Oratio funebris,

DE VITA ET

Morte reverendi

A PI II ’ktia . CO ns TAn tia, amp;c. t flantißimiBrenti^iEccleßit ^tudtgar dienfis Eriepofiti dignifiimi^de fuh, Chrifliana optime meriti: pracipuarum rerumin Ecclefia hifioriam horum quina quagintn annorum hreuiter complet ^ensjfcriptsi amp;• habita

enitt

bris.

A

lacobo Heerbrando Sacrofànâæ

Thcologiæ Doôtore,ciulHemq;in Academia TubingcnfiProfeÆîrc. '

ACCESSETICEDIA

J[am yirorum ibtiißimorum.

Tvbingae, M. D. LXX.

OliJTlO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;li

DE VITA ET MORTE REVERENDI VIRI, PIETÄT E, ERVDITIONE, S A P I E N T1 A , CONSTAN-tia, frafianttßimi Zgt;. lOANNIS BREN-T 11 , Eccleßte Studtgarditnßt ßtidi^iißimi.

8 y K. Devs Opt. Max. Retftor Magnifiée, Comités Ba# rones Generofi , Senatus Scholx huius amplifsimc, corona ornatiisi# ma,Eliam,fummum illorum tempo* ru Prophetara per turbinemjviuiim cum corpore, ciirru, QC equisigneis in cœlum rapcret, eius'q^mirandætransîationisfpeda? tor eflet difcipulus ipfius, SC in muncrc Prophctico fuc# ccfTorjElifæus.queruIa ipfum ÔC lugubri voce profequi# tur.clamans : Pater mi, Pater mi, currus Ifraeiis, ÔC au# riga eius.

Qiiod fi magnis licet, SC quid prohibeat, non video, componere parua, quod ad me : cert'e iuftiisimam nos quoqj habemus caufam , in eadem erumpendi verba, calt;$ rcpetcndi. Amifimus cnim, prob dolor, amifimus, aut potius præmifimus fummumvirum, pietate, do# t^rina multiplici, fapientia, vfu rerum, SC longi tempo# ris expcrientia pratftantifsimum, Rcuerendum D. Io# annem Brentium, Ecclefiai Stutgardianac Præpofitum dignifsimum, Scholaccp noftrae Commiliarium fi'delif# fimum,Gubernatorcm Ecclefiac huius Ducatus vigilan# tilsiraum. Qyi folus fuperftes fuit hadcnus de ijs,qui ab ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ai initio

4- Oratio de vita morte

initio noftra memoria reflaurarunr Rdigibncm 6^ do? drinam fynceram : intcrfuit,,6Cpraefuit délibérations» bus omnibus, colloqiiijs QC conuendbus, quibus deRelt;? ligione adum eft, teftis, cuftos, propagator, defenfor incorruptæ doeftrinseftrenuus, Qutejnon folum huius Ducatus Eccleftas, QC in eis conrenCum pium, pacem, dC concordiam Dei beneficio illibatam conferuauit : ied ctiam multas alias pafsim, fua authoritate,prudentia, 0i^ confilqs tempore Iongifsimo,nempe annos quinquagin?' ta,tanquam peritus nauclerus temporibus difficiiimis* gubernauit.

Vifum eft itacß Reeftori Magnifico Senatuiep Vni? uerfitatis noftræamplifsimo, virohuic fummo,detota Chrifti Ecclefia,nobiscg optime merito,poftremum hoc pietatis officiumpraeftandum, efep publica bac oratio? ne, quo vel aliquam gratitudinis propter innumera eins in nos, æRcmp. Chriftianam collata beneficia, fignifi? cationem æderemus, parentandum effe.

Etfi enim nullavnquam meritorum illius; erga nos memoriam fit deletura obliuio, amp;nbsp;in memoria fempi? terna fit iuftus : fiquidem non folum apud Deum viuar, fruaturq? cius conipeeftu furama felicitate, beatitudinc, ÔLgloria,quæ fummabona illinos inuiderenequaquam decet, fed etiam apud nos, noftramc^ pofteritatemin tot libris erudite pie ab ipfo confcriptis„qui genium ha? bent: noftrarum tarnen efle partis proCeres huius Scho? læ duxerunt, quibufeuneg poflumus.ofRcijs animi noftri gratitudincm declarare.

HocaStmunuSjCum antequatriduum rnihi aScholae noftræ Gubernatoribus,tanquam bout clitellæ, mihi fit impofitum, doleo, 06 quidem vehementer doleo ,,qubd tnilu.

