TRÃGOEDIA
NOVA,Qyà INSCRD bitur Pgdonothia,argumento ex ueteri teÃumento, fumpto, ütn primum Auguft^e Vindelicorunt édita,
PER HIERONYMVM
Zieglerum Rotten# burgenlem,.
Mgt;D.XLIIL
CALVMNIATORI a î . - beneagere» _
giie(juinoÃimorderedtiend,betitaf
â âOinnia pulchra iùis rebuiineffe puM,
ScribimufjUt clici!,Ãteor non ore diferte, -
Ncc tarnen ilia pijs obÿcienda uiris, nil moror htec^moaeat dunt me non J^iritui iUcf Qui tibi per nares (orte fitperbus ölet.
Exemplum dedimusfidei prius,iüa docet te^
Vtq^ pater natos inÃicuiÃe uelis.
Sisinodöfynccra^quiucrtisfingtdamenter r 7
ÃttffKtcra'citrudKmIegwi/fapMtó. ' â
ORNATISSIMO VIRO.
ET DOMINO MARTINO
Weià Augu/hno,omnium Ãu* dioforum Ãutori inÃgni,
S.
ItllL ESSà IN VNIVER« Æ() rerum ordine, uel magif nea ccjjarium, uel rebu/publicis uti=t liut,OrndtiÃime uir,mlt;tturd,felt;i bona hominis(cuiu/cuni^ condis tionis fiter it) educatione, omnet fdpientcs contefluntur. Nrfm per fè animus noÃtr, ceu tabula rafa, in quam à quid boni pinxeris,tum demum perÃiüonem fui fufcipit : quia ana tea plane uacua uidcbatur. Neqi pMtcmKJ tantam homi»* fium infaelicitatem eÃe, ut artes inuencrimus, qutbus ni^ hil nobis ipÃsprodeÃe pojfemus. Inijs prtefertim,qu£ uirtutem concernunt. Vbi uero maiorinduflriie, artifuc uis acquiritur, quam in bis qute uirtutum ueÃigia f-quun tur : id quod fola educatio reSa, Ãcit, er primas tenett. Qttod non tarn Chriflianis, q Ethnicis proprium fi(it,utt quiO fccundu naturte inÃin^him laudabüiora effentjciciui capejferët. Itaq^Ãngulari prudentia duiti, omnes operat fuas pueris bene inflituendis coUocabant, ne^ quieq anti«
efjèducebanf, cfuà m ip/atn p«erttwm ittt ïnffitueret ut in ea iant mdturitdt uirilis tetdtii dpplt;trerft.Q«are in» numerabilet quidem, non foluin prteteritii temporibuf, uerum etiam præfcnti fîeculo elabor arunt,ut parcntciÃii cffkij admonerent. Plurimü igitur conueniet «ufcultare Ãrmonibui aliorum, conariqi iuxta fcribentc! expertri quaks nam Ãnt, qui fint, ac dc quibm rebui dicanL ltafiet,ut ubiq;,quaà copia! comu inucniof, quo päih te,tuo{q; inÃituat.Pt quicquid deniq;,per ontné uitä hos nefle egerts, id omne pueritiæ bene inflitutlt;e adfcribitur. Jndecoruin enim efl uirum à rcéki uia iuuentutif fuie,cuin fenuerit declinare: et eorum obliui/ci,qu£ optime in priv ma pueritia imbiberit. Contra ualde decorü,fuam uitatn quotidiein meliui inflitucre,età malodifcedere.Pr,eterelt;t munui ip/um formandi pueritiam, ut multii confiât par* tibui, ita prima, cr prtccipua efl, ut teneUuf animuf fl* minaria uirtutuin imbibât. Nam utDeitf,quo nihil efl meliuf,minime apparet: ita quodefl in homine opti^ mum,mentfcilicetbona maxime tatet. Et utlt;emulatios nebonarum rerum plurimum excitatur, fic quot^ma* larum ufu in deteriuf uergit. Quoniam Ingenium, na* tiuamq; indolem,nec afluta uulpef,neq; prteualidi teones mutare quiuerint. Adeo uerum efl,quod Horatiut dicit, Naturam expellof fitrca, tarne ufq; recurrit. At tum de* mum aliam perfonam fumimut, cum interccffcrit educa* tiofrugifira. Quum etramiperflepe aüo ducuntur, quä
tiätura pofucrat. Et à graue Ãt, aliter hominefirntare, ^uà m natus eÃ,tanten fieri certuin fcitnui, et experti[uk tnut. Quemadtnoduarborfitaptenatura nià unicumÃ= twfw gignit,inÃtione eadem diuerà generis fruSbbus one ratur:ita qui naturam fiequitur,femper idem eft,qui arte ducitur fui diÃimilis fit.Et prauum quidem Ingenium in» flitutione ad bonam fiugem demutaripoteft. Nunc uero, cum de hoc genere införmandte pueritiie non nihil agere decreueram,hoc argumentum fumpÃ,quod patribus ne^ gligentioribus timoré incuterc pojfet,z^ eofdem in uiain reduceret. Neefuntalite hifiorite magis uere, quam Ule, qute in facrif Uteris traduntur. Et in eo ab alijs diffèrÃt, quod habeant certifiimü teftem^nempe /fiiritum fanóhim^ Kancquoq^ elegimus,quôd propoÃto noflro coueniret, Jgitur qutccunqi futura funt,in hoc Tragoedite ludo,eiuf e^e generis maxime cupio,utinde parentes Ãbi,ct liberis confulere difcant. Tam enim puer opus habet fi-equcti,et falutariadmonitione, quam uita. Neç mcdtocriburre» bus inhoc agendum efie reorfimmo optimisafiuefd con» uenit. lIU eetate, in qua quanta memorie uis, quantaque ingeni] capadtas Ãt, omnibus patet, Hine Arifiippus interroganti, inquit, adole/centibus potiÃi-tnum difeenda ejfe,qutcuiris ufui fütura effent, optimu fcilicet. Nec r«tö tetas, que maxime docilis efi fuper» uacaneisefi occupanda,Ãd breuibus, honefiis, GSquot; bonis. Quod inteüigens CryÃppm pueris doäds nutrices eligi
A 3
lioïuit.Qiiitldin enim in pucritia Ãr)ndhii,tjUm in fence dutefentia.'Sion igitur mdle,iinmo optime reget PerÃe rum,natur£ tantum inflinâu (iuSi,Ãcerunt,quipia ejud dam difciplind fuos liberot educdri uoluerint.Nam/htim in pueritid cjuicquid dd pucri curam,cducationem^i per« tinebdt,optimis uiris demandabatur. Vbi uero feptimunt tetdtis annum ingreÃus puer erat,dd equeflrii difciplin^e tnagiflroi, ad ipfdi uenationcs mittebatur. Pofl dede tnum qudrtum dnnu, /tngulii di/ciplinis Ãnguli mdgiflri ddcrant, qui ipfà m iuuentutem omnibuf bonis pr£ceptii uirtutibusq; ornabant : primum religionc, dein ueritate colenda, poflea libidine fuperanda, demum ne unquä,uel pdrum pauidus inuenirctur,diligenter curabunt. QMdi» tgt;ona edueatio in paganis, cr regibui barbaris. Dignd profiâ) homine Chrifliano. Hdc igitur rdtione,qui libe* ris bene prieejje poterant, in fummo habebatur honored Jta Diogenes in Creta emptoribus uenalis expofitus, (è liberis imperare noffe profitebatur.Quem Xeniadesqui dam Corynthius emit,domumq; duxit.Cuius liberos,in=: fignis,cr nobilis philo/ophiæ preceptor Diogenes, qua foeliciter infîituerit, tefiatur id, quod paÃim à pueris obs feruaretur, perq; iHos parentibus commendatior femper crat. Jta Socrates optime natis potiÃimum adhibendain reéklnt inflitutione dieebat. Idem enim in his ufu uenirc, quod in eqiiis, in quibus,quiÃrociores ejjent, ex indolis ^eneroÃe, à flntim d primis annis reik tnÃituätur,egrts
gîoî,er dd omncm ufunt aeeomoddtioref euâfurof.Eô^t filiciÃima ingcnid infcitiâ,et negligentia inflituetp^ tium /à cile corrumpantur:qui mox equos uertanc in a/i* fiof, (]uod ereilis CT liberis anintis imperare prudenter nefciant.Efl enim Ãgt;es ccrtd,ut ex ptc educatii puer is,uh rioptimi euadant. Pr^cipuc tarnen cauendü,ne infiituto pTicpofiero ab iji,quos bene uiuendi exemplo effè conue^ niebat, male uiuere difcant. t^am baud raro, filiof tndie a{bt,aut diihta pdrcntuin,in triuije balbutire audiof.Et ita /tbipeccandi occafîonem /à cile fumunt maioré.ïgitifr admonendi parentet funt,ne quid tcÃibus liberts peceent: cuius rei exeinplu eft Clitipho iüe Terentianus,qui patri ebrietatls uitiunt obijcit tlt;lt;m ad artium fiudia qua adicmulationctn uirtutis pr^eparandi funtliberi. Nihil etiam quicquà m expeiHandutn, donee adoleucrint. Nifi enitn ab inÃntia quit educetur laudabiliter agere, baud Ãcile grandis iam natu afjequetur quibus uiru integru, et ueræ uirtutis cultorem præditu eÃ[e uirtutibus p(lt;r efi, Btenim negleâum in pueris difficile farcies in adultis» QM4m uero filiciter Lycurgus Lacedlt;e)nonioru legum» lator reillt;e educationis exemplum fuis ciuibus dedit,effilt;i âutprobauit: quodeosab inflituto prauo reuocaueriL Qui quum duos,eodein patre,eademq^ matre progenitos catulot educaffet, unum fcilicet pajfus domi lautioribus cibipafei,alteruautem uenationibusexercuit^Hoscum uliquando in concionetn produxijfetjCt uterq; ad affueta
4
rttperetur^alter ad oüiif,ältir dd leporem. An no uidctif , (, inquit) duos cdtulos eiufdem cum fint generis, tamé ob diuerfum educatione adinodu diÃimiles inter feà euaÃjÃ, Hftc igitur Ãfliud demonftratioe Ãbifuos reÃituit ducs, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(
Reperit ingeniofus uir uidm,qu4 uulgo uirtutis, nbsp;nbsp;edu*
cdtioni! imaginé ob oculos poneret.Magis enim mouent ac pettetrant,ciult;e oculis cernuntur,quam que tantu, au^ diuntur, Sit ergo prima cura parcntibus,ut liberi flutim à primiscunabulis, op[imis,et ijsÃdulo aÃueÃant. Sub» lata enim aÃiduitate,Ãcile ad prijünos, et naturales mo* res recurrunt, Nttm difficile dediÃuntur,eiult;e nobis natu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;।
ra penitus indidit,dt^ inÃuit.Prauenire igitur admoni* tione conueniet. Quoniam adulti iam,utÃnex PÃtacui, firulam non paciuntur, Id quod eleganti metaphora te» ffittur Ouidius,
QUie pricbet latas arbor ffiaciantibus umbras, QUO poÃta eà primum tempore uirga foit.
Tunepoterat manibusfumma tellure reuelli, N«f)c flat in immenflim,uiribus auiki, fuis.
