt. Simpliciter ergo refpondent : Altj quidem loanncmnbsp;Baptiftam teeffe dicunt, alijverôIeremiara,autvnumcxProphetis. Ethiquideæ'''nbsp;nesetfi honorificèfenferintdcChnlto, multuai tarnen diuerfæfuerunt illorum Isucp'nbsp;tiæ, omnes autem ex eodem fonte erroris raanârunt, qui tune inter ludæos rcccptusnbsp;it : quôd putarent (vt alibi dixitnus ) animas defunCtorû in aha corpora migrate, amp; nouisnbsp;donisaugeri. Quia ergo Dominum videbant eodem Spiritus ardore Dei negou''®nbsp;agere, eademdicendiltbertatevitiamagnatum Scantiftitura arguere , qua olimnbsp;Piophetæ, amp; nenita pridem Joannes, vü crant,illorum aliquem in illo reuixiflefibip^'nbsp;fuaUebant. Etlicet vehementer errent, tarnen Sacerdotum ScPhariamp;orum iiupfynbsp;tatem fuoexemploarguunt,qul ilium fal«mniari,amp;horrendis cônuitijslacefl'ere,« 'nbsp;bant, in quo homines plebei amp; illiterati Spiritus Dei fpecimina obferuarepoterant, N®nbsp;ergo mireraur,fihodieetiam vulgus hominum melius de veritate iudicat Sc ea vide »nbsp;quæ ambitione excæcati Præfules atque Theologi videre nolunc.
At quod prsecipuum huius loci caput eft, obferuemus, omnibus fcculis i
Miuwi AO AUiAamp;w uv 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;v.% uM*i wwMini« «i' 'iAiaiiuixanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;WV VXiUii «iiifck« ¦*' * .
teft,quando animalis homo hon percipit,quäe funt Spiritus Dei, amp; proinde munduJ ille dicebat) opinions regitur. Fit ergo gt; vt plerique fuis figtnentis indulgeant, amp; nbsp;meliores funt, amp; veritatis amantes interdum inter fe diflentiant. Neminem ergo onnbsp;dantnoftrifeculidiflenfiones. Imô niroidm ridiculi funt, qui vniuerfalem conKO*nbsp;fe expeâare veile dicunt, priufquam aliquidde religionc ftatuant. Expeâant illi »nbsp;nunquarn fuit, neque vnquam erir, quôad mundus hie ftctcrir, Nee enim mutabi'nbsp;ingenium fuum, amp; feâas efle oportet ( vt Paulus ait) vt qui probati funt, manifeU*nbsp;Et ipfe Dominus, ciirn de nouifsimis temporibus vaticinaretur,non modo faJfos P/op,nbsp;taSjVerùmeiiamfalfosChriftos, cxoriturosprædixir,quosnimirurailli fingant.nbsp;ergo inalios reipicere,fediu hoctotiincumberedebemus, vtnos fidem habcamusnbsp;ram amp; orthodoxam de filio Dei, qui folus verba vitae æternæ habet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-,
Et de eo admonet Dominus,quando, quid difeipuli de ipfo fèntiaflr,quærit ...non eiufmodi eft caulfa fidei, in quaaliorum fententijs ftare debeamus.Namfinbsp;«0« refpicié probaretur , omnes ifti cxcufari potcrant, cum Regis fuiHerodis eadem fera eflb'nbsp;jejjtia,yte,{j^^cap.fupraapparet. Qui item pefsimdde Chrifto fcnticbant,eos/3.^i^nbsp;dotum amp; Scribarum authoritas exculauiflet, qui in cathedra Mofis fcdebant,amp; illu®nbsp;pridem damnauerant. Nee etiam quenquara excufat, quôd fe dicit illiieratumnbsp;Nam cum vnufquisque fua fide yiuat, vnumquenque etiam de fua fcnicntianbsp;efle oportet, ficuti Apoftolus monet. Ita que quifque fibi à Domino dici putet: Tunbsp;quem me dicis eflc^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. fî
CæterùmadhancDominiquæftionem, Petrus,qui vtique alijs fcruenno'g[{ Pétrieottfeßio præbuit, omnium nomine refpondet, dicens : Tu es Chtiftus ille, filius Dei ^s)
Jftec verè Apoftolica confefsio, quam Petrüs omnium Apoftolorum nomiue edidit,amp; quam ChriftuselogiopræclaroprobauitjVtfuo loco audiemus. Confiât anbsp;duabuspartibus, quarum prima,quis fitilleFiliushominis, quôadofficiumnbsp;tera quid de ipfius perfona fiue fubftantia 8c eflêntia i'entiri debeat.
Adprimam pcrtinet:TuesGliriftusille. Chrifti vox refpondet Hebrat* ebriftut, amp; vtraquevnäum fignificat. Vngebantur autem olim Saeerdotes amp; Reg*^nbsp;quodgratiæDeifymbolumerat, cuius donis omnesornariacinftruincceffeeMnbsp;ÉalefîaevelReipublicse praeeffe volunt.
. Cer.//.
MnJ.
In religione
dum in allot
Habäc,
tj,
I
H O JM I L I A I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2Q 5
Multus etiam in medicina olei vfus eft, eo quod illius virtute vcnse ac nerui confirman-membra rigentiamoturaamp;agilitatetn fuam recipiunt. Adhc orientibus popu-vnûioncs balneorum loco funt ,8c corporis fordibus abftergendis feruiunt. Vndio-'Sergo admonebantur Saccrdoies Sc Reges, fc à Deo vocatos elle, amp; proinde huius gra- nbsp;nbsp;Wcei'dot«.
'ia fibi opus elle, vt fidclium medicorum inftar omnibus mederi polfent, amp; fingulos in officiocontincre, vigloria DEI prouehatur. Sc publica falus conleruetur. (^iave- Epi»../.nbsp;To Deus atterno decreto Filiura fuum vnigenitum, qui præfinito tempore exvirginenbsp;homo nafei debuic, prædeftinauit, vt populi fui Rex Sc Sacerdos eflec, eundem Hebrai-îèMcfsiam, Grxcc C H R I S T V M, dici voluit, quod nomen , quia in nouo tefta-ncnioilli tribuitur,in alijs quoquelinguisvfurpatur,proprieautem vnâum fignificat»nbsp;Ratio autem cius eft, non quod iplum oleo aliquo matcriali inungi oportucrit, led quodnbsp;(vtPfaltcs canit) DEVS iliumolco lætitiæ (id eft, Spiritu lanâo,qui folus men- ppil.nbsp;tesverè exhilarat Scconfimat) vnxeritpræconfortibus fuis, ideft,præ cumâis morta-libu», adeô, vt ex eius plenitudine dona Spiritus in nos quoque redundent. Dum i.nbsp;ergo Chriftum dicit Petrus, Sacerdotem 5c Regem Ecclefise, amp; omnium credentium ef-fe confitetur. Et vtriufque officio cum fungi feriptura pafsim docct. Nam Sacerdo*nbsp;tein agit, docendo 8c miniftros furroganda Ecclcfiæ luæ ,benedicendo item,interce- Epitf, 4,nbsp;dendo, ôc inprimis, quôd femetipfum pro nobis peccatum , id eft, hoftiam pro peccato a. Cor. j»nbsp;fecit, cuiuiraeritum durât in xternum, vt in ipfo remifiionem peccatorum omnium in- 'nbsp;ueniant, qui eumvera fide apprehenduni. Sed 8c Regem agit fortem 8c fidelem, dumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
fuos exdiabolityrannide vindicauit,eofdemtuetur, Iceptro verbi lui régit, bonorum fiiorum, cleftium thefauros inter eos diftribuit, 8c olim ad indicium venturus eft,nbsp;St vntcuique rétribuer in corpore fuo , prout bonum aut malum fecerit. a. Cor.nbsp;ftCapice.
Altera parte perfonam Chrifti dcfcriblt Petrus, quand© priori addit, Filiüs Dci perfoijacbri* viuentis. Repetenda autem particula T Vjquaemphaticè vtitur Apoftolus.Quafi di- jlf*nbsp;cet« ; Tu, qui te Filium hominis dicis, 8c reuera homo es, ex Maria virgine natus, iraônbsp;qui ( vt Ifaias quinquagefimo tertio capite de te dixit) abiedifsimus virorum elfe videris,nbsp;amp;virdolorum,fimulesFiliusDei,5cquidcmviuentis,idcft,veriDei,qui in lehuda ï®**/*nbsp;notus eft, qui omnia ersauit, 8c regit, 8c qui folus viuit in fecula fempiterna. Huius (in-quam) Filius es æternus, verus, eiufdem cum Pâtre clfentiæ, potentise, glorix 8c Maie-Ratis. Agnolcit ergo Petrus in vna cademque indiuilà perfona Chrifti, Deum Sc homUnbsp;nem ; Deum videlicet fvt D. Athanafius ait) ex fubftantia Patris ante fecula genitum, Scnbsp;hominem ex fubftantia matris in fcculo natum : perfeôum Deum, perfeélum hominemnbsp;ex anima rationali, Sc humana carne fubfiftentera,5cc. Et talem elfe oportebat,qui Mediator inter Deum Sc nos effe debebat, vt coram illo pro nobis intercederc,8c idem noftramnbsp;cauffam in fo reciperejpoûet,nofq; illi fidere poffemus,vt facer dotifideli,qui noftris infir*nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mitatibus afficeretur,amp; condoleret.Hc igitur Petri Apoftoli fides eft,quam ex Patris re-
; uelaiione (vt mox fequetur) didicit,8c quam omnium difcipulorum nomine confelfus eft, quam item Apoftoliomnes (vt D. Vigilius fcribit)poftca tradiderunt,Martyres robora-i uerunt,8c fideles nunc vlq; euftodiunt : quæ deniq; conciliorum prilcorum decretis ftabi-l lita,8c Imperatorum Chriftianorumlegibus,Ecclefiaecommcndataeft, Etquia hæcfolanbsp;1 Catholica fides eft,Catholici funt,qui illam corde toto amplcâuntur, Sc orc cOnfitentur.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Itaque confefsionis huius hic nobis vfus efto : Primùm , vt inter trilles 5c infclices ttipleje vfirt
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;huius feculi controucrfias, vnum lefum, qui ex Maria virgine natus eft, credamus Chti- confejitoni«
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hum ilium elfe, Sc acternum Dci Filium , quem Pater in mundum mifit conftituto tem- P«t«.
1 porc,vt hominem verum ex virgine Maria alTumeret, 8c in vnaindiuifa perfona De-« t 1 us 8c homo nofter Sacerdos 8c Rex, id eft, Seruator , vindex ac Mediator effet, Apudnbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hune ergo, extra quem nullum eft nomen in quo feruari pofsimus , quseramus , quæ fa-
i lutisfunt. Soluscnimhic f vt alibi Petrus ait) habetverba vitæ æternæ*. quod diâum \ cum Petro omnibus opponcre debemus , qui defeélionem ab hac fide nobis fuadercnbsp;\ nonvetentur. Eftenim l E S S CHRISTAS idcmherijbodiejScinxier«nbsp;I num. Deinde vthanc fidem non orc modo Sc verbis publice confitcamur , verùmetiam j .nbsp;1 obedientia Scoraniobferuantiægenetcteftemur. Etenim quia olim Sacerdotis lumminbsp;1 authoritatem tantam elle voluit D E V S, vtmortisfupplicio mulQari debucrit,qui ^tut.nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eiui fententix aut decreto reluStarctur ; fimiliter huius feculi Regibus 8c magiftrati-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bus obcdirc tenemur, non folftm propter iram, fed etiam propter confeiensiam, cd quôd
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C c iii)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D«i
-ocr page 322-306
Pp/w. nt,
ift. 69,
I04» J.
BA, 2,4.
t. Tim. i.
Matih. 2t.
i. Tim. ,
DIEI APOSTOLORVM PETRI ET PAVLI
Dei rainiftri funvQuanto magii aeterno Dei filio hic honoi amp; oblequiuin (iebetur,queni Pater terno fuodecretoprædcRinauit, vt Ecclefiæ luærexfitamp;Sacerdoiinæteriiuni»nbsp;fècundum ordinem Melchifedech ? De illo certè olim Deus per Ilajain pronuntwuitînbsp;Gens amp; regnum, quæ tibi ieruire noluerint, peribunt,amp; loannes Baptifta diecbat.¦ Patefnbsp;dilgit Filium, amp; omnia dédit in manum eius : Qui credit in Filium,habet vitam ïternaro-qui autem non paret Filio,non videbitvitam,fedira Dci manetfuper eum. Prætereato''nbsp;lolationem bine petamus in oranitentationum genere. Onuntur hægrauifs mstexpt^'nbsp;cati confeientia. His opponc Sacerdotium Chrifti qui fidelis elt pontifex,8^pro petcstisnbsp;noftris perlitauit : adhæc noftras infirmitates expertus, nobis potell condolerc amp; compnbsp;Sunt item tentationes, quæ ex cruce amp; aduerfis leu tribulationibus nafcuntUGgui^^*nbsp;obnoxij funt omnes, qui volunt in illo piè viuere. Sed bis opponamus hune Regemnbsp;ftrum, cui poteftas data eft in clo 5c in terra. Habet ergo imperium in omnei creaturas»nbsp;in morbos item, amp; quæcunque alia nobis molefta amp; inimica liinr, vt ea à nobis depellff^nbsp;amp; vicifsim largiri poßit, quæ nobis iucundaamp; làlutaria funt. Huicitaquefidamusamp;^°'''
ftanter feruiamus ex toto corde. Ipfi debetur benedidio, honor, gloria, amp; poteftas 10 ternum, Atnen.
HO MILIA SECVNDA.
Tune rcfpondens kfus , dixït eis: Beatus Simon Bar lona : quia caro ôô fanguis non reuelauit tibi hoc/ed Pater njelt;nbsp;us, qui eft in ccelis. Sed amp; ego tibi dico, Tu es Petrus, amp; fupernbsp;banc Petram ædificabo Ecdefiam meam : ÔC portæ infcronwnnbsp;nonpræuaiebuntaduerfus eam»
VEMADMODVM DEVS IN FILIO SVO nigenito I E S r CHRISTO omnes gratiæ iuæ amp; falutis theßu^®^nbsp;nobisoftert:itaæquumeft, vt huic vni fidamuj,amp; fidem in hunenbsp;fadis profiteamur. Requirit hoc ille graui præcepto, cuius rationcranbsp;redditjdiccns; Corde cnim creditur adiuftitiam, oreautemnbsp;adfâlutem.Atpeccaturhîcàmultiiignorantia,quiquidde Chrifto debeant conß^^^?nbsp;nefciunt ; multi item fufficere arbitrantuf, ß alijt confemiant, qui authotitatepraftf^
nAae. 2.
apud plerofque in pretio funt. Sæpe ergo nos in feripturis de hac caulfa inftituit Spiti'*^ fandus : Inprimis autem hue facit præfens hæc Chrifti cum difcipuJis adio, Requifiui'®nbsp;his nuper, quid de ipfo homines fentiant amp; fequantur : non autem illi latis fuir, qiiôil*'nbsp;orum leqtentias refenepoterant, fed infuper, quid ïpfi credant, incecrogir. loi vetonbsp;trusomnium nominerefpondensait: Tues Chriftusille FiJius Deiviuentis.nbsp;dilcimiis, vnumquenquedcfua fidecertumefTcdebcre, non autem ah aliorumnbsp;pendere. Deinde fidei Chriftianæ fummam in eo confiftere, vt lefum hune, qui exnbsp;virginc verus homo natus eft, etiam verum amp; æternum Dei viuentisF.lium, aJlitecVO^*^nbsp;Dei, id eft. Regem amp; Sacerdotem noftrum, elle credamus. Sequitur nunc butus refp^'nbsp;ßoy qua Petri confelsionem magnified commendat, 5c Rdei huius effedta fiue fruäofnbsp;pbnit. Tradit ergo locus hic vniuerfam falutis noftræ rationem, amp; fimul argumenMnbsp;difsiraa fuggcrit, quibusnosipfosaduerlusomnisgeneris tentationes in veranbsp;memus.
Pitrusiutus Pnmilm,Beatusfinquit) es Simon Bar Iona, id eft lonæ fill, E(l b sec maai pronuatiatiir, dci,quamprofefluserat,approbatio,quandoilium proptereius confeftionem bcatut^nbsp;pronuntiat. Obleruari debet ergo hic locus propter ludæos Sc Tarcas,adeoqtieotaoei^'nbsp;Itrtm.ir. lios, qui æternam Chrifti diuinitatem neg3nr,amp; nos contra Dei mandatum hoinin'*'^nbsp;tali amp; crucifix© fidereclamitant.Etenimfi Petrus ideobeatusdicitur, quod lefum^*^'^nbsp;. quern hominem amp; filium hominis eflè probe lciebat,verum amp; naturalem Dei Filium P^^nbsp;fefluscft,hancciusconfefsionem verilsimam fuifleconftat. Nam fi falfaautmend^^ jnbsp;iMn h- iflèt, ex diabolo fuiflet, qui mendacij pater eft, amp; propter illara Petrus non beafUSj'^nbsp;potiusinfelixamp;damnationisrcusdicimerebatur. Icaqueexhoc Chrifti didolêquit^nbsp;damnatos amp; perditos efte , qui FiLohuicDei fidere dedignantur, SceiufJsin diu'^quot;,nbsp;tarera negare audent. De illi« enim intelligi debet ïoannis Baptiftæ fenieP^j
-ocr page 323-H O M I L I A II. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5OZ
Qui non par« Filio, non vidcbit viiam, fed ira Dei raanet fuper ipfutn jîoannia tertio capitç.
Interim indicatur his Chrifti verbis primus fidci fruâus, qui eft, quod crcdentes ptrhancbcati fiunt, amp; proindeiuftificantur. Suntenimconnexainter le, bearitasnbsp;mdificatio, vt Paulus in Epiftola ad Romanos capire quartodocet, Scilla ex bac fe-^* ***nbsp;qnuur. Natura quippe omncs homines peccatores, 8c propter peccatuta iræfilij atquenbsp;damnaûfunt: nequcal qna in nobis iuftjtia eft, qua: nos in Det confpeâu tueatur.^P^ 'nbsp;Agnouerunt hoc amp; confcfsi funt palàm fanâifsimi quiquc, amp;DE VM lerijs pre-Clous orarunt, ne in judicium cum ipfis ingredi,aut deliétorum, quæ â puentia patri-^*^*****nbsp;tint, meminifle velit. Nectemerè Solomon dicebaizQuisdieet, Mundum eft cor*'^****^*nbsp;meutn^ parus luma peccato meo? Et grauius adhuc Apoftolus pronuntiat: Sidixeri-mus, nos non peccafte,nos iplos Libmus,imô mendacem facimus Deum amp; Icrmonbsp;eiusnon cftinnobii, Laque aliéna iuftitia nobis opus eft : eanimirum,quamipfe De*-ugt; nobis in Filio (uodiledto lefuChrfto, oifert per Euangelium, Is verô non aliéna ratione, quampcr fidem apprehend tur, q-ia tola ad eum venitur, 8c idem man-ducatur, vtnofterfiat. Quia ergo in ilium eredebat Petrus, 8c fidem hanc ingenue aCnbsp;intrépideconfitebatur, non immerito ilium C HustKS beatuni dicit, Athlcnosnbsp;tius meminifle opoitet, quod Paulus de Abiahirr'o Iciibit. Vtenim huic fides io pro-tnilTum fernen ad iuftitiam imputata eft , id verô non propter Abrahamum folum fcri-piumtft, fed ctiam propter nos, quibus fimilncr impu.abitur ad iuftitiam, fi credi*nbsp;de.imus in eum, qui txcitauit I E S V M Donimum noftrum i mortuis: Ita qui Pc«nbsp;iruni propter fidem 8c hberam cunfosioncm bea urn dixit, nosquoque inbeatorumnbsp;cenlu numerabitjfieandem fidem lynccramScinconculLm leruauerimus. Vide Paulumnbsp;»dRom.^,. lap.
At ne qui. Petrum fidem hanc ex feipfohabuifle, ßcpioindefua induftriabcathü- fidet Dtiitt dmemiftamconfecutum efle purer, addi, Dominos: care-8c fargU'S non reurlauit tibinaw «ft:nbsp;hoc, led Parer meus, qui eft,in clis. Carmsamp;iang mis vocabulis hominem cum o-nimbus facul atibus intelligit, 8c eodt-m icnlu Paulus ilbs vtitur, quaodo fc non cumnbsp;tarne8cfanguine contuliircfcribit,vtdemonftret^le E-.dngelium non ex vllo homi-ncmdidicifle, fedabipifo Deofuifleedottum. Sen us ergo verbo urn eft: Quod msnbsp;Filium Dei, 8c vnâuro 'Hum fiue promtlTuro Seruatorem efle agnofeis 8c confiierii Pc-trc,id nontui-ngenijacumine 8c propria mdnft ia didicifti,neque ex patentibushaufi-111,aut ab vllu homin.busedoduses:ScdP-tei meusccelcftu ex fingulari gratia, quivnbsp;ic profeq'iitur, fuo Spii itu menicm luam illuminauit, vt tub vili 8c mortali carne latentem DciFil.um,8c humani generis redemptorem, videos amp; agnofcas. Docet ergo hienbsp;locus, fidem fublimius 8c augulhu» quiddam eile,quam quod Humana ratio vidcre aut in-well ga;e pofsit; hed Dei donumefle, in quo lenlus nottnomnescaecutiunt,doneeillenbsp;mentis oculos nobis aperiat, Etenim filtfu Ch'ifti myftena ad noftr® rationis calculumnbsp;examines, non folum obfeura 8c intricata till videbuntuv, verumeium ftultiiia illi crunt,nbsp;neqne vnquam intelligerc poterit,indllius motte vitam inufcuir!,qui pauper 8c egenus vi- nbsp;I X'i,8c ignommiole iq cruce eft mortuui. haq; vt diuinitu. illvminerour amp; trab.mur opus*. C^'r-1.nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ell: ficLti olim per Paia 8c puftca proprio oreCb- iftuticftatus eft olim,dtcens :Erunt om,^***^- *7»
nes àDco doäi- bcm,Nemo venir ad me, nifi Pater meus iraxerii eum.Ex co autem ap-paiet,10um redemptionis Sc laluus noftrs beneficium ex gr tuita Det ini ericordia ma- *
1 tiaie, neque aliquid in eo noftris v ribus aut nitreu tribui dcberc. Ealluntur « go turpi-I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ter, vcl potius feisifjs milerc Bllunt, qm n con'roueifijs, quae noftro fcculo inter ple-
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rofque agirantur, ad hommes refpeétan , qui erudit oms 8c duârinæ, aut potentise futn* ,
luæ atque auihoritatis exiftimationem fuftineui. En.ir.uero fl id fccilTcnt Apoftoli,nun« quatn ven ffentadChrtfti agnitionem, neque coutebionem hanc edidiffent, qusipfislj*nbsp;lutcm a«uhi,8c quam Dominus tam pracclaro elog O dignacus eft.
Nemo tarnen ex eo occafionem artipiat, qua dod inaro 8c inftituttonem tJ.»»«y««** Qein,tam puhVcam quàm priuatam, reijccre velu. Nam etfi fides Dei donum fit, tipr^dwtrtio«nbsp;quilolus in mentes noftras iushabet, vteaimutet Sc illuftrctfuo Spiritu; ciufdem ta- n«nid«tHr. ,nbsp;men oidinavium medium atque organum eft , verbi pubhea prsd'.catio, qua Spiri-
\ tusin cordium rccetfus pénétrât. Ideo alibi dicebat Chriftus: Amen amen dicovobis, qui letmonem meum audit, 8c credit ci, qui mifit me,habet vitara «ternam. Etnbsp;iitn in talos abiturus idem dicit i lie in otbem vniuerfum , 5c prxdicatc Euah* ' *nbsp;geliuttt
i
-ocr page 324-308
nota. 10,
Tu et Fetritf» loan./.
/. Sat»,
DIEI APOSTOLORVM PETRI ET PAVEI gtlium toti creaturae ; Qui crediderit amp; baptizatus fucrit, feruabitur. Idem ctiam doflo»nbsp;res amp; miniftros excitât, quibusad reuelationem Euangelij ergaalios vtatur, ficuti Paulus ad Galatas primo de feiplb fcribit. Et hoe adeo lolenne eft Deo, vt idem alibi di-cat : Quomodo credent ei, de quo non audierint ? quomodo autem audient abique prx-dicante? Et poft multaConcludit: Fides ergo exauditueft, auditus autem per verbumnbsp;Dei. Vt veto in agricultura, nihil eft, qui plantât aut feritamp;rigat, led Deus foluseü,nbsp;qui incrementum dat: ita etiam de verbi minifterio amp; huiuspraeconibus nosfentiredt-bemus, vt oranis effedus folius Deivirtuti amp;gratiaetranffcribatur. Videj. Corinth.nbsp;quot;Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ Ä
Cterùm pergit Dominus, amp; dicit : Tu es Petrus, In mentem ei reuocat,quo cifubinitiumfuævocationisipfoprimum vifodixerat: Tu es Simon filiuslona,tuvo-caberis Cephas : quód declaratur Petrus vel lapis. Nunc autem cognomen hoc ei imp®'nbsp;nitamp;confirmât,occafione ex coarrepta, quod iplum, qui Ipiritualisilla petranbsp;Ecclefia ( vt paulo poft fequeturj ceu fundamento folido amp; inconculïo in.n«itar,«ronbsp;bcrècrat confeffus. Quafi diceret: Quia tu fpretis omnium aliorum demeiudicip*nbsp;Icntentijs, me credis æternum ac vnigenitum effe Dei Filium, Chriftum item ilium P'nbsp;tribuspromiffum, id eft. Regem amp; Sacerdotern Ecclcfi« fiucpopuli Dei, adcoque bu-ius caput amp; fundamentum, exquofalus omnismanat, ego quoque vicifsim prop^*^nbsp;hanc fidei conftantiam amp; intrepidam eiusconfefsionem, Petri nomen tibi confirm®nbsp;amp; te pro taliagnofco amp; praedico, qui in mea domo fiue Ecclefia lapis viuus amp;nbsp;eflè debeas ad mei nominis gloriara , amp; multorum aliorum ædificationem.nbsp;dicendo pra:ftat Chriftus promifsionem veterem Dei : Qiii me honorauerit, eufflnbsp;honorabo.Item : Oranis qui confitebitur me coram hominibus,cum amp; «go confitebor®*nbsp;ram Patre meo,qui in cöelis eft, Matth, jo.
I At ne quis in fblius Petri perfona harereu ipfe poftca quod fibi diâum ïhniumcrcdcntiumtnftitutioniapplicans, in priori liia epiftola icribtt: Siquideing'nbsp;uiftis i quod bcnignus fit Dominus» ad quem accedentes, qui eft lapis viuus, abnbsp;busquidem reprobatusiapud DÈVM verô eledüs ac pretioamp;Sj ipfi quoqu®*.^nbsp;ti viui lapides ædificemini, domü»fpiritualis gt; faccrdotium lanâum, ad oftcrendum Fnbsp;rituales hoftias, acceptas Deo per I E S M C H R ISTnbsp;volunt germani efle Chrifti difcipuli,ijprimo àd Chriftum accederc debcnt, 0^9®nbsp;fis 8c iniquis aliorum hidicijs atillo auocarifinant. Deinde l'uper hune ceu viui hp'nbsp;dificenturvndcumalijs credentibus, vtpars fintaliqua domus illius fpintualis,nbsp;nimirumjin qua folaDeusreâê coliturhoftijsfpintualibus, quæ illi propternbsp;gratae amp; accepta fiint. Meminerintautem credences amp; cleótos non (tipulis, fanOjnbsp;putrido,alij materi*fragili, fedlapidibus viuis, finefibcsbusiconferri: niminiiigt;4nbsp;infideamp; eius confefiionefolidosamp;firmoscfle con^eniat, qui fefe nonnbsp;numinftar, aquouis ventododrinæ aut opinioiHirncircumterri. Hæc fnbsp;pendas , mox videbis non dignos eflè Chriftiia-to. um üor .r - cînbsp;Cfariftum vagantur, mundo addidi funt amp;in fide v^failant, nçc qui'quam fob^nbsp;ftabilehabentin religioneamp;falutisnegotio.
Porrô apertiüs àd totam Ëcclefiam exiendic Dommusj quod de Pètro dixcf^^^^,z mirùm, quod præuideret, quid futurum effet nóuifsirais temporibus, quandop^^^^pfznbsp;li fucceffores Petri J Romani Pontifices, éius verbis in alienumamp;impiumfenfu^nbsp;Dicitautem'^'i^Jfüfnbsp;banc petram îédificabo Ëcclefiam meam, amp; portae inferörum nori prasualebunt / vt
Chnflidniott» nes fint Pt'nbsp;trtts,id eIljA»nbsp;fides viuLnbsp;t, Petr.x,
e. Cor,/.
Ephef.
Ui.
/-ar»
loan,i0.
»1
Ad Eecle/iiftn totam ^ièhdi* nbsp;tur odd lUCCCnores l'ctn , xvumam r-unimccs , ci us vernis in aiicnum oc lujpuui iw»-- ijjninbsp;diHum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;leipfos'Ëcclefiac fundamentum fimul amp; caput con (litue^unt. Dicit autem nbsp;nbsp;nbsp;jffu^
banc petram aédificabo Ëcclefiam meam, amp; portae inferörum nori prasualebunt ( vt earn. PrimôEcclefiaememinit,vtdifcipulosconroletur, qui tunc numero pau^* ptia«nbsp;Lue. 12,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alibi ait) pufillusgrex erant ,amp; terreri proterant aduerfariorum multitudine amp; P° (itquot;
Docet ergo fore breui, vt in immenfiim crefcant, amp; impleatur,q'uod obnu Tedeßaeli tae de gentium omnium accefiione ad Ëcclefiam prftdixerunt. Et obferuari -iiiJJnbsp;cortwpropr»« vt difca mus veile D E V M, vtekdi ctum pro^ifiüm à rcliquo mundo fep*nbsp;Scfibiconfccratum conftiluant. Ita olim ludaeorum gentem fuum peculiumnbsp;illa coli voluit :adbaec legem ei dedit, amp; cultus lui (èdem certain cönftitdit,ad qua'nbsp;nitér diebus feltis conueniret ex terris omnibus, ne in leéhs fcinderentur.Et in o°nbsp;ftamento diferteChriftus teftatur,vnü ouile amp; vnum gregé fore,cuius ipfe vnicus .nbsp;munis paftor fit. Et baec eft Ecclefia illaCatholicafiuevniucrialis,quam m
«
-ocr page 325-HOMILIAII. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^09
ApoftolicoprofitemuFjamp; communionem Sanâorum dicimuj,id eft, emniutn, qui per (idem in C H R I ST V M fànâificati funt. Huie ergo (e coninngant, quicunq; Deonbsp;plach^c, amp;i eius domeftici cenferi arque fcruari cupiunt. Er quia Catholics illius Ecclefi«nbsp;partesfuntcoetuiillifidcliumjquihincinde perverti prsdicationem colliguntur,amp; innbsp;quitus Deus Pater per nomen Filij fut lefu Chriftiinuocatur, diligenter hos frequen-lare debent Chriftiani homines, adeo vt cum Dauide Pfalmp centefimo vigefitno fccun-to dicant : Lætor cum mihi dicant ; Eamus ad domum Domini, amp;c. Prophani autem reuera funt, amp; feipfos à Chrifti amp; falinii, qus in ipfo habeturj, communione excludunt,nbsp;qui ctus facros ncgligunt, 8f infclicis mundi ftudia, exercitijs fidei amp; religlonis Chrifti-anæ prsferunt : digni vt cum Ilrasliris carncs Aegyptias Manns prsferentibus, in hu-iusmundi deferto, male pereant.
DeindeEcclefisfus architedum fimul amp; fundamentum indicat. Ego (inquit) AïdaittÜni Ecclcfiam meam sdificabo fuper hanc petram . Ipfe ergo Chriftus verm architedus eft,nbsp;lii idco fuam dicit cfTe Ecclcfiam : quo Paulus refpiciens dicebat, Dei aruum, Dei sdifi-catioelhs. Hominibus quiden; admmiftris vtitur, qui interdum architediEcclcfisdicun-tuv, fed ex gratia, qua eosdignatur Dominus, cum ij dem (vt Paulus de Apoftolis fimulnbsp;omnibus fatetur ) ex femetipfis ne ad cogitandum quidem idonei fint. Et voluit difèrtc innbsp;præfenû dicerc,Ecclcfiam meam, vt corum ambition! occurreret, quos nouifsimis tem-poiibus dominium in Ecclefiam vfurpaturos feiebat. Atqui Chriftus folus eft Dominus, qui gloriam fuam dai nemini : amp; cùmidem ille Ecclefiam fui fanguinis pretio redemerit , amp; fibi confecrârit, inexeufabilis facnlegij eft, fi quis illain fibijpfi vcndicarc au-dcat.
Porrô non architedus modo amp; Dominus Ecclefis eft Chriftus, vcrùmetiam funda- Ttwi^tnentia» fnencum,quodfatisperfpicuedocet,dicent:Tues Petrus,S{fuperhancpetram sdificabo,nbsp;amp;c. Qn vcrba Romani Pontifices de Petro exponunt, qui fimul petra ipfa dicatiÿ-,amp; fuper hanc Ecclefiam sdificatam dicunt,vt eadem opera feipfos propter fuccefsioncm Apo-fluücjm, qua falfô gloriari folent, Ecclefis illius fundamentum conftituant» Sed amp; huiusnbsp;loci coutextu, amp; rcipfa conuincuniur. Cùm enim apud Grscos Petrus amp; Petra, quoadnbsp;, fignificationera idem fint, amp; vtrunq; fignificct lapidera, amp; verifimilc fit, Chriftura cuinnbsp;Syriace loqueretur,vtrobiq; Cephæ vocabulo vfum fuiffe, non tarnen abfq; numine fadîinbsp;elt, quod Matihsi interpres fquisquis is fuerit) diftindè loqui voluit : Tu es Petrus amp; fuper hancpetram : vt nimirum inter petrum amp; petram, quæ Ecclefis fundamentum confti-tuitur,diftingueret,amp; hoc efle doceret petram illara,quara Petrus confefTus fuerat,amp; d quanbsp;cognomen fuum accepcrat.Atqui non alium ille qqàm lefum Chriftura confeflus eft : Er-go defemetipfo loquitur Dominus,amp; pollicetur,quôd ipfeEcclefis fiisfundamentu eflenbsp;vciit,cui tuto inniti poßint omnes, qui exndem fidem cura Petro ex corde fyncero profi-tentur. Et vt fta intelligamus hune locû rei ipfa {vt dixiraus) amp; totius feripturs confenfusnbsp;docct.NamfundamcntûEcclefisoportet efrefolidum,firmum,immobilc,quod neq;loconbsp;nbsp;nbsp;,
»onei i,neque corruerc pofsit,ne illo euerfo, Ecclefia collabatur. At oranis homo natura ^ end.ix efhqui amp; falli poteft,amp; fallere : adhsc affedibus obnoxij funt homines, qui ipfosnbsp;¦'''n finuntin eadéfemper fententia perfeuerare, fspe eiiam metu autalio affedu fuperati
^^^i^nt 8c dicunt,qusillicita elfe, amp; male fieri,norunt, amp; â propria confeientia arguun-: quod ipfi Petro accidiffe fcimus,quando Chriftura,quem ante confefTus fucrat, tur-piterabnegauit.Ergo qui hominem Ecclefis fundamentum conftituunt,ij Ecclefiam fin. gontjcuius falus dubia 8c incerta fir,8c dulcifsima confolatione fpoliant credentes , qui i-Phs h;c locus exhibet.ldco feriptura pafgim in vno Domino hoc fundamentum monftrat. Deut, jt»nbsp;Mûtes Deum vocat petram falutis noftrs,8c ludso» hoc nomine accufat,qudd illo rclido,nbsp;daliaprslidia conuerfifint. Dauid item in Pfalmisfolutn Deum petram 8crupera fuam*nbsp;hcquenter profitetur. Quis eft Deus (inquit) præter lehouam ? Si quis Zur,id eft , petra,nbsp;prætcrDcum noflrum paul^s verô Chriftura vocat fundamentum Prophetarura 8c A# spbej.e,nbsp;poftolorum,eô quod tam hi quàm illi ad vnura ilium reraittunt,8c illi vni confidere docet.nbsp;dem ad Corinthioi fcribens ait : Fundamentû aliud nemo poteft ponere prster id,quodnbsp;püfitum eft, quod eft lefus Chriftus. Sed 8c ipfe Petrus Chriftura dicit lapidera ilium vi- **
urn, iiucpetram elfe, fuper quara credentessdifican debeant,8c deillo exponit lo- Ifaiï. Ecce pono in Zion lapidera in fumino ponendura angulo, cleâam pretio-jcm qui credit non pudefiet. Nirais ergo impudentes funt, qui Chrifti verba dePc-
0 J aut deperfonatis eius fuccefloribuSjexponut.Nihil iara dicimus de cmentila ilia fuc-cefsione.
-ocr page 326-5ÎO
Gal. a.
Dettt, Hal, j,
Conditio Ec-ilsßfi ut terris
DIEI APOSTOLORVM PETRI ET PAVEI ceriione,qu^prorfusnullaert,nequetefttmonijs aui argumentis vllis poteftnbsp;Quomoda entm Perri fuccefiores Romani Pontifices dici polfunt, cùm Petrus non po»)*nbsp;cpifcopus dl ci, nifi cum deiertæ fuæ ftationis accufare libeat. Apoftolum eninonbsp;ftusj non epifcopum, qui in vnoaliquolocorefidcret, èc Paulus illi prædicationtn EO'nbsp;angelij inter ludæos creditam eflclcribit« Romæ quidem crucifixum fuifle Petrumnbsp;gare nolim, cùmid vetuftißimi fcriptorcs vnanimi fere confenfu tcftentur : Sed numnbsp;primatusEcclefiæ Roraædebetadfcribi, amp;nonpotius Hierofblymæ, vbinbsp;um in cruce mortuura eflè conftat? Arquiioiquumeft, vel hancvelillam proptff*'^^nbsp;des indignas5 imô propter parricidia,alijs ciuitatibut præferre. At quamuisnbsp;Roma Epifcopum egiffet,quid hoc ad noftrifeculi pontificcs, quia Pétri amp; eorugt;^^nbsp;qui hune proximèfecuti funt, vcftigijs, itadegenerarunt jVtNeronisSc Domitianipnbsp;tins, quàm Petrifucceflbres dici mereantur. Quod ergo Paulus in fideinbsp;commendationem lcribit, quod item de veterum epifbporum fide amp; conftantisjnbsp;doârinam fuam proprio ûnguineobfignârunt, amp; martyrij coronara meruerunt,!®nbsp;ftorij$narratur,non magis ad noftros illoj,qui hodieRoroætriplici corona amp;regalip^nbsp;damento,aut trabea, fuperbi dominantur, pertinet, quàm ad Annam amp; Caiapliam i»nbsp;ripoflunt,quæ de fummi Sacerdouj authoritate in lege, aut de veterum Sacerdo^quot;nbsp;fideapud Malachiam commrmorantur. Itaque firmicer tencri dcbèt,Ecclcfia®nbsp;alio fundamento niti, quàm Filio Dei l E S V CHRISTO^à. quo ctiaranbsp;ues Chriftiani dicuntur , vt meminerint, hune vnicum noftræ fàlutis authorf®nbsp;Mediatorem elle, cui vnifideredebeant. Nam qui hune honorem in alios transferquot; jnbsp;à quibusdenominari volunt,ij Chriftum dilcerpunt(vt Paulus ait)amp; eoipfo teftantur,nbsp;cüTporeeius, quodeftEcclefia,fecefsioncmfccifle, videj. Cor,
i. Pet, I. i, Petr, j.
Praîterea de Ecckfise fuæ in terris conditione nosadmonet Dominus, ad Jit : Etportæ inferorura non præualebunt aduerfuseam. Eft ergo certaminibusPnbsp;pecuiîobnoxia,quæini aduerfusmundum,amp;huiu»principem,deceriandafunt- *nbsp;quoadin terris agit,militaredicitur: neque hîc multa demonftratione opusnbsp;do rej ip(a loquitur, 8c iple CHRISTAS paulô pôft dieet : Si quis vultnbsp;venire, abneget fèmetipfum, amp; tollat crucem fuam amp; fequatur me. In præfcquot;^'/ ¦nbsp;tem portas inferorum nominat, vt partim oftendat, quo cum hofte nobis res fit,®quot;nbsp;rum cum tenebrarum redore amp; principe, Satana nimirum, qui ad fempiternosnbsp;lium tormenrorum cruciatus iam olim damnatus , hocperpetuôagit, vtquàm pluf'*^^nbsp;fui exitij Se pnæ focios habeat : partim vt doceat quibus armis ills aduerfus nos pug®nbsp;In portis ferè munitiones vrbium cxcitantur, aggeres fiant, difponuntur bombarda»nbsp;militum præfidia: In portis item indicia exercebantur olim. Innuit ergo Dorainus»^^nbsp;tanam aduerfus Ecclefiam, Sieiusfingulosciues, primùmaperta vi amp; omniyn)0'|^^^nbsp;genere, deinde Cilumnijs quoque amp; obtreâationibus, iniquisdenique iudicijspquot;gquot;^^nbsp;turum eflè, Et virunque iam olira fadum fuifle, docent hiftoriæ, amp; idem hod enbsp;riuntur quiconque Çhrifto feruire, amp; in copie viuere cupiunr. Ertanracft Et«®' /nbsp;Satanæ rabies, vt eos nulliusfcelerisamp;calumniæ pudeat, qua religioncm amp;nbsp;nbsp;nbsp;.
am expugnariamp; euerti poflè exiftimant. Itaqueplerunqnc in calumnijs amp; mend^^''^^ in proditorrjîconfilijs, in cædibus amp; crudeli fanguinis efFufione, laudem quæruntt^^^jnbsp;fquod fore Dominus prædixit) fc D E O culrum præftare fibi perfuadent, fnbsp;plurimosexfeiuisilJiushorrendis fuppliciorum exemplis èmedio fuftulerint. Imtitnbsp;ta efthoftis noftri callidiraSjVtcordibuseledorum fefe infinuare, amp; illic graues unbsp;illos aceufationes inftituere norit, vt dignos efle perfuadeat, qui à Deodereliflinbsp;pereant. Aduerfusomnesiftasmachinationes nosia præfenticonfolatur
Ephef. 4^
Gen. f.
amp;teftatur, nullam mundi amp; principis eius potentiam, nullas vires, nullos conatus tos, nullas i n fi dia s aut calumnias tam callidas aut aftutat fore , vt Ecclefiam, amp; Inbsp;huius membra, expugnare pofsint. Namiampridem vicithoftem noftrum ipl®nbsp;Filiu»amp; caput illius contriuit. Idem raundo quoque fuperior fadus, deomniaduef^^^nbsp;poteftâtetriumphauit. Et quia eledi perfidem ipfiinferuntur,ijdem in ipfo etia®nbsp;nia poflùnt.*amp; vidoria ipforum eft fides ilia, qua ilium spprehenderunt. Itaque p^^r^nbsp;tuô fit, quodolim vaticinatuseft Zacharias, vtEcclefia fit quidem lapisille.inqquot;®^^^,nbsp;Jendoomnesryranni amp; hoftes CHRIST I fatigantur, manet tarnen falua, P^^jnbsp;untibus interim omnibus,qui certamen aduerfus jllara fufcipiunt, Eftitemnbsp;terreusinfornaceardens amp;totus candens, non disrumpiturautera, fed dum
-ocr page 327-H O M Î 1. 1 X
lib
Yrunx'm dneres amp; fauAUs rediguntar , aurutn ignis videfecawm purgatur, vt fplen-didws Sc pretioGus fiat. nbsp;nbsp;quot;Efthoc demonftratum omnium fccuiorum cxemplis, c^uae aVi-
Vvrcciuuimus*. amp; quotidie tnultafiunt , quæiftis poffunt fidem facerc. Itaqvie fortes \ infidcftcmusj 8c teneamusftationem noftram ,nobisdeniqueapplicemusin omniten-\ tafione, quod Apoftol -s quafi lætum paeanaaut emvljuoycanens, dick: Q^isintenta-\ Vtt crimina aduerius de dos Dei^ Deus eft, qui iuftificat : quit eft, qui condemnet?nbsp;\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qds nos fepatabit à cb ui-teGbriftilt; num opptefsio? num anguftia? num perfecutio ?
\ nbsp;nbsp;nbsp;num fames? num nudivas? num penculum? num gladius? Imo in bis omnibus plus
\ quam vidores fumus per eum , qui ddexit nos, 8gt;Cc. Ipfi debetur benedidio,honor , I gloria,amp; poteftasin xternum. Amen.
a.
HO MILIA TERTJA.
I
ld,ttibidalgt;o claucsregnicodorum. ^tcjuicquidligaue# risin terrajcritligatum in coclis : Sc quicquid (olucris in terra,nbsp;critfolutum in coclis»
IGVTl PETRVS EX SPIRITVS SANCTT RE-t uelatione Dominum leCum confeffus eft, efts xternum Dei Pilium, Sc Gbriftum ilium, id eft, promiffum bumani generis Seruatorem : Ita vi-cifsim bic .ilium beatum pronuntiauit, Sc propter ingenuam Sc intrepi-* dam fide'r buius confefsionem, ei nomen Petri impofuit , quod initionbsp;V^omiferat. At ne quis folum Petrumbeatumputaret,fimul pollicitns eft, quod lupetnbsp;^*ncpetram, quam file confeffus erat, feipfum videlicet »Ecclefiam fuam velit xdificare,nbsp;^eandem ita munbcfuopraefidiojVt ne porta quidem inferorum ipfàm fuperare poGnbsp;lint. difeirous C H R I S T V Ecclefiam habere , ad quameos colligi oporte*nbsp;qui in ipfo feruari volunt; Deinde eorum ,qui ad banc colhguntur, falutem certamnbsp;^fteacfolidam ,vtnulhsmundi huius aut principis eius machinationibus euerti pofsit,nbsp;Namquicquid hiemoliatur , firmum. tarnen ratumque erit, quod Deus decreuitj Scnbsp;quiabic nobis inPdio iuo placaius eft, in codem eiiam vidores erunt, quiconque ad eiusnbsp;Ecclefiam pertinent.
His commode fiibtexit hunc locum Dominus , quo docet, qua ratione Eccle- jj, çl«Jîlt;e fiam fuam regat, Sc quaviafiue ratione nos miferi mortales, qui natura peccatores,nbsp;Sc propter peccatum a D E O 8c eius domo , alieni, imo irx filij fumus, ad illi- «n«.nbsp;us confortium perueiiire pofsimus. Sc bonorum eius coeleftium participes fieri. Eft-quebuiusloci iodvina admodum memorabilis, Scneccffariaconfideraiu;quiavniuer-fam noftrx falutis rationem , Sc vt hæc per Ecclefix minifterium difpenletur tra-dit,
Tibi dabo (^inquit') ,claues regni coclorum , Scc.Pctro loquitur CHRIS TVS, atqux illt dicuntur , ad alios quoque difcipulos pertinere , docet totius hiftoriæ feunbsp;narraiidnis contextus. Nam illos omnes interrogauerat Dominus queronam ipfum jjnbsp;effe diccrent? Omnium ctiam nomine refpondit Petrus , Sc fideicommunis confefsio- pertinent,nbsp;nemedidit. Ergo,qux illi CHRISTV S dicit, communiter ad omnes ill os de- x,nbsp;bent referri. Demdc quod in prsfenti pollicetur, poftea omnibus exbibet. Namnbsp;infra odauo capite ait: Amen dico vobis,quxcunqucligaueritis in terra, erunt li-gataincloiScquxcunquefolueritisin terra , erunt foluta in coelo. Et poft refucredi«nbsp;oncm , cum fe illis rediuiuum fifteret,in ipfosfufflansdicit: Accipite Spiritum fan-'nbsp;dum. Quorumeunqueremiferitis peccata, remittuntur cis: quorumeunque retinue^ loan.».nbsp;tuis, retenta erunt, Debet hoc dihgenter obferuari propter eos, qui Petro foliclau esnbsp;regni clorum datas effe contendunt, vt PontificisRomani Primaium Sc dominium fta-bifiant. Debet ergo bxc prómifsso in genere accipi. Sc ad omnes Apoftolos Sc legitimosnbsp;\«otum fiiccefforcs extendi, vt conftet bos audiendos effe, fi qui ad illius poffefsionem Scnbsp;hxrcd.utem pcruenire cupiunt. Vt autem redius locum hunc totum intelligamus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ptimovidebimus, quid per claues intelligi debeat. Deinde quomodohae Apoftolisda-txfint:tertio quomodobis vti debuerint Apoftoli^ Sc quishodicleg timus earum vfus fit : quarto quanta illarum fit autboritas. Ex quibus patebit, vt locus hie tam min ftrorumnbsp;quim auditorum inftitutioni ac confolationi fermât.
Clauis
D d
-ocr page 328-DIEI APO5TOLORVM PETRI ET PAVLr
' hfiss tltiid ^.nt.
h Cor, 4.
Jodn. 14^ Lut, II,
Glauis proprie eü.inftrumentum , quo «des, conclauia , arcæ Sc quscuo^* eius generis funt, clauduniur vel aperiuntur. Vnde nonnuUi à præpofitionff^*^nbsp;diÖam vûlunt,quôdilla clauduniur, quse coelata efle, amp; non omnibus paterenbsp;mus. Eï quia ci qui claues habet,ad eapencirarc licet, cædein poteftatji crédit^*nbsp;commifl'æ jÿmbolura funt. Ita quando maritus vxori claues tradit, hancfe proC^^^nbsp;forte fua agnolcere eoipfo teftatur, amp; cidem domus adminiftrandae curam cuifl*^nbsp;imponit. Ad cundem modum oeconomis dilpenfatoribus claues committunii*^ nbsp;qui cura his eorum, quatfubeis latent, poteftatem accipiunt. Et principibusnbsp;vrbiura ofFerunt, qui fe illis dedunt, aut eorum imperio lubijciunt. Metaphofnbsp;banc inpraefenti CHRISTAS adEcclefiam Scregnum clerumtransfert,lt;*nbsp;claues cura Petro amp; condtfcipuiis eius poUicetur, illius conomos aut difpenft^C^nbsp;fore docct, qui eius thefauros recludere lé( apeKrej^tt)e«nt ijsjquiad eorum po«®nbsp;onemvel vfumfrufhim adrhitti debent : eofdcm veru occludere indignis Si prop^nbsp;nis, quos procul ab eis arceri vult .Deus ; Facit ad huius fententix, confirmation^nbsp;quod infra doäores conomis confert, quos domui fuæ præfecerît. Et ita Paulus n**nbsp;lexit, qui de fc amp;alijs ApoRolis atquo viris Apoftolicis feribis: Sic nos atftimet honbsp;\t miniftros Chrifti èc difpenfatores myftcriorum D E l . C^uod fi quær^^*^nbsp;medio Apoftoli regnum D E I patetecerint, amp; eius myfteria dilpenfârint,nibnfnbsp;ter Euangelij prædicationcm inuenis. Hac igitur clauis eft , qua regnumnbsp;jiperitur, via Se ratio ad illud perueniendi monthatur in Chrifto, qui loluseft v^ -ritas, Se vita. Eadcm clauditur regnum Deiper accidens, quando alienisa^^,nbsp;fto illud negalur, Seeildcm pnaj infernales Se ferapiterna: dcnuntiantur.nbsp;bi doârina alibi clauis feienuaî dicitur, quia hominis intelleâum illuftrat,nbsp;aperit mentis oculos, vt myfteria hæc cernant, qui (uæ rationis acuraine ill* P^nbsp;pere non poflent. Itaque patetex his omnibus, Apoftolis non aliud quàm Bnbsp;lij pradicationtm cieditam eflê, cuius minifterium cûm in Ecclefia perpetuuinbsp;effeChriftus, Sehocomnes obire debcant, qui légitimé vocati funt, iniquiamp;'nbsp;audaces funt poncifices,qui clauium poteftatem fibtfolisvendicant.
Qwmoiß clät net Apaßolisnbsp;datK,
2oin, 6.7^
IvAlt, 29,
Quomodo aurem data: funt ? Num vt pro fua libidine claudant fiue pa» Isfequaquam. Imô CHRISTAS loannes capite vigefimo ait; Sicut menbsp;ter, itaSe ego mitto vos. Non debet autem hoc fimpliciter inteîligi ,nbsp;quoad dignitatem Se poteftatem CHRISTO æquemus. Hic cnim mill* h,j(Inbsp;noftec Redemptor Se Scruator efler, Se idem dauern Dauidis geftat cum , jat»nbsp;poteftatc , fic vt ipfo claudente nemo aperiat, ipfo aperiente nemo gt;2*»nbsp;quam gloriam nulli creaturæ concedit. Itaque hoc diâum ad ea debet renbsp;qux Apoftolis Se omnibuslegitimis Ecclefi« miniftris cum illo commuuia,ft'f'jjAnbsp;lus eft C H R I S T V S non vtfuam voluntatem faceret, led Pattis: Si id®®nbsp;Dodrina mea,non eft mca, fedPatris, qui mifit me. Ita Apoftoli nonnbsp;DEI voluntatem prædicarc debuerunt. Scab huius folius ofe pendcrc. 1®nbsp;hoc dixiflei illis Chriftus, mox flauit in cos dic-ens : Accipite Spintumnbsp;vt Lucas vigefimo quarto capite annotauit, fimul aperuit eorummentem,''^nbsp;gerentIcripturas. Quibus confentit, quod apud Matthäum vigefimonbsp;habetur: Profedi docetc omnesgentes, baptizantes cos in nomine Patris^ foi*®**nbsp;Spirinas fandi, docentes cosferuaro omnia, quæ mandaui vobis. Non erg®quot; Pnbsp;pfis vifum fuit prædicare debuerunt Apoftoli, fed limitarafuiteorumnbsp;clauium nomine eis Dominus tradidit. Qyapropter hie quoqjfalficonuincüii^ ijp»*nbsp;tifices,quifubelauiumprætextu liceniiam quiduis ftatuendi,Sc nouas leg®*®,nbsp;in Ecclefia vEirparunt: Quod Antichriftiproprium elfe, olim Daniel '
Z Ouonodoiirænbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;modum quoque amp; rationem præfcribit Dominus, quam in P®*^ pcfv.
^dredtbuf le«*® ^ut fequi debeant: Nam apud Lucam ait : Ita feriptum eft, Lfi® lintApofloli. C.H R IS T y CAd: pati, amp; refurgere à mortuis tertio die, amp; prædicari innbsp;rcfipifcentiam Se remifsioncm peccaorum inomnes genres, amp;c. Vndenbsp;qu« Chriftus pro humani generis redemptione fecit aepaflus eft, amp; ciufdctnnbsp;onemprædicare debuifie: idque ineum fincm,vt fimul omnes honain«
-ocr page 329-H O M I L I A III.
5)5
agerent, conuiâos ad refipifcentiatn amp; vitar totius nouitatem hortarentur , contrîtîs autem corde rcmifsionem peccatorurn gratuitamin illius nomine amp; merito non obiter modo monftrarent, (ed prædicationi huic credennbus ferio quolt;|ue pollicerentur.nbsp;Ideoapud Marcum fedecimo capiteait: Profeétiin orbeni vniuerfum,prædicate Eu-angelium omni creaturæ: Qui crediderit amp; baptiZatusfuerit leruabitur : qui vero nonnbsp;credidefir,condemnabitur. Ec hunc ordinem Apoftoloiin prædicandofecutosfuiffe,innbsp;Aâit amp; fcrmonibus illorum apparet, vt paulo pöft dicetur.
Nunc qua autboritate illos Dominus inftruxerit, videamus. In prasfenti Petro 4K« dich; Quicquid ligaueris in terra , eric ligatum in clo: amp; quicquid iblucris in ter- tberif«.nbsp;ra, eritlolutum in clo. Quæ verba alibi (vt nuper diximus) omnibus applicat,vcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. *
ciufdem cum Petro authoritatis in fuo miniftciio omnes elfe demonllret. At fi in clauium parabola inßftcre libuiffêt, dicendum erat: cuicumquc aperueritis foresrc-gni clorum in terra,illi apertæ erunt in clo: amp; ècontra cuicunque claulcritisreanbsp;gnmn clorumin terra, illi occlufum eritinclo. Sed folucndtSc bgandi vocabulisnbsp;viitur;quatparabolæ propoßtaenon malèconueniunt, ß veterum morera fpe£lcs,quinbsp;(vtEuftathiusfenbit) cùmnonduminuentusefletlerarum amp; clauium vfus, funibus Scnbsp;loris, fiueligamentis, fores amp; areas aftringcbant,quæ folui oportebat ad aperien^um.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Sed cum Chrifti tempore, amp; multô etiara ante eras incarnationerafviexIudicumU. ** bro Selfaia vigefimo fecundo capite patet) ferseScclaues in vfufuertnt, his vocabulis ;nbsp;iliumvlura aibitror, vtclarius doceret,quæfit horainum conditio,amp; cur nobis nonnbsp;pateatad regnum clorum aditus: Nimirum quia non modo peccatores, fed peccatinbsp;niancipia, Sc viûofæ aut peccaniis naturae vinculis conftridti, fumus, adco vt fi nobis foies illæpatcrent, nos tarnen per ess nonpoffemusingredi.EtbæcetiamjHavincuifunt, MaUh.ii.nbsp;quibusin Euangtlioeorumpedes amp; manui conltringuntur,quiintenebrascxtcjioresnbsp;nicrentureije*. Hoc vtinfelicem human! generis conditionem adumbrat, ita rainiftenjnbsp;Eirngelici authoritatem rairifice extollit,per quod his nexibusfoloimur, qui nulla hu-nianapotentia aut induftria d flolui potTjint. Hue facit, quod inprælenti Petro, 8cnbsp;in hums perlbna omnibus Apoltolii dicitur: Quicquid ligauerisin lerra, ligatum e-rit inclo:amp; quicquid folueris in terra, folutum ent in clo. Apud loannera vigefimo c*pite verb eadem clarius exponens,ait ; Quorumeunque remiieiiiis peccaia,re-luitiuntur eis; amp; quorumeunque retinueritis,reten alunt. Cauendum iamsn,neeonbsp;fenfu hæc verba accipiantur,quafi peccatorurn lerailsio aut retentio à miniftri arbitrionbsp;pcndeatiquæ petfuafio pontificum potcncum in immeufum auxit. Sc miCeiorum con-icicntjslaqucos iniecit. Etenim quia peccatum noxi eh aduerfus Dei legem adraiifa ,nbsp;nemo prater hunc illam remittendi potehatein habet, quod Pharifæo» quantùmuu con-ßlentcs Sc cxciEcatos, intellexilfe ex nono capite Matihai apparet. luque minifterij ra-iiooc hoc dicitur, neque aliter peccata remittunt aut retinent Euangelij pra;cones,quàranbsp;olimSaccidotcs fvt D. Hieronymus annotauit^ leprofos mundabant,aut lepræ damna-bant. Quare peccata reraittcre dicuntur, eo quod paenitentibus ScadCf/Äf^T FeJWnbsp;vera fiue conuerfis, remilsionem pollicentur : Sc è contra peccata retinent,quando con-lumacibus, amp; pnitejenefeijs,fententiam damnationisdenuntiant, Etinclora-tum eft, quod mmiftrilegiiimi pronuntiant, quia cum Chiifti decreto illud conuenit,nbsp;dcen is : Qui credident, feruabitur: qui non credidertl, condemnabitur. Exemplanbsp;inviramqac partem in Apoftolorum Adis inueniuntur. Cum Petrus prima conci- a.nbsp;one, quam accepto Spiiitu fando habuit,Iudæosfceleris in DEI Filium commifsinbsp;conuifillet, Sc hi totis animis compundi quærerent : Qiid faciemus viri fratres^ Re-fpondit Petrus : Refipifcitc , Sc bapiizetur vniifquisque vcftium in nomine I E S V,nbsp;C H R I S T I in remifsionem peccatorurn: Sc accipietis donum Spiritus fandi. Etnbsp;in crrlo ratamfuitfe fententiam, cuentus probauit : Nam.quilbenter acceperuntfer-moncin eras, bapiizati funt , Sc additæ funt Ecclefiæ die illo animæ quaß ter mille.nbsp;Eiufdera generis eft, quod.apud Philippenleî cum carccris publici cuftode adum eft.nbsp;Etante natura C H Rl ST V M eandem fuiffe verbi Dei efficaciam,Dauidisexera-plumdocet, cui peccatum hmm confitenti, Scper fidem in promifsumSeruatorem re-fpicienti, N.than dicebat : Et nunc tranftulit Dominus peccatum tuum. Econtra lu-dïutum retenta funt, quando incurabili pettinacia Chriftum reiecerunt,8c Apoftoli ex-
D d i] nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, cuffo
-ocr page 330-3Î4
t. Cor, t.
Mini/lri vt hoc loco vtinbsp; dcbeaat,
ÂÜ. I g,
Aaici!, J.
a, Cor, l9^,
DIEl APOSTOLORVM PETRI ET PAVLI cuffb fuperillos pedum puluercjab illisfefead genres conuerterunc. NecdubiteinuJ^^nbsp;am hodieratameffeapudDcum,quoad omnes pnirere nefcioj,quod Pauhsici* it»nbsp;Neque fcortatorcs, neque idololatra:, neqiie mchi, neque molies, oeque qui coof®'nbsp;bunt cum mafculis, neque fures,neque auari, neque elpjiofi, neque conuitiatores,nbsp;rapaces, regni Dei hæreditatem conlcqucntur.Conftat cnim fibijpfi verbumnbsp;hie lemel Itaruir, nulla veltas, vel confuetudo, vel autLoritas hominum abrogabic.
Itaque hums loci vfus hie debet cflè,vt primiim miniftri Ecclefixanimcnturamp;ti'' firmentur aduerfus verbi contemtores,qui comminationei eiufinodi rident, corrcption«nbsp;ferre nolunt, difciplinam denique omnem oderunc, amp; velfilentium ipfis mandsnbnbsp;dicendi leges præfcribuni. His omnibus illi authoritatem, qua C Hnbsp;armauit, conltanrer opponanc, amp; fibi didum purent, quod olim Paulo trepidantiamp; *'nbsp;cito diccbaturjNetimeaSjledloquere, amp; netaccas. Improbis autemillisSi confiuei^*'nbsp;bus cum codera Apottolo refpondcant ; Num experimentum quæriris CHRl^nbsp;inmeloquentis? Deniquead fepertinere putenisprophetica ilia : Speculatorcffl tonbsp;tui re, audits igitur verbum ex ore meo,amp;diler£emonebis ex me, amp;c. Item:nbsp;gutture, neparcas ,extolleinftartubæ vocem tuam, amp; annuncia populo meopræu^f*^**nbsp;tionem lüam, amp;c. Er ex his cum Araos colligant : Leo fi rugiat, quis non timebitnbsp;minus Deus locutus eft, amp; quis non prophetaret Interim meminerint, poteftatcini*nbsp;certis finibus circurofcriptam efie, amp; ipfos nihil ex priuato arbitrio, fed omnia fecundnbsp;verbi diuini regulara facere deberead ædificationem : quod Paulus ipfeteftatur,tlnbsp;gloriari die it ea poteftate, quam Dominus Apoftolis dederit ad ædifîcatiooem, non anbsp;licuiusfubuerfioncm Et idem ad Romanos fcribit, Non fuftinuerim loqui quicq^^nbsp;quod non eft'ecerit Chriftus per me, amp;c. Quodfi omnes obferuauilTent, quinbsp;rum fuccelfores dici volucrunt,nunquam ea tyrannisin Ecclefiam iotroduda eifetj^nbsp;dodrinæ puritatem amp; religionem omnem corrupit, amp; multorum confeientias turba*'nbsp;hodieadhuc multos falutis luæincertosreddir. Sediam olim cpic hoc malum. Na®, /nbsp;Hieronymus in huius loci interpretatione fcribit : Iftum locum Epifeopi amp; presbycet*nbsp;intelligentes, aliquid fibi de Pharifaorum alTumunt fupercilio, vt vel damnent innbsp;tes, vel foluerefenoxiosarbitrentur, cumapudDeum non fententia Sacerdotumr*nbsp;reorum vita quaratur : Nimirum,vt qui peccaiunt, refipifeanr, amp; per fidem ad iliumnbsp;uertantur. Quod fi jllo feculo non iniufta fuit neque luperuacanea querela ifta, quw .nbsp;die fiat,quandoeraentitahæcclauiumpoteftas,quam interinfigniafua,amp;invcxiln^*nbsp;litaribus plus quam Perfico fallu, oftentant Romani pontifices ,iainpridem non vUanbsp;folumChriftianorum, fed regibus amp; Imperatoribus intolerabilisfaélacft? Sedw®.nbsp;nerint illijDeo Ecclefiam curæefle, qui non patitur eos hominum feruos fieri, quod*nbsp;lui fanguine in libertatemalTcruit.
Sed amp; qui Chriftiani dkiamp;cITe volunt, de verbi miniftcrio,amp; miniftrorum gnitate,rede iudicare difcani,amp; verbo Deifcfe accommodent, vt hoc in honoffnbsp;pretiohabeant.,vcrafideamplexentur,amp; perillud admoniti aut correpti ferio r®*rnbsp;fcant. Eft quidem Euangelij prædicatio clauisilla, quæforesregoiclorumnbsp;bus aperit, amp; confeientias vinculispeccatorum ac mortisterroribuslibérât, Sednoii^^^^nbsp;uem illara digne admittere oportet, vtin animos penetret, amp;intellecium apcriar, vinbsp;gni clorum myfteria pcrciperc pofsimus, 8e eorundem amore atque ftudio acceonnbsp;tamamp; moresfecundum verbidodrinaminftituamus. Vtetiimlera,nifi dauernnbsp;tat, non aperitur : ita fi qui non locum dant Euangelij prædicanoni, eorumnbsp;ledusilluminatur,nequepeccataremittuntur, amp; proindeijidem claufæ manent rCpnbsp;Clorum fores, quæ folis credentibus patent,
, . Quoad verb eorum tradationcm, quæ hucufq; cu difdpulis ada funt, vtilc rsh^u^'tra- *^^**^5 capita proberenerc, acin eorum meditatione fedula verlari. Prirauranbsp;iiatienis eft,neopinionum defide amp;religionediuerfitateolfendamur. Necenimfieri pot®',-idem de regno Dei fentiant homines, quorum intelledus, nifi aDeo illuminetiir,nbsp;nanonpercipit. Deinde perfuafum nobis fit, vnam jhodd fidem Caiholicamefl^f,*^
feruan poflumus : earn videlicet, quam D. Petrus omnium Apoftolorum nomin® feflus eft, quæ lefum docet efl'e æternum Dei Filiura, amp; vnicum human!nbsp;ptorem. Qui hac præditi funt, ij fuper Chriftum ecu viui lapides ædificantur in
loan. g.
Auditores ft debeant hocnbsp;loco vti.
HOMILIA Illi»
Dei fpiritualcm, Ecclefia ilia eft, extra quam nemo feruaiur. Tn hac Euangell) fui mis nilleriotn fanciuit Dei Filins, per quod regni clorum ianua credentibus referatur,clau-diWr autem incredulij amp; pnitcrc nefeijs. Credamus igitur Euangelto, amp; per hoc pecca-torum conuidi,ad vnum lefum Chriftum conuerfi, inipfo viuamus viiam nouara, amp;nbsp;fpeecrta confirma» per aduerfa omnia coniendamus ad regni cleftis poffefsioneraiIpfinbsp;debetnr benediétio, honor, gloria amp; poteftas in æternum, Amen.
5)?
1{O MILIA OVARTA-
Tunc interdixit difeipulis fuis, vt ncmini diccrent, ipfum Icfum effc ilium ChriftumXx co tempore cpit kfus indicatenbsp;difeipulis fuis, quód oporteret ipfum abirc Hicrofolymam j oinbsp;muka pati à fenioribus, amp; principibus Sacerdotum amp; Scribis,nbsp;Bf occidi^ 8lt; tertio die fufeitari ?
V AE C V N Q^V E DOMINVS NOSTER lESVS Apoltolis fuis egit, ita à nobis acclpi dcbenr,vt memincrimus,nbsp;fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;minus noftræ quàm illorurn inftituüoni feruire. Ideo enim illos e-
bgit, feque ipfum illis familiarius manifeftauit, vi fua dodrina amp; cxemplo *^*^*^^^ omnesgentcsin ipfiuscognitione atque fide inftituerenr. Debet hoc im-prirauobferuari in ilia aétionc, quam hucufque audiuimus. Vbi primum occurrit, quodnbsp;a Domino requifiti Apoltol, per Petrum fideiiuæ confefsionem edunt, ex qua difcimus,nbsp;q jid de illo crcdcre amp; fentire debeant, qui in ipfo feruari volant : Nempe,.quód fi seter-nus Dti lilius,qui ideoexMariavirginehominemaffumpfit, vtChriftusfieret,id eft,nbsp;rcx âi facçrdüs æternus Ecclcfiæ Dei, denique vt petra ilia pretiofa effet amp; inuida, fupernbsp;qium zJdicari oporteac Ecclefiam, vt aduerfus inferorum portas pofsit confiftete. Deinsnbsp;dedüCJitctiam,quarationeEcclcfiamfuamædificetatqueregat,amp; vt nos huiusciuesnbsp;»ut-meiJibri fieri pofsimus : Nimirum , fi Euingelio credamus. Huiusenim praedicati-oiiem Apoftolis commendauit, qua ecu claue regnum clorurr. amp; huius thelaùros refe-icnt,5lt; ptccatotum remlfsionem atque certam lalutem omnibu* polliccantur, qui ini-J mm credunt. At quia difeipulis mulca adhuc decrant, Icquitur quid deinceps cum illis e-gerit, vt cos plenius inftrucret amp; armaret aduerfuscrucis Icand-lum, quod breui fecutu-runi efle feiebat.
Pfincipiügiauitcramp;cumincrepationc (vt Lucas annotauit ) interdicit difeipulis , Cbnffa* prone cuidicant, ipfum effe QHRI STy illum , promiflum huraani generis Scr-üatorcm. Atquüncum finemilloîclegsrat, vtfui teftes effent, amp; alibiiubet, vt quæ i-pfi'S in aureni, id ell, familiarius amp; in occulto dida crant, ex tedis diuulgent. Adhæc i-plosStnoi omneshortatur.vtipfum coram mundo hoc ingenue confiteamur. Atob-IcrUaridebet, mandatum hoc, quod nunc dat, tempotarium fuifle,amp; præfenti modo terns nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^9,
pori Icruiuiffe. Nam fi difcipulos fpedes, erant quidem iam ante emifsi ad prxdicandum per ludâam amp; Galilæam.fcd eo fine, vt populum pafsim excitarent, Sc aliquo modo præ -pjrarentad excipiendum Chriftum,qui intcrca perdodrinam amp; miraculalbfemanifcfta-bal : non autom, vt ipfi eius cognitionera folidam traderent. Nec enim hoc potuiffent,nbsp;turn prxeipua illlus myfteria adhuc ignorarent, amp; in illo regnura terrenura fomniarent,nbsp;pro quo interfere frequenter altercabantur. Quoad veto populum Iudæorum,ne hicnbsp;quidcni dodfinx illius adhuc capax crat, vtpote communi errors cum Apoftolii fafeina-tugt;. Non potuifl'ctit ergo eum pro Mefsia agnofccre, in quo nihil magnificum aut regi-um ccincbant. Itaquc procul dubio omnibus ludibrium fadi fuiffent Apoftoli, fi euninbsp;piæJuâuiffcntSeiuarorem amp; Regem, qui non multo póft debebat in crucem fuffigi:5cnbsp;Co gra iius fuiftet crucis fcandalum, quô altius in fpcm futuræ liberationis omnium ani-I niuscrtxiffcht. Ncceffe igitur crat, vt ipfc Deminus prius moreretur, amp; gloriofa ex mor*nbsp;Ituisrciirrcdione fcandalum illud crucis remouerct, quando fc peccati amp; mortis atquenbsp;uninu aducrlariæpoteftatisvidotemcffe,reiplateftabaiur. Quscetiara cauffafuit,quodnbsp;iiiii Icicl atqueKci urn ludæisingratis amp; contumacibus fignum infidiofe ab ipfo polf en-tibus,fignum lonx prophets proraifit, qui mortis Sc relurrcdionis typus ohm fuerat.
D d iii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Docc-
-ocr page 332-f Kon fentcrènbsp;äocendosmnbsp;ntu dibtt fu»
AÜ. I,
Dcccmurigirur hoccxemplojQon tcmerèad docendum profilircdcbereeos^q' l.quem habcnt guftum rerutn diuinarumj non autem adhuclólidè inftituti funtJç 'ànbsp;rimam vocationcm Slt; mslsionem cxpedenr, de qua Spiritus ipfos certiorcs faciernbsp;us inftituti fuerint, amp;c Deus ipforum opera vti veht. Facit ad huiusprseccpti confit»**®'nbsp;nein,quod Chr ftusjcùm iam roortuus, amp;à mortuis rcfufcitatuî effet,af que per dies^***nbsp;draginta cum Apoftolis crebra habuifleede regno Deicolloquia,noluit tarnennbsp;cium digrelfo, ftatim ad prasdicandum prod.rent, fed adhuccosHic qfolyniartuWnbsp;re, amp; prcmifluni à Paire.Spiritum expcdare,!Ulsit. Non rcmerc ergo lacobus monenbsp;fenbens; Neff is multi magiftri, fratres rnci,fcicntes,quódgraumsiudicium autereniü»lt;nbsp;In multis cnim Icbimur omncs,amp;omnium facillimus lapfus amp; lingux.At qyihacp®*'^nbsp;imer docendum,ij non fibi lolis peccant, fed multis al.js etiam errons amp; perditionisnbsp;dum occafioncm .præbent. Et videmus frequenter fieri,vt p.raccocis ingeruj honiin«?.nbsp;priuato affedumotiad docendi munus afpirant,aut.cti.am inter priuatos derebuduWinbsp;bus difputatiooesinftituunt, aduerfariorrsim argumentis non femper refponderepoU'''*nbsp;nonmodo infantiâ fuam turpitcr prodanr,fed dodritiam fidei atq; religionein oronc»**nbsp;pijsilluforibus deridendam propinenc.Debebant hoc obferuarediligent'ul Anab-polt gt;nbsp;quiciim nequelinguas norint, neque fçripturas vnquam rede expender.nt,eoU»*®nbsp;confidentiat prog ediuntur, vtin iua infeitia fibijpfis niirifice placean , edquen.agi*'nbsp;neos fe efle purent,qud fiint indodiores, Vere igitur impletur in illis,quod vuJgonbsp;mhilarrogantiuf eile infeitia*
Ko« ftwptr ottinin «lebtntnbsp;frAdit^ri.
tccÏe,f,
1, Cor. 4,
ydftb. 24,
i, Tiiu- i.
¦ Pratterea legithni quoqueSc ordinsrij Eçclefiarum miniftri ex hoc loco difean^r^^ réméré lenipcr amp; vbique velinter omnes,cftunenda effc, qu» probedidicerunf,*lt;P^^^nbsp;me perfpeda habent : Sed diligentem temporis,loci amp; pcrfonariim rationemnbsp;berè : non quidem, vt cuiusuis affedui fcäcaccommodent,autdod-toæcapitaæu'i* nbsp;fed vt prudenter ci.fcumfpiciant, quibus rarionibut autargnmentis quisque mouert*nbsp;crifien pofsit, quid item præfeniis temporis amp;kci, in quo agunt,ratio iequirat,q«'[,Tnbsp;ad Ecclefia: coinmunis ac fingulorun: ædificationem faciar, Etenim omnia tempusnbsp;beo,vtSolomon dicebit, ncqs femper correptioneacriviri opugt; eft, Jed interduma»nbsp;inftitutioneplusproficiturivtvjcifsiinintcrdumprofpiritulen tatis virga autnbsp;tendum fuerit. Et vt in agricultuta non omnis fert omnia teliis,ita inhaoquot;.'nbsp;rum cultu a non omnesomnia capiunt,amp;ingenia inultum inter (e ditsimilù nbsp;ferunt. Icaque Dominus alibiio domus fiiæ dilpenfatore fidem iinml amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'1 (ix
requ rit, vt familia: luæ alimentum in tempoie dcproinas. Ft Paulus miniftrum ciufmedi effc vult, qui letmonem veritadsreCtc fccarcnorit»vto»nbsp;infttiifioniSt ædificat'oni feruiat. Obferuauit hoc ipfe diligenter in Coriniliijslm^*!nbsp;initio kdealuiCjquando cibi fohdioris nondum capace; videbar : pofte.» autemab*^quot; nbsp;us, aiios feuerius iradauit,quürûcontumaciamerebatur, vtexpetimentuaiCm**®nbsp;CW/îwpr.«. pfoloqnentis fentirent. a.Cor.n*nbsp;ditit ijuidfibi Porrô ipfe Dôminus non obfcilrè fui illius raandati cauffàm indicar, duinnbsp;(uentumm. Iis prædicit, quid defefuturum fit : dequoilh nunquam huculque
?utero hoc, vt Mefiaîofficium proprium,quodadhucignorabanr( vt pofteain* cmplo videbimus) illos doceat amp; fimul feandalo occurrat, quod ex ciusnbsp;nafeiturum efie. Ethuc potiisimùm facit tarri diligenscircuroftannarum omn.'U»^nbsp;ratio. Ex eo tempore ( inquitMatthæus) cpiclcfijs indicaredifci,-iilisfnis»*l*^j^iinbsp;effet euenturum. Mouit ergo eum ingenua Petn confefsio,'quæ Eiogium illudp''nbsp;meruerat : Beatus es Simon Bar Ion3,amp;:c. Et ne confidentiores fadi,eanegligerquot;;j,^,nbsp;cognitu amp; obCeruatu quàm maxime ncceffaria étant, fie illis loqu.tur. Oportet mnbsp;Hie'üfülymam, St muka pati â Senioribus Scprincipibus Sacerdo um S( Scfib* p,;nbsp;^i, amp; rerf O die fuicirari. Primo locum dénotât, vbi hæc fieri debeanr, Hierel^lynbsp;mirum. Qnia eniin ludæis præcipuè promiftus ex ijldem carnem afl'uropleraf) bnbsp;ma antem gentisdlius caput,amp; dinini cultus fedes,erat,ilkcipfum immolari opof'* .^|nnbsp;facrificia publica amp; priuata peragebantur,vtm3gis nota eflcrilîius môrs,amp; .prx-facilius amp; citius per totum orbem terrarum diuulgaretur : quod fore,ohm proprenbsp;dixerant. Adhæc eportebat Hierofolymam indigna Chrifti ncceimpleie nenfui*nbsp;tehacprophetasamp;DeiferuosinnumerabilesûCcidcrant.Hiucapp*^
HierctfclyiM loeut paßionifnbsp;cbri/li.nbsp;pfj/. (/«.
}fi i,
ÀiKÎ. 4.
Mâtîh. 2i. fuoifi,t|ui anti
' H o JÆ I L î A I gt; t I »
(lube faciunt,quireligonem,5icum hac -alutein a?.ernsm, Incis certis alligare folent. EtcniiB nulla ciuira't vnquamfuitin terrisjtjUæ vetufta c, vittorijs, potentu , rcligo-nis amp; cultus diuini maieftate,Icrofclymatn fopcra tr Qiiæ cauil'a eft, quod earn Dominus ciuitatem magni Regis vocat, amp; vulgo apud Euaogflifia'-cxyfa* (anéla dicitur.nbsp;Atcidem fanguineProphetarum madu;t,amp; Fili, Dei indigna ntce exc duin honibilcnbsp;cum fcmpiterna infamia fibi accerfiult. Q^ddigitur de Konia aut alijs vrbibus d canons,quae in hoc vna [erofoiymatn imitanîur,quôd fi iiih iinpiecaic contra Deum in-laniu'nc, nullis alijs pi arogatiuis aut virtutibus célébrés.
3J7
Mdffb.
Deinde oportet me(iriquitjillicmultapati. Eten m iam fimplici aut vulgar! Quid cbrlflus morte obijt Chriftus.fed concurrunt hic omnia,quæ acerba 8c d ra Cunt, 8cmor-tern poffunt infamem facere. Eten ma domefticoddcipulo proditus eft , quo nomine in vltima cna præ dolore infremuit, vt loannes kripftr. Deinde cum laternisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
amp; facibus atquc aflumpta militum cohorte ad ilium capicndnm egreùi funt , lan-qujtn ad hom.ncm facinorofum jqui dignusfit , vt publ co omnium concuifu op» primatur.
Captus concilio Seniorum 8c Sacerdotum fiftitur, quivt fehifmaticiim examinant, atque viobtae religion« patriae condcmnant. Inde Pibio prifidi t adirur» #pud cu us tribunal regni affeâati 8c feditionis accufatur. A Pil'to ad Harodetnnbsp;dcJucitur,qui ilium PUato remirtit , 5c quaft de ipfius capite luJeute, d lo ift ftbinbsp;mutuo gi aiiHcantur. Adhæc innocenicm pratfej cum ßirraba lacronc Sc I'cditiofonbsp;confert , Sc hunc infehx populus illi prælsrt, Innocens damnatur ad diruVn Sc innbsp;fame ciucis fupplicium ,prius amem fpineo ferto cpronatur , con p.iuur,cxdi ur in-fafiem,5c per ludibrium irridetur. Mox ducitur in pubicum 1'uppl cij locum, nomine Sc atpeStu terribilem, amp; cruccm prop iam humeri's gettat, llluc vbi ventuinnbsp;eft , amarilsimum illi potum propinant milites , amp; mox veftibus exutum in cru-rem fuffigunt,medium inter lairones. Accédant his omnis gene is contnmtl «nbsp;amp; opprobria , quorum omnium tanta vis fuit , vt exclamar-i : DEVS meus, Matt,nbsp;DEVS mcuj , vt quid me dcreliquifti ? Tandem inter dolores accrbifsimosnbsp;an mam Patri reddens, expirât. Reuera igitur mulca dira 5c nefaoda paifusnbsp;eft.
Qpi vero horutn omnium fuerunt authores ? Nominatipfe Seniores,Sacer-
d ites Sc fcr;bas , fun qnibus omnes comprehendit , qui in Republica 8c Ecclefia fionii Cunftt. an hontatis, lanéluatis 8c eruditionis exiftiuiationeni aliquam loft ncbant ; quodnbsp;ipi.'ii per Ic mottem hanc illi aceibam reddere p-.tuit , S; lupplicj intam.iam au-gerc. Nominintur autera ifti, quod totius ncgotij duces fuegt;unt, adeo vt Illis ac-veptnmfcrri dtbeat , quicc|uid alij fcccrunt. Nam ah hs condu^us eft Iud*s,7tnbsp;ilium proderet.
Ipfi miîerunt fuos feruos cum militibus , qm iftum captiuum faccrent.Tpfi ca-pt'im concilio ftitttunt , teftes falfos fubornârunt,captlo5ftconfe(sioncmveritaiis ex eius ore elicuerunt,vtciusdamnandi occaGoncm inucnirent. Uli cum dammnâ-ront, damnatum fcruis fuis improbifsirais illudendum tiadiderunt. Uli eundem Pi-latoadduxcrunt , ad cuius tribunal faills crimimbus infontem grauâiunt, populonbsp;denique perfuaferunt, vt huic B^rrabam latronem pr«ferrct, amp; fua improbitaic Pi-latum coegerunt , vt inuitus cap.talcm contra ilium ferret fententiam.
Atqui hoc eft, quod olim Dauid prædixerat, fore, vt architeâi lapidem ib him ptetiofum, qui Ecclefiac fundamentum 8c caput anguli fucurus fit , reprobent*nbsp;atque reijeiant. Et hæc quidem omnia in pracfenti ApoftUis prædicit, 8c le tertionbsp;die refurrcâurum ex mortuis polllcetur, ne iftss offendcrentur poftea,8c anini^snbsp;fuos aducrlus Icandalum obfi-marent, fpe laetse reiüireéüonii , quæ niox fccuta ilium mortis viéforem eftc oftendit. Nobis autem in tota hacnarrationeduopoiilsi-ruum confideranda lunt»
.... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Summit re»'
Primum eft, redemptionis noftræ negotium, quod in 1rs conGftit,8c ira bîc pro- ^tespnoM poniturjVtabundodemonftrctleçfleChriftumGuevriélum Dei, ideft, Sacerdotem
-ocr page 334-il.
amp; regem Ecclefiæ, cui omnis falus accepta ferri debeat. Hoc initiô ftatira l'nnuJt, quando dicit OPORTETmeabircHierofoJymam. Paflus igitur eft iftajquiaiunbsp;fiert oportutr. Non debet autem hoc diéium ita accipi , quafi ip(e nolens amp; inui-îusjvel ab aliqùo boflium fuorum coaélus tfta tulerit. Nam volcns paflus amp; root-tuus eft,ficuti verbi» amp; re ipfa teftatut. Nam apud loannem ait;Nemo tollit ani-màm meam à me,fed ego pono à me ipfo,amp;c.
KOW. J, Epb, 2.nbsp;pfitl. Jl,nbsp;2. Cor 3.
Utb, 19,
Deinde cùm quid fibi eucnturum eflet,nonignoraret,tarnen Ipontèamp;.vo-lens Hierofolymam abijt,ée dehortantibus ipfum dilcipulis multoties, facicm fuaffl ad illuditerobfirmauit:amp;pcfteainhortura fpontè exiuit,vbi fè capicndum ftiebatjnbsp;neque difcipulorum armi»,neque Angelorum ope amp; auxilto defendi voluiccop-tra vim hoftilera. Itaque huius neccftitatis ratio, quam hîc allcgat in terao Pault;^nbsp;dccreto quæri debet : vt dicamus,hæc ita fieri oportuifl'e,quia Pater ita voluit) SC'nbsp;nobis milèris mortalibus aliter fubuenin non poicrat. Oranes enitn peccaueratnu^nbsp;tic propter peccatum mortis rei eramus : neque nos ipfos potcramus libcrart);«®-quod in peccatis conccpti amp; nati, ne ad cogitandum quidem ex nobis ipfî« iJQQ0nbsp;fumus. Non proderat etiam fanguispecudum,qui inter genres amp; îudsos quotiili*nbsp;magna copia fundebatur. Nulla enitn inter pecudes amp; nos vcl naturæ vel deliflo'nbsp;rura communio cft,amp; ex diuinat iuftitiæ decreto non pecudes,fed nos ad Euppi*'nbsp;cium pofcebamur. Non etiam fiiluti noftræ conluli potcrat,etjamfi quidem homines ceunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feu piacula fièrent ; quod inter genres aliquas barbaras mâgquot;*
f. Ptt, t,
Eph, ,,
fißW, J, i. Cor, 13.nbsp;loan. },nbsp;£pb.
ioM, i.^,
i.loati 4, itrent. 23,
cym crudclitate fub religionis prætextu fieri folitura fuit. Quia enim vna ommu® nqxa erat, vno reatu item omnes tenebamur, nemo alterius culpara praiflarejäUnbsp;aliorum fcelera expiare poterat. In ifta igitur rerum humanaruin anguftianbsp;quia banc calamitatem, priusquam eflemus , præuidit, noftri mifertus ab zKrnnbsp;prædefttnauit Fibum fuura vnigenitum, qui homo faâus ex Virgine, omnium b«*nbsp;minum peccata in fe transferret, amp; cadem lànguine fuo pretiofo cxpiaret.Idtm^nbsp;præfinito tempore ex Maria natus,hoc omne præftitit,amp; volens quidemPatfiob'nbsp;diens faâus vlque ad mortem cruris, lè ipfum ceu fidus Pontifex pro nobis obfb'nbsp;lit : vt quemadmodum per vnius Adami patri» omnium noftrflm inobedien^nbsp;peccatum in mnndum introierat : ita per illtus obedientiam iuftift'earerour,nbsp;noxa folueremur. Quia vero non fatis crat peccata noftra expiari amp; tolli, nthnbsp;pna peccati, morsjdeuinceretur, qua? pei peccatumnobisdominabatur,hancq'°lnbsp;que refurreâione fua glöriofa vicie , amp; ftimulo, ceu aculco fuo, exarroatamnbsp;«boleuit,vt qua? olim peccati pna erat, nunc in ilium credentibus felixnbsp;tranfitu» fit ex hac lachrymarum valle in vitam æternam. Itaque Regis inftar df'nbsp;uiâis boftibus noftris,peccato, morte,inferis,diabolo,clox a/cendittriumpl^J^nbsp;amp; illic nobis roanfionera parauit , in quam ipfi quoque olim transferremur,^nbsp;ipfe venerit ad iudicandum viuos amp; mortuos. Hæc (inquam) noftræ redempti'nbsp;fumma eft,quæ in feripturis fufîfsimè tradatur : quarum teftinionia cum vbiq***nbsp;occurrant,amp; alibi fæpius adduda fint,non opus eft ea in præfenti repetere. Pfnbsp;deft autem de his crebro cogitare,yt agnofcamus peccati atrocitatem , neque®*nbsp;blanditias adraittamus, quibus nobis Satan infidiatur, vt in fuum feruitiumnbsp;hat. Quid cnim in illo Jeuiculum,quid iucundum cenferi poteft , quod nonnbsp;pretio qudra innocenti languineFilij Dei expiari potuit? Deinde mcminerimu^d^nbsp;aliara inueniri polfe rationcra,qua fcrueraur. Si qua enim eflet,procul dubio«®nbsp;latuiflet ca Deum, cuius oculi vniuerfam terram pcrcurrunt, amp; qui abftruhnbsp;brarum fcrutatur. Idem quia,'ipfa charitas ßf iuftitia eft,noluiflet hanc potiuJquot;nbsp;tis noftræ viam fcqui, quæ iniufta amp; crudelis dici poterat,fi quæ alia potuinetnbsp;gi. Huie ergo nos infiftamus,ncc eïcidat Apoftolicum illu^ de Chriftonbsp;Non eft in alio quoquam falus. Nec enim aliud nomen eft fub clo,qued datumnbsp;ter homines, per quod oporteat nos feruari. Ad. 4. cap.
Pij non offc^n* Præterea quia hsc Apoftoli» dixit Dominus, vt eos contra Crucis fcandalumP*^^ tmr. muniret, nobis quoque huiusloci vfus efto, vt dilcamus, quæ fempcr in terrisnbsp;futurafitferuorum illlus,quiipfumcumfide amplexantur »neqîoffendamur/*^nbsp;durius nobis accidat.
-ocr page 335-« O Aï I L T A V«
Neen, melius poteft cfTc^mcmbris quam C3pti,dilcipulis amp; feruis,quam magiftroSe hero.
Hibent ergo ctiam ill! aduerfarios amp; hoftes ex eorutn numero, qui Filium Dei exofcula- pfal. 2. njamp;eiusleruos fouere Seiuuare debebant ; inter hos auteiii facile principes funt,qui ¦#,'nbsp;hcclcfia: Anfiftites volunt haberi, amp; fpiritualium nomine gloriantur. Et hi ijfdem artibusnbsp;acarmis pugnant,quibus veteres illi : calumnijs nim'.riim,mendaeijs Sc dolis;ne-que eos vllius iniuftitias aut fceleris pudet dummodo Ecclefiæ Si Cbrifto pofsint of-ficcre; Ad base crudeles funt , neque vllis fuppheijs piorum exaturari poffunc.nbsp;bxpeni funtcalcs Apoftoliolim,amp; tales hodiepafsim crcdeniibus negotium faciunt.nbsp;Non ergo offendamur eorum conatibus, neque vt re peregrina ac infolita percellamurnbsp;îxplorationeilla , quar per ignemfit adnoftriexperimentum. Soletur autem nosrefurre- P*^«'**nbsp;öiüChrifti. Vtenim non diuturnafuithuius perpefsio,nequeeum mors detinerc.po-^üitjfcdtertio die ad vitara immortalem refufeitatus eft, atque mirabili confilio Dei fa-ûumeft,vtineptiill!ac perfidi architeäi,qui lapidera ilium pretiofum reprobarunt,nbsp;cum in caput Angulieuexerintj Itahifceetiam poftremis temporibus fieri folet, vt quinbsp;Petram illam inuiâara, lefum Chriftum çxpugnare Sc fuper banc extrudes vere creden-teseuertereacdeftruere volunt, illius regnum luis conatibus prouehant,amp;illuftnusre4-^ant. Ipfi debetur benedidio, honor, gloria,amp; poteftas in acternum,Amen,
ifOMILIA QJflNTA-
Etpræhcnfum eum Petrus cocpi't obiurgare, dkens: Propitius tibi fis Domine : nequaquam erit tibi hoc. Atnbsp;ille eonuerfus dixit Petro : Abkede â me Satana , fcandalonbsp;esmihi : Nam non fapis, quæ funt Dei, fed quæ funt homknbsp;num.
^^^VAMvis apostoli scirent iesvm esse
OH RIST V M , id eft, proroiflum humani gener.s Seruatorem, Sacer-Î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sternum , Sc Regem ilium gloriae, cuiomnes genres obedireaefub-
hoc tarnen illis defuii, quod ignorarunt in quo redemptioSc falushoftra confiftat, amp; quale regnum ille in terris babcat. Nam vtfspenbsp;diximus,regnum terrenum inillo fomniabant,in quoomnem huius feculi felicitatemnbsp;libiipfis polliccbantur. Quæcaufla fuit, quodpoftea ciuscruce amp; morte grauiter of*nbsp;lenfifunt. Idcoille, vteosaduerfus crucisfcandalum confirmaret, nuperex ordinediligenter recenfuit, quidfibi Hierofolyms, authoribus Sacerdotibus amp; fcribis, euen-turura,amp; vt ex morte advitam refurredurus fit,vt amp; nos fuse mortis merito redimat,nbsp;amp; per banc ingloriam Patris ac regni coeleftis poflefsionem ingrediatur. Quàm ve-rô necefle firent, illos de his præmoneri hic locus docet, ex quo apparec, ilios hæcnbsp;omnia finiftre intellcX'fle. Nam Petrus ipfum dehortatur, ne id faciat,quod inpri-mis fui officij erat,§thoc nomine abeo accerritnd corripitur. Quiaautem error iftenbsp;Apoftolorum hodièetiam vulgariseft,amp; locusifte de multis admonet,quæ nobis co-gnitu neceflaria funt, videamus primùra, in quo pecçârit Petrus : Deinde vt eum Cbri-ftus corripuerit.
Quoad ilium,dicitur,quod prehenderit Chriftum , vel f vt Græcum verbum petm chru iniiuii) cum ad fe alTumptum feotfim, cperit obiurgare , amp;c. Atqui non dubium î?«n»nbsp;eft , ilium , quicquid fecit , bona animi intentione feciffe. Nam impensè Chriftum varienbsp;amauit,vt ab eo diuelli non polTet. Itaque ne mentionem quidem ferre poteft eorumnbsp;quï ipfi euentura efle audiebat. At quia zelus hic fiue intentio non regebatur fcicn-na vcra,in vno hoc fado errores amp; vicia multa concurrunt. Primo quafi aliquod innbsp;eum .us amp; imperium habeat, prehenfum abducero vult leorfim. Deinde inexcufabilisnbsp;ell CQnfidentia,quôd non contentusmonuifle, cûinfuperobiurgat Sicorripitjcumipfe nbsp;puiiui ab illo dilcere dcbetct,cur ipfû ifta perpeti oporteat. Sed Sc verba Petri aceufationçnbsp;letnefi-!
-ocr page 336-320
t
lo^irt. 4-, Matth, sgt;nbsp;Marc, ,nbsp;Luc.?,nbsp;loan, ih
Dl-El APOSTOLORVM PETRI ET PAVLI temcritatisfp'rantjcùm dicat : Propitius tibi fis Domine , nequaquam crit tibi boc.nbsp;Quafidiceret: Tuquidem ifta fieri oporterc dicis: Sed quistecogctadift3,fitu noLs.nbsp;Enimuerô cùm alios fêruârishadenusj amp; morbis, venris, fludibus, fp'ritibiis iietn im*nbsp;mundis imperes,amp;ex mords faucibus, quosvis extrahar, facile dbi fuerit re ipfuniferuarc.nbsp;Ad hæc cùm noris, quâm infenfo in te fine animo fentores lâcerdotes cum tota coniurato-rum fuorum cohorte, confulduserit vclnonabire illuc vbiiliidominantur, vclillosnonnbsp;irricare. Nam etfi illi digni fint, qui durius traôlentur.tu ramen tui ipfius rationemhabere debes,neifta tam diraSciniquia dbiaccidant. Addit his poftremô : Nequaquamnbsp;erit rjbi hoc. IJ eft etfi vclis tu làlutem tuara negbgere, nos tarnen ifta fieri non pane-mur, necdcerunralijedam,quilcle illorum homînum furoribus opponent,amp;c.Omnium verô iftorum hic finis amp; ftatus eft, vt Chriftum ab eo reuocet, cuius ergo in niuu-dum venerat, amp; homo erat fadus.
* Lue, I, Cer,
Vndeautem tantailli fiducia venir ê Non aliunde, quam quod carnis rationihus plaufibiles. Nam Filia» Dei viuends erat, in quern mors nihil iuris habebat. Deindenbsp;Meßias erat, qui regnum Dei inter homines debebatinftaurare. Cur ego feipfuinlpo'nbsp;te morti obijeeret ? Pra:;erea innocens erat, amp; non folùm ab omni maleficio alienus,nbsp;rum etiara,benefieijs incomparabilibus quoddieomnes ad fe venientes cumulabar. Wnbsp;iftis colligit Petrus, indignura amp; iniquum effe, vtinfamem mortem fubeat,nequera»5nbsp;fore promifiiones de Mefsia , fi tfta fiant, quæ fieri oportere dixerar. Et eandem W»nbsp;difcipulorum omnium fententiam certo conitat. Nam cum ifta omnia, quæ pratdixerat,nbsp;eieucniflent, non prædidionumeîus recordati, led morte eins oftenfi funtjVtexnbsp;rum fermonibus apparetjquiiplorcfurredionisdîe Emauntem prefeduriinipf^J'*^nbsp;ciderunt. Cùmemmipfi ceu peiegrino amp; rerum ignaro expoluiflent, qux cuoinbsp;ada erant,addunt tandem : Nosautem fpetabamus eum efle ilium, qui redempf'^fj^nbsp;effet Ifi-aelem. Atqui hie lapis illeeft, ad quem ludæi omnes olim offenderunt»P^nbsp;tcfte,amp;adhuchodiecffendunt,vtnonpoisint eumproSeruatore promifloagno'^nbsp;quem acerbam amp; crudelem mortem fuftmuilTeaudiunc. Sed amp; Turcæ,cùm de illi^^nbsp;quihonorificclcndant, nostamen copotifiimùm nomineoderuntatque perfequuf jjnbsp;quod ilium in crucem fuffixura effe, amp; medium inter lairones expirauifle crediiflUS'nbsp;enim indignifsimum putanteffe, vt deeo dicitur,quem illi Dei Verbum amp; anii^nbsp;adhæc maximum omnium Prophetarum, quotquotante Mahuraetein fueruntj^pP^jnbsp;lant. Inter Chriftianosautemn hil tarn vulgare eit, quam quod plerique, qui in nbsp;lefu Chrifti fc fpem faluds omnem haberegloriantur, ipfi adillam offendanf,finbsp;illofercndum eft.Et hoc tune maxime fit, quando interea huius leculi filios amp;nbsp;Chrifti hoftes féliciter agcre amp;florere vident. Tune enim de Euangelij promifi'^(j,nbsp;dubitare,adhæc de Dei iudicijs conqueri,amp;(vt Afaphde femetipfo dicebatjoi^*^^nbsp;filiorum Deigenerationem damnareincipiunt: neque credere poflunt,illorumnbsp;atque cultum Deo probari,quos hic perpetuis perlecutionibus amp; aduerfis exCC'Pnbsp;Cæterum omnes ifti cogitaredebebant, non temerè à Chrifto didum efle,OPOKnbsp;rae abire lerofolymam, amp; multa pari à Senioribu$,amp;c-lté : ira O PORT VlTCbrJ'^,nbsp;patiamp;refurgercamortuis tertio die, amp;c. Nimirum quod non alia effet ratio, yjjpnbsp;mul iuftitiæDeifatisfieretpropcccatis noftrit, amp; nos emfdemgratmta mifericot*!'^nbsp;uaremur. Nc^ 'ie ignominiofum hoc fuit Dei Filio, qui Patri obediuit, amp; exeufi'* janbsp;tis aculcojgloriofa refurredione hanc vnà cum inferno amp; diabolo vicit, , ji»nbsp;clisviuitbc régnât. Eadem noftrarum quoqueafflidionumeft ratio. Quianbsp;t.Pet, 4. Tandis quoque amp; credentibus peccata hærent, iuftuin ac æquum eft jVtquano®nbsp;rnundum punire vult, indicium à fua domo inchoet, ne in fuisea probarc P^^^po'nbsp;in alijs grauifsimé vlcilcitur. Deinde hoc noftræ faluti» ratio requirit,nbsp;mino caftigemur ad pnitentiam , ne cum mundo incurabili æternum .fffnbsp;/. Cortir, Nobis autemhocgloriofifsimum eft, quod æternus DeiFilius fiiæcrucis fociosnbsp;dignatur nos, qui propter delida noftra muldari merebamur. Hinc enimnbsp;cum eo toleramus, cum eodem regnemus î fi item cum eo meriamur, cum eodcinbsp;mus.i.Tim.2. cap.
ducitwfilt;iuæilium non fînunt animi oculos aldus attollerc. Ét erant hæin fpeci«' pitur.
Porrô alteram huius loci partem videamus, quar re*ponfionem CH* jj) cbn/rwfeir«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conuerfus, difcipulos fimul omnes ( vt MARC VS anoot
obw^At, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
-ocr page 337-
-«OHILÏA V, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;221
intuitus eft nimiruin qnod(vt paulo ante diximus ) codem affedu omnes effent'^ præditi Petrum obiutgauit, dicens ; Abfcede poft me Satana, amp;c. Verba per fc clara amp;:nbsp;perfpicua funt,quibusPetrum,vt pcfsimum confultorem à fe reijcit; quamobrein res ipfas,nbsp;lt;lUît his continenturvideamus; Primo videlicet, cuiloquatur, amp;quid iubeat; Deindenbsp;tjuamfui mandati rationem afterat : Poftremo, quo argumente hoc totum confinnbsp;met
Primo, etficaufla hare ad omnes pertinear,prarcipuè tarnen Petro loquitur qui ïl'js fcruentior fibi tantum iuris in ilium fumpfeiat,vt non requifiius ipficonfilium dater,nbsp;»Utah inrtituto dchoi taretur. Dicit autem ei : Abi poft me Satana. Non Petri aut Simo- *nbsp;nis nomine eum compellat, fed Satanam dicit,quod comunis hoftis noftri nomen eftpro-priara,amp; aducrfaiium fignificat. Ita veto vocat Petrum ,partim, quod fua dehortationcnbsp;ipfiaducrfarbur,amp; obftaret, quo minus quod ipfi àPatre initindum erat,faceret : par-tm,quod Satan ipfehoc confilium ei fugge'siffetjVt Petri fimp icitati atq; zelo bono abi-.nbsp;târetiir,amp;per huncefheeret, quod fed Chrifto nunquam itnpetracurum efte feiebat.nbsp;Nara antè quidemfimili lentatione ipfum aggreflurus erat, quando ei omnia huiusnbsp;tnundircgnapollicebatur,fi proftratusipfum adoraret:Sedab eo cum graui correptio-ncrepollus, ex arena difeefsit ,nec quicquam tale prarterea aufus fuit, eô quod Chriftujnbsp;^uotid e diuinam fuam virtutem operibus miraculofis declararct,amp; ipfum ex obfefsis ,nbsp;magna cum virtute eijccret. Iraq; vt olim non Adarauro, fed Euam aggrelTus eft, quamnbsp;infirtniorem elfcfcitbac, vt perhatîc illiusfidera expugnaret; itanunc per Petrum co- nbsp;natur ipfum Chriftum dcuincere, amp; illius fimplicitate Sc Zelo abutitur. Iraq; non tarn Pe*nbsp;tro,quatn ipfi Saianaeifta dicit, 8c vtrumq; poft feabire iybet.
Debet autem obleruari quod hie, qui eadem bora inuidum Petri nomen acce- /nprmifxtpuj. pit,quern beaium dixit,8c cm claucs regni coelorum promifit, nunc Satan dicitur,nbsp;quo nomine nihil abominabilius 8c magu exofum Chriftianis hominibusefle debet. E- Ro«. 7.nbsp;lucctinhocexempio communis infirmitas, quae in Sandisquoque locum inuenit,pro- Cen ts, if,nbsp;ptcrlegem peccati, quam inmcmbiii fuis circumferunr. Docent hoc innumera exeronbsp;pla, qua: pafiim occurrunr. Abraham, Pater credentium, qui Deo vocante, intrepidusnbsp;patriot lares 8c cognates fimul omnes reliquerat, 8c qui Ifaacum filium , illo mandante,nbsp;immolare voluit; non multopoft ignauoraetu fuperatus vxorem Saram abnegat, 8cnbsp;niendacio illo turpifiimo earn in præfcnspudicitiæ fuse periculumadducit. Motes mor-Nio«'nbsp;t31ium,quotquotvnquam fuerunc,mitif,imus 8c p3tientifsimus,populi tarnen impro-bitate vincitut, vtDeo non detgloriam, 8cindignusiudiccturqui in terram promiffamnbsp;ingrcdiatur, Dauidvirfecundum cor Dei, quando minime putabat, turpis adul er Sc po-jjïnbsp;pull Dei proditor fit. Idem in Petro fadum fuifle hoc loco videmus, qui infuper Chri- 1 Sam. /?.nbsp;Hum tandem turpiisime ab nrgauit. Et huius generis infinita pafsimoccurrunt: quorum a. Sa«.nbsp;omnium h'ic nobis vfus efte debet, ne fecuritati nos dedamus,fed vt qui fibi videtur fta-rfcjcaueatnccadat.Cor. jo. cap.
lubet autem Pctrum poft fe abire ; Ipfi Satanae, qui ei régna orbis terrarum omnia aU pojl tnt. polliccbatur, vt ipfum ab obcdiçntia Pairis auocaret, fimpliter dicebat ; Abi Satana. Mdtf,nbsp;Petiumveropoftfeabire, id eft, fefequivult. Id veroeius confidcniiae opponit, quinbsp;ipfum manu præhcndcrc, 8c fe ei ducem praebere aufus fucrat ; quafi melius qudm ipicsnbsp;profpireret, quid ipfi eftet agendum. lubct ergo , vt fuæ infeitise 8c infirmitatis mcmor,nbsp;intra difcipuli termines fefecontincat, ipfum oblèruet ,8c ciusveftigfis infiftat. Eft hocnbsp;generale prsceptum, quod omnibus mandatur, 8c quod finguli fibiipfis applicate debent. Quam primum enimChriftopræire volumus,ex difeipulis in Satanas degenera-mus, Sc fimilem correptionem mcrcmur.
Sed diligentius confiderctur caufta, quae Dominum mouit, vt qui prohibet. Matt.ebriftw $.rratremfatuumautRachavocare,PctrumSatanam nominârit.' Quia ( inquit) fcan- petrant tamnbsp;daloe$mihi,ideft,mcimped(revis,heinpatris vocationc pergam,amp; lapfus cccafito- duriier Itrwnbsp;nem mihi præbere. Etenim patris decretum erat, vt ea pateretur Chriftus, quæ fê paflu- lîiaHcnt.nbsp;rum dixcrat, nequealiter poterat confuli humanæfaluti. Et Deidécréta nullo humanonbsp;Cunfdio, nulla vi aut machinatione, impediri poflunt. Quia tarnen Petrus , quantum innbsp;Iplbtrat,obftareconabatur,neilia fièrent,quæomninofieri oportebat, redè eum fibinbsp;obftaculo effe dicit, 8c ideo Satanæ nomen ei tribuit.
Rvrfus
t
-ocr page 338-522
DIEI APOSTOLOKVW PETRI et PAVLI
Tint./,'
Conßrtmtio fomptionitnbsp;JPttru
Rurfïis autctn fuo exemplo docet, quo loco habendi fint, quotquot nos ab officio reuo cant, aut quacunq; ratione obftant,nc Deo obfequiu prseftemus. Faciunt hoc fàepè an»*-'nbsp;coniundifsimi bono2elo amp; intentione, fed non fecundùm fcientiatn : quando dum n®*nbsp;bis (netuunt,amp;nos quam diutifsime incoluraes manere volunt, vel cefTationem ab officiojnbsp;velfugam turpem, luadent. Ita nonnunquam verbi miniftri fideles monentur,vtfibip^fnbsp;cant quoad labores amp; curas,aucaliô fe conférant : amp; in eo Satan frequenter pijßimorumnbsp;hominura opera abutitur, vt fuo regno confulat, ne libéra amp; afsidua verbi prxdication*nbsp;expugnatum ruat. Idem folet principibus fidis accidere, quos fimiliter otiari vellet Satannbsp;ne ex illis liio regno aliquid incommodi accidar. Et eft quidem laudanda piorum hoinmnbsp;intentio, qui excharitatenon fucata fidis Chri(li,minißris confultura volunt: fedquod^'nbsp;guntexSatanaeß, quiillorum pietate abutitur, amp; ideo eorumconfilijs nonfemperobc'nbsp;dire debent, qui in publica aliqua funófione conßituti funt, fed videre, quoipfosnbsp;Deus, ne officio fuo defint, quoad hic bene agendi occafiones atq; vires fuppeditat. t,'nbsp;emplum Chriflrfecutus eß Paulus Apoßolus, qui etfi in poßrema fua perfedioneinSytquot;nbsp;am,perfingulas propeciuitates moneretur àpijs amp; fandis fratribus, ne Hierofolym^'^^nbsp;afcenderet, amp;c ipfe fciret fibi illic vincula parata effe, nulla tarnen periculi denuntiationcnbsp;ab inßituto reuocari pafTus eß, quo minus Spiritus Dei vocationem fequeretur.nbsp;vero â piorum amp; fandorum confilijs inconfideratis cauere nobis debemus, quanto magnbsp;cauere debent ij, quos ne fpccies quidem aliqua pietatis commendat, amp; quinbsp;prætextu fuadent, quat palam turpia, inhoneßa amp; iniußa funt. Tales funt, qui vt tyr^nnbsp;norum offenfâm amp; præfens vitæ periculum vitemus, nos idola colere, amp; fuperflition*'^^nbsp;impijs communicare, aut aliô profugere iubent^ Habent hi rationes carni quidemnbsp;biles, dum monent, vt nos melioribus temporibus referucmus, ncq; noßra ope amp; connbsp;btione fraudemus eos, quibus aliquo modo prodefle poHumus. Sed reuera obßacuWnbsp;bis funt,amp;Satanse oratores cenferi debent ( AmafiæfimilesJ qui hoc qustrit, vcnos^^^^nbsp;deiconfefsione amp; vero Dei cultu abßerreat, amp; noßro exemplo etiam ad alios feducennbsp;abutatur. Similes horum funt, qui puellarura amp; matronarum pudicitiæ infidiantu*^^,nbsp;miris blanditijs ac Icnocinijs ad fcortationem eas folicitant: qui item vt cum mundo co nbsp;femur,ludamus,caßrafequamur,vfurarias artes fcdemur nos admonent. Voluntnbsp;deri examicorum numero, qui nobis bene eße copiant: fed reuera Satanse funtjamp;'^^^jnbsp;gni,quibus aures prsebeant, qui fidem in Chrißum profitenrur. Et debet hoe propte*quot;nbsp;quoq; obferuari,qui indignius ferunt, fi fcelera amp; fcandalorura publicorum ^uthoroj^^^^nbsp;is nominibus appellcntur.Quid enim contra hos nimium dici potefiiquandoPetru®nbsp;minusSatanam vocauir,qui pioamp; lando zelo ipfum ab officio abducere conabatur. jjnbsp;Sedaudiamus,quoargumento ipfe hoe fuum didum confirmer ; Nam nonnbsp;( inquit ) quse funt Dei, fed quse funt hominura.Prius patris fiiggefiionem fecutus fugt;'nbsp;trus,quando Chrißum confeflus eß,amp; ideo beatum hic pronuntiauit, amp; dignum i'nbsp;uit,cui domus fuæ difpenfationem amp; claues regni clorum commitreret. Nunc Satanbsp;vocat,quód carnis rationem fecutus, non quid Deus velit, fed^ quod fibi commodn' nbsp;vtilevidcbatur,fpedauit.Vnde colligimus,ad regnumDei non idoneos fore,qui no*J|3inbsp;Dei funr,fapiunt, fed humanam prudentiam in confilium adhibcnt. Rationemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pjji.
i. Om,
Paulus monßrat,fcribens:Propterea quod inteiligentia carnis,inimicitia eß adueriuJ Carnis autem vocabulo hominem nondumrenatuintclligit,quem alibi animals®nbsp;quod nihil norit aut fâpiat,quam quod natiuus intellcdus fuggerit. Iraq; fenlu^ jpjznbsp;rum eß. Quiequid homo ex fe ipfo fapit,nouit,intellig;r,vult amp; cupit,illud orancMnbsp;micu eß,cuiille quantus quantus cft reludaturSc hoßiliter rcfißir. Et ne hocduriusnbsp;dixifle putetur,alia rationc ifiud quoq; côfirmat,addens:Legi enim Dei non fubi^J J?
ne poteß quidem. Ergo non voluntas modo praua eß in homine,fed eidem neq» . quæ funt, quibus illam corrigat, aut Deo obedirecogat. Quod idem Apoßolus®* jjjx,nbsp;py)bat,quando fe videre ait. Legem aliam in membris fuis ,re bdhniero Leginbsp;quæipfum captiuum reddatLegi peccati.Eß hoc graue certamen,quod intrafef®®',^^-dem exclamat : Mifer ego homo,quis me eripiet ex iß.a corpore mortis ?Et monbsp;Gratias ago Deo per lefum Chrißum Dominum noßrum. Difeimus ergo ex b'* .nbsp;verbis,aliam eße fàpientiamDei,31iam hominum. Dei fapientia eß,quam ex verb* qu**nbsp;renati per fidê confequuntur in Chrißo,qui nobis à Pâtre fapientia fadus efl.Et f** pj,]!)nbsp;in folum Deum refpicit,amp; eius verbo atq; Spiritu ducitur,neq} ipfa falli po^^nbsp;alios : Humana vero fapientia eß,qua huius feculi fil j fuperbiunt,quib. fumma PL
-ocr page 339-H O M ILIA I.
vidctur,iliorutn placidis amp; excmplis fe accommodare, curare vt tibi bene fit, amp; proxim»
«luaq; pericula declinare,ftulto$ autcm putare eoSjQui fpc futurorum praffentia negligunt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; lt;
kconteropiis huius feculi commodis incruce Chrifti gloriari, Quàtn turpiter auicmSc milerè f*llanturjquinafentiunt,quotidianis exempli* doccmur. Iraq; procul iclitbs om-n;bus cacæ carnis amp; infelicis roundi placitis in Filiura lefuni Chriftum refpiciatnus,amp;:nbsp;hunc duccm fecuti,afpircmus ad coelcftia bona, quae iUe nobis meruit. Ipfi debetur bene-didiojhonor,gloria amp; poteftas inæternum) Amen.
PRECATIO DfEI RECORDATIONÏS
Apofiolorum Pet. Pauli.
Fili Dei Demine lefiu ChriJiCj qui es Äoy nbsp;nbsp;xterni pat ris tui^ amp; orator, ab initio mijjits ad
haltfiam, loquere intm tn cordibus noflris tuam clefiemfapientiam : illuflra car new amp; pngutnem neftrum, amp; hanc imbectllem noßram nat nr am, noua luce tui -, vt interrogati innbsp;Omni agone verè agnefeere amp; prefit er i psfiimui,quod tues Chriftusfiliut Dciviuentis, Sal-*»tir rex noftri\ Et quia magna rabies magna^ potentia cil hoflium, qui cum tua ver it atenbsp;pugnant ,petenter defende Ecclefiam tuam, finantem hancfiapientiam contra emnesportasnbsp;inferorum, (ifficut in Ecclefia recenti huius do^irina propagator es fuerunt illufiria duo la.nbsp;onina Ecclefia Petrus amp; Paulus, it a nobis etiam firuato miniflerium, (fi mittito pios doclo-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
qui tuis clauibuspiè (fi retiè vtantur, in confitlando (fi cajligande, vt in hac vita fimtu
lt;fi mantamus dues tui ccetus, qui à te habet proteiiienem^ (fi in altera har ede s at er ni tui re* i^i 3 ^men.
DIE ÇONGRESSIONIS
MARIÆ VIRGINIS,BT ELIZABETH®
IN DOMO ZACHAKIÆ, CLVI ET DIES vifitatienis Maria vuige dicitur. Euang, Luc.i. cap.
HOMILIA PRIMA.
Cum autcm furrexiflet Maria in diebusillis, profcdlt cft inmontanamrdigionemcumfcftinationcin vrbemluda* Etnbsp;ingrefla eft domumZachariSe, falutauitElizabeiham.Etfa*nbsp;ftumcft,vtaudiuitElizabethafalutationem Marise,falrjcfat*nbsp;tus in vtero eius, amp; replcta eft Spiritu fanefto Elizabetha, ejKÏa*nbsp;mauit^ Voce magna, ôd dixit : Beneditfta tu inter mulieres, ÔCnbsp;benediduB frudus ventris tui. Et vnde hoc mihi,vt veniat ma*nbsp;ter Domini mci admeC Ecccenim vtperuenit vox falutatio*nbsp;nis tuæ ad aures meas, (alrjt fætus præ gaudio in vtero meo. Etnbsp;beataquæcrcdidit : quia perficientur ea,qu3e dida funtei à Uatiacniiinbsp;Domino.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Zitbata de tua*
VAMMVIS IN VNIGENITO DEI FILIO, DO-minonoftrolefu Chrifto, omnesdiuinxgratiæamp;falutishuman«thefauri ° contineantur, idem tarnen non prcdcft,ntfi verc cognitus, amp; fide vera per-ceptus.ldeo illius incarnaiionem iam inde ab origine rerumDeus multif'ari-Pnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;am hominibus innotcfccrc voluit,amp;cùm iam illius tempus appropioquauiC.
«jfandem non vno modo manifcftauit. Vbi poft Angclum Gabrielern primas tenent ^ulieres, qujt in præfenti producuntur, nempe Elizabetha amp; Maria virgo, Diflerult;icnbsp;quot;æexSpirirus fantli fuggeftioncde myftcrio omnium cxcellentifsimo, quod ( vt Paulusnbsp;it) àtemporibus «ternis taciturn fuit, amp; quod omnes gentium Pbiloiophi, amp; quctquotnbsp;^nquatn fapientix fummæ exiftimationem fuftinuere, ignorauerunt. Superat ergo collo-tjuium hoc fua authoritate omnia Pontificum Concilia,qui etfi Spiritus lantb nomen fuisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
decrctis prætcxant, de fidci tarnen amp;falutisnoftræ my fterijs adeô inepte amp; obicurèbal-utiunt, vt cordatis omnibus rifum mouere poJsint, fi in re tarn feria rilus vlluro locum ïbcrct ; rudtt verù amp; inperitos rcrum omnium magis incertos reddant.
É e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Volui« ,
-ocr page 340-524
chriftutWHÎi* cTum^uo^nbsp;fenuHor,
BIBI VIS1TATI0KI5 HARIÆ
lac, r. Jean, 2Ç,
LHC, 2^,
Vlt;dvdtatttera Dcuj tanto negotîo mulicres adhibcre, vt certius coaftaretjH«**'' breni quoq; fexum perChriftum reftitutum cfTe.ad quodpcculiari demonftrationso®'nbsp;ninoepinerat. C^ia«nim njulierprirailmpcccauir,amp; humanæpcrditioniscâHu^nbsp;præcipua, atq; ideo fexum illura Deus varijs morborum amp; laboruni moleftijsnbsp;fadlis inter has ad defperationcm laplus eflè poterat,nifi peculiarcs quoque confolatio^nbsp;accefsiffent, quibus in (pe certa falutii confirmarencur. Qua caufla eft, quod ex mu«*nbsp;hominem nafcioportuit Dei filiunijVt ex eodcrafexu iuftitia amp; vitaoriretur, pernbsp;peccatum 8c mors ingrefla fucrant. Et iplêCfariftu«, cum iam in terris agerct.æulie^nbsp;ad ipium confluenttbus fatniliarifsimum fefe prabuit, amp; quidem ijs ctiani, quanbsp;8e vitijs infames erant : ncq; Pharifaorum calumniji abfterreri pötuit,quü minus illisP'^nbsp;nitentiaamp;reniifsionera pcccatorum ofterret. Conftatpræterea,feJeâas aliquot muunbsp;mortis Screfurreéhonistpftus telles fuifle,quarum fides ipfis Apoftolispraltantiornbsp;qui tune mctu difpcrficrantj amp; terum dubij vacillabant. Debent iftaanimumaddetcPJ^nbsp;iaminis, vt amp; certam falutis in Chrifto exhibita fpem concipiant, amp; patientius ferantnbsp;leresatq; molcftias, quailhsinlibcrorum educatione, amp; rota re domeftica,fubiu'nbsp;lunt. Deindeapparet in hac aâioncmoj Dcijqui vt alibiperfonashumilcs amp;contemP .nbsp;«bus maximi» deftinat : Ita hie quoq; ad iftud colloquium Elizabethatn anum j jnbsp;taris nota infamem,Mariam item pauperculaniamp; contempram,delegit,cum non deeu^nbsp;quae dignitate, opibus,amp;externo fplcndore,coromendabantur,quasipfi facile fuifl^tnbsp;Spiritu cxcitarc, amp; ad tanti myftcrij traâationemidoneas faccrc. SeditafoletDcuSjVf/ .nbsp;ius mundi faftura atq; excellentiarn confundat, amp; vt omnibus conftctgt; ea qus inter nOnbsp;nes in pretio haben tur, ad falutcm »ternaro nthil conferre,neq; nobis »Ir qua reliâaiD ®nbsp;gloriandi occafionem, crim rota illius ratio ex mcra Dei gratia dependear»
Porrôadreraipfàraaccedamus, vbi primilm coUoquij iftius occafi® 0ccurrit3lt;]quot;^^ Hæc enim crim ex Angelo didiciflet, promiftum ilium liuwa'3(jnbsp;ii,atgt;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;redemptorcm ex ipfa nafei debere, mox in regionem montanam proficifeitur»
earn ciuiratem tribus luda veniat , in qua Zacharias habitabat: qudcum feftinaot^*^ niflet, illius domuro ingreflà Elizabetham falutat, Caufla profeólioni»iftiusfuib®®»nbsp;riofitas, authincinde vagandihbido, (quihus vitjjs ferefexusillclaborat) fed quonbsp;gelus inter argumenta, quibus diuinam promißionem confirmauit,Elizabeth«nbsp;craplum adduxerat, quae iam anus amp; antea fterilis vterura ferret, amp; filium clTetnbsp;Jtaq; quod ex Angelo audmerar, coram cögnofeere cupit, non quod verbis illius oifnnbsp;fed vt in fide confirmetur, amp; vt mutuo colloquia felc inuicem conlblentur. Eftnbsp;fidei proprium, quod magno ftudio ca Icciarur, quae nos picnius ioftituere conUnbsp;re poflunt,Idco quibacdonati funt, non raodoDeiVerbum frequenter audiunt,^'nbsp;ctiam in prccibus funt aliiduijquib.petunr,vtDomjniis ipfi» vias fuasoft«'ndaf,Spii*^'.^jnbsp;ItaLL, fulciatatqucfidcmipforumconfirmet. Etnotumeft Paulixeraplum,qui hocnbsp;Ecclefiam Romanerum inuifere cupiebat ,vt ex mutua: fidei colbuone vtrinque c«nbsp;tionem accipcrenr,amp;ad huius ftudium mutuo exemplo excitarentur.Suntigi£uràfifnbsp;nif$imi,qui amp; in precibus fngenr,amp; Dei verbu atq; facras concioncs negligunt,ifU|^,/nbsp;tunc quoque faftidiunt atq; afpernantur,quando hoc illi» Dominus ótfert. Eft h°*?j0(itnbsp;gnus numerus hodie, quibus nullum negotium tam vile j nullum lucrum taronbsp;öeexiguum eft, quod non ctibus facris præfcrant, in quibus verbumnbsp;public«prccesfiunt. Arguit hos fuo exemple Maria, quæ etfi audiftet,fe eflenbsp;dam illam inter mulicres,amp;iam vtero geftaret «ternum Dei filium, iter tamco Pnbsp;quum Sc arduum fufeipit, vt maiores in fide progreflus faciat. Pudcat ergo ifto®nbsp;cordi«,amp;faltempamaterreantur,quamdcillisfmnitDeus,quando eosin
^cerefinit, vt undem fideitotiusiaduram faciantaSi falutis fu« fccuri nünis roi^**® ant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjj«»
ftfiitictio Ma , Non tcmcro autem Maria in hac profedione feftinauifle dicitur. Naro
ardentis argumentum, amp; quod Dei benefjejum magnifecerit. Deinde rurfus plo Spiritus ândus virginesofficij admonet. Decet ha» vt alibi data occafionetDC |tianbsp;domum curare, amp; qu« illicagenda funtfideliter agere. Quod fi quando propter onbsp;neceflaria prodeundura eft, curent, ne in publico vel diutrus verfentur, amp; mora* P .jp'nbsp;inanes, vel temere difeurrant. Quantum enim hoc mali olim Din« dcderit,dic conbsp;nis Chrifti diximus : amp; quam periculofiim fit puellas vagari,excmplis quotidiao*^^^^ (('nbsp;poteramus,nifi iam pridem toti obfurduiflemus ad ca,quse nos honeftatemnbsp;dari docent.
-ocr page 341-H O MILIA I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;525'
Caeterum ad falutationem Matiæ Virginis inElizabetha vtcro ftus fubfilijt.Quod loannes ful fil fingulariSpiritusfandtoperationc faétutn fuifl'e,poftea ex Elizabethæ verbis patebit. lijt in wauw nbsp;ba enim dcclarari oportuiteum,quem Maria iam conceperat, amp; fuo vtero geftabat, quot;«tero.nbsp;tfle cxoptatum illudfandorum patrum dcfiderium ; ilium (inquam ) cuius diem Abraha-mus gcftiuit vidcre, amp; cuius fiducia atq; fpc gauifus eft. Simul autem denotatur hue argu-menio, quanta fit loannis præftantia amp; dignitas, qui cum in vtero materno adhuc delicenbsp;feerct, officio fuo fungi cæpit. Nam ad hoc ilium à Deo cledum amp; prædeftinatum fuiflenbsp;feimus, vt Chrifti Icfu anteambulo amp; teftis cflet,amp; ad hunc excipiendum omnes excitarer*nbsp;Id ergo iam nunc facitjSi nonduminlucemhanceditusinfolita exuliationc Elizabethamnbsp;matrem admonet, Mariam fætum ilium diu exoptatum concepifle. Verd igitur de illo di-xerat Angelus, ipfum Spiritus fandi plenum fore ab vtcro matris fuæ. Nee fine cauflâ denbsp;illo pcfteaChriftusteftatuî eft, quod inter natos exmulieribus nemo illo maioramp;præ-ftniiorhabeatur.Hæc autem nos in eumfinem obferuare conuenit,non vt(quod fuper-ftitiofifolent) loannem inuocemus, amp; honoribus diuinis profequaraur;-fed vteô maiornbsp;apud nos Ht auihoritas teftimonij, quod de Chrifto tulit, amp; proinde hunc agnofeamus ef-feagnutnilium Dei, quilollitpcccatum mündigatq;in illo vno omnem falutis fiduciam lodn,i,nbsp;collocemus. Et hue facit, quôd hoc ipfo argumento conftat, loannem ex gratia habuifle,nbsp;quicquid infigne amp; eximium habuit, cuius nomine altjs hominib. præferri meretur. Quidnbsp;cnim ilium meruifle dicemus, cùm adhuc in marris vtero conclufus detinerctur^ Aut numnbsp;ipfius proprium opus fuit, quôd amp;ipfenondum natusChriftum nuper ex Spiritu fandonbsp;conceptum, amp; adhuc fætum informera, in Virginis vtero iacentera agnouit, 8d de illo te-ftatus eft ? Dei certè hoc opus fuit, qui vt de illo per Prophetas olim vaticinatus fuit, iranbsp;eundem,priufquam effet,elegit amp; ad hoc munus prædcftinauit,vtq; ei fufficere poftet,iaranbsp;inde ab vtcro matris donis Spiritus fàndi ad illud neceffarijs inftruxit. Atqui eandem effenbsp;omnium hominura rationé. Paulos ad Romanos exeniplo lacobi amp;Efaui probat,qui çùmnbsp;fimulconcept! effent, amp; neuter aliquid vel boni vel mali fecifler,alter tarnen à Deo ele-dus,alter reprobatus aut dereliduSjfuit.Neq; ideoDeum vel iniuftitiæ vel crudelitatis ac-eufarepoffumus, cura nemini quicquam debeat, amp; neminem immerentemdaranet,po-tius illius bonitatem nos agnofeere amp; prdicare decct, qui ex corrupta amp; perdita huraaninbsp;generis maffa aliquos eligere dignatur, quos, absq; omni ipforum merito, fàlutis atternaênbsp;amp; bonorum fuorum cleftium confprtes faciàt.
Eft præterea excmplum hoc plenum confolationis, quôd videmus, infantes,ieu fæ- mvlf tus potiut, adhuc in matris vtero delitefeentes Deo cura: effe. Quod cnim de loanne Bap. °nbsp;de Itremia, Paulo Apoftolo amp; horum fimihbus dicitur, hoc fandifsimi quiq; ad feipfos e-tiara tranftulerunt. Dauid ccrtè,vt feipfura confoletur,non femel exclamat: Ab vtero ma- *nbsp;tris mest Deus meus es tu. Tu is es, qui me ex vtero matris extraxi fti. Item, tu pofsides re-ncsmeoi,amp;contexifti me in ventre matris meæ.Oculitui me viderunt, cùm effera fætui pßl. utnbsp;informisjamp;inlibrotuo vniuerradefcriptafuetunt,quædeinceps formarentur,amp;c. Hatcnbsp;VI Deibonitatem nobis commendant,it3confolationcm dulcifsimam afferunt prægnan-fibui, imô parentibus vniiïerfis, quos cura liberorum amp; plena laborii eorundem educa-tio vehementer exercer. Adhatc vitæ Si morû inftiiutioni feruiunt,vt memores nos à Deonbsp;creatosamp; formatos effe,vitarri omnem amp;omnîa corporis membra (vt Paulus monet)illi-tisferuitio confccremus,vttanquam arma iuftiti ad illius gloriam omnia facîânt. Gonfu»nbsp;ïantur item cxcraplis iftis Anabaptift3é,qui infantes abEcclefix confortio excludunt,amp;eosnbsp;bapiizandos effe negant.Atqui infantes quoq;fde credentium infantibus îoquorjDeinbsp;f«dcrccontineri,Spiritus fanâi,amp; proinde donorum eius,fidei nirairum,remifsionis pec-catorum Si vitaraternæ capaces effe conftat. Quæ ergo iniquitas amp; temeritas eft,illis lym-bolum externum gratiæ amp; Ecclcfiæ negate, amp; ab hums föcietatc ajienos ducere ? Atquinbsp;tiefciraus nos,quomodo ifta infantes capiant. Fatoor. Nurn vero noftrainfeitia amp;ignö-rantia illis fraudi efle debet ? Quin potius Chrifto pro illis ftipulanti credimus, qui illo« innbsp;fe credere, amp; regnum clorum ad eofdera pertinere teftatur,amp;idco vult,vt ipfi adducan-tur. (^ia tarnen de his ahbi commodius dici poteft, hæc nunc obiter perftrinxiffe fufficiat.
Nunc ad Elizabeths fermonem accedamus,cuius co maior apud nos debet effe au- iJi'xakfbd thorltai,quodSpiritu faniâo repleta fuifle amp; exclamauiffe,id eft, voce clara ,amp; fingulari Spirit«/«tnâànbsp;animi intcnrione,ifta pronunciauiffe,dicitur. Sunt ergo hæc non vt aniculæ vulgaris ver- rrpirt«» Ma«nbsp;ba, fed vt Del oracula confideranda, ex cuius infpiratione ilia locuta eft. Ante omnia ve-îô hoc loco nobis obferuandum eft, fidclium amp; piorum ftudia nequaquam irrita amp; ina-
E e ij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nia effc.-
-ocr page 342-526
Âtnos, J,
Elizibetbii jingeli verbanbsp;repeat
DIET VI 51 TATI ON IS MART 7E nia eße, Qriarfiuit Maria fidei fuae cpofirmationcin amp; vt in rnydeiio incarnationis fil'lnbsp;Dei plenius inftitueretur.Id vero inuenitjamp;ipfaquoq; paulo poll prop:on Spiritusatfljti*nbsp;excitata cannon profundit , quo de toto hoc negotio mira perfpi.cuitatc amp; grauiwnbsp;te differit, amp;ipfi etiam Elizabeths confolationem nouant impertit. Id vero omnibus certo fperare licet,qui ferio falucis Si gloriæ Dei ftudio tanguntur. Extantnbsp;eoint generales promilsiones : Quxrite Dominum, Si viuetis. Item, Quærite Si inucnifi'nbsp;tis. Vt enira Deus ieipfum omnibus in Chrifto filio fuo offert, ira etiant appræhendi vult,nbsp;vt gratia Si bonorum ipfiuscommunione fruatnur.Quod ergo hodie pauci falutem amp;nbsp;ritatis æternæcognitioneni inueniunt,non Dei,hancinuidiosè occultantis vitio, fcdip!o-rum culpa fir, qui circa infelicis mundi Si carnis impui æ Itudia occupati, ea fecure negli-gunt, qu3E ipfos ad regni clorum poflekionetn proueherepoterant. Porro fertnonisE-lizabethæ partes funt quatuor.
Prima Angeli Gabrielis veiba repetit exclaman« : Benedióla tu inter mulieres. Facit hoc ad fidei Mans' confirmationem. Quia enitn eadem ex El zabecha audit,quæ prius ipfi Angelus dixerat,facile intelligit,nihil hicex carnis afteâu agi,fed negotium hocom-nc diuirio confitiogubernari. Quod ergo El zabeihæ exemplo fèfe tuentur, qui falutio-nem angelicam in pieces cónuerterunt,nimis friuolum eft. Vt enim verba ifta repereretnbsp;Eliz3betha,tunc fuum vfum certum babuit,at vt idem hodie fiat minime opus eft.Ddndenbsp;ineptum eftablentem falutarc,5i perindeeam alloqui,acfi præfens eflet. Obferuatu dignanbsp;autem eft Elizabethæmodeftia, quæ etfiætate Si conditione( vt pote Sacerdotis vxor3nbsp;Manant excellerer. Si in eandem propter cognationetn ius aliquod peculiare hjberet,innbsp;ilia tarnen Dei dona ingenue 3gnolcir,atq; commendar, neq; ei dignitatem maiorcm in-uidet,in quam Deus ipfam extulerat. Sunt ah huius fanéiifsimæ matrons ingeoio alieninbsp;nimis, qui vt foli inter homines elnioeant,omn bus inuidcnr,8i quæ in alijs conipicanturnbsp;præclara Dei dona,omn no fepulta cupiunt,neq; gloriæ Dei Si public» multorum lâluti»nbsp;aliquant rationem.liabent,qua fimul in periculum venit.Eft hoevitium nimis vulgate^*nbsp;diein repub,SiEcclefia,quo fii,vt qui in illis præfunr,multis publice incômodent,Sifimmnbsp;proprij honorisnon mediocre iaéturam faciantjdu huic ambitiofius confulereinftituuor«
Secunda parte addt.Et benedidus frudus ventris tui.Quib. verbis rationem reJdib
Maria ctnnem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . .
dignitauin bénediéhm inter mulieres dixerit : Quafi diceret : Qiiia tu promifsum illud fenicn exchrifioha- paries,n quo omnes genres benedici,amp;- promifuones de falute huniani generisnbsp;buit. i ¦ 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;....... '¦ - ¦ ¦
! vninerfas impkri oportet. Docet autem hæc cauffæ redditio,Mariam ex Chnfto habuiffe,quiclt;l'^nbsp;exiniium babuit,8i non alia ratione benedidam illam Si omnium roulierum beatifsi®®nbsp;dici, quam quod earn ex gratia ad hoc delegit Deus,vt filij fui tn carne manifeftandi maternbsp;fiereu Nam, vtloan.Baptifta loan.j. cap. etiam ait, ex Chrifti plenitudine omnes lanttinbsp;acceperunt quicquid habent. Nimis ergo prsepofteie faciunrjqui negledo Chriftoinnbsp;ria matre eiusjautalijs Diuis cælitibus, hærenr,quos non ad hoc deftinauit Deus,Vila®'nbsp;fis aut gratis eius autores effent, Agnofcamus nos in illisDei gratiamSihuius organanbsp;fuift6fatcaniur,adhæceorum fidem Si virtutes alias imitemur : falutem vero noftra® ®nbsp;folius Dei gratia quæramusper lefum CHriftum, quern illc inter fc, amp; nos, Mediatott®nbsp;vnicum conrtituit.
cbrißu! fco« mo verut,nbsp;Gtn.f. 22,nbsp;}fa. II.
Luc, !,
Afteritur autem hoc Elizabeth» dido vera lefu Chrifti humanitas. Quia eni® dus ventris Mariæ dicitur à Spiritu fando,qui per illam locutus eft, ex virgine raatrP^^*''nbsp;nem acceperitoportet; Confenriunt huic dido veteres pvomißiones,in qiiibus®nbsp;mu)ieri$,8iAbrahami3gernin aut furculus ex trunco Ifaî enafciturus,8iDauidis filii*^nbsp;catur.Quæ omnia impropriè dicere'ntur,nifi iIle ex ipfa virginis fubftantia veratn carne®nbsp;Si fanguinemaffumpfifrei.Nequftâ fernere tories inculcantur Si repetuntur.
Hebr. J. »
t.
vnum ex præcipuis n^ftræ fidei Si falutis fundamentum latet. Nam quia veruslio®° Maria natus eft Dei filius, verè ctiam nofter frater eft, Si ad nos pertinet eiusnbsp;nt«rtis meritum, Iraq; Si fidelem pro nobis Pontificem agerepotuit. Si certa nobis innbsp;falutis fpes effe poteft,quöd regni cleftis cum ipfo cohæred.es futuii fimus. Proc® Snbsp;faceflant,quihocfalütisnoftræfundamentumlabefadantjdum Chriftocorpus adnbsp;¦aut clefte tribuunt,quod per,Mariam,ceu canalem, in raundum venerit. Aquoru®nbsp;lirijs non proculabfunt,qui etfiilium ex Maria verum hominem affumpfiffenbsp;corpus tarnen eius nunc tale fingunt,quod veri corporis proprietäres depofuerit,oi^ .nbsp;täte abfbrptum,adeoq; totum clefte fadum fit,vt inter res creatas nonamplius c^nbsp;debeat. Volunt ifti omnes maieftatis Chrifti propugnatores videri : at interim jnbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cip 1*^
-ocr page 343-HO MILIA I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;327
cipuafua gloria fpoliant, dum merituin eius exténuant, cuius virtuî ex hoc potifsitnufn de. pendet, quod noliiam Cirnena aflumere,amp; eandein in clcfteni glotiam fubuchere,digna-iuscrt,vtipfiqu q; noftriicorporibusolim eiusdem confortes etficiamur.
Tertia lui fermonis pattegratiarti Dei fingularem,quam tunc experiebatur,Eb2abe-tba célébrât, dicens:Ecv«de hoc mihi,vtveniat mater Dommi meiadme? Et ne hoc te-mere dici Maria exiftimet, quid ipfi accident, narrat. Ecce eoim ( inquit ) vi peruenit vox lalutatióis tuae ad aures meas,fali]t ftus prç gaudio in vtero meo.Quod rurfus ad fideiMa-riæconfirmationem fecir.
Dei gratùiK célébrât.
At quodElizabetha facit,hocpijt amp; fandis omn'bus proprium atq; commune eft; quod nimirum de lemetipfis admodum humil'ter lentiant. Dei autem beneficia magnifiednbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
cxtollun',vt fe praeter omne meritum ab tllo tarn benigne lefpiciteftentur. Exempla hmus lt;Stn. i g modctli«in Abrahamo amp; Dauide alibi oftenduntur.Quib. adnumeraii debet Petrus Apo- Pfa.sifnbsp;bolus,Item centurio ille.cuius fidem præ omnious IfraclitisChriftus pracdicat. Neqne abternbsp;ipfatn quoq; Mariam alfedam fuiflc in fequenti fermone dicetur.Arguunt Ufa Phari «urû L«f, nbsp;confidcntiam,qui fuorum operum mentis,quæ nulla (unt,fLipe. bi,fe qjouis honore digoosnbsp;aftimant. Magni facit El zilseiha Mariæ Virgin's,Chrirtum aJhuc in vtero geftantis, 4J fenbsp;aduentumatqjlalutationem. Atifti, quia fefibiipfislufficereputint,iplum quoq;C riftû,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
le amp; mei icutn fuum ipfis offerentcmjEftidiosc nimis contemnunt, amp; Deum ipfis nihft non dçbcie fibi perluadent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ..
Vc vero in pixcedentibus verar incarna'ioni Chrifti teftimonum tuhtElizabetha : (*c inpraeleniieiuldem verara amp; æiernam Dcitatem aflerir, Nam Domini fui matrem vucatnbsp;Manam. At qua ratione fatum adhuc in vtero delite centem poterat Dominum fuum di-cere,n fi in illu aliquid homine maiusagnoui(fct?Confent t ergo hoc d dum cum dlo Da-uidis.Dixit Dominus Domino meo,amp;c. Vcrc autem hic titulusChrifto conucnit,cui omniSnbsp;poicftasdataeft in clo Si in terra. Propriè tarnen credentium Dominus tft,quos lui lang- jßnbsp;uiniî pretio redemit,vi fuum fint peculium.Ideo apud Ifa am clamat Ego Dominur,hoc g.nbsp;elf nomen meum,amp;gloriammcamaheri non dabo. Et eödem Paulus relpic ens in p iutinbsp;ad Corin h.fcribitîEtumfi multi fint,qui d!canturDomini,nobis tarnen vnir eft Djminnsnbsp;lefus Chriftus,per quem omnia Si nos per ipfum. Quod veteres quoq; patres obferuârunt,nbsp;quandoVirginem Mariam ôcoToxoï'jid eft^Deiparam dixerunt. Etfi enim Dei as m nimènbsp;ex ilia n-ita lit, fiue fuam origmem habucrit,vcrc tarnen fie dicitur illa,quando enm pepe-nt,qui cum Deus fit vcrui Si a:ternus,ex ipfa tarnen hominem anumpfir,vt in eadem perfojnbsp;na Deus amp; homoinfcparabiliter vnirentur. Neminem ergo ludorum Si Turcarum ludi-bria moue; nsqui nos Deum colcre aiunt,qui ex muliere natus fit, neminem quoq; impu-rorumhommum blafphcmiæ oftendant,qui cumDei filium ex Vtrginc natum 3udinnt,im-pura Si fxda quxdam animo concipiunt. Nam vt reuera Deus æ et nus eft Chnftus, ita ve-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
tècxMaiiaVirginehomo natuseftjSinuncDeusSi homo nofter apud patré Mediator efti . ,
Sequitur poftrema fermonisElizabeth» pars,qua cauflam felicitatisMariæ exponens ait : Et bcata,quæcredldii,quia pei ficientur ea.quæ dida luntei à Domino. Neq;dubiumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
eft,hocillam magno ferio dixiftejVtpote domeftico exemplo edodam , cùm maritum prô-
1 pterincreduliutem filentij pxna muldatum elfe videret. Ad fidem ergo omne hoc bonum ' rcferr,quaMaria oblatam fibi promif ionem amplexa fuerat. Quod li quæras, quæ ilia fi-' desfuentjpatet ea ex Angeli verb s. Piomifcrat ille,quôdDei filium paritura efler,p-omif-iumilium humanigeneru Redempto é. Si tlliusregnum dclcriplcrat. Ifti vromifsioni eve-Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;didii Maria,Si proindc de fide in Cbriftum El zabeib» verba debent intell gi. Ergo eadem
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fide Virgo mater beatitudinem aflecuta eft,qua Abrabamum olim iuftificatum elle, Paulus
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adRom.docet.Obferuabis autem quod ibidem ex Abvabami exemplo dodrinam gencra«r
i lem Apoftolus colligent ait; Scriptum eft non prop er Abrabamum lolùm ,q' ód fi.»es ei ad 1 luftiiiamimputata fucritilçdetiam propter nos,quibus futurum elf, vt imputetur,qut*re-' dimusin eum,quiexcitauitlelûDom nû noftrum à morîuis,Sic Quod non mirtut deM iranbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dici debet,cuius exéplo dodrinaApoftvlica de iuftificationeSibeatificatiôe fides validnsi uè
I confirmaiur.Si enim illa,quæinter omnes homines merito gradfi fupremii obtinet,rion ab«
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ter quàtn per fidembcata fada eft,nimiumconfidentes,8i in Deura ipfum impcriofi hint, «
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quifibiipfis nouaro falutii confequend» rationem fingunt,8ifuorum opetum mer tis ccelos
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conlcendereconantur. Habetpræterealocushic aliam quoque dodr nam, Dei nimirum
I ptomifsioncs nonntficrcdentibusimpleri.EftquidcroDcusverax,neq;illiusp omilsiino-1 ftraincredulitaifiuediffidentiaquicquamdcroga.Sedvtfides organum eft Vnicûm,quo 1 ptomifsioncs eius applicamus nobis. lu incredultas allas refpuit,Sinos indignos facit,'vnb.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ee iiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deus
-ocr page 344-Tiî'E.Ï ViSlTATlO'i;iïSKA R. îzE nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Luc. IJ,
Deus P omiflj præfter. Et quia lile eu coiidicione nobis lua bona pollicetur,vt nos ilHæ**' geros amp; fideles præbeamusjnihii nobts in eiu« promilsiones iuris ell,!! nos mcredulosamp;inbsp;obedientes præbeamus. Debet hoc applicari omnibus promiEis5t3m ijs, quæadfaluce®^*nbsp;ternam ïpeétant, quàm quæde bonis temporalijs habentur.Vbiq; enim iliud ChriftifâW*nbsp;erit; Eiatnbifecundum fidem tuam. Quia ergo hodie fides in terris rara eft, nonffliru®nbsp;videri debet, pauciores efle, qui promifsionum Det fruâu fruantur. Itaq; procul exclunbsp;diffidentiaik omnibus carnis incredulærationibus Euanglium de lefu Chriftoatcentis aW-luis cudiamusjipfum verb fide ebnftanti ampleólamur,amp; in iplo beati crimus. lHi debeiufnbsp;benedidio, honor,glorianbsp;nbsp;poteftasin æternumAmen.
UOMÏLIA SECVNDA.
»iUi gratitu* dînent exi^it 8nbsp;lt;i «oamp;w,
Et ait Maria: Magnificat anima mea Dominu,Sóexulcauit Spi* ritus meus fuper Deo feruatore meo, Quia refpexit ad humiliiatemnbsp;ancillæ fuæ.Ecce enim ex hoe me beatam prædicabunt omnes gene*nbsp;rationes.Quia mihi fecit magnifîca potens ille. Et fanefium eft nomênbsp;eiusjóc mifericordiaeius in omnes progenies timentibus ipfum»nbsp;VEMADMODVM DEVS AD IVVANDVM PRO'nbsp;penfuï efi,amp; luam gratiam nobis fpontèamp; liberaliter offert: Ita, vtnosiphnbsp;gratos prabeamuï,poftu]at. Et fanè cùm graritudinem nobis ipfa naturîl«^nbsp;conïmender,quæ illiuî cxcmpla in brutis quoq; animalib. prarclara proponinnbsp;nulla venia digni fuerint,qui Deo ingrati ïunt,cui nosipfoSjSe omniauotonbsp;dcbemus. Etfi verb gratitudo hæc maxime in obedieniia, Se præceptorum Dei obferuati®'nbsp;ne, con fi fiat: fitnul ramen publica quoq; acceptoriim beneficiorum amp; gratis Dei prcecfica'nbsp;tio exig tur . Ipfius enim praceptum eft : In die tribulationis tuæ inuoca me, amp;liberabot®,nbsp;amp; tu me glorificabis. Id autem Deq acceptius efle Dauid teftatur, quàm fi quis iuucDCUU*nbsp;cornibusamp;vngulispraftantem ipfioÉfcrat.Nec enim (vtipfe ait) boum carnibus vefcù'îbnbsp;neq; hircorum fanguincm bibit : delcâatur autem laude amp; grati-irum adione^non quidet^nbsp;vt ainbiîiüfi folent, quib.nulla Muficadulcior eft,quàm'qua laudesfuas decantariaudiuo^nbsp;fed quod perillain,fi publice fiat,plures alij in ipfius cognitionem adducantur,'3«:adculiu'nbsp;eius verum excitentur : multi Terô,quiin affliâiont conltituri func.iil s'auditis exhilarc^^*^nbsp;amp; cum conlblationecertam fuæ etiâ falutis fpem concipiant. Ideo hic mosinter piosamp;fi*nbsp;äos Dei cultures obferuatus eft omnibus ieculis,vt fingularia Dei beneficia carminibusnbsp;publica gratiarura adione celebrârint. Exempla vetuftfisima habemus in Mole amp; Aato^nbsp;qui Ifiieiiticam gentem ad hoc affuefecerunt : quos poftea imitata eftDebora,cùm cunJ^'nbsp;populum Deus ipfius opera exhoftium tyrannidc vindicamflet.Priuatim verb hocfecerU''nbsp;Anna Samuclis mater,Ionas,Ezechias,amp; inpritnis Dauid,qui vtin grauiorib.periculis**^*'nbsp;aliud Domino vouit,quàm cantica Euchariftica: ita Iiberatus ilia præftitit, Sc toti pop
Exod. //, }j(Ult 9.nbsp;mdic.f.j,
* h SMt. 1,
istt. Z.
Z, Keg. 19-pfsv. £e,6i.
àz. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Canticum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bomtatem sxperta efiet.
M'triit.
, decantanda propofuit,vt fuo exemplo quàm plurimoserudtret,
Imitatur hos in præfenti Maria Virgo, cùm iinracnfiim amp; exemplocafoof®® , ~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ . Audiuerat enim ex Angelo, feeflc bcnedidamilfint'^,'
lierem,ex qua Dei filium amp; vnicum humanæ falutis authorern hominc nalci oportcat-diccrat item conceptionis amp; generationis huius modum fore nouum amp; cum primisgl®^** fum,vt nimirum illæfa virginitate coociperet amp; pareret. lam ve b per El.zabetha nouH P .nbsp;mifsionib.amp; figno memorabili c5firm3ta,amp;ab ipfoSpiritu fandto beata dida fuerat,eonbsp;Dei promifsis fide habuiflet.Sunt hæceiufinodi bona,que yt capcu bumanfi .ibpcrant,iwnbsp;publica oraniû hominUra falutcconiunda funt,Sc proinde fingularégratitudmémetonbsp;nir.Quid ergo pro illii rep6nditMariaDomino?Hoc vnum,qubd ex Spiritusnbsp;in Dei laudes erumpif,Sc carmen profundit verb diuinû amp; magnificu : quo priinùmnbsp;benîgnitatê mifericordia commendat,qu2m ipfa experta erat : deinde eiuldénbsp;iudicia,non minus iufta qua feuera,in gencreprædicat ; poftremb omne hocâd caulla pnbsp;fente accommodât,amp; illic de redemptione populi Dei diflerit,qua olim promiftainnbsp;forib.adefle videbat. Voluit aute Spiritus Hindus carmen hoc,cuius ipfe author fuic, 3nbsp;fcriptis mandari,quia generale 8c confolationis plena dodrina continet, quanbsp;virtutei il]uftr3ntur,bonitas nimirn amp; mifericordia,qua nosmiferot amp; indignifsifflO*nbsp;ttiles dignarur : Porentia itê amp; iuftitia quib.in coercendis,impijs,amp;afferendisfuis,vtitfnbsp;veritas, qua fidelifsimb prreftatjquæcunq; pollicetur. Quarn omniu confiJerationbsp;vf homines in officio continet,ita fidci confirmandæ imprimisferuit. Eft ergocarffl^p^ju-d'gnifsimum,cuius fingulas partes ex ordine conlTdefemus.
-ocr page 345-HOMILIA II«
Plincipio proponit rem omné his verbis : Magnificat anima mca Dominum^ amp; exulta-uitSpiritui meus fuper Deo feruatore meo, Magnificandi verbo pro Ebræoi û more vtitur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; *
^b, illud idem fignificat,quod celebrare aut hudibus exim ')« atq; mignificis vehere. Aniinæ aùt amp; Spiritus vocabuhs omnes hominis facultates compræhenditjincelleôium, rationê,vo-luntateni,8c qnæcunq; alia ex his dependent. Iraq; fenlus eft : Quanta quanta lum ; tota innbsp;Dei laudes eftundar,amp; qcqd in me eft virium ciim corporis turn aniini, illud omno impen-dam,vc Deus per meglorificetur : neq; id inottaaut coada faciam,ied cum Spiritus exulta-tionc,qui totus mihi geftit ad hoc officiumDeo præftandum.Conueniunt ergo ifta cu Daui-dis vcrbisj^b. illc intêrdum fefe ad Dei laudes excitât : Paratum eft cor meum, o Deus para- rjnbsp;tuineftcormeum,amp; pfallam.Expcrgifcereogloria mejjexpergücere nabluSc cicharaamp;c,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9
Item : Propterea canet tibi gloria mea,amp; non filebit. Vbi glorix nomine omne id intelligit, quod in fe glonofum amp; eximium habebat,i?c quod gloriæ Dei celebrandæ leruiie poterat*
Obferuabis autem in Marise exemplo,quis effeétus fit fidei, qua illam prarditam fuifle » in priori Hom. dixiraus. Nititur hjec vno Deo,Sc proinde huius gloriæ vnicè ftuder,amp; hancnbsp;promotam cupit. Nam vi bonæ indolis filij de parenrum gloria vehementer tohciti funt,amp;nbsp;ab ijs omnib. abhorrent,quæ parentibus dedecori fore nouerunt : Ira qui per fidem Dei filijnbsp;fatti iûnt,illius gloria nihil an iquius habentjSe huicprouehendæfetotosimpcndunt.Pa-rithoc ftudium publicam fidei Cvnfefiioncm,8c cum gratiarum aóVione coniunélâ gratiæ innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
lefuCh iftoexhibits prxdicationem. Cur.n. illos Chrifti pudeat,in quo vitain amp; l^lutctn fuatnomn,em icpofitam efte nouerunt? Velcur fidem fuamdilsirnulent, qua IolaChriftusnbsp;appiæhendhu-,qui nobis a Deo Patre fapientia 8c iuftitia faclus eft? Neq; verbis folirra Dei i. Cor. t, ¦nbsp;gloriam præJicant.fed vitam quoq; omnem ira inftituunr,vt propter iplos Dei nomen apudnbsp;«'iosquoq; glorificetur,qui nondum in plenam e-us cognit.onem peruenerunr. Potefthocnbsp;Infiniti, exciiiplis probart eo ft,quo û fides amp; pietas in fcripturis commcn lant'ir*S'unt e gonbsp;àfidejlienilumi,quüs nulla gl- r æDcicura detinet,8c qu; ita viuunt, /vr propter ipfos vermnbsp;Dei Clltus,5c tota rel g oChnftiana,malè audiant.Sc iplorum exemplo multi abfteirean ur,nbsp;quo minu'. ad Chriltum îccedant.quem licentiæ huiu» 5c proteruiæ auihorcm a bitrantur,nbsp;quam in dlis cernunt, Eft hotum infinitus numerus hodie inter eos,quiEuangelij doiänninbsp;profiientur,vi iam de ill is nihil dicaiiijqui ineptilsimis fuperftitionibus, Sc publico idoloiu.nbsp;culcuChriitianum nomen Turcarum amp; ludæorumludibrijsexponunt.
Admonemur item hoc loco, vt Deus laudari debeat. Nimirutn non obi ter,fed anima amp; vt new. îaa-Spiritu. C^j'a .n. ex illo habemus.qrqd futnus,merito ide nos totos fibi vendicar,Sc proinde àiridrUMt. faciilcgij (pccies erir,fi qnam noft i parte ab illius cultu 5c oblequio alicnemus. Moust hoc D(ut. igt;.nbsp;ipie,cum in lege requirit,vr iptom dil gamus ex toto corde,ex tota anima, Sc omnibus virib.nbsp;noftnt.Nihilc goad verum Dei cuitum faciunt,quiillioreappropinquant,8c eum labijsnbsp;honoraiitjCorde aut prOcul ab eo abfiinr.Erjnt tales olim inter Iudæos,quos per Ifaiam De? 2f.nbsp;usgrauiter rcpræhendit: Sc horuni fimiles lunt hodie, qui Pfalmos vel non intelleâos,velnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
faltcin non bene confidcratoS4demurmurant,aut publice decantant,8c in cantu illo praecipu am cultus diuini partem collocant. Sunt hi potius prophanatores nominis Dei, quando denbsp;Ul'» non horificentius fentiunr,quàm quod ilium eiuimodi vlulatu placari pofte pu-ant Adsnbsp;litre evm Ecclefia nimis fcurnliter ludunt,dum populi aures inani verb ifum non inteftedlosnbsp;riiir: luno pafcunt.imo ta; g.nt potius,5c eos inutiliter decinent in templis, quos fana vei binbsp;Dei doélrina ædificare debebant. Cæpithoc vitium Apoftolo: um temporibus, vt in Corinth js eft videre, quos linguarum peregrinarum oftentatione fuperbiu Ife Paulus fcribic :nbsp;fed idem illos grau ter cornpt, Sc cûra ipfe linguarum dono pr« muleis alijs excelleret, ma-limtamen (inqnit) quinque verbaloqui,quæScipfeintelligam, Sc quibus alij info'-raen-tur, qudm deeem millia verborum linguis peregnnis profundere. At non eadera eft hod enbsp;Clci 1 Papiftici fententia, cuius potentta atque tyrannis populi ignoraniia poiifsimuin fultûnbsp;turamp;confirmatur.
Eft aiit in M -.rite verbt-. inter alia maxime obferuatu dignum, quod ait . Exultauit Spi- Mari t ci-d- u ritus meus fuper Deo Seruarore meo. Eft hæccaufi'a prioris, quo fe Deum magnified cele- mnbsp;braturam dixerar.- Nec cnim id faciunt, nifi quiSc ilium fuura Seruatorem elTeagnofcunr, torejuo.nbsp;Scinillofalu'is Ipemcertam collocâiunt,qua fit,vt illo geftiani Sc exultent. Equideranbsp;niirabitur Mariaedidum humana ratio,fi hoc abeadici cog tet, quæ pjuperculaSc nonnbsp;vno modo mifera er,ar, quoad huius feculi conditionem. Sed quia fides animos altiusnbsp;cuchit in corum bonorum confiderationem, quæ nobis in D E O repofita lunt, nonnbsp;çioucQCur huius mundt cafibus Sc periculis fideles, quo minus tune in D'dE, O exultent
E c iiij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8c tripu-
-ocr page 346-530
DIEI VISITATION! S H A R I Æ , tr'pudient,quando omnia deploratilsima videntur.Intell gunt .n.cruçem
RW«./,
F[al, JJ.
SoniMls CT )ltife»(ordilt;enbsp;Dti ctltirntio
nihil derogare felicitati veræ,vt potiusin his ferendis Chnfti Icfu locij cfficiamurj^Jp^^ljij de arCtius quoque cum Deo vniainur,in quo omnis noitra feliticas amp; beatitudo co'i jnbsp;Iraq; vt PauK s ad Romanos lciibif,ipfis etiam affliéiionib.gloriantur. Nam prïtef*^nbsp;modó diximus, vident in illis fibi materiam patientiæ propolicam efle : quam quinbsp;Deo, I) bu;us gratiarn S)i bonitaiem quetidic maiorem experiuntur : ex eo autem fpeennbsp;esmaiorem concipiunt, quar illos minimefruftiacur,cum diledionis Dei telkm -,nbsp;cu. leti!; imum, Spiritum landum,qui certus amp; minime fallax falutisarihabo eft.nbsp;parct, fille nondiim redèprsditos efle coi, qui ad primum aduerfæfortunæ aflultut^nbsp;ciduiit, amp; non iolum ciulatu muliebri fuam diffidentiam produnt, verumetiatn Dei lönbsp;audacius acculant,deque eius rigore nimio, vel etiam negligentia quititantur,quâfifro®nbsp;nus cuter. Eft autem hæcpræclara fidei laus,quôd fola h©c nobis iuipetiat,vtinternbsp;periGula amp; in medijs caUmitatibus pofs-musin Deoexultare. Nelciunt huiusvirtutetnbsp;lices buius mnndi filij, amp; ideo in opibus,dignitatibus,fæderibus,8j fociorura potcntH®nbsp;tant, quando longiusabluntpericula, Vt primum verb hispropiusvrgcntur,amp;ie^^,j,lnbsp;diuirij4,neque honoiibus,neque amicorum amp; fociorum vinbus iuuari fentiunt,otnni ^^[^nbsp;Ipedeftituti luccumbunt, amp; le omnibus modis miferos amp; infelices efle clamantnbsp;verèjcùm »llo careant,qui vt foins Seruatoreftjita folusin periculisintrepidosamp;conquot;nbsp;reddir, C^uaniö autem omnibus hisinfeliciores funr, qui in ncquitia fua exultant,,0nbsp;bi bean videntur,quando ipfis impune helluari,fcorta. i,mchari,ludere, amp; quäfuisa*nbsp;iuü arbitrio facere licet Sunt hi ex potentum illorum numero,quos Dauid in malinSnbsp;«riait: Seddifiipanturijdem in a:ternum,amp;abraditcos Dominus detabernaculofuOinbsp;illos radices agere fint in terra verè viuentium. Dilcant etgo,quicunq; fibi bene efle v® jjjnbsp;in vno Deo gloriari amp; exulcarc, qui triftitiam omnem in gaudium conueriere,amp;in'nbsp;aduerfisferuarepoteft.
bed ad Mariam redeamus, qua? his præmiftij primam fuægratiarum adionis p^' aggreditur,quæ diuinæ bonitatis amp; mifericordiæ commendationem continet. Primonbsp;earn grstiam célébrât, quam iplà in præfcnti experiebat ur,amp; ait : Qui* repexit a J hu®il''^'nbsp;tem ancillrefuT. Quo loco ineptisamp;fuperftitiofis Madatcultonbus impofuitnbsp;\oxy quaiJIi virtutemillius commendari, amp; banc ab ea qnafi meritumquodJaraaddocipu-tauerunt,cuius caufla Oeus tantam dignitatem illi contulerir. Atm Grarco nonw^mtst^S'nbsp;f-vv)} babetur, qua animi humiliter de feiplbfentientis modeftiam fignificat,nbsp;qua humilis amp; vilis fiue abieda hominis alicuius conditio denotatur. Neq; tarnen negamu*nbsp;Mariam,vt reliquis virturibus, ficeriara animi modeftiâ,præclarèornatâm fuifle,I®haci -Lm minime gloriaram fuilfedicimus hocloco,vbi Dei potius bonitatem, qua is fêle ad no*nbsp;vfque demittir, quain feipßtn,prxdicare voluit, Iraq; vcrboruin fenfus eft.
Ciirn paupcrcula eflTem, ôc ab omnibus coDiemnerer, mó cum fainiliam meam HîtO' des crudeliter perftqueretur, amp; nihil in me inueniretur, quod aliquein fplendoicm pr^
.$ic«xf*ortït
h£f^^ vcr^4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- -- - -------j------1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;------------------------7'1-j------- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
ïi:eo[gt;hylalt;^iu ferrer, Deus me refpexit : Deus f'inquam) me vilemanc llainjcfpexifjoon ego lUumfugt;P®'
xi ; illc meimiirrtus eft,non ego quicquam apud eum mcrui amp;c.
Rurlus autem admonemur,nos dum Dei beneficia celebramus,imprimis, quamvucs indtgni nos fimujjfpedare debere. Nifi.n. hoc fiat facileeflerimur,vtDeum exnoftris®'*nbsp;riris ilia nobis debere putemus,quo fir,vt nobis exitio fint,quæillc in nosconfcrt,amp;w^' .'nbsp;eius bonitatem agnofeerc debebamus. At fi in nosipfos de(cendamus,amp; cum noftn* .nbsp;primam quoq; onginem noftram confideremus,amp; qualesex matris vtero nalcamur,(ioof''nbsp;tem modis Dci iuftifsimi amp; fandiiiimi iudicis ocuIqs oftenderimus : mox patebir,nobis omnia ba?c ex gratia obtingcre,amp;ita de nobis quidem ipfis humiliter fentiemus,Deo aute® nosnbsp;gtatospræbebimus. Exempl3,quæ hîc adduci poterant,alibi commemorauimus,nbsp;primus locus merito Maria? debetur : à cuius ingenio nimis alieni fi]nt,quihodieflja®^nbsp;apmfDeum oftcntant,amp; bunefibi quafi debitorem faciunt.
Marid rgt;ei ?rdt/ainnbsp;ld:.
Id veto euidentius patebit in ijs.quæ fequuntur.Nam pergit Diua virgo amp; aii; nbsp;nbsp;,
ex hoc me bcatam prædicabut omnesgeneratienes.Quafi diceret- Nunc qdé tuEl'Z f me benedidam inter mulicres pronuntiauifti, fed non tu folaficdemeiudicas. Fioinbsp;deinceps, vt quotquct in Chiiftum ex menalciturum credide-inr,idem tecumnbsp;amp; me mulicrem bcatifsimam prædicent. Qua vero de Caiifla ? aut quo meonbsp;Num propter meam virtutem?Non:/ed quia mibi fecit raagnifica porcnsilleiDeusn®nbsp;qui omnibus pro fuo nutu amp; ar bitrio impcrat, Iraq; Mana felicitatis fuæ cauflan
-ocr page 347-homtlia ir. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,221
ijscnnnituir,quïipfafecerathucnfq;,fed quæipfifeceratDeus.Etfi.n.Omni vircutûgene-icornatifsima fijenr, nihil taméex feipfa habuit,quad no diuinitus accepitrec: Sc ideo nul» lu luu meriui potuit aut voluit allegare. Quæ aut erant illa,quæ iph IcceratDeusêRcipc-xcrathumilem amp; afflictim. Deinde ad hoc illam dellinârat, vt fili] fui æterni in carne ma-nifeftandi mater fieret,amp; faluo virginitatis flore pareret promilTum humani generis re-demptorem. Adhæc fide cam donârat,qua promifsiones omni captu humani ingenij am-pliorespoflet ampledi.Hæc verè magnifica lunt,Sc omnê huius mûdi dignitatearq; felicinbsp;hiéfuperant..Prædicatur in Romana hiftoria.Q^Metellus,vt qui mortaliùfclicifsimusfu« ^4. Mdx.hb,nbsp;crit.Ç^âs veto oh cau{ras?Quôdin vrbe terrarum principe natus fit ; quôd parentes ha- y.cdf.z.nbsp;bueritnabildsimostquôdaniini dotibus Sc corporis virib.inflruéfus laborib.fufficere po-tuent ; quùd vxor illi obtigerit,pudicitia fimul amp; fcunditate Celebris : quôd confulaturanbsp;iæpetatoriam poteftatem cum iaude geflerit ; quôd Remp. amp; domu propria triumphis
Ipeciûlifsimis ornarit; quôd eodem tempore tres filios conlulares,vnum etia cenforiu dus os tniimphaleSjSc quarium prætorium viderit; quôd tres filias nuptui dederitjCarumq; fos -boiemiuo finu exceperit : quôdq; tandem vliimæ fenedutis (pacio defunâum, amp; lenige»nbsp;titretnorf^inrerofcula atq; coroplcxus charifsimorû pignorûextindum,filij Scgcncri Itisnbsp;is hnmciis pec vrbem latû,rogo impofuerunt, Sunt hæc lane magna amp; rara,quæ in huiusnbsp;vitas cutficulü paucis obtingere confiât,vfl|on fingula infin.tis curis amp; aduerfis cafib.in-icrdura mrbentur. Attamen omnia hæc temporariajcaduca amp; vana funt,ncq; aliqd faciûtnbsp;aJ veiâ filicitaic,quæ ex gratuito Dei fauorc dcpcnder,amp; nec ipfa morte finiiur,fed contîsnbsp;iita urput!us,vi aternû durer. Reéleergo Maria feliciratisfuæcauflam in gratuitis Deinbsp;h-ncfiqs conltimir, quæ cum ipfius fimul 8c totius generis humani falute coniunâa fue-'1'1. \p. j. veto inepte (vt neqdgrauius dicä)faciuntfuperftitiofi cius cultoreî,qui nonbsp;'¦is'..',! , Jj; ¦lanbusitaillatn oinarcSc cxtollere fatagunt, vt quæ Deus in illam verènbsp;! 'gi'.iii-.a bç eximia contulit,quodammodo obruanr.ne à quoq; digne confiderentur.Vo-ttntilhmpoîtsra CQcli,lpem falutis,reginàin coeli,ftellâ ma'ris,vitâ,dulcedinem3amp; infinitanbsp;ala fongerunt,quæ non minus smpiè,quâ ridicule,de ilia prædicantur.Neq; contenu funrnbsp;thnfh honerem in illâ tranftuliire,dum cam nobis aduocatam faciunt,infuper ei in iliumnbsp;lus amp; imperium tribuunt,8c quôd per vbera ab ilia rogatus petenti nihil denegare pofsit.nbsp;Sunt hac aliéna à lcripturis,amp; ipfius Maria teftimonio confutanturz neq; maiorc illi iniu-nâfùcerepotcrant,quàm quod ex eaidolûm fingunt,quam inea dignitaté Deus euexit,vtnbsp;Chtiftum nobis parerer.cutus folius merito nos ipfi rcconciltaremur. Ergo omifsis illorunbsp;dclirijr ad Mariæ verba redeamus,in quibus hoc ctiam non ofeitanter confiderari debet,nbsp;quôd Dei bô'nitatem prædicatura,potentia: quoq; illius meminit.Nam Eecit mihi (inquit)nbsp;magn.ficapotensille. Equidem nécefle eft,vtin Dei bonitatefimul ciufdem potentiamnbsp;quoq; fpcélemus.Ita enim promifsionibus e us credcmus,etiarafi hæ noftri ingenij capturanbsp;viftcant,8c infuper in fide confirmabimur,certi,quôd in pofterum quoque fuum fauoremnbsp;cnntinuare, 8c omnibus aduerfis fuperiores faccre pofsit,
Cterùm vt quod de fe dixit Maria,comrauni omnium inftitutioni feruiat, hæc ipfa , in genere adomnes exiendit. Summa veto omnium, quæ de Deo dici polTunt, præminir, *nbsp;fib cxclamationis fpccie dicens : Et lanélum eft nomen eius, Vbî ôbferüabis,Deum nul-l'ini liijctc nomen proprium vt res creatæ, quæ fuis nominibus definiuntur. Quia enimnbsp;life inimenfus 8ctnfinitus cft, nullû quoq; nomen poteft fingi aut inueniri,quod eius na-uiimr. ;tq; efléntiam compræhcndat. Ideo lacobo nomen eins quærenti dicebat: Cur interroges de nomine mco.Ec Mofi eandem quæftionem mouenfi refpondit: Sum qui fum, Gen, ^^2..nbsp;Dicitur ergo Dei nomen,qcqd de illo prædicatur,Sc quo fe nobis cognofeendû ille præ- Exod.j,nbsp;het, It.q; hiicpertinét cius attributa omnia,fapientianimirû,bonitas,mifericordia,iuftit!a,nbsp;vciitaSjOmnipotentiajSc quæcunq; alia funt huius generiî.Sunt hæc omnia per fe fanâ:a,id nbsp;c(l,vencraiionc d-gnaSc adoranda : adeô vt nihil in illo aceufari dcbeat,etiamfi quæ de il-1'3 dicuntur,8c quæ facitmoftræ rationi interdû minus æqua aut tolerabilia videâtur.QtK/flnbsp;vt vbvi; alias,fie maxime in Chrifti Icfu negotio,obferuari debet. In hoc .n. virtutes tuasnbsp;omnes Deus nobis ceu in Ipeculo (peâandas propofuit, 8c eidera poftea nomen desnbsp;dit,quod(vtPaulus ait)eft fupra omne nomen,Sein quo omnia omnia genua ettm clefti- pbita,nbsp;uni,turn terrelfriû 8c eorum,q apud inferos fiint, fleéfi conuenit. Klud aut Epiphonemanbsp;hie imerfcri neceflefuir, Itaenim Diua virgo primiim multisqaæftionibus pccurrit:nbsp;Cur fill) lui aduentum hucufque DEVS dillulerlt? Cur ad negotium hoc pu-lt;llam delegerit vilem , 8c nullius inter homines authoritatis ? Cur -fil'j fuinbsp;conceptionem non aliquo publico miraculo omnibus commendavit, 8cc. Suffi-cit enim
\
-ocr page 348-522 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIET V 1 S I T ATI O N I S M AR lÆ .
Aâo. g. 14. a^ocjg, 22.
cit enim adhsec omnia rerpondi{fe:Sandum eft nomen cius, amp; non falli poteftDïi f«P*^ tia, neop aliquid praeter æquum amp; rationem agit, cuius iudicia funt, iuftitia amp; veriwJ ' *nbsp;vero qais ei,qui ab illo faâorû rationem exigas ? Deinde fupcrftitioni mederi voluit ynbsp;dido Spiritus fanâus,quam circa Mariæ cultum exorituram efle praeuidebat.Cum.U'^**nbsp;ria in media corum commemoratione,quac fîbi eximia contigerant,ad hune inoJumf^nbsp;matjfimul non obicurc omneshominesabs fead vnius veriDei cultû remittit,neqi'^'^p,!nbsp;vt in ipfa hîereamus,aut penes ipfam quæraraus,quæ apud vnumDen inueniri poflüni-hoc proprium fandis omnibus,ficuti Apoftolorum loannis amp; Petri,Pauli iteni amp;nbsp;bæjcxempla teftantur. Angeli quoq5 fefc adorari non finunt, fcq; hominum piorumnbsp;feruos elfe proHtentur, vt omnem fuperftitiofi cultus occafioncm nobis præripiau'nbsp;hoc probe obfcruandum,vt quotics nobis Diuorum virtutes homines fuperftitwl*nbsp;mendant in cum finera,vt illos inuocemus,parata nobis fit rcfponfio.DointniDcif®'nbsp;fandumeft, amp; is foius dignus eft, quém omnes colant amp; innocent.
Mifericordia Dei vniuerfa«nbsp;Hi er perpe^nbsp;tua.
Ixed, 20.
^e.Gre.
Matth, ijf.
ÂpO(, /,
At generali huius dodrinae peculiarcm diuinæ bonitatis commendationé ria,addens; Et mifericordia eiusin omnes progenies timentibusipfum.Id veto nonnbsp;cerebrofingtt,fcdin fdere Deu luafidem amp; bonitaténon foli Abrahanio,fedeiuJ®^jnbsp;femini obftrinxifle fciebat.Et nota eft omnib,eiufdem proraifsio,qu£E in lege habetuf^^^^nbsp;fe mifericordia faccre ait in mi Ilia his, q ipfum diligunt,amp; prsecepta eius obieruant.nbsp;tuitaûtiftudhîc adijet, ne qs gratiæDeicurfum in Maria fubftitiire,auteinsnbsp;ta in hâc libcralitate exhauftum elfe putaret. Etenim probe tenendû eft hoc noftr^nbsp;veræ confolationis principium,quod (cripturæ pafsim tradunt,amp; quod Dauidnuo^jijjnbsp;in Pf. repetit amp; inculcat,Mifericordiâ Domini manere in ætcrnû,amp; in otnnib.opef*. jinbsp;cminere fupra alias îpfius virtute$.Teftatur hoc continuus hiftoriæ totius mundi eut* jnbsp;inde à prima origine.Etfi .n, patribus,qui diluuium præcefferunr, fuam gratianbsp;contulerit Deus,non obftitit tarnen hoc,quo minus pofteris quoq; benefecerit.lnif .jui«nbsp;dijs fcelerum pnis raifericordiæ fuæ recordari (olet, qua pnas fie tempérât, vt »nbsp;ferè nobis cedant,quæ prius exitio fore videbantur. Vicit tamen o'mnia alia diuin^'^j^*nbsp;cordiæ opera beneficiû,quod in Chrifto lefu accepimus. In hoe.n, nos,qriusq;nbsp;legit ab æterno.Eunde præfinito tempore in mundû mißt, vt human! generisnbsp;eflètjdeo toto illo temporc,quo in terris vixit,in miferos mortales beneficentiâ otjnbsp;ercuit,in docendo amp; confolando diligens,in miraculis afsiduusjquæ omnia nonî^* .jpnbsp;tationê, fed ad hominu vtilitaté,inftituta fuerunt.Attamen quafi nihil fecilfci vn^nbsp;licite quæfiuit,qb. benefacerer,amp; quafi vlnis expanfis omnes laborantes, atq; ooîfnbsp;fe inuitauit, Deniq; hoftium quoq; milertus eorû in felicitate, amp; quod illis imini'nbsp;bat excidium,lacrymis minimefîdis profecutus eft.Etquodolim fecit,hocipfu' y^r«.nbsp;die ilium facere videmus,dum per Euangelium quotidie nos ad fe vocat,amp;nbsp;tib.falutcm benigne offert.Tantus aût eft bcneficentiæ ipfius fons,vt quemadwonbsp;ti eius virtus ad primos vfq; parentes extenditur(quo nomine agnusdiciturimi^®nbsp;origine mundißta in confummationé fcculi vfq; durer,amp; omnib. feruandis l'Jnbsp;ipfum acccdunt.Arguunt hæc illorum ftultitiâ,qui cû fontem mifericordi«nbsp;apertum elfe videant,hoc tamen relido cifternas fodiunt,amp; circa Diuosnbsp;gratiam qdé Dei fingularem expert! funt,non aût earn ab illo poteftatem accep^^^^^^ue*.nbsp;andern ad nos deriuare pofsint. Diligenter ergo hoc Virginis Deiparænbsp;afflidæ confcientiæ,qb.hac potifsimùm rationeDeus confulere voluit,quod innbsp;fcricordiam illis fuam libcraliter olFert,n« incertis ambagibus defatigentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er
gworuw mife* unturDeua,
Probe aût teuere oportet,qb. mifericordiæ huius frudus deftinatus atq; parat ^e) ' mîrum ijs,qui ipfum timent. Compræhenditur aût fub timoré Dei omnisnbsp;gio.Vbi ante omnia Dei cognitione opus eft. Parit haec fidé,ex qua timor,atq! ° .nbsp;nafeuntur. Turpis ergo amp; perniciofus illorum error eft, qui Dei mifericordianbsp;kribus pergunt,amp; ita fibijpfis thefaurum iræ colligunt,neq; cogitant(vtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;do'c j
2,
um fua ilia lenitate ad pnitentia inuitare.Calumniantur qdé aduerfarij noftrb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
na gratiæ amp; mifericordiæ Dei hominib.fccuritatis amp; licentiæ fcelerum ®rithor^^(jip^f. ignorant illi,aut faltem ignorare voluot,huius dodrinæ vfun?, amp; notior eft pJ®nbsp;innocentia noftra, quàm vt multa exeufatione opus fit. Nos itaq; obferuemus»nbsp;hoc dido veram felicitatis confequendæ rationem. Pendet hæc tota ex eo,nbsp;propitium habcamus,qui vnicus omnis boni fons eft. Id veto tune fiet,fi iliumnbsp;amp; timorem hune fiindo atq; afsiduo obedientiæ ftudio tefteraur. In hoc ergo pnbsp;omnes,quando fame,pefte, bello àut alijscalamitatibus,vexantUr.Priu«f*
-ocr page 349-HO MILIA III. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;535
debocferiôcog!tent,quiremdomefticatnfibifaluam cfle cupiunt. Atquænoftri feculi eft perucrfitas, hanc viam pauci ing ediuntur, plxriq; vero ad media iliicita recurrunt, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
icelera fcclcribuj accumulant. Quæ raufia eft, quod continuis plagis nos percuiit DeuSjSc qnódomnia ea nosindefinencer fatigatit.quænouifsiini feculihominibusohmDominusnbsp;comminatus eft. Veut tarnen ifta habeant, debent ex hoc etiam loco conlblaiionem peterenbsp;pbEtfi cnim in illos totus mundus conjurer, amp; circutiiquaq; tyranni faruiant, Dei tarnennbsp;mifericordiam in sternum durâttimentibus ipfum,amp; ijdcm vindicem habent fidclifsimunbsp;IcfmnChriftum,cuiuspromifstoeft: Ecce ego vobilcum lum vfq; inconfummationem j/,nbsp;fcculi. lllidcbetur benediâio,honor »gloria,amp; poteftas in «ternum, Amen.
lEOMILlA TERTIA.