T).loanni5^rentïj. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j'

smihi diccftdi impcrito hoe fit iniundum, qubdtp vir tantus in parum tdoneum incident Oratorem qui non pro dignitate illius ïaudes, virtutes, QC mcrit^j non dico verbis ornare, fed ne quidem defcribere iakcm,$C enar^ rarcpofllim.

• Fatcor enim ingenue,SiS abscp inca confeßione audïi# tOres intellecfïuri hoe erant, me neep ab arte, neep ingc^ nio, vel rerum viu, ea dicendi facultate inftrudum vt mea oratio par laudibus eius effe queat. Ac fentio,quam illa,quae a me requirebantur, in me non modb fint exii^ gua, fed prorfus nulla : ideoqj maluifTem cuiuis potius, qu'am mihi has dicendi partes efi'e demandatas.

Prædicauit hoc nomine Alexander Magnus felicem Achillem, qubd'talem virtutum fuarum præconem Ho# merum naefius eflêt : ÔC ipie non nifi aLyfippo artifice præftantifsimo fiatuam fuam fingi voluit.

Veruntamenlaborcm iftum,mihi ab illis, quorum detreefiare imperium, piaculum efiè iudico, iniunefium, fubterfugerc nolui : fed de ingenio malui periclitari,, quam odiose repugnare.

Cumxp in hiseonuentibus magnocum applaufu. Si bonorum ac doAorum omnium approbatione, auditac fint orationesde artium laudibus, alfjs^qj varq argumenti rebus ; fpero vobis nec ingratam, nec inutilem fore hv# ftoriam peritifsimi Eccîefiæ gubernatoris, Si doefioris fumminoftro tempore. Quæ cum oftendat, qualiafue# rint poftremis his temporibushinc ab inftauratione doif' dlrinæ cocleftis in Ecclefia certamina, format iludiofbi# rum indicia, de multis magnis rebus apprime in vita vtilibus nos admonet. luiiiOresquocp ad difeendi curam. Si ftudium exufcitat, vt meliiis rerum bonarum Si negt;-

A cefTariarum.

6 Oratio Je vita amp;nbsp;morte

ceflan'arum cpgnitionc inftruÆ Qt pracparatj',ad Ecck^ fiamÔCRctnp. accédant. Per fe quocj gratae funt hifto* riæ, non fol'ura bonas mentes dcledant, fed etiam ad gratiarum adionem erga Deum accendunt, at(^ adimi^ candi ftudium inuitant.

Qiiæ c«m ita habeant, non dubito vos acquis affutu^ ros animis^ac benignas mihi pracbituros aures,dum rao« re confucto de Rcuerendi noftri Domini Ioannis Bren# vita, praccipua quædam breuiter attingo , QC quad fummasducendolincas,adumbropotius,quam enarro: pluscp momenti apud vos, in hoc argumenti genere liagt; bitufam veritatem, quam verborum ornatum, amp;nbsp;leno# cinta. Quod vt faciatis,etiam atqj etiam oro.

Natus eft autcm anno Domini fupra millefimum quadringentefimum nonagcfimo nono, in oppido Im# peri] Vvila : quod hinc tribus diftat railliaribus vtfci# tis ^parentibus honeftis Martino Brentio, qui i Uic fun# dus eft Magiftratus officio,Scultctum vocant,24..annis,

Catharina Henichia J ipfo dicD.Ioanni Baptiftæfa# cro, vnde 5gt;C nomen iHi à parentibus eft datum loannes, diuina hauddubieprouidentia. Significat enimgratio# fum, que nos, ficut ipie eft interpretatus.vocamus Hui# d richum,Talis enim ver'e fuit,cum quod ad mores,0^ vi* tampriuatâjtum quod ad officiu, quo fundus eft,preco ? grati» diuinac per Chriftum nobis partac, attincbat.

His ergo fuis parentibus ipfe poftea nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;red#

didit, noncorporalia autcaduca, fed fpiritualia 06 ccele# ftia,panemqui de ccelo deftendit, Ô6 dat vitam homini# busFilium Dei, hominem mediatorem fadum, ag# numcpDci,cum cognomine fuo Baptifta monftrans,' qui folus Ô6 vniciis tollit pcccatum raundi, ita, vt omni^

T)Aoatmis^rentij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7

* ■ qui credit in illum,non pcreat,fcd habeat vitam acternä. ’ Quem iHhaudito non tam filio, quam voce verbi diuini, q«od ipfis cnarrabat, firma fide apprehendentes, in vera Propiciatoris ÖC Redemptorisvnici lefu Chrifti agni# tione ,valere iuisis Idclomama,crroribus amp;fuperfti* ; tiontbus Papifmi,ex hac mifera aerumnofa vita in cot« leftem patriam migraucrunt. Vndeetiamnoninloco '' confueto, magia Pontificia f onfecrato» fed extra oppitf . dum in agro, absq; vUis facrifi'culorum ceremonijs abic* Î Sgt;C fepulti funt.