Qtiaretunefirmandi mores, cu mollisadhucletas: tune optimisaffiiefcendu,cuad(luiduis cereum eflingenium, gt;nbsp;hiec diÃa ejfe uelim,ut adultos iam à diÃendo deter
rerem,cum nuüa fit lt;etas ad diÃendum Ãra: Ãd ut paren , tes ad bene inflituendu liberos acuam.Qtioniam pueritia i tnagis capax, er citius co,quo bene ducitur,peruenit: et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
tanto magis,(iuanto animus elueeÃit nebilior : neq^ un^ I
faliciut circd primd initid. Et ^uid perfi bonS Ãt bene educdri,profi^h oibus couenit,oibus prodefi,otbut deni^ iocundu eritÃdtim,et ddhuc in cunh ipfts cd fapc, infeneârite dccidercpoÃunt. ELonefliddenigi res efi
VT prlt;e cunâis lduddbilis,educdtio reiki: reddens homia ncsintegrosuitte,fccleris^ puros.ImpoÃibileenimefiut is qui d pueritid bene, vr pudice educdtus fùerit, dggrd^i uefcente ^tdte malus fùturus pt. CiwK uero non dixerit iHumepi pertiiciopim hominé, qui nunquä quid pt bene fducdre inteUexerit.Quod ââdeo negligunt omites,ut per pduci quo pdilo ipp educatipnt,curent, fed potius qui* bus pdrentibus,^ potentibus,diuitibusq:.ciuod unuin ef* pigiens iîordtius,fe natum gloriatur. Non patre prtecla ro fed uitd,cr peihre puro. Dcniq; dddit, ipfe mihicu* fios incorruptiÃimus,omnes circîî doi^res aderat, Ldus illi debetur,eT rf me gratia maior.Eoelix profiih ob hoc unum, quod pdternlt;e memoreducationis, patrem cufio* dem incorruptiÃimü nominat. Hoc epuere patrem eÃe, uiucndiexempla bona libcris exhibere .Etp nihil aliud pt hoc maximu eÃe puto, quod pofi nos rclinquamus in quo lumen aliquod uirtutis,iT probitatis per^icere ui* deamur.Multafunt prieclara educationis exempla inue* teriteÃa^mento, quorum admonitione patres difcere de* berent. Negligentiam pliorum fuorum acrite/ arguebat Idcob.Prtecepit dominus per Moy fen ut plij Jfracl doce* rentpliosfuos,cdqult;£ ipp uiderdnt, QuopailoDauid
A J
iäW Moriens inflruxerit Sdloinone,^ui pofl eum regnare deberet, teÃntur facrd fcripturd. Tobilt;u filium fuum ab inÃntia timere Deum docuit, er abÃinerc ab omni pec» cato præmonuit. M.agnam folicitudinem gerefedt lob ilk de Liberiafuü^efui cumÃmul commcdiÃeni-,offrrebat bo« locau/h perÃngulot dies me Ãrte pecca/fent. Cum ap» propinlt;Juaret Matathias ad mortem, nonne filios falu-^ hriter inflruxit, CT contra impios animauit^ Quid pors ro mater filiorom feptem, cum fingulos hortabatur, ad» didit^nefeio qualiter in utero meo apparuiÃis. qmw uero dubitabit,ciuin huiu/modi hoîm piorum educatio ad bona frugem peruencritiPorro q grauiter puniat deus patres non erudientes liberos fuos Prouerbiorum Uber multis in locis,aperte teÃatur. Nonne gr auiÃime punitus cfl Helii Quid uero ChriÃus inquit, bonum effe o/Ãndenti puÃba lum,utfuÃ}endatur molaaÃnariaincollumeius, acde» mergatur in proÃndum.Vcru quo modo grauius offen» des pucru, quam à mali exemplum dederts, aut eum ne» gkxeris. Ne^ fruflra tarn diligenter admonuit D.Pau» lus,cum inquit, patres ne prouocetis ad iram liberos ue» flros,fed educetis cos per eruditionem, er correptionem DominUUem cu dicit, Diaconi unius uxoris mariti fint, qui liberis rede præfint, er proprijs fimilijs. O utinant melius inteUigerent bicc parentes, qui nimiu negligentia ubiq; fuos corrumpunt libcros,fconniucnt,indulget,daiit fumptus, fibi^ in Ulis placent, nec quiequä moleflutneÃ.
modoÃlim dgitAtd Ãbi peccdttdi ticentiam fitntpÃi filitii fùr,(iui mdtri ndÃum morfu detruncdbdt. îndigni» fluippe uetierdndo pdtris nomine, qui non pdtrem uere tigere nouit,fed potim fedu^hrem.O ofor uirtutisqui nc gligentid fud )^em pdtrite perdit, cr inÃlio iuuentutein corrumpi Ãnit,per quem uniuerfo generi fuo,immortdle nome dcquirere poJJet.Itdq; eo mdgis odiffe debemui eor, quorum uitd peÃm^ filiorà educdtioni rejÃondedt. Qitid cum id olim Ãlij uiderint, mdxime diÃ:rutüibuntur, quod pdrenter debitd glorid deÃ-duddntur,Gr iÃi horum dementid, perierint. Horrendum peruerÃe cducdtionis exemplum uidit D.AuguÃinm.Itd enimÃcribit.Cum nc* ceÃeÃt, ut uos qudm diu uiuitis,timedtii, idco qu£ hodie ÃiäaÃ{nt,iterum dicere erubcfco.£cce enim CirilJuf ue= fler,Ãlium hdbebdt,quem ut noÃis corrigerc negligebdt, qui pofiqudmluxuriofeuiuendo pdterndm hæreditdtem confumpÃjÃet, ebrita mdtrem prdâgiidnterii nequitcr op* preÃit,Ãirorem uioldrc uoluit, pdtrem occidit, cr dudS fbroret uulnerduit dd mortem. O ntdgnd didboli domiiu tio,pdtrc,qué poà deum rcucreri debuerdt, occidit, md* trem oppreÃit,forores uioldre uolent uulnerduit. Sic pd* ter negligcntiie pcendm dedit,et mortuuf detefldndd Ãe* lerdÃlij uidit. Sic iuÃi Dci operd nunqudmÃllunt,corri git qudndouult,fldgello duro,er modo udrio.Conuer^ tdnturigitur erdifcdnt meliui agere c£ci pdrentef,ne Ãuper nof ird Dei dliijudndo ueniat: cumÃrum erit reuo»
cdre grddm. Attdmé illud prattrire iiolui,f£pe ex opti^ mif parentibut, peÃitnos libérât nd/ci. Rurfum ex ntdlit bonot uirotfieri. Htecomnid, Orndtifiime uir^tibiiant dudum notifiimd fiunt, ne^ ddco fcripfi, ut te ddmoneré, fluid ficere conueniret,cum dntcd dlioruin libcrot fingua Idri affèilu, cr pietdtif nomine fiueds, aldt, proprijt fitmptibui fulkntet,eó^ nomine perpetuo filiXfijui pdu* pcrum nun^udm non memoruiuit, iifdemq^fuccurrit, et quotidic fubuenir. Hdc igitur occdfionc moti,tibi,hoc quicquideftnoflrie opetlie,dedicdmus. Accipe itd^) mu» nui hoe leuidenfetGT boni confule, Deniq; ut ei hojfiitdli iure Deut tuteldrit fît,plurimum Gâ enixe precor.
VaIc uir OrnatiÃime, er me tibicommenddtum hdbe. Datum Augufl:£Vindeliforum, AnnoJü. D.XLUI, Jlll.ldui AuguÃ,
T.DetitiÃ.
Seruitor
Hieronymut Ziegler dd D. Annlt;(m Augu* ftteLudimdgi/kr.
IN ED VCATIONEM LIBERORVH CARMEN VALENT VangianL
NEfcio quie rabies agitet fùriofa parentef, Vt prolis placidi peÃinta Ãkü probet.
Ontniii lt;jUieÃciat, tentet^ tenerrimd prolest
Tdxitlos credutit,magna^; ÃStu louis.
Plurima concedunt, nee concedenda iuuent«e.
Et petreuntpuerisuerberd digna malis.
Heq; animo dicunt prolem coluiffe parentes
Synceroà quis uerbera magna Ãrat.
Expe£blntannos,his ut prudentia crefcat.
Elam prudens,fapiens,tempord multa petet.
Educunt gnatos,at hos nutriÃe pigebit:
Cum uitijs iuuenes diÃâerijffeuident.
EleStitur ut mollis,fic mollis ciera liquefcit, Aetas adÃuiius iam uitio/Ã bonos.
à Ãrent tanto précordia amore
Accenfa in prole, er merfa Ãuore patrum.
Hue ueniant,facris diÃant precepta libeUis, Quels firmentpuerosedoeeant^ifiios.
Difcent hie iuuenes patrum di^tisq^ parère^
Obfiquio, er dulces excoluijfe patres.
'p'R o L o G V S.
TKdékire ret fdcrM nuüi uitio ddri Exifliino,Ãcie aliqud ÃbuU noua. Quod ante not boni permultificerint, Quare licere nobit id putauimut, llloq; iure uti,lt;}uo ufi funt c^teri. Banc igiturhifloriam ÃrmaTragoedite Emittimitt.Tamen re/pondcndunt arbitror Bit lt;]uifrelt;^ucnter uoce turpi clamitant: Contaminari non decere retfacrat. taciunt ne inteüigendo ut nihil inteUigant, Quà m priinu ego meum hue animu ad firibendu appuli, Idmihi negoeij credebain nunedari, Ne religionidut aduerfum dicerent, Aut ore maledico piot ut lederent.
Verum quod alijt Plautus,aut Terentius Placet, nihil moror,latinum efl elegant Concedo, nec facile fit aliud puriut. Sed Chriflianum mage femper duxi fire Ex litterit facrit, moret difiere facrot: Quod Jfiiritum fanilum teflem certifiimum BabeantiEt in profinit turpe luditur Flerunq;,fid in hit. ueritas fummi Dei oflenditurq^, fanébtatit fymbolum.
Date operam, âdefie lt;equo animo per filentium, Boni pqq^ jficikttoret nofiite Rem ipfam-fld interim, hitcconfule lector boni.
PERSONÃ.
Heli fümmitt facerdos ââââyjiiijH.ii PoincefJ' Eleafar Jacob
P«er Joachim.
Theander Deur Samuel Biniamites nunciut HurutipfiusHeli QbÃetrix.
ARGVMENTVM.
DVos cum haberetfiliof Heli fenèx^ Eof facerdotei magnot /ècit Dei.
Q«i compotet uoti,uiuunt prauiÃime: licentia patrif luxurite fbtdent Omnitfacra officia frequentes negligunt. Quosdumpater manfuetiornilcorrigit. Summi grauem Dei incurrit fententiam. jn priclium pergunt contra Philiflijm, Domi manente patre,filii Vbijcum malo pugnaretur /à to.occiduntt Et drctt faderis capitur ab hoflibuf» Jioc audient /ènex,de /èüa protinut Retro cadit,ceruicem frangit,turpiter Vno die moritur pater cum filijt. QUamfibi tulerunt poenam negligentht.
C H O R V S,
NE INVOLVAMVR CECITATà impiorum, amp;in æternum pcrcaraus. Ex Pfalmo XIIl.
î
CVraoflri Dem oblitm cf omnium, Auertisq; oculosiRs/iiice denuo Fitc ut uel uidcitm,uclÃrar ante te.