Fecit potentiam in brachio ftjo : difsipauit fuperbos cogititione cordis ipforum.Detraxit potentes ê thronis,amp; extulit humiles.Fame*nbsp;licos impleuit bonis,amp; diuites ablegauit inanes. Suicepit I fra el pucr5nbsp;fuum,vtmemor effet mifericordiïc; (proutlocutus eltpatribus no*nbsp;rtris,Abraham,Slt; femini dus) in seternum. Manfit autem Maria cumnbsp;ilia quafi menfes tres, 06 inde reuertit domum fuam.
TfihominesDeo,iurnmoamp;«ternobono,quiq; nulliusreiindiguseft,proin-fidtis.queinnosquotidieconfert, beneficijsjdignigratiam referrcnulio mo-«reîs do polsint : vult tarnen illc,vî ca gratis animis agnofcamus, amp; laudes ipfius publice prxdicemuSjVt plures alij noftro exemple ilium agnoicerc,amp; cidem confidcre difcat. Fccttunthoc diligenter omnes ij,quorü tides amp; pictasinfcripturiscoramcndatur. amp; hocnbsp;ipl'nm Maria quoq; facit,quam ex fingulari gratia Deus reb. maximis, amp;ad comtnuncinnbsp;bnmsni generis falutcin pcrtinenrtbus,dcftinauerat. Pro ijs vere omnib, non aliud,qua!nnbsp;Cantîcum repend!t,quo omnia compleftitur,qu« nos in ven Dei cognition« inducere,nbsp;in^; cius fide confirmarc poffunt. Nam primo,quam ipfa experta erat,Dei bonitatem pra:nbsp;dicatjfimulq; hanc omnib.,iqui ilium timent,parata efle docet. Ab hoc aul orditur,vt luonbsp;exemple doceat,omniumbeneficiorum Dcicauflam adfobm cius gratia atq; mifericor-diam deberc refcrri,cùm nihil in nobis fit,quo aliquid apud ilium mercamur. Deinde po-tcntiaDci célébrât,amp; ita quidera,vt hanc oftendat cum luftitia coniundam cfle,qua in co«nbsp;lt;ircendi$inipijs',amp;fuisferuandis,vtatur. Tandem verb hoc omne ad præfentem cauffamnbsp;inc.irnat!onis filij Dei accommodât. Et de prima quidem Canticihuim parte nupcr di-âunrcft, nunc ergo dual altéras videamuJ.
Sccunda(vt dixiraus^de potentia Dei inuida agit,qua inttib in gencre proponit dicens : Fecitpotcntiam(id eft,potenter operatus eft)in brachio fiio.Brachium aut Deo tribuit,nónbsp;quod is membris humanis conftet (Spiritus .n. eft,omnia complens amp; penetrans^fed vt osnbsp;liendat,ilium propria virtute omnia facerc.neq; auxilio alieno opus habere. Itaq; locinionbsp;eft Cl rimilis,qua Haias cap.ç'9.vtitur.Videt DominuijSe difplicet in oculis eius,quôd n6 eftnbsp;iud'.cium,vidct(inquamjquod non fit quisq;,Sc obftupefcit,quôd nemo interccdit,amp; falutcin opcrabitur ei brachium fuum. Quafi diccret : Etfi nemo fit,q rebus affiidis opetn fe nbsp;rat,!;;) tarnen idco falus omnit delpcrata eft t QuiaDcus ipfc fibi lufGcit,amp; proprijs(quodnbsp;aiunt' manib. falutera afferre poterit.Sunt igitur iftae locutiones plenæ confolationis,amp;: docent,non defperandum nobis eire,etiamfi nullum in humanis auxilium appareat. No ob-ftat .n.hoc,qub minus fuu brachium excratDeus,amp; cos iuuet,qui ab omnib.dcrelidi funt.nbsp;Imovtolim Philoludausfocjsob Cai Cæfarisminasconftcrnatisdicebat,necefleefta-dcflediuitium,vbihumanum ceffaiauxilium.Quod vtin omni alio cafuobferuari debet,nbsp;ita maxime locum habet in «tern« falutis negotio.Illic verb brachium aut manus Dei dicinbsp;tur sternum illud verbum,pcr quod omnia creata funt,amp; cuius virtute omnia gubernan- 2#«, /,nbsp;tUf.Filius nimirum Dei, qhomo fadusin mundum vcnit,amp; prepria virtute atq; merino Io*». /.nbsp;filutetn humani generis operatus eft, dum nemine alio ipfum adiuuante pcccatum omnenbsp;fuftulit,mortem deuicit.inferorum portât eftregit amp; diaboli regnum euertit. In hoc igiturnbsp;nobis vniuerfa falutis fpes collocata elle debet, ne dum alia adminicula quarimuf, illiusnbsp;potentiam in dubium vocemus.
Ctxterum quia Dei virtutem non femper agnolcunt homincs,8£ quamuis earn in gene« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, *
rc fateantur,non tarnen illiin quouis caulfa confidant,illam Maria eperum aliquot com- 7.'* memorationc illuftrat,vthisobferuati$ineius fide confirmemur.Interhscprimum his *nbsp;verbis comprahendif. Difsipauit fuperbos cogitaäoQC cordis ipforura.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
-ocr page 350-DIEIV1SITATI0NISMAR.IÆ»
Geit. /I.
Eos autcin intelligit, qui coufidenter nitnis quiduis fa effsöluros putant, amp; n^' fibijpfis de fuis viribus atq; induflria pqllicentur.Ab bis vcro orditur, vt oftenditnbsp;cfle Dei potentiain,vt njhil aduerfus ilium pioficere pofsinr,quicunq; aduerfusiH^®nbsp;cogitationes atq; confilia conferunt. Sunt hi reuera gigantens illi,quos poettenbsp;aceruauiffe, amp; Pelion off£eimpofuiflefabulantur,vtlauem è clo deijcerent.N«®. .ÿnbsp;undem modum hi quoq; confilia fuaamp; vires congeruntjpotentifsimos quofq; in j^ficnbsp;focietatem attrahuntjVtjquod femel inftituerunt,etiam inuitoDe« conficianc,ad^°i ,}«nbsp;ipfum inordioem redigant,Sed tuncfere fitjquod in prfenti dicitur,amp; cuiperoin^^^i^;nbsp;pjM. ij, leniiensDauidinquit:Nouit Dominus cogitationes hominumjquod vanæfint-Dominus irritum facit confilium gentium,amp; cogitationes populorum diftert: Connbsp;autera Domini in ætcrnum perRat,amp; cogitationes cordis eius per omnia fecul*»nbsp;Typus huius rei pulcherrimus Sceuidentifsiraus in illis præcefsit olim,quinbsp;terram dilpcrgerentur,ficuti Deus conRituerat,fibijpfi» nomen faccrc,amp; turrim st*nbsp;conati funt, cuius faRigiura elos contingcrer. Qui conatus initio illil pulcbr« jnbsp;vtfus fuir,cum amp; locum ædificio huic commodû,amp; materia omnempræparataronbsp;nus haberent; Sed eccein medio opéré Deus fuperbas illas cordis ipforû cogitatio^,^^^nbsp;fperfit,amp; qdénullonegotio,amp;quafiperiudibrium. Subito ,n. linguas diuerfasnbsp;ncq; fe mutuô intelligcre,neq; ad quæfita relpondere poflent : amp; ita faâû eR, vtq* ^cfnbsp;pfis nome gloriofum parare voluerunt,intermiflb hoc opéré luo tara ambitiofo in ° jiJitnbsp;terras difperfi fint,amp;: locum ilium pna fua nobilitârint,qui ex linguarum confuli® /jPnbsp;fada Babel diôlus eR. Voluit aût eo exemplo docere Dominus,idcm omnib. cuentnbsp;fe,qui confidentia propria elati cogitationes concipiunt eumipfiusvoluntateamp;^^j^,fnbsp;pugnantes. Idem ergo pofieris temporibus fenfus Sennacherib AfsyriorumRe^j*! pijsnbsp;Ifaias de illo narraCregnorum amp; populorum fines abolere,amp;gentes omnes vnà«nnbsp;fuis Afsyriorum Monarchiæfubijccreconabatur : fed dilperfiteius cogitationesnbsp;âtniflb apud Hierolblymæ muros exercitu iplè inglorius profugeret,amp; mox in con Enbsp;Dci fui fiétiti) Nifroch à proprijs filijs trucidatus vitam cum imperio finiret, Acci*^nbsp;quidpoReaBalcazariBabyIoniorumregi,cuiuscogitationeserant: elos conR^.^jdnbsp;ftipcrnè penes Relias Dei cxaltabo folium meum, amp; fedebo in monte congregad*nbsp;lateribus Aqlonis afcendamfupcr altitudinem nubium,altifsimo æqualis ero. AtJ^nbsp;multôpôR vrbe d Perfis amp; Médis captainter ebrioforû fatraparum amp; meretricunbsp;crudcliter occifus infernalibus fpiritib. (vt idem Ifaias teRatur) fpcdaculûpræbuit*nbsp;quoq; Alcxandri Macedonia Fortuna fuit,cuius arabitioni ne totus qdé orbis ,,idnbsp;imo qui diuinitaté affeâabat, tandê verô valus poculi hauRu fatiatus cogitationunbsp;fuperbiûimarum fine triRifiùmu inuenit. Sed dies me deficeret,fi quæcunq; huiuSonbsp;exemplain hiRoriJ?occurrunt,commemorare vellê, Neq;illoru comraemoratio*gt;^|j(jlt;nbsp;eR,cum priuati quoq; homines experiantur vcrifsimû effejquod Maria canit,Qu**jjprnbsp;.n. videmus,qui de opib, amp; dignitatibus huius feculi confequendis cogitationesnbsp;unt mirificas,amp;: confilia incunt,quorn euentum infallibilc fore fibijpfisnbsp;de ferè vel fubito aliquo infortunio circurauenti ad egeRatem extremâ redigunturnbsp;mes fiuntjvclimprouifa morte abrepticogitationes quoq; fuasfiraul abrumpuntjfnbsp;earûfineattinganr. DebentiRanoscoërcere,neinconfulto Deoderebus noftn*nbsp;mus,neq; aliqd tribuamus noRris viribus,fed fub potentis Dei manu humilieraun^jiKnbsp;præterea didu hoc egregiâ confolationé,qua fide noRram aduerfus pcricul3,qua:nbsp;his Ecclcfiæ perfecutorib. impendenc,confirmemus.Fuçrunt.n.omnib,feculisq*^j^|[]ii)nbsp;fia Dei excindere,inq; ea relucenté veritatis doârinam extinguere,in3Ô huius Rcg' ^c'nbsp;ChriRn c regno fuo deturbare,conati funt. Et hodie adhuc fremunt gcnies,amp;nbsp;ditantur populi,rges terræ item concurfànt,amp; confilia fua conferunt principes anbsp;Dominû amp; vnâum eius. Sed qui in clis fedet rider,amp; Dominus fublannacnbsp;dtciiui;)dilsipat confidentes illas cordis ipforû cogitationes. Et quod olira Pharao*j^yPnbsp;ocho,Romanis Imperatorib, Scmultis alijsaccidilfe confiât,qui in hoc lapide taH'.nbsp;res filas experiri volucrunt, hoc ipfum nofiro fèculopotenrifsimis Regib.amp;pop , ^,11)1nbsp;cifsirais euenitjVt non modo irritos viderint efîèfiiorû coiifiliorûeueotus,verunicnbsp;di totiusludibrium faâi fint. Ifiaergo n®$ confoientur,5c in fide Cbrifiilefuf°^****^(,cf'* inbsp;confiantes reddant,Nam vtutmundus hicfcrociatatq; tumultuetur,facilèta^ b(t-ChriRo eiusconfilia difsipare,amp; pufillum fuum gregem in medioInporum denbsp;Interim ratura firmumque Rabit Dei decretum, qui perifâiam olimitnpip -i en'lnbsp;Ecclefîam fuam coniurannbus dixit: Societateminite o popuh, at inferior
ifil, 14,
t. Pet. j.
Pfahtt, 2,
HO MI LIA HI.
353
aufcultatc, qui in remolis eftis regionibus accingamini, at inferiores critis : accingamini (inquaro^ at inferiores eritis: iniie confiliura,8£ fiet initum loquimini fermonem,led nonnbsp;ftabit: Qponiam nobifcum eft Deus. Ifaiæs. capitc.
Sed aliud adhuc opus Dei commemorat Maria,quo eius potentia illuftratur. Detraxic (** (inquit) potentes e ihronis,amp; extulit fiue euexit humiles. Facit hoc ad prions confirinati-one. Oftcndit .n. non eos modo, qui priuata confidentia aduerfus Deum confilia ineuntgt;nbsp;huius potentia debellari, vcrumctiam ipfius gubcrnationi amp; prouidcnliæ illos efle fubic-ttos.qui legitimû inter homines imperium obtinent : adeoq; Deum e{re,qui (vt Daniel amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Dauid loquuntur)regria mutet8ctransférât. Reges deijciat èfuædignitatisfaftigio,amp; humiles atq; paupcres è puluere amp; luto extrahat, vt inter populi fui principes collocentur.nbsp;Probari haecpofluntomniu gentium atq-, feculorum exemplis. Conftat .n. Reges potcn-tilsimos prxicr omné expcâationem fubito deiedos amp; fortuns ludibrium fados effe,mulnbsp;tos c.ia vna cum regnis fuis corruiffe. Crfus Lydix Rex, cum regum ditifsimus cflet,8cnbsp;le mortalium felicilsimum putarer, Apollinis ambiguo oraculo delufus in Cyri manus ve»nbsp;nit, qui regno exutum amp; bello captii rogo impofuit. At Cyrus poft multas vidorias Tho-mi.isregiux Scythicæinfidijs circumuentus vitam amp; rcgnum fimul amifit. Dionyfiumnbsp;Sycilixtyrannumdiuina vindida eo vfq; perfecuta eft, vtregno eiedus Corinthi puerosnbsp;tnerctde lheras doceret. Inter Romanos Tmperatorcs Diocletianusamp; Maximiaiius vnonbsp;dicdepofita purpura vitam priuaieagcre cperunt. Taceo nuncfcptuaginta illos reges, lad.j,nbsp;quos Adonibxfex amputatis manuu atq; pedum pollicib.canuinftar fub menfa fua cibo-rîircliquiascolligere cocgit.Licinium verb Valerianum Saporcs Pcrfariim rex fibi equunbsp;ten cenluro Icabellum fecit,amp; tandem viuenii adhuc pellcm detraxit. Quid dcNabucho-donozorc diceraus, qui amiffa hominis rationeinftar feræ in lyluis amp; defertis loc;s vitamnbsp;degi ,vtlux infolcntix pocnaslueret Sed qd egoifta teccnferc incipio, quando nullumnbsp;vnqjtcgnum in mundo extitit, quod non innuraera huius generis cxempla viderit ?Necnbsp;paucioralunteorumexempla, quiex humili amp; abiedifsima conditionc ad fuprcmasdi-gni.ates ouedi lunt. Incer quos in facris literis cenfentur lofephus, Mofes, Saul, Daiiidj Ge ??*nbsp;kroboam,Hefteri : in prophanis aut hiftorijs Cyrus,Romulus, lurtinus maiorjOitomas^'®'^'nbsp;Rusamp;pluresalij. Echxcquidê homin busàDeicognitionealieHiscæcæforiunselüdibria^* 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
efle videntur, amp; ideo cum Poeta dicunt : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Reg«^. a-
Si fortuna volet, fies de Rhetore conful, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hefl.j.
Si volet hæceadem, fies de Confute Rhetor. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Wnal.
At aliter nos docct Spiritus S.,qui ifta per Dei prouidentiam certo amp; iufto iudicio adminb isatij. 7. ftran oftcndit. Ita.n. fieri oportet,vt omnib. notum fiat.regnaSi prinepiatus non hominiinbsp;figmenta, fed Dei inftituta elfe, amp; proinde neminé in externo fplendore folilm obftupe-fccTc dcbere,aut etia illo efferri infolentius. Deinde tyrannorura petulantii amp; crudclita-tctn fic punit Dcus,amp; oppreflbs crip it. Et hoc in prxfenti Maria ex peculiariSpiritus fug-gcftionc obferuauiffe videtur, 5c inter Dei opera huius etiam mentione ideo feciffe, vt af-thùæludæorû gentiû confolationc afferret,amp; oftcndcret,Romanoru potentiam,quantu-nisitnmanemSt hucusqjinuidam, non obftiruram efle, quo minus Chtiftus nafcatur, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, gt;
humdit licet quôad carnem Regnum tarnen obtineat,8c populo fuo afflido opem fetat.
Debent interim hxc omnes homines ad fuam inftitutionem atq; confolationem accoth-'^f'*^ mo dare ; vt primo quidem non confidant fuæ potentiæ neq; magnificis huius mundi di-gnitatibus fuperbiant.Quid.n. in his firmum aut (labile eft ? Aut quis ei Condition! fidatjnbsp;I qux prx alijs omni pcriculorum generi eft obnoxia? Etenim vt fulmina non imas valles,nbsp;led fumma montium cacumina Si turres alfms eminentes feriunt : ita qui in fummo digni-lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tads gradu conftituti funt,pluribus quoq; cafibus lubijciuntur,8c quo altius afeenderunt,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Co grauiori lapfu ruunt. ^od eo citius Si mäiore ipforum malo fit, quo confidentius tu-
1 perbiunt. Notum cnim eftillud Apoftoli Deus fuperbis refiftit, humilibus autem datgrà«j,pet,y.
. tianr.Deinde difeimus neminem otfendi debcre impiorum potentia atq; fuccefsibus.Faci-l Ic cnim illos dcturbarc poicftDeus cum tloluerit : Si procul dubio voletfvtmodo dixitflusquot;) \ fiab illodatis vinbus aducrlus ilium Si cultoreseiusabutuntur. Apparet quidem ihter-dum extra omnem teli ia4Eium confiftcre illorum conditio , fed reuera ( vt Alaph dicebat) pjalfti 7/^nbsp;in lubrico conftituti funt, Si fubito fere précipites cadunt, qui perpetuo regnaturi vide-bantur, Prxterea hinc confolationem petant affh^li » nc (e propter huius feculi miferias à
I Deo dcreliâos efle exiftiment. Solet cnim hie tahum curam potifsimum fufcipere,quia in I illis illuftrius lucet eius bonitas atq; potentia. Quod Vt in multis alijs, fic in Marix exeminbsp;plo cuidenülsimè apparet. Hanc entra vulgb contcmptam,5; magnatibus ignoiam,in filijnbsp;F fnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fui
-ocr page 352-DIEI VISITATIONIS MARlÆ»
fui matrem elegit Deus jpiæcericis tot reginis amp; heroinisnobililsnnis, qui tune in toto terra rum orbe celebrabantur.Quis ergo illa infelicém dixcrit aut quis dubiiet,quin in o-mnibus quoq; alijs fuam potcntiani Deus aliquo fingulari fpccirnincpofs.tdeclarare?
TiiSielieos Boa nis taiplet, dtanbsp;uitts able^atnbsp;tnanfs.
Vidcamus nunc tertium diuinæ virtutis opuîjquod Maria his verbis célébrât:Fame« Jicos inipleuit bonisjdiuites autem ablegauit manes. Faólura hoefspe fecundùin literaiu,nbsp;amp; hodiehocipfum non rarô fie.-i videmus, vtquidit»fsiraifunt,vcladege(latemlubiionbsp;redigantur,vel curis edacibus excriicientur.aut morbis lentis contabelcant, vt Tantali m-liar in medijs opibus egeantj dum illii frui nequaq; poflünt : Aljjs interea vel ad opesf^^nbsp;xmias ex inopia extrema peruenientibus, vel in mcdiocri fortuna lætisjdum,quantum iplj*nbsp;fatis eftgt;habcntjSc bonis libi à Deo concefsis ciim honefta voluptatefruuntur. Ethic^usnbsp;exempla nobis proponit Deus, vt eius manu ea etiamjquæ ad vidtum noftrmn faciunt»nbsp;fpenfaii inteiligamus, amp; proinde piocul abieâa carnis folieitudinein ipfius benediâio»®nbsp;refpiciamus.Etenim vtPaulusdicebat,magnus quæftusert pietasnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
Mttuh p, LUC. 7.
cum animo fua fortecontento. Et quihunefibi parârunt, ij potentilsimis quoq; bcatiores funt. V.dit hpc olim Solon , cui inter feptem Græciæ Sapientes primusnbsp;dacus fuir. Ïj enim C'-æfojRegum fui leculi opulentHsimo,quóad veram beicitateiiiaf^'nbsp;pofuit Aglaum quendaArcadem,qui patrij agelli finibus contentus,intra hos in bonaf^^®nbsp;amp; honelto atque tolerabili labureconfenuerat. Quo inagis damnarimercnturjqu*^'nbsp;chriftiani dici velmr, feipfos diuitiarurn inimcdicarum runs excrutiant,amp; duminli^quot;nbsp;rerum copia metuunt,ne quando egeaht,ijs ttiam non audent fruijquæ manibui ten^^'*nbsp;Coeferum quod hïc Mat ia dicit,akiori etiam ienlu exponi pote(t,amp; imprimis locum bnbsp;in æteinæ lalutis negotio. Illic.n. famehcidicuntur, qui propriæinfirmitatisfenlbPnbsp;catorum cognitioné preßiiuftiliain Deiatq; falutem eiuriuntatq;ficiunt:HosCm*nbsp;fiturar,amp; bonis fpiritualibus implet. Eftm, panis ille vitæ,qui femelperceptusnbsp;efurire non finit: elf item fons aquæ viuentis ex quo qui bibit,is in æternum nonnbsp;det qdemin credetttib. vi:æ æternæ defiderium amp; dilioluicupmnt, vt cum Chriftulunbsp;lis viuant ; fed procul ab illis abeft anxietas ilia, quæ defperationem parit : quianbsp;certi funr,amp; intra animos (uos Spirirus tellimonio arq; arrhabone confirlnantur.nbsp;diuites vocat Icriptura eos,qui fibijpfis tales videntur, amp; lui arbitrij Iibertate, propt'Pnbsp;naturæ viribus,adbæc fuorum operum meritis,amp; propria iuliitia in Dei coofpcdlUjliJPnbsp;biunt. Hosinanes ablegatabsfe Dominut. Quia.n.fibijpfisfufficere videntur,« ,nbsp;iuftitia conftituere volunt, non recipiunt iultitiam Dei,quam ille nobis in filio fuonbsp;amp; quarauis circa multa occupentur,nih 1 tarnen proficiunt. Nam vt Chriftus ai£,q;*nbsp;quam ex ipfo,bibunt, fifiunt iierum, imô perpétua animarum fame atq; fiti excruttanbsp;Exempla in vtramq; partem Euangelica hiftoria proponir, VeneruntadChridtimf jnbsp;trices amp; publicani,quos peccatorum conicientia famelicos faciebar, amp; illiui gratianbsp;funt; at interim propria lüftitiæ fiducia fuperbi Phanfæi coniabuerunr,amp; tandem 0°nbsp;temptum Chriftum grauilsiroe puniti lunt. Ethuius generis multa acciduntquotidi* inbsp;nos admonere debent, ne quid nobisipfis tribuamus, fed vnius Dei gratisnbsp;hocpeculiarefuæpotentiæfpecimen edidit,quod fil j im in carne msnifeftatinbsp;catum aboieu;t,amp; ad hunc eonfugientium animas verc faturat amp; tranquillas reddit»nbsp;Sequitur poftrema huius Cantici pars, qua ad caulTam præfentem propiusnbsp;Maria, amp; firnul Dei veritatem prædicat, qui ohm promilfimfui populi redemp.^pf/nbsp;{ ntuT. nuncprffllare velit.Sicautemait:Sufcep!tI raelpuerumfuura,vi memorefletnbsp;d ae ( proutlccutus eftpatribus nofliis, Abrahamo, amp; feminieius) in æternum*nbsp;verbis ad Ifaiæ oraculum allddere videtur, quod c; p. 4;. extar,vbi ficloquiturnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;[t
Tu Ifrael feruus meus es,Iacob que eiegi,(cme Abr-hami amici mei.Quia apPf^^^^pul ab extremis terræ,amp; à finibus ems vocaui te.dixiq; tibi ;Seruus meus es tu^eleginbsp;*abiecite. Netimeas,quoniam tecum fum ego:ne terrcaris,qa ego Deus tuu» '.-.ct'nbsp;raqi tc,infuper auxiliatus lum t bi,arq; fulcepi te dextera iuflitiæ meæ,amp;c.Sufcipgt;^'nbsp;bumautein adaffliflum amp; infelicera populi ludaici ftatum iefcrtur,quieô redaöus Jnbsp;vt nulla reftitutionis Ipesreliqua cfTcr.Nam Ecclefia? gubernatio penes Pharifæos^fj.^j'nbsp;annis ante Chriftum natum circiterfeptuaginta ab Alexandra,Hircani amp; Ariflobnbsp;tre,in fiimmam dignitatem eueâ:i,faniorem legis doéfrinam humanis ttaditionib* nbsp;rarant,amp; facra omnia fecerant venalia. Relpub. aiit fub Romams erat, qui Hetonbsp;infeftifsima Idumæorum genteoriundum, hominem infuper crudelem amp; fangumnbsp;illis impofuerant,quiamp; veterem politiâaboleuerac,fubbtolup:emoSenatu,'qui ''jpatinbsp;Senionbus conftabat, amp; deleta Machabæorum pofteritate omni,Dauidis quoq»
I
-ocr page 353-HO MI LIA Hi,
V-/ V-/ lt; hoftiliter pcrlequebatur,Erat ergo hoc ingens amp; infperatum bencficiû,quôd illorutn cu-ram Deus tune fufeipiebat. At ne quis eius cauffam in hominn meritis conftitueict, hocnbsp;Deura fecifle ait, vt uiemor effet fuæ tnifericordiaf, olim patribus promiffæ, adeoq; vt f,-dui cum Abrahamo amp; feraine eius fancitum confirinaret. Etenim fi ipfum Abrahamum,nbsp;amp;priraain eius vocatioBem,confîdercmus,nihililli ex proprio merito accidiffcconfta-Gen.«.nbsp;bitJedgratuitoDeifauoreadhocdeleaum fuiffe, vtinipfoinftaurareturfacdus falutis,nbsp;quodindiluuioabolitumvideripoterat.Promifsioncs.quarum hîcfitmcntio,ex ordinenbsp;comtnemorare nunc minime opus eft, quando in Mofe amp; Prophetis pafsim occurrunt^nbsp;amp; omnibus fatis notæ funt.
Nuncautem probe obferuemus, Deum fuse mifcricordiæmemorem effeih ætér-nutn,8£ proindeVeraeem quoqueeffe, neque vnquam obliuifcipromifsionum fuarum, ütisumntifc^ quamuisresinterdum affliftifsimæ amp; omnino deploratæ videantur. Et inprimis memo- ricoriMcoiifnbsp;rabilc eft, quod promilsiones cum mîfericordiæ Dei coniuhgit. Sunt enim qui hanc qui- wngufttar.nbsp;dem nutiq, non in ore habeni, ei tarnen non poffunt cetto confidere, fi quando tentatiônbsp;aliqua grauior incidit ; quia proraifsiones ignorant, quibusfe nobis Deus ex gratia ob-Unnxit. Itaq; exeius mifcricordia non plus commodi referût,quâ ex diuitijs opulenti ali-cuius,qui iplis nullo iure obftridus eft,amp; cum quo illis nulla focietas aut commuhio internbsp;cedit. Rcôc igitur Maria promifsionum fimul meminit,amp; in bas procul dubio omnes illæ
fore ohm Ptophetæ prisdixerant. Èt rauhùm facit cùm ad commendandam noftræ fidei cerntudinero,iumadlalutisfpemconfirmandam,quodvtramq; non in ^iquo nouo ho-minura figtnento, fed in vetuftifsimis Dei promifsionibüs fundatam cGe feimus , quas adnbsp;nos ctiam pertinereferiptura pafsim teftatu'r»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r j
At hîc fimul diligenter meminiffe oportet, quinam illi fini» quorum Deus fecundli pjj proffjîfii-promifsioncs fuas perpeiuo miferetur.Maria .n. dilcrtèlfraëlis feruiDeb 8c feminiS feu fi- ones ad quos liorum Abrabaroi,mcminit. Sed non omnes finqtPaulus) qui funtexîfraèl funtIfraël. pertineant.nbsp;ncq,quia funt fernen AbrabamiÇfecundùm carnem nimirum)omnesfunt filij *. fedIfràëh- Row» ?«nbsp;tæ5c germani Abraharai filij funt, qui promilsiones Dei fide conftanti appræhendunr,nbsp;fcq; Deo per fidei obedientiam fubijciunt. Non ergo pertinent promifsiones iftae falutisnbsp;ad incredulos amp; fi]perftitiofos,qui extra Chriftum vagantur.'non item ad rebelles8c contumaces,qui aduerfus Deum impüdenterproteruiunt. Docet itaqjhuivs lociconfiderainbsp;tio.qui fiat,quo minus fruamur hodie prothifsionumDei fruéfu. Quomodo.n.bunc per-cipiant,qui promifsionibüs non credunt Atqui vt Cbriftus olim prædixit, fides in ternsnbsp;tara eft.Nam quoad falutis ternæ negotium multi clura cum inferis negant,amp;: religm-neminter indifferentia, aut etiam inter rcs inutiles amp; fuperuacaneas numerat. Qui verônbsp;Cbnfti nomen profitentur,non hoc vno contenu funt,fed in finita alia ei coniungunt,qb.nbsp;meritiipfiusvirtuseuacuatur. Multi,ad quoduis periculumconfternati,abilloturpiternbsp;deficiunt. Multi verô fidem, qua uno îefu Chrifto nititur, amp; huius fedatores Ferro Si i-gneptvicquuntur, Quôdfi adrcsextcrnastrantcamus,inillis quoq; paücifsimi Deo fi-duni -, led quafi fua induftria ipfis fufficiat,illius beneficentiam plâhè negligunt. Eit ergo^nbsp;''t reipub. qdé falutem plseriqt in fæderibus,8c mundi amicitia,confiftëre pment,amp; proinnbsp;dchanccurpiàChriftodefeftionerediinantrreidomefiicæ verôincolumitatem ih artiUnbsp;vfurarijs amp; infatiabili opum augendarum ftudio collocent ; quae cauffa ëft,quôd ius amp; àe-quum violant,charitaiis leges impie negligunt,amp; tam priuaûm quàtn publicè omnia tur-bant. Quis ergo miretur,Deum quafi promifsionum mifericordiæ fuæ immetnorem, tocnbsp;tantaq; fcelera vltrici manu 8c perpetuis plagis punire ? Ifta emendate necefie eft, fi malànbsp;prsefenlia effuoere, 8c promifsionum Dei frudum percipere, volumus.
Reftat p'oftrema huiusloci panicula,qua Maria dicitur tribus quafi menfibus apud^^^.^ 1 Elizabetam iubfiitiffe, nimirum ad partum vfq;,vt 8c gaudio pio cum illa tune frueretür ,
«m .fpeun,, amp; «Tm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sramnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S P* »i
ius
-ocr page 354-358 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p R E C A T I o.
iusloci vfus erit, vt Cantici Matiædoftrinam nobis applicemus. Mcminerirau$cf§ Deum nobis qiioq; (alutcm in lelu Chrifto offerre ex gratia.* amp; ipfumnon njio*Pnbsp;fentem , quam iuftum elfe, qui fuperbos fuægranæ contemptorespun.at, h«tnil«s*®j?nbsp;amp;i obfequentes benignè fufeipiat : Adhæc veracem efle in promitsis luis, etiatnftnbsp;noftri oblitus effe videatur. Huie ergo credamut, eundem timeamuj, amp; colamusviP'**nbsp;mifsionum etus fruftu fruamur in filio ipfiui vnigenito lefu Chnfto : Gui dcbeiurWnbsp;diélio,honor gloria^amp; potettss in æternum, Amen.
DIE CONGT^ESSIONIS ^AKl^
EltZi^ethA in domo Z^achariA.
VTtuAterne,,(èomnipgtens Dent mirabili bonitate texißi tuguru ,quA er Ant CMariit matris Chrißi,Çorgrisigßus,Elizabetha,Zacharta, hominumformanbsp;fietate öquot; vera agnitione tut fraßantium, igfasg^ eun/ts etiam recens »att Bapttfla jnbsp;Pahtßina vagarentur exercittfspeßimorum iatronum : Ita toto perfore te rogamus-etiam noßros catusin hacruina imperisrum^ poßremsi atatis calamitattbusgrAuif^^nbsp;Et facito^ vt noflri etiam congreßtisßnt ßhela, in quibus exaudiamus vocem matm ctnbsp;ßa,per tpuamFilius tuus in aurtbus noßris falutationemtuamßnet, vt inde cordanoßt^nbsp;Togaudio exiliant^vt anima nofira illußrata vera agnitione tui, perfuja ttio ÜptrftH''nbsp;latetur, amp; acquiefcat in te^ vt inter mtferias huius vita amp; inter infirmitates nößrtnbsp;impleamur viuifico alimente tuorum bonorum^amp;fentiamue gußum tua miferieürditß^'^nbsp;fa EceUßa tua ab initio in voce Euaugel^^ ^men.
DIE I ACOBI APO^
STOLI EVANGELlVM
J» A T T H. X X. C A P,
IAcobuî Maior (îîc dióius ad difterentiam lacobi minoris,'cuius memoria calcndi cclebratur)fuit filiUiZebcdæi amp; Salomes, foröris lolephi Iponfi Manæ virgin''^nbsp;tuîàChriftocumfratre loanneEuangeliftaadmunus Apodolicum. Marth.nbsp;Luc. 5. Huius ctiam alilufitmcntioapud Euangeliftas videlicet Matth.nbsp;Marc.j.p. jo.,?.)^. Lifc.6.9 cap.
Anno Chriiïi 4$ bunc lacobum Herodes Agrippa gladio fuftulic. Aft. P mox poft occilùm lacobum Apoflolû tyrannidis (iiæ pnas dédit. A vertnib»» quot;'quot;JijUitnbsp;rofus miferrime intenjt. Corpus Apoftoli lacobi in Hiipaniam deiatum, amp;i. Cotnp°nbsp;conditum elle, ferihunr.
De huius Apoftoli. nece extant apud Eulëb,lib, z, cap. 9,hæc verba : De hoc 13 Clemens hiftoriam memoratu dignam in 7. hypot.,quam ex præcedeniinmnbsp;ceperat,ponit,dicens : Is fané, qui cum ad Tribuhal duxerat, cum martyrium 1^^nbsp;ceinerer, ea re motus,amp; fe Chriftianum elfe vitro confcftuî eft. Dufti igitur funtnbsp;mul, nie verô in itinere peojtjVt ignofcet c.ur fibiàlacobo. Hic çûro parumper jgijpnbsp;fet,pax ôbi (inquit) amp; ofculatus eft eum, atq; ita ftmul v erq; decollatus eft. Etb^*^nbsp;ftoria huius Apoftoli diôtafinr, Nunc ad explicationem hodiefni Euangehjnbsp;mus.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HO MILIA VN IC A. .
Tune venir ad eum mater filiorum Zebedæicum adorans, Si petens aliquid ab eo. Ipfè verd dixit ei : quid vis ^5nbsp;ei: Die, vt ledeant ifti duo filq met vnusad dexteram tuam,0^nbsp;ter ad fînifi;ram,in regno tuo.Rcfpondensautem lefus, dixit:nbsp;fcitisqiiidpetitis. Poteftisbibere poculum jquod ego bibitur^f*nbsp;fum,amp; baptifmate, quo ego baptizor, baptizari : Dicunt éi :nbsp;fumus. T une dicit eis : Pocuhim quidem raeum bibetisj
-ocr page 355-HO Ml LIA VN I CA..
mate,quo ego baptizorjbaptizabimim : federe autem ad dex^ teram meam finiftram meam, non eft meum dare, fed dabicnbsp;tur,quibus paratum eft à Patremeo.
55?
Vamuis Dominus Si Scruator nofterlefijs Chriftus dileâis fuis difcipulis, qui omnibus reliâis ipfum fecuti fuerunt,in præcedentibus verbis amplifsi-
mam remunerationem cap. J9. pollicitus fit, fore nimirum vt quando ipfc 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;throno gloriæ fuae,illi quoq; tanq; affelTores fedeant in thronis du-
Qjecim, amp; tribus Ifraëlis iudicent: mox tarnen neiftud fccundum carnis fenfern de huius feculi gloria amp; otio ignauo intelligcrent de regno fuo ita differuit, vt a-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«
bunde doccat longe abam efle huius, quâm regnorum huius mundi conditionem. Nam primo parabolam vincærecitauit, in quam aPatreDeo operarij mittantur, non otiofi fu-cbaui ventres ignaui, qui earns fuædefiderijsindulgeant,fed qui feipfos amp; alios excolantnbsp;ad ferendum fidci fruóius. Deinde,quae ipfe Icrofolymae pafTurus fit,ex ordine illis prædi-xit, vt fuo exemplo doceat, nobis quoque crueem ferendam efTcjfi ipfiuS difeipuli amp; regni i. Tint. j.nbsp;eius confortes autciucs effe velimus. Confentiunt his,quae pafsim in fcripturis de piorumnbsp;afflidionibushabentur, per quasillos in regnum Dei ingredioporteat. Ctcrùra in haenbsp;caulTi potifsiroum cernitur, quam verc Paulus dixertt, animalem hominem non percipe- Cor.a.nbsp;re ca, quæ funt Spiritus Dei, Sc quam non fufficiat nobis vlla externa inftitutio,nifi Spirisnbsp;lus mentes noftras illuminer ac trahat. Exemplum eius rei euidens exhibet hiftoria,qu3mnbsp;modôrecitauimus.amp;quæprimùmin præftantifsimorum difcipulorum poftulanone o-^nbsp;(lend r, quid caro in Chrifto amp; eius regno potifsimum quærat : deinde, quæ fint Chrifti*nbsp;am hominis officia,ad quæ feipfos præpararc oporteateos, qui regnum eius pofsidercnbsp;volunt.Quævtrcétiusmaioricumfruélu intelligamus, fingulasadionisiftius partes exnbsp;ordine videbimus.
Principio producuntur duo Zebedæi fili),Iacobus amp; Ïoannes,quorum mater d Dó* FilijzeMtei minolefu fupplex poftulat, vt ipfi velitdare, quod petitura fit. Marcus ipfos filiospoftu- per mttnntnbsp;lationemhanc Chrifto propofuilTe fcribit : Nimirum quod ipfi matrem, vt hoe faceret, pftuitt prima*nbsp;fubornarint. Fuit hæc (vt veteres tradideruntySalome lofephi filia ex priori vxore aut fö.nbsp;ror, 8c ideo idonea vifa cft, quæ ex iure cognationis 8c familiaritatis, quæ ipfi euro lefu dnbsp;pucris fuerat, hoe facile impetratura effet, quod illi cupiebanf. Qua verooccafione id fe- inbsp;ceritjtctnporiscircumftantiaindicat. DicitenimEuangeliftatTunc venitadeum maternbsp;filiorum Zebedæi, amp;c. quando nimirum vineæ parabolam recitârat, qua ad imodeftiamnbsp;8chutnilitatem dilcipulosadhortatus fuit:8c mox iifdem,quidlerofolymxeuenturumnbsp;tffet, prædixerat. His ergo auditis conijeiunt, nunc tempus efle, quo regnum fuum con-ftitucre 8c inchoate velit,8cproindeipfismalurandum effe, ne qui haétenus inter Apo-ftolos ex primis fueranr, ab alijs præueniantur. Credibile item eft, extimulatos etiam fuiGnbsp;fcxinulationiiaffeâu. quôdnonitapridemclaues regni clorum Petro promiffas effcnbsp;audierant, Scquiadifcipulosfitnulomnesfuos aflefforesforedixcràt,in regeneratione,nbsp;fibi m hoc confefsu aliquam prærogatiuam deberi putarunt. Petunt ergo,vt vnus ad dex*nbsp;teram Chrifti, alter ad finiftram,collocetur, id eft,vt primos poft ipfum dignitatis gradusnbsp;in eius regno obtineant.C^ia veto pudor 8c reuerentiaeos non nihil abfterrebat, pernbsp;matrisintcrccfsioncmimpctrare cupiunt, quod ipfemet non audebant petere,Venit ergo hæc, 8c primo adorat Chriftum, vtgeftuindicetcauflam hanc fibi quam maxime cor-di efle. Deinde tam eft audacula, vt Chnfti affenfum poftulct, priufquam quid velit pro-ponat. Quod non vulgaris confidentiæ argumentum eft, dum fibi peculiari promiflo e-umnbftringcrcvult,dc cuius fideSc bonitate omnia,quæhoneftè8cvtiliterpeti8cdari^nbsp;poflunt, fimplicitcr debebat fperare.
Habemus ergo htc primö ambitionis muliebris exemplum,quæ pîærumque matfés p^rtntavn dm, extimulat, vt ncgleèbis ijs, fine quibus fillj verc beati 8c feliccs non poflunt efle, alia pe- bitto quoad lUnbsp;tun»,quæillisnequevtilianequefatishoneftafunt. EtenimfiquæCHRlSTVS^y beroîpoî,nbsp;fcipulisdixerat, redè expendiflet : araplifsiraa erat occafio longe alia filijs ab illo petendi*nbsp;vt niminum fidos in fuavinea operarios facercr, 8c Spiritus fui donis inftrueret atque
. confi maret, ne inter crucis certamina fuccumberent, fed in fide effent confiantes. At nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
quafi nihil aliud dellt filijs, vtprimùm in regno Chrifti, quod ilia terrenum fbmmabat, j locum teneant, petit : ncc expendit quam periculofa fit eorum.qui in gradum fubhmio-
Ff iij
rem
^^0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dieiiacobimaioris.
rem afcendunt, conditio. Eft vitium hoc nitnis vulgare, Si pauc,o» parentes inuenirclicet , qui non ad hune lapidera offendant. Etcr.im prima fere cura omnibus eft vt liberis fuis de coniugijs opulentis amp; honoratis, de vitæ generc quaftuofo, de huius mundi fa-uoreamp; amicitijs profpiciant, nihilaucparura loIiciti,numinDei cognitione veraiflft^nbsp;tuti fint? Num Deo pie amp; Ga(âèfcruiant?nura honeftè viuant? Adeö vt omnium cord»«nbsp;bus inferipturo videri pofsit Satyricura illud .
O ciues clues quærenda pecunia primum, Virtuspoft nummos.
' Et hæc caufla eft, cur liberimale educentur, amp;morura licentia pafsim regnet, non fin« manifeftisiræ Detindseijs.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
inge» tj^ peruerfittU
IMO I,
z
Clrißui tiûlt teniere annuit.
Occurricpræterea hoc loco meraorabile peruerfitatis humanæ exemplutn,qm:*® clcdhis quoque locum inuenit.^, Fueruflt lacobus amp; loannes ex primis, qui Cbrifti vocatio*nbsp;nera fecutifunt, amp; boc eos ex fide fecifle, ex eo conftar, quod'Patre Zebedæo 8i rebn*nbsp;omnibus rcliótis, badtenus illi conftauter adbafferunt neque aliorum leuitate, qui quoo*nbsp;dieab illo deficiebanr, mod funt, vt idem facerent. Eofdera Dominus propter Spirit*nbsp;fanéti virtute amp; xelum, qui in iplbrum concionibus fe proferebar,filios tonitrui dixit. At-tamen ad hunc lapidera oftendunt, vc petant, quod à Cbrifti regno aliemfsimuraerat,amp;nbsp;de quo illc omnes difcipulos admodura grsuirer admonuerat non multö ante, vt exc»pgt;®nbsp;decimo «âauo apparet. Quod fi tanti erroris cauflara quaeras,non alia reddi poteft.qn^®nbsp;quod de regno ilhus no reße iudicant, fed terrenu foraniant, quod inftar regnum humsnbsp;feculi habiturus fit. Et hoc illud eft, quod hodie multis imponir, amp; idco fub prætcxiu E''quot;nbsp;angelij lefuChr.ftiopesamp;diuitias quærût, honoret,amp; dignitatesjvoluptatcsitcmamp;ni'*nbsp;rum licentiam, fcelerum denique immunitatem. Idcirco multa pafsira inepte,indigns;''nbsp;honeftè,amp; cum publico feandalo, fiunt, amp; propter eos fere male audit EuangeliumSi'nbsp;des Chriftiana, quiluoexemploalios ædificare, amp; Cbrifto adducere debebanr.nbsp;obrem neceffe eft, vt prcces ad Deum patrem luminum afsiduas fundamus,vt non I«®®nbsp;raodo veritatis agnitlone nos illuminer, verùmetiam cogitationes amp; egreftùs noftros dir*quot;nbsp;gat, vtanimisin closeueâis ea, quae lupràfunt quæramus, vbi vita noftraabfeondi»nbsp;eftin Deo cumCbrifto,vtc.,mhicpatefalt;âusfucrit,nos curaillo dcclaremurgloriofijS^'*nbsp;Vide Colofs. î. cap.
lercm. 17,
hliïc. 6,
Porrô,quid Chriftus, bac poftulatione audita,fecei it, videamus, Non ftatim annuib*' fe facturum promittat, quicquid petietit, fed quærit, quid velit Quo exemple docctnufnbsp;non temerè promittendum elTecuiqueraorraJiutn, priufquam fciasjquidpetatur,*^^^nbsp;pus fit, de re tota ddigen tins cogitat e pofsis. Eft snim infcrutabile cor hominis fvtnbsp;remiam ait Dominus^Sc mpltorum infatisbdis cupiditas, quos nihilpudet petere,nbsp;iplôrum defiderijîamp;libidini latisfiatj Exemplum eiusrci in Herodeexhiberloanni*nbsp;ptiftæ décollati hiftoria. Et fi Chriftus in præfcnti annuilfer,temerè huius mulierispo'^nbsp;tioni fimiliter faâurus erat,qucd ipfiim non decçbat,ficuti exclus verbis intclligf® !nbsp;Nam poftquam mater ifta petitionem fuam propoluit^erraonead filios conuerfo,!*nbsp;faâurura negat. Reljjondet autem non matri fed filijs, quos totiusnegorij authorc^nbsp;feiebar, Se quos in regno fui cognitione melius in'ftitutos elfe decebar. Rurfum ergonbsp;fuo exemplo,quôdfiquid vitij cornmittitur,quod reprabenfioneamp;correptioncdig'^^nbsp;eft,eoî cum primis pert debercpræ alijs,qui illius præcipui authores funt. Enimueronbsp;absqueiudiçio lapides, qui in ipfo? prqijciuntur, mordicus inuadunt. At non ita -mines facere, quos inteîleâuamp;rationeinftruxit Deus. Nec etiam temerè negatDonbsp;nus, fed fiinulargumcntis grauibusillorum pollulationem confutat.
t'ilijzelecliti petantnbsp;tftja'ant.
loAtt, U,
Primùm ab illorum perlôna petit,diccns : Nefeitis quid petitis. Quo dido ira ^umentari : Qui, quid petant, autquæ fit petitionis ipforum vtilitas,non intclliguntj®^^^nbsp;gni lunr, qui exaudiantur, At yos petitis, quod nefeitis : Ergo veftræ poftulationinbsp;beô fatisfacere. Minor facile probatur. Étenim arbitrantur tlli,fe rem æquam,iuft®'.nbsp;neftam,vtile!n,atq; falutarem peterc« Sed error multiplex concurrebar,quem ip» ;nbsp;rîefafcinatinon poterant infeipfisagnolcere. Nam primo ignorabant condition«nbsp;Chrifti,quod hic de mundo elle negat ia. moriturus,ipfi verô terrenfi efle fibi perlua^^^nbsp;Deinde officio amp; muneri,cui iplôs Deus deftinârat,contrariû erar,quod petebaflf..nbsp;Èuangeliû prædicare,non more huius fèculi regnare,debebanr, Præterea ipfis ven« ,nbsp;noeuilfet. Qgi.n.plusfatisfuperbiebant,majorera fefeefterendi habuifTentoccalio^.^^jnbsp;quod iam antrao coaceperant, impetraflent. Accédât bis, quod in fratres amp; fbcio*
-ocr page 357-H o il I L IA VNICA, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5-4}
amp; iniurij fiint, dam fhpra alios eminere volant, cum potius humiliter de feipfis Rmtirc, Sc rouiu-s officijs inter fe certare, debercnt. Rede ergo dicit DominuSjCos ignorare quidnbsp;pciant,amp;indignos cfle quorum votis fatijfiat.
Debet autem e* hoc loco generalis dodrina peti, quales elle oporteat eos, qui in clji precibus fuis exaudiii volant ?amp;quæcaufla fit J quod interdum ptecantes non exaA.idiat debeartt-, quinbsp;Deus. Exiantquidem proraifsioneîeius : In dte affliófionis inuoca mCjSt iiberabo te.nbsp;Item:Fiet, vtpriusquaminuoccnt,egorefpondeam: Scadhuciliisloqucntibus, egoexsnbsp;audam. Et ipfe Dominus in Euanee'io ait: Petite dabitur vobiî;quærice,amp;inueni-
1. nbsp;nbsp;nbsp;* o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 ¦ T ° Anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r L- 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; Aiatth.r»
ctii:pul!ate, Sc aperieturvobis. Item, Amen, amen dicovobis, quæcunquepeîientisa Patrcmeoin nominemeo, dabitvobis. Verura ijslblisrataefunt promdsibnes ill«, quinbsp;cettacuniratione petunt,quç licita funt, amp; fibi falutaria eflc iciunt-Nihilergb ad eos faci-uor,qiiiaffcdibusabrepti et ignorances petuntinepa,abfurda,indigna,iniu(l;a,amp; proindcnbsp;noxiaquoq;.F.tenim cumDeus'fiimme fapiens amp; bonus fit,adhec hominû amans,atq; nosnbsp;faluos vclit y non poteft neq; vult iniqua Hi nox;a pecenics cxaudire. Pofiunt hoc ptoprionbsp;exemple intclligere parentes, quibuslibenlunt ex ipfitnaii. Nametfiillis fuaiuc natura 7,*nbsp;maliSc toii cori upti fint (vc Chiillus alibi ait) aorunt rariien dona ytilia amp; lalutaria darenbsp;filijsfiiis, neq; his lapidera pro pane, fcorpiura pro 0110 ., ferpencem pro pifce, porrigunt:nbsp;ijdcm paruulos cultrum improbius pofeentes, virg-s casdunt potius, quara vcipforum cu-p:d.:anindulgeant. Qtjantoinagisergo Deus, qui ipla bonicas eft ,nihd dabic , quamnbsp;qvoj nobis vcle amp; bonijtn eilenouit^ Inter homines item, qui ratione fana vtuatur,nbsp;funcio non dant gladsum. ne velleipfum vel aims lædat. Cur ergo miramur,fi Deus no-h,s neger ea, qmbus ceu gladio nocentiEimo abutcremur ? Atqui gladij inftar funt auaronbsp;dm;: x, cbrioio vinum, amp; aiiarum frngum abundantia, fuperbo dignitates, crudeli amp;nbsp;fanguiiunopotentia, libidinofo corporis forma in faniras. Iraq; his omnibus loquitur la- 'nbsp;cobus, dum quorundara preces damnat amp; reijcit, dicens : Peticis amp; non acc!pitis,eô quodnbsp;niulipet3tis,vtin volupcates veftrasinfiimatis. Quod ne nobis dici pofsic, has precandi TresregttI«nbsp;régulas obfet uari oportet : Vt primo petamus, qu« noft; æ vocationi, amp; præfenti condi-tionijconucniunr. Deinde, vt ne quid præfcribamus temerè Deo, led eius voluntati nbsp;bonxßciuft« vota noftra lubijeiamus, de quo Dominus nosin orationis formula ab ipfonbsp;tradita, adhæc proprio exemple admonet, quandi» dirum crucis fupplicium deprecansnbsp;diccbat: Non mea Pater, fedtua voluntas fiat. Precernurprasterea, vtlua gratia amp; Spiri-tu nos Deus dignetur, vt ab ipfo acceptis donis reófe vtamur ad lui nominis gloriam, atq;nbsp;nofttiSc roultorum aliorum ædificationem. Hxc fi obferuentur, procul dubio ratæ eruntnbsp;prcces noftr«, amp; l.cet non det Deus, quod penmus., maiora tarnen dabic, fidei nimirumnbsp;conllantiam, patientiam, confolationem,.vt qu«cuoqgt; etiam aduerfa accidunt, nobis adnbsp;boaum adiumento fint. Rom. s. cap.
Akcrum argnmentum àcredéntium\fiue fidelium coramuni conditione peritur, quzeft, vr cri.icecxctceantur,amp; per multas tribulationesintroeant in regnum Dei. Quianbsp;o ddcipulos hos conhgt;!f ntiores elfe fciebat,per interrogationem illud proponit,dicens;
Pó Ih - nc b/bere poculura, quod ego b bitu' ns fum ? amp; baptizari Baptiftmate, quo ego bap .2.0« ?Pocnli vocabulo lots, quæ vnicuiq; à Deo décréta hue deftinata eft,intelligitur; Jt*nbsp;Sii iq'xnreftin P ophet sifta fimilitudo,quando decalice iræaut furoris loquuntur,nbsp;qurni Deus Indus amp; gentibus propinare velit. Et infra cap. 26. de fiia forte, quam innbsp;ervcefiibircdebuit,loquensDoininiiS piecatur: Paterfi pofsibileeft,tranfeatarae posnbsp;enkm iftud.Evdem ItnfuEaptifmi quoq; raemin.t,amp; codpm bapiifmo fecum baptizarinbsp;dic:t CO!, qui eandem cum iplo crucem ferunt. Præfenti autem inftiiuto ifta locutiomc-liinconuentt, quia in Baptifmo militiæ Chriftianæ initiamur, amp; Chrifto quafi nomen da^nbsp;mus vtcius aufpicijs fub crucis vexillo contra mundum amp; eius principem militemus. Ita-qiva hic verborum lénfus cft ; Vos de regno meo amp; dignitatibus, quas vobis in regno meonbsp;pi'''icemini,quæritis. Atqui longe alia funt, de quibus vos folicitos elfe amp;quærere dc-cebit. Etcnim quimilitiæ adfcripti funt, non debent detriunipho quærerc, priusquaranbsp;exhorte viâoriam référant. At vos meæ militiæ nomen dedirtis, amp; dura vos certa-mina manent; Ergo de hitpotius, amp; quibut armis viéioria obtineri pofsit, quærerenbsp;debebitit.
Arguiturhoc argumento communis horainum ignauia, qui priufquara vicerint chißidni nd hortem jtriumphosagere Ecotio fedederc cupiunt. Nunquamergo excidat, eleâos ad «rtiuaifu vo«nbsp;F f iujnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;certa-*'*^*'
-ocr page 358-342
loan f.
PfJ. ft.
i..or, i».
Mdrc. tj.
2.Tlttf, j.
Conßdcntü fihoritai ?:«£gt;«- diei.
Matth. 20, iAArei4.
2, Cor, j. /. Cor, .
DIEI lACOBIJMAIORIS certamina afsidua vocari,qua ipfisfub crucis vexillo decerranda funt.Neque finit nos in«'nbsp;liorcm fortem fperare mundi pcruerfitas, qui lucem odifle non definet, quoad fteterit:nbsp;vt ita fiat, propria? carnis prauitas requiric,quse nifi per crucem amp; affliäiones in ordine®nbsp;redigatur, nunquam emendabitur. Soletur autem nos in iftis certaminibuï,primuæpf°'nbsp;uidentia Dei : in cuiu« manu funt dies noftri, amp; qui vnicuiq; fiiura caliccm certa menlurnbsp;diftribuit, adeo vt nihil nobis fortuitutn accidat, n«que etiam cum fidelis amp; hommuni fnbsp;mans fit, nos arapiius, quam ferre pofsimus,tentari finit. Deinde quod Chrifti poculu®nbsp;bibimus amp; eodem baptifmate cum illo baptizamur, id eft, illius in cruce ferenda foci) W'nbsp;mus, amp; vt olim Simon Cyrenæus illius crucem ferimus, qui remunerator elf liberalin*'nbsp;mus. Iraque fi cum illo roorimur, cum eodem viuemus, fi.cum illo luficrimus, cum wnbsp;dem regnabimus. In horum meditaiionc nos fcdulos amp; afiiduos efle decebar. Sedplcænbsp;que Bacchi amp; Sileni, Veneris amp; Mammonæ caliccm fibi dcligunt,amp; cum indefefsinbsp;fatiabilesfintin cxhauriendispoculis,quæiliis Satan propinat, aconitii amp;rox!colitwnbsp;m xta magnam fibi iniuriam fieri arbitrantur, fi boneftd amp; pie viuere iubentur, Pnbsp;Chrißi nomine perfecutionem aliquam fuftinere debent,
Sed ad Zebedæi filios redeamus, qui non minori confidentia, quam qua primatu® fibi daripöftuIaruntjfepoöTeaffirmant, idem cum Chrifto poculum bibere, amp;nbsp;cum illo baptifmate bapuzari. A»quamtemcreliocdixerint,euentus docet,quan(ioanbsp;montem oliueti ne vnius quidem horul« fpacio cum illo vigilarc potuerunt, amp; illo capWnbsp;vnà cum alijs,mctu fuperati , amp; turpi fiiga dilapfi funt. Nouum ergo humanatnbsp;confidentiæ amp; temeritatis fpecimen exhibent, nec memores funt , homiucinbsp;feipfo ne ad cogitandum quidem idoneum efle ., ncque aliquid habere , quod nonnbsp;accepetir. Quia tarnen aliquando futurum erat , vt nouis viribus conficman pf®nbsp;Chrißo multa lufferrent ( etenim lacobus ab Herode Agrippa ca?fus eft gladio/®'nbsp;annem autem fub Domitiano feruenti oleo immerlum miraculose quidem ieruauit P''nbsp;minus,atidem vlq;ad extremam feneäam multa amp; grauia certamina fuftinuitjnbsp;prfentiadione aliquam menti fiduciam conciperent. Terfum argumentum fubcorr*-äioniifpecieadducitDominus,dicens: Poculum quidem tneum bibetis, amp; baptihu^'^nbsp;quo ego baptizor, baptizamini : federe autem ad dextram meam amp; finiftram mcam,*®*nbsp;eltmeum dare, fedijsdabitur,fiuecontinget, quibusparatum eftà meopatremW
X coftditiene Sumitur argumentum iftud à cceleftis regni conditione, Si ipfius Chrifti perfo^ rtgnie ej ir,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft; Primo enim fic colligit. Regnum Dei, amp; qui in eofùnt dignitatis
L«c /%. titud.nisgradus, nonpro raeritorumraîioneautcogn3tionisiurc,fèd ex gratuit! SioM. t. II. ricordia difpenfantur; Ergo etfi multa pro me fuffeiat^s, non tarnen ex mentô aliquiJp'^nbsp;ftulare, fed potius vos inutiles lèruos efle debetjs fareri, vt alias monui. Dein Je iu qquot;®nbsp;que ratiocinatur. Deus pater ab æterno elegit, quos mihi daret, vc mei regni consf®nbsp;amp; confortesfaceretjamp;illiusdonaamp;vocatio firmafunt, vthorum non polsit ilium p**nbsp;nirere : Ergo non meum eft, vt negleéfa illius cleôfione ex perlbnarum, aut meritor^®nbsp;rcfpeâ:u,ifta bonaintermeosdiftrtbuam. Summa iftorum hue redit,ipfospoftuW nbsp;qued minimeeosdeceat, amp; quod ipfenon polsit dare. Non debet autem hocinâ^^Ynbsp;quafi non eadem fit Filij cûPatrediuinitasatq;poteftas(pei petuôn.rarum manetnbsp;bi d xit ) Ego amp; pater vnum fumus : Qui me videt, patrem videt, amp;c. fed in peci® jj.nbsp;dtatoris loquitur,amp; adfuædifpenfiitionis myfterium relpîcit, quodin aftiimpta carncnbsp;buit obire, amp; quod in eleâorum redemptionis, non in cleftisgloriiE d.ftribution^nbsp;fabatur. Et nccefle erat difcipulorum errorem confutari, qui propter cognationitnbsp;propria mérita, fibiipfisaliquam prærogatiuam vcndicabant.
Vfui kei toi* Hocigitur firmiterteneamus.hæredîtatem regni clorum à gratuita amp;LberJp''''^ leâionepcnderc, nec aliquid hominum digmtaii aut mentis deben. Etenim filijnbsp;loan.,Z.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;excarnisvoluntarenafeuntut,nequenoftris viribusautmentis ,fcdperfidemfiun^q .
Evhe 2. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;donum eft, vt reôfè Paulus dixerit : Non eft volentis aut currentis,fed miferent'^
Rom ÿ. Vtergo hîcnoftri meriti fiducia euertitur, amp; Dei gratia afteriturr ita delalute noftr certosfacithæc çonfideratio, amp; inter tentationes nos validifsimè confirmât atq;nbsp;tur. Prærerea de officio admonet, vthumiliemur fub potentimanu Dei.deq;nbsp;modeftè fentiamus.Deo autem grâti fimus,amp; (vt Petrus mener ) vocationem amp;nbsp;noftram firma efficiamus elfeéfisfidei,qiiaînosgrat:â Dei in Chrifto verë appreheqnbsp;tcftctur.Interim nihil nobisipfistribuamus,neq;huiusmûdi gloria feótemur,vtnosl^l^j
i. Pet. i.
HOM ilia VH1CA» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
efferainus, fed cceleftia amp; xternabona quætamus jDcr fidem inIefumCbnftm,
lt;jui vnicus rederoptor eft j cui d«betur bcncdiêtiOj honor j gloriajfti poteftas in stternumj Atncn.
PRECATIO DIEr T^CORTgt;ATlONrS
J acohi^Apofl.Eiltj Salomes.
^lU Dei Domine leßt Chrifie^ qui venißi in hune mundum, vt unimA m tUAm poneres Xi-1 rc^t^vpro multü : Excita corda noßra adveram cogitationim de ttto heneficio ^obedten^ tfa^qua eii aquiualenspreciumprepeccatis tetius generii humani^placans iram Det,nbsp;nbsp;nbsp;red-
dem tternam iuflitiam'veraßde ad te accèdent ibtts. Inuocamus et tarn te.cumin nobis,ßcut etiam tn dtjcipulis amitinis tuù in hac 'vita hareat ingens inmundities ,ßina mentes noßrasnbsp;tue äptrttu, exttngue in nobis malas cupiaaatesjùperbia amp; ambitionis, qux in animis homi-num mirahiltter ardent. Eacito vt tut minißri intelhgant (ß retineant dißrimen intermtnbsp;feriapdtttca minißerium, ist tibi non per Ittdibrium inßiant purpuram, nec coronaßi-net tuum caput ptmgant, ßd in humiUtate Eccleßx tus. ßruiant ^ßeutßdeles dißenßtoresnbsp;tHtrumntqlitrtorum,imttatituumexempluin^in quo humilitasin ßtmmo gradu conßildanbsp;cii, tum te abiecißcs lufra omnes Angelbs amp; homines, luuato etiam, 'vt hauriamw tnumnbsp;calicem^(^tingamur tuo bapttßmo in vera inuocatione patientia.ßonec »osßirfum ad con^nbsp;ßeil um ttti rtgni vißbäts, quod eii ad dexter am xterni fatris.^ attrahas^Amen.
i DIE MVLIERIS PECCA-
1 TRlClS', Q_V Æ P ECC AT ORVM C ON-
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SCltNTlA, GRAVITLK PRLSSA.,£T ïOENlTtNTl®
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Audio ardens jin Pbarilæi domo ad CbviAum accedii, à c\^uo ab'
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foluitur apeccatis ,amp; iuAiAcaiut Ade^c^uaiptum (^CbriAum)
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;pii nobis fatisfadio Sc iuAitia à Patte daius eA, ap-
pr xbendvt. Euang. Luc. 7. ca p.
SÏ0R1AMMVL1ÈRIS pfeCCATKICyS erio pctnitenii» ftudio axdenùs ,veracpie covdis con'nti SthumA an fidcciinbsp;CHRIST confugiemis, amp; ab eo gratis acôçventis,rfemiVûonem ,nbsp;peccaioruro , annuiiitn pro conevone expiieamus, non vtinvvocationem ian-, aut ineptias dias Ponuficiovum, patnm iropus amp; inHdgt;um Dei biafpbemas,qusnbsp;ab \pÇ\snbsp;nbsp;nbsp;poRca dicemos') exLotnbardvea biftotja de Maria Magdalena coutmemoran-
t«r îAabdiamus, fed vt Muberis iibus ptccatr^cis conneris,tn£\vte gratiatn receptx àDeo, amp; S^ri\(jtnsVbarifei ,biftoriam ,femtno Audio ^ftnguiaricptedvbgentiaab boc lAuangc-i'diieVç \ptavn noArts audttoriiyis proponanuis. Hia enitn vnnierfatn redempttonts Scnbsp;Abuv.noVVtarauonemconùncf. Simuietiamdocct,ad banc peteipiendam magnido-t'^osaSpirim {anÖo leddiiWosbomincs, cpi^arom confeientia pondus peccatornm, lt;\uonbsp;ptcnvmt, iuAamcpie iram Dei aduetfus pectata Vua , fentn, c\\iam üios quos nuiiusnbsp;\cccatotum tenfus tangtt ,fcd cpii Ytopter opera,irt ipeciem rpiidçm cotara bominibusnbsp;3dna.ÇibbnetipÀs-»aut etiam ab^s bominibus iuAitfte videntur. Quam obcabt-îam rntet Çe opponuntur Mubet petcatrix, proprer bbidrnts inïanus^ ScPbatifseus, ptü«nbsp;ptra ruAnr« tutgrdus^ Acut feoXoco audremusin txpbcatione textus.
NomenMuberisübux abP-uangebAa non exptifnitur. Qm ei nomen Man« Magiden« at«ibnuntlt;mde occaAonem (orAtanAxmpfetunt,lt;pibd\ninitio ^.capittsMa«nbsp;''^Migdaiena nonïoXAm primainter rXXas mnXieres,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;comitatu QbtiAns mm
baburt^oonrinetur ,(edtpibdinAiper deipfaenam additumAt^ ex ipÇa îeptem dxmo-\ nbsp;nbsp;nbsp;'^'^''^^^»muXta^varia^Simagna peccata, CbtiAumetcctA'e. MuXtv ,opinanmr banc
\ nbsp;nbsp;nbsp;®tibwem peccatrrcem ( \ieam nominal X-ucas') de Marta ,X^axatt quot;amp;ctbanienAs tordre
\ '^^^^'ï.indameAe.
-ocr page 360-34-4
DIEI MARIÆ MAGDALENÆ ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ P'
SedexcircumftantijscolligipotcftjhoseTiamfalli. Bethaniacnim, quæ zari, Manx, amp; Manhar, ditnidio milliari diftat à Hierofolymis venus meridiem.nbsp;ria autem Magdalena ex Galilæa fuit oriunda. Magdaluscnim oppidum. Mansquot;nbsp;patriajin tribuNcphtalim adripara marisGalilææ fitum fuir,vndcMagdalenaj3d ynbsp;tiam allärum eiufdem nominis (Mariae fcilicet Virginis, Matris Chrifti,Itein,W*^jj^nbsp;Cleophæ, fratris lofcphi poft mortem Alphxi, Vxoris, qua Virginis MarixlofO*^nbsp;amp; tertixMariat, lororisLazari) cognominata eft.
Prxtcrea diuerfæ etiam funt vnäioncs, quarum fit mentio ah Euangeftis. enim eft ilia vnguenti effufio, amp; pedum Chrifti lotio, fada à Maria Lazari forore,nbsp;fit mentio Ioan. )2. cap. Et iterum alia, quae in Simonis Pharifxi domo â pcccatncefnbsp;rc fada eft, cuiut Lucas meminit.
Quæ verô ad confîrmandam illam fallam opinioncm ( Mariam Magdalenai licet de Lazari forore Maria intcliigendam efle ) ex Lombardica hiftoria, feu aiir^^nbsp;dorumlegenda,àpontificijs infuperetiam afferuntur,planefiditiaamp;tnanifefte**^nbsp;funt. FabulanturenimjMariamMagdalenam,poftafcenfionem Chrifti in cceinbsp;Petro Apoftolocommiftâm efleMaximinocuidam C3^ (èptuaginta duobus difeip'^'^j-cumillopropterperfccutionesChriftianorum,tum temporis oborras, nauigio P® «nbsp;nifle in Gallix vrbem , Mafsiliam, ibiq; publice non folùm docuiflè, fed etiam ®nbsp;magna miracula ibidem fecilTe. Præterea Lazarum, fratrem cius, in tadem vrbenbsp;pum f'forfiranMagdalenæpromotione)faôtumc{re. Poftea illam trigintaanois'quot;nbsp;mopnirentiam egifle, nec vllo pane, aut cibo confucto, fed tantùm fylueftribusnbsp;bis,ibidem vfame(re,amp;indics(epties,fub tempus leptem horarumCanonicat^^j.nbsp;Angelis in aëra fublaramTuramo cum gaudio : Idq; tandem refciuiflcpiumnbsp;cerdotem,etiam in Eremoagentemvitam.Expletis verô triginta annis, Mariam ,,nbsp;dalenamfub.fincmvûæfuæ ab Angelis intcmplum Mafsihenfe deportatamnbsp;làm eleuatam ab Angelis à terra ftetifle in ipfo choro, amp;t fubfelhjs fteerdotatn,nbsp;bus tune quoqueMaximinus fuiflè feribitur, amp; ibi tum procumbentem ante ab^f®,nbsp;pfiflè corpus Dominicum, amp; ftatim eo ipfo momento poft fiimptionem corporisnbsp;elfe mortuam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi'fii
Si nihil iropietatiî huic narration! efletadmixtum,tû cam vt alias aniletfabm .q, explodcremus. Ridiculaenimfuntomnia ,amp;plena ftulræ ablurditatis,quxnbsp;Maximino, amp; nauigatione, dicuntur. Prærerco nunc ilia, an, permifiu facrxnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^p(igt;
MulierinEcclefiadocerepoftit. Porrô, quôd trigintaannos in locis defertis ciborum,pro peccatisfuispnitentiâ egcrir,manifeftèimpiu,amp;inFilij Oei fnerimlt;j^j.nbsp;tumeliofum eft, pugnatq; cum omnibus illis, qux ab Euangdiftis de M«ria Mênbsp;na commemorantur, vt nunc non dicam, dodrinam dxmoniorum efle, vitare cib'»nbsp;Deus, vt à fe crcatos,ita cum gratiariim adione à nobis fumi cupit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jii'
Sed quid opus eft hæc omnia figillatim refellere, cum absq; dubio Saunas P thoresharumfabularum duoquafiuerit ? primùra ,.vt hoc pado bominumnbsp;cum faceret, quo horæCanonicæ, amp; facrificium miflæ,commendarentur. Dequot; ,;'tinbsp;recitatione harum, amp; fîmilium anilium nugarum, tempus extraheretur, ne faquot;^nbsp;pnirentia, dodrinajfides,qua feruati funt,item exercith» fidei, amp; quae alia in fam^nbsp;bisconfiderandaoccurrunt,a«ditoribusproponcrentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ;.(î5»
y-
Quæ de Maria Magdalena ab Euangeliftis alijs referuntur, pij Ledores aquot; vbieiusfit mentio,vtpoteMatth, zg,Marc, jy.jó.Ioan. ,9. 20. amp;fc. pctercnbsp;Inter qux memorabile eft, quod Chriftus deuida morte, primum omnium fenbsp;exhibuerit Maris Magdalcnae, de qua ante ipfius pafsioncm amp; mortem fepiem 'nbsp;' nia exierantjVt hoc iplo exemple confirmenturomnes in Chriftum credentes, *¦%{lt;)'nbsp;éyonemChrifti ad eos maxime pertinere,qui,fiducia cordis cotritiamp;humiliatinbsp;propter peccata, ad Chriftum Mediatorero confugiunt, amp; ab eo refocillationemnbsp;peccatorum fuorum remifsione, gratis perfidem »accipiunt.Nunchiftori«*nbsp;mulieris peccatricis conuerfic, amp; Simonis Pharifxi, videamus,nbsp;quam tribus hom. Deo dante abfoluemus.
HO^'
/
-ocr page 361-H o M 11 gt; A I. ifOMILIA F KI MA
Rogauit autem lefum quidam ex Pharifæs, vt cum ipfo vcfccretur: ItatjingrefTusdomurn PharilæidifcubuiLEteccenbsp;Malier, quæ erat in vrbe peccatrix, cum cognouifTet eum ac*nbsp;cubuifle in domo Pharifei, attulit alabaftrum vngucnti, SCnbsp;ftans ad pedcs cius retro, flens coepit lachrymis rigarc pedesnbsp;cius, ÔC capillis capitis fui extergebat deofculabatur pedcsnbsp;cius, amp; vnguento vngebau Cum autem id vidiffet Pharifæus,nbsp;qui vocauerat eum, dixit apud fe : Hic ß ciïet Propheta, nof#nbsp;let, quæ Sc quails fit hæc mulier, quæ tangit ipfum : Nam eftnbsp;pcccatrix*
«TSI DEI FILIVS,IESVS CHRISTVS , SALVTEM y vitani cuius ipfe nobis author atq; mediator eft, omnibus hominibui ad#nbsp;modum liberalitsr offetat, plærique tarnen tam ipfum, quam doéirinain eiusjnbsp;afpernariconfueuerunt. Inter hos tarnen primatum facile tenent Pharifeiöcnbsp;hypoctitæ,quifuorum operum mei itis amp; proprias iuftinæ fiducia turgenr,
345
* aies enim al.cna iuftitia aut iuftificatoi'e alio fe nequaquam opus habere arbitrantur : amp; gt;)Idem ftultitia magna videtur aliéna iuftitia niti veile, iSc quidem iuftitia Chrifti, qui,cumnbsp;facinorofis damnatus, in cruce mortem infamem fuftinuit. Non admitiunt ergo æternuranbsp;*lludamp; lalutiferum Deiconfilium, qui in vno filio fuo nobis iuftitiam 8c falutera perfe-Ctam exhibet, amp; dum propriam iuftitiam (vt Paulus aitj conftituere volunt, non lub'jci-üntur iuftiiiæ Dei, quæ Iola nos tueri amp; feruarc poteft. Exemplum huius rei emdens innbsp;)s » qua proximè præcefleruntjapparet.
Cùin enitn publicani amp; plures alij peccatis non vulgaribus infames Chriftum am-plcâercntur,itnôloannis doélrina amp; bsptifmo iampridem ad pnitentiæ veras ftudium inflammati eftent, Phaiitæl tarnen amp; Legis interprétés corifilium Dei fpreuerunt, amp; tamnbsp;loannem quam Chriftum Dominum conuitijs atrocibui infeöati funr, Grauiierergoil- Mdft. a/.nbsp;los Dominus obiurgat,8c idem non temere alibi dicit illis : Amen, amen dico vobis,quódnbsp;Eublicani amp; metctriccîpræeunt vobis in regnumDei. Facit ad huius illuftrationem hi-ftoria,quam Lucas in præfenti lubijcit.Ea enim primo diluftur eorum calumnia,qui Chriftum comeffatoremSi vinipotorem dicebant. Nam docet, quomodo amp;in quem finernnbsp;cum peccatoribui familiarius conuerlari foleat : non quidem, vt peccandi licentiam in illisnbsp;«xculet, fed vt ad pnitentiam excitet, amp; vt peccatorüm confeientia opprefsi» confcientijsnbsp;remedium adhibeat. Oftendit deinde quid plærosq; abfterreät, quo minus ad ipfum acce-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
dantamp;falutis in ipfo participes fiant.
Occafionemtotius negorij aut traéfationisPharifæus quidam,Simon nomine,præbuit. Is cnimcùm Chriftum domum fuam inuitauiftet,mulier quædam proftituto pudoreamp;li-Eld;n« infamis,nunc autem peccatorum confeientia miferè preffa,amp;pnitenrix ftudio ar-*lcns, ad illum accedens,eius gratiam ambiuit,vt cum Deo reconciliata mortem effugerct. 'nbsp;Qeod faétum,vt Pharifæura amp; reliquos conuiuas offendic,ita Chrifto de tota hac cauflanbsp;dicendi occafionem præbuit. At nunc pnmam hiftoriæ partem videbimuj.
Primo autem Uco Pharifæus fc offert,qui eifî non ex apertis amp; violeniis Chrifti hofti- pîjânfgut ex* busfui(lcvidcatur,malitiofum tarnen amp; aftutura hypocritam fuifle apparet, cùm in cap- etnplumhypo»nbsp;tandis üffcnfionib.nimium diligcns fuerit,vtChriftum in contemptum adducere, autin-uidiâmilliconflarepofsct. Egregiè autem hypocritarura ingenium arq; mores exprimit. *nbsp;Nam odium,quo Chriftum perlequebaturdifiimulare nouit, quando illum non modonbsp;nicnlï fus adh.bet,verùmetiam officiosè rogat,vt ad fe venire dignetur. Quôd fi cauffamnbsp;qujcras,quæ illum mouit,ego banc prçcipuam effe crcdidcrim,vt ea raiiône populi fauorénbsp;fibi conciliarctjin quo plærosq; de Chrifto honorificè lentire intelligebat. Dû ergo Chti-ftum honorât,priuatum honore quacrit,ne ex eorum numero putetur çfîe, qui tllum propter vcritatisdoôtrinam,amp; liberiorem verbi diuini prædicationem, extinttum volebant.nbsp;Efthoc proprium illis,qui fub Euangelij prxtextu fuum commodum qu3erunt,quos Chri-ftusinlementis parabola'2!r^o5Xotlt;^iff,ideft,temporariosvocat,eôquûd ad tempus modonbsp;de fcipfis aliquam pietatis veræ ipera præbcantjquæ tarnen mox fallit, fi quid pro Chriftonbsp;audicndum cft,autfidlûfuis ftudijs aduerfari fentiunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eft
-ocr page 362-DIBI MARIÆ MAGDALENTE
Eftborum non exiguus numerus hodie, qui cùm Euangeliura pefsimc oderint,tarnen amp; concio nes facras audiunt, illius praecones in honore habent, amp; frequenter ad conuiuianbsp;honoraria inuitant, ijfdem aflentiuntur amp; fuam opem promittunt : id vero orone non ali-am ob cauflam taciunt, quam vtapud vcrosChrifti cultores fibi locum parent,ad honoresnbsp;publicos admittahtur, amp; fuis rebus confulant. Eft igitur infidiola valdeciufmodi hominunbsp;amicitia,eô quod frequenter ingcns aliquod malum dent, ft quæ Euangclij oppriraendinbsp;occafto fefcofferat. Ethic imprimis itnpletur illud Chrifti, qui huius feculi filios in luanbsp;Luc..id. gcncrationeprudentioreseflèteftatürjquàm filios lucis. Quamobrem circumfpeSion®nbsp;magna opus eft, ne illorum artibus cifcumucnii falutis iaduram faciainusgt; aut periculo-ruin inextricabilium Labyrinthis impliccmur.
Chri/lut ad nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;----- 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-r' t
pharif^tuxdi* uertit,quainuis amp; euin hoftiliin fe animo præditum efle,amp;hoc ipfum fibi vitio vcrtifnrt, Mtrtit,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; -
Deinde Chriftus quoq; non ofcitanter confiderandus venir, qui ad Pharifæum û*' quôd conuiuijs lautioribus intercflè foleret. Hoc enim ex officio fecit, vt medicu$,amp;2ter-næ faîutis dodor, non vt gulæ feruiat, aut eorura fauorcm fibi concilier, quos incurabi 1nbsp;contumaciaaduerfusDcumpugnarefciebat. Suo igitur exemplo minime patrocinaturnbsp;Monachorum amp; Papifticorum prsfulum conuiuis, quos folus lautioris culins nidor?'nbsp;canes fâmelicos,allicit,amp; qui omnibus aflèntari iarapridcm in animum induxeruntgt;*'nbsp;gratuiiis epulis frui, amp; ex alieno voluptuarijpofsint. Tuentur quidem illi feipfos Chrnbsp;exemplo, lcd verius illisPetri cxcmplum conuenit.Nam vt h;c cùm ad eundem igocmnbsp;fummi Pontificis famulis Icfe calefaceret,in zelo Chrifti frigidior fadus eum turpi't' nbsp;negauit,cuiui caufl'a prius omnia fua reliqucrat : Ira ifti Abbatura amp; Epifcorum benti^^^nbsp;amp; confuetudine frequeotiori,deuidi,fidcm, amp; Chrift'ani hominis officium, paubt)»'nbsp;di!cunt,amp; tandem apertiabnegaroresfiunt, ne ruftice n;mis abijs diftentire videao'*'^'nbsp;quorum amicitiam fibi quæftuofam cftcfentiunt.Vtcrgo olim Diogenes dicebat aurf-^'nbsp;illam liberratem, qux fub Saturno floruit,in pultibus vefeendis inuenirijnon in rcgoi^*^nbsp;xuriofis epulis : ita fidei libertatem facilius feruanr,qui contemp.is huius fcculi délit'nbsp;Chrifti hoftium fauore, frugalitatiî amp;c temperantiac ftudium fedantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
jr. Tim- J,
ch'^fiufalu' Imprimisautemhîcobferuatudignifsimumeftardcns illud Icfii Chrifti*, ¦;s howiTiaw um , quod in feruandis hominibusadhibuit. Hune enim cibum fiium elfe dicit,vtb*nbsp;fiudhfilsmus. voluntatem patris fui, amp; opus eius perficiar. AtquiDei voluntatem Pàulusoô'^^nbsp;ftâtnr,vtomnes homines falui fiant, amp; in cognitionem veritatis inducantur. Huic'g'nbsp;open fie ille mtentus fuit, vt ne eos quidem negligendos elfeputârit,quos maligno * .nbsp;ftjliin fe animo prædiros,amp; làlute indignifsimos elfe, non ignorabat. Idco bîc Ph^*nbsp;domumingreditur, amp;infidiosèfècumagcntibus falutem prædicat. Et alibi neqipt^* .nbsp;tia,neque infidiæ hoftium, ilium abfterrerepoffunr, quo minus docendopergat,amp;wnbsp;ficam fuam virtutem miraculofisoperibus declarer. Hince'go confolationeni pctaiD nbsp;fi quando nos tentationes grauiores exercent, Qifi enim hoftibusjamp;psnitcre ncfctjS*nbsp;fe amicum amp; propitium præbuit, nunquam eos faftidire poterir, qui ipfum animo aninbsp;Si precibus verè pijs,inuitauerint,autpuHanti3peruerint. Eius enim promilsio eft;nbsp;fto ad oftium,amp; pulfo. Si quisaudierit voeem meam amp; aperueritianuam,ingrediat anbsp;lum, amp; cænabo cum illo, Si ipfe mecum. Admonet praeterea nos Chnfti exemplumjnbsp;me defèrendam cflè vocationem,aut munus à Deo nobis iniundum, ctiamfi mulms ,nbsp;ftiliter erga nosafledos elfe, multaetiam in calumniam malignius trahi fentiamu»*^nbsp;munus erat docere, oues perditas quærere, errantes in viam reducere, lafciuientesnbsp;cece,dcniq; neminem ad fe venientem eijeere fords, Hæcille indefeflo ftudio fitccre pnbsp;rexit, neq; pereoslèauocari pafluseft,qui amp;faâa eius omnia calumnbbantur,amp;o unbsp;ones iufidioiè captabanr, vt ipfum qudm plurimis inuifum amp; exofum facerent, t*nbsp;huius ftudij paliim occurrunt Euangelicam hiftoriam legentibus. Imitenturboco'*nbsp;homines, imprimis autem illi,qui in gradu aliquo fublimtori d Deo conftituti funr,otqnbsp;fum fidei multorum quoq; aliorum laïus commilfa eft.Etenim qui Ecclefijs fcruiunbnbsp;tos fui minifter j .irftimatorcsiniquosplærosq;autem ingrates experiuntur,pronbsp;laluteipfi dies noélesq; excubant: neq; calumniatores défunt, quiquæ beneautnbsp;luntjin fenfum alienum detorquent. At nihilominus lili peigsrc debent, neq;nbsp;ingratifsimorum iudicijs moueri,quando hæcipfis fraudi elle non poterunr,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; uS.
fuam Deo probare pofiinr, qui fuorum feruoru vindex atq; retnuneratoreftnJel' Eadé eft eorum conditio,quiRempub.adminiftrant. Nam fi hi quoque officium Rnbsp;alijsquidéfcueri nimiûmamp;crudeles, multi»iniquiamp;irHufti,vidcbuntur,amp;fortalii5 nbsp;num authores ipfispeiicuJum ftruent.
HOMILIÄI» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;24*7
Atnon propterea difcedcndum eft aRcipub. gabcrnacuHsjfed co dil'gcntiusadvigilare, amp;aDeo coramiflam fundlioncm obire oponcr,neduin ignauo metu vidi fuccurobunt,nbsp;tarn feipfosjquam infelicem populum,in periciilum addiicant. Debet hoc ipfum priuatimnbsp;ad fetransferrc,quicunq; Chnßo nooaen dcderunc. Quia enim lucem vcritatis mundus itan.nbsp;odii,raulta quoqj in huius feäatores comminifcitur.vt exolos reddat omnibus, quo fit, vtnbsp;nihil fcré ab illis dici aut fieri pofsit, quod non impudentcr nimis profcindant calumnia-torcsimprobi, qui ex eo laudem fibi quærunr, fi Chrifti cultoribus negotium facianr.nbsp;Verumtamen Inc quoq; confiantia opus eft, neq; ideo intermitti debent verat pictatis ex-crciiia, quibus Dcum deleélan feimus. In ij's verô, quae vel per fe illicita funt, vel falua fide amp; pietate vitari pofliint, etiam atque eoam videndum eft, ne cui infirmo adhuc fcansnbsp;dali alicuius auiboi ei fimus. Vide Rom. gt;4^. amp; j.Cor. 8-amp;
Tranfeamus nunc ad mulierem , quae pratcipua buius adionis perfona eft, amp; qua: Malier difputationi, qua: mox lequetur, argumentum fine anfam prxbiiit. De hac fic fcribit Lu- c^trix,nbsp;cas : Et ecce mulier, qux erat in vrbe peccatrix, cum coguouiftet emn accubuifle in dotnonbsp;Pharifæi,detulitalabaftrum vnguenti,amp; ftans ad pedes eins retro, flens cnepit lachry-niis rigarc pedes cius, amp; cap.Ills capitis fui extergebat, Si deofeubbatur pede» eius,nbsp;vnguento vngebat. Qu bus vert is initio mulieris huius conditionem dcfcri bit. Erat, (in-t^uit) peccatrix in vrbe, Nam quamuis ferta hjtc conuesfio ad Chriftum, ilbm, quoadnbsp;Dei iud cium, ab omni culpa libcrauerat, apud homines tarnen pefsimè adhuc audiebat,nbsp;neq; alio loco habebatur,quam quo proftituti pudoris fæminæ haberi folent. Quod ideonbsp;oileruart débet, vtillufti tor fit Chrifti bonitas, qui lalcm in confpcdlum admitterc, 8cnbsp;tiutdem in fe officia probarc, amp; in gratiam recipere, digoatus eft. Facit hue demonftra-tiuaparticula ,E CCE. Ea enim nos,-vtad retnoua: amp; cenfideratu d'gnifsima: confi-dcrationem Euangelifta exc.tat.Et fane multa admirationc dignura eft, mulierem libidine Sticortanonc infamem, fubita peccati cognitionc pcrculfam , de conuerfionead Deinbsp;tamfcriocogiiauifle, vt omni mora abrupta ad Chriftum contender.t, eo interceflorcnbsp;atq; mcdiatorecumilloreconciliarioptaiit. Non ergo pigeat earn diligentius paulô in-Ipiccre.
P*
Proponitur enim hoc loco pænitentia: exemplum perfcaifsimum,quod nifi imite- 7lt;tnittntùt mur, faluîeflc non poflumus. Inco auicmprimum occurrit peccati cogn tio, qua'm in exemplum,nbsp;nuilic.e iff* feriam 5c minime fucatam fuifTejcircumftantiac omnes abunde docCnr. Nun-quam enim adduci potuiftet, vt in ahenam domura , amp; quidem Pharilæi domum, in consnbsp;uiuiumitcm honeftifsimorum hominum, adhæc inChrifti confpeâum, veniret,nifi exnbsp;fcclcrum admifloium ccgniiione dolorem in anniio fenfiflet inciedjbilcm , qui hocillamnbsp;faccre coegit. Fuit ci go cum peccati cognitionc csniuncfa cordis contritio amp; iræ diuinxnbsp;lenlus,qui vt animum eius mirifice excruc suit, ita eandem mouit, vt lalutem apud Chri-llum quærerct. Id vero nunqua feciffetjnifi iam m animo eius radxcs egiffet fides,qua lUanbsp;donatam fuifteChfiftuspofteadiferte teftabitur. Accendit hancprocul dubio in animonbsp;eins Spiritus fandus,qui ipfi author fuit,vt Chrifttconcioncsaudiiet,amp; eiuldem miraculanbsp;diligentius obleruaret. Audiuerat ergo ilium omnes qui laborant amp; onerati funt,ad le in-uitare,amp; ad (e ven-cntib. quietem poliiceri : audicrat medicum effe, qui ad Gnandum ma»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f
Ic aficiftos in mundum veniflet : paftorem item,qui errantes amp; perditos quærerct amp; pec-catorcs vocaret ad puitentiam idenjq; clamantem audiuerat : Siquis fitit veniatadmc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
fctbibat. Item: Amen,amen dicovobis,qui credit in me, habet viiam æternam. Viderat ^04«. lo.^. autem promiibiones ilbs infinitis fignis confirmari,in quibus animûamp;voluntatem eins adnbsp;iuuandum propenlîliimum,amp; ciuldem virtutem fine potentiam plane diuinani oblerua-bat : cùm amp; neminem, quantùmui» vilem amp; ind gnum,abs fe reijeeret, amp; morbis huma-
1 iiaane incurabdibus iple lolo verbo mederetur. Nec dubitarim ad aures illius iam delà
1 tarn fuilTefamâ de paralytici curatione,qua non obfcurè demonftrauerat, k animi qiiqq;
' niorbit mederi pofte , ÖC peccata rcmittcndi poteftateiu habere. Hæc ( inquam) fidei in f.
Chriftum femina fucrunt, quæ iam animo concepta Spiritus fanâus vimficauit, vt cum tiducia certa ad lluni accederet. Et quia v;rtutem humana maiorem in fllo agnolcit, ho-noic ctiam dignum ludicat.Ideo alabaftrum vnguenti pretiofi fècum aflfci't,vt eû pro more gtnfis inungat. At inter hæc omnia metus amp; pudor ex prions vitæamp; fcelerum confei-ent a enatus eani impediunt, quo minus reéfà in :irus confpcélum fe inferar. Iraq; à ter-g ' âceedens ad pedes iccumbeiitis conftitit,amp; 10 a in pias lach-^ymas foluiiur,quibus pcc-lai. fua déplorât. Mox umen vbi pudorem amp; luc.um fidss vicit,pedib. illius aduoluitur.
-ocr page 364-mis, I »ARî!E MAGÛAJLENÆ , tnbsp;quoslaigûlâchrymarum inibrerigat,capillis abftergit,amp; vngucnto înungft. hoc nini»*nbsp;ofhcio indicans,qualem ipfum cfle credar,amp; quid ab eo iperct, cûm id verbis non po»«nbsp;exprimere.
Habes ergo hîc otnnes verx amp; faluitaris pnitentiæpartes.Hæc ( vt ism farpèJi^*' mus) tociuî hominis conuerfio eft ad Deum,â quo peccator« iJIccebras fecuti recclsim^^'nbsp;Vbi ante omnia pcccatorum cognitione vera opus eft. Quia enim natura ad pcccandu*^nbsp;procliues fumus,amp; peccatis dcleâamur, nunquam ijs iciitiis ad Deum conucrtcraUG'*nbsp;iilorum atrecitaj probe nobis cognitaatq; pcrfpeéta fit. Eaveroin Jegis fpeculodepf^nbsp;benditiir,fi cum prjeecptis Dci diâa amp; fada noftra omnia diligenter confcratnus,Et 9^**nbsp;lexdirisquoqscomminationibusaduerlustrantgrcfioïcs fulminât,amp;iramDeinobis'nbsp;oculos ftatuit,parie cognitio hxc terrores hcrribiles,qui nobis omnia infcfta,adeoqi .nbsp;jpfam iniucundam reddunt. SenfithocDauid,quando in PfalmijclamabatiTransgf®'nbsp;oncsraeasagnofco,pcccatumnieum femper coram meeft. Contrcmefaâafuntnbsp;fed amp; anima mea territa eft vehementer. De fatigatus fum in gemitu meOjflmSuare^*^*nbsp;tora node ledum raeum, lachryinis meisgrabbatum meum irrigo. Dies nodesqu**®nbsp;grauefeit fuper me manus tu3,verlus eft fuccus meus in ficcirates aftiuas.Et buiusgtp®nbsp;inulca in fanderum excmplis occurrunt, quæ ideo obferuarc conuenit, ne, ûnbsp;nobis accidit,confcientiæ terroribus teti abforbcamur ; quin potius agnofeasnus in o®nbsp;verx pnitentix initia.
i, t!.
Cquot;;.t -t,
Aäfi,
Mox autem Dei promtfsiones amp; gratix3tq; bonitatiieius cxcrapla,in mentît . uocemus,vtexhislpeveniæ concepta inhdc confirmemur, fine qua (vtnbsp;Deum nemopoteftaccedere.Etnififidcsnonfuftenter,peccati cognitio defpcrationbsp;piricfjlîcuii in Caini amp; ludæ excmplis eft videre. Quod ne nobis quoq; accidat/aîn?.nbsp;uebin'juï, ft in Chriftum intenti fimus,qui nobis gratiæ Dci raediator,imô iuftitianbsp;fidio à pâtre fadus eft : vt quse nobii defunr,tpre fua perfedionelàrciat.Adbæcnbsp;mifsionibus diuinat grariæ cxempla conferamus corura,quî non valgaribus deliftiSnbsp;uati cumDeoin gratiam rcdieruntjamp;huic meditationi prcces coniungamusaruînnbsp;vt amp; peccatis noltrispropitius fit Deus,amp; fidem noftram fulciat,Spintu idem Sanftfnbsp;confirmctjnedeeius bonitatc defperemus-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Sc»«. 6.
Quamuis autem fidem in nobis benè confirmatam fentiamus fn de Dci gr^'* undecerti fimus,non tarnen ex eo confidentiæ Spiritus concipere, fed pio mctuamp;P®,nbsp;humihari debemus,bon£e indolis filios imitati,qui etfi de patns bonitate tninimcn^i^yj,nbsp;eundé tarnen reusrentur,amp;quià fux inobedientix ipfos pudet,non fine timoteingnbsp;in cius confpedû veniunt.Eftenim fidei coniunda modeftia amp; humilitai, vtinnbsp;cmplo videmus,qui diuinæ inChrifto virtutis confiderationc percHlfus,ad pedes quot;Snbsp;cidit damans. Esi à meDomine,quia homo peccator fum. EtDauid eciamfi degMnbsp;fpem bonamconcepiffet,iamen inlachrymis ( vt modo diximus) aftiduus,fibitnbsp;dine miferationura opus elfe fentiebat. Vehementer ergo errant,qui fuorum opcf pnbsp;ducia elati,perinde in Dei confpedum irrumpunt,ac fi ipfi pro luis deliûis fatisPî®nbsp;fint.Neq; ideo bona operad»mnamus,imô hij omnino ftudendura elfe dicimuSjVnbsp;verbis profitcinur,pnitentiam,reipla teftemur. Quomodo enim ad Deumnbsp;d!centur,qui adhuc priftinis ftudijs déditi peccato feruiunt, amp; carnis cup'diratibu^nbsp;gent ? Sibi ergo diâum putent,qui veram pnitentiam agere videri voluut,jnbsp;manos Paulus ait .-Ne regnet peccatum in mortali corpore veftrojViobediatispî^^yinbsp;¦cupiditatibus corporis. Neq; fiftite membra veftra arma iniuftitix, fed fiftite vosnbsp;ex mortuis viuos,amp; membra veftra arma iuftitix Deo. Qiiorum fenlus eft, vtnbsp;omnes adDei feruitium fiue cultum conferamus,quibus aliquando carni atq;p®*-
uiuimus. Excitemus ergo nos quoq; odoré bonx fragrantix Chrifto, amp; i« vt p» nobisilîeglorificetur.Ethxcverafalutisratioeft,quam feripturæ pafsimpjor*nbsp;*** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hâcenim exponi debet,quod apud Propheram dlt;citDominus:Viuo ego quod no
tem peccatoris,fed vt conuertatur,amp; viuat.Item iReuertimin' ad me,amp; ego tar. Hac igitur v'a nobis etiam hodie ingrediendum crir,fi quas totfignisnbsp;Deus,pænas effugere libeat. At in hocplæriquc peccant quod aut nunquamnbsp;vitæ amp; morum fuorum emendatione,aut a^d creaturas amp; fuorum operumnbsp;Deum negligunt,autludo»fcenicosinftituunrquos uniieua: pubhcxritulonbsp;etiam pnitentiam agunt momentancan),amp;:ad pnftina ftiidia redeunr,quamPnbsp;iram deferbuilTe arbitrantur. Sunt hi omnes eorura fimiles, quos hoc noffli® pfiiiS'nbsp;feæjexto accüfat, amp;c.
-ocr page 365-HOMILïA I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;549
Priuiquam tarnen ab hoc loco digrediamur, in peccatricis exemple obfernari debet Muliern,)t of* ptxterea,quid muliercs imprimis deceat. Eft fexusilte natura procliuis ab libidincra iSificiumcr de*nbsp;ftrCjquæ corpus à ftupris intaélum cuftodiunt,ornamentis tarnen amp; cultu deledantur ni- cotum.nbsp;gt;TiioScadlalciuiamcompofito.Namereâocollo faciem fucodepiftamoftentanr,capillo-rnbsp;rum crifpannum cincinnis frontera cxornantjreliquis per hUmeros fparfis amp; ad imu dor»nbsp;fum vfq; demifsis luperbiuntjpeâus auro multo ornatum quafi vcnale exponunt, brachianbsp;armiftsjdigitos gemmir,aggravant,nec contérç corpus toium ferico nimio Yeftiui(Ic,amp;fænbsp;pc formas veftium finxifls non latis pudjc3$,!n pedib.quoq; fuperbiæ amp;lafciuiae illecebrasnbsp;ollcniant. At funt hæc omnia indigna Chrifttanis fxminis,quarû ornatus ( vt Petrus fcri-bit)non debet efieexternusille,qui in capillorum nod'sSc circumpofito auro,Ycl pallioru *»«** i*nbsp;amictu confiftit-.fed occultus ille cordis homo,fitus in incorrnptione lenisamp;quietiSpiritsn,nbsp;qui eft coram Deo pretiofus.Si quae ergo immodico corporis cultu peccaucrunr, peccatricis huius ex animo conuerfae exemplum imitentur,amp;meretriciunr vultus impudici fucuntnbsp;vers pænitentiæ bchrymis abluant,pedus ab impuris cogitationibus Lbevent, brachia amp;nbsp;inanus,ft)petbiaelaqueis foluias,adDei miniftcrium cxpedianr,corpus totum Chriftoft-ftantviuentemhoftiam,capillosautem,id eft,ornatum omnem lupeif uumamp;quicquid ne-ecGitan minus feruit, ad Chrifti pedes tergendos conférant. Sunt auttin Chriiti pedesnbsp;(vt Auguftinus in hiftoriamMaiiæ Lazari fororis annotauit)p3upees,qu5gt;s nobis die eanbsp;conditionc commendatjVt infuas rationes (eafcripturum efle poiliceatur ofHcia, quæinnbsp;illosimpendimus. O ergofelices cîpillos quiiftos extergunt, b vcrè pretiofós annulos 8cnbsp;torques,qui paupcrum tamem fatiant: o purpuram beatam , quæ nudos vcftit, Sc inopesnbsp;morbis contabefcentes fouet. Hxc vos meditan opottebat, o tnatronie Sc virgines, quænbsp;Chriftianum nomen profitemini. Nee enimiuxura veftrum vel generis nobilitas vel opûnbsp;abundâtiaexeufat: quia nobilitas vei a eft in Chriftortnatutn 8c filium Dei facb.imefte,nbsp;opum vcró vfus bcltus eft,vt 8c noftis neccfsltati fsruiant,8c noftra abundantia egentiumnbsp;inop:aclliccur;at.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
CæterùmPharifaiSimonis de hoc fado indicium audiaraus.Prodit is fuum Ingenium, nbsp;nbsp;Phdriflt;eM
I-
amp;inJcoccaft.)nem fumitjVtChrifto calumniain ftruat. Cautèumen 8c aftuté rem intra d'»/!''» animum fuum mcditatur,priufquamaliquidcontra eum pronnntiet,quern ad refpondennbsp;dum fads inftruclum efle ex ante adis feiebat. Esq; npud ic dicit : Hie, fi elfet Propheta,nbsp;nortet^qua: 8c qualis fit hæc muller,quæ tangit ipîum : Nam eft pcccatiix.Vbl ante omnianbsp;¦ sib.eruabisjnihil impudicum de Chriftû ilium (ufpicarj, fed Prophetiæ modo dignitatemnbsp;ilii ncgare,quam populus ei tribuebat. Vndeapparec,cara in Cbnfto innocendam vitæ 8cnbsp;moJelhaia fuiirc,vt ne hoftes quidem infenfifsimi in illo iuftam finiftræ alicuius lufpicio-lUi caiiflam inuenire potuerint. Itaq; talem omnino agnofeit Chriftuin, qui feab ifta mu»nbsp;litretangi minime paflurus fuiftet,!! quænam 8c quîlis ea fit fcivet. Qtda autem hoc iliumnbsp;nckie arbitratur,ex eo coHigit,nePropheta quidem cfle quafi veroPropherseomneso-lunium faéta 8c mores femper nouerint, Cauflà erroris huius præcipua eft, quod Mefsiænbsp;officium non intellexitjCuiuseftMediatorcmagerc, 8c miferos peccatores curn Deo innbsp;gritiamreducerc, Ethocilludfcandalumeftjadquod noftro etiam feculo Anabaptiftsnbsp;ortendunt, quando Ecclcfus noftras hoc nomine damoant, quôd in illis admittantur,quinbsp;pcccadsScfceleribus infames funr. Atqui cogitarc debebât,Euangelium refis aut verriculinbsp;iiillar efle,quo omnis generis pifees trahuntur.neq; nos teraerè nobis de aliorum confeUnbsp;entiaiudicium fumere debere. Et vt ad Simonem iftum redcamus,fi in femefipfum ille de-fcrndiflet.Chriftum non aufus fuiflet ad raenfam fuam vocare,fed cum centurione dixif-fet : Domine,non fum dignus,vt fub teâlum meum ingrediaris : Imô, non minus fuiflet Mitthnbsp;adiTidatus,Chrirtum in fiiain domum diuertifle,quî muliere hac multo deterior erat,quânbsp;quùd (e ab ilia tangi palFus erar.Elucet igiiur in hoc exstnpio,quo ingenio præditi finthy-po:ntx,qui veritaiifcopponerc femel inanimuminduxerunt. Sum hi mortalium oculÄnbsp;tib'mi in aliorum vitijs notandis,in eorura maximd,quos ab ipfis fecefsionem fecifle, autnbsp;iplorum ftudijs aduerfos efle norunt. In fuis autc vitijs obferuandis plus quam cæci fiint :nbsp;iniü quimuis illa atrocifsima fint,ea tarnen mirifice extenuare,8cfibiipfis blandidas facercnbsp;cor.fucuerunL Athic præterea non ofeitanter obferuari debet,Pharilæum ex mulieris ifti-tttmoribusoccafionern arripuifle,qua Chrifti do£lrinam in dubium vocaret. Eft hocad-n.odum frequens hodie. Quia cnim tanta eft Euangeîicæ doétrinæ puritas,vt in illa nemonbsp;al.q-iid inueniatrepræhenfione dignum,eos oculatifsimè obleruant eius hoftes,qui illamnbsp;piofitcntur: vtaliquam calumniandi cauflam inuenianr. Fa.fiunt hoc ( vt paulô ante di-ttum eft) Anabapdftæ,quando in EuangeîicædoârinæScfidei noftræ contemptura eosnbsp;*1 ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nobis
-ocr page 366-570
I5IEI MARIÆ MAGDALEN Æ nobß'cxpTobrant, qui in noftrisEccIcfiJs vrtam'viuunt Chriftiana profcßloncin^Jignini»nbsp;Faciunt hoc ipfum Papifticæ fupcrftitionis feéiarores, amp; ira fir,vt qui ipfî priter officiumnbsp;facimuj, in Chrifti contumeliamredundenc.Erar dehoc nobis fæpe cogitandum, amp; denbsp;hocnosilleadmoner, quando nosciuitatisinftai-effedîcit,quæin monte fica latere nonnbsp;potert:,exeo autcm inferr, operanoftraluceredebere, vc peréa pater nofferglorificetur.nbsp;Meminerimu» ergo hïc non noftram modo cauflàm ag\ fed fimul in periculum venirefi-lij Dei lefu Chrifti gloriam, cui nos toros confccratos efle conuenir. Illi debetur benedi-âio, honor, gloria amp; poteftas in ,a:ternum, Amen.
SECT^NDA.
Tune refpondens fefus dixit ci : Simon habeo quiddam quod ri* Bi dicam. Atilleaic: Magiftcr, die. Duodcbitorcs(inqujt Idus)nbsp;«rant quidam creditori : vnus debebac denarios quingentos, alternbsp;verd quinquaginta. Cura autem illi non eiïenc foluendo, gratifi*nbsp;catus eft verifeg. Horum igitur,die,veer eum plus dilfget f Rcfpoii*nbsp;dens v-eró Simon dixit : Exiftimo eum, cui plus gratificatusnbsp;ille dixit ci : Rede iudicauifti,
EVANGELISTA NON TEMERE HISTO-r.am mulicris peccatricis, amp; Simonis Pharifei fumma diligentia amp; ftudio.df-fcribit.Coniinet enimhæc vniucrïàtn redemtionis er ialutis noftrærationcmjli'
Tftaamp;drgu. mentum totimnbsp;iifieriit»
mulq;docct,adhancpefcipiendammagisidóncoseffeeos, qui pcccatorum debifo pondéré præ alijs opprefsi funt, quain rib», qui propter opera in fpecicni bona fibijp*''nbsp;autctiamalijshomiaibusinftieftevidentur. Opponunturenitn inter fe mulier, l.b1quot;'®nbsp;infamis, Sc pharifæus propriæ iuftitia fiducia ebrius. Illa peccatorum agnitione terri»?*^nbsp;Chriftumconfugit5amp; fuo example docetjquæ vera fir pnitentia, He quid nosnbsp;conueniar, G cum Deo in gratiam redire amp; feruari velimus. Opus hicante omnianbsp;iorumagnitiones,quæantmicontiiiionemamp; hum liationem parit, finiulq; obibt, «nbsp;noftrarum viriumautraeritorum fidueia eft'eramur. Simulautêper fidem inlefumûn-ftum ad thronum gratisconfugiamus oporrer. Sequeturhinc obedientia, quse nostowsnbsp;Deo vendicabit, vt is per nos amp; opera noftra glorificctur. Ab bislonoe ahcnifsinii«nbsp;Pharifeus ifte,quern fuijpfiusfiduciaficdcmenrauitjvt non contentus mulierem iH?nbsp;niraium præcipiti iudicio damnauifle,infuper Chriftum quoq; caloninictur,autialt^®l'nbsp;niftrisfufpitionibus grauet. Eft hoc proprium hypocritis, amp; propriæ iuftitia;ofteB«to;'nbsp;bus. Nam vt iufti amp; lânâi putentur, in quosuis obuios fibi cenfuram fumunt,vitia oain*nbsp;urn obferuant,omne$damnant,amp; ipfam quoqj gratiæprædicationem iniquifsimis calm''nbsp;nijslacefibntjid quodabfq; Dei Parris amp; Chriftj mediatoris contumelia fieri non podl*nbsp;Cæterùm ad horum pleniorem explicationem facit,quæ modo fequitur,altera huiusbill^^nbsp;riarpars, qua docerur, quid pkrosq; hominum abfterreat, quo minus ad Chriftumnbsp;cedant. Nimirùm quod gratiæ Dei in illo nobis exhibita maonitudinem nonagnoft^quot;''nbsp;Accidie hoc ram Emcurcis apertis omnis religionis contemptoribus,quam illiSjqu*^^nbsp;mftiriæ meritis confidunt. Nam vt hi graruira miiericordta fibi néquaquam opusnbsp;iilimantt ita illi hanc rident, co quod fabula ipfis videtur, quicquidfcriptundec®'*^nbsp;inferisjSt alterius viræ præmijs aut pænis,tradunr.In præfenti tarneChriftas aduerfus n*;nbsp;ft'ciariosadionem inftituir,quæ ob fingularem gratuirarera,cura diuina fuauitaiecoim'*nbsp;xtam, admodum memorabilis,amp; multa confiderationc dignifsima eft.
affriput Primûm occurrit,quôd etfi nihil in Chriftû dixifict Pharifæus, illc ramen ad oo-'ul«^ tifetnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cogirationes refponder, et has quafi ex latcbris in lucem protraâas confurat-A'l^'
wesptotrlt;t agendo Pharifæumreipla errorisconuincit. Nam cogirabatille:Hic fi effet Pfop*','? noiTet quæ amp; qualis fit hæe mulier, amp; proinde le ab ea contriftari non pareretur, Adnbsp;ergoabsqjmoraautcuriofiore inuefbgaiione Chriftus refpondeny, abundc teftatur» quot;nbsp;mulieris iftius mores atq; condirionem non ignorare imo fe pîur, quam Prophetam^u^nbsp;qui amp; omnia norit, Sc fimul omnibus affiiâis pofsit fuccurrere, Eteftl^fnbsp; ^Jriensdiuiniratis lefu Chrifti argumentum.Nam , vr alias diximus, confiât, folius
. eflc, cordium cogitationesamp; occulta hominum defideria fcrutari. At Chriftum taiil^ quam »lias nouilTc, exhoc amp; infinitisalijs exemplis apparct. Deus ergo verusfitopet' 'nbsp;Neq; h'ic mihi aliqui» reuelationcs fomniet,qu?les ohm PropbetihabuerunuNthibp''
-ocr page 367-H o M JLIA 11. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X T t
fiuius de Chrift# traditur, qui vt propria virtute opera fecit humanis viribus maiora,fîc cti- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
am «X femetipfö omnia neuit^neq; aliunde cura aliqnid difeere opus fuit, in quo omnes fei-tntiac amp;fapienii thefauro$reconditoscire,amp; qua nobis à pâtre fapientiam faâûe({è,Apo- cor»f» ftolui feribit. Prodeft autc h«c omnifeientiaChrifti argumenta obfcruare.eô quod dulcifsi-mam confolationcm continent,amp; ad vitara reâè picq; inftituendara pulriraùm conferunt.
^i cnim mortali carne veftîtus fuorura laboresamp; hoftiû occultas cogitation« vidit,is pro
cul dubio nunc (juoq; in clefti gloria conftitutus nos laborantes fpeâar,amp;iufto atq; vindi» ceoculointucturecruraraachinationes,quiEcclefiamfuam eiusq; membra pertequuntur*nbsp;Quid ergo trepidamus auditis impiorura cönßlijs ? Aut cur nobis terrori funt heminura vires,quas flatu fuo facile dißipabit,qui pro fuo nutu coelum terramq; gubernat ? Quid enitnnbsp;iHoinfeiohominestentare,autcoderainuitoperficcrepolTunt? Ccrte,qui hoc diligentiusnbsp;mcditantur,hi ad omnem Fortuna euentum intrepidi amp; confiantes funt. lidem vitara quoq;nbsp;fuam amp; aâionea omnes fic inftituunt,ne cius oculos offendant, quem olim omnts carnis iu-dictmventurumefleaudiunt. Si enimpudet coram hominibus aliqua authoritate præditisnbsp;res turpesdefignarc,multômagiseos fuse ncquitiat pu debit, qui fein Chrifti lelu, iudicisnbsp;tatius terrst, confpeâu agerc cogitant. Et hxc caufla eft, quod hoc fere hominibus perfua-dcre ftudet Satan ,vt cum impio Nabale dicant aut fentiant, non elTe Deum, qui res homi*nbsp;num infpiciat. Nam eft hoc omnis impietatis fundamentum, quod fi fcmcl in animo iaâuranbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
fuerit,raoxeftcâumfuumhabebunt carnis defideria, quae nos ad omne fcçlus procliucs abripiunt.
In primis autem hoc loco nobis obferuanda venit Chrifti naanfuetudo, qui hofpitem chriftiu Si« male fidum, amp; ad calumnias nimis procliuem, ncq; relinquit illico, neq; ( vt mcrebatur ) won«» boj)i#nbsp;durius increpat, fed potius humaniter 6c amice inftituit: iraoofficij, quod hofpites decet, ienigivinbsp;probémcmor,honorificapræfatiunculavtitur,quadicendicopiarafibi fieri petit. Simonnbsp;(inquit)habeoquiddam quodtibidicam. Efthzebonitas ilia,quam Propheu promiflbnbsp;humani generis redemptori tribuit, fic de illo feribens : Non clamabit, ncqj effcretur, nonnbsp;facictaudiriinplatcavocemfuam; Arundinera fraâam noncontoret,amp; linum fumigausnbsp;non extinguet,amp;c. Vfus eft bonitate ilia etiam priufquam in çarnom venirct, cum ludatotu U*' ¦***nbsp;gente,ficuti Prophetarum fermoncsteftantur,quosiUiusfpiritutnotosfuiffè Petrus teftatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**
Ct in Euangelio infinite illius exempla occurrunt, qux eiusmodi funt, vt non admiration« falùm, fed ftupore dignum fit, ilium genti, ad miraculum vfque contumaci, tantum indul-gerc potuiffet. Minus tarnen rairabimur, fi cogitemui, eum fimili facilitate amp; manfuetu-dinc nobifcuin etiam ägere,qui non minori proteruia admonitioncs eius reijeimus amp; beneficia contemnimus. Ex co autem apparet, ilium noftrx falutis cupidifsimum efle, quod vt innbsp;tcntaiionibus confeientiae nos folatur, ita vicifsim excitarc debet, vt nos illi gratos amp; obfe-quentespræbcamus.Quodenim dehominibusolimMimusdixit: Furor fitlarfadiupati-entia ; hocipfum de Deo reâifsimd dici poteft, qui cifi non cæco furore excandefcat, iuftonbsp;tamer.iudicio patnas acriui 8c feueriusexigit,quandofuara manftietudinera a nobis con-temni, 8c noftrara contumaciam incurabilem efle videt. Quod ludsos olim fenfiflè notiusnbsp;cftjquàm vtmultisdemonftrarioporteat.Interimlefu Chrifticxemplum omnwhorainesnbsp;imitentur, imprimis autem Euangclij przeones, nc proterue nimis vt przeipitantius agendo multos abfterreant, quos fuis admonitionibui amp; correptionibus allicere aut lucrifacerenbsp;debebant. lubet hoc Paulus in pofteriori adThimoth. fic Icribens : Scruum Domini nonnbsp;oponct pugnarejfedplacidumelfe erga omnes, aptum ad docendum, tolerantem malos, ****?nbsp;cum Icnitate erudientem eos, qui contrarie funt animo affeâi,experturum ecquando det cisnbsp;Dcu$,Ytconuerfiagnofcantveritatcm.ReliquiveràSimonem hunc fibi imitandumpro-, ponant,qui etfiiniquius deChrifto iudicaret,8c animum cius finiftræ fufpicionesiamnbsp;occupauilfent, nontamenreijeitindignius pro fc dicere volentem, fed aures illi amicê
atque patienter prbet. Hodie multi eo grauifsime peccant, quod præiudicijs iniquifÿmis
fafeinati ne viderc quidem velaudire volunt cos, de quibut fufpiciones prauas animo con* cepcrunt,autquos abipfisdilfentirc norunt. Atmeminific oportet, nihil tallacius eflenbsp;fufpicione,ncq;temereApoftolum dixifle : Omnia probate,quod bonum eft tenete. |.nbsp;Thcttf.
Sed ad Chriftum redeamus, qui quod diâurus erat, per parabolam exponit, ad hanc «a moreEbracorum, vt rem vere gçftam narrat. Vt vero alias omnes, ita iftam quoq; ex rebus ****nbsp;yulgo notisdefumit, 8c indicium cauflx oropofitz ipfi Pharifato permittit« vt masis per-
DIE I ÂARIÆ MAGDALENÏÏ ¦ . .. nbsp;nbsp;nbsp; Jjdk
/
aöioßjscÄ, qiïod primo mulicrcm dcfendit, quam Simon nimis prafcipiti Ti«ucrat,dum adhur pcccatrtcem, Slt; bonorum confuetudine indignam ,dixicjnbsp;ipfeabföluerat:De»ndefcquoq;excuIat,qui per hancfibi prarftna pietatisnbsp;officia non debuerit refpuere : poitrerao ram Simonis, quam aliorum fui ordinisnbsp;¦ingratifudinem peirtringit,in)ograuiteraccuf«t, qui oÙatam fibiapeogfatiamag^nbsp;amp; ampleâi dedignentur. Duo debitores (inquit) eraxitcuidam creditori: vnu?de cnbsp;tiarios quingeriros,alter vero quinquaginra. Ciirn autcra illinon foluendoeuent,granbsp;tus eft vtrisq;. Horum igitur dc,vtereuni plui diJiget ? Id cft,vter horum ilium plus 'S .nbsp;re, amp; diieâionem pluribus officijs tcftari debet? Ad hanc quaeftionem Simon exnbsp;fenfuamp;naturælegibusreétèrtfpondensait: Exiftimoeum , cui plus graiificatuie »nbsp;Per duos debitores Simonem Pharifæumamp;mufercm iftam intelbgit, (ii hanc quinbsp;gt;conferr, quidenarios,çoo. debuie; iliumrerôquifolumfo. Earn autèm comparation^ronbsp;hominmn ludicio fjcinfticuit, qm Pharifæos al )S melioresSe fandiores efle putab^t/^^nbsp;; in Dei iudicio cô fceleratiorcs elfcnt, quo magis fuæ iuftitiæ fiducia eûerebantur. Etnbsp;ftus cum neutrum exillis folucndofuitreait,vtrumqiineodcmgraducollocat, amp;poIiW,nbsp;¦fUo loco dicetur,bunc muliere ifta peiorem elfe docet, quôd non pari gratitudine Delnbsp;tarera excipiat. Et quiaconuiuismirun) videri poterat, mulicrein, quælibidini Si lupetnbsp;atq; luxui aflueuerarynunctotam in lachryraas lolui, amp; fead eluspcdes vsq; dcmitterCj'lnbsp;plærisq; contemptus amp; inuifus erat,huius tarn fubitae muiationis animiq; tara ofncioiiwnbsp;indicat : Nitnirum quôd ram debtti fui,quam gratise lîbi fadæ, magnitudinem agnolMEnbsp;protndelè Deo gratam præbcre cupiat. Eit eo autem collrgif,uon debere amphusnbsp;¦ffelerat3amp;vitijsinfamihabeiijCüiDfcUJjpfeculpam emnem condonârit,quiqueicfunbsp;Deo impendcre cupiat ;fimuiq;.C/tïT - dir,fc quoq; non pofte non grata amp; accepta habcic -ficia,quiEcxanimo verèpiojSi Dei 'in* ftciom dignè »gnofcente, proficifcantur. 1^^-,nbsp;(quod iam ante monuimus)euincit,tri.!lierem hcncjquakmcunq; alij iudiceRt,omnibJnbsp;riiæis pratftare,qui Dei boniratem t uii contemnantjneq; vllo erga iliumgratirudiniJO -ciofungantur. Hic(ioquam)paraboj£e huius finis,amp; hoc Chrifti earn proponcntis,inlunbsp;eft.Quod dum aliqui minusobfcruantjtotiushiftoriæfenfum amp; vfum yerum corrupcf^^^^nbsp;quafi nim'rum ifta officijs hifcc cxremis pcccatorum remilsionem meruerit,cùm pouuSnnbsp;tuittp rcmilsionis lènlus atq; agnicio illorutn cauflàfuifleindicetur. Quodipfumdeonioinbsp;alij s dicipoteft,quorum opera in fcripturiscommendantur: amp;ideo non in operib.nîtnbsp;fed ad horum fbntem âfeendere oportet,vt.quicquid boni hibemus,»d folius Deigr^'nbsp;referatur. Et debet bine generalis dodrina péri : Ea demum opera Deo grata Scaccepti cnbsp;quæ.ex charitate non fucata fiunt,quam fides amp; mifei icordiæ Dei fenlus in nobis parit-enim nos totoî Deo m3nc.pat,amp;cauiraeft,vtnoftra omnia iccundum rcguhni verbi c^.nbsp;¦inftituamus : amp; vt.charitas legis totius impletio eft,teftcApoftolo : ita poccaium cftnbsp;non ex fide fit. Cætcrùm conunet parabola hæc vniuerlam redemptionisamp;falu^'*nbsp;rationem,cuiusfingulaspartespropiut inlpexilfeprods ir,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.jhj
Ontntt
Occurrii bîc priinum,quôd Simonera Phari(a:um,Ôt mulierem iftam, duob. debitor* r confert. Comprathcndicfubhisiolfumsenusboniinum,amp;oftendittamt'os,quimii!^iinbsp;mtnisianfe»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n i r- i , r,- n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; r\
ïuntur àiiigt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habcncur,quara illos,quipublic(sfce!erib.amp; fligmjs intanics lunr,iu Ueiart,' ^^
Geti. .
I4*. t.
apud Del tribunal peccati atq; mortis rços efte. Nam fi ad natales'noftros defcciiJ^t^^ dem omniûcorruprioapparcbit : eô quôd in fua imaginefid eft,in natura fua corrupt-*)nbsp;ex prima transgrelsione contraxerar,Adam omnes fuoi libei os gcnuit,amp;fic(vt Pauluf;nbsp;bar}peccatumin mundiim introiuic,Ôc quod defcmetipfo Dauidolim dixit, hocnbsp;cent,qui verum fateri voluerint:In iniquitateformatus fum,amp; in pcccato concepit**®nbsp;ter mea. Deinde etfi gradus fint peccatorum,S: quoad peccata,quæ vocant aâualia,înbsp;îioneftioresamp; meliorcs fint,nemo tarnen hominum fe prorfusiuftum ,amp;ab om***nbsp;immunemdiccre poteft.Exeritenim klein ipfis quoq;infantibus ex primo parent*nbsp;deriuata naturae vitiofitas,amp; non temere à Deo didu eft,figmcnta cordis humauinbsp;i pueritia fua. Hoc enim verifsimum eile fatebontur,quicunq; in cunis iaccntiuninbsp;amp; non obfeura ir£c,aîmularionis,contumaciæ,amp; aliorum afteótuuro,argumenta,nbsp;obferuauerint. Crefeit autem cum setate peccati vis,amp;caufiä eft,vtin muleis omnes lanbsp;vt lacob.ApoftoLlcribir. Et fi cut d3tur,vt ab omni maleficio manus Sfcorpus tel**!nbsp;ne3t(quod ramen nefeio an vlli vnqtiam datu fit)atftuant tn-intra animos noftro* f,nbsp;dcfidena,qua:cogitationumamp;:meditatlt;onum pelsimariim caufl3funt3amp;nbsp;rein ab ea obedientia abducunr,qua nos totoiDco conlecrare debcbamus-Itaq; q***nbsp;fimus heminum iudicio,Deo tarnen debitores fumus,dum occulta carnis defiJerUjnbsp;cügifationes,amp; quaecunq; alia funt eiu« gcaeris,ab illo alienamus.
-ocr page 369-ROHILII nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r
Qniû,(^uoà qu« çer tc bona it fanQaÇvini opera à nobis çolluûtur,dum In ilïts i^fts cupiAU '
Utes noxix, iSc coonationcs impur«, concurrunt Quod probe olim Kaias obicruauit, ^ul nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
pio» cuoque Sc verbs culiorc» t)ei «ixdamare docuit ; Sumus nos omnes veluri immundumj StinUarveftis centonum abiedifsimorum omnes iulVuias nolbse. Et tanta eftbuius debi\inbsp;¦toroma, vtipfi lolucndonon fimus,cum St nibilpobimusexnobisi^fts,Scnouac^uotidienbsp;àcbfta vctctibus accutnulerau»Agboueruntboc olim ianoùlsimi lt;^uiq^,lt;piorû iU« ferè prenbsp;xxs fuiffcleguntur : Ratio ini^uitaiu noftraru tupcrauit noS : ne mgrediaris cum ferui» tui*nbsp;miudiemm, pcccatorum adolcCcentia no.ftrse Sc fcclcrurn noftroru ne lis memor Nam fi qnbsp;pcccata obVeruaucris Domine,lt;\uis conftftetïEt boc illud cft,c^uod eaÜern debitorû parabola Cbriftus apud Mattb»cap. )$. fuftus ekppnit. Debent iliadd gentçî anobis confidetari,nbsp;Ptimo .n. nos de pcccatorum atvocitate admonci,Sc borublanduus coofa£i§t,^b. plæric^înbsp;capiuotur,vi fecutiafiedibus carnis indulgeantjamp; in fceleribus (uis peylcuerdiJ^t.At^^ui pec-caia debitoru inllar Gint,Sc nos iuftitix Dei oblbidos redd.unt,cui no* laiistacere no potfu-anus, mfi c\uas ilia peccatis fingulisjpoenas^conlliiuit^luamus, Ita ve.d moiiem«lernam lu-¦tnntaenuv oportct,lt;^uampeccatiftipendiumelfe,lcr»pcuraomnis vnanimicon.enfudocet,nbsp;VI cnim c^uiin magifttaiuslcges delin^nii^in ilbus ane cli,cproad muldam non dilfolmtAtanbsp;mortis rev amp;c inferorum poems obnox'i manent, c^uantuin in ipbs ell, c^uicuntpic Dei legea
lt;p»ocunc^ue modo tranigs ediuntur.
Qnoncs ergo *d peccandum folicitans,cogua telam ante plus fatis grauatu cllejSt bomb res tiugi imv avc,c^ui£iG le ad dilfoluendu ats alienum no luthcerc lenuunt,cauenttame nenbsp;pixter caulVam nouisSc non neceflariis debitis Iciplbs onetent, Demde docct quoique nxenbsp;C\.(npar*tio, vanlfsimas c{lc,qualcunqiboraines exluo cctebro fingunt,Catisfadiones. Qü*nbsp;,n. 1C diuinoc iullitia fatisfaciat bomo,qui quantus quantus eft,ptccaium ell, St noms quo-iiiic dcliétis Dei oculis oftend;t Aut li nos bodvc tantum nobis de noftris viribus aut mcri'nbsp;tnpolluemur, qu«lt;ratio r.bm fanblilsiraosDei cuborcs cocgit,vi precarentur,necum ipGsnbsp;s'.lcin iudicium defeenderet Vides ergo gloriofulos illos luarû. lauslattionum ollentatoresnbsp;«*gt;0 modo aducrrusDciiullitiam inlurgctc, ledillos ipVos llolidx St non necedarixtubie-Ciionis mfimularc, ex quibus verx pietaus exerapla capete debebanl.
Qux ergo ratio elqinquvJ^pM quara.i peocatonundebitobbetcmur,Eflboc alteram Dei«exgylt;(M buius iradaiionis caput.quod vno verbo Cbrillus expbc*r,drccn» : Cum illi non effent fol- tixremittitnbsp;uendo,^atificai.m ell vtnfqt. Eoquiiur autem de gtatuita Dei milericorUia, quatn is nobis debit«»,nbsp;per Euangcliura offert in bbo fuo,qui nobis ab illo lulliiia St iamp;ùstaélio faélus ell. Ad eunde » Cor.j.nbsp;modura apudMitib. de f«ruo,quiloluendononerat,dicitur: tSiffilerius eius Dominas, di-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
m-.fit cum,St debiium ci rfcmiffi.Etgo quoad Deum omnibusillis graiificatur,St ad delenda nomina fc facile St mifcricorde pTxbet.Etenim vniuerfales promilsiones lunf. Ego ego dienbsp;ip le fum,qui dcleo tranVgtcfsiones tuas,idqi propter me, St peccaiovum tuorum non recor-dibor. licm,Ego delebo tranlgrcfsioncs tuas vi denfas nebulas. Sc vt nubc pcccata tua : re-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ucvterc ad mc,qa redemi te. Quod veto non oranes bac gratia fruuntur,corum contumacia
G',qm promifsioni cius non crcdnnt,neq-, oblatam ftbi peccatorum rcmifsionem quo decet
ammo excipiunt. bides ctenim fola medin illud cll,quod nos Cbrillo inlcrii, St iuftitix atqi fatufatlionis,quarain co nobis pater offert,participcsfacit.¥undatutiiaqibic prxcpiuum illud doélvina Apoftolicæ capuf.Sola fide bomincsiuftificari St laluos fieri.Rurfiis autouer-tuniuT omnes fiiisfaClionc» aut expiationes peccatoru, qb. bomines fuperftitiofi confidunt.nbsp;\ oi.n, gratis rcmittuniur d«bita,aut altcriusimpcnfis dilloluutur,ibi de noftra farisfaéliönonbsp;glorian neqnaq-, poftunuis.Et quicunqi banc ftatuunt ,1) St gratiam Dei nimis iinpudcntet gt;nbsp;neganr.Sc in fibum cius leftim Cbriftum iniurfi funr,qui folus patrera nobis propitium red-didif.M.irum veroeftbodietammubos pro latisfa£tionibus furs contcndctejquastarnenipfinbsp;negant,quQties nobi'.cum precantur ; Remitte nobis débita noftra, Stc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Ergo (inquis') nibil nobis agendum rcftat,quando Iola ftd«s fufficit? Nibilvtiq; prater Qj«d Deo d*« fldem rcquiritur,fi de rcmifsionis pcccatorum caufsisintcrrogcs.Nam per gratiam tîbs fer- beatur pro re»nbsp;uariiam ante cuicimus. Atbanc Apoftolusoperum meritisitaopponii, vi duo bate fimul »«ifjianc J*lt;l»nbsp;fabfiftcrcpoflcncget, Nam fi per gratiam finquit) iam non ex openbusialioq gratia nonnbsp;«ff gratia.Sin ex opcrib, iam no eft gratia : alioq opus iam non eft oput. At ex co minime fe-quitur,bona opera non debere fieri, aut nullum eorumvlum effe-Etfi .n. qui foluendo rionnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
wnt,gratuita rcmilsione opus babcnt,bdem tarnen creditorc tarn facile St beneficu ddigere, St gratiiudincm,quo poffunt officio,teftari debent,Eadcm ratio apud Deu quoqi obferuati
G g ilij
debet.
BIBI HARI2B MAGDALENÄ
debet, d« qoo, etfi nihil mereri pofsint,qui natura peccatores amp; filij »rar funt, ilium tarnen a«
nbsp; mare amp; eidem omne obfequium praeftare debent, Ideo Chriftus Simeonem interrogate
Vter horum « debitoribus creditorem plus diliget i Et rede relpondet Pharifxus,cutn e«* ftimans, cui plus fit illc gratificatus : Nimirum cum intelligent, qui gratiam fibi fadain melius agnofiit. Id verd pr» ab'js faciunr,quorum peccata tarn multa,tamq; atrocia Si manife-ftafiintjVtea dißimularc non pofsint. Minime ergo bonis operibut inimica cftdoétrio*nbsp;hxc,ncq; fecuros Facit hooaines, fed potiui bonorum operum Fontes aperit, amp; not ad illa henbsp;obRridos efle docet, vt ea intermitters non pofsimus, nifi nss mortalium ingratifiimos»^nbsp;omni gratia indignoi velimus præftare.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cocterüm vno verbo comprxhendit hic ChriRut, quid Deo debcant,qui exfidciußi«-Silt/Htfru» cati funt. Hoc7«imirum,Yt ilium diligant, ER hic proprius amp; germanus fidei fiudut, qu*nbsp;Amfidei, ideo Paulus jr?r charitatem agere dicit. Nec.n. fieri poteR,quin Deum ex toto animo rcd^*
Gihj, ittin.
ttt. »,
met, qfqs intelligit quanto amore ills nos complexus fit,vt nimira filium fuum vnigenitun pro nobis in msrte dsderit. ER autem gemina hxc diledio : qa fic Deu amplcditur, vtuogt;quot;nbsp;in proximum rcdundet,que is nobis tantopere commendauii. £t qa eius origo in cordenbsp;animo eR,quern omnium adionu foncera eflè conRat,illiuscffedaperomnemhominis**'*nbsp;exccnduntur,amp; ideo rede d Paulo legis totius complcmenturo efle dicitur. Nam quinbsp;exfidevera diligir,« vnum hunc obferuat, colit amp; aud;t,neq; aliqd officij detredat, quo***nbsp;dclcdarinouit. Hine ergoaudiendi verbi Radium accenditur,hiocprccandiafsiduitase*u*'nbsp;natjhinc vitx innocentia nafcitur,hinc mifericordia erga calaraitofos excitacur, hiocnbsp;tia in aduerfis fpei inuidum robur,fidei conRanti3,amp; qcqd praeterca ChriRianarum v*r**'nbsp;sRjOriginem ducunr. Arguit hoc eorum vanitatem,quicura omnibus iftts careant,adhucnbsp;men fidei titulo fuperbiunt,amp; fe per fidem iuRificatos efle gloriantur. Quos rede .nbsp;compellansait; ORenderaihifidem warn ex opcribus tuis. Etijfdemolim Chriftusd*^*^nbsp;Nó noui vosjdifcedite à ms qui operamini iniquitatem,amp;c,Nos ergo o fratres ,g*'atia **nbsp;in IcfuChriRo fadam fic agnofcamus,vt hunc viua fideamplexiin eundem transformen*nbsp;nofque eius Spiritu agi teflemur didis amp; fadis noRris omnibus. lUi debetur benedidio»*nbsp;nor gloria Si poteRas in sternum, Amen.
irOMILIA TER tia.
Et conuerfus ad mulierem dixit Sitnoni, : Vides hanc mulieremî* IngrcfTus fum domum tuam,aquam pedibusmeis non dcdifti:hx^nbsp;autem lachrymis rigauit pedes mcos,amp;fcapilliscapiris fui exterfit«nbsp;Ofculum mihi non dedifti : hæc autem ex quo intraui,non interne*nbsp;fitdeoicukri pedes meos. Oleo caput meum non vnxiftiî Haec autnbsp;vnguento vnxic pedes meos. Cuius reigratia dico tjbi, remiflà ciTcnbsp;peccata eius mulra, nam dflexit multurn. Cui autem paululum resnbsp;mittitur,paululum diligit. Dixit aut ad illam : Remiifa funt tibi pec*nbsp;cata. Et cperuntj qui fimul accumbebant, dicere inter fe : Quis efinbsp;hic,qui etiampeccatarcmittit7 Dixit autem mulicri: Eidestuatcnbsp;feruauit, vade in pace.
2 Oraïnus noRer lefus ChriRus Simoni Pharir«o,qui,propr«ar iuRitis fidur** gidus Si inflatus, mulierem peccatricem temerc damnauerat, parabolam f.nbsp;obus debitoribus propofuit, qu« vniuerfam noRrx falutis rationcmnbsp;peripieue compleditur. Docet enim omnes homines natura pcccatore*nbsp;Deo obnoxios efle, vt huic latisfacere aut eius iudicium luR nere null»nbsp;poßint ; iuRificari aufero gratis propter fidem, qua ipfura, qui nobis faiisfadio à Paftenbsp;efl, apprxhendunt. Vnde colligituir,n©n alia efle noflram iuflitiam,quam quod pcccaranbsp;bis non imputantur, fed Chrifli merito tcguntur,vel ctiam delentur, vtolim Prophe*^,nbsp;ti funt. Simul verô quæ fint iuflificatorum officia, indicator : nimirum, vt fibi fadait* anbsp;gratiara agnolcant,amp;animi graritudiuem atq; fidem in Deum dileftionis fyncerxoffit'^^j^,nbsp;flentur. quæ iùmraatim omnia comjnrhendunt, qux ad prxeeptorum Dei obferuatio^*nbsp;etq; veram obedientiara faciunt,quodprobetenendumcR,nevitxamp;morumlicc**' .jfnbsp;calamniandi occafionem demus, qui Euangelij dodrinam hoc nomine fulpcdam^^^^nbsp;faciunt, quod bonis operibus inimica m efle vociferantur. Sed videamus rcliqua, qux ' jnbsp;riam iflam abfoluunt.
-ocr page 371-H 0 M I L I A I Ï r. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5'5*?
Perg.î enim Chriftiis, Sc parabolam rebut amp; perfonis præfeniibus, lt;jbus cum agebat, p pphcai. Priul^;veroad verboruminterpretationemaccedainus,exemplum eiusobfer- i;àhmpeï(o-Uari debet, quod nimirum non contentus rem per parabolam propofuiffe, quæ auditorib. nii err ebMnbsp;«tenth, aut non omnino ftupidis fufficere potcrat, nunc eandem ipfe exponit, vt audiio- applieat.nbsp;rum inftttutioni magis feruiat. Eft hoc in docendo imprimis ncceflarium, Vt enim homonbsp;animalis fuopte Ingenio non percipit ea, quae lunt Spiritus Dei : Ita cæco philautiae atfetiu *nbsp;plerique peiftringi folent, vt, qux dicuntur, vix purent ad ie pertinere. Et hoc illud viti-umeft,quod infementis parabola Chriftus perftriogit, deilljs loqucnsjqui fernen illud Lw.ÿ.nbsp;terbi Deiin viam, id eft, in animos fecuros amp; patentes excipiunt,amp; roox per cogitationcsnbsp;carnh, amp; quofuis alios, idem fibi eripi patiuntureo quod in illo de rebus non æultùm adnbsp;fe pertinentibus agi cxiftiment. Quod genus hominum per Ezcchielem quoq; olim Deus Exwfn j;,nbsp;arcufauit, quando eos verbum fuum non aliter, quam cantilcnam aliquam, audire aic,cusnbsp;iuselFedus aut frudus vnà cum fono euanefcit.Jdco Chnftustam hic quâm alibi parabo- Mattb. ij,nbsp;lis explicationcs fubijcit, amp; concioncs fuas omnes ita inftituit, vt de fe agi non; ob-feurefenfennt ij,qulbus loqucbatur.Echocilfud eft,quod Apoftolüsin dodorerequirit,nbsp;Vt verbum Dei rede feindat: hoc nimirum volens,vc dodriiiam prudenter applicandonbsp;in fingulorumanimospenctrei,8cvtfinguli id exilla referre pofiini, qiiod iplis necef-fariumeft. Obferuârunt iftud admodum diligenter veteres Prophetæ,amp;quàmredèidnbsp;fccerint,in Nathani Si Dauidis exemple apparct. Cùin enim h,c turpi adulterio feipfumnbsp;polluiftetjamp;huichomicidium ,vel potius parricidium accuraulauiifet, non atroci amp;nbsp;manifefta nominis diuini ignominia, parabolam quidem ci Nathan propofuiî, qua feelusnbsp;illud ceu in tabula depidum cxhibebatur: ted quia eundem libidinis affedu ita excæcatutnnbsp;cernebat, vt de (c agi non fentiret, mox animum ems propius feriens iplum elfe oftendit,nbsp;qui Dci iram aducrïus le prouocârit, amp; qui ob imminentem fibi diuinam vindidam ma-tura Si feria pnitentia opus habeat. Debent candem in docendo rationem omnes mini-ftri tenere St Ulutis quidem rationem fie ti adere debent, vt quicunq; viam diuerfaro in-greJiuntur,fccrrarefentiant : fcelera autem ita arguereSt increpare, vtEpCurei quoquenbsp;pcrcellantur, St eorum fecuritas fiue ftupor, prædicationis perfpicuitate fine vehementia,nbsp;lùperctur, Coniblationcs item Euangelicasitaadhibeant, vt per illas fubleuentur, qui-cunq; confeientise terrorcs fibi infeftos elfe, aut alijs molcftijs fefe premi fentiunt. Eft ergo ndiculus St pernitiofus illorum error, qui nudam vetbi Dei recitationem lùtficere ar-biti antur, St proindc inJignius ferunt, fi dodrina rebus prxfent^bus St perfonis accom-tnodetur. Belli piofedô St egregij Dei fibj^qui pattem ita loqui volunt,vt ipfis ferraonetnnbsp;fieri nemo intelligat. Faciunt aùt ftli perinde, ac fi quis morbo aliqno grauiori laborans ,nbsp;medicura accerfat, qui de morbo, eius caufsis St curatione, in genere quidetrt apud ipfumnbsp;dilputet, adhïc phai maca ipfo vidente mifeeat, St emplaftra diligenter paret, nolit autemnbsp;admittcrc, vt lotis aftedis ilia apponat, autipfum ad pharmaca fumenda inuitet aut cogar.nbsp;Quid vero ifti difputationcs quantumuis dods St elegantes prodevunt ? quid in abaco di-fpofita pharmaca St vnguenta iuuabynt? Atqui nihilo meliorem frudum ex concionibusnbsp;verbiDei gcncralioribui percipiunt,qui fuos erroves cojrigi ,8t peccata fua arguhnolunr.nbsp;Idem ergo cum mundo contumaci St ftupido concionatores faciant, quod cum phrenett-cis fidi St periti medici ; vt nimirum iuuitis St multum reludantibus dodiinam earn ingérant, quam ipfis neceflariaro effe vident.
If.
CoEtcrùm quoad parabolae hums interpretationem, hoc agit Dominus, vt often-dat.SimonemPhaiifxum maiori reprahcnfione dignum eflb,quam mulierem hanc,quam rile omni conforiio aut confuctudine indignam iudicabat. Eadem vero opera feiplum
Clriflui Pha* rifieum magû
quoque cxcufat, qui ilia diledionis officia non teraere fibi ab ilia impend! paflus fit. Ar- tÿitai nprlt;-guinentura,quoChiiftus'vtitur,efteiufmodi; Quisquisjgrati« Dei magnitudinem,8c fccnjuneilt-qinm is hominibusoffertpeccatorum remifsionem ,reélè agnofcit,is non poteft ni» g««*«eJi mcdil gere,quivnicux gratishuiusMediatorfum-.ioeoqueamorem hunc officijs ex- *®***nbsp;ternis leftatur, qua Daus fibi grata St accepta habet, cum ex fide amp; charitaie non fuca-cata émanent : Atqui mulier ilia fuum erga me amorem omni officionim generc déclarât, dum pedes meos lachrymis abluit, St dcotculaiur, dum cofdem capdlis. fuis cxtergit,8cnbsp;vngiicnio pretiofo dignos iudicat, Agnofeit ergo fibi fadam gratia, neq; ego dus officianbsp;alj,crnari debeo, quorum cauflafiue origo tam pia St fanda eft. Hæc (mquam ) corumnbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fumma eft,quæ à Chrifto in prxfcnti dicuntur. Vtautem etficacins feriat Pharifæi a-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nimuin , qui propriæ iuftitix fiducia quafi occalluerÂi c vt grati® prsdicatione non
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;multùoi
DIEI MAR17E AîAGDALENÆ multummoueri poflèt, Minorem elcganticomparatione amplificar, quamulicnJift'i*nbsp;officiofam munificentiam cum illius parfimonia, velforditic potius,confert,Ego^inqugt;'}nbsp;ingreffiisfumdomum tuam,aquampedibus meisnon dedifti,haec autemlachrytniUi'nbsp;gauic pedes meos, amp; capillis capitis fui extcrfit, amp;c.
Pf oderit autcm fmgulashuius comparationis partes diligcntius excutcre. Ego tuam domum ingrcffus fum, quern tarnen tu negicxifti : ifta me in domo aliéna quxliuit»nbsp;vt dignis officijs profequeretur.Tu nc vulgari quidem aqua meos pedes ablucre, amp; paoonbsp;flue linteo aliquo reicâitio ablutos tergere dignatç es :at ifta Iachrymis,quas peccatoruninbsp;agnitio, amp; pius vers pniteniiæ dolor,extorfit,illos abluit,amp; capillis proprijs exrcrfit.T^nbsp;olculum, commune amoris amp;amicitiae lymbolum, ori meo negauiftiifta verô ne à peakbus quidem meis abhorruir,quo minus eos ofculis fuis,ijfq; celebcrrimis amp;itidem repou-tis dignos iudicarer. Tu caput raeum oleo vulgari inungere detredafti : hæc autcm pedib,nbsp;vnguentum pretiofum adhibuit. Vnde verb hæc tua parfimonia, amp; quænam ifti tantxTi-beralitatis cauflàfuitêHxc nimirum, quod bare multum diligit,quia eius peccata multarfiquot;nbsp;milfa funt,amp;c. Id eft,ex fcelerura fuorum multitudine gratiam fibi fadam ftimans,nbsp;Ium officium tantum efl'eexiftimat, quodilli rc/pondere polsit : tu verb, quiateiuHoo'nbsp;putas, neque Dei gratiam agnofeis, neque mihi aliquo iure te obftridum elfe arbitrais.nbsp;Ita verb Simonisimpudentem confidentiam arguit, qui fibijpfi defua pietate amp;dilelt;ä*O'nbsp;ne Dei procul dubio plurimùm poUicebatur, ciim interim vulgaria quoqueSdcomoiu-nia verar pietatis officia fecurè negligcret. Ex eo autem colligis , eius conditionernbsp;multb deteriorem efl'e, quam mulieris iftius : eb qubd ipfe nullo adhuc diuina: milericor-di£E (enfu tangatur j Seproinde in reddenda gratia tarn frigidum Si negligentem fefepf^'nbsp;beat.
Cttr btec tuulè-tris offieü Chrifiut éd»nbsp;mi^erit.
r««E /f. /Jlt;t. i, f3 -fS.
Miib.
Mitih,
Luc. i4, mrc. i6i
Interim non obfeure apparet in his verbis, cur hare tarn delicata amp; fumptuofa iniquot;' eris iftius officia Chriftus admiferit,quemin cneterisab omni luxu etdelitijsalienifsitni'nbsp;fuiflcconftat; Nimirum,qubd Si hypocritæ Simonis improbam confidentiamnbsp;hoc arguere,amp; fimul eodem veræ pietatis officia nobis commendare voluit.Inter hïcP'fnbsp;mus locus pnitentiardcbetur,qiiam conuerfionem à pcccatisad Deum efte, albi^'^*'nbsp;mus.Nifi enim hinc exordiamur,inutilis Si fruftraneus crit omnis conatus,quem inp^nbsp;tatis negotioadhiberaus. At quia pnitentiam fei iam Deus reqrir, quæ non innbsp;oftentationeconfiftatjièd cum vera pcccatorum agnitione Sc animi contrifiooe com nbsp;fit:iliapijî lacbryraisteftemuroportet: Etcnim ciirn peccarifenfus,amp;qui sxcoenJ*f*'J^Jnbsp;dolor,acerbilsimus fit,fieri non poteft,quin fe tot os in ludu conijeiant, quicunq;nbsp;fua ex animo agnofeunc. Hinc Dauidis illæ querelæ manarunt : Transgrefsionesnbsp;gnofco,amp; peccaiu meum afsiduemihi obuer^atur.In te,in te(inquâ)lolupeccaiii,nbsp;hoc in oculis tuis admifi: Contremefada funt omnia ofla mc3,amp; anima mea terrir» Cquot; 'nbsp;hementer. Defatigatus fum in gemitu meo,fluduarefacio tota nodelcdu meum,h^7nbsp;mis meis grabbatu meum liquefacio. Nihil integrum eft in came mea propternbsp;nétuâ non eftpaxofsibus mets propter peccatuin meum,amp;c.Sed amp; Petrumnbsp;mare aut acerbe fleuifrelcgimu$,ciimgallicantuamp;efficaci Chriftiiplum reipicienu*nbsp;tute excitatus fceleris fui atrocitaic fentiret. At quia dolor ifte inutilis,imb noxiusnbsp;ad Deum conuertamur,fecundo loco ceitam veniæ fpé animo conciperedebcmus.'tj''^^nbsp;illius promifiionibus facile hauriri poterif,fi in illas toto animo intend de eiusnbsp;mul Sc omnipotenria fenb cogtcmus.Promifsiones eiufmodi pafiim in fcripturisof .nbsp;amp; inter has imprimis memorabiles funt : viuo egofdicit Dominus)nolo morte pet^^ .nbsp;fed vt conuertatur Sc viuat. Item . Si peccata veftra fuerint vt coccus, niue albiora r®..nbsp;tunfl rubeat inftar purpuræ,vt natiua lana erunt.Et rurfus : Ego ego ille iplenbsp;transgrefiionestuas,idq; propter me,amp; pcccatorum tuorum norccordabor.Eftc*nbsp;fohtionis dulcifsimar plenum,quod Michcas dicit : QuisDcus ficut tu ? q tollisnbsp;fuper fcelus tranfis reliqujs hæreditaiis tuæ.Nô retinet ira fua perpetub,quoniâ deknbsp;boniratc. Reuertetur Sc noftri miferebitur,fubigetiniqtates noftras amp; deijeitinnbsp;maris omnia peccata eoru.Quib. omnino addi debent Euangciicæ illæ Chriftinbsp;No veniad vocandu iuftos,fed peccatores ad pnitétiâ.Opcrtetprædicari innbsp;pnitentia amp; remifsionc peccatorum.Item.Quisqs crediderir,amp; baptizatus fuerit,*®nbsp;tur, Cum his fi eorum cxempla cofcramus, q ex atrocifiimis fceleribus ad Deum fo-remifiionem gratuitam inuenerunt,mox nos quoq; mirifice confirmari fentietnuSinbsp;cul abieda delperationead thronum gratiæ recurramus. At hic etiâatq; etia
I
-ocr page 373-557
HOMILIA î T T.
(cjuod tcrtium huiui traôaiionis caput eft)nc impudenti proteruia în Del confpeöutn ru-anius.Etfi cntm hic nos blandilsimis promifsis inuitet, nos tarnen noftrijpfius pudere debet,vt lotis animis contriti cum filio prodigo clametnus : Pater,peccaui in clum amp; in te, neqjfum dignus,vt dicar filius tuus, Quem affeâum ifta quoqtpeccatrix prodit, quandonbsp;dcChrifti bonitate quidem optime fperat,à tergo tamen altans cum lachryrais ad pedes i-pfius aduoluitur, Poftremó vnguentis quoq; noftri» Chrîftum Honorare amp; eins pedes in-ungere, amp; eofdem capillis noftris tergercdebcrnus.Fiet hoc,fi nostotos illi confecremusnbsp;in viuâ hoftiam,vt propter nos glorificetur nomen eius: fimul aût in paupercs eius libera-liter conferamus ca,quæ nobis aut fupcrflüa (unt, aut prius voluptatû atqj fuperb se irrita«nbsp;menta fuerunt.Hæc terè funt pietatis Chriftianas officia,qb.reucra delcftatur Deus,8c g.b.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
cùm præfentistum futurs vit® promifsiones datas effe,Paulus affirmât ,).Tim. 4.C3p,
Admonctpræterea nos locus i(le,quomodo de operibustam noftris quàra aliorum iudi- QMweio de caredebcamus.Fuerunt .n.Pharifæorum opera, quo ad externam fpeciem fplendidifsima. opcnbiw itbt-Manus 8c corpus totum frequenter abluebant, 8c nefas illis videbatur à'foro reeerfum «»tiKiiica«.nbsp;accumberc,priusq; quis probe lotus cffet.Simili cura 8c ftudio in vafis quoq; purgandîs v-tebantur, leiunabant item crebrô, eleemofynas multas faciebantpublicd,decimal,nbsp;8c quæ alia funt huiui generis bona fide reddebani : adhatc veftitut,inceffus, 8c totius corporis geftu»,ad piecatem,Sc animi deuotionem declarandam,erant compofitl.Et fi huncSi-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
monem Çeâes,præ alijs illius ordinis hominibus hoc quoq; habuit,quöd Chriftum domi fuæ excipit,eunde;n menfa fua dignatur,8c quàmuis non fans æquo in ilium fit animo, nihil tamen aducrlus eum hoftile molitur. Verumtamen omnium tftorfi operibus præfcrturnbsp;idjquod mulier peccatrix'fecit. Quod fi cauflam quærasmon alia redd I poteft,quàm quodnbsp;fide prædita fuit,qua Pharifxi omnes deftituebantur, Fidci ctenim luce excitata in pecca-toru fuoru cognitionc vemtjDeigratiam hunailiterimplorauitjfeipfam 8c omnia fuaChri-fti pcdibusfubieclt,8c tota in hoc fuit,Yt vita omnéilli conlecrarctjqidm prius in turpilii- .nbsp;mil voluptatib. tranfegerat. Extant huius generis multa exempla apud Prophctas,q difer-tis verbis eos djmn»nt,qui circa templum,8c facra externa,occupatifsimi erant,econtra venbsp;ro illos commendant,qui vnum Deum inuocant,indicium 8c luftitia faciuni,benefici funt nbsp;8c humilitcr cum Deo fuo ambulant. Quapropter dcoperib, hominum nequaq; ludicarinbsp;debet,fccundùm externum fplendorem. Nam vt Paulus ait,qc(jd fine fide fir,pcccaiu eft,nbsp;neq; cum opetib. noftris inDei confpedu cumparere pofi,umus,nifi ilium nobis propitiutnnbsp;rcddai Chriftjs Ictus,in quo folo illi complacitum eft.At fidei ingemum eft, in folius Dei '7«nbsp;verbum refpicerc,hoc omnium aâionum regulam putarc,8c falutis fiduciam in vno Chri-fto habere collocatam.Vnde fequitur,bona opera non eftc,neq;Oeo placere pofte,qux nonbsp;lecunddm De; verbum fiunt,8cin quibus taluiis meriium homines fuperftitiofi quaerunt.nbsp;Hahes ergo hie quod ijs re'pondeaSjqui nos bonorum operum inimicos efle vociferantur,nbsp;to quod nolimus circa ca occupari,quar ipfiexhumanaru traditionum prxfcripto faciunt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
At prius illis probandum erat,iftain bonorum operum cenfum deberereferri.Td verofa-ftu impofsii ile eft,cum hominum traditiones iampridê Deus proprio ore damnârit, 8c fe ' tills nequicq; coli icftetur. Imo ne tergiuerfari videamur, libéré 8c rotundo ore dicimus,nbsp;patresfamihasSc horum vxores,agricoUs,itcm,operarios,m3fchanicos,magiftraius item,8cnbsp;, quicunq; horum fimtlcs fua vocatione fideliter obeunt, labores 8c curas huic coniunâasnbsp;1 pancnierfeiunt,neminem defraudant,8c vitam viuuntinnocuam,plus bonorum operumnbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hibcrc,quam omnes vel facrificulos vel monachos aut eremitas,quos nefcio qux vitæ rao-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rumq; afpcr.tas commendat. Quid ,n. illi fimul omnes faciunr,quod diuinislegibus com-
I nicndttur,aut aborum hominum commodis fiue naccisitati ferutai?Enimuerôex fidei fon* 1 tib. illorum opera manare nemo dixei it, cùm Dei verba deftituanturdn quod vnum fidesnbsp;iiicumbit. Eft ergo illorum hominu eo.turpior confidétia,quôd ab ijs loge iupei atur apud*nbsp;Dei tribunal,quüs ipfi vix confpeétu fuo.aut familiariori colloquio, dignos iudicanr.
Porto ad Chriftum redeamus,qui ad mulierê conuerfus ait illi iRemifta lunt tibi pecca, jstu ta.Poteratl)oc fupcruacaneum videri,cùm hocipfum iam ante no femel in debitorura pa- e»« p«cclt;if4nbsp;1rabola,8c eius cxpofi.ionc,dixiflet,Sed fidem mulieris amplius confirmarioportuit,quam rusiuit.nbsp;nonleuiter tentatam fuiflevei ifimile eft, cùm eos fibi aduerfariosScinfeftos effe videret,nbsp;qui præ alijs iuftitiæ 8c fanéfitatis opinione eminebant. Neque debet aliqua doârina fiuenbsp;cuniblatio fupcruacua videri,quando fiogulis horit plurimaoccurrunc, quæ nosà vitanbsp;falutis tranfuerlos .ibripiunt, aut fidem nolb am aliqua ex pane labefaétant. Nos poilus D E 1 bonitaicm obfcruar« amp;exolcu!aridebcmus, qui in tempore nobis adt-ffe.
-ocr page 374-5?8
p'uriffi intek i -riiaf foluwnbsp;Pd'jw peccatitnbsp;r.iliicitte»
UMh.it. M4rc. ti.
Tontetfilutit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;onbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j. -' -------..
inJicatchri^ ftitiofilsimorun) iudicia, tnulierem noua confolatione confirmât,amp; idc fontes . ftui.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;......- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.... V.
Epft.A
rruliut fidii.
Philip,
DIEI laARïTE MAGDALEN7E
n«quefîdis admonkionibus amp; confolationibus in officio retinere confiieuit. Sedarce-dit in præfenti alia etiam eau Ha. Nam nouas cogitationes,fiuc caluinnias occultas, Pharifæ« orunl, inlucem prorrahere voluit ,vt eaoccafione fontes rcmifsionis peccacorutn aperti-us indicarct. Etenim bis auditis oftendiintur coniruæ,amp; inter fe dicunt. Quisefthic,quinbsp;peccata remittit? OlFsnfionis aut fcandali caufla eH,quôd Mefsise offiemm non etia intel-ligunt,quetn diuinse gi atiæ amp; rcmifsionis peccatorum Mediatotc nobiï fore, olim Prophets prædixerant. Ethic jllelapis eft,adquetn etiam hodie iuftitiaiij hypocritximpin-gunt : qb. hoc proprium eft,quôd amp; miler is peccatoribus remifsionem gratuitam inuidér,nbsp;amp; eandem in Chrifto monftrari ind gnifsimè feront,eô quod vtrumq; gloriæ ipforum of-ficit, amp; operum iuftitiam euertit, qua illi quam maxime fuperbiunr. Auget verôerroremnbsp;hunc,quôd feipfos amp;: peccata fua nonagnolcunt. Nam fiinhærentem fibipropriænaturïnbsp;vitiofitatem,amp; quæ ex hac quotid e promanant,peccata, ptopiuî intuerentur, fibijpfis eo-dem remedio opus elle vides ent,quod in alijs indignius feront.
At qualefcunq; ifti fint,in eo laudem merenrur,quód Ibla Mef$iæignoranti3,qua;tunC omnib, communis erat,peccant,interim verô hoc fidei amp; religionis vers principium con-ftanter tetinent, quodocemur peccatorû remifsionem in foli,is Dei po'eftateeHejamp;jp*^*^nbsp;hune lolum quæh debete. At hodie, impurifsimi homines facrilega audacia in ipfius DÇ*nbsp;ditionem(vtficloquar)manum inferunt,amp;,quodhuiusfolius,fibi ôe coniuratisfuis vendi*nbsp;cant : neq; eo contenti,infuper miferos amp; rerum imperitos cogurit,vt peccata finguh ifl*^nbsp;in aurem confiteantur, amp; eorundé remilsionem ab ipfis prece Sepretio redimant. Sunth»nbsp;ludæoi û Pharifæis det6riores,amp; mirum cft,chriftianum orbe illorum tyrannidem tam dit*nbsp;ferre po'uilfe,cuius prattextu innumeros principes proditoriè circumuentos cHe omnii^'nbsp;propè gentium hiftoriæ teftantur,vt iam de tentata (æpius matronai û pudicitia,amp;interet'nbsp;ptis hæreditatib. alienis nihil dicamus. Abutuntur tll* ad fuæ audacia: defenlioncm ChrÜt*nbsp;verbis,qb. is claues regni clorû dilcipulis credidir. At lub clauibus iftis non aliud, quaninbsp;Euangelij prædicationem amp;C legitimû Ecclefiæ minilieriu intelligi debere res ipfa claniit^ nbsp;per quod verc credeutib. peccatorum remifsio,incredulis aut amp; pniteienefcijsnbsp;damnationis fèn:entia,denantiatur : quod vtrumq; in clisratû eft, non quia fie vnft' ,nbsp;rafi proniitiant, fed qa fie Dei filius ex ærerno patiisdecrero conft-ruit dicens/Lcino'*^nbsp;vniuerfura,amp; prædicateEuangeliuomnicreaturæ.Qnisqs crediderit amp; baptiz uus fucf*'nbsp;feruabitur.Qui vero non crediderit,damnabitur. Sed plura de his alibi fæpedicuntur.
Pergamus nuncin Chriftiadione,qui nihil moratus hyoocr tarum üc hominû dencius demonftrat. Fides tua (inquiète feruauir,vade in pace.Qnafi dicat : Nonnbsp;criticorum iftorû fèntcntiam formides,aut propter illos de falute tua quicq; dubites Unbsp;.n. Dei promifsionibus credidifti, amp; peccatorum tuorum remiisioné apud me, qui h'nbsp;mediator à pâtre conftitutus fum,qua'fiiiifti,harc tua fides tibi faluté. ttuJit ceriâ amp; inynbsp;ta'âiquæiftorûiniquis amp;temcrarijsiudicijs neq; euerti neq; eripi pcterit.Tu igicur lOnbsp;tua fi le acquiefcitOjamp;læta atque falutis fecuraabi,refq; tuas agi to. Eft hæc tonusnbsp;conclufio,quæddigenti defideratiQneamp; afiduamed t^itionedigniisima eft.nbsp;eosconfutat,qui ex ijs,quæ præcefleru'nt, aniàm arnpiunr, vt luae iufti iæ merituftâ'^^^nbsp;Ex his .n. verbis fat» apparer,peccatorum remif ionê mul en iftiexfôla fideobngdlf^nbsp;iuseffeda fine fruélusfuêrc,quæprinscommemorauimuspie.atisamp;dilcâionis^'nbsp;Neq; hæc Chrifto placuifient,nifi ex fide fada fuiflênt.Firmiter ergo amp; conltanteft^^^^nbsp;mus axioma illud dodrinæ ApoftoIicæ,S'ola fide in Chr.ftû nos luftific.'iri Stferua ).nbsp;enim fola Clo iftum appræheridit,qui nobis â Deo pâtre iuft;tia,latisfadio,fànélifi^f^|.jnbsp;redemptio faduseft. Nonpoflumusergoiuftitia? amp; falutis fiduciamin qiiacunqi^'nbsp;collocare,quin Dei filium fuo honore fpoliemus,amp; hune aut in creaturas aut nom^nbsp;ra^ransferamus. Atquiafides Deidonum eft,amp;ad Chriftumneino venitjOifieUi^Pnbsp;traxerit,faîutem quoq; gratuitæ Dei mifèricordia: beneficium efte confiât.
Secundo frudû veræfideihocd.donobis Chrifiusin dicat. Eft is pax amp; tranq«' con(cientiæ,quæex eo nafcitur,quôd Deû nobis propitium iam elfe fcimut,quipr*^nbsp;pter peccata nobisinfenfuserat. Quo Paulus relpiciens dicebat : lufiificati ig'fnbsp;p.acem habemuserga Deum,per Dominum noftrum lefum Chnftunijper quem^nbsp;de habuirou. aditum in gratiâ hanc,per quam ftainus,amp; gloriamur fub Ipçgor'î*^ ¦nbsp;peratpaxifia (vtidem Apoftolusmoner^ omné intelledum inundi,eôquodinnbsp;Hdionibusinconculla manet, amp; tune maxime fuam vinutemexcrit,quandonulli' 0nbsp;manis Ipes nobis eft rthqua.
-ocr page 375-5^9
edèaeftimabimus^fi eos
H O M 1 L ï K II.
Eftcrgo hic incomparahilis veiècredentiurDthefaurus,quem r
nobis ob oculosponamus, qui defperationisæftroexagnati horribiles contcienuatetros nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
re$,adeoqueinferorumdiroscruciatus, fentiunt. Procul ergo vt public« lalunshuma-næhoftesarceridebent, qui pacetn iftam exiniperirorum animisauferunt, quando hominem falutis fuæ certutn fieri poffe negani Si proinde de falute, amp; gratia perpetuô du-hitandum effe docent. Adhaec falfi arguuntur hoc loco abfclutiones pontifici®,quas facri-ficuliSi Monachi fuper illorum capita detnurmurât,qui ad ipforum genua prouoluti pec-cata fua illis confitentur.Hæ n. non pacem aut tranquillitatë animorü gignunt, led qa his ad fuas fatiifaâiones mifcri reminuntur » nouoslabores, curas amp; moleiïias, ad hæc per-pctuam confcientiæ fluôuantis carnificinam , exhibent. Et qui his nituntur, in ill»s per-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
petuoimplerifolet^quodChriftusSamariiidi dicehat; Quisquisbiberir ex aqua iÜa,quani îoin. 4.
ipfc hau rit fuis viribus, amp; induftria, fittet iterotn amp;c. Nos ergo a 1 verum amp; vntc um gra-t, fontem contendatnus, quem in filio luo nobis Deus apetuit, neque hyp'crifarum iu-dicijs moueatnur, quos cca fuperftiûo in rabiem agit, vt nos eo nomine damnent.qubd vnoChrifto contend fumus. Vt enim ridiculus amp; irrius eorum labor td^qui folem pulvere inicûo exdnguere aut obfcurare conantur ; ita nihd pvefic eni Soj. hihæ,duin luceinnbsp;illamvitæ ætcrnæex credentium animis eripere volunt, aur diuinx gratis cffectnnr nnr e-dire.Nohis ergo fingulis priuatitn dici puiemus^quod mulien huic die turfidcoq; firnu Scnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;®
inttepidiftemus,amp;precemurDeumPatrem,vtnos in credendo omnt gaud-o pace , nbsp;,
impleat,vt fpeinuiôlaabundetnusper virtutem Spiritus fand», Sc olim cum Chrifto le u in cttlis viuamus atque regnetnus. Ipfi debelur btnedicdo, honor, gloria amp; potcllas innbsp;ttiernum, Amen.
DIEI TECCATRICIS
fÀadChriflum.T^recatîO.
¦p/üD« Domine lefu Chriße^cui g^alißima flint cDKuitiiajn quibtu homines ad feietatem * (ale/iium epnUrum neeedunt ; ïnuocamns te, cenuertenos Domine dr conuertemur^fici-to vt prouoluti ad pedes tuos fundamus Uchrymasfrio pcccata noßra déplorantes : dr nur fitsnbsp;inclinai i ad te nofir urn caput ^te arripiamus^vinciamtif^ dr capiemm tuumofiulum. Tu et~nbsp;iam nts ofiulare ofculo oris tuf dtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^pititufanclo tuo, exata in nobis nouam vitam o^ua
tevngat veraagnitione tut,fitauiodore verse inuocationts dr nouA obedientiA. Da etia'iTt vt tn haevita vencremurpedes tuos, qui pacem annuntiant : dtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;extrema atate
mundi'^ngelipads amarefintploraturi finuatovt nos etiam arumnis Ecclefia tut afficta-mur,drei!is noßris efficqs fanareßudeamtss, atq. ita vere efßetamur membra illitss cttua.cui tnultum remififli dr vidßim ardenter diligtt. Et detnde euoiati ex hac valle tadryinbsp;marumaccumbamt^i adtuum conuiuium,quoderit fine lachrymis dr fine peccato,in domo parnbsp;trii tui, vbi funt multt amp; augußa manftones, c^men.
DIE LAVRENÏU, EVAUGELIVM lOARMIS
X 1 1. CKPiXE.
T Autendus in Hifpanu natus. Sixd fecund» Aibenis nat», amp; Romani Epifeopi Diaco-^nus, ac quæftor RovuanæEcclefi® tuit. Cùm autem Sixtus ad tupplicium duceretur, vt Àfartytq cotonam acciperct,fedulo monuit Laurcn»iura,vt tbefauros Ecclcfi« ad kutlés*nbsp;tanonem pauperum diigenter adleruaret. Hoc ciim Decio imperator» nunciamm effet, thadm Laurentius quoque comprxbenfus ,amp;cin vinculaconieâus eft. Cutnque^,-telV.tcs ab eo tbefauros Ecclefiæ polccrent, vt eos imperator» aften ent, tr»dui (pactum adnbsp;tolbgcndostbefauros f»b\ conced» rogauit. fniereaLaurentius, quoscunque po;uit,con-tiociuit mendteos ,pauperes, amp; omn» generc »norborum aftbtfos sgrotos. Quos con-ftirotabota eLpf» tridu» ,oftend.t iatell»t»busDec»ifrap«raioris ,pronur»cians de iy , bosnbsp;eftcEcclef»sibefauro»,necquicquatn Corum petit e, quod bis detur , led cum ampWsi-mo fJtnorein ccelo td compenfari. Hac oraitone Imperator cum fuis barpqs, quæ Ec-dtfii ibelautos cotuorum inftar, cadauer.businbiant.um,expetebant,delulus Si exarer-Hbnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;batus,
-ocr page 376-* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIE LAVRENTII
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;batus, Laurentiumcarnificibuïtradicurauit,quieumcraticulafferrcaî,cuipruns®.(^j
fubftratæ,impofucrunt. lacensautemincraticula Laurentius, fumma alacritatc«'^^^ gUriatus eft fe non torreri, fed fuauiter carbonibus ardencibus refrigerari. Præic»*nbsp;peratoris aftanti tandem dixit : Vnum latus iamfatis aflatum eft , Apponc igftur amp;nbsp;mede, aflaturam verô verte. amp;c. Tandem Laurentius commendans aniroain fuamnbsp;Dei, placide ex bac vita decefsit Anno Chrifti nati ex virgine 2 $* 4. die j 0. Augii^**
irOMILIA PRIMA.
î-rant autcm quidam Græci ex fjs, qui afeendere fota bant, vt adorarent in fefto* Ifti ergo veneruntad Philipputn,nbsp;qui crat ex Bethfaida Galiîææ, rogarunt eum,dicentS : Dolt;nbsp;mine, cupimusleiumvidere^ VenitPhilippus,amp; dicit An*nbsp;dreæ : Andreas rurfum ÔC Philippus dicunt lefu. îefus auten*nbsp;refponditeis dicens: Venir hora, vtglorificetur Filius homûnbsp;nis. Amen amen dico vobis, nifi granum frumenri lapfumnbsp;interrammortuumfuerit,ipfumfolum manet:fi verd mot*nbsp;tuum fuerit,multum fruélum affert,
VLTA (XVIDEM SCRIPTVRAE VETERES
ff-c« V K. 1 n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1ME.IV1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 V K AU V C.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;((f
hoftiumChrifti confilijs atquc conaiibus diiïerûntjquibus regnuii'
pctuôoppugnaturi fint :fimul verô eiusdem gloriam atq; -n# genter exponunt, quæ nullis impiorum viribus obfcuraripofsit,quonbsp;fêlé excVatj amp;inuitisquoqueaduerfarijsdominetur. Excæplahu!Ugt;hnbsp;risEuangeliftæmulca pafsimproponunt,interquememorabilceft,quodhuitisnbsp;ftorianobis exbibct. Legimus enim in præcedenticap. iacerdotumconiurationenjqnbsp;nanimiconfenfudecreuerunt,vffiquiChriftusvbifitnorint, ilium indicent,nbsp;mortis fuppLcium fumant. Sed quid luo iilo edido proficiunt ? Nibil prorlüs. 1nbsp;enim quàm plunmi ex vrbe Bethaniam excurrunt, vt Chriftum amp; Laz3rum,eiusnbsp;refufcitatum videant. Deinde ijdera Cbriftura honorifice deducunt, amp; infeij liced«nbsp;, quod olim Zacb arias de illo prædixerat. Præierea alij fa ma excita«,obuiam ipfinbsp;9gt;^ untur,8c omne officij genus illi præftant.Et vt alij Euangeliftæ annotârunt,nonnbsp;lum aliquem obfcurum fe illerecipit, vtilliclateat,fed redâin tcmplum diuertit/*^|^|i)nbsp;formationeraraoxaggreditur, dumex eo vendentes amp; ementes eijcit, numu^^nbsp;menfaseuertit, amp;dctemplilegitirao vfu publicè concionatur. Etbæcquidem»^^*nbsp;cum authoritate amp; fucceflu, vt Phariiei quoque queranturj irrita efle fua aduerfü^nbsp;confilia,neq; fehadenusquicquamaliud profecifie,quâmquodfotusprobemp*,nbsp;pfis relidis ilium fequatur. Gonfirmantur ifta nunc nouo exemple, quod in pts'llnbsp;annesdefcribit,amp; quodeiusmodi eft, vtamp;Iudæorumingratitudinem palàm arS' jjii-'nbsp;Chrifto nouæ concionis occafionem præbcat : qua priraum de regni fui propagan°nbsp;ter genres differit, amp; ita fuas pnas ludæis non obfcurè denuntiat : Deinde docct pnbsp;qua via 8d ratione nos quoque ad gloriam,quæ nobis in ipfb propofita cft,perutP*nbsp;firaus,
Prirai autem producuntur, qui toti huic tradationi occafionem dedêre. fy GT^cci ijdem ht quidam Græcorum ex sodem numero, qui diebusfeftis Hierofolymam afe«nbsp;quicr gentet, lebant, vein templo adorarent. Solentautem inNouo teftamento Græci dicig^.nbsp;ïpbe/a. quicunque d Republica ludæorum alieni eranr, ficuti ex Pauli epiftolis apparet.R^ ^^|,^illlt;nbsp;nominis inter ludæos præcipua fuit, quod pleriq; populi Orientis Græcè loquef® (lü'nbsp;veTô Ebraicam lioguam, vcl ex ea deriuatum Syriacum idioma, excolcre amp; il*nbsp;derent, eô quod in illo Lex amp; Prophetarum libri deferipti eflenr. Eigo exnbsp;fuerunt,quod veteres quoq; interprétés fenferunt,exmore taméHierofolyma^.nbsp;runt, vt illic Deum adorarent, amp; fâcra faccrent. Quod nemini debet mirum viuCfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eifi ludæorum religionera non per omnia probarent, neque per leges Romano^ ^s'
ad ludaifmum tranfire : magna tarnen erat rempli Hierofolymitani celebrita», iH rodis exemplum haud dubiè maiorem fecerat, cùm is templum nouumincredi^ *nbsp;nbsp;nbsp;'
ædificâfïet. Præterca non dubium eft, quinplures ex gentibus aliquani vcriP^Gppfi
-ocr page 377-fionem aflecuti fucrint ex ludæoruin confuetudine qui tunc per omncs propd terras di-
^perfi erant. Qua: caufla eft, quod Lucas in aflis frequenter religioforum meminit, qui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
luda:orum fynagogas ingredi folebant amp; ferè primi fuerunt,quibus Apoftoli Euangeli-Um pratdicarunt. Et qui tales erant, interdum ad templum veniebant, vbi Deus fui cultus fedemordinariameflevoluerat: cuius rci cxeraplum in Eunucho Aethyopeidem no- nbsp;nbsp;nbsp;**
bisproponit. Neque tales ludæisabominationi erant, vtreliqui ex gentibus, qui veri Dei notitia prorfus carebant, amp; facra Leuiiica prophano contemptu afpernabantur. Ha-bebant enim Solomonis oraculum , qui in rempli primi dedicatjqne, gentibus quoquenbsp;illic adorandi copiam fecerat. Sic enim ille diett in priori Regura cap. g. Alienum quoq»nbsp;qui non eft de populo tuo Ifrael, qui ê longînqua regione propter nomen tuum venericnbsp;( audient enim nomen tuum magunm, manutn warn robuftam, atque brachium tuum,nbsp;extentum, venientqueoraturiin domo ifta) audics tuin clis, in habiuculo manfionisnbsp;tuar, facieique omniajpro quibus alienigena clamauerit ad te,vt cognofcant omnes popu-11 tetræ nomen tuum amp;c. Ita veto genres ad regnum Chrifti præparari oportuit,quod fuonbsp;tempore ad ipfas debebat transferri: amp; commode ad earn rem Deus ludæorura bine indenbsp;difpcrlorum opera vfui eft, licet illi Chriftum immani odio profequerentur: vt ita confta-ret, negotium hoc omne non humanis artibus, fed diuinoe prouidentiæ confilio gu-bernatum fuiffe. Nobis veto hic obferuandura eft, regnum ^Chrifti non vmus gentisnbsp;finibus concludi, fed per totum orbem extendi, ficuti ohm Prophets non voo loco prs-dixerunt .De quo vt minus dubitari polset, omnibus leculis inter genres reperti bint, quinbsp;vcnDeicognitionealiquaimbuti,fuperftitionesfibicauendâieflepuiârunt. Imo voluitnbsp;Deus primum tabernaculum ex Aegyptiorum fpolijs contexi, poftea vero m priaai amp; fe-cunJitempli sdificatione Tyriorum amp; aliarum gentium opera atqueliberalitate vlus eft,nbsp;ne quit regnum fuum foli ludsofum genti alligatum putaret.Seruit hoc inftitutioni fimulnbsp;8t confolationi,ne vel aliquot temerè damnemus,vel nosipfos propter gentem aut locumnbsp;vndc oriundi fumus, à falutis confortio exclufos effe arbiiremur.