' Ab bis fuis parentibus ab incuntc aetate ad pictatf tem confuetam illorum temporum, ÔC ad literarum ftugt; dia eft adhibitus anno ætatis fuæ fexto, SC elementa prilt;f ma Grammatices inpatria didicit. Cumepdiuinitusad ftudia èlïèt excitatus, Só natus quodammodo »ftatim in tenera actate ingenium, quod nihil mediocre pollicebatf tur, in co eluxit, facile pcrcipiens ea, quae 'a prseceptore docebantur.

Quare anno ætatis vndecimo,HeideIbergam in fcho^ lam triuialem à parentibus eft miflus,ad capiendum ma/ iorem ingentj cultum. Vahingampofteaconcefsit,vbi fcholam regebat M. IoanncsSchmidlin,cuius famatum longe latecp fpargebatur, 8^ artifex fingularis in hoc gc/

. nerc habebatur. Hine Heidelbergam redijt decimo/ ' tertio aetatisanno, 8)C innumerumStudioforum eft re/ ceptus.

Fiorebant illic tum opttmarum artium Sdlitcraruni ftudia, renatain Germania, Rodolphi Agricolas,Ioan/

• nis Reuehlini,Sd Erafmi diligentia exuicitata. Vbi anno aetatis fugg deçünoquintaprimsp lauréat honores eft com feewtus.

8 Oratio de vita morte

Vfus eft Præceptoribus in Artibus Theobaldo BilK* cano, loanne Knellero, qui poftea ad fummos honores eft euedus, Confiliaf ins inuidifsimi Imperatoris Caro# liquinti fadus rtn Græca lingua gt;nbsp;loanne Oecolampa# dio viro linguarum peritifsimo : in Hcbraca verb ludaeo quodamHifpano Matthæo, qui noftris iàcris initiatus erat, SC Dodor Medicinac pofteafadus eft : in Theolo# gia, cui totum poftea fe dedic, Dodore Petro Scheiben# » hart, D. Georgio Nigri, SC alio quodam D. Marco N»

Coæquales in ftudijs focios habuit D. Philippum Melanthonem Præceptorem mcumfidehisimûamp;cha# rifsimum, Martinum Bucerum, Reuerendum ÔC clarift fimum virumD. D- Erhardum SnepfFium,quem hono# ris caufa nomino^ Profeflbrem poftea Theologiac SC Pa# ftorem Ecclefiat h«c apud nos, Præceptorem olim meu, patrem clariisimi viri D. D.Theodorici Snepffij,col# legæ metqui patri in vtrocß fuccefsit: Martinum Freeh# tumTheoIogiæLiccntiatum, ÔC etiâ Profeflbrem huius Schoîæ,aïiosquot;q?virosdodifsimcs,qui omnesSC finguli in artibus bonis, Philofophia, linguis, literis QC Theolo# gia cxcelluerunt, SC præclara fuere Ecclefiæ lumina, quibus valde familiariter poftea in omni vitavfus eft, Qiiibus meritb annumerandus eft virtute, eruditione, fapientia, rerum vfu, eloquentia,grauitate præftantift* vir D. loannes Fefslerusjuris vtriufcç D. clariisimus SC celeberrimuSjCancellarius VVirtembergicus dignifsi# mus. Dominus ÔC affinis meus honorandus, qui, vt illc Ecclefiam huiusDucaïus, itahicRemp.rexit, vterque fummus.nifi qubd Dominus Cancellarius diutius patriç inieruiuit, hoc cnimnominc omnibus Confiliarijs ÔC aulicis reliquîsantecellic.