Vrgent me dolor,hinc ho]Hs,?T impiuf. Qui nec con/ilijs effe Ãnant locum.
Quanto uexat inert, tempore cor labor, HoÃif quà mue diu me miferum tenet, FeÃina,auxilium Ãrdem optime, Accendat niuei lumina petris. Da fublimem animum,lt;juo malm occidat, Applaudatue nihil boflit atrox Ãbi. FJec dicat Ãtpcr hunc pricualui uirum, Criflüt atra diet imminuat Ãuat. In tefempcr erit,JÃct mihi libera, Cor geflit^; meum cum domino Deo, Hine cantabo tuatfConcelebrabo^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..
Laudet,perpctuiidulcibmbisÃ)nit. Viuonamlt;]}tibi^,crmoriortibi. \.j. Q«od^tro,crpI(lt;ceo,/îpfrfceoWW«f/î.
ACTVS PRIMVS,
S C E N A t HELI. OPHNI. PHINEES; AVditefiUj pcrchärapignora,
M.eie [entèhitis^ baculum dulciuf, fucce/Jbref,dtlt;]} nominisi QUOI ego Dei /oliut habco muncrc. Vtinam diu fupcrflitei fttis mihi, £go fenex decrepitut fum,tremului nimii, Ãec uUui animitcorpoeiscii mihi uigor, Jmago uifum dubia iam meum. Nee non paludi Stigi£ morte proximuf, Hortalis £ui cardinem extremum premens Nil uiribus ualenf,nil officiai Dei Ex ufUfCX ip/ius pondui inutile (bli. Ergo mihi fuccedetis: nunc tramite lujio patris fequimini uefHgia pij, Seruate facram patris exemple fidem, Eungi meo nunc officio,uas poflea Etfan^fandbrum ingredi folos decet. L£tamini,gaudctcgndti,plurima Vefira eft falusâ.ucjïrum firmate Jpiritum, Dominus ad hoe elegit uos duos Deus. Eligere Dominus nefcit mala bona deamat. (^uis tdm {iniÃer q«i improk t fà ôium Dei.
ACT VS
, Solifùpercalorum arut Deifitcritr S^crificium offcretK,inccnfum lt;juo^-. EtipÃm Ephotueflimentum portabitis ^Magnifâcerdotis,coram Domino Dtt». Uoflro,dicbutuit£ui:flrisomnibitt: Omnid tarnenÃcite Dei ter maximi Ad gloridm,cuim miniflri fiterittf, Cognofcite Dei iudicio quemij; (ui Scelerii nocentein débitât pcenat dare. Hic iftc ueri rc{lor,dtqi £ui arbiter. Qui cun^bl nutu dirigit,régit,tenet, Conferudt,Cf alit multiplici fruékt fuot, EfiipfeDominuicuiuta/peâtmtimet
gt; Peccatoroinnis,iniulfu!,cum^ improbo. Ego quid nimis nos amo afjiétu patrif, Morfî tuli ucflros mea liccntû Quicquidpldcuit unquam /à cere,copid fuit Sumptui dedi,indulgenter ut patret decet. Amorit in uot maximum regnum firo, Amoris impdcient uos ufcy projèquar, OPH. Cognouimut pater animum mitemtuum.
T«4 adfo â«ne opéra uiucmut fuauiter, Qjti omnid tibi ejje pofl putaris maxime Prjecomodo noflro:/à mdm,peccdta^, ' . llt;ïdlediéki,amorem, zr /i quid aliud maiut ejl . ldtran/iuliÃiinte,nihd/uprapote.
O quid piiUr ego te llt;(udemiqui4 dinpUut
â ' P R I'M V S DtcdW ffuperet id ^uin uirtitf maxiitid tM, Itd nos habere prêter alios arbitror Hanc rein,patrem printarum principem artium jiicneminemmagis.Qtidrepaterdiu Viuds tuis:nam nornemo dlius rejjiicit, '
PHI. pdtereluod officium/jgt;e£bltfdcrumf Non eji quod ipfus foÃicitut multum Ãcs, Nr(]; dubites,trdditd nobis prouincid eÃ, Spdrtdm fumus ndâb munere Det,cr tuo, Hdnc diligenter exorndbimus quidem: Artus perennis dum regit per corpont Spiritus,cr imo peSkris fedetÃnu Mensfand.tJdm tibipatrifuccedere Nob M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ldudi,ac honori ucrtituf
Tibiffiliot tdles tdli natos pâtre.
KELï Rede Ãcitis o filij,pergite modo E/Jeut cupio,cr ut iam ccepiÃis anted. Huüus labor durus,nuüum tempus graue Debet uideri,quo beatitudinis Acquiritur poÃhdc perennis gloria. Jte hinc ad officia^nam tempus poflulat, -Ne quid uidetedefit,nam culpa efigrauit, Summo minus quo fiat/acrifidum Deo, Abiteuos,ego mox intro confequar.
S C E N A II. EtEASAR,
B i
Qut Dc«$ jummam
Sedes uolubild caeli cui machina: Tcrra^ pedum fcabellumÃgt;eciofa efi tuum. Et qui profundi imperium habet maris magni, Qui diuidd Titan orbi darum cauo Confidera mortalium ret,aóiki^ Perpende iufiior,nutu dirige t(fo.
Kortaliuin,ne not in inÃrnum trahant Scflera grauia hominu, cfi cjuot omitif ref pener. D [finde populum: feuit infilixamor N umi,fuperbiie,fiÃiii,lâ(xuriiie, Iraudifq;,proximi inuidia glifienf malum, pontuf, aut tulitneÃt^ Autneejiuidebitlflhmof tffira horrida: Tremenda calo pariter,ac tetrif mala. Hlt;ec nunc firunt Ãuidi huw mundi fecula Â¥urorc uiolcnta,iuf cfi lt;juod cuiplacet. lJon cfl amor tui Deui,gloria ualet, Jmpia regit paÃim manus,nihil pudet Quem^uam,uoluptafÃlfacupienterfubih O placida quam diu nimif funt numina» O q«M fiitarut eft find mortaliumS Sed tu DeutÃflina,libera metu.
fidum créa paÃorem, conÃlia adiuM»
I
P R IM VS
Et mitte nobb muniu tetheriæ domut, Decutq; rcgni,lfgt;iritum fanlt;flum tuum. Eccehic Helitum Ãtcerdot maximut Tremulm finex,[)edibut,mdnibut et corpore» Um ([ui ifrael quadraginta iudex regit Annof,fatis nunc fùnihis officio fuo^ Jn cuius o Deut locum tibi eligc. Qui not uoluntatem iujk edoceät tudnt. Et tjui rite opimM dntc drds uiüimd« JAdäetq; thuris drdt extrudt tibi. Jn te Domine fferdmut folum,tu ddbis Sperantibuf fdcrum duxilium de dlto Syon, auncfleâementem noflrdm,peéhit dduoca Antiquum:in unum te noÃrdq^ operd erige, Ndmiufidfunttud(fult;e frets per omnid: Extingue frrtiter nomen pcccdntium In tc,t«o^ nomini dd gloridm.
Sedquid ddeotriffemuicinumconfficor? Et murmurdntem ire obuiam folum mihù Hut pdululum conccddm,ut quid uelit feidm Oratio hiec:nonfruflra efl,timeo quid fret.
S C E N A ni.
lACOB. ELEASAR.
T 1 4â**â fuiferd deduxit not cdldmitdt i J. J. Hocfeculo,omniumqi perditiÃimo. It« ref hominibut commiÃffe perditif
B Ã
A C T V s No/lrlt;K,4tti6«; facrum eft,niÃpt utile,nihil, QUte h£ccæcitas noflra eflf(}U£ diræ not aguntf Animum pralis aut qua Brinnii occupât,.
/ Vuriofa regit cr uexatfemperÃimuhint ?â QMo uf(j; gcnu! humanum Hindi patitur Ãbi. lieu me pArum filicein,qui hue uertice mue Albo magif peruenâ¬rim,uit£tedct, AcTutn cft quidem de rc pr£fenti publica. nine uultur,iüinc luäifir bubo gemit, Omenq- triÃe refonant inÃuft£ Strygis: . Nkhc mihi ÃniÃra pr£dicitde quercuauis. Et altd ccclo taikt pgnant culmina: Et lt;:rfgt;or«ra horrent fronde nigranter com£ Quid pt frturum:nam mihi timeo male.
ELE. Hoc quid pet nep:io,ptbuenicndum arbitrer. Et nunc per oput eft,cu ipfo, de hts aliquid loqui. Heus heus mane,expeikt lacob,ppa,s gradum, Quid tecum f ais f cur clamas ^quis frendens doler, Qu£ cura,ucl metusp)llicitat,dic mihi, t
: Tc,dicfuinusfoli,uicinusegotuus. lAC. .Kogasfmifrrfrllicitusexhocfumdic, I« hune enim miniÃrifuntfrSh Dei Heli puis peruerpplij,mal£ Vit£,fuperbi,auari,mendaees,pigri ' â Ventres,honefiiofores,Grplenimero 'â I4oéks,dicsq; amatorcsq; turpium
, Mulierum;Ã^utludos taeeamfeediÃimoi.
P R I M V S
Igîtur tout nil/j'Cfândum hit rcgentibut. â Rcrumq;ma'lîusfinit,çrmundi ultima â Sut:t tempora h£c. ELE. Etttfrd pradicOf} He»! lyîoj ne dicif,quibui baud dijjoludut VÃut quidem uixit,luxu onini perditoti ÃAcJ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eot,quorum uitam probiÃime
Hofli-.loco peicre ret non cjje quit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;î
£ LE. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igitur iUot iuÃit,aut quit author efti
lAc. Ne/iio,ni/im(tlMrgentKf nobwnwie
VolKcnt,boc (j«i bomtuM induxit prauum genut» ELE. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;erat apud prifcum feclûm clericit
Motaliut,etiamconfuetudofattflicr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
QKdffi nunc'.quibut cordi uerbum Deifitit.
Cuiut loco uentofa nunc fuperbia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
RegnattpopeUum qua miferum oem Ãtpprimunt/ ÃAC. Rem ipÃam tenet, t^unquà m tarnen fupprimitur
Verbum Dci,fummiq; patrit ueritat. Sed,quodtuibi/Ãcret,profidionihilerit. Qubt nouimut plt;trKo; hit uit£ moribut Viuere:patrir necunquam uerbit corrigi -Audiuimut. ELE. Neg,- d uia puerfua Reccdet ubi Ãni{erit,quia Ãbi placet.
lAC. Patri tarnen dolor flidtut fitfiliut. ELE. Et quit bonut, nifi puer iam ceperit
EÃe bonut,aut quern flagellum domatpatrif. ' I Ac. Cuifilif funt iUot curuet paruulot.
Gloria patrit probo de filio uenit.
4
A C T V s
E LE. Et«f^ {xtterperÃuUum fldeékibitur. IA C.Boni parentcf gcnerant libcrot honor.
IJitm quilir eji urhif relt;3or,talet (runt Qui poÃident eantfintmitatoret mali. Rex Ãidtut omncf perdit fubditof cito, Ve «c parentibu^ lt;jui conniuent fuis.
ELE, Sero nimis peruerfos corrigiuides. Et difficile quidem:exemplo funt inihiduo Bij fflij,(}uorum délirât cr pater Beli fen(x,(iuem commonentem negligunt, Nfc lt;lt;M4i«nt,ri(icnt delirantem fenem. Caudent iugo à ceruice iam exeuffo fuo.