Vidcamus autcm,quid ifti fccerint.V«nerunt vt adorent in die fefto Hierofoly mis. Gr««» veniKitS Atquipoteranihocdomifaccre,quandoconftatadorationem5£ cultum Dei loco nulli adorent wnbsp;efle alligatum : neque dubium eft,illo8 frequenter preces fudifle amp; Deum coluifsd in fpi- ° *nbsp;rituamp;vitsinnocentia. Sed quia tunc temporis adhucdurabantexercitia ilia externa fidci 8t p'ctatis, quæ Deus in lege inftituerat, ilia minimè negligenda efle putSrunt. Nonnbsp;ergo lumptibus parcunt, non laborem vllum fubterfugiunt, non fuorum gentUium fan-ms St ludibrijs abfterrentur, quo minus veriDei cultum publice confiteantur,amp; eius po-puli focictatem ambiant, quem pvomifsionibus , amp; certa religionis forma, à Deo dona-tum tuide intellexerant. Pudcat ergo fuae negligentiæ Sc ignauia eos, qui facra, quæ domi
I fuicxcrcentur,turpiterncglig«nt,amp;velfomnoindulgent,vel ludis inmihbus vacant, Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aut lucro turpi ftudent, dura alij cætus facros ingrediuntur,'Dci verbura audiunt,precan-
' tur,8t Sacramentis Chrifti communicant. Teftantur ill! bac fua negligentia, le Dei cul-1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;turn,ScEcclefiæfocictatem,nonmagnifaccte,adeoqueindignos effe, quos pro fuis a-
\ gnofcatDcut, cum iph fidei Sc cultus fui profcfsionem tàm fecurè negligant, cuius ' omnts fanai fempcr ftudiofifsimi fuerunt.
in omnium ore eilet. Poterat hoc curiofum vidcri, fed quia zelo gloriæ Dei ipfos flagra-uiffccxmultisindicils conftat,pium quoque fuit toc defiderium: Irapium veto fuiflet nulla eius cura tangi, quern tot tantisqî miraculis illuftrem elle intellexerant. Interes au-icm modeftè agunt, quando non teraere aut impudenter in Chrifti confpeaum ruunt,nbsp;ledPbdippum prius conueniunt, vt hic nimirum ad ilium ipfis adiium parct. Qvio cxem- *nbsp;ploVapift® diuorumintetcefsioneraHabilite putant,qua nobis opus elle aiunt, vi^mnbsp;CbnfticonlpeQ.ura admittamuv, qui deindonofter apudDeum aduocatus atque medianbsp;atot dr. Sed nimis ridiculum eft illud commentura. Primô enim ex fado, quo modeftianbsp;Sc rcucrcniia commendatur, quambominibus,in magna dignitate conftitutis,debevnus,nbsp;dogma ftdei conftiiuunt, quod Chrifti præcepto tepugnat,qui omneslaboranies Sc one-ratos ad fc venire iubet. Deinde Græcosiftos in exemplum trabunt,cum quibus nihil ' ***nbsp;ipfn commune eft Sc fimile. Illi enim Pbilippum in tetris agentem cum Cbrifto conueniunt ,ipft verb Apoftolos in clis iam aterno gaudio fruentes félicitant, RurlumilliPhilippe lui anitui defiderium ftmpliciter exponunt,neqi quicquam à comuni more alienum
Hb
5Ó2
ïfrt. JI*
Jlpofloîifa
prudentie
tttodelli^ »X« ingredian^ini, amp;c.Itera. Non fum miffu$,nifi ad oues perdiras domus Ifraël. fwp/uw.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;......... -
üattb, 19. IJ,
Tgt;l'E,\LkyTi'E,lSi ril, fadunt : ipfi vero Diuos inuocant, amp; illis vota faciunt, adeoq; in illos transferuflt culfü®nbsp;qui vni Deo dcbetur. Praterea Chriftum inftar terreni principis efle finguDt, amp;nbsp;Deiaubs regum huius fecüli fimile faciunt,vbi infinitis mediatoribus opus eft, vtgt;nnbsp;cipis confpedum admittaris. At longè aliud ipfe Dominui docet, quando pernbsp;loquitur zCogitationes meænon fun t cogitation es veftræ, neq; viæ veftræviaîfneï*nbsp;queinadmodum cli terra fublimiores funt, ita excedunt viæ meæ vias veftras, amp;nbsp;tiones meæ cogitationes veftras. Sic. Nihil ergo ad diuorum intercefsienera locus ilt®nbsp;cit. Attamennonnegauerira,hocfafl:otypum, contincri, quo primùm adufflw®^^nbsp;genres, per Apoftolorum minifterium Cbrifto adduci oportcrc: Deiad« omnes ho®'nbsp;admonentur, quos imitari amp; audire debeant, fi in Chrifti cogninonem,amp; lalutisnbsp;fum acquifitæ focietatem , venire cupiunt: Apoftolosnimirum, amp; quofcunq; vide''nbsp;rum dodrina illutninato» 8c Chrifti amicos fados eftè. Errant hic perniticfèadmodnbsp;lt;ùm Chrifti 8c fidei zelum magnified prætexant, cos tarnen audiunt 8c fequûtur,q*P .nbsp;fef$!onc,veftitu,geftibus, 8c infininsalijiindicijsfe non Chrifti, fed bominuni dinbsp;los, atq; feruos cfle profiientur : vt interim, de illis nihil dicamus, qui conciliotquot;jnbsp;creris fefe fubijciunt, in quibus ceu Areopagitæ quidam præfidcnt, quiaduerlüs^nbsp;Chrifti iampridemconiurauerunt.
Sed ad Philippum tranfeamus, qui necipfe hos confeftim ad Chriftum C nimirum,quèd myfterium vocationis gentium adhuc ignorarct, 8c ipfum Chriftutquot; jnbsp;quando dtxifte audiuifiethn yiam gentium ne abieriiis,8c in ciuitatcm Samaritanof^^^^jjnbsp;autem non fuperbè aut indigne r©ijcit,quos Chrifti ftudiofos efle videbat i fednbsp;rem cum Andiea communicat, qui 8c couciuis ipfiuï erai, ôc prior in Chriftinbsp;fuerît vocafus, ficuti ex j. cap.huius Euangeliftæ apparer. Et bi quidem ambo ü'nbsp;caulßm ad Dominum referunt.Eft hoc præclarum prudentiæ et modeftiæ Apoft' f onbsp;emplum, quod in ijs edi voluit Spiritus Sandus, quos nondum plena ôc perftâ®nbsp;afflauerat: vi doceret , quid in difoenfandis regni Dei myfterijs oberuar*nbsp;at. Opus hîc eftprudenti cautione, nemargariias iftis canibus 8f porcisproO^®* fob®nbsp;mul vcrôcaucrenosdecef,ne fuperbo 8c faftidiofo contemru aut inhumanitatenbsp;oblatasnobis occafiones negligamus,quibus aliqui lucrifieri poflunt. Et hîc qu* jjiOnbsp;Paulo Apoftolomeminerimus, nos omnibus hominibus debitoresefle , necnbsp;propter naiionem aut vitæ fuæcond tionem negligi debere. Irao hîccum primd Pnbsp;norum ratio habenda eft,cùm quod hos nobis Deu» in lcripturis pafsitnnbsp;tum quod regnum Dei non alia rationc ciiius 8c latius propagari poteft, quàmnbsp;rum 8c d uerfifsîmarum gentium homines, in Chrifticognifiinem adducantur-go à Chrifti fpiritu alieniûimi,qui vel peregrinos Chrifti exulesinhiimaniterode'' ¦ [jjenbsp;lt;oram aduenis 8c exteris fidem fijam difsitnulant, vel eiiam fua malediccntianbsp;rent, ne conciones facras accédant, quibus in fide vera poterantinftitui. j!(^'nbsp;PorrôChriftum audiamus, qui difcipulorum reiationi re rpoQder,nonnbsp;chriIhtUifei« âè,fed vt eos deijs admoRear,quæipfis cognitu quàm maximenecefsarianbsp;fulorumdert ^çj confi:tet,quoî illide fijo regno lampridemexcoramuniludæorum opinion®,nbsp;gnGjBôopinù j-^nt.Sonaniabant enimfvtfæpius data occafione dicimus) regnum tcrrenuin,^^pOil®nbsp;osf« co/utat, Jjgniratej^opej g;; |æ{a omnia, poJlicebantur. Et credibile eft, eos nunc huiu»nbsp;concepifle,quando Chriftum à ludæis quidem tanto cum applaufu,inftar regisnbsp;gcatesvcrôeiufderadefiderioiamaccenfaseftevidebant. Sperabant itaq;nbsp;ïam facile conftituî pofte, Sc vndfq; confluxuras copias, quibus fcfe aduerius m'nbsp;defendant Ne ergo illos Chriftus in concepto errore confirmât, aut occafionf^
aliquam res nouas tentand^, deduobus eos admonet,quæomncm errorein fimè confütant. Primo enim de fua glorifications difserit, 8c eius rationê perlp'^nbsp;nît. Deinde doârinam hanc illis applicat,8c,quid ipfiï euenturum fîi, Jocet,amp;nbsp;cem ferendam excitât rationibus idoneis 8c validifsimij,nbsp;chrißm tire»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quoad primum,fic ait : venir hora,vt glot ifiectur filius hominis, 8cc.
zniamp;Mortii glorificationem Dominus,glorificam fui nominispropsgationera per orbeffl rdtitntm quæ per Euangélijprædicationem fada fuit, 8c quæ mox fieri cpit, poftqu®!nbsp;reddH, nobis in mortem traditus, 8c ex ea refufeitatus noftræ redemptionis negotiuif f Pnbsp;Senfus ergo verboruro eft : Ne miremini Græcos iftos ineum colloquium expct® nbsp;enim ioftat hora, quando Euangeliura in toto orbe prædicabitur, Ôi huiusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fH*
t** l
1. Cof, f, low. *
563
fsetiam inftitutæ, mefuum Seruatorem amp; Regem agnofcent: neque(vt vos arbitramini) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
tgnurn meum ludææ finibus concludenir, fed per omnes gentes ad fines vfq; otbis terra-Um propagabitur. At ne mortis amp; crucis eius ignominia orfenderentur, præoccupatlo-ïie vtiiur, qua amp; rationem illiuiomnem amp; fruâum eiufdem vberrimum exponitjfic dicens: Amen,amen dico vobis, nifi granum frumenti lapfum in terram mortuum fueritjipfum fo»nbsp;lum manet: fi vero mortuum fucritj multum fruftum aftcrt. Aflcuerationem pr3emittit,quaenbsp;iHi iurisiurandi loco elt, quia de re graui amp; ncceflària hîc agitur. Sic autcm ait : Priufquamnbsp;fiat,quod modo dixi,mc ignominiofam crucis mortem fubirc oportebit.Sd multa fient præ-ter veftram expcdationcm, quando amicos fimul amp; voaipfos turpiter dilapfos,hoftes vcrô,nbsp;quafi viéioria aducrfui me patta, infolcnter fcrocire videbitis. At non debent ifta vos terre*
neq; ideo aliquid regno meo deceflurum putabitis.
Éadem enim mortis meæ ratio eft,quæfationis. Nam vt frumenti granum, quoad in fiorreo afleruaturjfolum manet, amp; plane infrugiferum eft,terræ verô amp; lulcjs commifluro,nbsp;8^ in illis cmortuum,fruäus fert plurimos,ct magno cum fnore ad agrirolam redit: ita ni-fiego morcrer,nulla efletcarnis meat,ex Maria aflumptat vtilitas,amp; ego lolus maneremDeinbsp;films,regniq; coelcftis hæres : at vbi in ara crucis,mortuas amp; poftca icpultus fuero,tunc nonnbsp;ipfe modo à morte refurgam,verùmetiam frudusferam copiofos,quorum vfus amp; vtilitas adnbsp;plurcs alios redundabit.Nam peccatum raeæ carnis et fanguinis facrificio expiabo,et mortisnbsp;culeum auferam amp; vetens ferpentit caput conteram,nc fua tyrannidc porrd premat genusnbsp;nu)rulium,vosautem meo fpiritu donates ad prædicandum emittam,qui breui temporisnbsp;fpatio orbem totum incredibili focceflu pcrcurretis,amp;: eleâos meos ex omnibus nationibusnbsp;ad mes Ecclefiæ focietatem congregabitis,qui amp; ipfi meo verbo arq; fpiritu faecundati, fru-âus fidci vberrimos fcrent, amp; nouos mibi quotidic difcipulos adducent. Itaq; ego qdem exnbsp;morte gloriofior refurgam vos auté horû memores,vanas de regno terreno coguattoncs de-ponite,in hoc magis intéti,vt officio fidelitcr fungarainijcui vos deftinatos elle audstis. H«cnbsp;verborûDni.femctia c(l,qbui amp;regni fui rationéperfpicuè explicat,amp; difcipulos officij fuinbsp;admonet. At nos hîc oblcruabimus primo,glorificationc Chrifti amp; regni cius in Euangelijnbsp;pratdicatione confiftere,quoad hoc præfens feculu.Pcr hanc n. ille hominibç innotefcit,qai ckrijb » lt; ztt»nbsp;nifi pcrEuangehûinftituantur^exfemeriofis nihil vident autintelliaunt.Notûeft n. illud lt;»nge/î/ præius
«iuiftüdiwfi videri volunt.Ethinc fimul apparec,elt;usdé holles elle ioimicos, qui Euangelij eutfum impedire ftudent, amp; ijs moleftiam exhibent, penes quos illius doélrina fonat. Quônbsp;Paulus refpcxit,quâda ludæos Chrifti innuicos adhuc eflt fcrîbitgt;eô quôd Apollolis refillâtnbsp;quo minus Euangcliû inter genres prædicetur, j.Thef. z.Qaod vtinam expenderent,qui cûnbsp;EcclefiaeChrifti capita amp; propugnatores videri velint,in cum tarnen laudemquærunt,quodnbsp;Euangclium pertinaciodio vbiqjlocorum perfequuntur.
Deinde grani feu frumenti fimilitudo propter multiplex myfterium diligentius expendi sufiiîede debet.Adhanc n. pertinct,quôdfuprac^.6, fepanemvitæ clfedixit, amp; quôd nos in illo nonbsp;vnû panem faélot e(rc,ait Apoftolus. Et lane multa hîc concurrunt,quibus Chrifti amp; falutis ' n,nbsp;uoftr cognitio illullatur. Primo,vr granum non proptèr fc,féd propter fruöG, leminatur,nbsp;qnem ex co fperat agricola: ita Chriftus lefus non fuijpfius cau{la,fed propter nos,homo fa-âaseft,vtnimirumfruôlufuæincarnationi«nos beatos amp; fclices redderen Erat n. ipfe innbsp;forma Dei,ad coip vnû cum patre eft ab aeterno,amp; proinde ncquaquam opus habuit,vt nosnbsp;u.imfibiahquagloriamacquirerer, nifiDeu alicuiu» indigum aliquando fuilTc dicamus,nbsp;quod vcl cogit.atu abfurdum atq; nefarium eltDeinde nullus ex grano fruiftus enafei poteftnbsp;nifi in tcrr«glcbis mortuum germinct,5c denuo fuccrefest: ita nec Chriftus aliquid frudusnbsp;hommibusattuliflet, nifiin aflumpta carnemortuus,amp; in eadem refufeitatus, illius merit*nbsp;pcccjtum expiaGTct, amp; deuitla morte vitara nobis reftituilTct aeternam. Ideo fupra de ç^rnisnbsp;lua fl iiélu ,amp; manducatione loquens dicebat : Panis,quem ego dabo, caro meaeft, quamnbsp;ego dabo pro mundi vita:docen$ nimirum camera fuam eatenus nobis lalutarem amp; viuificanbsp;fadam cire,quatcnus pro mundi vita data eft,quod no alibi, qua in morte feu ara crucis fa-éluni fuiftc notius eft,quàm vt demonftrari oporteat.Sunt ergo nimium ridiculi,q^ui de etusnbsp;tnanducationc corporali nobiscum contendunt, qua inurilcm efle codera loco dilerte tefta- nbsp;tur.Prætcrcavt granum frumenti fruâum fert fui fimilem : Ita Ch-iftus fute mortis meritonbsp;nos fui fitniles fecit,vnótos nimirn dei,id eft,Rege* atq} facerdotes,adcoq; filiosdei,n5 qui-dem naturales,fedadoptiuos,qui fpiritu regcncrati vetcixcm hominem exuerunt-S; Ulins
H h lij
veil gia
564
¦f
D I EI LAVRENTI I veftigia fecuti in vitae nouitate ambulant, atque olim cum iplo regni coelcftis baereditatfinnbsp;adibunt. Q^a nota veroj Chriftianoi à faills difeernere polTumuSjqui ciim eiui^ norotnenbsp;gloriencurj vita tarnen amp; moribus fc ab eo alienifsimos elTe non obfeure produnt. Et »tnbsp;primam refponfionis Chriftipartem dida fint. Difcaat finguli bonitatem Dei agnolcere,nbsp;qui filium fuumpro nobis hominem fieri, amp; mori voluit; ampledamur autem huncno runbsp;Redemptoremvera fidc,vt amp; nos in illo frudus feramus profefsionc noftradignoî,amp;cttmnbsp;«Odern in clis viuamus.Ipfi debeturbenedidtio,honor gloria amp; potclUs in æternu AfflC
HOUILIA II,
am»t AMmMt fitam^ perdtt e^m : amp; ^ui odit aninntm futttu in hoc mundff, t» vitam itternitm cußodiet earn, Siquis mihi minifirAuetit-jmtfiquatur : amp; ubit^ffnbsp;fum, illic 0 minifl er mem er it : fl ^uü mihi miniftruiurit^ffnwidffit eurnfttt^
Voniamdifcipuliin Chriftolefijregnumterrenumfomniabant,frequenterilW.^ |^^^hlt;T«ceamp; morte fua concionatur, quo minus ea offendantur, amp; , quid denbsp;raundo dcbcant (p era re, intclligani.Fadum hoc in ijs ctiam,qvuE preximcnbsp;lerunt. Cum cnim triumphantis inllar vrbem îngreflus eflct,amp; non modo ludæorun' .nbsp;xnationibus celebratus,verumetiam Græci quidam ilium conuentum cupcrent,noui regnbsp;acqwirendi fpes Philippi amp; Andre« animos titillarecæpit.Rutfum ergo docct,fc qu*nbsp;breui glorificandum efle, fed pr«ccfluram prius mortem,qu« illi inftar lemcntisnbsp;Ex ea n.enafcituros frudas vberjimos,quorum prsedicationcgcntcs omnesadregniipnbsp;confortium fint adducendæ.Quia verô cadem eft crcdcntium,quæ Chrifti conditio,n»nbsp;altera fuæ refpôfîonis parte,quod de feipfo dixit,difeipulis acômodat,quô magisnbsp;fluocct à fpe regni tcrrci,fimulq; coftatia fidci et patictia illos armet aduerffnbsp;iàriôipfis feréda fir.Tnby autc argumétis vtitur,qnç fioguli« cófidcratu no min^nt^*'*nbsp;qua vctlia fur. Seruiût n. côfirmâdæ fidei aduerfus onia,qu« nobis defcdioncnbsp;Et primo quidcm illis racdeiur, qui de vita pericl.tari nolunt,amp; ne illamnbsp;Confrrfwert« turpi abnegationeipfum dodrinâcius (quantum in ipfiseft) proderc non veiert'*''j^[.jnbsp;timortM [uot inprimisfolida dodtina Sc confolationeopus fuerit, quando confiât, viiæcupidnbsp;omnibusinhærere,quæ non pancis(vt hiftoriæ tcftanturjvcl nouoru fcclerun'ijVclet'^nbsp;ignominice caufia fuit.Et inter Chrifiianos homines hodic quafi prouerbio vulgari unbsp;Nos nihil vita nobilius aut pretiofius pofsidere; qua rationê ad quamuis a porta lia m igt;nbsp;fedionem excufandam multi lufficerearbicrantur.Hinc igituriniuo Edo Cbriftus^*''i^j(,,nbsp;amatanimam fijam,perdct earn? amp; qui oditanimamfuam in hoc mundo, in vitamnbsp;cuftodiet earn. Scopus amp; finis argumenti eft,quod maioris periculi comroinationc O /(,/nbsp;metu exectere S)C profl-gareconatur.Qnod vt rediius intelligamus,verba,feulociltio^nbsp;gulis inlpicereoportet. Ecanimam quidcm pro ipla vitafvt Ebrxifolcntjhicaccpi^^^j, dnbsp;rci ipfa docct, de qua agitur. Amare vero animam,id eft vitam hanc prjefentero dicuo jnbsp;ata huic fctotos ad(J^xerunt,vt Chrifti amp; regni eius caufla nihil faccrc aut pari ÿjjinbsp;cam velin periculum adducar, vcl ipfis iniucundam Si moleftam reddat. Eandeinnbsp;oderunt,qui illam parui faciunr,quando Chriftus St regnum eius in comparationci^ nbsp;amp; proinde vel cêiies mori,vel vita in egeftate,ex:lio,vinculis, amp; omnis gaudij munnbsp;Dk rrem, viuere malunr,quam fidem abnegando à Chrifto amp; regni cius focietatcnbsp;Iraq; hacdicendo ipfis parabolam grani aut femctisaccommodât,qua modo fuxnbsp;tionem expofuit. Quafi diceret : Quemadmodum grana frumenti perdit, quiftuhonbsp;amore captus ea in granarijs recondita leruat,8i veruftatecorrumpi patitur:nbsp;uacScaugetjquifulcismanditjSiglcbisobruit, lub quibusrefoluta multiplie« cunnbsp;fuccrefcLitjSi fiudificant ; I;a qui anim« fus fiue vit« defiderio prtepoftero viâus, rre';;nbsp;deponere vult proprer me,n.eq; aliquid pati.quod eius gaudijs teporalibus ofhciatjnbsp;vitam hanc amp; feipfum,quoad corpus amp; animam, milêrc perdit. Hoc autemnbsp;dici: res ipfa docet.Pnmo n. inutili inani cura feipfum excruc!at,dum vitam bancnbsp;ftudît,quam fuo tempore velit nolit deponere cogetur,etiamfi eius conferuandailWnbsp;riiatem centiesaboegauerir.Dcindedûacerba qu«uisfugiunt,carnificinamnbsp;fæuifsimâaccerfiint, confeientiarnimirn terroreJ,qui nihil illis dulceaut iucundiicnbsp;Quodfi verohos itnrnani Si Epicureo numinisconiêpti excuriant.in omnefeewnbsp;du caccis afteâib? indulgét,viuctcs mortui funt,ficuci de vidua lafciuicicnbsp;terea ciiabnegado leipfos Chrifto lpolict,in quo vno vita atq; falus habetur,niortinbsp;fint oporret.Itaq; etfi ad tepus felicesefle videatur,du apod impios in pretio funt, 'nbsp;hononbp abundâc,voluptatibus impuris diffluunr,raoriturii tame noui rerrorcs onbsp;r.ur, quibus fuperati defperationis plenas voces edunt,8i nifi gratia peculiar! ipio^
-ocr page 381-» ». i-K ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. fröMfi7rA if!
i^^^^.^^^jantmquidemipforumcrudatibus sternisdeftinanrin' nï' ' a quoq; ijfdem a Jiudicabuncur. Eft cr^o hæcChnfti fenr^nriïl
«^i'.4»»5=-.n;xÄd;Ä oninij dcbcmus.Nam quitta aflfeiQiiçpn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nos noftpaé-
pi Chî lt;l»nt,Scvi«. i ,0,,, ccrt p kXrquot;Âdh 'quot;' S' «M.aion« k« ,ej.nbsp;cnptd.titibuspriuis moriificärunt multknbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lgt;'»inra cum hus
amp;.npdo.dd,aose,cr;rS. £ oJ,? innMos circ,amp; in Chrilk viuere teSämr 0.77/9'quot; iUos fp.ritanbsp;gt;n Do minus deponunt,quï licundum cÂnbsp;nbsp;nbsp;nbsp; f quot;quot; â'mgt;Jum tuctit, animas
'»rpora,crôr«furrcaiuêc,pâï'quot;5'quot;''Pquot;'''7'quot;quot;,'»''tinviiamtranrnr.
quot;gt;«¦gt; (ip,u,æ (Hmonijs a.qucuxX ' quot; rnrquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hxc ,,ije,
nSamp;p js(a,i,o.i(u:,(,;.mtid,ft, ; quot;''quot;quot;'P'quot;quot;'-'.'!quot;'^'PIsi.n occur-
Hæc autem, aux tnodô dixin. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cowracmoraoone abftinemus.
Jiierfus mortis lorores cfficlcirs.mc 7o7°rf,quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;obis leurs reddunt. i.a
¦s conitionon c(re,æ ciniffi fui, Nam7, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;quot;Jquot;quot; quot;''¦æ mor.
.rmfmflo traJua t l,a\oV nos fidri^t/f ufl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'''quot;f«'quot;quot; iquot; ¦»¦-
corrupnbdë,amp; d.uerfiisiînis affeâibus obnL^. quot;quot; percpiemus algt;quctD,n,ß earner banc ruin ononne capax cft,nifi in rcforrcâionci.^ èoPaulus a,t)reani cio-uj oneminctuainus, quæamp;ncccffariaeft^r^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;induat.
/. Cor. If, ¦
Adaehis,quôdvtChriftu$certaL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mare iam nc-
Jcanobis quoq; ßngqlis viixfinemccrtumDcnT*'quot; c^æ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cunlbcumm hsbuit,
dXuwc' ^æ«ianf,3n[icipare poterie/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»«®o tyrannurum, quan-
quæ nobis chara ÎSc iucunda clic loJentXbmSm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoqne exendi,
tutißfgf^ rt£ oîjtneîiois.nbsp;/ertwtd!.
ccroor atq;comodbr,^;fi,Ha propter ^ns,qui ea nob,s((, ita «p,, f,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rethioecÂT'Y
quode terra orig.neniduct\amp;pro;ndêf quot;''^'æadmodumdif-o.nnem coftftes erc putar.nihd hïc præftabunS nXo '7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^cLcitatem
QNianiniiSut
ram. iOM.
quot;fgatiopræccdat.ldco Chr.ftn,,cùm M,r 5. bancquot;'^*-'*lt;^1.0 amp; noftri ab « nniuncm regulam prxn)i(it,qux ncccfl'ariô obfé. 1140/'^uquot; P'^P^quot;e'e inftituiflet,nbsp;^«n:lo qua pnmus Leus noftr,jp(iusabneaanooitnbni 'n quot;^'''''quot;''^'^'quot;'Pnbsp;^«n.re,abncgc-. icmetipiLn,,et tollat ci uccin iua St fcn/ nquot;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ult poli me
p o/enutnt, vi carnii icniyi Sf alFcâibus renunticn»? me.Porrô -bn.gatiotvs pt xce- m^ssI, * Uinzvoluntau lubijlt;i;»mus:q,.,ôd olmj patriarebasc/^ quot;l*-p'crastn vcreri Icnptura co^n^nenda^ur, deinde Annbsp;rua,-trornis omn.l,(,s,vi,im quoqt quinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»«¦fies,q,
Kf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ds.vi,r?ôLc feilmunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rpônrndi.u
tact operanone opus eft,qnoj ex femine verb. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;°^'®^^vfgt;unblêd (.urinent Sunt tarnen,quæ hic Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regenerer,atq; homines nouosef-
rum hums kcui, côfidcravo amp; eonindpræcipuum ferè eft dsPeens i-f monctdc hic i præ£i D7''''*': %quot;«- ^»inbsp;cuftoJict eâ.His n. verbis mumiri I - ^uirna jua in hoc mundo^in vita attemSnbsp;¦nim perpetuü odifli,3ut ineptibUê ei?,ïin æ-'f'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicetet, Nó iubco ini
-'nJirffodico,vt.ihi Sc rZgnome nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;',quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦quot;quot;f¦gt; «1 - «nti fïcii
ta conleruari debcate Præcin.Ta ri,.c r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n. haoe: tngt;ind9bir,cuitj4j, n-
qui omnia hxc partim mala amp; noxia,pT;^\'Xm amp; catfaftns vitæ. aÛ vci/vdftuï* ^7quot; labile aut perpetuû cft.Ergo ftultutn fuerit7kâTrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°«-
Qiod h yerôjns fimul amp; vftæ huicrempiX'^ropteî tX-X péuX°nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'^^¦^^«toniétaneî vmô b^nciaâürâX^^quot;''amittetis,
Peiabms.Hxcvcrbr.iû Cbr.fti »cnrenti, cfhqnx iTita animas m îî quot;-quot;æ ^æ tentanoncterrena lixccm clelbbos.tSr remporaria cum xr cocip.atnr,yt in quauisnbsp;S'atc nobn v.debitur illis rcnûtiare,vitâq; finîuî abiRere,G ira Séi^X^poftXrquot; 'X
D ï E 1 LAVRENTI I.
Cbiflwm f«-^uéiitur, ejui litu di/cipullnbsp;tffe voluut.
Addamusbuicconfidcrationi proces ardentes Si afsiduum verbi ftudiiim, moxq;nobi» Icue videbitur, quod carni amp; externo bomini prius impofsibile erat.
Vtdeamus nunc feeuftdum argutnentum, quo Chriftus nos ad pnitentiam amp; conftantiam értcitat.Sumit hocab exemplo,amp; quidem luo exemplo,quoJ nemo piusimpro-bare, vel vt nihil ad fe petinens contemnere poteft.Si quis(ait) mihiminiftraucnt,raefe-quatur: Senfus eft : Vos mei miniftri eftis,amp; tales vultis videri. Me ergó vobii prseunteninbsp;fequamini, 5c cùm me paupèrem, cgenum adhaec hoftium calumniji amp; infidijs expofitum,nbsp;videatis, nee multo poft in cruce ignominiofa morton tem vifuri fitis, nolite vobis melioremnbsp;conduionem polliceri, fed ad fimilera pugnam, Sc eadam certamina,vos quoq; prxparate.nbsp;Non enim eft fcruus maior sut præftantior hero fuo : amp; lufficit diftipulo, ft mag-ftri fui fi'nbsp;inilem fefe videat,amp;c.Habent autem bate verba generalem doÖrinam de hominisCbridu-ni offició. Prafcipuum huius caput eft,vt Chrifto miniftret amp; feruiat, quem Redemptoretnnbsp;amp; Dominum noftrum profitemur.Seruiuntautem illi, qui ipfum lêquuntur. Quod funinbsp;corpore non pofsit fieri, quoad in hifee tern's viuimus,animo fiat oportet. Sequuntur ergonbsp;ilium,qui fidei oculi* in ipfum vnum relpiciunc,iQ co vno omnem lalutis fpem atque fidü-ciam collocantjinillo deniq; vno qmrruntpanem,fontemSclucem v.tæ.nec quicq; admit*nbsp;tunt,quod eius merito 8f glorix minima ex parte deroget, Parit deinde fides ifta obedienti-am, qualegibus Scpræceptiseius paremus,amp;mortifica{isalfedibus carnis noftr« nos ipftnbsp;fiftimus viuentem hoftiam. Comiratur obedientiam fidei patieniia in cruce, quæ diuinariinbsp;promifsionum expcrimentisquotidianisconfirmata,aduerfa omnia vincit,Sc tandecaH'^nbsp;regnihæreditatemgîoriofotriumphoingred tur. Hafc(inqu3m ') hominis Chriftiani officia funt, quæ nift ledulo obeamus inanis amp; inutilis,imó etiam noxia nobis erit eius notniounbsp;pr'ofeßio. Falfi n. conuincemur,amp; ex illorum numero erimus, quibus ille olim diâurusc*quot;nbsp;Non omnis,quid:citmihi,Dne.Domine,ingredietur in regnum coelorum, fed qui K'fcquot;nbsp;voluntatem patris mei qui in clis eft. Et (and quouis fupplicio digni funt,qui cum le Cht'*nbsp;ftianes profiteantUFjcius tarnen prätceptis patere recufanr.quæSc kuia amp; falutaria funt, dCnbsp;quæ ipfiuscxetnplu cóincndantur. Quid n. à nobis iiie poftulat,quod non ipïeoriorprxfii-terit ? petit obedient:® officium: atqui ipfe patri obediens fadus eft vkï ad morrcm,motteii)nbsp;( inq; ) crucis. Petit noftri abnegationem: atqui ipfefefeexinaniuif,amp; cum in forma Dei effet, ferui formam a(Iumpfit,nobisq; per omnia ( vno peccato excepto ) fimilis faâus eft Pf*nbsp;tit vt ipfius caufla relinqu3musöpes,honores,volnptafe$ huius feculi : Atqui idem ipfe pn^nbsp;fecit, quando omnium egenus non habuir,quó caput fuum reclinarer. Petit vt exilium :pl*'nbsp;us nomine fubcamus : atq ipfe etiam in terras venire, peregrc nafci, amp; nihil proprij habef®nbsp;voluit. Petit vt patienter feramus,quæcunq; nobis imponunturonera : atqui ipfe cum diid'nbsp;fima quæq; fuftmeret, tanquam ouis non aperuit os fuum, Petit vt intmicof diligamusnbsp;bene precemur ijs, qui oderunt nos .* atqui hoe ipfe fecit,qui pro hoftibus animam liiamnbsp;pofuit,proq; illis interceliit apud patrem, à quibus in crticem fuffigebatur. Deinde nihiliH®nbsp;prsEcipit,cuius non exemplumabfolutifsimum ipfe nobis præbuerit. Eft ergo incxcufabib*nbsp;eofu inobcdiétia,qui vel doloris impatiétia vel alijs affeóiibus fuperati, ipsu féq dedignatun
tue, ti.
2, Tim, 2.
Terftum argumentum ab vuil fumit, quo homines cum primis permoueri cuti fuerint.Quo loco admirabilis Dei bpnitas obféruari debet,qui inutiles feruos, quorumnbsp;nullus ipfi vfus eft, pnrrnijsinuiiare dignatur: amp;quidem eiufmodi quæ omnem mundihu*nbsp;ius raagnificentiam longe fuperant. Primo enim ait : vbi ego fum,illic amp; minifter meuJfr^nbsp;Exponithancpromifsionem ipi'e alibi de æretno rcgniconiortio, cuiur nos cohæredes k'nbsp;cum efte velit, Nâm in vltima cnâ dikipulisdicit: vos ij eftis, qui permanfiftismecumijnbsp;tentationibus meis : amp; ego vobis difpono, prout raihi pater meus difpofuitregnû : vtnbsp;amp;igt;ibatis fupefmenfam meam in regno rneo. Et infra cap.j4, dieet: Vado paraturus vobi*nbsp;locum.Et cum abiero,amp; parauero vobis lacum,rurfus veniam,amp; aftumam vos ad mciplujt^nbsp;vt vbi fam ego, amp; vos fins. Item cap.j^.piter quos ledifti mihi,icupio,vt vbi fum ego,amp;* *nbsp;fint mecum : vtfpcâentgloriam illam meam, quarn dedifti tnihi,amp;c. pclliCetur ergo,quonbsp;luiregni Si glori confortes habere veliteos, qui inter crucis amp; mortis pericula in fuinbsp;minis amp; veræ fidei confeftione conftanterperfeueraucrint. Reâdergo Paulus pijtkt*nbsp;bebat: Fidus fermo : Nam fi cum eo mortui fuerimui, cum eo etiam viuemus: Sitolcr^'nbsp;mus, etiam cum eo regnabiraus* Siabnegamus, amp;ille abnegabitnos,amp;c. Sunthæcniunbsp;confideratione dignifsima , eô quod omnem crucis maleftiain eximerc, amp; omnesnbsp;terroresdifcuterepofrunt,fimulque omnem aducrlus Deum murmurandi aut jnbsp;occafionena nobis auferaot.
* ''ni4rgamentumaDv.ii.int,t|U0 hommes cuoi pr.m.! pemouen .»*»¦¦¦ Præmia en.m ainphis.m.a poil.«tnr ijs,, ipf,s eaemplum pasien.i ful. cru«conto»l=-' ' - . . . , .1
K o T I T A T Tf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5 67
Q^iiJenîmpratere9Vigt;lumus?autnutniniutiam nobis fieri djcemns, fi fuæ crnci» nos participesfaciat Dei filîus, qui nos gloriæ etiam fuæconfortes, amp; cohæredcs, hafiere di»nbsp;gnabitur ? Equidem quo minus dubitemus, aliam infuper promifsionem huic coniungir»nbsp;qua ipfum Patrcm hoc ratum habiturum efle doccr, quod ipfc pollicetur. Ait enim : Et finbsp;quismihiminiftrauerit, honorabiteum Pater» Quiaenitn verus Sc æternus Dei filins ,nbsp;amp; vnumcum Pâtre eft,æquum fueritvt ipfum Patrem remuneratoretn {entrant, quicun-queillifideliterferuiunt. Facit ad hujus confirmatiooem, quod olim perProphctamdi- /.S4W,a»nbsp;xicDtus ; Honorantes me honorabo. Fit autem hoc multifariam
Nam frequenter in hoc etiam feculo gloria amp; honore corcnantur, qui in pericu-lisChriftigloriamconllanter defenderunt. Exempa luntin Conftautino Magno, loui-niano, Vaîentiniano, amp; fitnilibus, vr eanunc omittamus, quTÎn ve.eri teftamento coma memorantur. Deinde etfi omne genus contumeliæ fulbneant in mundo,amp; inluper non-nunquam morte ignominiofa è medio iollantur,memoria- tarnen t-^ foi um coniuht Dc-usjviapudpoftcros in honore et pretiofini,qui dumin viuis eraot,omnium odijsSe con-uitijs profcindebantur : quod videre eft in Prophcns Si Apoftolit,quorum memoria internbsp;osetiamhonorificacfthodte, qui doâiinamillorum minime piobant. Acccdit his im-mortalis gloria, quæanimabusfiraul amp;corporibujillorumin chsparata ell, vt paulonbsp;anrcdiximus. Sunt hæc eiusraodi, vi omnes labores nobisleuei reddere,amp; periculornninbsp;omnium terrores procul propulfare pofsint, fi ea diligentius confideremus. Et eft hicnbsp;obfcruandum,non loliiverbi minirtrisiftapromitti, qui ind^cendi munere Apoftohsnbsp;Jucccffcrunt, verùmctiam magiftratibus, imô pnuaiis hominibus.qui Chrifto Tc% in lu*nbsp;vocationclégitima fidele oblèquium præftant.Poteft enim (vt Auguftinus annotauit) v-nufquisquepaterfamilias interfiles domefticos Epifcopale iinplere officluin, dura illosnbsp;Chiiftoadducit, Si in vers pietatiyofficio continet, Sineuhetgo h«:c fibi a^gt;plicent, Sfinbsp;cum filîus Dei Icfus Chriftus nobis miniftrare dignatus lit, nos vicilstrn ipfi miniftretnus,nbsp;in ciusdoélrinam atquc cxemplum intenti iplum lequamur, vt æiernum cum iHo fimus.nbsp;Illi debciur benediâio, honor, gloria Si poteftas in æcernum. Amen.
TRECArrO COMPLECTEJSrs S^M-
tnatnprecedentium dtttrum homtUarum Ivh^a. it. ca^.
/CTernc Sf viuc Fili Dei nobis date, Si Puer nobis nate,vcre tu es Rex admirab;lis,non '^ûntùm propter admirabilem illam diuerfifsiraarum illarum duarum, diuinæ Si hu-nianar, naturarum, in vna eaderaque perfona lua coniundionera fiue vnionem , nec fo-lùm propter miraculofa ópsta tua, Si noftri redemptionem, cuius ergo tu æterni patrisnbsp;VEPvBV M, ad aftumendam naturam noftramabsq^peccatojin mundura yeuifti : fednbsp;ttiatn quod regnum tutim, quod muabiliter, voce IciliceiEuangehj (.qua foris in mini-ftcnomcmbra regni tui affavis, intus veto in cordibus eorum lucera Si iuftitiam tuam ac-cendis. Si bencficta tua, àte parata , Si in verbo luo nobis proroiira,externis tuis ceremo-nqsin nobi. obfignaSjfinguhs tuis fidelibus apphcas) in medio ciiam inimicorura tuorunbsp;inhocnnmdocoll.gis, Si modo plane admirabiliconfcruas. Nam ficuti Apoftoli tui fcr-rcnum rcgnum in te lomniabant, Tu veto frequenter de cruce amp; morte tua iplos in ftatunbsp;humil ationis tuæ commonefccifti, quo minus tnftt iHo tuo fpet'Uculo offendcrentur, Scnbsp;ccontra, quid in tuo regno, te fic cupiente Sî Volente, ipfis amp; ommbus tuis fidelibus, innbsp;hoc mundo expeCtandum, Si cuilibet de femetipfo fperanduni fit, intclhgant ;Tta adhucnbsp;hodic plurimi reperiuntur,qui ex feeptro Euangelij tui,quo in his terris coctum tuum col-ligi»,tericnum regnum ,Si in eo dignitates, opes,Si læta omnia, fibi iomniant Si polirnbsp;ccnnir. Sed tibi fic placuit, ex mirando. Si in hac vita nobis imperfcrutabilî,confilio tud^nbsp;dileftxm tuam animam dare in hac vita in medium iniraicotum tuorum. Si arcam feu na*nbsp;uim tuam (in qua tu es gubernator remigum, inter terribiles turbinum Si procellaruranbsp;ternpeftatÄ,que, te conniuentc, àDiaboli», Si fatelhtibus ipforurn ideo excitantur, vtnbsp;nauiaila, id cft,Ecclefia tua ijs omnino opprimatur Si fuffocetur ) mirabiliter tueri, con-fennre. Si prouchcre,ficut populum tuum Ifraël inter vndasrubri maris,8i ærumnofumnbsp;Nohatn,alt«rom poft diluuium generis humani paren'cm, in area natantem cura Eccle-fi 1 fua domcftica tempore diluufi, quando genus humanum trifti exçmplo propter fcele«nbsp;ra fua in vndisfuffocaium omnino perijt,vrabra manusiuæomnipoteutis, modo planénbsp;adtnitabili protexifti Si conferuafti*
T«.
-ocr page 384-DIE LAVRENTII
Tefupplicivoce rogamu«, fac, vite,regemnoftrum,rede agnoCcamiis naus» Fer etiam opem imbecillitati noftræ, caligini vero amp; dubitationibus mentis nol«®nbsp;niedere. Confirma anxia corda noflra, ne propter fcandala,arrumnas, aut deforineijnbsp;jpeciem ciuium regni tui à veritate,amp; Ecclefia tua, deficiamus, fed te, rege nefîro,tuoq»nbsp;fceptrojamp;patefadionibusabjteediris,firmiterimitamur, acin ctu illo tnaneamus»nbsp;quitehabetducem, amp; tuaduIcifsimaEuangcIij voce, curn fpelæti exitus, inter médiasnbsp;calamitates fruitur. Auoca nos à fpe regni terreni, amp;, cûm jroÄtrevfAct nolirum non mnbsp;vallchaclachrymarum ,fedin clis,fit, doce nos, vt vera bonaregnitui, qua: cceldl'*nbsp;fiint, quxramus, non dignitateï, non opes, non voluptatcsmundana», qux pofsefsof*:nbsp;fuos, nifiad leconuertantur in bac vita in æternum exitium trahunt,incl3gemu$,amp;ipj*nbsp;tu tuo forti accende pedora noftra, fimulque conftantia fidei, amp; patîentia arma nos ad-uerfus crucein, quat tui verbiindiuulfuscornes, nobii vero ncccflàriôin hâc vitaferend*nbsp;eft.
Obfigna in nobis vframque dodrinam, tam illam, quae nobis multiplex um incarnaiionis pafsionis, amp; mortis tuæ, in fimili de grano frumenti ping t, amp; obnbsp;lo*ftatuit,quàmaheramhanc,qu£eà vanifpemundani regni,amp; eiuscaducorumbonorum, tuosciuesauücar, amp; ccontra vera fidei conftantia 8c patienria armat nos aJucr.usnbsp;crucem, quæ nobis, difeipulis tuis, in bac vita neceflariô ferenda eft, cum in arcano con-filio diuinitatis, ab ætetno tuo pa»re,te, amp; fpiritu ftndo, hoc ira concljfim,amp; perm'iii-ftros tuos nobis reuelatum fit,Omnes cohæredet tuos tecum, in buius vitx ergaftulo, padnbsp;oportere, vt 8c tecum vna tandem glorificemurjue reputemut pares efle afflnftiones prrnbsp;fentis vitaf adgloriain, qua;erga nos certo reuelabitur in altera vita, qtiando ermius coi'^nbsp;tbbcrnales tui amp; vniuerfi agminis beatorum Angclorum amp; faorainuro, vbi vere erit bo-num effe in gloria amp; latitia inenarrabili.
Fac vt granum frumenti nos de te, vero pane vitae commonefaciat : in te vero ert' dentes vnum panem in te fadot efle credamus. Fac,vt re, verbum æterni Pdtris,non tui-ipfius caufla, fed proprer nos, amp; noftram falutem, atq; adeo hanc ob cauflàm, afliimph*quot;nbsp;le naturam humanamjfirmiter credamus, vt frudui incarnationis tux in nos rctundarc'»nbsp;qui elt hie præcipuuî,vt eo nos diuites,felices amp; beati redderemur, ficut granum f unie»'*nbsp;non propter fe,ied ideo fcminatur,vt ex eo Agricola copiofum amp; diuitem frudum peiO'nbsp;piat. Vt verôincainationistuæfrüdui in no$retundaretcopiofifsimus,Teff:ernuinI^^*nbsp;filium, fontem amp; datorem omnis vitæ, in afliimta carne mori, amp; in eadem relufc tan o-f oi tuit, vt tux prettofifsima? mortis merito ,peccatum generis huroani hac raiionecxpH'nbsp;retur,amp; vita, quamlapfusAdx nobis eripuit,amp;mortem in mundum intulit, dcuiCPnbsp;nione reftitueretur nobis. Caro enim tua eatenus nobis lalutaris amp; viuifica eft, qu-quot;;'nbsp;nus pro mundi vita data eft, quod non ahfai, quàm in ara crucis lemel fadum efle, firmt'nbsp;ter nobis credendum eft: Sicuti frudum mortis tux nobis in grano fiumenti etiam adui»'nbsp;brate volu.fti, ex quo nullus frudus enafei poteft, nifi in glebis terrx mortuum gerniinf*»nbsp;amp; denuo fuccrefcat, vt culmum amp; Ipicas, granorum domiciliuni, producat.
Tandem ficur granum frumenti frudum fert fui fimilem : ira tu Chrifte lefu, «***,' cifsime Immanuel nofler, morris tux merito nos tibi fîmiles fecifti, vndoi videlicetnbsp;id eft. Reges 8c Sacerdotes, adeoque etiam filios Dei adoptiuos, qui fpiritu tuo regc»^nbsp;rati, veterem hominem exuimus, amp; tua veftigia, nobis in verbo tuo monftrara, fècuti »»nbsp;vit» nouitatcambulamuseovfque, donee tandem in gUriofum amp; auguftifsimuro bo^nbsp;reumtuum, ad polsidendam hxrcdîtatem xternam regni tui clcftisper te introdud»nbsp;colligamur.
Quia verô vitæ huiuscupiditas omnibus natura inhærct,qux non paucisvelno'*** rum fcelerura, vel ctiam extremæ ignominix, cauflà exiftit fxpifsimc, efticc etiam,nbsp;nim^tn noftram, id eft, vitam hanc prxfcntem, ira amemus aut huic totos nos ita adJ^'nbsp;mus, vt tui, amp; regni tui,cauira, nihd facere aut pari velimus, quod cam vel in pericu***nbsp;adducat, vel nobis iniucundam Scmolcftam reddat. Doce vero nos eandem ani®^®nbsp;ideft vitam noftram prxfentem,odiflre,vt illamparui facerc difcaraus, quandoiUinbsp;regnum tuum, illiusquethefauri, in comparationem apud nos veniunt, vt vel cent'nbsp;mori, autvitam in egeftate ,exilio, vinculis, amp; omnis mundanigaudij expertem,nbsp;malimus, quàm fidera femel abnegando à te. Rege noftro, deficcre, amp; regni tui fod«**nbsp;excidere.
-ocr page 385-M A K 1 Æ VIRGINIS HOM ILIA» - .. nbsp;56lt;)
Fäc, vt nos, qui miniftri, amp; membra corporis tui, fumus, tc, caput amp; magiftrütti f oftnim , nobis prseuntem, fequamur, qui in bis terris pauper, egenus, hoftium calum*nbsp;niisexpofitui,flagellatus,fputo commaculatus,tandem in crucc ignominiola monuus efl:nbsp;hiec nobis meliorem conditionem polliceamur, fed ad fimilem fortem, amp; eiufdem quoq; 'nbsp;certaminispugnam nos indies præparcnius jVtfideioculis in te,regem noftrum, foliimnbsp;refpiciainuSjin te vno falutis Ipern atquefiduciam collocemus, ac deniquein te vno quee-ramuspanem,fontem, amp;lucem vitæ,necquiequam adroittamus, quod tuo preciofifsi-mo merito gloriæ minima ex patte aliquid deroget : Sinas fidem illam ift nobis parèrenbsp;obcdientiam, qua legibus amp;pra;ceptis tuis fpontepareamüs, amp; mortificatis aflfedibusnbsp;farms noftrac,nos tibi offeramusjamp;fiftamushoftiam viuenrem, vtnos, nonexfemi-ncmcrtali,fed immortali verbitui viueniisregencrati, amp; fpiritu tuo preeparati, panisnbsp;inundus inueniamur, quo faturari atque delelcäari pofsis, ficut Märtyr tuus, beatus I-gnaiiusde feipfoad martyrium ducendo, olim dicebat. Ac obedientiam illam fideinbsp;iinasetiam comitari patientiam incruce, quæ diuinarum tuaruhi prornilfionura experi-mentis quotidianis confirmata, aduerla omnia non folilm toierat, fed etiam vincit,amp; tandem cleftistui regni hærcditatem ingreditur gloriofo triumpbo, vt vbi tu, dux amp; Ma-gifter nofter,cs, 5t nosfubditi amp; miniftri tui etiam fimus, vt non tantùm glotiam ttiamnbsp;coram intucamur ( ficut agonizans paulo ante mortem tuam pro nobis precatus cs;nbsp;Pater fanéïe, cupio, vt vbi Ium ego, amp; illi fint mecuro, quos dediftlmihi,vt {peÓlentglo-riiinmeam, quam dcdifti mihi : lt;^ibus verbis cettô promififti, quod tui regni amp; glori*nbsp;conlortcs habere vclis omnes cos, qui inter crucis amp; mortis pericula conitanter in tuinbsp;nominit, amp; veræ fidei, confefiione, in bac lachrymarum valle perfeuerauerunt ) Sed etiam immortali gloria amp; honore, qua: animabus fimul amp; corporalibusnoftris, tua inter-ccfiione amp; morte in coelis parata eft, ab aeterno patre tuo vicifsim ccronabimur, quinbsp;tccuni in vnitate fpiritus fanäi regnat Deus benediäus 5{ laudandus in ternum. Amen.
DIE ASSVMPTIOiNIS SEV
EMIGRATIONIS MARIÆ EXHAC
VITA, BVANGE cimo
KIVM LVCÄ DM*
I
capite.
QVando, amp; quo finefcfta matris Chnfti,Maria: virginis, primùm celebrau, pofte* vfriï abinucntoribus fuperftttionum nouarura cumulata, amp; in Ecclefiam Chriftinbsp;introJuéhfint,bomiliaprimadiximuï, quædicincarnationis Filij Dei, jmnciatæ abnbsp;Angelo Gabriele virgini Mariæ, proconcione explicamr, quö pium Leflorem re-nuttimui. Felta verb fanäorum , atqueadeo Maris virginis , non ideo ,vt ipfts honorem, foli Deo dcbiium, alsigncmus , quod illifaciunt, qui circa cultum Maris amp;nbsp;reliqnorum lanöorum occupati funt , quem multisfeculis poft Apoftolorum mortemnbsp;demum inftitutmn, amp; Rouis lubinde fuperftitionibus auétum efle «xprobatis hiftorijsnbsp;ollcndi poteft .-Scd alijs de cauftis, cclebramus , quasinprincipio poftremæhuiuspar-tiscomplcélcntis homilias dc'fanâis ,expofuimus, quo itentm pium Leélorem ablega-mus. ReliÖa igitur fnpcrftitiofi cultus Mariæ enumeratione, qnam Pontificij traçant , accedamus ad explicationem Euangelij , quod hodierno die pro concionenbsp;tradatur.
HOMILIA VNICA.
Fadum eftautetn inter eundem, ingreffus eftChriftus Dominus in quendam vicum : Mülier verö qusedam, Mar* nbsp;tha nomine, cxccpit eum domum fuam. Ethuic erat foror,nbsp;quæ vocabatur Maria, quæ etiam afsidens ad pedes Icfu,nbsp;audiebat ipGusfermonem. Martha verd diftrabebatur circanbsp;frequens miniftcrium, fuperueniens igitur ait t Domine, nonnbsp;eft tibi curæ, qudd foror mea reliquit me, vt fola miuiftrem Cnbsp;Die ergo ei, vt mihi vicifsim opituktur.
Kcfpondcn
570
T) l-RÏ ASSVMPTIONIS Rcfpondcns autem dixit ci lefus : Martha, Martha, foH^nbsp;cita CS, amp;r turbaris circa multa : Atqui vna re opus cft. Ma«nbsp;ha verô bonam partcm clegit, quæ non aufcrctur ab eagt;nbsp;âVLTA toto hoc CAPITE, VSQVE. anbsp;ß hodiernafn leöioncm diâa lunt, de prædicarione vcrbt Dci -,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Subiecit pofteahi$ colloquium,feudifputationcm lESV CtiRlSTI cum arrogé*'nbsp;fafluofo legis interprète, quæfummam veræ dodrinae, Si omniui^*'nbsp;torum Dei continet, quæ confiflit in duobus capitibus, dileâione Dci nimirum»nbsp;dem in hune, amp; obedientiam veram, coroprachendit,amp; poftea dileâione proxim'» 9nbsp;vitæinnocentiaderiuatur. Etdeproximi dileâione, abundêquidcm dicirurm a ,nbsp;ritaniparabola, quaChriftus docct,quisproximi loco haberi debeat, amp;quibus onbsp;charitatem fiueddeâionem erga ilium teftari debeamus,ficuti ilia Dominica, J. ponbsp;nitatis homilia vltima copiofe cxplicantur.
Ne quis autem bine coiligeret,falurem noftrorum operum meriris debcri,coni de nunc liibtexitur hiftoria , quam modo recitauimus, quæ exemplis pulcherriniisinbsp;hancdoârinam illuftrar. Continet enim hofpitalitatis præclarum exemplunijquo^nbsp;charitatis officia traduntur. Viciisim vero docet, quisnam verus Dei cultus (if, 9quot;'^nbsp;ius dileâionem teftari debeamus ,amp; ex quo tota noftræ faint s rat.o lt;nbsp;vtlESVM CHRISTVMaudiamus,quernillenobisdoâoiemacnbsp;dit, amp;c.
Cbrifliu âi Orditur autem ab occal «srntdiiMir- 'autperreâionem fuam verfusH«nbsp;tbiOMC Ala* ad Marihatn amp; Mariam , forores.
»41».
I. Cot /.
dependetjOiiiii' ferua/oreniJ«'
fione totius hiftoriæ, quæ fuit quod lefus Cbrift quot;ierofolymam prolequitur ,in vicum quenJam ai'nbsp;Vicum hunc Bethaniam,Mariam verôamp;Mî''*^^^^nbsp;Lazari forores, fuiffe, confiât ex vndecimo capire loannii.nbsp;nbsp;nbsp;Singubri autem ben
lentiafamiliam hancCbiflus profequutus eft,adeó, vtcùm LaZarus inmorbumb' incidilFet, orores non aliud ill abfentinuntiaricurcntjquam : Domine,is,qucintiUnbsp;ag orat. Et ipfe paulo poll djfcipulis ait : Lazarus, amicus nofler dormit, amp; jnbsp;reluâan.ibus ob pet iculimetum, Bethaniam abit,amp;iam quartum diem in fepuknfnbsp;gentem à mortuis refufeitat.
Nunc autem ante omnia Chriflus obferuandus venit, qui etfi Rex regum fit j mnia illi tradita lint à Pâtre fuo, tarnen in ædes aliénas diuertit, non autem more regtii^nbsp;huius fcculi pafsim per vrbes amp; vicos celeUriorespalatia habet, amp;ipfum expeâantes^nbsp;uos aulicos, qui eum excipiant. Debuit enim in aflumpta humanitatc, quoad hîcnbsp;nihil proprium habere, vt nos ærernis regni cloruin bonis locupletaret. At magnbsp;bonitatis eius argumentum eff, quod fub nde ad homines priuatos diuertit : quodnbsp;demumnobisreâèpatebir, fi, quis ipfefît, expendamus. Eft enim fernenillud Abt«,,nbsp;mopromiffum, quodmalediâionem oninemab humanogenercauertere, Benedict,^nbsp;nem verôomnibusgentibusreduceredebuit. E(ld leâusilleamp;æternu$DeiFili?nbsp;quo Patri complacuir, vt nobifeum in gratians rediret. Eflis,fn quoomnes thefaurifi*^?^nbsp;tiæ Si cognitionis recôditi funt,amp; qui nobis à Deo faâus eft fapicntiajuflitiajfanflifi^^^j^nbsp;amp; redemptionis noftræ precium. Non potell ergo ad aliquem amice ac familiarité*^nbsp;uertere, quin fecum ferat hæc fua bona omn.'a Si ca cum falutc certa ijs conférât, 9°^nbsp;micorurti loco habet, ideo infra ,9. cap.Zachæi domui falutem contigilfedieet,c!nbsp;ilium diuertifR't, amp; ab eodem fu'ilfct exceptus, Et hoc quidem hodie multi fa ten tir, tnbsp; paratos cffeaiunt ad ilium excipiendum, fi modô ad ipfos veniret, vt olim adZach^^!nbsp;ad Lazarum, amp; fôrores eius, venited.gnatus fuit. Atqui vtira ad nos diueitat, minbsp;op«s efl. Nam quod illi in terris agendum erat, dudum peregir,amp; nobis vtile fuit, vtft^^nbsp;liâo raundü hoc ad cleftis æternæ beatitudinf ledesa'ccndeier, Senobis illiclocH* .^^nbsp;raret, atq; nuncapud Patrem pro nobi» intercédât. Nihiiomious tarnen ad nos qnbsp;diuertit per verbum fuum, in quo feipfum, amp; bona fua omnia, nobis offert, amp;nbsp;illii fruamur, inuitat. Hîc ergo paratas habeamus, non æJes nofîras ex lignss amp;hp*nbsp;extruâas, fed mentes noflras,vt verbum eius cum fide vera excipiamus,amp; eidemob*nbsp;peremus, vtpoflea prolixms dicetur. Diuertit ad nos etiam in pauperibus,nbsp;me, qui eius nomine exulant : quos in fuum locum lubttituit, vt in fuas rationes fc
-ocr page 387-H A R 1 Æ VIRGINIS HO MILIA» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t
P'wmm polliceatur, quicquid officij in ipfos fuerit collatuin. Siquibuj ergo tam charus grjtus foret ipfius Chrilh aduentus, quàm ipfi glorianturjagedum hîc iefc ad præftan-dileâionis officia accinganr, amp; ipfutn Chriftum cxcepifle iudicabuntur.
Habcnt illi hoc loco mcmorabile hofpitalitatis exemplum, quod imitcntur. Fuit fiimiluhæcdiuei admoduni,amp; inter iudæosmagnæexifiimationis, vt in circumftantijsnbsp;hiftoriat de Lazaro refufcitato, amp;in faâoMariæ, Ghriftum preciofifsimo oleo vnguen-tiS) eft videre.nbsp;nbsp;nbsp;Et ea tune erat rerum conditio vt non fol um Chriftus publice exofus ef-
lOldtr f.
Ictjvcrùmetiamcum illopericlitarentur, quotquotipfius difeipuli aut fedatores erant, Pharifæi cnitn, quorum potentia ipfis quoque priinatibus formidolofa erat, publico edi-âo excommunicationem aut exclufionera è Synagoga in omnesdecreuerant, qui innbsp;illuin credebant. At venit nunc Chriftus Bethaniam cum numerofißimo cotnitatu,vtnbsp;latere nullo tnodô poflèt, amp; palam in domum illam diuertit. Concurrunt ergo multafi- jnbsp;mul, quæLazarum cum fororibus mouere poicrant, vt aut excluderent eum, aut amicè,nbsp;vt aliû diuerterct, rogarenr, furaptus nimirum ingens, labor non exiguus, moleftia magna, amp; quod hæc omnia fuperat, ex communicationis periculum. Sed nihil horum illosnbsp;abftcrrere potell,quô minus illû cum fuis hofpitio excipiant : neque id inuiti aut cû murmure faciuntjVtfolent i) quoslaborum amp; impenlarum p'get: Sed omneveriamoris indicium monftrant, torique in eo funt,vt amice amp; honorificë ab ipfis traâretur. Taies de-cet cflcChriüianos holpitales videlicet, Sc ita quidem, vt laeto Sc alacri vultu peregrinisnbsp;omne hofpitalitatis officium prseftent.Vt cnim Deus ipfe hilarcm datorem diligit: ita con-folationem maximam hoc peregrinis 8c cxulaaiibus affert, fi fe diligi, Sc nemini grauesnbsp;aut molcftos effe fentiant. Nec nos hîc alicuius laboris aut fumptuum pigere debet, Suonbsp;cnim cxeraplo nobis praeiucrunt. Abraham, Lothus 8c altj fanâifsimi homines,nbsp;quos non imitariturpe foret. Etijdcminterdum Angelos fufeeperunt, cum homines adnbsp;le diuertereputarent. Excitent nos practcreaDeipræccpta,quibusperegrinos nobis di- Exoi/a,nbsp;ligentifsimè commendat,8c,ne quam illis iniuriam faciamus, leueriîiimé prohibet. Et finbsp;lucri fpes nobit cordi eft, quis â nobis quæftus vberior poteft, excogitari, quam fi iplum * *nbsp;Dci filium nobis debitorem faciamus, qui fe remuneratorem fore pollicctur, 8c olim innbsp;inagno illo die in fe collatum eflè reputabit, quicquid in fuos euhores collatum fuerit ?
Quia veto de his fatpe diöum eft, nunc quid in domo LsZari 8c fororum eius,Doi chrijlm minus fecerit vidcamus,quam primum eo diuertit.Num turpi odio aut ignauo fomno fe-k dedidit ? Vcl num pro impeno familiat impcrauit ftatim, quid fieri velit, 8c qualis apparatus effe debeat? Vel num mox epulari coepit? Nihil borum locus narrat,led eummoxnbsp;docendi officio fumâum efle, 8c patris cleftis verbum pradicauiffe, fcribit. Nam,vt exnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
praccdentibus apparet, comitatum in profeßione ilia maximum habuit tarn virorum quàm mulierum, qui omnes ilium, vidodrinam eius audi, ent, fequebantur. Itaque locum commodum nadus, illos inftituit,8c cadem opera familia huic verbum aterns falu-tis denuntiat.Eft autem obferuatu dignifsima ciui induftria atq; fcdulitas, qua in obeun^nbsp;domunerefibiàPatrccommiffq,vfuscft. Namvtdeillolfaiasvaticinatus fuerat,ad ift.it,nbsp;Euangelizandum paupcribus mitti debuit, 8c ipfe non vno loco fatetur,fi ideo veniffe,Ytnbsp;regnum Dei pafsim prxdicet.Id igitur tarn fedulo ac indefeflo ftudio a it jVt nc tunc quidem ceflet, quando locus 8c tempus otium fine quietem poftulare videbantur, Exemplanbsp;huius induftrix multa alia in Euangelio extant, qua ex ordine recitare non eft opus, cumnbsp;Icgentibus lubinde occurrant. Nos hinc colligamus, ilium falutis noftra fuientifsimum ka». 4,nbsp;efle, adeoq; ( vt apud loannem teftatur ) hunc cibum fuum efTe, vt ex patris voluntate at-que mandate quàm plurimos ad falutc inftituat.Hinc ergo confolatio peti debet in tenta-tionibpjne facile de lalutc noftra defperemus, q; fidilsimo huic paftori et medico tatope-rc cordi effe cernimUs.Simul autem bona indolis difcipulos imitati induftria eius confide-^nbsp;rationc cxcitemur, vt non minori diligentia ilium, in verbo fuo nobis loquentem,audia-mus, deniq; praparemus nos, vt (quod beams Ignatius olim defeipfo dicebat) panis mvi-dus inucniamur, quo Chriftus faturari atque deleßari poflit. Praterca difeant exemplonbsp;Chrifti omnes homines, vt ipfi quoq; fundiones fuas, ad quas diuinitus vocaii funt, parinbsp;ftudio obeant, vt olim Deo de illis rationem pofsint reddere.
His pramiftis ad duas hafee fbrores accedamus, de quibuspotifsimum hîc agitur. sororw Vmis vtrique affedus, idem in vtraque Chrifti amor, idem deniq; ftudium, quod videli- ri,nbsp;cctillumhonorare, Scfuamergahuocvoluntatem dignis offieijs declarare volunt. Idnbsp;VCXÜ non cadem rationc, neque eadem modo, faciunn
H
Qtiare
272
Gm. / » trweti. fl.
D 1,1. I ASSVMPTIQNIS
Quhrefingulas ftorfim infpexiiïè proderir, vtplus vtiliutis amp; frudus ex confidwaiion* corura, quae fcctrunt, ad nos redeat. Martha, qua ftrenua amp; laboriofa matrisfira*ligt;*nbsp;typum gerit, tora in hoc eft, vt domuni ado met, conuiuium inftruat, omnibus,qui w*nbsp;nerant digne profpiiat,d«niq;{' vtipfeChriftuspoftea ei dieet) circa multa fatsgit î'q»nbsp;occupatur. Maria autem intcrca ad pedes lefu docentis confidct,amp; ilium concionantciunbsp;audit.Difplicet hoc Martha,non qu®d earn laberis pigeatjfed quod fororis opcm ism fi*nbsp;bi neceflariam put«, amp; ideo Dominum compellanjait: Domine non eft tibi curar,qu«»nbsp;foror mea reliquit me, vt fola miniftrem i Die ergo ei, vt mihi viciisim opitulctur, v«l vtnbsp;ipfa quoq; manus operi adrnoueat, amp; me tam muleis occupatam adiuueamp; Quid veto sdnbsp;ilia Dominus ? Martha Martba( inquit J folicita cs,amp;turbari£,vel fatagis circa multa;At-qui vna re opus eftJ/aria vero bonam partem elegit, qua non aufereturabea.nbsp;verbis ttfi Martha reprahendalur, Maria autem defendatur, non tarnen ita accipinbsp;bent, quafi Martha fedulitas per (e vitupcrio digna fiicrir, amp; Chrifto improbetur. Quianbsp;potius eo nomine laudc digna eft, quôd licet diuitijs abundet, amp; pre alijs multis internbsp;genus homines in honore fitamp;pretio,nondcdignatur tarnen laboremiftum lubirc,^nbsp;nihil non facit,quo Chriftum 8c hofpites reliquos honorari pofle exiftimat-Talera mai'®nbsp;rumcredentiura matrem, Sarara Mofis defiribit. Nani cum Abrahamus hofpites d®*nbsp;mum deduxiflet ipfa profeda iam atatis farinara fubigit, panes amp; placentas parst,nullum deniq; dctredatlaborcm, vt amp; marito amp; hofpitibus rem gratara facitt. Talein®**nbsp;tremfamiuas delcribit Solomon, qua lanam amp; linum quarat, amp; manibns fuis cum volu-praie operctur î imo qua de node furgat, vt familia fua cibum, 8c pucllis fuis penfa f**nbsp;diftribuat : Qua deniq; ipfa lumbos fuos'accingat, brachiaq; fua ad opus faciendum c®®nbsp;roboret. Et Paulus Apoftolus Chriftianasfammas diligentesrci domefticae adroiniöf^Jnbsp;efle vult, 8c qua liberos fideliter educent : quod virunq; absq; labore amp; molcftia fiefi.®®nbsp;poteft. Pudcat ergo multas fua ignauia ,,qua molies 8c delicatula vcl domi defident,''®*nbsp;Vero domcftica curam, nihil ad fe pertinefe putani ; vcl magno cum faftu otiofa -desm-bulant, aquis mollitergradientibus, aut rhedis magnified ornatit vchuntur. Suntnbsp;ferè familiarum calamitas, dum qua virorum induftria parantur, ipfa turpi faftu Sclu*nbsp;prodigunt. Non talisMartha hac, cuiuspietasalibi quoque commcndatur:nbsp;etiam fedulitas, quam nuncpraftat,laudemfuammeruiflèt,nifi(quodpijsfapeacadiOnbsp;vitia alia coacurrifient, qua reprahenfione digna fucrunt«
Prini0cnimmodumexcedit,amp;Chriftumapparatulplcndidiorc, atq; lautiorU* pulis,excipcre vult, quiftugalitatepotiusdeledaiur. Dcindexircahac, quaexrorpof*nbsp;curando feruiunt, occupata, falutarem anima cibum negligit, quem Chriftus auditoH-bus fuis deproraebat. Tertio de forore audaciusiudicat, 8c ignauia adfcriVit,quodnbsp;difeendi ftudio ab ca fiebat, fc deniq; ilia mtliorem putat propter externa hstc, qu« öl**nbsp;bat, officia. Accedit his immodeftia, quod Chriftum de rebus grauibus diflerentetn i*nbsp;tcrpellat.Propter ifta reprf hefionc digna fuit,qup fua induftria laudc fumma mcrebaturinbsp;ii ea 8c in tepore vfa cflct,8c candc vitijs hifee no polluifIct.Eft ergo hoc memorabile®***nbsp;plum, quo admoncmur^ qudm nobis fofpeda efledebeant opera 8c ftudia noftraom®^nbsp;8c quam diligenti cura opus fir, nc tunc quoqj, quando, quid boni facimus, exco df®*nbsp;MitrArf typitt abrepti exorbitemus.
norum quiott nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Habemui ergo in Martha typum omnium eorum, qui Deum externis officijsf*
stwi externie fui anirai arbitrio colere inftituuntOccupantur hi circa ffiulta.Tcmpla fumptuofs,amp; o®* «[/idifioluat, regum palatijs, certantia «dificant, addunt his facelia,qua? in «ropitis quoq; amp; tnuiji ej-truunt : auro 8c argento illaexornant, preciofifsima quatej ad Deicultum congerunt/**nbsp;feurrunt, fuffitdm faciunt, accendunt cerea 8c, lampades, cancant, ludunt orgsnii, oo'^nbsp; xcubias agunt, facta celebrant matutina Sc antclucana,iemnijs fefe fmmodicii macof®*?nbsp;induiitur cilici;s,humi dormiunr,nudis pediblt;gt;,ct capite difeooperto incedfit.deniq.f®*^'^nbsp;ta alia faciunt,quar ipfii magnifica ,pia 8c Deo accepta effe putâtur.Ecôtra pios Dei cui'®*nbsp;re$,qvno verbo c5teti,no eadé cuipfi$faciur,ignaui£ accusât,et bonoru operu cotept®*^nbsp;, ¦ atq; hoftes effe clamât,8ctantum non deum ipfum vna cii cLs 8c infeni aduerfusiH®^nbsp;vindiââ prouocat.Sed idé illis dici poteft,quod inprsneti Mar thse dicitunVos quidc fol*'nbsp;citi eftis 8c vobis ipfislaboresatquemoleftias facitis,dum circa multa tumultusmini'^*^nbsp;rtîtm 4, ad falutem tonfequendam vnica re opus eft, qu à vobis negligitur. Nam vtipf^P^nbsp;minus Samaritidi dicebat. Deus externa hæc non curat : Sed cum Spiritus fit, in fpif*'**nbsp;veritate vult coli 8c adorari, Quin olim, cum externa facra adhuc in vfu effent, dnbsp;m«
-ocr page 389-M A R1 Æ VIRGINIS HOHÏLIA»
575
men abominatus eftjquoties ijs foils occupât! ea negligebant^quïe per lila adunibrabatur. Et cum in Pfalm. ço. Litem inftitueret aducrlus populum iudaicum, inter alia dicit : Nonnbsp;repræhendamtefacrificiorumcauffajholocauftaenimtuafuntiugiter coram me ; Neenbsp;cftj VI accipiam de domo tua iuuencum, nee de caulis tuos hircos. Meæ etenim funt o.nbsp;nines ferae fyluarum, pecudes in mille mont.bus, Noui vniuerfas in montibus volucres,nbsp;penes me funt omnes animantes agreftes. Si efuricro, non eft vt tibi indicem, cum meusnbsp;fit orbis J amp; quicquid die continet, amp;c. Et huius generis infiniti loci apud Prophetas oCi«nbsp;currunt. QiPd li olim hæc Dei mens fuit, cùm cultus ille leuiticus adhuc durarct^numnbsp;eum hodie externis bis delcâari putabimus, poftquam Chriftus, veteribus vmbris fiibla-tis,cultumfubftituitfimplicifsimum amp; nos ad fpiritum amp; veritatem reuoc3t?Non ergonbsp;lempla illi extrui poterunt, quibus includatur, cuius thronus coelum, fcabellum vero pe-dum terra eft. Non aurum amp; argentum requirit, qus Antichnfti Deo Mayzira Danielnbsp;tribuit. Non à nobis odores fuaues poftulat5 qui thura amp; aromata omnia creauit. Non nbsp;noftris difeurfionibus delcâatur, qui gratiam fuam,amp; filij fui n.eritum nobis vbiq; locorum per Euangelijprdicationcm offert, Num verb noftris cereis opus habebit, quinbsp;lotum orbcm terrarum fobs radijs, amp; noûis tenebras Luna atq; Gderibus illuftrat ? Numnbsp;item noftrum cantum amp; à nobis ex cogitatorum organorum harmoniam alicuius facietis,nbsp;Cui cleftes chori hymnos ineffabiles concinunt,8cqui auriculas voce donauit,que omnenbsp;bumani ingenij artificium longe fuperat i Num deniq; ex noftris vigilsjs,ieiunij.s, cilieijsnbsp;alijsq; corporis noftri caftigationibus, voluptatem aliquam capiet, qui lomnum dedit,Ytnbsp;vires diiirno labore fatigatas recreet, qui cibos creauit, amp; ijfdem cum gratiarum aótionenbsp;velciiulsit, qui deniq;aues, feras 8c flores agri, mirificèvcftit? Sunt bæccogitatuSc di#nbsp;äu puerilia, amp; poflunt hæc folaluffleere ad confutandas fuperftltiones, pro quibus hodie multi perinde pugnant, ac fi tota hominis falus ab illis fobs depcndcrec.
Quod ergo vnicum illud eft, in quo verus Déi cultus, amp; vniuerla noftræ falutis ra# ttfceffît* tio, confiftit, amp; quo folo opus effe Chriftus ait ? Id hie nobis ceu digito,monftrat in Ma- rmw,nbsp;rix exemple, quando banc dicit bonam partem clegiffe, quæ ab ca nunquam auferatur.nbsp;Quid verb ilia fecit ? Sedit ad pedes lefu, amp; audiuit verbum eius. Solebant ohm dllcipulinbsp;amp; auditores ad pedes doâorum fuorum federe, quod humibtatis amp; voluntarix obedi-Cutiæ fignum erat. Ica Paulus ad pedes Gamalicbs in lege patria infticutus fuiffe dicitur.Innbsp;hoc igitur verus Dei cultus 8c falus hominis confiftit, vt primb nos ad pedes lefu Chriftinbsp;demntamus', id eft, vt contrito animo coram illo humiliemur,8£ reucrenter afficiamur adnbsp;verbum ipfius, Docct hoc iple per Ifaiam ficloquens^ad quern refpiciam^ ad pauperemnbsp;amp; contritum fpiritu,amp; qui ad verbum meum contremifcu.Deinde alterum accedat opor*nbsp;t.It,vt verbum hoc fide veraampledamur. Sunt enim,qu( amp; verbum audiunt,amp; eo au-d.roconftefnantur (cuiusreiexemplum inimpio Achabo hiftoria facra proponit ) fednbsp;quia fide deftituuntur, non credunt promifsionibus Dei, 8c promde vel impie contem-nunt 8c rident qur dicuntur, vel conicientix terronbus luperati defperant. At fides Delnbsp;amorcm g'gnit, promifsionum dulci contcmplatione animas exhilarat,vnde ardens obe-dientia ftudium na(citur,quæ caufla cft.quod verbi fruftus fefe per omnem vitam diffun-ÙIt. El hoc vnicum illud eft, quod Chriftus folum neceflarium effe dicit, amp; cuius ftudium alibi quoq; omnibus alljs exercitijs, 8c rebus per fc fanétiîiimii, præfertur. Nam vt adnbsp;veteris teftamenti tcftlmonia veniamus , Dauid non temerè pronuntiat ; viäimam amp; fa-ficium cibjrium non amas, aures autem perfodifti mihi: holocauftum amp; hoftiam pro pec. Pj«!« *0.nbsp;cato non poftulauifti. Tum dixi, En ipfe adlum, in pagina libri feriptum eft de me : Vtnbsp;faciam, quæ tu probas, 0 Deus meus,colllbuit, 8c lex tua in medio vifeerum meornm.Scc.nbsp;Quo loco verbi Del ftudium,8c quæ illi debetur^obedientiam ( quam per aurium perfo,.nbsp;raiioncm, locutione ex lege petita, intelligit ) omnibus facrificijs difcrte pra fert.nbsp;nbsp;nbsp;Et
2f.
primo Pfalmo, beatum pronuntiat non eum , qui in externo cultu afsiduus fit f quod et-iam in hypocritis eft viderc ) fed eum, qui procul reliöis impiorum 8c illuforum conTor-tijs, io lege Domini dies 8c noäcs meditatur. Et huius generis multa in Pfalmi» in veibi diuini commendationem dicuntur. Sed alla quoq; Chnlti teftimonia audiamus. Matthainbsp;diiodecirao capitc, cum inter docendum â matre 8c fratribus fora» euocaretur,non paruitnbsp;lcd extenfafuperdifcipulos manu fua dixit ; Ecce mater mea, 8c fratres mei : Quisquis n.nbsp;fcccrit voluntatem patris mei, qui eft in clis, die meus frater, 8c foror, 8c mater eft. Etnbsp;rutlus alibi,cùm mulier quædam ,dolt;9trinx tius adiniratióne abrepta , eXclamaret;Bcanbsp;lus venter, qui te portauit, 8c vbera , quæ luxifti : Refpondit ille, lmb verb btati, qui-ïi ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;audiunt
!/
t
-ocr page 390-M A R I Æ VIRGINIS H O M 1 L I A»
i.Cor. i,
biUt./»
audiunt fermoncm Dei, amp; cuftodiunt eum. Adde hi« Apoftolorum excmpIuni,(juïfiW iniiiobonorum Ecclelîædifpenfanoncm lufcepiflent,vtexijj viâum pauperîbus diftri-bucrent fqnod officium pijlsimum fanâifsimum eft)poftca autem len firent, feipr«*nbsp;dicationc verbi Dei reuocari, conuocata Ecclefia tota muneri huic renunuarunt j indi-gnum boe efle arbitrati, vt reliâo docendi officio menfis miniftrareot, Et Paulus Apo-Itolus tanii fecitEuangebj prædicationem vt earn Sàcramentis quoq; præftantiorem du*nbsp;icrit. Nam vt in priori ad Corinthios, fe quim paucifsimos bap^izauilFc dixifTei,rationed!nbsp;fubijcit Non enim mlfit me Chriftus vt baptiZarem,fcd vt Euangelizarem. In quoipßusnbsp;Dominicxemplum fecutusfuifleuidetur,quiamp;ipfc in docendo quidem afsiduusfuit,nbsp;neminem autem baptizauit. Ad inter externa exerciria religSonis Ectlcfia nihil fanÂiùSnbsp;amp; falutanus habet Sacramentis. Cum veiö hæc infra Dei verbum longe fubfidant»nbsp;nifcftc confiât, huius ftudium Deo cultum eflc omnium acceptifsimum, amp; proinde vdic*nbsp;menter falli orones, qui boe reliâo aut contempto, circa cx.ernos ntus occupantur.U'Unbsp;in prfcnri Ghiiftus Mariam ait bonam, adeoqj potiorcm amp; meliorem partem elegifienbsp;amp; add t: Qiiænon auferetur ab ca. Quoroébro fruöum huiusfiudij exprima, amp; hunCnbsp;perpetuum efièin atternum mancrc,doccr, Quodipfum apud /oannem quoq; inJicaj»nbsp;quandu le d.lcipulos mififfe dicit, vt praedicando verbum Dei inter homines frii^u*i»/f*nbsp;rant, amp; fruäus eorum maneat. Et land non poteft intercidere aut perire Euangelij h*nbsp;öusapud clcdos Dci, quiiliudcumfideaudiunt.Chrifius cnimbonusamp;fîJclisnbsp;ftor elf, qui oues iuas nouit, amp; eas ex manibus fuis eripi non finit. Idem quoq; nosnbsp;fuo clelti ita rcconcibauir, vt neq; affliäio vlla^neq; angufia, neq; pcrlècuriogt;gt;®^lnbsp;mes, neq;nudiras, neqj vlhespericuh metus, neq;gladius, neq; mors, neq; vira,noinbsp;cius dileéfionc fepara- e pofsit. Latet qi.idem inrerdum fruélus die, dum pij q'ioqinbsp;defider js opprelsi, aut lecuritatecircumuenri, officium luuro minus faciunr, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
pe illüS dcleru fic videtur, fed quia lemen fihorum Dei mira le habent, fuic tat boclJ'^ pore fpiritus Domini, vt in viam redeant, amp; tune Deus etiam fauorem luum denoonbsp;illos exerit,nccin huius modo vitarcurriculo eustuctur, lcd etiam,vbi hoc emcohnbsp;rint, regni lui clcfiii hæîcdes fac t.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. g
Hæc fi diligentius expendantur, »blindé docent, quam turpiter hac ht Porta
M*
1 fint Monachi,non fineatroci omnium aliorum bommum cnntumelu.Fmxetunt'b vir« genera, quorum altcruro con^emplatiuum dixere, qnod Angelis fimilc* fac''^nbsp;rumaâiuum,quodcircahuiusïecubnegoriaverlctur, amp; homines a rert'mnbsp;contemplât! one amp; meditafione reuocct. Illius excmplum in Maria, huius auïemnbsp;tha,proponi rradiderunr.Et in aâiuo quidem oenereverfaridicunt omneseos,nbsp;Remp. adminiftranr, vcl agriculturam autartincia manuaria exercent:quorumnbsp;conditionem tanquam inutdem, imô vt noxism, daranârunt, Contemplatiuum*«^^ jgnbsp;tægenusfibi tribucnres^illud in otio monaftico conftitucrunt. At vbi nam hocnbsp;Deus, vt quis eiiiraro hominum confortio fde in luftrum aliquod abda^St fibi loi*nbsp;Aut qua? ratio efi, quæ nos ex Mariæ exemplo taie, quid colligcredoceat^ Nunfnbsp;fum tampræclarafefcotferet,ocCâfiojadpcdesChrifticonfcdit, vt docentemnbsp;Num autem illic hæfit perpetuôêAn non poftea ad rei domefiicat curam redijiJGof'®nbsp;illam fecifle, fatis docent, quæ toannis vndccimo amp; duodecimo cap. Icribuntur.Enbsp;humanæ ratsonem nobis àDeo pislcriptam confideremus, nihil minus ilJc vulrgt; l?nbsp;circa ignauam amp; otiolam contemplationcm occupafi, ab alijs negorij*, ad viw*nbsp;tandam necelTarijs, abfirneamus. Adamo quidem ille promifsionem de femme jjjjjitnbsp;dédit, in cuius meditatione frequentem amp; aîsiduum elle voluit : fimul tarnen eidetunbsp;In fudorc vultustui comedes panem tuum.Dcindc Dci ord!natioefi,vt alijnbsp;^dminiftrcnt,alij opifices finr,alij alijs rtbui ncccflàriji vacent : Et nullum illi accep** ,nbsp;officium,quàm fi finguli fui vocationem fcdulô fequantur. Nös itaq; omifsisnbsp;ruminepfijs,quibus luâarrogantiam öfimpietatem produnt, verum huius hinbsp;obferucraus, quiefi, vt difcamui, quomodoà nobià Chriftus excipi debeat.nbsp;efi vt verbum eius fedulô audiamus. Alterum, vt quod ex illo didicimus, faâbte*
amp; imprimis qu'dem charitatisofficijs, inter quæ hoftitalitas non pofiremumloC^f^^jCU net. Qui duofiæcconiungunt,ij filium Dei lefum Chriftum dignecxcipiunt,qd (,g/nbsp;Paire ad eos diuertet, amp; quat in luis feruis ipfi præftantur officia cumulatifsimenbsp;rabitur. Illi debetur benediâio, honor, glona amp; poteftas in ærernum. Amen.
DIE ASSKMPTIONIS SEV EMIGRATIONIS
rnutris Cbrißi e)i hac vit« Lite« le. cap Prtcatio^
/
-ocr page 391-H ï s T OR 1 A.
fÇ^Ttrne, omnhotens, benefice Deiu, qui Mariant virginem, in cuius aluo carnem fiuam hu-^^ntm ajfitmfitfilius tuus.fsfieaq^ tant cum fuis inter ingentia pericula belia^feditiones ôquot; ftmem clementifiimè ta protexifti, eam^ sÿ. anno atatisfisit ad vifibilem tut confuetudinem e-Mtcsfit y celhge etiam tibi inter nos Ecclefiatn^ tam^^guherna amp; protege t uo auxilio. ïuuatonbsp;rp)s^ 'vt imitati exemplum fanSiarum muUerum^filium tuum hoîpitio excipiamus, irt *ûira eon^nbsp;uerfunt expet ente s ipfius confolattonem ^prafentiam ; amp; facit o, vt neqaaquam difir-^amui^nbsp;adflora, non agitemur omni vente doSirinx.nonfrangantur metu penculorum : fe d afiidentesnbsp;aafedes Chrifii, lt;vnum, quod necejjàrium cf/, eligamui^vt vocem Eilij 1)01 fonantem in mini-fieri» reuerenter audiamus, ver a agnitione ipfius, iqua eÜ vita at erna perfundantur, quanbsp;J nobù in hac vita non aufi^erâtur,amp; in aternaperficiatur, '^nten.
die BARTHO.LOMÆI
APOSTOLI BVANGELIVM
LVCÆ XXI b CAP.
Artholomæus fuit vnus ex Apoftolis duodecicn, C|UOS Chriftus ad hoc elegit 8c s vocauii, vtiam doftrina amp; miraculovUm , ad confiitnatiQnem fuæ docliina à lenbsp;¦OM) - ®quàm çafsionis,mortis,refurreßionis ex motte, amp; glo-iofæ fuæ in c-los afcenfunis,eflent teftes. Huius Apoftolt fit mentio Matthæi gt; o.Marc. 5. Luc.nbsp;lextOjAâerum primo capite. Poft reiurreâionera Chrifti, amp; gloriolam aîcenfio-nem ciuîdem in codos,Bartholomaus in Indix citerioris pattes venir,vbi (parfit l'eminanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
vangdij, ficut fcribit Eulelùus lib. ç. cap. jo. qui àddit, Barfholomxum ibi reperifte Euan.. gelium Matthæi Ebræis hteris fcriptum, quod difcedens ifthinc ibidem reliquerit. Magnanbsp;verôanimiconftantiaamp;aUcritateIndîsfrædicauitEuangcliumI ES V CH R 1ST Inbsp;qua prsdicatione , DEO gubernante ipfius curium , tantum proraouit, vt îmranbsp;treue tempuiomniscclebiicas amp; cuhutidolorum collaberetur, amp; in contemptum adduce-retur. Etat enim turn temporit in populo illo incredibilis fupcrftitio, quam rairabsli im-pofturaDiabolus fouebat amp; promoucbat. Nam per idola, hmc indem tcmplacollocata.nbsp;Diabolus rcfponfa dabat, fub præiextu veriDei, amp; male habeatcs, tanquam beneficio feunbsp;opeDeivcri,in iftislociscuraiilunt. Hincfrequentifsimushominumconcurfus ad iftanbsp;idola faâus eft. Inter alia idola verb admodum célébré fuit idolum Aftaroth propter oracu-la,amp; curatianem infirmorum. Sed vbi agnitio CHRISTI exalsiduanbsp;ptdicationc Banholomæi hominibus innotefeere coepiflet,non folum adrairatio idolola-tns cade»ccpii in hominum animis, fed iple etiamDiabolus obmutefcens nulla ampli-ws rcfponfa darc potuit, Idcoq; etiam Idolum Aftaroth, Bariholemxo in templüm ingreffonbsp;ftatiin obmutuit, ncc vllum refponfum amplius dédit. Porto cauflam filentij mcolis amp; pe-regrinis,qui cxlonginquo auxilij amp; confilij capiendi cauffa adueneraat,qu2reniibus ab alionbsp;quodam idolo, ex quo Diabolus adhucloquebatur, refponfum eft, propter prifentiam, amp;nbsp;nouutn doârinx genus petegrini cuiufdam hominis(Bartholomxi fcilicet;) ipfum Aftarothnbsp;obnmtuilTc, amp; fibi non tolum, fed alijsquoq; Dijsregni illius idem periculum imminere,nbsp;nifi mature iftum hominem e finibus fuis propellant. Hinc contrarijs amp; diffentientibus iu -dicijs ac fententijs aniraorum, prout fieri folet in raundo hoc, exortis,al»j approbâruntBsr-iholomxidoârinam,ahi verb eâdem contcmnere,Sc psUm damnare cperunt.Nihilqmi-nusautem adfuit filius DeiminiftcrioBartholomæi, quod etiam multis lignis 8i miraculisnbsp;cùnfirmauit.Inter qux etiam hoc celebratur, quod Polymij Regis filiam Lunaticaro lanauitnbsp;hic Apoftolus, quo miraculo motusRex, cum coniuge, duobus filijs, amp; multis alij», à Bar-ihol jtnio baptiZitus, in confortium Ecciefiæ Chrifti adoptatus eft*
Id verb indigne ferentestemplorum præfeâi,amp; idolorum cxSacerdotibus cultorts, grauiter accufaruni Baribolomxum apud Aftyagem, fratrem Polymij, qubd homo perc-gr'Bu«,amp;impoftor, arte 4/agicainftrudus, omnem veterem cultum Dcorum fuSuertat,nbsp;puhhçamq; regni tranquillitatem perturber, amp; tâdem futurum effe, vt non folum Deorumnbsp;culms, amp; vêtus religio , fed ipfius etiam Regis autorîtas labefiat, amp; tandem prorfus conci-d*t,Rifihoraoillcperegrinus,amp;impoftor,citôè medio tollatur.
Hac falfa perfuafione commotus Aftyagcs,mifit apparitores fuos ad comprehenden-duvuBartholomxum, quem cùm adduxilfent, magna cumindignatione aitRex;Tu ne es ille .mpoftor,qui cultum Sc rellgionem veterem Deorum in hoc meo regnolabefàôâte ftu-' des,Stprstercafratremmeumeuertiftinouadoûrina tuaAd quod refpondit Bartholo-'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;U il)nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mæus
-ocr page 392-76
D I E ri B A A T K o L o M AS I APOJT.
IBÆUS ; Ego n»n eutrti fratrcm tuum ô Rex, fed conuerti potius. Ad quod R«{,Ego,iUÿ) Ita te trätStabo, vt ficut fecifti fratrem'raeum reltnquere Deum fuum, amp; tuo credere : .im,Wnbsp;quo.q; tuum Deum déferas, amp; meo Deo in pofterum ûcrifice», cui Apoftolui relpoiydivnbsp;Ego idolum illud, quod pro Deo coluit frater tuns, in nomine Chrifti doinini, eiufqj yirw*nbsp;teieu potentiaobmutefccre feci, amp;oftendi illud non Deum, fed inane fimulachruni, eU^nbsp;Qnôd.fi eodem modo meam deGhrifto crucifixo, relufciuto, amp;gloriofe nunc ad dextr^nbsp;«terni Patris régnante, doârinam poteris refellere, facile cquidem in tuam fententiaraiWnbsp;rus film. Intcrea dum rainas iftas fpiraret Aftyages,amp; praetcrca per 'alioi etiam nuntiareturnbsp;Kegi in multis alijs regni locis, Deorum cultum amp; fimulachra corruifle, præ nioiia amnHnbsp;indignatioBC purpuram , qua pro more regum indutus erat, difeerpfit, amp; AîoftolucaWli*nbsp;bus cardiiufxit, cfunï^erô vjuutn excoriari , amp; tandem capitetruncan, in Armenia,nbsp;Albina, præcepît. Sed Aftyages breui poft huius luæ crudefiiatis pcenas etiaradcdir.TU'nbsp;cefimo enim die poftinterfeâumdBarthoIomaêum, n«n folum Aftyages,a diaboloobitMnbsp;amp; in templum venlens, fed vnà cum ipfobranes qubq; Sacerdotes idolatrici, quorumnbsp;pulfu interfeftus it Bartholoroæus, â djabolis oblefsj funt, qui Regem amp; Sacerdçternbsp;viter affligebant. Tandem poftquam Rex amp; Sacerdoces de minifterio Barthelomainbsp;bonorificèdixiiïcnt,mortuifunt. EthæcdeBartliolamarivocationeamp;confefsioncÊi'*'!'nbsp;;gelij Domini noftri lefiiChrifti, quam magna animi conftantia, vfq;adfinem vitinbsp;tatus eft, dixilTc fufficiat, quem probe intcllexifle doârinam Euangelij, ex diéio illonbsp;ripoteft, quobreuiterfummam Euangclijcomplexuseft,quod in libello^^quinbsp;Dionylîo Areopagit«,quamuis verifimihusvideaiur librum cfleDionyfij Cerinihipl'i^nbsp;verbis rccitaturrEuangelium eftêbreue amp; longum. Breuem doßrinaro vocauitdoâr'.^nbsp;Euangelij,qUia paucifs mi« verbis proponi poteft,nempc,homo agens pcenitentiara. fnbsp;in lelura Chnftvm, verum Deum amp; hominem, ac retinens fidem amp; bonam confeien*^;nbsp;non cendemnatur, fed habet vitam ærernam. Longam verb vocauit doârinamnbsp;quia ciusfapicntiain æternumnon porerit exhauririjqucdfciliçetfiliusDei,creator01,^^nbsp;miferam amp; fragilem naturam neftram, àfc crcatam,cum omnibus proprietatibus,follt;Pnbsp;cato exceptoaftumfit, q; in seternû no delèret.Ni licet in aftumpia carne paflusamp;mo^ÿnbsp;fît Chriftus, tarnen in morte earn non reliquit, fed ex morte reiufcitatam adhuc.geft*^,nbsp;în «ternum geftabit,vnaq; inuocatione à bearis angelis amp; heminibus adoratur Deui^nbsp;lt;no. Hanc fapientiara Euangelij,quam admirantur etiam Angeli beati.fiue vt j.Pct.J-tur, 7ra.çcix,tApe6f, id eft, intentis oculis conteroplari defiderant hoc magnum myftcriurnbsp;rarnationis Filij Dei, amp; tjmen ab iplîs tali admiratione tantam rem non pofte peniturPnbsp;veftigari, quam neq; in hac,neq; in altéra, terna, vita, nos etiam totam poteritnuseîiijij^nbsp;rire, fed in «ternum, gratias agentes filio*Dei pro aftumptione noftr natur«, exclatn^^nbsp;mus ;ô magnum, ôtremendurp,ôa:ternaîd'mirationc dignum myfteriunr.Deus bofl®nbsp;âus, quod erat permanfit, quod non erat afTinnpfît. Idco non immeriib longa doôb*^nbsp;pellatur Euangelij doârina.
H O M I L I A PRIMA.
Orta eft autem etiam contentio inter cos, qui« cor um videretur iè maior. Ipfe verô dixit eis : Rcge^gentium dominancur cis : ôf qiJnbsp;poteftatem habenc in cas, benefid vocantur, Vos aùtem non ita. Se»nbsp;qui maximus eft inter vos, fit ficut qui minimus eft : qui princep*nbsp;eft, ficut qui miniftrat,
? OminusnofterlefusChriftuSjin vltjraa cöena,non folum defua raoriCj^^^j, s fruâu, raultis difseruit (vtloanne* Euangdifta teftatur) verdmeriamnbsp;a mcmoriam folenni riru commendauir,cna niiairum myftica, quaronbsp;uifsimum vfq; illius aduentum in Ecclefia perpetub retineri et exerrerid«^ ,,
Paulusfa priori ad Corinth,,;, diferte docct. Eft ea rederoptionis noftræ amp; falutisinili^^*, hibit« ceriifsimum figillum, nosq; fimul de omnibus admonet, quæ in toto (alucisnbsp;nobis obferuatu amp; faótu necefTaria funt. Quia verb ad iliam cum duodcciin diicipuliJ ,nbsp;buit,quos multis vitijs obnoxios fuilfe conftat,8f inter quos Iudat,fceleratifsimU8prod^^nbsp;quoq; numeratur, non immeritb,aliquis miretur, quid cum hoc fimul,amp; cu illis-fadtiinbsp;quidq; hodie etiam fieri debeat, fi quando in externa Ecclefiæ (bcietatem, amp; facroruiD^* ,nbsp;munione, irrepunthominesfraudulenti,autetiam ftagitijsinfamesêCómodccrgo lt;nbsp;hjsnc nouam narrationem de difcipulis, cui quadam de prodic^reluda prccmifit»
377'
ïpJa «ïponit, quid cum luda fecerit Chriftus, qui deuoto ad omnem împîetatem animo in proprium exitium ruebat, quid item cum reliquis vndecim difcipulis, quos adhuc curabiSesnbsp;«nènoacvat. Eftq; traäatio hsec muleis nominibus confideratu d-gnifsima, vtChtifti exemsnbsp;idmn fecudjueq; indulgenria nimia fcandalis patrocinemur, quibus Ecclefiæordo atq; di-ciplina turbatur,quod m luda monendum erit; Neq; nimia lêueritate auc importuno rigo-recotabfterreamus, quiinftitutionc amp; confolaiioneopus habent, quod in Apoftolis', nonnbsp;vulgariter peccantibus, monebimus. Ideoq; adionero Chrjfti cum luda videamus, quam exnbsp;Vfrbis,quæhodierniEuangcli) leâioni pr«raittuntur,paulô altius repetitamtraâabimus.
Fr nrimó ouidem Cbnftus ludam anpredltur. in qua parte Lucas breuior eft.nuôd e-
vnus ex vobis prodet me. Quam animi turbationem Lucas quoq? non omnino difsiroulat, quandc narrationembanc cum cnæ infticutione coniungens,ilium quafi ex abrupto dixiC-ie fcribii : Veruntamen , ecce manus eiui, qui me prodit, mecum ett i'n raenfa. Vbi nemi-ni mirum videri debet, Cbrirtum toto animo tutbatum fuidegt; quando amp; verum hominem,nbsp;nollritq; infirmitatlbus ( folo peccato excepto ) obnoxiam faille leimus, amp; nj.inc multiplexnbsp;dolendi caulfa fuit, qua animus tam paiernæ gloriæ, quàm humanæ falutis, rtudio fiagransnbsp;non poterat non coramoueri. Nam vt nihil dicamus de atrocilsimi fappiicij,recordauone,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
quï alibi eum conturbauit, dolorem illi moult deteftabilis ingratitudo ludæ, qua is fibi exi-tiuni accccrlebat. Qui cnim toto animo comn»otus fuit,quando populum inftar ouium abl-que pallorevagarividebat, procul dubiôdifcipulidomeftici interitum fine gemicu videre nonpotuit. item alibi fcandalorum autoribusvae illud horrendum denuntiauit, nonnbsp;poiuitnonturbari, quando fcand:|lum,quo nullum vnquam in orbelceleratius vifum fuit,nbsp;ex fua familia (vt fic loquarj enafeitutum elle cogiiabat, Debet autem diligenter obferuarinbsp;in Chrifto hæc animi turbauo,vt difcamm, quam illi dilpliccant homines nequam amp; hypo-critï, quibus lufus eft Sacrameniis cius abuti, amp; publica fcandala pratberc Ecclefijs. Imi-tcrour prxtcrea nos quoq; illius exemplum. Nili enim tuvbemur alorura impietate Si ne-quitia, per quos religionem prophanari. Si Eccleftam offendi cctnimus , falis conllac nos anbsp;Chrifti ipiritu nimis elle alicnos.
Cætcrutn etfi iuftifiimam doloris cauffam haberei, gi optimo lure pofset in îudam verbis accrbioiibu'sinuehi, fic tam cum illo agit,Yt adhuc eius faluti atq;honori confultum cu-pi at. Primùm enim in generc fcclus perttringit, ne ludas hoc ilium latere putaret. V nus (inquit ¦) ex vobis prodet me, Vel, manus eius qui me prodit, mecum eft in raenfa. Deinde, quia ilium minus commoueri feiebat, propius ferit, Si fimul profidia irtius atrocitatemnbsp;cxpnmit (viMarcus annotauit) dicens-.Vnus ex duodccim,qui in tingit mecum in catinum.nbsp;Quo ctiam facit, quod apud loannem Dauidisieftimonium de fimili perfidia conquerentisnbsp;add'icit: Qui edit meum panem, fuftulit aduerfus me calcanéum fuum« Tertiô quia *nbsp;nt fir quidem aliquid proficiebatapud contumacem, amp; obftinjts ncquitiæ hominem, ex-cuiationem omnem ei adimit ; Si quia tales, ciirn Deum prorfus ludibrio habeant,fub eiusnbsp;tarnen prouidcnïia fcelerum fuorum latibula quærunt, magna cum grauitate pronuntiat*.nbsp;Ijliuîquidemhominii, proUt definitum eft,vadit .* Vx tarnen hominiilli , per quemnbsp;prodiiur. Iia nimirura admonens,Dcum, qui rerum cuentus fu« prouidentiæ decretis co-præhcndit,Siimpiorumquoq; prauis conaubus adfuorum operum executionem bene y-titur, fimul'illis pasnas conftituifle, quibus corum impietas puuijtur. Poftremo, cum difcipulis tant! fcelcris atrocitatc attonitis, Si quisnam proditor ille effet interrogantibus, ipfcnbsp;cium /udas ( apud Matthäum habetur) num fe ilium effe dicetec, quærere änderet, aperti-us ilium arguii, dicens : Tudixifti. Et inox Ç vtloannes narrat J adiecit; Quod tacis,fac ci-to. Non quidem iubens aut hortans,vi conceptum animo facinus exequi pergeret ; Sed po-tiui (no ilium, vt merebatur,arbiiriopermlttens,vt quando incurabihs erat protini^i inde
hit indignantis verba , quibus parentes boni interdum hlios rebelles Si incurabiles abs fe reqeinnt, vtpote indignos, quibus cum porro altercentur. Et fenfit intra animu fuum ludasnbsp;diuinae cóminationis vim.Mox n.foràt fe pcoripuit, vt iliis fe côingeret,cû qbp antea aduer-fus Chriftii có'pirauerat. Quia tame difcipuloru tâta fuit ftupiditas,vt nihil huiÿ intelligerêt,nbsp;loanni prius rê apertius indicauit,cui offa intinéfa',amp; ludar tradita,proditcrê quafi digito o-ftcudit,nimiru vtper illu poftea alij difcipuli de tolo ifto negoiio edoceteniur. Eft aute totanbsp;bate ttadatio admodum memorabilis,eo quod multa contine.'it,quovfi cogniiio nobis hodie
Ît nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\
-nnio
cttaaa non tam vtilis quam ncceflara eft.
DIEI BARTHOLOM AEI APOST.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primó enim docetin Chrifti exemplo, quæ Ecclefiæ fidelium omnium conditio ft
nbsp;nbsp;Scckfîdfem» 'ïnterris. HabentilIi(vtalibtadmonemur)hoftesaperto»vndiq;,CQnieamundinatitfafit
ptr habtt bot fiue ingeniutn : vt ncq; lucem veritatis neq; cos ferre pofsit, qui earn fouent atq; fcqunnir, fl{i dotneflitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed plus pcriculi à domefticis atq; occult« inimicis imminet, qui,vt minuscaueripof-
funt, ita miris artibus amp; incredibili aftutia fefe infinuant, vt ne tune quidem faciJèdeprx-bendantur, quandocumapertisboftibus confiliafuaconferunt,amp; nihil non in Ecclcfiaï pernitiem tnoliuntur,Tales olim Mofex habuitinter Zlraclitas, quorum gratia opes amp; honores Aegypti reliquerat.
Talc» iûcrunt, de quibus Dauid in Pßimls non vno loco conqueritur. Paulusquoq;
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/aUôrum fratrum fâepe mtntioncm facit. Neminem ergo hominum noftri feculi perhdiaof-fendat. Scimusenim quid Chriftusdenouilsimiitemporibusdixerit? filius hominii curanbsp;vencrit num repe.-turu» cft fidem in terra ? Et cum ne CHRISTI quideranbsp;enfa immunis fuerit, -quo minus ad ca ludas proditor acceflèrit. Quidobfecro nosfp«*nbsp;rabimus quibus aliorum arcana prorlùs ignora amp; occulta funt? Intérim meminerirausno-bjspcrpeiuovigilandumeflè, ne qui incautos proditorijs luis artibus circumueniani jnbsp;non tam noi, quàm totam religionis cauflàm, in pcriculum adducant. Quo peninetj q®
Dommui nofter lefus Chriftus alibi a fui» prudeniiam ferpentinamrequirit. Matih.pXP'
gittcfisfiarf dctfot.
Secundo idem hic fuo exemplo no» admonet, quid fieri debeat ) cum hommibiijH^ gitiofis J fiuc illi holies occulti fme aperti fint. Eft hc doétrina admodum ntcelb*''^nbsp;Ahj enim dumzelutn gloria» Dei prætexunt, nihil non fibiin talcs licereputant,amp; iuP'!'nbsp;uataf vindtâæ cupiditatem exaturare ftudent. Aly vero ut ignauiam fuam excufent, ch^f*'nbsp;tatis prstextu vtuntur,amp; fua indulgcntia impios prarfradiores amp;audaciorcsreddunt-legem charitatis Chriftus fuo exemple interpretatur J dum ludx proditori mmimènbsp;neq; fcclus illius extenuat, faluti autem eius confulere ftudet, St quoad eius firri poteftjnbsp;uct, ne quae turba, aut tumultuofior cententio, inter dd'ctpuloj oriatur. Hac igitur rationbsp;nos ctiam vti conuenit, vt primo mcminerimus, non debere quenquam conniuercnbsp;fcelera, in quos ei alt quid iuris eft Si imperij. Nec eft, quôd vel amicitiam vcl chanra^nbsp;prætexarous,quandoprîEcipuum amici officium, amp; proprium charitatis Cbriftianaf op^^^nbsp;eft, hominem in peccato fuo periturum ab interitu rcuocare. Elt;enim cum hæc vtili«^nbsp;inimiciscaptaripofsit fvtPhilofophidocuerunt)quôdillorura conuitij* doccmur, lt;1nbsp;in noftris moribus corrigi amp; emendari debeat, ab amici veri amp; fidelis officionbsp;qui fua indulgcntia nobis autor eft, vt détériorésfiamu»,aut fahem io vitijs nollrisP®*-*nbsp;remus.
Secunda autem cura fir, vt faluti amp; honori illorum confulere ftudeamus» ne admonitionibus infames fiant,aut etiam magis exafperentur, qui corrigi debebant.nbsp;propteretfi pubhea fcelera, quætam multis alijs fcandalofuernnr,pnblice corripinbsp;bendi debcant, occulta tarnen prudenter tegi amp; dilsimulari debent, ne amp; eoruronbsp;damus, quoram araicos nos elfe profitemur, Sc multi» alijs fcandalum obijciamus,q*Pnbsp;nihilhuiusfufpicabantur«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦.gid'
froueri. /tgt;
Peccant in co multi hodie, qui fimul importun« fuis correptionibus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;et'
rum difsidiorum autores funt, dura ea in lucera proferunt, qua? melius latebanr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
go locum hàbeât illud Solomonis, quo charitas muhitudinem peccatorum openr® nbsp;nbsp;gof
Quod fi autem aliqui delperata Sc incurabili malitia in apertum fcelus Sc exiiiuro -cl' tunc liberius Sc apertius non argucre modo, fed procul arcere, Sc â noftro confort*®nbsp;lere, conuenit quo minor fit exempli eorum autoritas, carteri veto timoremnbsp;Interea autem fi quid illi contra nos hoftilc mcliantur, ad diuimr prouidentiasnbsp;edbfugere tmifsimum fucrit. Illic enim difeemus $ neq; nobis »liquid fortuituinnbsp;poffe, jjuod non dudum pratuiderit Deus, qui fuo» non fupra vires tentari patiturnbsp;impunelaturoseflefuamimpietateraees,quieffreni piarum admonitionum c®**nbsp;^duerfusiplumDeuminfurgunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
fotcr^d, Tertiô de noftri ingenij fcordia nos admonet difcipulorum ftupor,qui (vt gcliftæteftantur) Chrifti verbis perterrefaâi fefe mutuo infpiciunt. Si
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;die fit, qui tantum faciuus defignare audcat. Quafi verd aliquod fcelus tam ®tr®**pg V?'
ne fit, quod non pofsit in vnumquemquecadere, fi fuam gratiam ipfilubducat Quàm multa autem in femetipfis finguli deprathendere potuilTent, qu« cos .^qii*nbsp;vt de fua pocius fua potius falute foliciti effent, quàm in aliorum corda atq;
-ocr page 395-H O « T t t ft r*. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5Z9
Went. Scd eft vîtîum hoc omnibus ex carnis ingenio innatum vt curt in genere fcelera argüuntur, ali) alios infpiciant, amp; fufpeôos habeant, nullj autetn ferê in (emttipfos de-fcendant amp; fui cordis afteâus fcrutentur. QuÆ caufla eft,quod ex facris concionibus pau-ci meliores difccdunt. Cur enim bis rooueantur, qui de quouis alio, quim de ipfis aginbsp;putant? Eft ramen laude dignus difcipuloruin dolor, quem illos ex tam tetri flagit j relati-oneconcepiffo «lij EuaogeliRæ narrant. Eftenim hocfiliorumDeiingcnium,vtamp;huiusnbsp;gloriam ex animo qurant, amp;quorumuisaliorumlaluticonk)ltum copiant. Non pcl-lunt ergo non doiereamp;lngemifcete, fi quid vident fiueaudtuni, quo Dei gloria obfcru-ratur, amp; multorum falus impeditur. Difcimus igitur hoc loco de illu ludicare, qui omm*nbsp;fusq; deque fcrunt,modo ipfi pro fua hbidinepeftimis fms cnpiditatibus indulgere pof.nbsp;fint. El hsec quidem di£ia fint in adioncm j quam cum luda} perdito Sc defpcrato pro-ditorcChriftui inftituit.
Tranfeamus nunc ad reliquos vndccim difcipulos, quiamp;ipfi non vulgariter pecs c3rant, vtfimul videamus ,q«id cum illis fit adum. Quo loco illorum peccaiUm Lucas ß'Tft'pitHron*nbsp;proemittit his verbis : Orta eft autem etiam contentio inter eos, quis comm videieiur elTenbsp;tnaior. Ergo contentionein veterem de priinatu inftauraufcrunt, in qua roultiplex pecca- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
tumoccurrit. Priroóenimnoncxcu'abilisnegligenrj^at'gumentumcft, q..ôd eorum tam facile tam^; cito oblitifunt, qua: de hat caulla lam non îemel illis Chriftu» dixerat. Sinbsp;quaapudMatth. cap. jg.atq; 20 prolixe dcfcribuntur. Coniunfla eft negligentia: huicnbsp;aliqua (pecies ingrjtirudinis,cùfntrifti ilia mortisChrifti mentione non aliter affician-tur,quà(n de luis rebus contenrionein inftituunt. Vbi enimzelusgloriæ Dei, quo rotinbsp;arderedebebant? vbi deChiiftobeneraerendiftudium^cuins bencricentiam to iei erantnbsp;expeiti ? Quo item confuettidinis illius dulcilsimse defiderium receisic, quod olim Petrusnbsp;profclliis dicebat ; Domme quo ib mus ?Tu verba vîtæîiïernæ habes. Qjiid verôilludnbsp;cft)quod Sc hoc ,amp; memoriam beneficorumciusieftinxit^ Carcus ambitionis affeâusnbsp;amp;inlanum,præal'js eminendi ftudium.Qiiodcùm per lerepræhenfionem mcreaiur granbsp;uifsiniam,aiiget tarnen crimen hoc,quod qui fratres amp; condtlcipuii erant, iain le inUiCemnbsp;contcmnunt, amp; chariratis immemorcs inter le altercantur quod ab^q; aemulatione, inui-ditjodio, fimultate, amp; ira, fier': non potuit, quæ omnia hominibus Cbriftianis indignifinbsp;fitia fnnt. Sunt enini fvt Paulus .id Galat, fcribirj oper.t ca: nli,quam inortific*re debet. Gal. »nbsp;qnicunq; Deo in Spiritu amp; vcrit.uç fermre volant. Eft hoc magnum argumentum noftratnbsp;tcr- uption s, quo item d^'cetur, quanta fit humani ingenij tai diras in percipiCndis Regninbsp;Dci tuy'dcrijs. Hi eniin ill» font, q-jos mundos dicu Ghriftus, St quos è toto hominumnbsp;gti.ere lelegcrasamp; reliótis terrenis omnibus ad clerte regnuro afpirarent,et eius pome- iolt;tn. r/,nbsp;tin ' cr vniuerfum orbem terrarum exienderent.Atiam'en regnum carnale fömniant,vtq;nbsp;in illo cxccllctc pofslnr,non magna cura tanguntur corum,quç de ems indignifsima mor-tc,amp; condifcipuli impi)fiuno conatu, dici audiuerant. Eft autem hoc comunc fere omni-bm hominibus vitium, quod aut omnino negligunt rcligioncm, aut fub huius prætextunbsp;hl» qustrunt. Quæ caufla eft quod eorum facile obliuifeuntur, qua: audiunt amp; tunc fefenbsp;turpi^simos prxbent, quando ingenua amp; forti conftantia imprirn.s opus erat.Prodeft au-icu) hoc dilcipulorum exemplum aduerlus cos obferuare, qui rcgni Dei Sc (alutii noftrsnbsp;myftcriahuinance rationisacumineinueftigaripofle arbitrantur, Sc qui poftquam vnamnbsp;am alteram de Chrifto concionem audiuerunt, quafi ad fummuro fidei amp; omnis fcienti;enbsp;fi(bgiuma'ccnderint,omnemprætcreainftitutionem,adh3:c admonitiones quoq; o-tnncs,ccufupcruacanca$,contemnunt, Atqui nunquam itaproficimus.quin carnisnbsp;rtliquixmaneant, cum quibusperperuo pugnandum «ft,vt Paulus proprio Cxemplo doter. Accedit huic domcftico malo fatan,qnouis quotidiecuniculi» animos noftros fubit^nbsp;folet, fi quo modo fidem noftram euerterc queat. Qnarc perpetuo Audio opus eft illis, qnbsp;faluiis Sc fidei naufragium nolunt faccrc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Porrôvidcamus,quidcum iftis egeritDominus.Merebantur quidem acerrimâm re- lt;2îî»-fÎE« dtfi' prxhcnfionépropter viiia,quæ (vt diximus ) plurima Sc grauifsima in vno hoc laélo có- p,Xjnbsp;currebant. Cjuia tarnen communi, qui tunc inter ludæos regnabat, errore decepti, non iußnuit,nbsp;malitia pcccabant, nec aduerfus ipfum aliquid hoftditer mohebantar,amice eos inftituit,nbsp;Rfquxnam regni fui conditio fit, qaodq; iplorum in illo officium futurum fit, docet. *nbsp;l-iiii ergo manfuctudinis exemplum nobis exhiber, quam in illo ICuas prædicauit, quodnbsp;linum fumigans non extinguat, neque calamum quaflatum conterat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jq;
Extant huius generis muha alia in facris liveris, qua: vt infirmos confobniur, ita omnc'
eo^.
-ocr page 396-ggQ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIEI BARTBOLOJaAEI APO St,
Row, ff.
eoSj qui Ecclefiarum gubernacula moderantur, admonent, vc ipfi quoq; fimililopi'^^ atqj indulgentia vtantur erga peccatores.-ne nimiafcucntatcin defperationemfo*''^quot;nbsp;ijciant, de quorum pæniteRtia adhuc fpes bona effe poceft. Admonet de co nosP^u*nbsp;Apoftolus ad Roman, fcribens. Debcmus nos qui fir mi fumuijimcectllitates infirfflOi^nbsp;portare, neq;nobi$ipfisindulgerejid eftjuon noftrisaffedibusmorem gererc,nbsp;cæca semulationcaccenfos adnimium rigorcm transuerfosabripiunt.Peccantin eoO'*nbsp;ti hodicjqui quafi Draconis leges (quai aliqui (anguine fcriptas olim dicebantJacccpcHnbsp;peccataomniacapitaliafaciuntjamp;iemerarijs condemnationibus, atq; excomniu'^nbsp;onibus jindelperationemconi)clunr,autfaltcmholiesfaciuntcos,quificonimotiius^^^nbsp;öarentur J facilein viam reducipoteranr, Quis veroMedicura probaueric, qui innbsp;uis morbo pharmaca vchementilsima adhibeatjaut quam primura aliquod membrun'nbsp;le aftedum viderit, mox ferras,v'ftiones amp; cauteria proférât ? Quanto magis confcinn^^^nbsp;rum ratio haberi debet,quç ne confolatione amp;doârina opus habenr,durioribus mm*nbsp;correptione importuna territæfuccumbantêProderit ergo non folùm j quianbsp;videre, fed qua occafioneamp; quo animo quidque fiat expendere, aec ftatimnbsp;ijs J qui adhuc lucrifieri pofle videntur. Porro quoad Chrifti adlionem cutnnbsp;iftis, hoc ordiné procedit. Primum inter principes fine magi lira t us huius feculi amp;nbsp;los diftinguit. Deinde foi ipfos admonet officij Poftremo premium pollicetur gt; 4nbsp;pforum labores compenfare velir.
Diflinguit inter Xeg/s cy Äpoßolos,nbsp;jjai, it.
Quôadprimum, fepeiam diximus jdifoipulos cum vulgo ludarorum cxPrjP rum oraculis, perp eram intelleâis, Regnum terrenum fomniauiflej in quo ipfinbsp;' tibus donati fupra omnes alios excdlerent. Et quia Chrifti regnum per omnesgc**nbsp;que ad extremos fines orbis terrarum prophetæ extendunt,amp; Ifaias perituros dicic /jjnbsp;eos, qui illi feruire detredtauerint, illi omnia alia régna ceffatura putabant, vt Chr*nbsp;locus eflet. Vt ergo ifti errori medeatur, ait : Regej gentium dominantur eis,amp;nbsp;ftatem habent in eas, benefici vocantur . Vos autem non ita ; Quorum verboruninbsp;eftiVos quidem regnum fomniatis,8c vos in eorum locum putatis focceffurosnbsp;gentibus hincindeimperant.Sed multum falliminihac veftra perfoafione.nbsp;politiam J minime turbabitur mundi huius facies, amp; manebunt omnino reges, 4^ jytcisnbsp;bus dominentur, amp;quosalij pro fois tutoribusSt benefaâoribusagnoscant:nbsp;adeo noninuadetis illorum régna, vt nihil prorfos cum illis conlmunc habituri lit nbsp;bis enim non regnum fod minifterium : non principatus, fed obfequium dsfttu^ .nbsp;vt omnium aliorum ferui fin's atq; miniftri. Zmo quo quis pluribus £eruierit,eo 2nbsp;in veftro ordinegradum merebitur.
Eft autem hoc loco diligenterobferuandum,Chriftum neq; magiftratus » I neq; regibus aur principibus, quod fuum eft, eripere : ficuti neq; oeconomiafflgt;**®^(,iirnbsp;lujjium «na jL-z-ui iiiLLliULd tui Urtla Xnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HUt liCpC FCgeS^CJUIUUinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
cMflutnon _ _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;____________i-
mBoîet »jrtgi. iugium ,auî alia Dei inftitutaturbat. Timent hoc fæpe reges,quibus Epifcop^ ftratlU, -L------ n r ¦ r . . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- onbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T.
chi perfuadent poteftatem foam ipfi* minimefiluam fore,fi Chriftum amp; Euang^* usadmittant, Sed eft is Hcrodis error, qui, cum nouum Judæorum regemnbsp;audiretjVtregnofuoconfuleretjipfom extinâumvoluit, amp;eô crulelitatis deue^,nbsp;puellos Bethlebemicicos exemple inaudito iugulari.curaret : Et vtinam hodie münbsp;fimili truculentia in foæ fidei creditum populum graftarentur, dum Euangelij pf (juiünbsp;regnis fois infidiari arbitrantur, qui de nulJa alia rc minus cogitant. Fateornbsp;mali culpâ non minima ex parte in pbanaticis quibufdam hxrercjqui religionist^nbsp;nbsp;nbsp;Ji'
pfal, f/s, Ijai, i.ih
tis Chriftianarprætextu abutuntur, vt ordinem politicum turbent, amp; indignui^^^^int* cunt, hominem Chriftianum gladio armatum efle, quo alios foæ profefsionisnbsp;coërceat. Nam in Pfalmis Chrifto populum fpontaneum tribui dicunt,qui voWnbsp;«pfî obedientiam præftet, neq; vi aliqua cogi opus habcar» Addunt amp; ilianbsp;cîdent gladios fuos in Iigones,amp; lanceas foas in falces; Nec feretgens contranbsp;diunf, neq; porrô bellis afluefeent. Item : Coinmorabitur lupus cum agno, rnbsp;hædo accubabit, fimiliter iuuencu$,leo, amp; pecus faginatum fimul erunt, amp;nbsp;ducet ea.Vaccâ Sc vrlus pafcentur,fimulq: accubabunt catuli,eorû amp;c.Itetn:nbsp;malis neq; vaftabunt per orânem montem meum findum, quia plena erit of jjnbsp;Domini amp;c. Ex his amp; fimilibus locis colligunt illi, magiftratu atq; iudicijsnbsp;fore inter hominesChriftianos, inter quos nullus locus fit iniurijs autnbsp;femutuô afficere cofueuerût.Sed fallntur omnes ifti bifariâ. Primo qtiôd prom* ^Jif*nbsp;mnes Chriftiani nominisprofeflbres extendunt, quod non nifi de vcrèpijs, p^innbsp;renatis, debet intelligi.
-ocr page 397-H O M ï 1 I fi. ï ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gg J
tgt;cind6 J quod Ecclcfiam fingunt eiuftnodi, quît, quoad externufft ftatum, Colis pijs con-ftet; Nec obferuantillud Chrifti quiEuangelium reti inagno confert, quo non loi um pi* Alrfftb. ij, fee* boni amp; fani, vei-ùnietiani putres attrahuniur, Ecclefiam item agro confert, in quonbsp;feroente fada hofti» zizania fua fpargere folcat» Denique non vident, Propbeias lubnbsp;parabolis ciufmodi cam pacem Si tranquillitatem piorura defcriber,qua in clis demunbsp;fruentur : ad huius feculi autetn conditionem pertinere, quæ de cruce Chiiftus concio-natur, amp; quod Paulus ait : Omnes qui volent piè viuere in Chrifto lefu perfecutoneranbsp;patitnmr. Et rurlus» P er multas tribulationes oportet no* ingredi in rcgnumDei.Ne-minem ergo iftorum hominum intempéries mouere debet,qui vt Remp. turbant, ira no-Ibo tempore multaïEcclefia* in extremum diferimenadduxerunt, multas omnino difsi*nbsp;pârunt. Et fulHciat piis,quod Chriftu* regnum fuum ex hoc mundo efle ncgatjvndc col-ligitur, ilium neque mundi huius régna, neq? ordmem politicuni, euerrere.
At non minus principe* viri amp;quimag'ftratumgerunt,ddigenterobferuàrede-bent, quid illis in prxfcnti Chriftus tnbuat. Primo illosgentibus dominartdicit. Id vero non de violenio aui Tyrannico imperio, fed de légitima poteftate debet intelligt,qua illosnbsp;Deu*armauit. Quo illud Pauli pertinet, quipeteftatetn nullam efleait, quâm quæ exnbsp;Deofit. Et notura eft illud Piophctæ ; Deus iudicia tua Régi da, Do-minautur ergo Rege*, non quod quiduis pro fua libidine agendi ius habenbsp;ant,{cd quôd Deus in ilium gradntn eos eüexit,vtfuaautoritateiamp; leginmo imperio,nbsp;alosconiineant,nepaxpublicaturbetur. GoUigitexeoPaulus,eosquimagiflratui re-flftunt, ordination! Dei refiltere, amp; proinde huic obtemperandum effe, non folura Kom. /ftnbsp;fuppliciorum metu, vctùmctiam propter confeientiam, ne ipfiu* Del iram prouocemus^nbsp;ciuus multa dira amp; tnftia excmpla iam inde ab origine mundi édita fupt, in eos, qui fedi-tionibus temerarijsRemp, turbauerunt. Simul autem dominandi vetbum principes officii adtnonet, vt nimirum feDomtnos eflememinertnt, amp; proinde non langueant neqjnbsp;frigeant in muncre, fibi commiffb , 5c ne indulgcntia nimia, aut etiam vitx diflolunorisnbsp;exemple,autontatem fuam proftituant.nbsp;nbsp;nbsp;Si enim patremfamiliâs non decent mores,qui
in pueris aut leruulis facile exeufantur : multô minus eo», qui in Rep. patrum loco lune, omnia ea decent, quæ in priuaiis hominibus aliqua ratione exeufari pollunt. Et cùm oui-ne fcandalumtui iij'pcrnitiofum fit, nullum turpiusSc perniiioliu» elt illo, quod ex ijsnbsp;nafcitur,quitotipopulovirtutisexemplarefledebebant. inexeufabihs autem eft illoliinbsp;ignauia, qui feipl'os exarmant ca poteftate amp; autoritäre, qua illos Deus donauit. Sunt ntnbsp;illunftar iiunci ilhus, quern ranis à loue regem datum, amp; ab illis ludibrio habitum fuif-fcAefopus ohm fabulaiu* eft,quod in illo nihil viderct regia maieftate et feueritate dignu. «nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» c^i
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nc tarnen hæc in tyrannidem aui credulitatem degeneret, fimul alterius etiam mé- ,
bn memincrint principes, quo eos bencfico* dici Chriftus ait ; Conftat enim hunc vetu-' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftiUimum tituhun efle,quo etiam vnus exPtolomæorum numero deleétatus eft præcipuè,
vt le Euergeten dici vellet.Nec alius illos magi* decet. Quia enim in eura finem à Deo in-ftuuti lunt,vt publicam pacem tucantur, amp; vt quisq; priuatim fub illis ius fuum obtinerC polsit,mcrito ita dicuntur.Ethincfaftum videturvtquotquoc pafsim inter genres vnqinbsp;( prxfuerunt,eiu*modi nominibus vfi fint, quæ fubditis confolaiioni potius , quam terror! 'nbsp;, client. AegyptijcerteolimPharaonumnomineluosappellabant,quævox vindicem finbsp;gnificatico quod principum fit populum luum vindicare,Si tueri ne aliquorum vel tyran-ni ie v«l auaritia opprimatur. Græcis in vfu fuit ( vt apud Homcrum eft videre) quod reg':* luos neifxóer äauv , id eft, paftores populorum diccrent. Latini Reges à regendo vo-tarunt, vt in i c militari duces à ducendo, amp; Impcratores ab imperando, quo ver bo kgl*nbsp;titra Si lufta all quid mandandi poteftas denotatur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et quamuis poftea Impcratores
plxraquchbidlnofè amp; tyrannicc facerent, plærique tarnen patres patriæ dici voluerunts* i qux dignitasiUis omnium maxima efle vifa eft. Noftris remporibus nihil frequentiusnbsp;cil titulo clemcniiæ Si gratiæ, quibus ita dcledantur principes, vt parum fit clcmenMisi-mijsdlccrc,nifiipfamclcmentiam,8igratiamitidemingemine*, Maiore* tioftrireg'' dixcriint à feiendo, quod fcientia Sc fapientita inftruâos efle oporteat eos,quinbsp;aVtui genti cum vtihtatc Si laude imperare volunt. Vctuftifsimus etiam Diadematuttinbsp;at que Iccptrorum vfus eft, quibu* ceu proprijs regni infignibus gaudent » vt admonean#nbsp;tir, ipfos tune demum reges veros fore, fi virtutum oroni genere coronati fint,5c iudicianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ndhatq;rcdaproferanr,fi denique omnia ad iuftiiiæ Si publics pacis regulam ditigant.-P-ttdco Poëta rege» per feeptrum fuumiur.antcs inducit,nimirum,quod hoc fttæ potefta-U* (âcratifsimum fy mbolum efle fentirent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qj.ix
-ocr page 398-582
DIET BARTHOLOM AE I APOST.
/
Apoßolinon äoimntntuh
Quae omnia fi probe expendant^quicunque Remp, adminiftrant, ij procul dubiobenefi' ci erunt, tamq; aberit, vt ipforum poteftas alicui grauis fir,vt potius loti populo nihil vtib'nbsp;us,nihiliucundius,nihildeniqueraagisneceflarium pofsit excogirari. Hienim vtßib*nbsp;ditorum corpora amp; fortunas tuentur, ita religionis ctiam patroni funt, vt illos Eccleü^nbsp;nutricios merico appellaueris.
Sed alterum quoq; refponfionis Chrifti caput confideremus,quo de Apoftolorui officio ille concionatur, amp; id duobus membris comprzhendit.
Primum eft : Vol autem non fic. Paucis verbis prohiber, ne fub Ecclefiaftici nerispraetextuinRemp.dotninium affedent,neueetihm inijs,quae vulgôfpiritualiî'^*'nbsp;cuntur, more Regum impcrare velint « Qua de re Petrus in vltimo capne Epiftol«nbsp;prioris grauem admonitionem contexir. Quo loco tarnen minime difsimulanduffl ***nbsp;inter Reipublicæ praefides, amp;c verbiadminiftros, arâifsimam communioncra efle debs'nbsp;re; vt hi quidem illos per Dei verbum reganc,illi autem hos fua authoritate defendant-.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Docuit hoc Deus, quando in fuo populo duos germanos fratreg ipfc conftituitj^^
I *sÀmîo ti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Reipublicæ cura eflet, alter verôdoéfrinæamp;facris vacaret. Saulis
», Sam. 7', I J. iiKpsriutn Ilraelitis vtilifsimum fuit,quoad ipfe Samuelem audiuit ex Dei verbo fibif^' i.Sd»«.ak fcribentem quid fado opus eflet. SicDauidiGad amp; Nathan Prophet« familiard*''nbsp;fuerunt. EtloasRexludæinlehoiada Sacerdoteprsfidium fortilsimum habuit,idc^nbsp; »,Par,fj. verôinfeliciftimèperijtjpoftquam eiufdcm filiuraZachariam crudeliter occidit, amp; absft*^nbsp;Dei verbo regnare voluit . liaias quoqueExechiae fidelem operamcontulitjManalsi*^nbsp;rôpefsimècelsit, quod amp; ilium amp; alios Prophetas ê medio fuftuliftet. Interimnbsp;curaredecet, ne principumfamiliaritateamp;booitateprofuoaffeduabutantur,amp;®**'nbsp;cafione nouum in Ecclefia imperium fibi vendicent, aut in ditioncm alienam raanus®nbsp;extendant. Etfi enim inter duos iftosordincsconiundioanimorum firmifsima elle lt;¦nbsp;beat, diftinda tarnen funt horum muncra,amp; fic Deus ipfe conftituit : primo quidem.nbsp;vnus non poieft vtriqucfufficere(quod in Mofis amp; Apoftolorum excmplis euidcnnnbsp;me cernitur) partim veto ne dodores fibi ius fumant aliqutd in Ecclefia ftatuendipfOnbsp;libidine . Quod optimi amp; fandifsimi quiq; Reges fic obleruârunt, vt non femel iplonbsp;cerdotesin ordmem redegerint,fi eos velexorbitare, vel in fuo officio negligent®nbsp;elle viderunt. Eft ergo intolerabilis Pontificum tyrannis, qui religion» curam adnbsp;ftratum nihilpertinercaiunr,5cfacrilcgæaudac!3E eos acculant, qui ipfis cefsantibiJSnbsp;reformationera abufuum, veræ dodrinæ inftaurationem, manum admouent : ac irnbsp;fibi licere volunt, vt ipfis quoq; principibus fuperbe imperent,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Preuerb.je,
Altcro membro Apoftolorum munus definit dicens : Sed qui maximus eft Jpo/tolimini* vos, fit ficut qui minimus eft : amp; qui princeps eft, ficut qui miniftrar. Exponuntutnbsp;fltri» deflinâ» darius apud Matth, quando contentione firaili propter ambitiofam filiorum Zebedfnbsp;ftulationemexortadifcipulisdicit: Quicunqjvolueritinter vosmagnus fieri,nbsp;minifter : amp; quicunq; voluerit inter vos primus elTe, fit vefter feruus.Quibus verbisnbsp;non dominie fed minifterio deftinat, amp; ex leruorum officio argumentum petit,nbsp;modeftiam,amp; quibusuis feruiendi ftudium, commendat.Conftat eniminterferuosnbsp;cxcellere, qui plurimiira laborer, amp; ad rci domcfticas curam plus alijs confert. Qu*nbsp;VOS finquit Chriftus ) ego meos amp; Ecclefiz meat Icruos feci, hunc ego omniumnbsp;tifiimum iudicabo ,qui fe minimum putauerit,adeoq; qui reliquis omnibus volunMjnbsp;fêruitium præftiterit. Vnde iam colligitur, in Chrifti leges peccarc cos, quicun^^^^i^jnbsp;minifterijEcclefiafticiprætextualijs dorainari volunt, quosproconferuis luisnbsp;agnolcere. Solomon olim terram contremifcerc dicebat fub feruo, quiimpet^t«nbsp;ergo dubitet, totam rerum naturam, adeoq; ipfos clefte» fpiritus exhorrcfccred**nbsp;eos fibi in regno Chrifti imperium vendicare vident, qui ne ferui quidem dicinbsp;*cùm nihil eorum præftent,quæ illc à feruis fuis requirit Nemo tarnen putaueritnbsp;puiyianimitatem hîc pr£ecipi,qua dodores fefc omnium libidini fubijciant,amp;indunbsp;ores æquo illis turpiter blàndiantur, quos arguere amp; repræhcndere debebant.nbsp;potius in docendo magnanimitate opus eft,vt(quod Paulus dicebat) experimentu^^^^^^nbsp;béantChrifti in ipfisloqucntis. Eaautem m3gnanimitashumil!tateamp; charitatenbsp;rari debet, vtomnibus conftet,eosomnia facere, vtaliorum faluticonfulant, 0°*nbsp;ara poteftatem oftentent, aut alicui infolentius dominentur. Faciunt hue prop** J«nbsp;amp; Apoftolorum exempla, quæfi imitentur miniftrijnon poteruntabeirare.nbsp;hac rem fequenti fermonedicetur.Nuncquod prxcipuum huiusloci caput
Cor.//«
H o M f J. A ï »?
585
««mus ,'vt débita feucritate coërceantur, qui aduerfus Deum amp; verbum eïus boftifiter «nlurgunr: pia autem lenitate foueantur,amp; in viam reuocentur,quos adhuc tiaftabiljoreSnbsp;amp;oirabilcs cffe videmus. Cura deniq; quam plurimosïefu Chnlto adducamusjquinbsp;fidij fuis miniftriï optata ætcrnx felicitatis prraia rétribuer. Illi debetur benediâio, ho-®orj gloria amp; potcßas in SEternum. Amen.
UQMILIA SECVl^VA.
Namvter maiorcft7 qui accumbtt, snqui miniftratC' Nonnequiaccumbit7 At ego fum in meJio vtftrum vt quinbsp;miniftrat. Vos porrô eftis,qui manfiftis mccum in tentàtioni«nbsp;busmeiSjSu ego vobispacikor, proui padiis eft mihi Paternbsp;meus, regnum : vt edatis bibatis in tnenfa meainregnonbsp;meojôc iedeatis fuper ihronos iudicantes duodecim tribusnbsp;Kraclis.
frau.fle;Excmpluin buius vitij memorabilein Apoltolis proponiturr qui cum omnibus fuis reliâis buculq; Chrifto comités indiuulfi adhæfiiîent,tarnen regni tes reni fpc decepûnbsp;de hocpotiusquàm de regno eius clefti propugnando cogi ârunt.Er tantas in lÜis viresnbsp;habuitexambitioneenataamulatio,vt quieiuldem magiftri diic'puli, amp;eiu(dem patrisnbsp;filij erantj odio'.as inter le de primacu contentiones excitarent. Qnas licet non fêmel iainnbsp;antcaChrillus, non fine g-aui rcpr3rbenfione,reptclsilTer, candein tarnen litem in vltimanbsp;coenainftaurauerunt ; amp; tunc qu dem, quando ills de fua morte concsonatnS) eiuldé me-tnoni foléné inftituerat,ct inter hæc indignû ikimmane ludç pt oduorîs facmÿ detexerar.nbsp;Elucetauié in tanta dtfcipulorum imbccillstateadmnabjlis amp; plus quam paterna Cbriftinbsp;bonitas, qui cum optimo iure illos grauifsimê co- nperc, imd vt fuo conf jrtio indignosnbsp;rcijccre poffet, amcè tarnen cos indituit, adb tc confolationibus dulcifsimis 8c magnifiersnbsp;protnilsionibus fpem eorum in pofterum quoq; confirmât, ne vnquam Um turpis delidinbsp;conlcientia fuperati defperarent.
FrnrimA nnidpm ioiorum funélioncm à renum 8c orincinum conditione dt(Vinoi*ns .
pratltantiaiuperbicndioccafionem arripiant. Vt enim Deus natura beneficuselt: ita nos donis Ulis ita vti vult,vi aliorum commodis fcruiant. Sic magiftratum quidem autboritatenbsp;gloria8cpoteftate arinauit; ied in cum fincm vtRcipub. ferui3t,8c vnumquemqitucatur, *nbsp;8c fuo lure vti pofsit. Sic maritus vxorem excellit dignitite, led vt huic conUilat, 8c earn adnbsp;uerfus omne vim iniuftam defendat.Similitcr fieri leruos exiftimationc multuro lupet at ;nbsp;fed fl rem propius confideres, nemo magis feruit,quam herus, cm totius domus cura in-cumbit, 8c qui vilitsimis quoq; raancipijs profpicere cogitur. Neq; aba eft donorum Deinbsp;ratio, flue de animi,fiue de corporis autfortunae bonis loqnamur. Ideo n. fapientia amp; re-rum cognitionc multidonantur,vtimprudentiores confilio iuuent Ideo corporis vir.busnbsp;multi cxcclluntvt infirmioresfubleuent. Ideo pacem Sc otium muitis largitur Deus, vtnbsp;erulcs 8c egenos ipfi fufcipiant.ldeo quidam diuitijs ampbfsimis abundant, vtpaupeiibp^nbsp;a'.yii 8c præfidii loco fint. Peccant igitur vehementer in Dei leges,amp; prouidentiar eius fta» ¦nbsp;tula, qui dona ifta fibi fobs vendicant, adeo vt iniuriam fibi fieri arbitrentur, fi quid oifi.nbsp;ci) ab illis tequiratur.Habent illi quidem rationes fuas,quib9 fefe apud homines excufentnbsp;b l nunquam illas admittetDeus,qui olim difpenfationis fuæ rationem longe feucrius abnbsp;illn requiret.
Sequitur aliud argumentum ab Ecclefiar dignîtate derumptum,quod cum interro-gaiioneproponit ,vt animos eotum magis feriit : Nam vter (inquitj maior eft?qui accu- Erdcfi-i b,an qui miniftrat? Nonne qui accumbit -jVeftitur tota argumentatio fimili cx commu'^^-quot; .doäori*nbsp;m bommum confuctudine petito 8c eft eiulmodi : Qiii accumbnt eorum maior eft quàmnbsp;ad racufam miniftrantlum,digniias. Ecclefia autem eft quæ 3ccumbit,vi cibo aterno arq;
clefti
384-
Dl EI EAB.THDLOMÆI A POST.
» Cer.;»
coelcfti fiiturctur, VOS autcm huius cibi adminiftri eftis. Ergo illa vobis maior atq; «cd' lenttor eft, amp; abfurdum fuerit, vos in illa primatum atfeäare, aut in illam dorainari, »eknbsp;le, Id enim periode eft,3c fi qiiis feruus fibi in herum ius fumat atq; imperium, Atqujnbsp;Grzcus die comicus dicebat ; At?*-« p.e p,£i^o»ciiKtTiilt;p^ofuD, id eft, Moleftusffi't*nbsp;feruus eft, qui ahius fa in ulo lapit. Quis ergo eum terre pofjit,qui fupra herum quoqifd®nbsp;extollit. Eft autem hoc loco non ofcitanter nobis obleruanda Ecclefiz dignitas,cuius ft'nbsp;licitatem ciim alibi nuptiaii fefto Spiritus làndus confcrar,reâè hanc Chr ftus in prxlen-ti fponfam facit, cui accurobenti Apoftoli tuiniftrent. At fi illius miniftri fiint hi, quosi*nbsp;pie Deifil us ex toto mundo elegii, vt eos amicorum loco haberet, quanto magiscidei®nbsp;omnia alia, quæ in mundo funt debent leru;re?Reâè ergo Paulus Corinth js d cebaeO'nbsp;mnia veftra lunt : fiue Paulus, fine Apollos,fiue Cephas,ftue mundus,fine vita,Hue niofnbsp;Hue præfentia, Hue futura, omnia finquam ) veftra funt, vos autem Chrifti, Cbridusin*nbsp;tem Dei. Poflent tfta infinids exemplis demonftrari. Propter Ecclefiam en in régna connbsp;leruari amp; perdi,omniumfeculorum h-ftoriz docent: in quibus videmusfloruiflenbsp;quae illi holpitium amicum prçbuerunt, eadem veto funditus corruifte,quàm primu*nbsp;lam hoftiliterfunt aggrefla. Afgypto cerre per lo'ephum immenfa beneficia con'tquot;nbsp;quot;Deus,cum illic Ecclcliz fuz domicilium pararet. At poftquam Pharao veterum benencnbsp;orum oblitus illam opprimerecpir,lib;jpfis^ regno luo exitiumaccerfiuit.Babylon^'^nbsp;quoq; gloria et pojcntia in immefuro creuiftc fcimus,qu4ndo Nabuchodonofor Euilßnbsp;rodach Dei populum fub illis proprer pcccata captiuum huroanius traäauerunt.Bd'^^nbsp;veto, qui tam Deo quam Ecclefiæ eius fuperbè ac crudeliter infultabat, cum regno 1nbsp;veie aurco fvt apud Daniclem dicitur ) miferè perijt, Zdetn perfarum regibus accid''» 1 nbsp;à Cyri pieiate degenerauerunt, qui ludæosab exdio ßabylonicoliberaucrat, vtvennbsp;cultum inttauraret. In Græcoruin quoiq; regibus, aut Alexandri M. luccellor.bus,n'f^^nbsp;exempla fu'nt édita. At qu dde regnis dicimus,quando totam hancraundifabnc^n'P nbsp;peer Ecclefiamlt;ondiram elle conftat,amp;propter hanc quocj^ citius perituram elle,nbsp;nouifsimorum tempotum turbis atq; calamitatibus viéti in fide fuccumbantnbsp;enim illud Chrifti ; Proprer eleótos decur abuntur dies illi. Superar tarnennbsp;quodzternus Dei films huic Spongat luz feruire dignatuseft,8c bodicetiamadliucl^nbsp;Nam vt illam langumeluo pretioloabluit, ita etiam num earn proprio corporenbsp;guineal tamp; leruat, cuius Irberiaiisteftimonium, atq; figillum nobis in cana fusnbsp;cxhibet, Etideoeam in przfênti pcraccumbentis parabolam defcnbir.
Traâamus ifta paulo fufius,quia de duobus nos admonent, quæ cognitu uatu non tam vtiiia, quam neceffaria lunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. yni
lt;,Cer. y.
3.
Primo enim qui Ecclefiæ membra per fîdcm fadi fiint, dilcant in nullo glo' iandum eire,fed in lolo Chrifto, quem vtSponlum fuum amare,amp; folum V j(tf'nbsp;debent. Sen per enim illud Apoftolicum in ammo verlent : pretio empti eftis,n* poSnbsp;ui hominum. Si enim nos ipfos abnegate debemus, multô minus in aliorum .poilnbsp;iuuare conuenit, ne fidem Ch; ifto debitam vlla ex parte violemus. Et hue pertin^ Jinbsp;in Pfalmo Ecclefiz dicitur; Audi fiha amp; vide, amp; incl na aurem tuam ; Obliuifccr^rnbsp;lui, amp; domus partis tui.Concupifcitrex formam tuam;Quia ipfeeft dominus tuunbsp;adorabis. Deinde omnes ctiam Ecdefiæ miniftros hic locus officij admonct:nbsp;fponfam hanc foli Chrifto adducant, virgincm pui â amp; cafta,vt Paulus loquitur- , ÿü*nbsp;annes Baptifta re 'piciens d Icipuhs, cæcagloriæ ipfius æmulatione turbatis diceb^ .jjpiti-ipfi mihi teftes eftis, quod dixerm. Non lum ego ille Chriftu$,fed milTus fumnbsp;Qui habet fponfam Iponfiii eft.-amicus autem )ponfi,qui ft3t,amp; audit eunbsp;propter vocem fponfi: Hoc ergo g.mdium meum impletum eft.At quia fimul'
qui raenfæ feruiuntconfcruntur,fimul fui munenseftè mcminerint,vtEcckft^ .jM' fuum opponant zipfum videlicet Chriftum, qui eft panis ille viræ,amp; quilolus a* pûiflnbsp;turâtatq;feruataci vitam ærernam. Échue pertinent, quæcapja. defetuoautct^
Chrifti lupra feripta funt.
Reliât tertium argumentum, quo dilcipulorum ambitionem Dominus priprietittm- proprio nimirum exemplo eosarguens. At ego fum ( mquit ) in medip veftruonbsp;^to chrißui miniftrat. Habent verba ifta non oblcuram exprobrationis Ipcciem- Quafinbsp;qui tniror,vnde hæc ambitio in animos vellros irrepferit,qua: odiofas haftenbsp;fuadet. tentiones fubindeinftaurat?Num veroin me aliquid huius vnquam deprahcnU'^pit^^nbsp;ffnk /Anfii nafri vnJin.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rripinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rnnmenfn
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
centjfübcenfu nafci voluij Sgt;i ipfo inci naialis momentQ hurailnatcm amp;
-ocr page 401-O M. ( V 1 A It*
fiatusfum.' Ego nè regnum in hifce terri» affeaarevidcrer,autaîîcuitumuhuandianfam nbsp;nbsp;nbsp;«,nbsp;nbsp;nbsp; e
darcm, ipfe cenluin perlolui : amp; de eo interrogatus, iu8 fuum Caefari difcrtis verbis afTerui. t; quamuis vos mihi difcipuloi domefticos delegerim , nibil tarnen vnquatn fed pro impe-Tio-quin potius vefter minifter faQus fum,amp; tabs eiiamnum io medio vcftrum verfor.Qmnnbsp;ergo fopito illo ambitiolo contentionis Spiritu, mcum exemplum imitamini? Haec inquam,nbsp;amp; quxcunq» aba in banc fententiam dici potcrantjCbriftus paucis bifce verbis cotnprçben-dtt. Et ne verbis nudis agere videretur, mox nonum exjemplum fubiecir, cuius nunquamnbsp;obliuifcipoflent. Nam vt loanncs fcribit, amenia furrexit,amp; bnteo hiccinftus difcipulo-rum pedes abluit,banc fimul lui fafti interpretationem infcrens : V os vocatis me, Magifternbsp;acDomine, amp; rede dicitis-.fum enim. Si ergo ego laui pedes vedroSi Dominus amp; Magi-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ftcr jvosquoq; debctisinuicem abjaliorum pedeslauare. Etbocillud regnum atq-,impe* rium eft, quod difcipulis fuis ad buiusfeculi potcntiam afpirantibusChriftus deftinauit.Iplinbsp;vcro dcinccps iftorum memores,nibil vnquam fibi infolentius arrogaucrunt » imo ne ferre,nbsp;quidcm potuerunt, vt aliqui pio etiam zelo de ipfis magificcntius æquo fentirent, fjcuti innbsp;Petri Sc loannls, Pauli Sc Barnabæ, exemplis cernitur quae Ad. cap. Sc defcribuntur*nbsp;Paulus certe Corinibijs nimijs fuoru doétorum admiratoribus fcribebav.Sic nos æftimet boânbsp;mojViferuosCbrifti,Scc.).Cor.4.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l'Hd« regKiwquot; '
Porrôquærat bic abquis,vnde ergofuum regnumbabeant,'RomaniPontifices qui pKw'bjbed»/® Apoftolorum fuccclfores fe elfe dicunt, ,Sc patrimonium Petriiadant,quod per mal- Row. Poritiji«nbsp;tas terras longe latequc extendunt ? Eft quæftiobæc digna Sc neceffaria cognitu.Nam ver-boDciifti pugnant, 8c Petro didum aiunt ; Pafee oues meas. Item :Ttbi dabo dauer regninbsp;clorum,8cc. At baec non foliPetro dida elfe, Sc falfifsimum efle, quodilli de cathedra Pein Romæ pofita fabulantur , die Petri 8c Pauli luprà abundè demonftratum eft. Habent ta-men propugnatores Sc defenfores tnul.os 8c graues ; multi etiam tyrannidis illius diuturni-tatc Ik fuccefsibus atq; vidorijs illorum offenduntur, Sed facile patebit buiur cauffæ veritas,nbsp;Il vcicrumProphctarum 5c Apoftolorum vaticinia cum illorum hiftorijs conferamus.Apudnbsp;Danielem quatuor monarebiarum luccelsio per quatuor animalia delcribitur, quæ ex marinbsp;sentis perttirbato prodibant. Quavta beftiæ, cuius nomen nuUum extat, confertur,8c bancnbsp;K imanam elle notius eft, quam vt demonftrari debcat,Tribuuntur illi decem cornua, quxnbsp;cam in régna diuerfa diftrabcndam elfe portendunt.lnter illa enafdtur cornu paruuro,quodnbsp;tnbus cornibus deiedis 8c depreftis creuit, quodq-, grandialoquebatur, amp; imperium fibi in 'nbsp;omnia, cum diuina tum bumana , vendicans bellum mouebat fanéVis.Conueniunthis quæ a.Tbeß, 2,nbsp;PâulusinpoftetioriadThelf.demagnoilloCbtiftiaduerfario vaticinatur: fore nimirum,nbsp;vtdefediofiat,8ctuncreueletur,homoillcfceleraiu$,filius (inquam) perditionis , qui fenbsp;opponat atq; etferat, aduerfus omne quod dicitur. Deus aut numen. Quibus cum fi biftori-ai Romani impcrij conféra» , 5c ea, quat in boePontifices gefferunt,mox vi b«c impleta fint ,nbsp;sidcbis, Detedioni enim caulfam fiue occafionem dedit primam Conftantinus Ma gnus,qnbsp;ltdem imperi) Bizantium transtubt, quae ab illo Conftafinopobs nomen accepit, Ea enimnbsp;i'npcrium vehementer labefadatum fuilfeconftat, cum vetercsfamiliae vni cum opibus in*nbsp;*1 hraciamtransferrentur, 8c peregrinis gentibus oftium aperiretur inuadendi Italiam , 8cnbsp;koraim ipfam vaftandi, à qua Deus fanguinem Martyrum fuorum requirere ftatuerat. Abnbsp;CO igitur tempore imperium diuifum eft, vt alter quidem Imperatorin oriepte, alter in oc-ciAentcrcgnarcdiceretur. Caeperunttuneemergeredecemcornua, ideft,plures gente»5cnbsp;tcgngt;»inquximperij potentiad ftradaeft,8c quæpaulô poft ipfi Ronix cxiiio fuerunt.nbsp;Namfübannum DominiCCCCX.HonorioImperanteFranci Treuiros occcuparunt,nbsp;cuocati à Senatore quodam, cuius vxorem Lucius Prxfcs Romanus conftuprauerat,8c indenbsp;in Relgicum 5c Cclticamprogrefsi regnum conftitucrunt in Gallia duce Varamundo , guinbsp;primus illorum Rex nominatur. Et eodem tempore Götti quoq; arma mouerunr. Cum n.nbsp;borum auxilijsTbeodofius contra Maximum 8c Eugenium bellum febeiter gefsiffed^Sc ijldenbsp;ob rem bene geftam ftipendia conftituiffet, Arcadius autem 5c Honorius illa nollent pendele, coS contra fc prouocauerunt, vt magnis copijs in Itabam mouerent,5c Stiliconis perfidia,nbsp;oui in diePafcatis eot ex improuifo aggreflus erat,magis irritaiiRomam totobiennio obfef-tam tandem coeperunt duce Alarico.Fadum id anno CbriftiCCCCXlII I. Caepit ergonbsp;tune ffledifsimalmpcrij dtlaceratio, 8c Francorum atq; Gottorum exemplis abj quoq; populi *nbsp;audaciores fadi fimilia tentärunt. Gcnfericus enim, qui cum Vandabs in Africa confede-rat, abEudoxia, quxValentinianill I. vxor fuerat, 5c quam Maximus illo occifo fibi du-xerat,cuocatu»fiDttibtcrvrbcmcapii5cdir:pir, atqj Eudoxiam cum Imperij infignibps innbsp;K Är ijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Africain
-ocr page 402-DI EI B AR T H O L O H 2E T Ä P OS T,
Africain transfert: Anno Domini CCCCLIX. Vix autem chpfis annis ledecim anno nimirumincarnatifilij DeiCCCCLXXV. Odoacer Rugianus fine Hciulus Orsfteni,nbsp;quifilium'fuum, Auguftulnm nomine,excrcitusfauore adiutus Imperatorem feceratj^*^nbsp;Ticinum praflio vicit,vbi roburltaliae prorluscxiinäum eft. Auguttulus aôieâa purpuranbsp;profugit, vrbem Odoacer triumphans ingreditur jfeq; Roms amp; Italis Regem dicit. Et hitnbsp;finis fuit Impcrij in Italia ? Nam etfi imperatoreseô fuos duces amp; præfeâos fæpe minèrent,nbsp;nulius tamen illic verc regnare aut genres, quæ illam fubinde inuadebant, prorfus expelle-re potuit. Nam luftiniani tempore Gotti, duce Totila, Romam obtederunt.Sc non auJto-te ad illam appropinquareBellifàrio, quem Imperatornbsp;nbsp;nbsp;mifcrac,illam tandem captamftj'
ro amp; fiamma horribihter vaftârunt,: quod fadhim cfleicribiturannofalutisliumaHæD^^ VI, Et quamuis Totila digreffb vrbem Bcliilàrius reciperet, atq; nonnihil indaurtflet,»'nbsp;men triennio poft eam Totilæredeuntirurfusoccupandam rclmquit. Inter iftas turbasnbsp;regnorum,quæ ex Romani Imperij dilacération® exortæ erant, collifioneî,cmerfit paruur»nbsp;illud cornu de quo Daniel Icribit:Epilcoporum videlicet Romanoruin potentia, qui but*nbsp;ufq; viles, amp; maxima ex parte Martyres Chrifti fuerant, tune autem in vrbe lacera amp; U*'!*nbsp;omnibus præfidijs nudata regnum fibi vendicarc cæperunt,dum Imperatores in oriente a»nbsp;jî negotijs diftincbantur.Et priinum quidem de primatu in Ecclefia contentonero niouitrf*nbsp;gnantcMauritio lmp, loannes Conftantinopolitanus Epifeopus, cui fe grauiter oppo^quot;^nbsp;Gregorius Magnus, qui tunc Roms præfidebat. Non multo poft tamen BonifaciuUnbsp;anno Chrifti DC V III. àPhoca imprtrauit, vt Roma Ecclefiarum omnium caput,nbsp;Romanuf Epifeopus oDcuptevuioir , id eft, vniuerfâlistotius orbis Ecclefiarum Paftornbsp;recur. Fuithæcquafi natiuitasparuiillius cornu,quod paulatim crefeendo 1'nbsp;rnaiores aoquifiuit.Hac enim occafione Romani Epilcopi in Imperatores ipfos iusnbsp;prætexere cæperunt. Iraq; cum Leo III, Imperator Conftantinopolitanus diuinoKnbsp;dilsimo ediâo imagines è templis auferri mandauiflet, Gregorius III. Papa id adeo .nbsp;gnè tulit, vtfulmine excoramunicationis Leonem feriret, 5ceidemperItaliam tributsnbsp;prohiberet. Fuit ea res magnorum motuum caufTa. Rauennæ certe ( vbinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
propter Longobardos, qui in Italia fedes pofuerant, Exarchatum inftituerat ad coe* dam horum vim atq; potentiamfeditione excitata Paulus Exarchus cæfiis, amp; jfcénbsp;Leoni omne in Italia imperium abrogatumfiueablatum cfttamp;itavnum cornu ex ilh^nbsp;deculTumfiueexcifuni fuir. Faétum hoceftannoânato filioDciDCCXXIX. »nbsp;erat contraImperatorem Papaimprimis Longobardorum auxiiijs, quorumnbsp;in Ealia omnibus formidabilis erat. Sed fuit hæc nouarum turbarum caufla. Long® .jnbsp;enim, vt fuum in Italia regnum ftabilirent atq; propagarent,Rauennam amp; quxnbsp;hucufq;,ceu infelices bellorû Gotticorum amp; vandalicorum reliquias, perExarcboss^i^^^^^nbsp;ftrârunt, occupare cæperunt,amp; tandem Romam quoq;cinxcrunt obfidione.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V.
nus, qui Imperatorem fibi propter multas grauesq;iniuria$ meritô infenlum elfe non illius, led Pipinijqui Maior domus fiuc magifter equitura apud Francos erat, op j,
plorauit.-quiin Icaliàm dudo exercitu effecit, vtLongobardi obfidionem vrbis lo Fuit hoc officium tara gratum Tandis illis patribus, vt mirifico confilio amp; aftutia mcnbsp;P pinum Regem Francorum faccret Zacharias Papa ,Hilderico Reg® ( quemiH* , pj»nbsp;5c regno indignum dicebant)in monafterium detrufo : quod accidifle conftat iwctinbsp;mini D C C L I.Fuit hoc alterum,cor;iu quod ferè humiliâuit Papa,vt fui imperi, nu
Tenforem baberet Pipinum. Rctulit hic quoq; Pontifie! gratiam, 5c vrbes quæ priusImperatoris fuerant, Romana? ledi donauit, 8c tune terrarura amp; vrbiutunbsp;fieu cæperunt Epifeopi. Nondum tamen præda ifta pacified 8ctutô fruinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^j.çpfti*''
hardis fubinde Romam 8c Italian) infeftantibus, vt acceptas ab illis iniurias Sc i*rtalsis metuebant, ne aliquando Gra?ci quoq; Imperatores fua repeterent.nbsp;aftû con^menti, Carolû Pi pi ni filium,qui pofteaMagnus didus eft,rurfus a dtierlu^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ji,
bardos euocauerût,qui hos magno prælio vicit,8c Dcfiderifi Regé cum vxorc Gallia mifit.Sc regnûilIorLi,quodannos ducctos Scquatuorinlialia tenucrât,proi jjpJptnbsp;uit,anno Chrifti nati DCCLXXI11. Ira veto terriû,quoq; beftiarillius cornunbsp;8c eo fado potétia fuâ veheméter auxit. Nâ fublatis iâ ex Itaha impedimetis on»» p 0^nbsp;Gtæci quoq; Imperatores moliri poftent,imaginé veteris beftiæ cxcogitauit ,8cnbsp;cidsntis Imperatoré creauit,vt ad manu haberet principe potente,cuius auxilionbsp;quofuis defendererur : Fadû hoc eft anno ab incarnatione fili Deii DC CCI.® .nbsp;danî lanuarijjin Bafilica Pétri,acclamante toto populo 8c clero Romano : Clt;iro^ 'peffnbsp;Deo coronato, amp; pacifico îmferatori, vitd vl^ortd.
-ocr page 403-H O MILIA IL
inulia in faciem Caroli cçtitra Imperium illud nouuro diçere, amp; illud aliurura omnium nomme dctrcâare. Inter alia hæc ilium dixilTe hiftorici perhibent. Franci in tanta nomi-nii lui amplitiidinç pjaieftateq; nihil optamus aliud, quàm vt Franci fimus, qui fuimus.nbsp;Armorum vacationdm, fi vitro olferrct, notari ignominia nos putaremus, Cur militesnbsp;tuos,K.egnum tuum,Franciam tuam,Imperi) prouinciam facere ftudes, Impcrioqî fubij-we, rei vagæ,( vt expertus ipfc es ) amp; profugæ ? vt cùm more fuo,quæ fortunæ ludibrianbsp;lut.t,circutnagi,tcmeréuecæperir5nobis autiureferuiendum fitjauttniuriadimicandum?nbsp;Iiiipcrium cnim in Francia Icmpiternum fore, quis fpondere aufit, qued ex Italia in Ori-cnttni, ex Oriente ad te, non nominis Francici cbaritate, lèd viâorarum felicitate reuo-catjm fil?Ncq; animus fefellit optimum hune amp; fusegentis amantifsimum principem.nbsp;Nam ctiamfi Carolus Romanam ledern ex omni diferimme lib er a lier, amp; eius filius Ludo-uii ;s noua donatione faéta ipfara quoqtRomam cura omnibus circa earn terris,ciuitatib,,nbsp;pormbus amp; maritimisHetruriae locis Pontifici tradidiflet,non tarnen fempiterna fuit apudnbsp;illc gt; homines tantorum bcneficioru mcmoriaiSed cam Francos in ipfis defendedis minusnbsp;aUcrespoRcavidèrent,F.cclefixdefenfienem vnacum Imperio adgermanos tranftule-rur.;,amp; tandem inftitutisElcdoribus Septemuiris illud in ea gente ftabiliuerunt ijs condianbsp;tici.;bus,qusE vt ipfis vtilcs, itaGcrmanis principibus moleftias,labores belli dcniq;exteranbsp;amp; ciuiliapcpcrunt, fuiiti hiftorici copiose teftantur. Hæc ergo Pontificiæ tyrannidis initia fuêic,Stillis incrcmcniis atq; gradibus ad tantam potentiam afeenderunt, quæ nuncnbsp;rt- bus quoq; potentifsimis forniidolofa eft. Habet cniin cornu illud) ficuti Daniel narrat,ociilos honiinis,id eft,valet aftutia,prudentia,rerum vfuStaifib.quib.ea etiam confici-ui.: Pontifices, quae non vnquam fieri polTc videbantur. Habet os loquens grandia, amp; adnbsp;laiijs altilsimiloquitur, quafi ab hocQidinatum fit, St huius cauflam agat. Nam vicaiiumnbsp;C.i.riftt Ic efle dicit Pontifex,Pen i St Pauli fuccelToi cm, Sanclifsimum patrcm,cui plenumnbsp;itu '.It in ctelum euehendi quos vult,aut ad inferos detrudendi omnes,qui ipfi minus pro-haaiur. Mutât ergo leges St tempora. Sc tam in dininis quàm humanis pro fuo arbitrionbsp;drpcnlat. Potcrant hxc raulfis demonftrari.nifi publice omnibus nota eflent. ' Sufficiatnbsp;nunc monuillc,vel co vno indicio iftos homines argui, quod cum Apoftolorum lucceflb-rts dici St habci i vclintjtanta tarnen impudentia regnum in hoc leculo vendicant, neq; adnbsp;It pertinerc cogitant,quæ Chriftus in præfenti Apoftohs dicit. Defendunt illi cauflam fu-aiii Regum autotitatc,5t donationes iadiant, quorum ahquæ fabulosè funt fvt quæCon-lUniini Magni nomme palliatur) alise per fraudem aul etiam vim apertam extortæ. Sed nbsp;vt nihil in illis fiûitium, nihil violcntum fit, nos tarnen fimpliciter dicimuî, neq; regibusnbsp;lituiflc dare, neq; Fpilcopis accipere ea,qu3e cum eo munere pugnant, cui ipfos Deus dc-Ibnauit. Regum enim St principum'eft reropub.adminiftrarc,iusdicerc,gentibus do-tninari; Ecclcfurum miniftrisdicitur; Vos autem non fic.Et generalis régula eft: Vnut- ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7
qi.sq; in fua vocationc mancat. Ifta obleruent homines Chriltiani, neq; magnificis Pon- f pj,. titicum liiulisautcorundcmimmaniiaraque aliquot feculis confirmata potentia raoue-sntur.
11 ires,arnica Stdulci cofolatione animos eorum erigit atq; confirmat.Partes eius funt duar. prima corum fidem atq; conftantiam prædicat, quod magnum eftad virtutem incitatnen-tiim, quo gcncrofioresanimi vehementius, quàm vlla aha ratione, mouentur. Dicit ergo :nbsp;Vos porro cftis,qui pcrmanfiftismccum in tcntationibu$meis,8tc. Quafi diceret: Etfihicnbsp;vellet lapfus grauis fit,St acerrimam correptioncm mereamini, nolim tarnen vos de meanbsp;gratia aut lalutcvcftradcfpcrarc. Nee cnim vcflra: fideiideo oblitusfum ; quin memoi inbsp;1 entcten«o,quàm facile mea: vocationi aflenlcritis, St quod alijs omnibus àmeturpiternbsp;c -hcicniibus, vos ioli mccum perfeucraucritis,!dq; in omnis generis tentationlbus,|quænbsp;i..einhunc vfq;dlcm cxctcuctunt. Pergite modo in pofterum aueq;, neq; vos fallet Ipe«
praemij
388
DI El BAATHOLOMAÊI A E O S T .
præmij amplilsima,etiamfi'nullum in terris hifee regnum vobis paratom fit. Eftautem^ emplum hoc Chrifti probe obferuandum,ne alperiusSfdurius trademus eos,qui aliqua^'nbsp;do non pnitentia fidei Sepietatis fuæ argumenta præbuerunt, Polfunt enim raies facilemnbsp;viam reduci, fi commode tralt;âentür,amp; eorum quseredè feceruntaljquam rationenil'nbsp;beri videant. Sunt ergo non lacis prudentes, qui omnia delictapro capitalibiis ducunt,nbsp;eos, qui femel lapfi funt, tantum non pedibus conculcant, ne^; eos refurgerê paiiuntubnbsp;dum opem quoq; mclioris fonis omnem illis negant.
TenMtonet
2, Cor. g, Luc.i.f.
'Non temerèautéChriftus füàrura tentationii meminit.Sîgnifîcantur ea voceomnisg^* netis aducrla,quib.addiffidentiaamp;dèfeâionc folkitafnur,fiueilla propridadeorpus»^*nbsp;ad animain pernne3nt.Etenmiomnibus,quæhomifli accidere polfunt, ilium obnoxiui®nbsp;fmfte conftat.Paupertacé certè amp; inopiam iam incfé à pncris fuftinuir,adeô vt non htbct^inbsp;quô reclinaret caput fuu.Fuit inopiæ coiunda ignom!ni3,cùm omniû probris peiitus^nbsp;amp; a proprijs etiâcognatiscontéptui habitus.'Scdibus^têîfnreffis hihcinde oberrâspals*
Mdtfh.ra(Jüerfarios inuéic,qui infidiofis difpurafiônib.illû veiirretirc,vcl populo firnulamp;mag,' tib. exofum fine fulpedum facers conati'lhnc. Taceo nüiic fugas amp; perfecutioncs,nbsp;finem non potuitattingere,quôad in tfert-is hifee visit.Quia autem ille capüc noftruin* nbsp;fuo exemplo docuit, qua:omnium crtdehtiuni fors i'n'hoc mundo Icmperfutura fit.nbsp;n,(vtipleai9difcipul.magiftro præftat,ncq;herus IferuôjôtæquücftjVtFilioDeiconforP'nbsp;fiant quoad crucemamp;affl)âiones,qui regni amp; glori cleftis hæredcs en illo elle cupi^*''nbsp;Simul autem Apoftolorum exemplo admonemur, quid nos inter toc rerumnbsp;fcrimina facerc conueniat. Commendantur eo nomine illi, quôdcum Chrifto
Mutth 2. loan. ÿ.nbsp;Lp he, t.nbsp;Mat., tt.nbsp;^cm s.
?. Tan.
Cuin chrijîo mjoferinc. In eo igitur nobis quoq; eftannicendum.Nec enim afflidioncsper ^ßftentquot;t^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feruare polïunc, vc quie ex peccato originem ducunt, amp;
»{but.
s - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; rhri(!gt;
LUC. f. J- Pet.
Mitrth, J.
jmpijs arque fcelcratis communes funt. Eaedein aurem exemplo amp; roento fandifi cantur, vt exercitiaad virtutem 8f falutem fiant. Hune ergo nobisnbsp;proponamus amp; ülius fcdtnur veftgia . Docct fiocille , quando gcnersJem »rnbsp;Chrifiianis omnibus regubm præfcribit; Siquis vult poft me venire, abnegetfeipl^*nbsp;amp; tollat crucemfuamquotidie,amp;lêquaturpe. Iraq; prima nobis cura fit (quo^ .nbsp;etiammonetj nequis vthomicida, autfur,autmalcficus, autahenarum rerumnbsp;affligatur, Beatos enim ipfe Chriftus ptonuntiat eos, qui propter iuftitiam perftcutiof'nbsp;patiuntur. Deinde non moueant nos mundi huius illccebræ aut excmplum :nbsp;ftanierperfeuercmusin finem vfq;,quantûuis triftia amp;liorrenda fint,quæ Satan obip'nbsp;ïucundaautem amp; fuauiacatni,quibusnos ad defeâionem lôlicitat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
pr^ntium p-'omittitnbsp;fciplis.
propterdeliâa noftra affligicontingat,ramen ne runequidem animus nobis conci Nam pro facinorofi» ideo Chriftus in publico firppliciorum loco pari voluit, vt mer**nbsp;fuum ad hos quoq; extenderet. Denicj; ira cum iilo permancamus, vt in eius foliusnbsp;to vniuerlânoftraefalutisfiduc'.a nobisrepofita fit,neue meritum ftatuamusinijs,^nbsp;ipfi patimur, vt fuperftitiofi folent, qui in corporal! cxercitationeipem omnem collo^^nbsp;Quia enim huius Icculiaffliâronesnullo modo conferri poftùntcum cceleftinbsp;quæolim reuelabitur, illisquoq; hanc mereri nemopoterit. Etnorum eftilludPâU'*nbsp;âum : Si tradam corpus meum vtcomburar,non ha beam aurem charitatem, nihilnbsp;Altera parte præmium amplifsimum difeipulis Chriftus pollicetur. Et ego Lnbsp;circor,prout padus eft mihi Parer,Regnum,amp;c.InGr£Eco eftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, quod de ilh^
5ciit!tuâo flt;c.
JUf.
folet,qui teftamcnta condunt,amp;legant cuiqr,quod ck fuis bonis ad ilium redire voluof conuenit ca vox lam moriiuro. Neq; c.bftar,quôd eadem de Pâtre vtitur« Naænbsp;hune minime mortuum elfe conftet,idem ramé filio Regnum hæredifario jurenbsp;vfhocamp;legitimura amp; perpetuum eflefignificaret. Ideo in Pfah feribiturtPoftula* jnbsp;ftaboq; genres vt fint hæreditas tua. Facit autem mulrùm ad falutis certitiidmem, lt;]nbsp;huius rationem omnem Deus teftàroento complexus eft, ficutin Epiftola adEbrættsnbsp;lixè demonftratur.Nam fi hominis teftamentum authoritate légitima confirmatunijpnbsp;abrogat, quanto inuiolabilior eric eins veritas, quo nos Deus perFilium iuumReg*nbsp;leftis bæredes fcripfit Q[iod enim hîc difeipulis dicir,id poftea ( vt loan. J7.cap. hab^ .nbsp;adomnesextendit, qui illorfi verboaut prædicarione edodi in ilium ciedunt.Inpr^nbsp;autem Rcgni illius,quod pollicetur,gaudium atq; maieftate duob.capitib. comptîl®'nbsp;, Primum eft: Vtedatisamp;bibatisin menfiimeajin regno meo.Non debet hocnbsp;fenfuaccipijnefelicitatemajteriusfeculiin vemris gulæuédditijs colloceinus, vriinPnbsp;illeamp;infelixMahumet,qui primus Saraceniiamp;Turcis leges tuiit. Nam vt cap.2gt;
-ocr page 405-HO M I Iz I Ä 1 Ï» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Û
dicÄur'.Anoelis fimiles crimus neq; cibo aut generatione vlla opus erit,vbi corruptîo nul-
Iumlocumhabebit. EtregnuDei cibutnaut potum efle negat Apoftoluj.Eftergohçcfi- Äow. ' gurata locutio à rcgummoribusautconfuetudinelumpta,qui mcnfa fua eosjdignan-tur, quos amore lummo conipleéluntur, amp; fui honorcî participe» volunt facere.nbsp;Etfcnfuseft:ipfoscoeleftisgraudtj atque felicitatis ipfi confortes atque cobærede» fore,nbsp;lia ipfe apud loannem exponit : Vado paraturus vobis locura, amp; cùm abiero amp; parauero «Mijjnbsp;vobis locum, rurfus vcniam, amp; alTumam vos ad meipfum, vt vbi fum ego, 8c vos fitis. Etnbsp;rurfut : Pater, quoi dedifti mibi, volo vt vbi fum ego , amp; illi fint mecum : vt fpeâent glo-riam illam mcam, quam dedifti mibi ; quia dilexiftt me ante iaâa fundamenta mundi. Eftnbsp;hxc non minus veraamp; certa quàm magnifica prorailsio, Nam huius amplitudincm de«nbsp;feripturus Propheta, Deum diligentibus ipfura ea praeparauifle dicit, quæ neque oculi,nbsp;neque aurej mortales, neque hominis animalis intelledus comprahendere poflunt. Nccnbsp;eft quod quifquam in mora periculum elfe vercatur.Nam vt loannis quinto capitedocetnbsp;Çbi iftus, anima quamprimùm hinc migrât, ad fedes illas æternæ felicitatlt colligitur,cor-pus lutem in fpelætserefurrcdionis quiefeit, in qua ipfum quoque animæfuæ reftitu-tum ab omnicorruptioncliberabitur, vttôius homo regniillius delitij» atque gloria fru«nbsp;atur, quod hîc nobis Chriftus promittit. Horum meditations noiipfos conlolcmur in o-innibus aduerfis; neque dubitemus fore diem ilium retributionis,de quo fupra etiam cap.nbsp;i).locutus eft Chriftus.
Secundum huius promifsionis caput eft ; Sedebitis fuper thronoS îuàicanteS duo-decim tribus Ifticlu. Idem apud Matih. cap. jp. habetur, Dicitur autem hoc etiam figura« ^^j^^'*^*^*** tc. Nam fi proprie loqui velimus,omne indicium Dei eft. Is verb onine indicium dedit fi-lio, amp; (vt Paulus Aihcnieofibus concionatur) hunc dcfiniunt,vt in magno illo die iudicetnbsp;orbem tenarum. Dicuntur autem iudicare Ap©ftoli,priraô propter verbum,quod in totonbsp;mundo prædicauerunt ; quia ex co Chriftus iudicabit,feçundum illud : Prædicate Euan«nbsp;gelium omni creaturæ. Qui credideritSc baptizatus fuerit,feruabitur : Qui non credidc-rit,condemnabitur. Cui conlennt,quod apud loannem dicit ; Qui reijcit, me, necrecipitnbsp;verba mea, habet qui condemnet ipfum : Sermo quemlocutus fum, ills iudicabit eum innbsp;vitimo dieillo. Faciunt hocc plurimum ad comniend»ndam doârinæ Apoftolicæ fine Eu*nbsp;angeli] author,tatem. Nam ex nouiisimi iudicij fententia falus St perdino homini» pende*nbsp;bit; ncq; aliquisirritum facerepoterit,quodtune iudexilie jîronuntiauerit. Ilia autem nonbsp;a lundc quàm ex Euangeho petetur,cuius certa atq; infalbbilis veritas tune multis magnonbsp;luoinalo innote.cet,quinuncpr«cipua eus capitafcurnliter rident. Deinde iudicaturinbsp;dicuniur Apoftoftoli duodecim tribus Ifraëlis,quia fuo exemplo ludæis omnem exeufati-unem igno; antix en pient : quo fenfu Niniuius, Sc reginam Sabæ, alibi eorundem indices fore dicit, Debet aût hinc quoq; generalis admonitio peti, n« nobis aliquem iuftæ aut Mdttb z».nbsp;idoneæ cxcusationis prætextum tore putemus. Nam vt olitH,iia hodie quoq; Dci verbumnbsp;bominibusprdicatur,S{ vbiqtlocorum omnis generis ôeordinis homines inueniuntur,nbsp;qui illi credunt amp; refipiftiunt. Horum igitur exempla,eifi nihil aliud acccderetjincredulis
St contumacibus damnandi» fufficient. Iudicabit aulicosà regum authoritate pendentes Hc^r. zz» Moles,qui cuin fratribus affiigi maluit, quam auls delitij» frui.Iudicabunt diuites,qui pronbsp;tegno Dei nihil amittere volunt, Abrahamus,Zachæus amp; fimile»,qui Deo vocante omnianbsp;fua icliqucrunt.ludicabit pauperes impatientes amp; murmuratos Lazaru» : milites impies amp;nbsp;crudelcs, Cornelius Centurio : Vfurarios,publicani,qui olim ad Chriftum conuerfi funt: lhc.7,nbsp;Impudicas omnes,fcort3,quæ olim pcccatorum luoiû veniam cum acerbis lacrymis quäe-huerunt.Scd longum foret per omnes hominum ordines fermonem extendcre,amp; tempusnbsp;cft.vt dicendi fincm faciamu». Sufficiat nunc tenuiffcünancs fore in illo die delitias, quasnbsp;libihodie multi fingunt.Eos enim,quitottcftibusconuincuntur,5c quos propria conffl-eniia acculât, qux mille teftium loco eft, nemo liberauit, prater lefum Chriftum ,,qui vtnbsp;1 udex venict iuftus ad puniendum impios, ita fidus aduocatus Sc vindex erit omnium, quinbsp;Euangclio eius fidem habuerunt,8c ex illius femine renati vitam vixerunt Chriftiana pro-Icfsionc dignam. Hit debetur bcnediótio.honor,gloria Sc poteftas in aternum. Amen.
DIE RECORDATIONTS BARTHOLOMÆI zApoßoli precatio recitanda.
r\VtntA in tuii '.^fsfloUs C H R 1 ST E fuit imbécillités nbsp;nbsp;ofeitantié, qui in fupre-
ffl?»« inßituerint litem de antecellentia amp; de imperie mundane. Deinde^ini-K k iiÿ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fß
-ocr page 406-300
Argumenttem er »fits pr^cnbsp;fentif bei.
Cfcrijîi noKot paßiminiionbsp;tcJcU, i
Gen, ?,
Gen. 22, 2fi,
49.
rfal.2 Jef. (I.C7C,nbsp;Joan* y.
Luf, 24,
DIEI DECOLLATIONIS lOANNlS BAPTISTÆ pfio Agone tuo cumAnimAtUA trißii eßetvfque Ad mortem dormierant quot;jAntA vereeß edinbsp;go amp; »egligentiA hnius vltimA AtAtii.,qtiAprAltAtur de opibui fub frAtextu Euangel^,nbsp;dulget Ambitioni eß fAßui,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intercA Àltum dormit j non mouetur horribili idolatritgt;
quA mttndtu implicAtus eß, quA tu contumeltA officeris.^ neq^ ipß molepænArum, quA nesftt' munt : SedtufiU Bei, exeute nobis ißumßuporen, doce tuos minißros ne fint el)t\óvmot,tn/fnbsp;pugnent de AntecellentiA, nee trAnsfiorment EuAngelium., in regnum poUticum, verum iu»tnbsp;nos. vt omnes cogitemui de tuo noAndAto.^ q^ui dixtßi^ Bifiite À nte, quiA mit isfium O' burntnbsp;corde, inßilla nabis et iAmfimiles vir tut es, quA in te fiuntj in grAdu excellentifiimo, Tu»oUnbsp;perdidtßi,genus hAmAnum quodse offenderntyfiedabieeißi te infrA omnes Angelos ß' bomt'nbsp;nes, amp; b.Anc mifirAnt nofiram mafiÀminduifii, vt nosfiruurcs, amp; nobùverein Altifi^nbsp;humilitAtefiruqfii.Tuyqui ab Aternoafiides nd men[àm Patris tut, amp; inquolucetornttufi'nbsp;pientia diuina^, agenos infirmas etiam collacato in imis fiubfieüijs ïhamp; menfie ^in qua tuiG/tfegt;nbsp;fioli amp; Boblores., qui multos adiußitiam erudierunt, fulgent vt lumina EcclefiAjamp;tMraUdnbsp;dar it ate ab infirmioribus membris differunt. Verum Çufificit nobis ,ß micas celligimfss tx t»*nbsp;menfii, qua vefeentes implet at er na beatitudinenbsp;nbsp;nbsp;gloria, t^men.
DIE DECOLLATIONIS
lOANNIS BAPTISTÆ EVANGELP
VM MARC. VI. CAP,
HO MILIA PRIMA.