T). Ioannis ^rcnüj,

' His itacpNoftcrftudqsannos aliquot confufflpfit, dï# ligcntia fumfna,ftudio inimitabili,viginjs maximis. JMe« 'tnini ftie ex ipfo audire aliquando, cum ä me de iuuen# tutis fuæ ftudijs interrogaretur, quód fer'e dies 8C nocfle* in adolefcentia dC iuuentute ftudendo continuauerit, qubd'cp plærunqiftatimpoftmedium nodis furrexerit; fratremq; qui adhuc eft in viais iuniorem, arrepto puk uinari vna hypocauftumingrefliim ^illocp capiti fuppoi» fito dormientem, folactj caufaponc lucubranti affuille, Contraxit hinc afsiduaconfuetudine fibimal3a^w7r»/«q; quod deinde per omnem vitam durauit, vt poft medium nocftis parum,aut nihil dormire amplius potuerit. Vndc poftca temporis fucceftujnocfturnas illas horas, quasdu# ccbat infomnes, pijs iacrarum literarum meditationibus tribuit, quas, poftquam furrexiflet, in Chartas coniecit. In fcnedutc quoqi, vt vigiliarum moleftias lcuaret, arte quadam SS induftria, quod ipfi vidimus,candelabrum tuxta lelt;ftulum,in qub dormire folebat,cxtrui curauit,vt etiam in letfto fedcns, fi quando furgere non liberet, Ie# gcre Sc fcribere ad luccrnam quæ erant neceflaria ,pof# fct.

Miramur óf quidem non immcritb, difcendi pertina# ciam in Philofopho Ariftotcle,quæ tanta fuit, vtglobum lücubrans in manuteneret,fuppofita pelui ,nc fomno opprimeretur , fed eo ipfum inuadente, nutanti deci# densj'pfum excitaret.

Sed quid de Noftri «SzAo^xotOia fumus dllt;fturi,qui ne qui# dem in gr a ui ôf fumma fenedute, ôf ferc iam alterum pedem in fcpulchro habens,faccre officium neglexitf ! Cumigituringenio eftèt felici, ôf omnium difcipli# iwrumcapaci, ôf accederct diligentia ilia, de qua dixi#

B , mus

to Oratio de vita morte

TOUS fumtna, practercamemonamhaberetfidarii,vt eo^ •rum qux Iegerer,n5 facile eum caperet obliuio, fed eiuB beneficio rctinercc, fà(fluin eft, vt brem' temporis Ipacio in dicendi artibus,Unguis tribus, Philofophia Ariftotc^ Tica tantosfacerct progrelTus, vtnon follim Magiftcrij titulo ornarctur, quod fadum eft anno ætatis dccimo «(ftauo, 'a Chnfti natiuitate decimoftptimo, verumetiS •in tenera actate contubernq Redor fit ilh’c creatus, ôt non multb poft Quodlibetoriam, vt vocarunt, propo# foerit ac defenderit Difputationem.

Profeftuseftillicftimmulas Petri Hiipani, Verforen» vulgo vocant, Dialecfticam Rodolphi Agricolæ, Sue# tonium, Graccam Grammaticam amp;nbsp;Homcrum, idejj tn'ennio.

Quod de ftudijs iuuentutis dteere breuitcr volui, nec cnim opus efle iudicaui multis verbis, quod fcripta viri doeftifsima, pjurima amp;nbsp;variajinfperfis pafsim ex optimis quibusep GraecQium 6i5 Latinorum authoribus orna# mentis,ipfa loquantur.

Hate autem co attingcre libuit, vt hoc exemple) pro# pofito, iuuentus noftra ad diligentiam, afsiduitatem 5^ difeendi ftudium excitarctur, atep ad imitationera inuiif taretur.

De Themiftoele fcribitur, quod tanta fuerit in co gio# rix cupiditas , vt affirmaret Miltiadis Trophæum fibi foninum eripere. Quae igitur eft multorûfomnolentia, qui vcternus, quo multi fere opprimuntur, cum ftudijs crat inuigilandum^ Periculum etiam eft,ne forte plurcs notfturno tempore fympofqs interefle, qu'amlibris afsi# dere, fiC inuigilare ftudffs, reperiantur. Sed ad noftrum ReuerendumD, Brentium,vnde digreflà eft oratio^rc# uertatur, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dodn'na

- ©. kannü^rentij^ u '' DodÏTina Religionis dcfidei luftificariorte grätuita, Chrifti Mediatoris vnid bcneficqs, de pccnitentia, «»mentis, vcra Dei inuocatione, nbsp;nbsp;alijspartibusdo*^

(Srinæ cœleltis, vt notum eft turn dcnfiisimis tenebds erant inuoluta, ÔChorrendis erroribus obicurata , degt; prauata 8C corriipra : reccpta, amp;nbsp;in Scholas atlt;j Eccle# fias inueda muhiplcx Idolomania, rixæ óf diiputatio* nesfcholafticorum Dodoriim ipinofifsimæ, quibus reit bonas, vtilcs,óf Theologicas materias non cxplicauc« runt, fed labyrintliis Dilputationum omnia iuuolue* runt,

Subfecuta autem funt fdiciota ÔC lætiora tempor», excitato diuinitus ad repurgandam dodrinam cocleu' ftvin, viro Reuerendo D. D. Martino Luthero, iandse raemoriæ, cuius æditis fcriptis ,lux noua exorta eft in-' Germania, difpulfis denfiftimis tcnebris,quæ obfufac. c-rant Sacrofandac feripturæ, dC dodrinæ Rcîigionis,, quæ per illud dedumDei St'Spiritus fandi organon, priftino nitori reftituta eft.