^^^âEt crede reffrt multum,quo puerum modo lam paruulum educas annis melioribus. Etguandoperuentum nobis adeo efl eo Ediffêre breuiter quidfentias in hoc: Aut^ua putes educandos potiÃimum Ratione pueros à primis anniculis.
lAC. Et/î mihi longum,iubentc te tarnen Taciam,brcui compendia,(Quantum potefi. Paterni ubi animi iadki iam funt femina Inflatq^ partus,non locus,tempus,dter, Vf I aflra funt curanda tibijà talia: BeceÃitant nunquà m,fid inclinant ffequent. Dein proxima ejicura,ut pater natos regat Vt effe genitos nemo non exfefciat. Porro ( ijuod aiunt)mox ah incunabula
P R I M V s
E/l p(âuf inÃrmdndum rude pueri optimii Qu£pojlfuo fuppuUulant in tempore, tjuod [emel erit imbutum diu minet, Bt longum odorem feruat te/h tibi recens 'Pr£ceptor infuper gnato quicrenduf efl Doâuf,piiti,npn corrupttts,fèd integer, tongo grduis rerum ufu,cui fynceritds Vitx Ãc idt authoritdtii non parum. Ndin clduui in ndui nuncjudm committitur. Qui genere eldro priefldt,dut ndtdlibus, Sed tjui fide,et guberndndi feientia $uperat:itd ZX iuuenilis mens,eflprotinus Trddendd qui uirtutum uincit dotibuf. lidm f^pius qui curent eligis cdnes, Auem,dutequum:nihilrefirredeputdns Cui filium Ãrmdndum primo mitteres, Cum pleraqi ingenid uergdnt mortalium Prond in malum,nec tdm /ilix uUum fuit Quod non mald educdtione perierit. t^dmà puer dpud nutritur fiultiÃimot Scurrdf,biboncs,aledtores malor. Inter uoluptatum architeéhr optimor: Quid aliud hic difcit,ucl dudit rogo^nià Meras uoluptdtct,luxum,ctnugiu:quibut Plenustfchohe eius fit gnarus di/cipulus Uam qui cum ingenijr confliâatur eiufmodi, «mwonefwrrfnûtH« in m re tarnen
S t
P R T M V s
Scidt pofje habere wm ipfum uitlt;e fut moduin E t fcito magnum exemplum continentie, Denitj; faits non ejl reuocare à turpibus Animas rudes puerorumdmmo qwod ad bona Jnuitet tnculcandum menti fedulo. Omnem infuper mouendu lapidem effè arbitreri Ne fèfodalicio iungat prauo p«cr: QMonwm uoluntaSfCr iuuentus uana funt.
£ L E.O dij boni cjuà m regia educatio.
lAC.Sed heuf, mane,quod eftpotiÃimumuidCfâ Ante omnia,ac primum infigendum penitut Pnfro eft,ne male de uero fentiat Dco, Sed eiuf omnia légat dogmata diligens, £t hec in intimas cordis fiindatfînus. Quo nil ftbi ducatpre/hntius ftre, Quà mfîfacriUeius leges itacombibat Vt ftue dormiatffîue uigilet,nihil QuamuerbacogitetpijÃimus Dei.
Quod /t fit,baud dubium quin liirprobiÃtinut £uadat,et quod etas poftbac poftulat VirilisÃd locus,res,tempus commode jUum doccbit,lege non conftringitur, ELE. Credo, ftd ipft quid de filijs Heli Sentisipaterquos nunquam uere corrigit. lAC. Etforrigit quidemtalio tarnen modo
Quà m fe decet:nam non uera eft corredio . Sen ttidld magis,lcnis,licenf,rcmtjfaq;, â
PR I M V S
Nun^ttrfm grauif,nihil firia,fcmperleuif, ⢠Ita negligentia corrupti primititi: Nc^j ejMod bo/ijf, nclt;j; quod prautt e/i dijudieant» ELE. RogrfncJïM-t/îj'gitwrDetWjtjuogrdfiii SuabenigniisadÃtjuflufprotegat..
Rempublicäi I AC. nain ex his efl flierandu nihil. Quorum fcelui nullum non efl tyrannicum, Ãiondeflnit,fedcreflitnoéîes,0'dies: Tientes coruiii flmiles flunt leonibus, nbsp;nbsp;-
Pauct animus,artus horridus quaffat tremor, Quum flubit in animum tanti fceleris memdi-ia, Malus flelus eorum,quà m nunc capiat fidem. £LE. ipfl uidebunt-.atqui accipietprtemium Eduilionis aliquandodignum pater.
lAC. üegocijmihipaululumreflatdomi igitur eo,ne quid me expeâent longiuf.
Vakdiu. ELE. Et t« ualeas rurfus optime.,,
EX PS AL MO VIII. nbsp;*â¢
Chorus primus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
â¢A
QVi regis terras,fuperum^i coeluitt, ^Ã m efl tuum nomen fluper uniuerfo Orbe m'irandum,merito eleuatum â
Aetkera flipra. ââ Ore de infiifltum tua laus proflita. Conteras hojkminanibâus potenter
A CT V s Uotä Ãt uirttK domini,poteflit, Etdccutomne, tpfeà calot oeulit uidcbo, Solif et lumen,rutiUf^ fieUdt» Koc Opus mtcujn,manuum tuarutn, Miroriitieuum, SiÃcis iuÃutÃbricdtor iüd. Cur memor noflri ftjuid homoflt;}uid etdt f Quid tibi cur^Ãnis eÃe multum Infima rerumf Qÿalis efi mortalis homo,({uod inter Kes tibi charat fintuifiitCt ipfum IndeÃtblimi décoras corona, SojfiitecurÃi. JnÃiper mundi dominum creafii, Cunila qute ueUet fibi fubiugando, Cum boue,Cfquot; capris pecus omne campt Komine fi-enat. Et m(trw piÃet, uolucret^ cali,cr Quicquid in curuo uiget orbe uiuum, Mic domat folut,dominut^ rerum
Faäutin^uum. Qgi regit terrat,Ã(perum^ calum Q«4m efi tuum nomen Ãper uniuerft Orbe mirandum,merito elcuatum
Aetherafupra.
ACTVS SECVNDVSgt;
S C E N A I.
OPHNl. PHINEES. PVER.
OPH. Vrfmtc«cpatrwcoâ/ïHo eucniuntomnU ^^Fr4ter,nibil enim nobis un^uism defüit OptantibuStUolupMis Ãt plitrimunt. Benignus cfl patcr^benetfolus nos amat; tJe nos parentis pigeât eonÃli,uide.
Cuius poteflns dudum uires fuppetat: Authoritatis ntultum geminabit feio. Si conÃgimusad hunc,plaeatos hieÃnut Expanditaffräu patris,nec deÃnit Amare nos'.talem ad coelum firofpatrent Laudibus, erhunc nobis Deus uetat mort. R.eäe profi^lo dicis,etiam gratulor VtriÃ^fOb eius in nos beneuolentiam^ Verum neeeÃe erit principio,ut didtur, Rem perÃieataÃonte audaäer aggredi, Nc noflra nobis obÃetpigra tarditas. Et plus laboris incumbat,quà m commodi. Quare puer Ãtbornandus nobis erit. Qui noflra nutu iujjd capeÃat protinur, Etefuid fibiÃeiendum fiet inteüigat. He«f age puer quid opusÃtÃdo dénota: Sin negligis quicquam,tcrgo pÅnas dabif» VirgM nouis ccefus penfabis turpiter.
A C T V s
PVE.' QmiVc^ÃjWm irftjuoâùqbise^çcrepotejf^ PHI. THd/î(iefpIlt;tuo£)tiinb«reopMf
Eritjabore nuiïo, tantum induflria. tieérgouidé,porro cjuid cupiant intettigof, Aduiftimatijttitmprimumcoôkifucneris, ââ lAanu tr identem fitfcinulam mittito tuam, Jn te/h.m,CX oU(U,hinc quod optimum eÃlcua. Et toüe tecum deÃrens,huc in domum Ilt;loftram,mihifratriq; in cÅnam Ãâlendidatn, Sedfj ijuif prohibet,ui ifuiccjuid lubet rape^ Nil interim uoces cura pricjentium. .
'üiecnoflra funt,hiec fieri mandamuf tibû N«nc lt;td«ûcd a ftiir,nunc frauder,omnes dolot Hue tende,nil timeof,hic ingenio efi opm» Fidem aüiga mihi.iureiurando tuam: Si peieras timere ejuid grauiuf poter. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
PVE. Nonejî opur monitore,frio quid debeant
Vobis meo feruitio,nullos hic metur Ãnimofà menr admittit:audit cum uidet Gratum effe uobis contra jà r,contra ne fits Spoliare,rapereui,deui{iimirDei: Qttod optimum fùeritcarpam,clt;etera alqs Arlt;⬠minifirir relinquam nolentibur. Dummodo placet,ratione^/ht fiententia. Et hiccfide qua pojfitm curabo optima, .'.QUO nil uoluntati ueftri défit modo,
Eo. OPöNI, itafrcito ne ewer qucm^scredito.
SECVNDVS IJcÃra efl potefhu hic Ãcieniii (juiälibef. tt (juanäo beneflucceÃit hunc hilarem dient Summemu! ««rf curantet probe cutem. Eccum patrem uideo,^uo fc nunc proripit» PHI, H«c obMwm nobit uenit,manedmut hic: VtcoUotiuamurtCr (alutemusfemel.
S C E N A n.
HELL PHINEES. OPHNL
T T Effi hic,dile6lt filil, (uufpef.
jLjLQttiii fit^quid dgitur.PHI. Bene,fl tuftU OPH.Hem mi pater nunquid tibi,utdicit,placet
Quod agimut in tuo conflieilu, er omnium, HELIBf«e cfl quod dgitit filij,pergite rogo
Epe mihi honori,uobis laudi maximif.
Facitc ijuod ego prlt;emonui, ZSquot; docui fedulo,
I Sdcriflciji adeÃe diligentia
Veflra: Deo flruite peromne flculum. .. Peccata fugite (juap de ippf flrpentibuf,.
Et cogitate uot non puero{,fed uirot Eflc:hi£c diet aliot moret expoflulat. Nam cjuiccjuid antefleifiit nil me attinet. Dum temput ad earn rem tulit.pui lubeni Vf mortbKf animum expleret fuir, PHI. Ergo pater te plut lt;juam oculot amo meor.
Tu gaudium,tu flgt;et uitx noftrie unica. CPU, Deinum ibimuffi niluü ampliuf pdter.
ACT VS
HELI Nihil,nifi mentem uobis dart optimum, âtgc probe experior quid ego nunc poÃiem Agere beuigne,Gr blande dicerc:quia eo Hifc prouocat dicrego quoq; à ineif Mecupio amari,çr ntagni pendipoftulo. Si id obfequendo,et dando fit,nunquam fi'rant Partet quidem poÃeriores. Blandutuoe or, Benignut,cr lenit pater.Tum me colunt â Et prlt;edic4nf, et uflt;^ in coelum fubuchunt.
Iamp;o intro,nam meexpeéluntiamdudum/cio,
S C E N A ni.
PVER.