Etaudiuit Rex Herodes (innotueratenim nomen Icfu) dixittj : loannes, qui baptizabat, refurrexit à mortuis, pro*nbsp;pterea virtutes aguntiniUo. Alrj diccbant ; Elias eft. Alnnbsp;dicebant : Propheta eftjvel tanquam vnus ex Prophetis, Ctimnbsp;audifletaucem Herodesait ; Cui ego præcidi caput, loannesi*nbsp;fte eft, is furrexit â mortuis,
Xpofuicin præcedentibus verbi? Diuuî MarcuSjVt Chriftus lefus difdpulo® füos ad docendum emiferit, amp; quam felici fuccefl'u munus fibicomniifluij^nbsp;adminifträtint.Vndevtrumque nobis objeruandum efijSi quantum Chuy*nbsp;Domini fiteiga nos ftudium nos !eruandi,amp; quam proipereomniaillisi'^*'nbsp; cedant, qui in vocationefideliter vetfantur. SequiturraodöprïfensJocus?nbsp;quo vulgi de CI1Î ifto amp; doârina ipfius iudicia commeraorantur, qua occaßone deincef*nbsp;indigna loannisBaptiftæmors deferibitur. Quorum confideratio roiniftros docet,nbsp;in hoc mundo fperare debeant, amp; fimul fimplices amp; rudes inftituit, ne iniquis huiusffli''nbsp;di huius iudicijs offcndancur,
, Principiö autem Chrifti nomen eôvfqueinnotuiffefcribit, vtilliusfamaadReg^' Herodem vfq; peruenerit. Neq;illud temereab Euangcliftisannotaturjta enimonin^?nbsp;ignorantiæprætextum Iudæisauferunt,dum Chriftum tarn doóirinam.quam miracuW',nbsp;iuftituifle docent, vt nemini ignotus effe potuerit. Eft verö hæc magna Dei boniras j 9^*nbsp;non modo Saluatorem nobis dédit Chriftum, verùmetiam eundem omnib. raanifeft*'fnbsp;nequis prietcr culpam ft)am,ignorantia potius,quatn iufto Dei ludicio perijlTevidcnqU^'nbsp;at. Patec hoceuidenter, ft ialutis humanæ hiftonam ab ipfa mundi origine répétas.nbsp;plt;imis parent,bus ilium promifit,amp;,quahs futurus efiet,docuit.,quando defemine muBnbsp;l is vaticinatus eft,quod lerpentis caput fit conculcaturum. Mox vero promiftionem haPnbsp;patribes muhum ac fpe repetitam inculcauit,amp; Abrahami genus monftrauit, è quoKnbsp;demptor illeexpeâari debeat. Rurfum vniucria myfteria legalibus typis per Mofen 1nbsp;ftrauit. Hunclecuti Prophetæ, deilhus regno adeo perfpicuekcuti Jnnt, vt nontafflnbsp;tura prædicere,quàm rem geftam narrare videantur. Vbi vero aduenit plénitudenbsp;iis,amp; promiflus ille Saluator exmulierehotnofaâus eft, non diutiuslatere,fed vix 0^nbsp;natusomnisloci amp; ordmishominibusannunciari voluit, ficuti in natiiiitatis ipfius W
/ Pt I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;UUHJJ3 IMVt va Ki) LJl» 14nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;U« U-J «IA IJ vt (A V4 Mt T wavif-jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;---
Luc. 1.2. riaeftvidere. Nunc veroadukus^nonipfemodododrin.iamp;miraculisfefecon/picu'^'^ /.r. ^/eddit, verùmetiam dilcipuloseminit, quorum minillesio notninis lt;ùi famam
6-7. S, propagatj Vî ad Herodem vfq;) horainé :ncefium,amp; à regno Dei ahcniisinmm,pefffo,^
'4.
HÖMïLIft-T* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;588
Omîtto Elf, quJB poftea contigerunt, quando Euangelij doârina ad extreraos vfq; orbîs fi- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
nejdiuulgatae(t. Noftrumeft,eam Deifidem amp; induftriam obferuare,qua non minus , liodic mundo ingraifsitno fill] fuicognitionemreuelatjVtnefciamjfiab Apoftolorumtem-poribus vnquam maior amp; lucidior Euangelij lux fulferit. Agnofcamus itaq; banc illius bo-nitatem,amp; officij memoreseandem gratis aniinis ampleâamur, ncaliquandoomni fubla-toignorantiaepratextUjborendoDeiiudiciomulâcmurj quod Chriftus tninacur ludæisnbsp;apudloannem,5. capite.
At minime negligendum eft, quod cum Cbrifti doârina iam dudum ludæam amp; Ga- chrljîtu Ue* lil«m perfuafiffet, vix lerô tandem Herodi innotuerit, ad quem illius cognitio cùm prim is rodi firitft in»nbsp;pertincbat,vttam luæquàm communifaluti profpicere poftet. Gauftameiusrei non aliam netKit,nbsp;viderc poffumus, quam quod homo impurus religionis amp; fidei doârinam minime curabat,nbsp;nec a fuis ( vt pote fui fimilibus) de ilia admonebatur.Eft bæc ferè Regum amp; principum hu-iusfeculi fors. Debebatillis ccmmendatifsima efte religionis raufta, cùm illosDeus Ec- ifdi. 49»nbsp;clefix fuse nutritiosconftituerit, nec vllifehciterregnent,nifi qui Deifilium cxofculantur,nbsp;amp; régna fua illi fubijciunt.Sed quia amp; ipfi ferè ad libidinem procliuej otium amant,nbsp;luorum confilia admittunt, qui illos à grauioribus curis auocant,quo faeilius ipfi in quoC-vus dominentur ; facile eo deueniunt principes vt religionis curam nihil ad fe pcrtinere pu-tcnt, nifi quando ilia quaeftui authbidini iplorum feruitura videtur : amp; qui illos circumftantnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
auhci, diligenter quidem fuggerunt, quæ ad inanem faftum amp; libidinem faciunt, curant autcm fedulo,nc qs de rchgionc aut virtute verba facies,illos ad meliore frugc per ducat. Sicnbsp;olimPharaoniSare formam aulici pratdicant, amp;vthanc ad feperduci curet,authores funi: Ge/f, it,nbsp;at, qui cidem Abrahami fidem commendet, nullus inuenitur. Nec dubium eft,non defuif-fe Herodi llbidinis 8c luxus magiftros, défunt autem, qui illt falutarem Chrifti cognitionemnbsp;tradant. Sunt hate nobn obferuanda, ne moxoft'endamur, fl quando reges amp;: principes inbsp;Chrifti doârina abhoriere videmus ; quin potius illorum exemphs cdoöi, quantum impe-dimenti aft'erat otium, amp; luxus ftudium, his calcatis,Dei verbo amp; precibus afsidue vocemp,nbsp;vt f hriftum vere amplexi, in illo fanâè amp; feheiter viuanius ; amp; iuxta Pauli præceptura pronbsp;rcgibus amp; omnibus ijs, qui in eminentia conftituti funt, pieces fundamus afiiduas,vt illosnbsp;Deus fill) fui cognitione illuminare dignetur, amp; ipforum ftudia ad Reipub. fahné dirigere.
Sed audiamus Herodis de Chrifto indicium, Lucas ilium hæfitauifl'e fcribit, cùm ali-quüsfuorum audiffet, quiloannem f quem paulo antedecollari curauerat ) refurrexifle di- Herodfi de cebant. NeccnimminorilibertateChriftusdocebatamp; arguebat,quamloannes anteafe- Chriftoiudi-cciat. Atvbiabcodcm mir'aculaedi refciuit,quæ hunianas vires longe excedebant , in ci«m.nbsp;fententiailia planeconfirmatuseft. Etfienim loannes cùm in viuis effet, nullis miraculisnbsp;claruit, nunc tarnen noua virtute inftruéfum credit, quæ ilium refufeitatum efte, 5c Deonbsp;ptafente,viiteftetur. itaverogentilitioserroresprodit,quibuspluresdecepti ,Heroicosnbsp;viios poft mortem clariores fieri, 5c tn Semideos conuerti,purabant; Alij verô animas poftnbsp;mortem in noua corpora tranfire credebant. His (inquamj erroribus imbutus Hcrodes,nbsp;velipfumloannemrcdi)ffe,velilliusanimamnouis6cdiuinis viribus auélam io Chrifto *nbsp;opetari avbitratur.
Admonetcxemplum hoc ,impios tyrannos, dumDel verbum perfequuntur, nun- Tyrdttnor^ qvam illud affequi pofte, quod maxims confeélum volunt ; nirairum vt quieti 8c fecuri fuæ fnbsp;lib diniindulgeant. Elfi enim miniftros verbi vinculis conftringant ; Dei tarnen verbumnbsp;vincirinonpoteft,5cDeusveleofdemminiftroslibérât,8canimofioresreddit,vclnouosnbsp;tubmittit, qui fimili, aut etiam maïorilibertate peccaia arguant, 5c pniiere nelc js pænasnbsp;imminentes denun.ient. Sic olim Elias qui ad tempus latuerat, animofior redit, 8c Baali- 2, Rtg.a.j-tas publicè conuiélos occidlt. Et rurfum, illo nufpiam comparente,M.ichæas Achabo Delnbsp;indicium muiatur . tandem eideroElifeus fuccedit, qui non minorixelo Dei negotium agit.nbsp;Sicin prfentiloannem Chriftus fequitur, qui cùm Herodi tum reliquisimpijs nouas terrines concitaf. Chrifto autem è terrisfublatofuccedunt Apoftoli, quiillius doôrinam paf-fim prædicant. Necdéfunt noftrofeculo exempla huiusgeneris,quorum hic nobis vfusnbsp;efledebet,nelyrannorum conatibus offendamur,aut de Chrifti regno defperemus,finbsp;quando vnus 8c alter rainiftroruro verbi vel in exilium eijcitur, vel occiditur. Eàcilè enim ro4tj f.nbsp;ab'SexcitabiiDeus,qui Spiritu fuo fpirat,vbicunque voluerit, vel regnum fuum aVionbsp;it ..,if«rt, k huius ingratos contempiores grauifsimis fupplicijs mulÇlat, quod Herodi fi-v; . )5itoùludaoium gentil eueniffehiftoriæ teftantur,
Admo»
-ocr page 408-DIEI DECOLLAT. lOAN. BAPTIST.
Admonet item Herodis exemplum , quàm miferè fallantur, qui in caufia gionisàprincipüin luorumauthonratc dependent, amp; tune fe faluti fuæ probenbsp;-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- I Hcrodiaccidit,vtde^
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O- ...»rtlS
Due des (mm plt:r;i aiuminbsp;tndlè ßbl con g
P'/.
U^tb. i7gt; fpecyijtrices amp; vindiccî facînorutn 5c fceleris, omnia ilbs infefta amp; inuifa faciant.
_ nbsp;nbsp;nbsp;______r ________________I________;......r______1.______J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; ......
j9)
*
prauipttw
itf'ihoritdf in putant, li illorum vel edida vsl excmpla fequantur. Quod enim Hcrodi accidit,vt peuidulfjno ito inepnbimeindicaret, hoc ipfum ferècontingitomnihus, qui ambitionem amp;carn* .nbsp;t::h:.rè plt;l«en luptates Dei verbo amp; religioni præferunt. Fieri ergo non poteft, quin grauiter errw^nnbsp;cunq; llos fibi itnttandos proponunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; i vn*
Hominibusenim nituntur, quivttoti affelt;9:ibusreguntur,itain religione quam certi amp; lolidi habere pofTunt. Deinde aliéna fide le lâlutem confecuturosnbsp;tra illüd Prophetx : luftuslua fide viuet. Nos ergo contemptis homtnum iudicijs, D®* jjujnbsp;bo nuamurj5c luxtadhus præfcriptum fidcm.atq; cultum omnem inftituamus, quod onbsp;oiiinci eos fccifle confiât, quorum fides amp; religio in lacris literis probatur.Sed Sinbsp;tus dJcanc, ne in rebgionis caulTj fuo iudicio nimium thbuant, ne dum fapientcsSci^^jnbsp;ofi haberi volunr, iuani ftulcitiain fimul amp; temeritatem magno fuo Si Äeipub. tnalojO^*'nbsp;perptt a UI nominis infainia , turpter piodanr,nbsp;J Habemus præterea ;n Herode exemplum anîmi male fibiconfeij. E;fienimnbsp;an:ea dccolUfict, nec al quis pofi haceôaudaciæ progreflirrus vide.etur,Yt illiusnbsp;guectj inox tarnen vbi deChiifto audit,animi dubiusamp;anxius nouoi terroresnbsp;Vnde verb hoc? N nir urn, quod etfiauribusipfiusnemoobftTeperet,Confcientiatt,.nbsp;ftimulisexagitabatur, quæ milletefiium inftâradmifium feelusfubinde refncabat,amp;®*nbsp;Dei iudicium denuntiabat, tanraq; eins vis eft, vt régi potentilsimo Chriftus terroiib')^nbsp;nihil in tern'sconteraptius amp; infirmius efie videbatUr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eft hæc omnium impiorutDi^^i^^
ficuti Caini,Saulis,Iudæ amp; multorum aliorum exempla teftantur.Viderunt bocip »US tes olim, quando furijsimpios exag'taii dixerunt, quse( vtCicilib: j dcNai:
ergo impiorura fortunam ymuletur,qui vtut fecundis vent i vii vidcanturjintiistamtUr^ ues hoice animi terrores fuftinent. Studeamus autem fidei in Chriftum,innoccntiX)'nbsp;ricaci 5c beneficentiæ, vt bene nobis conlcij non mundi modo calumnias amp; minaSjnbsp;ctiam fatanæ tencationes, fuperarepolsimus.
« /
, Atpriufquam dicendi finem Faciainus, aliorum quoq; deChriftoiudicia videreop®^' ter. Sunt enim , qui Eliam efle putent, nimirum falfa oraculi veteris interpretationenbsp;pti, quo A/alachias Eliam ante magnum ilium 8c terhbilem diem Domini venturuninbsp;dixit. Quod enim de verbi pnrdicationc 8c miniftris verbi fahdo zclo ardentibus nbsp;pheta d!xera*,qui nouifsimo tempore mundum ad pnitentiam exhortaturi finnllliad^nbsp;Thesbiiis pei Linam reftringebant, quafi illein terras rediturusclTer. Alij alium quenu^nbsp;Prophetarum reuixi(re,aut,ldhem horuin fimilem effc,àrbitrantur,rbi mirum vidcripo'® nbsp;quôd cum io diuerfas lententi»s feindantur, nullus tarnen eum pro Chrifto agnofcit,qult;f5^nbsp;uera erat, Leet 5c tempons illius conditio, 8c vniuerfa Chrifti conuerfttio abunde teftar^^'nbsp;tur, qu.'s nam cenferi deheret. Ptomiferai enim Redemptorem Deus, qui rebus Iiurnaf*nbsp;generisafflidifs m sconfuletet. Tempusilliuslacob patriarcha,8c Danielceriifsimisf^jnbsp;ti$ indicârant, ficuti fupra vidimus. Extabant eiiam infinira alia oracula, quibus pub .nbsp;conueniebant omnia qua; à Chrifto agebantur. Attamen quiduii potius, quam quodnbsp;era-, de illo lentiunt. Vides ergo quim nihd tribui debeat hominum iudicijs in ijs, quaf^nbsp;regnum Deifaciunt. Catca enim eft in illismyfterijs carnisnoftræ ratio, nec vnquaQi bnbsp;pum attinget, nifi Dei verbo 8c Spiritu dirigatur.
Interim fimul obferuabis, quod licet honorifice de Chrifto lentiant, 8c prophet^' T«/gt ignorit« aliquem eximium elïs fateantur, eidem tarnen non credunt, nec ilhus dodrinæ obedb''nbsp;tiade chrißo Simile quid defignant,quando decenfu Cæfari reddendo Jlum imerrogant. amp;c, £^0nbsp;ttperuicaeù. proprium impijs, quod etfi interdum in Dei mimftris eximij dona agnolcant, nec nbsp;War. li, ra virtutis iplbrum teftimonia negatepofs!nt, eoldem tanien comemnere Sc odilTclioinbsp;ilattfcaa. finunt, quam diu illos prauis ipforum ftudijs obftaie vident. In quo uni numeronbsp;feri debent, quibodie diuosin orchabent, amp;illorum culcuglorianiur, interim veio i'nbsp;rum fidem arq; dodrinam hærefeos acculant 8c cxtind.«m volunt. Sed non offendantb^*^nbsp;loag 14, quando ira folet mundus,qui veritatis Ipiritum caperenon poteft.-Sed in vnum Dei verbu*^nbsp;intenti, Cbriftum lefumampledamur,qualisin eo nobis proponitur : Cuide-betur benedidio, honor, gloria Sepoteftasinatternum,
AMEN.
Hon'
gt;
yuîgi de Chrh fit iudicin,nbsp;MaI.4,
Gen. 49. Dun. 2, f.
H 0 lÄ î 1 ï * T ï .
HOMILIA SECVl^^DA.
NamipfeHerodes mifsis fatellitibus prachendcrat loanncm, 8c vinxerateumincarccre,propter Herodiadem vxorem Philippinbsp;fratris fui : Quia duxerat cam vxorem. Dicebat enim loannes He*nbsp;rodi : Non licet tibi habere vxorem fra tris tui. Herodias autemnbsp;infidiabaiur ci, cupiebat^eum occiderc, nec poterat. Herodesnbsp;enim metuebat loannem, feiens cum eife virum iuftum SC fan*nbsp;dum, Sc obferuabat eum, auditocg zo multa faciebat, SC cum vo*nbsp;luptate eum audiebat.
Oftlt;quam Diuus Marcus expofnir, viCbr'-ftus difdpulos ad docendume-mileric,amp;quàm profpcrè ijlde cedejit e us inunens adîTiiniftrano,inox fub- ^lrgamttfwïsr iccit abfurda amp; iniqua tumvulgimni mïgnatum d^ChriftojBc doftnn.! i- «7 vß« pr*:«nbsp;pfius indicia. Facit hoc ca ranon«Spin:usianólus,vtminiftri limul amp; reli-qui fideles, exemphs hüce admoniti, non oftendantur fi quando mundu
590
de veritatis dodrina minus dextrè iudicai e videant, quin potins aduerfus itb feie præpa-tcnqficutiChriftus alibi pluribus etiara docet, Acquiafimulioann sBaptifixmentio Miitfb. . h». nbsp;nbsp;nbsp;
faâa eft, quem Herodes à moriuis relurrexiflc p«tat,ca occaficne mortis ipfius hifioristn Eue. u, i-f. Marcusfubijeit,quæEuangelij miniCtrospleniusedocet, quid fibijpfis de mundo hocnbsp;pollkeantur,quando primum noui icdamenti præconcm tam indignis modis tradatutnnbsp;vident.
Cxtcrum-vtplenius nobis bæc omnia pateant ^pvincipiobiftoriae toùus fummatn
amp; ordincm probe tencamus oportet; qua in re non inutile tuerit ,Iolcphum leg de, licet ism Philippi nomine aberrauit, dura hums loco Herodeui ahum, noflri huius patruu (vxnbsp;quidamvolunQnominat.Poftquam rnonuomagno iHoHerode, qui infantes Bethle- ,g(ap. ^.,9,nbsp;hcmiticosoccidit,filij ipfius j Archclaus^Philippts, Herodes Antypas, amp; Lyfanias, de MtUh.nbsp;regno difeeptarent, Anguftusliccm dtrcin-.t^ vrRcgnnm totum intetrarchias diuide-rct,cx qudrasAidæaquidem cum Iduma-aamp; Samaria Archelao, Galilara autetn Heiodinbsp;Antypx,Ly!aniæ AbilcnaJhdlppoCqiiiHcrodiadem fuara ex Anftobulo fcatre defun- .nbsp;öü neptim 5 vxorem duxer.it^ Ituræa amp; Trarchoniiu. celsit. Accidit vcrôjVt Herodes R.O-niatn euocatus ad Phihppuin fra:té exitinere diucrte:et, apud quem plusculos diescom-Jtioraius Herodiadem dcpcrire coepit, quæ ilh de nnpnjs ipfnn compellanti ea conditio-nc allenfit 5 fi vxorem quam habeat, Aretæ régis fiiiam rcpuJiaret. (^^re Roma re*nbsp;Mertens,illam lecum abduélam vxorisloco habuir.Doctbat tunc temporis loannes amp; poe»nbsp;nitentiæ prædicationc homines ad regnum Dei præpaiabat, qui inter alia facinus hoc in-dignusimum libéré amp; grauiter acculauit. Itaq;Herodes vericus, nepopulus,quem reiin-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
dijnitashaud dubieoftcndcbat,amp; apud quem fumma erar, Ioan nit authoritas,res nouas muLretur,loannem captum in Macherunte afleruari curauu, amp; cundem poftea âb He- nbsp;rodiadecircumtientus vt in fequenti lermone dicemui, occidit. Hæc hiftonst lummaeft,nbsp;CUIUS perfonæ fingulx^ quoad præfentem locum, nobis modo infpicicndæ funtjvbi multa obferuatu dignifsima occurrent.
EtinHerodequidemtyrannorum mores amp; ingenium eft videretquibus hoc cum . pntnis proprium eft, quod cum fibi, quod lubetjice'reputent, omnia pro fua libidinenbsp;)nftituunt,fiquidemaliquidvellucrivelvoluptatisfperarepo(runt. Quod fi quis repræ-her.dat, id demum faciniisindignifsimum e{reputjnt,amp; aduerfus raonitorcshoftiliter in-lurgunt. Interim ne fefe ad impietatem deuouilfc videantur,publcam pacem prætexunt,nbsp;amp; Ucicrum fuoruni correptores pro turbarum et feditionu auihoribus habent. Tails olin^nbsp;Pharaofu;t,talisAchib,talisZedeclnas,amp;infinitialii'.quos in præfenti Herodes egregiè / y,nbsp;iiraiatur. Nam libidine excæcatuseiusamorearder,à qua ob confangutnitatis vinculum R(g ,g a.nbsp;abliinere debebat, eo quod neptis ex fratre eflet.Nec co contétus legitimam vxorem,qua lere at, z3-c.nbsp;cum vixerat, rcijcit. Præterea violato fimul fraternitatis amp; hofpitij iure,fratris vxorem leuit. n,nbsp;illoadhuc viucEite,fibi ducit. Et hæcquidem non occulté facit, fed in publico , amp;fcelusnbsp;illud fuum plusquam canina impudentia omnium oculis ingcrit : nec velfratris recorda-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
tionc vcl eiufdcm filiae confpedu, quam fiinul cum matre abduxerat, commouetur, vt de fceleris tanti atrocitate cogitet.
Itadeniqifcelus fcelcrl accumulât,vt non immérité quis miretur, quomodo tellus homi-
-ocr page 410-55gt;3
DIET DECOLLAT. IOAN.. BAPTIST* bominem vfq; adeo fceleratum Ferre potucrit. At vbi Fc corripi amp;officij admonlt;i fentit»nbsp;tnox quafi atrcci contumelia affedus excandefcit,et pro lediuofb populi turbatore in car-ceres abduci iubet eum j qui publics pacts amp; falutis Audio hoc omoe faciebat, Sunt hxnbsp;nobis probe obferuanda , ne impiorum calumnijs mox credamus, qui etiam hodie Cnri-Û1 tniniftrosijfdcm criminibusgrauant : fed rcmipfam potius infpiciamus, Scfacilcp'®'nbsp;bit publiças calatniratejjturbas item amp; feditiones, non aliunde frequentius,quàæ etnbsp;gnatum Lbidine, exoriri, amp; eofdem ideo Euangelij miniftros per'equsquddillos*anec:nbsp;bus ipforum corruptifsimis obftare vident.Interim difeant principes libidinem lua®nbsp;nare, amp; principijs obftare : ne tandem ilia abrepti Icelera accumulent,amp; verbi diUinice®nbsp;tempiu atq; perfccutione turn fibijpfis, turn populis fuis, intcritum confeifeant,
Icdttnej Hlt;*o« dem reprdbtnnbsp;àt.
Sed omifso Herode, loanncm audiarous, qui iliius peccatum libéré adinodu' grauitcrcorripit. Necenim in genercdicit, cosmique facer e, quiiale quid j-ied palam ipfi Herodi loquens, Non licet ( inquit ) tibi habere vxorein trau is tui.nbsp;diceret ; Puras fortalsis ô Rex, tibi licere,quod Lbet : fed longe aliter (efe re» hbef. ;nbsp;reges quoq; legibus aftrinxitDeus, qui eosdem exemple fuo alijs prirevulnbsp;nocenti« Sc iultitiie tutores atq; vindiccsconftituit. Pacis ergo priTter officium.q® jnbsp;oremalicnam contredas. Atgtauiuï peccas,quodeandemhabesvxoris loco*nbsp;veró grauilïimum eft, amp; nulla venia dignum, quod fratri in uriam tarn atrocemfi^'^nbsp;mulq;amp;có:iJgijamp;confanguinitatisiutal,bid ne plus quam belluina polluis, amp;c. .
Ud^tliratus berc. Quia enini poteRatem iuam omnetn à Deo acceperunt,hanc illi grariatn P^wrtfl dfi fe tsdem moi 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot; ¦
Ko«, tj.
t, 2, 1ère, I,
ft.
Quoexeroplo priinüm admonemur,magiftratusquoq; Dei verbofubdiiojj* rigercs præbeant. Deinde poftulat hoc publica falus,qua:vt illisnbsp;tifsinr.a effè debet, ita ex verbi Dei ftudio maxime dependet. Præterca nonaliarej'*^-,nbsp;nori Sc authoritati melius confulenr,quàm fi deDei honore propagande folicitinbsp;dohuius voxeft.-Honorcprofequareosquime honoraueriotj Sequi me con;«''* ,,nbsp;ignomuiaafficientur.Ideolegislibrum penes feperpecuo habere iubcn!urrcg^b^ jjnbsp;jniæ dicitur, quod ipfum non minus reg bus amp; facerdotibus, quam populonbsp;Deus dederii.ld quod Propheras omnei diligenter obiêrualTe patetex illorûnbsp;quibus Regei Sc ludiccsofficij lui magna libertäre admonuerunt.-Nec id grauitffnbsp;runt Reges p j Scfindi,quaIesDauid,Ezechi3s, lofias amp; al.j herum fimilcs»^^nbsp;quorum fidemamp;pieratemlcripturaprtedicat. Ncc enim Prophetas in lecontut^nbsp;putabantjli qusndoab illis corriperentur, fed ho» potius officium Facerccogirsb»gt;'[i](,,nbsp;le maion honore ab illis affici pofte crcdebanqquim fi per illos ab interimnbsp;Quodipfum fi hodic etiam ccgiurenqquotquotin miagftratu verfantur, mulwnbsp;Refpublicas fuas adminiftrarcnr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. jjj.
debeunt for«*
t,Tim j, tfai st.
Deinde mmiftros fuo exemplo docet loannes, vt publica fcelera ab ipfis .. . nbsp;nbsp;........ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a carovndirjInbsp;textus quarit, Dei verbum conftantervrgcri oportet, quod hasc vel lila neminil't^p [,nbsp;cet. Deinde perfonis applicari debet correptio, vt qui pecCarunr, ifta defed eiintdia^jnbsp;Nifi n. id fiat, plæriq; de alijs agiarbitrantur, 5c proinde nihilo meJiores difeedun^^^nbsp;enimdixit ille, nemini dici,quodomnibusdicitur. Præterea quandoin aperiu® ^;,,znbsp;ruperunt fcelera, 8c illis multi olfenduntur, publice coram omnibus argui debenb^^^nbsp;ft ir rurbsr vocem minifter exal.er, vt fi nihil proficiat, faltem alij timoré aliquonbsp;cxempla mala imitari definant. Has régulas loannem obleruafle videinusnbsp;fanä fsimos Dei Prophetas, quorum libertäre amp; conftantiam Apoftoli quoq;nbsp;ficuti illorum fermones amp; Icripta teftantur. Has quicunq; negbgunt, amp;nbsp;ftudent, ijnonDeiferuifed ventrisraancipia 8ccanes muti lunt, qui 8c fibijpi'^nbsp;^Sc Ecclefijs, qua» fua indulgentia cofrumpunt,Dei iram confiant,qua tandemnbsp;fumuntur.Porro ad HerodéSc Herodiade reuerfi,quid illifecerinr, videamus-l'^^nbsp;ipfumoccidendioccafionem folicitecaptzt, nimiruro q^^, j0ii^nbsp;: viderct,quö fe poftet recipere, fi Herodesanbsp;perfuafusipfam dimittcret« Quareextinäum cnpit, effedum dare non poreft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.jii
Caldt t.
Tfti. s^.
Herodes
Herodids Io- næcioanni, amp; omnem i annem oed/u fiiam turpirer laborarc fentiret,necnbsp;volunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- - -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ¦
Haith.
Herodes populum metuebar,ncin illo turba aliqua onretur.fi loannem occider » plæriq; eximium Dei prophetam effe credebant. Deindepropriæ conlcientisnbsp;conunäuSjipfum quoq;loannem reiiercbatur,quem vnum bonum 8c fandumnbsp;bat, 8c proinde ilium äliquando audire,8c ipfius confilijs vtqconfueuera.Tanta jjcnbsp;tiæ vis eft, vt hoftes quoq; in admirationem rapiar, amp; Dei verbum in repiobis enbsp;aculeos interdum excrit, vt vel inuiti illud rcuereantur.
-ocr page 411-BAPTIST. HOMILIA 11.
SPS*
Quod urnen ad falutem non fufficit, quando illudin ijs non admittunt, quae cum primisad dliuspracfcriptumemendaredcbcbant. Et fruftrafibijpfisblandiuntur, qui fc verbi Dei ftudi-ofos cfie iaftitant, interim veto à fidei obedientia abhorrent, qui præcipuus prsdicationis ver» x.c*r^io^nbsp;bi fini» atquc fcopus eft.
Eft autcm nobis obfcruanda hoc loco miniftrorum fors, quibuspefTimam terè fcmpcr gtatiam rcpendii niundiis, cuius falutem illi vnice quærunt. Ncqueunt cnim veritatis lucem ^erbt/irt,nbsp;t'crre ij, quorum opera prana funt : Quapropter ab ipfa mundi origine affiduis perfccutionibusnbsp;agitatos fuiflc legimus, quorum minifterio Deus mundum ab intcritu reuocare ftuduiuNonnbsp;otFcndamurergo, ft quid fimilehodie nobis quoque contingat.nbsp;nbsp;Confoletur autem , quód
tyranni non feniper poffunt quod volunt. Nam capillos quoque noftros Deus numcratos ¦quot; habet,ncque vnicum vitae diem prsetcr Dei voluntatem impij nobis cripient. Et frequenternbsp;fit, VIimpij magiftratus cos timcre cogantur, quibus ipfi formidolofi efle debebant. Horuhinbsp;itaque memorcs Dei vocationcm feduló faquamur, amp; fortes fimus in aflerenda veritate amp; iu-fticia : ncc décrit fandis conatibus propitius Deus, qui amp; in praefenti feculo tyrannorum furores coerccrc poteft, amp; tandem nominis fui fidos aifertorcs in regnum fuum transfcrct, vbinbsp;vita amp; gaudio nunquam finiendo fruentur cum filio fuo lefuGhiifto, cui debetur benedidio, nbsp;honor, gloria amp; poteftas in aetcrnum,Amcn.
HOMILIA Ilk
Et cùm dies opportuuns adefl'et, quando Hcrodes in natalities fuis ccenam faciebat Cuis proceribus, amp; tribunis, primoribus Gali-kae:amp;introiflethliaipfiusHerodiadis, acfaltaflet,placuifletq; He,» nbsp;rodi,acfimuldifcumbentibus,rexaitpuellae:Peteanic quodcunq-,nbsp;voliicris, amp; dabo tibi. lurauitq; ei ; Quodciinque à me petieris, da-bo tibi,vfque ad dimidium regni mck
tu ist it
Sequitur,vtHerodias diucaptatam occafioncm inucncrit, qua loanncsfublatuseft.
Quo loco multaconcurrunt, quæ nos dcimpiorumingenio,moribus ,ôcftiidijs, edocent: quorum cognitio vtilifsima amp; ncccfl'aria eft, quo facilius illorum infidias euitarepofsimus,
conuiuium fcirct fore plenum intemperantiæ, amp; Hcrodis ingenium noflet, qui ebrius quid- gt; uis poUiccri amp; facerc loleret» Vix enim hcri poteft,vt à conuiuijs lauds amp; opiparis luxus omuisnbsp;amp; intcmpcranriacxcludatur.Nam hilaritate abrepti largius bibunt conuiuæ, amp; fcrmoncs fe«nbsp;Ttmt panim verecundos, fibiq; ipfts ad multa viam fternunt, de quibus fobrij vix cogitarent.nbsp;Vidit hoc olim lobus, qui filijs fuis conuiuiaagitantibus facriftcarc folcbat, amp; pro illisàDco /»t/unbsp;pcccatotum veniam pcterc. At longe alia mente de hifee rebus Herodias cogitauit « quæ innbsp;conuiuiorumluxuvindiélæoccafioncmcaptabat. Itaveroaninji inquicti,amp; veritatis odionbsp;flagtantis,cxcmplumprxbet. loanncmcnim odio habuit,quódlibidini ipfius obftarct,necnbsp;dubium eft, quin Herodem fxpe aduerfus ilium incitârit ; quod licet in vanum leccrit hade- nbsp;nus,non ceflat tarnen ,fedfolicitc omnem occafionem obferuare pergit. Eft hoc propriumnbsp;omnibus impijs. Sentiunt hi intra fefe vehementifsimos pcffimorum affeftuum motus, ^ui
Suid tale agendum fit. Talcs poftca ponpfiecs quoque Sc Scribas vnà cum luda pro* liiorc fuille, ex hiftoria paffionis C H KIS T1 apparct. Debent ifta nos excitare, vt quæ
ad falutem noftram faciunt co maiori ftudio agamus,necimpios ex noftra focordiaæfti-
L1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mcmus,
D f E I D ECO Lt A T. l O A N.'
niemcrs, qtia pij pJarriinigcfe lâborâre folcnr. nbsp;nbsp;Simui vcróillius nos pudere debet,(juinim
iciannis, quo cum hoJtenobis res/ir, urnen fecuri oinnem bene âgendi occaüoneni
Sxempluin rf. Habemus præterea hic ftatuin fiue conditionem ragni omnibus modis comipti/ïîmJæquot; («rritfttßi~ pjjgfgt nefàndalibidine R.ex, amp; inceUis nuptijs feipfum totunwji regnum poJJuit, nec
ett, quiUlumadmoneaf,praterloannem,quern in optima caufa omnes turpitcr dcicruiH' Interim imptirus homo more gentilitio diem natajem célébrât, quafi iJlo die omnes gaudetcnbsp;debeant, quo tyrannus truculentifsimus crat natus. Idem conuiuium latiapis,Tribnnis Scpfquot;*nbsp;moribus indruxit,nullam vero lubditorum aut pauperum rafioncm habet,, qui interimnbsp;modicis exadionibusexpilabantur, vttantis fumpiibus polTet fuflicere. Inluper duDi mnbsp;fiant, in carccredetineturloanneSjCuiusindigna mors tandem fiinefto conuiuio finenu.'nbsp;poloit. Eli hie fere magnorum regum mos, qui vbi bellis, tcnicre fufeeptis, populo luo nw*''nbsp;¦anoruai malorum au tores fucrunt, tandem triumphos, nuptias, (pcdlacula amp;^conuii/iäf?^nbsp;liainliituunt, vtquodex bellis populo reliquum e/hpcrlulum ablumant. Interimnbsp;ma eltfitb illis piorum conditio,qui autfottunislpoiiaii obcrrant,autcarceribus.iinmerlici^nbsp;¦tabclcunt, aut luo languinc tyrannorum oculos exatiant. Quorum obl'eruatio adliocnonbsp;.feruire debet, vt libertatem i Deo nobis conceflam eo confiantius tueamur, nec illiregumnbsp;fidiofa .nunerapræiéramus,quorum potentia nobis aliquand© intolerabilisfiat. Lnbsp;ro jnagifiratus dilcant, Ic diu regnarc non pofie. fi horum mores amp; vitia imitentur.nbsp;moribus potentilfima régna corruilTc, exhifiorijs pater,5c quid Hcrodi tandem accident gt;nbsp;hilioriaiplius aliunde cognoicendum eft, quod tarnen paucis nos quoque pollea »tiioii
BAPTISTAE HO AHL I A III,
Ncc procul abfuit poena, cjua Deus fcrui fui mortem vindicauif, Mox cnini ab Arcta fege, Socero fuo,pr£elio vinc'itur, quant cladeni (ficuti lofephus fcribit ) pltcriquc ludseorumnbsp;ideo illi accidiffe putarunt , quod loanncm iufticjæ præconent occidiflet: ncc muitôpoftnbsp;«uin iinpura fua Herodiade Lugdununi Galliæ in cxiliunt ablegatur. Atqiii omnibus hifeenbsp;nialisnon minimam caufam præbuilïé conftat impudicam pueilaj iftius faltationem, quseli«nbsp;bidineaeftuantent régis anlmurneovfquc deduxir.
fuerunt hæc paulo fufius exponenda, vt hinc de choreis amp; ialtationibus, quæ hodiç in nbsp;nbsp;chared
vfu func, iudicare difeamus. Et illud perquàm neceffarium.quando niultos fummse digni- p,ltatiigt;nibnt tatis amp; autoritatis viros hie errare conftat, qui lafeiuia; huic patrocinantur, vt interim de vuk chnfliMi»-go Chriftianorura nihil dicam,qui omnes modeftiseterminostransgredi folent, dunt faltan«nbsp;do fuKrc potius, quant ludere,videntur.
At primo cogitandum erat faltationesciufmodinunquam in vfu fuiflç pijs Dei culto- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
îibus.quosfcripuiranobisimitandosproponir, Nam quod de Maria forore Mofis, de fW.ir, Dattide,-5c cltoris pfallentium, apud Prophetas obijeitur,niitiis friuolurn eft, cum dechoreis i.nbsp;facrilintclligi debeat, in quibus vel folæ muliercs , vel viri foil eximia Dei beneficia carmini-bus »d earn rem compafitis,noit fine concinno decoro corporis motu celçbrabant,
5altationcs autem dcqulbus agimus,3 geittibus origitietit duxere, quæ illis primùnt in- SalMîtitit terfacraluae vfe funt,itaniniitum illas exagitante diabolo,cui fuperftitiofi cultus turn demuntnbsp;gratifitmifiinqfi lafeiuia: Sc iilicitisvolviptafibusfinwlitiferuiant. Gentium morent firaeli-t«lptit4cifuerunt,quando poft pcraftavituliaurei facra lufiftc dicuntur. ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Poftca in ludis Scfpeéttculispublicis faltari cptum, à quibus tarnen antiquitusfimi* næ'arccbantur.nc quidftlo fexu indigitunt viderent. At vbi pudor Sc honeftas extingui coc-¦pit ; ftemin» ctiant ÖC virgines admiffæ, amp; illis chore«, propriæ coitceftk iiint. Tan dem longonbsp;póft tempore co impudentiæ progreftum eft,vt viri fentinis interniixti faltarent. Ecft verônbsp;pafsim ohtinucrit faltandi liccntia,illam tarnen viris grauibus SC hotaeftis .ftmper difciplicuiflçnbsp;confiât-, nee ilia aliter, quant dcHerodiadisScfiliæîp^ujpg^jjjQQejydicandumeft,
A
Primoenint quid magisindecorum fexuimulierum,quant virginent aut fntinam saltatlenSf i vtToquouis in publico præhenfari, trahi , circumagi amp; illani fpedantibus omnibus cor-poris fui agilitatem lafciuo ntotu oftentare ? Quid à difciplina Chriftiana alienitis , quæ., rAr/Tir,nbsp;nos non à ntalo duntaxat, verùmetiam fpecie ittali abftinere iubet, amp; obfcnitatcm atque Ephtfi-j,nbsp;fcurrilitatcnt inter Chriftianos velnominari indignum putat? Neqtie illud cumvocationç Arlt;7ZzA.ilt;r.nbsp;noftra conuehit, quos CH R. IS T VS abnegatis nobisipfis , amp; reliais operibus tenebra-.-^®'««nbsp;runt.cruccm tollere,amp;feinf:quiiubet,quinnbismodeftiæ, humilitatis, charitatis, Sc in-nocentiæ , pcrfcélifsimum cxemplum præbuit,. Quant verô ab his aliéna fit faltandi libi- ***'**nbsp;do.mox pitebit, fi illiusefteÂaconfideres, quæ non alia funt,quant quæ modo in Hcrodia-dis filii annotauimus.
Inflammatur cnim libidinis igné concupifcentia , datur feortandi amp; mæchandi oc- tf-, cafio, oHicIjSc çonditionisfuæ obliuifcuntur,quintundoniori,amp; Deo vniviucre, debe-bant : Acceduntfeiniones lafciui, promifsioncs inconfideratæ.Jantantunt obteftationesnbsp;amp;'pcrinria, amp; frequenter rixæ amp; pugnæ incidunt, quas non raro cdes ntiferabiles coniitafinbsp;folcnt. Ncceftquódaliquisóbijciat,iftanonfemper fieri.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, f *
Vateorenim: at vix vnquamfaltaridico,quinfaltent aliqua fiant eorunt, quæmodo rccenfuimus. Et fi nihil aliud fiat, certç concupilcentiant carnis amp; ôçul.orum à chords âbeffenbsp;ncinofcnus dixçrit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; *
Si cnim ilia non ibi regpatj «ir non vàri foli làltitant ? Cur non folæ fnilnæ amp; virgines chorew ducunt ? Cur cum iftà pötius quant altera faltare iuuat ? Cut puella hunc.potius quamnbsp;illurafibifidtatorcmobucnirecupit? Aiqui loanncs concupifceittiant carnis 6c oculorunt 14/m»,*.nbsp;inter ca.quæ ex mundolunt; numerat, quibusqui delcflantur, eo«à patris dileftione alienosnbsp;«fte fcribit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
At vbi nulla cft Del patris dileftio ,ibi.necChriftus eft, qui patreni nobis réconcilia-uit. Vbi Chriftus non eft, ibi peccatum cft, ibi mors eft , ibi ilttèritus eft 6c daritnatib, At nullqmÇinquiunt y Del mandatum extàt-, quo faltare prohibeantur? Audio. Sedftuptnbsp;ca prohiberi confier, quæ à faltationcfciungi non poftiint, hanc quoque diuinis legibus, v'e-liiam elTc fatcamur oportet, nifi cunt ratione infanirclibeat. Iubet Dominus ne concu'pi- Exetf.zo,nbsp;.. feas f xorent, filiant, autaifclllaniproximi tui. Muite» minus ergo eoncupifeentiæ tuæ tah-tum5^iilgerc debcs, vt càs/ibifaltatrices deligas ,-quas concupifcerc nefas eft. Etçùntnbsp;Gltrfifeis ilium in corde iara adulterium commlfiffc dicat , qui vxorent alterius vident adnbsp;concupifccndunt illam, quid de iis dicemus, qui lafciuo intuUq non contenu , illam ma-Ll ilnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nibus
-ocr page 414-Utt/At It«
ryàz.utf.
DI EI DECOLLAT. ï O A N-nibus prælienïànt, contreólant, amp; petulanti falratione bine inde rapiunt, vt æfiuantcffl cupiditatemaliquo modofóueant?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Monet præterea Chriflus,vt bonas arbores faciamus amp; fru^lus bonos, nifi excin^iA ignem abijcijlibeat.
At quis obfecro bonam arborera cfTe dieetfaltationcra virl cura fmina, cuius ffi* adeo malos eJîê confiât?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ii'
Sedadliucaliq«iobijciunt,ferripofrefaltationcs, fiabufustollatur, amp; cædcm ftiæ legibuicoherceantur- Quibus ego refpondeo, nullu.ra om'nino vfum bonum ellenbsp;fe rei per fe malæ amp; iiiicitæ, nec l'ufïiccre, fi quôad externes geftus modeliiam amp;nbsp;prælefèrantfaltatores, nifi fimul concupifeentiara reftingqant, quod non alia ratiooe^^^^nbsp;quàrafioculosquoi^jàcontemplandavanitate,nedum marais àcontredandis alienis^^pnbsp;terint. Quod fi concupifeentiara carnis reftinxerint, mox faltationes illas non vnius aftisnbsp;ent. Hæcamp;plura alia huiusgeneris olirafànéliflimi patres viderunt, qui conciliorüH^^;nbsp;cretis publicis cenfuékùnt, Chrillianos homines à choreis amp; lafciuis fpedaculis arcendo?nbsp;amp; hodicnon vulgarem laùdem merentur pij magifirattrs, qui licentiam iflam -fandis l^ênbsp;cohercent, quæ fi non alio, certé hoc vno nomine Chriftianis exofa cflê debebaf, quôd i»nbsp;cafionefàndiffimura virum ioannem indignam raortem obirc contigit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. pJj'
Sedrefiantquædam deHerode dicenda, Placuitillilafciira amp; impudens ßbätrix. cuit amp;reliquisconuiuis, qui amp; Kegis firhiles d'ara, amp; illi in oriinibusafrcntariafTueu ^nbsp;Iftis ergo adnumerari picrcntur, quibus eadem vanitas hodic fie placet, vt illius patronnbsp;præbcrcnon pudeat. Deinde libidine amp; vino inflartimatus Herodes fe puellæ daturiiinr^nbsp;raittit, quicquidpetat, vfquead dimidium regni fui,amp; promiffionem iureiurandonbsp;mat. A.dco verura eft, quôd vinum amp; mulicrcs cor hominis auferre Propheta dixit.nbsp;îndignum enira rcgefacinus hoc fucrit, quamqj temerarium, fupra diximus, Scquiuisinbsp;Is intelliget, qui regis officium confideraucrit.
jNcc præteriri debet hoc loco, quàm infeliciter cefTcrit Herodi Magno fua tyw*, yoi vt regnum fuum Ifabiliret, humana fîmul Si. diuina iura euertit, nec in alienos inodo»^^,]»nbsp;regnum affeétare fulpicabatur, verdmetiara in vxorem Mariamnem amp; liberos, Alexa® ii(j'nbsp;Ariflobulum, crudelifsiraé grafTatus cft. At illius, de quo hîc agitur, effieni iH'nbsp;te dimidium regni lafciuæamp;turpiffimse faltatrici promittit.nbsp;nbsp;nbsp;Fit hoc frequenter,
finitis laboribus parentum contra ius amp; fas corrafa funt,à liberis poftca amp; nepotibus tn * jf piffimas, amp; homines nullius pretij,lenoncs, mimos,fcurras, fcort3,amp; alios eins farina:, rnbsp;gantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;funf''**
Vbi fimul humani ingenij peruerfitas obferuanda venit qua fit, vt nullorutn i® (o' ¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/» o- 1 .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* A . o, r...-JÎ Jifçîrnl
UUl liJ ins nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XU icuuanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiuiiiiù parCIIUHi* ww»«*--
lent, Quot cnim in Herodis regno patipcres amp; famelicos-fuifie putabimus, quds ** negligir,interim fatrapis conuiuium luxuriofifsimum inffruit^ amp; infuper regninbsp;pucllæ racretriccis artibus inffrudæ pollicctur, Fiunt cius generis mttlta hodie, no jnbsp;in regumaulis, verura etiam à priuatis hominibus, qui cum in ijs qa® cuhnianbsp;perum fubuentionem, amp; honefta fludia, faciunt, tcnacifsiniifint, interim in vcfi*nbsp;comeflationes,ludos, venationes, fcortaSc feurras, totum patrimoniumnbsp;temerario Herodis iuramento fequenti fermone dicetur,fi Deus volet. Noftrum 1®®nbsp;di artes amp; fludia agnofcerc, vt illius infidias caucrc, nofque Chrifto incolumesnbsp;mus, quoad illi noflra opera vtiplacuerit. Ipfi debetur benedidio, honor, gloi**nbsp;ftas in æternum, Amen.
cupiditatem aliquo modo fóueant ?
KertJit ^ttni, tiu tnunfl-titrtttafr»-atißtf.
»oß4!
Fttretttum 4-uantitt ltie~ rarttm^nbsp;gtiltttltefnni-tttr^
Muntlat in Ji- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.......................^^^.,.1 nbsp;_______________________. ..i, vju» »» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; £li»
Minifp^rctÇii. yjj, j.(.5 turpes cos piaeat,nbsp;quinbsp;in rebus honeltis Scnbsp;diuinisnbsp;parciflimi
H, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/. /-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r _nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ------ illCk., ..d
ft int frtdiga-itßmtn.
HO MILIA ÎIII,
At illacgrcfladixic inatrifuæ:Quidpetam? Illavcro put loannisBaptiftæ« Et ingrefla ftatim cum feftinationcaal^.^^rnbsp;petiuitdicens: Volo vtprotinus des mihi in lance caputnbsp;ptiftæ. Et dolore afFeólus Rex, propter iufiurandum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
accumbebant,noluit|eam reijccre. Miflbq; confeftim iußit inferri caput cius« Ille vero abijt, óc decollauiteuni ionbsp;Äiattulit caput eins in lancedcditque illud puellæ, àc pu^o
BAPTIST. HOMILIA IHB
tnatri Rix» Quo audito venerunt difcipulieius, Sc fuftuleruht cä- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; j gt;
dauer cius, pofueruntque illud in monumento,
ISTORIA lOANNIS BAPTIST AE NON M O D O indignam miniftrorum Dei fortcm in höc mundo continet, vcrornetiamnbsp;docet, quihus caufis impij aduerfus veritatefft ïfritcntiir, quantas^tetn innbsp;lis vires habcat veritatis odium,qua denique pertinaeia amp; quibus dolis cau-famfuamagant,vtquodaninioconceperunt,txcquantm. Facit hue cutn ¦'nbsp;primis Herodias, quæ vt libidini fuse confulat, loannem occiftirfi vult, 8cnbsp;quamuishaftenusfruttralaborârit,noncefl'attarnen occaüonemomriem
captire, qus nu tandem in Herodis natalicijs commodifsimè obuenit. Cum enim regem glo* rise maai funul Sc vino inebriatum videret, filiam (ubornat,qtiæ lafciua faltatione illius libidi*nbsp;nem magis inÜammet, amp; ad promiffa temcraria cxcitet. Nee illam fpes fua fallit, quando Hc-rodïs.fcilliquiduisdaturumcflepoilicetur, ScpolUcitationem iurcitirando confinriat. Qua *' 'nbsp;régis tcmeritatc,vt impia amp; impudica mulier ad occidendum loannem abufa fit, in præfendnbsp;itadefctibit Marcus,vt multa fimul compræhendat,quæadnollraEfidciamp;vitaeinfiitutio*nbsp;nein faciunp de quibus fingulis ex ordine dieemus.
Et primo quidem puclla exiuiffé amp; matrem confijluiffc dicîtùr, quid nam potifTimum purlin ex pcteret, Vbimirumvidcripoteft, lafciuenafaltatticulam matriifûæ adeo obferuantem fuif- cfgt;nßii»fe^nbsp;le, vt abfqi illius confilio nihil fibi faciundum putàrit: cum pij amp; honefti parentes liberos fnosnbsp;fere inobcdientilTimos amp; contumacilfimos experiaritur. Ac nouerat ilia matris in geriium,nccnbsp;aliud ab ilia conlilium expeftabat, quàm quod illius libidini amp; improbæ cupiditati f^uiret.nbsp;Dciiideh8Ecitaficriprodcrai,ncquidexcompofitoagi viderctur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Porto mater de Lcgispromiflioneedofta, illam caput loannis poftularciubet. Nec , nbsp;nbsp;-
«nota, redit in cónuiuiumimpudcnsfaltatrix,amp;infigniaudacia fimul amp; impudentia, Volo (ail jvtprotinus des mihi caput loannisBaptifiæ. O crudelem impudentiam,8c-crudclita-um impudcnfilTimam. Horrent natura à vulnerum Scfanguinisafpeftumulieres, Atillanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y
vixdumnubilisadhuccaputcruentumôcrecensabfcilTum fibidarivult,vtilludin lariceini-ilar ierculilautilsimi ad matrem dclcrat : nec illam in tanto principum confclTu eins petitions podet, qu« illi turpilfimam amifsi pudoris amp;. apimi ab omni litimanitate alienifsimi fuf' -picioiicm apud omnes bonos öc cordatos vilos c'ontlare poterat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Sedclucct hie quantum pofsit apudimpios veritatis odium.-Habent iftæ promifsionem âR-cj;: ampnl'sgt;mam,amp; quiduts atquirendi occafioncm. At oriinibtis quæ in mundo optarinbsp;potciant.caput loannis prxfcrunt,Cuius optionis non aliacaiifa ell, quàm quód illeipfarum Marenttnbsp;libidiui obllabat.ncc ferre potell Herodias, vt ab ipfo arguatur. Ell hoc proprium impijs : quinbsp;cùni nihil perinde odilTefoieant,vt veritatis liiccm,illam quoq- extingui cumprimis optant, Itanbsp;«niindemumlefelicestorcarbitramur, fi.nemine prohibente, turpilsimisfpis aftbélibusin*nbsp;dulgctt pofsint.Ncc defunt etiam in alijs hillorijs huius generis exempla. lefabel certèolim E- Ree,\9.nbsp;liætaputpotius.quam quiduis ali.ud,habere cupiebat. EtimpijZedcchiæaulicilcremiam /erew.«,»?,nbsp;muUu intolçrabiliorcm putant,quàm chaldæos, à quibus grauifsima obfidione premebantur, i8.nbsp;quinChriltum ipfum pollea ludæi tanto ftudio ad crucem depofcunt,quafi tunc demum ipfo-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. -
rum genfl confultum fit,ft ille mortem fubeat. Facit hue quod in Apocalypfi fcribitur, terrenos
telles nue præconcs occidi confingat,quorum doélrina fefe excruciari fenferunt.
Vbi fimul clucet admirabilis verbi diuini vis, cuius fenfu Herodias Ita tangitur,vt loan-nem ne captiuum quidem amp; vinélum ferrepolsit.Nec enim vinciri potell Dei verbum , fed iinpiorum quoq^ animis obllrcpit,duradpfius minillri in carceribus denncnttir. Quare mi-fêté admodumfalluntur, qui libiipfisfecuritatempromittuntcx minillrorum morte, qpxnbsp;ipfispi«rumqimaiorummalorumcaufama{Fcrrcconfueuit,amp;c. '
Potro ad Herodem tranfeamus, qui indoluiffe dicitur ; nimirum quod hoc illi præter o-mncm.expeflationcm accidcrct, amp; loannem in pretio haberct,mec ignorarct,quàtn foedam f/u petitioner ignoininiie notant fibijpfi effet inullurus. Nec enim illis confenrio,q«i ilium dolorem fimula- ^f^fiolutt^ 'nbsp;uillc putant,quando aliter Euangelillse fcribunt. Attamen inufilem fuiffe dico ilium dolorem,nbsp;co quod non Dei verbo regerctur ; Quæ caufa fuit, quod fui promifsi amp; conuiuarum maio*nbsp;rem i Jtioncm habuit, quàm Dei amp; ofiicij.ad quod ilium Deus dellinârar.
Et hic quidem confidcranda venir mifera amp; infelix corum conditio , qui exculTo Dei ti- infelix imfith. motc.affcftlbus fuis indulgcrc confueucrunt. Habet aliqUam veri amp;boni cognitionem Hero- rtim teniiitit»nbsp;des, qua motus loannem crebró, nec illibenter.audiuit. At quia libidini fefe addixit.monitorinbsp;fido non obtempérât,led in vinculis dctinet.que tueri debebat. Mox libidine abreptus p.romif-fionc à. iuramento tcmcrario fidem fuam obftringit.Vbi fe circumuentn amp; captum vidit.doletnbsp;quideni.lcd.uuid faciat.non videt. Nefas elfe iittelligithominem innocentem occidere. F.con-
-ocr page 416-4*00'
ms,! jytCO LI AT. fo'AN.
II«
S' ».
pfomîflàpræflaredeTreôler. Ethîcpræpofterc religiofusefl, cui antcalufus fuenc faCïôfânélïim coniugij vinculuni dilToluerc, fidem vxori datani faJlere, finaulq; diuina Schu-nunaiuraviolare. Efthæc omnium eortim'fors, qui, carnisaifeétibusdufti, Iiominutnpo-fiusquàmDciocuIosamp;iudieiumvcrcntur. Habentquidem incordibus fuis naturækgtninbsp;amp;gt;3propria confcientia fèfe accüfari fentiünt. Qdo fit vt Dei vcrbo ihtcrdum aifentianutt.^Çnbsp;3dolorequ^dam fefeaffici fentiant; Ciquidcontfa ius Si.üsagendum fuerir. Acquiacarnisai*nbsp;dedibys fimul locum dant, Si. liumance rationis confiiia audiuntjiinefficax amp; Inutilis eft dololnbsp;ifie, imô perniciofus,quafido vt proximam quamq; infamiam fubterfugiant, peccata peecatiïnbsp;accuniularefoJent; quod Dauidi-quoqj accidie,.donee Dei timoré correptiis, depeccaiö luonbsp;reuera, dotierecpit. Obferuent iftud, qui hoc vanifsimo dolore fibijpfis blandiuntur, amp;«'*nbsp;dem fufficere putanc,licet nunquam definantpeccare: qui nifi principijs obfient,amp;fcfioagaiicnbsp;lalutis ncgotium, tandem magno fuo malo e,xpericntur, quid fit cum Deo ludere, amp; ibpiunbsp;vanifsimorum peccatorum blanditijs ladare.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .j' ni
D* iureju-T/tnd»^
sir, a»
® Dtm.e, Mt
u«
Ambr.ltbf ij, titf, J9t
Bxtdt
Ï»
At quia Hero des propter iusiurandum puellæ petitionem admifif, adeoq; p3rfgt;9 Iioc iuramenti prætextu excufauit, nec hodie defunt, qui fimilia codem argumentonbsp;folent, de iurciurandi ratione quædam dicenda erunt,quæ ad pratfentis loci traäationcmnbsp;ciant. Eftautem ivsiurandumpromifsio foIennis,qu3Dcumeorum, quæ polliceiiiu^j^nbsp;fteiri, amp; fide'i violatæ vindiceni conllituimus. Vfus illius eit in rebus dubijs amp; coiitro«'nbsp;quas cius audioritate vel confirmari vel dirimi oportet, qui tarn nos quam reliquosnbsp;ceilit, Sc cuiüs fides apud omnes certa amp; indubicata habetur. Eft is vnus Deus per cui^^nbsp;US nomen iurandum eife, omnis feriptura dccet. Solus enim ille cordium arcana noi»'»* 51nbsp;veradicentes tueri, folus item perfidos dcperiurospunirepoteft. Quæcaulàeft, quód.'^fU.nbsp;martyres olim iusiurandum ad fidei confeßionem percincre putarunt, amp; nota eftilla^'jjliigt;nbsp;fij ad valencinianum impcratorem feribentis fententia : Quid eft iurare, nifi cius quo jjjjsnbsp;risfidei tuæ præfulem, diuinam potentiam confiteri ? At quia Dci nomen adhibetur, qnnbsp;in vanum Si. temerè vfurpari non patitur, duo Inc prxcipué ôbfèruandafunt, ^[i*nbsp;Prlmum, ne temere fufeipiatur iusiurandum ; quo facit, vt non nifi in re graui gt;1nbsp;mur, amp; quidem feriô, ncc abfq; religionc. Deinde, ne illud quifausuis committatur, 4 j[enbsp;fides amp; religio non temerè fulpefla eft. Prætereane quidiuremus, quodcuni Dei vo*'nbsp;pugnet,amp; ab officio noftro alienum fit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
Alterum cft,vt quod:iurauimus,fanétè.præftcmui. Cum enim omne mendatii^ ^us exofum habeat, non poteft non illi execrabüis cenferi, quifquis fub ipfius prxtcxtUnbsp;mine mentiri non veretur. Viderunt hocEthifici olim, apud quos turpiffimum facinVS j,tnbsp;fuit, fidemdacamfallerc, ncc defunt exempla lt; quæ ineos Deusedidit, quosauttetu^v^j«,nbsp;falfô iurare non puduit. Hic tarnen probe obferuabis, ea demum iuramenta prxftari 0nbsp;qute .amp; rite fufeepta funt, amp; in quibus nihd impium aut iniuftum fiuc iniquuinbsp;miferis. Nam fi in eo erratum fuerit, fàtius erit peccatum agnofeere, Si de illo pnitef^'pf#'nbsp;præftando,quod impie iuraâi.fcelus fccleri accun^ulare. Qui enim fub diuini nontijjj;110nbsp;textufaciunt, quod impium Si, iniuftum eft, hi Deum fceleris autorem conftituunt, qquot;nbsp;vrgcnteamp; cogence illud faciant.
Pcccauic ergo Hcrodes dum temere iurat. Sa idem maiori fcelcrc rcmcrariuni iri tum prîeftat, quod abfq; parricidio præftari non poterat, Reftius multoDauid, qu**;, j(i)*nbsp;abcçptus iurafîêt, fcNatalis domum omnem deleturum elfe, vbi Abigaelis orations ilquot; .jjjii*nbsp;eft,manusabftinuit,nihileiusiuramenti religio'ncm veritus, quod non nifinbsp;guinis cffufionc implcri poterat. Eft ergo probe tenenda Ifidori régula : In malis_?*¦nbsp;refeindefideni,in turpi votomuta decrctum, quod incautc nouifti, ne facias.nbsp;ijsobferuanda, qui vota monaftica tuentur, quibus incautiamp; ftulti homines ad £)''nbsp;ftringunt quævcipalàmimpiafiint, vel vireshumanas fuperant, Scmaiorumnbsp;iâm præbent. Iis autem, qui mcrcenariam militiam, amp; quiquid ilia malorum parit,inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
religionc defendunr, quibus fçlè exteris principibus temere Sc iniquifiime obftrinxeriquot;
SertäijMn»
Cæterum ad Herodem reuerfi, illiusqüoq; conuiuas vidcamus, propter quos dccollarj iufsit, ne parum religiofus iurisiurandi obferuator haberctur. Patethincili*^j,nbsp; ptifsimos fuilTc, quando nevnusquidem reperitur,quiin reindignifsimafefcinterpo joHnbsp;quualesferè funtRegum aulici, qui vbi illis affentari in animum induxerunt, adoiu^^^^j^fiynbsp;niuent,tZt Si ipfiprincipum exemplo licentiofius pcccare pofsint. Taies autem mPnbsp;bentur, regum menfisafsident, corundcmconfilijs interfunt, cum intérimnbsp;autexulent,autin vinculis teneantur, aut morte pnasluant. Dilcant autemnbsp;cmplo non reges modo, amp; principes, verùmctiam priuati quiq; quàm noxia fit hoinbsp;proborumconfuctudo,quivt mulcoruni occafiones præbcnt,itavolentes pcdcn^nbsp;multifariamimpedirifolent,amp;c.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
-ocr page 417-B AP TI ST AE HO Al ILIA I I I I.
.4'Of . t aannu tiecat,nbsp;latte,
l.
Sequitnr ipfa loannis mors, cuius fingulx circumlhntiæ aliquid habent, quod ad rei in dignitateai dcclarandam facit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
PnmoeniraKex ebrius inter pocula fert capîtalcra fententiam, non alia caufa, qu.im in-ceftifcoriiiScimpudcntisfakathculac petitions motus. Atqui olim Portias Cato L. Flamini-uni c numero Senatorum fudulit, quód in prouincia quendam damnatnm fççuri percufsiiTamp;t-, tempor:îupplici) ad arbitriunimulierculx, cuius amorc tenebatur, ebflo. Mukô minusnbsp;«rgoHcrodisfacinusaliquisprobüsamp;cordatus probare poterit, qui innocentem damnarenbsp;oon eR veritas, vtmcretriciturpifsimègTatificaretur, Neemora, fàtelles fine miles im»nbsp;purus ex Ripatorum,regis numéro mittiiur, qui fententiam iniquifsimam exequatur. Sole-baiit euiin vetercs in fontibus plcftendis militnm opera vti, cuius rei exempla non modo Ko-manorum, vcrùm ctiam facra hiftoria habet, vbi Salomonis resgeftasdeferibit. Miles veronbsp;iRc noi in publicum producit loannem, fed in careers ilium occidit : quod vt contra morem.nbsp;fit, itap- non poteflnon moleftifsimum elle, qui publicèmoricupiunt, vt fidés ipforum Scnbsp;innocer.'ia omnibus teRata fit, vtq; Ipeéfacorum precibus adiuuentur, inter quos plærunq; a-liqui boni amp; pij intereflè folent. Sed ncchoc quideni beneficio loanni frui'datur,quem in tetronbsp;carcereprophanus miles décollât., Qui idem caput fanflilsimum, cruore adhuc, horridum,nbsp;luxuriùio conuiuio infert, amp; lafciuæ fakatriculse tradit, quæ iliud non ad matrem defert,quaninbsp;credibileeR, non oculos modo hoc tara nefando fpeftàculo fatiauilïè, vcrùm ctiam omnenbsp;contiiti; -ic contumeliæ genus eftiidillê,quo.d non mukô ante aduerfus Ciceronçmf uluia An-tonij vxorfecetat.
Ir. his vcrô incredibilis Dei Io nganîmitas ehrtet, qui fanéiifsimuni viruni amp; feruum H- £«» «»»Wzà-muni fam inrliotMc irgt;/\/4«e fr'ïXV'^rt nolTfi« #»(1 A *¦ J kî/» ^**»f*îr firir infrim nlim OIlOOllC
dclifsimum tam indignis modis traftari palTus cR. At quod hic fecit, hoc ipfum olim qiioquc
faRum cR,quando non minori fæuitia in Erophetas impij grafiati funt : amp; eodem pertinet,
q^iwdc-.tnin ApoRoloscadem iniuRiciaamp;crudelitatcmundus vterctur, vindiRam diu di- g. nulit. Proponuntur autemea in hunc vfum, nc offendamur, fi quid fimilc kodic contingat. t.car, lo,nbsp;Cçgiteinuspotiùsnos in aRli'étionibus C H R.I STO conformes fieri,DEVM veronbsp;ddcniciie,ncc vnquam admiffiirum.vtfupra vires tentemur. Confolcturprætcrca,quüdnonnbsp;kiemt. LopijsconfolationibusDeusfuosconfirmât, verum etiam ijldera præmiapropofuit nbsp;anipli(i.ma, quibus ipforum trihulationes abundè compenfabit. Cura ChriRo enim in regnonbsp;patris mi edent Sc bibcnt,.qui in tentationibus cum iplo perfeuerauerint, Quôad vero impiosnbsp;tyrannos, non dormitat Deus, iuRus fcclerum vindex, cuius indicium nemo fubterfugiet, li-cet intifdum fuoruinoblitus elfe videatur. Senfit hoc impura Herodias, quando cum mari-toincdloc-xulauit,SefuximpuritatisarqjTyr.innidisfoedammemoriam ad poReros trans- nbsp;niifit. f^iod nonillifoli aecidilTc,cxcmpla aliorum docent, qute hiRorias legentibus pafsim
quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Diftll-ttli u.
1'oRrcino de dncipulis agittir, quos magiRri fui corpus, quod inhumatum crudelis car- attaii cor^ , nifexKÜquerat, fcpcliuille, amp; inde ChriRo ren, omnem nunciauilTe, EuangeliRæ fcribunt.nbsp;ERhocfidciconRantisc.xcmplum,quo 8c pieiatis officium præRant, nee fc adhuc eins doRii-nac pudere icRantur, cuius caufa loanncs indignam mortem fubierat. imitaia cRhos primiti-ua Eckiclia, quando Stephanum, à ludtcis lapidatum,fimilitcr fepukuræ mandauit. Imitemurnbsp;eofdem nos quoq; vt mortuis præceptoribus gratitudinis officium pfæRemus, amp; in pcriculisnbsp;TOli tidem profitcamur, qua, dum tuta effent omnia,gloriati Rimus. ERenim immanis plane illoTurn inhumanitas, qui eos conuitijs prolcindunt, à quibus falutis doRrinam hauferunt,nbsp;fi quid prætcr cxpcRationcm fibi accidcrc vitkftnt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Admonemur præterea, quid defunRis impendi debeat. Nulla fit hie fuperRitiofarum A-cerctnGniaruni mentio, ßcc illos fànRi viri oflâ Rue rcliquias collcgille, aut eundem nefeio Q^\^ fun8i, deieot Canonifatione inter Deos retuliflê feribitur. Solius fepulturæ honorera ipfi impenderuni, eu» i»^pentli.nbsp;ins inRitutio ad Deum authorem refertur, qui Adamo dixit ; Terra es, Sc in terram reuerteris :nbsp;quani item rcfurreRionis Symbolum effe, ex ijs facile patet, quæ dehac ab ipfo ChriRo apud l«3»» «,»nbsp;loannem, deinde à Paulo quoq; adCorinthios dicuntur, Debemus ergo hanequoq; dcfqnRis* ?nbsp;præRarc.nc du illorû corpora contumeliofe abijcimus, inhumanitatis aceufemur, wMoabitanbsp;olim, quos Deus omni venia indignos dicit, eô quôd offa R.cgis Idumæi combufsifl'ent. QuOdnbsp;in ChtiRianishoininibus co magis obfcruari debet, quorum corpora Chrilius fanguine fuo in*^*'*nbsp;tcmpli Spiritus fanRi confecrauit. Curandum tamen, ne fuperRitiofis exequijs 8c immodico *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
luRu.telChriRimcritoaliquid derogemus, qui in fe credentes a morte in vitam tranfire ait, *utgentiumfunilcsreddamur, quælpem rcfurreRionis ignorant. Faxit Deus, vt vera f?de r, Theff'i 4«nbsp;illuminati, yitæ huius curfum fanflè confumemus, amp; coronam iuRieix aflequâ-
mur in ChriRo Icfu, cui debetur benediRio, honor, gloria
amp; poteftas in æternum, Amen,
iüj
DIEI
\
-ocr page 418-*diEI NECATI lOANNIS
BAPTISTÆ P R EC A Tg O,
Pf^ßLLA iubet^S.an^uidecoIUtur. Ut tu decreutßi Fili Deiy vfnbsp;fnembrt Ecclefit^ fulgentiapde-, donû Sj/irittufanât, übifMt (tt-formit etitminpaßisne -, Jdeo tutu heroicuiprtcurferttiamin^dtW,nbsp;tpulti amp; ludos ceruicts abfcinduntur ; Et tu tpfe tdttm btf'nbsp;rtndum impietatû exemplum nulUm vocem minacem (dû (Ofifrt'Pjnbsp;rannum^tùmteetiamfùb manumPatris tuipotentum humiliates. Te inaeeemtu, tuleffnbsp;fut Eccleßa (ub cruce^eßiuuato nos nepudeat nosfi arefub cruce cum tu in crucefiftndffit'nbsp;Seruafo tibt tarnen aliciuai reli^uiM^ ne omnes confumamur, Oneratos trumnis ioM,nbsp;te^utpercutis. Suffidatipfisetficonteruntur^ quodboctuamanwfittt, It»nbsp;prime autemfurores diabolorum eß Tyrannorum^qui tonuiuia fua ornantfinguin(ft^gt;nbsp;quibuicharioresfunt chorea, deUtia vita, conferuattofuifilendoris, quam totumUfimd'nbsp;ttifierium dr Eccleßa. Largire aliquot Abdias qut Prophet as tuos fuffurentur,quinbsp;£cclefiam tuant, vt ntulti in hac vitate cognofiant ^eßin omni at emit ate celebrentgt;
DIE NATAL! MARlÆ VIRGINIS MATRIS IE SV CHKl'nbsp;STI, DOMINI ET REDEMPTORlSnbsp;noftri: Euangelium Match, i,cap.
HOMILIA I.
Libergcnerationis Iesv Christi, Fili/DauUis,Fili)
Abraharni.
Detuangelf*.
VONIAM AE T E R N T S DEI FILIVS I£S'^^ CHRISTAS, qui ex Maria virgine Homo naf us eft totius lalotis huniao^nbsp;Mediator amp; author, fundameurum deniqj vnicum eft, non abliji
Oe». 2» Remt ei St '
Rara, it
^^^osprinium locum Spiritus lànélus ijs afsig®'''L' qui ilJius incarnationem, amp; oniniuni, quæ ills in aiTumptacanic^'^''.^nbsp;paftus eft, hiftoriam explicant. Horum autem Scriptores rcceptonbsp;^^oa'^Eusiigeliftæ dicunrur; abEuang«lionimirtimGræcavo«gt;^Lnbsp;bonumfiuefclixlætumqinunciHmfignificat. Ita verô IESV CHRISTI hiftof^)^nbsp;meretur, quia redemptionis noftfæ nuncium continet, quo nullum vnquam in tetrisnbsp;eft lætius atqj falutariui. Eténim peccauerat primus parens nofter Adam,amp;ami/Ta DeiiuÆnbsp;omniq; dignitatefua priori, feruusfaflus eratpcccati, cuiusnon aliud ftipendiutnefie,nbsp;mortem oranes Scripturæ teftantur. Quia autem in hac fua infelici conditione filiosnbsp;genuit, milerabilis ills peccati leruitus in omnem pofteritatem iure hæreditario dcriuat^nbsp;V t veriftime de toto homin um gcncre Paulus dixerit : Omnes peccauerunt 8c deficiun'''^nbsp;^^metfipromifsionem deIèminemulicrisacccpiflèrAdam, amp; candeinnbsp;ciusq; filijs inftauraffet Deus, hærebat tarnen in omnium cordibus peccati vis, amp;nbsp;confeientijs Legis terrores obftrepebant.per quam (, vtidem Apoftolus ait) omniumnbsp;turabantur, 8i totus mundus condemnatioiji obnoxius ftebar. Licet ergo multi /ßi'nbsp;peculiari gratia dignabatur, gratiæ diuinæluceminpromiftionibus illis left cxerenKi . j('nbsp;rent, ilUm tarnen quafi eminus, amp;, ( vt D. Petrus ait ) in oblcuriori loco videbant,nbsp;dentifsimo illius diei delîdèrio tenebantur, quo fernen illud benedidum nafci,amp;rebusnbsp;faluteraafFerre debebat : coqj moleftiusferebantmoram ift3m,quodintcreamundumi^^(rnbsp;dira tenebrarum poteftate premi, amp; communem humani generis hoftem, diabolum» F nbsp;mnis generis fcelera amp; horri biles fuperftitiones regnum ftium,ctim fempiterno multof® ipii-xio loagè latcqi propagate viderent. Hine ergo prodibant qaerd« iiiæ,lt;juaspijsliai»*ß
-ocr page 419-nicritó cxpiauir, deleto quod nos rcos agebat Legis chirographo ; Adhæc effraélis inferorum partis Ceblutis mortis doloribus, hanequoq; reliirlèftione gloriof» vicit ; Inde de diabolo,nbsp;amp; öiniii jduerfariapoteftate deuifta, triumphans in ccelum alcendir, vt nobis, iam aflertis innbsp;tilioruiu Dei libertatem, illic locum amp; cleltis hæreditatis ius acquirerer. Itaq; plena amp; omnibus numnisablólutafalus nobis per Chriltumicfum parta eft. Ne tarnen tantum bonumnbsp;perpetuofilentio fcpultum lateret, nobisq; per ignorantiam inutile fieret, priufquam in coclosnbsp;ille »bitet, Apoftolisfuis, quos omnium, quæfecit amp;palTns eft, tefteselfe voluit, in mandatisnbsp;dedit, vt lilu din toto orbetercafum diuulgarent. Et1ri illi funt, dequibus olim Il'aias dixerat :nbsp;O quiin Ipcciofi funt fuper montes pedes Euangelizan'tis, prædicantis paeem, Euangelizan-tis bonu.Ti, prædicantis (alutem , dicentis Zioni : lyegnat É)eus tuns. Ê.tfi rem omnem rcétcnbsp;confidetcmus,.patcbitfolam lefuÇiat'tftiprædicatioùem EVANGELIVM, id eft,fau-fttim lætumq; ntintium dici deberé.'Quæcunq^ enim alia infeliei mundo nuntiantttt, quibusnbsp;ille gatidzt, qualia funt opum magnarum aequifitib', hb'norcs, viflorlæ, triumphi, valetudi-nis teftitutio,amicorum reditus, amp; quæcunqi aliafunt huius generis, ea omnia partim tempo»nbsp;rariafunt 8cfluxa,partim eiufmodi, vtfolidam confolationem in aducrfis afterre non pof»nbsp;fuit, abti'.uautcm fuo (adquem natura procliucs fumus ) nobis exitio elle pofr!nt,amp;fæpcnonnbsp;corpus inodô, fed animam quoque in exitium adducanr. At in carnemàti Eilij Dei, amp;¦ eïft-luni, quæ hic propçcr nos in carne fecit, prædicatio, animos affliéfos folido gaudio recreaf,nbsp;conlcieiitiaspcccafisfaucias fanat, totum deniq; hominem vitæ verre Scnunquam intermori-turæ rcltiuiir. Hue igitur Angelus quoq; refpexit', qui Chrifti natitiitatem paftofibus annün-tians dicêbat : EcceEuangclizo vobisgaudium magnum, quoderit toti populo,amp;c.
Ni autem Deus,prifeis patribusæternæ filutis 8cfutursRedemptionis promifsiones, rùm veræ plctatis do£lrina,fcrè viua voce tradidit poftea verô cum 8c Ifra^itarum gens, quamnbsp;iliî fibi pceulitiin fecerat, ad multitudinem incredibilem excreuiflet, ftmulq; onines homine^ ... ,nbsp;qtiotidie in pcitis proficerent, fus voluntatis fummam, certis capitibuscompræhenfam.tabu -lis dtiabu; infcripfit, candemq;.perMofts mtnifteriumprolixe interpretatus eft, cuius librósnbsp;ad pofteros tranfmitti, amp; perpetuo feruari voluit ; Ita lætum illud de humani generis redenl»nbsp;ptionc ir: itium non modo Anoftolorum prædicatione diuulgari, fed ne eius doélrina vel à-initicret''.r, vel à iupcrftitions cC maléferiatis Satanæ miniftris corrumperctur -, vniuerfam l B*-S V C IRIS TI hiftoriam feriptis mandari oportuit. Ad quod munus quatuor præ ali-is dcllinati funt ; duo nimirum Apoftoli, Matthæus 8c loannes : Sc totidem Ap.oftolici , Euenbsp;Anoftolorum difeipuli ôcindiuidfi comités, Marcus 8c Lucas. Et ita banc operam inter iftos «nbsp;partiri libuit Deo, partim, vt ne quis Spiritum fanélum folis Apoilotis datum elfe pütet : paf-tint, vteertius nobis conftet hiftoriæ Euangelicæ veritas,:quando qui neque in eodem gradunbsp;conftitiv.lucrunt, neq; hmul femper verfati,neque eodem loco amp; tempore feriptionem iilamnbsp;ïggtefsiiunt»tarnenin fummaretumperChrilîumgeftaruju,inq;ftdeiChriftianx capi'tibùsnbsp;itaconfc;itiunt,vt vnoSpiritu ad vnum cundemqj fcopum colliment, qui eft, ( ficutî loâh-nesanno',iuit,)vtcredamus,quôd,I.ES V S eltC HKlST V S, illeBiliusDei,8c vt eVedèn-i tes habeamus vitam æternam, Eft hoc fingulare bonitatis Dei argumentum, qui ( vt PâtilBs *nbsp;) ait ) vult omîtes homines laluos fieri, 8c in veritatis cognitionem venire. A nobis aUtenf diß-genter obieruari debet inftituti huius diuini ratio, quæ ij/n alia eft, quàm quod communi ho-ntinum ûluti (vt modo diximus ) beuignifsimus ille Vater confultum voluit, vt nimimmanbsp;I certanobisconftaretilliusconléquendæratio, nevitiataveritatis doél:rina,dubi)s8cincertjsnbsp;I opinionutn fludibus iadentur ij, quos ille fibi elegit. Vt ergo olim Prophetæ fuarum coh-l'cionum argumenta ex Lege pet Mofém data 8c 1eripta petebant, Ôc eos, qui per fuperftitio -ntimauia vagabantur, ad illara folam, ceu irrefragabile voluntatis Dei teftimonium, reuo-cabant. ita nos quoque dodrinam omnem ex Apoftolorum libris petere, 8c in contrO- ¦*.nbsp;ucrfisartitulispotilsimùmadEuaftgelicæhiftoriæ codieem recurrere debemus.vt illic no-bis loqueateinaU diamus æternum DEI filium,lE,SVM CHRIST VM, qui fibijpfi nbsp;ï fèmpcrconfttt, idemqt eft herijSchodie, Sein fecula.
Solus cuira ille verba vitææternæ habet, 8c. fola Euangeli) dodrina , quam Apoftoft Ein tu tradiderant, annexas fibi habet æicrnæ falutis pronrilsiones, vt alibi ctiam didum eft.
N une
-ocr page 420-404. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;NATALS HAR.AE
De MattbAi.
Nuncergoiftis omiflîs dcMatthæo dicamuSjCuiushilloriam Deigratia. J- y, Jid' fratres in Ghrifto diledli, precibus freti.exponere inltituimus. Hune aliô nomin^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(jieP^
Sc Alphæi f'ilium fuiiïê Marcus annotauit. Num vero lacobi Apofl:oli,quemniino^|^j,flit'î^ ( qui amp; ipfe pattern nomine Alphæum habuit) frater fuerit,incertum clt. Atnbsp;i/îêcx eorum numero,qui quæltusgratia veóligalia redimebant,amp; Romanæ tyran' jsijnnbsp;llri,.ideoq; omnibus inuifi amp; vulgo infames étant, dicMatthæî ex g. cap, nudiem^ gt;nbsp;telonium fedentem Chriftus vocauit,amp; in duodecim Apoftolorum numcniinnbsp;cutuseflilie vocantem , amp;abeo tempore cornes illi fidus amp; indiuulfus adhælif.- ,nbsp;quts collegisfuis Spiritu fanéfo donatus elt, vt mortis amp; refurreélionis amp; afccnfioni^i^f^jjiinbsp;lliselTet. Idverôquam bonafLdeamp; diligentiapræliiterit, ex co apparet, quodnbsp;dunt)primushiltoriam lESV CHlÇlSTI delcripfit,ScquidemHcbraicofefn ,iitP*^nbsp;pter eos, qui ex lodæis crediderant. Qupdanno polt afcenfionem Domininbsp;noillumfecilIcD. Athanafius teflatur. Poltea gentibus quöq; plurimisnbsp;Aethiopes vlqj progrelfus cum multos ex iJlis ad Chriltum conuertiflèt, abimpiAt'nbsp;cifus doólrinam fuam proprij fangtiinis teftimonio confirmauit. Qup autcni intt Fnbsp;angelium, quod iile.Ebraicé lcriplérar, in Græcam linguartj translatum fit, non coninbsp;Theopliylaitus interpretem eiusfuilTe dicitloannem Apoftolum ; quod qua .nbsp;cat, nefeio. Illud tamen ab Apoftolis alijs approbatum amp; in primitiua Ecclefia in jjjjii'l'f nbsp;.tiofHifie,exeopatct, quodBartoIemæum Apoltolum ex illoindis Chrifiumnbsp;Paptænus tradit, ficuii idcm illud, D. Athanafiô telle,lacobus frater Domini Ecclei'^^i^jipi*nbsp;mitanæ expofuit. Debet ergo nos cùm priniitiuæ Ecclefiæ exemplum, turn propn'nbsp;raexeitare, yt ipfi quoq; in eruendo diuini Scriptorii fènfu non ofeitanter verfemt'^nbsp;Opt. Max. precemur, vz ex eo conceptum verbi fui fem'en in cordibus noftris ip^inbsp;amp; nobis falutare reddat.
Zjnw i»grAfi» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Priufquam tarnen hinc digrediamur, obferuari debet Vêtus ille Dei nios, 3^° Jeui'y'ïï
PftK tngr^n» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1011^^,11 »nm. Uigik-uiauiui, vrkziviuaii utvi.i » uiuo lut xgt;k.i **i tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r ^
frAfrAtoftbiM gratuitæ fiiæ niifericordiæ exempia in illis edit, quos fuæ gratite præcones fàcere u k fectlittriA çfjjjjj Matthäum, cum auaritiæ laqueis irfetitus ad interitum traheretur, Dei 1°* iiiiii*'','nbsp;---....---- .i ... .... nbsp;^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itiri-repo,. Vnbsp;noltris ingcnijs fefeaccommodat^j
grot! A wm, ft*.
I. rin^'u
jiiiin irauciciui, tire Oportuit, cuius pfeco non multô poll fieri debebar. Idem de Dauidc dicer« Pp^tis-de Petro item amp; Paulo atq; infinitis aliis. At in eo nollris ingcnijs fefe accommoda*nbsp;çnîmfidifsimifiintbonitatisdiuinæpræcônes, qui eiusgultum ipfi percepertint,nbsp;qui in grauißimis confeientiæ tentationibus expert! funt, quam ilia nobis necelïâria ' nbsp;nos inopes fihiûs amp; milèri ; Ita libcntlus éos medicos plærique admittunt, quos iJ**nbsp;bis, quibusipfilaborant, aliquando laborauifie, amp; ex illis liberatoselTenorunt.,nbsp;.magnum ad confolatîonem momentum affêrt, fi in eo ipfogratiæ Dei exemple'nbsp;deamus,quiillam nobispollicetur, ' AgnouîthôcDeiconfiliumPaulus, qui ^^gjiiünbsp;milèrtura elfe feribit, vt in ipfo clernentiæ fu« exemplar ollenderct eis, qui et eflé^ ¦nbsp;vitam æternam.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'cotd'*^
Id verôfimulnosadmonet,neEuangelijadminiflris, quinosgratuitæniif« prædicationeadrefipifcentiamhortantur, vitæ anteaflæ vida odiofe exprobreni ^i'^.nbsp;multi nimis infolentcrfaciunt, quafi aliorum delidlis liia exeufare pofsint. ** iquot;*nbsp;qui funt, dum eâ exprobrant, quæ Deus iampridem condonauit. Malitiofi i'quot;pjnbsp;ingenij argumentum ell, anteaóla in mentem rcuocare, negleflis interim ^,,5 'Cnbsp;plis, quæ in oculosnoHros incurrunr. Peccaruntin eoPliarifæi, quando inj'nbsp;prioris lludia maligne notarunt, non autem oblêruârunt rcfipilcentiam illoruni, anbsp;Deus vocabat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
ffuij Jete/tt rterftti ii»
At fimulMatthæuscxemplo fuo eos omnes officij admonct, quos Deus fordibus adfrugem nieliorcm vóeafe dignatur. Secutus ell ille abfq; moranbsp;minum, leq; totum ei irnpendit. Sed Si. ludæoruiïa gentifaélasiniurias pro vir'*'nbsp;uit. Qu* s'l'*'* P^'i'^'s tniqua amp; rigida vedligalium exadione multis molellusfoeratgt;^,],i 1 .nbsp;in IES V CHRIS TI cognitionem adduxit,qui Virgam exadorisilliusJ''nbsp;git, nosq^infiliorum Dei libertatem alïèruit. Dcniq; foli Clirillo vixit deinceps» (,ci)lÇnbsp;dem nomine mortem'verc gioriofam fubiuir. Faciamus hoc iplum nos quoq;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t**
Sis vitijs, quibus amp; Dcum amp; homines olFendimus, foli Chrillo viuamos, quipf twus eft, amp; eidem adducamus illos, quibus antea à nobis Icandalum eft datum.
liter genera. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;His præmifsjs Matthæum ipfnm audiamus, qui librum ftiuin lie cxorditor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ti
ncrationts lESV CHRISTI FHij Daoidis, Filij Abrahami, Putarunt quidam jjiif''i) libri titulum efle, amp;proindc quæftipncm moucrunt, qua rarionc dudus Mattha:nbsp;titulum præfixctit, qui propriè ad prlmum caput folum pertineat,nbsp;Eermonjs ignorantia, in quo libri rocabulum fæpé pro Catalogo fiuc Regiftro ( 9
-ocr page 421-VIRGINIS ' hOMILIA I.
Rcgeftum dixeris ) a«cini folet. Ita certe illud Mofes vfurpar, cum (cribit : Hie eft liber gene-
rationh Adsmi 8cc. Quo fenlu latinietiam Scriptore; libelli voce viuntur. Cicero alicubi U, bcllummandatoruni dixit, in quo mcinoriæcaulà', quæ alicui inandantur, funt perfcripta,nbsp;Etidemlibelli nominum meininit, qui nomina cerca ex ordinedcfcripta continet» Vult ergo,nbsp;hoc diccTc Matt lixus : Hie eft Catalogus fiue R^egeftum gensrationis I ES VC H Ki STInbsp;inaiotoillius amp; profapise totius feriem complcétcns, amp;c. Ac priulquam in huius loci expo-fitioneprogrcdiamur, ad duas quæftiones ent rcipondendum.
Prima eft,cur«Chrifti genealogia fcribendi initium faciat Matthæus,cùm iamolioi Ifaias dixerit : Generationem eius quis enarrabit ? Num ergo rem præftitu impolsibilem, aut etiamnbsp;à Proplïea prohibitam ille aggreftus clt ? Ad banc rclpondemtis.Chrifti perfonam duabus na;nbsp;turisconllarc.diuinanimirum Schumana, quxita vniuntut, vt viraq^luas proprietates na-turalcsretincat. Itaquellâiædiflum dediuinacxponidebet, 1ecundum quamille ab æternonbsp;ex Patrenatus eft modo amp; rationc ineftabili. Mauliæus vero genus Chrifti, ex quo fecunduninbsp;carnein iiatus elb, cxponcrc inftiiuit. Et banc diftitiéhoucm Paulus quoq; obleruauit, quan-do Indite« gentis dignitatem enumerans, inter alia fcribit : Ex quibus eft Cbriftus quoad car- »nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?
nein, qui eft lùpra oinnes Deus Bencdiclus in Iccula.
Altera quæftio eft : Cur Paulus prxeipiat, ne circa Gcnealogias occupentur Ecclefiarum cur Paul*» minillr;, aim amp; in VeteriTeftamento ill« frequenter occurrant, amp;C. Matthaeus (ficuti Lucas géne^logiMnbsp;4^04; ) tpiius Chrifti Gcnealogiam tarn diligenter contexat ? Pauli verba in priori ad Timoth,nbsp;ptiniocap.b«cfunt: Denuncies quibufdam , ne diuerlàm doûrinam doceani, nee attendant tabwlis 8c gcncalogijs Infinitis, quæ potius quæftiones præbcnt, quàm ædificationern, amp;c.
E- ad Tituni : Stultas autem quæftiones, amp; geiiealogias, amp; contenfiones ac pugnas legales co- ** bibe: Suntenim inutiles ficvana?.
tcclefia. adquampromilsionesdeScminebenedidopertinerent. Et taies lune quibus Mo-les Caini profapiam à filijs Dei fiuc fidelibus, qui ex Sethi liuea defeenderunt, dillinguii, amp; hos. adNoachum vfqjdeducic: ScindeperocmadAbrahamum: in cuius faniilia rurfus liniae-kill cum lua progenic ab Ifaaco fcparat, ficiiti poftea Efauum à iacobo, vt omnibus conftetnbsp;penes qu'jsEcclcfiætnulus,amp;promi(sionumlalutisius,fuerit, Deinde in Kepub, quoqj ÔCnbsp;ciuilibus rebus vfum fuum habebant Gencalogiæ, quô ad bæreditates amp; coniugia, ne inordU. nbsp;nata familiartim permixtione bæreditates confunderentur, Sc nuptijs illiçitjs in lus îiaturæ.Ssnbsp;public« noneftatis leges pçccarctur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Adhæcproderatillasconfignari, vtMéf^iælinea feruaretur, cuius cognitîo certa fpem. atqi fidempiorum vehementer confinnabat. Atqui longe alla eft Noui Tcftamenti ratio,nbsp;Nuncen'nncqucvnigcntincquevnilocûE.cclefiacum ætcrnæ ùlutis promifsionibus alli-gati eft ; Sed ad omnes genres per totum orbem terraruin exteuditur. Deinde iam in carniinbsp;nobis exiiibitus eft Melsias, amp;. ex illis quidem natus eft, ex quibus nafci debuit. D.eniqj propter bæreditates quoque amp; coniugia non opus eft curiofiori amp; prolixiori cognationuni 1er ie,nbsp;quanJo ad vtrumquefulficit propiorum graduumcognitio. Quia vero Pauli tempore multinbsp;ex ludeft idhuc circa Geiiealogias occupabantur, vt partim curiolitati fuse fatisfacerent, partim ambiiiofc nimis, vt fe Scripturarum peritos, amp; impietatç præ alijs profetifte oftenderent,nbsp;ne qui CHIC STI culiotesfunt.illorunivanitatcmimitentur, Apoftolus mqpet. Et nenbsp;vetercs, quæ in Scripturs làcra habentur, damnare putetur, difertê eas prohiber. qpæ quæftiones pariu.it nunquani finiendas, amp; cum conteniionibus vanis atq; inutilibus coniunûæ lunr. :nbsp;Hodic cr^o Apoftoli præceptum ad cos pertinct, qui vel fuas vel aliorum Gensalôgias ambi-,nbsp;tiofa curioniaie inueftigant, vt vel ftjam nobilitatem oftçntandi, vel alijs aduiandi matçriatn,nbsp;habcani. Et hoc in ijs, qui ad rcs magnas vocati funt, nocentifsimum vitium ; quia ferè offi-cij lui immemores facit, dumfui nominisexiftimationem in generis fplendo're .dç maiotumnbsp;llemmaûbus conliftctc putant, nihil interim vel de propria falute vel maiojfum virtute,nbsp;folititi.
ditiir : vt nimirum illos attendorcs reddat, vtqj VêtusTcftamentuni cum Nouô confungen^ do, le nihil nouum aut prius inauditum afferre proteftetur, fed eius hiftoriam cootexcreqtunbsp;olim priitispatribuspromiflus fit, amp; in cuius aduentu illi omncmfuæ falutis fpem habuc-,'nbsp;rint repoÉitam. Et hæccaufaeft, quod neq^i Mana matre, neque a,b loftpho pâtre (vtnbsp;Lucas) «diiur *. Sed mox initio illuni Dauidis Sc Abrabami biliura eile dieft. Hic eft^nbsp;(inqu)t ) liber gencrationis lESV GHKISTl, Filij Dauidis , quot;îilij Àbrabamu .
-ocr page 422-DIEI NATALlî AI A RI AE nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pÀ
Et lES VM quidem nominar.vtfcdefilio Maris loqui ortend«,'cui hocflii'' mandato impofittim ftiirtc audiemiis non tanttim pridie natalis, fed etiani diebu^' jtfinbsp;fionis,IncarnationisChrifti, Eundemverô CHKISTVM dicit,quodnbsp;ilium Ebraico vocabulo Meflîam dixiflèt; quo, cum Euangclium rtium fcribercf,nbsp;hand dubic vrtis fuit: Vtraqj cnim vox vnftum fignificat: Quo nomineproniiilu'quot; .nbsp;generis Seruatorem lam inde ab initio ferè return appellatumfuiire,nemoignorat,nbsp;literas à primo limineCquod aiunt )rtilutauir. Atncnouum aliquem Chrilluin^'nbsp;tradcre viderctur, addit, fc non de alio qiram Dauidis amp; Abraliami Filio loqui. \ binbsp;beris DauidcmAbrahamum coniungi, cüminterhuius mortem Si Dauidis ¦*0*jpn*nbsp;fere* oótingénti intcrccflcrint. liiud cnim propterpromißiones fit, quitus Seruatof«^-ju»*'nbsp;exJAbrahami, deinde ex Dauidis Itirpc fiuc profapia nafeiturum cilcj, olimPnbsp;iuerat.
Quamuis enimpfimis parentibusfernen mólieris promîfilTctDeus, quod teris Serpentis capitc amüTam falutem inrtauraret : erat tarnen promifsio ilia gciicf^nbsp;vt Seruator illc facile' poflètagnofei. Quid, quôd diluuio, quo tótus mundus(nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jts*'
fr»nt!jiiti»et ftlKtK cumnbsp;^iriihlt;trigt;9 |nbsp;DaKttle !»-ftauralat
HAMt
Cen. izt
Cfzr. t»t
Cal, j,
lt;7*a« 2(7.18»
ExtJt 2,ilt;lt;7^i7» poft lacobi amp; lofephi mortem Ifraclitæ.
-
familia lua excepto ) miferabiiiter deletus crt,prima illà promifsio prorRis extintw elfe videbatur. Itaq; crefeente rurfus mortalium genere. Si iam in varias .jsiquot;! nbsp;ftraôîo, AB R.ÄHAMVM DeusexChaldæaeuocauir, cumnbsp;raret, amp; eundem promifsi illius feminis progenitorem conftitueret. Hoic enini dilt;' :nbsp;nctuo benedicentur omnesgenres terræ. Qiiam promirtionem de Chrifto -Jjiili®nbsp;Paulus difertè docet. Eft hæc non multô port repetita in Ifaaco amp; iacobo:nbsp;das nominatus fuit, in cuius pofteritateillud tandem nafeeretur. Sed turpiternbsp;, ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nam in Aegypto idola coliicrunt. Si
quantuis Legem à Dco accepifient, incurabiii tarnen amp; indomita pertinacia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fHiit j»
ftati funt, eiuslt;jue iram nunc querulo murmure, nunc apertarebellione nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(d'bQ)
StutiiK,
fub îudicibus quoque port loloæ mortem perannos circîtcrtrecentosab iJlis. ralt;-gimus, vfqi ad Samuelis tempora. Vixautem hicRemp. amp; rcligionem inflaui^v jjjp illos libertatis fu» tædere, cpit adeo, vt Regem fibi dari portularent. Datus cf» jJJ' ,jnbsp;Dco Saul, qui tyrannide Si impietate fua infeliccm populum in extremas S?* fjii L i lnbsp;Rurfus ergo Deus foederis cum Abrahamo initi, amp; cum patribus iam tories nbsp;nbsp;nbsp;jx i''. jjigt;
1, $am. T}lt; t. lt;7' W»
lO.
», Ït7t
clTe, aut iilud magno illorum mcrito abrupirtc, adhæc Mcrtiæ cilam linea in ipl* piii'. j f familias propê innumcrabiles diuifa, iam prorfus amifia eife videbatur : Ql'^', g 1 'nbsp;in ucn it Deus, Virnm fccundum cor fttum, quern primo 'quidem IE SVnbsp;typum fecit ( quando nimirum is deui(rto Goliatho Ifraelcm feruauit, amp;portnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j ff'-.,, .quot;
p'erfccutiones, quibus eum Saul cxcrcuit, ad regni folium euedus ert ) Deinde ' , df* it* torem^quoqj defignauit. Nam per Nathanum illi dixit : Cum exafti fuerintnbsp;ris(iue cum patribus tuis, excitabo fernen tuum port te, qitodcgredicturfff?Lpjinbsp;gnumq; eius firmabo ; Is extruet domum nomini meo, amp; ego confirmabo jnbsp;pcrpetüó, Qtiæ verba ctfi de Salomonc ludæi cxponanf.proprièramcn ad Gnbsp;debent, cuius illctypus fuit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qtf-
Hic cnim ex Dauidis porterîtate, ço iampridem ante annos mille amp; non ex Viri Si mulicris congrertu natus, fed à Deo Spiritus fanéti virtutenbsp;Maria Virgine, quæ Dauidicæ domus filia fuit, nafeeretur. Et hic ille eft, quinbsp;truxit, non lapideam. Si externe Iplendorecon/picuam, fed fpiriiualcm, ciuunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.,i-
intus eft, Ecclcfiam nimirum, in qua illevcre colitur : Qui denique regnum nés jnftaurauit, cuius non eft finis. Confirmata eft deinceps hæc promifsionbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iii''
cinijs, quæ partim ipfé Dauid ex Spiritus fanüi fuggertione, partim, gui ilium phetæ'cdiderunt. Hue enim referri debent, quæille fub fua perfena in Pfalmunbsp;alla fie'eanit : Ego conftitui regem nicum fuperZion montem mcuni fanclun^ iUnbsp;decretum. Dominus dixit ad me; Filius meus es tu, ego hodicgenuitc.
. genres, vt finthæreditas tua, amp; terminos terræ, vertntpolTcfsio tua. Et rurfus rabit à mari ad mare, amp; â fluminc vfqj ad terminos terræ. Nomen cius perpnbsp;dum Sol luxent propagabitur nomen eius. Si beatos fe prædicabunt in ^,,icit'nbsp;*Idem Pfal. Semel perfanftitatem mcam iurauî, fiDauidcm fcfcllcro q SeuV ipf^. jnbsp;niim erit,folium eius coram me vt Solperftabit, amp;c. Quæ omnia cûm nequ«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1.
ncqué de Salomone, aut qüoquam alio regum luda, quiex illo dcfccndcriiiU-5' de Ghrifto intelligantur oportet,nbsp;nbsp;nbsp;Quibus adde quod Pfal. //c. habeturnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/
iS4llhi
Domino meo,fc(ic à dextris meis,donec ponam inimicos tuos fcabcllum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Quod depromilTo Seruatörc diâû fuifie, ne Scribæ guidera Si Sacerdotes
-ocr page 423-407
Uluftriora tarnen his funtjquæ apud Pvophetasleguntur. Ifaias cei tè fie feribit; Puer na- ~ ' tui cft nobis,Filius datus clt nobis,cuius imperium crit fuper huinero cius, Sc vocabitur
noincn cius Admirabilis,Confiliarius,Deus fortis,Pater aetcrnicatis, Princeps pacis, ad
proterendum imperium,amp; ad paccm,quæ finem non habet,fuper foliumPâuidis,amp; fu-per regnum eius, vt inftauret illud, amp; fulciat illud iudicio Sc iufiitia ab hinc vfc|; in seter-num. Etcapitc vndccimo .Tune prodibit germen deTrunco Ifâi, Sc flos de radicibus CIUS nafcctur.fupcr quo Spiritus Domini rcquiefcet,ôcc. Per lercmiam verô ita dicitnbsp;Deus : Ecee dies vcnient,vt excitem germen iuftum Dauidi,rcgnabitq; Rex, amp; féliciternbsp;rcuj gerce, amp; facict ludicium amp; iuftitiam in terra. ïn diebus eius faluabitur îuda, amp; Ifra-clhabitabit tuto.Et hoc nomen eius, lEHO V A luftitia noftra.Per Ezechicîem quo-que candem promifsionem de Dauide fub paftoris parabola rcpctit,dicens. Ego feruabonbsp;oucs incas,vt non pateant porro direpcioni,8c iudicabo inter pecus amp; pecus. Et fulcita-ho fupcr cas paflorcm Ynum,qui pafeat cas, Dauidem feruum meum,amp;c. Quo loco ob-,nbsp;icruabisi,quôdcùmfeipfumpaftoreniforepromififletDeus, max munus pafeendi innbsp;Dauidem transfert : nimirum dcChriftoloquens,qui cum æternus fitDci filius,amp; v- ,nbsp;num cum patrc,ex Damdis ftirpe hominem aflumpfit, amp; Ecclcfiæ fuae paftonfadus eftnbsp;non minus fidelis quam fortis : vt qui animam fuam pro ouibus pofuit, amp; ex cuius ma- iom.x»»nbsp;nibus nemo illas raperc poteft, cum ipfi omnis poteftas fit data in clo amp; in terra. Pote-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»g«
rant huius generis alia multa adduci,qu3E tunc apud ludacos m omnium orc crant,adco
ium,tta Melsiam vulgo Dauidis Filium diccrent.
Idco qui Icfum Chriltum poftca ex doftrina Scmiraculofis opefibus agnoftebanc promitTum Scruatorcm c(fe,cundcm fub hoc nomine inuocabant. Notæ enim funt iliacnbsp;ccorum voces ; Mifcrcrc noftriFili Dauid : Et totius populi,qui operuro ^æs admi-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
rationc abrcptusidicebat 1 Annon hie eft Filius illc Dautd ? Qmbus acceflei^unt publica: ill® acclamationcs : HofannaFilio Dauid , Benediélus qui venit in nomine Domini.nbsp;Fttcrunt hc paulo altius rcpctenda.nequis miretur Matthum in principio Euange-licx fux hiftoriz kfuin ChriftumDauidis potius 8c Abrahami, quam Dei Filium,dice-rc voluilfc.Nain DeiFilium c(fc, poftca ex conceptionis hiftoriaÇcuiusinterprctem An#nbsp;gclum lofcphus habutt)8c miraculis patebit ; nunc autem ïudæorum ratio habenda fuit,nbsp;in quorum gratiam opus illnd confcripfit,quiqi interMcfsix progenitores Abrahamumnbsp;öt Dauidem ecu capha prxeipua agnofeebant.
Nobis autem omnium iftorumhievfusefto, vtprimo quidcmlefum Chriftum, r/iihttiut qui ex Maria virginc homo faékus cft,ætcrnum DeiFilium,amp; patribus promiflum , di-expetkatum humani generis Seruatorem efte credamus : Deinde fimul agnofcamusnbsp;Dcibonitatcm,quipromifsioncsfalutis,quashorainumimprobitas toties labcfecifle amp;nbsp;euertiftevidebatuv,omnibus fcculisinftaurauit, neqUuam ventatem 8c Mifericordiamnbsp;illorum ingratitudine aut contumacia vinei pafliis eft. Experimur cius fidem nos quoq;,nbsp;quando noudsimis hifee temporibus inter denfifsimas abfurdifsimarum fuperftitionutn ,nbsp;tenchras,8c plus quam Cyclopum omnis pietatis contcmptum,Fili'j fei Sc xrernæ faluûsnbsp;cognitioncm,ccu lalutifcruin iubar exoriri voluit,amp; puriorem Euangclij fui prxdicati-oncin nobis rcftiiuiu Audiamus ergo in hoc nobis loquentem Icfum Chriftum, vt, einbsp;per fidem inftti,cum codem viuamus 8c regnemus. Ipfi debetur bencdiékio,honor,glo-»nbsp;ria 8c poteftas m xternum. Amen,
HOMILIA It
Abraham genuit Ifaac, Ifaac autem genuitlacob. lacob autem gcnuic ludam ôc (ratres cius, ludas autem genuit Phares amp; Z,aram ex *nbsp;Thamar. Pharesautem genuit Efrom. Efromautem genuit Aram,nbsp;Aram autem genuit Aminadab. Aminadab autem genuitNaaflbn,nbsp;Naalfon autem genuit Salmon. Salmon autem genuitBooz ex Ra-chab, Bool autem genuit Obed ex Rhiith, Obed autem genuit leflc.^ 'nbsp;IclTc autem genuit Dauidem Regem,
DIVVS
408
* nbsp;nbsp; Cura Ce/tMf
Cbri^i exurâtaturnbsp;JHatfhtM,
Diri S.
IVVS M.ATTA£VS HISTORlAM SVAM, DE Chrifto à gencalogia ordituf,qua eius Maioics, ex quibusnbsp;carnem natus eft, cnumerar.
ld veró ex Spiritus Sanóti luggeftionefacit duabuspotifsb® decaufsis.
PrimunijVt doceat,illum eflê patribüs promilEjni humani gtiit* ris Seruatorem : amp; ideó eum initio ftatim Filium Dauidis amp; Abrahami dicit, ex quibusnbsp;Mefsiam nafciturura eflc olim Deus promiferat.
Deinde, vt fcandalutn i cmoueat, quod ex vili amp; obfcura matris eins paupertu* Maria?, Si. patrisadopciui (vtficloquar) lolcpbiconditioncnalccbatur. Vix enini cr^*nbsp;. dibile videri potcrat, lefum hunc, diu expeciatum Regem,gloriæ Sc rcgni Dei infl^ur**nbsp;torem efl[e,qui ex matrc egena natus,amp; à lofephoTabro duriter eniitritus, cognatos^^nbsp;àffines habcbat obfcuros,qui vitam ægrè inter duros manuum laborcs luftentabant.
Oportuit ergo propter rudiores altius repeti generis aut Profapiæ ex qua iHï ?' wseft,origincm,vt conftaret omnibus, nullam vnquam in terris nobiliorem extinll^nbsp;liuc vetultatcm,fiue maiorum virtutem , fiucrcrumgcffarumgloriam,fpeftes.nbsp;hue facit,quod nunc viritim ex ordinc fingulos rcccnfct,ca nimirum ferie,qua exnbsp;bamo adipfum vlq; Chriftum delccndcrunf. Nobisautem huiusgenealogix prxtft^nbsp;ca hie vfus elle debet,vt Dei bonitatem agnolcamus,qui Filij fiii nobilitatem nobifo'nbsp;communicat, ideo enitn eum voluit hominem fieri, vt nos fuos fratresatq: Dei fiiilt;*nbsp;faccret. Id vero nos de rebus maximis amp; obferuatu ncccllarijs admonet.
Primùra, vt dignitatem noftram lédulô tucamur,neuc carnis defideria fêcuti d°* meripfoscxDcifilijsfaciamusdiaboli mancipia. Deinde vt honorificc de proxinj**nbsp;lentiamus,neue ahquem mortalium temerè præ nobis contemnamus. Etenin*nbsp;venia dignusfadusfuerit'eumfaftidire, quern Deus filij loco habet, amp; quemnbsp;Dei Filius pro fratre agnolcir,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Prætercabinc conlolationisargumentapetamusinomni tentatione, ncD®* Deoneghgi putcmus,qui nos in filios adoptauit.
Df Jiuer/itat^ Priusquam tamen ad huiusGencalogiæ contextum accedamus,aliqui3 dicendquot;' .-nzfrcrit de diuerfitatc,quje inter Matthxum 8cl,ucam inGcncalogiæ Chrifti fcrie efle'^^nbsp;occafionem calumniandi arripuerunt lulianus Apofti^nbsp;ante huncPorphyrins Philofophus,acerrimiChrilbamc fidci oppugnatorcs, vt Eu®nbsp;gelicæ hiftoriæ fidem cleuarent, vtpotc cuius autortsneingencalogiaquidciu®'®^nbsp;quem vnicè prædicarent, conlèntirent. At non vidcrunt infelices illi, iufto nitnif®^^nbsp;Dei iudicio cxccati,diuerfitatem iftam ad alïèrcndam potius quàm labcfaóland®nbsp;dei noftræ inChriftum certitudinem facere,
Etenim quod in omnibus aéiionibus prafcipuumcft, vnus idemq; Icopui propofitusfuit, amp; ideo vrerq; Abrahami amp; Dauidis meminit, vtlcfum hunCjlt;l®''nbsp;Maria natuseft, Semen illud benedidum efledemonftrent. Diuerfitasautem p*'*®^nbsp;in co eft, quod Matthäus non vitra Abrahamum progreditur, Lucas vcrôCbriHênbsp;J:.A Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T' . 'Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; Anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**
I
nus ad primum parentem Adamum,vsq; deducit : Imo ad Dcum vsq;, qui Adamu® J* luto terræcreauit, 8c materia: vita 8c fenfu carenti animam vitalem inljjirauit.nbsp;tamen in ifta diuerfitate eft inter il!osdillenfio,imô ne Ipccics quidem dilTenfiouf^nbsp;vterq; fui inftituri,certas rationes habuit. Quia cnim (vt nuper diximus) Ma«®nbsp;Iuda.iîpotilsimùm lcribebatjlâtis illi fuit demonftrauifle, lefum huncefl'e Abrabi®®nbsp;DauidisFilium ; quo demonftrato, nemini dubium èrat, quin idem ex Adaroonbsp;defeendetet,8c homo verus eflet fadus. At Lucas,qui Pauli gentium dodori«
indiuulfus fuit, ad primum vfq; parentem afcendit,'Cum,vt ijsoccurrat,qui Chriftu® Iblos ludæospertinere contendebantjgcntesverô, nifi circumciderenturadEcdc'*^nbsp;laliTtis focietatera pertincrenegabant: turn vt iam turn glifcchtes haerescsnbsp;quibus verailliusIncarnactoin dubiUm vocabatur : Adhæc, vt illorum incredy*,^^^nbsp;l^bucnirct, quibus abfurdum videbatur, Chriftum absq; viri congreffunbsp;Datum fuifl'c. Hi cnim ad Deum ipfum reuocandi erant, totius n^oh)
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autorem,qui(vt irenxus Icribit) primum hominem ablq; viri 8c mulicrisnbsp;nbsp;
VIRG. HOMILIA Ib nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4*09
«terravirgineadhuc (vtquxneqjpluuijsiirigata, neq;aquoquam cultafuerar) pro- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Cicauit.
Deinde cùm ad Dauidein vfq; probe conueniat, duobus iftis Euangeliftis, dein-teps dilVcncirwidcntur. Maithæus enitn Chrifti genus per Solomonem, Lucas verb per Natlianiimdcducit. At nc hoc quidem alicuifcrupulum mouercdebet. Huius enini di*-ucrl'itatis caufla eft, quod Lucas naturalem, Matthæus veró legalem lincam fiue ordi-uciBjfcqmtur,eo quod polt Ochoziæ mortem Solomonis poftentas dcfccitjamp;in cius lo-çum loaSjCX Nathani (lirpe dclcendenSjruccefsitjVt lu o loco ampljus demondrabitur. Etnbsp;bxc ctiam caufla eil quod Lucas pluresjMatthus autem pauciores^cx Ghrifti maioribusnbsp;numeral : quod item diucrfaquoq; multorum nomma ponuntur. Qma vero tandc'Ounbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
in lolepho rurfus conueniunt, eo certiiis genealogist huius ferlém afti uu nt.Ncqj hic nobis quisquamobijciat, diuerloslofcphi patres ab illis nominari, dum hic eum lacobi^ lilc vero Hell filium eireLcribat. Fueruntenim duo ifti fratres, quorum cum hic absq;nbsp;proie rclida mortem obijtlet, lacqbus defunéti vxore fecundum legem dudta,ille fernennbsp;cxcitauit, lolephum vldelicet,quifi carnjsgenerationem lpe£tes,Iacobi filius fuit, idemnbsp;vero quoad legcm,ipfius Hcli films cenfebatnr. Scio alios aliter fenrirc, quod nimirumnbsp;Lucas maternum Chrifti genus exponatj amp;Heli Mariæ Virginis patfcm fuiffe dicunt,nbsp;quemalio nomincIoachimumvocatumfuitfe/vetusEcclefiæ traditio docet. Quorumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
kntentiafi recipiatur,lofcphusHclifilius4icttar,eóquodeiusgenerfuerit. At mihi verifimilius videtur effc,quod diximus, cùm in gcnealogiæ fuæ contextu nullam prorfusnbsp;Marix mentionem Lucas faciat, fed fimplicitep dicat, lelùm pro lofephi filio, qui Helinbsp;fiVus tuerie, habitumfuifle. Itaq; eamlententiamfequor, quam ofim D. Ambrofiusnbsp;qunq;, Auguftinus item amp; Hieronymus fecutifunt,amp;his multo vetuftior Aphricanusnbsp;Hiftoricus,quern Eufebius citât .hift.Ecclefiaft,iib./..cap.nbsp;nbsp;nbsp;Cætcrùm de hoc amp; alijs quæ
ampliori confidcratione digna fuHt,fuo loco plura dicentur.
gt; . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ilia pijs fufficiant, nc dum curiofius ea fcrutantur,quæ Spiritus SanélöS in
acris itens no uttclarius exprirai,in Pauli Apoftoli prxceptum peccent Î qui, nein ge-ncalogijs quxftiones vanas aut mutiles moueamus, neue in ilfis excutiendis nimium (o-* hciti aut contcotioli fnnus,raonmt.nbsp;nbsp;nbsp;Neq; dubium eft, Euangeliftas ideo fimplici ifta
gvaduum fiuc gcnerationum enumeratione contentos fuilTemubd ifta tune temporis o, nmibus nota amp; perfpetta eflent. Cùm enim ludxi omnes in fuavum familiarum ge-ncalogijs confignandis diligentifsimi fucrint (ficuti in primo paralippjibro, amp; alijs feri-pturxlocis eft vidcrc) minime putari debec,eosinDauidisfamilia négligcntiores'fuifl'cnbsp;« qua promilfus populi vindex expe^abatur.nbsp;nbsp;nbsp;. Iraq; fi quid finxiffeut Euangeliftx,ex
luJxorum archiuis,quæ penes Sacerdotesamp;Scribas, imù inter templi fee redores the-faurosÇvtidera Aphricanus annotauit)aflçruab3ntur falfi facild conuinci potcrant , ncq; illi, qui Chrifti amp; religionis Chriftianx tunc pafsim furgentis hoftes eraut a-cerrnui, làm opportunam caluraniandi occafionem neglcxiffenr. . Ar cùm nemo nbsp;de hac re ,ll,s htera mouerit, imo ne in quxftionem quidem venerit ante Porphy,nbsp;num amp; lulianum,qux inter Matth. ScLucameft diucrfitas,fatiscuidentcrapparer,nbsp;.Vtvunq; bona fide recitauifle,quod omnibus abundè erat compertum, - ¦
Quoad Matthxuravero, diftribuit is abs fe contextam gcnealogiam m très TefTaradecadcs, id eft, tres partes Hue capita,quibus fingulis generationes quatu-ordecim tribuit. Primam ab Abrahamo ad Dauidem vfq; deducit. Sccundam anbsp;Dauide ad deportationem Babylonicam* .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Tertiam inde vfq; ad Chriftum. Rationem huius partitionis illihanc fulffc.plat. riq;arbitrantur,vtlelt;ftorummemorix eonfuleret. Ego tarnen Imc ilium ex receptonbsp;«pud ludxos more fccilfecxiftimo, qui in Genealogijs contexendis infigmores tn repub. fua fadas mutationes obferuarint, vt amp;certior ipfis eflet temporum fine annorumnbsp;fupputatio, amp; familiarum vetuftas melius cognolceretur. .IV illx fere tres fuerunt, amp;nbsp;lotidcm populi illiusftatusconftituunt. Horum prtmuslt;Fc^ till tempon tnbuitur^
-ocr page 426-4)0
' DITSI NATALIS - MAKIAË
lt;}uodäb Ab'rah'ainopoßlfaacum natum ( in quo illipromißio data fuit) ptr^hnOl circicerD.CCCXL ad Dauidctn decuniv, quod tempus totum Deinociaciæ parrs»nbsp;amp; partim Ariftocrâtise tribui pötett. Nam étfi regem fi'bi fecißent Saulein, nunqiian'tj'nbsp;men fub eocerta regni forma conftituta, ledpotius aia^xut qirædam fuit,cùin regeïB' nbsp;Ium Deus in furore (uo eisticdiflèr,vtHoiêaspoftea docuit. At fub Dauicie,qi.cni Utnbsp;US ipfe regem conibtuerat, amp; in cuius domo regnum ex fingulari Dci decreto fuit fta-b.ilitum,alia cpitRcip.forma, fiucfecundus (latus, qui pér ânnos CGCCLXVtnbsp;vfq; adpopuli deportationcm adBabylonios durauit, quando cum regnöpatriamquO'nbsp;que amp; natale fülum amiierunt. Huic tcrtius (latus fucceßit,qiai perannosDCV.f'nbsp;tenditur.ad Chriftl natalem v(q; in quo poft reditum cx Babÿlo'ne, primo ducesnbsp;ui.dis pr.ofapia oriundos habueruntquindccim, Zoröbabclémiflimiruin,Rcfam Mtf nbsp;lam, loannamBenRefam, ludara Hi rca nu m , lofephum primûm, Abneruni Scnnbnbsp;ÉlfMatathiam, Afar Mahat, Nagid^Artaxaf, Haggai Eli, -Maslor Nahum, Anionbsp;¦racli, Matathiam Siloa, lofephum Secundum, amp; loannam Secundum Hiicanuin, l'**nbsp;©mnes à Luca qüoq; recitantur omifsis taiacn eorum cognominibus, Fuit auttmL®nbsp;na Hiicanus poliremus Ducum ex Dauidisfaniilia.
Nam eo régnante, Pontificufn -fbelerata ambitio amp;auaritia Antiochum atff^ xitin ludæam, qui., ilio in arcis expugnatione occ.fo, horribilem tyrannidem exercuit*nbsp;Quem cùmMachabæi,qui cxLeuitica tribu oriundi erant,reprefsi(lcnt, ip(ianniscentum regnârunt,donec Ariftobolus amp; Hircatnis ambitione fua bellumciuileexciraruihnbsp;quod Romanis ludæam octupandi occaftontm dedit *capca à Pompeio Magno Hif'nbsp;.-folymavt alibi data occafione,dicitur,amp; tandem poft varies tumultus, quibus ptran-nos arhplius-viginti, infelix ludseorumgens milerè iaélata eft, à Romanis Rexillis'^^'**nbsp;eft Herodcs, fub quo Chriftum natum efl'e conftat. Et bac ratione accidir, yt poft 1®nbsp;naniHircanumfuperftesquidem maneret Dauidis familia, non pollet autem adpn'®^nbsp;.natij; dignitatem emergerc, ideoq; eiuspoftcripaularim adegeftatem ledigerenwb
- inglociy viuerent,
Cenralttiti Chnftt ctn»t~nbsp;mt cK-nt Jacebtnbsp;Ç.ttictma,nbsp;Gen, 4P,
Et ifta quidem diligentius annotate libuit,quia ad alTerendam promifsionuf . KHiriftocertitudinem faciunt,quas null« mmtationesjquantumuis pcriculcsa; ho^nbsp;jbifes, nuliæ populi deportationcs,nuHa exiiia abolcrc potucrunt. Et vt promifsiont'nbsp;%eres impleri oportuic.'Ita hæc probe conueniuntçum celeberrimoillo lacobinbsp;chæ.atjçinio ; Non recedetfeeptruffl de Iuda,amp;Legislator de pedibus eius donft'^i^nbsp;niat Schilojid eftjSofpitator iile promifl'us, qui rebus afflidlis falutem afterat. P^inbsp;.Sceptrimeminit,quo regni (latus,quem in Dauide cpilTe diximuSjCXprimitur.Pt*®nbsp;L^islatorempoqitjquo nominegubernatores quosuisfignificari, doâifsiminbsp;,ruin fatentur : quia horum (it, in liais terris leges amp; flatuta præfcribere. Ita verônbsp;4tatura mutandum forelacob prædixit,vt Regibus duces fine gubernatores Fic«®.jj'nbsp;tSed-Çc pedum facit mencionem,vt innuat,Seruatorem ilium diu optatum lub fint*nbsp;usReipub. intcrvariosmotusamp;mutationcsdeficientisventurusefle, Qu qu***!.^^nbsp;^bAIefttGlirifti natahbus conueniant, non opus eft demonftrare, cum per fe fitnbsp;ftum. Quia tameu ifta altcrius loci funt,nunc qua: in prima Teflâradecade fiant intnbsp;ratu digna videamus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Ab Abraliamo exodus ait ; Abraham genuit Kàac : Ifaac autem genuit !» ' Præmittuntur Patriarclix tres illuftrifsimiï Abraham,quem ex Chaldæa mocauK^^^nbsp;vtæternæ(alutisfosdus,quod (vt aliasdiximüs)abolitum videri potcrat,cum coinnbsp;rarer. Et huic coniungunturl(aacfilius,amp;ex hoc natus nepos lacob. At hic .jnbsp; dignum eft, ex omnium iftorum filiis,ccrtosaliquos eicilos fuillè, cxquotinnnbsp;Ghyfttïs nafceretur..Nam quoad Abrahamum,non folum Ifaacum hicgenuit,ftnbsp;ÆxHagareancillalsmaéleai fulcepetatj quem ipfi vehementer cordifuilfeconlii 'nbsp;-enim ei exSarafiliutrt poilicereturDeus, promiftionem quidem iftam gratonbsp;fideindubitata airi^Uxus eft,amp;fimul in preces paterni araoris plenas erupit dicen;nbsp;tiara Iscpael viuat coraip te, Quafi dicati Noli quæfo mi -Den s, eô quod Saranbsp;liuEQ. paritura eft Ismaelem à facie tua abijcerc ; Sed da, vt hic quoq; coram te
-ocr page 427-? 11\. vi» tl V ivi 1 h IA n* tepropitio vtatur : Ec exauJiuic qutdctn illius precationem Deus, veruntamen Scmeh *nbsp;illud Bcncdiäum Sc Salutifctunijiion ex Ismaële ( quamuis primogenitus effet) Sed exnbsp;Ifaaco nafci voluit,cumquo illtus promiCsionem poftea renoüaüit.
Sed Sc Ifaaco gemelli nati fuut ex eademmatre Rebecca, Ëfauus Sclacob. At pviufquain iQi nafccrcntur,Deus foederis fui Sc pronnfsionis%eredem defignauit ïaco- ,,nbsp;buin,diccnsïMaior feruiet luinori. Etpcr Prophetara poftea :Iacobutn dilexi,Efauutn C?«»«7®?»nbsp;autcni odio habui. Qj^busadde, quod vt Efauus primogcniti ius temerè vendidit t-ità Deus in lacobum tianftulit,Sc illius confilivrm per Rcbeccatn mirificè turbauit.Simiinbsp;liter lacobo filij duodecim nati funr,inter quos ordine quartus fuit ludasj Sc quidem exnbsp;LeaConiuge,minus dileâa,Sc tarnen ilium practeritis alijs promifsionis hæredem fierinbsp;Sc inter Seruatoris lefu Chrifti progenitores recenferi Deus voluit. Scc,
Docent ifta,in falutis æternæ cauffa neq; carnis generationi, heq; bominum au-toritati aliquid effe tribuendum. Quoad camera enim omnes ex Adamo peccatoresE^^^\, nafcimur,ncq; ex vtcro matris aliquid nobifeum in hunc mundum inferimus,præter exnbsp;primis parentibus in nos propagatam naturæ vitiofitatem, qua fit, vt neq; fapere, neq; 'nbsp;veile, pofsimus ea, qu« funt Spiritus Dei. Sunt ergo figmenta cordis noftri praua abnbsp;ipfa infantia, Sc quo magis state proficimus,eó magis viribus augetur innata nobis viti- R,m,7tnbsp;ofKas,quam Paulus legem peccati dicit,vt captiuos quoq; ducat nos infelices, quo nolu-mus. Itaq; regcncraiione oranino opus eft, fine qua regnum Dei ne videre quidem,nc-dum ingredi poffumus. Ad banc verb quid conférât homo,qui quoad fuas vires,ne ad conbsp;gitandum quidem idoneus eft,vtvel corporis fui ftaturat aliquid addat, vcl capilium v-num album aut nigrum faciat.
Qimad vero bominum autoritärem, falluntur in bac cauffa fuo iudicio viri prae-ftantifsiini, Sc quos Spiritus Dei propius afflauit.Etenim fuitlfaacus promifsionis filius, idemq; Dei cultor fidelis,Sc (quod alia omnia fuperat)Cbrifti ex eius ftlrpe olim nafeitu?nbsp;ri typus. Attamcn fuo iudicio turpifsime falfus cft,quando in Efaui primogeniti roburnbsp;Si in rebus agendisinduftriarti potius,quara in Dei decretum refpexit. Fit idem omni- .rnbsp;bus,qui perfonarum refpeélu ducuntur, Senonvnius Dei verbum obferuant, quandonbsp;de ijs,qux ad falutcm æter nam Sc regnum Dei pertinent,pronuntiandum eft. Eteniranbsp;Carofcrèopcrumfplendoremfpeélat. At falus exgratuitaDei mifericordia pendet,nbsp;qui luos in filio fuo Icfu Chrifto elegit,priufquam muhdusbic conderetur. Ita quandonbsp;de ilia quxftio eft,folius Dei vox audiri debet,quae falutem folis credentibus pollicctur . nbsp;niinivum quod Iola fide appræbendi pofsit Chriftus,qui nobis à Deo luftitia Sc Redem-ptio faûus eft. Fluius igitur iudicio ftemUs, fteq; eorum autoritäre moueamur, qui ali^nbsp;ter fcntiunt,Sc,quod in folo Chrifto per fidem obtinetur, fuoru operu meritis fc affequinbsp;poffe fibi perfuadent. Vamantur bi ad Efaui cxcmplu magno cum labore,Sc prædam ca«nbsp;piunt.qua: coecae carnis palato egregiè fapitgt;8c infupcr Anticbrifti culihàm impinguat;atnbsp;idem mterca Chriftum 3mittunt,qui folus bencdiâionis autor eft : Imo qui folus agnusnbsp;Dei pcccaia mundi cxplant,Sc folus panis vitat eft,animæ eluriem fatians.
Porto lacob genuitludam Si fratres eius. Etfi ludas folus inter Chrifti progeni-
lores nominatim rccenfeatur,huic tarnen fratres aliosMatthæus coniungit,quod in pris Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;otibus ilhs,Ifaaco 8c lacobo non fecit î Nimirum ne quis benediftionem Sc falutem ad
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folam ludx tribum perfinere putaret. Etcnim falutis fdus cum lacobo ira De-
I us inftaurauit,vt illo totam eius poftcritatem compraehenderct ; Sc quamuis filij eius \ duodecim ad miraculum vfq; multiplicati fint,non ramen in genres diuerfas feifsi funt c« nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;orura pofteri, fed vnum populum, adeoq; vnam ciuitatem ifti omhes conftirucrunt, Sc
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eosdem ad vnum templum conuenirc,Sc eiufdcm cultus focios effe voluit Deus î Sc pro-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inde quotquot eius promifsionibus de Chrifto crediderUnt,l) omnes falutis per bunc ac-
quifi«b«rcdesfadi font, -
-ocr page 428-4)2
DI EI NATALIS MARIAE.
Ä»w«P.
Debet bine generalis-doétrina petilefum Chriftum non ad eos modo pertintf^ ex quibusïeeundum carnem natiis eit,fed ad omnes qui ipfum fide vera amplcduntur»nbsp;Nam etiam hi (vt Paulus docet)filij promifsianis. Si proindc veri Ifraelitæ fuut. amp;nbsp;Chriftus ipfeomne perfonarum fiucgentium diferimen fuftulitjquando Apoftolis'^'^nbsp;Ite in orbem vniuerfum,amp; prædicate Euangelium omni Creaturæ: Omnis,qui credit*nbsp;ritamp;baptizatusîueritjferuabitur. ideo Paulus dicebat) Euangelium efiepotentiî*nbsp;DeiadÈlutcm omni credcntiamp;c. Hæcvtin confeientia: tentationibus cfficacifsinnbsp;Confolationem pariunt,quando vndiq; rationes colligit fa tan, quibus nos à Dei pro*nbsp;mifsionibus exclulos elfe nobis perfuadeat tira fimul charitatemfraternam nobis ton'nbsp;mendant,ne quem proprer gcntem,conditioncm)aut quameunq; aliain caufam/al^'''nbsp;amus, quicadem nobilcum fide donatus,cundem Chriftum proficetur, amp;eundeifPnbsp;trem in coelis nobilcum inuocat. Sed ad ludæ fobolem veniamus, qui genuitnbsp;amp; Zaram exThamar, Fuit hæc ludæ nurus, amp; proindeexinceftuiftiduonati foo^'nbsp;Hiftoria prolixe narraturGen. . Cap. Ex qua allegoriam Chriftiamp;Ecclcfiæ,qu^'^nbsp;ïudæisamp;gcntibusfilios Dcigénérât,contexunt* quorum induftriam vt minimo*®*nbsp;probo, ita non puto opus eflè,vt ex locisobfcurioribus, Scripturæ C3 myfteria eruaw«»nbsp;quæ pafiim abfq; omni i nuolucro quàm fimplicilsimè traduntur,Itaq; ad reliquos trä^'nbsp;camus. Phares enim genuit Efiom : Efiom genuit Aram . Aram genuit Aminidionbsp;hicNaaflôncm.Naaflon Salmonem. Deiftisferè omnibus nihil traditur memorä^nbsp;dignum. inciderunt enim in tempus illud lèruitutis Aegyptiaeæ, qua filij Ifradop*nbsp;prefsi nihil ex fuo arbitrio potuerunt agcrc.DcSalmonedicitur,quod Boozcmgwoof*^nbsp;ex Rachab, quam meretriècrn fuiftè, ex lofuæ hittoria notum eft.
Eft autem hic obferuatu dignifsimum, inter Icfu ChrifFt progenitorcs ccnferi *¦ liquos vitijs non vulgaribus infames. In ludæcertccum nuruThamarcincefluO'*nbsp;Concurruntfdajiniquaamp;iniufta,fiuchancfiuciliumilpcétes. At Rachab corp®^nbsp;mrpem quæftum fcciflè,eiusq; domum quibusuis patuiflè, ex eo fatis patet, quodnbsp;ratores Israeliticos,homines ignotos,tam facile recepit : ncq; grauis viri officiumnbsp;videtur Salmon,qui talem in vxorem duxit. Atqui facile cauere poterat Deus,no®
* iti hune cenfiim venirent, Sed ita fjeri oportuit,vt conftaret nobis,Dei filium,vtpoo®^ tores faluos faceret, in mundum veniflè, Ideo ipfum (vt in Pfalmis loquitur) opP^jj-temhominum fieri debuit, amp; maiorura quoq; probris doincfticisnotari,vtnos«onbsp;gnitatem filiorum Dei eueherer.
Deinde tfcftari voluit,quod ipfumhoftri minimepudeat j qui pcccatoresfumO^ Et hue facit,quod in toto ifto Catalogo nullius heroinæ illuftrioris nomen infermf,^nbsp;lesfuerunt Sara,Rebecca,Lea: fed carum folùm,quæ cxterfuerunt,autalicuiu$ng®nbsp;nota infames. Præterca qui Sacerdos vcnerat,ex peccatoribus accipere debuit carno®nbsp;fuam,quam pro mundi pccccatis immolarcc. Deniq; ex co patet, ilium fuam digquot;''^nbsp;tem atq; làndimoniam qua Patri placuit,non ex fuis progenitorib. fed ex feipfonbsp;amp; proinde potuiflè fufficicntem elle pro noftris peccatis vidimam. Qux oninia**nbsp;ligentius confiderentur,confolationcm illara de qua paulo antà diximus, vehemoonbsp;confirmant, ncq,- nos dubitare finunt de lâlutis certitudinc, quam illefux mortis mOf'nbsp;to acquifiuir.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
PtMAr. Eztth,ii.
4,P^r.Zf
Simul verb officij quoq; ifta nos admonent, nc quis fiiorum natalium infolentius efferatur,aut alijs fuorum maiorum vitia exprobret. Etenim, quia o®nbsp;fumus homincs,amp; Adami filij, in omnibus familijs tàm boni quàmmali inucniun^ nbsp;ncq; propter malos aut fceleratos culpari debent meliorcs,qui virtuti ftudent, 8^**,nbsp;honeftè ttanfigunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In lege certe cauit Deus, ne filij parentum delida luant,amp; *P
a^piid Ezcchiclem teftatur,patris ncquiriam autimprobitatem minimè fraudi for® pio amp; iufto,qui præccpta fua cuftodit. Enimucro , fi maiorum culpa in yjnbsp;ret,Chriftus quoq; reijcimercrctur,intcr cuius maiores plurimi rcccnfenrur, fc®*®®nbsp;amp;impietate infames,
-ocr page 429-»IRU. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jt
Qm veramp; nobilitatis gloriam afFeftantjillam quærantjquat foh vèrè glorîôfûs amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
ifcatos facit ; vt nimirum Dei fill) fint. nbsp;nbsp;nbsp;At Hi non ex voluntate viri aut carnis gene-
rantutjfcd ex Deo,per fidem in lefumChriftumjVtloanncsEvangelifta docec. Et hit iniitariconuenii Rahab exemplum. ErathæcgenteChananxa,amp; Conditionemeretrixinbsp;8c vtroq; nomine infamis. At eadem auditis Dei opcribus, in Aegypto amp; deferto pro*,nbsp;populi fiii liberationc cditis,tota exhorruit,8c oblata fibi diuinitus Salutis occafione be-nc vfa eü, nccquantum tnodo turpem,fed Deos quoque patrios reltquit, fimulque cum nbsp;fortunis omnibus vitam quoque prælenti pcriculo expofiiit, vt Ecclefiae veri Deinbsp;coniungerctur : quod fidei opus fuifle, Apoftolus ad Ebræos docct. Huius excmplum *nbsp;quotqupt imitantutji) Chrifto infiti, fili) Dei amp; bonorumcleftium hærcdes fiunt.
Refiat in prima Genealogiæiftius parte «Boozgenuit Obed ex Ruth: Obedau-tem genuit lefie : leflegenuit Dauidem Regem. Rurfus alienigena fmina Ruth no- . minatur,proba tarnen,honefta amp;fidelis. Cùmenitn viroludæo,quicum parentibus ** ** *nbsp;tempore famis in terrain Moabiticamfecontulerat,nupfilfet,religionem quoq; purio-rem ita amplexa efi, vt poftmariti obitum relido patrio folo focrum,adfuos redeuntem,nbsp;fponte fecuta fit,cumq; ca non longinqui modo itineris labores,vcrumetiam domi ege-ftatem patienter tulerit,8c rarifsimo fidei 8c pietatis in Dcum, maritura defunduin,atq;nbsp;locruin,gentemq; ludaicam,exemplo, fibijpfi gloriam iinmortalem pararit. Norai-oantnr autem iftae Ruth 8c Rahab,vt Chriftum ad genres quoq; pertinerc intcUigamus.*nbsp;quod ludæis olim incredibilc 8c iniquum videbatur. At qui hoc frui volunt -, eafdemnbsp;imitari debcnt,vt (quod in Pfalmocanit)obliuifcantur populi fui 8c domus patris fui, amp;nbsp;reliais vitx prioris ftudijs,fidem fuam morumfanaimonia,paticntiain aduerfis, dile-äionc item non fucata,teftentur.
Obed veroIcffegcnuit,exquoDautdRex natusefi. Atleflehominem oblcu- j'^**'*** rum,ncq;maioribus fuis paremfuiffe ex multisindicijsapparet,co inprimis, quod po- 'nbsp;fica Saul 8c Seba,alijq; fimiles,qui hoftili in Dauidem animo erant, cum percontemtumnbsp;folitifuerunt filium Icffe dicere. Sed ScSolomonisfilioRoboamoIfraclitæproauumnbsp;leffe exprobrärunt,cum ipforum poftulationi non annuiffet. Sed 8c inter filios lelTe o-äo Dauid natu minimus fuit, 8c inter fratres ferè contemptus. Hune tarnen Deus ex nbsp;caulaad regnifafiigiumeuexit, 8c infuper filij fui seterni, incarne olim manifeftandi,nbsp;pl ogenitorem elfe voluit.nbsp;nbsp;nbsp;Agnouithanc Dei bonitatem Dauid, 8c candem fæpe
prxdicat. Et hune folum inter cos,qui mox recenfentur, Matthæus Regem prædicat , ** eo quüd in ipfo Deus regnum fanciuit,quod promifsionum de Mefsia ex Dauidis fami-lia nafeituro pignus,8c regnj per hune inftaurandi typus fuit.
In præfcnti autem obferuari debet, quàm probe Dauid ScChriftus inter fc con-ueniant. Vt enim Dauidis familia, quæ prius in aliqua dignitate 8c exiftirnatione fu-eratÇvtin Boozi ScRuthathiftoriacernitur) obfcura 8c ignobilis fada fuit paulô ante-quain illc ad regni folium euchercturt Ita pofteritatem illius adpriorem illam inopianr 8c obfcuritatem rurfus dcijci oportuit,priusquàm Chriftus nafccretur. Inutroqquot;, au*nbsp;tein exofculcmur Dci bonitatem, qui fcfe in filio fuo cô vsq; demittere dignatus cft , vtnbsp;noscxlutopeccatorumcdudos,Reges8cS3ccrdotesfaceret, atq;'gloria aeterna coro-naret. Cuius bcnefici)confideratio,vt nobis confolationcm afîert in tentationibus,nbsp;itacxcitarcdebetjVtChriftoIcIuconfecrati, in ipfo vitam viuamus noftra proFelsioncnbsp;dignam, Huic debetur benedidio,honor,gloria 8c poteftas in xternum. c//M Ë
HO Ml LIA lit
Dauid autem Rex genuit Solomonemexca)quxfucrat ywor Vtix. Solomon autem genuit Roboam. Roboam genuit Abiaminbsp;Abia genuit Afam. Afa autem genuit lofapbat. ïofapbat autem ge*nbsp;nuitloram. loram genuit Oziam. Ozias autem genuit ïoatbam.
M m iiij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loatbam
-ocr page 430-DIEI NATALIS MARIAE.
loatham genuit Acbaz^ AcliazautcmgenuitEzechiam Hzcchia^» genuicManaffem^ Manaflcs autemgenuitAraon. Amonautemg^nbsp;nuit Ofiam* loEas genuit. loachim autem genuit lechoniam^nbsp;fratres ei us in deportatione Babylonica.
VONIAM OMNIS SCRIPTVRÀ DIVlNlT'^^ infpirara eft, nihil eius libris continetur,lt;]uod non friidutn amp;nbsp;tern ßngularem fcrat. Qui cnim in ilia loquitur Spiritusnbsp;lapientiæ Spiritus elljSelibres iftosideo ex taro voluit, vt noftrx inbsp;tutionij ædificationi amp;c confolationi,feruianr.
Qi^apropter etfi nonnulli in his locis pariirn vtilitatis conff^
yfM^eneala~ ^lAChrißt,
videantur,cogitabi!nus ramen,PropberasSc Apollolos Dei feruos^fiucamanufnles,', t/e lt;vf),ifa. rt- (vtChiyfolloraus dicebat)Dei os fuiflcjideoq; nihil ab illis temerc fuifle liceris manii'nbsp;^^8° quimetalla fodiunt,nc minima quidero venarura auri amp; argent! indicianbsp;gu nt : Ita nos in Scripturis facere oportet, vt ex illis veram amp; cleftera fapientiainnbsp;c^p,Aa, Afefl, musjcuius non obfeura indicia in illis ctiam locis occurrunr,qiii primo intuitunbsp;r)lcs,amp; cognitu indigni,videntur. Hocipfum ergo in lefu Chriftigenealogiaq'JO1nbsp;obferuetur,quæetfi nudanomina recitethominum,qui olitn vixerunt, Sequibus^nbsp;nobis nihil negotij efle videtur : eadem tarnen propius confiderata fidem noftraninbsp;menter confirmât,deq; multis admonct non vtilibus modo, verumetiam neceflân)
flio Nam vt nuper dixîmus,prîmô docet,Z£ Sß'Ä/hunc,qui ex Marianbsp;natus ell,efle promilfum human! generis Scruatorcm, Deinde ilium ad omnisS^jj,nbsp;loci homines pertinerc demonftrar,quando bic absq; fexus, generis amp; condition'^^^nbsp;fcrimine,cenfcntur Tudæi,Ethnic! p3upcrcs,diuites,principes5plebei,clari,obfcuri-ilium ne peccatores quidem fallidirc apparetjCÙra fccleribus infames in hoc ordm^nbsp;memorentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pj.
Adhæc humilitatem amp;modelliam nos Catalogus illcerudic,ne velmaioru^^^j, ftrorum virtute amp; fplendore efleramur,vel alios propter luorum progenitoriitn vinbsp;merècontemnamus.
Quod cnim inter Chrifti progenitores olim faétum fuir,vt ex optimis pgt;P' Dei cultofibus filij dégénérés amp; impijiamp; econtra ex peßimis optimi,progenitfnbsp;ipfum ab ipfa rerum origine omnibus familijs commune fuit,amp;adhuc vulgonbsp;negate potcll. At qui de ifto rcélè cogitant,ij veræ nobilitati lludcre difcuntjlt;l jptnbsp;vtperfidem lESV CHRISTI^ ex verbifeminerenati,Deifilijfiant,nbsp;his mulra alia,fi fingulorum,qui hie cenfcntur,hilloriam fpeftemus, quantum CMif'nbsp;argument! ratio permittit. Quod ergo in prima TclTaradecadc fcciraus,nunc mnbsp;da quoq;brcuiterfacicnius.
Primus hic recenfetur Dauid,qui genuit Solomonem ex ca,qua: Poterat Solomontsfimplicitcrmcminifle; Sed vtfupra Thamans inccllæfi^f!nbsp;chabæ meretricis,ita hic Bethfabæ adulteræ mcminit,vt hilloriam totam ledl®'* nbsp;tcmreuocet,quæ in hiftoriafacra prolixenarrarur. Id veroprirnumpropt^f. jjiiU'nbsp;faólum putabimus, qui Dauide, amp;c huiedatis promißionibus j infolcntiusnbsp;tur,ideoq;eoshoc tarn turpi lapfuadmonerioportuit,gratuitam planefuiflc .nbsp;inilericordiam,qua Dauidem elegit amp; in eius familia regnUm llabiliuit.nbsp;ipfumnoltræinftitutjoniferuit,neinfalutiscaufaqutcquam velpatrum,nbsp;ritis tribuaraus, fpcm vero falutis certam ex coconcipiamus, quódaeternüS^^(,fi)'^nbsp;ex peccatoribus accipere voluit, quod pro nobis patri oflerret,nbsp;nbsp;nbsp;Nam vtD'
usrsnnotauir,voluir C ArÄ/JT'Z^^humanæRedemptionis beneficium à fubP'^^^jif'* ribus inchoate,ne quis originis maculam,idell,quam ex primis parentibusnbsp;naturæ noflræ vitiofîtatem obllareputct,quó minus in iplb iullificemur aclefnbsp;iJ^^
I. P«.I.
Djtuidgennit Stlamtnem,
VIRG, HO MI LIA HI.
ïd ergo ijseonfutandisferuiat, qui Ecclefiam in terris finguotj-qu« omni ruga E«zlt;gt;/zi «0» Carcat Sc maculajAq;noftrisEcclelijsiccefsionemfaciunt,quód in eis videant effe ali-««»»gt;»-quos,apcrtis flagitijs infames. Cur vero alicui mirum videacurjEcclefiam , quæ myfti-cum aut Spirituale Icfu Chrifti corpus eft^ex peccatoribus congregari, quando alle ex ta-libus homo nafei voluit ? OUferuari potius debet Spiritus Sanóli confilium, qui eleâo-rumSefanófifsimorum hominum graues lapfus amp; enormia flagitia commémorât, ne finbsp;eorum virtutes Colas prxdicari audiamus, illos plus quàin hominesfutfle putemus : vtq;nbsp;in illis agnofeamus gratuitam Dei mifcricordiam, qui communibus nobifeum aHcéti-hus obnoxios homines cligere Sc vafa gratiæ facere dignatus eft. lt;
Intérim nobis ciufmodi cxemplorura ctiam hic vfus elfe debct,vt ne quid noftris vl f^emefau lt;v'(~ ribus tribuamus, neue propria virtute confifi fecuriores fimus. Fuit Dauid vir fccundûnbsp;corDeijin aduerfis conibnsjinaffercndo Dei cultu feruidus,modeftus item 8c prob, poÿ *nbsp;puli 8c patriæ amans,Prophcta deniq; eximius, 8c(quod oinnia alia fuperat ) typus IcCunbsp;Chriftijqui Dauidis filius dici 8c inuocari voluit.Idcm tarnen polt multa egregiè fa-£l:a,cunbsp;paceSc otio abundaretjfecurior fadus,non adultcrio folum jfcd ctia homicidio fcelerato,nbsp;5c plane proditorio, non fine nominis diuini contumelia,lèfe polluit. Et quamuis cumnbsp;duriter cafiigauiflet Dcus,idem tarnen poltca ambitione feda6kus,ccnfum populi agit,Senbsp;nouo deliélo Deum rurfus offendit. Ex illo natus Solomon Deo itidemcharifsimus fu#nbsp;it,8cideolcdidiadiä:us eft,Solomonls autem nomen à pace accepit,GO quod ipfic etiamnbsp;Chrifti typus fucrit,qui vnicus inter Dcum 8c nos pacis princeps 8c autor eft,teraplumq;nbsp;Dciviuum,Ecclefiam videlicet,exludæisScgentibusædificauit. SedSc Sapientiain-comparabili,opibus inæftimabllibus,5c potentia atq; gloria exterisquoq; regibus admi»nbsp;I at'.oni fuit Solomon. Veruntamen idem illc,cum ætatc8c rerum vfu iam profecilfçt,nbsp;fuiipfius 8c Deiimmcmor,mulieresextcrasjidam3uit,à quibusfeduâ:usàDeodefecir,nbsp;ÔC Ifraelitis fuis idololatriæ autor fuit,qua: annis totis trecentis durauir, neq; aliter quamnbsp;fcopis ßabylonicls,8c vrbis excidio,expurgari potuit. Multa ergo cura 8c ftudio opusnbsp;cft,vtDci donis reétè vtamur,8cin co quod benècocptum eft in finem vfq; perfeucremusnbsp;C^id enim de nobis fiat,qui vt'natura peccatores Sc tantis viris nullo modo conferendi *nbsp;lumus ; Ita hoftem habemus improbifsimum , qui nunquam quiefeit, feq; in Angclumnbsp;lucis transformarc nouit.
Huie certe non poterimusrcfiftere.nifiiliumfub pedibus noftris Dominuscon-culcct.Interca autem nos vigilare,in Dei verbum rclpiccre 8c precibus intentos elftf o- . porter, ncquando illius aftu fupcrari fuccumbamus.
Solomon gcnuit Roboamum tx Naama Amonitide» Af miraculo fimile eft, quod ex vxoribus regijs feptingcntis,8c concubinis trecentis,vnicum filium genuit, cu- quot;nbsp;ius hiftotia Sacra mentioncm faciat, Atqui inter promifiiones, Abrâhamo datas, hîeCnbsp;nonpoftremacrat:Faciamtcingcnrcmmagnam,Scponam fernen tuum quafi pul'ue- »nbsp;rem terræ 8cc. Cuius promifsionis veritas vt olim cluxit, ita hodie adhuc eius argumentum cuidens cft,qdod tanta eft ludaeorum in toto orbe difperforum multitudo,vt finbsp;onincs in vnum conucnirent,nulla gens fiuc natîo ipfispoffet æquari. At Solomon,nbsp;qui benediétionis Dei immemor contra Legem vxoresmultiplicauit,§c infnper alicni-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9.
genas ducendo lanûitatem prophanauit (vt Prophctaait) vnicum filium fufeepit, 8c eun» quidcm degenercm ac pefsimæfrngisRoboamum videlicet; qui primùm infolen-tia lua 8c mlnacibus diélis populum offendit,Sefehisma inuexit,quod rcligionis quoq; 8cnbsp;cultus diuini difsimilitudinem peperit : DeindercliélaDeilege, populum quoq; ab eanbsp;abduxit : Quæ caufa fuit,vt Deus Aethiopes 8c Acgyptios immiticret, qui direptis ïudænbsp;ciuitatibuSjCxHcrofolyma quoq; omnés domus regiæ 8c rempli tbefauros abftulerunt.nbsp;Mcmorabilc exemplum,quo docemurjquàm inaulpicata fintcefiiugia,quæ contra Deinbsp;voluntatem contrahuntur.
In primam crgoconiugij inftitutioncmrcfpiciant,8cà Deo datas leges obfer-ucnt,qui fibi confultum volunt» Qui fccus aguntjij ferè faroîlias fuas cuei tunt,dum , cas propagate ftudent. Qupd lofaphato etiam accidilTe^mox audiemus.
Roboam,
-ocr page 432-d'iEI NATALIS MARIAE*
Roboani gçnuit AbiamjCuiuseadetn qnx patris fcituna fiiit, eo quoJfiin ingclt; niuni atq; mores imirarctur. . Attamen vt hiHorja doccc,Dcus propter DuW'l':' Je«nbsp;dit lucernam in leriifakm , vt filium haberet Afain,qui princeps fuit bonus amp; pius. I'Cnbsp;cit eniin quod boniim rtcfumq; fuit in oculis Domini, amp; toti populo, vt Deum pacrmnbsp;fuoruminquircrent,mandauit. Iraq; illo aurore ludæi fdusinierunt,vt4Uirlt;-îlt;-''^nbsp;Deum in toto corde amp; rota animafua, Sfiqui fecusagei er, interficeretur, tjm pjf'quot;®nbsp;quam ma^nus, tain vir quàm mulier. Er tantum fuit in Afa promoucndi cultusD«nbsp;üudiumjVtmatrctpMaacbamloco moueritj quod fupcrftitionum cxecrabiliuuinbsp;magiftra.
lefaphtt Jer/tm gt;
a. Par.zi»
Afa genuit lofaphatum. Secutus eft bic boni patris veftigia, amp; quia verbi Pf* obleruantiisimus cratjcum Repub, religioncm quoq; reformaiiitatq; conftituinGciiU'nbsp;it hie filium loram, qui degcner in vijs regum Ifrael ambulauir : Quæ culpa taæf®nbsp;non parua ex parte loEphato accepta ferri debet, qui peßimo confilio aflinitateiu eu»nbsp;Acbabo fecit jamp;huiusfiliam Atthaliam, ex pefsimamatrelefibelenatamjorauiowi^nbsp;rem dedit. Ab vxore ergo leduólus multainiuftè amp; nefariè fecit, tandem defun'nbsp;ûo pâtrelofàphato, vt.regnum luum ftabilirer, fratres (uos omnes occidit. Sedpu'^*nbsp;uit crudelita;cem iftam Dominus talionis lege. Qina enim iplè à Deo dtfcâionrf' quot;*nbsp;cerat, ab eo Iduæi defecerunr,Moxitem Pbiliftæt Arabes in ludxaindncurlion^^***nbsp;da,domum regiam diripucrunt : atq; cius vxores amp;filiosomnes, vnoloachjzjfiuc 0-choziaexcepto, abduxerunt : ipfe autem à fdo amp;intolcrabili inteftinorum morbo rt'nbsp;cruciatus vitam finiuic,amp; fepulturæ honore caruit.
Taminfelix fuitconiugij cum impia amp; infideli Atthalia contraéii exituSj quflgt; adhuc magis Tragica fecuta funt.
J. ineit natur4'
Ik ^entrtt Chrilii inttr-rupta I
loramo enim Matthæus Oziam fubijcit, dicenslorsm genuit Oziatn. Regum hiftoriam confulas, hie naturalem genealogiæ Chiifti Jineam inteirump'»nbsp;Matthaeum ab ea ad legalem tranfilire patebit. Etenim lorami filins fuit Cchozia**nbsp;qui folusfupcrftes manfir, fratribus eius ( vtraodo diximus) in Phibüxorum amp;nbsp;bum irruptione fublatis,
74r. J.
Ethunc domus Achabj generum dicit Scriptura : nimirùm quod Atrhalia vxorera ei dediflet exfua familia. Huic in regno fuccefsit loas, quem Ochoziïnbsp;urn hiftoria làcra vocar. Is Ampziam genuit, ex quo demum Ozias nacus 'nbsp;Omittuntur ergo hîc reges tres , Ochozias loas amp; Aniazias, Caufaiu ynbsp;rei plieriq;ïx noftris banc annotârunt, quod cum generationcs J4. à DauidC)nbsp;ad deportationem ßdbylonicam,numcrare Match, volueritjnecelfariô tres oinittcnbsp;fuifte, ne numerus excrefeeret. Âtquærenti,cur hos pocius,qui loramuin pw*'nbsp;fecuci funr,quàm alios,præterierit ? Rcfpondet D. Hieronymus, voluiflenbsp;mi memoriam ad tertiam vfij; gcnerationein deleri, co quôd fefe lezabelis amp;nbsp;äffinitate polluiflct. Et fané non alius crat ( meo iudicio ) locus commodiornbsp;prætereundi,quàm is, in quo Reipub. fimul amp; Religionis mutatio horribilis fadtanbsp;amp; deleta Solomonis pQfterirate,regnum vnà cùm venturi Mcfsiæ promifsionibi*nbsp;Nathani(quiamp;ipfe ex BethfabaSolomonis frater fuit) hncam translatum fuit.nbsp;nira Atthalia, cum filiuraiuum Ochoziam àlehu occifum eflêaudiret, omne fein'quot; .nbsp;gium delere ftatuit : nimirum quod Ochozia absq; liberis mortuo, regnum adnbsp;pofteros ( qui vulgo Ahifirim ,id eft,,fratresprincipisdicebantur) translatumnbsp;le ab omni fpe pi iftinæ autontatis rctinendæ excidiffe, riderct.
Nec dubito, impiara mulierem infuper religionis purioris e^io exritnulaW^^^^ iflê, quam promifsionibus Mefiiæcx Dauidis genere nafeituri porifsimUinnbsp;potuit ignorare, cum illæ in omnium ore cflênt, amp; propter cas Dauidis domiis anbsp;mriibus obferuaretur. Vt ergo amp; priuatam i^iuriam, quam fibi fieri putaby inbsp;feeretur,amp;fimul,rcligionem cum tota fàlutisfuturæfpc euerterct, facinusilludt-'^nbsp;lifsimum,amp;plus quàm parricidiale, aufa eft. Sed obftititeius conatui Deus,nbsp;ratæ effent Dauidi daeæ promifsioncs ex tanta clade loram cripuit,qui polls h jnbsp;Pontificis beneficio amp; opera regnum obtinuit. Hune Lucas S'imeonem diot ¦ 4nbsp;nemini mirum videri débet, qtiando ludæis vfitatifsimum fuit, vt illuftres vii'i iquot;nbsp;nés amp; fæpc trinomines eflent. Idem etiam Ochoziæ filius dkitur^quia vt
-ocr page 433-VIRG. HO MILIA III. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yLl*/
iijlcgtûtnusquoq; fatnili« Solomonis,cjuæ in Ochozi: lt;lefecerat,inftaufator fuir.Qupd ft oblcruetur,promifsioni etiam tjuæ Solomoni data fuit, nihil decefsifle patcbic : quan-«lohxc non tarn Solomoncra,quam Dauidein , pro bafi hahuit, quo niteretuv. Qmanbsp;ergofvtad Matihxum redeamus) omnino reges tresomitcendi fuerunt, vt fibi Teffara-dccadishuiusfccundx numerus conllaret, non alio commodiori loco (vt dixitnns) idnbsp;fieri poteratjamp;debcbat ex lESV C H R l S T1 genealogia merito expungi Ocho-zias, cuius pater loramfratresfuosgermanos occiderat , amp;qui degener plane domusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
DauidicK furculus j feipfum proatilsionibus deChrifto datis propria impietate abdi-caucrat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
l'uerunthæc aliquanto prolixiusexplicanda.
Continet cnim',hiltotia hxc memorabilem doftrinam,' qua admonemur, quàm infelix fitconliliorum,quæabsq; Dci verbo incuntufjeuentus, apud eosquoq;»quiZelo eweers»,nbsp;aut animi intentionebona Sclanftaducuntur.
Nee cnim dubium elUofaphatum, optimum pijfsimumq; prmcipemiCUfu Atba-bo Sceius filio fitdera amp; affinitatem fccilTc non alio animi pvopoftto.quàm vt vtriusque regnipaciconfuleret,amp; eadem occafione veris Dci cultorilius,qui apudlfraëlitas adhucnbsp;multi erant, profpiccret, vtliberiusfidem fuam ptofiterij cultui vero vacate pol-fent.
Atquiain hac re carnis prudentiam potius, ouatn Dei verbum , fçqu.tur,longé aliter, quàmipfe inlfituerat, rcs cecidtt. Nam Acbab eo foedcrcconfidentior fattus,nbsp;bellum non necclfarium contia Syrosfiifcipit jCui lofaphat quoq;(vt paulo ante dixi-imis ) iuiplicitus vitæ periculum fubit, 8c accepta graui clade reuertitur. Accefsit gra«nbsp;uius malutn, quod ilb occafionc loramus filius, ab vxore corruptus,idololatriamin re-OTumludjinucxit.Jkàpatre Auoq;relbtutum veri Dei cultum cuertic. Deniquenbsp;lixccaufa fmt,vt muni ipfius poftcritatiin Ochozia ,infclici illiusconiugi] fobole, de-Icta, regnum in Nathaui lincam transferretur, quod non absq; motu graui amp; periculonbsp;fo bûuin fuilfc hiftoria docct. Difcint ergo pij carnisconfilta fufpecla haberc , neuenbsp;illiusprudentiamin rebus agendisfequantur,fed Dci verbo atquemonitis feduloinfl-ftant, adeo vt ne ad dcxteram;quidem, id eft, Zelo bono ab illis déclinent. Vt primùnvnbsp;cnimcaroauditor, moxnosillaàDciviistranfuerfosabiiipit. Exemolaquibus hocnbsp;probctur,palsim occurrunt : quorum omnium hic nobis finis amp; vfus efle debet, vtfen-lus noftros omnes per fidei obedientiam Dei verbo fubijciamus ; quem Evangeli- ,nbsp;ca prxdicationis fincmatq; feopum eflePaulusdocet. Vide 2.Corinth. ïq. Roman. 1.nbsp;amp;/lt;^.cap.
Docet ctiam hiftoria ifta, quàm pcriculofa Simaxia fint j qux eum prophanisSë ce^tu^i^ru»^ infidclibus contrahunuir,coniugi3.
Vt cnim nulla copula arthor cftconiugali : Sic nulla ctiam ad feducendum eft efficacior. Prælufum olim fuit huic malo in primis parentibus,qu3ndo Eva à fc'rpentc
'J
dccepta Adamum quoq; feduxit. Poftca ex imparibus filiorum Dei, id eft fidelium nbsp;nbsp;nbsp;«
qui ex Seth progeniti étant, cum filiabus Canatticis coniugijs Nephilim nati fuerunt, homines dubij in rcligionc, amp; dcfccforcs, propter quorum incurabilcm amp; etftenemnbsp;contumaciam orbisterrarunidiluuioinundatuseft. Solomonemquoq; à mulieribus n.«, inbsp;idülülatricis feduûum fuifte, vt idololatriam publicè inueherct in terram Deo facram,nbsp;fuprà diximus.nbsp;nbsp;nbsp;His exemplis loramus acccdit,cuiiis exitus tanto infelicior fuit,quan-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; \
to maior fuit Iczabclis 8c Aithalia: impietas. Quarc non minus prüden ter, quàm piè ÿ » hoc obfcruatum fuit à fanftifstmis patribus, vt filijs fuis vxorcs qurercnt pias , amp; re-ligionis verac ftudiofas, ne cum-prophanisamp;àDeoalicnis gentibus cômmifcerentur :
1 ficuti in Abrabami 8c Ifaaci cxemplis eft videre. Pofteris veto temporibus Legern quo. «r». »4, m» lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quede hac re tulit Dominus, qux extat Deut. 7. amp; quam optimi quiq; femper raram efth
' vuluctunt. Vide loi, ij. Efd.p.Nehem.)/. Malxa. Et ad hanc Paulus rcfpexit,cùm feri-*
her« ; Ne ahcao iugo copulcminicum infidclibus. Cor. cap.
4.Î8 ßanttM Dch'jnbsp;fiJes in fro-rnißtt) ntbut,nbsp;a. Ar/, 8,
DIEI NATALIS MARIAE.
t« Ar/«».
Sed quod maxime feruit huius loci tradationi, apparet in temporutn illoru® ftoria Dei bonicasplusquàmpaterna,amp;infdllibilis inferuandis promißisfidcs.nbsp;licettalis effet loram, qualem fuiirediximus, noluit tarnen (ait fcriptura) Doiiii'**nbsp;vaftare domum Dauidispropterfdus,quodinieratcura Dauide , amp;quüd proffynbsp;ratfedaturum illi lucernam ,amp; filijsfuisciinétis diebus. Etcnim Sicpcr Ahbn'^*'nbsp;lonitcm leroboamo dixerat Dominus : Filio Solomonis dabo tribnm vnam, vtnbsp;na Dauidi feruo mco cunélis diebus ante faciem meam in lerufflcm.nbsp;nbsp;nbsp;Diffi
tem reges luda Lucernæ, quia in illis fulgebatgratiæ amp; bonitatis diuinæ lux, cùm gnum jllud inftar arrhsp effet, qua promiàio Melsiæ ex Dauidis familia nalciturinbsp;fîrmabatur. Etenim ficuti lucerna alia ex alia accenditur, ne vna déficiente, tci^nbsp;bræ omnia occupent î Tta inter Dauidis pofteros continua fuit regum fuccefsio,nbsp;nbsp;nbsp;r
dem promifsionum de Meßia fubindc indaurabat, 8c inter varios cafus interdutn cîenccm rurfus accendebat. Qupd ihJoa tam mirificèfaólumfuit, vrilludnbsp;fuifle nemo negare poßit ; vt iam de illis nihil dicanius,quæ tempore exilij ßabylooi^*nbsp;lechonia acciderunt.
Oportebatenim Rempub Jud^iicam inftar lucernæconlèruari propterCW' qui fuo tempore,in ea nafci debebat. In genere ramen docet lucernse parabol»nbsp;de principibus 8c magiftratiî)usdebearausfcntire : Nimirùm, quod inftar lucern»j|.(^nbsp;dentur à Deo, nenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit,quæ vt nox fuis tenebris rerum colores 8c diferimin»nbsp;nbsp;nbsp;y
fie ilia fublato rerum 8c perfonarum diferimine confuftonem parit,cuin exitio pf^ coniundam. Curent modo principes virr,vt lucernarum inftar totipopulo pi'i'nbsp;iuftitia,8cconfilîo,vitædcniq; raorumq; exemple præluceant,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Quoad verô oziam,fuit is initio princeps bonus,8c veræ religionis amans,'« vidorijs 8c potentia illuftris. At Fortuna ebrius tandem peccauir,quandonbsp;munus in adolendofuffitufuper aram incenfi inuafit,8cpropterca'leprapereuffusf^anbsp;ceßit.i.Paralipp.atf'.cap.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ppi»
Genuithic filium Iotham,fimilirerbonum Sc pium,qui patris exetnplo» tus intra fuos fines file continuit Si quam à Deo acceperat Spartam ledulo
At idem genuit Achazum,impijfsimurii hypocritam,qui 8c peregrines tu p, uexitjSc veri Dei cultum aboleuit,templi vafa pro fua libidine tranftulit,C3£h£onbsp;crara demolitus eft,8c tandem templum Domini cj3ufit,ne cui in hoc adituspat^ /,nbsp;lium deniq; per ignem traduxit,8c ntfarijsfupcrftitionibus oronia polluit, A » 'nbsp;Reg.ztf*cap.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Habuithic filium Ezechiam , quo nullus à Dauidis obitu in ^$0' fuit religiofior 8c melior, de quo plura diccre non opus eft » cura hifto**nbsp;ninibus nota fit.
Ex hocautem natuseft Manafles, qui vt Pater pietate,ita ipleiæplcf.^^^^yjjl' eulentia anteceffores fuos omnes fuperauit. Idem ramen,ab Aflÿrijs in capti*^nbsp;dudus, refipuit,8c memorabilc verse pnitcntiæ exemplum fadus eft.
Manafles genuit Amoncm,qui,nec aui pietate,nec patris cxemplo®o'^ yjii oncm ira contemptui habuit,vtipfo régnante Liber Legisamifl'us, amp;buiusnbsp;ex omnium ferè cordibus deletafucrit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IiiiH* ¦
Huicfuceeßit fîlius Iofias,optimi pijfsimiq; Regis exemplar,fed quo fec^ fjjji» corruptifsimum plané indignum crat, Iraq; confiliariorum 8c proçcru f pjii^nbsp;8c populi contumacia fadura eft, vt ilium in bello temerè fulcepto esnbsp;terris eriperet, ne imminensiara amp; propinquum vrbis 8c regni totius c^cc*
lofîas inter aliosfiliosloachimum habuit, incurabilis conturaaciat .
quefti nec patris pictas, nec in fratrem loachaz editum diuinæiuftiri^
hune Nechao Aegypri Rex vinétum abduxerat ) moucrcpotuit,quo mtnus 0H um infurgcret,Ieremiæ Serra ones flammis daret,Vriam Prophetam innbsp;perfequeretur,8cindcredudum occideret. At tandem àNabuchodonozo*nbsp;Si io itinere mortuus,facdcq; relidus,dignas impietatis fuæ panas didit, lerCtnbsp;cap.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
-ocr page 435-VIRGINIS HOM I fl A Ï Ï I.
loachinivcrógenuitlechoniamamp;fratreseius/ub tempus deportatîonîs Babylonicæ. lechoniani aueem alijs nonfmibus leboiachim amp; Cbonenian quoq; fcriptura appellat. Etnbsp;fuit hic qooqnc non bonae friigis^ amp; malum dcfignauitln otulis Domini: In hoc vi^o laude (nbsp;digiuis,quôd leremlæ, deditióncmftiadenti, obtemperauit, amp; quam pcccando meritus erat, ¦nbsp;cjptiiiitatcm,patientcrtulit. Pçditionemirtam hilloria facta Gc narrat : EgrelTu^'eff eboi^- nbsp;chin (GueIcchonias)llt;cx ludaadrégem'Babÿlonium, rpfcamp; mater cius.Icrtiieius.^lîdtipêà-** *^****nbsp;cius, atq; Eunudii cius. Et tulif èWîïî Kex ßabyionis,amp; extulit inde omnes thc/atiros doniwsnbsp;Domini, St thefauros domus Regis', amp; concîdu umnia vafa aurea, quæ fecerat Solomon re^nbsp;Ilraclis.Tranftulit deinde omnem îerofoly mam,omnes proceres, omnes heroes fortes (ném-pc deeem millia) in captiuitatem, omnes artifices atquc inclufores : nihil fuit reliquum, pr«^nbsp;ter inopes terra: amp;c. HancigiturMatthæus propriê dicitnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;id eft, deportationeni
populiludaici inBabylonios, amp; .ab hacannoriMU captiuitatis léptuaginta initium conftitui debet. V't enim tune præcipua amp; nobilifsima populi pars cum fuo rege abduda fuit : Ita cefla-uii in lechonia regnam ludaicum, Gcuti multis dücet Dé AmbroGus.
Prodeft autem hïc obfcruaue vices rerum humanarum, quibus omnia mutantur,maxi- rega». nacautem regnorum huiusfeculi, in quibus bonimans,amp; malisbonifuccedunt, amp; ne Glijnbsp;qnideni fernper parentum funt Gmiles. Inde veró grâucs, amp; periculofæ mutationcs nafcuntur.nbsp;Nee enim R.cx malus bono fuccedit, quin omnia turbet, amp; q«æ Bene conftituta crant euertat.nbsp;lt;^o niagis anniti debent viri principes, vt Glios fuos fände inftitoi curent, amp; ad pictatem eosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
alfuefaciaiit. Rurfus G quibus principes pij Sc boni obtinguut, hi in illis Gngulare Dei bene-¦ficium agnofcant ,amp; corundem bonis legibus obtempèrent, ne contumacia amp; ingratitudine fua GbijpGs loramus, Ma»àfl'es, Amones, loachas, Icchonias St Zedechias accerfant, quaridonbsp;Alas, lofaphatos. Ezcchias St loGas, ferre nolunt.
Sed St confolationcm dulcifsimam iftorum temporum hiftoria exhiber. CotKCurrçrunt ecrteoinnia, quæpromilsiones Dci labcfaéfare potuilïê videnttir; patrum videlicet prauaex- éÿ li» ,nbsp;einpla, inalaGliorum inftitutio,Regum impictas, Sacerdotum non fatisbonæhdeilçuitas, ftrf»-( qualcm Achazi tempore Vriam fuifte Icgimus ) vis deniq; aperta, qua Atthalia crudqliter yf^nbsp;elt. Attamcn rata manGt inter ifta omnia Dauidi faéla promifsio neq; Mefsiæ modo Jinea (êr- *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
uata eft, lcd cxcitauit inluper Deus fubinde Prophetas extraordinarios, ex omnis loci amp; ordi* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;nbsp;quot;
ni$ hominibus, qui à Samuclis tempore ( vr Petrus ait) promifsiones yeteres nouîs vaticintjs üluftraucrunt : qualcs ante deportaiioncm in Babylonios fucrunt Ifaiâs, Micheas^ loel, l|oféîgt; nbsp;s, St plures alij, iainqj imminente vrbis cxcidio Sophonias, leremias, Raruch ; amp; in ipio exi-lio Daniel St Ezechiel : poft reditum item cx.Babylone, Haggæus, Zacharias Sc Malachiasnbsp;Ergo infidcliuni contumacia Dei promiGionibus ftdem minimè derogat, neq; credentibusnbsp;fraudi eft. Hine verö confolatio peti debet, quando verbi dodrina periclitari videtur. Aeter#nbsp;numcftcnimrcgnumChrifti.Stlcmper ratum.eritiquqdDeus Ifaiæ de EcclcGa dixit: Ego -S ¦ quot;nbsp;hoc toedus cum cis pangam : Spiritus meus qui fuper te eft, St verba mca, quæ inferui ori tuo ,nbsp;nunquam recèdent de orc tuo,ncque de orc leminis tui, neque de ore nepotum ac abnepotumnbsp;tuorum ab hiuc in Icmpitcrnum. Cui çonlcntit promifsio ChriiE : Non teliquam vos orpha-nos : Ego vobifeum lùm vlquc in confummationem lèculi. Item ne timeas puftlle grex, quianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
placuit patri vcftro dare vobis regnum. loan. /lt;. Matth. 2S. Luc. 12. cap.
Intérim non temerè Matthæus deportationis in Babylonctn meminit. Fuit enim hæc cur feiicritatis diuinx cxemplum,quo nullum in vcrcri Teftamento editum eft grauitrs. Etcnitn ttanit i» ßa-taminulrsctainijipræclarædcHicrolôlymaôttcmplopromifsionesextabant , vt incrcdibilc m».nbsp;?idcrctui illam cuerti 6c popultim abduci pofte, quem Deus Gbi peculium fecerat. Quæ per,-(ualio inlcliccs dcccpit, vt Prophetarum minas riderent, amp; in fceleribus pergerent incurabiles.nbsp;Proluit autcminiius exempli mentioncm hîc Geri. Eo enim non oblcurc docet Euangelifta,nbsp;cauendutn nobis efte, ne cos imitemUr, qui, verbi Dcicontemptu, contumacia item St ingra-titudinefua, GbijpGs Sttoti populo tantæ calamitatis autorcsfuerunt. Scimus autem ludæosnbsp;pofteris temporibus grauiora paftbs fuifte, quando cultus Mofaicos contra Gdei doclrinamnbsp;aperta vi hollilitcr dcl'cnderunt, St vt fuorum operum iuftitiam ftabilirent, quam Deus ipG^ nbsp;in Glio fuo oftcrcbat,iuftitiam afpcrnafi funt.
'l'uneenim irreparabiiicxcidio cxiirpati, St in orbem totum difpcrG,Gmul ab hær«î ditateregni Dci cxcidcrunt. Sapiant ergo illorum cxcmplo, qui hodic fuorum operum iu-ftitiam atq; meritumpropugnant. Nos verô gratis animis, St conftantiftde,amplcâ:a-mur lESVM CHRIST VM, qui ex Dauidis gcncrc homo faéiusnbsp;uosrcdcmit. Huiedebetur benedidio, honor,
gloria St poteftas inæternutn.
Amen.
Nn
H O MI-
-ocr page 436-P I EI NATALÎ5 MARIAE H OM ILIA ini.