Quod ingens Dei beneficium vt Ncfter lætus agnoif uit, grata mente amplexus eft, feq; plurimura adiutS, leeftione fcriptorum ipfius eft profcfliis : ita nos quoque toto pedorc patri libcratoris noftri lefu Chrifti mas quas poflumus agere gratias, decet,pro dono inetf ' narrabili reftitutæ ôf accenfae lucis verbi diuini per hæc organa eledla D. Martinum Lutherum, ÔC D. Brenlt;i tium. Neqj enim nobis ita ibrdent, ficut adtreriarqs QC calumniatoribus, qui cum viua Spiritus fandi inipfis habitantis , eosep illuftrantis tcmpla fuerint, falutaria muka Deus per iIios operatus eft, ÔC fclices dedit ac pla^ eidos cuentus.

B z Bodem

n Oratio de vita amp;nbsp;morte

Eodcfn enim quo diximus anno, Reucrcndus D.lt;D» Martinus Lutherus (quem,Deo fit Iaus,ego quocp quitw quennium audiui) Dilputationem contra Indulgentia» Pontificias ædidit, fequenti verb anno ipfemetHeideU bcrgam venit, ibu^ v i-Calend Maij Dilputationem de-luftificatione propofuit,negans operibus proprijs homwsl neni coramDeo iuftitiam conièqui» Nihiï etiam ad hoe' conferre Liberum arbitrium, qubd res fit de folo titulof fed qui fine operibus multum credat in Chriftum, hunc cfïè coram Deo iuftum, Qi. æternam confequi falutem vitam, idc^ fe, quod turn videbatur, vt ipfe quoi^ appeU labat Paradoxon, ex facra fcriptura, D. Auguftino probaturum,.

His motus Nofter D. Lutheruffl accefsit,8C multa fa* fniliariter, licet iuuenis, cum ipfo contulit, ÓC interroga*' uit. Æditi funt poftea VVittenbergæ 2lt; aD. Luthero

D. Philippo, qui eodem anno ex hac noftra Schola-VVittenbergam efteuocatus, alij libellr, Commentarij Martini Lutheri in Epiftolam ad GaIatas,Hypotypofei4 (èu Loei communes Philippi primi. Quibus à noftro agt; uidelecfiis, óó collatiscum fcriptis PropheticisSC Apo* ftolicis,itaeftconfirmatus,^vtfi:udiofis in contubernio Realium, Matthæum Euangeliftam enarrare eoeperit. Vnde tantus eft facfius cócuifus, ex alijs quoep Collegtjs non paucis confluentibus, vt locus ifte non araplius ca* pere illos poftet, quare in auditorium facultatis Artium conceisit. Conflauit illi odium SCinuidiam frequensille auditorum concurfus apudTheoIogos, ÓC vtodio fuo honeftampractexerent caufam, prophanum eiTe aiebant in talilocOjSf à perfona nondumfacris initiata,Theolo# giam traiftari. ideoeg vt in ftifcepto exerc«iQgt;,,ad quoi ■ - / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuinitus.

D.Ioannù^rentij.

diufnftos erat excftatus, QC raouebatur , abstp impedf#-«lento pergcre poflèt, ibidem in colfegiufli CanoniccM rum ad Spiritum S. eft aicitus, ÔC. facris initiatus, in pai? tria primitias celebrauit. Poftea Heidelbergam rcuer# fus, vbi aliquotiesvices alterius pro concione popular! obiuifjSC gratus fuit auditoribus. Interea verb nihilomi^ aus facra SC prophanos autores docuit, fuisc^ enarrauitj

inter cætera quoq^ Epiftolam ad Hebræos.