Robe edepol curafii commijfum tibi Lauteq; munut adminiÃrajti tuum, Abi uirum,cr feruum frugi te iudico. PoÃquam uidebam quad cruor largut piot Jnundataraf,facratitdeuiäimif, Nibil loci fegnicûe,tteq; (ôcordilt;e Vidi dari,quin hac tridente protinuf. Partem meam extraxi,non herclepeÃimam. Quam nunc domum mecum dominif firam meift Jut poftnlant fuum. Quid id refêrt mea Cum murmurât populuf,aut querulut frémit, jüit modo morem geram^mihi erit Jà tir. Nam nunc meo damno frrè inueni uiam. Ne mihi frmef molefla frt,res peÃima,
DomM
s E c V N D V Domini mei libenter laute uiÃitant, Ncc unde pt curant,adfit modo,Ãt eft, .
' Jdcm ego Ãeio luben},paro conuiuiunt De ipfo die in diem,gcnio indulgent mco, Et/j ftio me contra ms Ãcere,tarnen Fado coaâus; I mperaui quo^} mihi Kune omnia adftntari,quod eft uberrimut QueÃus apud hoc genus hominum deperditunt. quot;Verum quid ego de dominorum uita loquar Plurima,uel ittorum mores defcriberemi Irt omni«M ore eft,quo modo uiuant,colunt Ventrem, Dei res negligunt ptaniÃime: C urios first pmulant,Bachanalia domi Viuuntâ.magis promos quam condos diceret. Attamen ubi uentutn eft in publicum ftmelt Kihilputares fan£hus,nec caftiut lllis,ita didicerunt populo imponcre. Sed cur ego anxius ifthtec mccum deputo:
, Ibo domum, oc me ibi curabo molliter. Et hune diem cyathos forbitlans conteram. Hifc in coenam coquenda doniinis funt citOf Igni fiuendus eft Iocm largiÃimo, S C E N A nil.
OPHNr. PHINEES. PVER.
⢠OEU. /'â^Mnia uide coquantur hicc probiÃime J Nobis in hanc coenam. Pifeem fidinterirft Jftunt lupum print pura finite in aqua
ACT VS
Ludert purum,uenero exo/fubitur. PHI. Quid uultfibiputerfùif cum moribuf,
QMt nof (^uuft neccffum fiet)ufq; udmonet Vit£ pu,officii,conditionis fucr^:
Et hoc quidem dum uiuet ud uurem obgumict,, Sera eà nimK^,cr fruflru caÃigutio, Qttlt;e poà pubertatif tenerte fit temporu. Siifiüiufunimifiiitjcurdiflttlit
I n hot diet: num uerbu purieübut ficit, Ef mortBw loquitur.delirut eflfenex. N«nc fingulari Ãudio noäet,cr diet Guudentium interturbut noÃru guudiu, OPH. Fdcit ut Ãnet omnct /bient, flultt nimit.
Qtti not putuntflutim lt;l puerit nufci fenet: Lrrunt meu quidetn longe fententiu, SutitmihifiieritÃneü^incommodu Senfii/ficffub Churontircymbu puUidi: Poflulicjuotannotfupere /ufficit mihi, luuenet/umu!,cr atut in pro/fierofiutu eÃf V iretq; florent,Ãrte filici uigent.
Si/ùtd cogunt,dnte turnen ueniunt diem: tidm fi quit ultro fe mulit oÃvrt uolent, Hic omnid bond perdcre eà digniÃimut: Quidne/cit uti.Urgo dnnorum uiudm memort, Mcntcm rcldxdbo,dum per tempui dutur.
Curutmihi Buchutpellut dulcit grduet: Qui benepotefi, letitiie muximuf dutor.
I
SEC V-N D V S Acbté nwbili fruar,nlt;im labitur Cito pede,nec exfeSat reget indy tor, Corrumpit omnem mundi machinam udgi, fjihilqi /h,bili gre/fu permanet fuo. Satis mihi eft catta fapientiafrui. tJunc ftcile peólut eft,mens nullis obruta Curis,ftniles nondum fentio gradui. Hoj optimos uit£ dies perdere ftnam Trifti med uitdinuncjuà m Ãcidm (juidem. Vamut fiepe dicitur,decettriftisftnem Fronr, hetitid iuucnem, CX ftuet rcibtm indolent» âQuid mecoerceremrerum moleftidi , Quid pprro patri auftultarem exanguifenii
Sineutbtccdiesueniat,quomoriaturpater, , Turn liberioreritpote/hs omnium. ' OPH. vtinam (}uidem,quod cum falute ciuf tarnen
Fiat,utita modo decumbat Icik fuo, Vt furgere triduo hoc prorfus nunquà m queat» PHI. itaftdt, er ft quid poftit nunc rediuf.
Nrfmtfj hos dies,ut capimus,cupio nimis In gaudio.perpetuos dulcidegere.
Quando fenuerimus,tunc poenitebimuf, OPH. Sine euenire qnod uolo,uidebimus
Quid alter alteri inferuirc poÃiet.
Nunc eft domum nobis eundum,tempus eft Ccenee,necorrumpaturilla cautio eft, 'Sum'nailus exfententia pifcet,uide
C i.
AC TV S
'Vinioptimaopia.' PHlNÃ Senee/l titmufhine PVE, At dt mihifunt ucrba data, natn cjuod bibi
Vinum pedef uicit,lu0htor peÃimuf. Et lingua Ãiucibuf pendet. Qÿidontinis^ Et me bibcre plus uini meminiÃepiuSf Tdme« uidebar femper pukhre fobrius. Hoc nià Ãt,cgo cjuod fuÃncor, aliud genut Vini fuit : nam uix fex cyathos ebibi. Dominos uidcomcos,dâÃimulandumefi mihi. Domin'f domiuos expeéhlt fudaliunt Cohors,cr ipÃi cana iam corrumpitur.
Parata funt omnia, propcrandu efi. OP- ibimuf, S C E N A V.
lOACHIM.
Zquot;^ Vanto magif, magisc^; mecum cogito, k^jHeli profiók fiUf magnum malum Dabu^digioniq;,ZT uitte publics.
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quemadmodit partim flans hinc procul, duribuf
Audiui, GT oculis his partim uidi mcis.
Num lt;j«ie b« amentia cfi fpuerum plenum mero, Dominos adhuc madidos heflerna crapulai Pos modo c^uos hinc abire uidimus.
Sunt hij Dei Chrifli cjutefa i O bone deut Hanccine uitam, hofline mores, hâcdementittmf Aihtrn ejfe plane diuinarenunc licet Debis omnibus,folum quibus priuata res Cordi eft magis, {dicere pudet)^ publico^
s E C V N V s.
Nfc omnid minus pcÃimi prüf Ãu dio dgunt, Q«lt;im P (jpt ingais laus, nbsp;nbsp;uerd glorid,
Perdere gregem quem fibi deus concrederct. Pece pmilid pmt omnid,omnes congruunt, Omnesquidem noris,p unum cognoueris, Omnes mdgiÃro ab uno dofh demone, Pt ex eodem ludo,ciufdem quoq; gregis. E/i fumptuofd domus, GT luxu perditi Suilt plij, Ãerui fequunturq; dominos: Senex detirans, ipfa p cupiatfalus, Serudre prorfus non potcà hdnc Ãmilidm. O fcelerd, o mores,cr peâlord, O M(»rw,ocÅl«mjgcncr4pmlfgdq;, Bii pint fdcerdotes,quibus cmnisfdlus Committitur, rei pr£pntis publictel AdeÃe, ddefle peleris ultrices deie, C omdm folutisfqudlidte prpentibus, Atrdm cruentis manibus dmplexie pccm: i AdeÃe protinus, perdite prduum genus Rddicitus,fiindite,rumpite,proÃi'rnite Quicquid reliéïum erit,procul hinc reicite deg, S«d quemq; tdntum, me omnium pcÃis premit^ Ve q»i gdificdt urbemfgddto fanguine, Et prifprfrrft in iniquitdtibus fuis, Circumddbit eum edlix domini dexterg, Etuomitus ignominie eius per gloriam, BumiuÃumtCr impium deus dijudicdt
c 3
ACT V s
'â EtimpioiuidifepultosÃiudituf, Qui etiam cum adhuc hic uiuerent fanóh loco Erlt;int,Z^ ibildudabänturciuafi o{gt;timi,Cf Operum bonorum effrihres fan^Ãimi. Verum quid ego plura dnxius dicam^ penes Ueli pdtrem eà omnis culpd hæc. ipà uidedt» Hic iUe qui corrupit liberos fuos, Connixit omnibus Ãfhs turpiÃime, Sumptus dedit frequens,mdteridm omnis mali: negligcns correxit,à correxerit Tdmen: quid id rdro Ãihim eÃe nouimui. Ve ue Ãbi quod liberis pepercerit. Ndiw uifitdbit peccdtum Deus pdtris, Jn tertium, et qudrtum generis fui grddu m. In his, dei nullus,ucl iuflitiæ eà dmor: Auidi lucri, imperij, fuperbilt;e,doli, rrdudis,breuitcr ut dicdm omnis pdriter mdli, Certdnt in omneÃcinus, penà nihil Ducunt, ubi illos animus proecipites dgii: UeÃsc^ nuUum, per neÃs ndti, putdnt, iBos fute pdtriie nullus tdngit pudor. Uec ulld rdtio fubditorum ciutum eÃt Quos lanidnt mifere,rdpdces funt lupi.
ddeo pdtris manfueto animo Ãititdntt Cuius licentid détériorés nimis Ed{li,reduci nullis uiribus qu^unt. U« fit ubi (mdlum)non uercuiuitur
s E C V N D V S/ Tgitttr ne peccentfilij curd pater, Et uiôtitnois pro iüis facras deo offirat, Sed ipfe negkxit, Q^amuis mea nihil Refirt,adeog} nihilcuro: doleo tarnen lioflraf Cà res ueniffe,ut à omnes fua ConÃlia confirant, at^ huic tanto malo Qiilt;erantfalutem,auxilij niltjuicq adfirant Ito nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut lt;^uid Ã.(h opus Ãteonfulam,
EX CAPITE XII. ESAIÃ.
Chorus Secundus.
Tifct confitebor domine, quoniant iratus es Mihi,'Ã(ror tarnen tuuf
ConuerÃtt efi; Gr confolatus me es Deus. Jgitur agam bono omine.
Eiducialiter nihil quic^ timens Quiafirtitudo, meaq; laus.
Es, er in falutem fà dus maximam mibi: Meumq^Ãlus gaudium.
De Ãnte Ãaluatoris cum llt;etitia aquas Exhaurietis fünditus.
lüa^ dicetis die,qui uiuitis.
Inuentionesmaximi
Dci,/äcitc notas cun^lis mortalibus, EtconfiteminiDeo.
Quofjwni bonus,iuflus,multumq; miferieors. Et inuocateeiusftcrum
C 4
ACT VS
Nomen, ^uod c/l exeelfum fuper omnid nitnit CanMe,c]uiii manificafunt, Q«â^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mirabilia finSti Dei,
Annunddte pluribm.
taudif Sion^ exulta, nam in medio tui, lAagnus regit rex ifrael.
ACTVS TERTIVSlt;
S C E N A I.
lOACHIM, * HELF.