Poft verô deportafionem Babylonicara IcchoniasgcniiitS^^ thiclcm, Salatbiel autcm genuit Zorobabet Zorobabelnbsp;Abiiid* Abiudautem genuitEliakim, Eliakim genuit Azorem,nbsp;zorautemgenuit Zadocum^ Zadocus genuit Acbin. Achin^^^^nbsp;genuit Eliud. EÜud genuitEleazarem. Eleazar autem genuitMnbsp;tham* Mattham gcrtuit lacob. lacob autem genuit Iofcpbuin»'*f^y^nbsp;tumMariæ,cxquagenitus eftIes v|s illc, lt;jui diciturnbsp;niucriæ igitur progenies ab Abraham vfque ad Dauid,nbsp;quatuordecim: Sc à Dauid vlq; ad dcportationcm BabylonicanhPnbsp;eenics quatuordccim : Sc à dcportationeBabylonica vfquc ad nbsp;ftum,progenies quatuordccim.
t; 1quot; ICVTl AETERNVM DEÏ PILIVM EXnbsp;noPatris dccrctohominem verumnafcioportuit.vtffatcrnoflcff^'' pofTcf'
420
ttlm ^tnüert^
? fam noftramfufcipcrc,no%cxpeccati amp; diabolipoteIUtevindic^''t
Ita nos de eins incarnatione rede inftitutos eflc oportet, quo cerr»®*^ jjodi' ilræ falutis fiducia. Ideo Eiiangclift« non obiter modó dicunt. illuninbsp;nem faftum cfle, fed Abrahami amp; Daiiidis Filium eiTe tefhntur, cSH vinbsp;flirpc promhTum Seruatorem nafciturum vetcres Scriptur« iam olim dociieranu \ tiÇ'nbsp;minus dubitemus, Matthæus genealogiameius ab Abrahamo vfg; ad lolcphuip »nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0*^*'
ginis fponfum, deducit, amp;. illam in tres Teffaradccades,diftinguit, cuius duas priorc P': m«J vlq; ad lechoniam, qui in ßabylonem abduélus fuit. Reliât tertia,dc qua niinc ^^^0'nbsp;Poft yerô dcportationcm Babylonicam, id eft poftquam lechonias cumnbsp;biliori ludatorum parte in Babylonem deportatus eft , genuit baJatbiclein.nbsp;cum co quod z. Paral. Icribitur ; Filij tcchonise, Afsir amp; Salathiel,filiuscius;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t''
amp; Phedai3,SenazaT, lekamia, amp;c. Porro lechoniam pleriq^ interprétés non abfqi ciTclentiunt.qnem Lucas Neri,id eft, Lucernam mcam vocat. Etenim confianbsp;'fis filios atqjiiepotes propterincurabilem contumaciam ablqjliberis dcccfsifle,nbsp;cxcepfo,qui leremiæ,deditionem amp; voluntarium cxilium fHadcnti,paruit. In conbsp;ficutiper Ahiam Silonitempromiferat,familiæDaûidicae,.quteiam omninoextin^ j(,nbsp;t«r,n'ouam lucernam aceendit, quse miferam amp; aftliclam ludatorum gentemnbsp;de illo hifto'ria facrafic tradit : Faólura eft anno,j 7. captiuitatis leboiachin (q^**^.nbsp;lechonia ) Regis Iuda, menlc/2.27. dicmcnfis. vtEuilmcrodach Rex Babylonis.nbsp;rcgnifoi Icuaret caput IchoiachinRegisIuda,amp; cduxitcum dccarceic, amp; locutu iii\ ¦(nbsp;humamter, conftiruitq; folium eiirs lupra folium rcgum,qui cum co crant innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7
uit item veltem captiuitatis cius, amp;c. Vt ergo lucerna, quee vix iam Icintillans y amp; deficere, oleo infufo nouas flanimas concipit, atqjfulgorem fuum difiundensnbsp;Zlantiumrccreat ; Sic per hanc infperatam Euilmerodachi bencuolentiam Dauidis nbsp;ftauratatotiludæorumgcntilætîtiamattulit, amp; lidcilucem in multorumaiiu'Jj^^jijsynbsp;¦qui iam labafeebant, deq; beiproinifiionibus dubitabanr. Accefiitad cuinult^nbsp;citatis, quod in exilio filiosgenuit plurcs, inter quos vnum dixit Salathielein,id:^iJM''i,,nbsp;-nim à Deo. Vndc apparet, ilium frequenter precatum fui^c,vtDcus, senior pro'GjciJ^I,/nbsp;Dauidi fernencxcitaret. impetrauit ergo quod poftulab3t,amp;fic noH3fpesIuas^G,l)£'nbsp;rc,vt redirent ad fua, ficuti Icrcmias promiferat : amp; quod poft annos jy. fubZonbsp;ftum fuifle Icgimus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
Qiio loco obferuanda venit admirabilis ratio ,qnyDcs illo tempore clefiavfuscft, Potabantpleriqjhanc-vnàcum cultuomni alligatam elle icrolo y j/nbsp;gtomiffiones detemploSolomonifàélas;Quæcaufafuit, vtinterimmanianbsp;Dei minas,imó inter manifefta imminentis excidij præludia, fiduciani in . yfÄ *.'nbsp;tam haberent, amp;Propherarum minis vocesillas opponerent: Templum Donuinbsp;Domini, amp;e. Accedebantfalfi Prophetic, qui hanc improborum confident!nbsp;bant, amp; bcllo iam exorto, adhuc vrbis amp; rempli dcfenlionenafuadebant. So . jjHnbsp;omnibus iftis oppofuit, Sededitionem fuafit, co quod menforara ludaic«ge*nbsp;iim,amp; Dei fententiara irrcuocabilem efle/circt. At lalutaria monenti nemo pa
-ocr page 437-VIRGINIS HOMlLïA IlII. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÆOt
lechoiiiam.qui lofiae cx loachimo nepos fuit.amp;patris excmpio territus fenilæ Deï dorfiim Cub-icçit, Ideniergoçtfipcrannos^y. exulßc capiiuus duriter admodum traftetur , miraculofé ciini iuisf«uatur,amp; tandem inter medioshpftes in tena peregrina dignitati fuæ refti-mlmr,oninibusüncntisR.egibiispræfèrtur,(ilios deniquegenuit, qui poüea populo Dei adnbsp;lila redcunti duccs fucrunc, Ecclclinm inftauraruntjSc in hoc illultri progenitorum Chrifti ca-lalogo ccnlentur. Admonctautem hillonailta, quid fiert debet, liquando Deus.iudicij fuinbsp;rigotein exerit. Memincriinus Dei morem elfe, vt â domo fua incipiat, fi quando niundi*t. petr, 4,nbsp;fcclcta puiiirc ftatuit. Idem omnipotens eft Dominus excrcituum, qui.quod femel decreuir, /w.zf,nbsp;facile cxcquiiur. Qü* ^gt;^80 cum eo ludlari volunt, nihil proficient,quam quöd eius iram.qua Pre»fer.ti,nbsp;nihilacrocius,nihilintolerabiliuseil,prouocanc,eoqimiferabiliuspereunt. Etenim propriènbsp;Deo feruit, quod de R-omanisPoeta dicebat:
Par certfubieliü, amp; debt Hart fip erbot. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reriH. iii,4t
Qnarcicchoniamimitcntur, qui rebus fuis cönfijltum volunt: amp;paticnter in fe rccipi-'^ ant,qiiod Deus imponitjamp;huiusgratiamatqueopcm implorent. Erat hoc diligenter ob-fertiandumhodic,quandoeademfunttempora,quæolimfiiblofiæ filijs fuerunt. Prædica-tur Dei verbum, amp;fuægratiæthcl3uroshîchberalitcrrecludit 5c offert: fed peccatur vbiquenbsp;ingratitudinc, verbi contemptu.fuperfiitione amp; idololatria. Tuentur ïlta potentifsimi Keges,nbsp;qui cumBabylonica ilia meretriceiampridem in Chrifti membra confpirauerunt. Régnâtnbsp;item efirenis fcelerum licentia apud eos ctiam, qui Euangelij doétrinam' profitentur,quK caii-fa cil, quôd hæc apud multos male audit. Acccditfatalis quædam lècuritas amp;, vecordia, quænbsp;oinniiiin mentes occupât. Excitât ergo flagella fua Dcus,amp; præter feditiones Sc bella intefiina,nbsp;qyibtis orbis Chriltianus turbatur,Turcæ ceruicibus noflris immincnt,quos relt;n:c Gog amp; Magog dixeris, de qiiibus in Apocalypfi dicitur. Occupârunt hi orientem totum, AEgyptumnbsp;amp; Aphricam, ctim non contemnenda Europæparte, aique indies poméria fua promouent.vtnbsp;præ toribus elle videatur tempus illud, quo imperium in orientem reuerfurum elfe , Laftan-Üi. Anbsp;us olim dixit, Hîc multorum confilia audiunturde illis arcendis,fiuntfcedera, armantur,«^/»/. ¦nbsp;claffcs, militum dclpflus habentur, amp; arma vndiq, flrepunt, clafsicum feré caiientibus ijs, qui '¦quot;A r«nbsp;ad Ecclcfix gubernacula fedent. At qui Dei iudicio hxc fieri agncicant, qui de peccatis_ do-Icant, St ad ilium feriô conuertantur, paucifsimi finir. Nihil ergo confilijs amp; machinationi^ J,,,,,,nbsp;bus ifiis pfoficitur, fed qui circa has lumultuantur, ad Zedeefiiæ exemplum peribunt. Sùnt ( hirré/nbsp;cnim nOtiifsima tempora, quando ratum omnino eiit,quod olimZôrobabeli,Hierofolyinamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
inflauranti,diccbatur.: Non per exercitum, ncque per vun, fd pe, Spiritum rneum dieit minus. Et quia regnum Chrifii non ell de hoc niuudo, folios Dei aulpicijs lèruabitur. toUcttrcle ter-.
ra, luaferi-Sequitur autem in CHRIS Tl Gencalogia : Salathicl geuuit Zorobabelem. um m jlfiam At in parai, libro hic Phedaiæ filtus dicitur, Vnde apparct eum ex Phedaia qui- reueruntr,nbsp;dem ßcnittlm ftiiflc , Salathieli autem adlcribi , cui Jabfque proie defunifio fratei\^*^^^®rquot;quot;*nbsp;Phedaias, vt Lex iubebat, feinen excitauit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vtut veto iflud fit, confiât Zorobabelem le-
chonix nepotem fuifléexfilio, amp; exDauidis flirpe defceiidiflê. Fuit autem éi hoc nomen ex jerniett rciinpofitum nonabfqjiiuminc. SignificatenimaduenamBabylonis, qtiod propric ci con-ucniebat.qui ludæos ex Babyloiie reduxit. Hifioriacius prolixe deferibitur in tertio Efdræ*nbsp;librocap. J. amp;4. Continet ca nicniorabile exemplum bonitatis St veritatis Dei, qui,nbsp;ntilla in humanis fpes reditus apparcrer, infinitæ autem reniorx obijcerciitur, quæ ilium im-pcdircpofcrantjoccafioncm diu optatam per Zorobabidem,vix duip ex Ephebis egrefTiinr ob-nbsp;nbsp;*
tiilit, St limul populi contumacifsimi animos flexit, vt ilium fequerentur, ciufqj imperio parèrent- Exeoigiitit tonfolaiioncmpetamus, fi quando Ecclefiain huius feculiexilio laborat, amp; oinniafiuiû, quæ ruinam irreparabilcm minantur. Habemus enim nos quoq; promifsio-iKt Chrifii, qui le nobis protcâorem amp; Vindieem fore promifit. Oremus autem ilium inde^nbsp;fiiicnter, vt iii hac mundi infelicis feneélaZorobabeles.fidos excitet, qui ipfius Spifitu confir-mati, Ecclctiani regant amp; cius ruinas fedulo inflaurent. fuit autem Zorobabel primus ex 4»»nbsp;Ecgislatoribus, quorum meminit lacobus Patriarcha, quando de Schilo ex luda nafeituro va«nbsp;ticinîttisell. AbhocMatthæuslineamMefsiæpcr Abiuddcducitvfque ad lofcphum ,nbsp;111 co variai à Ltica, qui pet Mefullam, cognomento Rliefam, progreditur. Eft autem Abi-^nbsp;ud( qui alibi übadias dicitur ) poftremus in hac gencalogia.cuius aliqua fit mentio in facrisnbsp;literis, Nam qui poil Zorobabelem ex Dauidis poficritate populi duces fiierunt, vfqjic adnbsp;Macliîbxorum tempora , ij per Rcfamefullæ lincam defeenderunt. At hi quoque teni-poribiis iilis difliciliinis, ad inopiam amp; egefiatem redaéti, non admodum claruerunt. Inter hos Lucas pofireinum nominal Heli,quemlofcphipattern fuifi'e dieet. Sed Matthäus buiusloti) lacobum ponit; neque propterca Eùangeliflæ difl'entiunt, aut lofephum c*nbsp;duobus pairibus genitumefle tradunt, vt olim lulianus Icurriliter garriebat.
N n ij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nam *
-ocr page 438-^2^2» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'NATALIS MARIAE
x»ÄEccltßhtfl, Nam vtex Africano vctênhîftoricoanno:auitEufebius, Heli amp;Iacob fratrcsfnernntVti^'^ nbsp;nbsp;nbsp; 4,lt;¦*,«,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exmatreEflha,quæexMatthanolacobum peperit, cuius filius naturalis fuit lolephos:
Melchi vet® Heli, quo ablij; liberis dcfunclo, lacob vxorem cius duxit, amp; illi fernen lofcplium. Itaquehicexlacoboquidemnatuscft, fecunduni Legem tarnen Helifihi'S**nbsp;tur, Fueruot autem omues illi, quorum nominahîc-recitaiitur, fcrc'obfcuri amp;. inopes. Op®nbsp;icbatenim Dauidis familiam regia m paulatim decrefcerc, amp; ex vetcri dignitate ad i?.nbsp;conditionem, quali Iciïè olim vixeral, Jcdire, vt ex eius -^1000,10 fpeciem-llerili Sznbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1J
¦promilTus illc Seruacor nafceretur, ficuti KaiaS prædixerar. Vide Ifa. 11, cap. At hic -obferuarc, quam incertæ Sc inltabiles lint res hominum, amp; quam fallantur, qui generisnbsp;täte amp; llemmatum fplendorefuperbiunt. Etenim cadem eil familiarum omniuin ofigOi^nbsp;cx Adamo phmiim, deinde ex Noa amp; huius filijs omnes defccnderint. Aliqtias auteii' 'nbsp;lus amp; rerum geltarum gloria euexit, amp; apud R.cges honoraras fecit, qui illas priuilegijs^,jj|nbsp;munitatibus donârunt : amp;. vt idem fiat in R.cpub., non tarn iullum amp; æquum, qiiàninbsp;eft. Non autem dignitates illæ propterea hæreditariæ funt, nequeconuenit, vtmaioruOJp^nbsp;icgijs gaudeant.qui ab illorum virtutc degcncrärunc Docct hoc Dauidicæ polteritatisnbsp;plum. NamliueresgeltaSjfiue regnimaiellatcm, fiuc regum natorum fetiem,fpeól«s,nbsp;vnquam in terris fainilia, fuit quæ cum Dauidica cçnferri mcreatur. Scd cadeni poflcfOnbsp;dcgcrcrantiumignauiaamp;malitiaco vfquedelaplaell vtnihileacontcmptius,nihilnbsp;quoad humana, fuerit. Vera nobilitas ell, cx Deo natum elTe. Htec nos immunitaicnbsp;urnfaluberrimadonat, amp;cxcommunihominum forte eximit,nc quid iuris in nosl^j.nbsp;mundus, aut huius princeps, fatan. Hæc etiam llabilis ell amp; perpétua, atq; egcllaie aut al')nbsp;lamitatibus adeó non aboietur , vt tunc maxime fefe cxeratfilioruinDei'dignit3S,q'nbsp;nihil ell in humanis, quo niti autfidere poßit,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ja*
' Atquærunthîcnonnulli, cur Euangclîllæ Gcnealogiam Chrifli ad lofephufO cant, fi ille ex hoc non conceptus ell amp; genitus 1 Quibus relpondemus illis fineiunbsp;pum propofitum fuilTe, vt demonllrarcnt ,IESVM CHKISTVM iliumnbsp;lium elTe, qui mundiferuatorcxpeólabatuc. Confiât autem Hebræos in genealogijs .^''jjyi'nbsp;iicres,fedvirosfolosrccenfere,fubquibus mulierescompræhcndunt. Neq;ho^'''^u|jiinbsp;rum videri debet, aut incoramoduni.quando Lege cauwm fuit, ne qua viro ex alia';(!()nbsp;familia oriundo nuberct. Sic cnim feribit Mofes ; Quaecunque filia hæreditatemnbsp;aliqua tribu filiorum Ifrael, nubat vni ex familia tribus patris fui, vt.quifq; fiüorum j Lii^»nbsp;deat hærcditatem patrum fuorum, nec transferatur hærcditas de tribu vna in aliam, 1quot;'^ \iiS,nbsp;dharreat hæreditati fuæ inter tribus filiorum Ifracl. Quamlcgem proctildubio neqjnbsp;qui vir iullus crat amp; timens Dei, violare voluit, neque Maria viro alterius cognationisnbsp;voluilTet ; Deniq^ nihil abfurdius fingi poterat, quam in eius gencratioue, qui iLegcio 'nbsp;re debuir, aliquid contra Legem fuilïê commilTuni. Quia ergo lotephos fui generis of'» ,,,0'nbsp;«X Dauide deduxit,cx codem Mariam quoq; dcfcendillê oportet, nili vtriq; ( quodnbsp;Jatæ Legis diuinæ crimen vclimus intentare. Et hoc Matthæum Ipcótauilfe apparet» 9nbsp;dicit; lacob autem genuit Iölèphum,marirum Mariæ. Quid enim opus erat anno®'nbsp;flic maritus fuerit, nifidocere vellct,fegcnealogiam iftam non propter lofcphtim, Lb*®nbsp;propter Mariam contexere, vt hanc ex Dauidis fiirpe progenitam elfe demonliret?nbsp;ipfum hiltoria cenfus, quara Lucas dcfcribit. Dicit enim,omnes abijife vt cenlcrciitirr,nbsp;nimirum in fuam ciuitatem,Id eft,in primariam fuæ tribus autlam'hæ vrbem. At M®nbsp;fuo Sponfo Bethleltcmum abijt,quæ Dauidicæ gentis primaria fedcs erat. Exeademnbsp;progenitam fateamur oportet,nifi dibcat, cam partui vicinam laborem imitilenri,nbsp;necelfariam , tempore omnium incommodilfimofnfccpiire,amp; infuper cenfus inftit^^^,#nbsp;nematq; rationes omnes turbauifte. Quibusadde,quodMatthæus, vbi adlofephfnbsp;non.vt hadenus fecit,ait : lofcph autem genuit IE S V M : Sed mutato prorfus Scr^°. gei'*nbsp;textu, aft : lacob genuilTc lofephum, maritum Maria virginis. Ex qua ( Maria fcihlt;- 'nbsp;-tuselllESVS ille,quidiciturCHKITVS.
Obijeiunt hîc aiiqui ; Atqui Mariam confiât cognatam fuilTc Elizabetæ quam 'filiabusAaronisfuilfc feribit. Si ergo tribus Ifraelitæ non debuerunt permiftet*,nbsp;quoq; ex Lcuttis natam fuifle oportet ; Sed non valet confequcnti3,qux ex particulafnbsp;«ut vniuerfale colligit, Et Lex de non permifeendis tribubus Leuitas non obftriog^'nbsp;hus nulla terra portioerat airignata,eô quôdillos per omnes tribus difpcrfos elfe op^di^^nbsp;Legis^ilciplina per eos vbiq; feruarctur. Non poterat ergo per ilios ali cuiusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ilit^
transferri ; quod vnum Deus ilia Lege cautum voluit : Etproinde licebat Leuitis pJF tibus vxores ex alia tribu ducere; ea in primis,in qua quifq; habitabat. Nam vtnbsp;nihil dicamus,qui ante confiitutam Kemp, Ifracliticam,filiam Amminadahi ex ini 'nbsp;orem habuit.conftat, lehoiada potificem lorami Kegis filiam duxiffe. Quare fieri ptnbsp;amita vcl materteraiaut alia quædam Maria cognataparenti Eiizabetha nupfctii«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p®*
-ocr page 439-VIRGINIS HOHILIA IIÏ1.
Ncqj hoc abfq^ Tingulari numinis difpenfatione faftum putabimus, quod qui Ecclefise Dci Kexamp;6accrdos«terniiscflédcbebat,exeamatrenatuse{l,quæetfiex tribu iuda amp; Davidis llirpc Priunda cü'et, Saccrdotalem tarnen tribum ianguinis propinquitatc contingcret,nbsp;amp; hac rationc Dei Hlius, quo ad carnis gencrationcm ad Kegium fimul atq^ Sacerdotale genusnbsp;luanioiigincm referret. bt hoc olim quoq-, B. Auguftinus obferuatiit. Sed quid opus eftde-niuullraiioite diligentiori, quando ( vt alibi diximus ) Veteres ludsei, quibus hæc res cornper«nbsp;tusiina tiiit, luo fileiitio Euangcliltarum narrationcni approbârunt quod homines improbif-luui iiuaquam faéturi crant, h quam probabilem habuiflcnt calumniandi occafionem. Horum ergo tcllinionium nobis tanti pretij elle debet, vt canum, qui ho die aduerfus fidci noftrsenbsp;axiomaia latraat, cauillationes, neafsis quidem vniusæftimemus»
Obferuemus potius, quod.vbiinMariæ mentioncm incidit Matthseus, ait: Ex qua genitus elt 1E S V S*ille amp;c. Conuenit his, quod Lucaslait, illam pepcrilTcFiliuni fuu qui ni»nbsp;iniruri) in iplà conceptus, exclus carneamp;fanguine homiitem alTumpferat. Iftæ verô locutio*nbsp;nci, vt Heluidi) impuriftgmencumconfutant, dequo in vigilia natalis Chrifti homil.vlti-ma copiofé dié'tum cil : ita eps conuincunt, qui Chriftum carnem cxvirginis fubftantia ac-tepilléncgant, fed Ei phantafmatribuunt,a'it corpus aérium, amp; clitusallatum.quodpernbsp;Mariam ecu canalem natum fit. Opinionum illarum primi ferèautorcslucrunt Cerdon ÔcMarcion, Valentinus item quidam, â quo Valentinianidiólifunt: quibus tandem ac-cefTeruntetiamMauichæi. Hodieautemhorumerrorcm poftliminiorcuocant, quietfiil-lum verum hominem natum eflêlàtcantur, corpus tamen eius, adcoq; totam, quam alTum-pfit hominis naturam, corporis veri proprietatibus naturalibus cxuunt, propter vnionem hy»nbsp;pollaticam. At nos Scripturæ verbis infiltcre conuenit, quæ illum mulicris amp; Abralw: fernennbsp;efle. oc quoad carnem ex Dauidis lumbis prodijflê, docet. Etcô quidem fidei noftræ cardonbsp;vctiâiur. Nifi enim verus homo fit Chriltus, idem ne frater quidem nolter crit,5c proinde e*nbsp;ius meritum nihil ad nos pcriincbit. Quod fi verô quem aflumpfit olim hominem, rurfusnbsp;cxuii aut homo elfe defijt, quæ nobis fpes cfl'c potell, quod pro nobis Pontificem fidelem agat,nbsp;no'krqi fit apud Pattern Mediator ? Ita veto nequeChriftus erit, neque l E S V S, id cllSerua-tor öc'ilcdcmptor. Sed de vocibus fiue nominibusillis, tarn in vigilia nawlis, quam dc cir^nbsp;tumcifiqnis, Sc incarnationisChrifti, commode Sc copiojc didtumelt.quopium leftoremnbsp;reinittimus.
Videamtis nunc Gcncalogiæ iftius conclufionem qua eîus fummam complcftitur Eu* »ngelilla fideribens : Vniuerlæ igitur progenies ab Abrahamo vfque ad Datiidem, progenies q iaiuordetim: amp; aDauidc vlquead deportationem ßabylonicam progenies quatuor-dci.iin : Sc à deportatione Babylonica vfqu : ad Chriftunj progenies quatuordecim. Di-ftiiiguit totum hunc taialogum in tres ordines.
Primus ab Abrahamo incipit,quo cum fdus falutis Deus inftaurauit, amp; ab hoc ad Éaui Jem deducitur, amp; habet illullriores in uibu iuda viros, qui ab Abrahami tempore vfquenbsp;ad Dauid...1 per annos oélingentos amp; quadraginta vixerunt.
Sc .undi initium eil Dauid.cum quo promilsioncs de femine benediSlo inftauratæ funt, amp;re;;;brcccnfet,bonosScmalo$,felicesamp;infclices, omnes autem ex Dauidis ftirpe oriun-do*; ,qtnE tandem dignitatc regia exuta. Sc in exilium deportata dl : Sc compleSlitur ordo ütenbsp;vl'qu« ad Icchoniam annos quadringentos fexaginta fcx.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
In Tertio primumduccs aliquot populi numerantur, ipfietiam Dauidicae familiæpo-flcrî, cuius dignitas tandem omnino defecit ; adeó vt pollremo aliqui obfcuri ccnfeantur,quo/ r jin fola nomïna extant. Non temerq autem hæc quoq; confignari voluit Spiritus fanélus.nbsp;^^liacnitn in deportatione Babylonica Deus fui fderis fimul Sc promifsiohum oblituselTcnbsp;vidcbatur, rurfus earum inllautatione opuserat,quam tune libcralifsimèfaélamfuiiTc,cx illiusnbsp;fc:uil Pfophetisapparet,nbsp;nbsp;nbsp;Apud leremiam certéilta legimus : Ecce dies veniunt, dicit Do-
niinus, amp; excitabo germen iultum Dauidi, regnabitqueRex, Sc profperè rem geret, amp; faciet iuüiciurn Sciullitiam in terra. Indicbuscius feruabitiir luda, Sc Ifrael habitabit tutó: amp;nbsp;hoe nomen elus, quo vocabitur Ichoua iullitia noftra. hem : Ecce dies veniunt, ait Dominus, vtleriam cum domo liraelSc cum domo Iuda fdus fiue Teftamenttimnouum,amp;c.*nbsp;lt;^icin locum Paulus ad Ebrxos de Tdlamcnto Nouo exponit,quod Chrifti fanguine fanci: s»nbsp;turn cil, licuti hic ipfcinvliima tna icftatur., Ethisaddipoterant,quæapudEzeclnclcmgt;^*'**'nbsp;cap. J*. St.Daniel.ÿ. habcntur,totadeniqueHaggæi amp; Zacharix prophetia cum ijs, quænbsp;MdachiascapitctertioScquarto prodidit, quittes poft reditum cxBabylone prophetauc-
Intcrini in hoc progenitorum Chrifti cenfn adumbratur Ecclefiæ fors Sc conditio, ^læniu Ó cxiinios ScSanélosDei feruos habet,quos illius patres reélè dixeris, cô quodnbsp;oruiu opcta£)çyj in ilia propaganda vtitur; modo fub regibus nutritijs floret, mox lubnbsp;N O iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tyrannis
-ocr page 440-' 424«, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIE MATTHAEI A^OîTOLI
tyrannislaborat amp; præmitur,Inîcrdum omnino extinóla videmr, quandç ad paücuî*® obfcHTos «dada., ipfamcc (vt apud I/aiam cft videre) defua tenuitaie qucritur: Scdiun®nbsp;quoqu^ræteromnem expsdationememergit, atguc nouis viribus inftaiiiatur. Vivtto®*'nbsp;¦iorum Chrifti diflimilkudoamp; variafortuna non obftitit, quóniinus iiiæ præfoitonbsp;«afceretur; Itanulla «rumhuiusfeculi viciisitudo ncque vlla, quse EccJeiiæ acridcrcnbsp;calamit3S,poteft obrta«, quó minus in Dei filios rcnaicantur electi, dc^iJlius tcgiHUHnbsp;pctuô du«c, ficuti olim Dauidi Deusproniifir,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Atfifinguloscxordineinipgt;lt;-iäs,
bis omnibus gratuita Dei mifèricordia opus fuiilc; Qua hodiectiam nobis opus dl. ius veró autor arque Mediator eft vnicus IE S V S C HK IS T V S , quew qui We 'crtnbsp;ampleduntor, ij in ipfo renati, in eodem viuent atqueregnabunt : Cui debewfnbsp;gloria.Sc potcilas in æternura. Amen.
D I E I NATALIS M R I Æ VIR G INIS
P R E C A T I O,
ETERNE DÉrS PATER SALrATORIS lESr C H Rf STI, qui ex immenfa lonitate filium tuum vebäßf 4*nbsp;/umere noflrum nut ar am in aluo virginis MurtA, da vt ßmm vteml/rAnbsp;illiuf c eet Ui y qui hue tua beneficia agneßit, amp; telebrah E/btaßdnbsp;hanc lucemoptima virgo tempore caiamitoßfiit^^i lt;^lt;tm Heredes tqraitAgt;t^nbsp;tarn anfiotuf. inpopulum ludaicunt grajßiretttrifiir»»»er»i»f»t^'*''''^
*^^^» ^lt;^^ß^egt;cterfiliirottibuirepßui^^^ Arr.tr^t, ¦ t 1......j 4
ßfttßima lues peeudunt ^hominum -Xt
Mnaiinopis infantis nbsp;nbsp;nbsp;.b iH.r l i .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mantbus tuorum Aneclorum
^abtUter defendißi sic cufiodi E I r ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adeleßcentitformam (fi cerpm
liac vltima mundiatate_j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficLnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ppfeßam magna mole arumnarnm ,
iudteytui contra fitnaoeoam bnß nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E^etaeodem dte post annos Sj, exn»lif
ßammata toiaarderet^^confiaorrPr.^^^^ **hpraßitißictim ifiadteßancla vrisd-ßargerentur, vt extaret memoria rHi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dreineres in iift»*
ilito corda noßra vt EiUum tuurri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noua Ec cleft a effè autorem : lu ß;
^Pfi^^^renouotibiferuiamuipropter nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;doPlrtnam accipm^à
ßmexfemine Abrahainduit,,eamd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;'quot;f
drferuet ad vit am Aternawy Am^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;natara, vt nos ßmtd in ta «ßd
^sroF.^/^fHÆl A PO-
^^^ngelistæ, evangel, Matth, g, cap.
^l'liAErji^ A LIO NOA/INE LEPl ^^iVt teßantur Lut.r. amp; Marc. 2. captte,Alfhaifilgt;'^nbsp;JttijJe Marcus annotauit. Num verb lacobi Apoflolt, aetfnbsp;fwrem icunt (^quidfipfe Patrem nommeAlphaumnbsp;raterfuerit, incertum ePi^ Atpuhlicanum fuiß'e txnbsp;^*^^*^^^0,qutqifxßff^veSitgaltaredimebant, dnbsp;tia tyranhidù mtnißri, ideoq, omnibus tnusß, (fi
Nam adtelontum ptauit.Matth o Marr , rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^^^cim Apofiolorum numenOid^'
tüies tllißdus (fi indiuuliua nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;vecantem Chrifium, (fiab eotttnftff
plljVtmortfidrrerurreEli *' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;collegüfuü Sßritußando Jtof,,
f ^^^^Efiajcenßonts illiuiteßiseffet, ldvereqMmbo»oß^.
.
-ocr page 441-H O M î L î A ï.
idtgtntuprißfterit, ex eû apparet, quàd Ç vt veteres tradunt^ prtmtis hiflorUm Jept Chrifii deÇirfpfit, amp; quidem Hebrauo fermons propter eos, ^ut ex ludxû crediderant, tejle quot;quot; ' ¦ 'anbsp;t.ufebiolib,j.(ap.24:3Sgt;.ljbgt;S.cap.io.s^diuoHieronymeincatelogofriptorunt^quiex^nbsp;ttrelibrumtllumEbrAnminBtbltothecaCeipirtenfî ,Àfedelcriptumeffe,affirmiit. ^èdnbsp;MtupoHafenfienemUomtnioSluuoautnonoedideritinlttdeeaEuangel^hiforiamàfinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
(onfrtptam^teflantnr D. Athan«ßtti^(^ Eufebiui in chromcii. ^1^0 autem Interprets Etti
tin^eltum,quo'i ills Hebraicè fcrtpfrai, tngrxcam linguam translatum fit ,non Jâlis confiât, Sobu TheophilaSîud Interpretern eitufaifiè dicit loannem Apoftolum^ (juoà, qua autho^
ritate dicat,nejci0. Illud tarnen ab alÿs Apofiolis, sfi tnprimittua Ecclefia in magno pretio /uiffe,indepatst^quod Bortoiomaum Âpoftolum ex tUo India incotû (pe TD.Hieronymo} Chri-fiumpradicauijfe^Pantanueiradtt^ficuttidemtlludD. Athanafiotefte} lacobus ApoflelM^nbsp;[rater Domini, Ecclefia Hierofolymitana expofuit.nbsp;nbsp;nbsp;Tandem Matthaus peragrata A fia dr
Ponto in Aethiopiam venit^ ubt 20. annos docuit, dr Ecclefias rexit, conuerfts inter multos
tus eil.^ d tta dodrinamfitam,quam de chrifio vois dlquot;jcriptii tradidit ,proprß fiinguinîs tefitmonioconfirmautt Matthaus, Nunc kodier ni Euangelij explicationsm 'vtdsamus, .¦
H O Ml LIA L
Et cùm prxtcr^rederetut Iesvs illinc, vidit quendam feden-tem ad tclonium, quiMattbxusdicebatur,amp;dixitEï;Sequereme* Atquc is fuvgcns letutus cft. eutn.
c,TERNVSTgt;EI F1 Ll V S , D O M 1N V S N ÔST
Icfus ChtiftuSji^eoinmunduin vcnlt, Sthomo faûùscft , vt pcceatorcs' faluos faccret. Et ne de eo dubitcmus,fc hoc veile amp; poffe, non verbis modo pollicctut, fed operlbusquoq^ricmïracüiofisdocct. Inter haccmemora-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
bile eft, quo d in ptaecedentibus verbis de paraly tico feribit Euangelifta no-Ûcf (tuiushiûotiamDominic. zp.pollTrinitat.audiuimus.^ Qniaenim huicmotbusiftccxpeçcatisacciderat,abhiuorditurDominus,amp;intercon-
feienüjc tormenta «ftuauù horum rcmiflionem libcralltcr offert ; Pharifîeis autem amp; Scribis,
Qtiia veto non falls ell, li peccata nobis remittantur, nifi nos totos Dco confccremus', '
rit, ÖC in lïutipulorum domcllicorum ordincm adoptarit, vttx auaro 8c iniquo Mammonæ manopio Apollohnn, amp; myllctiorum regni lui difpcnfatorem, facer«. Quo exemple doté-mur, primoi Clitillum it^ nos à pcccaiis liberate, vt infuper viüofx natur« medeatur, amp; obte-quciues Del lilios facial ex ijs, qui pviUs peccati ferui, 8c ira fthj, ej^nt. Deinde,quæ frnt eorum, Xfhefla,nbsp;quos illc v ocat.ofhcia. Hæc v t reélius.öc maiori cum frudu intelligamus,partes fmgulas hu».nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
iusnatrationiscx ordinepcrcurtcmus, Quis nimirum Matthxus fuerit? VteumChriftus VQcititl Quisitemvocationlsilliüsfuerit efteflus?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Quoad ptimum,Mattusamp; Lucas Leni votant, Alphxifilium. Binominem ergo fu- fifatthatu tjui MTe conllai,vt multos alios, quorum in facris liieris mentio ht. In præfenti autenvfibi nomen ftterUinbsp;Mauhxi tribut, quod vulgo notiUs erat, quo magis tc{letur,fc non pudere gtatiæ Del per ¦nbsp;Chrillumfibifatlx, Ideo fe ad tcloniumquoquefedill'e feribit. Fuit ergo ex publicaiïo* tnbsp;lum numcro,quiaRomanis impolita ludæorum genti veftigalia 8c tributa colligebant: Et hVanbsp;tune temporis vulgo infames 8c cxofi étant, 8c in Euangelio tere pcecatoribus 8c meretticibus ;l
I accenfcniur. Chriftus certc Pharifæo, propriæ iullitiæ ftdueia iriflato, infignem p'eCcatOremX««, t|. ( opoqncrc volens, publicanum producit, 8c infra cap. 21. Sacerdotibus 8clètiîoribus didt r ¦nbsp;! ^ublicani ôt Mctctriccs prxccQcnt vos in rtgno Dei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; c?; ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
-ocr page 442-DIE MATTH AEI APD ST 0 LI
i-eHi a'hum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcbct autsm lioc ita accipi, quafi tdonia amp; veóligalia nomincmagiftratuslfg'^î
fxaitte notule iiefas aut inhoncüum fir. Etcnim Magiftratum à Deo inftiiutum amp; Dci fcruum gt;
Non debet autem hoc ita accipi, qtiafi tclonia amp; veóligalia nomine ma;
lictta,
13gt;
£*f, Î,
12.
C-ftr. zt
notnis cft, quam vt multisprobari oporteat» Eft autem Derferuus in ijs,quæ adpoptditonO , amp;.Keipub. paccm, atq; incolumitatem, pertinent ; vt nimirum ius dicant, litcs compoiiquot;.'nbsp;bonos tueantur, malos puni3nt,armisdeniq;,quando opus cft, fuæ fidci crcditos,nbsp;communis iura, atq; libertärem, defendant. Adeoldem ergoaedificiorum publicorum,nbsp;nitionum, annonæ, viarum.fontium, amp;aliorum, quæ huiusgeneris funt, tura pertintt. nbsp;ifta vero miiiillris multis, amp; proindcctiam impenfis magnis opus eft, yt iam deeo lüiy^nbsp;mus, quod pro publica pace amp; falute cxcubantibus, fua quoq, merces non minus, quimnbsp;operarijs debetur, Vnde verb iuftius exigantur, pecuniæ ad impenlas ifias, quamex pPl''?,.nbsp;fingulis, quibus illi feruiunt.? Hine ergo antiquitus origineai duxerunt vcétigalia, qoxnbsp;cibus dum importantur aut exportantur, colligi folent : tributa item, quse 'indéhÔibennbsp;pifl'e Varrodoeetj quod pecunia, quæ populo impcrataerat, tributim pro ccnfirs potrioilfnbsp;ftnguiis exigeretur. Alij à tribuendo deriuant, co quod ex priuato in publicum rribiiaruf. ;nbsp;tarn func hæc necelîària, vt Cicero non temere vedligaiia ncruos Reipub. efle-dixerit :nbsp;rum,quodhis fublatisterarium exhauritur, ædificia collabuntur, iura ceflant, coruntl«'';^nbsp;cutio friget, licentia nimia fecuritati amp; pact ofiicit, amp; Refpub. tandem, vt corpus ncriiisiit*,nbsp;collabitur. Qyarcdiuinoetiamiurcvcdligaliaatq; tributa confirmari, Euangdio doceiru^'nbsp;Nam primus huius miniftcr, loanncs Baptifta, à publicarfis interrogatus, quid facerent,nbsp;iubet, vt relirtis tclonijs aliud vitægenus lêquantur, fed, Nihil amplius ( inquit) qtiàm ''Onbsp;conftitutumeft, cxigitc. EtChriftusadquæftioncm decenfu relpondet : RedditeÇ^'?nbsp;quæluntCiBfaris, amp;c. Non fimpliciter dare iubet, quia Cæfar ficvelit : fed quia ilianbsp;Ent,amp;proindehuic iure diuinoamp;humano debeantur. Et hincPaulusfuain rcgulain,^' jnbsp;omnibus Chriftianiscommunemelle vuh, delumfit: Reddlteomnibus, quod debetis:*-tributum, tributum : cui veiftigal,veiligal ; cui timorem, timorem ; cui honorem,nbsp;Adde his Chrifticxemplum, qui fob cenfu nafei, amp;ne matrem quidem Virgincm inimufquot;nbsp;frui voluit, amp; poftea iplcmet prp fe amp; Petro didrachma foluit; ytnimirum ijs occurret^b 1.nbsp;fub rcligionisprætcxtu immunitatem captando Rempub. tyrbant. Qiiaproptcr quinbsp;magiftratui fuo negant vcctigalia, portoria, tributa, amp; alia hfM'ufmodi,quæ ex more amp; ii'''*fnbsp;teriinaliquagenteexiguntur, auiin illisfoluendis dolo malo vtuntur, ij Qon foluoiiuS^Vnbsp;verum ctiam iniufti 8c iniqui funt, atq; in Deum peccant, adeo^; indigni funt , qui pacisnbsp;ex beneficiotruantur.
Puil/eMt ettr ftr e.K^tigrlt»nbsp;male andtantt
S«0lt;4 loi
¦I
£«r. 19*
Sed obijeiat aliquis : Si hæc eft vcéligalium amp; tributorum ratio, cur ergo in male audiunt Publirani, qui ilia olim cxigebant.? Cui relpondeo, hoc primo faftuiu f'quot;nbsp;quod Romanæ tyrannidis miniftri elîént, quæ ludæis intolerabilis 8c indigna videbaiff' .nbsp;pulumDei videlicet principibusprophanis, amp;a veri Dei cognitionc atq; cuhu aliei'i^» ''^.nbsp;huius oforibus atq; inimiciSjfubijci. Deindeimpium quoq; per fccrat, quod Rounninbsp;fum, quern ludæi ex lege ad farta tedia rempli contribuercfóliri fûerant, fibi vendicnr.'n'-vero ctfiiuftoiudicio Dci fiebat, qui illorumingratitudinem amp; rempli proplianatioiic'nbsp;vlcifcebatur, nonpotuerunt tarnen cxcufari,quotquot ex ludæis fuam opcram fllisnbsp;crilcgio locabant. Accedebathis, quod ijdcxn tributa atq; veftigalia à præfidibus Ro'?nbsp;certa pecunia redimerent, à populo autem infclici amplius, quam par erat, exigèrent. Cnbsp;illos fecifle, ex Baptiftæ verbis, quæpaulô ante citauimus, amp;cx Zachæi confelsioneapp^ nbsp;Infatiabilem ergofuiffeoportetpublicanortimauaritiam.cum crudelitareconiunftami inbsp;vtquæftumniaioremfacercntiugumilludfcruitutisRomanæ aduerfus cos magis rfij,nbsp;bant, quos pro fratribus fuis debebant agnofeere : neq; iniuria in Euangclio hominibusnbsp;ratifsimis adnumerantur, amp; omnibus exofi fucrunt.
¦' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;h jlb
Puilicani ßrt Jeculi,
«0»
Similes horum funt, qui hodiê Regibus exteris, poftquam hi gentem aut quam armisiniuftisopprefïcrunt, fuam operam addicunt, amp; in ciucs fuos inhunwu*!'nbsp;peritim exercentj Vt fuo commodo priuato fèruiant : quod vttnam non multis in lo^bnbsp;.. JÊt hi eô nocentiores funt, quod, quæ çuiu.lq; fortunæ fint, melius norunt, amp; interdumnbsp;tas iniuriashac occafione vlcifcuntur. His adnumera cos, qui in Repub. benè adhiiccu';;.^,nbsp;lajfi ofikijs publicis adhibeantur, vt magiftratus nomine exigant, quæalij debent, amp; jj.nbsp;qiiodalijs debccur, fideliterfoluairt,in exigendo rigidiftimi funt, in exponendoaiitcm nbsp;fpenfando iniqui amp; maligni, multos defraudant, amp; infuperrationibus luis adlcribtintc«,9nbsp;-, inftium vfum priuatum conuerrerunt. Sunthi ludæIfcayiotisfocij atquccontribuas, nbsp;dormitatiudicium Deijquietfiadpcculatusamp;facrilcgia eiufmodi omnes conniiiea' ^,iinbsp;dem manum vltricem aduerfus ilios excrct. PoflunthisaddiMonopolæamp;fncMtorcSinbsp;fruges 8c alia infinita , quæ hominum viétui amp; alimoniæfèruiuni, infaciabiii
-ocr page 443-HO MI LIA I.
cncmiint, amp; prccium iftorum artibus fuis miriricc augcnr, fraudes item quotidic nouas,quoad nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
ponderaamp;.mcnfuras,monctamdcniq;excogitant, quibusnonfortunas niodó populi dirif nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
piuiit.lcdhuncinlcruitutcmredigunt. Ethifuntjiub quibus terrain contremifcere Prophcta dixit. At qua noitri feculi calamitas cH, tales non vt apud ludæos Publicani infames amp; exofi,nbsp;led apud plcrosq; in precio funt, Sc vt apud Koinanos pubiicani teftc Cicerone, ornamentumnbsp;ciuiiaiis amp;, llt;cipub.ftrmamcntuin cflcjexillimantur. Sed iurauit Dominus per exceilentiam la-tobi, quod iilorum opera nunquam obliuioni tradere velit, quo minus dignas pnas de illisnbsp;fumar.
Cætcrùm vt ad Matthæum redcamus, ex publicanorum ordinc euin Chriftus vocauic, fi amp; jple hoc vitae genus in feipfo non diflimulat.acfc ad telonium fcdiflefcribit. Eft hoc ina- pMcanumnbsp;guuin fidcihifloricaeargumentum, qua Apoftoli amp; viri Apoftoliciindcfcribcnda I E SVnbsp;Cl llUSTl hilloria viifunt; quandonon obiter modóhuiusres, amp; quæ ipfis honorificanbsp;cife putcrant apud pofleros, narrarunt, fed vitia quoq; fua atqj næuos non diflimulauerunt vtnbsp;gratiæ Dei diuitias SeChrdti mcritura magis illultrarcnt. Huius generis eft, quod ambitiofasnbsp;di(cipulorumdcprimatucontcntioncs,coiutidemnegligentiam, amp; obliuioncm in ijs, quænbsp;audicrantSc vidcrant, turpem fugam ad montem oliueti, ignauum mcturti, horribilem Petrinbsp;Chtiltum abnegantis laplum, amp; aliainfinita Euangeliltæ literis mandaucrunt. Quotics veronbsp;Paulus eoruin, quæ iniuftc St crudclitcr aduerfiis Chrifti Ecclefiam defignaucrat, raeminit?nbsp;^.^nis ergo de iilorum fide dubitet? Quis.illos mentiri, aut aliquid fui comraodiaut honorisnbsp;ergo fingere voluifle, fufpicctur, qui ilia de fc ipfis commcmorarunt, quæ commode uceri autnbsp;difsiinulari potcrant ? Sed plura de hac re alibi.
Nuncaudiamus,quomodoMatthæumChrifiusvocârit, CumprætergredcrctuÿUic ( iiinfiruin ex vibe verfus marc, fine lacum.vt Marcus annotauit: vidit fedentem adteloni-utn.idcll.coloco, vbi veftigaliafolebantcxigi. Non ergo inuenit aliquo bono opcrc occu-patum, non in tcmplo inter lacra aut prcccs, non clccmofynas facientem, aut Dei laudes ca-iientem, ( quæ omnia interdum ab auaris amp; vfurarijs fieri folent ) fèd in officina iniquitafts Scnbsp;anaritix icdcntcm inuenit, quando nihilhuiuscogitabat, quod de ipfoDEVS ftatuerat.nbsp;nil tic tarnen cum Chriltus vocat, St, vt fc fcquatur, iubet : nimirùm vt Apoftolum faciat, amp; fui nbsp;Euangcli)prcconcny ltaqiCxgratuitamifcticordia,nulloMatthæi merito intercedente, hocnbsp;, fadumclt. Quod iplum de omnibus dilcipulis dipi poteft. Nam omnibus in genercChrir...
ilus loquitur : Nonvosmcclcgiltis,fcdcgo vosclcgi. Paulus quoq; de fc ipfoillud fatetur,
I-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diecns : Gvafia Dei fum, quod fum. Et voluit D E V S talium minifterio vti, vt gratis fuæ a- *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tquot;«
I bundaniiainhuiusprcconibuscluccrct,inconfolationemcorum, quibus iîla opuscfE Et
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ininc filtern Paulus monfirat, de feiplo loquens : Idco raei mifertus eft, vt tn me primo often-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
I dcret,lESVS CH ICI ST VS omncmclcmcntiam, vteflcm exemplar ijs, qui credituri 1 eflent ipfi in vitam æternam. Deinde, vt hinc conftarct, regnum Chrifti, non ex hominumnbsp;atnotiiaic, confilio, amp; induttria, fed ex Dci æterno dccrcto pcndetc, qui, quæ in mundo hoc f- .nbsp;infirma, ftulta, contempta, amp; nullius pretij fuat, elegit, vt omnem mundi potentiam, fapien# ,
l liam.atqifaftum.confunderct. Non eft ergo regnum Chrifti ex hoc mundo.quareneq^ mini-l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftrorum St ctcdcnfiuin indignitatc, aliquis offendi.neqi aduerfariorum potentia St conatibus
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tr.c.nincrint,lcihclaurum iliumprctiolifsimum geftare in tcftaccis vafculis, Sc proinde fibi
I v ura S; diligentia opus cfte, nc dunt alijsprxdicantipfireprobi fiant. Vide 2.Cor.#. /.Cor, ...
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9-cap.
j nbsp;nbsp;nbsp;l'Acnintcadcmomnium,quæMatthæifuit,cftconditio. Sedemus omnesinofficinainiqui-
1 ans amp; mailfix, cum figmenta cordis noftri pratu fintab ineuntc ætatc, vt ne ad cogitandum Çf». a.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot; , tauten, qnos ante mundum condiium elegit in Chrifto, fuo tempore vocat.Scquos vocat, «»», st
I . incaf. amp; quos iuftificat, efiam glorificat. Sic olim quafi prætcricns vocauit ludæorum 1 .cm.vt apudEzcchiclcnt ipfeteftatur. Et huius generis cxempla Aftorum liber fit Mace-Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; utibus, Corinihijs, h-phefis, amp; alijs gentibus, exhibet, quibus omnibus, nihil huius opinanti-
l ; JspAiangclijpteconcsDcusfubmifit.quiillosadregnifuihæreditatem vocarenu Idem ho-* 1 nie fieri plctiq^fatcbuntut, quicunq^ fuæ fidci 5c falutis initia propius infpcxcrint. Huius ergonbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lundamcntum in gtatuita Dei ntilcricotdia pofitum eft, quod qui probe tenent, de illius certi-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, .
1 tudinc non polTunt duEitarc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...
K\. nc qui ex co fccuriorcs fiant, St in licentlam pcccandi effundantur, quis vocationis fl«,. Matthxi cftcftusfuent,vidcrcoportct,vt quod fit vocatoru officium intelligamus. Surgit file,nbsp;SlfvtEucas ait)omnib. rclidis Chriftum Icquitur. Vbi primo dluina Chrifti virtus obferuanda cfcr/yî»
^28- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MATTHAEI APÖSTOLI
Iml, 4.
f, 9,
Mart! f, ¦
Luea 9, Ita», It,
Rtot, 41
22*
venir. Alibi morbis pro impcrio præcipit,vt cedunr: ventis amp;fluflibus quictem mandat atq; obediunt: dsemonibusquidfaciant, edicit, neemora, ièobfequentesg^^nbsp;quin mortuos fiirgerc iiibet rediuiuos, amp; hi quoq; in vitam rcdcunt. Docent ilta,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jj^l^
cflê,qui foltis vocat ca.quæ non fiint,aut finr. dmo omnipotens illiid verbum cit, cuius^^, olim omnia funt condita. Accedichis,quodin corda quoq; hominumius habet amp; iiiP^Ho'nbsp;vt hæcprofuo notu amp;arbirrio fle6tat, arqj nouas voluntates in illis creet. Docent hocnbsp;Jorum voeationes, quas fupra cap. 4. vidimus, amp; Matthæi', quæ hic delcribitur.nbsp;Deieltjincordibuscfficaciteroperari. Hæcvtad fidei noflræcertitudinemfaciunt. *nbsp;nent, ne ternerè de alicuius falute dcfperemus. Magna cnim vocationis ChriliLvise^ïÆnbsp;nos fui Sp'iritus luce illuftrauit,hoc ipfum alijs quoq; poteft facerc, Spjrat Spiritusnbsp;vult,nec poflunt illi obiccs póni,quo minus,quocunqi vult,penetret. Ioan. . cap.
Matth, IJ,
Deinde mcmorabile obedienti« fidci cxemplum Matrhæus prtebcr. Chriftiiî^*^F pliciter, vtip/um fequatur,iuber, non autem dicit, quólécum abirc dcbcat ? nonnbsp;nus definit, muiro minus ihi aliquam /pern facit opum,honorum,3Ut fortunatlautio^^idnbsp;tra neparerct, multa obftabant ; Diuitiæ nimirum, amp; vberrimus quæftus, quibusnbsp;irapediri homines, quo minus ad regnum Dei perueniant, Chrifius'ipfe teftatur j:nbsp;item rerum Chrilii, amp;. quod non conftarer, quomodo, amp; vndcfuosalcret ? Stulti
Cf*. IS»
Thil, 2.
* turïtur mundo, qui certa pro incertis commutant. Poterat præterea doracßicoruni d' fociorum odium, amp; prasfidium Romanorura, quibus ex officio obftridus erat, indiS^^l^f»'nbsp;meri. Sed nihil horum ipfum detincrc potefi, quo minus Chriftuni vocantem Icqnatn^j^jfetnbsp;hamum ergo imitator, patrem credentium, qui idem fceiïTclegitur. Idem fupra (cap-''*^nbsp;dejpetro amp; Andrea, lacobo amp; loahnc didum eft. Er Paulus fimilitcr nonnbsp;vocanti Chrifto, fed pro fiercoribus Sc damnis duxit omnia, quæ ipfinn ab illo rcuoc^^nbsp;rant, quantumuis magnifica mundo vidcrentur. Et talcs fedatores ilium quzrere,fopfnbsp;legitur. Iftos ergo imitemur, fi falus noftra nobis cordi eft.
n MMih, imi- Eft cnim Chriftum fequi, relidis mundi amp; carnis propriæ ftudijs, Ce totum ill* tart,/eitamttt, rc, vt quifqj pto fuæ conditionis rationc voluntatem cius obferuct, amp; omnianbsp;*» Ctr, s, minis Dei gloriam Sc proximi ædificationem. Itaq; Matthæi cxemplum finguli fibgt;JPjj|p^^nbsp;cent, amp; mox quid ipfos faccrc oportcat videbunt ; Exempli gratia : Sedent aliqui *^^^(1**^,nbsp; tionum tenebris, amp; audiunt Chriftum ipfis dicentem ; Exite de medio illorum amp;¦
* àb illis. Exiteex illispopulOsmcus,necparticepsfitis delidorum eiuSjVtncdepli'g\ji«*^ cipiatis, amp;c. abfq; mora ergo obtempèrent, amp; Euangclij Jucem fcquantur, fcdcs innbsp;Ma/ih, A*' ' ' ficina, amp; Chriftum sudis, qui dicit : Ne condite vobis thefauros in terra, fed in coxl*^ 1nbsp;Ctltff, 2* ergo furgis, amp;mentcm in clum erigis, vfai vita tua abfeondita eft in Dco cum CIiiquot; .^j,nbsp;cumbis ad Bacchi menfam. Sc poculis dies nodesq; deditus, non obferuas opusnbsp;. .Çhnftusauribustuisintonansclamatt.Cauetcvobis, nequandograuenturcordanbsp;pulaS£ebrictate,.amp;c. Item.ne inebriemini vino, in quo Juxus eft ; Surge ergo jScci-'*^
Jjihf'
X*f.Sb
Efbefif, ..
ff*
- ritu fando implcaris, amp; ( vt olim canebatur ) lætus bibas fobriam ebrictatem Spin'^fP*
Htir, I».
Scortorum gteges volutaris, amp; Chriftus per Apoftolum tibi dicit : Annefeitis, yeftra funt membra Chrifti.? Num ergo tollens membra Chrifti, facianr fcorti** [nbsp;item ; Honorabile eft inter quofuis coniugium, fcortatores aistem Sc adultcros itidic jtnbsp;minus Î Ne erretis, neq; fcortatores neq; adulteri, neq; molies, See. regni Dei hærcditanbsp;pient.nbsp;nbsp;nbsp;Annon ergo ferreus es, fi, te non mouet tarn dira commiuatio, vt relidish
tuis fandimoniæ ftudeas,fine qua nemo videbit Dcum ? Delcdanc tc mundi faftus
I,, 7*4*. t. ¦ la(tli.4\
- Chriftum veto per difcipulum fiium diledum dixific audis : Nediligads munduiU;nbsp;quæ in mundo funt. Item: Amicitiahuius mundi inimicitia eft cum Dco ;nbsp;tc, ne à mundo diuellaris,retinet ? Sedô infclices noftri feculi mores. Matthæuni b
quot; fti vox excitarc potuit, vt quæftu maximo.Sc præfidium Romaiiorum fauore nbsp;nbsp;j
¦ fequeretur : At ho die paucos inuenias, quos Chrifti minx atroces, aut fpes certala nobispropofita,mouerepofsit,vtfcclcribusrenunciarevelint, quæipfislabores,cj*nbsp;J- tniniam, amp; egeftatem, præfensq; cxitium pariunt. Vnde veto hæc contumacia ? ., nbsp;rum, quod carnis rarionem in confilium admittunt, amp; quod in mundo fas clTe v*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1,
Celt. 19. tue, ir«
ÖCO quoqj excufari fibijpfis perfuadent. Sed vehementer hæc ratio illos fallit, amp;* dit, quod vxori Lothi, cuius nos mcmores elTc iubet Dominus nofter I Enbsp;ST V S. Huius ergo voci nos acconimodcmus, amp; per fidei obedientiam^, jÿ
ST V S. Huins ergo voci nos attuuiujuucniui, tx. per nu-ti vi/vw.v..........
/M*»'i4* ¦. tionibusamp;aff-êflibusipfumfequamur, quiroluscftvia, verixas, ócvitl Ipfi dcP®' élio, honor, gloria, amp; poteftas in æternuni, Amen,
H o H 1 L I A I Ï.
429
HO MI LIA II.
LtfaélumcftjCÛml Esvs accumberec in domo, ccce multi piiblicaniamp;pcccatores,qui vencrantjaccubuerqnt cum I e s v amp; difci-pulis eins. Et cum id vidifl'enc Phariiæi, dixerunt difcipulis cius:nbsp;Quarc cum Publicanis amp; pcccatoribus edit Magifter vefter ?
^gN SCRIPTVRIS SACRIS NON PAVCl D E-mifericordia pcccatortim feruitio li-berauit.Sc cofdem ad liium miniiterium vocatos vaia gratiæ amp; gloria: fecit : quibuspræalijsadnumerari debet Matthaeus, quern ad tclonkini feden-tern, ex Mammons vcl auariti« officina cxtraótum Chriftus fuum Apo-üolum, amp; falutis sterns preconem, facere dignatus eft. Debent autetnnbsp;ciufmodi exempla lie conftderari, vtlontcm milericordis nondum cxliau-
ftum cflc, fed candem gratiam nobis quoq; ofterri non dubitemus, ft ad illum/a peccatis con-uctiamur. At hie fere fidcm noftram oppugner Satan, dum vcl confeientijs noftris perfuaderc ftudet, nos parem gratiarn fpcrare non pofle, eô quod alijs fimus fcelcratiorcs gt; vcl hypocritasnbsp;excitât, qui lalfa doftrin3,amp; fus iufticis fuco, nobis ncgocium faciunt. ideo Chriftus exem-pliiin hoc gratis, qus Matthso fafta fuit, nunc iplc latifsimccxtcndit, amp; fc communem o-mnium fcruatorcm efle docct, quotquot ad ipfum conuerli refiphcunt, amp; falutcm ferió quæ#nbsp;runt. Quia veró plus quàmncccflc eft, vt quo ad hanccaulàm reélè inftituti amp; in fide probenbsp;confirmaii fimus, non foliim quid dixerit Deminus, narrat Euangclifta, Vcriipieiiam qua oc-cafionc, amp; aduerfus quos, de hac re diiÇîitârir,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Occafionem totj tradationiprsbuii,quodMattlisusChfiftum domum fuam deduxir, Iroporario item conuiuio excepit, ad quod multi ex publicanis amp; alij quoq; pcccatores conue-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
ncrunt. Dicuntur autent peccatOres, qui propter vitia non vulgaria infâmes erant.ncq; pro bo* nis am honeftis hominibus habebantur, Ethiomnescum IE SV in eodem epulo accubuc*nbsp;runt. Quo loco primumMatihæiisobferuari debet, in quo prsclarum gratitudinisamp; dile-élioniscxcmplum ptopqnitur. Gratitudinis eft, quod Chriftum, quern Maghatibusinuifumnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
elle Icicbat, hofpiiio excipit, ciufdem caufa fumtus facit, amp; alios qiioqj inuitat. Ita cnim tefta-^ uir, quanti facial falutis beneficium, cuius guftum iam intra animum fuum percipiebac, amp;nbsp;quod vitxprioris ipmm(eriôpocniteat,nccdubium eft, quin intra animum luum exultarir.
SimiliaexemplainZachæo,amp;carccrarioPhilippenfi extant, qui fimilibus indieijs animiliii Lfu, xf, graiitudinem declararunt,ciiin cognitione Chrifti fc illuininatos fentirent, Dileitbonis autem «*nbsp;non fiQiulats argumentum eft, quod publicanos amp; alios infioneftioris nots homines fimulnbsp;inuitat : nimiriim vt falutis focij fiant, qui prius ipfi fcclerum foeij fuerant.
Quo exemple doccmur. quid omn«s eos dcceat, quos atriftus per Euangcfium adfc ÇMÎiiJeteai vocat, amp; fus gratis atq; falutis participes facit. Ante omnia beneficium iftud a^tofcant, quo rttatos 4nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
nullum mains 5lt;-exccllcntiusexcogitaripoteft, Vtenimpcccatorum feruitio nihil duriusamp; calamitofiuscft; itanihillstiusamp;iucundius,nihilitemfalmariuseft,quam inlibertatem filio- ¦®*'^**nbsp;turn DeiSc veritatis lueem transferri, qua iftifruuntur. Et cüm parentibus parem gratiam à finbsp;liisrependipolfcolimgcntiumPhilofophincgarint, quis ternoDeifiliofaitsgratusfit, quinbsp;ex perditis Adami tilijs, Dei filios, amp;regni cleftis hsrcdcs, facit ? Curent deinde, vtilium vi-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
cifsim cxcipiant, adcoq; hofpitium illi prsbeant. Fit hoc primura per fidem amp; obedicntiaui fidci, qus cum dilcdionc coiiiunfla nos toms eius prsceptis fubijeit, adeoqi illius nos hofpi*nbsp;res facit Iccundum hoc, quod ipfe dicit ; Qui diliget me, lèrmojiem meum firuabit : amp;. Pater Z«lt;Mr, i«.nbsp;meusdiligetcum,Siadeumvenicmus,amp;manfioncmapudeum faciemus. Deinde bene-fitentia in cos.quos illc nobis commendaoit. Rurlus cnim ipfius verba funt : Amen amen di- **nbsp;co vobis, quirccipit.fiqucmego tnifi.merccipit; quiautemmcrecipit, recipit eum, qui menbsp;niifit. Miititautcm ad nos CHRIST VS Euangelij fui precones, vtpacpm, quant ipfenobis^nbsp;apud Vatrem meruit, nofiis annuncient atque oft'erant. Mitcit præterea pauperes amp; ege-, 'nbsp;nos, vt in hos conferamus, quæ ipfi, fi in terris nobifeum viuerct, præftituri effemusnbsp;officia, atque in fuas rationes fe adferiberc vellc poUicetur, quidquid in illos conferiinus. ^**nbsp;Superar tarnen omnia alia bencficentiæ officia, fi plures alios inillius.cognitionemadduca-ntus,vtlalutiscohätrides fiant. Eo cnim nihil acceptius G H RI SI O amp; iucundius; quianbsp;hc ÖC gloria DEI propagator, falui fiunt, qui alioqui in ignorantite tenebxis périrent.
Sciât
»
-ocr page 446-430
s.
VMitajti tumbuvt cumnbsp;C hrtpat
LtM» t.
Chrißtu fttèli.. ecuifttitlaitt'.
rhtlyifit ehrt, ßumcaltemtii-ntuttr.
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIEI MATTHAEI AP05T0LI
Sciat ( inquit lacobus ) q«i auerterit peccatorem ab errors viæ fiiæ, feruabit amni'iii jjpii, amp; obtegetmultitudinempeccatoruni. ideo in hoc tam feJiili ac indefefsi hiertnitnbsp;intçr qiios Paujus, feomnibus omnia/adum ftiifle fcribir,;Vt quam plurimbsnbsp;guuntifta noltri lèculi mores. Enimueró vocatnosperEuangelij fui prædicationcninbsp;amp; jpfècum toto gratis cleHis thefauro ad nos diuertit, adcoq; feipium nobis in qnbsp;¦tæætcrnæpropinat: At quigratiam iltam veréagnofeunt, paucifunt. InuenitquuWnbsp;uasplurimos, quando ventri amp; guiæ fpes aliqua aftulgec,qui ex Ecclefix amp; pauprr9quot;|](,,piiilt;nbsp;nis helluari, amp; ditefcere.cupiant. At qui ipfum in fuis pauperibus excipiant, velnbsp;fumtus facere velint, rari reperiuntur. In aliorumautem lalutequsrenda, autnbsp;dicationead aiiös prçpagai^ida pleriq; frigent, multi autem fi hoc ali) faciantnbsp;vt primiim aliqua periculi fpecies occurrit. Taceo nunc illos, qui ad menfam Chn» jjt/nbsp;dentibusfcandala opponunr,8c eos cxemplo fuo vel etiam didis feurrilibus àlh'n'®nbsp;ilo ac falutari reuocant. Dilcant hi omnes Matthäum imitari, fi Clirilio placere,nbsp;uari volunt.
Sedamp; Publican! atq;peccatoresifiiobfèruaridebent, qui ad illius accedere, qui reliólo vitæ prions tramite ab ipfis fecefsionem fecerat. Ex co app^r^'nbsp;clum Matthsinonpotuillèomnino improbars ; nimirum quod ipfietianinbsp;conicientia comppnâi, ÔL falutis Itudioli finecupidi effent, corum fimiJes, quosnbsp;lia priori à loanne Bap. confilium pctijffe diximus. Agnolcuntcrgo in Maubæinbsp;uinamChriftivirtutem, amp; non abfquenumine hoc fieri intelligunt, quod ilium pt'nbsp;mutatum, amp; ex auaro populi expilatore tam liberalem amp; bencficum faétuin effenbsp;bemuseiufmodiexcmplaipfiquoqjoblèruare, vt quando ad ChriÜum cosnbsp;mus, qui prius Euangelrum eius oppugnabant, vel auaritiæ amp; mundo atq; libidinib'^nbsp;inomnelceJuseffrencsruebant, Dcigratiamprædicemus, amp; ipforum vcltigia fcoquot; (Hiii»nbsp;mur. Sedahnofiri feculi calamitatem, quando multi in fuis Iceleribus itanbsp;vt refipilcentiam amp; morum emendationem ne in alijs quidem patienter fetr^nbsp;amp; eos malediétis petaht, quos ab ipfis deficere, amp;C vitam in melius coniniuw*''
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.-noi*''
Præterea CHRIS T VS quoq^ nobis non ofcitanterconfideranduscrit, qui luminMatthæidomoaccumbit, fed omnes, qui adueniebant, vnà fccum accumb^nbsp;nullo prius feueriori examine fado, multo minus aliquo cxclufo aut reiedo. Atqui nnbsp;rabat, quiddidurieffentPharifæi,qui moxexeo occafionemcalumniandi optatam nbsp;runt. At rriàiorem eorum, qui intra confcientiasfuas premebantHr,quàm illorunbf^nbsp;haboit, quosarrogansIpijpfiusfiducia dementabat.nbsp;nbsp;nbsp;Hocautem fado dulcifsinugt;.j,igt;^
lationem peccatoribus omnibus adhibet. Etenim menfam apud omnes gentes lt;;ommunionis lymbolum fuifle confiât, adeô vt M. Cato menfâm amicortim iiiiî'nbsp;procreatricem dixerit: amp; inter Pythagoræfymbola hoc quoqj numeratur, quo pa***nbsp;gere prohibeat : nimirum hoc lêntiens, ne amicitiæ iura violentur, quam olimnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;di'^
diftributione lancicbant : Cum ergo in præfenti publicanos,amp; peccatis infâmes ad fV« fam admittat, non obfcurc docet, fe cum iliis perfedè in gratiam redijffe, adeô vtnbsp;rum loco habeat. Itaq/ho.c (ùo fado dulcifsimam confolaiionem peccatoribus omU® j|i/nbsp;pinat, ad cuius confirmaiipnem facit Cna myfiica, ad quam ille omnes crcdcntcsnbsp;vocat,amp;quæcorporisamp;fanguinis CHRISTI communio abApoftolodiciiur.nbsp;tur exemplp Anabaptifias confutat, qui non neceffariam ab Eeelefijs fecefsionemnbsp;a'ienis peccatis ( vtipfiloquuntur) communicent; Deindeaufierosillosamp; confio^ pC»*nbsp;pcccatores,fèriôpnitentes,àfacracommunioneinhumaniterexcludunt,nequeadnbsp;mirtunt,nifieosprofuo libitu diuturnis fatisfadlonibus fatigatos, omnium ludibUnbsp;fuerint.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
, ( ¦ Sunthi Pharifæorum focij ( quibus Marcus amp; Lucas feribas coniungunt) fadum calumniantur, 8(. eins difcipulos aggrefsi quærunt. Quarc cum publicanisnbsp;ribus edit Magifier veficr? Non autem fimpliciter amp; ingenue quærunt,vtfolent,qi^'nbsp;nbsp;nbsp;1*^
alicuius fadi edoceri cupiunt, fed potius Chrifium fuggillani, vt qui rem fâciat ab nefiate alienam, amp; indignam eo, qui aliorum Magifier aut prateeptor dici veJit. QPnbsp;hoc volunt dicere : Quihonefiatis Sepietatis vcrcfiudiofifunt, ijinhonefiahomin^''^,(£ii®nbsp;fcclere infamium commercia vitare folcnr. At veficr ille Magifier hæc adeô nonnbsp;pubticânis,prophanætyrannidis minifiris,amp;libcrtatispatriæoppreflbribus, cumnbsp;qui propter mores corruptos, 8c vitam maletransadam, vulgo infames funr, palàm (iPnbsp;fetur: Quisergôilium virum bonumamp;honeftum dixerit ? Videteautem vos,nbsp;profpiciatis veftræ exifiimationi, qui relidispatrum traditionibus, patria item religi® (jFnbsp;dinarijsatq;legitimisDodoribus,quoi5ftja vocatio certa amp; vitæ fânditas commen nbsp;tobis magifirum delegifiis ? amp;c.
-ocr page 447-HO MI LÎ A II. - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t ^21
ïtaqibic finis amp; fcopus Pharlfæis propofitiis cft^vt dilcipulis difcefiionem à Chrifto per-luadcantjSc eadem ratione populi cottus anicnos ab illo aliènent. Et fanè fu.t hæc non kuis tentatio,quando impiotum Sc fcekratorutn confortia ab ipfo Deo in Lege prohi-bentur,Sc notum eft illud^quod cultus externi prophanatoribus diciturin Pialmo . Si vfah-;».nbsp;vidcbasfarcitijCurrcbas cumco, Sc cum adulteris habebas portionem tuam. Etnbsp;fanè proculfugtcndam eflc eius modi hominum confuetudinem , fenlus communis do-cct. Vt enim qui picem coBtrcékat,ab ca inquinatur : ita qui cum fuperbis Sc irapro-bis verfatur, horum fit fimilis » Sc vt proucrbio dicitur, qui cum claudo habitant, fub-claudicarcdifcunt. Nam,vt Piucarchusfcribit,tanta eftalsiduæ confuetudinis vis, vt in- nbsp;fcijfeiè iniitctnur vitia corum,quibuscum viuimus^Sc quosin pretio habeinus. Ita 'o*nbsp;limPlatonis difcipuli cius gibbum,Anftotelis veto balbutiem, illius amici amp; admirato-res imitabantuv. Ideo prudenter Lacædemonij dc filiovum fuorum moribus percun-ékaturi.quos aut quales focios haberent,interrogabant : quod non dubitarent, illos horum fimilcseflc. Potcrat ergohic Phavifæorum cauillus apud fimpliccs, Sc incautos,nbsp;multùm derogate exiftimationi Chrifti, Errant tarnen 8c paralogizant, quod non di*nbsp;ftinguunt inter commcrciorum cau{fas,qu£e non fuot eiusdem generis, fed aliæ necefTa«nbsp;rise alix non neceffariae funt î commercia item alia cum malis quæruntur bono Sc hone-llo animi propofito,alia autem ex inconfulta leuitatc aut libidinc.Quaprofter repræhcnnbsp;frone digni funt,qui nulla de cauflæ neceflària confortijs malorum fefc immifccnt,vt co-nrodri pnuatuip quæranr,vcl carnis cupiditatibus indulgeant ; Sc hi fere illorum fimilcsnbsp;fiunt. Alia autem eft corum conditio, qui vel ex officio cû improbis aut ctiam à fide alie-nis vcrlantur(vtcùm quisconiugem habet in fidelê,qu3etamêipfi cohabitare dtgijatur) jr»nbsp;vfcl illicloci agunt,vbi illos omnino vitarc non pofl'unt,nifi(^quod Paulus dicit) ex mundo exil e libeat. Et talis equidem fuit conditio Chrifti qui cum publicanis 8c pcccatori-bus edebat, atq;bibebat,non vt fcclerum focius cflctjaut commodum aliquod priuatumnbsp;ex illis captarct,multo minus vt illorum fimilis fieret, fed vt DoÛoris ac mbnitoris fidinbsp;officio erga illos dcfungerctur,8c meliores faccret ,vt fuoloco audiemus.
In prarfenti rurfus oWeruemus, PharifxosScScrihaspalsimacerrimos Chrifti±S». , aduerfarios eflet quorum hi quidem fcicntiae Sc fapientiæjilli vero iuftitiæ amp; fanéfitatis, »t oonettttt^nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lumoiam cxiftimaiioncm fuUincbant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;««»»clirÀ.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fl» O
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim vtriq; hypocrita: crant, ( vt ipfe alibi illis dicit) non Dei , fed pro-
I priam g)oriam,Sc,vt ab hominibus magnifiercnt,quærebant,non potuerunt credere,5c I lueenr veritatis ferre, qua; in Chrifto Sc dokrina eius relucebat. Apparct ergo iniftis,nbsp;1 quànr paruin conférât ad falutem æternamhumana fapientia Sciuftitia. Vtenim illanbsp;I in diuinis coecutit, ciim animalis homo non capiat, quse funt Spiritus Dei : hæc autemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nrancaScpollutaeft,neq;poteftconfiftcread Dei tribunal; ita vtraq;,nifi Dei SpirituScnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fimoregubcrnetur,inflat,8c à Chriftoreuocat,quifolus nobis à Patre fapientia Sc iufti-
I cia fatäus eft Exemph »u vtrifqr Euangclica hiftoriapafsim exhibct,8chodie ciu$gencris * 1 infinita occurrunt. QuiaergoadQrriftilucemiftorumhypocrifiscuanefcitjhancilli
1 non poflimt ftrrc, 8c tandem eius hoftes aperti Sc implacabilesfiunt. Difcamus ergo
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nihil nobis ipfis tribucrc,ncq; etiam offendamur, fi tales nobis obftrepant,8c Euangeli.
l um «xtinfkuin yelint,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SedprodeftiftorumaftutiamSc nequitiam aliquanto propius viderc., Primo pfe4r»y««r)wi»
j aftutc admoduin,non ipfuin Chriftum,cuius caufta agebatur, fed difcipulos eius, ag-*?^*^***» l grediuntur. Si caulfrm quæras, non alia fuit, quam quod Chrifti virtutem. Sc omni-1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feientiam diuinam iam pridem cognouerant, Sc nuper cum magna fui confufionc 8c
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ignominia experti erant, quando ipforum cogitationcs, quibus ilium blafphemæ arrw-
I ganti« ççufabant,arguic, Scraabifefta Paralyticireftitutionc confutauit. Econtra ' dilcipulosfciebant rüdes Sc return ignares elfe. Vt ergo qui vrbcs oppugnant, loca.
vibiam
1 . '
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-* *
I
-ocr page 448-^2 2 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MÀTTHAeÏ .AP o s to LI
vrbîuin infirmiora præalijstent3nt,ita iftifaciunt. Et eadem aftiltia}iodie,quio®^' jdifputationein de religione fubterfugiunt amp; detrcétanc, ferè infidiofis qualbonibusnbsp;adoriuntur fimplices, cj^uos minus inltrudhos efle aibitrancur amp; mirificèfibijpfispli«'''nbsp;£I mulierculariim amp;pueroruni orafiiisSophifticis argutijs obturarejaucetianiniiDistf''*nbsp;.i .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rere polsinc.Fic tarnen plæiunq;,vtlpefuafall3n!;urj amp; dum dentes in fragile vobnt iz
cuerejiniçiliduin Sc durum incidant.
phari/üi ex r
mirtiue Chri'^ __ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
oocm moucnt, amp; quideiTi cx 60 occaftoncm calumniandi venantur, quod per tgt; .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^uïnrn*
Deinde in eo quoq; malitiam fuam produnt,quodcum dodrinamChiidiopf®' : ¦gnent, amp; bane velintfulpedamfacere, non dehac, fed dc vita amp; moribus iHius qo^ib*nbsp;malum erat, amp; commode excufaripoterat, fiaffbduihodijdifsimularejautirquiiw*nbsp;ftudio moderarijVoluifl'er. Nam conuiuium iftud non fuiflèluxuriofum, neq; Chn-ftum aut alios conuiuas edendo-Sc potando temperantiæ leges aut moduin cxcelüH^i^' jnbsp;eoapparet, quod nihilhuiusacculant,nondifsimulaturi nimirum, fi quid tale foiH^nbsp;faótum. Vnum ergo hoc reprehendunt, quod inter publicanosamp;peccatotes1nbsp;cumbat. Atqui ipfe hos nopinuitacat,neq; ipfiuserat,in domo aliéna Leges dare,nbsp;à Matthæo inuitatos eijeere, amp; turbas inouerc nonneceffarias. Quin culpa hsc.nbsp;los redundatjdum fibi tantum iuris fumuntScimpcrij, . Et fi nefas fuit in puW'*-' |nbsp;domo cibum cap.ere j cur ipfi in earn ingrediutitur ? cur fadi illiciti Spedatoteslw^»nbsp;cumpoflentemanerejuecabaliquocogerenturinillam ingredi ? Sed ita folent*;'nbsp;pocritæ in alijs obferuarefeftucas,cùm ipfi in grauibribus délinquant. Etqui^y^*'nbsp;tatisodio ardent, hoc eosdem calumniatores facit, quibus hoc proprium eft, q®?nbsp;ptima qua:quearrodunt,amp;in finiftram partem interprétant ur. Itaq; in illisnbsp;locum habet,quod dicitur, Sycophanta: morfum emtarc difficileefl'e.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Difcant intrf
rimmalediciomnes, quorum focij fint,fi caodiose carpant, quæcommodiurf®^' rant excufari.
Matth, fg
Utheff.j, .
Inprimis verb Ecclefiarum miniftri eorum,quæChrifto accidcrunt, Jiienilt;'^ Mmtßrtlt;^lu de vita amp; moribus fuis pie 8c honelte inftituendis diligenter cogitent, ne, quiEu^Sj^nbsp;obérant, fis, illis occafionem arripianr,qua illius dodrinam apud fimple^nbsp;^lt;r4. vulgus in fufpicioncm Sccontemtum adducant. SienimhocinChrifto,iplt;®'^nbsp;non inuentus eft dolus,aufi funt Phàrifæi,quid de nobis fiat, quorum iufticiæf'nbsp;tones'fordidi ? Nunquam ergo excidat nobis ôfratres, nos propter raunusn®'nbsp;mundo excfos elfe, amp; cùm in Ipecula Ecclefiæ conftitutifimus, nonnbsp;quaefacimus. Iraq; ab omni Ipccie maii abftineamus, ne Verbum Domin'pr®rnbsp;nos malèaudiat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
t,Ttm,t. Ttt.i,
» 8«
«
ItNtr, j.
Hoc çertc Paulus obleruauit, quando Epifeopum iiibct elfe inculpatum y prehcnfibilem', 8c non folum qualis iple,{ed quales cius coniunx, liberi, doinelticquot;^^nbsp;clïè debeant, diligentifiime docct. Idem à cavnium efit potius perpetuonbsp;lt}ic,quàmfratreminfîrmioremoffenderc. Atfunt hodic,quos liæccuranbsp;gft, Si ij deinde exemplo mundi fefe cxculànt, cumpotius hocnomincinexc®^nbsp;fint, quod, qui alios à mundi ftudijs auellerc,amp; fuo exemple prscire debebanr,ip'nbsp;dum itnitentur. Applicenthoc ipfum fibi etiara qui in Repub. cxcellunt,priu^j^jVnbsp;Chriftiani omnes, quos ideo priulquam mundus fiiecrearctur, Paterclegit C vif Inbsp;CHRIS TO, vtmculpati Scirreprehenfibilcsfimus,per charitatem vtq; f'® .^Jc'nbsp;tem prædicemus, qui nos extenebris cuocauit in lucem fuam admirabilem,nbsp;betur benedidio,honor, gloria, amp; poteftss in æternura,Amen.
HO MILIA HL
I ES V S autem cum hoc dixiflet, dixit cis; Qui valent gent metjieo, fed qui m^IèafFedi funt, Pröfedi veto djldtçgt;nbsp;fît ; Mifcricordiamvolo amp; non Sacrificium. Non enim veninbsp;carem iuftos,fed pecc^tores ad refipifeentiam,
-ocr page 449-* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t
HOMILÎ A III. -
i VÉHADMODVM pharisaei et sc'ribae IESVM / Chnftuni,qu0d in domo Matthæi, quern recens ex publiGano fuuninbsp;I difcipulum fecerar,inter plures publicanos, vitijs infames, accubuiGnbsp;ff fct, accufarunt, quali publicanorum amicus atq; focius, 8c prôptereanbsp;indigniis effet,quem aliquis bonus amp; pietatis amans,pro fuo Magiftro
55 aut Dotiere agnofcerétîftahodîe adhuc ômnes, qui propriæiurtitiæ
fiducia nituntur, Euangelij prxdicationem, quæinChriftum credentibus gratuitain pcccatorum remifsionem pollicctur,accuràre,S2 optiraisquibirsq; fuipettarri facere ftu-dcnt,quafi bonis operibus inimica fit, amp; fublata omni difçiplina, fcelcrum licçnti ofti-
Urti aperiat. Oftenduntur eo multi boni j amp; rerum imperiti, eoq; magis, qubd pafsim ' / non pauci fint,qui Euangelio Sc fidei profcfsiôtie ad licentie fuæ praetextum abaruntur.nbsp;Prodeft ergo diligenter viderq, quid ChrHlus in bac GauflàTeceric , quibus item argu-luentij Pharifxorum calumnias refutaritvt' quid hodie fieri debéat, intelligâ-
Et bic quidem ante omnia obfcruari dcbet,quod audiuifle dicitur, qùæ iîlt pulis in ipfius contemtum dicebant. Nibil ergo eum latet, amp; vt nuper cogitatiopes illo- luraniamfh^
jruin fi:iuit,quando ofi pcccatorum rcmifsionem paralytico promiffam ipfum blasphc-initç accuGuunt : ita nunc,quid difcipulorum auribus infufurrcnt, intcllexit. Ncc audit
qu ad ipfum oertinebat. fixcoigiturconfolationcmpctamus, neq;dubitemusillum ¦' nobis quoq; adeffe aduocatum 8c confultoreui, fi quando aduerfarij fuis calumnijs autnbsp;dolis negotium nobis faciunt. Eiuscnim promifsio cft : Non relinquamvos or-^''*****nbsp;pha nos; 8c ibidem Spiritum Sanftuin pollicctur, qui nobis omnia fuggcrcre dcbèat,quèenbsp;cognitu ncccffaiia funt. Adhc nos præfcnti animo 8c fccuros effe iubet, fi fuitiomi-niscauffa ad præfidum8c leguni tribunalia fiftamur. Nam cto f inquietdabo vo*
in vubis loquitur. Habuerunt hæc poftca fuum complementiim in Apoftolis, qui ff, r» cuin homines Idiotæ 8c iUitcraticffeni,tamcn poft acceptum Spiritum SanâumScribis
amp; Pnneipibus Sacerdotutn admirarioni fucrunt propter dicendi libertattm, qua ' ' Chnftuaufl'am egerunt. EtSrephani facicm, Angçlicæ jnftar fnlgentem, viderunt, Lnbsp;qui ad ilium damnandum confederant. Exempla item huius generis in hiftori^ Ectle-
Deinde cauffa, qqæ hic agebatur, communis erat, amp; ad Dcigloriam atq; publi-/» cam omnium falutem pertinabat, ideoq; cius defenfionem fufiipcre voluit» Suo autem^-*'» ®nbsp;excmplo officij admonet omnes, qui vcl autoritäre vel facultatc aliqua funt inttrutli, àc*^'*quot;**nbsp;.videlicet veritati fiium patr ocinium denegent, Nec cnim audiendi fiinr, qui, vt mo-derati 8c pacifici homines habcantur, omnia, quæ fiunt 8c dicur^uvjdifsimulant, Sc in- ,nbsp;digne féru nt, fi q«is fidei atep Euangelic« dotfrinæ aduerfarijs liberius relpondeat. At-qui maior multo infirmoruen 8c fimplicium,qui oftendipbffunt,ratiohabenda eft,nbsp;quàm iinproborum iftorum, quorum fcrocia filcntio noftro 8c indulgcntia crefeit.
Entmucrô qui bonæ indolis filij funt, ijs intolcrabilc videtur, fi patris fiiî exîfti-* mationein calumnijs aut conuitijslsedifentiant. Et qui boni dues fiint, non difii-mulant ea, ex quibus comniuni ciuitati pèriculum creari poteft. CurergoDeiFili)nbsp;adcaconniucant,quæ in Patris fui cleftis côntumeliam dicuntur? Curfidem in**-^®î^*nbsp;Qiriftum, ex qua communis omnium falus depeudet, adultcrari, aut huius doétrinim ^^**^*'^ nbsp;cum manifefto multorum Icandalo in fufpicionena adduei finant ê, * Veteres olim aui
O O ij
ditis
25^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diei matthaei apostoli
ditïs bU^phemijs veftes fcindebant,vt ex illisconceptum cordis dolorem public« rçntur. At quae bbsphctnia atrocior aut horribilior eft, quam DEVM Op'quot;*nbsp;Max. quivt Djaboli opera amp; regnum deftrucret, Filiuni vnigenitum in «quot;'Lnbsp;venire, .amp; in aflumpta carne, diram atq; infamem mortem fubirc, voluit,licconbsp;fcclerum authorem diccr.c? Quæcalumpiaimpudentior Sc noccntior,quàni d®.nbsp;epcrib,qsipimicamdicereEuangeli}przdic4»nonem, cuius finis eft obediential^nbsp;quiB.totii,m hominem cum omni fuo fenfu amp; intellcdu Verbo Dei fubijeit ? /nbsp;ifta qui cbnniucnc aut tacent, ij neq^germani Filij Dei, neq; boni Ecclcfi«'^*nbsp;funt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; (1,
Keffimß» Chrtßtf
. Sed accedamus ad Chfifti refponfionem qu£t breuis quidem fed eiustnodi « * Yt non pi.odo faâum fuum Scleipfum aduerfusSycophantarum illorum rnorius®^^nbsp;dat,verwmetiam corundem ignorantiam atq; crudelem Fypocrifin grauiterarguat)nbsp;hate affiidlis confeiendjs confolationem dulcdsinjam adhibeat, qua totam (alutis 1»nbsp;nafrationemcomprehendit, amp; quid fui nominis Profeflbres faccre conueniat, nbsp;Partes »ilius funt très.
I, ttnftrt.
Prima fimili conftat, quod præfenti cauflæ cura primis conucnit. (inquit) non egent nicdico,fcd qui male affeóh funt. Medico feipfum confert/^ unbsp;ad nomen lefu alhideas, quod Scruatorera fiue Mcdicum fignificat. Itaq; ftnbsp;ci officio argumentum peti^quafi diccret : Medici proprium raunus eft cos, qunbsp;habent, aut aliquo morbo laborant, acccdcre, 8c familiarius quoq; cum iJIis vem nbsp;. morbi »ira amp; pcriculum,in quo a;grotans conftitutus eft,mclius cognolcat;neq;i*nbsp;prehenditur Medicus, fed potius fides éius prxdicatur, fi eos queq; non fafti*^nbsp;quibusalij delicatiorescontagium timerefojent. Atquiiftivobis ipfis teftibuspj^^^.,nbsp;mèaffeäilune,quoad animara, meverôcorperisfimul8c animat Mcdicum elle» .jj,nbsp;ufq; rairaculisin,ntimerisprobaui,quie nemo veftrum negarepoteft. Reâcergo^nbsp;quiifltisfâmiliariterconuerfor,adcoq;operam meameisliberaliterofferojosaut« .jjj,nbsp;prehcpfioneScodio digni cftis,qui meum hoeftudium calumnianhni, amp;nbsp;felicitatem hanc inuidetis, Aut fi mea benignitas, qua iftis mederi cupio,nbsp;*racretur,quonon fupplicio digna cft,veftra.crudelitas,qui vt raeæ exiftimationinbsp;tis, illos perire cupitis?
I
i
i
Petc/tlirtt et!» ftrtntur »nbsp;irtt»,
Rtm,9
Quo loco non olcitanterjobftruari debetpeccatores inualidis laborantibus. conferri, quibus Medico opus fit. Etcnim vt natura morbis o .ÿnbsp;furnuSjita etiamomnes homines natura peccatores funt, vt quiinpeccatoconnbsp;nafcifolenr, Vt item morhi intra corpusnafeuntur, amp; nifi horum initijs ®nbsp;ratur, corpus totum débilitant, amp; tandem fuperato ßcextinöo Spiritu vH®nbsp;tera afferunt . Ita peccati virus in membris noftris (vt de feipfo Apo® zjjtjftnbsp;bit) delitefeit, Sc cuptditatcs atq; cogitates illicitas ciet, quibus nifi qubnbsp;vires cum mora raaiorcs colligunt, hominis mentem, intelleâum, voluntatem,nbsp;deniq;, in fuara poteftatem redigunt,exquo præfecs totius hominis interitus «^5nbsp;Cl vt qui per morbos toto corpore debilitati funt, fibijpfis fubuenire non P® ^ntnbsp;raultè minus ex mortefeipfosferuarç : ita nemo hominum éft ,quifu4 indmnbsp;virtüte feipfumpeccatilaqueisaut ncxibuslibcrare qucat,8c mortis attern« .rnbsp;tffugere. Horum conuderatio non minus vtilisquàmncceflariacft. Exci^nbsp;mentes noftras,vt procul exclufis peccatorura irritamentis atq; blanditijs, abnbsp;nbsp;nbsp;5oO*
nobls quàradiligcnüEiraccaueamuSjSc fimul de Medico folicitifimus,quuO fcruarc poteft.
CUrifltitfilquot;* tuiimérumnbsp;tUtiiiOUt
Quisverô illc eft ? Vnus IHSKS CHRISrrS, qui omnia j/ fidelis officia praîftat. Huius cft, vt morbos probe norit, vt argrotantH^i^fiiJnbsp;loribus atq; raiferijs ipfc ctiam afficiatur, vt ijsdem mederi pofsit 8c ftnbsp;ifta Chnftus habet. Qma cnim per ipfum conditi fumus, non poteftnbsp;fuum figmenturti, vtq; in Pfalmis canit Dauid, nouit conditionem noftram j
-ocr page 451-HO Mi LI A III. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4*0$nbsp;nbsp;nbsp; *
tjiiodfuniuspuluis, Et cum ipfc propter nos homo fiélus,in omnibus perinde vt nos tfntatus lit, non potcft non nobis condolere amp; compati quo nomine ab Ifaia vir dolo- if'.,nbsp;ruin dicitur. Qi^d autem pofsit morbis ac vitijs omnibus medcri, rc ipfa amp; fadis a-bundcdcclarauit, ïdeo enim fuidorumaures apernit, ccorum oculos illuminauir,nbsp;tnutoruiu linguas foluit,lcprofos muBdauit,hydropicos curauit paralyticos amp; claudosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g,
rclbtuit, Dsemonia ex oblefsis eiccltj mortuos in vitam reuocauit,dcniqj mortem ipfam îf.za, cum omnibus fuis fatellitibus,cumquibus per pcccatum ingrtfla eft ,deuicir, vtfecum Matth.iitnbsp;ctTc ttftarciur,qui pcccati noxiahumanum genus liberarc,Serpentis veteris caput con-cukare, Diaboli opera deftruerc, amp; hominis naturamcollapfam inftaurare debcbat.nbsp;Plcnè ergo nos fcruat,amp; infupcr viribus nouis nos inftaurar,vt in ipfo poisimus omnia.nbsp;Dcvoluntateverociuscurdubitcmus,qui volensinmundum venit, amp;ita nos dile-xit.vl propter nos hominem alTumcre, amp; feipfum pro nobis tradere voluit ? qui deni-que omnes qui laborant amp; onerati lunt,3d le benigne vocat, nec qusnquam ad fe veni-«nttm foras eijeit? Matth.//.loan.tf.cap.
Porro nc illi aliam peccatorum, quara morborum corporis, rationem eftê dice- ir, scripturù rent 5 amp; Scripturas fine Legis prxeepta allcgarent, quæ (vtHomilia præcedenti dixi--^'-/'nbsp;musquot;) fcclcratorum commercia,amp;t nelcpram vcl immundum aliquidtangamus, prohi.nbsp;bcntdpfc p®^ Præoccupationem Prophetx teftimonium adducit, vt fe nihil Scr^turisnbsp;aut Lcgi contrarium facet c oftendat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et quia ipfi res crat cum ijs, qui Seriptuvarum
feientiam profitebantur, non fine ftomacbo, St mordaci ignorantix tuVpis exprobratio-ncillis difit ; Profedi verb difeite, quid fit, Mifericordiam volo, amp; non Sacrificium. Quafi dicerct : Vos quidemkientix dauern vobis vendicatis, Lege Dei gloriamini, Lttt.n,nbsp;adhxc coccorum duccs,lux eorum,qul in tenebris agunt,infipientiuni erudiiores,infan*nbsp;tiuin Magiftri, qui Dei volnntai-cm St quxcunq; Cognim ncceflaria funt, exade noueri#nbsp;lis,videri vultis : At fl tarn dodi eftis,taro lufti 8c leduU Legis Dei obferuatores , curnbsp;cii ca ca modo occupamini,qux ille non multiim curat ueglignis autem alia, qux maio- nbsp;ns funt momcnti.Sc fine quibus nullus cultus illi acceptus eft? Annoii olim Patribusnbsp;vtftrls,perKoteamdixit:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mifericordiam volo, St non Sacrificium ? Scientiam
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dei pins quamholocaufta?nbsp;nbsp;nbsp;Item. Melioreftobcdientia,quaiTi vidima, 8canfcul-,,j^^ji,,/jj,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tifeprxftat adipi arictum.nbsp;nbsp;nbsp;Quia ergo h'xc Vos fecuri ncglighis, Sc infuperimmani
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confiJentia veftra ijs moleftiam exhibetis, quorum vos miferei i oportebat, priusquam
1 inihl,quiinPatiisvoluntatioccupatusmi{ct icordix officium peccatorum confcienfia I gr.',riiiis pvxfto, c.alumniam ftruat s,äbitc,Sc dlligcnfius Legem Domini excutite, vt in*nbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iclligatis, quanto maiorisfaciatD EV S mifericordiam,quam externafacra cum omni-
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bus Cci emonijs 8c puriftcationibus cxte;nis,quibus vosipfos 8c eos,qui vos confulunt,
ncquicquamfitigatis, 8cc. Hic (inquam ) verborum Chrifti fenfus eft, quxbaud ' W
i dubièintolcvabilia vila fuerunthominibus ambitiofis, 8c in fupremo dignitatis gtadu \ conftitutis. Et fl Chrifti perfonam cum Illis conféras,videri potcrat non officij modô,nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fed umnis inodcftix limites prxtcrgrcdi qui tarn duro 8c acri dido iUis ignorantiam fi-
j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mulatq;cvudelitatem, flue neglcdummifericordix officium exprobret. Sed reuera
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nihilprxter officium fecit, cum ipfe àPatre conftitutus fit Sacerdos xternus fccundurn ppz,ne,
ordinem Mclchixedcck, qui non folvim pro hominum falutc vidima fieri, verumefiam
1 in icmplumfuum fandum venire debuit, ad cxcoquendum 8c repurgandum filios Le-
1 ui, qui fuarum traditionumfcoria atq-, fuperftitionum doéfrinamfideiatq; verumDei cultum , adultcrauerant. Et docet fuo excmplo Dominus, qvomodo tradari debeant nbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ctiam hodie, qui, Scribis iftis ScPharifxis nihilo dodiorcs aut mcliores,tarnen fiinili^r-
1 rogantia lus omne in Ecclefia fibi vcndicant,8c confeienb)^ afflidis.quas ni mis diu one \ ribus giauiftimis immifcricorditcr opprcCfcrunt ,Euangelij conlolationcm inuident,nbsp;1 qux folaillas confirmarc8c rccrearc potcft.
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;verb Hofex locum, quern Chviftns allegat, funt bxc Dei verba, lu- toe» Hofr»»
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dxosfimulamp;clfracliias accufantis,quùd contemptis omnibus ip'fius prxceptis atq; mo-
Oo iij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;niiis in
-ocr page 452- 5^ nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIE! HATTIWET APOSTOLÏ.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;[.
nids in fcdcrum licentia contumaciterpergcrent.-vtq;m3gismöuerct3tiait^^j,i£,z inos,patrisob filioruin contumaciam dolcntis affeclum induens,3!t;Qwcl6nJ^nbsp;phraim ? quidfaciam tibiluda? Qnafi diccret.- Qmd nonfcci hucufqbQ^'®nbsp;liri potiieratis, nifiprörfus calluin obduxifletis ? Scd nequicquatn oænia- [yiinbsp;vt nihil nunc dicam de apertis flagitijs,pictas veftra eft quafi nubcs matutin^ gt; fpnbsp;ros mane venions amp; abiens, Id ell, quando pijlsimi amp; lanélifsimi vulcis vidcfbnbsp;tæ amp;nebulones eftis.nbsp;nbsp;nbsp;Vt enim ædiuo tempore,dura nimijscaloribusterrai*
hiar,interdum fubauroram nubeculce fpcm pluuiæfaciunt.fcd cædemadSolisof ßj uanelcunCjSi rôtis gutcæpergramina lparguntur,quas tarnen SolexoriensfXi ÿnbsp;vos externo tantum fuco mihi ocuios oblinereftudcris,dum pnitentiam in^nbsp;ne in iîmuiationcquidem'tftadiu perfiftitis, fed vt primùm viriolænaturæ deiionbsp;calefcitis, amp; fi aliqua prions licentiæ occafio datur,ad earn reditis. Idcirconbsp;buihaètenusper Prophetas,adeoq; crebris horum monitisatq; incrcpationibu5l^i^l,znbsp;met fatemini ) tantumnon enecaui vos : adhæc iudicia tua, quæ partim in . jn'nbsp;feruanda tradidi,partim exemplis infinitis pnarum,quasdetcfumô,conni®^nbsp;ftar lucisfulferunt, vtde ignorantia horum nemo velirûm pofiit conquen.nbsp;tarnen vos adhuccircaCeremoniasfolas, amp; inutilia corporis excrcitia, occup^n^^i^unbsp;agedum vno verbo expreß e repetam, quod millies dixi ; Milcricordiatn voIojnbsp;Sacrificium, cognitionem Dei plus quàm holocauftum«
Sub miièricordiæ nomine caritatem, amp;omnem beneficentiam Dei aiitem cognitio in fe fidem amp; obedientiam compleditur. In vtroq;nbsp;itaconiunólafunt,vrlcpararinullo modo pofsint.
Z-
Ifia auTcm facrificijsSc holocauftisopponir,vtbæccum tora ccremoni2*'j^jfff' terum congerieabsfedamnari teftetur, nifi çxfidc Secundum caritatis regular J,nbsp;antur. Hune veto locum Phapifæis amp; Scribis in menrem rcuocat CHRI (fji'nbsp;quiaipforum hypocrificonfutandæinprimisferuiebat. At non minusnol» qiHnbsp;I poribus feruit, amp; vtinam in eius confidcrationc afiidua verlàrentur tam Papnbsp;pro fuis fuperfiieionibus mordicus retinendis ferro amp; igné pugnant, quàmnbsp;düdrinæ Profefibres, qui quam ore iaäant fidem, faôis negant. Vrriqi ï**nbsp;lim Tudæi amp;Ifi-aelitæ,quando optimifunt,hypocritæfiant, mox vcrô,omnicii^*nbsp;latione pietatis relida, in omnem licentiam cfFunduntur.
III. Ctfflàjfui r^ttine fi tie.
Rendit,
¦ itZ Reflat rertia relponfionis Chrifti pars, qua quod in prima de Medico .X'nbsp;tius fibi applicans ait : Non vent vt vocarem luftos, fed pcccatores ad poef»nbsp;Quia ergo ifti Peccatoresfiant, ex corum numerofunt, quos vocare,qn^*^nbsp;alhcerc debeo, vt ex peccati feruitio edudi vitam in melius conuertant, y rnbsp;mihinon leuem iniuriam facitis, quime ideo aceufatis, quod officiumnbsp;gatautera fcveniflcjVtiuHos vocct, non quodaliqiii fint, qui vcrc iufti di^^'Pq^p^nbsp;aut quod taies iple aucrfetur : Sed ex Phrifieorum opinione loquitur,nbsp;alijsiuftos elle gloriabantur,vt in parabola Pharifei amp; publieani apud Luc^*|^p;'*'nbsp;dere. Talés non vocat Chriftus, non quod ad fc^conuerfos negligatnbsp;lum ex Pharifæorum numero, amp; quoad Legis iufticiam, irreprehenfibilcm jyll'nbsp;mus, qui tarnen eledum illud organum fadus eft) fedquod quoadnbsp;ciæ propriæ fiducia turgent, Chriftum vocantem non audiunt, amp; (nbsp;ait) dum propriam iuftitiam quærunt conftitucre, iuftitiæ Dei non fubgt;) Ùnbsp;qu^ hic nobis in CHRIST O offert, à nobis autem fola Fide percipit^*:'nbsp;terum breui hoc dido rurfus amp; Pharilæorum calumniam confutat, amp; totani*nbsp;ftræ rationem euidenter tradit,in qua h«c confiderari debent.
^-
ï'quot;
r
priu^
-ocr page 453-WOMÏLIA in. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÆX7
Pitinoqn-busferuandisCHRISTVSvencrit? PeccatoresSolos notntnat,amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
qiiiJem ingenerc, nc quisfc cxclufum putet propter vitzgenus,gentem autfexum. In pterfeccatoret illo cnim non ell ludzus aut Græcus, non herus aut feruus, non mas aut foemina. Quinbsp;fit ergo (inquis) quod cum omnes homines peccatores fint, non omnesferuentur.
Refpondco,qula non omnes fe peccatores efle agnofcunt,nec,quam grauis amp; hor# ribilis pcccati noxa fit, intelligunt, quæ caulfa eft,vt quemadmodum racdicum non ac-ccdunt aut quxrunt, qui fc ægrotare non intelligunt, aut morbuin fuum non tarn difli#nbsp;cilem amp; pcriculofum elTc putant, vt Medici confilio vel opera fit opus, ita multi Chri-llum fccuri ncgligunt, quod de fua iuftitia tantùm fibi polliccntur, vt illo fc ncquaquanbsp;egerc cxiftiment. Primus ergo nobis ad falutem graduseft, peccatiamp; vitiofz velnbsp;pcccatricis naturzvera cognitio, quz fecuros excitar, amp; cogi MedicumScfcruato-rcm Chriftum accedcre. Hac qui Icfc intra cor fuum compunâos amp; faucios Icntiunt,nbsp;non idea defpcrarc, fed potius certam falutis fpcm ex eo concipere debent, quod ex corum numero fint, propter quos DEIFilius inmundura venir, amp;homo faduseft.,nbsp;Vide primam ad Timotheura primo cap.
Secundo modum falutis noftrz indicat, dum fc peccatores vocarcdicit. Q^d chrißiopenjf. non ita accipi debet, quafi vocatio fola fufficiat.nbsp;nbsp;nbsp;Etenim vt nos fcruaret D El Filius
hominem ex virgine nafei, pcccata noftra infe recipere, eadem mortis fuæ merito expi-arc.tnortemquoqUuarcfurrcdione vinccre, Scclosfua Afeenfione rclerafb ilium oportuit. Adhzc tanta bona per Evangelium nobis offert, amp; huius przdicationenbsp;nos ad illorum focietatem vocat,ad quam perucniunt, qui illi credunt, amp; vocantem fe-quuntur. In przfenti autem folius vocationis mcminit, vt gratuitam DEI miferi-cordiam commendet, quz nofltz falutis prima caulTa atq; fcaturigo eft. Typus hu-lusolim in Adamo przeefsit, quem pcccati rcum, Scexhuius confcientia trepidantem ,nbsp;fugicntem, amp; latcbras quzrentcm vocauit D E V S, vt ex fuga ilia, qua fc ipfum in per«nbsp;ditionis przeipitium datums erat, infcliccm retrahcrct , amp; feminis benedidi, cx^nbsp;inuiicrc nalcitun pvomifsionc Eum confolarctur. Ad eundem modum adhuc nobi-fcuni agit Doininus, quando pcccati conuidos amp; proprij cordis iudicio damnatos pernbsp;l..vangclium ad le vocat,amp;hinc inde per auia amp; Labyrinthos fuperftitionum vaganti-bus Iztam banc voeem occinit.nbsp;nbsp;nbsp;Venitc ad me, qui Uboratis amp; onerati eftis, amp; ego j
gt;. II.
icfocillabo vos. Item: O vos omnes, qui fititis, venire ad aquas, etiam vos, qui-bus non eft pecunia, vcnitc : Comparatc amp; c omeditcjcmitc fine argento amp; prztio vi-nuinamp;lac. amp;C.
Ifta vero folidara confolationem in tentationibus pariunt,quam non pofTunt fentire,quotquot in fuorum opcrum meritis confidunt.
»
Poftremó, ad quid vocemur, docct ? Ad refipjfccntiara nimirum. Dc eo fi- ^Urtß. lt;ic loquitur, qui nobis in hums vitz curriculo propofitus effc debet. Ergo non fcelc- ffienttamt.nbsp;ratoruin fociu$,neq; fcclerum fautor fiuc patronus eft C H R1S T V S, vt Pharifzi ca-lutuniati funt olim . neq-, (vt hodiequidam garriunt).fccleruinliccntiæ oftium apcritnbsp;L^angcli) pratdicatio, quz certatn peccatorum rcinifsionen» in ilium credentibus polli-cctuv, nosq; fola fide iuftificari ac fcruari docet. Ad refipifeentiam nos vocat Chri-(tus, vt ipfc doûrinam fuam ab hoc articulo exorfus eft, cum in terris agcrct ; ita abnbsp;eodem Apoftolos quoq;Evangelij przdicationcm exordiri iufsit. Et vt ad primamnbsp;Nlcp falutis noftræ cauflam fiuc radicem Election cm nimirum DEI gratuitam, afeen- nbsp;damus, elcgit nos ( Apoftolo tefte ) D E V S in Eilio hio, antequam iaccrentur funda- £//gt;? i.nbsp;monta inundi, vt eftemus Sanifti, amp; inculpati coram ipfo in caritatc, amp; przdeftinauitnbsp;nos, quos adoptarei in filios pcr/ESTAf c HRJnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lefe fecundum bcnepla#
tiiuin voluntatis fuz adlaudcm gloriofz gratiz fuz, vt fimns genus clcótum, regale fa-Cerdotium, gens fanfta , populus D E O in p^culium acquifitus, vttji virtutes prsdicc- nbsp;nbsp;nbsp;**
, Poftremo, ad quid vocemur, docct ? Ad refipifccntianit nimirum.
ratoruin fociu$,neq; fcclerum fautor fiuc patronus eft CHRISTVS, vt Pharifzi ca-lumniati funt olim . neq-, (vt hodiequidam garriunt).fcclerumliccntiz oftium apcrit L^angcli) przdicatio, quz certam peccatorum rcmifsionem in ilium credentibus polli-cctur, nosq; fola fide iuftificari ac fcruari docet. Ad refipifeentiam nos vocat Chri-(lus, amp; vt ipfc dodrinam fuam ab hoc articulo exorfus eft, cum in terris agcrct ; ita abnbsp;xodem Apoftolos quoq;Evangeli) przdicationcm exordiri iufsit.
gt;lq; falutis noftrz cauflam fiuc radicem, Eledioncm nimirum DEI gratuitam, afeen-
monta muhdi, vt eff^mus Sandi inculpati coram ipfo tn cantate, amp; przdeftinauit nos, quos adoptaret in filios per / E S CHRJSTrMin fefe fecundum benepla,nbsp;tiiuin voluntatis fuz adlaudcm gloriofz gratiz fuz. vt fimus^genus eledum, regalefa-CtTdoimm,censfanda jpopulusDEOinJ .nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»¦
inusillius, qui nos ex lencbris vocauit in admirabilcm fuam lucem.
O o iiij
Yc
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PRECATIO.
Vtergo Evangelij doulrtnafalutern ornnem exgratnita Dei mifcvicordu per Chriftum manaredocet, medium verocius pei'cipicnda: monftratfolam /ïden),qu3 omncnoRro*nbsp;rum opcrum meritutn,omni$ item humana; iuftitise fiducia excluditur: flc cadcm nosadnbsp;rcfipjfcentiam vocat, vtnimirum,ex peccatiferuitio Si rencbrarum operibusad Dcuinnbsp;conuer/ï, huicvni toros nosraancipemus,ei vni feruiamus, amp; omnibusdiebusvit^no-ftræambulcmiisin ea luce,quam in feiplb nobis præfcrt Dominus amp;¦ Seruafor nofternbsp;vnicns,lefusChriftus. Ipfi debeturbencdiäio,bonor,gloria Sepoteftasin xcernui»
PRECATIO
DI EI, QVO CELEBRA' TVR. MEMORIA MATTHÆInbsp;APOSTOLl ET EVANGELJSTÆnbsp;. Match, p.
tta est k
AEGROriS ESSE
: Sidifènre Ecileßxtui,c»^lt;^'ß r ,.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'quot; ^^^^orantö-fnaloruni-
'^^»geltum tuüm ^raKsformantiu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vt i» nuad/tiü adqußllt;^^
^ejmbraintf^ra^ qttx 'te Afedtcum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0/gt;um . Tu ipttur feruitihittif
le ! tone Le^is liheraßi, nbsp;nbsp;reddieiißi}nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teile ap»oßa»t, quint!***quot;
9ut»eloc«tß(^ Pecleßut»noulte/lumenei ^'^^^ß^^'****'tt/llt;ttittoeiterni) Patretuf. Pß' eentonigeeße adftlitium Afofiicam,ni^ *^ßnbsp;^tatlbiee lucem dollri^ff^. /ß*****^^^lt;^nrpuißierrorem Phattßtkantinbsp;t»oraûé(te. Serua «ohäißum lucenanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cerem9/pilt;tßnt antrßertniia tßß
mifium fidambulerntti inpracentä nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nongeßibut, non aandi!*^
amp; veritate. Tuincamp;oâteinnobûoi, nbsp;nbsp;P**''**^gt; amp; te colamtu in Sßf
^*^iVtretinenteffide,nc^i,o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Leßinvtraqß'
^iPTEpq^,
IN FESTO S. MICH*'
ELIS ARCHANGEL/, EV'
ANGEL, Matth, js, cap,
hom ILIA j,
Eoiplo [empöre aadieruncj ES VM dircipuIhdicenKs:QE^f^^^'^^ maximus elîin regno clorumî'Etcùm aduocaffèü premiumnbsp;llacair cum in medio eorumfamp;dixic : Amen dico vobis, niiieonE^^nbsp;fuerius, amp;hacis vtpuernlbneqaaqaam ingredienuniin ^egna^^nbsp;lorum. Quisquis igicur/Jemilcnr fe ipfum^ßeut edpucralus^nbsp;eßmaximasillein regno cîorum. Ec quisquis receperk a JÇ fnbsp;pucrulum talem in nominemeo^ merecipk,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j-^fo
-ocr page 455-M o M ï L I A I.
O T O HOC CAPITE MAT TH At VS INSÏGÎ4E
5^1
Donüni noftri J E SV C HRlSTl cum difcipulis fuis coUoc|uium de. fcribit, in t^uo vtilis ac omnibus ncceflaria doétrina proponitur, qua-les eflè oportcat cos , qui in regno Chrifti cxcellcrc , 8c veri cius ciucsnbsp;crtc,amp; tandem coelcftis regni hxrcditatem adiré volunt. Vbi haecnbsp;requiruntur primum vt depofito ambitionis amp; fupcrbiæ affeftuhu-militatiftudeaiUjScquibusuisinfcruiant : deindevtncmini fcandalum prxbeantj 8cnbsp;inprinus» nc, qui fimpliciorcs funt, aliquo ipforum diéto aui faûo offcndantur,curent ;nbsp;tcriió vt îratresqui pcccarunt pi)S admonitionibus non folùm priuatim , fed publice ct-iam gt;fl opus fitjCorrigercgt; Sc in viam rcducere ftudcant ; quarto vt omnibus iniuriasnbsp;atqi otfenfas fuas benigne condonent.
I
Ad ptitnum pcrtinct hie locus, quern modo rccltauimus, de dKcipulorum quae- (Hone de primatu. Qtua verb Mattharus breuitati ftudet , hiftoriac contextus ex alijs fnmattt,nbsp;farciendus erit» Hanc ita narrat Marcus , vt apparcat, difcipulos in itincre verfus ^*^^**nbsp;Capcrnaufnlnterfedifccptauilfc,quiscxilhsmaximus cenferi dcbcat in regno coelo-_rum. At Dominus, quern ipforum difeeptatio non latuit , vbi domum ingretfusnbsp;eft, interrogat cos. Quid in via inter vos difccptabatis $ Iph verb perculß ßlue«nbsp;runt initió nimirùm quod iplbs fui faâi puderet : fed tandem ad ilium referunt hancnbsp;queftionem , 8c interrogant ; Quisnam maximus cft m regno Coclorum ? Vocantnbsp;autena regnum coclorum , cxcmplo Chrifti, regnum , quod ipfi in illo lomniabai#,nonnbsp;quod ilium in coalis fore crederent, fed quod illud coclitus promiffum in terris expeéta-rent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ürigocontentionisfuitfalfoconccptaderegno CHRlSTlinterris opi
nio , in quo fibijpfis honores 5c dignitatespolliccbantur. Et difeeptatio ifta inter iplos exoriretur, multiplex caufa poteftindicari. Ptimo, quodDominutnbsp;intrapaucosdicsÇvtnuperquoquemonuimus)t«r^ucquatcrquede fus mort« dilfc-tucrar. Cogitant ergo libi duce aut Antiftiic opus fore, qui in alios ius habest at-que imperium, 8c fua autboritate illos regat, Aemulationis autem 5c fixât occafio-pcm praebuit, quod ille Petrum alijs antepofuifle vibebatur , quando ci claues regninbsp;Coclorum promifit, 5c paulb pèft cumeum duobusalijs, lacobo Scïoanne,in montemnbsp;feerfum fubdüxil : quod item pro illo didrachmafolucrat, non fine miraculo ; ex quonbsp;hodieeiiamperfonaiifucceflorcs Petri primatum in Ecclefia fibi vcndicant. Ex hisnbsp;armulatio accenfa cft, qux difeeptationem iftam peperit,in qiia multifariàm peccarunt,nbsp;Pnmùm ambitionc 8c luperbia : deinde quod immemores corum , quac de crucc ferenda dixerat nuper Dommus, deijsquxrunt, qux ille nunquam promiferat : Sclicecnbsp;promifilfct , error tarnen io eo fuiffet non leuis , quod triumphare volunt priusquàmnbsp;pugnaucrant, » tertio qubd , qui coniunûis animis 5c ftudijs debebant pro Chrifti glo*nbsp;lia pugnarc, inter fe committuntur.
Concurrunt prxterea, vt inter taies fieri fokt attnulatio, inuidia, odium, fimuV .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tas, apertue rixx ; qux vt multis regnis exitium pepererunt, ita à regno Dei excludunu
( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ita fol« ftre fieri omnibus, qui ambitionc accenu de rebus arduis , 8c nihil ad nos per-
i ùncniibus , quxrunt vt bodie , qui de clo ,8c conditione coelitum , difputant, quæ jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lune demum pcrfcélc cognofeemus, vbi, hac carne foluti , in patriam peruenerimus.
I îtaque hoc difcipulorum exemplo admoncraur , qux 8c quanta fitnaturæSc inge-** Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ni) noftri vitiufiiat,8c quàm parum tribui dcbcat noftris viribus.
SuntKi difcipuli lt;)(^uos CHRIST V S fibiinpcculiuinclegerat , fed non Wc modu peccant, vcrumctiam poft inftitutionem amp; corrcptioncm , c^uam hoc loco ei«nbsp;ill« adhibuic, non Icmcl itcrum atnbitionit oiftro fest vinei pafsi funt.
-ocr page 456-440
X»#, Zt,
DI El S. MICHAEXIS
Nifi ergo fingulari gratia fei uaflct Dominus, amp; pro illis interceßiflct apu J cuti in vlciraa cna Petro dixit ) prorfus defecilfet illorum fides,amp; toti pewjflènt-nioenimfibijpfiautdignitati, in quam cuedus eft,fidat. Nam quo akiong jnbsp;confiffimus co periculofius amp; grauius labimur, nifi Deus fuo Spiritu amp; manu P®nbsp;nos fijffulciat.
Faclum hoc in fucceflbribus Apoftolorum, vt in Apocalypfi per.ftellaæ abumbratur, quæclo decidit,cui data eftclauis puteiabyfsi, amp;c.
Z^rceTicliTm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chliftumvideamus,quemnonlatuitdifceptatio, quaminterfew®
tli/itfitliiruin. difcipuli, amp; îdco eos arguit, imô tacentes amp; tergiuerfantesfateri cogit
ipfo requirere. nbsp;nbsp;nbsp;Eft hoc nouum diuinitatis indicium, qualia ex ipfius hiftotia ç
alia habemus,amp;firaul hoc excmploadmonemur, quàm difpliceant Dco ni ambitie. Qui enim occultam redargutione amp; corrcptione dignam iudicauit,nbsp;mè inultos finet autimpunitos eos,qui priuatæglorixaut commodinbsp;in Eccl'efia amp; Republica turbas excitant, amp;{candalorum noccntifiimor®nbsp;fijnunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pj^'
Quoadcaufàmvcrè,nondireélèadquæftionempropofitamrefpondfi '¦ nus, vtquisnam fitmaximusillein regno fuo oftcndat, fed docct potiuSjquiJ^^nbsp;re; quiduc vitarc oporteat,quiin illoyoluntlocum habere. Enimucronbsp;rausfitin regno clorum quærerendiculum eft, quando hune, elfe Icf'nbsp;Conftat, cui datum nomen, quod eft fupra omne nomen, amp;c. Nobisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipiiif?
curaefle debet quærere,vcnos eius confortes fiamus. itaque præfenti nil* afFeâuireïponfionemaccommodans,ambitionem ipforum dilèrtè damnat j jjijii**nbsp;illi longura valere renuntient , regnum fuum ncquaquara ingrefl'uros c
Nee nudis verbis rem agit, fed Chria vtitur, ficuti poftea quoq; fjsbu'fi cum eandcmcontcntioncmin vltima cóenainftauraflcnt,pedumablutioneiPnbsp;litatem coramendar. Voluit autem tanto ftudio in hac caufa vti, quodnbsp;difficile fit ex hominumanimisfuperbiæSpiritum cximere,qücmex primis P.nbsp;haufimus,qui jllo decepti peccarunt : quæ cauG eft, quod fuperbiara peccat» PL(j0]ii'*jnbsp;Sirachides dixit. ideo in præfcnfi magna cum grauitate caufam banc agitnbsp;Nam pucrulum vocat, amp;( vt Marcus annotauit) huncin vlnas acceptumcoiffnbsp;deinde ftatuit in medio diftipulorumA non fine grauißima alfeuerationeattnbsp;dico vobis,nificonuerfifucritis,5cfiatis, vtpueruli,nequaquam ingredicjd*nbsp;gnum clorum, Quafi dicat : Quæritis, quis in regno coclorum niax®.-que aliorum princeps futurus fit, amp; arabitiofc ad principatum iftum omnc^ »nbsp;y
Sed tarn abeft, vt hie alicui veftrum debeatur , vt nulli ex vobis m ; x locus futurus fit, nifi teti conuertaraini, amp; depofito Spiritu ambition*^.j^fl\nbsp;hon agit, pucrulorum fimilcs fiatis. Idem ergo hic dicit, quod rfciLnbsp;fi quis fueritrenatus, non poteft videre regnum Dei. Itaq; non mO inbsp;lorumfaóium repræhendit,fed totam hominesnaturara damnat, quando^ .foynbsp;efle, vt conuertantur. Et vt norint , qualis hæc conuerfio efle, amp; quoui*!'nbsp;dfebeat,pucriirorum nos vult firailes fieri.
At hic quoq; diligenter videre oportet, in quo nos puerulos bjjim fi de pueris fimpliciter dicendum fit, omnes in peccato eoncep^^nbsp;efle conftat , amp;idco figmenta cordishumaniabipfa jnfantia praua Ji'nbsp;nuntiat. Et in puerulis quoq; affeéius fuperbia:, æmulationis Scinui *nbsp;fcurisindicijsfèfi:prodit. Scdmcraineriraus,fitoiHtudinein omncm.( *
Chri^ «B!» fiireamp;e reßjBa-Âtt
han, tî.
£ccli,\o.
Marc,^,
lMn,u
t gt;t ffUB puet-M-le tmitandi /int.
ro'mîlïa. 1.
cnùr) claniîicirc, 8c iJeo non ad viuiim illüS deberirefecarî. Èt CHRÎSTV S fimplicitcr ad hoc refpicit, quôd etfi lex peccati 8f naturæ vitiofitas in puerislociîm
habcat,(|uieosctian\ mortis reos facit, tarnen nondum in e's dominantnr affeâus pr-nû, vtinopuscrumpant , netpieadhncnörnntdigniiatiïFngradiis, rnuko minusnbsp;alijs dominari cupiunt , vtpro impcrio cura qilôquam digladicntur ; Scd fua fortenbsp;ftcparcntum complcxu atqut fauore cônvcnti, nihil prætcrea expctuni : a'dh'æc difci-plinam facile admittunt, ii in tempore îllis adhibeatur offcnfl ad parentes récHt'-runt, amp; facile placantur, Inhisputrulosimitari debemus. EthocPaulùsqüo-quemonet, Corinthijs feribens : Fratres.ne îitis pueri intelligentia . Sed malitia'*nbsp;pucri : intelligentia verb adulti fitis. Er alibi quoad fidem amp; agnitioném Fili) .nbsp;DEl nosfldolcfcere vult in virum perfeftuin , qui non fluftuemus, amp; pnerorüm *nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
inftar incerti circumfcramur quouis vento dyôfinæ. ' Et C H K I S T V S Dominus præfcnti argumento folum puerulorum'exeraplum applicat, cùm elicit f Quis. quis igitur dcmilerit fc ipfum , iieut eh puevulus idc , is eft maximus ille in rè^nonbsp;cielorum. Etapüd Lucam addit f Qra minimus cil'inter vos , ifte erit raa-^quot;^»-
Hxcautem dicendo non dam'iiat Icgitiraos dignitatum gradusi» Republi
can Ecclcfia,flt;ddocei, ad quid hi nobis fermre debeant , qua ratione item ad eos pcrueniriamp;quomodo rctincripofsinc; SiMnimirum ad feruie-rrdum alijs prompt! Sc ,nbsp;parati fiinus , n quo altius quis fupra'âiiôstmïciet, eô plus-alijsffcruiat. 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
HiccnimpropriusdonornusDEIvfus eft. - Conlentithis quodAiffbi dicte Dominus; Qra maximus eft intervos,lit, ficut qui minimus eft amp; qui princepsnbsp;eft, ficut qui miniftrat. Et hoc ipfum propno exeraplo confirmât, addensj Namnbsp;vtcr maior eft, qui accumbit , an qui miniftrat. At quid multis opii's eft, quandonbsp;res ipfa loquitur, orancs ptiblicorum officiorum autmuncrum dignitates cum mini-fterio coniumftoscfTc^Sc vt in domo bene conftimta nemo mapisfcruuscft» aùàmrpa-s
Efique hoc diligenter qbferuandijm',vtin quonam vera humilitas confiftat, intclligamus. Nam hîc vehementer errant bypocrytæ, quiillam vt olim Pharifei,nbsp;veftitu 8c geftibus mcfiuntur, cùm intçnmfuperbiæ Spiritu intlati lupva .D EV M fe-rè eft'erantur, 8c homines prx fc contemnant. Sed quæ D EQ probatur humjlitas,nbsp;incoconliftit; vtprimùm coram ipfo,8cfubeius potent! manu', humiliemur, ne-que nobis ipfis aut noftris viribus aliquid tribuamus, ex quo ilhus gratix quicquain deinbsp;rogetur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' n; .J-.'
ïmitemur ergo pàtrçm noftrum Abrahamum, qui ctfi jpfum DEV S-fderç ce«ef, i,. iunxifretigcfuicontra'SôdomxbsdccreticbnfciumJeciflet , tarnen fe puluèrernamp;xine-nerem efte fatebatur. 'Et vt Dauid in regio throho fedens non obliuifcebà'tû?càuEx,nbsp;ex qua-ipfum DEVS extraxerat : Vt item Paulus , cùm plus omnïbùsApo-a-T-w.r»nbsp;ftohs Uborquiiret in. vwb' nûuiftcrio, priftinx fuxeonditionts non fuit iramjemûr.t'*^'*'''*nbsp;ifa nos qui quales fimus natura mcmincrimus ctiam tune, quando nos fupra multos,nbsp;D E V S euexit. Hic dertè verx pictatisfons, 8cad eandem ftimulus eft acerri-mus. Ex CO altcrum fcquitur, ne quem prx nobis contemnamus. Ecçnim vt id
-ocr page 458-44*2
f-tt. 14*
DIEI S. MICHAELIS
Quod fi qui nobis amp; mukis ali js præftanr, quum eft, vt in eis dons Dci lemur. Cognent deniq; finguli gt; nullum cflè inter homines, qui foius fibijplinbsp;idcirco mutuis officijs indigemus,amp; exempla funt potentifiimoruni regum, quosilff'nbsp;uis,autpifcatoribus,autalijs oblcurishominibuslerudtosfuifl'elegiinus Nef«'®'nbsp;plis veceribus opus cft, cùm quotidie huius generis mulca fiant. De bis qui dilig'®'nbsp;ter cogitant,hi facilèdepofito fijperbiæSpiritu fefe, humiliabunt, vt omnibus inltf®'*nbsp;aqj. Hosautera Dominus exaltat,vt alibi Chriftus loquitur : amp; tunc mutuis offiûjtnbsp;foueturcharitas amp; Concordia, quæ inter am bitiolbsamp;fijperbos nonpoteftconfilltf®*
fntruli cam^ mtnilaiitiirt
tfii I» laremA,nbsp;Mnnh, t.
UrnAttftifi»
Porró necui turpeautindecorum videretur, Apoftolosorbis toiius dodor«!'^ puerulum magiftrum remitti, Dominus hunc magnified commendat. Nam vtdi«'nbsp;mus,in vlnas eum accipit, Sz eundem quafi luo loco fijbftituit,dicens;Quisqufsr^fP®nbsp;rit aliquem puerulum talem in nomincineo, merecipit, . RecipiuntpueruJos ür'lnbsp;nomi.nc, qui ab ipfo commendatosfouent, tucntur, iuuant, infhtuunr, amp; vieißi'«*'nbsp;demimitantur,quatenus nobis ab illoceu exemplar propofitifunt. Quodfifnbsp;ipfum Chçiftum recipimus dodorem. Nemo igitur doólrinam veritatis afp«rn«'fnbsp;proptcr vilcm amp; contemptibilem eius adminifirum. Vt enim alibi dixiinus,nbsp;Deus humilia eligere vt verbo (üo confiet authoritas ex feipfo : amp; vt noftram in^o'^''nbsp;tiam depiimat,non ad pueros modo aut homines oblcuros, lcdlæpeadafinos Sinbsp;nos remittit . adaucsitem omnis generis, amp;ad flores teracrcin agris nafcencts«nbsp;^uthoritate Anabaptifiæ, quipuerosindignosiudicanb^l^'nbsp;Ecclefîefocietatemrecipiantur, amp;ideo fymbolum Cbri/hanæ inmationis infinnbj^nbsp;Unbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non intelligeremyfteriarcgni cJorum. Quidium)^*^'
0^ininus teftabitur,amp;in prarlènti lubet uos^ rum limiles fieri, fi iJlius dues amp; hæredes velimus fieri
Phil,»»
... pjura de hac re alibi. NunC difiamus humiliarifub potenti manu o alij ahjslcruiamus. Quod fi pudet à pucrulis difeere,/rJTAf CHRISÎ^^^nbsp;itnitemur,qui cum elTet æternus DciFilius, humiliauitfefeamp; pacri obediensnbsp;^vlq; mortem crucis, vt nos exaltaret, amp; regni fui cleftis h^redes facerct. Illnbsp;betur benedidio, honor,glorw amp;:poteftas in «ernura,
HO MILIA IL
Quisquis autem ofFenderic aliqneni ex paruis i(lis,cjui credunt,præfliteric ei vt mola alinaria lùlpendacurin collonbsp;demergatur inprofundomaris* Væ mundo ab ofFcndiculis.nbsp;ceflèeftenim vtveniantoflfendicula: veruntamen vxhominiillhP^^nbsp;quem oïfcndiculum venit* Si veto manustua velpes tuns facitnbsp;o/fendas,excindea,amp;3bijceabs[c. BonumeUcibhdnbsp;grediclaudum, quam duasmanusaut duos pedes habeneem côU'Anbsp;in ignemacternum. Et ßocuîus tous f^cic, vt ofFendas, erucnbsp;amp;abi}ceabste, Bonum efttibi lufcumingredi in vitam,quàin^'nbsp;6s ocutos habentem conijciin gehennam ignis.
V ONIAM DiscipyLI DOMINI NOSTRi
CH R IS TI ainbitiopis aifeâii accenû de primatu inter fediiêelgt;^ humilitatem ùa cos hortatuseft, vtpueruloinæ^^^nbsp;produdograuirerminatusfif, ipfosoullmn,omninolocum innbsp;'' ruohabiturosefTej aiCi excuifoprorfus Tuperbiar Spirkunbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦
pucrulorum fimiles fiant. Etnecui ind/gnumhoCYideretur,eo^gt;^^ diu ia Chrifiifichola infikutijâcorbistorius dodtoresfuturicrant, nuncad
-ocr page 459-puict, h quicüs in luo iioniincreccpcrint. Quia vero anibiiioii i.li priinatus affeftatores , qui
klc ali|s pracferunt, fallu fuo multos oflendunt.præ cæteris autem liinpUciorcs,amp; qui nonduni in fuie cunfirmati funt, vehementer oftendi lolent, fi verbi niiniiiros.qui altjs modcllije amp;; hu-iniliiatis dodores ehe, amp; calcato huius mundi tahu ad ccelelha ai'pirare debebant, anibitionçnbsp;ôc lupcrbiatuvgcrc, ac inter fc æmulaiîonc cæca commitii videant: Dominus ex ca occafioncnbsp;arrepta ,in dottrinam defcandalis digreditur : amp; primùm admonct, quam graue ftelus fn,ünbsp;quis alicui feandalum pracbcat : Deinde quantum pcriculi mundo à fcandalis immincat, prjç-dicit: pohrcniô,vtillapoHintcaueriamp;vitari, doccr»
Vt verô rem omnem redius intclligamus, initio de feandalo, quid hoc propric 5c quâm multiplex fit,dicendumerit. Græcis fcandala amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicuntur lingua , quibui
in dccipulis aut laqueis tcndicula alligatur vel fuhinetur, ad quæ fera oftendens aut obruitur auttapitur. Deindcin generc accipiiur fcandali vox pro omni co , ad quod iicr facientesnbsp;ofiendunt, vtveleadant, vcllæfiimpcdiuntur.vt minus poffint progredi, Inde veto pernbsp;Metaphoram advitseconucrfationcmiranstcrtur,amp;feandalum diciturquicquidin Domininbsp;vt^s liucprxccptisambulantibus obhaculo cil,aut delinquendi occafioncm præbet, îgt;Josnbsp;gcrmani proprio vocabulo id exprimimus, amp; lîSrgerrtUÔ vocamus illud, quo homo deteriornbsp;fit. Eli igitur feandalum diftum aut faélum quodcunquc, ad quod aliqui in fuo officio , autnbsp;taluiis via,impcdiuntur,aut pcccandi occafionc inde arrepta détériores fiunt,
EUautem feandalum multiplex in didis5c faélis, quoad item religioncm 5: mores, aut alia vitæ (ludia. ÎNoccntifsimafinit fcandala, quæ in rcligionc obijciuntur, quia ex hac o-innis laïus hominis dependet. Ethîc prxcipuum cil doólrlna fallà, quæ Dcoa nouosautnbsp;ahcnoiprscdicat, cultuô item nouos tradit,ÔC idololatras facit; Velaliquiineptis ôc^lbfurdisnbsp;quællionibus tcligionis caufam implicat Sc oblcurat, vt fimplicioribus dubia ôc lulpefta fiat.nbsp;Deinde non minus lue peccant principes, qui vel fupcrftitionc amp; fah» dodtrina fafeinati ean-dem populo obtrudunt : aut vt regnum iuum llabiliant, cultus nouos 5c illicitos inHituunt,ôcnbsp;eicéVn Dci feruis falfos doélorcs ôc fuæ libidiniferuientes, myftas fibi accerfunt, adhæc Icgcs ,,/.«ÿ, «a,nbsp;condunt, quibus inuitos cogunt, vt fupcrftitioncs abfurdifsiinas fedentur: quod olim lerobo-amum, primum Ifraclitarum regem, Deinde Hcrodem Magnum fcciffe Icgimus. Neq; extranbsp;tulparn funt principes, qui ctfivcrumDcicultum non abrogent, in aliorum tarnengratiamnbsp;permittunt, vt fimul idola öcfupcrllitioncs introducantur. Sic Solomon toti ludæorum^.SCf*»nbsp;gcnii feandalum pofuit fua indulgcntia, qua vxoribus alienigenis permifn, vt fuis Dijs cxcelfa* ,nbsp;»dificarcni 6c facra faccrent. Scandalum ctiam fibiipfis aut fuis in rcligionc obijciunt, qui lè-Ipfos imparibus coniugijs obllringunt, autfilias fuas alicnis a vera fide elocant. Scandalumnbsp;cjuoquc patiuntur non Icuc infirmiorcs, quaiido veræ fidei profeflbrcs fuperftitionibus com-inuiucarc, aut in i)s quæ indifterentia amp; media funt , libertatc fua nimiùmlicenterabuti vident. Et hue referri debent Encænia, carnispriuij ludi, vel potius Bacchanalia amp; Lupcrcalia,nbsp;.faltationum item amp; ehorcarum licentia ÔC alia cius generis, quæ ex Papatu, vel potius genti-lilsnno ad nos deriuata, magno cum multoruin feandalo quidam retinent, qui Euangelij do-ûrinam prolitcntur. Suntprætcrca vitæôcmorum fcandala, quæ diélis 5c faclis præbentur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Etenim corrumpunt mores bonos colloquia praua. Multi enim ex obfeoenis fermonibus, aut Cantu laftiuo libidinis occafioncm arripiunt. Idco Apoffolus fcortationem, obfeoenitatem,nbsp;llultiloquium, amp; quæcunqi fcurrilitaicm redolent, interChriffianos nc nominari quidem vo-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**
luit, Scandalum quoq; multis pracbent, qui facrolanfto Dei nomine ad cxccrationcs 5c icbcic- ' rationes impie abutuntur; qui ablcntibus obtrcólant.autpijs magiftratibus Öefidis Eeelefiænbsp;ininillrisconuitiantur,autcalumnijsvirulcntisillos in odium ôc contemptum adducunt :nbsp;quod hodic apud multos nimis vulgare cfl. Grauius peccant, qui nc à faftis quidem turpi-bus abllincnt, öt co nocentiora funt Icandala, quo maior eft eorum qui ilia præbcnt autliori-tas. Grauilsimé igitur peccant parentes, dum fiia petulantia amp; improbitate liberis tenellisnbsp;pcfiimarum cogitationum matcriam obijciunt, 5c cupiditatum illicitarum Icintillas in eorumnbsp;cordibus excitant : Minillri item Ecclcfiarum,qui fua intemperantia, libidine, auaritia, fallu,nbsp;5c feurrilitate, ininiffcriuni verbi contemptum reddunt. Quibus adnumerari debent magi*nbsp;ihatus, qui fualicentia bonas leges cncruant, ôc cxillimationcm fuam turpiter proftituunt.nbsp;Adcundciu modum diuites pauperibus ÔC egenis imp^rientiæ ôc murmurationis adintrfusnbsp;Dcum feandalum proponunt, dum in horum confpeélu voluptuantur, comeffantur, öc vc^nbsp;(liiu luxiiriofo fuperbiunt. Vscifsim hi egentium multorum cxcmplo offenfi ex beiieficisnbsp;inimités ÖC durihunt, quando multos ex mcndicationcquæfturnfacere, ôc clccmofynis bonorum turpiter ad iiinauum oftium ÖC omnem .llccntiam abuti conlbicantur, Denique
'P P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foecun-
-ocr page 460-A il Æ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIE! s. MICHAELISnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,»
fcundilsuna cü fcaiidalorum feges, nbsp;latifsime per onines hooiinum ordLies exK
omnibus applicari debet quod in præfeiiti dicic Dominus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,01-
ÇuÀtn graine
Je fin fit. Jinn-ibdutn^
Docet Ilie primum/quam graue fcelus fit, û quis alijs fcandalo fit,amp; magna tateait.Qnilquisofienderit aliquem, vel vnum ex paruis illis, qui in mecrediint,nbsp;ei, vt mola afinaria fulpendatur in collo cis, ac demergatiir in profundoniati*nbsp;Oy IS Q^V IS,aite vt vniucrfale hoc decretum efleoftcndat.quo omnescuiufcuiiy.|,j,jtf^nbsp;Ofdinis homines comprehendantur : vt nemo fit, qui fe immunem polsit dicere,nbsp;plus quam alijs liceat. Deinde addit, A LIQV E M vel vnum ex paruis iftis : amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pgt;*
indefinite loquitur, ne quem cxcipiat, qui impunè offen di poßit. Et vt nuperpfinj rtiJo quem in medio dilcipulorum Riterat, locutus eft ; deinde ad omnes, qui pffnbsp;rulorum fimiles fadi funt, orationem cxtcndit.dicens : Quifquis receperit aliquem P ^^,|i *nbsp;talem;Itahicvtrofq;comprehendit: nimirûm.quôdquicredunt, mundiiodt^mnbsp;nullius pretij homines funt, imô ( vt Paulus ipfos Apoftoloj il^ocat) purga^ientanbsp;raundi cenfentur, Paruos autem hic nominarc voluit, vt ijs occurrat, qui conte elnbsp;cant, quöd fibi purent quiduis literc in cos,quorum nulla cfl in mundo authoritas.nbsp;iam addit, Quiinmccrcdunr: vtmoncat,nonfpcdandumcflc, quis qnifqififl^^p(oiinbsp;conditioncin, fed qualis quoad fidem fit : nimiruni Chrifli difcipulus S(- frater gt;nbsp;Filius Dei atq; Chrifti cohærcs. Eftqjmulta obferuationc dignum , quód puerulo^^j jf*nbsp;credentibus in ipfum adnumcrat, non vtiq; quod aftu eredam,fed procul dubiónbsp;tiam foederis, quo eos Deus complexus eft, quæ caufa eft,quod ijdem ad Ecclcfi«nbsp;focietatem pertinent,amp;( vt in fcquenti capite dicctur ) ad ipfosquoq; pertincatnbsp;.rum hæreditss, Sufîicit hoc ad confutandum Anabaptiflas, qui infantibus baptm .jiiKnbsp;gant,ccMuódncqjcrederepofsint,neq;fidemfatcri. Nam ctfi hoc vercdicant^^^i.nbsp;hoc obnat, quo minus fidci fymbolum accipiant,amp; in Ecclcfiæ focict3tcni,adfcri^® 1(10'^nbsp;Dei Filius, qui amp; ßaptifini author amp; Ecclcfia: caput atqj fponfus cfl, cosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjjj
Tet. Quoad autem caufam præfcntcm,fcclcris huius, de quo agitur.atrocitateni fufP* ' minationcdénotât,quodapud Palcflinos grauifsimum fùiflc, Diuusnbsp;Qui enim lapide molari ex coäo fuo fufpenfó dcmcrgebantur in maris abyffuni,nbsp;dicabantur, qui vnquam folis huius aut aeris bcncficio frucrcntur. Quód fi veto Fnbsp;hoc fupplicio muldlari fcandalorum authorcs, non ©bfcurc docet, cos in futuronbsp;pniS fempitcrnis excruciandos fore. Et conucnit cum Gfarifti diélo, quod in leg« yijnbsp;tiat Deus :Malediflus qui cæcum errate aut impingcrc facit in via : amp; dieet omnb fnbsp;Amen. Quód fimalcdiólioncm merctur( qua nihil atrócius dici amp; fingi potcfl)nbsp;corpus offendere facit cæcum, quid dcillo het, qui fcandalum infirmis ÖC incautispnbsp;anima hominis in perditionis fempiternæ periaulum adducitur : Rationes tam dir^^jilt)nbsp;nationis ex Pauli ad Corinthioscpiltolapriori adducipoficnt, fi temporis ratioflOnbsp;ben da.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jüi''
SeMthtliferif tftlum
h
t, Cir.zt
I Etfi veto hoc fufficere debeat verd pio, vt fibi à fcandalis caucat, vt tarnen temur,depericulo communiadmonct,diccns; Vx mundo ah ofîcndiculis: qua *311,11nbsp;ne partim fcandalorum authoribus malcdicit, partim monct à nulia re magis cauei®.^,,! lt;*nbsp;qudm à fcandalis. Et caufam tarn feriæ admonitionis indicat. Ncccffe ell cnim, vtnbsp;fcndicula. Et ne quis obijeeret. Ergo cxcufati funt qui ilia dant, cum necelsitatc Pfnbsp;occupât : Veruntamen væ homini illi,pcr qucmoffcndiculum vetiit. Non ergo.bit^^nbsp;cefTitatcm fatalem fingat, cuius prætextu fefe excufcnt,qui alios oftenduiu. Nani n«*-' (t(ifnbsp;ex nobis eft, C^iacnimmundushictotusinmalpiacct, amp; homo animalisnbsp;ca quæ funt Spiritus Dei, vbiq^ occafiones inuenit Satan, per quas fcandala obijcut -jit*'nbsp;Quid cnimaliud in mundo occurrit, præterillccebras oninisgeneris, quæcarnisnbsp;acccnderc, libidinem oculorum inflammare , amp; latentem in nobis faftum fiue **nbsp;inflammarc poffuntrEt adiuuatSatanæ conatum vulgi mos,quihodie pafsim regnäfi^jji.nbsp;riq^ fua fcelera mundi exemple excufant. Fieri ergo non potcft, quin alius alium on^*jnbsp;vitia grauifsima ecu contagione quadam latifsime propagentur. Quid denbsp;cfl in liuius feculi fiiijs nequitia, vt fcandala ipfi arripiant ex co, quo ad virtutis
£«r,x, », C«r.ai
* tatem excitari debebant; Excmpla huius malitiæ alibi in Caino, Efauo, lofcphi ftaif* raoiif, Saule amp; fimilibus vidimus. Et niliil hodic vulgarius eft, puam quód multi,nbsp;felicitate,amp; prolpera Euangelij propagationc.fibi fcandala f3bricant,amp; ad Chriftunnbsp;(ficutiSimeon prædixit) vtipfisfiatoffcndiculilapis, quicleftis falutisauthor elfnbsp;Euangclium odor mortis eft multis ad mortem. quodvere credentibus odornbsp;tarn. Quia autem tanta eft hominum peruerfitas , quanto magis ipfi eanbsp;quuntur,quæ fibijpfisSc alijs fcandalo funt ? Permittit autem ifta Deus,nbsp;probentur, amp; fidci cxerccnd« matcriam habcant.
-ocr page 461-44s
Admonet autem ifta conGderatio, quàm prouidos oporteat eos cfle, qui fa In tern fuamtucri volunt.nc vcl alijsfcandalumponant, aut ipG tcmere accipiant. Et in primis honim nos mc-niiniUc decctaducrlus cos, qui in Gde St religionc patram vcftigijs aut multitudinis cxemplonbsp;iiiGikndum cflc clamitant. Quia .n. in mundo fcmper plurcs mali (unt,amp;ratio noftra in diui-nis caeca eft,errent atq; ofFendant,oportet quotquot raaudi authoritatc ducuntur,Non temercnbsp;ergo taftiim putabimns, quod Dominus admonitioncm hancapudLucamhreui'quidem,nbsp;fed graiiiadmodum Epiphoncmate, concludit lt; Caucte vobis.
In prxienti autem Tatioocm quoquetradit, quam fccufi fcandalum omnecuitarepofTu-
mus : Si manustua vcl pcs tuus facit, vt tu offcndas,excindeea,amp; abijee abs tc,amp;c. Zt mox mnit eaatri idem de oculo quoq; præcipit. Simili vt«ur,àChirurgispctito,qui îi totius corporis fahis amp;nbsp;vita pcrîelitctur ob membrum aliquodvitiofum, illud rcfccare folcnt, vthominis faluti con-fulaiit : Ita hîc nobis fadendum cffcmonct, vt tam feriô rcftftamus fcandali occafionibus, vtnbsp;ne membris quidem proprijs parcamus, G nos illis offendi fcniimus, Nonautem Gmpliciternbsp; oculos crucrc, manus amp; pcdesabfcindcrc iubet, fed vt aftcftusprauos cocrccannis necefle cft,nbsp;qui nos ad fcelcra folicitant. Lafciuiunt plcrumq; oculi, dummundi fallu ddeétantur, aut innbsp;fpcétandis formis alicnis occupât! funt. Eruc tune illos, ideft-, auertcabilliciwrum conicm*nbsp;plationc, amp; malam concupifccntiam, quæ exilla concipitur, gladio verbi iu^ula. Sentis ma- *nbsp;nus tuas, id eft,naturales agendi facultatcs, pedes itcm,idcft, afteftus carni inßtos,adillicitanbsp;propcnderc,amp;ijsoft'cndi,qu« Satan Semundusobijcit. Mox igitur cundemiliumgladiumnbsp;ilringito.vt (quod Paulasmonct)membrahæcterrcftriamortiftccSîamp;crjtpustotuminfer-uitutem redigas. Quod autem fingulis præcipitur,publicc «tiam in Republica amp; EccleGanbsp;obferuaridebet. Quiaenimiftanonomncsfpontéfeciunt , verbipraedicationeSc Iceibus o-pus cft, verbiminiftris item amp; magiftratibus,qui opusDciapudumnesvrgeant, amp; mfeiplinanbsp;quoqi vcl caftigationefeueriori in officio contincant cos, quosalijs feandalo elfe vident. Sint
igitur hi feduli in coramiflb fibi mvnerc, vt neque oculis,nequcmanibus aut pedibus parcant.
Oculi in EccleGa funt verbi pracconcs, qui idco fpeculatoribus confcruntur,amp;Epilcopi dicun-riJr. Oculorum inftar ctiam fimt m3giftratus,qui morum difciplinæpr«!«'^! lùnt,quos idco Lacedxmonij Ephoros ffixerunt. Manuum loco funt officiales publici. Pedes ÖC cruranbsp;diccte poftiimus populum totum,quiniftfaluusGt,Kcspublicanon poteft confiftcrc, Hisnbsp;omnibus adhiberi debet haccChriftircgula,vt ncmini propter fua mérita aut dignitatem par-lt;aiiir,G alicuiusfcandali authorfit: nemoctiamproptervücm Scobicftamconditioncmnc-enbsp;gligatur, vt ipfi impunc pcccare liccat. Etenim nullius hominis tanta poffunt efle mérita, vtnbsp;prnptcT ipfum fcandalum publicum ferfi debeat:necctiamfccurcncgligidebet,quifquisfuonbsp;exemple vcl minimum offendere poteft. Breuius ifta nunc annotamus,quia alibihæc cademnbsp;vetba prolixius interpretatifumus. NuncmonuiiTc fiifficiat,communcmacgeneralemdo-ftrinam hictradi, quam GbijpGs Gnguli applicent, amp; primo quidem curent, ne ipG quen-quam ditto aut fatlo offendant : deinde pro fua: vocationis deuffieij ratione apud alios quo-qiic fcandalorum licentiamcocrccant ; Ita deniqj viuant omnes, vt inipfius Dci «omenglornbsp;lihictur. Alij veto cum quibus verfantur, in Gdc amp; pietate per eospro£ciant,amp; vt in n«-uiflimo illoDomini noftri lESV CHKISTI aduentu coram illocorildlcrc^dcnbsp;regni clclVis hærcditatcm cum eo adiré pofsint. IpG debetut baie-
ditlio,honor, gloria Scpotcftas insctct-uura.Amcn.
HOMILIA
ViJetcnc contcmnatisaliquem ex paruis iîlis: dico cnirh vo-bis,c|uôd Angcli eorumin cÜs femper vident faciem Paths mei, lt;|uiin cliseft, Venitenira Filius hominis, vtferuet cjuod perierat»nbsp;Quid vobis videtur Si fuerint alicui bomini centum oues, amp; erraue- nbsp;rit vna ex cis,nonne reliétis niisnonagintanoucm,pTofeôlusinnTon#nbsp;tes quærit cam quæaberrauerat ^Quôd fi acccdcrit vtinueniat cam,nbsp;amen dico vobis, gaudet fuperca magis, lt;|uàm fuper illis nonagintanbsp;noucm,quacnon aberrârunt. Itanon vultPatervcftcr,lt;|uiin c#nbsp;lis cft, vt perçât vnus ex paruis iftis.
Dome
DIE! S. MICHAELIS
OMINVS ET SALVATOR NOSTER lESVS CHRW
S T V S non abfq; graui caufa difcipulos ftios, in his omnes, qui nomen cius profitentiir, monuit, vt ffc vitam fuani inftituant, ne quis iplbrum Jj'nbsp;ctis autfaélis oftendatur. Quia cnim peccarum ( vt loannc* definit)nbsp;eff, id elijlcgis transgrefsio, amp; ideo per fc omnes damnat,qui in inopetfeue*nbsp;:ant,grauior eft corum culpa, quiinfuperalijs pcceandioccafioncmpr«*nbsp;bent.At quia ea vft ingcnij humani prauitas, vt non, poftunt non in mundo
24^
Cnttfmftum *df»rttn* frO'nbsp;¦htitt*
Xwr.t»,
Vh'iKtu
«
Dt»
'turtfxil.
¦fcandala quotidic noua incidcrc, redit ad id Ghriftus, yndepratfcntis difceptationis initi* cxortum fuit, vt fontcm fcandalorum obturer. Eft hie fuperbia.qua quifqj fealijs præfért,Pi'nbsp;rithæcaiionim coiitemptum,qui caufàcft,qu®dcos,quibus cum nobis res eft,non putamusnbsp;digjios, in quorum gratia nt aliquidfaccrc aut omitterc debcamus. De hoc vitio igitur,^*'nbsp;ucm admonitionem fubtexit.
JPropofitio fine fumma eft ; Videte nejeondemnatis aliquam ex paruisiftis. Rnrfia parues nominat, 'Sc horam nomine partim ætate paruulos intclligit,partim cos,qui partiulo-rum ftmiles fafti, ab ipfo vno pendent,amp;ideo apud mundum coniemptui iunt, amp; tales cen-¦fentur, quorum nulla ratio haberi debeat, Viderc autcraiijbet,yt hie multa cura dcfoliu'nbsp;dine opus efle-doceat, Quafi dicerct: Scio quale fit hominis ingeuium,Subliniiafpcftat,lt;5^.''°.®nbsp;¦contentum forte fua,fubinde ad altioracontcndit; cuius vitij cxemplum lubcniusinnbsp;parentibus, qui cùm foli eftent, neq, aliquem ipfis prcftaniiorcm haberent, prrter vntim fnbsp;urn, huius ftmiles fieri voluerunr. Eftqj hoc vitiumica commune omnibus, vt quiop'\^nbsp;funt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iniurijs facile abftinent, tarnen alios præfe contemnunt, quos fe inferiores eile
dent, vtid faciant, fibi liccrc arbitrantur. Et hoc iam in vqbis ipftg expetiaftni, dicit
Vnde cnim hate de primatu difeeptatio exorta eft ? Nonne ex co, quod vnufquifq^'î^^^i ïlnim fealijs prjcftare fibi perfuadet. Quod fi inter vos, qui omnes difeipuli mei donKrti:'j|^,nbsp;ffatres eftis, quos ego omnes haétenus pari ftudio amp; amore complcxus fum, hoc fit, 4 uiinbsp;et quoad; alios,nifi de reprimendo hocftipcrbiat Spiritu ferio cogitetis ? Itaqt quam chaw '' .nbsp;eft falus veftra, videtc qutefb.ne huic vitio locum detis : vt deniq; nc quem ex paruis imM ^/nbsp;y obis neqtiaquam conferendos cfre,palam conftat,contcmnatis : Sed potius,quo quiftjî ?nbsp;Gc indignior, vefinfirmior videtur, eó magis ilium omni dilçétionis officio profcquaflHii'' j,
enim, vt alias monui, hoc charitatis proprium eft, quod aliorum miferijs afficitur,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{,
fuperbèacinhumaniterinfuitat, fèdamicc condolct, Hicinquam verborumChriftifeniU Et quod breui dido hie monct Dominus, Paulus adPhilippenfes prolixe , Gc admodunJ^,nbsp;theficécxplicat.dicens ; Si qua eft confolatio in Chrifto,id cft,Chriftiana,fi quodfolatiu*nbsp;ritatis, fi qua communio fpiritus, fi qute vifccra ac miferationcs : cxplctc meum gaudiuinbsp;ttidem fitis aftèóbi, eandem charitatem habentes, id eft,parcm amp; mutuam, vnanimes,nbsp;lentijs vni, nihil gerite per contcntioncm,aut per inanem gloriam, fed exmodeftianbsp;urn fe praeftantiorcm exiftimet, neqj fua quifquc fpeófetiSjfed vnufquifq; etiam quae prnbsp;rum. Et hisChrifti excmplum addit,qui cùm eflet in forma Dei.adcoq; vntim cumnbsp;ire, tarnen vt noftræ falutis confuleret, demifit fc,amp;c. Eodem pertinet, quod alibi moflCt gt;nbsp;alij alios honore præueni3ntjR.om./a.cap.
Quia autem in hac caufa nihil nobis nimiiim dici poteft , propter innataÇ,^) ¦bis philautiam amp; ambitioncm, rationcm huius precepti aut admonitionis grauib* ,)inbsp;adducit, paruulos ita Deo Patri curæcfîê,vt nolit aliquem eft illisperirc , Vndenbsp;Dcum ipliim eos peccare, qui illos contemnunt, amp; ex contemptu cis fcandalum ,il'nbsp;Id veró duobusargumentisconfirmât, quæmoxparabola eleganti amp; conlolationi»P^nbsp;Juftrar.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
, Primum argumentum s D E I protcdlionc petit, qui Angelorum ^jiii uulos cuftodiat. Nam ait tAngeli corum in coelis fempcr vident faciemPatrism';fpf,nbsp;clis eft : Paruulorum Angelos dicit, qui ipforum cuftodia: ac defcafioni depu'i^' )iiJ
-Et hi (inquit ) illi ipfi; funt, qui.pcrpetuo vident faciem Patri mci, id eft , quos nbsp;ïcruitio deftinauit, vt peqjctuó in cius confpedu compareani , ac ipfius maim^ i,((lt;nbsp;quantur. Argumentum eft ciuftnodi ; Qui cuftodcs amp; dcfenforcs habentpotentesnbsp;*vos,ij nonte.mcrêcontcmni aut offen di debçnt : Paruuliamp; mundo contempti cu^^^jlrnbsp;tutorcs habent Angelos,amp;quidern non vulgareSjfedeos,quosDeus fibi quafi
cos famulos delçgit; Ergo non funt contemnendi. Quis cnim non dicat iniquum ij 3,quoquam ho'minum parui fiânt ncgligaptur, quos DEVS in/uam tuidanbsp;pit,amp; pro quibus Angeli cxcubant.
-ocr page 463-HOMILIA in.
De hoc AngelorumpræddioScripturafæpe loquitur : Meminit haius Ahraham, quando ferigt; Cf»,z4, uo luo, quem inMefopotamiam ablcgabat pro vxore Ifaacofilio quærenda dixic : Do/mimisnbsp;Dciiscli,qui tulit me de domo Partis mciamp;mihi dixit, Semini too dabo iftam terram, isnbsp;mittet Angclum fuum ante te, amp;c. Et in Pfalmis habentnr ida Dauidis : Cadrametatur Ange-lus Domini circa cos qui timent eum, 8c eripit cos. Item, Angelis fuis præcepit,de te,vt in o- fjeirj.nbsp;mnibus vijs tuis cuttodiant te,8cc. Quo Paulus refpexit.quando Angelos fcripfit effe minidra-tores fpiritus, qui miniderij caufa mittuntur propter eos, qui hæredes erunt lalutis. Exemptanbsp;præfidij huius aut defenßonis Angclicæ.pafsim occurrunt in hidoria facra, quæ alibi recitaui-mus. P.t (i de infantibus dicendum dt, res ipfa tedatur, periculis tam multis tamq; grauibusnbsp;coscPrcobnoxioSjVtnullaparentumcura illis defendendis aut feruandis fufficeret,nid illis -Angcli eudodes adedent. Idem de nobisipfis pofiiimus dicere.qui multotics ex periculis gra^nbsp;iiidimis,quæ ipd ignoramus , etiam præter animi nodri voluntatemfubducimur : nimiruninbsp;Angclorum miniderio.qui fe nobis indnuant,
Cauendus tarnen ell illorum crror.qui vnicnio! ab iufa infantia duos Anselos borium 8c
Angclum aflignat, vt quando Daniel Michaelis meminit, quera alius Angelus principem due^^* dueem populi ludaici vóeat : alias veró vni homini plures adfuifle docct, vt lacobo , qui viditnbsp;cadra due cohortes Angclorum: Elifæo item.quem innumerabiles Angeli,qui currum 8c equi- i. ff.nbsp;tum igneorum fpeciem referebant, contra Syros defenderunt. Multo magis caüeri debet fu-perditio, qua nonnulli dccepti Angelos idcirco colunt 8c adorant, quod nos ab eis iuuari autnbsp;dcFcndi audiunt. Quod olim quoq; aliquos fecifle, author ed Theodoretus in fuis in epido-km Pauli ad CololTcnfcs commentarijs.vbi fcribit.eos.qui Legis iuditiam defendebant, Ange-lorum quoque cultum docuhTe.eô quod Legem per hos datain elle dicerenr. Et liÄt Syno«nbsp;dus Laodicena hànc diperditionem damnaffet,tarnen adhucfuo tempore in Phrygia 8c dniti-mislocis oratoriaSanâi Michaelis vifafuilïe. Hodieautenamultos Angelicum Diuis cli-tibus coluntur. Sed lus conditandis fufficere nobis debet,quód Angelus ille Sanélus, qui loan-ni rcuelationis illius nobilildmæ, qua eum Chridus dignatus ed, interpres fuit, ipd, ad pedesnbsp;eins prodrato vt cum adoraret,dixit : Vide ne feceris,conferuus enini tuns fum ôc fratrum tuo-rum,habcntium tedimonium l E S V. Apo. ig. 8c 22. cap.
mbDci bonitatem agnofcamus.qui non lolùm terredrescrcaturas.veriim etiam cledes fpi-^-^' ritus nobis ( vt ita dicam fubiecit ) vt ijdem ipfius 8c nodri ferui fine, 8c ex eo petamus confo-lationem,qua nos armemus a.ducrfus metu ai in tentationibus,quas Satan aut inundus nobisnbsp;mouent :vt cum Paulo dieamus,perfuafum mihi cd.quodneq; mors neq; vita, neq^ Angelinbsp;neq; principatus, ncq-, potcdates,neqi indantia neq; futura, neq; fublimitas, neq;profunditas , Z'nbsp;ncq; vlla rcs crcata,poterit nos fepararc à charitate Dei,qtiæ ed in C H IL IS T O IE S V Domino nodro. Deinde nodræ huius dignitatis memores lolicitè caueamus, ne morum impu-ritatc aut fcrmonibtis impijs duc obfcnis nos ipfos tam neceflario Angclorum præddio fpo -liemus; fcdpcrpetuü niemincrimus,illos nobis adede,ideoq; quæ puderet coram hominibusnbsp;honedis dicerc autfaccre,multà minus faciamus in illorum confpeélu, quos Deus nobis eu- . -nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
dodes addidit.
Sed vt ad præfcntis loci traftationcm redeamus, alterum argumentum addticit Chri- chri^ lt;ienit dus, àproprio excmplo, Sc fine fui in mundum aduentus, due incarnationis , defumptum, fos t^uinbsp;quod hoc diélo comprehendit, Venit Filius hominis, vtferuet, quod pericrar. Si totiuslonbsp;ci contextum confideres,diccre debebat ; veni vt fernem paruulos , 8c eos qui coram mundonbsp;propter me pro nullius pretij hominibus habentnr, Sed eornra meminit, qui periernnt, vt argumentum comparationc drmius fiat : qnod ita formabis. Qui mei difcipnli cenferi voluut,nbsp;non debent cos contcmncrc, quorum caufa ergo in mundum'veni, vt per me feruentur : Veninbsp;autem vt fernem cos, qui pcricrant : Ergo non debent contemni ctiam ij, quorum falus omni-no dcplorata cd, quoad mnndiiudicium. Hoe veró dpræfenticaufæ applicabis, irrefragabilinbsp;confcqncntia concludes, multó minus paruulos contemni aut offendi debere,qui eo ipfo nomine Deo acccptlorcs öc chariores (unt.quod in hoe mundo abieélilTimi cenfentur.
Argumentum veróhoerationeexcommuni hominumjmore petita confirmât : quo p^rahoUrui dt, vt plus gaudeanius de ijs, quæ cum amiffa edent 8c perdita, recuperauiriius, quàm dlt; ijs, perdit»,nbsp;quæ nobis femper falna 8c Integra manferunt. ldveró eleganti parabola illudrat, quæ vt ma#nbsp;gis moucat animos di(cipnlorum,initio ait : Quid vobis videtur ? Id ed, vos iudices'appello,nbsp;dielte, quid ipft de cafu, quem proponam.fcntiatis ; Sc fat feio , quod idem mecum diéluri d-tis. Si fncrint alicui hömini centum óucs,8c vna ex eis errauerit, reliSto grege, nonne ipfe reli-ftis alijs oninibus.profcidiis p(cr montes 8c valles, quæret perditam, quæ aberrauit? Id cerrènbsp;vulgo folcnt faccrc, qui boni padores funt aut frugi pattesfamiliäs , cum feiant rem do-nicdicam nota in co confidcrc totam, vt qux hanc.augent 8c ornant, acquiramus, fed non mi
nus
-ocr page 464-448
DIE! S. MICHAELIS
nus opus effc, vtqux nobis parta amp; acquifita funt tuc3mur,3ut anùiTa Scperdita recnpefemw« Quôd fi perditani amp; amifiani ouem ille inueniat, fanétê vobis affirmo, quôd fiipcr ca raagiinbsp;g3udet,q«3in ftipcr omnibus alijs, quæ non oberrauerunt. Etcnim dolor amp; folicitudo.qu^nbsp;ex amiflione obortafucrat, ex recuperatione conceptum gaudium augerefolet. Ifla veto adnbsp;canlàni præfentem applicans.concludii; Ita non vult Pater veltcr,qui in clis eft.vt pereat vniHnbsp;cxparuulisilUs. Etquiapcrditorumfalittcgaudet.nonpoteficosprobarc , qui fuperbo cofl*nbsp;temptu aliquos ita negligunt,V't eis fcandali aut lapfus authores fint.
Apud Lucam cadem parabola aliquantum diucrfo fenfu amp; in alium finem rcpetituf,d£ additur alia eiufdem generis vel argumenti de drachma vna «x deccm 3miHa,vi Pharilæoruninbsp;infolentem confidenóam confutet, qui indignius ferebant, quod publicanos amp; peccatisinfa-nies reciperet, amp; cum eis etiam vcfccretur. Ç^ibus per parabolas illas ita refpondet, vt doerat,nbsp;hoe abs Ic rccle fieri. Nam amp; Deum Patrem ita veile, amp; in clis Angelos gaudere, fi peccato-rçs,quorum falus defperata videbatur, in viam redeant ac failli fiant. Ita veró Pharilæos pO'nbsp;tiusimpios elfe probat, quam Sanflitatis amantes,ciim Dei voluntatiaducrfcntur, amp; cosper*nbsp;ditos velint.quorum ftluredebebant gaudere. Et hoc fen/u confiderat« parafaolæ ifi«nbsp;pluribusDoniinie.j. poll Trin. explicatæ font} doärinam Sc confolationcm dukilsinW'*nbsp;continent, qua vniueriüni humanæ falutis myfterium ceu in tabulaadumbratur.
Dei eriA ntt ßndtam,
»,
Ittta, i«.
Centfit,
Vbi primum occurrit,qua; fit omnium noftrum conditio, fi quales natura finius, conii-______ Eadcm niniirum, quæ ouis perditæ amp; extra gregis fepta vagantis, Eli ouis anitf' '' ftolidum,amp; futuri ignara, peq; feipfani iuuare poteft, neqj fi a grege fecelTerit, ad cum redire,nbsp;nifi pafllt;ris cura amp; ftudio rcducatur; Ita homo cx femetipfo non lapit caqu«fuiKSpiri^nbsp;Dei, amp; prælcntibus intcntus,hitura negligit. Adhæc fi femel à via veritatis aberret, ótab E-'nbsp;elefiæ locictatc audiatur, non redit fponte eó vnde abierat. Itiio vt ouis alias per przcipitia h'nbsp;quifur, amp; in exitium propriæ voluntatis impulfu ruit ; ita homo fuorum aftccluuni libidin®nbsp;cxccatus, in ornne vitium prolabitur, amp; neexemplis quidem coruni,quibus hoepriusp«^'nbsp;me ccfsitjtcrrctur, vt de falutc fua feriö cogitet. Et hoe illud cft,quod llaias olim dixir ;nbsp;mnes tanquatn ouis errauimus, quifq^ ad viam fuam refpeximus. Itaq; pallore opus etst,qi**nbsp;nos quacrcret; quod de femetipfo Dauidfatctur,Diccns ; Erraui ficuti ouis perdita, qultrrnbsp;^uum tuum.Pfalm.//^.
Athîc cluect Dei erga nos Iludium, qui cùm quales futurI elTemus, præuideret.abffW^' no paftorem nobis prædeltinauic Filiuni fuum vnigenitum, ficuti promifsioncs vctcrcs i*'nbsp;cent Sc Prophet» vaticinantur. Et qualis nam ille pallor ell? Quälern parabola hze adumbff*nbsp;Priniùni de certo numero ouiuni agitur. Habet ergo fijos in numcrato,amp;(vt Paulo»nbsp;nouit qui fint fui. Deinde non cas niodóoucsnouit,qu«cunigrcgcnianciit,fcdcff»dnbsp;quoq; amp; tcmcrc vagantes. Ita olim ones fe habere dixit, qua inter genres amp; fuperllittone» *nbsp;furdifsimas di/perf» palabantur. Tertio, rnam quoque amp; folitariam non negligit. Itanbsp;ftusfingulosquæritjamp;nominatim vocat , ficuti olim Adamuni fugitiuum,amp;13tcbfasqu*^nbsp;rentem, amp; Dauidcni inter libidines fuas fecurc Icfc volutantcni quæfiuit amp; vocauit. Sic p°'nbsp;ftcaface Euangdij accenfa totum orbem terrarum lullrauit, vt filios Dei inter genres difpco®nbsp;colligcret. Quarto, quid agit cum inuentis ouibus ? Num ferox Sc iratus terrz illidic, püg^I^nbsp;Sc calcibus ferit, laniat Sc niiferas ad ncccni vfquc muldat ?Imô in humeros attollit,amp;{ vtn*^nbsp;as olim prædixit ) brachio fuo eongregat agnos, Sc ingrcmio fuo gcllat, fta» autcninbsp;ducit. Non alio autem quàm ad gregem fuum rcducit, id eil, ad Ecclcfiz fuz focictatemc®^nbsp;gitjinqujfiilapafcua illainueniuntur, quæ Dauid commendat. PfaLa.^.
Simulautemnos officijillaadmoncnt,vtprimûm non dcfpcremus în tentatiöß^ de Dei erga nos boni tare, qui Filium fuum nobis pallorcm amp; Scruatorem dedit,5£ nunq*..^nbsp;excidat nobis, quod Paulus cx hoc Domini dido defumpfit, diccns : Fidus fermo, amp;nbsp;omnibus dignus, quern ampledamur, quod GHKISTVS IE SV S venit in
vt pcec.atorcs fcruarct. Deinde huic nos accommodemus,amp; licet frequenter aberremuij]. tarnen incurabiliconturoacia in errorc pergamus, fed nos inueniri, Sc ad Ecclefiain coB'»,^nbsp;patiamur, atq; noniinis Ghriliiani profefsioiii refpondcamus : ncq; nos terreat nollra ino^nbsp;tas.quænosmundocontemptibilesrcddit,amp;fæpecaufaell,vtnobis ipfijita difplicc**nbsp;vt ipli etiam Deo nos dilpliccre putemus. Etcnim vt oucs Ghrilli fimus, non diuitij»»nbsp;exquifita eruditione, non liuius fcculi prudentia, honoribus, dignitatibus, fplendore,ä^^jnbsp;tijs aut clientelis opus ell, led pallorem noflrum agnolccrc ,8c cius vocem audirc,nbsp;eporter. Hoc fi fiat, hie vicifsim nos agnofcct,vocabit itcm,amp; Spiritu fuo ducct,rt voliH*nbsp;«mobfcquiumipfiprællando Angelos cocleftes cxliilaremus.
-ocr page 465-PRECATIO; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y» 4.0
Qui vcrô fecus agunt, vt impij amp; contumaces ef!epergant,amp;alijsqucKj; fcanJal^ntJjSpiri- * turn fanéium ttillicia afficiunt, amp; ainiflb (àlutis ßgtiaculo infeliciter in peccatis pweunt. Po-llrcmô, qui huius loci feopns ell, deprimanius luperbiæ crillas, amp; ne quera conteinnamus, fednbsp;vnulquiiq; lé alijs debitorein elK agnofeat, atq; alij alios iuuenius, vcl'anôlo amp; indefeflb picta-tis ftudio dignitatem (iliornm Dei retinérepolnmus, quam luæ mertis nicritô nobis acquiH»nbsp;iiit lESVS CHKISTVS Dominusnoüer: Cuidebetur benedidio, honor,gloria,ôcnbsp;poteltas in æternum, Amen.
R E* C A lt;7quot; T D
DIE! S. ANGELORVM
ET DEO OBEDIENTIVM,
MNtPoTENS àetcrnae ririficE DErs, sri £tcrno oenuißi Filium imaginem tuaw^ in quofulget lux àtuinm inac»nbsp;ceßtbtlü créâturii ,cuitugußumnbsp;nbsp;nbsp;ßtntiUam aliquam homines creden.
tes-^illußranteeos Filto tuo inveraconuerfione conftlatione finfiunt hauriunt. Tu fer Filiumtuum prontinciaflt decretum,Fiat lux 'vbtntnnbsp;fûlùmcendita fiint corfgt;or a fulgent ta nobili luce^ Çed irrationali, vertim
alias natur as Spirituales, Angelos., freduxißi, tn qum transfudtßi radios tux lucis, tuA ft^ pienttA, tuA lußtcia çls- njitA, (f agmen eorum, qut injua tntegntateßeterunt, coAßrmaßinbsp;adptrpttuamtußiciam(^vitam,'Vtfemperaßiciant'vuliuni AterniPatris , tmpleti ton*nbsp;fummatahonitate : tUamcjj natur am omnium praß ant ißimam ex inenarrabtli eonßlionbsp;mtfiricordia ordinafti, vt ßt ferua EccleßAvt defendat hunc fqtiallidum amp; tmbecillemnbsp;ctum homtnum^ qui in hat vita ad Filium tuum tonuertuniur, amp; tubes heroites amp; potentes illos SpirttfutueriEccleßam,polittits.,piasßholas ç^hosmiferosnidosamp;eunas., in quitnbsp;bui habitant homines inßrmi, te inuotantes in agnttione Filij tut : Tibi toto pe^lore agimusnbsp;grattasprotantonbsp;nbsp;nbsp;tum immenßbeneficio, amp; fnpp'ices oramus te, tonuerte nos Domine^
amp; tonuertemur : Dote me etiam agnofiere tuumtonfili»m, imitatt exemplum fànâlo-rum Spirituum in vera humilitate [irutamw tibi amp; alqs homintbus, amp; perpetu 'o ttngito noßrasEttltßas,noflrasReßub.dtquot; Oeconomias,prAßdio an^tlorum tuorum. Arte veronbsp;À nobis (Irtugurijs noßris diabolos, haßestuos, Spiritus mendates, blaßhemos, crudclesnbsp;homitidas ,tnceßos,qui odio tut amp; Filq tut ,naturamhumanam excruciant, tlli tnßdian-tur hocagunt ,vt totumgenus humanumßat hlaßhemum in te Réprimé furores tllo-rum graffatitium in falßs docloribus, in hoßibtssveritatis tua, tn Tunis amp; alijs organiinbsp;diabolt, quA nosperfcquuntur : luua vero nos, vt tn hat vita inßrti tuo agmini, quodà'tenbsp;ßanElis Angelis habet proteEitonem, maneamus fideles vjj. ad mortem, amp; trans*nbsp;lati in Aternam vitamfiamus fimtles Angelis, tibt tum tota EctUa
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßa coeleßi in omnem Atcrnitatem grat fas
agentes, Amen.
DIE LVCÆ EVAN GD LISTÆ, EVANGELIVMnbsp;LVCÆ, X. CAP.
JFFA/ tresM EX sEPTeacinta DroyM Dil,tpul,rumChi/Il
fej fMMÙ fM*, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l-f, 'Pfinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
r H ur t F SF oeßarum Çe ab Apoßolts, ceu t eß thus oculatis, cr ^r^l^tuïnin^Âiatteptf^^^^^^^ Eu.hit.ltb,,.taf.,.refert.nbsp;Lneam naiione S^rum amp; AntioehtA natum eße ,fttut ex Antiochia eum
Ff ti^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trtun*
-ocr page 466-LVCAE EVANGELISTAE critiridiim/^ijfe vn Animi confènfit omnes vetera ptrhihent., amp; ^rofeßisfie MeJic»^nbsp;titulo ilium Paulmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in EptßoU ad Coleß. cap. vit. exornat^ p'hi verèaâ
tionem conuerfttifuit ( quod non mult o tempore post illtt^i Afcnfionem faUam futf fat^ Paulumpra alijs comitattu elt ', non quidem priuatoconfilio aut affedamotfu gt;rnbsp;Bcclofiarum conßlio, qua ipptm Ulipercgrinattonumpericuloßßtmarum (omitemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff.
runty ficut 2. Corinth. S. dcitur : Mißmuäcum Tstofratrem eum, cuius huu e'si gclio per omnes EccleßcMy Nec idfelùm, verùmetiam deleclfts eli ab Ec clefsnbsp;nationis noßra. In quo officio tantafide (fi conßanii.t verfatuse^i, vt poll inß''^^'finbsp;res y terra martfi^ perpeßoSy Paulum quo^^ capt um Romamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fecutu4fit, vhinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
vel defientibua turpiter, veladpta dilabentibusyfolus tpß tndiuulfè adhafit ,fi^'^^ moth.vit imo capfcrtptum est. Et quia ei Paulm laud em eximiam tribuit innbsp;modo dibium ediynon dubtum eli, quin inpradicando quog^ ddigens (fi afitehut^,nbsp;Chrißo adduxerit, multos item infide conßrmartt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Qlß
Tandem ex Spiritus fanctipuggefltone duos hbros fcripßt, quorum altctu ßi hißoriam complextas eli, qua conceptionemy natinitatem ex Abarta virgiß, ßnbsp;Cè miracula feu resgeßas Chrißiy vfc^ ad ipßus referrexioncm ex morte, 6'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/#*
çlos afcenßonem, ordine de fripfit, qui liber idea Eaangeltum dtcitur : Altern^ ßolorum adlis, quo et, qua Chrifli aficenßonem tn eerlospècuta funt,profequdi^ y *nbsp;cfi regni Chrißiprogreßum vf^ adNeronis tempora, annum videlicet àmio Chï'Jnbsp;gefimum, deduxit, docenSy vtfiàeSy amp; religio Chnfliana y per orhemterrartern fil ffitnbsp;fit y qui^ argumentés treuer itßmul at^fiovuera inter vapios Ubores, (fi vnoiqil anbsp;pertcula,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nßi)h
Et qua prsicipUA hißorici laus ell, in vtroçj^ opéré ver it at i (fiperßicßtaH
nt resgeflasnon tam narrare, quàm fuis coloribiesdepiTîasomnium tun vnde apudmultospiEîoris nomen obtinuit, ^aa occaßone Satan fabuU^nbsp;eSl de Chrißi dr Marta virgind imagtnibus ab Uloptdiis, quarum nonnullt tnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jßi
diem à fuperßitiofts magna cum reltgione afferuantur. Futt autem hoc afiutipt noßrifir at agemay quo inc autos amp;fuperßuiofos decepit, vt ctrea imaginespicEttnbsp;^occitpatiy ver am vtuamfi^ lefu Chrißi imaginem, in Euan gelto expreffaniynbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0^'
quia iflorum error totitssfcriptura confenfiu, amp; fan Fl or urn omnium exemplts tt fut at ury in ills refellendo non opus ell nunc infißere.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Obferuari autem debet in his Det bonitos, qui, vt Eiliumfuum vnigeffi'* tradidtty it a fertptores quoq^ exettauit, qui y quacunq^ illefecit aut paffus al ynbsp;dàruntyVt certa effet nobis omnium, qua ad no fir am falutempertinent,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi ff
hoc Dei bonitos eô memorabiliory quèdlibres ifies, quibtu chrißi bßoria
»f: Aßiduos perfiecuttonum EcelefiamotuSy (fi-impiesimmanifiimorum Tqranno gt; .nbsp;hune vfqjdiemmirificèconferuauityCfi-eofdeminomnesferè hnguosnbsp;tarn mult is interea elarißimorumferiptorum monument is amißisy aut tiipcrßnbsp;demerfisy in quorum conferuatione Regespotentißimi omneßudium impeti enbsp;nos confideratio iß a ad diligent em illorum leFlionem er eognit ionemnbsp;SpiritusJanFiitheßurumingrati aßernemur. Seieturpraterea nos,neimpudnbsp;machinationtbiis terreamur, qui hodiè Euangelifi doolrinam extinFlant vt un gt;nbsp;îibros ferro atflamma grajfantur.
Öbferuatu quo^ dignißimum eÜ hoc loco Dei conßlium, qui triam, non ab Apofiblis modo, Matthso (fir- loanney conßrtbt voluityßd isnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ß
pulos, Marcum amp; Lucam, quoq^ coniunxit. Ita enim cauere voluit, ne qu^ Flum,fi)li Apofiolorum collegio alligatum effe put ar et : Et ne quanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'ff
ßicio. etiant multis cauß effe videtur, ob quam non qfdem ver nbsp;nbsp;iff .ff
tur, (opè tnfifieciem inter fe dißident, ctim tarnen diffenfioplane nu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;atiH^^^i fl d
gentius^propiustnßiciamtssy (fi-c, Hieronjmus commémorât, clibem,(fiConfiantinopoli fepubum effe , in quam vrbem oßu ^pbcitid^ ,nbsp;Achaia, Et hoc de hifioriaLucst Euangelißadicerevoluimua, Hunc^ (-fnbsp;mngelfguodhoe diepröconcioneexpiicarifolet yaccedintfu,
-ocr page 467-H O H 1 L I A I.
HO Ml LIA 1.
Pofthæc defignauit Dominus etiarn alios feptuaginta, mifitq; eosbinosantefaciem fuamin omnemvrbem amp; locum, quo fucu#nbsp;Tum erat, vt ipCc venivet* Dicebat ergo eis : Mefsis quidein mulca ,nbsp;fed opcrarij pauci* Rogate ergo Dominum Mefsis, vt extrudat ope-rariosin mcflem fuam.
VeMADMODVM DEI flLlVS, DOMINVS N elfter lefusGhriftus,noftræ redetnptionis amp;{alutts caufain aiundum venir, amp; Homo faftus eft'. Ita adionesluasonines ftcinttituit, vt fe falutis no-ftræ ftudiofiffimum efle, nouis fubindc indieijs oftenderet. Quod ex eiusnbsp;doéhinaamp;miracolis.quæinpræccdcntibus cap. defcribimtur, apparct«,nbsp;; maxime-, ramen id elucet in viiima eius profe^tione Hierofolymitana,nbsp;quam Lucas proximo capire dclcribcrc coepft. Primo enim cùm tempus
mortisinftarc feitet, Ipontc ad earn accingitur, amp; quidem obftrmatafacie, vt omnes afteftus, diijcrfiim luadentes, exclufcrit. Deinde Samaritanos, qui inhofpitalitate amp; ingratitudine innbsp;ipliim tuTpifsimc pcccarant, nob modo non perdit, venintctiam Dilcipulos, vindift« ftudi.anbsp;tlagraincs, grauitcr teprxhendit. Tertio tribus cxcmplis doect, vteos aft'cifos efl'c oporteat,nbsp;qui gcrinani eius dikipuli efle, amp;in ipld feruari, cupiunt. Exigitur ab bis, ne fua quærant,nbsp;kd qu« Chtifti lunt, vi item feiplos amp; omnia fua abnegent, amp; poftquam ilii nomen de4erunr,nbsp;couftantcr cum eo in finem vfqi perfeuercut.
Pcrtinct codem prima huius cap, pars, qua narratur, vt fui cognitionem , amp; appropin* qttantem liumani generis tedemptionem, per plures diuulgari,amp; ad hanc excipiendam omnesnbsp;preparari, curaucrit. In præfenti autem deferibit Lucas, quam muUos ad hoc dtfvgnärit, Scnbsp;quo illox mifetit.
Primtim bis verbis narratur: Poftbæc dcfignaint Dominus etiara alios feptuaginta,mi-
fitqi cos binos ante faciem Inam in omnem vrbem amp; locutn, quo, futurum erat, vt iple veni- »-»»»'«».«4 rci. Antcaquidcm.cùminGaVüæaadbucagcret, duodecini Difeipulos, qui Apoftoli dicun-ruT.foloscadcm decaufacmiftqqtiodbiinregioncanguftion^amp;inpopulorradabiliori, fut-(teere potcraitt. Nune verb, quando ludææ appropinquat, quæ latius paicbat, amp; in quo Sarer.nbsp;dotes cum Sciibis amp; fenioribus inijs, quæ ad rcligioncmfpedant, dominabantur', fumrna au#nbsp;icm terum poteftas penes homines ptophanos, Komanos nimirumpræft Jes erat, populus ve-TO à Sacerdüium amp; icniorum fauore pendens, à Cftrifto amp; eius dochina magis adhorrebat,nbsp;pintes præmittit, lui aducnius de appropinquaniis rqgniDeiprxcones. E,t quödin duodeciranbsp;ApoftolisfatiumfuiflcMatcusannoiauitjVtbinimittcrcntur, id in præfentiquoq;obferua» Mar.e^nbsp;Tut, Soiet cnim Deus inhtmitatisnoftræ rationemhabere, amp; ijjlaborum atq; peticulorum fo-
tios adiungere, quos rebus atduis 8c peticulofis deftinat. Quód ft id non initio ftstimfacit, fahein lam opus initiundum aggreflos non negligit, quin ftbi vnde minime fperabant auxili-uni,öt opem atterri videant. Exempla huius rei adduximus alibi, ftita tulit occafio, quæ nunc
non tepetemus, Debet autemhxcDci ftdes Sc bonitas nos excitarc, ne, quod ille nobis iniun- ® git, dcttedemus. Habet cnim ille in manu loa omnium cotda, vt vcl amicos amp; focios excitartnbsp;poffit qtiofctinqi volucrit,vel hoftium animos conunerc, ne, quod volunt amp; poirunt,taciant.
Quodftquæras,curfeptuagintanumeropræmittcrcvolucrii, cùm vcl pluresvclpan-6otesmiucr«pofret,inpromptu caufacft. Scimus cnim omnia, quæinnouoTeftamento ut, gella funt,i)s tcfponderc debuiffe, quæ veteribus fvt Vatilus ah /.Gor. jt. cap, ) in figura accide-tunt. l'uetunt autem in vcieri populo duodecim Patriarch«, ex quibus tribus duodccim pro-pagat« funt.Sc quos tota gens luos progenitores agnouit. Horum igiturloco Chriftus duode- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
tim ApuftoloselTcvoluit, quospopuliChriftianiPatriarchasiuredicerepoffumus, quando per hos ludxi ftmul 6t gentes ex imniorialis xtetniq-, verbi femine in filios Dei regenerati funt.
VndePaulusCorinthijs dieebatin priori Ephef.cap,^. Etft dcccm milia pdagogorum ha# bucritis in Chrifto, non tarnen muhos patres. InChtiftoenim Icfu per tuaugelium ego ÿosnbsp;g nui. Et ad G al. cap. *. idem fer ibit t Vilioli mci, quos herum parturio, vfqucquo fotmetuïnbsp;hriftux invobix.