- Vacabat tum Halac Sueuorum munus Eccleüatiis,' quodintelIigensD. liènmannus, patriae optime con fui* tum Sc profpe(?îum cupiens, fignifi'eat cuidam ex ordine Senatorio,penes quem poteftas ilia conducendi concio# «atorem eraf, fi eruditum quendam Magiftrum recipe«? fe vellent, fe daturumoperam, vt facile talis copiam hagt; bere pofsint. Hoe ipfum refert ille ad Senatü,cui placet, occafionem illam tam commode oblatam, non eße ne? gligendani. Mandatum itacg accipit’aMagiftratu, vt in patriam redeat, addudto fecum futuro Ecclefiafte, quod Sc fabïum eft. Rogatus itaqi D. Brentius ipecimen pro publica concione ædit in die NatiuitatisMariæ, anno X X11. à Chrifti natiuitate, vbi non folum expedationi fatisfecit, fed earn fuperauit. Placebant enim mores, grauitas, geftus, docftrina,fërmonisgenus,vox, 8C quæ ad officium pertinebant omnia, nifi qubd ætatem in illo defiderarentgrandiorem, natus enim tantum eratannos viginti tres,nee tarnenillafeimpediri pafsi funttope* ram itafß illius conducunt pro annuo falario odtoginta florenorum.

Etfi igitur iuuenis erat, tarnen grauitate, vitæ Caniflb tiionia, morum integritate,quodqj officium fibi deman* datum, ad quoddiuinitus erat vocatus, fideliter SC cum

B autho*

Oratio de vita amp;nbsp;morte

apilioritate faccret,tantum per Dei gratiam cfFccft, wc. qiiispropter4uucntutem eum contemneret, fed vtoni# mum non folîim ora Ôd oculoj in fe conueitcrct verura animos etiam verbo Dei i nclinarct, quo priftinis errori# busQC dodbrinisSccibarumQCPhariiæorum,quosfecû b;idcnus alucrant, vakdicerent, qui ipfi paulb poil partim iniufsi, qu’od fua cxccrata facra in vacuo theacro, ab auditoribus ÔC ipedatoribus deftituti, faccrc crubc*, feentes, in alia fe contulcrc loca, partira verb conuerfî, partira etiam morte funt abrepti.

- Magna autera in concionibus popularibus vius eft p,riidcntia æ modeftia, initio cum haberct aduerfarios' vehementifsiraos, inter quos præcipui crât Giiardianus Theologia: LicentiatusSC Lcdor Monafterîj ordinis Minorum,quiconfpirantcs facuiebant iraportunisfuis clamoribusjamp;^ Sophiftica erroresfuos defendêtes. Quæ cumindeßnenter faccrent fuIminando,Slt; virus fuû euolt; mendo Dominicis Öl feftis diebus, matutinis concioni*’ bus in magna populi frequentia : aprandio multo con^ fiuebant frequentius, iperantes Eccleßaftcn ftium cade vfurumvchcmentiadn fuoru dogmatum defenfione, ôf par pari relaturu. Verum illc prudenter diisimulabatad têpus,Ö5 fuo more docere pcrgcbat,docQrinæ Chrifiianac fundamenta iaciendo, mcritum'q; Chrifti vnici Redcmgt; ptoris fide apprehendendum, fedulb ôC fideliter incukais bat. Deinde vbi comoda fe offercbat occafio,breuifsime modefte perfpicuis facræ feripturæ teftimonijs aducr* fariorum dogmata 06 clamores refutans, hxc pugnarc cum illis ollcndens. Ita vt tandem pitcriep Papifticam b dolomaniam, dogmata^ 6ó fuperftitioncs deteftarentur.

Intcrea ipfe quo^ Mißam interdum cckbrabac, fed,

non

D.Ioannis'Brentij, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iç

non pro defundtis ofFcrebat,verum tantum Angcïicam, quam fie vocant, Icgcbat Mtflam. Sequenti anno gt;nbsp;qui crac XXI11. Dominus loanncs lièninannusaSenatuin patriam quoqi vocatur, vt defundîo Paflori fuccedat. Iß îiutcm facros ordines nondum fufeeperat, fedtantupi minores, Subdiaconus cnim erat. Hic non Iblumeadem cura Noftro docebat, fed impias Papifmi ceremonia? abrogate incipiebat, quare odium multorum fibi conlt;! flauit, prærertim cum D. Brentius quoep Miflâs celé? brafîèt. H«c Noîler publice le excuiauit pro concionc •auditoribus,rationera fufconfilij exponensin hanefen? tentiam : Optimi auditores, audio quofdam veftnîm no? ftris adionibus ofFendi: ôd quidem verum eft,ego quoqj aliquoties Miflàm hîc apud vos celebraui, fed non per omriia- SacrificUlorum more, impictate horrenda, lalt;' crificq feilieet oblationc pro viu{s 2lt; defunclis, omifta: id'qj propter vos'a me fadlum eft. Nam cumprimum hue a vobis elFem vocatus, in profundumldolatriæ vos immerfos reperftideo aliquid erat faciendum: ÔC ad vos in lacum defeendi, vt vos cducerem, SC liberarem pau# latim erudiendo, Ôd nonnihil etiam, cxcmplo Apoftoli^ ad tempus cedendo fid fîmulando. lamverbredlius ex verbo D'ci a me eftis inftituti, £d borrendam JVliftæ ab^ ominationem, cœnx Dominicæprophanationem inn telligitis. Ideo abroganda. i