10A, T VceÃit,hociamccffof)ultareoflium J_^PontifieK,utex me,quo paéhgt; filij V iuant,fciat. Quamuis adolefcentef quidem» Hoe noüe [atis inteïligo,Gr patrem quo^, Vicinitat tamen,cr mea conuerfatio, (Quod ego in propinqua parte amicititeputo) Facit, ut auda^ moncam,Gr Ãmiliariter, Quia mihi uidentur pra-ter tetatemfuant Frtccrf,er honeÃi rationem fidiÃime; Oiuciut fini proÃ^b non potefl, JpÃm Ãrat egreÃum uideo, Ctr aUoquar, Heli facerdotum princept, esâ maxime t Saluut Ãs,HEL. Et tu, fed quid tamane infolent^ 10A, Itamedij amabunt, ut tuarum miÃritum efr Permaxime Ãrtunarum,quare exco,
' HEEI Credo hcrcle te gauderc,Ã quid mihi boni efi, io A, Verum ftcerdotem Deitc maximum.
T E R T I V s.
Virumqi grdtideuum,ucrbb momre wf, Eà turpc: ^ui domi conftlid hdbct bona: Sed quiclt;juid egoÃcio,tuorum cduÃd Ãt. lldin me tudm uicem dolcre ercdito. Omnibuf dmicis,mihi quod efi,cupio eÃe idem. heli S(/nt Ãidm eÃe dmicof, finit quosÃuÃicor. Sunt quoru ingenid,dtq; dnimof non poÃum fdtü CognoÃcere,inimici,dn dmiciuenidnt boni, Ad me,Ãd ipà mihi ex dmicii optimis CertiÃimm uenii.Qjidre à me improbe FeciÃc deputdn{,nildceufdueris. Tute ipÃe erii mihi obiurgdndus plurimum, IO A. N«m(jKdm licebit,obiurgdrc te,mihi, CuifubdituiÃm,tu dominus unusmeui, j^dgnusfdcerdos.Admonere me tdmen, S i ncÃiente te quid fit mdli,decet. Deniq; tuum eà bene corrigere,quod fitmdle. Udm proh dcum, atq^ hoim fide, quid uis tibifaut Quid qu£ris^dnnos nondgintd ndtus es. Aut plus eo,ut conijcio,diues ej opum, Seruos hdbet complures,filios duos, Tdmen male edu^s,(ut pace mihi tua Lieedt loqui)quos corrigere tuum firet, tJdm liberos habere nihileà plurimos, S ed inÃtutos bene,laudi patri ddtur. Ncc f/t piM genuiÃe nifi reddas bonos, i^itur ob hoc maiorem curam habeat pater
ACT VS
I« Ãltorum änimis alendK,Ãum licet, Quâm corporibuf ip/if, (quoniam mem corpori VræflAt)cluod eji ofj^ium pdtrif optimi. Homittif cnim laus ex honore patrie(ùi Et dedecus, fine honore, filij pater, Uunq pldcebit impim deo fuo, Etgloridmfapienteipofiîdent pij: Stulti fed exuitdtio udnui pudor.
Verum ([uod ex tdm cldro généré ndtut et. Et filiot dégénérés tibi produxeris, Vitio ddtur tibi, quorum tu fis pdter. Et nunc rogdbis Ãrfiin me,quid ficerint, Uequeo tdcere enimuero, quos neq; pudet neq; metuunt quemq, neq; legem putdnt
Tenere fe uUdm. Nlt;lt;m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dntehdc fià n funt
Omitto,modo quid nam defigndrint,uidc. Primum quod ejl fdcrificio homines detrdhunt Dei:mdlumfirendum nuüipenitus.
Heinefiientes officium q fitgrdue Deifdcerdotum. Exemplo quibusfirent chore,Ddthdn,Abiron,quos ignis per£lt;üt. Cureleudnturpopulumfupereius Dei, Cuius genus funt eleâum, regdle^. Gensfdnlt;!kt,uerbi^fui prieconesfdcri. \ Cum mulieribus qute templi obferudnt offium Kij dormiunt:quds efi ncfis,uel tdngere. Hum propter mulieris J^eâem mtns fiangitur,'
T E R TI V s.
Et ^lurimi pereunt: gt cx itlis (^uaft Jgnis rutilu{,exardefcit animus uiri. .7 *. Vitdm (}uis banc diÃblutam firre poteritt tJumq tam mane egredior, ne^ tam ueÃgt;eri ; Dornum reucrtor,hos quin plenos con/jiiccr. Quod mihi dcdit tum exiflimandi copiam, Qitotidianæ uit£ confuetudinem. f, Q«ic nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ingenium,ut fit,déclarai maxime.
Quid te futurum cenfesquem aÃidueexedent^ Quidiligitepuloiiniegc/htecrit Quiuiiiumamat,numquereditabitur. â Helior igitur ejl pauper, GT fitpiens pue/ Rege fcne,ftulto quoq^, qui nil quicq fibi Jn pofierum cauerc melius poÃiet.
Homini bono in configt;eilu Deus ipÃus dédit Sapientiam.crficientiamÃuperfluam: / Affliihonem contra peccatoribus.
No» me fcientefiunt htec,neq; iuficrain Adeo,fed bac de re conueniam iüos fti,tim. Satis uehemens caufia ad obiurgandum tibi ejl, Ea primum ab illis nunc animaduertenda erit Iniuria,ipCeq; idoperam cito dabis: Hoc cft tuum officium, te jÃeSktnt omnia. Quin reÃituis eos, adfrugem corrigis Ei rei operam dare fverat multo ^quius.' Si qui probiores ficere poÃis.t^on quódtn Similcm, et eandcin acçederes in/à miam^
AC T VS
eorum mifceret tuo mdo. HELI C«r(tlgt;o jcdwlo. 10 A. Felix fit quoi cupit. LdchruntM mihiexcuÃit,miferetqi etui niniif. HELI Nfc nihil, netj; omnia htec funt, qux dicit, tarnen Mole/la funt dici mihi,fed oflendere Mc agre pati illi nolui,quamuit bene gt;nbsp;Monet.profi^ iniurium Ãciunt mà hi Hane fiUj-.tedere credebam omnium, Sperabam iam defiruijfe adolefcentiam, Gaudebam Ecce autc de integro,ni/i ^uicquid efi Volo fcire protinut. Sed c{uof uideo uolo, Et apcriuntur ledet quo ibam commode,.
S C E N A II.
HELI. OPHNI. PHINEES.
Heli /^\ vid audio malio Ãlij meii ^â^jQuidagitisi ufp quo qute/ô nam infrntü DtligitK, cr Jcquifliini qute funt noxia Vobis, mihi, totiq; noflrlt;ffrmiliæl Uolite filij, conuertimini ad meam Correptionem, uobiripfê ego proÃrant KucÃiiritum meum^, oflendam oris mei Verba, pétrir gfÃiht: folum^ audite me, O ^lij obferuate tempus, 4 malo Ccu pejk diuitetis tongius procul. Me dffèratis conuerti ad dominum Deunt, Subito Hcnit, er opinantet nil opprimit.
T E R T I V Si
Ndmq; ira precept iUiui,tacitigradut: Et uot breui uindiâie perdct tentpore. Ham à in uirum uir quid grauiuf peccduerit, Placare ei Deut potefi,uenu dator: Si autcm in Deum peccauerit, quit ibi rogat Veniam uirofnià dctur fola gratia.
tandemÃcimut!
UELI Df« populum mandata tranfgredi Eacitit, ZT ipfit mulieribut opcrdm datif Turpemtmero plcni omnem uitam uiuitif, Erratts animi à me ignarum dicitis Veflri,nec eà quod mc lateat,palam quodeÃ, Sumptut in hit rebui,quof ÃciÃit^tulK Et temput eÃe dixiÃujum quoq; fatit» QUit ti(m,obfeeuti mihi^ÃciÃit utdecet. Hüne uot eandem in uitam redijÃitfcio, Qttin dirigite ueflrat uiat in optima» Et ambulate per uiat reilat D ei. Sic permanebunt aéîut ueflri perpetimi Sin uolueritis,cr permanÃeritis,ego Immunit ero,uotamboperictis tarnen. Et/icitis adeo mihi,ZT omnibui iniuriant.
OPH. Nii fjjc p(lt;ter iflDrum,qu£ nunc dixerit, Dabimiu quidem iuÃurattdum, er quid ampliut» HELI Gaudeo,itamedij ament:nam uotpariteramo, P HI. Cui eà pater tantum ocij de re fuaf
Vt curet aliena,nibil quie lt;4 eum pertinent»
' A C T V s
Tu pater (quod hic diccndum Ãt timenquot;) Es credului nimiuin,non laudo,nec oportet. Idw bw püerjpedcm in charontis cymba habenf» Mouerîs his diilis prauis mortalium: lEf nos habes propterpaucos contemptui.
hocÃudentjÃio, piternw animum tUUm, ' Vt pcenitus tranfmoueant à nobis quidem, Quod à fiiturum efl,iam periinus fùnditus.
HELI bîoii filiÃnon Ãc fiet,crédité mihi,
Sed h£c Ãcere uosfedulo tantum uclitn, QU£ effent honoriuobis,crlaudiDeo. P H-ï. Nibii pater Ãt tibi cur£,namq; omnia
QUiCcunq; fiunt,reélo fiunt ordine.
Nee iure quifquà m poÃit unquà m conqueri Eacimus,ad extremum uÃq; uita JÃiritum.
Quid uis aliud. HELI, «t curetis ueflram fident, P Hl, Ãdulopater, HELI. Valetefilij.
s c E N A nr.
THEANDER. HELI.
the. T TEus heus HeUÃÃe gradu,Ãu,at^ Te/Ãice, âJL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loquere dne,qduis^ ego ((«dto,
THE. Hlt;ec dicit unus cunlt;iki qui regit Deus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
Nunquid locutus fum patris domui tuii Cumqi ej^et in dementi Aegypto cdptus,in Regis domo pharaonis i ido tempore
. 'Elcgi eum ex omni tribu facra ifracl
TER Ti V S*
MibI infà cerdotem meum,ut afccndertt nbsp;nbsp;gt;
Ad fanikt fandbrum,facra munera offirtnt. C«r cdlce uiStimam ubieciflis peÃimi, Et munera mca,{iu^ ofjirri prteceperam. Et mag^ honorafli ipfe,lt;]uà m me,filiof TuofiUt omnû primitiv ficriftcif Ederent meipopuli.Quaredominus Deut Aitilocutusfum loquenr,uttuadomuft Tui^pätris mihi minifiraret Deo JnÃmpiternum,ineonÃgt;eäuftn0hmeo. Elunc dicit ipfe dominus,abfit hoe procul. Sed cjui me honorificat,glorific4bo iUum ego, Eece uenient dies ut brachium tuum Sic priecidam, ut non fîtfenex tua in domo. Hoc fîgnum erit tibi,cluod uenturum efi tuis His filijs duobus, Ophni,cr Phinees: Vno die morientur ambo turpiter. Etfufiitabo mihi facerdotem nouum: PiumtCy fidelem,Ãruum iuxta animammettm» Hic ambulabit mihi coram Chriflo meo, CunHis diebusÃlix omni tempore. He dixeris pcccaui,cr quid mihi acadit Hunc tripiusiDeus paciens altiÃimut nbsp;nbsp;'
E fi redditor:fed in pcccatores grauis trailliusdupiici^ poena reÃ)icit. Sdpienri* efi radix timers modo Deum Et itlius rami long^eui maxime.