Quôadvetô feptuagintahofccDifcipulos.cumnumerum obfcruarc voluit Dominus., qui propter multas caufas populo Ifraclitico in fumma authotitatc, Sc quadam rationc facer,nbsp;erat. Kim cum Icptuaginta animabus in Aegyptum lacobus dcfccndcrat, quibus ita benedixitnbsp;ilhc Deus, V t propter inftnitam multitudinem, quæ ex illis progenita fuit., ftlij Iftacl toti Acgy -pro lormidabilcs herent.
Demdç
/
-ocr page 468-^^2, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LVCAE EVANGELIJTAE
Deinde cùm in defcrto Mo fes de onere tanti populi regendi quercretur,-ixjfsiip®^ Jofl* vtex præfeélistribuum Scfamiliarum viros ieptuaginta fegregarct, inter quos Sp'^/ jfcfltinbsp;non fine miraculo dillribuit, amp; cosMofi adiunxit, vt eum in onerehoc fcreiidonbsp;ficütNum.//.cap. eaiegipolTunt. Vndcfactum videtur,quôdpopHloexBâbylo^.(ôlet)nbsp;rurfus feptuaginta duo Seniores conHituti funt, qui vulgo ( vc in numeris ciußnooi^^fi)'nbsp;Septuaginta Seniores, aouî^iov, amp; vel corrupto vocabulo Sanhedrim dicebantur/ynbsp;premum totius populi fenatum referrent. Hos, quia plcriqjcx DauidispoHcritatc ' jcH'nbsp;bant, Hcrodes, vt regntim fuum ftabilirer, fimul omnes interfici, amp; Senatum illunnbsp;rauit. Fuit hoc euidens argumentum, ex quo popiili totius difsipatio colliginbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjilin*
regnum penes alicnigenam effet, Sc iam fublatus effet Scnaius.ille,qui.folus veteris süu dignitatis fpccicm aJiquam præ feferèbai.
¦ Opportune igitur nunc feptuaginta hos fui aduentus prcconcs per Iudæam^^,^[,£(«^ mittit. vtvelipfo numéro admoneantur, adeffcpræforibus nouam populinbsp;noui nim.irùm illius populi Dei, hue Écclefiæ, quæ inter ludæos quidem primum n*.nbsp;ligi, inde verô per totum orbem rerrarum, maxlmis incrementis difï«ndi,amp; propagaf'nbsp;Ffa;c eô diligentius recitamus, vt conflet, in toto lefu Ghrilti ncgocio nihil ft''*^jil 0^''quot;nbsp;fed plena niyftcriorum elfe omnia, amp; proinde in eorum confiderationc non obiternbsp;lantcrnobiseffe verfandum,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;elir*^'
Quiverô iftîfeptuagintafuerint,Euangelinænufpiam docent, Semon tutur riofius inquircrc, quæ in feripturis non traduntur, Haud dubiè ex Chrifti comitatynbsp;quemin vltima hacprofeélionenumerofifsimum ex vtroqucfexuhabuit, amp;nbsp;conieéluri?, ad centum illosamp;viginti pertinent, qui (vt Lucas in Afl./, cap.nbsp;congregati fuêrc, cum Matthias in ludæ proditoris locum furrogaretur, ficuc dic^nbsp;poftondiólumeft. Etcredibilecft,illospofteaquoq;inprouehendoregnoChriftib° y[dinbsp;fidelem operara nauauifîè. Nomina autem eorum Spiritus fanflus fuppreffa vonbsp;feamus, regnum Dei non ab hominumfplcndorefiueauthoritatependere,fedillofnbsp;opera Deum vti interdum, qui inter homines ne nomen quldem habent.
Mint/iret^er. Admonemurautcm Chrifticxemplo/EcclefiaTum minifirosndnadccnHni*^fjiM nan »^«/^.gftringi, fed pro locorum amp;temporum atq; ncgociorura rationcplures flue
irttm aßrm-
auringi, icu pro locorum ©t icmporuin aiq; ucguciorum rationcpiurcs uv ri debcrc. Olim fanèfubMofcLeuitarum circiterviginii duo millia cenfebantur, vnbsp;cùm Ifraelitæterram-promiflam occupauiffent, per omnes tribus diftributi funt,nbsp;amp; cuiufqj tribus conditio poftùlabat. Pofteris tcmporibus,cûm illinbsp;extra ordinariè vocati font Prophetæ, qui populum ex Dei verbo erudirent. ChniW jp|S^nbsp;fupra duodccim modô diftipuJos emifît,hîc feptuaginta illi muneri deftinat, cuni rnbsp;hoc exigerevi derer.nbsp;nbsp;nbsp;Et Titum ab Apoflolo in Creta reliólum fuhfe tämus, vt L
prefoyteros feu Ecclefiæ miniftrosconftitucret. Non exprimiturautem numerus multi nimirum in fingufisoppidis conftitui debeant ; Sed quia id à Paulo non pn'nbsp;niri, illudomncTiti iudiciorelinquit, vtprolocoium amp;hominumrationeagat.
Sunthatc propter cos obferuanda, qui cüm verbum Dei faflidiant, qn^, f j 5^^ huius prcconcs effe vellcnt, Sc proindc fumeere putant, fi lingulis parochijs ( vfnbsp;bibus vnus aliquis præficiatur, qui verbum prædicct, amp; Sacramenta diftribuat, neq)^^|nbsp;niultitudinis rationem habent, quæ fæpè tanta eft, vt vix decent vni vrbilufnt'*^]nbsp;plurcs, maxime fi peftis, aut alij morbi graffentur. Sed faciunt iftiJiomines p'-'nr ÿ[nbsp;Paftorcm, qui centum oucs pafeit, multis etiam millibus pafeendisnbsp;lue dumfumptibus parcit, gregem totum Lupis obijcit : ita ifti dum minifuf^f^^j^/gt;'fnbsp;minuunt, Ecclefijs ferè difsipationis authores funt, quæ non fine aniniarunt pnbsp;mntur, quando minime opus erat, quid fit fidispaftoribusdeftitui.
ISîunç præterea ôbferuabimus, quô nam feptuagintalftos Chfiftus niifcrir locum amp; vrbcni ( inquit Lucas) quô, futurum crat, vtipfevenirct. Fucruntnbsp;qualis loannesBaptifta fuit, qui homines de eius aduentu admonefe, amp; Onbsp;ipfum digne excipiendum excitare debuerunr. Q^io loco primùmnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ü'* p'
cul ab impoftorum amp;feduôlorum ingenio fiue morihus Chriftus abfuerit. amp;fiolt;ftuplerunqi, noâuarumamp;vcfpertilionuminftar, invrbesingredi,nbsp;moth. . de illis feribit) in familias obrepcrc, vt ntulierculas amp;honiines rudes,^[^^^f^nbsp;ritos, capiant, amp; per hos, ceu cuniculosquofdam,fibi ad plurcs aliqsaaituninbsp;hodiê Anabaptiftas nonminori aftutia, quant impudentia,fâcercvidentüS-ipfcmodoapertèagit, vcrûm etiam præcurforcspræm'ittit, quiipfum venire 'nbsp;enim Lux ipfa, quæ latere non poteft : Altcri verô illi-dum lucent fugiunt, jnbsp;ttebulones, amp; opera ipfonfm praua effe, teftantur. Ncc enim vnqqaoi ta c V
'ÇjtnJft Jn»t mt/fi
HOMILIÄ I.
Omnis cjui pcruetfè agit, odkluccm, nec venit ad Inccni, iie argnantnr opera eins, Ç^iî autetn (ynccrcagitjVcnitad lucetn, vt nianifeÜatiantlaóla ipüus , c^uod lecuudum Dcum üut tatla,nbsp;ncut Ioan. j. feriptu ai clt
Vorropræcipuum huius ioeicaput, quodChriftus,vt prius loannem, ita nunc iftos præ- ^achrifhtm CTirforcs, habet, qui populuiii ipft præparent. Nee enim prodcll illcnih digue à nobis excipia- fxeipiendttmnbsp;nir. Docent hoc omnes parabolas, quibusfeipfum in Euangelio depingit, Dich loan, 4. cap.nbsp;fc pancm vitx efle. At quæpanisvtilitas, fl in menfapræpohtus lit, non autemedatur, amp;pcrnbsp;digedioueminalimcntumtranfcat ? Dieitur item fons aquæ viuentis lerem.2. loan.-s', cap.nbsp;Sed nunquam nobis fnim aqua reltinguct, nifi earn bibamus. Similiter lucem raundi le ellenbsp;loan. cap.ait. Quid vero Lux proderit nifi vifus organa lint integra , quæillam appræhen»nbsp;dant? Mcdicumquoq;feefleprofitcturMatth.9.cap. Sed quomodo eoscurabit medicus,nbsp;qui ipfum admittcrc, de eius conülio vti, nolunt ? Eadem elt Padoris ratio, quem lè elle loan,nbsp;1*. cap. teftatur. Nec cnim huius ciiraalijs proded quàm ouibus, quæ voeem eius audiantatqjnbsp;fcquuinur. Odium quoqj ibidem dicitur : fed quid libi odium profuerit, fl per illud indo-mum nolis ingeedi ?
Vides igitur ncmîncm in Chrido fcruar'i,nifi qui ipfum vetè cognitiim toto animo am* plexusfnerit. ideoinprecationeiliaardentiffimaIoan.//.cap.dicebat : Hæc ed vita æternanbsp;Parer, vt cognofcant tc folum verum Deum, amp; quern mifidi Icibm Chridum. Parit cnim co-gfliiio ilia fidem viuam amp; vcram.vcl potius ipfiffima fides ed, quæ ita Chridum apprsehendit,nbsp;vt nos in illo fimus,iple veto in nobis agat, nofq^ fuijpfius, amp; bonorum fuorum omnium,nbsp;participes reddat.
At quemadmodum Stomachus,qucm mali amp; noxij humores repleucrunt.cibum quan-tumuis fuauem Sc falutarcm relpuit, amp; proin de purgatione, amp; confortatione opus habet ; Ita ciun nos natura corrupti fimus, amp; mentem partim prauis cupiditatibus,partim falfis, lt;lc rcli-gionc, amp;fummo hominis bono, opinionibus.præoccupatam habeamus,Chridum, pancmnbsp;ilium vitas, amp; fontein aquæ viuentis, non admittimus, nequc lucem illam æternam lippientes,nbsp;nodri intcllcttus oculi ferre polTunt, amp; quod malorum funimum ed, Medicum fugimus, Pa-dorctn dctedamur,Sc fpontc relifto Odio regni Dei ambages, amp; auia, quærimus. Iraq; multanbsp;amp;diligcniiprxparationc nobis hie quoq;opusefl,quam Deus per verbi prædicationcm ad-hibet. Per hoc cnim innatam naturæ vitiofitatem arguit,Si quæ ex hac emanant, peccata accu-fac. Quæ caula cd,vt nobis ipfls difpliccre, iudicilt;m efurirc amp; fitire,lucem veritatis toto animonbsp;dcfidcrarc, padorcm ipfi quærcrc,Sc ad vitæ «ternæ viam,fiue odium,anhelarc incipiamus-Idco minidri Dei paflim à pocnitentia prædicandi initium faciunt, quæ line liducia diui^nbsp;næ gratiæ amp; mifcricordiæ elfe non poted, amp; proinde hominem excitât, vt à peccatis amp; infelicinbsp;Saianæ feruitio ad Deum conuerti, amp; cum illo rcconciliari cupiat. Ibi veto fcfe Chridus offert, quem illc inter fc St homines Mediatorem condituit. Erhæcillapræparatioed, de quanbsp;olim Ifaias cap. 4». amp;Malachuscap.4.vaticinatifunt, amp; cuius primus in neuoTedamentonbsp;niinidcrfuitloanncsBaptida: à cuius deniq^ doârina Chridus exorfus, eandem Apodolisnbsp;commendanit, quando ait in flio nomine, amp; pniiçntiam, 8c rcmilsioncm pcccatorum, præ-1 dicari oportere.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qtiamuis atitcm doétrinam idam Septuaginta illi plcnam amp; exaélam traderc non po.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tucrint, fuit tarnen hoc non Icuc incitamentum ad promouendos hominum animos, vt de fa^
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lute fua diligentius cogitate inciperent,quando tôt homines per regionemamp;oppida difcurrerc,
1 omnes eandem docirinam traderc, amp; rcrum omnium mutationem, ipfius nimirum Dei re- ® l guum, annunciate audiebant. Nam plus quâm dupidus, imô ferreus fuerit oportet, cui nonnbsp;I pridinæ vitæ milerabilis conditio in mentem venerit, vt finiul cogitaret, quomodo ad excipi-I endum regnum Dei Icfe deberet præparare. Argnuntut autem hîc, primùm, qui per Euange-1 lium bona opéra prohiberi, dcpeccandilicennamplantari, clamante Deinde, qui lub illiusnbsp;1 prxtcxiuliccntctnimisviuunt,amp;aductlariiscalumniandioccafionem præbent. Fâciunt hinbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidem magnam iniuriam Chrido, qui in niundum venit,vi opéra Diaboli dedruat,inter qu«
1 peccato primus locus debetur. Altcri vero illi Icandalorum, quorum autores funt, graues p-I nas dabuni, quando Chridum dicentem audient ; Non omnis,qui dixerit mihi,Dominc,Do* lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mine, ingtedietut in regnum meum, fed is,qui fecerit voluntatem Patris mû, qui in clis cd,,
1 Matth.7. cap.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1orróluiindituùcattfamChridus difeipulis exponit, ne fe tcmcrc mitti fufpicentjur
; Mclfts quidem (inquiQ mulia,fed opetarij Pauli. ApudMaxth. cap.,9. eadem habetur fenten-* »«»r®« Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tia, lcd alia occafionc cam illic profert. Cùm cnim populum yidilTet, qui doftrina, amp; con-
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lolationc, deditutus, adhæcmilerc didraélus Scdifperfuscrat indar ouium, quæ padorcm
I nullum habent, ex animo corum milcttus, cadem yerba , quæ hîc habentur, pronunciauit, 1 In prælcnti verô, ctfi idem aft'cftus erga populum m illo hand dubiè non delerbuillêt ,nbsp;tarnen poùus fcptuaguita illos Difcipulos rcfpicit, quos certa Ipe erigere , inq^ coramif-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipflj njuncrç confirmarc vult, ne fc ùudra laboraiuros autpcticlitaturoscffcarbitrentur
infanta Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
-ocr page 470-'4'3'4* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lvcae EVAnGELHTAE
in tanta populi coecitate, amp; Antiilitum eius contuniacia. Scnfus enini eft : Ne forniiilt^ hunclaboremfubire, qui frudufuo minime carebit. Etfi enim indomita fit Sacerdotuninbsp;Scribarum audacia, amp; pleriq; in populo qiioq; haólenus nullis ncq; admonitionibus,ncqin''nbsp;raculis, fleéli potuerint, vt niihi obedirent; non tarnen omnium eadcm mens ell,nbsp;tia. Eft enim multa melTis, id eft, plurimi funt veritatis cupidi, amp; multi rcgnninDdI'''nbsp;mo animi defiderio expcótant. Qui quódliaèlenus mihi non accelTcrint, iioiialh^'*nbsp;clt, quâm operariorum inopia, qui Dei negocium fideliter egcrint. Vos igituralacri animo *nbsp;pus hoc aggredimini, admouete verbi diuinifalccm, often dite optatam lalutem prae Ionnbsp;adcftCjScappropinquateiamreguumilludDei, quod tarn diuanxij amp;; loliciti cxpc^ôtuo'*nbsp;Hæc fi annunciaueritis, non décrit fucceflus, amp; paflim mucnictis, qui vos, vt par eft, cxcip®*
At mireturhîc aliquis, qua ratione adduflus Dominus ope ra ri os pancos clTedioib sferurtf duMv. populum, falutis copidum, inftituant, amp; ad regnum Dei colliganr. Atqui ingens eratnbsp;zz-r j-ynj numerus,quorum multa miliia olim fuifle confiât. Erantpræterea infinit« Synago^ 'nbsp;in qiribus Scriba; amp; Legilperiti docendi munus fibi vfurpabânt. Erant itcinliiperiorisof«!^nbsp;Sacerdotes, qui le dauern feientiæ habere gloriabantur, amp; magna cum authoritate Mo»^nbsp;thedramfibi vendicabant, Accedebanthis omnibus Pharifæi, penes quos tunc eratnbsp;dodrinæ amp; lànélitatis, exiftimatio. Quomodo igiturablqj paftoribus erat populusifif¦nbsp;quis in ilia meflè operarios paucos fuifle dixerit?
Sed hic oblèruandum cft, Chriftum non deinfidis mercenarijs, aut ignauis Poflon loqui, qui nominis amp; tituli Iplendorccontenti, de muncre fuo vix vnquani cogitant :nbsp;fidis, laboriofis, amp;indufirijs, quibus Dci gloria, amp; populi làlus, verécordinbsp;funt, vt populum in veritatis cognitioncinftituant, amp; ipfi adducant, in quo vno vitao^^^,,nbsp;habetWr. Taies in ludaico populo tune temporis paudfsimi, adeoq-, nulli erant,nbsp;Euangelica hiftoria docet, ad hypocrifim amp; oftentationcm omnia fua inftituebant :nbsp;ro dodrinam iampridem humanis traditionibus corruperant , Templum autenii»nbsp;um, amp; externum cultum omnem in quæftum priuatum, commutârant. Seipfosnbsp;nines pafeebant, populus autem falutis incertus circa opiniones vanas vagabatur,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(h
eflet veri Melsiaj cognitio, imó hæc quoq; à Scribis amp;Saccrdotibusputidilsiniisfigm^'' feuraretur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; ¦ jüti^
Atqui vtinam non idem in Orbe'Chriftianoîamolim accidiflet, amp; hodic' non adhtic fieret. Quis enim nefeit, populum Chriftianum in mille Icdas amp; fratcnii'*'^][yiijnbsp;ftraâum,amp; difperfo gregi, qui Paftorc deftituitur, fimillimu foifle,amp; etiam hodic inigt;®J'^nbsp;locis talcm cerni.? Atqui non defunr, qui Pafiorum nominegloriantur. Eft fumniuänbsp;fioruni Princeps, Komanus pontifex,qui feChrifti vicarium in terris elfe, amp;nbsp;rate cfrecUmat,vtomnis anima ipfi obtempérer. Habet is aditindum fibi 3Ug»^^jy[,nbsp;Cardinalium,porpuratorum collegium,qui vt Ecclefiæprocercsamp; column«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vt
ita fenatum fupreinum Chriftiani orbis referunt. Et ex his plurimi in aulis Kegum jij pafiiin rebus profpiciant. Acceduntliis Epifeopi, quorum infinitus eft numerus, '*^,,iuilt;nbsp;quoq; fijos vicarios,ftiff'ragancos amp; Canonicos, Plerumq;generis nobilitatc illufirc^,*nbsp;Ecclefiarum prouentibus egregie ditatos. Habent prætereafingulæ parocliiae|jßlt;,nbsp;tut Paftorcs,quibus fere adiundi funtfui diaconL Acccdunt his SacelJani.Oftiarij.b'^ Ajiotinbsp;Lcélores, Exorciftæ, Acoluthi, quorum tanta eft multitudo, vt fæpc in vno tempi®nbsp;quadragintaautquinquagintaconfpiciantur,qui omnes pro publica populinbsp;videri volunt. His fi addasMonachorum greges.fratcrcolorum examina, Lolh^nbsp;hiaics.BeguttaSjDcum inimortalcm,quot miliia inuenics,quorumfinguiifcpro jnbsp;rare gloriantur ?nbsp;nbsp;nbsp;Quis ergo fine paltoribus efle dixerit Chriftianum populum ? Sc jjojrJ
ex eorum numero funt,quos(vt.Paulus a.Tim..^. prædixit) ij fibijpfis accerfiucruni,^(^^j(,$ veritatis doélrinam ferre non pofliint, amp; ideó omiflb verbi Dei circa traditiuncuhs ' der-'nbsp;cercmotiias frigidifsimas,occupantur. Fit ergo vt pleriq; in populo quid credant, q rtivgt;rgt;gt;ïnbsp;ligione,amp; toto ßlutis negocio,feniianr,inccru fint,led fide quadam tmpherta conteinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,jil,
ninijs circuducantur. Ellhæc miferriraa populi conditio,qua nulla infcliciorcxcog'
Solctur tarnen oos,qH3ndo ifta videmus, quod Deus talcs,etiamfi fic traftari y^ppli-non omnino ncgligit,amp; vt horum miiferetur, ita grauiter ijs irafcitur,qui infclicis ciwte pro hbidincadquæftum abuti folent. Olim cerrêperEzechielem de ciul*^.^nbsp;fur fortegrautter conquefium fuifle fcimus,cum cap.^^.ioquir. Errauit Grex metisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ci
montibus, amp; in omni colle excelfQ,Scin omni fuperficictcrræ difpcrfuseftgrcxmc'J^'jfOiir qui quærat,aut requirat. Sed ibidemhorribilcs pnas falfis paftoribus minatiifgt; jffiiiquot;'nbsp;filas quæfiturum pollicetur, necui porrô prædæ fint. Et in Chrifto, qucfl^opub ri di*'*î^rnbsp;fertum fuiflè, amp; noilræ redemptionîs Sc falutis caufa in muudura venifle,nbsp;non inanis aut otiofus afteftus fuit, fed non muitô poft înfidos iilos
-ocr page 471-H o MI LI A I»
Romanorum arma, cum templo Sc vrbc cxciJit, prius vei-oper Apoftolasoucsfuascol- legit, Sc (vt in Prophetis promiferat) reliquias ex illo incendio feruauit, qiiæ Ecclefiænbsp;qux indclatifsimcpropagatafuit,ininum dedcrunt. Viuit autem adhuc Chriftus, Scnbsp;proculdubio ctiam hodic fuos difperfos Sc afflidos videt,quos{uo tempore ex perlona-torura pallorum manibusjnon fine magno ipforum raalo,vindicabit,ne fponfæ fuîe,Ec-clcfiæjdiutius illudant.
Sed vt ad Chrifti verba redeamus, eft in bis multa obferuationc dignum, quod nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
in corruptifsima, Sc multismodis exccECata,gente,multam adhuc melftm ubi fupcrefle teftatur,eos nimirum intelligens,qui falutis cupidi,8c ad regnum Dei excipiendum idosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Juper.
neilunt. Ita vbiq; gentium fuosEledlos habet mifericors Deus,quos, vbi tempus eft , nbsp;nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
vocat Sc colligit,nc cum infclici mundo pereant. Exemplahuius rei multa extant. In Sodomis cnirn Lothum fuiffe feimus fidum cultorem Domini, quern, reliquts omnibusnbsp;pcrcuntibus,miriflcè feruauit. Helix item temporibus, cum illc neminem piorum lu-perftitcm putaret, feptero milliavirorumhabuitDeus,quineq; publics idolatrix con- x.nj-g,nbsp;tagio polluti fuerunt,neq; in Achabi, Sc lezabclis crudeles manus inciderunt.
Qi^d fl Aétorum librum excutiasjvidebis in Cypro, Veneri facra ,Corinthi in omnis libidinis proftibulo,Ephefi,inter curiofarum artium cultores,llt;omx deniq;,Sc innbsp;ipla Cxfaris familia,quafi in tftedio luporum,Ghiift.o multum populum fuifl'e,qui illiusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
bcncfitiofeiuatus eft.Sptratenimventusillelalutifer Domini vbicunq; voluerit, ncq; vllis hominum viribus,aut impiorum ncquitia,impcdiri poteft. Quod vtnobis dulcifsi-¦niam confolationem affci t,quando omnia in deterius mere videmus . It^aiimonecnbsp;quoque, vt diuinx bonitatis atq; virtutis memorcs de nemine mortalium tcmcrè de-ipcremus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Prxtcrea non temerè fieri putemus,quod Ecclcfiam,aut clc£los fuos,fegcti, ad melTem matUTX,confert. Eft parabola hsc frequens inEuangclio, imprimis tarnen -«fnbsp;hue pertinct, quod loan.cap.#. Chriftus difcipulis dicit, cum Samaritanos ex Sichern adnbsp;fcaducntantesvidcret:nbsp;nbsp;nbsp;Nonne vos dicitis,adhucquadrimeftrefpaciumfupereft. Sc
mefsis adcrit? Fxce dico vQbis,attollito oculos veftros,Sc fpeftate regiones, nam albx iamfunt ad mefl'em See, Doceiparabolx huius confideratiu,Ecclcfiara fua habere ii^nbsp;crcincnta,ncq5fcmpcrconftarc,quinamvcraamp;germanaillius membra fint. Vt cnimnbsp;femcn,vbl lulcis cominiffum fuerit, non ftatim fcuélum fert, fed aliquandiu fub glebisnbsp;dclitcfcit, tandem germinat, mox autem pruinis autumnalibus aduritur, niuibus quafinbsp;fcpclitur. Sc verno demum tempore herbefeit, poftca culmum facit,Sc ariftas fine fpicas,nbsp;in quibus,modô inter pluuias,modó inter intcnfifiimos Solis ardores , grana ad matu-ritatem excoquuntur .-Ita verbi fernen per prxdicationem Ipargitur, Sc hominum ani-iuis concipitur,vlx autem poft multos labores, Sc dura crucisccrtaimnaeodeucnitur,vt ' 'nbsp;inregnicoclcftishorteacolligaraur. Prodeft autem,Vt in horum meditatione frequenter vcrfemur,qm) minus offcndamur,fivel fruûus ex verbi prxdicatione nullus initionbsp;apparet, vcl Ecclcfum grauibus tentationibus Sc aduerfis cxerccri vidcamus. Eric tan- ®nbsp;dem iftorum omnium lartifsimus finis, Sc cum minime fperatur, fru£tum feret verbumnbsp;Doniini.quod prorfus intcrcidilfe videbatur.
Ucftatipollrema huius loci pars,qua docct Chriftus^ quid nosin fidelium Dofto- fygt;'4»il»yneff'e, turn fine Adminiftrorum verbi inopia facerc dcceat, Dicic cnimtRogate ergo Domi- J^rie^xtrü-minummtfsis,vtcxtrudatoperarlosinmcflemfuam. Primum ad Dominum mefsis zCxr,nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nos rem«tit,qui non alius,quam Deus, fingi debet. Nam vtPaulus i. Corinth. air,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dei aruum eft Ecclcfia,Sc vtilUcolitur,ita ad Eundem tota quoq; mefsis, Scfruéfus o-
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mnis,pcitinet. Dein de ilium orarciubet,vtoperarios in meftem hanc fuam cxti udatî
J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tidos nimirum, quiipfiusSiPublic-a: falutis negoqum fend agant,Scilli,non fibijpfis me«
tant atq; congregent. Etcnim talcsdarefoliusDci eft.Nam vt Apoftolus 2.Ck)rint. it. btètuv,neihó iioftrum ne adcogitandum quidem idoneus eft.Vr ergo ad tantam fun^nbsp;0ionemidoncjfimus,ab illo donisncccfTariisinftruamur oportet,Ideo Ifaix labiaipfenbsp;purgauiüc,8cmifcrcmi« os verba fua pol'uifrc,legiturlsalt;tf jercm.j.cap.Apoftolis qnoqînbsp;Spiptumfaii^ufli dqdit,priulquampromitteret, vt in totum orbum ad prxdicandunvnbsp;cxtrcnt.Quo P.(ulns refpiciens Rom.zo. dicebat ; Quomodo prxdicabunt, nifi mifsi fq^,nbsp;trint?Sciebat cnim à Deo ncmincm,nifi idoneum,mitti,incptos autem,vclctiam infi-diûidlquot;oûmn«i,quifpontç currunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quod
-ocr page 472-DI El LVCAE EVANGELISTAS.
t.Kf/.to.
Quôd fi vero difeipuli orare debuerunt,vt Deus operarios in meflem fiiamCWf dar, vtiq; omnium eft, vt hanc cauftam fibi commendatifsimam habeanr,nbsp;turn in iplrs eft, curent, vt Ecclefijs, quoad fidosminiftros,profpiciatur.nbsp;ergo omni ftudio id, quo negotium hoc promoueri pofte vident. Olim quidemD'^nbsp;abaratro, amp; nccorum armentis,Prophetasvocabat, SeChriftumhominesiftitcratoSnbsp;huic miHicri deftinauifle lcimus,quos miraculosè Sz fubicó inftruxit, vt ad iftud idonrtnbsp;Client. Sed iam pridem rniracub illa celTarunt. reliâæ autem nobis fuit fcripturxamp;^f^nbsp;cum bonarum literarum amp;arcium rtudijs, in quibusfefecum inuoca^ioneDcinbsp;debent,qui fe ad Ecclefîæ minifterium vocari fentiunt. Paulus Apoftolus gentium coDnbsp;ftituitur,qui Hierofolymis fub præceptore Gamalicle cducatus eft,priulquamjVO^®nbsp;Chrifti coclitusobiurgatusjvocaretur a J poenitentiam, vt ex 22.cap. Ad. pater.
Magiftratus ergo fuerit fcholas inftituere, amp;curare,vtin illisingenut icentes probe inftituantur. Pa rentes quoq; hanc cu ram ad Ic pertinerc feiant, vt quolt;nbsp;ex fuis Filijs huic fundioni idoneos efle vident, Chrifto amp; Ecclefiæ confecrent. Ernbsp;non aliud poflunt, faltem prccibus amp; pijs votis opus hoc fandifiimum adiuucnt. QüPnbsp;cum omni tempore fieri debeat,hodie imprimis fado opus eft. Quan tarn enimnbsp;copiofam meflem videmus, o fratrcs,in potcntilsimis Europz regnis, vbi ad Euang^lnbsp;libertatcm multa hominum millia alpirant,ea autem frui non poflunt,quod vel Oprf^'nbsp;rii nulii funt, vel, fi qui fc ofFerunt, ij Regum edióHs, minis amp; horrendis lupplicijs pr®*nbsp;cul ab ^^rearccntur?Hicnos afflidorum fratrum ex animo milêreri, amp;apudnbsp;prccibus afsiduisinftare conucHir,Yt tandem tyrannidi finem facial, amp; propter nomt®nbsp;fuum pcriclitantibus fuccurrat.
extKuäi cf-or^ Non tcmcrc putemus Chrinum hic extrudcndi aur eijcïendi rocabulo vti.
tere efcww enitn innmt, non facile fidos operarios inucniri qui fua fpontc ad hoe opusaccedif^ /ninnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z'tim (fldiC / -lift,',- 111 f*ï f a*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n r lt; ¦ 111.. J ........i.. ..At-lnnA ^iikr^rfu^^
ler^l.
Non temerc putemus Chriftum hic extrudendi aur eijeiendi rocabulo vti.
Nam qui fuas vires cum iiiius difficultate confcrunt,ij illud quauis ratione Cubterfugti^ conantur. Cuius rci excmpla in Mofe, Icrcmiajlona, amp; pluribus alijs, cerniraus.Di®**nbsp;a ergo virturc opus eft, qua non modô idonci fiant, qui vocanturivcjiimetiam volu®*nbsp;rij, quiChnfto bi Eccleliæ cius operam fuam prxftarecupiat. Porto qui vocatitöt*nbsp;ij fe non ad otium,fed ad rncflëm vocari,amp; operarios dici cogitent. Necenim wtrri''*nbsp;laruis conftar Ecclefiæ minifterium , fed tales requiruntur, qui aruum Domininbsp;colantjfcmcn verbi prudenter fpargant,incommodis (egetum diligenteroccurranh®'^nbsp;turas cyngregent, amp; ita Domino arui frudum vbcrrimuiij reddant.
Idem docent paftorum vinitoi5r,oeconomoijr amp; railitum,parabolz,quib,alibi prura vritunNam apud hos quoq; nullus otij aut fcgnitiei locus eft ; fed ftudio,laborti*nbsp;induftria vtantur oportcr,fi officium facere vclint. Procul ergo ab Ecclefia facrflant^'nbsp;perarijmaIi,amp;perfon3tiPaftQres,qualibus olimludæafcatebat, amp; quales hodieni*^nbsp;multi pafsiminueniuntur. Orent autem omnes Deum Patrem, vtEccicfi«fuz,gt;® jnbsp;tismodisafflidißimx,mftêrtuSjfidos operarios exciret, qui dilperloscongrcgePfnbsp;Chriftum Icfum, in quo arternum fcruentur*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lift debetur benedidio, honor,
amp; poteftas in awernum. Amen.
HO MILIA II.
nbsp;nbsp;nbsp;Abitc, eccc ego mitto vos vt agnos in medium luporum.
poreâte criirnenam, neq;pcrara, neq; calceatnenta: amp;ncniin^,. via falutaucrids» In quamcunq; domum ingrediamini, primün^nbsp;cite : Pax huic domui* Quod fi fuerit illic quifpiam Filiusnbsp;cis, rcquielcct fupcr eum pax veftra : Sin minus, ad vos r^uc
-ocr page 473-H o H I L I A ! I.
NTER DEI OPERA NVLLVH PRAESTANTlVS habetur J quàm quod Filium {uumvnigenitum, amp;fibicoæternum ,nbsp;propter nos hominem fieri voluit,'amp; cundeni in mortem acerbam amp;nbsp;infamem crucis pro nobis tradidit, Nam vthuiusconfideratioo-mncmhumanærationisintcllcélumfuperat; Ita ab eodem vniuer-fa noftrafalus depend«, quæ aliter reparari non poterat. ideo ipfe
ctiamDciFilius, cum iamhora mortis cius inftaret, omnia fuafictnftituit, vt omnibus notum fieret, in morte fua humani generis redemptionem contineii.nbsp;nbsp;nbsp;Q^o cumpri-
mis facit, qüód cùm ad crucis fupplicium Hierofolymarh proficifccretur, Sc ludæac iam appropinquarct, (eptuagintadifcipulospræmifit, qui omnia loca amp; oppida, quo ipfcnbsp;venturus eratjprscurrerent, 8c fingulos admonerent,iam ad eile tempus illud optacumnbsp;quo Diâboli regnum deftrui,Dci autem regnum inftaurari oportcat.nbsp;nbsp;nbsp;Vfus ittius
Icgationis 8c prx Jicationis fuit, vt ad eius aduentum omnes cxcitarentur, Sc ita concio-numfuarum, cuas vltimas habuit, mortis item 8crcfurre£tionis,plurcsteftcshabçret. Qiumuis auten. prædicatio iftorum initio non admodüm fruéhuofa fuifie videatur, fuonbsp;taincn tcraporc iruéfum tulit non pcenitendum,quando poft eius afeenfionero in coelosnbsp;plurimi crediderunt, quibus proculdubio tune in mentem venir, quod prius ex ipfonbsp;ChriftOiSceivsOdcipuliSjaudiucrant. ideóne fe in caflum laboraturos putarent,nbsp;diferte illos nonuit,fibiin genre ill3,quantumuis corrupti(sima,copiofam meflemeffenbsp;defuifl'c autem hueufq; fidos opevarios,qui homines ad le congregarent. Sequitur nuncnbsp;diligentior inftructio, quomodo fese in itinere, in vrbibusamp;hofpitijs, gere^,quidq;nbsp;prædicare debeant.
ïnitioramen depcriculisImminentibus admoner,ne fibi tuta 8claetaomntapol-liccndofccurinimisScconfidcntiorcsficrent. Dicit ioitur. Abite, Ecee mitto vos vt a-gnos in medium Luporum. Agnis confcrt,quia incrmcs,8c omni præfidio deftituti e-rant. Sacerdotes autem 5c eos, quitunc rerum in ludxa potiebantur, Lupos dicit, partim propter rabiem,qua contra veritatis miniftros atdcbant,partim propter potenti-am 5c vires, quibus ad nocendum crant inftimiâi. Nam 8c præfidum Romanotum au»nbsp;thoritatemumei crant,8c ab illis maierpopuii pars pendebat.' vt plcrumq; fierifolet» vtnbsp;ftolida admiratione cos fufpiciat 8c colat rude vulgus, à quibus dccipitur 8c fpoliatur.
Eft autem hær ferèfors piorum omnium in hoc mundo, vttanquam Agni inter Lupus verlcntur, ùunt cnim pafsim falfi Antiftites,quifub religionisfpecieihquifiti-oiiibus,delaiiünibus,c;dumni)S,8c omni infidiarumgenereipfis negotium faciunt.Suntnbsp;prxtcicaTyrannt,qui'novum confilijs iese régi patiunturgt;8c in illotumgratiam nihilnbsp;noh audent. H.ne ergo pcrfecutioncs oriuntur, in quibus pi} vincula,carcei es,exilia ,nbsp;mortes infames,fuftinen;,8c (vt Paulus Rom.f. cap. ex.^4.Pfalmo annotauit^ non alionbsp;loco habentur,quàm oucs,quae ad maftationem deftinatæ funt. Inter qux pericula a-deà vires 5c pixfidia,quibus lese d«fcndMnt,nulla habent,Vt,prius ipfis amici erant,tales *nbsp;ampliusvideri nolint,ne propter eos in periculum,aut faltem in fufpitionem, veniant.nbsp;Prodeft autem de bis fæpe ctigltarc,quo minus offendamur, fi quid huius accidit. Etnbsp;idco Chi iftus nunc fcpluaginti illos de hac piorum forte adraonet, quàmuisjin ifta pro-teftione nihil aduerfum illos fubituros feiret. Nam in pofterum illis pvofpicere voluit,nbsp;ne cundem fucceflum perpetuum fore putarent fed ad quxuts ferenda fefe prémunirent.
Eft autem probe obferuandum, quod etfi pericula prédicat, tarnen ire iubet, 8c ckriß^
»ipicns Simili a cxempla alibi quoq; habcmus.Nam cùm Mofi 8c Aaron legationem adPl)araonemcommittcrct,fimulprxdicitExod.7.cap,fccorRcgisinduraturumelfe,nbsp;vt COI minime audiat. Qmd vero illi ex co aliud,quam triftifsima quæq; potcrant fpera»nbsp;re i! Vult t*men,vt iniundum fibi munus cxcquantur,5c prius Mofi ilium fuccenfuiflenbsp;legimus cap. primo,aduerfus quemReges,Principes,Sacerdotes,populumdcniq;to-luin pugnaiuros dicit,n'hllominus tarnen mandat,vt,quæcunq; ab ipfo in mandatis ac-clt;pcrit,conftanter exequatur.
478
Tltquot;o eues in. trr Lujiot tue.nbsp;tur.
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIEI LVCAE EV AN GEiLIST AE.
Etquodhicfepruaginta iftis dicitur, hocipfum npoftolis queq; diâum Matthæus feribit. Docenthæc,neminem pcriculisautlaborum diLhcultatcterrennbsp;bere, vt Dcivocationcm negligat. Cùm enim omnis vita laborum amp; periculoruu^nbsp;plena fit,quæ Qulticiafuerit,pro Deo nihil ferre autfacere veile? Imprimis veroioquot;^nbsp;uos iftos hæc arguunt,qui neq; hominum fceiera, neq; fuperftitiones amp; errores, hberiu*nbsp;acculant,amp; id fruftra fieri dicunt,cum nemo emendetur. Qi^afi verb nihil nosfacere^nbsp;conueniat,nifi de cuentu certi fîmus,amp; non porius Dei mandatum debeat relpi^inbsp;cum præfcnti ctiam vitæpericulo obedireoportet. Sed ifti plaufibilem præcextumq^^^nbsp;runt, quo timiditatem,amp;huius feculi lludium,excufent, cui ita addidilunt, vtnihil gt;nbsp;rendum aut faciendum eflè purent, quo potentumiram contra fe prouocent.nbsp;meminerunt inferca, quanto grauius fit incidcrc in manumDciviucntiSjquîninbsp;minum.
Iraq; ne quid huius pij patiantur, hoepotius memori mente teneant,quoiQj].| medium luporum holceagnosluosemifir5eosdct'nmirificedcfendit,amp;feruauit,vt oinbsp;aduerfi ipfis acciderit, qucmadinodum ipfimetfatentur,nihilvnquaæ ipüs adui tnbsp;Luc. 22, cap. Quod ipfura multi alij expert! funt, qui in opère Domini fideles amp;nbsp;nui fucrunt.nbsp;nbsp;nbsp;Nam hue rurfus Mofes amp; Aaron pertinent,quj etfi illis cum innnan^^^^
fimo Tyranno, amp; aperto Dei conccmptore,res effet,diuinitus tamen feruatifunb illc ipfis manum inijcerct,vcl ab Aegyptiorum genre ob tot tamque grauesnbsp;ceptas trucidarentur. Idem de Propheris poilumus diccrc,quorum aliqui fuhnbsp;lifsimis ^egibus,amp; populo contumaci amp;impio per anno»'trig!nta,alij quadragin^Mj^nbsp;dam quinquagintaamp;amplius verbum Dei prædicarunt. Senferunt hancnbsp;fenfionem Apoftoli,qui,licet ludæorum Princcpsfimul,amp;RomanosImpcratorcbnbsp;lies baberent, non antea tarnen occifi funt, quàm curfum fuum féliciter abloJU*nbsp;Inter quos, fi vel vnum Paulum diligentius confideremus, non poteriinus^ nonnbsp;ilium inter totinfidia feruatum fuiffe,ex vinculis amp; carceribus tories euafiffe,nbsp;lapidum grandines non occubuifle,deniq; docendi libertatcm habuiffe RomæjCnnbsp;fub Neronc,omnis libidinis amp; crudeliratis portento, captiuus ageret. Ncc adhucnbsp;Winda eft hæc Dei fidesamp;potentia. Nam hodic huius generis multavideinusnbsp;cjuando amp; miniltri tuto docent inter apertos hoftes, amp; vrbes atq; Principes non^nbsp;tlum potentesleruanturcontra potentifsimostyrannos, qui nouis quotidieconiunbsp;nibus,fadis aduerfus illos, extrema quæq; moliuntur. Qmd, quod vt olimnbsp;ronisdomcfticos fuas Chriftus habuitjitahodiein aulis Regumimpijfsimorumnbsp;tis degunt, amp;fæpe in pretio funt, qui fidem orthodoxam nondiffitentur?nbsp;non fine miraculo,amp; proinde nos in illis Dei nollri potentiam confidiarc,amp;ionbsp;Iblationcm peterc debemus, vt fortes amp; animofi fimuS,fi quid ex vocationcDO*^ 1nbsp;Dei gloria,amp; publica faiute,aud£ndum eft.
Interim,quod apud Marthæura, vbi idem Apoftolis dicitur, Chriftus
Interim,quodapudMarthæura,vbiidcm ApoftoUsChriftusadm diétum purent,ne videlicet diuinæ protcâionis fiducia in confidennalt;^|^nbsp;*tui»prt.aft' generctjquæ fecuros amp; temerarios rcddat,fcd cum colutnbina firnplicitarc Icrpcnnbsp;tfr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prudentiam coniungant. Vtenim ferpentes,quiafeoinnibuscxolosefllt;;nlt;'unj^^
minum confpedùmfugiunr,amp;in fuis latebrisièse continent î Itacùmconftci» ti mundo inuifosefle,amp;impiösomnem noscircumuenitndi oeçafionem captait»tnbsp;ad eius fieri poteft, nobis ab hominibus huius feculi caueamus, confilia coriim onbsp;mus,non ncccffaria cum illis commercia viteraus,nc iUiïx noftra negligentiaaütnbsp;facilitate nobis nocendi occafionem arripiant,
Veniamus nunc ad ea, qu« dilcipulis hifee in itincreobferuandafiicrii^ duobus admonct. Primum decommeatu fine viatico, amp; toto profedionisnbsp;elh Ne portate(inquit) crumenam, neque peram, neq; cqlccamenta,nbsp;præcipit, quæ Apoftolis proximo capite præccdcntc mandauit, nifi quod hicc*nbsp;ta quoq; prohiber, quibus promote ilfiusregionis nonomnesvtebantar. «[{fnbsp;autem hsce partim remporaria,amp;: huic modôprofedioni accominodatain qua
'Static o Ji' /cif ulo unit
plus quidam fignificabatur. Elucet autetn inhac cenuitacc Legatonim Clu'iÜi, ipfius pctcntia,qui nihtlomtnus illis profpicere potuit, ne quid rcruni neceflariarum eis deef-fcc ; Siinultp nos admoncmur,ne illo fplendovetn quæramus externum, ncq; iplius pro-uidcntix ditfidanius,ctiamü non ftatim ad inanum efle videamus, quibus nos pmamusnbsp;opus habere.
Alterum eft, ne quem in via falutent. Conuenlt hoc cum co, quod Elizxus fa-mulo fuo Giczi 2. Rcg. præcipit, cum eins opera tn refufcitando Sunamitidis filio vti vellet, Accingc ( inquic) lumbos cuos, amp; toile baculum in manum tuam, amp; vade,nbsp;Quod fl tibi quilpiam obuius fadlus fuerit.nefalutaueris ilium, amp; fi quifpiarn te faluta-uei it, ne rcfpondcase!,amp; pone baculum meum fupcr faciem pueri. amp;c. Eft autlt;mnbsp;prxeeptum hoc fymboltcum qualta in fcripturis multa habentur. Nam neq; Pro-phttæ ncqiChrilti mens eft, vt mciuilcs amp; inhumani fimus, qui minima quoq; officianbsp;negligainus, quibus frequenter inter ignotosamicitia conciliatuv. Sed fumma fefti-naiionc opus efle docet,adeo,vt inter cundum,ne falute quidem aliquem un partianeur ,nbsp;neqtfalutanti relpondeant. Scimuscnimfæpecxfalutatione colloquijs prolixioribusnbsp;occafionem dari, quibus impediuntur amp; detinentur,qui aliquid grauioris negocij cxc«nbsp;quidebebant. Hancergo morscauftatnChriftus illos vult abrumpcre.
Continet autem præceptumhoc generalem doÓtrinam , ne quis fub aliquo icxtu, quantumuis in fpcciem pio amp; honefto ea prætcrmittat, quæ fui funt oflîki;,nbsp;eft parentes amp; cognatos amare, amp; in necefsitatc conftitutis fuccurrere. At hie fimulgti.
t'cm,ikliberos,plusquàmme,non eft me digUus. luftura amp; æquum eft obedire Maqiftracibus. Sed hiC quoq; Chriftus audiatur, qui Cxfari ita reddete iubet, quæ Ar-z/zto.ai,nbsp;funt Cifjris, vt, quæ Del hint, huic etiam fidchter prstftcmus. Quoties ergo magi-fttatusm:!ndat,quæDeipræcepiiseontrariafunt, cum Apoftolis dicamusî Oportet'^'®»V«nbsp;hgt;co niagis obedire qu5iu hominibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Similiter ijs, qui in maglftratu funt, pauperes^
amp;af(lictus iu'piimisà Dec cemmendatos elTcfcimus, At quandoilli ad audiendum cauifas coniedciu rtjtunc fibiab eodem Deo diâmm elfe meminerint î Ne ornes pau-percm m c.; ;fta fin : vt nirairum perlonæ eius refpçfiu contra aduerfarium illius ini*nbsp;quam feraslentcntiam. Ita inimicosquidem exChriftiprcepto diligere debemus,nbsp;lcd .ibftincndum eft ab eiusinodi lllorum commerciis, qutbus amp; ipfiin roalo confirma-ri, amp; nos corrumpi, vcl ctiam in periculum non necelfarium incidcrc, pofliimus. Etnbsp;huius generismulta funt, quæ diligenter obfcruaTeoportet,ncfub pietatisprætextu no-bis iplis deliiiasfacicndo aliquid prætcr officium faciamus.
dignus fit, ad quem diuertant,amp; cui prædicent. At quia multi fiilfa pietatisfpeciecom. inendantur, hic ccvto etiam indicio amp; argumente explorare docet, num quæ domus adnbsp;excipiendam doârinam dcrCgno Dei idonea fit. Vt enim conuerfationis 8c confue-tudinis ratio diligens hibcnda eft ijs, qui ad res magnas deftinàti funt, ne propter malo-I um conlui tia bonis amp; honeftis fufpeâi fiant : Ita verbum Dei', amp; æternæ falutis my-Ileria non temerequibusuis proijcidebcnt, vt ChriftusMatth.7. cap. admonet. Hincnbsp;enimeoutemptus verbinafeitur, qui tandem in illius authorem ,,Dcum redundau Et,nbsp;impi) illi,qm)s Chriftus porcos amp; canes dicit, non contend verbum fpreuifte, aduerfusnbsp;cius ptxconcs quoq; infurgunt,qui tune nulla graui amp;iufta de cauffa in periculumVeni-unt.nbsp;nbsp;nbsp;Ketfc ergo Solomon proucrb.p.moncbat ; Qui érudit illüforem,reportât fibi
ignomiuiam; Etquiimpiumcorripit, maculamfuam. Noli ergo illüforem corri-pere, ne te oderit, Redargue fapicntcm,Sc amabit te. Hinc vero æftimare licet, quàm
DIEI LVCAE E VANCELISTJ^S
tiotieiTijnobis'recelât,qua noh omnibus fruidatur. Debet ergo huiusconfidcratio'®* ad grarifudinem, amp; obcdientiain voluntariam, excicarc,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ar quod nam iiiud iudicium eft, quo domus aut familias explorare dcbucn'|.^^
'exfla. Dlt;-'ite finquit) pax huic domui. Fuit hæc ludæis ex prifco more vulgaris amp; jj, rariftßinti lutandi formula,vt pacem fibi mutuo prec3rentur,fcd qua totam bominisfclicitatci^nbsp;ueincolumitarem compræhendunt. Ar quia hic nihil vulgare Chrilhis praop'^nbsp;quiddam innuicur. Nam cum hi eiusJegati eflent,qui nobis yeræ pacisamp;rtconnbsp;tionis cum Deo Patre author eft,hanc pacem illi ab initio ftatimjquàm primutnnbsp;aliquam ingrcdicbantur,denunciare debueruntjita vt domeftici lentire poflent,il^^j,^jnbsp;ui'faiutis præconcsefle. Ideoaddit Dominus: Quod fi fucrit illicquifp*^*^nbsp;pacisjvequiefcetfupereumpaxvcftraamp;c, Filium pacis dicit,quinbsp;ipfum videlicet Euangelium,non faftidir,amp; quern Deus elegir, vt ad venr paf*^nbsp;tis cognitionem vocetur. Si quis ergo (inquit)talis in aliqua domo fueritji^ njnbsp;mietet. Si quod illi verbis prccamini, id reuera ei cucnict, vr nimirum pacis iHii'^nbsp;fi uatiir. Ratum enim habet Deus, quicquid miniltri fui ipfius nomine illis po*nbsp;qui promifsionibus cius fidem adhibent.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quod ü films pacis in domo ilh
omnesincreduli amp; contumacesfuerinr, pax veftra (inquit)ad vosrcueiTCtiir. eft ; Nihil vobis peribit, vos veftro fundi eftis officio,Siilli quidem in £uaincffnbsp;teperibunt, pacis autem denuntiatio vobisfalua manebit, vtca apud alios po»nbsp;qui earn digne excipianr. Necenim ab vllorum hominum dignitatependec*^Sj^ji)nbsp;Dei, amp;lt;ihil ei decedit, etianifi hi aut ifti iiiud non excipiant amp;c.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Su nt in his
ordine obferuanda*
Primùm, perEuangcliam nobis pacem denuntiariamp;olFerri.
i.uangeli» pax nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;----
frt.dtc4titr, catur Chriftus, qucm Principem pacis Prophecx vocanr,non quidem pacis
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n. nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-gt;*nbsp;nbsp;nbsp;''nbsp;nbsp;nbsp;/-ll'
Vhil,4^
¦ * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'------1----------r IT ¦ 'ï
quæ incerta amp; fluxa, adhæcpicrumq; maiorum turbarum caufla eftfeddiuin*|^^jtiJ RiSjveræ amp; perpétua; quæ in medijs etiam affiidionibus durat,amp; proindeoinn*^^ cjiiJnbsp;mundiintelledum fupcrat, Nam nos cum Deo ixconciliat, cumquO'°^nbsp;propter pcccata nonconuenicbat, Hine pax confeientiæ nafeitur ,quæ aduer gt;nbsp;nobis non leuia modo, verum etiam læta amp; iucunda reddit.nbsp;nbsp;nbsp;Frudus vetocf ^,{1
ad banc vitam, eft, quod homincsinterle quoq;conciliat,amp; caulTa eft, vt qu P (;orp^* inimici erant,vel fe mutuo non nouerant, per fidem fub Chrifto lefu in vnutï* j^cifnbsp;coalefcant,nbsp;nbsp;nbsp;Iraq; tam priuata, quàm publica hominum, falus, ex hac pace
origin em-.
Patet igitur hoc loco caufla turbarum amp; maiorum omnium , quibiis infelix mundus excrcctur. Eft hæc, quod pleriq; Principem amp; authoicm pjfct'nbsp;ftum,fuperfcregnarcnoIunt;imöEuangeIij Præcones, perquospacemnbsp;fcditiolos effè clamant, fimiles plane leditioforum, qui non contenti turb.isnbsp;fuper Reglos legatos pacem, amp; condonationem omnium delidorumnbsp;inruriarumgenerc, vel etiam mortis fiipplicio, afficiunt. Meritoigitur'nbsp;turbatores dar, qui bellis, feditionibus, amp; inimicitijs, totum orbem rerratuiu gt;nbsp;Et ita pax vtraq;,Humana amp;diuinaamittitur. Neqjnouumhoceft, fcdcxcuPnbsp;dæis amp;genîibus,præceflcrunt,quibus idem olim accidit. Simus ergo filijnbsp;eruntnobiy omnia.
(fl S'ccundoloco oblcfuabis,;quôdpropter vnum filium pacis difcipulofnbsp;Pr»fjtrnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ill-I tnancre, toti familiæ regnura Dei prædicare,amp; ßlutis fpem certani faccrcit ,
Cezr.i?.
./«wgt;«gt;gt;xlt;«'/(^''«mur hic, Deum lui rdensgratiam non in vno Patreramilias hftere, icu ' dam^xcem, beros amp; domcfticos omncs extendcre, Quod cum Abrahamo faébum *nbsp;eft,qôàm vtdemonftrarioporteati Sic proprer Zachæum toti domui faluteni°^j.fl^nbsp;amp;illain Abrahami filiam fadam fuifleGhriftus teftatur. Similia exemplairnbsp;centurione,Lydia purpuraria, carceriscuftodeapud Philippenfesjamp;infmitisnbsp;ria facra nobis exhiber. Et hæc cauflà eft, quôd Apoftoli toras famihas abfq;nbsp;zarqnt, in quibus veræ fidei profefsionem apud adukiorcs locum habtr^'^of'
-ocr page 477-H o H I 11 A IT.
46}
Qimrum excmpkNouatianos arguunr^cjui fua morofitate multis auxHorcs fuêréjVtba« ptiltnuminhorain moitis vfq; di{ferrent,amp;: ne hoc accepte iterum peccarent, decum-bentes in IcéUs baptizabantur, vndc apud veteres Clinici dióU funu Imitantur hosnbsp;magna ex pavtc noftri Anabapti(tæ,hoinines ad hoc nati,vt amp; Ecclefias turbent, amp; iin-pentorum confeientijs fcrupulnm inijeiant.nbsp;nbsp;nbsp;Simnl autem admonet hie locus, quan
to in honore habendi fint viri boni amp; pij,Nam quod hîc de domibus amp; familijs dicitur alibi totisregnis Si ciuitatibusaccidilfe confiât, vt paucorum, etiam ynius, pietas, Scnbsp;cuin tide coniunCfa prudcniia illis falutem attulerit.
Hue peitinet,quoddelofcpho,apud Aegyptiosagente,fcfibitur,dc ïofiaitem, quo viuentciniiuinensludæisexinum Deus dillulit. Econtra paucorum impictasnbsp;toti populo fæpe cxitialisefi , nifi dignafçucritatcjamp;iufiispnisjcoërceantur.
Püfircmo adhucdlllgentiusexpendidehet,quôdait: Paxveftra ad vos reuerte» faw prxdle». tut ; Ofiendit officium Ôilaborem ipfis minime periturum effe,quando habituri fint,nbsp;quodalijs dcnucient. Semper eniminueniuntur,qui Chriftum,ab alijsreieftum, magno defidetio 8c fide conftantiappræhcndunc. Hinc autem generalis doftrina pe-tenda crt,non frufira laborare cos, qui etiam apudindiguos amp; ingrates officio fuo fide-litev dcfunguniuv. Nam beneficium ad illos redit, Si fi non aliud proficiunt, faltetnnbsp;apud DEVMexeufati, qui remunerator eft liberalis Si fidclis. Et ad miniftrosnbsp;quidcmpcrtinet,quodEzechieh diciiur/^, cap. ipfum fuam animatn libcraturuninbsp;ctTe fidcÙtcr Sc difcrtè monendo impios,etiamfi illi non conuertantur.
Idem verô ad fe transferre debentomnes ali', ordinCî. Magiftratus eft',pieta-tem veram Sivitx honeftatem prouchcre, bonos tuevi, malos dignis modis coercere. At dum officium facit, fxpe obfiat populi conturaacia, amp; eorum perfidia, quorum mhnbsp;nifteiio ilium vti oportet : quod olim Dauidi,EzechiïJofi3fgt; Si alijs pijfsimis Principi-bus accidiU'c confiât. Sed nihilominus pergere, Sc cum omnium improbitateluélaiînbsp;çonuenit, ncq; dccrunt, quifidcm ipforum agnofcent,8c DEVS promifsis præ-nii|S illos minime fraudabit. Pettinct item ad patres familias, quorum officium efi:»nbsp;hberos fantte inftituere,petulantiam eorum frsEnare,domefticos deniqi omnes ad p ietassnbsp;tem Schoncfiatcmafiucfaccrc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sedheet illi fandifsiinifint, Sc officium fedulo faci-
ant, tanta tarnen nonnunquameftliberorum contumacia, vt neq; admonitionibus ncq; correptionibus, Si nc virgis quidem aut alia difcipfinafcueriori ftcéli pofsit. Nonnbsp;autem idco cefiandum eft,vtfaltcmfuamfidemScinduftriamDEO approbent, qui illos dignohonore olim rcmuncrabitur.nbsp;nbsp;nbsp;Q^d fi vcrd négligentes fuerint, iam ipfis
imputantur liberorum fcclcra, Sc cum bis ipfi quoq; mulétabuntur,cuius rei cxemplum tnemorabileinHcli faccrdotchabemusi.Sara, 2.8C4, cap. Eandemratióncmfecum ,nbsp;ir.eant ferm Sc ancillæ,quibus cum heris duris Si inhumanis res cft. Sint illi fideles, Sc,nbsp;ad iplos rcdibit bcncficij gratia, cui digna praemia Dèus rctribuet. Idem de illis pof-fumus diceic, q^ui inimicoshabent implacabilcs, Sc infuperabili vindiéfæ cupiditatc ardentes.nbsp;nbsp;nbsp;t'aciant modo ipfi charitatis officia,Sc apudD E V M.haec gratia cis minime
penbit,alteri veto illi poenas (uo odio dignas fubibunt. nbsp;nbsp;nbsp;Deniq; horum confidcratio
omnes excitct,vtin officio fuo fatigentur: Imprimis verô,vtDElbeneficium agnofcant qui ex filfis irx filios pacis Sc grati« faccre dignatur. Ampleélamur ergo conttanti fisnbsp;ac//;SEAf C H RISTKM, qui huius pacis mediator eft, Sc hunc oremus, vt in eanbsp;nos fcruare, Sc tandem in xtcrnx pacis regnum transferre dignetur.nbsp;nbsp;nbsp;Illi debetur be-
oedidio, houor,gloria Sc poteftas in seternum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2^.
HOMILU Uî.
Manetc autem in ea ipCadomo, cdentesamp;.bibcntes,c|uæab ipfis appoCitafuennt. Dignuseft
cnim operarius mercede fua» Ne iüj tranfite
DIEI LVCAE EVANGELÏSTAE trahfiüe é domo in doraum^ Sed in quamcunq; vrbein ingrefsinbsp;çricis, amp;exceperintvoSjedite,quæapponuntiir vobis» Ec fanate*'^'nbsp;grotoSjCjui in ea fLierinc,amp; dicite eis : Appropinquauic ad vosregn^'^nbsp;Oei» in quamcunq; autem vrbem ingrefsi ftiericis j amp; non exccp^^'nbsp;rincvosegrefsiinplaccas eins dicite: Etiam puluerem, qui aclha:ii^nbsp;nobis ex vrbeveftra/vobisabftergimus: Tarnen hoc rcitote,appgt;'°'nbsp;pinquaifead vosregnum Dei, Djcoautemvobisjquod Sodomistenbsp;lerabilius erit in die illo, quam vrbi illi,
VONIAM HOMINVM SALVS POTlSSlMVM hoc verfttur,vt verbum Dei diligenter audiant,amp;quam is per boenbsp;bis offert graûara verafideampledhantutjCHRISTVSnbsp;difeipuios fuos,quoshuicprædicationi deftinauit, non finegrauibu^nbsp;Câufis tanta diligentia inQituir. Nec enim fimpliciterdocet,nbsp;--- faciantjverùmetiam officium fuüm iliis commendat,vtintcll'gai^''* hiltam honeftum,tam neceïïàrium deniq; cfle,cuius pratrextu iliud negligere dcbcin»nbsp;Hucenim pertinet, quod non vult decommeatu aut viatico folicitos elfe : quod itej®nbsp;prohibctjne quera inter eundum falutent : præterea quod difertè docet,iilos opfrjm i*''nbsp;am minime ]u(urüsdïê,ctiamfi in indignes amp; contumaces incid3nt,qui verbumnbsp;audire îedignentur. His nunc alia fubijcit, quæ ad ipforum inllitutionttn pef'
De ^iüu mi- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primum inter hæc eft, viéiusparandi ratiojdc qua ipfos exprefse admoneri op
Ktfirerum Ver erat, cùm absq; commeatUjamp; absq; pecunijs remittcrentur. Poterantenim dicti'' Quidedemus ? aut quis viclum nobis luppcdttabit, fi nudi amp;vacuiveniamus? N**nbsp;jnobuiaquæq; raanus inijciemus, amp;inuitisautinfcijsDominisaliénavfürpabinib®'nbsp;Occurrit ergo Chriftus, amp; dicit : Manetc autem in ea ipfadomojcdcntcs amp; bibeot^^*nbsp;quæ abipfisoppofirafuerint. Dignus eltenim operariusmercedefua. EtmoX,.|,nbsp;melius inculcet hoc,quod non parui moment! erat, idem répétons addit : Sed *nbsp;quameunq; vrbemingrefsi fueritjs,amp;'exceperint vos, edite, quæ apponuntur vo 'nbsp;Qmbus verbis duo doccr. Primum,non defutùrum viéium in hoc officio verlan»nbsp;Eos eiiini, qui ipfos excipiunt,amp; filij pacis fùnt, libenter fua cum illis communicai^nbsp;elTe. Needubium cft,quaro hocfaciant,qui Evangclij prasdicationcin, amp;nbsp;banc nobis offeruncur bona,dignèælliiUarit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Simul autem fcrupulum illis exnfl'b
fèpeccareputent, fi ab aiiditoribus viâum accipiant. Et ideoillis applicat
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regulam,ex naturælêgibuspetitam :Dignus ell operarius mercedefua. Rurlusvff
perarios dicit,vt omnes verbi adminiftri intc]îigant,Chriftum non pigros 5c
très inliituiflè,fed qui inEcclefia,quæ aruum 5c vînea Domini eft,operi (Irenuc inc^ bant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;U
Aleree^et mi' tußrarum S/er
Stabiliuntur hoc loco ipfius Chrifti authoritatc ftipendia Adminiftrorum v Dei. Mercedis enim nomine omnia intelligunturjquæ ad vitæ huius vfumnbsp;funt. Acquum enim eft,vr qui,omnibus alijsnegotijsrcliâiSjfoliEcclefiæfctoi»^nbsp;pendit,abeademaccipiatviâ:um,amiâumamp;alia,finequibus viuinon poteft.nbsp;noc Paulus multisin locis. Nam ad Galatas cap. fcribit : Comraunicet, quinbsp;tur in fcrmone,ei,qui fè inflituitjomnia bona. Et in priori ad Tim. cap.Anbsp;præfunt præfoyterijduplici honore digni funt(vbi honoris nomine etiam vitæbb^nbsp; 8cquæuisergaillnsofficiacomp:æhenduntur)maximèii,quilaborantinlcrmonf-drin?. Imprimis autem in priori ad Cor. cap. contra maleuolos amp; iniquesnbsp;rij Ecclefiaftici æfiimatoreshanccaufam diligentifiime traâatmultisargumenti^nbsp;éliSjquibus p!obat,vt ex vt-rbi prædicatione viuant,qui fc totos illi conlecrarunr. .
Primo enim fimilibus vtitur,huic negocio miré congruentibus. i,pii militât proprijs Ilipendijs vnquam ? Qms plantât vineam , 8c de fruftunbsp;edit ?nbsp;nbsp;nbsp;Aut quis palcitgrcgem,8c de lade gregis non, edit? Quafi diceret : Qäf
HO Ml LI A lil. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4*63
lîtîamfcquuntur,Àfuijimpcratotibusftipenlt;lia3ccipiunt5quîLus viuant. Cur ergo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
non idem verbi minillris conccdatur,qui pcvpctuó pro Ecclefia in armis fiint contra Si-tanam,pcccatum,mundm'n»amp; alia,qua: bumanæ faluti officiunt ? Præterea , cùm æ-quilsiuium fit,vt vinitores ex fuis vineis,paftores ex fuo grege vi£tum rccipiant, Annon finiiliter ex fuis laboribusviucrcdebent,qutVineain Domini cxcolunt, amp; eius grcgcinnbsp;pafcunt? Deinde,nebumanisrationibusincaufadiuina vtivideretur,Legem Dei,nbsp;eaJenidoccncem, allcgat : Num fccundmn hominem bæcdico? Nonne etiam Lexnbsp;Iræcdicit? Nam inMofislcgefcriptumeft.Nonobligabisosbouitrituranti. Numnbsp;boues cur« funt Deo? Vt nimirum propter hos leges ferre velit? Velnum propternbsp;nosbocomnino dicit ? Propter nosenimhoe (cripium cft. Et moxaliafimiba , exnbsp;natur« legibus,amp; communi morc,defumpta,adducens addit Nam fub fpe debet jSjquinbsp;arat, arare, amp; qui triturât fub fpe, fpei lu« particeps clfc. Qu« limilia hue pertinent,nbsp;quia verbi pr«conesEcclcfi«feruiunt,quæaruum Sc area Dei cft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
Tcrtià collationem facit bonorumjquæ vtrinq; dantur amp; rccipiuntur,vt inde col- hgat,nibil iniquum bic cxigi. Si nos vobisfpirituali# feininauimus,magnum nc cft,nbsp;fi nosvcftracarnalia mcflucrimus? Oftcnditillos inlucro elfe, coquod pro bonisnbsp;temporarijs, quæ Doéloribus fuis in vit« fubfidium largiantur , «terna rccipiant Scnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
coelcftia.
Et tandem veteris amp; noui teftamenti comparationc fadta,candetn vtriq;, quoad ininiftrorum ftlpcndia,rationcm elfe docet,An nefcitis (inquit) quód qui facris ope-rantur, qu« ex facrario funt edunt ? Qui altari afsidcnt,cura altari participant ^lta Scnbsp;Dommus conftituit ijs, qui Evangelium annuntiant, vt ex Evangclio viuant. ïdnbsp;vcrodicit proptcrca,qu« bic Sc duodccim Apoftolisapud Matth, à Chrifto diâa elfe *nbsp;feiebat. Et bæc quidem fieri debuerunt co tempore,quo Ecclcfiæ hinc inde difperl«,nbsp;opes publicas nullas babebant,nifi qux ab ipfis fidelibus contribuebantur. Hodie mul-lü tolerabilior cft ratio, quando Principum Sc maiorum noftrorum libcralitate Eccle-fi« ditat« redditusbabent annuos,cx quibus Si miniftrosfuos alcre, 8c alijs nccefsitati-bus profpicere poffunt.nbsp;nbsp;nbsp;At fimul hoc multorum ingratitudinem arguit, qui cùin iplî
nihil dent,nec quisquam ab illis aliquid poftulet,ca tarnen tniniftris inuident, qu« olim à pijs 8c fanélis viris funt donata. At non debet borum malignitas illis aliquem feru«nbsp;puluminijcere,quominusiurtfuo,quodillisChriftusfecit,vtantur: Cuvent modo,nbsp;«t in commilfo ubi muncre feduli fint,ncq; cos imitcntentur,qui maximos Eeelefiarutunbsp;icdditus intercipiunt,ilbs autem nulla prorfus in rc feruiunt.
Alterum quod hic Cbriftus agit, eft, qubd modeftiæ Sc tcmpcrantlæ Difcipulos Mixi/lros temf 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*dmonct,quando iubet, vt qu« apponuntur edant Sc bibant, non autem vt ipfi nouas
1 lauiifias petant,aut morofi ea faftidiant, quibus alij contenu viuunt. Eftboc vitium ** *^ quot;* 1 intolcrabilc illis.quifpontaneabbevalitate hominibus peregrinis bcnefacerc ftudent ïnbsp;I Turpifsimum autem eft in verbi Adminiftri$,qui alijs continentiæ, frugalitatis, 8c tem-1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peranti«,magiftri elle debent. At fimul admonentur hic omnes Ecclefiarum mini-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftri, vt ipfi quoq; non iminodicas opes,non dclitias fuperfluas , non faftum Sc fplendo-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rem externum qustrant, fed ijs contenu fint, qu« ad huius vit« necefsitatem faciunt
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sc quzdarepolfuntij,quibusverhum prxdicant. Peccatur in hoc vehementer à
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonnullis, quibus nibil fatis eft, quôd vel infatiabili auaritia laborant, vel intemperan-
l tins viuunt,quàm homines Chriftianos ,ncdum verbi Dci Adminiftros,deceat. Qu je 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;caufa eft,, vt Ecclefijs intolcrabiles fiant,Sc plcrunq; pinguiori ftipendio oblato illas de-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lcrunt non fine fcandalo. Sunt hi ex mercenariorum numero, de quibus Cbriftus lo-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;an. 19. cap. dilfcrit, Sc foepe in canes mutos dégénérant, dum ad publica fcelcra conni-
I ucnt,Sc quibusuis fcruilitcrblandiuntur,à quibus ftipcndij audioncm fperare polfunt. 1 Atmcminerint qu«foilli,quàm immanc fcelusfitdiuinum illud minifterium, quo ni-Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lui imer homines fanétius Sc Ulutavius eft, propter quæftum aut ventrem hominibus
1 prophanis proftiiucic.
Eft
-ocr page 480-464
Oferartitf tit-gnut mereede
DI El LVCAE EVANGELISTAE
Eft prætcrca omnibus,cuiufcunq; loci auc ordinis fintjdiligentcr tenciahæc^quam ex lege nacuræ dcfuniptam efl'elt;liximus,operanuin fua merc^nbsp;clïè. Nemo igitur inercede fua fraudari debet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjj iii'
Q^d vt ergo omnes tcneredecft,quorum opéra amp;minifterïo vtimur) pv** ximèerga cosjquinianuumfuarumlaborcin diem viuunr. Extatdehofnbsp;Exod. cap. Opus mcrcenari ne pernoôetapud tcvlqjmane. Et Moles Pnbsp;hoc inter damantia numerat, Deut.a^.cap.quæ omnium atrocifsima habcntüf'nbsp;ibidem fie ftribit : Ne negesjaut vi retineas mercenario pauperi amp; inopbfiu® ' pienbsp;tribus tuis, fiue de peregrinis tuis,qui funt in terra tua, atq; intra portas tuas ¦ -jjnbsp;dabis ci mcrccdem fiiam,neq; fol occidat fuper eum : quoniam pauper eft,amp;nbsp;tollit animum fuuni : ne contra Tead Dominum clamet,amp; cédât tibi innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-fin'
fapiensille Siracides grauiteradmodumcap.7^,prönuntiat:JQucmquisvi®^^ffjjri' eum interficit : amp; qui mercedem fubtrahit mercenario,effundit fanguinem,nbsp;pud Malachiam cap.^. CHRISTVS ipfe inter eos,qucs ex ^cclefialua cg®***nbsp;illos quoq; numerat,qui mercenarij mercedem fupprimunt. Si enim pcccantjCJ^nbsp;ti non fubueniunr,quàm graue fit oportet illorum lcelus,qui illius fimul openbsp;gratis abutuntur ?Ideo lacobus Apoftolus cap.j.horribilc Dei iudicium nbsp;denuntians, inter alia inquitj; Ecce mcrces opcrariorum,quiincflu®* Xnbsp;ones vdlrasjqnæ fraude non reddita efta vobis,damar ; amp;; clamorcs corum,cj^ pgt;nbsp;rant,in aurcs Domini Sebaoth introierunt. Quid veröde illis dicemusjquinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(lili'
talaboribus violenter diripiunt, qui hodie multis quseftus vt vberrimus, iw musiudicatur?Sedquiahæcnonfunthuiusloci,adC3,qua:in CHRISTI V®nbsp;quuntur,pergamus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r ldi
Hic non modo poteftatem facit edendi bibendi apud audi-orcs,nniu perantiam præcipit, verùmctiam perh!bct,ne réméré mutent hcip icia,qu^nbsp;rint. Netranfite(inquit)ê domo in doraum, Seruiebatquidem ct'amnbsp;fed fimul vagas amp; curiofas difcurfioncs vetat, quæ peregrinosfpcnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l.
reddunt. , Vultitem,nepluriuüsmolcfifint33utcxlcukate,autalio afedu
Temeritrÿ he-fiitij mutatte-nes f/rthihe»-tur.
alia hofpitia quærant. Id enim fieri non poteftabsq; prinris kofpidscontuni®nbsp;bonis fufpeßus rcdditur,quafi fua inhumanitate aut forditie abirecoiigeritnbsp;mcl fufeeperat : Deinde animos IcucSjdclicatvloSjSc quibuj nüub'',uficiat,argu*^'i^(,|ti*nbsp;verb adhoc Domini præceptum relpondebunt fratres mendicant'-Sjfifinbsp;tim per totas vrbes amp; pagos difcurrunt,Gccos fijos Se caniCra omni lautifsiwofnbsp;cuioruragenerefarciunt? Volunt hiquidem A[. oftolorum amp; Difcipulorui®nbsp;imitatores vidcri,cùm neq; Evangelium prc^dicent-ncq; alijs Cbrdi prarccptJS *
[i®''J At fimul hoc præceptum nos admonet ciuilitaris amp;honeftatis public^nbsp;habendam eflebommibusCbnftianis, neahquofsäerndccennonEvangel*)nbsp;fufpedam aut inuifam rc^Mant Docet hoc Paulus 0uoq:,q.^.ndo iubet, vt lt;1gt;)^^nbsp;norepiTueniant. Minime ergo audiendi funtbarbari illbquituncdemiînjnbsp;gclicos amp; vere Chriftianos efleputant,fi absq; omniper/bnarum rcfpeduruu*nbsp;ciuiliier agant omnia : quafi verô religio ciuiîitati morum aduerfenjr, amp; ey Knbsp;canes Diogenianos effteiar. Quanto autem magis caucndum,nc apcjns fccicf*nbsp;angclijprofefsioncmdiffamemus?
jM/w nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pofiquam veto Dominus di/cipulos præceptîs,ad viâ:us rationem amp;
enuDtÇctfuie. ncntibus,inftruxir,nunc Icgationis huius ftatum exponir, amp; quid fu? nomine P '' quot;** debeantjdocethis verbis ; Sanate ægrotos,qui in ea vrbefucrint,amp; dicite eis.*
quauitad vosregnum Dei. Duo mandat,lèd prius inter hæc eft, quodhie®^ f Jj
fteriusp'onitur,annuntiatio nimirum regni Dei. Confiât enim miracula , étrinam amp; prædicationem fieri, vt earn confirment; Et fi quando illam prie®® Jnbsp;nen alia ratione fitjquàm vt homines ad Doôlrinam audiendam excitentur«nbsp;gula videamus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
t^^ngeliepr». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Priiuo quid prædicarc debucrunt? Rcgnum Dei,quôd
regni pinquauerit. Ita verônominattorumrcdcm'ptionisnoftræncgot!um,quod '^[^p_,-f|^ **'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exprædicationis argumentum eft, Appropinquaflêautem dicir,quiaiain imp*
-ocr page 481-hohilia hi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4*6^
prifinitum iUud tempus, de quo Prophets, amp; inter hos Daniel imprimis, fuerant vati-cinati. Eldicitur regnum Dei totum hoc negotium Evangelicum , quia rationein oflcndit, vt in nobis Deus, amp; nos olim regni cius cleftis participes efficiamur. N amnbsp;vt alias diximus, prius regnum in mundo hoc toto obtinebat Satan per peccatum,amp; regni cius finis erat totius hominis perditio. At CHRIS r V S,à Patre miflus, opera ciusdedruxit,regnum cucrrit,amp; nosinlibertatem aireruit,deniq;Deo Patri fuo nosnbsp;reges8i(accrdoieskcit,vt in Apocal.fcribitur. Quæcùm ahbi occafione oblata fufiusz/p«f. unbsp;traûata fint, nunc confulto breuitati (ludemus. Pater autem ex his finem Evangeliesnbsp;prxdicationisefle, vt homines intelligant, regnum Dei iam inftauratum efle,amp; proindenbsp;IctotosbuicconfcCrcntpcrfideiobcdientiam. Quodvt fiat, omnibus obftare de-bentminiftri Ecclcfia'.um,qux homines impedirc autauocare polTunt, quo minus De-um in fc regnare paiiantur. Sunt inter hæc prxeipua fcrc,falfa doftrina, fuperftitto,nbsp;idololatria,lcclcrum hccntia,fecuTitas nimia, amp; quæ alia fiint huius generis. Hæcolininbsp;oppugnâruncomni ItudioProphctæjSc adhæcdemolicndanoui Teftamcnti miniCuosnbsp;wmls fpititualibus inllruólos elfe feribit Apodolus.
«
Qui ergo hodic obdant,quo fniuus Ifta actufcntur amp; confutentur,!) Chrifti man* dato rcfidunc,quod imjnmè non ferent.
Secundo düârinæ inlracula coniungit.non vana,amp; ad odentationcm compofita fedfalutaria,8cquxprxdicat!onircfpondeant. lubetenimfanarexgrotos aut infir-^/^^nbsp;mos. At confiât morbos vna cum morte ex pcccatoori^inem habere, amp; proptxr hocquot;'*nbsp;homines Satans tradi,qni homines mortis affligat. Ideo alibi cos fcriptur-i' flagellanbsp;vocant, Sc fpintum iniirmitatis habere dscuniur, qui morbis grauioribuslaborant.z.««, g,nbsp;(.^and a igitur Apoftoli amp; Septuaginta ifti morbos in folo C H R1S TI nomine pro-fiig.ibant,iatistedatum ficbat, tempus ialucis adeffe, quo ptccatum cxpiarigt;amp; Diabolonbsp;vires fuas fi-aug,, oportcat.
Er hie verus mir^culorum vfus cft,non quem homines fuperftitiofi fingunt, qui «X ijs occafionemfumuntjVtrehftoChr.do diuos colant, amp; innocent, quos aliquandonbsp;nuraculis claimde audiunt. Etfimul arguunturhic , qui hodte mir-acula requirunt, nbsp;quihus minime epus ed,cùm vetevibui Illis Chriftiana fidcs amp; religio abundè confirma-tiht, Elucrt prxtcrca hoc loco dioinaChridipotcntla,qui virtutemcdendimiracu-i la vera 8c lalutaria, cpiie ipfi propria eft, fulo nutu 8c voluntatis fuse declaratiorre fuisnbsp;I kruis potcdlargirijBi fimul ijs ad fuam gloriam vtijquz propter pcccatum inualucrunr,nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nedr;.* pcrdiiionis pratludta quxdam cenferi potcrant ; qUalia funt morbi, Dæmonû
1 vc'.;iuonei,dcniq; ipfa mors. In his cniirr8c fimilibusprofljgandis maxime oRcndit.fi-1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;biomnempütclhttmd.'^tamcircincloScinterra.nbsp;nbsp;nbsp;Efl doo reuera humani generis
t Seruatcr, ad quern Vnum confug(;re,8c in omni ncccfsitatc ab illo opem 8c auxihum po- gt;' Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftulaicdebemus.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f.xtcrum potcrant difclpuli ifti propter tarn lactutu nuntum,T.amq; falutaria mi-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;racula fibi omniatxrapolliceri,quod nimirum ipfos ottines obui)s(quod aiunt)vlnis ex-
cepturicfrtnt,8cipfosinfuinmopreno8c honore habituri. I'^ecrgolpe vana feie la-äant«poftcamulkonimcontumaciaoffendercntur, odcnditpluresfore, qui ipfos ex-cludant ,8c 3udirèdcdigncntur,fimülq; docet,quid cum talibusfit, agendum. Verba cius hxc lunt; In qnamcunqj autem vibcm ingrefsi fucritis,8c non exceperint vos,egref-fi in phtcas ciui,^!^^^, Etiam puluercm,qui adhæfic nöbis ex vrbe vedra,nobis abfter-I'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gunus . 1 amen lnvc fcitate,appropinquaui(fc ad vos regnum Dei.
Primb in puWicas vrbis plateas cxire iubet,^t qui nihil difsimulantcr aut meticujt Viftigere dtbcant.Demdc pulucrcm excutiantcontra ipfos in tedimohium. Hocenim *nbsp;iiinuit publici protc{latio,qua vti lubentur,cuiusfctifus cfttNos vobis regnum Dei,8cnbsp;Uliwetp vetnm in foVibus adellc nuntiamus^Sc vos ad banc excipiendam hortamur. Acnbsp;VOS nunttum hoc faflidibs, amp; nos proculabirecupitis. Atqui non multo negotio o-l fiusefl. Spontttnim ddccdirnus,8c vt VOS nodrum difeeffumoptatis, ita nos vicifsiranbsp;I veftrim vrhem'tânio dudio dcuitandam elfe iudicamus,vt nc puluercm quidem,qui no-' bis adhxfit,nohilcum efferrclibcat.Eum ergo vobis abftcr®imus,vt hoc etiam fuli fru»*nbsp;mini, lulciitu lue ipfc aliquando contra vos tedabitur, quod Deu s regnum fuura vobis ,nbsp;obtulc-
-ocr page 482-466
DIEI LVCAE EVANGELISTAE f * üi2^nbsp;obiuleritj vos autcm eius præcones reieceritîs', proinde quouis fupplK*®
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; ve*^'
Fuit aijtem pulucris excufsio Chria runc vfitata inter ludatos. Vt fn'*quot; um fciisione te(tabantur,quàm abhorrèrent à blafpbcmijs,quifausD Elhonornbsp;ita pulueris excußionefceleratis denuntiabant,eoshominesefïèexecrabiles,amp;nbsp;mnibus fugiendos,adeô vt nepulueri quidem ipforuen communicate debeanr. nbsp;proteftatio eiufinodi cum publicaignominia totius vrbis,in qua ficbat,coo*nbsp;amp; proinde ea vtipericulofifsimumfuit, Et quàm indigné hanc ignomio'^?nbsp;ferre folitifuerint,exemplumeorum docet^qui Corinthi poft pulueris abfterlinbsp;Paulô fadam,maiori rabiein ilium infutrcxerunt. Vndecolligimus,quaniinbsp;lo armatos efle conucniat CHRISTI miniftros,vt in aflèrenda gloria Dei, 8^ *nbsp;doétrina, neque hominumrefpeótuvllo, neque proprio periculogt; terreau'
Hîc tarnen multa cautione opus eft,vt ante monuimus,nc, qui Ecclefiarum paftores funt,{ibi idem permiflum putent,quod hic Dilcipulis,nbsp;ftoliSjinandatur. Hi enim non vniloco affixi étant,fed CHRISTInbsp;longe lateq; deb ebant circumferre. Non licçbat ergo illisdiutiuscunnnip*)^ jepl*^nbsp;do moras nedere inutiles. Deinde ab illis modo diiccdendum fuit jquoru^ [,gt;nbsp;rata contumacia amp; incrudelitas iam làtis perfpeóla erat : amp; ideo rarifsiiuc Apo*. p(i'nbsp;feueritate vfos cflèlcgimus. Ergonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccantPaftoresnonnulli,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Fquot;
mùm non omnes iplorum monitis obediunt,fibi ius elle arbitrantur dilceoeo clefijl,etiamfi plurimi fint,qui,vt germanæ oues,vocem CHRISTIaudiunbnbsp;pro luis paftoribus agnofcunt. Sunt hi difsipationis Ecclefiarum authorcs,otnbsp;nasdabunt Domino : iraoplerunq; feipfosin pericuk amp; cafus difficiliorfS
in
Qu^od fi vcrô omnino dilcedcndum eft, vt cùm,qui oues videbantur^jlio dcgenerantjvel propter alicuius miniftri præfentiam Ecclefia tota pcriclitatur?nbsp;digreftb tutius agere poterit,tunc hanc quidem ita relinquerc oportet,vt inuiconbsp;fine acerbo animi dolore abire omnibus conftet,fimulq; quoad eius fieri pow pfO''nbsp;vtaliusfidusamp;idoneusfuccedatergaillos verôfiduciaamp;conftantiaatq; Jonbsp;teftatione vticonuenit,qua Deigloria afreratur,amp;,qui curabiles funt, alilt;l^^.|j,ijllnbsp;falute fua cogitandioccafionem habeant,Contumacium verôamp;incurabiliutnnbsp;mulus inijciatur,qui,vbi Dei indicium fupra illos vcnerit,eius iuftiti« intra oo**nbsp;ipforum teRimonium ferat.
Tenàcontem- Porrô nequis pulueris excufsionem,vt rem rediculamjContcmncret, /»»«» £Ç,«».^m ab hominibus exteris amp; V3gis,qui nulla vel publica authoritate comme pliü^'nbsp;fieri videbat,grauifsimam pnæ comminationem infert, quam ab exempi®^. 'i ni'^^nbsp;dicens : Dico autem vobis,quôd Sodomis tolcrabilius erit in illo dic(nouinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P
rumiudicij,vtinMatth,cap.ztf.ipfeinterpretatur)quàmvrbiilli, ftoria Genef j^.i/./^.cap. delcribitur,vbi dicuntur hominespefiiminbsp;Domino fuiflê,adco,vtillorum Clamor ad Dominum afeenderit.
Pcccata autem corum Ezechiel definit cap./^ï'.faftumjabundantiam tem, otium, quôditemmanümpauperisamp;egeninonfirmauerint, fedhisnbsp;fint pro fua libidioe,abominanda patrauerint coram Domino,horrendumnbsp;Chriftianis auribus indignum mafculæ Veneris fcelus inte]Iigent,cuiusnbsp;cimen noâ:e,quæipfis vltiraa fuit,dederunt,cùm Lothi domum obfidentesgt;^^|i^lnbsp;ius, Angelos,ad nefariam hanc libidinem fibi dari poftularent.nbsp;fub ortum Solis nouo amp; in audito exemplo,per ignem Sc fulphurclitusnbsp;nà cum vicinis vrbibus amp; tota regione exuRi funt,amp; in locum terra:, qusmnbsp;priusfueratjlacus bitumine Scfulphureredolens fuccefsit.qui ( vt prophani lt;1nbsp;ptores tradu nt)de eius loci hominum Iceleribus fimul amp; fupplicionbsp;Idea Prophetæ, quoties horrenda flagitia populi aceufant, amp; his p®nbsp;gares minantur,Sodomæorum exemplumallegarcfolcnt,vtIfaiascapquot;^Anbsp;hylonios, quos iuratos Eccicfîæ difsipatorcsforcin Spiritupratuidebat.
-ocr page 483-H O M 1 L ï A I I I.
cap. lt;9. contra Idumæos. Sophon'us cap. 3. contra Moabitas amp; Ammonitas, infcftiflinias popiili Dei gentes. Imû ijdem,quotics contra ludaeorum Icclera akius inlurgunt, cxempluninbsp;dein allcgant. lllos ergo inutatus Chtillus, ciuldem in pr«lenti meminit, vt amp; fcclerisatro-ciiatcni arguat, amp; funul olkndat, qtiam facile fit Deo illud pnis gtauillimis molftare. Atnbsp;inter Dei indicia, quibus ab ipfa return ongure poll diiuuium fceleraios homines puniuit,nbsp;nullum illoatrocius elf, quo Sodomæorunrdc Gonrorthæorunr regionem , cum circumia-centibus oppidis amp; vicis, igne amp;fulphurc coelitus immill'o exulsit, amp; Sodomiiicorum fcclc-ni in ictram atqj Irortibilcm menronam omni polfencati vlq^ ad hnem mundi reliquit. Qtia-lia fuerint ilia icclera, ex Ezechiele iara modo aitigimus. At cum grauiora maneant Euange-lij cnniempiorcsJ illos vtiq; grauius peccarc fatendum erit, nifi Deum iniuftitise acculare veil#nbsp;mus, Necid oblcurumeric,fi rem ipfanr cxcutiamus. R.eliqua',enim peccatavelfimpliccninbsp;Icgis diuinsc tranlgrclsionemhabent, vel cum ofciianti quodam verbi contemptu coniunftanbsp;lunt, qui non tarn deuotse malitise, quàm ingenitæ corrupdonis indicium, ccnleri poteft. Atnbsp;qui Euangeli) prsedicatloncm improbe afpernantur, i) limulDeigratiam reijeiunt, quam illenbsp;cxiiiumcommctiiisfponte often, ôCÇquodStcphanus de Iudæis,ficuthom.7^, quæ die Stephani pro condone cxplicatur, dixit ) Spiritui lauft® reftftunt, illorum plane limiles, qui nonnbsp;conicniifcdiiionibusamp;,bonatum legum drfputationc.ftmulctiam legatos pads (vthomi-lia fecunda eiiam aitigimus) contumcliolc amp; holliliier mulftant. Sunt illi indigni, quibusnbsp;ignolcaiur. Quareli qui hoc ipfum contra Deum audent, hostile noniramerito omni venianbsp;indignos iudicat. Nec exempla dclunt, quae talcs in prælcuû etiara fcculo miferis raodis aftli-ftos clTe docent. At quia ijdem fere in pcccaiis fuis moriuntur.ncchabent quod illis prxten-dant.fimul eiiam intcrorum pnis fubtacent; Quæ caufa cft,quód illorum fortem Sodomæo-tum forte in die iudieij detcriorcm fore Clrriftus minatur.
Hæc ft proplus iirfpiciamus, facile patcbit, quid nobis hodiefperandum fit. Regnant publice Sodomotum fcelera, qu« paulo ante ex Ezcdricle commcmorauimus, Imo cxecra- ßn/tmlttnbsp;bills ilia libido, quz ab illis nomen accepit, inter illos locum habet, qui Ecclefiæ primi Antifti- nbsp;tes habcrivolunt. Nec modo fccleris vindiccs défunt,veriim eiiam pro illorum incolumitatcnbsp;leges amp;. populi dimicant, qui amp; ipfi Euangelium non modo contumclrofc teijeiunt, vertimet-iam fetto igne perfequuntur. Et cùm patsim gtalTcntur immànifsiraa fcelera,impunè lamcnnbsp;graiTantiir ; Soli autem pnis digni ccnfcntur.qui de fide in Chriftum paulo liberius loquun-iiir, amp; atroces illas idolomanias improbant, quibus plcriqjfafdnati, Euangeli0 aurcs præbercnbsp;deircftaiu. Quid ergo aliud huic noftro infelid fcculo,quam diruraexddiura onrtnabimur^nbsp;cuius cxccutorcm multi non icmctc Turcam à Deo iam conftitutum arbitrantur ? Et viinamnbsp;vel lie rcfipifcant Euangclij holies,quo «lernas inferorum poenas lubtcrfugcrc polsint,
Cætcrum cùm illi ciuitaii hæc tam dira Chriftus minctur, quat Euaogelij prsccones ncc retipit,necaudit,patcthinc,ciuiiaium amp; Rerumpub.incolumiiatcm in eo verlarifilætum im^ntie m-illud amp; faluiifcrum diuinæ gratiæ nuncium gratis animis accipiant, amp; Chrillo ad fe venienrinbsp;holpitiunr ptæbeani, ScimuS enira quid Legis fuse lludiofis Deus promittat, amp; quàm felidter Ltui^AS,nbsp;regnafuaanteChtllliaduentum adminiftrârint,quotquotillam amplcxi, externum cultumnbsp;fimul üt Rempub. iuxta illius præfcripium rcformârunt. Quanta enim Gonftantini glorianbsp;lucrit, qui Ecdclix pacenr reddidit, Öt Euangclij iugum in fefe rcccpit, notius cft,quam vt mul-tis exponi opottcai. Quin ipfi cxpcrtmur.quantum fplendotis,opum,ôcgotiæ, noftro fccul®nbsp;ijs accclfctii,qui doftrinam Euangclij non lalfo corde tcccpcrunt, Ncceft, quod nobis crueemnbsp;6c pctfccuûone8,indiuiillàs Euangclij comités,rmpijobijciant. Has Cnim nollra meretur fc-curiias amp; ingratitudo. liriciinr non abs re pcrfccutionibus gloriaraur, quz nos Chrifto con-lornrcs tcddunt.öc quibus ætcrnæ gloriæ prænrium in clis paratum effe feimus, fiCHt hornihnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?!»
10. quæ ex J, cap.Maith, die omnium lanftorum cxplicatur,prolixcdicimr. Sunt hæcprobe aducrliis illos obferuanda, qui per Euangclij prædicationem Rcfpub. turbari claraant,8c idemnbsp;nobis,quod olim Eliæ Achab.obijdunt, Et horum mcmotes,qui in magiftratu funt, Euan-gclij doftrinam,hdcmqiinChriftumconftantcrprouehant.necfanftis illorum ftudijs Deusnbsp;verax amp; omnipotens dccrit,imptimifqi dilcantRcipub, incolumitatem amp; pacem in co confi-ftcte,v t verbum pads admittatur, quod alibi Sceptrum Mcfsiæ didtur.Eft crgo hocincompa-labilc Dei benclidum, quod cum Sodomæorum fcelera hodie regnent , pnas tarnen ille ad/nbsp;hue differi,ôc interim fuam graiiam amp; pacem nobis ofterre dignatur, Itaque quàm chara eftnbsp;nobis falus,cum priuaia tùm publica,nuntium pads admittamus,vt6c diras pnasnbsp;cuitemus.quæ illius contemptotibus parats lunt, 8c inChrifto lei«nbsp;lalutem veram confequamur. iili debetur benedi-ftio,honor, gloria 8c poteftas in
ztcinum.Araen,
gratia.
Rt
-ocr page 484-Ditl LVCAE EVANGELISTAE
GRATIAKVM ACTIO, ET PRECATIO COMPLECTENS
BREVITER DOCTRINAS PRÆCE dentium trium HomiJiarum*
^ETERT^E PATER yNiGENITl ET AETEt^^ Filij tuiyDomini wfirilefu Chrifli, vere Filisti tuus ditttur^ é
tam tiü^ quam nojlri reJ^eHa, Tui^ quia ipfe eHfubftanttalüii«*!* ^^^^àr-cogiîatiofjenafcitur. Neßrivero, qui» iffe e'Hferfina/rifr^'^nbsp;ex arctno ßnu tue frsmißionem Euangelq ,qM»m primut entrtiiiiii iitnbsp;^»radtfi Ada équot; Eua^ Ac etiamnum, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adßnem mundi
«aus minißerium Euangelq,(3 huius minifiros^ dicens in cordtbua fidelium fiorum cixf^quot; dationem^qua mentesferterrefadiafenfu ira tuararfuteriguntury ds-dicends te ater/i»'lt;tnbsp;Patrem oßendens nobu. Ttbi igitur aterne Pater ardentipecitre »gimujgratiai,qiièd^^^^^nbsp;alias noui Tefiamentt minißrosy Lucam Euan^lißantyA^tßoltrum Ftltj tut Difctfttln^gt;^nbsp;ßdum CQmitemperegrinatwnum Pauli conuerß, Apaßalt gentium, ad hec etian exataß^'^^nbsp;ex sptrittsi tuißggefiione nenßdum hißoriam conceptianii Filij tut, etu^detanbsp;te^'ex Maria virgine, dodîrinam, miraculujpaßiütientyntartemyrefurrellisaemyG'^!*^^*nbsp;jam tn cades aßerißenem, fed iß a quaq,, quaitlamßcutafuntyUtq^ it a progreßutn regni Ptnbsp;l^tuiy q^modo id per orbem terr arum propagatumßt,quibtu argumentu creutritßei'fl»^nbsp;ßorueritinterplurimoslabores,ac 'vndiquaq^furgentiapericulayduohtu libris ctrnfltH^f
nbsp;tur, quos cum r 'eliquorum ApoßtUrum amp; Praphetarum rrtoaumentis, interaftdnasff'dquot;
(utianurn Ecclefia motttSy nbsp;nbsp;impios immaniptmorura Tjratinoruai cenatat, in hitnc
dtem canfiruaßi, eofdem in omnes fere Itnguaa transferri curaßi, cum ecentn rum clartß.ßriptorum volumina amißa,aut in perpetuus tenebras demerfaßnty in qutfquot;*nbsp;^onßruatiane potentßimi etiam Reges omnefludium, omnem^ »peram impendtruat.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ptahocyeßreliqufs fummù tuis in nos collâtû bénéfices, easgt; quas deiesnus âf*!
fumtpsygraiias agimus maximas. Ted^fuppUcivoce oramusy conßrua nobù ernntbutß^ ßeris neßris vfq^ adgloriofum Filq tui aaluentum in iudicium ypreciißßtmum tdumnbsp;tus tui thefatirufn,ßripta videbcet ProphetarumyApoßolorumyÖ- Euangebßarumtiuitif'^nbsp;integrum^tncorruptumysantra Hqpocritarum furoresiTjrannorumyaliorumqitnfb^'^nbsp;hominurnyminas eß machinationeSyqui thefaurum idam contammare, autflatnmanbsp;peffundare,extirpareq^ vobtnt. Et cum hacßt Ftltj tat vox : Meßb qutdem multa, Oßfßlnbsp;veropauciy Rogate Dominum meßü,vt extradât operarios in'meßim fuam Te Isurrübt^nbsp;rogamftSy extrude Tu fideles operarios in vineam Filq tuiycantinua firit excelle/itis'tf^^,nbsp;Flor um verbt tuiyvfq^ addier» tudicqyemtßayVt nsinißerio verbi,(ß eß'tcaii ojerattjnt^ß'
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;magno numeropraparent dileFlo tuo Fflio, qut nttlhfA'.roßtgt;iclt,ß
obedientia prodesi, ntß digne excipiatur, quodpluribits paraholis docet nos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ó'l^'
entia rua eßentialü,quibus hocipfum in verbofuoita depingtt.
' I L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vttbtas nulla ad nos redit, ni ftpaner» edamus, Aqfuquot;'
re bibamus,amp; ilia per digeflionem tn abmentum corporis noßritranfeant'. Fel fuut Lut AledicM non profunt nobis, niß vifus (ß audit us noßri organa fint integra yqus t'*nbsp;appréhendantyhuncverein curationeadmittant, eiusq^falutari confiboabjq^ tadionbsp;per ent : Aut t andernficut paß or is cura, aut etiam oßittm, ouibus nonpreaeii,ntßill'^^^nbsp;cem audiantyOamf^ ßquant ur,ac per hoc in ouile ingredi vebnt-. It a nemo homitnuanbsp;ßOydileFlo Filio tuo,feruaripoteiîymfi qui Ipfum verè cegnitum toto animo amplextfut^'lnbsp;feu ver a fide tpßtm ita apprehenderint,vt tn illofilo totifint, ipfe vero tn qfdem agit gt;nbsp;Ipßtfutpfiusyomntumfi^bonorttmfuorum,parttctpesreddat. ^upd vtfiatyWultt (ßnbsp;genti praparatione no^bis opus eße daces,quam tu tpfe perFtlij tut verbumfidebternbsp;à minifir is tudy^ effiiacem eperationem Spiritus tui, in EleFlit tuis, adhtbes. Perbo^nbsp;tnnatam natura nofir a vitiofitatem arguiSyCt peccata,quit ex hacfiaturiunt ,ß'unbsp;aicufits. ^uapofiea (fipiritu tuo in nobis per verbum Filif tui opérante') caufaesi, vt itnbsp;d/fis dtfilicerefiufiiciam efurire cßfentireßttcetn verit^is tote enimo defi.4ttttt 0
-ocr page 485-P R B C A T IO.
Ff, Medtcum nbsp;Paflorem antnurum noßrarum lt;jt(iirere,Eïus 'vocem auidè amp;Jponte attdi-
ebcai,fiwTu,lt;x Çuggefi'tone Sptritui Fiiif tui, dsiuifii rniniflros 'utriufij^teflimenti tut à. pu'nttt»tia}irtdicanditnitiumflt;tcere,quiißnegr.'itu amp; mtfertcordi^ tuamp; ßducia homtni
'umexcttnt ^vt à.peccatû(^i^ux,ficHt tram tuam
agnopcit mens barnmis motuverho tuo,ôpropter iUi admtjßt dolores involuntate (ß corde Jerios [èntit')ô-ab infelitthofiis humant generis^ Sat and geruit io,ad te conucrti, (ß te-tum Jèrià reconctbart cuptat. Hdc omnta Çt tn nobù per ver ht preedicattonem , (ß Spirit um tuum,operaris,tum certó Filius tuus dde£lus, tn tjuo ßulo tiht complacitum esl.,fefe nobis of-fi rt,lt;iuem Tu inter Te, amp; nos hommes. Médiat orern conflituißt, qui Joltts esil ES K S, Sal-uator noßer, (ß merito,amp; efficaàa,
illumina mentes noßras tuoSpiritu^vt diligenter conßderetnus caufas,cur FtUus tuui dtle£lw,Elei'los ßuos, quos alibi benedictostuos nommât,fegeti,ad meßem mature, conférât,nbsp;vt fciltcet tnde dtßamus,Eccleßam tuamfua habere tncrenienta, neq^femper nobii conßare.
nullu inttió apparet, velEcclefiagrautfimis tentattoatb.et aduerfis exerceri videmtis,quo-rum omntumUttJitmus finis (uo tempore fequetur,cr ciirn minime à nobis ßer at iir, fernen
uattonem mintjtrorum tt benedicente cerdtumnoi
hominum animis conceptum, \£ium,lt;ß tandempoß multos
labores,dt dura crucis certamina,eô nobifium deuenitur, vt tn regni caeleßis horrea codiga-tnur.Sicut (ernen fulcis agrt commißum,nonßatim fert frtdiuifi-, fed fub glebis aliquanditt delitef ens,primtintgerminaf,poßea veropruinis autumnalibus adußum,niHtbu^^ bruma-libui, Ö*glactei mole, quaß fepultum, verno tempore tandem herbefcit, amp;poßea culmumnbsp;ac artßM facit in qutbus modo inter plaitids, modb inter intenßßimos Salts ar dores , muf *nbsp;turn vero inter maximos ventorumßatus ,grana ad maturitatem excoquuntur, (ß tandem
vucatitnis ftia munere,arma ó'robora eos Spiritu Ftlij 1111,111 ad quauispericulafirenda pramuniant,ne rabie Hypocritarum fieu faljorum Antißiturn,qua contra veritatis tua Pro-ftfjores ar dent,cß inquifitionibus.delationibus, calumnies, omnifi^ infidiarum genere ipfisnbsp;negoctum faciuntjoßendantur,Aut etidprooterpericula,carcercs, exilia, mortefq^ infames,nbsp;qiiibusTyrannt ingratiam hqpocrttica turba doHorum verbi tui, mtntßros tuosperTequunonbsp;tur,imuneredocendi abßerreantur, Seruaamp;defendetuouestnas , quas inter mintßrosnbsp;tuos,(ß horum audtloresfabes, amp; qui ex collo Filtj tui pendent,aduer fus omneni immani^nbsp;tatem amp; rabie Leonis famelici (if rugtentis,Dtaboli,circa ouile tutim obambulantd,amp; qua-rentis qu.ts deuoret ouiculas,omniumq, fiatelhtum eim,quos pater Ute mendaciorum (ßhomi-tidiorum inter Antiflites falfos (^Tyrannos habet,ßnas »os in trßi. tUa lucia rapi exnbsp;manibtss vnici et verinoßri Pafloris,Ftlii tut. Proßice Legat is tuis,ne quid rerum neceffarii
geltf ./filendoremexternum quarant neq.prouidentiatua décidant,ßnonßatimad manitm f//f videani ,quibus fe opus habere extßimant,ne fiub aliquopratextu , quantumuis tn (fiecisnbsp;tm pto efi- honeßo, ta pratermittant,qua junt ip forum officq , aut fub pietatis ßecie fibfipßsnbsp;delit tas faciendä altquidyipfiorum vocatione indignum,faciant. Fac vt Mtnißri Ftlij tui,nbsp;qui nobis vera pacis (fi-réconciliâtionis,apudteparta, author efi,pacis tllius nuncij,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tx-
pltcatores confiantes fint,vt nos,domeßici tui,{èntire poßimus, tUos eße vera falutis mnium beneficiorum Filtj tut Pracones, dr fideles tefies.
Da ettarn vt »os Filq pacisfimus,qui doFlrinampacis tttafipfum fcilicet Etiangelium Fi-lij tut,non faßtdtamus,(edfirmiter credamus,(fi-nos tllos eßeßatuamus.quosTu inßlto tuo, priufquam iacerentur fundamentamundt,elegifii ,'igt;t addtutna, coeleßis ,vera dp aternst
hareditatis nofira tnredempttoneacquifitapoßeßtonis,inlaudegloriAtua,obfignemur.Fac, vt hac pace,qua nos tecu conciliât,cum quo propter peccataprius non conueniebat ,pax confci-rntianofira nafcatur,qua nobis aduerfaquaq^non leuiamodo,verumetiamlata d)iucundti
reddat,Eitssßfruiiui,quö ad hanc vitam producitOtUt lUa cum alqs homintbus nos conciUet,
ÆJXQ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I5IEi LVCAE EVANGELIST'AE ,
nobïs^cauflt;imfrAbeAt^ut,quiprttuvelinimicitrAmutyveïnosnonmutui ver amfi dem fiub Filto tue, Domino uofiro Jefiu Qhrtflo, in vnum corpuinbsp;ffii experiamur.tarnprîuatam,quàmpublicam omniumfialutém ex hatnbsp;ginem. Tur bat ores veto vtriujÿ^ paciSidiuina amp; humanu,quifalfii docirtnui^^'nbsp;bus, amp;inimicitqs, totum terrarum implent,fifantfianabiles^coKuerteduf^^^nbsp;contumaces euertepropter nominis tuiglortam,amp; domefijcorum tuorumfilutt'nbsp;Sinas propter vnum pacis fiUumpoti familia tua verbum pacis annunciate pt ßnbsp;labor legates tuispereat^quando habiturt Junt,quib(tspacem tuam denuntiefitCfinbsp;per inueniantur,qui Authorempacis,Filium tuum,magnofiuo incommodenbsp;tnter illos etiam aliquos tibi referuarepotes, quiprincipempacû-,ab alqs reieHif^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y
ßderio, dn confi anti fide, appréhendent. Vbi^^ enim genttum Fküos tuos habet t j mtfericors Pater,ques,quando vis,voces dn codigis, ne cum infelici mundo pet(otgt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^jit
emplis dquot; noui Teßamenti,Lotht,dn feptem mtUium virorum temporeHedii declarafii,quos etiam in Cjpro, Veneris idolo addtSli, Corinthian omnis Itbidit* Ï ßrnbsp;lo ; Ephefi,inter Curiofärum artium cult ores : Tpfà ettam Roma,orbis quidemnbsp;mnis idololatriupatronaßoedißimarumfuperßittonum, dn horrendorumnbsp;ßelerum matre dn fautrice : imo in ipß TSleronis^abominanda libidinisnbsp;ßri dnc. aula, Eleflos habuifli,quos voce miniftrorum tuorum vocatrs,ptici( lt;nSnbsp;nx participesfeeißi. Et cùm Adminißri tui fie tot os Ec défi a tuA,omnib.alfine^^^tnbsp;impendant,permitte,vt abeademaccipiant vtüu,amiclum,dnalia,fiinequ^nbsp;lo viuere non pojfiunt. Fac vt prxc ones verbi tui,qui alijs continentiAfifugdild'gt;nbsp;rantié ^agifiri eße debentppfiquo^^ non opes immodtcas,non delitiasnbsp;autßlendorcm externum,quarant, fed ß cont ent i fint,au a ad huius vit anbsp;ant,et qua darepoßunt et debet q,quibus verbum tuuprAdicant,ne veltnfiiltlt;^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfi
vel intemperantia,vel etiam turpi libidine,audit oribusfuisfiandalofint.
Mercenaries eße,aut in canes mut os degenerare,aue etiam propter pinguis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fufi
licafeeler a conniuere,qfifi^^quibprAfiunt,ficurriliter blandirijet ad auditorut» luntatempradàcatione verbi tuifle£lere,quod immane fields omnesnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ç
^inii minißerium tuum,propt er quafium aut ventremhominibi prophanisprcj nihilfan£lius,nihilf^ fialutaritti inter homines in toto orbe terr aru efl. Pct hocnbsp;doces nos,quomodo regnum inhocmundoobtinueritSatanperpeccatu, cufiUnbsp;'totius homtnisperdttio,vertimetiamrationemoflendis,qnomodotuinnobisdtnbsp;incipiasfit nosprApares,vt ohm regni tui cotleflisparticipes eßiciAmur,nempt sinbsp;tuds ad hoc apparuerit,vt Diaboli opera deßrueret,regnum eha euerteret,om ß^fßl'nbsp;dentes in libertaTe aßereret,ac deni^nos tibi, aterno Patrifiuo, Regeset Sacernbsp;Sinas nobisnbsp;nbsp;nbsp;omnibus poßeris noßris Sodomeorum poenas verfiario
eontemptu Euangelij tui, quod Filius tuus, Äiy^,qui inßnu tuo eil,nebts miticorumficelerum imitât or esfacli,àiri exciàÿ harum regionutn,in qui^
tuA adbuc euangeli'^tur,executor em d?quot; vaßatorem, Turcam aut Adofichum^ fiediuua nos,amp; omnespoßeros noßros, vt lAtum drfialutiferum diuinAnbsp;gratis animis excipiamus,et Filio tuo,ad nos vententi,hoßitiupfifbeamM,'vinbsp;uitemu4,quA illissscontemptorib.parAtAfunt,Ciuitatesvero et Reßttb. vj^i
tudiciumflorentesdP incolumes habeamtn , ac
Mediiitore nofiro,Aternam Jalutew co»(elt;^tiamur qui tecum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c
gnut DeMbenedi£ïuiinomnemAternitatem,Anien.
PIE
-, qui tecum in vnitateSpdd*
SIMONIS ET IVDÆ
angel. IOAN, ir. CAP,
I MONIS ET STDäE ° morationem coniunciimfiert voluerunt DoSlßes cc j gt;nbsp;in vnoloco ,eodemd tempore,ficut multiopinantur,p j
S Euangelij interfieSitßnt, fied quiafiratres nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;b
^^etiam lac obus minor , nati f'unt Alphao ex -ß Virginis, matris CHRIS T fi Simon eogmgt;
-ocr page 487-(
HO MI LIA I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ATI
J. amp; Catiifiites A^atth. lo. .Marei c»p. Kana enintßgnificat :^lÿtem fea Awulato- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' f
rem tefie Hieronjmo in le. (äput Matthäi. Sed Nùefhortts amp; alif exijiimant Ettm ab oppit do Cana Galilaa, ^uodin eo natwßt ./accepißi nomen,
Poii vtßbilern effnßonem S^iritua ßancltßcribitur Euangelium tn AegjptoLib'pa, amp; Perßa dacatße. Inde reuerßtu lacoba jratri in gubernatione Eccleßa Hieroßolymitananbsp;fuceeßtt,amp; anno atatis 120. primùm per aliquot diesßagrü coeßm, (pr tandem crucifixtM »nbsp;martyr io ßniutt vttam,ßcut ex Egaßppo Eufi bites libro tap. u. (pr 32, teßatur, vbi huncnbsp;iSimeonem Cleopha filtumßacit,hinc fortaßd., quad Maria mortuo Alphao marito , ntipßeritnbsp;Cleophaßratri lopepl:i,ß)onßvirginis Maria.
Jud.es vero dicltts etiam Lebhauaßdesi, cordattssßeußpiens,cogNomine Thaddaus, id eil, tonfejßr, frater fuit Simonis amp; lacohi minor is ^vt ex Epigraphe Epifl ola Juda ,nbsp;y. Matth. Marc. tJ. Luca cf. amp; Aid. 1. capitibtts apparet. Huießifcitanti ex Chriflo , eurnbsp;Je dßipulis, non mundo., velit manifeflare, reßondet Chrifltis ; Si quis diligit me, fermo-nem meum ßruabit.,(ß- Pater metu ddtget Eum,çpf veniemus ad Eum, manßonem apudnbsp;Eumfactemus. Joan, 14. cap.
Poll afeenßonem Chrißi ad clos,(pr isißbilem S.fan^i effuflonem,contigit Iudlt;spri^ mumm Meßopotamtacß-vontOjpofieain Perßa.,prstdi(are Euangelium lefu Chrifli., 'ubi^nbsp;tumidßnccre^Jummacumfldedoeuißct contra impietatem.,^ idololatriamgentium, çPrnbsp;Juperflittontm operumhumanorum ,concitautt in fè Mogos : Sie enim nominant Perjienbsp;Juos Saceràotts.flut,tndigntftméferentes,prsidicationc tUa de Jeßu Chriflo, apud ipfosnbsp;nouaßuam autoritatem in populo eleuari,(p-cultum lUttm Deorum idolatricum,qunpßs qu£inbsp;fluoßui erat, ita reqci,proßicte»tesf hoc futurum eße,vt ipfl,deflituti fuis commodis amp; ho~nbsp;nonb qttus ex cultu idduruMperapiebant, ejurirent tandem , verbis amp; Uteris infligârunt *nbsp;praf'eélos templorum aduerfw hune etiam Apoflolum., vt per public um tumulturn amp; fi-diiionem, à Magis motam.,opprefi'tts (pr interfeLlusfit. G)un de Thaddso, amp; Uteris Agbarinbsp;Efgis ad Chrifturn Seruatorem noflrum,amp; ctu/dem refionßo ad Agbarum,Itemfle fanationenbsp;Agbari ipp Abdipodagrtci.,cppc. Eufibiies commémorât ab initio 13. capitis vfq^ adflnem Ub.nbsp;t.hißortaEccleßafiua^pinsleilor abeopeterepotePi,Himis enim longum foret fi omni^nbsp;tlla hue adjeriberentur. Piuncadexplicationern hodierni Euangeliy accedamus.
HOMILIA
Hxc prxcipio vobis,vü alij alios diVigatis, Si mundus vos oditjfci-tis,(.|uód me prins tjuàm vos odio babuerit^ Si de mundo efTetis, mun-dns,tpiod fuû cd,amarct ; tyuia verô de mundo non eftis, led ego vos clegi ex mundo, proptereaodit vos mundus, Mementote ferraonis,nbsp;1 cpiem ego dixiv obis. Non eft feruusmaior Domino luo.Sime perfe#nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cuti fuut,amp; vos pcrreaucntur,fi fermonem meum leruaucrunt,amp; ve-
i Rrum lcruabunt.Scd næc omnia facient vobis propter nomen me-l um : c|uia non nouerunt Eura, qui mifit Me.
^tnS ET GRAVISSIMIS RATIONIBVS D l S-
cipnlos fuos Chrilius in proxime hanc IccVioncm præcedentib. verbis taïus eft ad conÜantem in bdc perfeucrantiam. Polircma ex ijs fuit.quôd tnjirutt,nbsp;luæ illos dignitaris admonens.eos amp;amicos fuos Sein hoc eleftos effe do-cnit.viin otbcnttotnmdigrcni.ipü ex omnibus populis difcipulos addu-, cant,ct il a ï-uangclii fruéhim fêtant,qui perpetuo duret. Quia ergo ifta oc-*nbsp;cafione in minilictiApoftoiici mentionem incidit.quo nullum vnquam inter homines grauins amp;peticulo(ius fnit,plura in præfenti de hoc dicit,et de ijs præcipuè eos ad-luonei ,qnx ipGs in hoc obfcruatu amp; cognitu neceflaria erant ; deinde aduerfus crucem amp; per-Iccniioncm pcricnla illos argumeniis firmiflimis inlfruit. Vbi nobis ante omnia confiderandanbsp;venittlhrilh tidcs.qua illc cùm luis dil'cipulis cgit.quando illis non modo dignitatem eximiamnbsp;«h ocnlos ponit præmia.qux fperare debeant.vcrùm etiam ipfis imminentia periculaprædi»nbsp;lii, V.lle.rgQalicni(limusabimpoll.orunimoribusamp;in2cnio,qui h quosinfuas partes attra-heve tonamut.iUos Iplcndidis quidem promiHis laftant.ftudiofé autem difsimulant pericula,nbsp;qu* cetio iinmincrc norunt. Fit hoc tam in rcligionis negotio, quâm in alijs, qux ad externanbsp;Kr iiinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;huius
-ocr page 488-DIEI SIMON. ET IVDAE
- huios vit« temporariæ commoda fpeólant. Qiiic etiam caufa cft,quód multi aut bus circumueniunttir,aut fceleribtis fefeimmergiint.quibus extremum libijpfis acccriunnbsp;uni. At longe aliter Ghriltus,qui vt regnum fuum non de hoc mundo clTc tcllatur,i:a anbsp;(tls modo gaudijpromilîîonesfuosremittit, ijfdem veró inhuius vitæcurriculoiiil'i ç .^uinbsp;crucem amp; omnis generis afliidiones propofitflelTe docet. Et quod Apofiolis dicitjio''nbsp;ad omnes credentes periinet, quibus alibi præcipit.vt abnegatacarnis natura crucemnbsp;lant, amp; ipfius velligia lequantur.,Debent ilia diligenter meditarhqui ad Chrillum accenbsp;fuas vires probe expendere, ne ex corum numero eirelnueniantur,qui non fubduètispnbsp;tionibus ædificia inagnifica aggrediunttir, Si. tandem omnibus ridiculi fiunt,nbsp;ea hæc ijs confutandis, qui nobis crutem.mundi odia amp; afsiduas perlecuiionesepro nbsp;inde argumenta petunt, quibus fidem ncllram, Sc vniuerfam Euangeiij doflrinam,nbsp;demuenr ; cum ex his potius conftet illius veritas,quando Chrilti prædiétionibus omnbsp;benèconueniunt. Hispræmifsisadlocihuiustraélationemaccedemus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ^pif'
Orditur autem à mutuæ diledionis præcepto,quod nunc tertio repetit dicens: * j^i-. cipio vobis.vt alij alios diligatis. Njc fuperuacanea nobis videbitur tam crebra amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5, II'
tn ut U* frtte-ftnm repettt.
dem præccpti repetitio.fi vel iplbs difcipulos.vel rem,dequa agitur,propius confider«* los enim, communi de terreno Ghrifti regno errore deceptos, zælo amp; æmulatione jiivnbsp;uerfus fcipfos laborauifTc feimus. Deinde quia illos aduerfus immiiicntia pedeoU m . pj-Eituit, dileétionem mutuam illis reéld commendat,quæ amp; durifsima quæq;
ricula nobis iucunda reddit.fi alios quoq; illis amice commoueri,amp; illos nobis fuo am pp' ede videamus. Sic coniuges facile ferunt labores, egeftatem, amp; omnes coniugij nioKnbsp;more rautuo ardeanc. Et in militia nullusjlabor tam ni olefins, nullum periculumnbsp;amp; terribib eft,quod non leue videatur ijs,qui fe iiiuicem fideliter diligunt, Imptim'^^^nbsp;hoc necelTarium eft ijs, qui in Ecclefiæ minifterio eidem Domino feruiunt. Si 1^/ ,nbsp;dem ftudiorum feopumaut finempropofitum habere debenr. Nifienimilkanimis jtnbsp;bc confcntiant,fieri quidem poteft, vt initio quidein linguli Ecclefiam ædificarcnbsp;ijdem mox inuidia amp; æmulationefuperati priuato honori atqjgloriæftudebunt,^ pst'nbsp;authorcs erunt,aut etiam apertis hoftibus aliquid contra Ecclefiam audendi occalioo jjiii'nbsp;bebunuNam vt in re domeftica omnium fortunarum diisipatio fequitur.fiintercomnbsp;morum alienatio incidar,amp;:inR.epub. magiftratuumambitio partiumftudia,nbsp;omniumordinumconfufionem pant, miniftrorum odia amp;fimultates vniucrf^nbsp;ft.atuin cuerterc confueuerunt. Exempla huius mali pafsim occurrunt in hiftorijs Si .jjjiii''nbsp;memorabilccft,quodEufebius narrat de miniftrorum moribus amp;di!mdijs,quæho'^^^^(,ih^nbsp;lam Si diuturnam,quæ fub Diocletiano mota efl,perfecutioncm præcefTerunt. Etnbsp;die nulla extarent, quæ his polTent fidem fàcere. Idco Spiritus fandtus olim Eccleliænbsp;am perDauidem in Pfalmo/j7. tammagnificêcommendauit, amp; nunc difcipulos^'^^^nbsp;volens Dominus,non temerc dileôlionis mutuæ præceptum repetit hoc loco.oi mnbsp;poftolipofitisaftcôhbuspriuatisoperamfuamin commune conferanGatq; internbsp;jninifterij labores amp; pericula Cs mutuô diligant,iuuent amp; confolcntur. Debet etiamnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pij'^
monitio omnibus miniftrisjcommendacilsima eire,neex eorum numero fint, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in \
lus loquitur; Omnes quæfua ipforum funt quærunt,non quæ Ghrifti lefu ; amp; tan impleatur, quod idem Apoftolus ait ; Quod fi alius alium viciffim mordetis amp; de^nbsp;detc ne vicifsira alius ab aliô confumamini, Philippenfium 2. Gai. j.
in fericulit ttiaxtmè rftt-nendn dtle-üta.
Simul verô generalem confiderationem meretur, quôd de crucc amp; perfecutiomj lis di(fturusChriftus,â charitatis mutuæ præcepto,toties iam repetito,cxordium fum 'nbsp;omnes Ghriftianos officij fui admoncr, quod eft,charitati tuncquàm maxime ftudcf'^^jlûJnbsp;fratresin periculisconftitutos vident, Ç^a de renosadmonerimultum prodeft,cnnbsp;gc aliter mundus hic iudicat,qucm ferê eorum pudet,qui fub cruce gemunt,amp;nbsp;is infeftantur. Multos etiam priuati commodi ftudium itaexccat, amp;aliorumI.abonbsp;pericula facile contemnant,dHmmodó ipfis bene fit; imó libijpfis vehementer place ;nbsp;otium amp; pacem aliorum vel turpi defertione, vel etiam proditione,rcdimcre aut juSnbsp;At longé aliter nos docet Ghriftianæfocietatisatq; ccmmunionislcx. Q^ianbsp;*ufdem corporis membra fuinus.eum internos confenfum efle conuenit, quern gt;nbsp;corporis membra videmus. Admonet de hoc nos diligenter Paulus in priori adnbsp;Et idem ad Ebræos fcribens,ait : Mcmores eftote vinélorum tanq; vna cum illis viinbsp;qui aftliguntur,ac fi ipfi quoq; aftligeremini, Obferuauit hoc ftudiofc vetus Ecclefia,q^,,,J^^_,nbsp;étuin amp; preces Publica» iudicere folita fuit,fi quando eis periclitari vidit,quorum opnbsp;vtilem elfe feiebat. Sic captis amp; in carcerem conietftisApoftolis,pij omnes horiini nbsp;fibi quam maxime cordi elfe, fuis precibus teftabantur. Et in veteri Teftamentonbsp;fermonesextant,quibusidem docetur,interquosadmodum præclaruseft,qucninbsp;At in hoc etiam apparct mifera amp; infelix noftri temporis conditio. Etlrcnim innbsp;pij i3borentgrauifsirae,amp; communi Ecclefiæ exitiumftruant, qui iampridcmc g
-ocr page 489-HOMÏLIA I.
gfVi'i doflriinni confpirauerunt : plæriq; tamcn intcrca ludos agunt,poenlis,fahationibus, amp; nu pi oiio indulgent, corum plane linnles, quos Amos in cbutneis Icftulis diftendi, cantn la-luuocxuliarc,amp;. vinuni inpateiis capacioribus bibere dicit, neq-, aliqncm exlofephi contritio-iic dnioicni concipcre. Qi^iid vero de illis diccmus.qtit veibi minillros non modo negligunt innbsp;peneulis.fcd ij',dein lcnrriliiev infultant, amp; pio coininuni faluic laborantcs felle, amp; aceto, id elf,nbsp;conuiilj'i «Sc ealumnijs ainaiulcntibimis,perfiinderc non verentur ? Stmt hi onnics àChriüi in«nbsp;genio alieniGimt, cuius mandatum nos anxié Icqui conucnict, fi german! eins diicipuli ccnferinbsp;veliuius.
'l'vanfcainus imnc ad alterum huius loei captit, quo ad patientiam fub cruccamp; afïliflioni ¦ F4t!en(!jtm bu lt; horiatur, ÖCraiiuncs adducit grauifsiinas,quæ non minus hodie lutim vfum habent, ciininbsp;c.blein leinpcr iit niundi huius,amp;.piorum lnhocagentium,condixio.Prim3m his verbis convnbsp;piiehendu : ji mundus vos odit,lcitls,quód me prins quant vos odio habuerir. Medetur hisnbsp;commmii homiuuin iudicio.quo Ht.uuod rebus nouis,amp; quæ prætcr expcélationem nobis ac-ciJua;,olîc idimur. Docct ergo nihil nouura aut inlolens fore, ccfi mundo fe exofos efle vide-atit, quando hoc ipii quoq; acciderit. (ijuafi diceret ; Mundi quidem odium lubibitis, fed hocnbsp;vobis miriini videri non debet, cum non primifitis, quos homines impij amp; mundo addiófinbsp;perfccuu luni. bt nccxemplisper'grinis vos diutius detineam.vos ipfosappcllo,quifcitis, quaenbsp;inea haeteuusin hoc mundo lors fuerit. Alibi veto Prophetarum quoq; exempla producit,nbsp;Matth, {. he loqucns : Beati eills,cum probra ieccrint in vos homines, amp; inletbui fuerint, amp;nbsp;dixerint omne malum vnbum aduerlus vos, mentientes propter me, amp;c. Sic enim pcrfecutinbsp;iueiunt t'joph.ias, qui i'uctunt ante vos,
V bi piinu) conllderari debet admirabilc Dei confiUum.qui Ecclefiam amp; veritatis doclri- £eeltßjtmter nam inter continuas perieetmoncs amp;. pericula feruauit, amp; indies latius extendit. Naij fi mtm- ffneuLt fim.nbsp;di hldoriam inlpicia- /la n in de ab cxordlo eins haue piorum fortem fuille patebit, quod odijsnbsp;inlidiis,amp; ma hinarionibushoftiumpotcmifsimorumcxpofitifuerunt, Qiiod enim primis ce». »,nbsp;parcntibtis de promiito muhens lemine, iclii Chrilto, dicitur, quo cum perpétuas inimicitias nbsp;Veins ille ferpens gcllutus lic,hüc ipl'um ad illiiis membra quoq; referri debet, in quibus Satannbsp;ind-hncntcrChrillum oppugnat. Cpithocfacerc in Abelo veri Dei cultore, in cuius cædem Cf», 4, i»»nbsp;liiuuu iiaircm gctmanum excitauii.Quæ vetopiorum Patrum antediluuium conditio f'ue*nbsp;i.t.cxhominum lecuil illuis ntoribus prudens quil'q; conijeere potclf. De Patriarchis,Prophc-gt;nbsp;ti,uChoruinpi)sauditoribus non opus eft dicere_, cum illortim labores amp; indignant forteinnbsp;Icnptura) diligenter exponant, Atlanten feruauit Écclefiant fuam Deus,vt fepé foleittus tnonefnbsp;r , Sc filij fill regni in medio hollium fuoruni propagauit indies. Et debet hoc obferuari nonnbsp;modo aduerfus cruels lc3ndalum,lcd in cum quoq; fincm,vt perfpeefa promifsioitum Dei ve-inatc.in lidc Chrilbana coiifirmentur. (^lia enim hxe mundo femper inuifa, amp; ab hoc omnibus fcciil Ioppugnata.nihilominus tarnen ittirabiliier inhunc vfq; dient conferuata fuit,amp; ho*nbsp;die adhuc (eruatur,latis euidenter appavei,totum hoc iel'u Chriffi negociunt ditiinunt clfcjSc abnbsp;atevno diiiinx prouidentiæ conlilio pendeve : quo argumento olim Ganialielent Pauli prxce-ptorent in Senaiu i licrololyntitano vfiiitt fuille,Laieas Aéfofun^ j. capite pro di dir.
Deinde non oleiianter prxtcrirc debcnius, quodChridus holles fuos ntundi nomine ito- chrifti heJfet tat,qiiem in peiorem partem hoc loco accipi(pro hontinibus nimirum mundo deditis^omnes d,cgt;tnt»rnbsp;cirtumllaniix docent. Atqui Inter hosprxcipui fuerunt Sacerdotes, Seribx amp;Pharifæi, qui »»undxf.nbsp;luiindo mortui, adhac religionfsimi omnium hoittintini amp; toti fpirituales videri volebant. *nbsp;Ifgo non reiert, quibus titulis aut ipfi nos ornemus, aut à nollri fintilibus vel feruilis ingenijnbsp;parafuis pratdicemur. l^tiotqtiot enim Dei fthunt Sccius dodrinani perfequuntur, hi ntundinbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»ibus lih) amp; fertii lunt.cuius princeps eil Satan,fitte illi Saitdifsinti patres.ftue Keuerendi amp; R.e*
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiquot;-tcndilsimi,huc Spirituales,Scraphici,dtcrubici,Gucetiant Semidei dicätur, Itaq;frullrano-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bis hodie titellos illos obijciuitt, qui nos hxreticos dicunt, eo quod ab Ecclcfia B.omana fcccf-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fionent leccrimus. Quo citint Spiritu plæriq; ex illis agantur,nobis facentibus otttnes abuitde
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intclligunt.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Secunda ratio ex ntundi ingeniopetitur, qua docct aliter fieri non poffe, quin plerifque
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inuifi ö: exoft fmt,ncq; illos aliud nunc dcbcrc fperare. Dicit autem : Si de mundo efletis,tnun- an mund*
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dus quod futim eil antarct tQuia veto de mundo non eflis,fcdego vos clegi ex mundo, pro-,exe/lt;fjfe»
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ptcrei odii vos mundus. Nititur hoc argunientunt communi fenfu ltominunt,qùô fit.vt con-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I r Il ia inter le coinicnlrc non polsinr,ncq; aniiitorum conlcnfio fît inter difsintiles amp; qui ftudia
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;voiiiraii.i (i quiiuiur. Perinde cnint cfl,ac fi dixiffet : Muitdtis non nifi fuos, id eft, ftbi addiftos
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«bligir. At ego vos de mundo delegi Scfegrcgaui.vtiUius ftudijs relitlis tttihi viti feruiatis. Er-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;go vos mundus odit. lia vero ilia propoiiit, vtfintuloftendac, hoc gloriofunt potius , quatn
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igiiDiuiiiioium.lorc, fi mundi odlunt fuftineant. Nain mundinomiite (vt modôdixi-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inns') cosiiitclligit, qui nondumin ipfo renati, adhuc ntuitdi dcfiderijs ardent, amp; illis ton
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indulgent, amp;. proinde Deunt libi iratunt atq; infeftum Itabcnt. Ab illis ergo feparatunt efle,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iumnta corain Deo gloria , amp; ftmul veræ felicitatis initiuiti cft. Quia quoad in mun-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;do l'umus, cuiu Deo itonpoftunius coniungi. Nam'vt lacobus ait, anticitia huius ntun-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Kr iiijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diitti'
-ocr page 490-DIEI SIMON. ET IVDAE
di hiimicïtia cft cnm Dco.Quapropterquifquis vokiciit amicus ede mundi,ininiicus Hiiuitur.facob ^.Quo Paulus refpiciens diccbat: Si hominibusplaccrcm Dei fèruusnondi«®*nbsp;Qnæiênfcutia omaibus verbi miniftris commendatifsima efle debet, nedoclrinam fuanip®nbsp;liominum arbitrio inftituant, amp; mundi huius applaufum quærendo, tam ipfius Dei glons'nbsp;qiiàm /àltitem corum negligant, quos fidei ipforum ille commendauit. Arment ergo Icipjosnbsp;adtierfus iniqua mundi iudicia, qui in fidis rainiftris multa repræhendere amp; caluniniariloW-Quæ cum in ibis probet amp; laudi ducat,fatis apparet,hoc ex veritatis odio fieri,quani iJlipraea'*nbsp;cant. Dicant igitur cum Paulo ; Mihi pro minimo efl à vobis iudicari, autabaliquo hunii'®nbsp;iudicio. Et hominum minis Dei mandatum opponant,ficuti olim Prophetæfècerunt,cx]'nbsp;bus Amos cap.^.aiebat: Leo fi rugiat.quis non timebit? Dominus Deus locutus ell,nbsp;nonprophetaret? Quibusillud Apolloiicum rclponlbm confentit; Oportet Deo magis olgt;lt;quot;nbsp;direquam hominibus. A61. . Quod ipfum priuatim quoq;finguli ad fc transferredcbentinbsp;; quotquotEuangelij dodlrinam lecuti in Chriflo pie viuere decreuerunt. Nam lios fimul O'nbsp;mnes mundus hie odit, quia abs fe illos deficere, amp; fuos mores illorum exemplo argui, vider.nbsp;Et tellantur Ecciefiaftici icriptores, quam fda crimina olim Chriftianis obieêla fueritit: qWnbsp;ÔC ipla hodie paifim audiuntur. Sed foletur nos confcientiæpropriæ tellimonium, amp; I®nbsp;procul dubióChfiïlus eos mundi mendaeijsamp; calumnijs obruinon patietur.quosexnwigt;'®nbsp;feleólos fibi confecrauit.nbsp;nbsp;nbsp;Simul veto defalutis ratione amp; nollro officio hæc verba nos adn®'
nent. Si enim difcipulos fuos ex mundo elegit Dominus,prius vtiq; mundi parsfuerunr,elc^ autem flint ex gratia,amp; ijfdem falus ex gratia obtingit.nbsp;nbsp;nbsp;ILurfum, quia ex mundo nos ille«'*
git, minime conueniet, vt pollhac mundo feruiamus aut illius fedemur lludia. Sunwsenquot; (vt Petrus loquitur ) acquifitus ille populus,quem fibi vindicauit Dominus,vt tam diólis qunbsp;faftis nolj^is ipfius virtutes prædicemus qui ex tenebris nos vocauit in admirabileni fua®nbsp;cem/. Pet. a. Sed de his plura alibi.
¦ Tertio repetit quod initio de fuo exemplo caeperatdicere: Memcntotelermonis.qiquot; vobis. Non ell feruus maior Domino fuo ; Si me perfccuti funt, amp; vos perlèqucn®^nbsp;chrtfiicenth- filêrmonemmeumferuauerunt,amp;veftrumferuabunt. Gonucniunt autem hecnbsp;publico moreamp;lenfu communi. Necenimprobaturalicui bono feruus, qinfuamconnbsp;nem vultpotiorem amp; lautiorem cfTe quam hcri fui fir. At quid mihi accidcrit feitis,nbsp;ta cum pertinacia mundus hie tam meipfum quam doólrinam meam reieccrir. Non aliu*^,nbsp;go vobisquoq; deillo polliceri debetis. Commode autem,amp; non fine grauicaufanbsp;?iam mcminit. Ita enim non modó adtierfus perlecutiones amp; odia mulcorum illos 3®^'nbsp;veruqi etiam aduerfus doólrinsc amp; verbi Dei contemptum, ex quograuius multófcand3i''^iJnbsp;amp; maior impatientiis occafio enafei folent. Ell hoc videre in Prophetis, qui interJu®,'nbsp;queruntur modo,veriim etiam cum Deo expollulant,quod nihil proficiant docendojfcqinbsp;inanilabare fatigent. Et hodie multi minillri hanc ob caulàm animum defpondent,amp;3ü'^j^jnbsp;nilterium verbi omnino deferunt,aut obiter modó amp; perfiinéloriê in eo verfantur, neq;nbsp;aliquo feuerius agunt. Sed amp; inter holies Euangclij reperiuntur, qui exeo calumniaiidio^j^nbsp;fionem arripiunt, quod nullus ex noltra doélrina frudlus prodeat, amp; fere ab ijs etiam conbsp;mnamur, qui relidlo Papatu religionem puriorem profitentur. Sed tunc nobis Chrilti j,,nbsp;* plum in meutern venire debet, ne nobis ipfis plus tribuamus, quam Chrillus olim innbsp;agens prælliterit. Si enim tam parom illæprofccit, qui cum docendi dexteritateftiin*j],|',nbsp;0 modelliam, manfuetudinem, amp; beneficentiam coniunxit incomparabilem, quidoblccronbsp;rum fuerit, fi candem doflrinam hodiè reijciant filij huius Icculi, quando à nobis propoii'nbsp;qui vt vitijs nollris laboramus, ita nihil iuris habemusin hominum mentes, neg; alicuiuQ,nbsp;luntatcm pro nollro arbitrio mutarcpolïumus ? Stulti certêfunt, qui defua indultriacc mnbsp;dellia fibijpfis plus pollicentur ; iniqui autem, qui hoc à nobis exigunt, vt dodriuam no'* ,(nbsp;omnibusapprobemus. Quod fiquisobijeiat, cur ergo verbum luuni Dcusprædican'y^,nbsp;facilis erit refponfio. Nam habet is vbiq; locorum fuos cleólos, in quibusillud frufln®nbsp;Deindencque reprobis frultra prædicatur, qui illud fibijpfis in tellimonium audiunt, ijiijnbsp;culabiles Hunt,quando auditse veritatierederenoluerunt. CertaigiturDeoconfiâtfni^ jyjnbsp;ratio, quæ minillros quoq; cxcitare debet, vt officium fuum ledulo faciant, neq; tnun®nbsp;ûigratitudinc amp; conturaacia fe abfterreri patiantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.(f
^intflripre-pterinomfn ! hrtßiperfi-(ittianem fu-jitaent.
Quartum conlblationis argumentum ex caula perfecutionum producit, quæho * .ijS citât. Hæc omnia (inquiOfâcient vobis propter nomen meum,amp;c, Opponit hoccaWnbsp;quibus fere Euangclij præcones grauantur, quando feditiofi, pacis turbatorcs, ambitioiii j^inbsp;gnorum alFeélatorcs, dicuntur. Etquiaimpij quoq; hofles Dei atq; veritatis minim® ,;tnbsp;volunt, fere cum publicisproteflationibus ilia crimina pijs obijeere confucueiuut, vtnbsp;imperitis fucum faciant. Sic ergó vult dicere Dominus dicant illi quod volent, attam®^^ jjjjjnbsp;alia caufa eos contra vos extimulat, quam quod nomen meum ferre non polTunt, qnonbsp;prauis Itudijs inimicum amp; aduerfum cflefentiunt.Continet autem hæc ratio amplißinn?nbsp;præmijpromiûioncm. Quia enim iullusrcniunerator ell Deus, non fraudabic
-ocr page 491-H o M I L I A ÏI.
prom'ifTa tn creeds,qui propter filium fuum dile-luminpericuium veniunt.EtiUluspromiffio
c'.t: Volo.vtvbi film ego, ibictiamfuminiller meus. Et notum edilliid Pauli : Si cum eo moriinur, cum eodem viuenius ; û cum illo affligimur, cum codem regnabimus. Eft prætercanbsp;li:cc ingens crucis noftræ gloria, quod propter nomeu fuum nos afliigi Unit Dei filius, ficq; fuænbsp;cruets locios facit, qui propter uoftrapcccataquouisfupplicio digni eramus. Ignorât hancnbsp;gloriamnoftram mundushie,Stideonobispetulantcr inlultat, quafi Deo etiam ipflffirausnbsp;ctofi, Sed olim apparebit qui fimusquando promilia æternæ felicuatis prxmia nobis Domi*nbsp;iius rétribuât. Vide qux habentur Sap, cap.
At quxrat aliquis, quid caufx fit, quod Chrifti nomen adeo exofum eft mundo, vt pro- Cur chrifti ptcr hoc cos etiam odio perfequatur, quos propter communis naturæ focietatem St mutua »«we»nbsp;ollicia atnarc debebat ? Kelp on det ergo Dominus SC ait : Qtiia non noucrunt eum, qui mifitnbsp;me; Ideft.quiaDeicognitionedcftitutintur,quimchumani generis Eedemptorem confti-tuit. Ita veto oftendit, munduna exco furore in proprium cxitium ferri, vel potius ruere, Sednbsp;rutfus mircttirquis, quomodo ludxos dicat Dei ignorantes elfe gt; cùm hîc fe illis potifsimumnbsp;rciiclaueiit, amp;eos inhunc finem maximeclegcrit ofim, vt fui cognitionem per illos in totonbsp;otbcpropagarct. Cxtcrùm facile ad hoc refpondetur. Quia enim Deus fe nobis in falio ma- 'nbsp;nifeftat, in quö vno fux bonitatis gratix thefauros aperuit, nulla poteft fine hoc falutis co-gnitio D:i coi'ftare, St ideo Iruftta illam profitentur,quvcunq; Chriftum ignorant.
Eadem autem eft hodiè Turcarum ratio, qui cum fe Dei veri cultores cfle profiteantur, interimChrifti meritum reijeiunt, per quod folum illenobisplacatus eft. Oßendunt adeun,nbsp;dem lapidemPapiftx etiam, qui non alia de caufa nos propter Euangelij doftrinam oderuntnbsp;Sc pcrfequuntur, qtiàin quod Deum ignorant. Si enim hunc refle nouifl'ent, Chriftuga qiioq^,nbsp;amp; in hoc exhibitum falutis myfterium, noftent, amp; proinde neqi pro MKTis, neque purgatorionbsp;igne, ncqj pro noftrorum operum meritis, neq^ pro Diuorum intercefsione, aut afijs fimilibusnbsp;rebus, qux Chrifti merito amp; glorix derogant, cum quoquam hoftiliter contenderent. Nosnbsp;itaq; bis rationibus conlirmati, fortes fimus in Chrifto lefu, qui propter nomen fuum pericli-rantes amp; in hoc feculo ad fui nominis gloriarn tuebitur, amp; in clis beata immortalitate donatie. Uh debetur bcncdiiftio, honor, gloria, amp; poreftas in xternum, Amen,
homilia n.
Si nonvcnifiemjamp;locutuseflei'n eis,peccatura non haberent: Nunc autem non habenc, quod præcexant peccato fuo. Qui me odit,nbsp;is ôc Patrem meum odic. Si opera non feciffem inter eos, quæ nemonbsp;alius fecit, peccatum non baberent : nunc autem amp; viderunt amp; ode-runt non folùmme, vernmetiam Patremmeum, Sedbæc fiunt,vcnbsp;compleatur lcrrno,qui in lege eorum fcriptuseft : Odcruntmeim-merito. Cum autem vencrit Paracletus, quern ego mittam vobis ànbsp;Patre,Spiritus inquam ille veritatis,quiàPatrcprocedit, illeteftabi- *nbsp;turdeme. Sedamp;vosteftabimini,quiaaprincipiomecum eftis^
7IR1TV5 SANCTVS IN SCRIPTVRIS NON modópiorumaftliéliones amp; furiofos hoftium veritatis conatus comme-
.\
morat, vcriim etiam pcenas defcribit, quibus impiam illorum audaciam vl-lurus fit Deus, qui fuos quidem varie cxerccri, non autem opprimi amp; perdi patitur. finis amp; vfus iftorum omnium eft, vt St impij horum comme-morationc terreantur, amp;. ex ijfdem pij confolationem petant, neq^ dubitentnbsp;de fide Dei, qui promifsionibus I'uis nequaquam décrit. Obferuat hunc Ico-*
pumChrifttiscfiaminprxfenti traéftatione. Expoluit enim nupcr, vt in prxeedenti homil, auditiimtis, quid fui in hoc fcculo pafluri fint, amp; fimul caufam omnium indicauit hanc fore,nbsp;quod mundus Dcum ignorct,amp; proindccxco furore in fuum cxitium ruat. Ne quis ergonbsp;impios hoc ignorantix fux prxtcxtu excufari putaret,modô hunc locum fubijcit.quo primiininbsp;iUisomnemexcufationcmcripit, oftendens hoftes fuos voluntaria Sc maliciofa ignorantianbsp;peccarc, adcoq; oculis videnfibus cxcutirc, St proihde corani Deo elfe inexcufabiles, cuius reuera apetti hoftes fint.
Deindê
DIEI SIMOjsr. ET IVDAE
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deinde in altera parte huius homiliærcpetitpromifsionem Spiritus fanfli, ne hnitis yiriot^
mundi furoribus iinpediri polle exilliment. Hane poltremani huius homil. partem l^m n traélabimus, cùm cadem prolixe explicata fit Dominica Exaudi, quo pium Icflorem ts®nbsp;mus. Nunc ad primam partem huius homiliæ accedimus , qua Ghriftus Dominus ttinbsp;argumentis holtes fuos validifsimc conoincit.
Primum eil eiufmodi : Si non vcnilfem, amp; locutus clTem cis , peccatum non haherefl^ ftiitr jypj peccatores, Sc confiât ludæos etiam gt; priufquam Chriftus in carnem veniret,nbsp;pcccatis amp; flagitijs obnoxios fuiffe. Ergo incredulitatis peccatum hoc loco intelligitnbsp;Itus, amp; fenfus eil : Nifi veniflem ad Eos, amp; mc illis manifeltaflem, haberent aliquemnbsp;tum , quo incredulitatcm amp; inobedientiam fuam, cxcufarent. Nam fc ornnim Snbsp;ros fuifle diccrent, amp; ita aliqua venia amp; commiferatione digni viderentur. At veninbsp;hunc mtindum, imo ad ipfos veni, amp; quidem eo tempore amp; modo, quo me vcntufU'nbsp;olim Prophet« prædixerunt. Natus enim fum, quando fceptrum a ludafoblatum foit.nbsp;lacobus vaticinatus eil : locus natalis fuit Bethlehem, quem Michcas indicauit: ^^fusnbsp;item familia carnem alfumpfi, ficuti promifit Deus. Nec veni modo, fed in publico vcnbsp;fura, inter illos in tcmplo SÎ lynagogis docui, expofui qui fim, amp; æternum paths dednbsp;ipfis cnarraui ; nimirum.quod humanum genus mco merito redirai amp;Icruari oporteaf-h«c doélrinam meam frequenter Mofis Sc Prophetarum tclliraonijs confirmaui.nbsp;nihilominusmeafpernatifunthactenuSj.amp;inpolterum quoqj afpernabuntur, nonnbsp;quo peccatum fuum cxcufent, fed in illis h«rct tarn ig noranti« quam aliorum fcelctumnbsp;qu« cx illa emanärunt, aut ca comitata funt ; Hic, inquam verborum Chrilli fenfus eitgt; înbsp;verifsimeWta dixifle patcbit, fi cius incarnationem, dicta, faóta cum promiflionibos amp; *^ ^^5nbsp;nijs vctcribus conféras. Ita enim illa omnia inter fc confentiunr, vt neminem aliuni
Zrx/fXrt» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;______ __________________,_________________ » r______________ jjj
ttifiiMnu eri, amp;c. Non autcm in eenere hïc dc omnibus peccatis loquirur. Suntcnim omncs bonim^
toil« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-»»XAUkU* tli V«* txvil* » V*****.» ; PUfi«
pcccatis amp; flagitijs obnoxios fuifTe, Ergo incredulitatis peccatuni hoc loco intellig't ïtus, amp; fenfus cft : Nifi vcnifleni ad Eos, amp; mc iilis manifeltaflem, habcrciit aliqucoinbsp;turn , quo incredulitatcm amp; inobedientiam fuain, cxcufarent. Nam fc omnh»}''Snbsp;hunc mtindum, imo ad ipfos veni, 8c, quidem co tempore amp; modo, quo me vcntof^nbsp;olim Prophet« prædixerunt. Natus cnimfum, quando fceptrum à ------
lacobus vaticinatuseft: locus natalis fuit Bethlehem, quem Michcas indicauit; ex fura, inter illos in tcmplo amp; lynagogis docui, expofui qui fim, amp; «ternum paths Jnbsp;-T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; --nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;».nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; n_ /nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;----
hæc dodrinam meam frequenterMofis amp;Prophecarum tcltimonijsconfirmaui. 01quot;^ nihilominusmeafpernatifunthactenuSj.amp;inpollerum quoqj afpernabuntur, non 1-' ,nbsp;quo peccatum fuum cxcufent, fed in iilis hæret tarn ig noranti« quam aliorum fcelcrümnbsp;qu£Bex illacmanärunt,autcacomitatafunt; Hic, inquam verborumChrillifciiluseit,1nbsp;vcrifsimcflfta dixilic patcbit, fi cius incarnationem, dicla, fafla cum promiflionibos amp;
-- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;---------------- f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;---- _J
liccat, in quo impleta ftnt, qu« olim dc Mefsia amp; promiflb humani generis redcmpior« r didafoerunr.
Non réméré autem cxcußtionis prtcrextum omnem ludxis eripere voluit Cn ,, ggjgjjaj enim, quodfitcarnisnoftræingenium, quæ ad peccandum quidem procliuiseHtjj,
gfuttaaim.
diäa foerunt.
Non icmcre autem cxcufationis prætcxtum omnem ludæis eripere
I,
--------------'* i-------------------------O--------» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pnbsp;catum vcrónunquamagnofcit, amp;quamuis in ipfo facto deprehenlä conuincatur, «nu^ j-men captat, amp; fi non alia rations fe cxcufarc poteft, translationibus vtitur, qoibus culp^nbsp;miffam in alios derioet. Cpit malum hoc in primis parentibus, quando Adam quide^nbsp;dc arbore prohibita comedilTct, interrogatus, rclpondit Deo ; Mulicr, quam dedifti y* 'nbsp;dedit mihi amp; comedi. H«c autem, Serpens feduxit me amp; comedi. Qtiod quid aliunbsp;quam in ipfum Deum crimen transferrc ? Durât hoc ipfura adliuc hodie, amp; palsimnbsp;eil, qui prædcllinationis Si, prouidentiæ doétrina ad hoc vnum vtuntur, vt Deuni fuxnbsp;dulitatis amp; pcccatorum omnium authorcm laciant, Sc ita in ilium transférant culpatu» 9nbsp;in fernetipfis debebant agnolcere.
... J «1 V«''' Sed illis ctiam confutandis h«c Chrilli verba faciunt. Quia cram is in munouinnbsp;patris fui voluntatem expofuitjfalutisviam indicauit, frultra inafcano Dei confilionbsp;quærunt, quibus fcfeiucantur, qui reuclatam fibi cius voluntatem iraprobc conteflnbsp;Quod fialiqui nondum co impictatis progrefsi flint,vt Dcum acculare, Sc in ius trab^'^^ji(,nbsp;dcant,commune tarnen hoc omnibus efl.quod ad Adami excmplum fibi pcrizomata u pj,nbsp;quibus pcccata fua tegant, dura aut illa fimpllciter negant, aut cultus inftitOunt hypo^^nbsp;quibus cacxpiaripolTcarbitrantur. Sed nihil proficitur eiufmodi tcrgiucrfàtionibus. nbsp;enim externis facris expiari non poffunt ; Deo autem facilimum ell confeienti« ptopf*^.nbsp;monio cos conuinccrc, qui culpam agnofeere nolunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,;
Tutifsiina igitur ratio nobis fuerit, peccata coram Deo fatcri, amp; illius implorate cordiam per IE S VM CHR.ISTV M, quern ills nobis mediatorem St rcdcniptofnbsp;nicum conllituit. Docct hoc fuo exempio Dauid. qui cum in Pfel. omneni nolu^',nbsp;ficationis Sc beatitudinis rationcm exponere inltituilTct inter alia inquit ; Quoniam [((gt;»nbsp;tabuerunt ofla mea in rugitu mco tota die. Die 5c node ingrauefeebatfupcr menbsp;verfus ell fuccus meus in ficcitates «ftiuas.At vbi pcccatn mCum tibi notum feci,amp;ini9^jfill*nbsp;mcam non cclauçSc dixi : Fatebot contra mc transgrefsioncs mcas Domino : tunbsp;iniquitatem pcccati mci. Sed Sc ipfc Dominus in orationis formula, quam nobisnbsp;nos débita nollra Deo confiteri, amp; gratuitam corundem reinifsionem pcterc, docet.nbsp;illud loannis cx prima cius Epillolaadde: Si dixerimus nospeccatum non habereifl (lt;'nbsp;fallimus, amp; veritas in nobis non eft. Si confiteamur peccata noItfa,fidcli$cftS[juliU*nbsp;mittac nobis pcccata noflra Scpurgct nos ab omni iniquitatc.
-ocr page 493-HUMILIA 11.
Scdvt adhuius loci datum amp; Chrifti inrtinnum redeamus , docct îUc nos ludscorum omr.» cnmplo, non omncm ignoraniiam exciil'ari apiid Dcum.vt nec apud homincs. Imo quædam i^ner^nti,* tfctnbsp;ignotaniia cil, qu« per le damnat, G ca nimirum nclciamus/iua. o unes necrlïario (cire debent. cu/lt;HHrlt;tftt4nbsp;'JaliscratSaccrdotum ÖC Scribarum : qui cum legis pcritiani proGteientur, Melstæ mylleria ^***quot;'nbsp;minime debebant ignorare. De lUis cnim per Malachiam dixcra.t Dominus ; Lah-a iacefdotis 9,,nbsp;tullodient feicmiam, legcmqi ex orc cius requirent,ôcc, Talis item multorum cil hodie, quinbsp;cum Ecclclix præfulcs haberi velint, amp; ex bonis EccleGæ voluptuentur, prima ramen Gdei dçnbsp;rcligiouis capita ignorant, amp; de controucrGjs, quæ hodie totum orbem feindunt, interrogati,nbsp;le nihil horuni iniclligcrc aiunt, neqi vt intclligantaliquandodudent , fedquaG res nihil ad fcnbsp;pertinentes negligunt. ERhortim fecuritas Sc negligentia, etG nihil grauioris mali accedar,nbsp;turn lacrilcgio coniunda, 5c quouis digna fupplicio, cùm^ indar canum in præfcpi EcclcGarumnbsp;redditus ipli iniert ipiant, qui iludiofis verbi Docloribus, 5c Gdis Padoribus , debentur. Peio-res bis funt, qui nialitiolc errant, ôc inditutionem omnem impio ôc immaniDpi contemptunbsp;rcijciunt, ÖC pro hodibus ducunt cos, qui ipfos meliora edocerc volunt.
Talcs crantplæriqiludæorumChriditemporibus. Etßenim illius doôirinaGmulSç opcribusquotidicconuinccrcntur, tarnen non modo voluntariè ignorantes manebant, ve^nbsp;ruinciiain hodili in ilium animo nunquam non de ipfo crudeliter occideudo condiltabanr.nbsp;Ciiius coniumaciac cxcmpla in Euangelto pafsim occurrunt, ôc imprimis memorabilia lünt,nbsp;quae in c«ci nati, dc Lazari refufeitati, hidoria, cap, nono ôc vndccirao extant.
Idcii nullaipGsrcliélafuitexeufatio, ôc fccutum cdmox horribilc Dei iudicium, qui non modó vrbem cum templo ôcfcrtunis omnibus illis abdulit, verùm ctiam repudium eisnbsp;dixit, regnumqi fuum ab iliis trandulit ad genres, quod olim euenturuin cfle Prophexæ mina*nbsp;ti fucrant. Vbi mcminiïl'c debemus, Deum in ludæorum genre generale exemplum edtaifTc ,nbsp;quo docemur, quidfuturum fit de omnibus, qui veritatis amp; falutis doflrinam vcl non admic-tunt à Dco oblatam, vcl agnitam (cientes ôc volentcs oppugnant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Ç^id verôaliudhodicfaciunt, quihærclcosnosaceufant propter cam fideni, quam ipfiplcnisbuccisprofttcntur,quotiesSymbolumApofiolicumrécitant ? Quid enimabhocnbsp;¦oiuerl'um aut alienum docemus? Autquid, quodillb continetur, in nodra dodrina omitti^nbsp;nius ? Erat hoc maxime obferuandum ijs, qui hodie maiorum fuorum cxcmplo abutuntur innbsp;excufandaluacontumacia.quæaducrfus vbiqifurgcntcmEuangclijluccm pugnant, ôc camnbsp;«xiinélam volunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
l uit cniin longe alia maiorum noftrorum ratio, qui communibus tenebris impliciti vc-aitatii lueem plane nullam vidcrunt, neque tarnen animo ad impictatem deuoto errarunt, fed nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
veritatis atqueiudieix dudiofidimifucruni.quodcrebræ illorum cumR-omanis Pontificibus conccrtaiionc.s tcdaniur, propter quas non icmcl excommunicati funt.
Nihilcrgohorum exemplum ijs patrocinatur, qui hodie pafsim fefeoculisingerentem veritatem vldcic noluiu, vt am fuperditiones luas tucri, aut maiori cum licentia fcclcribus in-diilgcrc pofsint. Et vt mcrito horrorcm nobis incuterc debet Dei feiieritas, qui lueem fuamnbsp;iliis temporibus tarn diu occuluit : ita nunc fiimma animorum graiitudine agnofei debet ciuC-dem boniiiS qui cam hoc corruptifsimo,0c omnibus modisrnilcrrimo, fcculo, rcducerc di-gmiu* Caucamus ergo nc in nobis locum habcat Chridi fententia : Seruus, qui nouit vo-iuniaicm hcrl fui, ôc non facie cam, pluribus plagis vapulabit. Luc. 12, cap.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Cxtcrtim quia ludxi, ctfi contra Chridum hoftiliter pugnarent, non tarnen Dei hodcs, fed culmrcs potius habcri volcbant, imo hoc fere prætextu Chridum perfequebantur , vt Deinbsp;hunurcm vindiearcnt, quem ab illo abolcri ôc conc'ilcari clamabant : occurrit iliis Dominus :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**
ÖC'lccundo loco hune quoque prætextum iliis ira cripit, vt ipfius Dei bodes elle cuincat. Died cnim. Qui me odit, is ÖC pattern nitum odit.
ILationcm diéli huiusalibi expofuimus, ôc docuimus, cam cfle duplicera. Prima, qtiôdpaici öcGliusvnumfunt. Altera,quôdquiinuifibilisedDeus, infilio per carnem af-lumptain Ie mani(cdauit,inqi illo fc nobis placatum atq; propicium cxlribuit,qui prius iræ filijnbsp;eramus. Vt ergo KcgcmhodilitcrodilTcdicctur.quifquis femel fada rcbcllionc non conten-Jfc*nbsp;4US infuper lilitim regis, gratiæ öc clcmcntiæ regix legatum atqj mediatorem, contumcliofè rc-i)cit ila non uuted non hodis Dei dlei ,,qui prioribus pcccatis hoe ctiam addit, quod filiumnbsp;1 )cl pani cociïcntialcm , ôc vnicum diuinoc gratiæ meddatorem répudiât, amp; perfcquitur. Quia nbsp;cnim titilla nobis cum Deo amicitia due coniunitio intercedit, nifi cuius author ed Chridtis,nbsp;ab illoalicni ôc ciufdem holies mancant oportet, quotquot ilium agnofccrc nolunt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Conlu*
-ocr page 494-DIEI SIMONIS ET IVDAB nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5
Confiitanturigiturhîc verbis non modo ludæi, quitus cum tunenegocium f'' J Turcæ, vel quicunqj alij exprofcflb eum afpernantlir, verum ctiam qui cùmCIiri'^nbsp;vcri cultores dici amp; haberi vclinc, nihilominus Chrilli meritum contcmnunt,nbsp;fticiam ftabiliant, illius doéhinam ferro amp; igné perfêquuntur, clamant quidcm iH*nbsp;nos elle, etfi Euangclium iflud uouum ( ita cnim loquuntur ) non rccipiant. .nbsp;Sedqüomodo Chriftiani erunt, qui Chriftum loquentem non atidiunt?nbsp;fidunt? qui eins merito amp; gloriæ derogant ? Quomodo Deicultorcs erunt, qu*'nbsp;non recipiunt ? qui ilium in verbo amp; membris,fuis oppugnant ? Sed de hiî alibi
Of ert^/iii, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nunc tertio loco quafiad primom argumentum rcucTtiturChriftus, amp; op SX
chnfitn tud»., in me^junjproducit, vtpcriJlaeuincatincxcufabilcseflceos, qui ip/um
fatmie/f, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qf,qj0 ^Qiyfgciflgni jQs^^^yæ aüus fgcit, pcccatum
VirïpntTir hiipr mnr^^nnîç ïn/*rtf»n'i hïiE^»rlt;* vf ïÏc r^/Annrlpor niii r\hîirî(-K*«lf HOH^ _ £0'
Videntur hæc conceffionis fpeciem habere, vt ijs rcfpondeat, qui obijciebant, no dendum elle ci, qui amp; obfcurius omnia tradat, amp; multa Lcgi, perMofem pfomu'ênbsp;traria doceat. Ita ergo Vult dicere : Efto, non potuerint capcrc meam doftrinam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
dccuerit cos, qui legis difciplinæalTueucrant, me flatim rccipcrc, qui midis verbis nouumdoftrinæ genus proponebam. Attamen nclioe quidcm iÙiscxculandisW^nbsp;enim nudisverbis egi, fed fimul opéra feci miraculolà, qualia à ncminc morr31i'^cisnbsp;faila funtgt; amp; quidcm ca, quæ Mefsiam faâurumrlTe lâias olim pratdixitnbsp;fum, claudis intégras corporis vires, Sefurdis auditum reftituir, amp; multorumlinS'j,jj£a'^nbsp;lum folui, multa deniq; fcci his longe maiora. Et hæc quidcm non occulté, fed in p^^^ Ji4nbsp;vt ea non potuerint non videre. Nihilominus tarnen amp; me oderunt, amp; patrein nK^nbsp;excufationisprætcxtumnonhabcntaliqucm, Faciunt ad minoris illultrâtion«nnbsp;matifcnem, quæ pafsim ab Euangeliftis narrantur. Et lànè, fi hiftorias omnes eüol fOpTnbsp;mo reperietur, qui vel plura vcl maiora miracula fécerir, quam Chriltus Icfut, rnbsp;virtute ea fcccrit, qua ilium inftrudum fuiHcfcimus. Ex illo certé virtutem cxiuinfnbsp;bit, quæ omnes fanauent. Fuit ergo inexcufabilis amp;plus quam infanaaut lutin* f|iilgt;' ji-cia, quod eum agnofeere noluerunt ludæi, cui dæmoncs ipfi teftiinoiiiuni P' jnbsp;Elt verô non ofeitanter prætcreundum, quod tam frequenter ad opera fua aduefi^f|)j,fl |Vnbsp;tit, vtamp; le diuinitusmiffum elfe probet, amp;illorum contumaciam arguât. Idem ®nbsp;cap. J. amp; decimo fecillc legimus. Vult ergo ilia diligenter obferuari à pijs quoq^nbsp;contemplationein fidcconfirmemur. Debet autem hoc non ad ca modo cpiFnbsp;quæ olim fecit, quando interris agebat,fcd ad ca etiam extendi, quæ quôâdié jnbsp;füum facit in Ecclcfia ad fui regni propagationem.
Qualia funt, quod nollro fcculo Euangclij lucem per homines antea viles reduxir, quod per eofdem inuitis potentifiimis totius orbis Monarchis reforma«^nbsp;fiæ inuexir, quodeandem hadenus inter pcriculavndique imminentianbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'jiiiF
Daüidprædixit) perpetuô inter medios holles dominatur. Sunthæcmanifclia tis argumenta, quæ totum illud ncgocium Euangclij non humanum clic, fed abnbsp;næ prouidciitiæ confilio pendere doccar. Erimus ergo nos quoque incxculàbile^'nbsp;agnofeamus, amp; oblatam veritatis lucem alpernemur.
fcJiV
SkrißitiK Itt. i/M l^mere»^nbsp;ttf tJer/Mt^
Facit autem partim ad pcccati amplificationcmpartim ad remouendum quodaddit; Sed hunthæc vtcompicaturfermo, quiin Icgccorum fcripuscll,nbsp;immeritô. Eft verôlocus hic ex Plàlmis defumptus, quoslegis nomine compf'^nbsp;quod omnes rcliqui feripturæ libri ad legis amp; diuinæ voluntatis interprcMtioU^jjAnbsp;Extat locusPfal. 6^. amp;fimilc quid etiam Pâl. Icgitur. Vtrumq; autem Dauid nbsp;Confcripfit;-amp; his corum iniulliciam aceufat, qui ipfum mcliora de regno, amp; p3tri*nbsp;meritum, oderant fimul atqjperlèquebantur. At quia idem Chrilli typuni gei^*nbsp;prælufum fuit, quid de hoc olim ellêt futurum, rede ilia ad fc transfert DomiiHj^^nbsp;puli minus olFendantur, amp;Iudæosmaiorumfuorumlimiles elfe ollendat, q*,nbsp;bene defemeritos inquifsimé perfccuti fint. Sed amp; legem ipforum voc3t,vtacui',|^jnbsp;lorum confcicntias,qtraudofc illis ipfis Icripturis conuinci lentiunt, quibusnbsp;gloriabantur, EU autem multa conlîdcrationcdignum, quôd fsrc Icriptura^i^^fi)^^nbsp;dodefuamortcautalijsloquitur, quæipfum in hoc mundo pari oportuit,nbsp;huius generis loci innumeri apud Euangclillas, qui ilium poil refurredionem 1 jpPnbsp;lis ex Mole Se Prophetisconcionatum elfetellantur. Voluit quidcm hoc mo °nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1*^
moucre, quod ex lûa cruccoriturirmfciebat ; fimul vcro docct, vtipfi quoqj poii pX, num genere in feripturas rclpiciamus, quænosmultifariam docerc amp; con/ô ât Lu*' Xnbsp;jllis cnim difeemos,nihil nobis fórtuitum, amp; abfqj certo Dci conlilio, accidetc tnbsp;argumentum ad frenanda carnis impatientis murmura cfiicacilfimura elt, vt
-ocr page 495-H o H I I J A ! t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. « Q
fione monuimùt Deinde veram rationem tradiint fcriptiirse, quae mala aul efFugere^ aut lalubritcr ferre poffumus. Adhæc quando ea nobis aceidcre videmus, quæ olim innbsp;Icripturis prædiéka funt, de harum fide amp; veritate admonemur,nc dubitemus,ea queq;nbsp;fuuin bibitura cumplemcntum quæ de piovum liberatione , 8c impiorum poenis, in ijs-dem prædicuntur.Indicanthunc lcripnuæl'acræ vfum Paulus ad Rom.cap.i/.fic dicens;nbsp;quæ antclcripta funt in nodrain dotlnnam fcripta funt,vt per patientiam 8c confolatio-ncm fcripturarum Ipem habeamus.
Arguiturpræterca tarn Dauidis quam Chrifti cxemplo inuifta mundi huius im- in/rMituJ» probita$,qui plæruinq; de fe optime mcritos odiffe 8c perfequi folet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Senfit banc in-
gratitudinem olim Mofes cum fratre Aaronc. Experti funt eandem Prophttæ. Et ne in diuinis modo earn exerccri putarcmus,in gentium hidorijs innumera exempla extant corum,qui priuatim 8c publice eos erga fe ingratifsimos fenferunt,pro quorum fa-lutc ipfi fe totos impendebant : quales apudGræcos quidem fucrcThemidoclcs,Phoci-on,Cimon, Miltiades, apudRomanos autem Camillus,ScipioneSj Cicero,8c horum fi-miles. Neminem ergo vuig' ingralitudo offcndcre debent, quafi res noua fit Sc info-litaiquin potiuscumeabenefieijs certare debent,quotquot feaDco donisampliori-busindruftos vident, ne dum mundum vlcifci volunt,ipfi male grati fi nt Deo, cuiusnbsp;donadcfodiunt,autctiam illis abutuntur. Poterattamentolerabilis videri ,ingratitu-do bæc mundi, fi intra hominura fines contincretur ; at contra Deum maxime caput at-tollit.nbsp;nbsp;nbsp;Cum enim huic omnia fua debeant homines,illius tarnen verba 8c leges non
contemnunt modo,fed profcindunt,conculcant, perlequuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
FacmnthocHypocritxsquifucumfibiabdergi nolunt. Faciunt idem Epicuræi
amp; fcelcraii,qui difciplmam omnem oderunt. Et vt vetera exempla omittamus, quæ in- numcra adduci poterant,nodri Icculi mores de hoc abunde tedari podunt. Ec fi enimnbsp;Dei vetbo debcamusbonaslitcras,paccm veram 8c fohdam ,libertatem animarum atq;nbsp;covporum, plæriq-, tarnen illud odio habent,8c apud multos ij demum lupplicio quouisnbsp;digni putantur,qui illud prædicant, Sc eius authoritatem aflerunt, Ylcilceiur proculnbsp;dubio Deus ingrafitudinemidamîPij veto co ardentius verbum illud compleiäi de-bent,quo impudentius illud à mundo conculcari vident ; vt quisq; fuo loco officia vo-cationis faciat, 8c omnes ita viuamus,vt vita 8c mores confefsioninodræ refpondeanr,nbsp;Hacenimfola ratione erelede regnum Domini nodri lefu Chridi indies propagatur,nbsp;Cui debeturbenediélio, honor, gloria 8c potedas in æternum. Amen.
T RECATIO
DlEl RECORDATIONIS APOSTOLORVM SIMONIS, ET 1VDÆnbsp;EILIORYM MARIAE SORqris MATRISnbsp;Chrifti*
OMISE lESV CHRÏSTE, gyi MOESTOS TVOS A-fofiolo!, pthiiuros odia mundisonfiUtits es-^ hac du(ci i/oce ; Ego vos esc mundo fegregaui,ideo mundui vos odit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etitsm ex caliginty
ex taolu amp;turpitudinehuiuimunds'. amp; tnfiro nos tuo ctetui^ in qu» hahttat DiuinitM. Da, vtfimtu conittn£li in vera dileâftone copulatinbsp;dz/ at er num Pattern tuum per tuut» Spiritum, ^ui efi vinculum coa-gmentationU. Eac,vt non expauefcamta iniqua indicia mundi,necpropterpericulainbsp;tua verttate deficiamus,fedpattenter inturtas,quanobts tecumcommunes funt,feramttt tnbsp;ßcut praßantiftmü doiiortbus generis humant Apoflolis cognatis tuis^nbsp;impreßtßi Jjmbela tua paßionü, eosg^ ttbt fectßt confor
mes ,
-ocr page 496-480 _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AVGVSÏ. DE HARTYR7M MEMORIA'.
DIE, QVO CELEBRATVR GLORIA VNIVERSÆ ECCLESI^nbsp;NVNC VIVENTIS IN CONSVETVDlN^^
Clelli Marth. cap, memoria in Eccïefia retinendaßcnbsp;t^ugüflinn^ iib. oéiauo deciuit.Deicap. ^Itimox
Non martyrievs
I . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
templa, dotin^jacru^ç^HO»nbsp;Dem ear am, nobis efi Dem. Honorammjane metnort^nbsp;tanqutm fincïorum homfntimDei,çiut vß, admortemß^^^^fnbsp;I Çnorum cor por um ,provernate certÂrunt^vtinnoititi''^^ pnbsp;reiigtOyfalßs religiottibm viHisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conuiÜis,
onteaÇentiebant^timendoreprimebant. ^u/s auter»o^digt;^^ j liquandû fideiium ßMtem Sacerdofem ad aiiare,eff*^lT^nbsp;pcHÜunf corpmPdarlyris^ad Dei honoremcultuw^conßfO inbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, dicereinprectbm-. offero tthiracrtfictumPetre,'velHti^!
Cyprsane ? tumapudeorum memorias offeratur Dca,qui eos homtnts amp;Marfyr(sf^^^^. janiîisjuis Angeles cceleßi honoreficiauit,vt ea célébra ate amp; Deovereßeillorum'vidf'V^nbsp;gratiM aganim,C!- nos ad imitattoaetn talium coronarum ata palmar um,eodemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,¦
auxd/um,ex e0rum memoria renouatione adhortemur. ^acund, igitur adhtbenHif i ^ßyorum obßequia in Martyrumlocis,adornamnta fut^emeriarum^nonft^riß^^'''nbsp;jacrißeia mortuoram/anquam Deorum (dre,
Populm enim Chrßtanm Çvt idem contra Manichaum lib.io. cap.n-edam tnorim Marty rum, reltgiofa Colennitate concelebrat,amp;ad excitendamimitatitnetn-fdnbsp;rneritis eorum confoiietur, tta tamen^vt nulli Martyrumjquamuis in memorianbsp;ionftituamm altaria. Colimmergo Martyres eo cultu dileHionisidr Çocietatis, quixyi^..nbsp;Y^acolunturßnüthominesDet.nbsp;nbsp;nbsp;Atillo cultu,quigracè diciturnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lattni
bo diet nonpotefl,cumßt quadampropria diuinitati débita Ceruitus, nec colimus,fid(^\ dumdocemm, nißvnum Deum. Ipßenimßandltvelhomines,velAngeliexhfbcrißf'[.nbsp;P^cedeberi norunt.nbsp;nbsp;nbsp;Nam (bnHi omnes (vtidem altbi quoq. ßd^gt;^'gt;L
abtllo anttquo Abel, ad IoannemBaptiflam,ßue ab tpfts Apoßolispjyiiadlidff, detneepsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adtermiaumßeculi, in Domino funt laudandi,non inßtpßs,
rum VOX eil : Gratta Det fum,quodptm,çi;adomnespertinet,vt,quigloriatur, i» glortetur. Hact^ugußintts.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c r i e,
'Kunß ad expitcattönern concionu,d Chrißo Domino in monte habita, de fummo beffttudtne homtnß,atcedamus,quadte omniumßanüorumpro condone traüarißl^^-cum multiplicern dodrinam,quanon modo vtlisßedadmedumneceffaria quoy^tßt^*nbsp;ßdelsbtu, eie quibus edoceri nos oportet, compleSiatur conciotUa de Id^'nbsp;tttiidinibuspvndecim homilßs,Deo Patre nos iuuante Spiritufilÿftti,
illam traSiabimtts.
i H O M I L I ï.
. . . . - . . . Cùm aucem vidilTet lefus turbas, alcendit in montetn-cùm conSediHet, acceflerunc ad Euna difcipuli, Si apertonbsp;docebateos, dicens: Beati.dcc.
-ocr page 497-HOMlLIA I.
i-Jamp;I^X'POSVlT EVANGELISTA MATTHAEVS CAPITI- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
bus tertio amp; quarto, qua: æternus Dei Filius lESKS C HR ISTVS-^
fecit toto co tempore, quod ab ciusbaptifmo vfq; ad finem vitæ fuæ in terris transegit. Eum verb docuifle, amp; doftritiam fuam operibus migt;
9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lîiculofis atqifalutiferisconfirmauirtejfcripfit.
Fuetuntautemdoéfrinxciuspartes duæ. Prima oftendit,ad-
clVeiam tempus illud præfinitum j quod Deus regnum fuum inter homines inftaurare, Sc gratii fux fontes aperirc velit. Altera ad refipifeentiam hortacus eft,vt omnes,Teli-disi'nundiSccarnisftudijs,fetotosDeoconfecrent, amp;huicin fanfititatc feiuianr. Atnbsp;quiahxcpaucis verbis complexus erat Euangelifta, vita autem bominis Chriftianinbsp;latifsimc patct,dcfcribit tribus proximis capitibus integram Chrifti Concioncm,quabic gt;nbsp;perfeéte amp; ordine Commodifsimo omnia tradidit,quîe ad veram pietatem amp; vitam leclenbsp;fanéteq; inftituendam funt neceflaria.
Primo cnim de fummo bono dilferit amp; docet,in quo nam Vera homluis beatitu-
do fiucfélicitas confiUat. Deinde Apoftolos inftituit,amp; cum his fimul omnes verbi pix- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
cones fiueminillros officij admonet.
TccttiôLcgem,qüæScribàrumamp;5accrdotum falfis interpretationibus depra-uatacrat,rcftituit, amp; verumhuiusfenfum vfumc|; tradit. Qwrto de præclpuis vtree pictatis cxercitijs agit: clccmofyna nimirum,prçcatione,ieiunijs8c vcracarhisdiici-plina. Qmnto ca remouct,quibus pictatis ftudium maxime impediturî qualia funt Aua-ritia,8c quæ hanc comitatur nimia viefus folicitudo : Indicia item temer aria,qu« ferè exnbsp;philautia nafcuntur,qua Ht,vt dum in aliorum vitijs obferuandis occupamur,noftra ne-gligamus. Sexto ijsoccurrit,qui fcipfosamp;pcccatafuaexcufanu Quod Deus Legem nbsp;dcdcrlt,quam nemo prxUave pofsit, quæ item prolixiorfit amp; intricatior, quam vt ab o-ntuibus mcclligatur.' vbi illos quidem ad preccs afsiduas rcmittit.-his verb cpitomen toti-us k'gis pvoponit, quam omnium cordtbus infcripfit Deus, amp; qua: ipftfsima naturae lexnbsp;eft. Ibidem ijs quoq; refpondet, qui vcl mundi cxemplo vel quod à fuis doftoribus de-cepti pcccarlnt,fcse cxcufanL It3q-neillud fcquamur,monet,amp;quomodofalfi doctores, hue lupi, fub ouium pellibus latentes, agnofei amp; vitari debeant, docet. Pos*nbsp;ftrcinb orationcm graui cum authoritate concludit,vt nimirum qui germani cius dilci-puli elle, amp; falutcm confequi cupiunt, verbum eius non folum auribus psreipiant, fednbsp;cordis rcccfsibuscxceptuin vita amp;faftis exprimant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Itaq;quod in initio huius ler-
monts quotn diximus,amp;quod D. Auguftinus quoq; annocauit,condoneiftaperfe-tlum vitx Chrlftiana; modum,adeoqt præccpta omnia compra:hendit,quæ ad vitam rede informandam pçftincnt.Ethæccauffa eft, quod omnes circumftantias Matthaus diligentifsime annotare voluit,co qubd fmgul«adeiu{commcndationemfaciunt,vcnbsp;maiorf mmm.nus nnftej audiemiis nin-nriraS
Cum vidilfct (inquit) turbas Stc.Nam ex præcedentibus apparet, ex diuerfis locis innu- nbsp;nbsp;*
nicrabilcm populi multitudinem ad ilium confluxilTc : ex Galilæa nimirum Decapoli, ludxa, amp; ex ipfa Hicrol.yrbe,cx tota deniq; regionc trans lordanajquibus infuper multos ex maritimolyri amp; Sidonis traâu accef$ifleLuc.fcvibit.Vnde apparet,ilium (quodnbsp;alibi diciiuv^populi infellcis mifertum fuiflc,amp; ideo ad docendum fe accinxilfe.Errabantnbsp;quidem plxriq; cotum, quod foils miraculis mofi ilium rcqucrcntur,amp; in eoterrenanbsp;modo tk carnalla quxrcrent î quia verb errorishuius caulTa poftfsima erat, in Scribisnbsp;ikSaterdotibus, qui illos in promifsi Mefsix agnitione non aliter inllituerant,amp;iamnbsp;nunc ctiam fimplici veritatis dodrina Carcrent.non potuit non eorum miferatlone tan-gl, qui, vt pcccatorcs fcruaret, in mundum vencrat. ideoq; non morbis folum me-dctur,quibus aliqui corum grauabantur,fedanimorum quoque medicinam, xternxnbsp;nimivum veritatis dodrinam,illisadhibet.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
f^uo loco adiTioncmur,fummum Dei beneficium elfe,verbi finceram prxdicati- rtrii fgt;rAgt;iic4~ oncm.Eicnim homo,dum fola rationis communis luce vtitur, non percipit ea,qux funtnbsp;Spiritus Dei, amp;proindcinijs,quæadfalutemxtcrnam faciunt, nihil vidör,nihilfapit,nbsp;aut iniclligit.Qux ctiam caufaeft,vt neq; fcrio eorum defidcrio teneatur , fed incertusnbsp;flu£luet,amp; intra fc turbctur.AtDei verbum lucerna iliafalutaris eft, qux anjjni oculosnbsp;illuminât,cundem procul fugatis triftitix nubilis Icrenat, amp; omnes actiones regit.