Prudenter itaqi ndeliter fufeepto raiTnerc fungens,, fimul difeendo fid legendo multa priuatim, Si docendo publice, femper magis, magisqi profecic. Librosq^ Serfs peuræ facrae,quos populariter explicabat, Commenta# ïijs illuftracos, typis euulgare cœpit. In quogenere val# dè vtiliter laboraui^gcnuinumPropheticorum fid Apoi ... i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftoltcorum

16 Oratio de morte ftolicorum fcriptorum fcnfnm magna perlpicin'tatc ôt façilitatc enarrans,tantitm(Ç præftitit, Dei benefici'o, vt fere tota Biblia Commentartjs ipfius explicata ßmus ha» biturt. Plunma cnim adhuc apud hærcdes ipfius haben# 'tur, quæ, qubd aliorum labores in hoc fcribcndi ôC corn« tnentandi gencre, fuis ipfe præferret (aïienusenim fuit fient à îgMoraKefa, fie etiam a lt;g/Aam'a) iuppreisit ipfe.

Enarrationes eius viri luculentifsimæ funt, puræ, val# de familiäres, ÔC fecundum cognomen vere Brentianæ, Eft enim Brentius fluuius,qui in hoc Ducatu propc Mo# naftérium, cui nomen eft à Regio fonte, qui ipfe cre# gione illius eft, oritur, mcam'q?patriam Gicngam præ# tcriabitur ,adco limpidus, vt puriorem ÔC limpidiorem aqiiam nufquam locorum viderim.

Pateret hîc mihi, quod omnes facile intelligitis ,Iatif# fimus campus, materia copiofifsima de feriptis ipfius plurimis, optimis ÔC vtilifsimis, Exegeticis ÔC Polemicis dicendi : fed quia nimis hoc foret prolixumjnftituti no# flri ratio non fert ,cum multa alia nobis reftent, hoc co# piofius perfequi, præfertim cum omnia per Tomos di# gefta, ædenda fint, vt certe luce funt dignifsima, vbi o# pus ipfum commendabit artificcm.

Et fufficiat nobis in præfentia fumfîii Theologi, Rc# uerendi D.D. Martini Lutheri iudicium, qui hsce Ion# g'e fuis præfert. In hæc cnim verba ad ipfum fcripfit (ex# eufa eft Epiftola anno x l 1111. fiC præfixa expofitioni Prophetç Amos) :Ego vcrb,inquit,præter hoc generale encomion ipiritus, de tuis feriptis fie fentio, vt mihi vc# hementer fordcantmea, vbi luis, tufep fimilium feriptis comparantur, non adulor,ne($ fingo, fed neqj ludo,ncqr ÉiIIor, non Brentium, fed fpiritura prædico, qui in te ftjauior»

D, loatmû Trcmij, fuiQîor, placidfor « quietior eft. Deinde dkendi aftibus lt;nilrudusgt;purius, Inculentius» QC nitidius fluit, mu gisaSïcicô^ deledat. Meus verb prxterquam qubd ar* cibus dicendi itnperitus ÔC incultus » nihil nifi fyfuam QC chaos verborum euomit. Tuflietiam eo fato agitur, vC turbulentus ÔC impetuofus, 6^ vclut ludator cum mon« ftris infînitis fcmper congredicogatur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi licet par«

uis componere magna^mihi de quadruplici ipiritu Eh'æ, 4.Reg. tp. ventus, motus,Sô ignis, qui montes fubuer« tit,8C petras conterit : tibi autem,ôC tuifimilibus, fibilus ille blandus auræ tenuis,qui rcfrigeret,contfgit;Ita fit,vt etiam mihi ipfi, nedum altjs^ gratiora fine feripta QC ver« baveftra,SCc.