ACTVS
S C E N A ni.â
DEVS. SAMVEL. HELL
Igt;EV. Vdi S((ntuel,i(udi. SA. Loqwcrednedeuf^ JTk Opera uidet Heli /à cerdotif,(iuem ego Dili uocauifCr extendi meant manunt, Sed ipfe renuit aecM conÃliumineum: Deniij; meof correiiiones rej^uit: Ecce ego jà à o uerbum meum hoc in ifracl, Vt ^ui/ejuis audieritfiUi auret tinniant^ lUa in die,contra facerdotem/ënem Heli,malum omne fufeitabo percite.
Quodcunq; fum locutui fuper eiui domunt riet Ãnc morafCr complebo,ut dixi antea: Quod ego fuam effem iudicaturiM domum, Vropter fcelera,Gr iniquitatem eins nimif, Eo quod ipfe nouerai male filiot Agere,nec iUosferio correxerat. Jdcirco iuraui domui,in ira mea, Sult;!e,nec expietur ilia iniquitoi Vllofacro munerc,nec utlif ui^mis. Qui fcelere partus efl,fcelere percatgraduf. Sic ego deus Ãeiam cun£tis parentibus, Qjtifilijs indulgent,cr nil corrigunt.
Peccata eorum de manibus qult;eram patrum, Aut hie inopia,aut illiclt;eternaliter.
Abominatio mihi efi lenis pater: Ei negligentem proprioscirca liberot
Vlcifcar
T E R T I V Si Vlcifcdr hac mea manu grauiÃime. Makdióhtf crit in ciuitdte fud quidein Et borrcwm fuum,cuin^ domo corrutt, Malediéhi crfruâusfietfuifoli Omniq; cempore fufiinedt citlumnidtn. Et opprimatur hoflium uiolentid. CÅlum quod efifùprd iüumfiat ceneum. Et terra,lt;judm pcdibut calcabit,Ãrre(t. vita mala paruulorum intcrficiet eum. lüumg; projÃcritof fhiltorum perditum Faciet,timorcm qui nonfuj^icit Drû
S AM.Domine Deut quis tibiquiefo reÃfitrett ÃJoui quad es iuftus:qult;ecunq} dixeris Facis.Ego me commendo tibi Deus meus. Heu mihi quis horror inceÃit animum meum. Humquà m dei fentcntiam uüi dicerentt Multo minus fini patrùni me mala Premerent grauia,qult;c funt fitura protinus Heli fuper,domum^,eiuiq; liberos, HELI Samuel ueni meorum dilcäiÃime.
Die quid locutus e/l dominus tecum Deus, Oro ne me celes quicquam,qu£ diékl funt, Sedà mihi ex illis aliquid abfionderiSj Faciattibi DeuseaiCr addat plurima, S AM.Jrafiiturdominus in tegrauiter Heli.
Heq; aufiirctur de domo tua malum. Tecum firentes fielcribus pcenas dabit
' D
A C T V s
Vter^ Ãliuf,adejl mortis terminur.
HELI Quod eji bonum in oculis fuis Ãciut deut, fâ*^ pote flute eius futttjip/e dominus efi.
Fdtum fequar, cjuo me cun^i ire iufferit. Sp« nuUtt monflrat rebus affiiclts uiam.
PRO MAGISTRATV ET PACE publica.Ex Pfal.XX» Chorus III,
SI cd/wf metuis gritues,uidesq;
Suamp; uitd dubia, timoré plenus. Quid poflis meliusfprlt;eccs^uota Summo fiinde deofluuabit ipfe Bxclufls procul omnibus moleflis. Tc rgrurn faniki fui umbra fublcuabit, Ulittens auxilium,fà irdto olympo: De certaq; Sionis a:de, tu flus Te flrti digito tuebuurq;. Cui funt munera grata, qua dedifli, Tenebit memoriq^ mente cunéla. Et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pctis ipfe fubminiftrat.
Cordis confilium^ complet omne, Exultabimus in falute multa, Ponentesq} deo trophaa pniSs. N dm pondtM fltciet preces habere iioftras, nomine fubfuo potente. Certus deni^ fum, quod unus ip/i Conferuet,Ãueat pius fitum undhnt Ndm coelo refldens, uocantis audit
Q. V A R T y s.
CUmore m,undc falus uenit ad imunt.
Confidunt in equis, rotitq; multi: I^oflra autcm in domino deo manet Hif ui(h fîquidem cadcntfub armù, Cum not peóhra celfa Ãarc (ernat.
Uobif auxilium Deutjir,audi Vocem, foUiciti opem pctemuf.
ACTVS QVARTVS*
s C E N A I.
HELI. OPHNI. PHINEES.
HELI
PRohfanih picflt;«,prob gubernatorpolig Vnde ifia rerum fùbita uenit calamitati
O uiéhret funt Philiflijm :
Hominum geniu prauum, quo non aliud magit: Idolatr^fCultorct Udni demonum.
Quibut tarnen cadunt omnia foeliciter. Fortuna /à üax abditot Icnfui gerit, Animitq; pulchram turbidis Ãciem induit. Quid fiet ampliut^mei non fum potent. Et ip/â noflrie Ãtacognofco domut, Nitm ciep funt quatuor uirorum miUia, Statimq} totut ifracï reuerfut ejl Ad cajira fua, rcliiht Ã^olijt optimit. Katu^ maioret dixere ad inuicem, Huca/Ãramut de Silo arcam fcederû Domini Dei noflri, ut faluet not de manu D a
ACT VS
Philiflijm.Lcucmuf arcitin,Ãrfjtän Pugnabit ilia uobifcum,(juoniam in etl. Sunt Ãniia. te/limonia domini Dei, QUte pdtrtbus di/}gt;ofuit noflrK,fAniio Jn monte Oreb. Pojl Aegypti tongum fitgum^ Igitur uoluntatipatrum refiÃtre Non licet.ey ip fa resagitur hie publica. Quare facram mittamuf arcam proxime In cajlra noflrorum cjuidein popularium: Qiio de manu fatuifiamut hoflium.
Voiite filij itinerig; accingite, Ve/lrum efl opuf^munui^; facerdotum pium. Parate cunékl,cjute neceffaria Ãre Putatii,utciuam primum flant liberi, Per «oy,metH^; foluatitur nulla mora.
OPH. T««)« pater mandare,noflrum eflexequi Mandata,ijuod probof decetnorfllior. ibimuSpGf banc diuinam rem iuuabimuf. Pro uiribusg^ firtiter pugnabimuf Adgloriam Debis uidloriam dabit Populo fuo tfl-ael. Cuius funt in manu Mortalium confllia,ciuo uultdirigit.
PHI. Ergo pater tu folus hie manes domi. HELI Maneo,uir exattguisq- bello inutilis. PHI, Jgitur Dfttm prccdrfjZidin^; ilium tibi, Certo fcio,quo uir melior multo es quidem Quà m nos fumus,itu obtempcraturum magis.
Q.V A R T V S.
Vt omnid ex fententia nojird cadant: Salui^; tibi redcamus ambo propedicm, HELI eito,ftd cum ueflrd uiihrid.
S C B N A IL heli.
H Vf b«c pi^,er duplices palmiu tçndite O l/rlt;jê(it'«,in coelum,pro gratia.
Ndm barbari hof figetet habcbunt milites. Agros quibut miÃri noflroscon/cuimus. En b«c malorum nos duxit difcordia. Armatus accedit mifèrcfcere nefcius îîojîis-.timendus cjuo non efi alius magis. Hlt;fc no/lrd frangct ui6hr,huc /}gt;olid auffèret, Viâosq; ducat cum pueris,ip(bs fencsi ià atres dfgt; ipfoconiugum raptas ftnu Seuus catena miferas importa trabet, fios,noflrag; bona marcijstelis petet, Flammisg; teékt,amp;' exiguo trudct lare: I^iltuenidtèfublimiuiôîoria Coelo,fuumq^ populum re/piciat be«f. Qttin hofiibus uirtute ucflra ob/i/Hte, Reicite iugum,libertatem de/èndite: In /èmitntf m cadcrc de regno graue efi. Nec intérim timendus multitudine HofiisCua,ad difierdendas leges patrum, Qtti nunc uenit: Verum firtcs pugnabimus. Dominus Deus fub nofirif manibus conteret
D 3
ACT VS Eor.er in Ãde eorum nos libérât. Adfunt manu firtiÃima,duduni Ãetit Ades in drmis:^ra iam bellum dent, Diram^ pugndm pgnifèr motus uocat, AcdngiminijCr eflotc uiribus uiri. Quoniam melius eà inÃtuflo bcUo mori Uos,quam uidere gentis ifracl mala. Clamemus in caelum, ZX noflri miferebitur Deus,memorq; fiet foederis fui, SaniHq; teflumenti quod cum pdtribus Hoflris prius flcit. Gdbit pdcem omnibut Sperdntibus,fidelss efl dominus deus. Nf c derelinquet eleóïum populum fuum, Sed ecce prodcunt cumq; area filij. Lduddie dominum omnes gentes,pfallite Deo. Quotiidm fuper nos eius miflricordid. Pergite uiri,nec utld uos frdngdt mora. Dominus manus ducat ueflrds ddprielium. Pugnet^ pro uobis Deus dux fandior.
S C E N A IIU lACOB. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
He« ^«W mali Ãiturum miflri cernimus.
O terq^ qudttcr^ bedti,quis contigit. Ante ora patrum oEgt;pcfcrc, Mofc fub duce, Jn inuio deferto,£flu grduiflimo. O l/rrfé'î tui dppropinquatfleculi finis,Quid dutem magne regnator deunt
Ã^y A R T V s.
T4W IcntMJ audis feelcraitain lentus uidcti Ecquando fiua fùlmett emittcs manui Aut^uando peccatum contra te eritfatûi tiemo tui curam gerit planiÃime. jüi, penet^uot omnif eft authoritof, Cunibs mala imitandi uitit exempla dant. Uuneejuu Ãretpugnandii aduerfum uim hoJhS, Commijja ratio cfl belli perditK hirw, Hk tjui tui arcam fÅderis fecum firunt: Homincf quibus facri nibil quicquam placet, Contemptuiquibuspopulituieflfalus. Te te creator,calitumteflim inuoco, QHà cordium ferutator ee mortalium, AÃhim efl,perij tomnî! ree nofira publica, Videoruidere iüum diem,quo nam /imul Labem banc pudorls eluet no(krcruor. Hinc me paternis laribuf expellit timor, Qu^ pojjefieri non putem,metuam tarnen. Cunéki expauefio,meq; non credo mihi. in not aliquid iam fita moliri parant, îiam quid rear, quod generi ifîidepcrdito Comifid fit,non bene,res omnis beUica. Omnes graui quidem referuamur malo. Prob mifira pietas,eloqui fitum pudet. Nof t4ndew eo deuenific miferi£,dolet, Vt fit periculum uitlt;e, rer nil moror. Si modo licerct aliquo padh uiuere.
D 4
ACT VS
Bà päuperi ref, uitd, fuauiÃimti.
Sed proch dolor Ãc nof Ãrtuna circumagit. Imperia Ãc excelfa Ãrtunlt;e obiacent, Vt nuS^jÃes miferii relicjua nobis Ãet, Vtcunq; tarnen cuenerit Ãtum Ãram, Uaud eà uirile terga Ãrtun£ dare.
Aut ante tempora extrema animo deijci: Viuis quidem /Ãerandum dum Ãgt;irant trit. Sed ^uid ego fiuÃra has rationes hic députa Cum nemo Ãt, cui res cordi uere Ãet.