K,c£le
s ij
482
DIEI ü21;lIVx\i ^AN'CTORVM.
Re'^lc ergo liiiius düdfina inter Dei beneficia ftrèp''imöIoCoccnfttur,J'''r Dei Filius quamdiu in rerris hifce vixir,in docendoafsiduusfuit. Prodcrt autemnbsp;iæpecogitare,vt diguèæftinieinus hoc Dei beneficium,qui hoc nouifsimo temporc'nbsp;bi fui lucernaspaisim accendit/quas quia multi conteranunt,multi etiam contum-*^*nbsp;illirclud:antur,fibijpfisexirijauthoresfunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Mntßriiquot; »¦ mnes eccrtßo-nfs tnientt
Obferucnt præterea Chrifii excmplum omnesEccIefixSe verbi miniftrh'^f^^. mirumipfi quoq;inomnesoccafionesintenti, amp; ad docendum nunquamnonp^nbsp;fint. Etenim pilcatores hominum ab ipfo Chrifto dicuntur. Imitenturergopigt;^'nbsp;indi.ifhios,amp; vbicunq; occafiofeseofferr,Euangclij retia extcndant,hamositcnie^rnbsp;antjVerbumqUeduloprædicent omnibus, quos dodrina amp; inftitutione, admonH*nbsp;item, aut rtdargutione,hortatione vel conlolatione opus habere vident. nbsp;Qm)d enirain prxfenti fecit Chridus, fæpc abas cum fecilfclcgimuSjfiufnbsp;ccrct,fiuc etiara conuiuijs interefl'et.Ncuc vllam ncgligerctoccafioncm, ,nbsp;rè CK vulgo, amp; rebus vfitatdsimis, dcfiimpfit,vt frequentius occurrcrent anifflis nonbsp;de quibus ilie nos olim adnionuit,vt item fideles verbi minidri vbiq; dicendi algo*nbsp;tuminuenirent. Et fanequi hicolcitaniioresfunt, frufiraqueruntur, fc quod dicnbsp;non habere,cum nihil fere in rcrum natura fitjquod non ipfe Dei filius fuo cxempionbsp;hunc vfum coniecrarit, vt vberrimara dodrinæconfolationis materianii»
I.eesss remmss-siss moKS, ixosl^ z»
Deinde locum quoq;indicat Matthæus,exquo,ceu cathedra, Chriftus ^dp? lum coj^cionatus eft. Fuit hic cditior,raons videlicet,in quem afcenditiniini^ vtW*'nbsp;ab omnibus exaudiri polTet, Pofeunt tarnen aliar etiara cauflae afferri. Ira enimnbsp;dere voluit typo, qui olim præcélferat, Etenim Deus olim ex monte Sinai magnâtnbsp;maiefta te amp; voce terribili Legé promulgauit,quæ miferos homines pcccati reos agtnbsp;amp;ad mortem fempiternara darnnabat. At nunc Chriftus mitis amp; humilis ex montenbsp;tionem habet .dulcifsimara,quam àlsetis veiæ bcatitudinispromifiionibusexorui nbsp;qua item verum legis fenlum exponit, amp; æternx falutis viam nobis monftrat. Adnbsp;locum fublimioreiîi'fibidcligit,vt eo argumento auditorcsadmoncret,fenondetÇ
lt; terrenis atq; p cri eu ris verba fadurum, lèd cleftis fui regni myfteria traditiirum
Mitiißri Hfl/-mos tsltiw at^ toUitSltt
Rurfus autera fiio excmplo officij admonet eos, qui docendi raunerc in .funguntur : vt nimirum non circa rcstcrrcnasoccupcntur, neq;carnisafFedusaudinbsp;fed animos fuos altius attollant in rerum clcftium confiderationcra. Etenimnbsp;ratum erit,quod omnibus Chriftianis Paulus præcipit, vt non ca, quæ in terr.s fn^nbsp;fuperna Sccleftiafapiant, verboDci autem mortificent membra fuaterrcftriâ,'!nbsp;nos à cleftium ftudio auocanr. At quomodo adifta hortabitur verbi minifttr, qi''P^^nbsp;circa terrenaoccupatur? aut quomodo ad c«leftium bonorum poflthionem . .nbsp;erit alijs,qui ipfc totus carnis defiderijs atq; ftudijs imme^fus eft?Suos ergo animosâlnbsp;euehant fupra mundi huius corruptibilis confiderationcra, quicunq; cum fiuduonbsp;re volunt. id ipfura verô faciant auditorcs quoq;, qui ex dodrina frudum fua pr*^nbsp;one dignumvolunt reportarc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Ceflsu Chrißi tlsctntss,
M4tsh,ztj, Ö' *J.
Tertio geftum quoq; vel fitum docentis Chrifti Euangelifta indicat,q*^,,\ lum fcdiflelcribit,Fuit hic vêtus mos, yt in coctibus facris dodores Scripturxqi*^^nbsp;locos,quûs exponcre volebanr,ftantes recita rent, poftea verô confiJeient, amp;,nbsp;tauerantjiaterprctarentur.Obferuauit hunemorem in Synagoga NazarethanaP,^^nbsp;nuSjficut Lucas feribit. Et eundem Hierofolymis in templo fcdilfc,amp; populum det'nbsp;loannes an notât. Sed amp; ipfc ijs loquens, qui ad ipfijra capiendum mifsi erant, iot*fnbsp;dicit : Quocidie apud vos fedebam docens in templo,amp; non compraehcndillisnbsp;quis ipfura folum fiefaccrcfolitumfuiflè purer,cundem corporis fitum Senbisnbsp;de quibus infra dicit : In cathedra Mofis fedent Scribæ amp; Pharifæi.amp;c. Et videtjrnbsp;mosinter Chriftianosquoq; diu oblcruatusfuilîe, quando cathedras dixerunt cU'nbsp;cum,ex quo miilïftridoccbanr,quem hodie vulgo fuggeftum vocanr.HincCathwnbsp;Ecclefiæ didæfunt,in quib.ordinarij crant dodorclt;,vt illas hoc nomine abnbsp;ftmguerêt,quælolis prccibus erant deftinata.Pofteristemponbus Cathédrales E*nbsp;vocarunt eas in quibus Epifeopus raitra amp; pedo ornatus prsefidet, cùm talcs ferenbsp;lèdcnics neq; ftantes doceant,fed nudo titulo fuperbi muta idola fint, qualeinnbsp;Deus apu3 Zachar.//,c.ingrari Scconturaaci ludæoijt populo ièdatuijt rainatur.
-ocr page 499-HOMIUA I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Etvtînam îlli fidis Chriftifcruis locum darent,ne populus verbi pabuloprorfus dcftitucreiur. Scd funt hæc alterius loci : quare vtut ifta habcant, Chriftus obferuarinbsp;dcbct,q«i tnorcm tunc temporis rcccptum fequi voluit : quod ipfum hodic quoq; debetnbsp;lien,ne quis xquo morofior temere mutet,quod absq;incommodo ferri potcft, amp; nonnbsp;tain leiplumquam doûiinam non neceflaiiam nouationc fufpeélam reddat.
Inprimisautcmofficijdoäores admonet vécus iftcmos j vt nimirum animo fint ftdatOjpacatOjßc bene compofttOjueq; affeôibus paucis feturbari aut abripi finant.Qiû .nbsp;eninivellucricupidifuaquærunt^autvindiélæcupiditate fuperatiin iras immoderatasnbsp;«.'xardefcuntjautquocunqialioaffecluturbanturjijindoélrina finccri elle nonpoffunt 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Semper enim aliquid concurret, quo ülius finceritas violetur. Quod vero doôtoribus diciturj hoc ipfum auditoresquoq; fibi didum exiftiment. Qui enim ad Dei verbum a-nimo,praui» aftcôribuspræoccupatOj accedunr, ij illudeum fruétuaudirc non pofiunt;nbsp;qua de rc in feminatoris parabola,plura dicuntur exLuca Dominica feXagcfimæ.
Apparet autem ex his, quæ caulfa fit,quôd hodic in tàm clara Euangelij luce do-cendo parum proficitur. Etenim negate non poteft,inter doâotes pafsim reperiri mul-/'^quot;'quot; tüs, qui pcfsiinis affedibus indulgent, ideoq*, aut canes müti ad omnia conniuent,nc^^*nbsp;quid luæ exiftimationi aut quæftui dcccdat : aut aduerhrix partis odio circa quællioncsnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
non neceflarias occupantursamp;fimulinabfcntesconuiriorumplauftraeffundunr, nihil am parum foliciti de sudicorum profeélu , qui ferc rebus nihil ad fe pertinentibus fati-gati 8c naufeabundi domum redeunt. Inter auditorcs quoq; fæpe idem fit, qu^vel corporis habitu ÖC vcllitu animos produnt, à religione Sc falutis xtcrnæ ftudio alienos, vdnbsp;dotions odio fiuccontemptuprxoccupati, quouisvetbulo,quod defe diélum putantnbsp;iiritaniur.gt;4engt;incrint ifti omnes, eos,qui ad ctusfacros veniunt, in Dei confpeêtumnbsp;V mire,8c Chrifti verbum elfe,quod prædicaïur, idcoq; quafi ad huius pedes fedeant, 8cnbsp;fvpohio Omni allcélu illud attcut'è audtant. Admonet nos de hac re Corneli) Centurio-jus cxcmplum,qmPciro5qucm ex ( )ci mandato acccrfiuerat,admodum piè amp; religiose '**nbsp;diccbat .'Nunc omnes nos coram Dco adfumus,vt audiamus omnia, quîe tibi præceptanbsp;lunta Dco.Qmaniinurfi omnibus auditoribuse(rct,maioret invcrbiDci,8£toto fa*nbsp;lutis negotiü, pvngrcflus ficcrcnt.
QuarrôJJilc'.pulospropius adChriftum acccfsiflc Maitbxusfcribit.îta verb ipfe Difiifuli pr»-Vüluit fiel i,vt nimivum idonci dfent telles omnium,quæ dixit 8c fecit; qux ctiam cauflV'* cll,quôd cosdem non in publico folum cuin alLjs, lcd priuatim quoq;familiarius inftitu-it,vt ex cap.; . infra idem apparet. Facit hoc ad afferendam veritatem 8c certitudinem
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dochinx Euaugriicx,qii3m illi pollca tradiderunt. Nec enim de rebus ignotis prorfus , P«®« '*-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vd incerti fama cognitis locuti funt, fed de iis,qux cùm Chrifto fa'miliarifsimc conuer-
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Xarcntur,cuniq; eof\t Petrus ait) ederent Sc biberent,coràm viderunt, 8c ex eins orenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
1 didicerunt. ideoloanncsEpiftolam fuam,quadoflrinæ Apoftolicæ fummam compte-^^*quot;*** 1 XUS c(l,fic cxorditur ; Quod erat à principio,quod audiuimus, quod vidimus oculis no- nbsp;\nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;llris, quodfpcdauimus,8c manus no(lrxcontrcélauctunt,8cc.quod (inquam) vidimus
' 8c audiuimus, Id annuntiamus vobis.Nec eft qubd aliquis obijciatjillos multorum for-tafsis oblitos fuifl'c, 8c proindc non potuilTc orania feriptis mandate, aut viua voce tra-derc. Nam Spivicum SanÛum illis Chriftüs pollicitus cft,qui eis omni3,qux prius ex ,
i ipfiusorcaudiucrant,fuggerercdcbuit,8cquemillos accepiîfeconftat.Noucruntcrgo
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia,nec quicquam poil acceptum Spiritum illoslatuit corum,qux cognitu necelfaria
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fu nt. De fide autem corum in illis tradendis,nemini pio 8c religiofo dubitare licet. Cur
1 enim aliquid mentirentur de Chrifto cuius gratia fe omnibus inuifosSc exofos elfe vide-1 bant? aut quid fperarc poterant, qui prius omnia fua propter ilium reliquerant ? num 1 deniq; tam amentes fuilfe aliquis dicat,qui doétrinam falfamSc à fe confiélam voluilTentnbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ianguine fuo obfignarc,cum nulla vel lucri vel honoris fpes affulgerct ? De iftis eos coi
' gitave dcccbat,qui hodic falutis fuæ nimium négligentes. Dei verbum impunè conte-1 inni polfe arbitrantur, 8c proindelufum iocumq; putant elfe,quæillo traduntur.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quintb os aperuifle dicitur Chriftus, cùm docere incipertt. Poterat autem hic
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»neptusPlconalmusautPcrilTollogiavidcri.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quis enim non aperit osdumloquitur? autquisvnquamoreclai^folocutus
l cft? Scd eft hæc feripturæ facrx phrafis,qua vti folet,quando de ijs loquitur, qui de re
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S s iijnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;graui lt;
I
-ocr page 500-484
ï^g»
tfih
l.Pet,3.
t.Cer.t, £c(Ui,igt;
Dl EI OMSIVM 5ANCTÓRVM, grauiciirH matura deliberauQneferio amp;: libei è vel ingenue difsrere înflltueniot.nbsp;làph inPfal. ait.-Aperiam in parabohs osmeumjeloquarxniginataiainindeaban''*l|^^nbsp;Et Salomon fc à matre hoç mandatum acccpille ait; Aperi os tuura muto in iuJilt;:'.nbsp;nium filiorum tranfitusj id eft, pcregrinorum. Aperi ( inqua.m J os tu uni, iuJi^^nbsp;caußm pauperis amp; cgcni.Nec reinere hae loquendi formula Spiritus Sandusnbsp;cnim fermo animi index, amp; (Cbriftotcftc) exabundantia cordis os loquitur. Vinbsp;ftultiamp; vecordesiudiciocarent, amp; nihil penfi habcnttita osfuum non aperiun^)nbsp;nunquam nonhabentapertum,amp;tcmercquicquidin buccam venir cfFutiunt.nbsp;tra fapientcs amp; graues virilinguam fuam( vtDauid monet) oblèrtiant,oriiteniiüînbsp;ftodiam ponunt, adeoq; capiftro illud frenant amp; cohibent, neq; alia quamnbsp;fana, honefta, vtilia fiuc neceflaria, loquuntur. Etvthommes frugi amp;nbsp;nia, in quibus thcfaurmn fiuc clenodia fua habent repofita,non réméré cuiuis ape^nbsp;ira illiquod animefentiunt, non nifi cumdiligenti mcditationcilhs patefaciunt»^nbsp;rumintcreft illud lcirc,amp; qui ex eofrudum aliqucm poflunt pcrcipere.nbsp;quod res ell:,libéré diciintamp;ingenue, vt quia doloamp; fallendi ftudio funt aliengt;nbsp;Quia ergo lefus Chriftus æterna eft Dei partis fapientia locutio ilta ncmini rediu^nbsp;uenire poterat, amp; quidem hoc tempore, quando ea tradere voluit, fine quorumnbsp;tioncfalus nobis conftare non potcft. Ideo eum aperto orepopulum docuilfenbsp;usfcribir.
loquitur, æternus Jit comm^flA' ...
Tacît autcmhæc locutio ad docî:rinæ,quampoftea ab eo traditam fuifle ' «.tvjiius Dei filiusamp;(vtn)^nbsp;diximus) æterna partis fapientia cft,quem hic nobis quoq; fapientiam facerc vonbsp;Idem Veritas quoq; eft, neq; in eius ore unquaminuentus eft dolus. Isnbsp;audiemus, non temerè effucijt, fed cum decent! grauitate amp; maturo confilio ex Hnbsp;decretoosaperuit,vtexcæleftisfcientiæatqj fapientiæ fcrinijs profcrret, qu« noinbsp;falutcm, cuiusergô in. mundum vencratjpqfl'ent promoucre. Aperiaraus ergonbsp;qiloq; ei vicifsim aurcs amp; corda noftra, vt quæ ille dixit, memori mente recondita»Pnbsp;petuo ruminemus. Ifaias olim clos amp; terram atrentis auribus elfe iubcbat,nbsp;Deus didurus crat, percipcrent. Quanto magis igitur homines, qui ad Dciimag''^^^nbsp;conditifiint, qui item Chrifti nomen profitentur, aurcs fuas artigere conuenitjlt;lnbsp;do ilium loquiaudiunt, qui folus habet verba vitæ ærernæ? Ethic nobisnbsp;veniat, quod qui olim in vili amp; mortali carnisaftumptælpecic verba fecit, idem gt;*'nbsp;uilsimo die irreuocabilem iudicij poftrcmi lenrentiam proférer, quam magnofim onbsp;cogentur audire, qui in Euangelio loquentem audire noluerunt.
Gßictum mi. tuflrtrHm ^erbt, 0nbsp;Kob.U
tfheßft
^tnist ïl
Citl, I»
Rurfusautem lESrS C H RISTV s\ txVtï fui adminiftros officij adm«quot;J quod in duobus hifee confiftit. Primo, vt os fuum non temerè aperiant, fednbsp;culam fuam conftituti ( vt Prophera olim dicebat ) audiant prius quid in ipfisnbsp;loquatur, ncquidcxfuo Cerebro confidtum pro Dei oraculis venditent.nbsp;quod à Deo in mandatis acceperunt, aperto^^ id eft libero amp; rotundo ( vt dici loi^^nbsp;enuntienr. Necenim Deoprobanturfcruiilli, quosfuipuder, Sequinemundun^,^nbsp;fendant,multafrigidedicunr, multadifsiraulant, IdeoChriftus in plateis,twonbsp;âis ca prædicarc iubebat Apoftolos, quæ iplè eis in aurem infulurrauiftet,nbsp;Cuiuspræccpti Paulusmemor,Ecclefias rogabat, vtpro fcpreccsnbsp;Dominusilli daret fermonem cum orisapertione, id eft, intrepidani amp;iiheran_^nbsp;di facultatem. Eftq; hoe omnibus, qu^ hoc faxum voluunt,plusquam nccefl3rm|J^* ^,,nbsp;quod multa funt,quæminiftris os obturate pofl'unt. vtpotecommodi priuati ft .||jnbsp;ambitio,timor, mundi cxemplum, amp; quæcunq; alia fiint huius generis. Sed tufnbsp;fibijpfis Propheticum illud occinant.quot; Leo, firugiat, quis non tiinebitnbsp;Deus locutus eft,amp; quisnon prophetabit. Item Apoltolicum illud:nbsp;magis obsdirc,quamhominibus. Sihominibusplaccrein, Dei feruus nonnbsp;primisautem meditentur, quodin priori ad Corinth, de nouißimo lefuChrifti^nbsp;tu dicitur, ad cuius tribunal Verbi quoq; præcones fifti oporteat, vt in corpore mnbsp;guli recipiant digna fuis facits præraia. Ipfi debetur benediélio, honor,glorunbsp;teftasin ættrnum Amen,
-ocr page 501-H OM I LIA II,
Bean pauperes Spiritu : Quoniara ipforum cR; regtjum clovum,
OMINVS NOSTER lESVS CHRISTVS C O N CI-
onem lunefuatn non tcmcvèà Doélrina debcatitudinefeu felicitate, no/intenMi
aut (vt Philofophi loquntur^de fummo hominis bono exovditur. Eli enim do^rina ifta non vtilis modô,fed admodum necelfaria. Q^ad
W cnimfummunibonumignoratur,viucndi quoq; rationem (^vt Cicero olim verè dixit)ignorari ncceffe eft,nc dura vt de religione aliquid certur. A.t longé aliter Chriftus,qui pauperes,lugentes,efurientes,fitientes,cos deniq;,quinbsp;plærisq, cxofi pcrfecutioncm in hoc mundo fuftinent,beatos pronuntiat. Ita veto fontein obturât,ex quo noftri lapfus amp; exitij principium raanauit;fuperbam nin^rum ani-miconfidcntiam,qua fit,vt non contenu noftra forte,nobismaiorcmfelicitatem polliccÿnbsp;ainur, fi rcliéh Del wocationc,cupiditatum malarum fuggeftioncs fcôtemur. Inprimis *nbsp;autctndehacreedoceri oportebatdifcipulos,quos (vtnuperdidumcft) fibi priuatimnbsp;inftitucmios delegcrat, ne qui commun! cum toto ludzorum vulgo ervore fafeinati, innbsp;pronnflo Seruatorc regnum terrenum viàorijs, triumphis, amp; dlultiarum magnificen-tia illuftre foinniabant,poftca crucisinfamia, egeftate item amp; coniinuiî, quæ ipfos ma-nebant, pcrfccufionibus,ofFendcrentur. Atqui eandem ob caufara doétvinahæc ei«nbsp;ïamhodic non minus ncccflaria eft,quando idem «rror eorum quoq^ animos occupauitnbsp;qui Chrilhanos fçfc profitcniur : adeo vt plæriq; de fide amp; religione non ex Dei vfcrbo,nbsp;icdexprzfcntis fcculifelicitate.pronunticnt. cauflaeftjVtpofteafubcrucenon -modo turpiter dcficiant,vcrumetiam blafphérai fiant,amp;: alijs fub ilia laborantibus impienbsp;infulccnt.
Ne verè), quod gentium Philofophi fecerunt, doftrlnam tam vtilera tamq; necef-fariam prolixis amp; Incerfis dilputationlbus iniricaret,8i obfcuram rcdderet,paucis,id eft, nouera Icntcntijs fiuc aphorifmis,eam compleâ:ltur,iisq-,brcuibus, 8lt; carnts iudicio pa-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
radoxis fiuc abfurdis : nimirum vt bac ratione eos,quibus falus fua cordl cft,ad diligentl-orenv totlus cautx confiderationcm exciter. Apud Lucam verô breuior,quatuor modo Icntcntias proponlt,quibus totidera contraria opponuntur,vt veheraentius eorum ftul-iiiiam confutarei, qui in hac caufa czci amp; infclicis mundl indicium fequuntur. Primo i *nbsp;bcati(inquit) pauperesSpil itu; Q^niam ipforum eft regnum clorum, Opponiturnbsp;hoedidura direétèhuiusmundi opinionl, in quo maiorhominum pars (vt paulo ante frtsSftritianbsp;diximus)bcatitatera in diuitijs huius feculi fitam elle fibi perfuadent ; Nirairùm , quôdnbsp;hac coraitetur omnium return fufficicntia,vel potius abundantia, materia item volu-ptatum,honores quoq; publici,quibus clati homines faftu, amp; pompæ magnificentia, feie pro Scmideisoftentant,amp; pro talibus à vulgo ftolido adoraniur.nbsp;nbsp;nbsp;Accedit ergo im-
iiunisquiduisaudendilicentiacumimpunitatcconiunâa, quapi) quoq; interdum of-
tos omnium mortalium bcatifsimos elfe arbitrantur. Econtra i)dcm paupertate nihil infcliciusautmilerius elfe exiftimanu Peneshanc enim penuriaamp;indigentia eft récura omnium carum quoq;,fine quibus vita hzc non poteft fubfiftere.nbsp;nbsp;nbsp;Comitantuv
hanc fames maleluada,amp; quod incertls fcdibuspauperesvagantur,amp;nouaquodam-modo çiwlia quofidlc fijbeunt,
Ss jii') * Qu«c
OHNI7H SANCT.
Quæraufa eft,vt plærisq; dclpicatui, multis etiam exofi fint, qui in illos fibi quidiißl^*' rc putant. Iraq; fulpicionibus finiftris non absqjpericulo grauantur, omnisgenetinbsp;iniuriasferunt5amp; plæruraq; prorfusopprirauntur. Hine fit vtinopiatnfiue paup^f'nbsp;tatem omncsexborrelcant, diuitiasveroexpetant: Vndeimmanc illudamp; infitiao»«nbsp;ditclcendi (tudium nalcitur jquod vt curas,la bores,amp;moleftias,pa rit, ita pratcipw»^nbsp;omnis generis (celerum caufa efi. Vt igitur huic nocentifsimo errori mederetur, n®nbsp;fine animi geftientis, Si difcipulis fiiis^ratulantij,fignificationc exclamat.' Bcatipaup^-res Spiritu Sic,
FAuf/erfs Sjgt;i-ritH qHtßntt
Vtvero men tern eius reftè intelligamus, de quibus nam loquitur, probe tene dum eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Etcnim paupertas per fe res eft indifferens, quz neq; feruat, neq; perdit
Fret/, 30,
mincm; amp;vtdiuitiæmultiscxitiofiint,quodhisfiiperbiant amp; ijsdem abutantur»' quod illicitismcdijsjllas acquifiucrunt ; Ita paupertas quoq; multorum cum mâle«'nbsp;oneconiunóta eft, qui nimirum vel ipfimetearn fibi accerfiuerunt vitae improbx»^^nbsp;leratz liccntia, Si â Deo caftigati,neq; huius manum,neq; fuam culpatn agnoftunt»nbsp;aduerfusilium fremnntgt;St ab ipfo impofitumiugum conanturexcuterc. Misverd'*nbsp;lefuada eft egeftas, dum velalias ipfi inertes amp;otiofi grauanc, vel etiam aliensrapt*^nbsp;furantur, amp; nihil non defignant, quo fibi fuccurri pofte exiftimant.nbsp;olim fapiens iile,qui vt diuitias immenfiis fibi dari nalebat ne harum fiducia elatusnbsp;ret; Qjis eft Deus? ita inopiam quoq; deprecabatur,ne huius impatientiaviftusnbsp;retur,aut nomen Dei fitiabiurarer. Definit ergo paupercsfiios Doininus,amp;fcY .nbsp;peribus ^iritu loqui ait, Intelligitautcm non Dei Spiritum quo nos implcrinbsp;vt in eo diuites fimus atq; abundemus : fed de hominis Spiritu fiue animo aut mentnbsp;quitur, amp; huius paupertatem commendat. Iraq; pauperes Spiritu funt,quinibil*nbsp;metipfis velvirium vel præfidij inueniunt, cuius fiducia fpiritus altioresconcipî^^^j.nbsp;fibijpfis quicquam arrogatepofiint,amp;hanc boni omnis penuriamita innbsp;gnolcuntjVt fub Dei manu Ipontè humiliati le totos tpfius mifcricordia: gt'atuitxnbsp;mirtant.Hæcfalutaris ilia paupertas eft, quæcuro patientiaconiundam habet fidtnbsp;^ientiam,amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft animos fuo forte contentos parit, quern quæftum vb^.
I, Tim, 4.
f7e»,l4,t4,C^ cum S.
1
efte Paulus ait,amp; ipfe rerum vfus abunde docet. Ea etiam eft huius paupertatis bp conditiojVt inter diuitiarum quoq; thelauros maximos amp;vndiq; affluentes honff mnbsp;1 habere pofsit, Etenim Abrahamus Pater credentium,amp; Ci ditifsimus eirct,^t*r jnbsp;gento,armentis,grcgibus,abundaret, ex Vernis verb amp; feruis fiio zre cmptisnbsp;militum centurias armare poftêt,erat tarnen pauper Spiritu, vt qui fc coramnbsp;præterterrani amp;cinerem,cfle noflquot;cr,amp; inter Chananæositàviuerct vt nemo ^^|ttpnbsp;quod de ipfia conqueretur. Idem de Dauidepolfumus diccrc,qui inter regales opnbsp;caulæ tarnen,ex qua ipfum extraxcrat DEVS, nunquam immeraorru'fjjß»nbsp;nimi humiliatem publice etiam declarauit contra vxoris Micbolis voluntatcm » Jr
Saulis patris geniusconfidentiorcm foiebat facere. Habet ergo hoc CURD (0 élum eoplus confolationis,quodamp;fi difcipulos fuos aduerfus futuram
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conlblari volucrit, illud ramen ita pronuntiat, vt omnis loci amp; Fortuna; bominf*
fcijpfispofsintaccommpdare, nbsp;nbsp;Sed amp;pauperesipfos monet, nein
'tg.
rum penuria fibijpfis placeant, quafi propter hanc Deo raagis accepti lint. profuerit, fi quoad huius feculi opes pauper fis, corde autem fuperbias, amp;nbsp;agendo teipfumamp; virtutestuasiaâes. Eft hæc omnium infelicilsima opulftit'^^^ vtnbsp;ritusperfuafio. Imoinopia eftplane noxia amp;delpcrata. Iraq; curent pp ./o'nbsp;Spiritus pauperesfint,amp;fe non minus quam opulentifiimos quosq; Dei gratuitnbsp;ricordia opus habere meminerint.
At hicteneri oportet, vndchæc Spiritus paupertas nobis obtingar. feres Sfsrttu. obus othnino opus eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primum, vt nos ipfos reélc noucrimus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ecenim
fibijpfis aliqui multis alijs præftare, amp; reuera præftant, û vel corporis vel fpeéies.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At ijdem in feipfos defeendant, amp; inuenient, fc homines efte, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(1)'^'
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nesfunt natura pcccatores, propter peccatum autem filiosinz Sc mortis gt;
Hoc qui probe norunt, ij quam primum caroinfelixSpiritusaltiorcsconcipib bijpfis illucftPauli occinunt : Qmd habes, quod noa acceperis ?
-ocr page 503-nOMlLïA n. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 487
Çnod fl açccpifti,qûidgloriaris ,quafi non acceperis? ïmô vt pauoni pedes turpibus ,, cer.n, Iquanimis horrentes intuenti crlftæ Sicaiidæ ftellatæfplendor concidunt : Ita ifti natu-rx pcccÀtvicis Si vitiorum fuorum contemplatione territi animos dcmittunt,Sccum Da-uidc clamant ;Nc ingrediaris Domine in iudicium cum feruo tuo ; En ego in iniquitatenbsp;lormaiusfum,5iinpeccatoconccpitmcmatermea: Ne ergo peccatorum adolcfccntiæ UJ-tyi.nbsp;meï Si Icelcrummeorummcmorfis; memento autem mel lecundura mifericordiam ¦nbsp;uiam Domine,proptcrbonitatcmtuam Sic. Atq;hic Spiritus illecontrituse(l:,queranbsp;Deo facrificiuni longe gratifsimura effe Dauid tçfiatur. Hæc paupertas ilia Spiritus,qua,nbsp;m prxfcnti C H K l S T V S commendat.
At quia bonorum huius fccull fplendor atq; fiducia multos inebriat Si infl3t,vt, quàmmileri Siinfeliccsfint.non obfcrucnt,alteruin quoq; nouille oportet quàm ni-niiriini vana, incerta Si fluxa fint,quæcunq; in hoc feculo maxlmi fiunt ab ijs,qui animosnbsp;non dum extulerunt ad clertium bonorum confiderationem.Vbi nequaquam opusfu-crit prolixa demonfirationc, cùm rcs ipfa abundè hoc doccat. Etenim ü opes infpiciasnbsp;nihil lus incertms,nihilinfiabiliusi Si quotidie multi ex opulcntifsimis pauperrimi fiunt,nbsp;fi non fua, faltcm aliorum culpa,qui illos defraudant,fallunt, aut fpbliant. Eadem cftnbsp;honorum huiusleculi fors, qui cum fortuna cuanefeunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cnim non alio funda#.
niento,quam vulgi iudicio aituntur,quod in horasrautatur , Itabiles elfe non poflunt. Idem de corporis valctudinc poteft dici,quæ tot morborum genenbus obnoxia eft,vt nenbsp;dies quidem totus illis enumerandis poisit fufficcrc. Vita deniq; ipfa vt laborum Si cu-ratum plena cfi,ita lingulls momentis ad finem fuum dccurrit, à quo quàm multum ab-funms,ncmonouit,plæriq; tarnen opinionecitiusmoriuntur. Qmd , quö^ nec ipfanbsp;huius mundi machina durabilis eil, Si in ca mutationcs crebras ilia quoq-, fubeunt, quæ **nbsp;atterna videbantur? Vcrifsimè ergo exclamauit fapientifsimus ille mortalium Solomon; ,,nbsp;VanitasX'anitaium Si omnia Vanitas. Cuiconfentit, quod Ifaias ex Dei mandatonbsp;protlanuuit ; Oninis caro fcxnum, Si omnis gloria eius flos agri. Hæc qui non vi- /yâ«. 4».nbsp;denr, Siproindc bonishuiusfeculi caducis eiferuntur,?] reuera miferi Si infeliccs funt.nbsp;At qui lila i ctlô Si diligenter expendunt, ijs mox Spiritus fuperbiæconcidit. Si adhancnbsp;Spiritus pcnurlam rcdiguntur.quam In præfenti, vt vcrxbeatitudinis principium , no;^nbsp;bisChrlllus commcndatjSi fimulillos beatos elfe pronuntiat.
Ncvcràboc temerèfaccrcputctur, fuidiül rationetnfubijcit Quoniam ipfo. rum ett rtgnum coclorum. Rcgni cwlorum nomine Chriftus interdum Evangeliumnbsp;dénotât, qm fenfus huic cfiam loceprjb« conuenit : vt nimirura Evangelium cum bo-ms illis omnibus, quæ illo pradicantur, ad pauperes Spiritu pertincre dicat. Fauethuicnbsp;icnlui^quod de illo ohm Haus prxdixit: Spiritus Domini fuper me , proptcrca quod-^®*nbsp;vnxitmc : vtF.vangclizem pauper:busmifitmc,vtfanern contritoscorde, amp;c.' Etnbsp;quod , pk Iohannis Bapt.ftx di{cipulis,ad (c mlfsis, poftca dixit : Cci vifum rccipiunt, ^.nh. n,nbsp;cbuJ. amhuliMjeprof, munjinmr, amp; furdi auJiu,, onui excitintur, amp; pauperesnbsp;ksangerunrur. Ueo(,nqu»,u) p^fenri çaupesSpirira bea.os drar.quiaLodnbsp;Lvangcho piædicatur,rcgnumcoîlorumadiplospcrtineaf.
ld veró ynum omnem hominis felicitatcm comprhcndit. Evangeli', cnim fqm-maatq; finis eltquodDcumnobisinfiliü fuo lefu Chrillo rcconcUiatum amp; placatum fie docct,adco vt totus noftcr efta, nosq; pro filijs 8c haircdibus agnofccrc vclit. At quinbsp;Deo propitio vtuntur, ijs nihil torura,quæ velad prxfcntis vitæ felicitatcm,vel ad æter-r oen, i»p.nbsp;nam iahitem faciuntjdcefle poteft. Eli enim Deus illc Schadai, omni fufficiens nimi-rum bonorum omnium fons 8t thefaurus inexhauftus.
Wem liheralitcr largitur fuis , quxcunq; ipfis futnneceflana. Cur enim fiV») fui languinc redemptos ncgUgcrct qui cceli volucres curat amp; feris fylueftri«nbsp;bus prolpicit ? Wem fuos verbo amp; Spiritu fuo docet , folatur 8r regit in o- nbsp;mni Fortuna neque ftcundis efferantur , neque aduerfis fuccumbant* Et e-«fdem ybi huiux vitæ curfum eincnfi fuerint, adfcrcciplt, vtregnumfuumcleftcnbsp;æternutn
-ocr page 504-488
DIEI OAINiyM SAN;CT.
æternùtn pofsideanc. nbsp;nbsp;nbsp;Qujs ergo tales bcatos eflè ncgct ? At pauperum
tanta bona funtjquæ nunquam aUequentur alteri illi, qni, vel propriæ iuftitiYvjjiij frcti. Spiritus altiores animo concipiunt, velhuiusfeculi bonaaternisSccocl^nbsp;bonis prseferunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- ^jiH
l uc^ H Diuiti4rum^nbsp;conclilltt
Cæterùm vtifta nos magis afficiant, proderit quod huic diâo apud CHRISTVSopponitfimulaudire / Vævobisdiuitibus: nam recepülisnbsp;tionem veftrara. Quo loco repctendum quod de paupertate fupra diximu®'nbsp;enim diuitiæquoq; indilFerentes, vtpcr fèneminem velferuent vel damnent.nbsp;quæ iufto titulo poßidentur diuitiæ , ex Dei benediétione obtingunt j amp; multosnbsp;ólorum numero opulentißimos fuifle confiât,vt lobumjIofephumjArimaths^uffl^l^nbsp;primispatrem credentium Abrahainum,in cuiusfinufedes beatorumàCHK*nbsp;nobis monfiratur, in quara pauper Lazarus ab Angelis deportatus fuit.
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ¦nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; talf«*
/*?
Quare hoc ctiam didum de diuitibus Spiritu exponj debet. Sunt eni^J DinitefSpr/-cum in diuitijs felicitatem fitam efle fibi pcrfuafcrint,vt illas per fas nefasq;al*n(.jpj,nbsp;tur fludent, ijsdem poftea cor apponunt, earumq; fiducia freti, Spiritus altosnbsp;unt, quæ cauG efl, vttamfuijpfius, quàm Dei immemores,illisjprofuianitm^nbsp;ad voluptates abutantur,neq; etiamlein ordinem redigi finant. Dcniq;(vtvno^j^[^nbsp;bo dicam ) nihil aliud quam diuitcs,amp; bonorum huiusfeculi pleni funt, vacuinbsp;fide, religione, modeftia, dileólione, amp; alijs virtutibus, quibus homines vacatenbsp;bat.nbsp;nbsp;nbsp;TalemDauid Doegum Iduraæumdcfcrxbitin Pfalmis. Talcm Nabalcin4
I, 5'xzw, af.
ii«qucfuifltlcgimus ,amp;Epulonem,dequo CHRIS TVS inEvangeliodiflcrit, fatuum quoq; ilium, qui quod bonis abundaret, vitæ mortisq; fecurus,tam illiusqua
illorum vfumfubitoamifir. Et tales ho die nimium multi (proh dolor) pafsiu'***^ niuntur,dc quibus verc dicipoflunt, quæcunq; de iniquis diuitibus Scnpturapronü®'nbsp;tiat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 'f
Cur Jiuitet emfnioüi fintnbsp;talamitoji,
Sunt item fua opinione diuites Spiritu, qui, fuarum virium atq; iuftitiae prop^, fiducia inflati non agnofeunt, fuam inopiam atq; vitiofitatem, in qua nati amp; concepnbsp;flint : inprimisautem, qui opera fiiperarrogantiæ (fupcr erogationis dicercnbsp;bam ) iaólant, quafi de fuo alijs largiri poßint. De quibus fuo loco pluribus dinbsp;tur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . hil
In præfenti autern iflis omnibus Væ horrendum denunciat Deifilius, quo grauius, nihil trifliusfingipoterar. Et cum tamgrauisfententiæ caußs multas etnbsp;lorum rnoribus adducere poflet, eius fôlius meminit, quæ illos quàm maxitnè tertet^nbsp;amp; fimul omnem fortis melioris fpem cis eripere poterat, Habcnt enim hoc ptop'^nbsp;um prioresilli, quôd omnia pericula amp; incommoda pecunijs redimi pofîèexiftimant,nbsp;ideo de futura quoque vita ( fi modo de ilia vnquam feriô cogitant, fibijpht^nbsp;m nia læta pollicentur.nbsp;nbsp;nbsp;Sed ipem omnem cis eripit C H RIS T V S, quan do vx i**
minatur, eo quôdconfolationera fuam iam receperint : Idefl, quicquid exopibus^ ni vobis obtingerepotefl, id iamnuncrecipitis, nihil ergo in poflerum fpcrarc liret#nbsp;quàm vt dignas veflræ incredulitatis,iniquitatis,interaperantiæ amp;fiipcrbixjpanasnbsp;oluatis. Id vero verifsime dicîtur. Quia enim raortalesfunt,cum vita vfuni'i''.'^nbsp;queomnem opumfuarum amittunt,amp;fiabsq;fideamp;fèriarefipifcentiainpeccaiisnbsp;morianturjanimæ quidem illorum apud inferos colleétæ, cura fui fimilibus corquen^nbsp;interris vero memoria illorum auteuanefcitjautignominiæ, vel potius ftorisjfnbsp;efl.
Zrff
Quid quôd morituris fere occurfant, quæcunq; ioiquè,impiè,infàlcnter amp; piterfecerunt,quorum confcientiaimpediti,nonpofruntdeijscogitare, quænbsp;ipforum iuuare poterant ? Faciunt adhorum confirmationem, quæ diuitinbsp;pud inferos excruciato Abrahamus refpondct,8i quæ lacobus Apoltolus fui fèculinbsp;tibus denuntiat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ i-
Alteri vero illi, quos PhariGica bonorum operum opulcntia fnflat, fîmih o norationefuammercedemhîc recipiunt, dura vulgô proiuftishabentur.amp;exc^^l^nbsp;flum faciunt : Interim CHRIS Tliuflitia nudati, non poflunt in D EI
-ocr page 505-. H O Ml LIA ïiî. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4,QQ
filiere. Difeantigitur Cb-rilliant homines procul abiefli opum huius fcculi cupidi-titc a'q-, fiducia, forte fua contenti vtuerc , deq; ht a iuftit-a delpcranda a nimos atiollant ad clctlis' cgni tbefauros, quos nobis luo luci '.to acquifimc xternus Dei fibus, 1 E-S V S CH RI ST VS, qui propter nos pan 'er Eétus clt, vt nos æternis atq; incorru#nbsp;ptibilibus bonis bearct. Ipfi debetur bened.tbio,honor , g'ori.i 8c poteftas in æter-nuiu.i^,lf£?^.
HOMILIA HL
Btati tpi lurent c^uonianquot;» pfi confoUtionem accipient.
¦^NES QVIDEM HOMINES NATVRA SlBl E E# 1C ciTe volunt,amp; fcVicitatis ttenUS funtjfuliuntur auttnijquód bancnbsp;ill huiüs l'jcuii bonis fluxis'atq-, tempovatijs confifterc puiant,quæ cau-liclt , vtadiierfisoffenfi debona Dsi evgale voluinatc dubitent , amp;cnbsp;Ixpc afidcdcficiant, c|uæ fola wrèbeatos facit. Qbia ergb fcicbacnbsp;CH KlS'r V S, qux dilcipnlorum (uocum fors in teivisfutura effet,nbsp;epiodip pcrlecutio omnes cos nv.neat, c|'ii in ipio volunt piè viucre, vt eos pvætnuniatnbsp;dcbcatitudineitadillerit, vt hanc nullis huiusicculi incoinmodisaut aduerfis turbari^nbsp;poffcdoceat,fimukppciutrfisdebacvcmundi upinionibus occurrat. Italie quianbsp;vulgobcatidicunuirdiuites,CO qnodvcium omnium abundaniia vtantur , in bonoienbsp;ik pvctio ImtjSt nibil non ijsdcm impunèliccat, paupcriatem vcrô,vt extremum omnium uuluruui,pliviq;bori cnt,ab eo exorfus docuit nupeisquæ verè bears opes,qui itemnbsp;verc diuues fint,qui bvaii dici meieantuv ¦. Nitnirum pauperes Spiritu. Sunt autem bi,nbsp;qumibdiulcuictiplisvident,quoglo icntur,amp;pvoindecoram Heo humiliatiab bniusnbsp;lobus gratia pendent. Qui enim talcs lum ,i)dem fua forte contenti omnem fortunamnbsp;patienter ferunt, 8c exfidt Dco obediunt. Ôllprop cr qnæcunque fit eorum , quoadnbsp;huius feCulifortun.is,condlt!0,beati Gmt : quja ad ipfes progt;pi iè pei tinct Regnum ccclo*nbsp;ruui, fine l'.vangclium,cumtbe(auris gratis clcfiis omnibus, quos nobis C H RIST VS meruit.
Sequitur nunc fccundusbuius traélationis Aphorismus : Beati qui lu gent, quo- niam iplicunlolationcm accipicnt. Conuenit di£tum boccumeo, quod Lues fextonbsp;cap.dicn ; Beati qui nunc (Ictis quia ridebitis. Qviod autem illic priuatim folis Apofto-bs diétum videri potcrat.in prxfenfi general us ad lugentes txtendu,amp; boc quoq; oppo-nitcorruptoScperucrlobuiusmundiiudicio. Hic enim fcrèeosdicit beatosefse,quinbsp;nibil babeut quod ipfis dolcat »alicnis autem malis omnino non tanguntuv, vel etiam resnbsp;(nas ita iiiftitucre pôffunt,vt ex cis vtibtatcm percipiint ad bæc conlcientise ftimulos atq;nbsp;curasonincsnurificccludunt,vtludum iocumq; faciant cxi)S, quæ de Heo fceleruit»nbsp;vindicc, .aut de nouilsimo l E S V C H RIS l l ad mdicium aduentu in feripturis di-cuutur. Sed vt hic cum i ilu 8c gaudio vitam tranfigentibus fletum 8c plandum fempi-tcrnuiu alibi minatur :ita in præfcnti lugentesbeatosdicit, 8c bac ratione nobis luélum ,nbsp;comuicndat.qiicm vcr.a 8c folida conlol.itio comitetur.
Atita loqucnsC H RI ST V S aptrtc danmatStoicosSeborumimitatores, qui wtoOmomGiuc indolcntiam àCbrirtianishominibusrequirunt,8c mox vitio vertunt, fi.nbsp;quos vclfuam fortem dcplorare , vcl gaudio 6cIxtitia perfundi.videant. Atqui Deusnbsp;nos iiequaquamtruncüs aut Uipites fecit, fed homines, qui affeftionibus animi 8c cor-povisobnoxi) fuut, ncq-, ijs fciuper peccant. Extant enim exemplafandifsimorum ho-minuni,qui 8c pic contriftati 8c fanûc gauifi funt. ? Luxit Saræ fuæ obitum Abrabamus,nbsp;ncq-, boc nomiiicm feripturis rcprxbcndttur, lofepbi filij amifsionem lacobnbsp;leuterttilii,ncq-,idcoimprobatur,8crnrfusilliusinucnti nuntio exbilaratus cft.
Sed 8c lofepbi pictas in fratres 8c patrem commendatur, quod illis quidem non 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fine ciuhui IcGc cognoGccndum ptsbuit, huius autem morte culacrymis profecutus eft.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Poterat
A.
.41
490
Zej». 1,.
3« TVw, J,
mtth, iSi
txtj, ts.
I«
DIET OMNIVM SANCT.
Poterat idem de multis alijs dici, fed fufficiac nobis vnus Chriftus, cui Lazarianji'^* tus lacryinas excufsit, amp; qui hoc loco bcatos clfe ait eos qui lugent. Nonnbsp;Paulus inter nouifsimi feculipeftes incurabilcs nuiueratlt;iç3fyKf,qui alfedioncs^*'*nbsp;rum natuntlesexucrunt. Qi^tnodo enim his cxtindis locum habebitnbsp;quagermani Z£5F CZ/Â/iT/difcipuli agnofcuntur, Nc veró hïcnbsp;primo quibus de caufis Chriftiani lugerejamp; quis ipfis lugendi modus elfe dcbei'A'nbsp;dumcrir.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'J
Quoad primum vehementer errant,qui non aliatn ob caufam lugentjquaiHHf^^^ vel ipfis priuatim aliquid præter animi fententiam accidie, vcl quod vitam hanc ¦nbsp;lern curaruiîi,laborum,amp;omnisgeneris mifèriarum plenam efle vident»nbsp;in iftacontemplationepedem figunt,nec vlterius progrediuntur,ij tandemj,nbsp;ueniuntjVt dicant optimum elle non nalci, aut natum moxmori. Fuit haec olim* .nbsp;cum opinio,qui fuorum filiorum natales lacrymisprofequcbaotur , defunäoru®nbsp;funera cum gaudijs amp; iubilis dcducebant.
Et Heraclitus Philofophus,quotiese domo fiia prodibar, animi Imäum ftabatur, Sed quia ita fentiunt, grauiter in D E V M peccant, quando noo «Squot;*quot;nbsp;feunt vitæ huiusperhunedatæ beneficium, neq; expen dunt, quàm eximiumlitâ^i®*nbsp;rationalis amp; immortalis dor.um, quo cætcris animantibus prlîainus ; vt iamnbsp;caturdeijs,quænobisChriftusfuamorteacquifiuit. Deindeluûushicpline tnbsp;inuseft, amp;infupervitætîBdiumimôimpacientiam, amp;fa;pc horribilem defperationbsp;parit, qi^m infelix illc ploratus atq; dentium ftndor fequitur,quera Chriftusnbsp;natur
Itaq; qui bcncScféliciterlugere volunt,ij omnium,quæ nos moltftant sut gf uantcaufam veramrefpiciant,deq;eadoleant, Eft hæc peccatum, fine vclu^nbsp;Dei rransgrefiio.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Etenim hominem initio ad Dei imaginem benecondituni }*
rèbeatumatqjfelicemfuiffe fcimus* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
At fui conditoris mandatum transgreflus J\dam fibijpfi atq; poftcris fuis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
toti autem mundi huius machinæ malediäionem accerfiuit, fubquahæc(vtH éiribit) fulpirat, liberationem expeólans. Ex hoe igitur fonte rerrarum fterilunbsp;improbusagriculturæ labor, curse item, morbi, fames, fitisamp; rcliqua omnu nbsp;runt, quæyitam hancnobismoleftamamp;accrbam reddunt. Ecquianbsp;catur, inq;\nultis ( vt lacobus ait ) labimuromnes, quotidie etiam D E V *'nbsp;iram nouis indicijs fiuepnis manifeftar. Hæc igitur nobispræcipualugencnbsp;fa fit i quod nos pecCutores elfe fentimus, nee tam propter plagas lugeamus, qua'quot; quot;nbsp;trem illum noftrum , quo nemo cft indulgentior, offendimus. Hoc .nbsp;bonseindolisfilij. Exempla huius Gnüiluótus in Dauide, in pcccatnce ilwnbsp;gclica, in Petro item amp; fimilibus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Scriptuia proponit : amp;hic dolor illelècundumDEVMeft, qui .A, ftolo pnitentiara veram gignit , cuius neminem poteft poenitere 3, Cormnbsp;cap,
Nee noftra modo pcccata deploremus, fed aliorum quoq; deliâa atq: gere debent Chriftiani, eos inprimis, qui cum publico fcandalo coniunâinbsp;git hoc primum gloria DEI, quse peccatis noftris quafi ob{curatur,dum ex his deinbsp;verbo eius, male loqucndi occafionem prophani homines arripiunt. Deindenbsp;idem fidei amp; charitatis Chriftianse vinculum, quo vt eiufdem corporis membra ah)nbsp;fumus obftridi. Et extant fanôtæ huius fympathise excmpla in Sandisnbsp;quorum fidem amp; pietatem fcriptura commendat. De Lotho certè Petrusnbsp;cum inter Sodomæos habiraret, eorum conuerlatione fatigatus quoridie aniinainnbsp;iuftam, videndo amp; audiendo iniqua illorum faöa difcrutiauerit. Mofem qtjoq« .
ëlitarurr^conrumacia amp; inobçdientia vehementer doluifle, crebrse amp; ardentese'US Deum pro illis inrercefsiones teftantur. Quod ipfum de Icremia quoq; o,nbsp;cere, qui infeîicisgentis exiliiim,8c vrbisfanguinana: exitium,threnisaccrbifsini'* Pnbsp;fccutus eft. Saulem vero reiedura ita luxit Samuel,vt etiam Dominus illum **Pf
4-91
d«r«. Etapud Ezechietem cotum pietas probatur, qui gcinebant amp; dolcBantpquot;ropter abomi* nationcs taüas Hierol'olymse. Paulus vero Corinihios idco grauiffinie cortipit, quod non i.cer.nbsp;luxiirciu cafuin iniputi illius, qui inccllu luo Pxcleiiam oftcnderat.öc idololaths dederat de.fi*nbsp;de ChtilUaiia male loqucndi occafioncin. Cum autem mtdta quotidic præicr ófiicium fiant,nbsp;in Ecclcftjs ctiam bene cOnlfiiuns, quis non vider quàm muk», quamq-, graues oftérentur lu-gendicaufschominibus pijs.quibus Dei gloria amp; publica Talus cordi efi? Quod vtinaninbsp;cxpcndcrcnt, qui hodie dum infrcnis eùaçzM, ôt indomita Icelerum grauksimo-rum nccn*
fia, régnât, ipfi quali rcbcnc gclta fcturi rident amp;''cxulianr.
Qui vcrà luftum fuum ab hoc tam fanûo principio cxbrditintur , ijdcna poftea în ealamitatibus, tam publicis quàm priuatis, ablq-, cnminclugete poüunt, imo kigcre onininonbsp;dcbent: Vtpotequando pcnccutioncs moucnt lytanni, qui pios Chrilü cukorcs luis Tedious cijciuitt, incarcérés detrudunt, tormcntis dirisexcrüciant, Ecsfclusdilsipant,multosnbsp;fidcm abnegate cogunt, amp;iamquafiviâoriaaduerlùsChrillumpotitiepinicia canunt, pijsnbsp;vern cum petulaïui ver« fidei exprobratione infukant. Eft h«ciulïiffima lugendi caula,ôthuenbsp;tderri debet Apoftoli prscceptum.: WcmorcscRote vindorum,tanquam vnà cum iUis vin-fti : corom item qui aftliguniur, ac fi ipfi quoq-, fuis in corpore, Q^od iplum in altjs quôq;nbsp;publicisealamitatibus,pelle,fame,bellisalijsqifitnilibus,obleruari debet , vcniróirum le-cundum eiuldem Apoltoli admonitioncm ploremus cum plorantibua, condoiearaus do»nbsp;Iciuibus. î-uélus quoq-, caulà grauis eR, fi virl de Kepub. amp; Ecclefia bene meriti toUantut. -R»»»,»**nbsp;Luxit lofijc régis opiimi mortem Ictcinias. Idem priusin Moûs 6c Aaronis obitu reélèlece-tuntfilij ll'racliszöc primiiiuain Ecdcfiamin Stephalll morteplanétuni publicum fccilfc Lucasnbsp;icRaiur. AoudllaiamanrfinacciiGinriir. anibiis non cnrdi erai, Clfi virosiuRoS 6C benchcos
plex lugendicaulà nobls ofteratur, Inuenientinicfinguli priuaiim vitioÏitatemiimatam,quamp; ißün. eftetïisuiüibusnunquam non feie exerit, Régnât palsim eftrcnis pcccandl liceniia , propternbsp;quam Euangeliumamp; fides ChtiRlana male audit, bcruet in mukis locispcrlecutio ; diflipaii- nbsp;tut Ecclefix, multi deficiunt, multi inopes 6c egcni oberraiiL Non ceflant interca tamis, pe-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
ftis 6c llcllonx tlagclla. Etgrauiora nobis minaturlatalis mundi fecuritas, quando pauci iihi, vt pat ctat, afliciuntur. Q.uid ergo aliud faciantpij, quàm vt luûu feie maccreut, quodnbsp;dim Prophetas ApoRolos lecifle letmus.
At nclugcndo pccccmns,modumtetretc oportet, quern fequamut, Nec entra Etbnicos,quiluiutse vit*Ipcmignorant,lugcredec« ClanRianos homines t multominusnbsp;auicin ijdcmin vlulatum crumpetc debent, qUalisbelluarum cR, qux inlaqueos aut loaca* nbsp;nbsp;nbsp;-
incidcriint. Primtimergo meminerint nihil abCq^Dci decreto fieri,cuius iudiciaomnia lunt luRitia 8c vctitas,quiquc ncmini iniuriam tacit,cum nemo fu,pui non grauiores pocnas mcrca-atur. liaquc in Ic iplos finguli dcl'ccndant.peccata lua 5c aliorum deplorcnt,6c a)j ijs abllineant, /nbsp;quibus Beilin oncnderuntivtqj Icrio iplos alfici conRct, àlicitisquoqf gaudijs fibi tempêtent; quob olim loci monuit, quando, Iponlum iubebat c thalamo luo ad Icthauias publicas .nbsp;prt)d)rc. Deinde cogitemus Dcum fidelem elfe, qui nos fiipra vires tentarinon fthat. Ncergonbsp;impaticntia aut dctpcrailonc abforbeamur. Subijciamusnos prætcrca Dco cumfideiobcdt-eniia,8ceiusopcmiiaimplorcmus, vitarnen ipfincq-, tempus neq^ raodum prxlcrtbamus.nbsp;Sic olim Dauidem fccilfc Icgimus, quando lurpi aduketio 6c çde indtgnilfima Dei itam pro- *?nbsp;uocaucrai, Scàfilio Ablolone ex vrbe regia cxpcllebatur, Et multumprodcritPfalmos. quos
Quiaveró carni nihil dutius 8c difficiliustft, quant inter xrumnas amp; calamitatcs fpeni certam taluiisconcipcrc.Sc bcatos diccrccoS, quipcrpctuisaduerfiscxerccntur, dulctlsimanbsp;ptomifiionc lugentes ChriRusconfirmât,quando cetiam confolailonem ets poRiectur, Loquitur auicm de veta confolatione, quam lu iplo Itabent pij, qux multiplex elt
Quoad cnim communes huius vitx motiais afflifliones, conlblatio non leuis cft, canfiJau» ; quódfcnonfolosalHigi ftiunt,fed'illasfibicum omnib.homiiiibus,inpriitiis autem cum pijs, *«gt;»»»»»»»*»»nbsp;adcoqi cu ipfo Chrdlo,communes cüc.qui non lolum omnisgeneris aductlà pettulit, fed quænbsp;cunqi nobis acciderc poirunt,fuo cxcmplo faiiflificauit,vt animas Ixdcre non polsinultii po-nbsp;nbsp;nbsp;«
fills nobis adiumcnio fint ad boHum. Q^ia cnim ntorialis huius vitx amantes lumus 6c ntuiidi quoqi quantumuis calamitofiöcinfchcis-defidcrio tenentur.vt inuiti ab eo diuellaraur t
-ocr page 508-492
huius gaudla 8c voluptatcs, fi quæ fie dici merentur, aduerfis continuis Dctis nob^ ores reddit.vt hisfatigatos munditandem tædeat,amp;ad meliorem vitamalpircoi^'^ nbsp;vix vnquam fafturi cflêmus, fi nobis omnia ex voto fuccedcrcnt.
Quoad vcrô confcientiamfcclerum , quæ pnis grauioribus Deiiscafiigaril'^^^jiö« iratum fibi Icntiantpij.amp;ideo in mentem illis veniat, ipfosàDco reiedoselfenbsp;dulcifsitnas gratiæ DeipromiffionesSpirituslânduscis ïuggerit; Spiritumcontrit»' ÿjnbsp;humiliatum non delpicies, ô Deus : Apud te ô Domine ell dementia, propterea ti»^yji-amp;Dumipfum clamantemaudiunt; Nolo mortem peçcatoris, fed vt contiertattquot;' nbsp;Neenon Ghrifti duldfsimainuitationelèfe confirmant, dicentis; Venitenbsp;laboratis 8i oncrati eftis, amp; ego vos refocillabo. Deniqj cum fchuius meritoabluiû^^ppO'nbsp;ôificatos. Patri deniqj recondliatos efficfdant, intrépide cum Paulo dicuiit; Si De?nbsp;bis,quis contranosJQu^isintentabitcriminaaduerfuseledosDci? Deusell, q»'*nbsp;quis cil qui condemnet 8cc, Rom./, cap,
(fl«*''quot;' , In aliorun} vçrô delidis, fi hi fratres 8c ex credentiom numéro fint,
Jugeant, confoiaypnem tamen percipiunt,quodproraifsioncsiftæ, quas modorccjiiilt; adillos quoqucpertincrefciunt, ncqjtantam circ.diafaolipetcntiam, vtoues yli)'nbsp;Chrilti raperç. Sciunt, inquam, fratres Domino Rio ftarc amp; cadcrc, 8c cundeni {JO (irnbsp;erigerc amp; llabilirc. Quoad veto effrenem mundi licentiam, ctfihæc pijs moleftift* ^jiri*nbsp;latur tarnen eofdcm, quod hanenon perpetuô fore, amp; mundum adfincm fuunbsp;flum deniqj iudicem venturum efle fdunt, vttotam huius mundi madiinam isiupnbsp;fua mole laboranten! libérer,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
I Quod fi propter fidei profeffionem Ce mundi principibus exofoscircfcnt'^lt;^iii* uis infles periculis atque laboribus cxerccri,multô vberior confolatio illisadulgct.^^nbsp;crucem Ghrifti ferre, amp;fibifuæpatientiæatqjfideiexercendæoccafionemdatantnbsp;quôd ipfosfuæ crucis locios facere dignetur æternus Dci filius, qui vt mundon^ iir'-'nbsp;principe vicit,itanobisvicit,amp;vidorianoltra cft idem ills , cui fidimus. Sci» nbsp;Deum fidelem elfe, qui nos non finattentari fupra quàm ferrepoirumus;amp;quodJ'.^jiiflnbsp;fioncs Ghrifti in nobis abundant, itaetiam in nobis redundet, per Clirilluninbsp;noftra|, idcoque cum Dauide dicunt: Virga tua amp; pedum tuum confolanturnbsp;Pro æftu multarum cogitationum intra me recreârunt animam mcam confolannbsp; amp;c. Pfalmo 2 4-, amp; Pfaimo 94-.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
fcd' ** Atqui has confolationcs plj fentiunt, dum adhuc inhoccarnis mortalcs^* ^p^t,nbsp;dantur, Sequetur autem olim maior his, quæ omnem huius mundi intellcftiquot;nbsp;-quando nirnirumanima huius ergaftuli vinculis folutaadbeatorum fedescolligi'^'nbsp;Ghrifto viuat amp;gaudeat. Reftatprætercapcrfedioramp; plena rcdcjntio, quæ lit'!nbsp;fubfincm mundi QiriftusI in gloria Patris fui venict ad iudicium. Tune cniinnbsp;corpora illis reftitucntur,amp;,ex carne fuafvt lobus aiebat^ proprijs oculisfibijp*Vc^nbsp;vindieem amp; Redemptorcm luum,in quo Ipcraucrunt; qui corpora noftrajno'*^j,)flt;^nbsp;ruptibilia, amp; ignominiofa, fuo corpori immortali, incorrupiibili , 8cnbsp;mia redder ; quibus induci in élus occurfum pet acrem rapientur , vt cum ,nbsp;amp; in cius confpedu fatietatc gaudiorum fruantur. Quis ergo non beatosnbsp;quibus confolatio tam læta amp; folida «terno DEI dccrcto parata eft î Quis knbsp;get eflcludum hune, qui gaudioclefti amp; ætcrrto compeniâbitur?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
tin^ulihee Cætcrùm qu«d initio diximus, cum iftiid didum in generc C H R I cbrißtdiHttm omnibus pijs fiuc credentibus pronuntict, debent hoc finguli, quôad fuum ''nbsp;fàt Affluent, f,e vocationem , fibijpfis priuatim applicarc.
ttnfcienM tn
^«¦«^.18.31»
Mierum titli-
/tau, IQ, Rquot;, H«
Catijilatipin ftr/etMiom-ittt.
CenfoLitii t» Mtrmt,
Vbil, s.
'
ttrtnt.tf. », Cor, n.
Habent enim fingulavitse genera fuam crucetn , fob qua laborant, lent, qui officio fuo fideliter fungi volent- Nam vt à vrrbi adminiftrisnbsp;vix dici poteft , quam multa bis ferenda, imö dctioranda fint cum accrbifs''p nji:'*'nbsp;fiquidem Domino amp; Ecdefitc fideles fint. Docent hoc Apolloloriimnbsp;rum exerapla. Elias,certe mori cupiebatl, vt curis tanris,'atquc folicitudiiiibus ** ^i.nbsp;Neue porro cogcrctur videre , quae diu cum maxima anima animi molcltia îp.
leremiam veró cxclamâflc kgiqus ; Ve mihi mater mca, quod me PT Iltigatorcm, 8c virum controuerfiæ , vniucrfæ terræ , Sic. Pauli auicmnbsp;fiint : Quis affligitur, quin ego affiigarf Qui^ offentÉtur, quin ego vrarfnbsp;amp; elfe cum Chrilto ÔCc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
H o H l LI A IIK nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
Qvixfingulranimumdolcntcm «cmuiiiplici luduobfciîum atguunt. De Magiftrafibus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
pi)S hoe iphimvetiflimè dici,Mofts, Daiiidis, Ezechiæ, loliæ, ÔC hmilium exempla teftantur; ** Öt hodie expcriuinur boni principes, quibus Dei gloria amp; publica laïus cordi ell : Dam e-iiimipfipro omnibusexcubant,terepeflinramgratiam reurunt, amp;alijs fecuré iripudianti-bus.iptipatrix ruinameum dolore Scluélu præuidenu bimilner lugendi cauias priuatasnbsp;îwbcntcoüiuges, parentes, opificcs,Agticolae,nautse.diuites,pa«peres, dcc,
Sedhisomnibus fua quoq; confolatio à Domino iaà» promifla atq; deftinata eft. Ad verbi miniftros.n.pertinent,qusolim Ptophetisamp;Apoüolis dixit Dominus: Gaue metuas vul-tmcotum: Egocnlm tecumfum,vttelibercm. Non vos eltis,loqucntes, led Spiritus /«r»»».!.nbsp;Pattis veilri, qui in clis ell, amp;c. Et ijdem, fi Domino hdeies lucrint, in Hncm vlq-, ohm læ- Matthä nbsp;um illam vocem audient: Euge férue bone amp; fidelis : inpaucisfuillihdclis^multistcpr«-ficiam ; intta in gaudium Domini tui, ßcc* Similiter pnncipibusfanélis omnibus diertur,nbsp;quod olim lofu« Deus dicebat : Sis fortis amp; robullus, ne fotmides, neue animo frangarls :nbsp;quoniam ego Dominus Deus tuns adfum tibi in omnibus , ad quæ tu proficilteris. Etnbsp;i|dcm olim cum Chriilo R.cgc R.egum amp; EJomino dominantium in ccelis viuent atque rc-gnabunu
Coniugibus veto pijs confolationtm cx'imiam exhibet Pfalmus 12 g. vt iam de cmiaftt, co nihildlcam,quod incoftatufcagctckiunt»quototanoltr« falutis ratio adumbratur,nbsp;qu«à noftra cum fponfo lES V GHKISTO coniunftionc dependet. Et quid nonnbsp;i)dlt;m àChriilo Ipcrcnt, qui primum miraculum, quo fc mundo reuelarc dignatus ell, in nu-ptijs cdidit,quasvino honotario(vtita dicam ) ornauit miuculolcexaqua conle^lo: nimi-rum vtdoccret,lctalibusbcncdiccre,amp;omncm coniugij amaritudinem fuæ confolationisnbsp;vinofalubcrtimo temporäre atq^condireveile. Dcniq^nullum vit« genuseft, quod nonnbsp;Vuasptoptiasconfolationcs inScriptutisinueniat.adomnesautcm ex «quo pettinet, quodnbsp;Apollolus pietatem dich habere ptomifsioncs prxlcntis amp;.futuri leculi: Quod item omni- nbsp;bus in luftu conllitutis amp; laborantibus pet Dauidem Spiritus fandusait: Keijce in Dominum fatcinaraiuam,amp;,ipfcicfuftulcict: non permittct ,vtiuftuspcrpctuô labafcat. Pfahjj.
^«tetùm opponi debet his,quæ in praefenti dich Cbriftus, quod idem ipud Lucam ®onttatioplanélcntuptonuntiat :Vævobis, qui nunc ridetis: nam lugebhis dc flebius, C^onbsp;diclo nonftmplicitet omnegaudium auttifum omnem daranauSunt cntmlicita quoq^gai»nbsp;dia,8chabentpijiincrdumiullasgtauefq;CKultandi caulks: vtquando Dei gloriam aüêri »nbsp;icgnumqt eins longe latcqiptopagari, pios florere ptoficere 8C in fide proficcre vident: vefnbsp;quando Icipfos priuatim Dei bcncficentia adiuuari atq; fcruati fentiiint, Iraq-, de iliicitis mundinbsp;Mudijs hoc iiyclligi débet, quæ fere nulla de iufta caula condpiuntur, amp;, infuper imtnodetatanbsp;funt.amp;incftrencmpctulantiamdégénérant. Etcnimimpijlt;vtSalomonait ) lætaniur cumnbsp;male tccctunt,amp;cx luis Iteleribus, qualité bene gefta,iaudem captant :^uodnodic multi fa- ciunt, qui non line gaudij fignificationc fua llupra,vluras,rapmas, cædes amp; alia flagitia prxdi-cant. Et qui intet huius fcculi fillos optimi funt,tj non nifi externis amp; tempora rijs bonis Ixtan-tur,8t quia non refpidunt adomnls boni larghorem,Dcum,ijfdcm pro animi fui libidine ab-uiuntuï.adeô VI intercancq; Domini opus conliderent, ncqj de propria aut aliotumfalutenbsp;tognent. I ales Im foculi ho mines finde Ifaias amp; AmosPxopltetæ fcribunt : Sctalcm nobisnbsp;illpm cplilonem Chnllus depingit. Ulis veto omnibus væ denuntiatDomintis. Nam vcUu-bitocalaniitatcaliqua obtountur, quæ illis co accrbiorcll,quódimprouifafit,-Schacipfosnbsp;ptcmentcfunul Dei iraiu libi ob oculos vctliri fentiunt, quæ omnem confolationcm proculnbsp;ab cis atect : vcl mots ipfa cis nihil huius cogitantibus obrepit, quæ non poteft non ipfis ludu-ohfiima ed'e, quando quæcunq; ipfis charifsima luerunt, icllnqucrc coguntur, futuræ autcninbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fclicitatis fpem nullam habent. Itaq-, miferi 8c defperabundi ciulant.dc omnis confolationis
I vacuicum Adriano Impctatotcfibijpfis occinunt: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Animnla,vagula,blandula,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hofpes comclq; corporis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quæ nunc abibis in local
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pallidula, frigida, nudulanbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nee vt foies dabis iocos ?
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Exempla huius mlfcrtim« fortis quotidie muha occurrunt : qu« diîigentlus ïiodic
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftbferuati debebant, quando hæc nouifsimafunttempora, quorum mores corruptiffimos
\ Tore CHKISTVS amp; Apoftoliprædixerunt : at ijdem mpnent, quid euenturunj fit o- mnibus illis, qui fccuri cum mundo exultant amp; rident. Gum dixerint ; Pax amp; tuta omnianbsp;(inquit Paulus) tuncrepentinum cis invminct cxitium, ficuti dolor panas mulieri vteromnbsp;Ttrcnti, nec effugient. Et GHKlSTV S : Tunc appatcbitfigjmmfilij hominis in«-lo, ttc tunc plangent omnes tribus terr«, dec.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TiÀjnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;NeçD
I-
-ocr page 510-nitï ON.-iïiViii sanct.
Ncqueacerbus modoScomnicomparationemaioreritluflusille, venimctïam infinitusSt æteniiis erit. Ablegabnnturenimifti hominescum fuo capite, diabolo in tencbras cxtcri-orcs, vbi crit lempiternus ploratus amp; ftridor dentiiim, vbi denique vermis eorunr non mo-rietur, neq; ignis extinguetur. Vidit hoe Solomon, quando dixit : Melius eit adiré domuninbsp;leótus, quàm domHmconuiuiJ ; lllic enim cernituf finis omnium honiinum /Scqui viuit, idnbsp;rcponic in corde fiio. Ecclel,/. cap.
£Are,«,
Moueat ergo nos iftorum confideratio, ne infelicis mundi iliieitis amp; immoderatis?®' dijsnosinefc3ripatiamur,neq^piorumcalamitatibus amp;lacrymis.quas tyrannis imp®''''nbsp;illis exprimit, offendamur ; fed Mofem potius imitemur, qui ( vt Paulus feribit ) ianigf^nbsp;disrenuir vocatifilius filiæ Pharaonis , potius cligens fimulmalis affici cum popnlo^f*nbsp;qnàin tempotarijs commodis peccatifrui. Erit enim reuera rcrum vicifiitudo itijUo«ic»nbsp;quam poltlatam iudicisfententiam nulla alia-lèquctur. Itaquchumilicraurfubpotcnn®*^nbsp;nuDei Sepijs lacrymis dcploremuscùmpeccata noftra, tùm infelicis mundi mores,nbsp;fa aiitcm omnia amp; quæcunquc nobis dolöris amp; luftus caufa «fie polfimt, vincamusnbsp;futuræcenfolationis,quamnobisglofiofofuo aduentu afferct lESVS CHRIST»*nbsp;Dominus nofter; Guidebceur benediélio, honor,gloria amp; porellasin a:ternuin,A/n^
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HO MI LIA HIK
lt;
Bead mites : Quoniam ipfi Haîreditatis iure terram
bunt«
VONIAM PRAECIPVA NON MODO tiffimorum errorum, verumetiam grauifsimorum fcelcrum origonbsp;mundus dc fummo bono aut felicitate non redd iudicat, adeo vt pauciw^nbsp;mi norinr, in quo nam ilia confifiar, amp; qua ratîone ad earnnbsp;temerefadum eft, quod æternus Dei filius , Dominus noHcr Inbsp;G H RIS T V S, quern pater catholicum totius mundi Dodoremnbsp;. . . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uni fermonem afa co cxorditur.vt, qni nam veiè bead lint, doceat.
nim fuam de bac refententiam proponit.vrfimul iallas de cadem fapientum huiiis fecva niones confuret. Etnuper quidem, cum plreriqj cos Felices atq-, beams prædicent,qui in®quot;'^nbsp;abuadancia fecuri rcrum gaudent,rident, jubilant, ncqj aliquid kntiunt, quo laetitiaipl^^^nbsp;turbati pofsit : ille eos potius bearos elCepronuntiauir, qui amp; fijje amp; communisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
minumfortismemores,3foliusDeimilcricordiagratuitapcndcnt,amp;inpcrpctuoltidufi
meroreCunt. Hisen^conrola[ioneinvcraaiatqiCoiid3minDeo'p3ratame{re,qii»^'^
ius virælaborcs re.focilieticar,amp; qua olim teternum gaudeant.
Gæterùm huic dido commode in pnefenti fubijeit : Bead mites : qiioniam
ratis iure cerram polHdebunt. Etenim arbitrantur multi, pbetofqi fibijpds (Sc iuéhim non nccefiarium accerferefua ignauia , qua quiduis Icrant, amp; eadetanbsp;borum ferociara contra feprouocenr. ha cnim in hoc mundo res comparâtes t gt;nbsp;impunicas licendam par/ar, amp; qidiingenio funtferocioripiorura padendaamp;facHicaits
, ¦ nbsp;nbsp;nbsp;. tur : Econtra beau dicuntur, qui omnibus terrori funt. militariferocia gentes
Cubigunt, amp; deuidisimpund dominantur: priuatim verb iniurias hbiladias de iure Cuo vlli cedant, exaiieno item ditelcunr, ita deniqj agunt, vt bene dcCca^ipttt^nbsp;bus nihil cum Ulis negotij eä. Eh autem error Hie nocentilsimus,di varia ex fegign/'^,iiiinbsp;moda, quibus hominumfocietas Sc pax, cùmpublicé turn priuatim, turbattir.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
vindidxcupiditas accenditur, rixæ augentur, lires forenïès inilituuntur,conuitijscetu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/
dibus omnia miCcentur: Deniqj ne Deo quidem parcitur, amp; vulgó inueniancur ftili^ les qui olim Malacbix Proplierix tempore dicebant : Fraitra feruitur Deo :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iflCi'
tas, quod cultodiam eius cuhodiuimus, amp; quodhumiliaticoram Domino nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t' I
.dimus ? Quin beatosdicimus Cuperbos velaudaces, fed amp; qui iniquitatemdefié^i^i^ I
dißcantur. See. ESxhoc denique Conte prouerbia ilia vere diahoHca enata deuorgri eos,quiagnosCefepræbeant: Item cum Cretenhbus elle CretiHandum.nbsp;quoque multi moris vetuttiCsimi immemores, quo Keges Sc principesnbsp;AacHf, id eh, benebel, Scpopulorum paiiores, item patres patrix dicuntur^nbsp;amp;iniuriarum acceptarunigraui vin(nbsp;les, expahoribus lupi, expstribus tyranni ßunb
diét3/èruan,atqiavgeri,putaat,Scideocxt^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
'.plena Cunt, ia regait autera nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
i
- Idinc ergo Inter priuatos ohenßoaum omnia
9
-ocr page 511-HO MILIA nil.
minibus amp; dirisfupplicijshorrcnt,quibuspopulianimiàfuisprmcipib. alicnantvr: vtiam de bellis non ncccllarijs oniittam diccrc,quæ ex niniia vindiftæ cupiditate fuicipi lolent, amp; plæ-lumq; regnis Horcntilsimis cxitium pariunt.Vt ergo vitijs ilUs omuibus reniediiiinChiiltus af-fcrat.liiis difeipulis ait ; Bead mites, qiioniam ipli hæreditariu iutc terrain polsidcbunt. Quaftnbsp;dicar; Si bean cfleamp; bene viuerccupitismon irx,non vinditiæ cupiditati indulgete, nee amp; vtnbsp;ilijs terrori aut formidini fitis ltudcte,led initcsgt;manlueii amp; faciles eliotc.fi^c. V i vero reftiusnbsp;intelligamus meinem Chrilli, primo, de qiubus loquatur,videndum erit. Deindo^quid pro#nbsp;niittat. Poftremo, quæ fit manfuetudinis Clirifiianæ ratio, amp; vbi ea locum habéat.
Manfuctudincm Philofophi reâc definiunt, cflc immobilem animi aduerfus iræ im- De^ultule. pctum conftantiam. Non ergo ncvnquamiralcamui^^briflus prohiber (eftenim iraetiamnbsp;iulta amp; nccclTaria) fed vt irati non pccccmus,neq^ aliquid faciamus præter otficium,vt Paulusnbsp;in Epift. ad Ephei'. admonet. Cætcrum quia Chriltus in tota hac iraftatione ea docet, quaenbsp;olimàDcopcrPiophctastraditafuerunt, hunequoq; aphorifinum ex Pfalm.57. delumpfir,nbsp;Doeet co Dauid, ne pij impios æmulcntur, propter fuccelTus lætos, quibus cos feré vident vti ;
amp; poll defetiptum repentinum impij inierituîn ait: Manlucti terram hæreditario polfidebunt, ficobleftabuntfcmultitudine pacis. Ergo non aliunde melior huius vocis interpretatip pctinbsp;potcrit, quam ex codem Pfalmo.in quo cadem promifiio fsepitis rcpctitur.Et primo quide ante illud quod modo adduximus.dicit Propheta ; Kcmittc iram.mifl'um fac turorcm.nc fucccn-dasadtnalcfacicndura : Quoniam malcfacicntcs cxcindcntur : qui vero Dominum priUo-lafifucrint, ij terram iurchæreditatio polsidcbunt. Ei mox : Qui benedicunt Dominojiasrc-ditatio terram polsidcbunt. Item iulti hæreditario terram pol'sidebiint.
., l^tturfus expédia Dominum , amp; viam eius oblerua : amp; cxaltabir tc, vt hærcdita-no terram pofsideas. Ex quibus apparct , Dominum in praefenti de verè cdenti-busloqui ,quiproculrcli£lisiræ,vindiélæ, inuidiæ, amp; odijaffedlibus , in D E O fiduciam (uam collocant.eidcm feipfos Sc res luas committunt, Sc in omni fortuna tarn Iseta quam ad-uerfa, Dei nomen cum lobo bencdidlum prædicant, huius opcm obcdienier expédiant, 5c Ç vtnbsp;D. Augull. ail )iniu.rijs malorum cedunt. Sc in bono malum vincunt.
Opponit ergo diftum hociracundiae,8c, quæomnibus innataeft, vindidt® cupidita-ti.Sc in præfemis paucis tradit.quodpollca pluribusexplicat,diccns : Diligitcinimicosvc- 4**/,^* liros .bcncpreccmini deuouentibus vos, bcnefacitc ijs.quivos odioprofequuntur. Sc ora-tc pro ijs,qui Ixdiint Scpcrfcquuntur vos. -Et debet huius dodlrinaeco maior apud nos*.,* tnanfut-erte authoritas, quod tota lundatur in lege charitatis, quæ nota propria ell, ex qua Chrilli tiniinemt'nbsp;dhcir.p.li dinofcUniur, Sc cuius proprium eft (vt ex Solomone Petrus Apollolusannotauit) «s*nbsp;pfccatotum multitudinem tegcrc , adcoque difsimtilate, quæ in tc proximus defignauit:nbsp;Quod item Dominus feiplum nobis exempli loco fittit.dicens : Dilcitc à me quod mitis *'^*'0»nbsp;fim.Schumdiscordc.Sc inucnictisrequiem animabus veftfis. Quoj^præceptum , vt al-lius animis nollris inlidctet non dedignatus ell iam mortem aditurus difcipulorum fuo-rum, Sc inter hos ludæ quoqueproditoris , pedes abluere. Et cum hoc fccillct, dixit : Excmplum præbui vobis, vt ficut ego feci vobis , ha Sc vos faciatis. Vide loan.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
Siipcrat tamci) omnia fimilis manfuetudinis argumenta , quæ in eius didlis Sc fadlis plu-ci.mainticniuntur, quôdipfcinnoccns pro nobis morivoluit.jSc cum non loinm malcdi-âis Sc coniiicijs afticcrctur, verumetiam criminibus non minus falfis, quam grauibusdmo t ipiiuVibus, grauarctur, tarnen non regeflit malcdidla , neq; minatus eft, fed ( vt Petru#nbsp;tit) cummifit vindidtam ci, qui iudicatiuftc.Scvtouisad macellum dudlus, cùm ita ad** **** *nbsp;drueem alfigctciur , militum , fiuc carnificum potius , falutcm pijs precibus Deo Patrinbsp;Commciidauit. Cur ergo alictii graue fit hoc faccrc, quodætcrnum Dei filium iam olimnbsp;pro nobis fccilfc audit, vt miferis nobis Sc æicrhæ mortis fupplicium meritis fubueniet.
Cætcrûm quod nobis pro Impcrio, quod illi in nos eft, mandate poterat. Sc nifi parcamus , débitas pocnas dcnuntiarc , id blanditijs potius Sc luauifsimis pollicitationi-DUS i nobis impctratc ftudet. Nam bcatos nos fore dicit, ft mites Sc manfueti fimus. *nbsp;Et huius difti tationcm reddit : Quia talcs hærcdiuiis iure terram poflclsuri fiht. Poteftnbsp;auiem h«c promifsio bifariam exponi.
Primo déterra , quam nobis in hoc fcctilo incolcndqp DEVS dedit , quo fenfu ill Lege ciiam dicit,DEVS : Honora pattern tuum Sc mattem tuam , vt ptotd^entur *nbsp;dies tui fupcr ictrain, quam Dominus Deus tous dat tibi. lt;^10 loco non longæui-tis fülùm , fed læta quoque amp; tuta , adhæc com multiplici Dÿ benediSlione coniundanbsp;huius terrx poll'el'sio ijs ptoniitiitut, qui parentes, vt pat eft, honoraucrint. Hoc ipfumnbsp;T t ii|nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i^lUt
-ocr page 512-D ÏEI OMN I. SAN C T.
406..
T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igitur in prsefenti mitibus amp; manfuccis Chriftus poUicetur : Nimiru m fore, vt, quod iph*
.¦H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.«k.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SÎt anbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i?-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a. A a~araUa,a~l-(Kai.gt; âaaa ..a.-? ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-1, ZllC
Ttrra
tmm qtt» fit J
142.
t'
hifeltx mtre-/trum rt^ xxiirimn un^nbsp;tltin.
lefifbi txtm-flnm,
''tc.
us deitinauit.obiineaiic,amp;eoveréamp;benéfruantur,non obllantibusijs,quiipfis qj exhibent, aiuipfosdiua liationcvoluntdctufbare. Deinde poiliimus hoe de clcHinbsp;patriainteUigerc,quæ interdura terra viucntium dicitur.eoquódiU.c demum vercnbsp;télices, üc, extra oninc pericultim, qui quoad hic viuimus, ni uitis amp; varijs cafibus jji,nbsp;noxij. Ita Dauid Ié inter calainitates, quas iuges amp; graues fultiuebat , fuccubiturua)lquot;*^^j(Xnbsp;nih credidilïct Ié vifurura bona Domini in terra viuentium; nirairura de æternis iÜisho®nbsp;qucns,quæ nobis inelo repofitafunt. Et eodem fcniù alibi Deura dicitefléruainnbsp;iuam lortem in terra viuentium. Habent ergo mites promi/sionem præfcntis
t, Tim, 4, ^3 li ; fjcujj Je pietatc Paulos fcribit,quæ âne raanfuctudinc, de qua hîc agitur, non powl filtere.
Quam verc autcmChriftus vtnimqj poliicearar-, cxcmpla, quæ illod probent.p^^^.j^, pr'£uatimamp; publiéeoccurrunr, Namvtab ijscxordiamur, quæ ad vniufeuiufq; rcgt;P'jjjjnbsp;. tas Ipeitant.quisncfcit,morofisamp;ijs.qui facile irritantur, cura ncniinc conuenifînbsp;C^ia eniiH vicahæc offcnlionum plena eft, fingults propé horis ca vident atqj audinüt».nbsp;exprohrandi amp; iurgandi occafioncm arripiunt. Fit ergo, vt rixas dcliteS cum qcibosiiinbsp;cipiant, amp; duraiusluumæquorigidiusperfcquuntur,iniquifiant, amp; infoleiabilcs, *nbsp;aliquem habeant,quo amico vti aut cui toto fidcrcpolsint. Itaqj molcltias fibi *:*''*;nbsp;amp; laborcs non nccelFarios, adeoqj iplàra vitara fibijpfis acerbam, fàciunt, quando aniiO*nbsp;rent,qui nobis in lécundis ornamcnto.in aduerfis lubfidiofunt,in vtraq; autforcuiia v^Pnbsp;veramScfolidampariunt. Accedithisaliud'malum.quodiltfidumiites fórenfesfóqi^nbsp;plærumq; rei domellicæ quoqj,amp; fortunarum iadturam faciuut irrcparabilcni, Qü*?nbsp;amicis aft benemcritisnegant,illudomnc in auaros caufidicos, in vénales iudte?*?nbsp;.pretio conduôtos,inpræconcs, apparitores amp; in incxpicbilcm Scribarum autNoi^nnbsp;lurbam, coguntur profunderee amp; ita vel ad cgcltatcm redigunturexiremam, vclnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjjjç
adraodum lsutafbrtunalunt,amp;omjubuscxofi contemptiqj viuunt.qui beati ü manlüetudini amp; fâcilitati fluderent. Tacco none eos, quos ira prjççeps ad coiiu'^nbsp;dit, quibusaliorum exiftimationem atq; famam lædunt, quse noua aélionuninbsp;caola clt, amp; l'æpe talionis lege mulétati inlerecipiunt, quara alijs voluerunt inur«fnbsp;inf'amiæ- Quid, quod talcs ob Icucm ofténfam fæpé à verbis ad manus pcrucniuntgt;^nbsp;ÿ)fîab ijs,qoospro»ocârunt,occiduntur, velipfialios occidunt, Sc cum dcdecorcnbsp;patrio profugiunt. Sunthsec tara nota, vt cxcmplis minimê opus fit, etim quotto* .nbsp;generis multa fiant, Sufficiat nobis,.quod in Gaino proponitur, quem intradabibsnbsp;animi ita exccauit, vt Icmel conceptum contra fratrera odium non pollet deponed»nbsp;Dei monita admittere, Ita codera crudeliter occiló^ ctfi terrara ineolerct, Si. vrb«lt;nbsp;ret, tarnen à Deo fiinul amp;parentum confpcólu profugus exulauit.
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, verebb*
inan/itettruK
At fi é diucrfo mitium amp; manfiictorum mores fiuc conditioncm inipic*®^ pAioX atos amp; félices effc videbis. Nam licet interdum abalijsl«fi iralcantur,iramf^ fibijp^i*nbsp;reprimunt, principijsq; obftant , nc in flamnias amp; incendium crumpat :nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;((tula
animi quietem Si tranquiilitatcm pariunt , qu« non pofircma felicitatis iß *? pars eft. Deinde litibus amp; rixis nullis implicantur , fori molcftias nullas ßpatnbsp;entia amp; æquanimitatc inlurias illatas vincunt, amp; fcré cos amicosfibi faciunt gt;nbsp;pari referte vellent, ferociores fièrent : Et licet interdum in homines illiquid**?nbsp;placabiles incidant, horum tarnen vim atqj infidias prudenti animi modew»® jllilnbsp;dcpellere autcuitare polTuntjqudm fi vindiclæ cupiditatc abrepti paribus arniispoPnbsp;congrederentur, Adhæc bené fibi confeij de Dei ßonitate amp; auxilio fpeO' p/attcf*nbsp;funt coiKipere , amp; ad eius tribunal animo læto amp; intrepido prouocant.nbsp;ca luæ innocentiæ teftes amp; præconcs homines pios Si bonos , quinbsp;.prædicant, amp; à quibus tantifiunt, vt ipforum fàmam malcuolorum improt»* ^^yjbo*nbsp;¦iumniæ nequaquam denigrarc pofsint. Accedit his,quod charitatiftudcniib^jy^tltii'nbsp;ncdicit,rcs corumauget, vtinhis quoqjterris agentesbenignitatisSi manfuetudißnbsp;ilom amplifsîmum rccipiant.
'ofPp^ ¦
Exempla., quibus hoc confirmetur, multa in hiftorijs cùm facris extant.* Inter quæ duo làlteracommcmorarc libet, lofephi nirairum , amp;nbsp;quôdvterque lESV CHR.ISTI typus fucrit. Iliumfratrescca«mulaß ,*nbsp;implacabiliter oderunt^ amp; tandem non fine parricidali immanitateexterisnbsp;ex ingenuo amp; libero vile mîneipium fieret- Videri ergb poterat hominumnbsp;que magis quodnonmultôpofiiniuriamatrociamâfccitin^udens'ÿlibhi^fl®
-ocr page 513-HÖMïLTA ïîi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÆOy
falfo cnnAÎnc gtaiiatumin vitæ pcriculuni præfcns adduxit. Sed tanta fuitinuenia pjjfsimt
, luxnfuctudo tanta in tam grauibus iniurijs fcrendis animi moderatio, vt necji de fratrum fcc* kre apud herum Potipharcm, cùm apud hune gratia valcret, neq^ de fccicratæ heræ ealumnijsnbsp;apudcarccrispræfcftum.quoümilitcrpropitiovtcbatur, vnriuam conquellus fuerit. Fuitnbsp;ergo in medijs malts verè fclix hac animi tranquilliratc, quac iïlorum acerbitatem mltigauitînbsp;Tandem veto rcfpexit ilium Dominus, amp; ex carccre cduthim in fummam dignitatem extulit,nbsp;vt Aegypti Dominus fieret, adcoqj ( quod in præfcnti Ghriftus ait) lerram illam quafi hseredi?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4M
tario iurc pofsidcrct, in quam prccio cmpium mancipium vcncrai, amp; fupplices ad cius pedes ptocumberent, qui ilium in paternis aedibus nolucrant ferre.
Similis plane Dauldisfonuna fuit. Namhunequoq; de communi patria prscclarè me* ritum Saul iinmani odiopcrfecuius elf, amp; ex ea terra prolugerccoegit, quam toties aduerfusnbsp;hoiks fortifsimc dcfctidcrat, amp; cuius imperium iam fibi à Deo promilfum edê feiebar. hJega-batur prxterea illi omnis fc purgandi potelfas, claufa cram omnia tribunalia, calumniatoribusnbsp;vero amp;. malcdicis aures Saulis atq; iudicum fine priucipuro regni patebanu Tulit autem ilk nbsp;tain grauem iniuriam admirabili conftantia, amp; manfuciudine tanta.vtpoilquam Deo caufamnbsp;nbsp;nbsp;**
fi«m commcndauilTct, à vinditFa priuata tam fiierii alienus, vt,cùra Saylem abfq; negtftio, St nullo cum periculo, occidctc pofl'et, nohierit tarnen cius fanguinc manus fuas polluexc : fednbsp;immancmillum benefieijs potius vincere conatus cil.At idem ctfi reprobum illii nullis offieijxnbsp;dclinirc ac miiigarc poflet, obtinuit tarnen promiffum fibi à Deo regnum, amp; fublato vt par e-lat Saule ipic fupcrlks maniit, amp; nunc adhuc viuit ôc regnat in ccelelli patria, quae vere ( vtfu.nbsp;pra annoiauimus ) terra viucniium diciiur.
lt;^»d autem de iftis diximus,idcm de multis alijs dici potcrat. Etcnira tanta eft man-metudinis vis, vt in quocunqj vit« gcncrc obfcructur, hoc ilia nobis iucundura, vtilc St. ftu- «»»»« ctuofum reddat. Qui huic in Goniugio ftudcnt.omncs huius laborcs amp; moleftias non modo ^^*'^**^'**-Icrunt patienter, vetim ctiam fibi iucundas reddunt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et confiât vxorum^ facilitate amp;
nunfuetudinc viros morofifsimos amp; fcrocifsimos vinei, vtfefe illis cop^modiores pr«- . .»¦ M ''bnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qui vxoribus bcnigni fiint, ijfdcm fcrc commodioribus vtuatur, amp;
idco aulus diccbat ; Qui vxorcm diligit, fcipfum diligit. Quantum item in libcrorum cdu- r, cationc momentum habeat prudens Sc cum paterni aft'eftus manfuetudinc coniunéla graui-taSi nemo cft qui ignorer. Vndeidem Apoftolusmonebat, ne parentes ad iram prouocenwnbsp;liberos fuos, fed in ctuditione amp; monitis Dominienutriant. Ita qui opiticia manuaria exercent, fi nûtes èâ benigiû fint,plures attrahunt, qui ipforuni opéra vtantur ôc ita qusefium faci-tint vbcriorcnï. Idem de mcrcatoribus, de omnibus deniq^ aftjs cuiufcunq; loci 6c ordinis ve-tifsime dicciur. Imo fi de magiftratibus 6c viris principib. dicendum fit,nulli remp. melius ad-minifiraiu, neq^ fubditis'magis fidis amp; obfcquentibus vtuntur, quàm qui communis hominunbsp;fprtis memorcs, iuris amp; legnm rigorem æquitate liucnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tempÂmt, quod nunquam ,,,
fret,nifimites 6cbenignos,fcfc omnibusprxbeant, Exemplehuius rei in Dauidc amp; Solomo-nc habemus, quorum régna 6c fclicia ÖC diuturna fucrunt, quod omnibus faciles ÖC manfueti fucrunt. Etprudcnierhocoblcruâruntfcniorcs , quiR,oboamo,Salomonis filio fuadebant, a, Kef,!*«nbsp;VIpopnbiuantumuisimportunipctitionibusbenignerefpondcret; Ita cnimfore, vt illo ianbsp;polkiumobfcqucniifsimo vtcrctur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
At quia illc ex iunioruni confiUo potius iurc fuo vti, amp; quàm magnat eins vires effent, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
omnibus dcclararc voluit, maior populi pars ab ipfo dcfeàionem fecit, 6c regnum ad pofteros mutilaturadeinquictumtransmifiu Qu.od multisalijs accidifle, ex hiftorijs apparct : ôtnbsp;confiât, aliquos principes, alioqui, non omnino malosaut inutiles, fcfcperdidifTe j quôd erg»nbsp;fuos tigidiotes ÔC vindiftx cupidiorcs elTcnt.. Inter quos non immeritô Pcrùnacem numera-ueris, qui cum ex infimo loco ad Impcrij fafccs pcrucnilTct, amp; naturabenignus efl'et atq; afiabknbsp;lis tarnen cum milites prætorlanos,qui Gommodi temporibus liccniiæ ÖC moribus corruptiC-fimis affucucrant,vult fub initium Impcrij fuiftatim in ordincm rcdigcrc, ôc fortafsis aliquanbsp;pic quidcrn'ÔC honcfic, non autem fatis circumfpcftè amp; prudenter aduerfus iUos infiituit, il-lorum odium in fc prouocauir, amp; à Læto Prxfcfto Prxtorij, cuius opera ad rçgnum peruenç-rat, inicTfcti.uscft, cum non tribus totis menfibus regnaffet, Vt enim cqui ferociorcs fi impor-tunius trafteniur, fcrociam fuam fcrc in héros aut cqratorçs futis conuertunt,ijdcm vcràpalpis nbsp;6c popyfmis gaudent, ôc cos amant atq, libenter patiuntur.à quibus fe amantcrtraélari inteknbsp;ligunt: Ita fcrcinrepub.folctfieri,vtquinulloIcgum autpnarumrigorc poflunt ad officknbsp;Cm adduci, manfucta principtim modcrationc vincantur, vt hos^ro patrix paùlbus agno-dcant, ÔC vitam quoq; pro illis libenter prolun dant, fi opus fit-
Porri
-ocr page 514-DIEI OMKIVM SANCT.
% in Eccleßa PoiTÔ quod dc manfuetudinis fruftu fine præmio Dominus hîc pollicetur, in eredentiitm tota filioriim Dei regeiieratione, id eft, Ecclcfiajocuni habet. Etenim hanc Chrifius aliWnbsp;htcpromißta , gj j^ter lupos verfaiiti confère,non tarn vt de pcriculis, qoibus obnoxij funr, credenteSja**nbsp;tmfltMtir. quàni vt illorum ingenium mite, amp; mores faciles atqj placidos exprimât. , -jnbsp;Confiât auicm hos, iam inde à prima rerum origine ab impijs amp; crudelibus ador^nbsp;priuatimamp;publicëoppugnatosfuifie.amp;inhunc vfqj diem omncgcnusiniurianimfun'*! j,nbsp;Sed iampridem deletismnumeris tyrannis, quorum potentia inuiólaefie videbatur,nbsp;hue fbperftes Ecclcfia, Sc in hac quoq^ terra locum habet, amp; habehit in poftertimnbsp;confummationem feculi, ficut Dominus teftatur, dicens : Ecce ego vobilçum fumnbsp;nem fcculi,Matth, vltimo.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
dL)nttlt;t trtden-tmmt '
Neq; hîc mihi aliquis piorum exilia, Ipoliationes, Sc indignas mortes, obijciat.aut^* Ecclefiainccrtisfedibushincindetransfertur, vt non ablqjcaufa in mundo exulare die*nbsp;Nam fi, quod verum eft, dicerelibeat.fola hæc legitimam fibiqj debitam in terris poflefjioinbsp;habet, amp; quod olim vin' fàpientes viro forti omnem terram patriam cfic dixerunt, hocpi°Pnbsp;dc Dei Sc Ecclcfise filijs, qui in Chrifto fortes amp; conftantes funt, debet intcliigi. Etenimnbsp;mini eft terra amp; plenitudo eius. Vbicunqj ergo font Dei filij, in paths fui territorio, amp; pf®nbsp;in patriaTunt ; amp; cum homines prophani fere aliéna occupent,pro,alieno inter fc pugn«''nbsp;digladicntur, Chrifti fideles dc Dei manu accipiunt,quicquidhabent,;amp; vt fuis atq; pmP ;nbsp;tfiU. bonisfaluaconfeientiafruuntur. Stoici (vtCiceroannotauit) diuites dicebant omnesJ^,nbsp;pofient : Id verb de folo praîfentis vitæ vfu intelligcbanr. Quis ergo vcl 'nbsp;' les vel inopcs dicat Chriftianos homines, qui iftis omnibus diuino iure vtuntur, amp;nbsp;Deo, cui credunt, curæ efiè feiunt ? Denique dc omnibus his dici potefij, quod dcnbsp;Paulus; Qgafipauperes,fed multosditantcs ; vt nihilhabentes , tarnen omnia polfionbsp;vbiqjcnim terrarum parentes, fra tres amp;foro res inucniunt,. qui ipfis nihil dcficri
Ad hæc fcruat 8c défendit eofdem illc iuftus amp;fortis fuorum vindex, vt quam diu ipfi . ji-in medio hoftium viuant, atqj incolumes mancant, neq; ipforum fernen vnquara ex tern cindatur. Nam Dei promiEioncs ftint : Semen eius in æternum manebit. Item:nbsp;ftorum feruabitur, Vbi verb vitæ fuæ curfum impleucrunt, in veram viuentium terraiu,dc 4nbsp;fupra diximus, transferuntur, vt cum Chrifto in coelis viuant animæ eorura.vfq; in cumnbsp;quando aboltta hac corruptibilis mundi machina, mortui quoq; reforgent, corpora itC''nbsp;animabus reftiiucntur,amp;JtotamEcclefiamille cum fois membris omnibus ad Ic colligf^'j^.nbsp;iÄeros autem totam impiorum amp; prophanorum colluuiem cum fbo principe, diabolonbsp;trudet. Excltct ergo amp; confirmer nos iftorum confideratio, vt non quod nobis licetnbsp;fed, charitatisfraternæ mcmores, ius noftrum manluctudine tcmpcrcmus, quamChrifimnbsp;bistantopcrccommendat.
QHtiitnM
I
JStfituUndHoti
Interim memincrimus doflrinam hanc in ijs folis löcum habere, qu« ad nos *°^*^* dicam ) ijifis funt. At fi Dei gloria in periculum venir, tune zclo amp;nbsp;, « » Mm,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;manfuctudo amp; patientia in ignauiam dcgcncrct, Sc ex manfuctis tepidi
^tdt
Knm^ Iff, »y. »?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«I.
Lkc. 9. nbsp;
Mtttth, n, itt
{f,x»
quosChriftus ferre non poteft. Excmpla, quæhîcimitcmur, infchpturis raultapropo* tur. Fuit Mofes hominum manfuetiEimus, amp; iniuriasatrocißimasconcoquerepotöitj^^^nbsp;quando vitulicultuDeigloriamprophanarij à feditiofis ordinem aDcoinfiitutunitui^jj,nbsp;principes viros fcortatione amp; idololatria populum fcducerc videbat, ita exarfit, vt pfOy .jjnbsp;aliummutatusvidcripoflet. Idem dc Elia dcalijs Prophetis dici^oterat, vt iamnbsp;Chrifto omittarnus dicere, qui vt erga peccatores ad fc conuerfos mitilsimus fuit. jg(i-fus Pharifæos amp; Sacerdotes dodrinæ amp; cultus diuini corruptorcs, non verbis modo dofnbsp;bus, fed flagello ctiam vfus eft. Eadcm ratio eft in ijs quæ cx officio pcculiahter iniumnbsp;ri debent in puniendis fontibus. Vbi videndum nc manfuctudo in ignauiam degeneretr^^,nbsp;Sauli, dum Agago parcit, amp; Heli in filijs fuis, accidifle conftar, amp;c. At hodic picriq» 0 jnnbsp;fum faciunt :-qui nimirum in fuis iniurijs vindicahdis fcucrißimi, imô implacabilcs imnbsp;ijs vero, quæaduerfus fideiChriftianæleges defignantur, quibusitem Dei gloriakditofP^^^nbsp;fuslanguenr. Efthiczelospræpoftcrus,cxquovcicæcoappareat, iftos hominesnbsp;fui priuati commodi, quam gloriæ Dei rationem habere; Nos igitur vt vere beatinbsp;manfuctudini itaftudeamus, vt fimulexcmplum IES V CHRIS TI imitemur,nbsp;abcrrarc non finct. Huie debetur benediflio, honor, gloria amp; poteftas in «ternum,
ho MI LIA V.
Bead qui cluwunt amp; fidunt iufticiam : Quoniam ipß buntur,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.p
DO**
t
-ocr page 515-^OmINVS NOSTER IESVS CHRIST VS NVP er
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 1?nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; r*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; Înbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m^9a
bcatos pronunciauic mites (iiic manfuetos, quoniam ipfiterram iure hære-diiario pofldTuri fint. Loquiturautem deillis, qui iniurijsf.bifadis,patten- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*'
ter ccdunr, amp; procul abieda priuatæ vindidsc c'upiditate inaium bot'io vin-euiit, dcqj hollibus 1eruandis potius quàm vicil'ccndis cogitant, Vt autem in omnibus alijs Dei mandatis fefe exerit humant ingcnij prauitas, quæ ex
viriutibus luui lurmarc, ÔCc diuerfo vitia virtutum tirolis palliare nouir. Ita in praclenti ctiatn hcri lolct : Multi enim, vt mites amp; manfueii vidcantur, non folùm ad ea quæ contra iptos inique dcfignaniur, vctùm ctiam ad rnanifeUa feelera conniuent, quæ cum diuini nomints con-lumclia coniundafinit, amp; proindc non mites fed tepidi funt, amp; digni, quosChriltus lt;vtinnbsp;Apoealypfi de quibufdam loquitur ) cxpiiat. Qitpd vitium etfi neminem pium atq^ Chriftia* itnbsp;num dcccat, intolerabilc tamcti cil in ijs, qui rebus præfedt funt, 6c qui leelera atqj blalphemi-as ex olKcio coercerc dehent Ex eo enim licentianafeitur, quæ vbi multorum exemplisnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
cotifirmata fucrit, in àFOÿxia» dégénérât, quæ Ecclefiæ amp; Keipub. femperfuit exitialis. Itaq^ Chrillus, vt ôc liuic malo occurrat, amp; ümul cos confirmct,qui in tali licentia improborura pernbsp;ticliiantur, hoc diélum fubtexit.
Bcati, qui cfuriunt amp; fitiunt iufticiam ; Quoniam îpfi faturabuntur. Opponit verô hanc ^at', quoqi fcnteniiam, vt priores, corrupto amp; peruerfo mundi iudicio, cui felices videntur.qi de-litijs abundant amp;fortunacbrij,adcofamcm nullam fentiunt, vt potius appetitum perpétuanbsp;iatictate languentetn exquilitis amp; exoticis condimentis prouocarecogantur : amp; infuper po-tentia, opibus,atnicitijs, amp; clientclis, inftruéli, nulla tribunalia mctuunt, fed hæc cum legibusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
in fua habent potcllatc. At Chrillus beatos dicit eos, qui cfuriunt ÔC fitiunt iufticiam, Vt enim paupertas per le neminena bcatum facit, fed vt Spiritu pauperes fimus necelTe ell : iia fames, ftnbsp;an fc eonhdcrctur, malcfuada cil, nifi ftmul iulliciam efuriamus amp; fitiamus. His ergo folis be- .
»titatem Dominus poUicetur. Videndum itaq;, de quibus hic fermo fit. Vbi tria hominum ge-«icra occurrutiL.
Primùm corum eft,qui zelo gloriæ Dci amp; falut'ts communis accenfi, vt iuftlcia amp; ptetas i. ç«» inter homines llorcant, vnicc cupiunt. Efuriei huius cxcmplum in ipfo Chrilto habemus, qui *fllt;irerenbsp;aliquando à difeipulis monitus vt ederet, rclpondcbat : Meus cibus elt, vt faciam voluntatemnbsp;cius, qui miht me, amp; perficiam opus eius. Id verô crat, vt iufticiam fempiternam (ficut Dani-clpr»dixit)rcduccrct,amp;homincscxpcccatifcruitiorcdcmptosfaluoslaceret. Hanc igiturnbsp;cluriciuôcfamcm afsiduo ftudio amp; laborcteftatus dies noftesq-, ell, amp;vtillamcxplcret, lîepcnbsp;n cibig, lomno 5c quietc ablünuit. Hæc deniqi famés in co inuiôlam illam animi conftantiam^nbsp;amp; fortitudiuem peperit, qua fcfc oppofuii Sacerdoribus 5c Scribis, qui populum à vera iufticiænbsp;Icniita abduccbaiu,5c vt priuato quællui confulcrent, tcniplum in emporium eonuerterant.nbsp;Dcniq; leipfum volciis in mortem tradidit. vt nobis panisad vitam æternam fierctr Sc ideo in fox», «.nbsp;vltima Cccna diccbat ; Dcfidcrio dcftdcraui hoc pafeha vcfci vobifeum, 8cc. ôc difliiadentibusnbsp;quoq; dilcipulis 1 licrololy mam contendit, vbi fc moriturum fciebat. Talcs ergo nos quoq;nbsp;vile vult,'qui non niinori alicnx quâm propriæfalutis dcfidcrio ardcamW, SclorcpoLlicetur vtnbsp;fâturemur. Nam cili non femper profteiant talcs, quantum volunt apud mundum infelieem,nbsp;qui in fua licentia ferè pcrgit.attamen habet vbiq; fuos elcétos Dcus,in quibus non frullralabo-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
ratur, 5c ( vt Vaulo, apud Corinthios verfanti,diccbat)fæpi niultus cilpopulusDomino,vbi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Saian regnum oni ne teuere videtur. Dcniq; li in humaifts omnia fallant, ipfi benê fibi con-Rij fuas animas libérant, Dco item propitio vtuntur, ne aliorum impietas iplis fraudi fit.
Ellqi hoc diligenter obfcru.andurn propter illufores Epicuræos, qui cùm Deum res mot-taliuin curarenegent, non multùm referre putant,quibus moribus homines viuant, 5cproiri-de pro latuis cos habcilt, qui fcipfos propter aliorum deliéla cxcruciant. At font illi Ethnicis dcicriorcs,quando conllat multos olim fuiflc.qui de publica fuorum ciuium licentia ,5c mocunbsp;corrupiionc, acerbe conquefti funt. Et longe alia mens eft germanis Dei cultoribus, qui vt â fe-iplis incipiunt, 6c iufticiam ardenter appetutn ; Ita alios ctiam in eius ftudio proftcerc cupiunt,nbsp;ôcftfccusliat.aliorumintcrituaccrbilsimè dolent. Excmpla huius generis pafsim occurunt.nbsp;Etcnim de Lotho,Abrahanii ncpotc,Pctrus fcribit,quod cum inter exitio deuotos Sodomæoj, , ,nbsp;agens illorum iniqua 5c fcclcrata faéla videret, animam fuam iullam cxcruciaucrit. Et Daui» *»lt;*?nbsp;dem zclus domus Dci exedebat, quando opprobrijs, quæ impij in Deum iaciebant, perindè vt ***nbsp;proprijs, afftcicbàtur ;quod nihil aliud crat,quàm iufticiam efurire, vt nimirum liac reftituta,nbsp;venu quoqi Dci cultus inftaurarettir. Idem animus fuit Eftæ,qui cùm Dcicultum prophanari,nbsp;altaria huius cucrti.prophctasimpunèiugulari videret, fcq;lBlum cxDci cultoribus i^iquum nbsp;elfe putarct.mori maluit,quàm ilia diutius videre. Et Paulus Apoftoius aliorum fcandalis vrc»nbsp;baïur : nimirum quod in ijs, qui ilia patiuntur, Dei gloriam feiret periclitari.nbsp;nbsp;nbsp;Parum ergo in
plctatc vcra orofcccrunr.quos nihil horuni mouegaut qui fc có feHtiorcs elfe arbitrantur, quód
-ocr page 516-)CXgt; luHi^ fèiffitnbsp;tnct^taattnbsp;Vrut, II»
blÈÎ OMNÏViM SANCT.
At hîc ctiam atq; ctiam videndum efl, vt qui iufticiam verctfiirirc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
I. Xf£, Ij»,
aliorüni iniufticia conqueri, â feipfis inciprant, nc quod in'alijs rcprshendunt, ¦Semper ergo fibijpfis occinantilludSolomonis; luftusprimum accufatorfiiijp*^nbsp;qui negligunc, ij vt bypocrifi peccant, ita fibijpfis odium amp; inuidtam conciliant.nbsp;lànfta iulticiæ fame ferióafficiuntür, Sc füi ofiicij memores alijs exemplonbsp;ctil dubio faturancur. Nam plærunq; plus proficiunr, quàm initió aiifi fucrintlpff^^i^^nbsp;tem pliK quâm putâruntifeprofeciflê tândem fentiunr. Cuius exempkimnbsp;pturæ proponunn Ç^i enim fe foluin reliquum eflé àrbitrabatur, ex Dca auditnbsp;ifraele feptem milia virorum» qui genua fua Baali nunquam flexerint.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
at Inflitittm t-Jurmnt freßt,nbsp;ehtlti.
Hodiè minus proficitur, quia paùci verè efuriunt, amp; qui videntur zelô mara ferc priüati coramodi rationem habent, ideoq;, ne mundum offendant, i'nbsp;facile negligunr.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, r-
Altèrum genus lufiiciam efuricHtium, eft eorum, qui vel per vim opprn!''- , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(,
Sunf. I, 3*
t, Alt;J0« 19* gt;9« za.
lo, amp; artibus iniquis, circumuenti, non pofluntius fuum obtincre. Eft hocadmo vt tyranni régnant^ adcoq^ hoc illud eft, quo piorum amp; elsdorum Dci crux r'jic'nbsp;Quia enim hoc ex mundo fclelt;ïlos fibi confècrauit Dominus,amp; ijdcm patrcni jnbsp;item amp; OTÄrnu^rtfiuc ciuitatcm fuam in càelis habcnt,vtiqj in hoc mundonbsp;nigtfhæ, omnium odijs atq; iniurijs expofiti funt. Etcum quiuis fibi in iîlàs 4**.nbsp;ftimet, ij quoq; quimagiftratus gcrunt,amp; iudicijsprsefecli funt,férc iHorunicauliS [ijj®^nbsp;neq; putant cos communis iuris atq; iegùm patrocinio frui dcbcrc» quinbsp;ferantj amp;vitæ genus proprium fcquantor. Typus huius rei in Kraelitispratccfsit»nbsp;Aegyptjjslibertatefuafpohati Sciniquiftiineoppre/fifucrunt. Tunenbsp;cæderc, amp; ad labores intolerabilcs adigcre : at qui caufam corum fufcipcret, YiidfWnbsp;fes cün^tale quid tcntaflèt, ctiamfi pro régis nepote ex filia haberetur, tarnen in exinbsp;gerc coadus fiiit. Similis fuit Dauidis, amp; eorum, qui ad ipfum confugcrant.cono^nbsp;leimmanifsimoTyranno. Nam ctfiiliumhiccontra omne ius pcrlequercrtir,nbsp;iniquifsimis grauaret, nuUum tarnen in toto regno tribunal ilii patebat, nulli iteflinbsp;CCS, qui caufam cius cognofccre, öcinnocentem tueri vcllentvelauderent. Ideo ®nbsp;naiptouoeauittoties, amp;conteftationibusquoq;grauifsimis vtitur,clamans :nbsp;meus fi iftud corämiß, fi eft peruerfitas in manibus meis. Si ci, qui mihi pacis ftcnbsp;dusfuit,ifjalumrepcndi,imófi deftituiinfeftantenime abfq;cauf3,nbsp;mam mearn, amp;c. Dcniq; Inec omnibus feculis fuit totius Ecclcfiæ conditio,Vt
amp; iuris præfidio deftiluta vindiccs amp; tutores nequiequam in terris hifee nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ji,i!
iufticiam cftirierit. nbsp;H«c caufa fuit olim, quod Proplicta Habakuk fub Manafle^
Xer»« n.
1« Çor, 4.
Rege communes piorUm querelas in Dei confpedum proferens clamabat; clamo, amp;nonexaudisJ Vociferoradteobviolentiam, Senonferuas.? Item :nbsp;vt pifees maris, amp; ficut reptile, quod ducem non habet. Cur afpicis præuaricatorcs^j.(,t^,,nbsp;laSjCàm impius iuftiorcm fe dcuorat ? Similis dolor Icrcmi» quoq; poftca vccîînbsp;Quîfit,vtviaimpic#ftmprolperetur? amp;c. Quid Apoftolisaccidcrit, not^^jiiiÄiinbsp;commcmorari oportcat. Quis enimillosiufticiamefuriuifleneget,quandofali^nbsp;;gr3uati,ad iniquifsimorum iudicum tribunaliaabrcpti, contra leges virgisc«û gt; fyin Vnbsp;mttndo, fed angclis quoq; fpedaculum ladi funt ? Quanta veto ilia iufticia*nbsp;¦Päolum toties in legibus Romanis præfidium quærcre, amp; tandem ad Ncronis, p«nbsp;umquotquot vnquam vixcrunt, immanifsimi tribunal prouocare coegit ? 1 jti»',nbsp;quoq; temporibus accidit Chriftianis fub Imperatoribus, inter quos lullanuinbsp;de iniuiijs fibi fadis conquerentes excipcre folebat, Chrifti prsecepta cis obijeiens» 4nbsp;filtere prohibcat. Si. perçu tientibus alteram quoq; maxillam iubcat obuertert.nbsp;pctuläntiörcfthoftiumEüangelij tyrannishocnoftrolecuJo, quando Antichf**'*nbsp;vires excrit,vt regnum fuum impie occupatum aduerfus Chrifti dodrinain tunbsp;contra omne lus cxhæredantur, qui Chrifto nomen dant, ijdcm intcftabiles fi' )j$nbsp;fortunis omnibus Ipoliati principum amp; iudicum aurcs lupplicibus libellis amp; 4*^ poii'(lù'nbsp;ncqiiicquam fatigant. EtqHodolimàPilatoSaCerdotcsIudæôrumimpetr3reno*fnbsp;vt Chriftum caufa nondura cognita, fola ipforum authoritatc contentus, damn'^nbsp;die tam vulgare eftamp;frequens vt nihilfrequentius fieri folear. Patent enimnbsp;àures putidilsimis faCrificulorüm amp; monachorufn caluranijs, quas vcl ipficonn» (jnii .nbsp;alijs, quos cûlinæ ipforum nidor inefeauit, acceperunt : amp; fit fæpius, vt idem
nbsp;nbsp;teftes 4nt, imô interdum caufie^d cos iudiccs traliuntur.qui in illorum verba
Tune ergo vel fortunis mulétantur fideles Chrifti cultores, vel in cxilium In carccribus contabefeunt, aut etiam gladio amp; igne crudclitcr occiduntur, cumnbsp;aceufati fint, neq; vtcaufaWpforum legitime cognofecretur, vllisnbsp;Excmpla huius iniqmiatis non opus eftadducere, cum vbique.geiuium huiüS g
-ocr page 517-H oM f L î A nbsp;V.
f ant, Scpafsini audiantur, querclse piorum, qui iufticiam cfuriimt, amp; ius fuum fibi reddi magna conicntionc poftulant. Acccdit his mails aliud, quando ulmirum prxfules amp; Abbates nouas quotidicUtes Agricolis amp; vrbiumciuibus tntendunt, vttributariosiaciant,
vcltotoslibimancipent, ôcàmortuisquoqitributaçxigant. Et qùia cum incredibili aliutia opes immenfas babent coniunétas, quibus fimulata pietatis fpecics acccdit, facile illis ell Um-pliciores artibus luis circumuenire.iudiccs corrumpcrc, amp; bonis quoqj importcrc, Cadunt ergo caufa fua pij, quibus illi Utes mouent, 5c ita in multorum cordibus fames accenditur, quanbsp;nulla eft vehementior, nulla ctiam homini intolcrabilior. Fit idem multis'aU)S in ijs, quæ adnbsp;tes hulus feculi fpedant, amp; hi quoqi vi iulliciam efuriunt, ita quia indicium ( vt Ptopheta ait )nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
cis in abfynthium conuertitur, ad eius mentionem tantum non naufeant.
Et hi quidem omne« mortalium miferiimifclTc videntur, cùm dolorem amp; irrcparabilcm Offreßi ßit»* (ortunarumôcfama: tu« iaduram ex cofentiant.quod vnum in humanis præfidiû ell aduerl'usnbsp;imptobotum vim atq^ calumnias. AtChriflus iUos bcatos eflepronunciat, 5c caufam huiusnbsp;dith reddit, quod aliqtiando laturcntur. Etcnim Deus omnium, qui contra ius Sc æquumnbsp;opprimuntur vindex ell acerrimns, Sc ideo fc pcregrinorum.viduarum Sc orphanorum tuto- v/»i. ^g.nbsp;rem in Scripturis profitetut. Quaproptcr ctiamfi illi interdum diu affligantur,tarnen iam nuncnbsp;diem redemptionis corum illc conllituit, quern minime négliger, quo minus eos^llcrat, pyiZ, gt;7.nbsp;Idco Dauid dicebat : Salus iullorum à Domino , qui Sc fortitudo eorum ell in tempore affli-dionis: AdiuuabittllosDominus, Scllbcrabitcosabimpijs, Seferuabitcos. Exempla huius gt;nbsp;promilslonis multapafsim habentur in hitlorijs facris Scprophanis, Afflixerunt diu Ifraelitas Cent Wt ry* nbsp;Aegyptij, Sc vldcripotcrat Deus tarn ipforum, quàm foederis cum Abrahamo fadi, obUtusnbsp;«He. Ar quando quarts gcncrationisfiuc feculi tempus appropinquauit» vindicem manumnbsp;illc cxcruit, licutiJAbrahamo pollicitus fuerat, Sc Mofi in runo apparens clamat ; Vadens vidinbsp;alUidioncm poptili mci. Sc clamorcm corum audiui propter cxadorcs, quos habent, quoni-om feio dolores corum. Dclccndi itaq^ vt libcrcm cos de manu Aegyptiorura, Scc Idem denbsp;Dauidc dici potcll.qucm tunc ex Saulis manu libcrauit, quando res eius omnino deploratæ t««lt;wn4 is« gt;nbsp;videbantur, Sc nullus illi in terra Ifraclitica locus erat reliquus t amp; tunc ipfe non modo ius fu-umobtinuit.fcdtcgniquoquc promifsi bonis faturaturus eft. Debet codem veferri Su-iaiiuK hilloria, qux duorum Seniorum calumnijs ciremnuenta, 6c adultcrij damnata, proculnbsp;dubio iulliciam toto animo cluriuit. Sc fitiuit. Sed laturauit eius defidcrium Deus per Da-niclcm, qui Sc illorum calumnias arguit, Sc huius innocaiitiam aderuit.imô infontem ex igno-
miniolo mortis lùppUcio retraxit. Sed dies me dcticerct, ft quæcunquc huius generis extant^ exempla rcccnlcrc velim.
No»potius vfum illorum obferuemus, qui eft, vt qui fubiniquis iudicibus aut violen-lis opprclloribus pcriclitanttir, animum ncquaquam defpondeant, fed in Deum rclpiciant, qui /lt;,«. ipfos prorfuS pcrirc non ftnet. De co nos Dauid olim admonuit,diccns: Deuoluc fupcr Do- iy«/.J7«rt.nbsp;minum viam tuam. Sc co nitcrc. Sc iplc facict ( nimirum quod iullunffrquumqj fucrit) Sc iulliciam tuam feu lumen in apertum producer, ÔC indicia tua ecu meridiem. Item: Lætabl- 'nbsp;turiullus,cum vidcritvltioncm : pedesfuos in fanguinç impf) lauabit. Et dieet homo,nbsp;Certe iulluin manct fuus ftuSlus certè ell Deus iudicans in terra. Cur cnim animasnbsp;fuorum iullicix fame pcrirc ftnat , qui corporibus nollris de vidu fuo tam liberali»nbsp;ter prolpicit, vt propter nos omnes mundi partes perpetuo quail fcruitio fatiget?
a.«« nbsp;nbsp;-------1, ------ ---------------- -----, \|UUU Ulllil
nnihij inarcyruininyriadibus, acciditgt;Naniprcno(adl in oculis Domini mors fanélorum eiui. Sc cum laudcconiuntlaclliullorum memoria, cùm c contra impiorum memoria vcl pp/, u»,nbsp;cumipfis malé pcreat; vcl apudpollcrltatcm mifcrc foeteat, ftcutidc Scnnachcribo Afl'yrio- Pro«. 10.nbsp;rum lyranno loci dixit. Exempla in vtramq; partem plurima palftmoccurrunt. Conferan-tnr cnim inter fe Ifraclitac 8c Acevotii Mofes Sc Pharan Dauid Sc Saul. Protdretae. 5c horum *»
Iccutoribur,MartyresdeniquecumKomanislmpcratoribus, Sc vcrilsimumcflc apparebit, quod modo diximus. Quod ft dicas multos pcrijilc bonos Sc pios, quorum nomina quoquenbsp;cum illi» intcricrunt ; ego rclpondco.in illis qiioq^ rcplctum clTc.quod Chrillus m præfcnti pol« o*.nbsp;licctur. Quia cnim mcmoria corum inter homittes extintla dH, ftmul ctiam ab omni ^famiæ enbsp;«oia liberati funt, nomina autem corum in clis alfcripu funt, Animæ veto ibidem omni bonorum faiiciaicfruuntur. Addehis, quodin nouiflimo diecotundem corpora quoq; refur-gent. Sc tunc ad lESV C HR.IST1 tribunal ftUcntur omnes 4ionftncs, vt illic manifeft»nbsp;liant In lotius mundi conlpcdu, ÖC in corporibus fuis tccipwnt digria fuis fadis ptsemia«
Tuns
IIEI OMNÎVM SANCT.
3.77»gt;. 3. ' Tune verö, qui cum Chrifto mortuifunt.cum eodem viiient: amp; qui proptercius noW*^.
it Peceateritm ttnfctenliM
Iß», er^. fecutionsm lurtinuerunt cum eodem glorificabuntur, amp; faturabuiitur bonis illis billbus,quroculus nonyidit» amp; aoris non audiuir, neq;humano Icnfununcpercipinbsp;Ex bis ergo confoiatiönem petanr, quotquot nunc inique oppriinuntur : e,co|Jtra verot'nbsp;irtorumconfideratio impios amp; féroces piorum opprerfbres. Nam amp; illis in hoc leculoo^^nbsp;tribunalia negate, aut etiam inféfta facerc pofsint, veniet tarnen olim fuorum vindex Cbfnbsp;amp; tune cöm incredibili dolore fpeófabunt eum,in quem pupugerunt, loan.if. Zach.nbsp;, Tcrtiüm genus corum eit, qui intra animos füos Icelerunj confeientia grauati, lt;i(ênbsp;Dci,amp;fälute propria dubitant, ideoq} iufticiam, quæ ipfos ad tribunal DeitucripoHlt;f (j(nbsp;riuntatq; fitiünt. Hæc fames vt propric cledorum eft,ira eçiani grauifsimaeff, tantoq; b'rnbsp;priores iltas,dequibus dixirnusgt;quantóDeushominibus amp; omnibus humanis iudidl^^/nbsp;hat. Oritur autem ex nodrijpfius cognitionc. Etenimagnofeuntpij inhærcnteinnbsp;vitiofitatemjnquaconceptiamp;natifunt,amp;ciufdemtrilHfsima cftéda lentiunt,nbsp;tionibus vanifsimisdiürahuntur,defiderijs illicitis tentantur, amp;.interdom fc. captiiiof^nbsp;flar, abripi vident quo noiunt. Qjjod quam graue illis fit, Paulus tefiatur, qui ciitn hocnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
ciderefaterctur, moxexclamabat; Miler ego homo, quismeeripiet ex ifio corpore Quód fi ijdem aliquando à cupiditatibus fuperatihrfcclus aliquodlabantur, mox De* jpli(nbsp;amp;pro/friæconfcientiætcftimonio conuifli, intra animumfuum sclfuant, dum peccs**nbsp;perpetuöob oCuJos verfantur, quorum atrocitatem agnoftunt, amp; fimul iram Dcigraue*^j^nbsp;liunt,quaminfupercommunishoftisSatanhorribilioremreddit, dum omnia obijci*\flinbsp;mentem turbatam ad dclpcrationis præcipitium poflunt, adducere.nbsp;nbsp;Et hæc in elciffisjfS
Vßtl. j 8«
ä. C»z. 1»,
9fH, 3«
1
habere, Daiiidis exemplo docemur, cuius hæ voces in Pfalmis habentur ; Domine, n® tua arguas me, neq^ caftiges mc in furore tuo. Sagitf« tu« in me defixæ funt, aggrauainbsp;permen]^nus tua. Nihil integrum eft in carnemea propter indignationemiuam,nbsp;pax olfibus meis propter pcccatum meum. Nam iniqiiitates meæ tranfcenduntcaptit*nbsp;grauiores funt, quam fim ferendo, amp;c. Et Paulus fibi datum fatetiir angelumnbsp;ipfum colaphis percullerit: quodego degrauifsirais tentationibus inielligo, qux eXnbsp;recordatione, quæ aliquando contra Chriftum fecerat, enafeebantur. Sentiunt h«nbsp;mina, frequenterpij, qui iamaliquövfqj in fide progrelsi funt, amp; ifia fimul grauilli**quot; ji;gt;nbsp;mem atq; fitim iulticiæ veræ pariunt, qua velati pofsint ad Dei tribunal conlilterc.nbsp;feipfis quærant, nullam inuenient, neq; fernem iftam aliquis mortalium fedare, aut nj' Jcnbsp;ftingucre potefl. Etenim ficulncum Adàmi perizoma eft, imó fordidifsimus cento«hgt;nbsp;^uidexfeipfisconfuunthomines. Sc adprimumdiuinæ comminationis tonitru di*'**^nbsp;Ad hæc quo crebrius amp; diligentius in feipfis aut alijs quærunt homincs,quod pcccati cof jjji)nbsp;tia æftuantem animam fatiet.eô magis cluriunt atq; fitiunt,amp;acccndit lamem iftam ig*,nbsp;iàculis Satan, dum ex Legis comminationibus reproborum exeniplis omnia congef* nbsp;nos magis terrere. Sc vt de Dei mifericordia defperemus impellere polîùnr,
Ctnjiienti^t freßt ßatn-runtuTt
At nemo propÄPea animum hc/pondeat. Hæc cnim fames ilia fanfla amp; flc qua nemo in Deo diues, nemo fetur, nemo falutis ætcrnæ cónfors erit, Hac enim iiVnbsp;nimos altitis attollimus, vt, quod neo; in nobis ipfis neqj alibi inucnimus, illicnbsp;inueniripoteft. Inhacanguftiaergoconftitutisdiciputcmus : Beati, qui eluriunt*^!**''nbsp;iulticiam ; Qironiam laturabuntur. Etenim qui hoc dicit, idem ille eft, qui (ólus, *1^ 5'**'nbsp;'zquot;® nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;proindealibiclamat. Venitcadmeomnes, qui
Mit/fk, n,
7,
hAU. ct
I« 9 u
ßt Ciirt/ht'i fonjctenttatnbsp;Jaturett
nerati eftis, amp; ego rcfocillabo vos. Item: Siquisfitit, veniatadmcamp;bibat. Q***.^ ¦, jii^ aqua elementali.fiticiiterum : Qui autem biberit ex aqua, quain^odabo, nonnbsp;ternum. Ad hune ergo feftinent.quicunq; iufticiam elùriuntamp;fitiuntf Vtenimip*^nbsp;quæ viuentis eft, ira panis etiani vitæ eft, quem qui ederit, non efuriec amplius. jnbsp;à Pâtre feflus eft iuftitia Sc fendificatio, léq; ipfuni pro nobis peccatum fecit,vt nosnbsp;cfticiamurperipfum.Neq;'timcamusrepulfem,cùm ipfedixerit:Quicquiddatniih'nbsp;me veniet : amp; eum qui venir ad me,non eijcio. Itaq; quifquis es ô homo,qui ad Chrilh''^uiir'^nbsp;co iplb telfaris tcci à Pâtre datum, amp; proinde ex eledorum numero ciïè. Minime ergnbsp;fuam bonusillePaftorreijciet,fédad fereceptamfouebitamp;ducet in pafeua vitaeÆtc**nbsp;nim proprium Oei opus eftpafcerefamelicos, amp; qui fnum pccori produçit, quinbsp;feris prædam deftinar, qua alantur,amp;coruorum pullis adfe crocitantibus clcaninbsp;deniqj corpori noftro de viéfu tam liberaliterprolpexir, vt non necclîaria modo det,nbsp;volupipti léruiunt, mim animaei,quæ nobililsima hominis pars eft, negligat fnbsp;nbsp;nbsp;.
Etenim quiiufticiam efuriunt, ipftim efuriunt, qui nobis ( vt diximus) élus eft, amp; famelici illi funt , quos ille ( vt Diua virgo canit) bonis omnibus iiuplf*-' feipfirm lllis propinat,id6«gt;qi in carnem v-enitamp;alTumptamexnobis carneininnO jj,nbsp;, didit,vt fc nobis cibum vitæ æternæ faccret. Idé in fc crcdcnics ex verbi fui feniinenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jit)**
-ocr page 519-HOMÏLIA V. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;$05
nouis viribus inftaurat, vt noua creatuva Taéhi in ipfo pofsint omniajSc eiusSpiritu ani-mati, in ipfo fruélum ferant copiofum. Exempla, quibus hæc confirmentur, paf- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
lim inScripturis occurrunt. Efurierunt amp; fitieruntChriftum veteres, quotquot cum Abrahamo geftierunt vt eius dicm vidèrent : amp; hi omnes per fidem videruntjScfatura* z,«»««nbsp;tifunt. Venir bac fame amp; fiti inflammata peccatrix, amp; eius pedeslaciymis fuis abluit,nbsp;ablutosq-,capillisterfit, mox faturata fuit ,illo dicente: Pides tuatefcruauit, vadeinnbsp;pace. Ycncrunt autem fame vrgentc ad cum pubhcani, qui ipfi.inucnerunt,quodnbsp;confeientijs æftuantibusfatisfacerct. Dcniq; inter divos Sf atroces fupplicij cruciatusnbsp;ad Chrirtum fe conuertit latro ille verebeatus,ex fcelcrum admiûbrum confeientia acu-tiores,quàmeximmantcrucisfupplicio,doloresfentiens, amp; fame hac felici accenfusnbsp;clamauit: Memento mei Domine cum veneris in regnum tuum ; Nec mora ferculonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
omnium lautifsimo faturatus eft.quando fibi dici audiuit : Hodie mccum eris in para-difo. Cur ergo pofthac aliquis dclperet ? Cur fe miferos amp; infelices dicant, qui pecca-torumconfeientia intra animos fuos coniunéii iuftitiam efuriuntamp; fitiunt $ Non eft txhauftus pcnusillc ES Fquot; C HRI ST/, durât in æternum mortis fuæ meritura,neq;nbsp;vnquam deficient thefauri dilcé'tionis amp; mifericordia;, qua nos coroplexus efft Necnbsp;iiioueai te quod interduin tentationibus diuturnis, aut mox redeuntibus , exerceris. Idnbsp;enim noftro bono fieri patitur Pater ille optimus, ne Mann iHius cæleftis naufea nobisnbsp;oboriatur : amp; ferc alias ab caufas nobis incognitas vtile eft ne adhuc rude donemur,neq;nbsp;cducaniur omnino ex palæftra hac,in qui idem ille pro nobis pugnauit. Soletur inte-rca ,quod non fupra vires nos tentari patietur,Sc cum tempus ent animant verè fatura-bit, quando Corporis vinculis lolutam ad fe colliget : olim verb plena amp; peWeóla totius »?c«»'.#nbsp;hominisfatutitas fequetur , quando ex mortuis refufeitati ad ipilus menfam cum Abra-hamo,lfaaco,amp;lacobo accumbemus,amp; diuinabeatæ immortalitatis ambrofia atqu^nbsp;neélarc in Dei confpcÄu implebimur.Matth, .
Behentifta à nobis fic confidcrari,vt fimul obferuemus infelicem noftri feculi fta-
tuni,qiiandofainisefunciiftiusbeatæoccafio pafsimoccurrit» Regnantvbiq; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
nis fcclcvum liccntia, vt (quod olim Poëcæ dixcrunt ) Aftræa, fme iuttitiajVna ctrm^ie-tate tcvras omnino rcliquiflc vlderi pofsit. Occurrunt pafsim,qui dura hoftium veri-tatis tyrannidc preist, tus fuum obtincrc ncqueunt.imô in auditi damnantur.fpoliantuVa * cxcavnificantur. Singuli in fcmetipfis lentiunt, quàmmiferi,nudi6c ieiunifint, Hnbsp;cùmipfisDcusiurcfuo vclicagcrc. Qmd verb fit ? Qm opes, honores, mundiap-plaulum , libidines, voluptates , vinum deniqj amp; pocula fiiiant atq; efuriant,vbiq; plu-rimifunt: at qui iuftitiam quaerant,prohac confcqucndalabor?nt, paucifsimi. Imonbsp;quioptimibodiehabcntur.propriæiuftitiæfiduciafaturi,fibijpfismirifics placent, Sçnbsp;cum VbariCxo fua opéra iadant, quafi cum Deo rationem fubducere velint. Quid cr-fpercinusaliud,quàin quod CHRIST V S apudLucatn in co diélo, quod huic præsnbsp;ienti opponit,nûnàtur? vævobis, qui implcti cftis; quoniam cfurietis. Nec enimnbsp;dormitatiudicium Domini, qui diuitijs abundantes ad egeftatem redigere, voluptuan-tibus omnium dclitiarum nauîcamexcitarc, verbifui contemptores defpcratione exa-eitarc poteft, vt lUud efuriant quidera,fcd nequicquatn. Idem etiam fuorum operuinnbsp;amp; iufiitix oftcntatorcs olim confundet, vt idem illis accidat,quod dcTantalo Poëtæ fa-bulantur , vt in lua ilia imaginaria iuftitia fame perpétua ringantur atq^ pereant. Quianbsp;autem de his dicendi locus commodior alibi fefeofferer, nunc iftius diéii meraores,nbsp;«icplorcmus infelieem noftri fcculi ftatum, amp; inbsrentem nobis noftræ natura: vitiofita-tem, Sc procul rcliCtjs mundi amp; carnis ftudiis,ardeamus ver« iuftiæ dcfiderio,qu3e nobisnbsp;per l'.vangclium in CHRIST O lESV offertur, qui nobisà Deo Pâtre iuftitianbsp;fanétificatio amp; Redemptio facluscft, Huiedebetur benedidio, honor, gloria amp;nbsp;poteftas in æternuin.-^?!^ EÎ'C«
HOMILIA Vl, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Bcati miCericordes ; Quoniam ipl^mifericordiam confequentur.
Vu
INTER
I
504
DIEI OMNIVM JANCTORVM
? ÎÎTER HVMANI INGENII VITIA, QVAE HVLT* amp;grauiafuot,nonpoftremumcft,quodfcelera virtutum nominibunbsp;atq; prætextu palliare folemus, amp; tune quoq; reâè facere videri vok'nbsp;mus,quando ea defignamus,qux Deus dilerte prohibée. Non tenier«nbsp;ergöDominusnofter lESVS CHRISTESnbsp;nisbeatitudine, dodrinain ßc proponit,vt diligenteroccurratnouisnbsp;peccandi occafionibuSjquæ ex eius verbis non rcâè intelleéhis arripi pofliint. Vidiniusnbsp;hoc nuper in ijs, qua; proximc præccfl'erunr. Cum enim beatos dixiflcc mites, amp; codi-äoman{uctudinem,amp;ab omni vindidæcupiditatealienam patientiamjCommcndafenbsp;neq; ignoraret, aliquos exeoignauiæfuæpatrociniumquærere, quaquiduis feruobnbsp;amp; ad manifefta quoq; fcelera conniuent,mox fubiecit; ßeati qui efuriunt amp; fitiunt iud**nbsp;tiam,8cc.Ita nimirum admonens,efle quidem laude dignam patientiam3tq;manluctu-dincm,huicverö ficelle ftudendum, vt ne quid contrains amp; officium faciamus, neuenbsp;nos ab ipfo patiamur abduci,qui Iblus noftra iuftitia cft. At quia vieißim non ramnbsp;fit, Ytqui iuftifsimi videri volunt,nimia feueritate peccenr, adeoq; crudcles fiant,dun»nbsp;vel rigid?nimis pnasà delinqucntib.,vel quosuis in aliquanecelsitatcconlfitutisiub'^nbsp;manitcr negligunt,inprimis fi qui fibiipfis propria culpa egeftatem vcl alias terumnasai:nbsp;cerfiuerunt,rurfus huic etiam vitioChriftus occurrens ait.-Beati milericordes/Q^ntan»nbsp;ipfi mifericordiam confequentur.Eftq; hoc diöum per quam memorabile, amp;quiaeanbsp;vit« noftræ conditio, vt finemifericordia neq; commode neq; rcâè,nc dum pieamp;Cbrn tnbsp;anè,viuer^ofsimus,prodcritdiligentius ca, quæ hucfaciuntconfidcrarc.Qipd vt re-lt;äius fiat,hoc ordine progrediemu r.-vt primo dicamus,quid fit mifericofdiajamp;dcquibu»nbsp;hic fermo fit.Deindequorü mifereri nos dcceat?Tcrtió, quis verus fit mifericordiamugt;°nbsp;dus,amp;quöulq;ea debcatprogredi?Pofiremö,quid præmij mifericordibusChriftuspuu'nbsp;ccatur.Mifericordiam Latini ex Ciceronis authöritate definiunt,xgritudincin elfe,nbsp;ai/iriettil'ui cx milcria alterius iniuria laborantis nafeitur. Etidé mifericordia inuidentiz oppon^ 'nbsp;.^«A^æ^^'Tufc.fic fcribenstQ^emadmodû mifericordia ægritudo eft ex alterius reb.aduSnbsp;c^r//7«»rf^lt;/?.fis:fic inuidentia ægritudo eil exjalterius rebusfecundisD.Auguftinusmifericordia d*nbsp;de ai^uod miferum cor faciatcondolelcentis alieno malo.Et hanc alibi eandemlècund^nbsp;efteâis definiens inquit: Mifericordia quid eft, nifi alieni inific*
* quædâ in nottro corde compafsio,qua(fi vtiq; pofsimus)fubuenirc compellimur,Et^^ uenit hoc cum Græcorum fententia, qui eandem reâifiimè fie delcribuntè/t^f«/
Atrnj tj irvfjiTmOcitt ^Tn ctÄtr^taa }ia,x,o7s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Id eft,mifcricordi^^^
voluntaria amp;cum charj^te coniunda triftitia aut condolentia,quæ ex alienis malisf flat. Voluntariamægritudinemdicunt, vt diftinguant abijs, ad quasinuitivioK^nbsp;compellimur, Caufl'am vero eius cfficientem, quo ad nos often dunt charitatem'Cnbsp;dileâionem, fine qua milcricordia locum habere non poteft. Debet ergo hocChfnbsp;didum de illis intelligi, qui ex dileóbionis affedu dolentibus afflidis condolcnG^Jj-^^nbsp;9 dem confultum atq; lubuentum cupiunt,imô ipfi,fi quæ ratio iufta 8c idonca fese ®nbsp;rat,illis fuccurrere ftudent.
Dum vero hoc bcatospronuntiat Chriftus, hocquoq;didum infelicismund'' opponit.Huic enim fere bead efle putantur,qui fibi folis viuunt, 8caliorumlf^ ^jjnbsp;^uæ^^e^i^iQJCOrnnmodisconfuIunt: Infelices autem 8c bis miferi, adhæcmori»'^^^nbsp;ffenitur, ftultifsimi elfe dicuntur,qui non contend proprijs miferijs,infuper aliorum quoq;
mitâtes in fcrecipiunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p
Q^æ opinio cùm charitatem prorsus aboleat,mirum eft quàm aftutè Satan nO , nes in ea confirmer. Nec enim Philautiæ malo folura, quod omnibus exnaruram*nbsp;ofitateinfitum eft, hiccontra nos vtitur,dum quid nobis vtilc autnoxiumelfcp.nbsp;curiofiusqua[nparfit,cxpendimus, verumetiam fub pietatis prætextu multosnbsp;^vt ne in fuosimpij fiar,prorfus immites fiant, 8c omnem milèricordiæ afteâumnbsp;ant,quæ^roxima adimpictatenfviaeft.Multisitcmfiib cmentitæ fapicntiæ .*^,1.nbsp;ponit,quod olim Philofophis açcidifliconfiât, quos etfi præcipuam lapientix ibnbsp;lis exiftimationem fuftinervt,non puduit tarnen railcricordiam inter vida nmnw^*^
, quibus virfapicnsalienifsimusclTedcbcat.
-ocr page 521-Argumentum illorum Cicero in Tufcul. quæft. lib./.tale adducit. Tn quera cadit vh,i«ßfhi «A niifcrcri,in cundciu etiam inuidçre.Non caditautçtn inuidere in fapiehtetn. Ergo ney?z/corlt;«'/4w nbsp;nbsp;
iiiitcreri quidem. Stultilsimi fane hominum.qui dura plus alijs fapere voluntj ex hoini-lubus truiicos amp; Ihpitcs nngunt,qui communi cciam lenlu deibtuantur.
Valfilsimaautcmconclufiocft, milcrevi ideo vitiofum effe, quod in cundemi quimifci ctur,cadaittiaminuidcrc. Qmn potius mifereri bonum elfe ex eo fequituv,nbsp;quodinuideniixgt; quae temper vitiofaelt gt; opponatur. Sed dccepic infclices illos falsanbsp;pcifu.ilio,quacontra omnem rationem affetfiones hominis omnes perfe vitiofaselfcnbsp;arbitvatiluni,cóqiiodmentcm,quxmclior hominis parsed, perturbent. At fi remnbsp;plopius inlpiciamus, non ornais animiperturbatio mala ed,fed eamodô,quæ Dei vo^nbsp;luntaiiaducrlatur. Etenimamor,giudium,ira,odium, dolor, amp;qu3caliafunthuiusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
generis,naturales hominis affeéliones (unt,ab ipfb Deo animis noftris inlita:,8c proinde perfe ncqtvitiotx ncq; illicitz,fcd raedix func, quibus tarn bené,.quam male vti poffu'nbsp;mus. Nitn(i per fc vitiolx efl'ent, ncq; Deo illas Scriptura Sacra trtbuerec^ ncq; easdemnbsp;mlc rcccpillct in came minifedatus Dei Filius,Telus Chridus,cuiustotam in terris con«nbsp;uevlationcm,omius vitq 8c labis expertem, atq;ivtzprachenfibilem, dfe oportuit.^tquinbsp;hie loanncm prx alijs difcipulis dilexit,fpiritu exultauic,aduerfus latanam 8c eiusfatelli- fg*^'**nbsp;tcs,iudaira exarfit,prx dolore infrcmuit,toto animo perturbatus inlactymaserupit, 8c twr.ip! -(vt Gvxci verbi Etymon docct) tons vil'ceribus aliquindo comraotus ed, cum papuli Af4rf.(y.nbsp;padorc dcdituti,8c miforc difperli,datum infelicifsimum videret. Et ijsdem paßionibusnbsp;multos Dei cultorcs eximios absq;vitioa{feâlosfuidc, imo hoc ipfo nomine à Spiritunbsp;Santku coinmcndari Icgimus,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;®
Peccant autem idis affedionibus,qui Illis addudiaSc dcfideria illicita abutuntur : vt qm ea diliglt;int qux Deus od«, 8c è contra odcrunt, quæ ipfi probantur : qui item a- nbsp;nioubus lUicitis xduant,qui absq-,caufa iu da 8c graui irafcuntur,qui fceleribus gaudentnbsp;dolent autem propter ea,de quibus gaudere 8c exultare debebant. Peccant prxcerea,quinbsp;in idis inodiim cxccdunt,8c intcrci lui ofiici) obliuifeuntur. Q^apropter ctfi aliqua ra-lioncintcr Ic opponantur Milercri8clnuidere,8cvtrunq;ad vnum idcmq;xgritudirnbsp;Ills genus l elcrn polslt,non tarnen ex eo reâècolligitursVtrumqiàfapicnteahenumnbsp;debere, Etcnim qm fclicitati alicnæ inuidcnt,i) in charitatis legem peccant,8c fimulDe-uni iniudiiix inliinulantjquafi hie indignis benefaciat ; 8c proinde illorum affedus pernbsp;fc malus cd,noq; vlla rationc potedexcufari .- At qui aliorum miferia çanguntur,!) cha-litatis opus faciunt, quam nobis Deus commendat8c cuius excnxpliun hie nobis innbsp;Icmetiplo propoluit. Itaq; ctli doleatipfisinfclix aliorum fbrsjq^hos Deus iurc punit,quia tarnen affeéfio ilia per fc bona cd, non proptcrca in Dcum peccant,cum iudici-:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;umhuiusmundi minime accufent,fcdciusrigorem,ft qua iuda Sc bona tatione polfet
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftcri,initigari cupiunt.Ed ergo non turpis modo , fed inhumanus plus quam barbarus
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Philolophornm error, qui dummifcricordiam inter vitia adnumerant,diledionem
i, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoq; cncruant.Sccadciu opera amicitias aboient,quasqui tollunt, ij Solem è mundo '
tollere,à Cicerone dicuntur. Et idcirco Chridus hoc fuo axiomatx deprauatum mundi fapientum iudiciiim improbat,dum quos hie miferos dicit, ipfe beatos pronuntiet hoc nbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipfo nomine,quod aliorum milcrijs 8c malts coadoleanc,8c hæc aliquo modo ad fe per-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tincrc pntent.
Vidcamus nunc altcrum huius traamp;ationis caput,quorum nos mifereri conue- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»»j
niat. Vbinonminoricautioneac diligentia opus eft, eb quod hie potifsimum nobis imponitftitan.Etcnimqulbusdampcrfuadet,aliorumxrumnas 8c calamitates nihil adnbsp;ipfos pcrtintrc,nia*imc,ft qui vel prorfus ignoti vel exteri aut peregrini ftnt.Hinc immanbsp;nis 8c cum aliorum conteinptu coniunda iccuritas nafeitur, 8c indefeflura voluptuandtnbsp;ftudiuiu,cui plxriq; dies nofkesq; indulgent.dum alij fam e ringuntur,aut alqs incommonbsp;dis grauitcr laborant : quod vitium Amos in fui feculi hominibus reprxhendit, 8c quod Ama, tnbsp;hodicitarcgnai,vt multi omnem humanitatisfenfum eîuilfe vidcri pofsint. SWnr tur- *nbsp;fus,qui non quid ipfos deccat,vident,fed curiofius.quam par fit,in corum vitam anre a*
tkani inquirunt,quorum mifereri debebant. Si quos ergo veyha turpiter prodegifte,veT fua culpa calamitates fibijpfts acccrftuilfccompcriant,hos impune negligi polfc ftbi per#nbsp;fuadcnt,amp;C vulgatutn iUud cis exprobrant; Tute hoc intriuidi tibi cxedendum eft;
-ocr page 522-5ro6
DIEI OMHIVM 5ANCTORVM
y.
bl Quod fl ah illis ipfs vel dicto vcl fado læfi fint, nihil non fibi aduerfiis inosIicff'^^Lnbsp;trantur,amp;; m cruce pendentibus acetum fcllcmixtuni propinant/'um mderoSOiffff'^Çnbsp;probriiim generc laceflunt, Alijs rurfus quos ad rem attcntioi es eße nouit Satannbsp;ritiæ ftimiilurnadhibet, vtquamuiscommiferationealiqua tangdntiir,à beneb^'^'^jfnbsp;tarnen abftineanr,nc,dijm alijs fuccurrunt,fcipfos negligant,amp; ad egcßaiein leJ'o'''Jnbsp;Quin Theologuin hic agit,il]ud Pauli obijcieny,quo infidelibus détériorés dicuniffi^,jnbsp;iins dome(hcis,amp; ex (è natis,non profpiciunt.Præterca ex hominum ingratitudiff^jf®,nbsp;menrum périt, quopcrfuader,nimis fiultèeos faccrgj qui fua alijs largiuntur, cun'Pjj,nbsp;que bcaefadoribusfuispefiimamgratiam rétribuant. Et hiclatibitnumcampnbsp;cendi inueniunt,quialioquinàdileétioBefraternaalienioresfunt,cùin cxctaph^ jJnbsp;vbiq; occurr3nt,qui fcelerata plané ingratitudjne in optime meritos pcccanf,nbsp;Philolophoî redeamusjhi mifericordiara ijs folis deberi putarunt, qui prater ''^^^111nbsp;amp;iniuriaaffltguntur,neq; eosredèfacere, quoshoniinisfacinorofi, duin lupP^^nbsp;luitjmilèret.Q^perfuafiohodie etiara multos crudeles facit, dum iuftitixvindi'^'^nbsp;deri volunr,vtinitiodiximus.
¦it ff-' amp; hoc diâomifericordiain ingenereomnibusamp; crgaomnescom-^l,i-/«r.
II,
J,
^fhej.4,
UCar,ii
^edChriftum andiamus,qui indefiniteamp;absq;omn!exceptionebcato$d'^'^jy, tcricoruvs, amp; hoc dîdomîferîcordîairringencr£omnibusamp; ergaomnescoiniff-*'j|,j-quo Paulus rëlpiciens nos cum gaudentibusgaudere, ßccum flentibus fiere,adc®^' jj*nbsp;micis quoq; itiifcricordiæ officium præftareiubet. Etenim-quiamifericordiamffff-^i).nbsp;Icdtione coniuudam elfe, adeoq; exilla nalci diximus, vtiq; omnium nostnifer®^*'jjenbsp;uenit,quos Deus diligereiufsit. At huius de proximo diligendo præceptum vniff^^j|[{nbsp;cß,amp; qtllmq; obuiunnquem nofiræ opis indigum eflê vîdemuSjCompledi iubetM^j,nbsp;nobis notus flueignotus,nolhâs fiueaJienigena,amicus fiueinimicusfit. Ergo*quot; c,nbsp;cordia quoq; omnibus d5bctur,quod Chrißus in Samaritani parabola diligente^5pjjnbsp;cat. ItaqjOtnnis perlonarum reipedus procul excudi debet,quçm quiadmittun'dl^nbsp;feprarßare volunt, qui Solern fuum bonis amp; malisoririfinit, qui dcniq;niundi^^jj(,nbsp;ptifiimi Sc degeneris milertus Filiuin fuum vnigenitum pro omnibus tradidit. ^jjiSnbsp;quod neminem prorfus a nobis alienum dicerepoffumus. Etenim fi quisnbsp;^t, tuus in Chrißo ffater,amp; fub hoc capitetccum ciusdem corporis membrumnbsp;nbsp;nbsp;(^)if
ergo eius miferia tangeris,te à corpore Chrifti alienum cflê prodis. Sin vert» quisff^^iiJ Chriftianus,homo tarnen e(l,amp;eiusdem tecum naturæparticeps. Quod innbsp;quoq;, dum pleduntur,obferuari debet, Etfi enim in his iufium Dei ludiciutnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ji«
UodtM mifi riceràix ,
UtMH, J,
re, amp;rudicum /ênteotiam probaredebcamus,meritô tarnen nos moueat, lapfi fint,amp; fimul n^ræ vitioficatis recôrdari,quæ tanta eft,vtnullumfeelus tai» dnbsp;amp; atrox fit,quod non pofsit in vnumqucmq; noftrum cadere,fi fui Spiritusgtff**^' ^'nbsp;bis Deus fiibducat. Imo fi fimul vîtam antè adam examinemus, moxilludot''**nbsp;Autfumus,autfuimus,vel taies poflumus cfle.amp;c. Sequitur terttumhuiusnbsp;quis mifericordiæ Chriltianæ modus fit,amp; quousq; progredi debeat? Qimloconbsp;h etymon confiderari debet. Quia enim mifericordia cordis affedio cfl, quemnbsp;adionum atq;confiliorumfontem eflêconftat,minimc ilia otioiacrit, fednbsp;opeiibus dilcdionis {esedéclarât,vtprimumoccafiooffertur. Docethocquoq;nbsp;tani parabola,qui cum faucij amp; Spoliati ex toto corde mifereretur, niox accurrit)-^inbsp;raabluit,eadem obligat,indeiiimentoimpofitum in holpitium deport.it, illicff'quot;^of'nbsp;gerit,eundem hofpiti commendar,proq; eo Ipondet. Et alibi Chrißus operanbsp;diæ elfe docet,efurientibus cibum,fiticntibus potum pra;bere,nudos vefiire^p^*^^nbsp;Si extorres domi tuaf excipere ægros inuifere,vindos confolari,quibus confendff*^^ qitfnbsp;apud Ilàiam cap.j/.Ieguntur, Fruflra ergo milericordiæ laudem fibijpfisnbsp;miferos ncgligunt,amp;,quàm eis ferre poterant,opem negaQt,lêq;omniofficionbsp;arbitrantur,fi ipfi neminem læfcrint.Sunthi exeorum numero,quos lacdbusAp*nbsp;fide fimul amp; charitate deßitui feribit. Nam fi frater(inquit)aut loi or nudi fucriquot; yjj*nbsp;genres ^uotidiano vidu,dicacîutem eis aliquis veßrumZAbite cum pace,caW^*'*' hJO*nbsp;.ult;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I.W.. .M....... .^...^..1 .v.unbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;WInbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w... ? till t.tSjÔCCnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jljff*quot;
iuramini;non tarnen dederitis eiSjquæ corpori icruiunr,qua; ent v cgentem,daufentautein vdcera fua coranj eo.nbsp;probe tenendum,mifericordaain non in anbsp;feria quidcne^cquiefcerc, i'edopeiibusfesedeclarare, quibusij niuentur q'nbsp;miferec. -
fententiam Ioannesquoq;^it;Si quis habucritfacultatcs raundi,amp; yiderrt _ ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mj oo,quomodo,charitas Dei manetioff^[j(tff
affêdionecordislcuicul.1 confißere,fcd^
-ocr page 523-HOMILIA VI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Interim fimul meminifle oportet, inter opera Illa diftlnguendum e{re,nc quid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
-contra officium fiat,cm nos deUinauit Dominus. Eft qui dem mifericordiæ præceptum ^'carthafrt' (vi diximus')generale, quo omnes homines obllrinountur»amp; milericordiam fontibus'^quot;'*'*'*''*nbsp;quoq; flue maleficis deberi docuimus 1 fed hac conditione, ne impune fcrant fcelera,nbsp;qua: Deus punirc iufsit.Hic enim vt mifereri nos iubet cgentium,ita iudicibus, ne pau- e*«.«.nbsp;ptrum milereantur, vetat. Et notum eft Solomonis diduin : Ex æquo abominatur Do-'*'*^****nbsp;minus tam cum,qui tontem abfolutt,quam qui infontem damnat.ltemQuj impium fine fcclcratum dicit iuftum.illi malcdicunt populi, 8c eundem nationesdeteftabuntur.nbsp;Debet ergo magiftratus facinoroforum mifevicovdia tangi,8c quoad eius fieri poteft,abnbsp;exquifitis fuppliciorum tormentis abftinere,prorfus autem abfoluere cos,qui capitis peenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
nam mcrcniur,minime debet. Ad illos eniin inprimis pcrtinet,quod in legetoiies incul catuf.Excindcs malum ex medio tui. Item : Quia dimififti virum, quern ego excinderenbsp;iutfcram,erit anima tua loco animæ illius,Scc« Qi^d ergo fupra de manfuetudine di-£tum e(f,nefub buius prætcxtu ignaui difsimulatores fimus eorum, quæjDei gloriæ de-roganijSc cum fcandala conluiiéta funt, hoc ipfmn m ijs obferuari debet,quæ dÄniferi-cordia hucolq; diximus. Hate enim vt crudeles effe vetat,ita minime obftat legum atq; iunbsp;risdiuiniexecutioBi.Qmaenimhacnonnoftriimiseftjfed exDeiraandatodependet,nbsp;nullus affeûuspriuatus earn debet impedire.
Citeriim quia non ignorabatDominus,quamtardi fimus in omnibus,qux ex **^''quot;**J* charitatis lcgcfaccrctenemur,8c quam ingeniofos facial in excufandis nobis philautia,*quot;''**^nbsp;quam cxprimisparcntibuscontraximus huic quoq; aphorifmo promifsionei#addit ra-tionis loco.qua nobis mifericoidi« ttudium perfuadeat. Quoniam ipfi (inquit)mi{c-ïicordiam conlcqucntur. Debet autem ha:c ratio co pluspondetis habere, quod non nbsp;tamab vtili quam à neccfl'aiio petita eft.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Elcnira communis fortis nos admonct,
quae eiufmodi eft, vt omnibus cuiuscunque loci aul ordinis fint , mifcricordia tam Dei quam hominum fit opus. Etenim natura peccatoresfumus, 8cproinde cla- PA/.ri«ti».if.nbsp;marc cogimur : Mifcrere niei Domine lecundum multitudinera miferationum tuarurt;nbsp;Nc ingrediaris in indicium cum feruo mo. Domine; quia nun. iuftificatur in confp^nbsp;du tuo vll« carO.Ne memincrii debdorum adolcfccnti« mes, fed memento meifecunnbsp;dumbonitatemtuam;SidelidaobfcruauerisDominc,quisIubfiftet? Sed 8c Chriftusnbsp;Sciuator noftcr nos orareiufsitîRemitte nobis débita noftra. At quo ore.qua frontenbsp;Dei mifcricordiam implorabunus,fi ipfi in fratres duri 8c immites fimus $ Nec minusnbsp;nobis alioi urn hominum miferatione opus eft, quando ijsdem cafibus ( vt de fe ipfo Scnbsp;Barnaba Paulus loquitur)umnes obnoxifumus, 8f nemo fibijpfiWfficit.
Vtenim omnibus abundent diuucs,ab omnibus timeantur Tyrann!, omnibus pro impcrio reges impcrcnt,in omnibus fapiant iuris 8c legum periti, multi item crudi-tione amp; dodrina alqs pr«ftent jquid tarnen hi omnes in vidu parando, Sc alijs neceffa-rljs potcrunt,nifi agricolarum 8c opificum minifterio lublcuentur ? Qimties item acci«nbsp;dit.vt non ditifsimi modo mercatores,fed potentifsimi reges mancipiorum vilifsimorutnnbsp;opem implorarc cogantut ? Xerxen certe,qui montes transferre,flumina exiccare, marenbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poniibus fterncre folcbat, clades inlperata coégit fcapbam meriioriam pauperculi pifea-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loris ingredi, vt Afiae rcddcrctur.Et buius generis multa quotidic fiunt,vt nunc de ijs
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;taceam, qui interdum in hoftium aut alic.rum,quos prius vcl iniurijs aifecerunt, vclfu-
j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perbe 8c contemptim ncglcxcrunt.poteftatem veniunt.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Debet igitur ( vt dixi) promifsiunis iftius maximum apud nos pondus effe, cum prtMip'nHÙ'
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quia,vt ca potiamur,nobis plus quam necclTe eft, turn quod eadem verifsima atq; infal- 9ew/«r.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;libilis cft.Etcnim fieri non poteft,quin mifcricordiam Deus mifereatur : quia buius filij
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;funt, 8c eius ingenium referont, cuius proprium eft miscrcri 8c affiidis fuccurrere. Bo-
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nos eft Dominos ( canit Pfaltes ille diuinus) in omnes 8c mifcricordia eius fupcrat o- pyaz.ws.uy«
I mniaoperaeius,Item;Mifeiicorseft8cbcneficusDomlt;lius,paiiens8cmagnxl»onita- ' tis. Nonfolctperpetuolitigate,neq-,memoriamacceptainiuriæinternumretinct.
Non tradai nos pro ratione pcccatorum noftrorum, neq; rependit, quodiniquitates
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noftrx mercntiir : Vt pater mifcrctur liberorum, ita Dommus miferetur timentium
iplum. lufeenimnouitcondifionctnnofttaui,rccordans,quodfimuspuluis. Etin V u iii Nouo
-ocr page 524-$08
DIEI OMNIVM ÏANCTORVM',
rpii, 41.
£#r. lU
Nouo Teftamento pater milèrationum ab Apoftolo vocatur, eö quod mileritord*^ fonsfitinexhauftus. Chriftus deniq; noseiusfimiles fieriiubet,vtitaipfiusfiliaJi'®nbsp;elfe teftemur. Reuera igitur milericordiam apud illura eonfequentur,qui ex fide Ycra,8^nbsp;diledione non fucata.milericordiæ erga alios ftuducrint. Deinde in talion is kgepf®'nbsp;milsio hæc fundata elt,quæ vt iuftitißima eft, ira effedum habet in hac caulTa prxfcn^nbsp;fimum non modô,quôad Deum , verum etiam quoad homines tam in pr£efenti,qu^nbsp;futuro feculo. Q^oad hoc feculura cnim etfi ingratifsimi fint homines. Deustain«tgt;®*nbsp;mnium corda infuamanu habet,vtilla pro fuonutu mutet,exduritmolliareddat,amp;®nbsp;dijsaccenlain fubitam miferationem conuertat. Exemplum huius rei euidens in Ss'J.nbsp;habetur:qui ciim Dauidem caneamp;anguepeius odiflet,huiustarnen faonitateamp; gt;Jquot;nbsp;ricordia femel atq; iterura feruatus, etfi reprobus maneret, tarnen in lacrymasnbsp;culpam deprecatur,amp; cius mifericordiam porro implorât» Qmd ergo non pofsit Vnbsp;in illisfledendis,qiH nondum in impietatecallum obduxerunt?Pertinet huc,qnonbsp;Pfalmofcribitur : Beatus qui ægri aut afflidi rationem habet,cum tempus fueric^du^^^nbsp;fum,#ipiet ilium Dominus. Neq; aliquem hic moueat improbitas impiorum, q'**nbsp;talibus infultancNam vt nullis officijs emolliantur reprobri,Deus tarnen reniunefnbsp;fidelis eft,amp; in magno illo die rétribuer omnibus, qui afflidorum ipfius miferti WSnbsp;Et hue referri debent,quæ de nouilsimi iudicij proceflu dicuntur.
CdufÀ tmle-r/fa noßri Jeculi.
Docer nos loci huius confideratio,cur hodieiræ Dei figna pafsim appatfä^'^^^^ affiidioWibus alsiduis infelix terrarum orbis exerceatur ? Nimirum quia interIk^JJnbsp;fcelerum charitas cxtinda,amp; proinde mifericordia inter homines rara adeoq;nbsp;Periclitantur quidem omnespopuli,amp;priuatim plærosq; egeftaspremit, lues i* jjnbsp;tyranni perfequuntur. Sed qui optimi funt,vt fuæ quieti confulant, aliorum caUnbsp;nihilad fepertinerc arbitranrur.Alij ex miferijs aliorum lucrum captant, vt oiotiöp.nbsp;vfurarij,bærcdipetx,amp; his omnibus peiores,Carcs mercenarij,quifanguinis junf'nbsp;difioncm gentium amp;vrbiumexcidia atq; terrarum vaftationem fibi quæftum nbsp;Quid ergo aliud fiat, quàm quod ex hoc Chrifti didolacobusincontrariun*^'^^],^!!nbsp;^Lbsq; mifericordia iudicabitur,qui non præftiterit mifericordiam. Sequenturnbsp;grauiora,nifi emçndemur. Iraq; communis fortis amp; fimulnoftræ vocationistnlt;^^|,nbsp;diledioni mutuæ ftudeamus, amp; hanc mifcricordiæ non fimulatæ operibus teftc^nbsp;quibus nos olim in aduentu fuo gloriolb pro fiiis agnolcat æternus Dei filius,«*nbsp;ftusjcui debetur benedidio,honor, gloria amp; poteftas in sternum. Amen.
H O M I L I A vn.
Beat! miindo corde : Quoniam ipfi videbunc Deum.
VAHVIJ IVSTICIAE ET BENEFICENTM® mifericordiæftudium omnesferèhominesprofiteantur,amp;®° pf^'nbsp;dignos iudicentjqui iftis virtutibus dediti funt,Yafrum wnifnbsp;phetaait)amp;infcrutabilecftcorhominis,idcoplseriq; ffauo^nbsp;gunt,amp; tunc quoq; Deo amp; hominibusfucum faciuntiquan^.j^ujA'nbsp;mi amp; beneficentißimi videri volunt. Non temcre ergopri^
phorifrais »quibus Dominus nofter lefus Chriftiis humilitatcm manfuctudio^'^ijO^ tiam amp; mifcricordiam,difcjpulis fuis commendauit,iftum fubijcit,quo beatosnbsp;at eos, qui funt mundo corde. Quia verô hic de fonte omnium noftraruni rtii'**nbsp;ideoq;de{ummafalutisnoftræagitur,vtrcmômnem redius amp; maiori cuin. z^fi^ jnbsp;telligamus , primo videre oportet, quæ ilia cordis mundities fit, quam nobisnbsp;comn^ndat. Deinde,vndc ca^em nobis obtingat. Qi^æ item ciuseffedafij^j,^nbsp;fèse declarer, Poftremôquod nam præmium mundis cordc Dominus polücca^
Qimad.mundiciem,eftca duplex, Vnaperfeda, quae omnis virij pers eft.amp;hanc nemo hôminum exfeipfohabet, neq; dum inhaccarnenbsp;potcft.Quia enim in pcccato concipimuramp;nalcimur,figmenta cordisnoftriiiJ^dSnbsp;praua funtab incuntc £etateiamp; ideo redè olim diccbat Solomô;quis dicermuD
HOMlLIA VIJ.
meum? purusfum 4pcccato nico? Narn 11 c|uis hocfloi arrcgare aufit, vnox cum ar-gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Guent cogitationcsfuæ, 8c cupiditates mais 5 tpiasfanctilsinai cpVK|; in feipfis lurgeie îentiont, 8c de ijsdem acerbe concyucruntur. E-xcmplo hic nobis cil Paulus ad Rom.7.nbsp;cap. Et apudIfa. cleéli queruntur iufticias fuas tlR inllar fovdidorum centonuni : ni- //«. «4.nbsp;mitumquodcumopcrlbus bonis cogitationes eiufmodi illic;tæ concurrant, quæ ilianbsp;polluunt. Altéraautcinmundiciescil,quæaliasmScriptu;is intcgritas 8c fimplicitssnbsp;fine rcdhudo cordis dicitur,8cin eo confillir,quod etfi cupiditates 8c cogitationes impu-ri furgant,non tarnen cas regnare finimus, ncqvaliquid dolo maio auifraudolenter fa-ciinus. De bac in prxfcnti D aminus loquitur.
Cordis auteni meminit, quia in boc omnium diftorum atq; fadorum fons atq; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
crigo cft. Nam vt alibi ait ; Bonus bomo ex bono tbefauro cordis pi ofert bona, malus nttmtnent autcm ex malotbcfauro cordis mala : 8c ex abundantia cordis os loquitur. Qm ergonbsp;cor mundum8cfincerumhibcntàdolis8cbypocrifi,i)dcm reâècum Deo 8c homini-'^**'nbsp;bus ambulant ,8c borum cor di£bsatq,faéï'.sipl'orurarelponder ,\t non aliud corde clt;e.nbsp;lent, quàm quod loquuntur 8c faciunt. E,contra quorum cor non e(l finceruffl, ij nibilnbsp;reftc Vitlunt. Etcnim quoad D Ex.V M\ 8c religicncm bypocrytæ font,8c vt olimnbsp;Pbarilai lanûimoniam vtllitu , iciunijs, 8c pvccâtionibusin publico,purificationibusnbsp;8c ablutionibusvaloium,fimulabant,cùmintus pleni cflent malitia.nbsp;tempcrantia : Ita iftiquoqtreligioncm externiscercmoniisprohtentur, cùm animos^*''-**nbsp;babcant ab omni rcligioncaiienos ; Vtl ctiam cum Deo ^uali ludunt, quando cultusnbsp;exfoo arbitrio nouos indituunt,8cborum pvxtcxtu commodis fois priuati?confulunt
, rapina 8c in-A/x«/fe. i,j *'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; r .
VI olim leroboam,qui vt rcgnum luum llabiliret, vitulorum cultum inuexit ;8c vtlfra-t«R'î«ia*0»M élit«,qui lub Acbabo in vtrainq; partem claudicabant. Et borum numerus bodie ma-*nbsp;gnus cllintcrPapillas, 8c Evangclij profcllorcs. Quàm multi enimbodieP.ip3tum le-üantur,cùmeiusfopcrftitioncsScabufosborribilcsnon ignorent, eo quodilium foisnbsp;ftudijs priuaus l'eruire vident ? Similiter quam multi Evangell) fide atq; dotlrina glosnbsp;riantur ,nonquodCH Rl ST V M verè noriut, fed vtluis commodispriuatis corMu-lant,qni inicrea ludas agunt,duml ctlcfias deglubunt,8c. tandem,nifi omnia votis^c-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
cedant,exfaciileglsdcfeélorcs 8caperti bodes fiunt ? At qui Deum fallere audent, quantum in ipfiscft,quid nonfaciant,quando eis cum bominibus res edîTunc certècxnbsp;bac cordis immunditie émanant mcndacia, doli, fraudes,impodutx, libidines vagæ , 8c *nbsp;quæcunq,bominis vitam polluunt , Nibil certè t?m turpe cd, quod talcs non aufint, finbsp;vel Inert prxlcntis vcl impunitatis Ipcs aliqua affulgeat. Hxc ergo caufa ed, quodnbsp;cordis mundicicm fiueintegritatcm Deus pafsim àfuisrequirî^ldco in foedere dicebat^//^,^f,^i,r7*nbsp;Abrabamo.l'.do perfittus fine integer,atq;,:imbul,icnram me. Quafi diccret : Qui nonGf». i?»nbsp;externo tucodecipior,fed cordis recclfusinfpicio. fo lege item dum concupifccntiam nbsp;probibet,cormundum 8cpuiumpodulat,8c(«pcrepetit.- Sanéliedote, quoniam egonbsp;lanttus lum,qiu inter vos babiio, Vrgent eandem,doétrinam Propbttæ in fuis consnbsp;tionibus,8c ad eiusobfcruationem veterem populum perCircumcifionisfymbolum, 8cnbsp;purificationes legales,Deus obftrinxit quarum omnium verum vfom Moles 8c Propbc-tx mondrant,quando iubent,vt corda circumcidant,8c fie lauentur,vt mundi fint.Qui-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bui confentiunt Apodoli,qui banc docent cfic voluntatem Dei, vt fanfti fimus,quandonbsp;nbsp;nbsp;»»
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bunc absq; landimonia nemo viderc pofsit. Sed 8c Chriftus de pcdum,id ed affcéluum ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ablutionceosadmonct,quosipfelauit.- Scinprxlcntibcatosforcclaroatmundos corde, zsxn.u»
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vt cumbypocrlfi omnem impuritatem cxcludat,8c fimul errori publico mcde.atur, quo
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;plxriq; fafci nati beatos elfe putant vafros illos fimulatorcs,qui ih quouis cafo,fiue de re-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ligionc fuie alljs rebus,agaiur,fe omnium ingenijs atq; monbus accommodate norunt ,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vt ipfi Caluis fills fortunls extra tell laûum confidant,8c In honore fint atq; pretlo.E.con-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;travulgolnfclices8cdultilslmi mortâlium elfe dlcuntur, qui dum omnem dolum an-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xlè dcuitant,8c integritati dudcnt,fcipfiis omnium ludftrijs 8c prædx exponuiit. Monet*
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ergo l.)ominus,nevulgl8c mundi infcllcisludiciomoueantur,fed cordis mundiciei 8c
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;integritati dudcamu8,qux verè beatos faciat, ctiamfi interi^m carnis fenfui aliter vide-
Kt hic tcncrc oportet,vndc cordis mundicics obtingat. Ex nobis certè, vt fupra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;««S'*
V U Vlij
I
-ocr page 526-.îp
lai. 14« ifatih. ftnbsp;i.. C-ir, J,nbsp;ïyi/. $ I.
Jdatlh, t.
DIEI OMNIVM SANCT.
diximus, nulla e(l, cùm peccati fcrui, Sz prorfus vitiofi atq; îmmundi nafcamuf : noftra induftria aut viribusacquiritur, Qihs enim fadetmundum ex immundo?t''''Jnbsp;ne pilum quidem capitis noftri pofsimusalbum aut nigrumfaccre? amp;neadcogitH.nbsp;quidera fumus idonei ? Ex Deo igitur oportet ilia veniat,qui vt folus per fc fanâusnbsp;nos quoq; fandificat.nbsp;nbsp;nbsp;Qupd Dauid oblêruans orabat. Cor mundum créa inmey
us. Et prima orationis Dominicæ petitione hoc iplum poHulamus,diccntes : cctur nomen tuum, id eft. Da nobis o Pater vt nomen tuum fandum per nos quoQnbsp;fandificetur,nequandonoftris vitijs aut delidis prophanatumin contcmptuin vüquot;nbsp;Qmd vcro hoc peters opus erat,fi per nos præftari poterat,
I. ra»n. U lum, J.
Otd.S,
Sandificat autcm nos Deus in filio fuo Icfu Chrifto, qui nobis ab illo fadu® fapicntia, iuftitia fandificatio amp; rcdemptio. Hie enim nos emundat amp; abliiitnbsp;nisfuilauacroabomnipeccaro. Idem nos ex verbi fui femine per Spirituninbsp;generat,vt ex corruptis Adami filijs,noua creatura amp; filij Dei efficiamur. AdhxclUnbsp;obedicntiam,iuftitiam amp;fanditatem nobis communicar. Ethæcquidemomnianbsp;per Evangelium fuum ofFcrt,cui qui credunt,ij per fidem illi inferuntur, amp; tamip*' nbsp;quam donorum eius omnium participes hunt, ideo difeipulis fuis poft vltiniamnbsp;dicebat . Vos mundi eftis propterfermonem meum , quern ego vobislocutus fuffl»nbsp;niirirra refpiciens ad fidem,qua illi ipfum rcceperant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eteodem fenfu Petrus p'
tf.
inSynodoHierofolymitanaaduerliiseosjquioperum legis iuftitiam pronuntiauit, corda per fidem in Chriftum purificari. Paulus item cum in prionnbsp;rinthios cÄumerafl'et catalogum fcelcrum,propter qua: à regno Dciexcludunturnbsp;jllis incurabilcs pergunt,mox ad cos qui crediderant conuerfus addit : Et hxcnbsp;» dam ; fed abluti eftis, fed fandificati eftis fed iuftificati eftis in nomine Domini I bnbsp;per Spiritum Dei noftri. Quo ctiam referri debet, quod idem cùm de pugn^ y*nbsp;cum innata vitiofitaredifferuiflet, amp;inilia quafi fuccqmbcns cxclamaret :nbsp;homo, quis me eripiet ex ifto corpore mortis ? Mox animum rccolligcns ait :nbsp;ago Deo per lefiim Chriftum Dominum noftrum, Q^tquot ergo innata not»nbsp;tiofirate liberari, amp; intra corda fua mundari, cupiunt, Evangelium audiantnbsp;iiTlioc fefe offerentem, nosq; ablucntem, Chriftum ampledantur, feq; iplos cinbsp;dosfiftant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Alioqui ad ipfos pertinebit quod ille olim Petro dicebat: Nifi^g
rote, non habebis partem mecum Ioan. /. Vndefcquitur cos qui Evang^ faftidiunt, adhuc immundos efle, feque ipfos à regni Dei hæreditate cxcludcrc.
g^SAnnmf ttrttu.
if». »9. a»uth. ift
Atquiahîc (vifflximus) cordis res agitur, ex quo ecu fonte omnes ones atq; ftudia manant, non in otiofa contcmplatione mundities ifta confiftitgt;nbsp;dis pulcherrimis fefc prodit, amp; in totam hominis vitam per omnia eius didanbsp;diftunditur. Etcnim qui adhuncmodum cordemundatifunt,ii quoadnbsp;fidem fei uant illibaram, neq; vt perfridæ frontis amp; proftitutæ pudicitia: mulies^ jjs^nbsp;poftDeos alienos,fiuc creaturas fcortantur,Deum item hunc non inanibus jirnbsp;led in Spiritu amp; veritate colunt,neq; ex corum numero fiint de quibus illeapud inbsp;tarn queritur, quod ore fibi appropinquent, amp; labijs ipfiim honorent, . joi*nbsp;proculab coabfint. Adhæc Dcumfuper omnia diligunt ex toto corde j amp; jpr,nbsp;ma ,amp;omnibus viribus fiiis. Qua:cairfa eft, vtiplum patris fidi loco reucnbsp;Se eidem fetotosconfecrent per fidei obedientiam. Q^odquifaciunt,nbsp;mum quoq; diligunt, amp; fecundum voluntatis Dei præfcnptum vitam viuunt .^^01®nbsp;amp; fandam, adeoq; peccatis quotidic in Chrifto moriunrur ,vt cum eodem rnbsp;vitæ nouitatc ambulent. Denique per omnes vita: humanæ fundioncsnbsp;munditia extcnditur.cum publicastum priuatas, amp; omnibus fcelcrum iniqmnbsp;obftâr,quæ nobis à mundo infelici amp; impure obijeiuntur,
* t^o loco apparetjqualeÄrenfcri debeant prophani illi qui omniafècus^^ Ajijo' in religionc quidem ( vt fupra dixiraus) vcl hypocrita: funt, amp; ineptifsimis WPnbsp;nibus occupantur, vel cum Deo impie amp; fcurriliter ludunt, adhæc verbumnbsp;liter oderunt. Qui item* vita amp; monbus corrupti,mcndacijsamp; fraudibiis j^oS,nbsp;libidinibus vagis indulgent, perpountjinebriantur, fcrraoncs effutiunt
-ocr page 527-homïha vu.
obfcxnosamp;impuros.amp;cum auditorum fcandalo coniunékos. Suot hi cordis im- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e *
mundi indices, amp; cùin talcs animo fiinul Si corpore polluti fint, nequaquambeatis iftis polVuntacccnlci-i,deqmhushicfcrmocftj fedolimforasexcludcatur,vt vtdere eft A-pocalip. 21. cap.