VeÃro tarnen damno, Ãro uidebitis Alii^uando flultum opportuna locutum uirum.
ACTVS QVINTVS,
S C E. N A 1.
BINIAMITES Nuntius.
OObfecro populäres auxilium mihi Fcrte,mifero^ fubuenite inopi Ãatim.
QuiÃjuis ades hic meat querelas pendito Miferere noÃrifCfnunc uoces placidus piof Paeiensq; recipe, mitius lapfum preme. lAifero datur, quodcunij; Ãrtunte datur. Audite Maria, tut^ terra audi hocfcelus. Audite,quicunq; ÃpereÃs.protinus. Audi domus Dei,gensfanéktq; reliqua, Tibi Ãm reliâus,fola tu miÃrum uides, Pro me nihil precabor, fed uerumfiro,
Q_ V I N T,tV s. jfraël ceciditjheu flekili leto occubat, Euerjd domuf eft fitnditut, rcgnd occiduiit. Milita uirorum triginta iam clt;e(d funt; â ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et area domini capta fub manuhofiium efi.
In una eratjjgt;es conflituta tnilitum^-i O /^culum inÃlixtiiifäulh o dies O hora maledii!kidià ,inquapugna erat, O nwlld longitcmporw fÅlicif,«.
Etiam ille adhuc me terror attonitum niouct, Vocem dolori lingua luitifica negat. Quoniam falus uno perijt ifrâcl die, Oinne rejùgiufn abijt, iacetjlgt;es omnium Nec proIo^Mi daturqu^fors quafjdm domum ) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dei aggrauet,quibus trifletur luéhbus.
Poflrema paffd Ãta nunc proÃernitur, Fugiens (celeflas hofiium euito manus, ' Vixquoqi manus effugifolushoÃium Phili/lqm impiorum, bene pugnantium. Num uulnera imprejjb properans Ãrro dedi. Et ««InerutMî uitam dc/endi fùga.
lt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deflenda lachrymis fitnera, ac populi flrues,
înfifla, gentiflrage tam lateedita. Nulli pepcrcit letati uis hoÃium, Mi/èrabilis flrages Ãikl eji populi dei, Vlalatus ingens cr clamor cadentium KorrenduSjinccelum triÃis uox perfonat. Mitnunf cruor cumpof inundatturpiter tepidut D 5
A C T V s
Et membra proÃemuntur hic miferrime, tJihil loci fèpulture reUnquitur, Auium cibut uirorum fiunt corpora, Et ore lacerantur firarum turpium. Quid agimus jfraëlitie,nihil ampliitf Spei relinquitur,confîUj (juit nihil ConpÃtre in eurbato nimium peâore, Irafcitur Dâ¬us,nec eà finis fuie Irie fiiper nos,auge/citfed indier Peccauimus,et iniquitatem ficimiu Cum patribui noftris,nec (jui mifieretur efi, tu Dcjm pecMtd grauia remifieris. Age pxnitentiam quifijuis homo uixeris, Corpus tuum facco,cr cinere caput rcple, leiunio trium dierum quo^ uaca, Et macéra carnem pro peccato tuant Quis fiit an ipfe mi/èreatur tibi Deus. Ali^uando tempus ucniet,ac filix Dies, Definfor ifraél, lt;juo defcendat Deus: Et de manu nos inimicorum uindicet. Si perfeuerat hofiis ita,periinus,Gr lam fùnditus nofirum nomen delebitur. Scio quo firatur, quanta moliri paret, ideo(^ timeo,fcd uos nihili ducitis. Peâus mihi meum,magna prte/à git mala Cladis fùturte, quafî fit htec non maxima. Sed tu Deus jà cüe impij btüi minas
Q_V I N T V S.
Auertercunuf, tuq; u,ecord(f potet Jnhiberc ininticor, ciuibut pacent däre. Patriae quietein, uiiiis uitam^ mifcrit, S C E N A II.
HELI. NVRVS. OBSTETRIX. PVER.
HELI vid cfl^ qttod oinnet paÃint ueloci gradu inde curÃtä,tnofruftrd efi,qcqd efl, neuf aduocate pKfrKjn.ut quidnam Ãt fciam, Audi obÃcro tu mea nuru!,tuq; objktrix, Quii urbis bic cUmorjMcI quic caldmitoti t^ouum malum timeo,nec aberit longiuf.
Vlu[ant,tremunt,plordnt,cldmdntq;plurimi: Nibil boni mem mea praefagit penitut, Abi rogd quid Ãt,redi uelociter.
JiiVR.Hem, mi pater, furÃum,deorfum^ omnia
Vcrti uideo,u£ iniÃrlt;e fÅminae mihi.
Pol non fum apud me,curricula curre ohÃetrix, Vide quidhocÃet. OBS. Pnerdde/I tibi Ãatim. N VR.Hem q«M dolor, tremor manuü, quit mihi timor
Inc^it dnim«nj,«el qnis borror me mihi Auffert, ut omnino animi uixeompot Ãem, Krfboc miferaÃollicitafum nimiidie, Aut ttir meus mortuus eli,aut exercitut Omnis Ãtgdtut eft.PVER.Vcnituir aduena Modo,caput nudusjÃiÃisq; uefltbus, Sanguine nimis mifere confÃerfus undiq;» Affliâus ako per cdpnt «itlnere fuum.
AC TV S'
If nc/cio quid clamitet, ttdnt otnnes tintent
Sibi, (ùturum aliijuod horrent magnum malum. NV. Acb («fttocii pater hominem,lt;iuo protinut
In rebut affli(tis,falutem c^uerere
Liceat,priuf q pereamut morte miferi HELI Scrum cfi cautndi tempus in medijr malit, Miferrimumq; timere eft, cum /^eres nihil. Ham magna lachrymit part adhuc noftrts abcjl. Eatur,atg} conuoceturhuc ftatim.
Eene cogitata reftgt;iciat fummut Dcut.
Perge puer iUumqi hue celer i deduc gradu.
S C E N A III.
Einiamitetnunciut.Puer.Heli.IJurut.Ob/ktrix. BÃN. Vis mihifacerdotit demonftrat maximi
Heli, ut de me primut cafum feiat
Jfrael grauem.PV- Hojftet ego tcj^rito frequent, BIN. QJtidc/I. PV. Senex Helite conuentumexpetit. BIN. ibifum puer,due me.PV.Seciuere. BIN.pmaxie, HELI Hue mihi ftras/ellam,fâ¬debo paululum
Num /fere donee ueniat hoftgt;et tedium eft. NV, En mi pater adeft itlic.Horrefco intuent. HELI Videre pror/itt nequeo,uifut deficit » Me,huc aduoca. PV. Hiceftijué^Uiefifii fedulo. BIN. EgofumiUecjuideacicfiegicclerrime
Exprtelio. HELI.Quidaiiumeft,dic filimihi: Clades ne metnas ftrtiter firi a/fieras.
Q.V I N T V Sj Non împerdtMin peâus itrutnnif Ãra. Die mihi(juidaâumfît,ueri nihil negii.
BI N. FngdtKï i/raèl^coram Philiflijm Cecidit ^dui pugna,ruinaq; mdximd Paikl,eft,cr infuper duo Ãlij tui, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;
Sunt mortui,pugnantef jortiter priuf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Primo cecidit Ophni,Phineet tdrdior, Conuerfus ad pugndm truci uultu/irox, S tdt intrepiduf, Gr neeà tulit retrogndum, ferrum,ut Idterc dextro eiut,hofii! abdidit, Subituf receptd morte prorupit cruor Per uulnus ingent.Nec tarnen morient adhuc Deponit animum:cecidit arcam continent Forti manu premit,fedfruflra:Ãrtior Koflif Dei arcam morienti Ãbi abÃulit. Sic area capta ejlcito malif ab hoÃibut, HELT De/îli/r,etgt;«ePropbftlt;lt;«itq«i(ifnt Theander,ut moriamur fimul uno die. De area nihil diâum tarnen fùit,^uid hie Polfum,ccce perijt lfracl,quoniam ab eo Ablata iufhtia.Ve mifero mihi feni
BI N. QtfWtibiprfterfccrKicem/regitpemïW. NVR.Acb diffrrordoloribui,iuua,iuua.
O Ob/ktrixiuua,moriordoloribuf. Summe Deuf o pater,coelorum^ arbiter Serua,mei miferere,opem Ãrobfecro.
OB S. Ach meaÃrof pacienter,,nam tibi natnt e/l
En pilt», mcliuf igitur jperaÃre.
NV. Ach {fuid mifcra dicam f morimur nunc (^udttuor Vnlt;lt; pro anima,foccrfleuirimaritur^Gquot; Ego mulier,ue mihi,Ãgt;iritus ah deficit.
OBS. O fort acerba,?^ dura fimuldtus grauif, Cur te ad ne/à ndos nuncium cafut uocat, Curhuc uenire optafii,cauffa omn» mdli: En mortui fcnex,nurutf, eiut iacent. Qtto; tu pcremijb hoe infiufio nuncio. O fiita numinum,o fcuut fiiror
Sic ad patrem gnatorum mort uoto redit. EeUum peraólum cft. quo meat lachrymat firt. ïiurum,anfenem,duot uel filiot fleam f An omnia^anmeifola morsuotummeum. Ethane aniltsexpuam leti moratn. Vitte mcte tedet, uideo flabile nihil.
lacent perempti turpitcr, quot anted Eximia dignitat, alto fub limite Tulit, rigida nimit uicifiim moripremit Jngloriot. pedibut fubiedt hoftium. Hif c eft fitperb^ dubia fortuntc alea. Cui qui/quis aut fidit, ftultut uel credidit, Dignuf malo quouif, etinfirtunio. Hue exanime eorput uchite mccum uiri, Eatefiicite acerba cede fiinefktm domum, QUO mortuorum corpora firantur/htim. Nlt;lt;M quid boni/fieremuti non efi ampliut.
HORAMMORTIS NON ESSE
timendam^qudd omnium certiiTima lit.
Ex Ãccleâca.XLI, Chorus V»
HEu quà m grauis res eft mori mortalibus, Memoriacp mortis pallidæ Amaraj pacifice uiuentibus uiris Rebus quietis omnibus: Et qui ualent fani fuos capcre cibos, Quibufq; deficit nihil.
Contrajbonii iudidum^o mors eft tuum Homini indigent! pluribus.
Et uiribus languentijtremulo corpore. In ultima ætatecf fua.
Nihilcf credent!^ uel qui fpcm perdidit: Nec quid futurum profpicit.
Noli timere mortis indicium graue. Aequo regit pcde omnia.
Sedjte priorü, quos nûc Tartarus premif. Et ultimorum memineris.
Qiiia hoc erit iudicium æquum carni tu». Quod protulitiuftus Deus.
Et quid recufas inbeneplacito Dei Altiirimi:cui debeas.
Siue tibi fint dcccm,fiue anni centü erunt, Aut millcjuel qu^m plurimi: Nil nifi cinis es,0C umbra terr» futilis.
Et terminus uit» breuis.
Nec eft in inferno, uit» accufatio:
Viuas igitur mortis memor.
Etfic,in »ternum non peccabis quidetn, Dum cogitas nouiiltma.
AVGŸSTAE VIN DEL IC ORV JI PHILIPPVS VLHARDVS EXCVDEBAT.