Q^avero nobis in hacre vehementer ohftantcarnisSc mundi illecehræ quibus a/W/D««® fitjVt non obferuemus fub hislatentem fcelerum immundicicm,quæ nos Deo inutfos Sinbsp;exolosrcddit,amplilsimipra:mii pvomifsione nos C HR 1ST V Sexcitat,dicens ; Quo-niam ipfi Deum videbunt. Atqui Deum videri pofle Scriptura negat, amp;. notum eftnbsp;quid Müli hune videre cupienti ille refponderit : Non videbit me homo, amp; viuet. Etnbsp;illndloannis Baptifta: : Deum nemo vidit vnquam. Paulus item Deum dicit inj-tuhl)ilcm effe, amp; hoc poftca exponens, ait . Quj l^^us habet immortalitatem, lucem i.i'im. i. «r,nbsp;hahitans inaccellam, quem vidit nemo hominum , neq; vidcie poteft. At'debcnt loci illi de Dci Eflcntia intelligi, quam nemo bac carne moi tali veftitus oculis corporelsnbsp;videri potcll. Q^uomodotnim Dei confpcélum fuftineret homo mortalls, quandonbsp;conllat,landifsimus Dei Icvuos ohm ad Angclorum conlpedum j fi hi ipfis illuièrioresnbsp;apparueiunt, conllernaios t'niffe. Et tres illûs difcipulos,quos Chriftus fibi præ ahjsnbsp;tamiliirifslmoslubuit, cxpauefa£koscccidiffe legimuscum ipfcalit^uera fuæ maieftatis 17,nbsp;gulluinillis cxhibcrct.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Qimd igitur Inc pollicciur, primùmde veraamp; falutari cognitioneDejdebet in-ttlligi, qux lohs i)s contingit, qui corde mundo (unt amp; integro. nbsp;nbsp;nbsp;His eniin fefe Devis,
quantum ncccffc nobis eft, manifeftat in filit fuo, qui proptius petfonx eins haracief eft. Idco hic dicebat ; Qm me videtjpatrem videt. Et fane vt fide in Cbriftum cordanbsp;pnrificantur ,ita qui hune lemcl fide vera appraehenderunt,bi in illo vident Del iuftiti- nbsp;am,bonitdtcm,milcricüvdiavn,vcntatcm,fàpicntiatn omnipotentiam, Sc omnia alia einsnbsp;«ttributa,in quorum cogniiionc indics proficiunt.
Deinde de ea vifione proniilsio ifta exponi debet, quæ in Ecclefix focietatem re-ccptisobiingit. nbsp;nbsp;Inbac enim fese Deus manifeftat non per verbum modo, vcrumetlt;
iamperSacramenta,qux D. Augnftinus rcétcdixit vifibilia figna inuifibilis gratix. lût ohm qmdem in labernaculo hue templo Area teftimonij fiuc foederiseràtcuiWlt;£»»'«)»»gt;,nbsp;l^ropitu'.orio, quod à Qierubim duobus obumbrabatur, amp; D ET populo fuo præfen-tis erat Sacramentura, cùm illis refponfa darct quærentibus,Sc proinde Deus inter Cherubim babitans dicerctur. Imo propter Analogiam,quxfignis eft cum re fignata *nbsp;Arcam iplam Dominum cxcrcituum fcripturavocat. Ideo Dauid à facrorum com-T/^^*** *nbsp;lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mnnionc exclufus orsbat . Sitit animamea DominumDeum vlüm : quando tandem
1 vernam ,vt compaream in confpcéluDei. Mitteluccmtuamamp;veritatem tuarn, h« 1 deducttntmo,admonicr»lan£lumtuumintroducantmcamp;adbabitaculatua ;
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;grediar ad altar« Dci, ad Deum, qui eft gaudiumamp;cxultatiomcajamp;c»nbsp;nbsp;nbsp;Etludæiin'^ *
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exiho fuo de rempli dcftruftionc querentes inter alia hoc potifsimum nomine dolent,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qubd non vidcant ampbusfua figna ; ca nimirum, quibus fuam prxfentiam atq; orati- *
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;am Dens illis prlus folitus fucratteftari. Eadcm eft noftrorum quoq; Sacramentorum ,
ratio, qncc fimilitcr grati Dci Si falutis in Chrifto faûæ figifta funt : adeo, vt qui ilia
\vidii Si luinit ,ipfilsimum Dci filium, Si in hoc Patrem videre amp; pcrcipere dicatur,-,Ad. l'rclcfix vero focietatem internam non admittuntur, nifi quorum corda per fidem innbsp;(. Ihnftuni purificata funt, fccundum illudPfalmi : Qms afcendlt in montemDomini? -qms in loco lanftuari) ci ns confiftet ? Qui eft inoocens manibus Si repurgatus cordenbsp;Sic. quibus illud CHRISTI confentit, Petro dicentis . Nifi ego te lauero , nonnbsp;babcbis partem mecum. Rcéfè ergo in præfcnti D E V M videre dlcuntur, qui ab»nbsp;lutioms per C H R l S T V M participes faài,St per fidem corde fuo mundati, Ecclefiaînbsp;membra funt.
Teriiü qdem Deum vident, quia hic fuper cos fac'»m fuam illuftrat, id efti, fe eis propiiium pr«bct,aut eis benignus affulgct. Qu? fenfu oli.m Sacerdotes populo Le-Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nedicentcs inter alia aicbant ; llluftrciDominus facicm fuam fuper te,8i mifereatur tui :
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;atiohat Dominus facicm fuam fuper te, Si det tibi tranquillitaTem Sic. , Etfimili fen- p/âf.
iufanUim Pfabnis prccantur-. pac illuceftereÇvel oftendeyfaciemiuatn, Sifaluieri-l luus liciM ; Q^arc facicm luatn aucrtis ? Q^usque faciem tijiam ^feondis ? Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Etenitn
-ocr page 528-DIEI OMSIVM äANGTORVH»
Etenim fi Deus nobis propitius âffulgeat mox læta ilia confcientia: paxnafciquot;*^* quam omnem hominis intclleélum fuperare djcit Apoftolus, co quo J in mcdijsaffli^*'nbsp;onibus durât, Sc omnem trilbtiam difcutit, Nam fi indignauo Regis ( vt Soloin®®nbsp;ait ) ert nuntius mortis, amp; è contra in vultu régis fercno vita cftjÇiusq; gratia, vcluuDii'nbsp;bes imbris fcfotini: Quanto maiorempurabimuscofum elle obleftationera, quorui^nbsp;mentes Deus fuæ bonitatis amp; mifcricordiæ luce illuminât, Senfèrunt hoc olim » l'**nbsp;CHRISTY Mvera hdcamplexidelâlutcfua certiiam erant, qualesfueruntiathi*nbsp;us, Eunuchus,Acthiops,Samanæ ciues,carceriscuftos apud Philippcnfes, amp;ali)Hæ*nbsp;quosgauifosfuifle legimus, ctiarafi pericula perfecutionum vndiq; illos circuiuHquot;nbsp;rent,
Itt,
Scqueturolim veraamp;propria Dei vifio. Nam quibus hoc obtingic if* P?* fentifæculo, vtDeumin filiofuolES V CHRISTOreftcagnofcant,innbsp;focietatc fignis gratiæ vifibilibus, fruantur 8c de hac intra animosluos certi linc,iinbsp;liuiusmortalisvitævinculis amp;tencbris omnibus exempt! Deum facie ad facieffl^*nbsp;buut.Etenim animæillorum tranlêunt àmortein vitam, amp;adCHRlST VW/®nbsp;liguntur ; eorundcm verb corpora quiefcunt à. laboribus fuis in fpc beats rcfurret»'nbsp;InquaDeum amp;redemptorcra fuum (vtlobus olim dicebat ) ex carne fuaoculism*nbsp;debunt,quibus in haC vita omnis generis aduerfa intuentur,amp; in illius facie bonorugt;quot;nbsp;mnium abundantiaGtiabuntur,
Vt ergo cordis munditics omnem pictatem compleólitur, quam Paulus »C habere p|^miEionespræfèntisamp;futur!lèculi/Itahæc Chrifti promilsio onmianbsp;net,qux ad hominis felicitatem perfedam amp; fempiternam faciunt.
fen.
9c«r. Hi
At hic meminiffe oportet, immundis amp; impuris bonum iltud tam multipl^^P fus negari. Nam fine fandiroonia(inquit Paulus)nerao videbit Deum. Sun* »jnbsp;infelicifsimi mortal)um,qui in prophana quiduis fimulandi amp; difsimulandi vafi;*^ y,nbsp;çollücant,amp; tune fç beatos arbitrantur,fi vel in relligione luduntjvel cum mundonbsp;r^ vuluptuantur, feq; carnisimpuræ ftudijs polluunt. Carent talcs falutifcraDt*^nbsp;tione,quando neq; hic fe eis manifcftat,neq; ipfi cum viderc poflimt. Nam vtfp^JJ^p,nbsp;Ifefi mundum fit,non recipit obiedas rerum imagines , ita neq; Dei vifiooem at^nbsp;tiam admitterc poteft cor immundum amp;dolis obfitum. Et vt lumen hoc vulg^f^^^nbsp;poteft nifî oculis repurgatis amp; fanis cerni : ita Deum, qui lux perfedifsima omnbsp;origo eft,nemo vidcbit,nifi qui animi oculos à verfutiæ amp; vitioriim oculis repurgnbsp;Licet ergo impuri interdum ad Deum accedere videanturgt;verbum audiant,Sactsf^jjj;nbsp;coramunicent, amp; injkclefia dominium teneant, non tarnen fupt germananbsp;membra, neq; facicm fuam fuper eos illuminât Deus, lcd potius auertit fc abnbsp;ipforum mens amp; confcientia polluta fit. Vt ergo verbum fibijpfis in teftirooniuif^^^fl#nbsp;ita Sacramentorum vfu, vel potius abufu,iudicium fibi acccrfiint,vt ad Con de inbsp;prophanatoribus Paulus fcribit. Quis vero alius finis mancat, qudm quodnbsp;regno excluduntur,amp; in tenebras exteripres ablegantur,vbi erit ploratus amp; ftf***nbsp;«um. .nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...
Excitet nos ô fratres horum confideratio,vt procul relida impuri münd* y amp; omni Ipeciè mali, de animi munditie cogiteinüs,fine qua Deo non placebitnU^^pta*nbsp;derunt hoc gentium Philolbphi amp; poëtæ ex quibus contra vanos extern! cultus onbsp;torcsPerfius Satyricus olimicripfit;
^Mndamusidfnperïs ,demagaaquodâireUnce poßitmagni MeJJàU Uff a fr of .»go
Comfofitumtui ,faf^animi,fanSivf^receffui ^Mentis t amp; ificoSJutn generofife£îus honejto,
.L
9 '
Çudeat ergo Chriftian^ homines ab Ethnicisfupcrarbamp; à filijshuiusfo^ ^^ti' garibus. Curant plæriq;, vt quoad corpus round! fint, corpus amp; roanus (O'nbsp;unt,dentes fricant, amp; priufquam in publicum prodeant, pileum, caligas, tun^*nbsp;gam,fcopis veftiarijspur^nt, calceosdeniq; iniquinatosbaberenolunt,nbsp;totaniteatjftudent. At quanto magis de cordis mundicie laborandum er^tnbsp;enim extern^hæc parui momenti, amp; nifi cordispuritasacccdat^ nonimpuraO*®
-ocr page 529-H o M 1 L ï A Vllï.
infnpcr noxia Cunt, Sctnpcr dgo huius diéli rnci'n'tnerinius5amp;: fïtnul in menteni reuo- / cennis, quid in Bapüfmo voucrimus Deo, (^uid idem nominis Chriftiani piofefsio ic-quirat. Et quia mundities vcra pcifeda in nobis nulla cll, fide conCianti amplexemurnbsp;wtcrnum Eilium Dei ,IES V M CHRï ST V M, qui nobis à Deo iuftitia amp; fan ,.c»rVnbsp;éttficatio daius eft. Huic dcbctur bcnediSlio gt; boaot, gloria amp; poicltas in ætcrnum
Amen,
HOMILIA Vin,
BeatipaciflciQuoniamfiiij Dei vocabuntur.
A C 1 S VOCABVLO SCRlPTVRA SECVNDVM E-bræi fermonis idioma omnem hominis incolumitatem , quoad corpus fettetur.
amp;animamcompvæhcndit. Confilbt ilia in duobus potifsimum ; Vt
nobis cum Deo, qui lummum bonum , ßc omnisboni fons eft conueniat Deinde vt inter nos pacem Sc concordiam colamus. Etfi ve-comncscordati fatcantur, in vtroq; tarnen pluiimum peccatur.nbsp;Q^óad Dcum cnim,pla;riq; hunc fcelcrum licentia offendunt,vt pacem cum eo haberc
trioinlfituunt, non feiplos modó à Deo vero aliènes reddunt, veriiroetiam fub pr-textu religionis , qua 8c DEO Sc hominibus debebamus obftringi, fichfmata in-ucbunt,qux poltea difsidiorum grauifsimorum caufafunt. Quoad veiô paceir^ quæ inter nos coll debtbat.plriq; exmnato ipfisphilautiæ vitio,vt priuatis commodis Con-lulant,autiniuriasacceptas vlcifcaniur,charitati fraternæ renuntiant,Scpacem atq;conlt;nbsp;cordiam non modo fraudibus, impollurisjcalumnijs Sc quouis alio iniuriarum generenbsp;violant,fedinfuper armiscorrcptisalij aliosmaiori crudclitatc 8c truculentia, quàmnbsp;jmmancsbcluæinfcftant atq; intcrficiunt,non absq; terrarum horribili vaftationeSc vr-bium gentiumq; excidio. Quam infaniam plusquam belluinam vehementer auger per-uerfuminfelicismundiiudicium,qui ferébeatos elfepucat,amp;:præali)S eos colit atquc *nbsp;laudat, qui bac rallie alios vincunt, plui es tei ras populantur, ingentes hoftium ftragesnbsp;faciunt, 8c occifornm aut gentium deuiûarum fpolijs fuperbiunt. Eo deniq; progrefl'anbsp;fuit olim hxc rabies, vt talcs in dcorum numerum referrentur. Acccdithîc maiorno- .nbsp;xa.quodqui pacicumDeo ftudcnt,Sc.pacisconfilia traftant,fcrè omnibus exofi funr,nbsp;aut îaltcm pro lgnauis,quorum nullus in Repub. 8c patria defendenda vfus fit, conteanbsp;mnuntur. Quapropter fi qui alijs mcliorcs ab immanitate ilia abio^rent, ij fe officionbsp;luo probe defunétos, 8c infuper bcatos quoq; effe arbitrantur, fi otio fuo confulere , 8cnbsp;ipfi extra omne difsidiorum 8c bellorum periculum viucre pofiint t 8chi deinde rerumnbsp;luarum fccuri alios facile negligunt. Idco Dominus nofter lESVS CHRIS T VSnbsp;vthuic malo, quo nullum in vita humana immanius 8c nocentius habetur, remedium ,nbsp;affcrat, bcatos dicit, non furiofos illos difsidiorum fetninatorcs , aut crudeles væfaninbsp;Martis8cBcllonxfilios,nccignauosillos8c otiofos, omnium , qua aguntur , difsi-mnlaiores,fcdpacificos : eosnimirum,qui 8c ipfi paeem colunt, 8c eiufdem cumnbsp;Deo 8chominibus authorcs funt alijs, Itaque hoc difto pacis ftudium fic nobisnbsp;commendat , vt primum eos damnet , qui illam improbe turbant : Deinde alteros quoÿnbsp;que illos, qui de alijs omnibus fccuri,fuæ modo faluti confulunt.
proiuiuat^
DIEI OJMNIVM 5ANCT.
Difcdtumini nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quoad pnmum çft dißidiutn hæcinter Deum amp;nosnonnouumautrc^t'5
adinodum, amp; in primo parente noftro, Adamo, cæpic. HunccniinD« omtnettiKa.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fijani imaginem boniim amp;pcrfedum crcauerat,amp;in paradifuin,
vitæ amp; conditionis fédéra, introduótum Creatorum omnium principcraatq;f-' num conftituerac, Ea conditione vt füum creatorera ipfeagnofceret,coleiet, «onbsp;debitæobedientiæ officium præftarct.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..
At bic tanta Dei libertalitate,amp; forte omnium bcatifsima,non contentus* confilio paruit, vt Deo per omnia fimilis fieri conaretur. Itaq; fpreto Dei^nbsp;mandaro, ex vetitæ arboris fruâu comedit, vt quamhicfibirefcruaratgloriquot;^nbsp;transferret: quæ fanè aperta fuit aduerfus ilium rcbellio.nbsp;nbsp;nbsp;Ideoq; non folum vy
fuacxcidit ,fed peccati mancipiumfaólus,vtrcbcUisparadifocic(Sus,amp;qu^'* um rclegatus, paradifi autemaditusgladiocorufcante eipræclufusfuit,quo(lnbsp;ftum erat iræ Dei amp; inimicitiæ indicium.
EffeHjt reltUi~ »n» Adami,
EfFeéta buius rcbellionistriflißima fiint.
Nampofterosfimulomncsin luainfeliciconditionegenuir. Itaq; . amp;«cbelles Deo omnes nafcuntur, quod in omnibus bominum facukatibus cH **nbsp;Etfi enim intelledlu alijsanimantibuspræûcmus, idem tarnen non percipieernbsp;Spiritus Dei.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.j,
«7*». 8«
i, Çtr, Î, Matth^ J-,
«**»».£?»*
IJ/®/» s8.
Nafcitur ex eo voluntatis quoq; deprauatio, vt neq; velimus, neq; prob«^ quæDeo probantur ,féd figmenta cordisnoftri (vtDeusipfeloquitur ) prru»nbsp;ineunteætate. Viresaucemin nobis nullæfunt,quibus huic noftræ vitiofïtrt^nbsp;dearrftr. Qnid cnim hïc faciat homo , qui ex femetipfo ne ad cogitandun9^^nbsp;idoneus eft, amp; neq; corporis ftaturæquicquam adiJcerCjaut capitis fui pilos veUT(,jsnbsp;nigros poteft facere. Itaq; apertum iam eft inter Deum St nos difsidiur.vt nûnbsp;amp; aqua tantum inter fe, quantum nos à Deo difsidemus. Hic enim ipfiIsimrnbsp;tas,nosomnesnaturamcndaceisfumus,amp;mendacijsarq;fabulis deleâamur. ||.nbsp;iuftus, fànâus, bonus amp; bencficus, adhæc æternus amp; nulli corruptioni obno*'nbsp;nosverôiniuftijimpuriamp;propbanijphilautijinuidi, amp; malcfici, adhasc in®nbsp;pafsionibus obnoxij amp; mortalcs fumus, adeô, vt ex terra defumpti in eani j,,;;nbsp;uertamur» Deniq; , id eft, fénfus atq; omnis cogitacio earnis ,»11^nbsp;iftius corrupti, cft inimicitia cum Deo. lure ergo fuam iram hic aduerfus nnbsp;rit, quæ de clo ( vt Paulus ait ) manifeftatur aduerfus omnem impietatem amp;nbsp;amhominum: imô quia propter hominem tota hæc mundi machina corrupt'^'nbsp;noxiafufpiràt,in omnibuseriam eius partibus irati Dei indicia apparent,nbsp;quôcunq;nos vei^®ius,in oculos noftrosincurrunt. Talia funt, quænbsp;aère vifuntur prodigia, quæcunq; item in terris amp; aquis contra naturænbsp;peftates præterea incommodæ, morborum nouorum cxamina,beftiæ ooccnteSj^jjj^)nbsp;quid prætcrea nobis in feftum accidie. Quin confeientijs noftris ira Dei nbsp;quando vel per fcriptam legem, vcl per notitias naturales ( quam alij naturænbsp;cant) de pcccatis conuidi, nosiram amp;exitium meruiflefentimus. Dequonbsp;mos Dei cultures aliquando conqueftos fuiffe leg^mus,inter quos Dauidnbsp;grefsiones raeas agnofco peccatum meum mihi quotidie obuerfatur. D'nbsp;ira tua me arguas, neue caftiges me in furore tuo. Q^oniam fagittæ tua jj,canbsp;xæ funt, Scag^rauata eftfuperme manus tua. Nihil integrum eft incarnénbsp;pter indignationem tuam . non eft pax ofsibus meis propter iram tuamnbsp;autem huiusterroris vis eft ,.vt nccum feipfo quidem bomini conucnirepofs*fj|.jcKnbsp;fcelcris conuidus videt, quam multis, quamq; indignis modis Dei iramnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jjs
tetur hoc de femetipfo Paulus ad Romanos feribens : Scimus quod Lex nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j^gi
ego carnalisfum, venditus fub peccatum,amp;c. nbsp;nbsp;nbsp;Idem : Congratuler cnii^
quoad inferiorem hominem : Séd video aliam legem in membris meis rebellé P mentis meæ, amp; captiuum rÄderitem me legi pcccaii, quæ eft in membrisnbsp;tandè huius certaminis pondéré quafi opprefTus clamaqMifcr ego homo,quis''nbsp;ex ifto corpore mortis ? Atqui fimilera omnino pugnam in feipfis videbunt gt;nbsp;quein feipfos paulo altiusdefcenderint, amp;fua fada, voluntatem ,defideriinbsp;tates ad legis regulam examinarint. A tquoraodo poterie ijs cum Deo coou® tiquot;
-ocr page 531-H O MI LIA VllI.
bus ne fccum quidcmipfis conuenit. Nam h ( vt loanncs ait^ condcinnet ^os cor notlrum, j, ttuiof cil Deus cordenollro.amp;nouitomniâ.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;
Quia veto ita comparatx lunt rcs nollræ, PaciGcatore omnino opus erat, qui nos cum l)co itt gtatiam rcduccrct. At inter homines nullus inucrdebatur.quando reatù codent omnesnbsp;icncbauiut. Ncq^ quicquam extra hominem in rerum natura ell, quod vel Deo fatisfacerc, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?
vel lub tentationunt pondèreaclluantcm animant placarcaut latiarc pollet. Non polTunt hoe opes, quarunt liducia fallax cll,amp; fcrê multorunt l'cclcrum fibi conlcia,quando ( vt prouerbionbsp;dtciiuv ) omitis diucs aut iniquus cll.aut iniqui hæres. Nihil etiam prolunt honores, nihil hu-us Iceull anticitia into illis fere animus grauatur, quando propter ilia pcccantus, amp; Dei iramnbsp;uobis accctfuttus. Similiter iteq^ cultus lupcrllitioh animas «Huantes rcltinguuitt , neque denbsp;Dei gratia nos ccrtiorcsrcddunt. Domini euim vox ell: 1'rullra mecolunt docÇttcs doélri-nas honiinunt. Q^odhquis virtutisftudio huius mcriii laudent tribuere veliA nosei hoenbsp;VtophciK ditlum obijticmus : Nos I'untus omnes vcluii intmundunt,amp; ficut iellis Cento- //«.as,,nbsp;num abicCloium omîtes iulliciæ nollrx. Kellat ergo Iblus Deus.quinobispropiftus affulgcnsnbsp;c inicicniixicrrurcsdilcuiii»animosnubilosfcrenatjöênoua liducia impletos docet dicere,nbsp;bi Deus nobileunt.quis contra nos ? Et hxc ilia pax Dei eft, qux omnem mundi intelleélum ^«»».8.nbsp;lupciat.öC inter medias atflitliones durât,ftcuti Paulus Apollolus docet Phil. ^.Rom.j. ^p.
' cro pacis huius atbltet hue mediator ell, qui Deunt iratunt nobis placat? Vtique citnßut lolus illc,quem Deus lanclilkauit, vt per cum libi rcconciliaret omnia,turn qux in terra, turnnbsp;qux in cuelis hint : atetnus nintirum Dei 1 ilius Iclus Chrillus : qui vt ntediatorcm inter nosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
agcrc pollet, homo faétus ell, ncqi humanant ntodottaturam in pcrfoitx lux vnitatem alfum-pln.lcdpcccataquoq, noilrain ic recipit, cadent mortis lux merito expiauit , amp; ita caufam c»/»}?, i. dusidij, qux inter nos öcDciint erat, c medio luftuht,öcpaccm fecit , cuius participes hunt,nbsp;quoiquot ipfunt lide vera luerini antplcxi. Docet hoc idem Paulus ad Cololi. fWibens :nbsp;In iplo pUcuii patri, vt ontiiis plcnitudo habitaret, amp;L per cum rcconciliaret omnia, pacificatisnbsp;pct Unguincm ctucis cius,ium qux in icrra,ium qux in coelis funt. Itaq-, nos quondam abalie-natos ÖC holies,ntcnicopcribus mails intenta, nunc fane rcconciliauit jn corpore illo carnis Calaf,^nbsp;lux par mortem, vt lilletct vos lauQos ÖC irrcptxhcnfos amp; inculpatos coram fe. Et rurfum.
lulbiieati ex ltdc pacent habentus erga Deunt, per Dontinum noltrum lefum Chriltum, per Äe»».y» quent efum lidchabuintus aditum in graiiam hanc, per quam ftamus amp; gloriamur fub fpcnbsp;giorix Dei Ôte.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
De hoc vno Mcdiatorc olim promifsioncs datx iuerunt Abrahamo, Ifaaco amp; lacobo, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
quibui lingulis ab ipfo Deo diClunt fuittln hminc tuo bcncdicentur omnes gentes
^eberc, Apollolus adGalatas teftatur. In illius naiiuitatc Angeli cc.iitcruiti : Gloria nt cxcclhs Deo, in terra pax, in homines bencuolentia. De codent loan« (7r»,£2,xff.z8*nbsp;nc\haptilla icllintoiiium perhibuit diccns. LcxpcrMofentdataell, gratia amp; veritas per IE- agt;nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S V M C11R. I ST V M. la£la clt. Et nc qux fupcrcUct verihmilts de illo dubitandi occaho,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vateripfccliiusbis ptonuntiauit .Hie ell I il,us ille metis dilcólus, in^^placàtus fum.Dc-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;niq, hie ille cft.dc quo omttes Prophcias, quotquot locuti funt, vatichtatos ftiilTc Petrus ait, amp;
1 quern vnum Apolluli omnesprxdicaucrunt ; Quo nomine Prophetarum amp;Apoftolorum I iundamentum dicitur. Et notuntcftillud Pauli : Vnus Deus vntis etiam mediator Dei amp; ho- i.rxOT.a.nbsp;1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;milium , homo C11 IL 1S T V S IE S V S. Quibus confentit, quod ipCe in Euattgelio cla- Mrt/zfc.u,
mat : Venitc ad ntc,qui l.tboratis 8cc. 1 treilt, nili per me. Itaq^ hunc audiaitt amp;. amplctlantur oportet, quotquot Deo reconciliari, amp;nbsp;cunt eo pacent haberecupiunt, ex qua iota noftrx lalutis ratio depcitdet. Admoiiet de hocnbsp;ipl'c P*icr,qui cum ilium dixilTct 1ilium iuunt dilcauni clTchn quo placatus fit, mox fubiecit,nbsp;I lune audiic. Et Bapiilla de codent dicit ; Pater diligit ftlium , amp; omnia dedit in mantis eius.nbsp;Qui credit m lilium hab« vitam xternam : Qui veró non parct filio, non videbit vitam , fednbsp;ira Dei man« fupcr cunt,loan.^. cap.nbsp;nbsp;
ter atqi mediator cll.ncqi in alios transferri dcbct,qux ipft dcb«ur,gloria, qui ergo funt pacifici f^aficatar A-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mat :Vcnitcadntc,quil.tbotatisamp;.c. Item Ego fum Via,Veritas SéVna: nemo venttadPa-
1 trent. nili Dcr me. Itao; hunc audiaitt amp;. amplctlantur oportet Quotouot Deo reconciliari. amp; nbsp;nbsp;nbsp;
!
At hïc quæiat aliquis : Si v nus lESVS CHR.ISTVS pacis inter Deum amp; nos arbi- Çtr»» illi, liûc pacilicatorcs, dcquibusille in prxfcnti loquitur? Ad quam quælUonem refpoiide-mus,dc illis cunr diccrc, ad quos concionis huius principiuna iaprimis pertinet, amp; quos paulo fl^^^**^*^*nbsp;pull lucent mundi amp; faleni icrrx vocat. De Apollolis niinirum, amp; hóruni in E.uangelio mi- nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;...nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_
kncaagat , quac nollrX làlutis funt , hominibus tamen ex pcçuliari gratia delcélistanquam
mus,dc illis cunt dicere, ad quos concionis huius principium iaprimis pertinet, amp; quos paulo
iilllcrio fucccll'oribus. Etcnini ea eft Dei erga nos bonitas atq; indulgcntia.vt quantuis ipfefo-lutcaagat , qux noftrX lalutis funt , honiinibus tarnen ex pcculiari gratia delcélistanquam ntvtçytK, id ell adntinirtris hue coopcrarijs, atq; organis, vtitur, non quôdhorum opera hue **nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**
minillcrio ipfc opus habcat,fcd vt nollrxinfirntitati fclc accommoder, qui ft fuani potentiam aiqi maiellatcnt nudant exerat,corani ipfo confiltere non polTumus^llos autem, vt maior fitnbsp;mmillcri) corum amp; qux per iplos hunt authoritas, ijs fere nominibus atq; titulis exornat, quinbsp;(fipi opricloqucnduntftt)ipfifoli dcbentur.Vt ergo indices atq; magiftratus Dij dicuntur ,nbsp;to quod ab iplo ordinati funt,vt eius iudicia enuntient atqj exequantur ; Ita ApoftoJ^s in fcri- aSw. iff.nbsp;pturis
Xx
X nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIET 'OMNIVJï' SANCT.
I« Cer,f,
tt'ipiliri faeit herum effict-
U»tt
rli* pturis Seruatorcs, Patres, Ecclefije archfteflos amp; agricolas vocat Spiritus fanfltis,nbsp;Deusfalutemfilij fui mcritoquæfitam nobisconinninicat, percofdem nosinfilios(iiosnbsp;nerat, Eeclefiamfuani colligit, ædificar,amp;infuperfingulos excolit, vtfruflusfer»mns,Q^^,nbsp;ftræ vocationis amp; eleflioni rclpondeant, vt deniq; Apoltolos falcm terræ amp; luceninbsp;cit. Quia ipfi miferis mortalibus, qui toti terraifunt, fakitarem verbi falem afpergiinf, jj.nbsp;ftudijs terrenis computrefcant, amp; in tenebris ignorantiæ fedentibus lucem veritatis Et»nbsp;cæproponunt: itain præfcnti eofdem pacificatores dicit, eô quod ipfi nobis pacemDfnbsp;vnicus author amp; mediator ipfe'ed,nobis annunciantjfimulqj omnes ad hanc amplecl'^*^nbsp;hortantur. Ipficnimfunr, dequibusolimIfaiasdicebat: Oquam Ipcciofi font Enp^t.jjjj*nbsp;pedes Euangclizantis, prædicantis paeem, Euangelizantis bonum, prædicantis faint'' po-tis Zioni, regnat Deus tuus. Et facit inprimis ad huius locicxplic3tionem,quodPault»^^p.nbsp;fteriori ad Cdrinth. de feipfo amp; alijs Apoftolis fcribit in hsec verba: Deus erat innbsp;dum reconcilians fibf,non imputando cis pcccata ipforum,pofuitq; in nobis fernionrtnbsp;reconciliationis. Iraq; nomine Chrillilegationefungimur.velut Deo prccante per nos pj-Chrilti nomine,R.econciliemini Deo.amp;c.Ne^j irritum fuilTc, quod Apofloli fecerunt.'P^^i^jiinbsp;minus teflatufjdicens : In quameunq; domum ingrcdiamini.priminn dicite:Pax hm'nbsp;Et fi apiilpiam fuerit illic filius pacis, qui fcilicct dodrinæ pacis credit obtempérât,fclt;lnbsp;fuper eum pax vellra.amp;c. Ndatth, 19. cap. At quia Euangelicæ prædicationisnbsp;poftolis non fie aftriélum fuit,vt iliis raorientibus cefsârit,fcd in ipfis ita fuitfancitiim,''nbsp;clefia perpetuum fit, quod de iliis dicitur,ad omnes eos pertinct,qui poft illos Euang'*nbsp;dicant. Officijergohiadmonentur, vt meminerintfe Chrifti pacificatoris,amp;proinbsp;miniftros efte,
U Ort
*¦ C«rlt;io»
Mjiflh, »St
C^are primo auditores fuos ad vnum Chriftum remittant,vt perhunc cum D® cilientucVbi inprimis cauere debent,nc populum in fcélas diftrahant, quod olini^P^^jpirfnbsp;rinthios quofdamfeciffe legimus.Deindc cos,qui perfidem fub Chrifto capiteinnbsp;coalucrunr,charitati ftudere'et interfeconcordiam atq; pacem colerc doccant,neq;nbsp;vèl Ecclefiafticorum vel ciuilium authores fint : multo minus bellica confilia aut arina 'r jiJ-ftent. Nihil .n. à Chrifti miniftris amp; Euangelij prxconibus magis alienum.nbsp;lum,quo nihilfceleratius fingi poteft. Quid .n. negotij cum armis ci,qui,vtpacisnbsp;prædicet,à Deo milTus eft ? Arma militiæ noftræ (inquitPaulus ) fpiritualia font.Scnbsp;valida. Et Chriftus difcipulis.qui ignem clitus cijccre cupiebant contra Sanisriraoos,nbsp;Jgt;Jcfcitis cuius fpiritus vos fitis. Et Petro ; Kecoiide gladium in locum fuiim,«.nbsp;fcelcrumlicentia oftenditur8cirritaturDeus,aducrfus rllapugnent mihiftriliberal po*nbsp;pifeentiæ prædicaNonc,8c in ill is arguendis clament ex gütturæ ( vt olirn ffaiænbsp;minus) iScinftaftuba:exaltent vocem fuam,vt ftertentesexcitent. Etquamuisnonpnbsp;quantum vcllent,amp; Dcum incurabili licentia multorum ofFenfum,videant,iamnbsp;turn cumpniterencfcijsgerere,dum eos fameamp; rerum pcniiria, leueamp; pefte,nbsp;ftibus aliunde addtiaii^autcnrihbus armis mulflat,tamcnnc tunc quidcm dehnan P jjentnbsp;tores fideles cffcjlcd in rupturam muri afeendant, amp; fepem opponant,pro doiiio Ilfquot;' .ydi*nbsp;pia intercefsione amp; prccibus afsiduis apud Deum inftent, amp; quod de Aaronefcribquot;,nbsp;ccrraprccum inter viuos amp;niortuos confiftant,!! forte cladem pofsint cohibere.Fc'''? -oFnbsp;Samuel,qui ctfi iniuria atroci ab Iffaeiitis affeßus eflet, tarnen nefas ingens putauit. Knbsp;prccaridefinerct. EtpaulatimproIud£eis,hoftibHsfuis acerrimis dies nodefq;nbsp;gimus. Hæc (inquam)funtminiftrorum Euangelij officia,quibus fi diligenterinteh»nbsp;crunt pacific! ifti,de quibus hîc Chriftus loquitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{(il'u
^um.\Sè
t.£*w.r».
R«ib.io« ®
Muniut f4ei-ßcataret mtnt-Jirai adit,
£xad,^,
I. 18.
7,
At hoc loco non tarn confideranda quàm dcploranda venit infelix tas.qui pacis iftius,non minus necefl3riæ,quàm lætæ amp; fal«taris,intcrnuntios odifl'»nbsp;licæpacis turbatóres perfequi folet. Eft hoc frequens admodum, imô vêtusnbsp;iam olim fidos Dei fei tios cxercuit. Hoc no mine Pharao Mofem amp; Aaroncmnbsp;hi IfraclitasDco vindicate vellent. Et Elite Achabum dixifte feimus ; Tu ne es, q'nbsp;Ifraclem ? Amafias quoq; Sacerdos idoLolatra Prophetam Amos apud Icrobo3mü'kjp(,Jj\nbsp;abatur,qaôd huius concioncs feditio'as terra non poftet fuftinere.QuidIcremiz 'i'igs'quot; j,rnbsp;bilsima eius querimonia teftatur: Væ mihi ó mater mca.quôd mepeperifti viruiUnbsp;amp; virum controuerfiæ vniuerfæ terræ. Et de Apoftolis non femel has voces publ'^. I ijinbsp;ifte legimus : ifti homines conturbant ciuitatem noftram ciim fint ludæi. Item ; Kel'^
terrar^n ftatumliibuerterunr,jKiam hîc adfunt. fjodiecertenihil vulgarius quemadmodum aliquando viri boni,dHm alios pugnantes dirimerc ftudent,ip** joff. nbsp;tur: fta fideles verbi miniftri conuitijs petantur,veletiam vitæpcrictilum incurrai'i^^fjt»'*^nbsp;minibus paeem veram conciliate volunt. Sedefthoc mundiingenium, qui lu'®*!nbsp;dit, amp; indigne fett, fi, quam impij inter fc habent fuperftitionum amp; fcclcrunijfo'* Jnbsp;gelijgladio dirimatur. Ncmini ergo hoenouum aut infolens vider( debet.
HO MILIA VIII.
Quid enim aliud fuuquando ipfumChrilluin ijfdcm«alumnijs pctitUni fuineleginaüsNon ck icruusnuior hero luo.ncqi dil'cipuli fors tnclior,quam ptæccpiüiistffe debit. gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; tej».
Opponaiur auicrti intelicis mundi fu rohbus pctuetlo ludicio ptaelens hoc Chrifti dtdum, qui quos itnpi) terratum lurbatores effe dicunt, beatos amp; tclices eile ptvnuuiiat,.Scnbsp;huius diéîi raiioucm haucreddit :Quouiara (ili) Del vocabuniur gt; idelV^ tu fihoium hgt;çi nt»»nbsp;mero ccnlcbuuiur , vcl, Deus illos in hlios adopiabit. Et facit ad huius dicli conHnnaüonem,nbsp;quodalibiApokolosfrancsfuos dicit.Etcurnou klij Dcidicantuisquidus ingeniumrefcrüinjnbsp;qui Deus pacis dici vult.qui vnigeniti illius (ilij præcepto ct cxcmplo inlikut.vc quam plo. iftosnbsp;hlio» Deo gcncrcut, amp; cum hoc eos in gtaiiam tcducant, qui prius iræ hiq amp; inimici cram ?nbsp;At h nil) Dei fuut pacihei illigt; viiq; hacrcdcs qiioq^ Dei,amp; Chttki cohæredcs etunt. ha euim «Xnbsp;communi failu Paulus nos argumentavi docci. Et ipic Dominus in talcntortim parabola, {inbsp;ohm hdis Euangcli) fui ntimllris.qui donis hbi i.reditis alios lucrifaciunt, ditturum ait ; Edgenbsp;Icruiboniamp;tidelcs, lupetpaucafuikis fidclcs, luper muha vos conkituafn : ingredimini innbsp;gaudium Domini vekti, Matth, it.cap.
I iacc vt vetbi prxeones conlolat. debent,ne inittrijs amp; caltimnijs vllis fuccumhant ; ha allgt;Trnm quoqiinkuutionclcruiaut, nc luundiiniqulsiudicijsquicquamtribuant , cuius hoc nmuJt tadt.nbsp;ptiipnum cflc.modo diximus. Namquicquid tandemclamiicnt inieh tt. ÖCprophani^omi-WLcertum ell, non alios kdcliorcs otbis leirarum patihcaiorcs elle , .quàm qui vnum-IE-ü V M CHlÓSTVM ptscdicant,qui lolusck Via, Veritas öcViia, fine quo nemo ad ^'****nbsp;Vaitcm venire, amp; cum co rcconcihati potell. Huius enim prxdicatione omnes feftae atqj fa»nbsp;(hones abolcmnc.öt qui ilium rccipiunt, i) m eodem vnom idemq; lapiuntgt;idem fcntiuuiat.q-,nbsp;loqur n nr, Quod veto ad hums pnedicationem dilsidia amp; turbat exoriuniur,id iinpijs amp; pro»nbsp;ph.uns hums Icculi hVqs adferibi debet,qui vcruaiis lueem fugiunt.ncqi ferre poflunt,vt,ab.ipfisnbsp;dchcimt. QUI UriUSnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c iin^ (imerll Lrifïnofj.lt;Q-/iTrs»*i*c (ïiprttnr. Wnh/*i m C^hri-
cuut öClcquuntur. Pit ergo, vthacaudiia, rclittis ignorantiæ tenebru lUcem fibi affulgentem lo. *dmittant,amp; ab illis fcpatcniur,quibus paulo ante epniundifsimi fueruixv bed hæc lalutarisnbsp;ilia leparaiio, hoc lantlum illud difsidium cll,quam vnitas in Chtiko lequitur, amp;. qu«paeemnbsp;veram gignit, qua fola in aducrfisquoq; durât, ÖC cum certa ialutis ætcrnæ ipc coniunóla clt. nbsp;Qui veto 1hiangclica pacis intcrnuntiosaudirc nolunt, ij fere inter fe tumuhuantur , vt necnbsp;mundi pace frui pofsint ( quod ludais pok Chrikum occifum amp; Apokolos eiedos accidii: iSinbsp;hodic multis In, qui P.uangclij pradicationem lakidiunt ) olim vero iudiejum lubibunt gra-nius quimbodomaiScGomorthaiMatth. (», De ikis ergo cum præconcs tum auditor®nbsp;Euangelq frequenter cogitent, amp;kmulmemincrint,Dominumnokrum lESy M Ci iKl-ST V M fms dilcipulis non mundihuius paeem,fedfuam proniikflc, pro tiairibus auicmamp;nbsp;cohatedm'ts fiiisümncscosagnofccrc,quitcliéhsmundikudijs,ipühduntöi.teruiunt; Gui ,nbsp;dcbciur hcr.cdichu,honor,gloria 5c potklas in xternum, Amen. .
HO Ml LIA IX.
Bean pacific! -.QiioniaTn Fibj Dei vocabuntut. Vper QVOOyE HAEC DOMINI
Vper QVOQVE HAEC DOMINI NOSTRl Ï Ê-it Ghriki gnome hue fententia rccitala çk.non autem otnnia difta ftjnt,qux
in cius cxpoftlioncm diet potcrant. Etcnim pacts vocabulo ficuti tunc rao-ntiimus ) Ebrai vniuerfam amp; perfetTam hominis incolumitatem comprx-ihcndunt. Earn in duobus confikcrc diximus : primùm vt cum Deo, qui ! fummum ßc vnicum bonum ett, nobis reflè cöiiueniat; Deinde vt inter hosnbsp;' concotdi® 8c pact kudcamus. De primo diftum ek nupct.qttantum ad loci
- - - - -------
|)rafcniis vfum opus ck. Kckat ergo vt de pace cum hominibus colenda dicamus, 8c ita in* telligcmus.cuv huiu» lludiofos aiqj conciliaiorcs Chrikus tarn ptaclafo élô'gio exornet.
Vax Laiinis à pado , vcl potius à padionc diciiur, 5c ab Vlpiano dehnitur clTc duorum Îiiiriumvc dccicium hue conlcnfum in idem. Etcnim abfqj conlcnfu pak nulla coirc potek.nbsp;liccro ab ck'eiVis illam dcfinicns, ttanquillamlibcrtatcm dixit eke . rtim'frùm quód pace exnbsp;muiuopaifmmconfenfu fanciia,quifqitutus5cfccutus viuit,8cfuisbonisllbcreamp;tranquillcnbsp;fruiiut,ncmincipfumimpcdicntc. Ideo codem Cicerone Ällc, nomen pacts dulc^ek gt; 8C .nbsp;ipfa res falutaris 6c iticunda. Athic ante omnia obferuari debet, quod non mintis vete qUamnbsp;pie à I). I hlaiio olim didum ck : Spcciofumqipdtm nomen ckpacis,8cpulchra opinio vnh uhrtnbsp;tails : fed quls amblgat,eam folam v nitatem Ecclcfix paeem eflc,i^iæ Ghriki ek,
Sciifn enim vu Sandifsimus.ipfum Dominum inter fuam amp; mundihuius paeem dikin- ¦^*quot;*^^** 3^'c,quando diftipulis dicebat. I'accm tclinquo vobis,paccm illam meark'do vobis : non fic^ quot;
Xx i) üiinun-.
DÏË1 OM5ÎI. 5 AN CT.
wi'O nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DIË1 OM5ÎI. ÎANCT. , _nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{(!(,
J IV ut mundus datjCgo do vobis. Ne ergo fub pacis prætextu quis nobis imponacvidend^ qu« pax raundi lir,quK item pax Chrifti, cuius Itudium nobis commendar. (ji)*
* 9mi mnrnti
qu« pax raundi lir,quK item pax Chrifti, cuius Itudiura nobis commendar. y.
Pax muudi elt,quam homines prophani colunt,non aliam ob caufam, quainwirt ieculo commode viuant, nulla interim rationc habita Dei amp; religion is, vt vitamnbsp;huius volunratem inftituanu Imo hanc facile negligunt, Sc alij alijs indulgent, niodonbsp;coramod»yconfulant.Eft paxiftapijs infidiofa; quia fob cius prætcxiu aut Chrillu»' jgj«nbsp;vera proditur,ficuti olira factum fuit, quando Pilatus amp; Herodes amici fàfti lunt, 4^®nbsp;ilio occidendoagebatur: Autpijamp;clectifcducuntyr, vt multa prtetcrofficiumnbsp;«aulaeft, vt cum huius feculi filijs amp; impijs periclitentur,quibus cum pacem amp;nbsp;lunr, Talispax fuir, quafUijDei cum Caini p.ofteris per coniugia Sc alia commercé* ,(|nbsp;runt : quæ hand dubiè vtrifq; iucunda fuit.amp;adfeliccm humani generis pfopgauof' .jfrnbsp;conleruationemfâcerevidebatur:fedcadcmcaufafuit,vtcx imparibus cpniiigijsnbsp;philira nafeerentur, qui ciim in rciigionc nihil cetturn haberent,tandem omni timçj®nbsp;rindlo in orane nefas eft'ufi funt,amp; diluuij authores fucrunt, quo totus muiidusnbsp;Similis pax fuit.quando fub lofaphatodcAchabo regibus, Iud«i cum Ifralitis pubj^T^ftf'nbsp;quihitatis ergo idera Sc coniugia fecetunt,quorum cuentus tandem iQfclicifsimUS.gt;''jj0)(i^nbsp;d«os com rege lofaphato , pio alioqui amp; bono principe, in extremum periculun^jjjfnbsp;Quo^ic fortuitum viderctur, Propheta lofaphato dicebat t Tu ne impio auxilionbsp;gere eos voluilti,qui Dominum oderunt ? Ob cam rem venit Jupcr te indignatio anbsp;amp;c, Qu« exempla obteruari debent,ne corum fermonibus dccipiaraur, qui,vtnbsp;pdio Sc inuidia fub papatu grauenf,m3gnifice iadant pacem,quae ante inftauratamnbsp;itatione fub Papatu fucrit,amp; fimul co prætcxtu iJlicita cum hominib.iuperllitiofisnbsp;-commcrcia cxcufant, quibus amp; ipft inficiuntur.vt in fide languclcant,amp; ill« innbsp;mamur. Veruntamen de pace qtiooj ilia priflina fâlfô gloriantur,amp; facile demoullf''^jnbsp;quant poBtentofa pontificum icifmata Ecclcfiam turbarint, quàm multa item Scnbsp;ijdem cxcitarint, quibus reges commiffiriwos dcfluminafanguinisChnltiani jjifll*'nbsp;tarnen hoc illis demus, fuifle tunc pacem folidam, amp; ab omni diffidij fpccie alicnamnbsp;inenprobarinondebct,ncq; de tali Chriflus in pr«fenti loquitur; quin potius alibi 'nbsp;fe veniflc,vt giaditim mittat,amp; ignem cxcitct in tcrra,quo eiufmodi pax dirimatur, iquot;nbsp;diffideant, qui prius crant coniundiffirai. Vtq; laudem mcrcntur,qui furcs amp; latrone*nbsp;ant ; Ita ij quoq;,qui exitialem infelicis mundi pacem turbant amp; dillôluunt,quaftip6dnbsp;Äieiti cultus,atq; fcclcra, fouentur.Verit^s autem amp; cius fedatores opprimuntur.
Bonaautcmamp;iandaChriftrpaxcIhquapijamp;bonilecunduinDeivoluntaten Tt pofitis iniraicitijs defimukatibus ab iniurijs vtrinq-, omnibus abflincant, chari tatetflnbsp;am colant,idq; in eum finem.vt amp; Deo feruirc polTint in confeientia bona,amp; vitamnbsp;lam viucre,cum fibertate item falutem publicam tueri. Talcm paeem Deus in legenbsp;fiiis pollicctur: amp; inter promifsiones de regno Cluiftihæc fere pr« alijs inculcatur, *nbsp;deniqjpij ex Spiritus fandimandatoprecantur; Sit pax intra muros luos, amp; fall .nbsp;palatijstuis. Iraq;huiq^acisftudium inpræfentiChriflusquoq;commendar:nbsp;non temerc fieri mox intelliget, qui tem ipfàm paulô diligctitius infpcxcrint.vt pactsnbsp;da cum bäliincommodis inter fc conférant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; cft'j
Etcnim pace amp; concordia nihiliucundtus,nihil vtilius, nihil magis ncccflan^ .é contra difeordia amp; bello nihil triftius, nihil infclicius, amp; nocentius fingi poteft.nbsp;Scconcordiæ caofa efficiens fiue origo eft çharitas,qua nihil araabilius,dulciHSamp;:dm|^j(,f^nbsp;ficia vtilius efrc,nenio fanus negaucrir, Idco,qui ex charitate non fucatapacem au]; '¦nbsp;am colunt,ij fe mutuô iuuant,lêcunda 8c «duerfà æquis animisferu.-t, amp; omnibuj,nbsp;communis conferuationem vtuntur. Viderunt hoc gentium fapientes.qui concord Jnbsp;uas crefcere,difcordia,maximas dilabi dixerunr. Quia cnim Dci mandatum elf, vt * ?nbsp;ineraus,amp;paci ftudcann(S,ficri non potcft.quinfuabcncdidionc illis adfit,quinbsp;ûio'obediunt.IdqjeganteradmodümdocecPfalmus//^. his verbis; Ecce qttamnbsp;ijtcundum clt,fi fratres vnanimes cohabitent. Perindeeft, ac fi vnguentum bonui»nbsp;defeendat in barbant A3ronis,amp; inde defluat ad fimbrias veftium eius; Sicuti rosnbsp;defeendit in montes Zion; Quia Dominus mandauit ibi cfTc bencdidioacni amp;nbsp;ternara. Primo honora amp; iucundum elTc ait,fi ffaterna vnanimitas feruetur, jnbsp;fMcÇ/M Ufiui Si ftabilis vinculum cil. Hocenini vit« totius condimentum eft duleiffimum,fin''ijj..^;i'2nbsp;profuntncq; iuuant alia omnia,quæ ab hominibus expetuntur. Nam vt GregoriUnbsp;Icribit.fwmnia fuppetanf,qu«ctmq; in vita magnifiunt,amp; in pretio ftint,vt diuKi^^^jjitj)^
Ztttù,
iudo,v.wr,libertdomus,parentcs,miniftn,amici 8cc. horti,vcfiationes,13uacra,Joc* voluptatibus honeftis dellinat^ ac fi quid aliud cft, per quod delitias lcdantibysnbsp;cxiHit;fihæc(inquam)orgniafuppctant,pacis vcrôbonum nonadfit,quidnbsp;uant ? quid profunt, bcllo, quo minus illis vtamur.impcdientc ? Quod fi vcrójnbsp;4um accedat^tunc demum Ulis cum volu^tatc firuimur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
H O M 1 L I A 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S' I y
Reî\ci(',itiir paccm atque coiicordiain oleo iàcro confert Dauid, quo'd capici înfufum per velUs dtflluii, ÖC odore luauii'siino onincs récréât. Nam ilia llorenie, boni omnes gaiident,nbsp;vCililiis vpnliodorercfeâiexultant,qui priiis inter difiidiortimîSc bellorum pericula mlUnbsp;diivcuuabantur. Üblétuaulihoc ipl'o reium vfu cdoéhtsCicero , cùin fcriberet : Nihil eftnbsp;lam populäre quàm pax,qua non modo i), quibus I'enlum natura dédit, fed etiam tefta atqucnbsp;agri luihi lætari videntur.
Deinde Kotifimilem dicitfratetnani in pace eolenda confcnfionem, vt hanc ccelcftc raxrtrifimi-l)ci donum clVc ollendat,cx quo fruélus multiplex naltatur. Nam vt Kos à Deo datur.ita vc- lût rx ütll ibdis pacislarguor elkvnus Deus,quern Apoftolus ideopacis Dcumvocat. Et vt cez, u.nbsp;lorecnelclti itrigatx legetea Si prata mitifice virelcunt, qtix nimio æftu aduri amp; flacccfccrc fo- 1.1 t.nbsp;knx ; ha pigt;.c reddita res domefticx Si public« llorcnt, Sc quaft vitæ reftituuntur, quæ priusnbsp;mortua lanqucbaut. Et corditraationis loco addit : QupniamDominus niandauit ibi elTcnbsp;bcuediebonanj amp;¦ vitam xternam.id eft ;Sicuti in return natura Dei decreto fit, vt agroruninbsp;iectiliiasrote.quaftotgano beueditkionis diuinx , adiuuetur ; lu ille ipfc æterno Scftabilinbsp;dk'crctoftaiuit.vtbcncdiftio vitxillic florcat, vbi pax St Concordia coluntur. Vocat autemnbsp;bcncdiàionem vit« omne id, quod nobis in hoc Iccuload benedc beaté viuendum vtilc 6cnbsp;Bîtetlatium eft ; quo item sterna vita atq, filtis adiuuatur. Omnia ergo pollicctur, qj^scunq;nbsp;ad homuiis bcatiiudiucm faciunt, coq^ plus pondcris habet promifsio, quod huic mandatumnbsp;Dei cqnuinftmu hi. Vt cnim qu,c die mandat neceflario hunt, neq; vIlls hominum viribusnbsp;aut conlilijs muiati vel iinpediri poli'unt : ita nemo obfbbit.quo minus Dei benediftione tarnnbsp;in hoc ptxfcnti.quam Iuturo Icculo fruaniut.quicunqi paccin fauftam colunt.
!.r.
Exempla, qulbus hoc conhtmetur .hiftorias Icgcntibus pafsim occurrunt, amp; quotidie hunt, quæ huic doclriu« potïunthdemfaccrc. Ecclchamolim ex paruis initijs ^hemeneernbsp;auckam fuiilc Sc tloruillc Iciiwiis, quando Apoftoli vnuni idemq; lenticbant amp; doccbant.crc- * **nbsp;dcmitim verb ctai cot vnum Sc anima vna. At eadem pofteris temporibus, cum fefe longe nbsp;laicq,extenditlct.ambitioforuinhominumditlenfionibusSc inteftinis diftidijs diftrafta, 8cnbsp;eueru nihil ptstet nudam Clitiftiani nominis protcflionem, amp; nc hanc quidem intcgram,re-iiuuit. Et quantum hodie vcriiatix doSlrins olHciant infcliccs Thcologorum concertationesnbsp;de ic dactamc itatia, 8t al|S quibufdam ariiculis, notius eft, qudm vt demonttrari oporteat.nbsp;Vuiiam non expetiamur bretii, quod Apoftolus Galatis minabatur : Quod fl alij alios racÄ- cVx,nbsp;de.u 8c detioraiis, videte ne viciflim alius ab alio confumamini. Idem in Kepub, ftcri conftw,nbsp;qu.c, pace 8c Concordia florentc, lloret, beliis autem exortis periclitatnr, inteftinis autem Æ-itdijs amp; leditmnibus eiietiiiur. Exemplo lunt Gtscia, Koma, Sc plurcs alis. ' Et hodie vide*nbsp;inuiGhrilbanum qtbem à'I urcis laniari, qui dum principes Chrilliani inter fe belligerantur,nbsp;fuoi lines latilsimcpropagam, cum magno noftro dedecore Sc incommodo. In coniugijsnbsp;8c tcdomcfticaidem omninocernitut. Sunt quidem multa8cgrauia incommoda,qns con-inges diferutiant : Sed It pacem colant.fcq; mutuo diligant, ea non^imcunt modô , fed fibinbsp;hiauia 8C iucunda reddunt. i amilias item, quantumuis numcrofas^lorere vidcmus,fi, qui innbsp;illis Im-.t pace vera vniti, operas fuas hdelitcr conférant : Cum econtra cum fortunis omnibusnbsp;male perçant 5c difsipentur, qui inter le difsident 8c contentionibus atq; rixis indulgent. Dc-mque lempcr ratuni erit quod olim Chriftiis pronuntiauit : Omne regnum pattitum aduer- az.«»».
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lusfefc.vaftaiiit : 5c omnis domus partita aducrius lefe cadit. P.oterant ifta fufifsimc traSkaii,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8c cxcmplotum plutium commemotationc conhrmari, ft in re omnibus nota ampliori de- *
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uionllrationceilet opus, Excitet nos potius ctiin ipfa tci necefsitas, turn Scruatorls noftri IE-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S V C11K l S 1 I authoritas.vt pacis ftudio accenfi ad beatiiudincm.quam nobis in prxfcn-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Ù pollicctur, magnispafsibus contendamus. Quod vt rediusfiat, duo nos tenere oportet : 1nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vriinum, cum quibus paeem d-.bcamus colerc? alterum.quatenus ilia coli debeat, 8c quæ eins
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;régula fit, quam fcquamur ? V trunq; Paulus breui dido compræhcndit, a^Koman. capit. t2.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ita fcribens ; Si fieri potcll, quantum eft in vobis,cum omnibus hominibus in pace viuitc.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;liaq, quoad primuni.Chriftiani hominis eft, quantum in ipfo fucrit, paeem cum omni-c«,«»
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bus colcre. ia cnim Dei Vilius IE S V S G VI KIS T V S, ideo in mundum venir, vt o*/-«* tltieM «
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nines homiiics patri tcconciliatct, idemqi quam nobis meruit paeem per Euangclium omni-^».
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bus tiflert, abfq, omni perfonarum refpedu : Imo cum,quæ maxima erat inter ludæos 8c gen-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;us dilsidi) caula.Lcgis maccrlam c medio fuftulit, vfdiuctftfsimi populiin ipfo vnirentur,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8Cin vnum idemq, Ecclclix corpus coalcfccrent, nullacaufaram grauis tamq; neceffariano-
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bis videvi debet ( deijs loquot quæ ad nos priuatim fpedan* vt propter cam hoc ta*Ra necef-
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fariuni pacis vinculum, quod ille languinis lui pretio fanciuit, temcrc abrumpamus. Cur
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim aliqncin à nobis alientim elfe putemus.qui vcl iam Ghtiftiagus , 8c proinde frater no-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;her eft , vd laltcm nobis à Deo commendatus eft , vt de co fetuando laboremus ? Aut cur
nob» fadas iniutiis lanii xllimemus, vt paci rcnunciatclibeat, dim Chriftus multo graui-Xx iii * ores
Xx iii
OMNIVM SANCT.
J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ores iampridc remifèrît, idemqj nos prccari iubeat : Remitte nobis débita noUra.fîetiti noJf^'
mittimus debitoribus noflris? Eftquidem multorum cacontumacia.vtnullis rationib«**' moUiri aut placari po/fint attamen noftrum eft caucrc, ne quam illis aliquid aduerfus iiosl'nbsp;Itiliter ageiidi præbeamus occafîo.nem ; fed potius malum bono vincamus, amp; iniurias 1^nbsp;potius quàm facere libeat. Quap^pter vcliementer peccant,quotquôt ius fuum rigidius P'^'*nbsp;icquuntur,amp; ita nouas fubindclires ferunt,dum ex vindidta priuata laudem venanttir; «wnbsp;de illis nihil dicam,qui nulla de caufa ab alijs dilfidenr, adeoq; rixas quærunt, vcl ctiani ad afquot;nbsp;ma réméré proliliunt,amp; bellis per alios excitatis fefe immifeent.
Quia veto multi ignaui potius,quàm iniuriarum tolerantes amp; pacific! funt,amp; fuhphU' fibili pietatis prætextu ab officio difcedunt.vt neq; Deo,neq; foæ fidei creditis hominibush^'nbsp;les fint,de altero quoq;, idell de régula amp; modo pacis colendat nos Paulus admonct dicefls»'nbsp;Si fieri potefl,quantum elt in vobis.amp;c.Quod periiidc eft, ac fi dixiffet : Qiiôad illuiglof*nbsp;Dei p3titur,amp;falua picrate poteft fieri. EtenimquæadDeumfpeélant, amp; qux nobisabnbsp;mandata flint, nequaquam noftri iuris, neq; in noftrapoteftatefunt, vtea in aliquonirngf*'nbsp;am prætcrmittcre, aut aliter quàm illeiuffit.inftituercnobis liccar. Qmi ergo in illii
. UiXA |/A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lAlS knbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aki L IkV«nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«kil Jlkjll I I kt kkl Vk V Al W «.r *« AI WAk« k.^UI Vt^xz *-
gt;*4iCSFgt; rumlibidiniaccommodantjj de alicno liberales funr.ideoq; non poflbnt proban'.
HUithi aa.
à Deo qjpati, amp; ptreundem pretiofo Filij vnigeniti fanguine redempti fumuj, itirenosfibiiH« obftrinxit, amp;cidcm nos plus quam hominibus debemus obedirc. QuodigiturChrinusdnbsp;cenfu Gæfiiri reddendo interrogatus refpondit ; Date Gæfari,quæ funt Gatfarise amp; D«® inbsp;font Deir hoc ipfum ad omnes alios extendi debet,vt, quæfingulis dcbcntHr,oÆci»incp*nbsp;ftemus, vt Dco.femper fuum ius apud nos integrum maneat.neq; ab co, quod illinbsp;fequio rccedamus, Iraq; fi de pecunia, nominis exiftimatione, agrorum finibus, veftihos,nbsp;reditate, aut quacunq; :üia re, quas in noftra poteftatc eft, lis incidat,nihil nobis ps« nbsp;cordia ant^uius effe debet : neq; ad bellum vnquam nifi extrema nccefsitatc coafti pro .nbsp;mus. Eft cnim hoc e.x eorum temediorum gcncfc, quse fideles medici tune dcmuninbsp;bent,quandonullafpesaliafupereft. Atfi, quæ Dei funt incoutroucrfiamvcnia%^'nbsp;funtdodrinaspuritas,fidesamp;huiu$ confefsio,cultusfiue externus fiue internus,nbsp;item,quam ex noftrse vocationis rationc Deo debemus : tuncadcó nihil tribui debet vlnbsp;talium,vtcum dulcifsimapatriaparentesquoq;, coniuges,liberos,fr3trcs,amp; amicos,nbsp;oporteat potius quam ab ofticio difcedamus.Nam qui hïc cum mundo prauo amp; degnbsp;dnlgentius aguntpj dtimbuius amicitiam aucupantur.Dei inimici fiunt ( t Apqftoimnbsp;fakem Deo inobedientes funt,amp; eidem pefsimam gratiam referunr. Quia veró J:»nbsp;riæ Dei derogat,amp; falutem æternam in periculum adducit,huius ratio potifsimum Wnbsp;bet, adeo vt ab officio nos abduci non patiamur,ctiarafi clum terrsc mifeeatur, n«q»nbsp;num modo mortalium minis atq; odiis,verumctiam ipfius diaboli arq; inferoruninbsp;que diris machinationibus omnia perftrepant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, rjctU.
Pm4M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eft ergo incxcufabilis eorum ciilpa.qui fub pacis prætcxtu officium ncgligtn^'
/itifndtfre^ Jjoc multj ex vcrbi adn-yi^ris. Qua enim vulgó hoe nobis exprobari atidiunt.quo
quot;unt*quot;* prædicatione orbein terrarum turbemus.amp;infupcr multos omnia aduerfus nos hol quot; liri vident, ipfi, ne homines tutbulenticfTedicantur, neue alicuius odium cum
_____________________; c....- o, . J ...... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;________t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aoud
lant, qui iccicn» - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
pcrfidiftint,
»*¦ A/4rvAn*rte hoftium 'zi.id»
Eft ergo incxcufabilis eorum eu'---------'¦ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-------------»t.rmiif.
¦«_: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terrarum turbemus,amp;infupcr multos omnia aduerfus nos
fin vident, ipfi, ne homines tutbulenticfTedicantur, neue alicuius odium cum yit»pcriculo incurrant, canes mûri fiunt,amp; ad omnia conniucnr,vcl ctiani ( vtnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j-
Icm ait Domimis ) puluillos confuttnt.quibus fuauitcr indormiant, qui fcelcrum nbsp;nbsp;nbsp;.fiffl*
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; f^häntur illi nyiîtis,amp; pacific! dicuntur; fed reuera perfidifiint, amp; O* /jpflfl*
k' J motus aliquis in vrbe oriatur, nullum incendij aut aduentus hoftiw* rubadanr. Vtemmhiyrbemfuaignauiaprodunt: Ita illi neq; Deo neq; hotninihu* ; Hnbsp;elim graues fua; perfidiæ pnas dabunt. Similis eft principum Sc magiftratuumnbsp;paci publie« confulanr, fijperftitiofbs 8î, illicitos cultus in Ecclefiam inuchunt,nbsp;reluctanti obtrudunt,aut quacunq; alia rationc cum idololatris pacifeunturirinbsp;del purioris præiu^icium,Atqui debent illi Ecclefiæ nutricij elfe. Quis veto nutriu^^ fjlnbsp;eile dixerit, qui ftiæ fidei creditis akimnis toxicum vel ipfè mifcct,velab alijs mifccd. jjiJi^nbsp;uatim quoq; pecc3nt,qui de fide requifiti,veram 4bnegât,amp; falfam rccipiunt,ncalict^nbsp;authorcs fint. Eft quidem iftorum omnium prætextus admodum plaufibilis ; atnbsp;uiq; ponderis cft,quæ lu'ncpetitur,excufatio : vt eorum quoq;, qui fcclcribus alicn*^ ,nbsp;nicant,nc^qnam difsidij occafionçm alicui præbeant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ftif^
P/gt;ät
Sit ergo harc nobis pacis eolendæ régula,vt cum neminc lltcm non neceflaria^ , poteft,pacem colamus cum omnibus, nifi vel Dei gloria»nbsp;ix ÿlficiquot;ioftri,r3tio,aliud à nobis cxigar.Imôfi id làJua pictatefacere poirumu5,cfnbsp;quipacem oderant,p3cifici fimus(quodDaHidcm olimfccilTc confiant) idq;nbsp;malignitatis ( vt D. Auguftigi verbis vtar)fcd fpc correftionis: vt fi nccexcmplut»nbsp;tationum diferetionem /èquantuf,cauf3s timen non habcanf,quibusnos dcbc3ntLl»f^nbsp;enim neq; in charitatis Icgem pccc3bimus,neq; noftra indulgcntia fouebiiniMahot^^jjftrnbsp;ani fiuc impgjbitatcm,.
!
-ocr page 537-K 0 M 1 L 1 A ÎX. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w
Gxtciùni «tararihudem nKvcaiuiir, qui ad hune tnoduin paci ftudentjChriRus tarnen p^eißefttrtt
io ptjclciui plus qiiiddam exigit. 'Nam beatos dicit paeificos, line pacildeatores, id crt, cos, qui HOU ipli modo paccin coluitt, amp; à liiibus abftincn;, venu« criain inter alios, qui dilsident, pa-ccru eonci^arc Ihidcut, Nam vt riirfum D. Aï/ u!i. monct.homini rdigiofo parum cîTe de-bat, iulmiciilas aliotum nccxcitavc. vcl aiigere maiv loqueado, nift etlam cas extinguercnbsp;deal bene loqueudo. Exoriuntur cnim quoiidic eiiam inter coniunâifsimos crebr« atlimoquot;''*'^*nbsp;rum Qiiùnfiones,ex quipusdites, iutgia, limultatcsnbsp;nbsp;nbsp;inimieitiæ nafcu'ntur ; quæ tandc'm ma-
iorisalituius malicaufalunt.nilirnox aliqua rationc commoda coinpouantuv. Optià iguiit-iiitKhüminibus modcratiamp;,-qui animos cxaccrbaiostcniant, duros-amp; prsefraétos emolliianr,-vmdiii« eupiditatc ardcr.tesrclhoguant, dcniq'iie rcmftris procul omnibus offenfionuhTeau-lis, cos in guuam rcdiieant,qui inter le holUlitcr dinidebant. Hoe enim proprium charitatis o-pus çli, quod Ghiilhanos homines inprimis dccct, amp; quo Deus vnice deleédatur. Cirm çnifn-bencdiiÙoacmlùam illiipromitiat, qui vnanimes co 'labiiant, non potchnon amarceos.qui iui'upct alioi quoq; tanti bout authores amp;adminiUvi lunt. Et quanti raies faciat ille.in præfenûnbsp;ptsc'.Era ptontilsluncChtiilus docet,Nam beaii Çinquic ¦) pacihei : Quoniam hlij Dci voca»nbsp;buutut.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; ¦
l'ilium Dei vocari ( vt nuper diximus) idem cft, quodfdiumDei elTc, aut in filiorum ri/;«» dus nutuero eculéri. Id veto omnem feücitaiis cumulum compræhendit. Qtii cnim Wli)'Dci'/ènbsp;funi ijdem Innusquoq; hiredes, Ôi tohairedes Chrilü l'unt, eum quo olim æternis regni coclc-IVisboiiit« iiueniur : vi nimirtim ipii qtioqj ex caducis amp; fragilibus integri, exniortalibusim-nbsp;mottilcs,ex icnipnratijs ztsrni, deuiq, ex miletis bcati amp; fehecs liant. AgnoCcit autem Deus'nbsp;pro hlqs fuis pacilicos.quia ipftus Spiritu rcguntur,qui iphs regenerationis authör eft, 5c eiuf--dcm'ingcuium atq^ moresimitautur. Vt enim Deus vnus ell : ita vnitatcgaudct,amp; in Scriptu-nbsp;ris Deus paci; dieiiur.quamcultoribusquoqilurspafsimcommcndat.vtiamfæpè^xinlus.
Id veto vt ülheijcos admonet, qui l'ili) Del diù 8c habere völunt : Ita conlolationcm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
dultilsim,\in 41h;n, nos ipfos coniittncmus aduerfus calumnias, quibus pacificatores ferè *W*''*** obnoxi|imit. f^ldenimvcrbi adminiliiisaccidat.quandohominçsDco, Sé interfeconci- nbsp;liatc ftttdent,nuper audiu'nuus ; Atqui eadem ell virorum principum fors, qui magiftraium.nbsp;ludiçijs prxlidcut, VI de rebus controuerhs pronuntienti amp; fuum'cuiq-, tribuendo.nbsp;htci dileepiantium ditimant, Eftca rcsplena laboris amp; moleftiæ.Vit enim plærunq;, vt quem»nbsp;admjduiiiqoiarmispuguAutesdhimcrc vohqit,ipG vtilnerentur? ItaIndices,diimalioru^ÿnbsp;conttoucthjs iSclitibus linem imponere fatagunt, eos qut morofiores amp; contumaciores fiantnbsp;çontraleiplos piûtiient, Ôcftbi non folum ingraios.fedhoftilitei quoq; infenfos fentiant.^uÿ:nbsp;vcioprn(aiim liât vins boirs, qtiando in;cr vicinos aut cognatos paeçm componcrc ftudent',nbsp;quotidiéilliexpeviuntur; idem nimirum quod olimMofi, dum Ifraclitas altcrcantcs 8c pu-puantes ad cuncotdiam hordabaiur. Srd neminem propicrea laboris hutus tam fanéli 8c pi)nbsp;|ii;crc debet ; cum certó tonftet. hoc ofli..ium Deo quàu\ maxime placers, qui huic intentosnbsp;filiutumlocohabet, Scolimregui fuihxrcdcs facict.
thind li aiuem Dei (ilij flint pacihei, quales ergo cenferi debclW^acis amp; concordlæ tur-. pstoies,hominesliiigiofi dc rixarum femimatorcs ? Vtpotc diaboll progenies, qui vt ipfc iamnbsp;inde ab ùùiio humicida fuit ; Ita ptimogenitum fuum fecit Cainum parricidam, cuius ger-jnnMftaitc;,tuni,quoiquotcius motes imitantur. Aftipulatur huie Icntcntiæ fapientifsimusnbsp;jllc Kegum Solomon, oui inter ea, quæ Dominus odit atq^ deieftatur, cum nominal, vui internbsp;itaitcs difsidia 8t tixas letlt. Ptou;rb. 6.
Damnaniur igiiur hoeCkvifti diilo ambitioft Sciftarij,qui vtcruditionis titulum ftuc i.j«94rÿ, cxillinaaiioucm hbt parent,aut iniunas acceptas vlcifeantur, nouis dogmatibus Eccleftse' vni-,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tatem femdunt quod olim Arium fcciflc legimus, Sc quod noftro feculo Anabaptifmi pfD
mos auiores fatVuiire conftat. t^iotum veftigi'is vtinam non infiftcrent, qui infclicem de re Sacramentaria conceriationem nouis fubindc difputationibus, 8c fcriptis malcdicis, inftau-rant.l lord certe intempérie rcs co adduSla cft,vt Sacrofanda DominiCn«,quat communio«nbsp;Inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ni'. 8c pacis t'.hriftianJE fymbolum effe dcbcbat,in reftim contentionis oommutata fit,8c vulgo
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;palsim au liantut non minus faSVofaqu-am odiofaLuthcranorum,Zuinglianoruny,Caluini«
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ilutim.VViclephiiaritm.Sactamentariotum,nomina*. Homines reueradigni,quiabfeindan-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tut,lient Paulus olim de Galaticaruna Ecclefiarum turbatoribus pronunciauit Gal. y.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Damnaniiir ctiam perfonati Apoftolici, Pontifices, Cardinales, Epifeopi, Abbates, Le» jftftUei
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f.ati ti laitvr, 8c totum illud infcliC(um locuftarum agmen, qui cum Spirituales diet 8c habcri
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vcVn.t,Sc mundo mortui,non folum in vtbibus populofifsiais nidulantur,8c per pittas 8cfo-«
\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;la omnia difeutrunt, fed in aulas itrepunt, ScKcgum aures obfident,cdfdem aduerfjsChrifti
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuhotes ad arma excitant,bcllorum authores funt, iinô in meôijs cartris vifuntur.Sc fæpè inter
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aimttnruihacics volitant, aAcoq;clafsicumcaiiunt, vtpugnatt»is animos magis accendant
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dCbiiiUjullanguiuiscftufiouem.
Damnaa-
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X X iiij
-ocr page 538-^2%
j, Cattßdtct,
Dl EI OMNIVM SANCT.
Damnantur item auari amp; infatiabiles Gaufidici, qui vt quæftum faciant inter quo fuis excitant, amp; femel excitaras mirificis artibus fouent amp; extrahunt, vt vixvft^nbsp;pacelàôlacocantrurfus, qiiotquot jllorum confilia fecuti fefeinextricabiliforeiifiufflÿ^'^nbsp;Euripo fine Labiryntho femel commiferunt. iilis certè debemus horribilem iuris pubtonbsp;prauationem, familiarum difsidia, fortunarumeuerfiones,fimultatcS', initnicitiasamp;nbsp;alia, quibtispax publica milêrrimêturbatur.
41 Prineiftt Caret mer^nbsp;tettarijinbsp;DtM,
Damnantur quoq; Keges Principes viri, qui belJa non nccçlTaria fufcipiunt, nomina fua dant Gares mercenarij, qui cûm militiam Cibi quaeftum fecerint, omnes «oj«wnbsp;anguè pcius odertint, qui Kegibus pacem luadent, aut bella iaci exorta fopireftudent Vtnbsp;nim hic beatos dicit Chriltus pacificos : Ita in Lege olim folenni fcßtcntia maJediûinbsp;ciantur, quotquotpro pretio funduntinnocentemfanguinem, £t notumeft illudD»*!quot;*'nbsp;I^ißipa Ó Deus genres, quæ bella volunt, Pfal. 6t.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
*t.SnfuTTtnet. ' Damnantur præterea hie fufurrones amp; obtredatorcs, qui venenatat lingua
* interconiundilsimos odiaatq; fimultatesfeminanc; Quod genus hominuin hodi« dquot; quentifsimum. Omnibus autem feruit, quod Dauid olim dixit ; Quidfaciat, amp; qw'dï^nbsp;tibi Deus, ô lingua dololà? Sagittas acutas viri fortisamp; Carbones Iuniperi,amp;c. Pfah** .
Magnamcrgoamp; vberem cogitandi materiam hoc loco habentomnis loçiSlofû* homhvs,in qua fidiligentius omnes excrcerentur, faciliustam fibjjplis quàtn anjs wnWnbsp;rent. At quia plerolqj abripitfatalis ilia difsidiorum nouifsimi feculi calamitas, fuinbsp;officij mcminerint,qui Euangelicaï dodrina Itudium profitentur, rt Stipfi interfeptu .
9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcant. Sc quantum in ipfis elt, alijs quoq; pacis authores atq; adminiftrifint. Ita
beati erunt, amp; vt Germani Dei filij hæreditatem regni cceleftis adibunt cum I ES V C-B S TO, Domino noftro ; Cui debetur benedidio, honor, gloria,amp; poieltasin'nbsp;Amen.
_lt;
H O M I L I A X.
Bead qui perfccutionem patiuncur lufticia: caufa : ipforum eft regnum clorum.
NtER EOS, oyos DOMINVS NOSTER SVS CHR.ISTVS,beatoseircpronunciar,nupcrpacificosnuiutf^^nbsp;Sc hos Dei filios elTe dixit, Intelligit autem hoc nomine,primiininbsp;lij fui prseconcs, qui lætum illud pacis inter nos amp; Deum fad« nununbsp;prædicant, amp; reconciliationis noftræ cum Deo funt quafi mediator^-Deindequofuispiosamp;verecrcdentcs, qui ex fide omnes dib?'' 'nbsp;amp;proinde cum omnibus pacem colunt, quantum in ipfis ell,
quae inter alios oriuntuijÿ/îîdia componere amp; diflidentes in gratiam reducere ftudent. y rum ca elt infclicis mundi peruerfitas, vt qiillos magis contemnere, imo odilTeôtnbsp;leat, quàm cos,qui publics omnium faluti confultum cupiunt. Docent hoc ( vt ex fd'?*nbsp;nihil adducamus) quae in prophanis hiltorijs leguntur exempla corum,qui ciirn patn*®^ gt;nbsp;niunemfuaprudentiaamp;fortitudinelerualTent, pollea ab ingratis vel ciedi velnbsp;funt. Quid ergo aliud verbi Dei adminiftri fperent, quando lueem illius mundus
dit, quod per hanc opera fua mala arguiamp;corripilentiat? At tunc fieri folct.vt multi tudinc ilia ofFcnfi, in officio fuo fegncfcant, neqj vclint pro ingratis amp; conttimacibusnbsp;ri ; multi item de Euangelij amp; fidei Ghrillianae veritate dubitent, quando htiiusfedaWf^ jnbsp;dignilsimc tradari, amp; Deum ad iniurias, quas patiuntur, conniuerc vident : Sunt di*®'jyjnbsp;tentationeiliafupcrati âfide omnino deficiunt. VtergoChriftushisfcandalis occutn^»**nbsp;loci Aphorifmum fubijcitdiccns;
Per/ietti» t^ufdßt.
Beati, qui perfccutionem patiuntur iulliciae caula, Quoniam ipforum eft rcgntifU rum. Perfccutionisenim nomine omnia intelligit, qu«alij nobis faciunt, noccndiatid .g,nbsp;mninoperdendi, Itudio, Fonsamp;origohorum eft odium, quomundus ipftimamp;d'^Sgfl,nbsp;resperfequitur. Parit hoc inimicitiam,infidias,calumnias,t5£obtredationcm: ex fi***jyotnbsp;tur-fuga ÓC cxilium, cuius comes fere eft egeftas, amp; fames, infamia amp; contemptus ;nbsp;his plerunqj carccres, amp; vinçula, flagra, amp; diri tormentofum cruciatus, qnos tandenii'®*nbsp;^nus acerbum quàm ignominiofum mortis infamis fupplieium fequitur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦ 1^.
CHJentetfer-ficutionibui tbnexj/itttlt
Dtftn ergo difeipulis fuis veroa faciens Ghriftus, pcrfecutionis meminit.non nuit, his omnibus illosobnoxios fore; quod alibi diftrtis verbis docet: Non elt y{lt;nbsp;I maior fuopræceptore, neqj fouus hero præftantior. Si meum fermonem feruaucrunt-ftrumTeruabunt : Simcperlccutifunr,5cvosperfcquentur ; In mundo aftlidioneifllgt;*
-ocr page 539-h'om I L 1 a X. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9 X
Âs.tücnoî àSynagogis fadcnt vos, amp; vcniet hora, qua, qui vos occiderit, putabit fc cultum '' pr«lhrtDeo. lftavcrônônideodicit,vtquenquainàleabfterreat , fedvt qui ipfius difcipulinbsp;cflc voluut, fete ad cruccmfcrcndam préparent. In præléntiverû, quando beaios dich cos, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
Ïuibus tfta accidunt, ne his ofFendantur, monct, fed vt nihilominus finguli officium-feduld nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
atiant, Qitafidiccret ; Scio,quodftt mundi inf'elicisingcaium.que filiorum huius lecuhim» probhasj 8c quid inter hoseuenturum (it vobis, adcoq^ omnibqs, qui me vera fide amplexi,nbsp;tn me plé volunt viucrc, amp; alijs quoq; falutis adminifiti funt. Eruni hi inuili amp; exofi pieti%nbsp;ötquotidianisaduerftsiaéïabuiuur. Sed neminem itta oftendant aut pertcrrefaciant, Eto-niin reuera bead lun't ules, neq; ipforum beatitudini aliquid derogabic impiorum improbitas.nbsp;Ad illos etiim pertinet tegnum clorum, id ell omnia, quæ per Euangelium predicaittur, cu-hjquot; hk finis amp; fcopus ell, vt regnum Dei in hominibus, adhuc in carne viuentibusj, intiaure*nbsp;tur, Sc ijdcm huius vite curriculum emenfi in cldUsregnipofl'cfsioncm transtèrantur. Hic 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
(inquam ) huius didi fcn(us ell, in quo dub potifsimum debent obleruati.
ihimum, neminem ex huius fcculi fortuna vel beatum vel miferum cenferi deberc. Vt enim in alijs Aphorhmis, quos audiuimus, ita in hocctiam Dommus.ceco amp; pcruerfo iudi-cio mundi occurrit, qui fere beams amp; (dices dich eos, qui propter opes amp; poteniiam in ho-aoreSt prefio funt, vt ab omnibus vel amentur vel colantur, vel (ahem timcantur ; amp;p|ÿinde fert dehtt^nbsp;quieii 8c fccuil viuunt. Econtra miferos 8c infelices dich omnes, qui non folùm communibusnbsp;miletijs 8c calibus obnoxij,fcd ft infupcr plærifq^ exofi Sc improborum quorumuis iniurijs cx-pofni font Et lane fi rem omnem conlidcremus, mox patebit, neq; bcathudinem hominis innbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
pteicntis fcculi bonis confillcrc,ncqiaduetfa Sc incommoda huius vite quenquam mildura infcliccm taccre.
Etcnimquecunqimondushicinprctiohabct,quafibeatosfaciant,jpri'hio pctfefluxa Äcaducafunt. Omniscatofacnum(clamatPropheta) Scomnisgloriacarnis, floeagri. Etgt;^*^'*nbsp;lapicntlUinius Kcguin Solomon, cum, quecunqj magnifica videntur, intus 8c in cute petfpc- ¦' 'nbsp;xillct, cxclamauii; VanitasVanitatumScomnia vanitas. iSIonpoteft ergo in his aliquafeli-nils dTellablfis 8c perpétua. Deinde hec ipfa fuis iÙcccbris fenfus incfcant, 8c. ptoindc abulunbsp;tuonoccnt,fiquiseisanimum addicat. Qiiod Apollolus obferuans fcribit ; Nc diligafis i, tofc«».*,nbsp;muudum, neq^ ca que ip mundo funt, öcc. Cui confentit Dauidicum illud t Auerte oculos we*nbsp;tuos.nc vidcant vanitatem. Quia ergo his inefcaii peccant, fit fere , vt ijdem prêter omnemnbsp;cxpcélationcm percant, bcipforum félicitas atq^ gloria fubito collabatur. Sunt ergo talcs Çv»nbsp;Alaphduchatjinlubricoconllhuti, Scfrpcexpcrimur, qyod Dauid dicit : Vidi impiiunnbsp;violeuiuu 1 läc Icfc dirtundentem infiar Lauri frondofæ : Et tranfiuit, 8c ecce non erat-; quafiu^nbsp;eum , 8t no .1 dl inuentus. Et mirum ell in his obfetuandis adeo llupidos die multos ; quinbsp;Chrilli nomen ptofnentur cùm gentium Philofophiifta viderepotuerint, ex quorum fcholis .nbsp;Pocticuin illud ohm defumptum fuif; _________Diciÿ be^tu
^nteebitumnemp ptpremé^fittiera debet.
Cclcbratur itcmCroefi Lydotum Kegis opulcniifsimi hiftoria,^! cùmfe propter tegni amplifsimi opes bcatifsimum mortalium die fibi perfuafiflct, 8c Solonem, qui vitae fiùcm cx-pedandum die monucrat, non abfq; Iloniacho rcieciffct, tandem à Cyro in acic viélus in ho-Ilium potellatcmycnit, 8c rogo impofitus slta voce Solonem inclaraauit, fefe infclicem 8cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iluliura fuifle confcffui eft, qui huius fcculi fottuflse nimium fuiflet addiftus. Sed quid
opus elL V etcra exempla commemorate, quando huius generis multa occurrunr quoti-dic, amp;. omn'rum loco nobis futliccie poffunt quae In diuitibus illis, fatuo, 8c cpulone Cirtiftus i«* 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ptoponit.
Econtra neq; miferos aut infelices dfe, qui in hoc fcculo aduerfam fbrtunam fcrunt, multis argunicntis confiât. Nam primo nihil nobis accidit abfq; Dei voluntate, qui cùm nó»nbsp;llriamantifsimui,öciprabonitasht,bonum 8cfalutarccft, quicqtrid ex Ipfuts manu datut ;nbsp;8t vt ohm, quæcunq; crcauh,crant valde bona, Ita hodic ctiam, quicquidfa^t, bonum 8c fit-is cultoribus viilc ell. Quae ergo nobis aduerfa aCcidunt.virgas fine calligationes paternas æfti-marc dcbemus,quibus in nobis cOcrccndisviituT.vtamp;icclerümoccafióncs videmus, 8c ipfi
oftidofius obfequamur. Itaq, dileftionis paternæ documenta nobis prxbet vt Paulus ex Ebr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m*
Pairis exemple docct. Nee oftendat quenquam quod fere hominibus imptobis amp; prophank nos calligindos permittit. Nam in cpquoq; parentes imitatur,qui ftlijsfuis pædagogos præfi- .nbsp;ciunuqni ctfi in illos imperium habere videantur, rtwera tarnen feruorum loco funt, neq^ cutn'nbsp;fili)s hxtcditatcmadeuBt. Et cur eleélotum opéra in fuis ex ct^fificandis vteretur Dcu^8c ex *nbsp;valis gratlsc vafa irx faccret l Deindc,vi bona huius vit« non pctpetuâfunt Cvt paulô aiwc dixii,Cor«ia»nbsp;musytu neq^ afilittioncs.Ncc .n. nos fupra vires tentari finit fidelis ille Patcr.fcd cum tentatio-
ne euentum dat felieem, vt omnia nobis coadiuraento fintinbonmn. Sæpè etiatnfit, vt qtiæ c*». as. ««» nobit nocltuta videbantur.maioris felicitatis occafio fint. Ita lofephus ex feruîH eónditione 8cnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**?
lt;*rc«ib. ad Acjypti jubctnacula peruenit, vi Patrem Sc fratres alcrceEi Dauideiimili ration«
P«
9
-ocr page 540-52'4-
I« .Îx-?W, 17» 18»
IPlt;
a,Sam, z,
ito», f.iy.
ttrfetMti» fro-fttr titfticuuo Jiltt bcitit
)ußtci4
IJ^. ^,6ii
I, Cw. 4. £»quot;gt;1J.
I, Cer, I*
Cntmehit
«en/erttt flt;t- profugi jnccrtis fcdibus vaga'ntur. Etenim Petrus Apoftolus, cum ex Domini ok ttn^r^ßs^ ______:_î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«n.:» _____ «%ÂZ1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. xr^ z,..:«,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* zJ
( Per, 4«
it
per omnis generis aduerfa ad regni folium afcendifle leginnts. Güiiis generis dunt. Quibus adnumerari debet, quod interdum aducrlà obllant, ne nobis ipfis ni4U.nbsp;grauioris'authorés fimus, Quôd fi verô nihil huius fiat, neq; vllus calamitàttim amp; v,nbsp;num finis appareatjfaltem mors illis fineniimponet., ad quam fingulis moincntdnbsp;mus ; Et iiæc qualifcunq; nobisaccidat, nos ex perfccuforum manibus eripit.quinbsp;pus occidere poflunt, amp; ne hoc quidem, nifi ira pcrmiuat Deus, penes quem loh'*« *'¦nbsp;nbsp;nbsp;,
vltie amp; mortis arbitriunii Ex morteautem in vitam vcram tranfimus, teile ChrillP-^^ Epopa-teftamentum clt; Volo Pater, vt vbi fum ego, mecum fint, quos dedilti mihi, heo yjjjm. cilcorvobis, ficuti mihi padus ell Pater, vt ad meam menfam edatis amp;c. Et lie à Dc° *'(,Qjjjinenbsp;tum eile dicit Paulus, vt per multas aftlidiones ingrediamiir in regnum Dci. Qi!®? (]jfnbsp;beati dicuntur mortui, qui in Domino moriuntur, requiefeunt enim à laboribusnbsp;ergo miferi amp; infelices dicanturquidDeoPatrecaftigantur, amp; filij Deinbsp;olim cum eodemætcrnùmviuent? Quin potius Temper in auribus 'amp; animis n0'nbsp;Beati qui perlccutionem patiuntur ; Quoniam ipforum eil regnum clorum.
At non minus obferuari debet aliertim, qwod Chrillus non fimpliciter beatos mneS, qui perfccutionem ferunt, fed vt fuprapaupercs quidem beatos dixit, deijsnbsp;locutt^cft, qui funt paupercs Spiritu: itain prrclenti promifsionem illam ad eos Knbsp;quibuspcrfecutio propter iulliciamaccidit.
VidendUm ergo ante omnia, quæ fit iufticîa ilia, de quahic dicitui. Natn bis quseras, nullam inuenies. In peccato enim omnes concepti amp; nati fumus,amp;nbsp;noftræfuntinftarfordidorumcentonitm. Et notumeftilludPauli : Nullius mih^.^p«i,nbsp;fum, fed non propterea itillificatus fum. Item ; Omnes pcccauerunt, amp; dehtiunturgi® .dnbsp;amp;o It«q;fiDeiiudiciumfpedcs,exmeritópatimur, qiiicquidnobisactidit. ^^r^i-yiili'*'nbsp;feipfum üominus paulo pofl,dicens: Beati eritis.cum conuitiati fuefint vobis,amp;p«dnbsp;rint,PKOPTER ME.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Iraq; iiilliciæ nomine primo ipfum Chriftum intelligere debemus, qui nobis a iufticia fadus eft. Deinde iufticia quoq; dicitur fides, qua ilium apprathcndiniuSznbsp;deiuftificari dicimtir. Sequitur hanc obedientia fidei, qu« hominem toium D^o vei*- . )iilt;nbsp;huiic fuper omnia diligat, eidem obediat in lànélitate Sc eins nomine quiduis ferre P?-pili^nbsp;Qui vero tales funt, ij honiinibus quoqj fingulis, quod cuiqj debetur, tribuunt, qu°®nbsp;j^oprium èfte olim Philofophi intellexerunt, etiamfi veræ iufticiæ authoreni,ChrilK'nbsp;rarenr. Ad eos ergo foloshæe gnome pertinet, qui ideo perfccutionem abjmpijsnbsp;^opter Chriflum, quôd nimirum neq; fidem in hune abnegate volunt,- neq;nbsp;ges quiçquamfacerefiueincultu, fiucin vitæîiiæconleruatione. Talcs olini Ap®,nbsp;runt, qui ctfi fefe propter Chriftum omnibus inuilôs efle vidèrent, carccribus,nbsp;amp; verberibus mulâarentur, amp; ( vt Paulus ait ) bominibiis amp; Angelis fpeélacultimnbsp;men neqj ilium abnegate volucrunt, quem,folum Iciebant habere verba vit«nbsp;CO iplis mandatam Eotujgelij prædicationcm intermittcrc. Horura veftigiafccutinbsp;Martyres alij, quos nuiïæ tyrannorum minæ, nulla exilia, uulli carcercs, null« P*nbsp;exquifitiflunorumcruciatus,cogérépotuerunt, vtabnegato lESV CHRISTnbsp;Dijj gentium adolerent, aut per Cæfarum fortunam iurarent:. qttibus deniqi -quo® ^j^^tnbsp;vitam ne hoftes quidem iufticiæ amp; innocentûe teftimonium potuerunt negate.nbsp;meritoadnumerari, quicunqjiodic propterfidei inChriftum confefsionem, amp;nbsp;conl'cientiælibertateferuiant,exiliumlpontaneum patrijspenatibuspræfertint,nbsp;mnis generis tonnen ta fuftinent, amp; vitam fuam inter hæc deponuntpotius.quamnbsp;.facrificium approbarc, Diuos inuocarc, imaginibus cultum cxhibcre,aut alia faccrenbsp;falua fidei confeientia non pofliint fieri. De hislt; inquam ) Chriftus in pracfcïui
Nihil ergo hoc diéltim ijs fertiit, qui propter admiflà fcelcra poeuas dant,aut quid pariamini ^opter iufticiam, beati cftis ; non multô póft ait ; Ne quis vcftriii«nbsp;vthomicida,autfur,3utmaleficus, autalienarum rcrum in^edor: Sed fi vt Chrift'^^f
pudefiat, iméj glorificet Deum in hac parte. Enimuero non debet animarum catorum remiîfioijs negari,qui propter atrocia deliâa, ad necem infamem ducuntut (Tnbsp;putet quôd fupplicij grauitate amp; infamia expient fcelera,amp; vitam æternam æereaiit^nbsp;cnim peccatis fempiterni inferorum cruciatus debcntur,nullo fupplicio temporari jc!^nbsp;uis diro amp;crudeli,ina expiari podunt : fed folius Chrifti cruci amp; meritô hæc lausnbsp;,in qo,eA pcccata omnium nollnim Deus confluere fecit, Sc qui mulftam noftra:y°Lipi|^nbsp; (vt Ifaias ait) in fe reçep'it, vt fuo vibice nobis mederetur. (^apropter miferi ilH ,(,nbsp;numremittidebent,vtlatmnem ilium EuangcHcumimitati ex fide vera clament:nbsp;mci Domine IES V, qui deuiâa morte Sc inferis,fedes in regnotuo ad dc.xtrainnbsp;Rex modo viàorioftK,fcdSaCerdos SiAduocatus noftcr,perquem aditura habetnu* r
Jiuqr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
-ocr page 541-nOMÏLlA X.
Prxi:tïa neq 'illis Apborifrnus ilie patrocuutur, ^ui fibijpfjs petfccutionem amp; afïliâio- co^traeei n-s »ctcrlitnt non ncccflarias, amp; idco fe bcatos efic, aui de ftde amp; religionc rede lendfccontcn- fiHjffîsferfe-dui'ii. Nanr vt vcicrcs dixeriint, non iupplicionx, fid caufa, facit Märtyrern.
Abidi dint ig,ituThocChrdVi dido olim Uoiiatiftæ, lt;ini quando propter fchifinata amp; Ecclefiarum iniquas damnationcs, amp; mulia aha, quæ canira hdem amp;.chaiiiatcm fiib religio-ifo prætcKtti deügnabant, ab Imperatoribus Chriltianis coercebantur, amp; pnis propofitis co-gerentue ad EcJcliain redire, luntfc fo'.os Chrilh.germanos difcipulos efle dicebant, quodnbsp;ctticcm litrcnt, amp;. omnibus exoG etVent.
Qiiorinn vclbiquot;i)s hodie Anabaptillæ infidunt, qui fimiliterbaptifmum non abfq; facti» le}gt;,apiop'iunationc iterant, ab EcclihjS feditiofam taciunt feccfllonem, vnitatem Ecclefiæ fein- .nbsp;dunt, dogmata itena fpargunt partim impia, qtiibtis veteris TeEanaenti libros amp; pfdeos patresnbsp;tbimnani t partim feditiofa, quibuspnblicx quidena iuriliurar:di religionem, amp;. naagillratuumnbsp;«tiihóliiatem, cciiant, priiiatim vero fanailias eucriunc diffipant ; Etü ideo principum edi-disot pnis coerceanttirjnaoxiniqniSsimélecunv agi clamant, amp; propiiam Eeclefiæ notaninbsp;eji'i aiunu'pcrf.cutioncm ; quo argumento hommes rerum imperitos raouent, vt ipfos feden-tiir, nc in pace ili o'.io ( vt ipli loqutintur ) lalutis iadiiram faciant. Sed idem illis refponderinbsp;poteE,quod ohm lgt;. AugulhnushuiiislocioecahoneDonatiltisrefpondit ; Non ifta oerpetinbsp;Ituduolum til, led ilia proChiiili nomine non folum xqtio animo, led etiara cum exmtatio-ne lOlcrarc. Nam multi hævetici, nomineChriltiano animas decipientes, mtilta talia patiun»nbsp;tut ; Stil idio excluduirtiir ab ilia incrtede, quia non diduni eft tantum : Bead qui perfecu-lioncm patitinttii ; led additum eE, Propter iulliciam. Vbi autem fana fides non eft, non po-ted elle indicia ; Quia iullu'S ex fide viuit. Neq, fchifraatici aliquid fibi ex ifta mctccdc pro-raiitant ; Qiiiafitnilittr vbi thavitas non ed.non poted eEe indicia : Diledio enira proximinbsp;nialum non opcrattir ; quam 11 habcrent, non dilaniarent corpus Chridi, quod eib Ecclcha.
I Ixe AngnlV.nns, qux mutaiu 1mum nomine, de Anabaptiftis verifsime dici poffunt. Etcnim
II lidc Vera prxdiii ell'cnt. non opcriim iulUciæ falutcm adferiberent, ncq;hanc Pharifaicapla»
lie conlideniia iadarent. Similiter, li charitateChridiana aidèrent, non tara confidenter damn Kent Ecelefias totas , in qnibusEuangeliumpuré prxdicatut, Sc Deus ex ddepern.o-nu'.i I l' S 7 C. HKlsri in-jocatur : neque relidis fuis rebus vita m vlucrcnt in qua iphoiiofialijs onc'ii dint, raulio minus defertis fuis coniugibus aiq^ liberis, hinc indenbsp;vag.ircntur, Etcnim qu« fcintilla charitaiis apud cos reliqua cd, qui quoq;, id cd, natgt;-rales aflediones in cotdibus fuis redinguunt, amp; bcdi)s détériores funi, quæ fuis caiulis pro vi- 'nbsp;r'.liptofpieinnt.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
Obg'.iunt ihi ; At iia nos Chridus iubet, qui dixit : Si quis venit ad me, ncc odit patrem /.«e.r t futim, ac matrem,amp;vxorcmamp;libcros,Sc fratres8cforores, araphus autem etiam animamnbsp;lu am, non poted mcusctl'e dilcipulus. hem. quinon valedicit omnibus bonis luis, non po- nbsp;ted meus elle dileipulus. Kidiculum. ErgoncChridus,qui vt regnuni Dei inter homines,nbsp;indauraret, in inuudum venit, nullus admittit, nifi qui prius in pontes, fratres., coniuges,nbsp;libi ros.imi'iifaAifuetinil Non redeigiturargumentatur Apodohis : Qui fratrem, quemJ**nbsp;videt, non dilij,ct,qui)modo illcDcum, quem non videt, diligere potcrit ? Quin ergo ipfiimnbsp;Chtidum audiunt Ifii illius dhti inicrpretcm, fidelilfnnum , 8c ilium condieionaliter locutum nbsp;elle vidèrent. Nam ahbi dcaif, Qiu araat patrem 8c matrem fupra me , non cd medignus:nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;to
'S
Et qui amai l'ilium 8c filiam lupra me non cd me digntis. Item nullus cd, qui reliquerit do- * muni ant Itatrcs ant lororcs, aut pattern atit matrem, aut vxorem 8c liberos, aut agros ME A nbsp;cailla 8c V.uangcli), qtiin accipiat centiiphcia mine in hoc feculo , 8cin future vitam æternam,nbsp;inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÖCC. Non ctgo vt temerc nodros telinquamus, 8c nobisjpfis crucem non ncccffariam aecerfa# ¦ ,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nruj.iubet Dominus,ledquando inhoebiuium nos adduebos videmus, vt aut ipfccuinfuo
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ituang'dio abnc;.,andus, aut parentes, vxor, liberi, domus 8c agri rclinquendi dm, tiinc ilia o- M«rc. i«^
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;milia libi pollponi vult. Ed ergo temccaria nimis præfnmptio 8c cæcus fur^r Anabaptiftarum,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qu.) «hrcpiifita tcVmquunt, 6c lutbarum in Eeclcfta 8cïEeip. authores funt. Dcijsloquox ,qui
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fubfilividianisniigldratibusviuunt.quiabolitisfupcrditionibus Papidicis, portas fuas régi
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;glotixChrido aperucruut.ôC vlhuiusEuangcliun¦lpurèpr«dicetur,pubJicaauthoritateman-
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Qtns cnim illic obftat idif,quô minus Chrido crcdant,Chriftum colant,fequantut,5cci-' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rt:m obtempèrent ? (.i^iis,ne ilium publlcé proHtcantur.prohibct? Quis illos ad ilücitos cultus
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aut lupeilhtiofos cogit.aut vetat quo minus vitam viuant finftam 6c Chridiana profefliónc^
l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dignam lAoicrant ergu dorai fuæ m3ncrc,opus aliquod hoiicdum facerc,fuos cducÂc 8c alerc,-
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dus diiiq; res agcrc : fed malunt viucre amp; àÂÀo-tifi9mox«T«ii, quod vtrunqi Apo-*'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*?
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ihili-iChrilhanishominibusalicnilsimumcflcvolunt. (^art^cminem moucant idorura ' 4»
hoiiiiiium qucrelæ 8c hypocrifis, qui duraMariytibus acccnfcri volunt in fidem fimul 8c çha- ,
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fitate peccant,8c ijs aihiumctari mercntur,quos ddê abncgauilTe, 8c inhdelibus détériores elfe,.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; Pauluiÿ
-ocr page 542-gt; S oriaamp;potcll^sin ^tem, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;viuamusamp;r^gne«^^'
«nun-j, Amen.
j. . Ho Mï Li Ä VT quot;Wlnmadueriusvos, tHnbsp;^^^nimperfecuri/'''nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;raerces veS^® fos,
P^Wecut, fueruntProphetas, qui fuaun^^ tribölatiories infl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^CRïptvr^,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yoiuini!^
Pè viuere j Perfecutionem palÏuros untur. E,ri veró fdT'?^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P'^amp;
sflcjquàm oiinî rui nbsp;nbsp;nbsp;Pf°^^*^o««tgt;pfori»n fommnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ju
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;¦' â^««^figt;criuïo^?«?Jamp;Scruatoris, lESV
^^'^eifiosfieri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fpu
toto CO X i.pä ferre recu^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?'ht nfihi taXanbsp;nbsp;nbsp;P^^ttm amp; mortuam elfe frmitsi'
l/ni coîîcuirar ^^afehemr!«. j ' -^5nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propter ipfum amp;. flosnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. rorun^ a
tatnificum mfP^^^tus, rebellis di(gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^totnani ioris contanp^^^'^^.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oti^
tes amp; ridicnr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^S^iitar id véró^^^- tlicar, citi tem dchifcst,
ftn. Qai^ ,r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;perlequidicar PPj^tt mundutn rnquam taßt impo
âcÂibê^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prinfis angifnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tferitatis Sc iuiiieiæ cîîltores fnt-
Chriflttt fat/iiiafiemnbsp;flitAft
tiWicf£rr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^t Apofifoi Jnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriflus
d^nfuri s;T^f^^^'ïtgt;runi eaufa iX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;patbctica fernioneib
species h'^r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adoerfii« ^^^^°^^badfiterintrobis.Scp^''^^'^i ^^ij]ii}p^^J.
Senfus ytrinr ^7^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sc nomennbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vos odcrinthomines, amp; P
Ptiquamn! -^ ¦^ticeft; Beatosri ^^^'^»^fojalom,aecerintpropicfß psii^'^./ tûgratusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adv *101 proprer iufticiam pcrfeciio jjjielüsj»
ah oTn Xquot;quot;^^'P«»tos7d?ó±r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'«pt-nris pertiner. ftenim
dcXïquot;±*^'^^^«ciuderXTP nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;com/nerao
pterrne in ^^^°t«inun, inenm ^^^itijs apertis amp; caliirnnijsinfi^* P
Pieruna in kat ftcnlafirt^
Cfttce ofte nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^resnoM »ncidtrntjanquam boaisScin ^-Uiip^^^^i,!,
*« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfuaftodecepit, vfnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X
uniDfin ^*^^Pt®textuhni ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'^nki feipfós fcduciiM, q^apnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.pJ
EX n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dignitatcs,velcaa^ (
comn^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;annotauit ) onf*^^ ^biperregnum eins non ede de h^e nnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cred^^
4r.
S - nbsp;nbsp;) «tuseS amp;Vnnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regis (id eft,£rcied^gt;^
d^^rêpriSt^'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fine fpirirualibus eondare,
nbsp;quot;Pr^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°®uta ifïpræfentquot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ignominiam, egedatem SC ^^feudif'
'' -tó/evideaÿ^^'WwXquohoaanoîierqisatuorfpeciebiisetPi^tsilt;^:
détint nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tarnen non nti-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prophani ipfosperfecucun hnr,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifl'
*5 '
*
}«
ddittn'^tttant. Atnfinnquot; V^u'^^t. Tyrannorumquidem Scfiden:i!:f!tit^
-ocr page 543-HUMILIA 11. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'2i7
chcaloquens diccbat:Eft quidem adhuc vit, per quem polTemin Dominû qu«rerc,fcd ego qdi J. xlt;j. ». ilium : quia nunquam mihl prophetat bonum.l'cd duntakat malum. Et ümiles quidem vocesnbsp;hodic ex multis audiuntur. Sed quid aliud facerent prophani homines amp; apeni holtes, quan-do quiEuangelij nomine fuperbiunt,odium minillrorum verbi nd poir'inidiisimiilare.Quis *nbsp;cnim odi) malitioliliiini indicia effe negauerit.quód itipendia aut victum necelTarlum malignenbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
largiuntur, quodaliorum'Jiberalitatem illis inuident, quodiplorum coiloquia,congreflum, into confpefttim qnoqj deuitant ? Id vero deploratam huius mundi malitiam arguit, quandonbsp;cos odcrunt, qui ipfis patrum loco lunt, qui æicrna clcltis rcgni bona iphs dilpenlant, quiq^nbsp;vt ipli régnent,laborcs,inopiam amp; cruces perpétuas ferunt.
Deinde feparationem nominat,pcr quam non dubium eft cxclufioncm Ftuc cieftloncm exSynagogaintclligi.quam po'Aca Pharifæos ItaiuilTc aduertus cos.qui Chriltum iequebantur, /'» »».nbsp;loanncs Euangclilta Ictibit. Erat lila non modo ignominiola.fed cum infigni lortunartim o*nbsp;mninmiailutaconiunéta : co quod omne commerciorum ius talibuS negaretur, vt alibi dixi»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
mus. Et hoe illud tclum cll.quo Pontihccs iam leculis aliquot totum orbcm tcrrucrunt, amp; reget potentifsimos dcbcllârunt : quo item hodic etiam aduerfus eos vtuntur, quos à fua obedi-entia difcefsilTc vident. Sed tunc in mentem nobis veniat, eos àChrilto colligi.quos fuperbi il-liamp;artogantesfidcidominatorcsamp;animarCityrannicl)ciunt. Excmplumeius rci cuidensin ceo illo habcmui.cuiushiltoriam loanncs cap. p. prolixe defcribit. Videtuntolimh^co virinbsp;Tigutini.maiotcs noltri,quando propter obcdicniiam Ludouico Illi, Imp. praeltitam a Papanbsp;cxcommunlcati fum.St totis annis oftodecim incommoda amp; pericula ornnis generis fortil-fimc fultinucrunt.Cùm cnim poltca abfolutioncmCardinalis quidam Papæ nomine ofterrer, nbsp;liquidem illam fuppliccspctctcnt,rcfpondcrunt;Sc nihil faóturos viris bonis amp; tidis indignumnbsp;ncq, mcruiffc vt cxconimunicatentur,facial ergo Papa ( dicebant ) de nobis, quod ipfi vilumnbsp;l'ucrit.öcc,
Tertiutlocusconuitï)sttibultur,fubquibusomnisgenerisprobra SccrimitÄ comprx- c«»««»*. nbsp;nbsp;«
hcndit.quK vcl pttfcnfibus in faciem obijeiuntur, vcl in abfentes fingnntur, vt omnibus in-tames 6t exoliliant.Qux quam acute vulncrcnt animos gcncroliorcs.in Dauide cernitur, qui « oullo aVioiniutiarum gcncre tarn acerbe conqueritur, ficuti in Pfalmis cius eit vidcrc. Sed
* a I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;innocentiam aduerfus malediéta ciufmodi non lemcl magna cum graui-
rate détendit, quando nimitum impij holtes ilium Samariianum clTc, cum Beelzebub daemo- ,^0. nioruinprincipeconiurauiffc.populumitemfcdutcrc amp;paccmpublicam turbarc calumnia-bantuf. Qux omnia dcinceps Apoltolisquoq-,cxprobratafuilTe.Àltorum liber docct, amp; Ä)Snbsp;txcinplis aliquot alias docuimus.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
IdipluinycropoltcristcmporibusChriltianis accidiffc ex hiltorijs Ecclcfialticis ap^Ça-tet, 1 lutrcnda fum.qux ab illis in coetibut nofturnis dcfignari dixerunt, qui cos extinCtos cu-picbant : yi viderceit apud'Tctiullianum,Gyptianum, Arnobium.amp;plurcs alios qui ilioruin innocentiam publicis Icriptis 8c apologciicis fermonibus apud Imperatorcs habitis derende»- nbsp;runi.Scd5club Froiaiio Imp. Plinius Secundus Afix Procof. deillorum inuocentia tcltimo-niuinluculcntum pcthibuit. Hodic autem milcdiccndi licentia lio^alfatur.vt nullum crimennbsp;ram atrox.tamqi ahenumfit ab hominibus Chriltianis.quod non illis exprobretot ab ijs, quinbsp;ptincipum aurcs aiq, animos iampridem poiledcrunt. Quod veto pios maxime offendit,tercnbsp;occlul« lunt antes principum apologijsChriltianorum-.id quod corum holtes audaciorcs atq;nbsp;fctociotci teddit. Sed prodclt tunc corum mcminillc,qux hie à Ghrilto dicuntur. Qui veto ex 'nbsp;principum Sciudiciu otdinefunt.difcant alteram aurcm accufatis rclcruarc,ncq; acculationcmnbsp;vllam temerc admittant.nifiquam tellimoni)s amp; rationibus idoneis contirmata elle vidciint. nbsp;Sed addit his quatiumChtlltus,fotcvi impij holtes nomen quoq-, fuorumvt malum,
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;id clt, fccletaium,inlauftum 8cinaufpicatum.cijciant t nimirum quod dignos iudicent,quo- AmA.
rum mcmotia quoq-,in vniucrlum abolcatur. Quod quam multis Stvarljs artibus olim quidam tcntârint,rails uotum clt. Hue cnim räerri debet,quod publica iufamia Chriltianos no» laruiit, exautoratis balihcum miliiatcm abftulcrunt,domus tolo «quârui^,eoldcm profciiplc-runi, 8c nc quit corum mcniioncm lacetct honcltam.grauifsimis cdiótis mandârunt. Huntnbsp;Uta quoq, omniahodic,llcuti cum alijscxcmplisinnumcris,tum Catalogis hætcticorum probat! poiclt,quibus vetitatis miniltros adfcribuni,vt hotum libros (ufpcétos reddanf; quæ cau-fa clt, Vt multi corum nomina cxccrcntut,quorum ncqi dottrinam neq; vitam adhuc cogno-rictunt. Sed tunc folctut nos,quod nomina noltra in clis defcripta effe Chriltus ait.in clccto-
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rum albo,quern neq-, ferrum neqr ignis, nulla item vciultas abolcte poielt,nc dum vt homi- L«r.iD.
num imptobotumaudaeix in ilium allquid liceat.
Atquiilta omnia,quxhucufqicommcmorauimus.pijs inhocfeculo fcrenSa funt: in quibus caulam potifsimum oportet tcfpicctc, propter quam illos muudus odit, cxcliidlt,pet- chnfittm txafinbsp;lcqniiut,8t cxfmftos cupir. Hanc vno vcrboexprimitChriltiKi cum ait: Propter me : vcl vt »»»»,£5nbsp;apud l.ucam habetur propter hliû hominis. Eicnim vt vnica modo clt laltitis alfequcndæ ra- x«quot;**'*nbsp;iio.lic vnita modo clt Ecclef» Dci.cui falutil 8c gratix fux ihclautos illc dcitinault : qu« idco
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Y y lt; Catholic*
-ocr page 544-sr28
-
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TilEÏ OMNIVW SÀNCT.
a
Cnnt^t,
Çariintît
Ç« ^nntn^
Catholtcadicîftir, quoad cam oranes omnium fcciilorum atq; gentium clcfli atq; credfl* pertineant. De hac in Canticis dicitur: Vna ilia clt Columba mea, pcrfeda mea,amp;c. Haiici}\nbsp;fibiDeuscxmundolèlcgit.amp;inCHKISTO lESV filioluo libi delpondit.ipîàquo')';nbsp;vno hoc contenta.vniuerlas alias mundi fuperftitioncs procul relinquit amp; damnat, Chril^*nbsp;verb libéré amp; ingenue profitetur. Hune autem alij vel palàm oderunt, ne nomennbsp;cius pofl'unt ferre : alij veto non folo contenti inftnita alia ei coniungunt, in quæ meriti iph^nbsp;gloriam transferunt. Quæ omnia cum à gcrrtianis Chrilti cultoribus reijciantiir, Hnbsp;torius mundiodiumaduerfusillosexardefcit:amp;qui Chrilliani dici volunt, ncquidco'nbsp;Chrilti fidem facere videantur, faills illos criminibusgrauant: quod nimirum in Diuanii'quot;nbsp;ginem amp;lanftosomnes contumelioli lint,quodSacramentaconculcetit, quod rcligionisnbsp;cfcitia contemnant.bona opera cum precibus prohibeant licentia peccandi inueliant.temp 'nbsp;turbentjieges eueriant,magiltratuum authoritatem labcfa6lent,dcniq; iura diuina amp;nbsp;violent. Ncq; pudci eos mendaciorum.qui viri grauifsimi Scprudentifsimi videnturefleJnbsp;ta enim eltluperftitionisvis,amp; tantum ccontravcritatis odium, vt fibiquidtiislicerepuU 'nbsp;niodo iuperltitiones atq^ cultus,quos mordicus rctioerc femel in animum induxctunt,pon'nbsp;deiendere.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Et hue rclpicit Dominus,quando ait ; Mentientes propter me, Ea enim particula 0°^. quam affox fit odium illud,quo ipfum mundus profequitur.Veritaus tantus decor atq, d#nbsp;tas eft, vt ij, in quitus aliqua honellatis fcintilla elt «cliqua,licet interdum à verb aberrent, n^nbsp;dacia tarnen lua artificiole teg3nt,amp; veritatis fpccic pallient,ne mentiri videantur. At quinbsp;fti fidem atq; dodtrinam odillc,amp; perfequi,femel in animunt induxerunt.ij cum pietateablnbsp;fo ctiam pudorc quicquid in mentem amp; in buccam venir,aducrfiis illius profeflaresremU'^^jnbsp;impudentcr eftutiunt, nee quicquam penfi habent,dummodó illos aliqua raiionc exofos»nbsp;faltem fulp^os reddant. Sciunt enim cam elle calumniæ vim,vt fi non vulnus faciat,vibicnbsp;tarnen aut huorem polt fc rclinqu3t,qua cius fama,cui ilia fit,dcnigretur. Et quid hie de vunbsp;hominum expedtes,qu3ndo hodie in omnium ore eft axioma illud Pontificum amp; Concinbsp;rum authoritatc confirmatum. Hærctico non leruandam elfe fidem, imo eos qui à
Ecclefia dilfcntiunfipromifsis magnificis,amp;puhiica authontatc,in naflam pertrahi deberc-^p poltea fuæ temcritatis poenas luant ? Debet ergo hie locus fatpc nobis in mentem venire,nbsp;fendamur,fi quid huius nobis accidit,amp; vt vigilemus aduerfus iltorum hominum meiid^nbsp;at^caiumnias,quibus Euangclij fcdatorcs dilFamant.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.j.
Kan, U
ÙCar,n,
C^id verb hîcfieri dcbcat.Chriftus in præfcnri fie docct,vt fimul animos fuorum nntúrfatMi cil^ia confolationc confirmet. Nam gaudetc (inquit) amp; exultate , Non fimpliciter.jnbsp;iubct.lcd animigelticntis alFcftum corpotis quoq; gcllu exprimerc. Quafi diccret : Aoeo *nbsp;nonolFcndereautcontriltariiftadebent,v'tpotius ideovoslxtari amp;toio animofiniul^Hnbsp;corpore exultarc conueniat. Caufas huius prsecepti mox fubijcir.led priuf'quam eas videsinbsp;meminiltcoportct,idconosgabderc,amp;exultarcdcberc,liquid huiusaccidat,quódpernbsp;gens bonum fit,propter Chrilti nomen alfligi. Nam feimus vitam hominis alioquinbsp;amp; serumnarum plcnam clîÇqu» ex malediâione dcpendent,quam primis parcntibus,dtnbsp;ptcr hos terræ, adeoq; toti huius mundi machinæ,Dcus impofuit,quæpropter nos n.nbsp;niobnoxia fulpirat, amp; vna nobifeum fuam liberationem expedtat. Deinde neme tamnbsp;dtus elt,in quo non locum adhuc habeant reliquiæ pcccati,amp; quse ex primo parente in nbsp;riuata ell natura vitiolitas. Quare ex mcrito nobis accidit,quicquid mali amp; aduerli inc»^ nbsp; grauiora mercbamur,fi Deus luurn contra nos ius perlequi vclit., Magnum igiturhoc b«inbsp;cium clt,quód vitijs noltris débitas pnas in crueem filij lui commutarc dignatur, vtpfOP^nbsp;huius nomen iniurias,contumelias,earccrcs,amp; tormenta patiamur. Id enim perinde' »nbsp;fi quis Rex ferreas hominis facinorofi catenas in torquem aureiim, equcllris ordinis inn? nbsp;conuerteretjamp;infuiordinis equitum album adferiberet eum , qui mortis fupplicio int^^nbsp;muldlari merebatur. Accedithuic aliud beneficium, quód hac fatiohe Deus carnemnbsp;ftram coercct, amp; latfttes peccati fcintillas rcprimit,vt ad refipifeentiam excitet, nc cum nnbsp;do infclici percamus. Ifta per fe ciufmodi funt,vt fi nihil aliud accedcrct,nos confolari pon'nbsp;amp; exhilarate hoc fandto gaudio,quod Chriftus in prsefenti præcipit.
Vtverbnoftro ingenio femagisaccommodet,alias duasrationesIbbijcit. Pr^Pjjj
traminnifie-
annmutaffli. mij promißioncm haber. Quoniam mcrccs veftra ( inqtiit) nïulta elt in coelis. gnntnr,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- -nbsp;nbsp;nbsp; -
4(M7,a«
vocabulo vtitur, non vt noftrum mcritum aftruat.led vt Dei patrft libcralitatcm atq; tern paternam nobis commendet. Nam fi mérita noftrafpedtcs,ea per icnulla funt :nbsp;qfuæ in pra^nti perpetimur, paria ftnt futuræ gloria nobis rcuclanda. Vt autemnbsp;opus elfqubdnosfilij lui pafsionum participes facit : ita illius donum eft patientia,nbsp;conftantia,qua in ilto certaminc vincimus. Vt ergo pater oblcquia filiorum, qua exnbsp;unt,amp;ad quæipfeillisfacultaÂs ScnecclTariafubfidia fubminiftrat pramijs rémunérât nbsp;Deus fua dona,( yt Augufl. ait) in nobis coronauEthoclcnfu mercedis vocabulumhn^^nbsp;que accipi debet. 'nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
-ocr page 545-ft 0 MIL1A nbsp;n*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O O
Ficit autcm ad buius amplitudinem,quód earn non definit fhoc enlm auarorum fordidorutneft)fcdfimplicitcr multam efle ait. Nam quae oculus nonvidit, aurisnbsp;non audiuit,ncq-,in hominiscogiiationcm venire pofl*unt,ea praeparauit Deus diligen-tibusfe. Etfancinxftimabile fit oportet, quod non aliter quampretiosoFilij Deinbsp;fanguineacquiri potuit. Docet hoc ipfum Paulus adCor.fcribcnsîMomcntânealeui-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**
tas afflidionis nofirac cxccllcntcr aeternum pondus gloriæ confiât nobis»
At quia caro in præfcntibus haercre folet(quae præcipua cauffa eft, quod pcrfecu-tione offenfi fuccumbimus) Chriftus mcrcedcm banc nobis in clo monfirat,vt animi oculosabhuiusfcculiconditioncillucattollamus, vbi nobis ipfc patriam amp; ciuitatemnbsp;permanentem acquifiuit. Eo ipfo autem fpei noftrae certitudinem vehementer confirmât. Q^niam enim merccs nollra in coehs, vtiq; extra oranetn huius feculi aleam. Scnbsp;proinde nullis cafibusobnoxia eft Î idcoq; per mortem quoqi non amittitur,fedpotiusnbsp;pulsidetur, Etenim qubad in hoc corporc viuimuSjà patria illacoelefti peregrinamur x,cer,nbsp;foluti autem huius corporis nexu ad illius poflclsioncm cuadimus,vt verb viuant Sc gau-dcant animx nofirx cum Chrifto,cui credidcrunt, corpora verb Ixu refurre£tionêgt; fpcnbsp;quielcant vlq; ad dicm rcdcmptionisjqux fiet, quando Dominus in nubibus cli veni-«(gt; Sc finguhs in corporc quoq; fuo rcpendct,qux propter ipfum pafsi funt.
Alteram rationcm ab exemplo petit,quo priorcmhanc confirmât,diccns; tta c« nim pcvfccuti lunt,qui fuerunt ante VOS, C^bus verbis duplex confolatio continetur.nbsp;Nam nihil nouum aut infolens ipfi accidcre docet. Sc proinde non effe ahquam caulam,nbsp;yt de nimio erga ft Dei rigorc conquerantur. Deinde cos nominat,quos Dei {«luos fu-ilfc, Sc nunc in clis beatos viucrc,tunc ij quoq; fatebantur, qui ipfum, de quo Illi vati-cinati crant,odcrant,Sc quorum memoria hodic etiam apud omnes bonos in honore 8c nbsp;pretio cll. Atqui iuris régula eft, quæ communis fensus iudicio confirmatur, candemnbsp;retributioncm debcii omnibus, qui pro cadem cauffabona Sc iufta fimilia patiuntnr Scnbsp;faciunt. Si ergo pro veritatis diuinx caufla, qua nulla iuftior Sc fanftior eft, eosdem laborcs tcrimus, cademq; fufttnemus pcrfccutionum certamina,qux olhn Prophetaenbsp;poft hos Apoftoli alijq; Martyres fuftinucrunt,non dubium eft, quin feiusdem regni Sinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
gaudi j ctKlcftis hxrcditatc cum illis fruemur.Etenim eft hxc vniucrfalis promifsio VÄ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tj-.
ego futn,illtc crit itiam miniftcr meus. Item . Yolo Pater,vt,vbi fum ego,ibi etiam fint, quos dcJifti mihi. Ifta ergo nos confitmcnt,nc impij mundi infolentia Sc fuccefsibusnbsp;ütfendamur.neq;iniuri)s,contumclljs Sc periculisfuccumbamus. Golligentur olim in^,a,nbsp;fcliccs till ad fuüS antccclfores, qui pofucrunt terrorem fuum.tn terraviuentium Suosnbsp;autem frt uos ad fc colligct xternus Dci Filiusnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C Hnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gui debetur
bencdittiojhonor,gloria Sc poteftas in xternum, Amen.
Dl EI QVO CELEER AT VR
GLORIA VNIVERSÆ ECCLESIÆ
VIVEN ns IN CONSVETVDINE COELESTI
FRECATIO. MATTHAEI V. CAP..
GIMVS TIBI GRATIAS AETERNÈ RateR
morte filiui tutts orn»bttgloru tnetnrrAbtU : SubDlicfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
° Vt to hoc vtto tochoetur tn nobtf btneßcittm oteroo viu,ttbi obediomtt^ tn coräe con. trito^
4
-ocr page 546-1
¦Î5O ... nbsp;nbsp;. ANDREA APOST. HÏSTORIA.
triio,patienterfieramw xrumnas comitantes confiefiionem : fimus mites,benefiet, amp;fittamus tuam iufliciam toto cor de,dr ea pabula vttx vmcè quxramus.factto
* nofir urn fit per fed urn : Vere Ixtemurfide intuente ilium augufium ceet urn beatoru^ lorum (fi homtnum, qui tua vifibtli confuetudtnefruuntur .inquibusfolgetD ^fetUnbsp;quern vident de facie adfaciemydrimpletiinenarrabililxtitia audiunt turn conetenbsp;de miranda tua fiapientia in colleLiione amp; confieruatione Ecclefix ; adilludgloriofitunbsp;facito vt nos aggregemtts tn hac vita,dr deindefimus dues illius aterni regnitud'^nbsp;bus fian£iis Angelis df heminibtis, Beati, qui habitant in domo tux Domine, tnfitu inbsp;rumlaudabuntte. Amen.
y ARÆNESIS.
'r tv^d^^ P Cdéfia Cathohea non fignificat clum,qut retinet dP défendit vitiofàm conjittnbsp;^multorum animorumpugnanîem cum fundamento : cum vitiofià confuetudonbsp;nbsp;nbsp;I ßD,
gala diuina,fied afierrima tyannis ; Sedfignificat agmen colledurn ex tatogenere nbsp;nbsp;-^(t
Itidxi^^genttbus,non alltgatum adcertum locum,aut adpolitiam Mojaicam ; ftind.'imentum fana dodrinx congruens ad normam feripturx prophetiex
quod abû tempore efi frequentius dp a uguflius, alio tempore obfcurtus amp; minus]' cJtïantficfium efi,paulatim creuifie abufus,inter quos multifiitnt admodum recent et-illf iaditant conjenfitm Ecclefix Catholicx ?qui fciunt veterem Ecclefiam nonnbsp;fefie adftatuos ; non transformajfie fancîam opnam in opus totogenere diuerfum *onbsp;tione : ndf iugedafifie innocentes homines propter ver am Inuocationem, propter eorünbsp;aut vfum ciborum à Deo conceffiorum. Teneamus igitur regulam : Si quit aliudBuit^^nbsp;docuerit anthemafit, c^c. Item : Pugtte idola. Hunc audtte.
DIE ANDREÆ APOST^
LI EVANGELIVM MATTHAEI
EVANGELIVM MATTHAE^
QVARTO CAPITE.
NDREAS APOSTOLVS FRATER JIMONIS 4gt; to. lohan. i.natwi in oppido Bethfaidt.ßto adlititt^
lilxa. Initio fuit difcipulM loannû Baptifix jquctnpofieadtj^^ p Chrifltii ipß monflraretur dtgito y voce hat prxceptotûjùhnbsp;gntts tile Dei., qui tollitpeccatum mundi,quem fecutui eidemnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ltd
gt;(ttfratretn ßttum, Petr um. loan.i. ^uomodo ad munus ApfoU^'' fratre vocatas fit, non tantum hodierni Euangelij homtbxfed Lucas s. amp;nbsp;nos docent.
Boß refurreclionem Chrifii., amp; vifibilem ejfufionemSptritw fattHh Septhia docuit Euangelium Chriflt, vt tefiatur Eufebita lib. cap.\. Inde in pontuf^nbsp;niam, Macedoniam, amp; i» Athaiam, Gracia partem, prof eci us, magna diligentianbsp;nenttq^fiudio mt/toere ptofunHus efi, dr vbi^, retecio omni vet erum idolorum c*nbsp;rochiasplurimas inflituityijsp^purosIniniftrosEuangclijprxfecit.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iflld
BedhancfelicemEuangelijChriflipropagationemtn Achaia, dr euerfiofi^di jdolorum,indignetulit Satan. Accidieentm,vt Aegeoi Proconful Çcuius conioU''^ cßdnbsp;miliaminifterio Andrea ad Deum conuerfa fuit') adminifiranstum Acbaiawd^nbsp;improbaret dP contemneret do^rinam Euangelq, quam de Chrifto le/ucruci/ls' fidnbsp;^refifcit^OfdPaddexteramxtetiftiPatrisgloriose régnante, prxdtcabat tùmAnnbsp;nbsp;nbsp;. ff
manfeflèetiam fiesefuaautoritateilliprxdicationi opponeret, eamj^ profus delere conaretur,td^ ex publico Senatus Romani^dr Nerenis Cxfiar[s,nJandato.At^nbsp;modius idfiacere pofifet,prs^epit, vt omnesfubditi,pro vet eri con/uetudine,
--- - - --------¦ '-------
0
reatyne^.^ recentoiamohmDeorttm cult» recederent.
-ocr page 547-AHDRAEA APOST. HISTORÎÀ.
Huie mandatoimpio AndreM,wiemor diuini mandati ; Vee mâgùtquÀm homimbta thediendum eß,/e[i oppofuit^ palam Aege^ reßitit dicens Tu , qui e^tagißratuenbsp;es, mertto tllum Deum qui hanc tibi poteßatem dedit, adorare nec populum, ad cul~
tum tdolorum impium, amp; blaßhemum in Filium Bei, cogere debercs. Hatte obitir-gationem indigné ferens Preconful dixit-. Tuneesille impoßor amp; feditiajits hamo, qui nortam illam docirtnamin hasterridinuehis quam pubUeo mandata reprobauit SC'nbsp;natus Pomantts ? Hac locutus, magno faßu cpit ßtnul contemnere amp; deridereda-(Irinam de Chrißo erucißxo addens nihtl vel abfurdius, uel ineptius diet pofß, quamnbsp;quad Andrccu doceret thominesferuari debere per talem hominem quilruci affixw amp;nbsp;mortutu eßet. Sed omnes ißas ealumnias alaeri animo refutauit Andreas quaanbsp;Aegaas non iUuminatus à Spiritu Sanldo eontra Chrißi paßtonem protulit, multüq^nbsp;rationibw ex Saera Seriptura addu^is eomprobauit, ita oportutße Chrtßum patt pronbsp;peecatis homtnumy amp; propter ipfirum iußißcattonem ex morte refurgere ,vt hoc modo feruarentur eredentestn nomine ipfius. Proconful uerö nee ißis Andrea Apoßo- .nbsp;li argumentis, nec eimdem eonßanti eonfeßione, commotus, tandem ad Andream diitnbsp;xit'. fhdatu ita magnifaeis extellis tuum eruetfixum Beum , Ego te qttg^^ eru-'^inbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;expertarü, quid fit, eontra veterem Bei cultum nouas opiniones de
Chnßotuo erudfixo invulgus ßargere.
Proinde Andreas ob finceram Euangelij doElrinam de Chrißo crueifixo, moriaoy reptsettato, amp; gloriose ad dexter am aterntpatrü régnante propter fingularem vit a
HOMILIA K
Ambulans autem IE S V S ad mare Galilææ vidit duos Fratres, Simonem, t|ui dicitur Petrus,amp; Andream, fratrem eius,iacientesnbsp;rcte in mare Ç erant enim Pifcatores ) amp; di^t eis ; Seqüirniifi me, Scnbsp;faciam vos piCcatoresHominum. Uli vero ftatim omifsis retibus fe*nbsp;cuti funt eum.
DEVS
-ocr page 548-Dl El AHDREAE apo^t.
EVS FILIVM SVVlà VGL^ITV Hl aÊtE^^' no fuo decreto ad boe prædeHinauit, vt non lolutn hunü®*nbsp;generis Redemptor,veriimetiani veritaris Dodor eflet irf^nbsp;fragabiliSjVtnifnirum per hunede eius volunrateedoâi,fdiinbsp;tem,quam ipfe nobis meruit, retinere pofsimu$,neq)i^nbsp;eius via exorbitemus. Et talcm qui Jein fore,o]ini Mofesnbsp;Prophetxprædixerunt. Et ipfe eùin iain ininundunivS'nbsp;niffet, à doeendo exorfuseftfuamfunói:!onem,vcexprïcc-
Zi9X»,i4.
'[lt;¦19,
Dan, ffi
Matth,\g,
deatibusapparet, vbidieitur Chrifium prxdicaflèamp;dixiÖ^ Refipilcie, appropinquat enim regnum ccelorum.
Qma autera ipfenon femper in terris manfuruserat, nos autem doârina SiiO' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftitufionc perpetuo opushaberaus, ab initio ftatim certosdifcipulosfibideligerevo
luit, quorum opera atq; minilterio poftea in Euangeiij fui prædicatione per totuni orbem terrarum propaganda vteietur; in quibus item perpetuum verbi minitlfH'nbsp;urn in nouiTeftamenti Eeclcfia fimeinit. Fucrunt inter hosprimi, Petrus amp; AnJ^nbsp;as, lacubus item amp; loannes, de quorum voeatione deinceps agetur, quamnbsp;Icribit Euangelifta, vt euidenter apparear,illos non ex priuato carnis affedu, hoc viutnbsp;genusfibi dclegifle,exquo pofteaaddocendimunustransfierinr,fedàCHRlS 1nbsp;»nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp; lESV vocatos amp; ordinatos fuifle.
Id verb facit ad eommendationem doclrinæ Apoftolicxjne quis hanctemerec^' ortam: autab hominibus inquietis amp;: tenierarijs diuulgatam efle arbitretur,nbsp;quo vt mitjiis dubitcmus,proderit in tota hac hiftoria diligenter viderc, quis iftos voc»-*nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rir,quiamp;qualesfuerint,quomodo item,amp; ad quid vocati finr,vtdeniq; ipfi vocationeni
iftam fint fecuti.
Oh? 3 J priniufn, de Dei Elio, IE S V C H RIS T O, hîc fermo eft, qui iÄ« ipfe vocauit, neque\llius alterius, vel Angeli vel hominis minifterio ad hoc vfiaseft-Vbi obferuai i debet, ilium non tunc demum difcipulos iftos vocauiffe,quibus Euangc-lijEi diuulgandi munusmandaret,fed eundem ohm quoq; per Prop betas locutunil^fnbsp;iff^quoseiusSpiritu duiäosea inueftigauiffe Icribit Petrus, quæ illefuo tempore pahnbsp;filles amp; faólurus erat. Et de eodem Paulus feribit, quod ex alto Spiritus dona intefnbsp;homines diftribuat, amp; alios det Apoftolos,alios veroProphetas, alios autem Euangdi-ftas, alios item Paftores amp; Doâ:ores,ad ædifîcationem corporis fiai Ecclefiæ.
' ipfum hodie etiam abipfo fieri non eft dubium. Eius enim promifsio eft: Non r«' linquam vos orphanos. Item : Ecce ego vobifeum fum vfij; ad confummationem lt;!'nbsp;culi. Qui^bus adde quàfRdim Ecdefiæ fuæ per Ifaiam promifit, dicens : Hoc eft 1'^'nbsp;dus meum cum eisjdicit Dominus : Spiritus meus, qui fuper te cft,amp; verba meajq^*^nbsp;inferui ori tuo,nunquam recedent de oretuo, ncq; de orefèministui, neq; de orenf'nbsp;potum ac pronepotura tuorum,dicit Dominus, porro in fempiternum. Quod ergo Ê^'nbsp;clefiæ verbi adrainiftri dantur, id omne Dei beneficium eft. Quomodo enim præd';
caFupt (inquit Apoftolus ) nifi mißi fuerint? nimirum de légitima amp; ordinaria niil-fione loquens, cuius auror eft Deus : Sc idcirco, verbi minifterium ex Deo eft,neq; inftitutohumanoautfupcruacaneodebetcenferi. Athic nobis nonnulla diligentiu$nbsp;confideranda veniunt.
Primum obferuari debet, bonitas Dei, qui cum nosfiiæraaieftatis voeem neqiW'q quam filftinerepofÄnorif, vt noftra? infirmitaris rationem habeat, thelaurum hunc'nbsp;«âilibus vafis committeredignatur, dum ex horqinibus, qui ijfdcm nobifeum atfedlio'nbsp;nibus obnoxij fiint ( vt de feipfb Paulus loquitur ) aliquos digit, quos fuis donisinftr'*'nbsp;(äos Ecdefiæ amp; verbi fui minifterio deftinar,
Obferuandum hoc propter eos,qui dum verbum nefcio quod, neq; fcriptum nf' qije prædiÿtum, fingunt, quodftx peculiari Spiritus infpirationc addifeatur, vilion«nbsp;amp; reuelationes iadant, Sf interim ordinarium Ecdefiæ minifterium vna cumvrr^*nbsp;prædicatione amp; Sacramentorum vfii contemptui habent atq; faftidiunt. Clamantnbsp;illiferè, Chriftum dixifle, î^mo venir ad me,nifi Pater meus traxerit eum.nbsp;Beatus es Simon Barlona, Caro amp;fanguis non reuelauit ribi, fed Pater meus, qui eftnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;COwJ*
Senitai Dei,
*
-ocr page 549-HOJÎÎtïÀ I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;....... 533
çcxlis. Kl ideo reflè concltidercPauluni,^!!! fidctn Dci donum tffe diXeriuAtqui Ivæc omnia nos t|uoq;fatcmur,fedaddimus non proptcrea Dei donum eflefidcm, fi earnnbsp;per ordinartum vcvbi ininifierium in animis noftris accendat.Ktenim vtaDeotraha-mur ncceffcelt^ai hic in nohistrahcndisamp;illuminandis verbi prædicatioue vtitur, cuinbsp;çfficax SpiritusSanéhopcraiioconiunétaeft : ncq; proptereacarni amp; fanguini, id cft,nbsp;noftrxraiioniautintcUeàuifiueindufti-iæaliquid tribui debet, cùmquicquid rainiftrinbsp;agunt,non ipfi propria virtutc aut induftija agant,fed Dei,per ipios agentis, fint in ft ruin enta.nbsp;nbsp;nbsp;Sedperindefaciuntiftihomines,acfiquisfrugestelluris Dei dona efle ne-
garet, quia per agriculturam nobis dantur, aut hanc pro inutili amp; minime neceflari* damnai Cl, quia kriptum fit î Nihil eft qui plantai, »«que qui rigat, fed Deus qui datnbsp;incrcincntuni. Item, Deus producit fnura pecori,nbsp;nbsp;herbam ad vfum homims, amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
pancm,quicordivircsfufficit,8cc, EicurnonChriftumloquentcm audiunt fubli-raos illi si nimium fpiritualcs Theologi, qui iam mortem aditurus fe pro illis orare dicit qui in ipluiu credituri fint per fermonem fiue prædicationem Apoftolorum , quos Do-tlorcs lotius orbis illc conftituit. Id certc Paulus obferuans feribit . Qimmodonbsp;credent ci, de quo «on audicrunt . Qüproodo autera audient abfq; prædicant^Fidesnbsp;ergo ex auditu eft. amp;c. Rom. /o. cap.
QniavcrópratconcsVerbià lESy CHRISTO dantûriCuifoliinEcclcfi-JfJ*^^quot;?*
am,quant langmnis lui preno redcmit, lus eft ,huius vocationem cxpeélarc debent j ôe»lt;, quiconque cum fvuûu docerc volunt. Etenim intolerabilis audaciæ fuerït,vcllc in aliéna domo absq,patrisfamiliasvoluntateconomum fiue difpeXatoremagcrejetiamfinbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
quis prudentia amp; rcrum vfu multis alljs præftaret»
Q^anioverdimptudentioresScminusferendi funt, qui in 4omoDelviuentis tantum h')i)pfispermiitunt,in cuius gubcinationc nihil proficias humani ingenij acu-minc,nifi Spiritus fandidonis prius inftruaris. Hic cnim dcDci regno agitur, amp; huiusnbsp;myftcria dilpcnfantur,qua: vt omni xftimationemaiora funt,ita omnem humanijingfe-ni) captum i'upcrant. QiL^d non ofeitanter Paulus obferuauit, qui, cum de hoc mjj^i- nbsp;llcrio kribcrct,cxcl3mabjt ; Et ad ifta quis idoneus ? Etcnim ex nobis ipfis adeô nonnbsp;percipimus qux funtSpivims Dei, vt ne ad cogùandum quidem idonei fimus. At quanbsp;ratione Spiritum Sanétum fihi propitium amp; fuorum ftudiorura moderaterem fibi pol-liceri pollunt, qui ncc mifsi,ncc expedata Dei vocatione cxcurunt, priuata temerita-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
te onus humeris luis intollerabile imponunt,vt vel ventri fuo^nfulant, vcl ambition! ccx lat'.sfaciani? D.imnathos grauitcrperlercmiam Dominus , quem Paulus fe-cutusdicebat .l^omodoprædicabunt.nifimifiifuerinl.? Certè fi hiftorias confide-nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
rennis,multis cxemplis patebit, temerarios iftos omnibus feculis Ecclefix maximorurn ' fcandalorumfuillc autorcs.
At non minor eorum culpa cft,qui in Ecclefias fibijpfis tantum iuris amp; imperij CautrM Eccle-fumunt, vt ipfis paftores præfictant pro fuo arbitrio. At olim ne Apoftoli quidem fibi-^'^^'^lj tantùm permilerunt, lcd cum in ludæ proditoris locum alius fufficicnduselfct,rcmnbsp;iftam ad Ecclcfiam refcrcndam putarunt,amp; cïim duos nominâlfentfpeiâatæ fidei amp; in-duftrix viros, fortibus elettioncm commiferunt, quasaDeo gubei^ari, ex Solomonsnbsp;dedicerant. Et Antiocheni fideles,cùm Paulut»amp; Barnabara à Dco deftinatos audi-rcntEuangclijminifterio inter gentes, ne fie quidem ahquid absqi religions cgeruoi,nbsp;fedcum iciunio Sc publicis prccibusmanus impofueruut, vt de mifsionefuacerti con. 'nbsp;ftantius agerent Domini negotium.
Sed régulas prælciipfcrunt Apoftoli,quas in dodoribus eligendis Ecclefix ob-feruarent. Al nouifsimis temporibus Monachi ferè iti Ecclefias dominium exercent cum dccimisetiamius patron3tus(vtipfiloquuntur)ad fetraxerunt, quoruft potent*nbsp;eovlqicxcrcuic,vt multis regionibus in reformatas Ecclefias ipfi mittant Doâores, amp;nbsp;cosdcni in fua verba ôc certas conditioncs iurare cogunt,vwEuangeli) libertatem angu-nbsp;nbsp;nbsp;'
ftiotibus canccllis circumfcribant. Faciunt idem viri principes, amp; multi ex nobilitate, «iuihoc iure lixrcditario in Ecclefias fuperbiunt, q^io non maiori cum religione vtun-
tur,
DIET ANDREAS APOST.
lilrjquln; ft de fcudis fecularibus agerctur. Ita verd fic,vt qui Ecc'eiunrn coni^itio®* Ignorant,interduin etiam ab omni religionc alicni, auc Evangelica? veritatis hoftcs*'*nbsp;paftores multis inuitis obtrudant, homines plærunq; ignotos, Si. (xpc inepcos,imoi^'nbsp;probes fcurras, quos nemo bonus do'fni fuæ feruorum loco baberct. Ed hare horn®'*nbsp;lisconfufio, Sedeteftanda minifterijfacripropbanatio, cuiSimoniamlongchttq;'^nbsp;gnantcmdcbeniUSjamp;canes,mulos,atqugnailaventrismancipia quihus Eccldwi^**nbsp;firn grauantur,multi etiam impediuntur,vt in fide amp; pietate vera minus proficianf.H*^nbsp;deniquecaufa prjecipua eft, quod miniftris perle non malis ncq; animus eft, quaiis ciienbsp;debebar,neq; aufboritas,qualem huius funéiionis excellcntia merebatur, cum ncq! P®*nbsp;pulus neq; ipfi dc fua vocarione fatis certi fint»
Sunt tarnen iftaferenda patienter pi}s,quandoabsq; publico tumuitu mutaiin®' polTunt, donee Deus huic malo medicam manum admoueat,qucm certum eft fuperb®*nbsp;illos fiæ fponfæ procos,, amp; opum fua ru in abliguritores non inultos dimilfuruin,amp;''''nbsp;dem ohm magno confthbit imperium iftud, quo tam impudentcr fuperbiunt. Qi*nbsp;vero^ibiftorumimperiodeguntEcclefiarum miniftri, meminerint leplut Deoamp; E.®quot;nbsp;elefiæ eius,quàm prophanis illishuius oppreflbribus debere . Si proindecaueant,ncinnbsp;horum gratiam veritatero dilsiinulent, aut quid aliud prarrer officium facianc. T'**nbsp;reat eosinfelix ludæ exemplum,qui dum fubfidei prætextu fuasresaqerevoluitjCxJib'*nbsp;pulofacrilegus amp; peculator,ex peculatorcproditor fadus eft, amp; vitam infclicém mdli-ciori,fed fe digno,cxicu finiuit.
Quitlet Ckri-* fiitt ^fcitnt ?
S«1 redeamus ad prxfcntis hiftoriar explicationem , vt videamus, quos amp; qiialcs vocâritDominus : nimirum duo fratrum paria, Simonem Petrum ScAndreanijb'nbsp;cobum item Scloannem ,omnesautem pilca,tores amp; oblcuros,qui vt tenuioris fortunénbsp;homines folcnt,antc hac duro manuum labore viclum fibi parauerant-
Atqui in oTnnium cordaius habet, 8ceaprofuoarbitrio verfat amp; inouet, lâcil® poteratpnncipum filios, autaliquos ex Scribisamp;Sacerdoribus,qualispofteaPaulujf*'nbsp;i^fibi deligere,quorum opera in regni fui propagatione vterctur.
Sed ita demonftrarioportuit quale fit regnum Chrifti. Etenim huius Reges, quia ipfi plærunq; infirmi, amp; fæpe ad res gerendas inepti funr, ncq; aliquem p®*'nbsp;ïiint virtutibus amp; donis necellarijs inftruere, oportet in fuum famulititum iani antc-n-ftrudos amp; idoneos deliganr. Deinde hoc ipfisgloriofum videtur, fi aliorum rcguiu^nbsp;principum filios in fuo comitatu habcant,fi magna nobilium caterua ftipentur, (i denrq*nbsp;artnis amp; viris militaribiWrinóli non fine terrare in publicum prodcant. Si ergo b®*nbsp;imiratus eflet Chriftus, humanum videri poterat totum hoc negotium, cuiiiscrguii'nbsp;mundum venerat. At regnum eius non eft de hoc mundo, amp; idcirco nuliis vd p®*nbsp;tentiævellàpientiæhumanæpræfidijs opus habet quibushuius mundi régna amp; 2®q®^*nbsp;runrur amp; adminiftrantur.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Er licet Cbrifto, fi velit, quosvis obuios in fuum icr®''
urn cooptarc,quiaquoscunq; ipfe vocârit, corum mentes mutare, exindoftis do^if*'' mos, ex in^ptis idoneos, exignauis ftrenuos,exformidulofisimperterritos, exnbsp;bus eloquentes faccrc poteft. Eftq; illuftrior regni eius gloria, quod ex illitcratü »nbsp;obfeuris pifeatoribus principes fecit, amp; orbem terrarum fibi fubiecit per eos, qui nuH**nbsp;armis tcrribiles, ncq; alicuigraues, fola Evangelij prædicationeauditorum aiiimos vi'nbsp;Cerunt, amp; ijsdem Älutis æternæ fucrunt adminiftri. Et debet hoc diligenternbsp;ri proptereos, qui deEvangclio 5c toft) Chrifti regno lecundura mundi huiusnbsp;rem indicant, amp; ex eo cilumniandi occafioncm arripiunt, in quo cum eius pocentMnbsp;virtuteinexhauftam Dei bonitatera atq; milericordiam debebant-agnofeere.
ǻides mint-flrt 9oejirt (k-be4ntt
Atdocet fimulChriftus primorum dilcipulorum vocarione, quales ad Eo'kl'* verbirninifterium vocarideb^nt. Fucrunthiquidem ilJiterari,fedviri bomh'®*nbsp;runt, nuliolcclerc infames : non item otiofi comeflatorcs, vel otiola amp; inurilianbsp;pondera, qui ex aliorum laboribus viuere fohti fuerint, vt erronés amp; inhoneftm'J''nbsp;artiumprofelToresfaciunt. Nam frugales fuifl'e amp; fuarum manuum Jaborc vix»nbsp;illos , omnescircumftantiæ,amp;:quæpofteafuo loco deillis narrabuntur docent,nbsp;amp; pios in parantes amp; fratcrnæconaordiæftudiofosfuiflc,exijspatcr, quod lacobu^
-ocr page 551-r;--ü'-^a^-sSfaSÄ^iSÄ ^^''bæun, pubamp;anun, amp; p ,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;*'¦''^¦
quot;Tuncproarefr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IJ
®''lncviditaliosduosf . fi'o.farcicntesrctialua^'ï''quot;quot; n «auisiocum 7°h?nbsp;-S.oamp;pa.æfu,,^^^^nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;«-«ftacSSC,
JXiSs? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o;.
'quot;'quot;i'WoEva°^'''g«osamp;Kft'fed°vre'quot; bains h.lfe.-iæÂ«rX quot;? P'quot; 'lt;îae
«cuu lînr.
.*..Siquot;;S;,t;«= ..... *-quot;i-gt;-.A,-
XpXquot;quot;' ;?quot;W''dStquot;fcl'''quot;'- C quot;=nm^rpiri'quot;'°
pitji adT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P«rus tcrritufgt;««?dus 1»PÇquot;*''« co,
^»nftiis^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;procidcns,dixif Exi i m ?ï^ quot;'quot;netnaius in îl? quot;P^quot;®ntür.
onitiinj cfjcoiir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, quo IE S V M aonbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loannis Bantift j-r ¦ '
»«'« vlt;SVquot;'quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«»'quot;O dieP^lnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pub«cft± Ä-
'«P«re,,,,,,^ gmaonen. perucniendiaccaSo.^^OnUr= Saæprt
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^candiinj
-ocr page 552-DIEI AîîDREAE APOS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
fcandiimlaxareiufsifunt. Qmavero resmagnimomentierat quam CHRIST^ hicmolicbacur,vt nimirùmreliâisalijs rebus omnibus ipfnm fequerentur, tniracu^nbsp;pus erat,quo excitati fefe eius voluntati facilius accommodarent : Qwi ctiain caula tnbsp;quod occafionem miraculi ex re præfcntiamp; pifcatura petit,cui illi airucueranc,amp;quiïnbsp;gotio,quod hic agebatur,omnino conucniebat.
lieti eidifntes quot;on fritflmn.nbsp;tttrt
At bine generalis doélrinapeti debet,non fruftrari eos,qui fuaretia iaciuntj Dei mandato,id eft qui in rebus agendis Dei iufla fequntur. Qui cnim iubetidcniqquot;®nbsp;iubetelfedum darepoteft,cum eius nutuiomnia obediant. Sed amp; bcncdiâionem*nbsp;amp; felicem rerum fueccfliim omnibus pollicetur, qui præceptis fuisfefe morigcrosnbsp;bent. Et rede Paulus monuitpietatem habere proroiisiones præfentisamp;futut' ,^.nbsp;culi. Obferuent ergo cxemplum hoc finguliin fua vocatione. laciant adnbsp;mandatum rete fuum Ecclcfiæ miniftri, id eft, in prtedicando fideles amp; induftrijnbsp;cut illc iubet,neq; décrit fucceflus. Faciant item qui in magiftratu funt, quod fuinbsp;ficij, amp; Deum fuis conatibus adtfle fentient. Oblerucnt hoc ipfum in redoindl* pnbsp;mnes^cquid contra illius voluntatdm faciant. Si fua omnia lalua fore experientupnbsp;terat hoc excmplis probari,led longé petitis non eft opus, quaudo quotidicfiunc, Inbsp;his pofluntfideinfacerc. Enimueio, quod hodieplæriq; fruftrà pifcancur publi^®^.^nbsp;priuaeimjCx co eft,quod neq; vocationem Domini cxpcd3nt,ncq; ex eius mand^to rnbsp;fua expandunt, fed pro fuo arbitrio in tenebris mundi laborant.nbsp;nbsp;nbsp;Non miruro ¦
ipfis accidat ,quod Dauid ait : Fruftra eft, quod mane furgitis, Sefero quietetn r jjsedcntefpanem doloris,amp;c. Pfal,7.2/.
çhri/lm ^ri-^ uattm docuit '^nbsp;ilifttfHles,
Quid veroiftis dicit Dominus ? Sequiminimeait. Vult ergo, vtdifnpuli priuati fiant, ipfum quotidic audiant,miraculo{a ipfius opera vidcant, Si fie prou^ .nbsp;in vera ipfius ipfius cognitione Itaq; etfi Idiotas vocârit, noluit tarnen idiotas amp; r*,nbsp;ignaros perpetuo manere, fed illis inftitutionem priuatam adhibuit,amp; quae aliosnbsp;i^fis familiarius expofuit,
f4» A4».«'.
Obferuandum hoc propter cos, qui bonarum literarum ftudia contemnuntgt;Y^ eftn non didiccrint,docerc volunt contra Apoftoli præceptum,qui nepluresniagi^nbsp;mus prohiber, Gloriantür hi quidem Apoftolorum exemplo amp; hominesdiuinir^^jjnbsp;doccri oportercex llàia amp; CHRISTO clamant. At non modo quales Ap®nbsp;initiô fuerint, videndum cftjfed quales poftea faâi fint, priusquam ad docenduæ Pjnbsp;erunt. Neccontemnidebet, quôdPaulus Epilcopum vultnbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ideftj^ i
cendumidoneumeflc^uodvtqujsafl'equatur,ccrtèftudio amp; leâione afsidu® eft, quam idem Timotheo (uo graiiitercommendat,cifi eum à pucrisfcircc in iacrJSnbsp;ris elle inftituturn. Vidcfecundam ad Tim. j. amp; primam ¦/. cap,
Porto ad quid iftos CHRISTVS vocârit, videamus. Petro Si Andres , - J pifeatores hominum. Item, vtapud Lucam habetur, Pofthac .(Inbsp;uoscapics. Athæcadaltcrosquoqîduosjimôadomncs Apoftolos pertinercnbsp;dubium, cùm eadem omnium fit fundio, amp; eadem dignitas. Ira vero vult dicere.nbsp;vfq; pifees cepiftis, vt vobis ipfis amp; veftris vidum quæreretis ; at nunemaius o|)us *nbsp;incumbit,quod amp; vobis gloriofius amp; alijs vtilius erit atq; falutarius : vt nimiru®nbsp;nés ex huius mun® lacu fiue mari viuos cxtrahatis,vcætcrnum viuanc. Volo ( ifynbsp;vt milèros, qui hadenus inter mundi^urgites,perinde vt in mari procellofo amp; '* -,nbsp;gabilijpifcium inrtar fine lege di{perfi,amp; in diuerfa ftudia diftradi, crraueiunt,Evînbsp;lij prædicatioDe,ceu retibus,captosadmeadducatis.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jt-
**^*ç,Z*^7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igitur fimilitudinc Chriftus omnem minifterij Evangelici rationed
^ditur.Etenim vt diximus,hominum eadem conditio cft,quæpilcium in mari: 4 nundusJiic reuera mare eft nuequam quielcens ,quod amp;æftu naturali fubindenbsp;tur,amp; ventis infuper vehementibus turbatur. Et vtpilccsalij alios deuoranf jnbsp;homines fieri folct,nifî ex Dci verbo renati in ordinem redigantur. Magna *8'.nbsp;hæc Dei bonitas,qui de noSis ex hoegurgiteextrahendis cogitauir,dum iplinbsp;teremus.Id veto facit per Evangelij prædicationem,quje rcte illud cft, quodnbsp;Chriftus con^endauit.Non ergo horû fijcccftôrcsgermani funr, qui in vi
-ocr page 553-M o M I L T A ri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S3Z
Finis autem minifterij totius eft, vt viui capiantur homines . id eft, vt Chrifto vîuant , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
qui prius carni Sc peccato dcditi, viuentes mortui crant, ficut de vidua luxuriante Pau- lusfcribir. Hic ergo leriapnitcntiæprædicatione opus eft. Qma enim inundusnbsp;cocus in niaJo iacet, homines peccatis deleâantur, difficile eft, eos ab horum feiuitionbsp;aucllcrc, Itaq;clamareoportet, vt olim Ifaiædicebat Deus : quod fi ferre nolunt,nbsp;ij cuni mundopcrire volunt, Qiules vcrô funt Apoftolici illi perfonati, qui dura e-ninia ad quxftuni inftituunt, înfiipercrudeliter macbnt eos,qui Chrifto viuere cupi-unt. Sentient illi olim, quid fit cum Chrifto amp; Ecclefia eius ludere.
ObIcruabisprxtereaEccIcfiseminifterium paßimpereiufinodi munerafiuefun- ^a*^*f* T**' äionesadumbrari,quxlahorum amp;curarum plenxfunt. Vtcnimhic pilcatoribus rte/îtZ, **nbsp;conferuntur Apoftoli,itaalibiagricolæ, paftores,architedi, Oeconomi vcldilpenfa-torcs jmatrcsamp;nutriccs, milites deniq;aut militia: duces dicuntur. Quæfimilitu-dincs partim deploratamamp; omnibus modiscorruptamhominum, conditionem dénotant, partim quam laboriofum fit docent, eos laluti lucrificare.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vt cnim ters^ nifi
afsiduo laborerepurgetur amp;colatur,bona deniq, lemina aliunde accipiat,fruólum bo-nuni non fert : Ita neq; homines fibi falutares amp; Deo acceptos fruótus ferunt,nifi verbi miniftrorum labore atq; ftudio repurgati pietatis verx fernen concipiant. Neq; fuf- ficit hoc femel fparfille, fed indefinenti cura Opus eft,ne vel ab infelici pefsimarum cu-piditjtutn virio deuorctur, vel à fcelerum fubnalcentium fpinis fuffocetur, vel inter fo-cordix amp; ignauix lacunas computrefcat.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SimiliterjVt laboriofa res eft,oues4iolidum
pecus intra fepta continere,in pafeuis afleruare contra lupos amp; feras defenderc ; ita non parui 1.1 b0ris opus eft homines non tam ineptos amp; ftolidos, quam ad malum procliues , nbsp;intra Eccicfix fepta amp; pafcua leruare,ne diabolo amp; huius fatellitibus prxda fiant, Vtnbsp;item non absq;laboribus amp; curisdomus xdificantur : ita non nifi cum infinitismoleftijsnbsp;homittes co adducuntur, vt ceu viui lapides in Dei donum coalefcant,qui prius diabolinbsp;organa fiierunr.
Adhxc ciirn alienx domus dilpenfatio cum multiplici labore 8c indefinenti folici- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
tudiueconiunóla fit, amp; frequenter noclesinfomncsducant fidi conomi dum ita rÄ fibi créditas adminiftrarc ftudent, vthcro poßint fux difpenfationis rationem reddere .nbsp;quanto plus curarumamp;folicitudinisfubirccoguntur,quibus fux domus gubernatio-ncm Deus credidit,vt fux familix dimenfum fuum in tempore depromant, amp; ea bona *nbsp;difpenlcnt,qux non alio pretioquam vnigeniti Filij fui fanguine acquiri potuerunt ?nbsp;Chiantisauccin cum doloribus matres ,quos vterogeftâruntinfÜkcs enitantur, quatnnbsp;iiiugno laborc cofdem cduccnt atq; nutriant, nemo eft qui ignorer. Quid verb de verbi niiniftris diccmus,qui Deo amp; Ecclefix fideles cfïc vclint, quotidic illi nouos filios parère debent, 8c fxpc numero,quos pepercrant, rurfus maiori cum dolore parturirc co-mintur,vt oblitcratam ipforum incuria Chriftiimagincmin eisinftaurent : ficuti Pausnbsp;lus de Galatis fuis loquitur: Qux verb militia laboriofior 8c periculofior eft jquam ea®nbsp;cui Ecclcfiis miniftri nomen deiTcrunt. His enim non cum mundo folo,non cum carn^nbsp;8c fanguine modó,fed cum tniindi principe res eft, cuius potentia immenfa, aftutia autem tain profunda 8c cam multiplex cft,vt nulla hominis induftria adomnes eius infidiasnbsp;detegendas 8ccauendas pofsit lufficcrc. Taceo nunc, quod in perfccutionum publi-cai inn cei taminibus primi Icmper miniftri petuntur, 8c quod tunc no#rarb cos ingra-tos,iinb male fidos 8c apertos holtes fibi efle fentiunF, pro quorum falute ipfi pcriclitan-tur. Sunt hxcolim Prophetarum 8c Apoftolorumcxcmplisabundèprobata jamp;ho^ »nbsp;die ilia omnia fic Hunt in omnium oculis, vtimpudcntifsimus fit, qui negare velit» De-bent autein de his frequenter cogitarc, cum miniftri turn reliqui omnes : vt illi quidcinnbsp;lux fiinâionis memores ignauum otium fugiant, in fcripturis fefe cxerceant, docendo,nbsp;inoncndo, hortando inftent, in prccibus item ad Dcum q^idui fint, curent deqiq;, nc nbsp;qui per ipforumincuriamfiuenegligcntiam pereant: hi verb fefe fuis paftoribus fidosnbsp;giatosq; prarbeant, nc dum eorumlaborcs inaligniusæftimant ,inCHRlST V Mnbsp;*^ecccnt,cuius illi funtminiftri,amp; |ucm cuinfuo miuiftcrio coÄiunbluiu elfe, nemo de-
pecccntjcuius Li'tdubiurc.
---\
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Oterum
-ocr page 554-558 feterint .
Sit cat! J
DIEI ANDREAE APO5- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
It A», I O,
Cæterùm videamus, quidifti omnes fccerint,quando fèà Chriftovocari^ runt : Priores quidem, Simon Petrus amp; Andreas, retia fua cum nauigio, amp;ali)^nbsp;icarorij offici) in(trumentis,alteri vcrocumhis omnibuspatrem fuumjZebcdafunbnbsp;liquerunt, Sd lefum vocantem fecuti funr. Fuit ergo hæc non inanis amp; niidisnbsp;autverborumfono conftans vocatio, fedcum verbis in ariimos ftmul eoruranbsp;uit Spiritus Chrifti virtus , qui amp; corda mutauit, amp; banc voluntatem in eis rfiouij gt;nbsp;quiduis potius relinquere, quant vocationi ftiæ dceflê vellent. Quo exempionbsp;mur, quam verèàChrifto diâum fit : Ouesmeæagnolcunt vocemmearajamp;lf^'^^nbsp;tur earn. Quos enim ille trahere vult eos non voce modo compcllar, fed Simul ^P', nbsp;fuo illorum animos mouetjvtvoci flue verbis eius fidem habeant. Ea autemnbsp;virtus eft, vt quemadmodum ab vno Chrifto pendet, amp; in hoc vno repolira efle ®nbsp;quæcunq; ad hominis lalutem faciunt: ita omnia ea facile contemnit, qiiæ ab ill®nbsp;auocarepotcrant. Qualia hic multa fuerunt. Etenim quam graue carni vidt^'^nbsp;rem domefticam relinquere amp; quæftum, cui aflueueris, finguli in femctipfisnbsp;tur. Et conftat homines cordatos vix adduci pofte,vt de vitægenerc mutandonbsp;tent, etiamfi aliqua maioris commodi fpes fefe oftentet. Putant enim in ciufm®^^nbsp;fu matura deliberatione opus eft'e, ne leuitatis crimen incurrant, Qiiod fi jjnbsp;cumaliquopericulofiuealiquorum odioconiundafir, dementise hoc elfenbsp;quis earn feiens volensq; fulcipiat. Qur'id ft infupcr piecatis prætextus aut aliqua nnbsp;Ipecies accédat, iara nihil non nobis licerc puramusj
Ce»t 11«
Atqui ifta omnia hicconcurrcrunt. Relinquereiubenturfolitumvins cam artem, cxquahaâenusforrafsis non omnino incommodé vixerant, cumnbsp;haberent proprias, amp; feruis mercenarijs ( quorum Marcus meminir ) vterentur.nbsp;intcrea quæftum ahum eis Chriftus pollicetur, nifi quodhominum pilcatoresfoi'Cnbsp;quod quo fenfu diceretur ,ego illos non intellexifle puto. Non carcbat etiaiu Pnbsp;culifufpicione huic fe coniungercqui eandem cum loanneBaptifta doârinaniP^'nbsp;Tabat,cuiuscaufailium Herodes in carcerem iiifferat abduci. Cum honeflatenbsp;I^ignarevidebatur,rcliótomanuumartificio, hincinde vagarijSe cumnbsp;yxoresquoq; relinquere. Interim impietatislpecies erat, patrem iam statenbsp;interlabores cum conduditijsferuulisdeferere. . Neqjtam ftolidos fuifle putOjnbsp;nihil horum cogitârint. Fuit ergo hæc fingularis fidei virtus , quæ iftos mou*' nbsp;absq; omni mora Chriftum vocantem fequerentur; amp; iam tunccæperuntgermaf®^[]||,nbsp;brahami filios agcre ,^andohoc ipfum feceru n t, quod ille olim, quandonbsp;reliquit, vt Deo le vocanti obedirer. Examinent ergo ad hæc exempla fideen^nbsp;quotquotChriftiani dici volunt, vt quantum adhucà meta fidei abfint intelliganf.^jj;,nbsp;primis difeant hoc exempio verbi Dei præcones amp; Ecclefiarum miniftri, fui quo1nbsp;cij elT?., vt pofthabitis omnibus rebus fuis priuatis fe totos Chrifto amp; Ecckfiænbsp;cret, Verèenimamp;proprièhîclocumhabet, quod Paulus dicit.- Nemojqnbsp;tat, implicatur vitæ negotijs ( ijs nimirum, quæ ad rem domefticam faciunt)nbsp;le in miliciam delcgit, placeat. 2, Tim, 2. cap.
Çvemeda A-foßoli cmni4 reltquerittf I
j*
Veruntamen hic probeobleruari debet, quomodo fua omnia ifti re neeorumdehrij^autfuroribuslocumdemus,quivtApoftolicivideanturjrcbîquot;nbsp;mibusfuis, coniugibus itematq; liioeris, nouum vitægenusiêâantur, velnbsp;^efededunt,authincindedilcurrendo alijsmolcftiam exhibent; ncq; Chrilb^^j^jj(inbsp;uera elfe clamant eos, qui non idem cum ipfis fecerint.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Faciunt hoc, qui 1^'
vitam monafticam ampleéluntur, votisq; nouisfefe aftringunt. Idem Au faciunt, maiori tarnen ferè cum impudentia.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At fi hos omnes cum Apoft®**^
ramus ^toto clo eos aberra^ patebit.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Primo enim Apoftoli peculiar! Tefu Chrifti mandato cxcitati lua teliq® Ifti verô hoc réméré faciu^t,neq; fui faéti ratione certam exDci verbo poflunta
-ocr page 555-HOHILIA II.
Adfcquîdemrraliunt,quoddifcipulisbifccin præfenti CHRISTVS dixit : fed id non generalecirc,ncq; ab omnibus Chriftiani nominis profefforibus requijs ex alio-rum excinplis apparct, qui poftca cum Evangelio crcdeient, amp; Chritti non modo difci- *nbsp;puli, led amici clfent non vulgares , tarnen fuaferuâiunt,,amp;rem doraefticam Eoneftènbsp;aJminillrâi unt ; qualcs fucrunt lofephus Arimathæus, Lazarus Betbanienfis, Zacbæ.nbsp;us,Nicodemus, quibus adnumerari debent,qui poftea Apoftolis vbiq; terrarum Ev-angeliuin pracdicantibusjfidcm quidem CHRISTI amplcxi funt,vitae vero genus pernbsp;fc honeftum non mutarunt, Iraq; quod Apoftoli ex fingulari mandato Chrilli feceruntnbsp;fieri oportuit, quia hoc Apoftolici muneris ratio poftulabat, quod obire non poterant,nbsp;fl domos fuas rctinerc, amp; priftinum vitse genus fequi voluiffcnt. Rcliquis vero ijdemnbsp;monitoresfuerunt,nequidhuiustemerefubreligionis prætextu facerc-nt. Notum eftnbsp;enimillud Pauli ad Cor. feribentis.- Vnufquisq; in qua vocationc vocatus fuit, in canbsp;maneat. Atqui Dei vocationem certam habent coniuges, viri principes, Senatores,nbsp;agvicolx,opifices,omnesdeniq;patresfamilias,quibus omnibus idem Apoftolus dUnbsp;tit : Si quis fuis amp; maxime domefticis non prouidet, fidem abnegauit, amp; eft infideli de.nbsp;terior. Nemo igitur iftorum vocationem fuam defercrc debet, nifi certo Sc ^preflo .nbsp;Dei mandato id faccrc iubebatur, ficuti in Apoftolis 5c Prophetis eft videre. Natnnbsp;mii fccus agunt, ex eorura numero funt, de quibu^ apud Icrem. quæritur Dominus : nbsp;Cucurrcnint, Si ego non mifi eos.
_ Deinde vt ad quatuor iftos rcdcamus, non in alium finem fua reliqucrunt, quàm vt Chriluini Icqui polfcnt. Iraq; quoties per hunc licuit, ad fua rcuerli fu«, Sc pro-indc It a vcbquerunt lua, vt interim ipfis falua manerct eorura poffefsio. Eft hoc innbsp;eovldcie,quod I etruspoftcaCHRlST V Meum totofuo comitatu doraum'fuam ,,nbsp;deduxtt, qu'jd item poll illius refurredtionem ad fua rctia Sc pilcationcm reuerfus eft.
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod cum iam tempus illud præfinitum adueniffet, quo Evange
lium inter omnesgentes prxdicari oportebat, tarnen vxores fuas adco non reliqueru^t, vtpotios cas fccumcircumduxcrint, ficuti Paulus in priori ad Cor. teftatur. Q^-propter Apoftoloruui cxemplum ncquaquam Monachis patrocinaiur, qui cùra nIMlnbsp;rclinquant, co tarnen prætcxtu argentum Sc aurum atq; opes ingentes fibi acqijirunt ,nbsp;autlalteminti'aclauftrorumfuo.'urafeptaotioftviuunt,neq; fibijpfis ncqi alijs vtiles.nbsp;Multö minus lllo Anabapiiftici furores cxcufantur, quibus multi abrepti relida rci do« nbsp;meftiex cura vnà cum coniugibus Sc liber is, fimul ab Ecclefqs fccelsionem faciunt, c-tus notturnos nulla necefsitate coaéli fréquentant, Sc dum al^ rcligioforcs vidcri vo-lunt,(comnischaritatisvacuos,8comninoàçB^«feflcprodunt, in quibus naturalesnbsp;quoq; affeéiiones extinâæ fint aut mortuæ. Difcant finguli fuam Spartam, qux exnbsp;légitima Dei vocationc ipfis obtigit pro virili exornarc.nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Q^d fi. vero accidat vt aut
fortunx omnes cum dilcfta ,coniuge Sc dulcifsimisliberis rclinqucndae fint, a . fidera abncgarc oporteat, tune mcmincrint, fc Deo plus debcrc quam hominibus, neq; fe a - nbsp;ucllipatianturà lES V CHRISTO , in quo vnohabeturiuftitia, vitafalus. Ipfinbsp;debetur benediûio, honor, gloria Sc potettasin xternum.
DlEl, FIT erVO RECOS,. DATIO ANDREÆ APOSTOLInbsp;E 1lt; A T R I S PETRI, GRATIA-rum aólioamp;Precatio.
ISÎ TOTO PECTORE GRATlAS AG lAfVS AETERNE Pilt Dei, qui amp; (afut ér Cufios Ecclefu tu^, qu/^ ex immundi mafft gener ttnbsp;hi,»nniptri)etuàtibiexcerpuftn£iumugmen^agglutin4tttm tibi ver^ ngni-tmne iußititi(y vitUtTtt Jub/nde frer^tonem de reconciUutioae homtnis
-ocr page 556-C-AQ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;THOMAE AFO5. HISTORIK
/itó/ï repetiuißl illußraßi, continua ferieexceßentium Doilorum emiffa,
tAm eiâem tuAfapientu ctrtATn arcem in medh or bis habitati ereÜAm^ folitiArn * vndt (A À toto genere human o exaudirtfoßit : Tandem affaruijli in tarne ^faß
tula veteris Teß amenti, amp; nouumfceàta tua voce exorßts es nbsp;nbsp;nbsp;vocaßi Pr0fgt;Ag*if^^\^^
USfanilos tuos Afoßolos quos voluißi eße teßes tua veritatisßnepoteßate felittcA, tes teßimenia quod non errent : Seruato in nobis lucem ißam, vt iß is tuis ttflf^nbsp;ßriftis tUorum ,tanquamvoci de itelofonanti jaßentiamur, amp; ßmtu ctuesnbsp;(^uiextruüuseii fuperfundament um Prophetarum amp; Apoßolorum in qua ßti^^nbsp;es Lapis angularis ^geßans tot um adificium verbopotentia tua : 'Da vt imitâti fi*nbsp;DoHorum exempla tefiquamur, de qutbus di£lum eil : Punt es ibant, dt fltbs^lnbsp;tentes femina Jua, redibunt cum txultatione ,portantes manipulas fuos. Dato tfgt; ffnbsp;tieft a tuAperpetui)fanilos amp; de les Doilores, qutßnt pifcatores hominumnbsp;formam fanorum verborum, ßntfideles Oeconomi tuorum mintßrorum, àquot;nbsp;gnum Gregem tuo regno aggregent j donee confummato numero EleiJtquot;nbsp;rum, rete mtnißerq fßpendatur, dr tot a Eccleßa tonßeilu tutnbsp;vißbdifruatur. t^men^
» /
Dip. QVO record* TIO THOMÆ APOSTOLI
nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CELEER ATVR, EV ANGEL,
lOAN* XX. CAP, , HOMAS ÂPSTOLVS lESr CHRISTI,nbsp;Luc.6^ A^o.i. Cognomine Did'pmui Ioan,tt. 20.
Huius Apoßolidubitatiofitfi^^ jPißi ^^Id^tem quomodo Chrißtu correxerit infigni hac voce ßß*nbsp;Thoma, credidißi : Peati qui non vident (ß crediderunt,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;OfoeUf
I ^^^^^quot;f^^ftdtemus. PoßafienßenemChrißi,amp;vifib(let^ßß''l atU SptrttusfanmtnParthtqJocuitEvangelturn, vtteßaturEufebßb.s^cap.t.nbsp;veroßrtbttThomam Perßiquo^^, prédis, Carmand, RaBris amp; Indis annuffCfTnbsp;gelium. Tatmem ab impys ßs- idolatrie is Sacerdottbus in India ideo ectifiis,nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ad*'
rusfiribtt gt;haßa eonfoßits eß, quedad Solis tdolum neu. tngenuaprocumbtre nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;
revoluerdjipfi^^diabob Chrtßinominemandärit^vttlludSolisidoluminfi*^^*^
tum confrtngereL CalaminA tn India fepuUus eße feribitur.
^ia hodierni Evangelq verba, Dominica ^uaßmodogeniti ¦, poiifeßum paßha duabus homiliis copiofè explicatafitnt, eepinm Leit or emnbsp;PIEI-THOMÆ. PERT'*nbsp;NACIS QVIDEM, SEDnbsp;TAMEN DOCÏLIS PR Em
C A T I o.
-ocr page 557-r4i
ET IPSÏVS DIEI PRECATIO.
RISTES TENEBRAE, HORRTBTLES TtrB l-tatsonum diffidentu ettam fuut tn renatis feta A-poflolu« Thomas, qui caràm haußrat vocem Ftlq Dei, éi;-fuerat ff e flat or miraculorum^ qua dicebant ttfimonium de ipjo^ auodnbsp;vera doceret erpradiceret . Ipjeetiam fenjerat inttss tn cerdtnbsp;fiioprnfentiam tllttes Domini, cuius erat auditor z Tarnen prxet.nbsp;puumfideiarticulumderefußitatione Chrißt non credit, cßnbsp;mit, qut Dominum viuentem conßexerant non aß'entitur. Sednbsp;Tu Edi Dei, qui arundinem quafatam non franganbsp;nbsp;linumfu'
tnigans «an fiffecat, nos et tam dace amp; confirma, faut erudijfii, confirmsßt infirmum dfcipulumtuum'. Adeßo etsam nofira imbecillttatituaviufica prefntta'. Apparel o nobisnbsp;fub nolîem, ne caligo humana tuam lucem in nobis extinguat : Transfer tua dona in domotnbsp;clan fa,in hsec mißra nofin tuguria,quibus imminent grauißtma pencula ab hofiibta tuis :nbsp;Affäre nos tua beat a vote, for is annuncians per verbum, dr intus per Spiritum tuum in no-hu effteiens pacem tuam, vtperfufifenfu tuteprajentia acquiefcamus , ptx te in Spiritu tuonbsp;eopulati ad aternum Patrern tuum. Sußipeetiam nos fragiles dr hafitantes in hac ^ta,nbsp;Oßendito nobis tua vulnera, vt tui menti, in lu£lu confcteniisi noflra cum ira ater nis Patrie, recordemur,dr nospauidos dr anxios tn latus tuum, amp; vulnera tua, inuoluito,vt itludnbsp;tnuolucrumnos tegat abtraDei, drvt fugamtu ex tuo corpore vndam, lauantem omnemnbsp;immundiciem noflram, dr viutficum aliment urn tut Janguinis, quod nos alat ad nouam drnbsp;stternamvitam,vtnosetiamnonflmusincreduli,fèdcredentes'. dr toto pcFiorc tmite-mur illufirem confeflianem tui Apofloli, vt contra omnes blaflhemos Diabolos çf hffles tuas,nbsp;qui tibiglortam diutnitatis inuidtnt,pr0fiteamur te effe Dominum dr Deum noflrum , tl-hum Deum, qui ah initio affuit fua Ecclefla, compellauit earn foris tn miniflerio, dr intus fenbsp;eredentthus oflendit, qui Ecclefiam fuam texit contra omnem rabiem tnimicerum, drfde-ttefaUo cumgenere humano credent es fust maffse affumtst vntt. Facito tu Ftli Dei lehoua ,nbsp;vt huic tust promtflioAi, tanquam vod de coelo fonanti, tonftanter credamus, nttamur
J/fe tui auxtl^ contraJpem, dr falutem noßrtm 4 tuo verba patefaSto^ or dit.' mur ^vtcredenttt in te lefum,qut es Chrifitufummui Pontifexnbsp;(ir Rex naßer in te vit am aternam haben-mui j ^^men,.
FINIS,
«
-ocr page 558- -ocr page 559- -ocr page 560-|
⢠»â â |
â¢' *. ' |
â¢.*:â * â â â '.â ^* â ââ â ^â â â â â â . â.'1 |
|
' nbsp;nbsp;4 |
r- ⢠|
âây |
|
' ». |
]⢠⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢â .â⢠'â¢â . A' | |
|
'.s'; '.3^. |
-t â *'Æâ¢ | |
|
.*'â i |
*
* «lt;
*
â¢'V
»
? *
It