Inciderunt poftea tempora valdc periculolà, mota iê« ditione ab Agricolis per totam fer'e Germaniara, qui perperam QC carnaliter,vt olim ludæi de fuo Mefsia,fcriie pturam ßcram, QC Euangeïtj dodrinam de fpirituali li« bertate à peccatis per Chriftum parta loquentem, pro carnali fua ftultitia potius, quàm prudentia accipientes, libcllo quodam euulgato per faces, tubas feditionis, Miintzerura, PfeifFerum, Storckium, Hetzerum, ÔC , confimilia monftra.duodecim articulos Magiftratibus propoiuerant, quibusfibi carnalem hanc libertatcm de« beri Scripturaî teilimonqs detortis probare conabantur.

H/cNofter in iummo verfabatur periculo,qubd no« fîulli, iîcuc Temper ÔC vbicß fieri confueuit, negleda ani« mac falutc, ôf dodrinafalutari, altjsrebus intend, cadu« ca tantum quxrentes, cauiaffl horum malorum Bren« tio, qui vfitatum tumdodrinx genus ÔC ritus Ecclefia« fticos mutauerat, adicriberent, ilium reum poftulant, lam cnim ruftici HaUenfium iurifdidioni fubiedi,

C ipG

18 Oratio de vita

îpfî inter (c, cum aîrfs vicinis contra fuum Magiftrï# tumconlpiraiieranr, arma cœperanr,bcllum ôf obfidiotf nem deniinciarant. H?cmultorumciuiijm animinuta^s bant, Magiftratus ipfe in magna ei at trepidationc, facili momento fieri potuiflèt, vt ôf ipfi ad partes rufti^ €orum fcditioibrummetirperculfî, conccfsiflent.

In quanto periculo Ivc Nofter fiicrit, furentibus A* gricolis, ÔC ncmini, cuiufcuncg ordinis aut dignitatis eamp; fet,parcentibus t vulgi etiam animis mutatis , facile quw juiSjtne etiam tacente intcUigit.Scdnontam de fua,quant fuorura falutc folicitus fuit „ cor umq? animos fr ados QC perturbatos verbo Dei erigit, confolatur , confirmât» Magiftratumcp de fuo ofFicio admonet, vt arma capiat, ÔC fortiter rebcHibusieopponatjDcum afFuturum,ôô fe«-lieem daturum eucnturti,ficut etiam fadutn eft. Ciuiuni cnim fcxcenti, quatuor millia rufticorura in fugam ver^» terunt, poftea umen in gratiam funt recepti nec ficui# turn in illos.

Seditiofum iîlud icriptum a Cancellario Elcdoris Lut douici Palatini Rheni, Heidclberga ad Noftrum eft tranfmüEira, vt iudicium ilium de illo declararet, num videlicet Ruih'ei rede ex Scriptura facra fententiam fiw amprobarent. Refpondit is,ncquaquam illorumopi* nionem ÔC propofitum cum hac congruere. Deinde Magiilratura 2^ fubditos de fuo officio docet amp;nbsp;commo#-nefacit, atqj ita è Scripturae fundamentis monftrata falfu» tate,egregie illos refutauir. Quemadmodum antefigna^ nus ipfius ReuerendusD. D. Martinus^Lutherus mul* tis hoc ipium,-acditis libellis in fumma omnium Princilt;* pum trepidationc cgit, ficut in hoc argument generc vtri ufq? fcripta aediu^eft antijt»

2), loamw

Etfafficn borum nulla ptorfus habita ratiofte, adiicr* fârtjnoftri, tnaieferiatihomineSjne quid dicam grauius, partim in gratiam fui Idoli Pontifi'cis Romani, Antichrw fti xo'AxRiç, partim odio fynccra: dodrinar, vt alios ah ilia deterreant, QC animis Magiftratus politici odium «nftillcnt aducrfus nos, noftramcg dotfirinam vociféra* ri non definunt, Lutherum fua dodlrina plebcculant rufticam concitafl'e adueriiis Magiftratum- Quæ eft va* nitas Sd impudcntia, menticndiqj libido, fi h^c non cftj Scd dudum aures noftræ talibus calumnijs menda* cijs illorunifuntafliietx , dC obfurducrunt. Cum cnini ex iacra Scriptura veritatem docftrinae noftrsc rcfutare ncqueant, talia mcndacia confingunt,quibus earn de* forment.Qiialc ctiam eft argumentum,quod valdc plain fibiliter de noftris dißidijs ÔC fua concordia in vulgus imperitum fpargunt, vt quocuncp modo fuos in officio ëC vfitatis erroribus retineant. Sed commune hoc habe* mus conuicium cum Chrifto, qui publice in iudicio au* dire coa(5tus eft : Comouit populum a Galilæa vft^ hucî Pronibuit ccnfum dare Caefari, diccns fc Regem eflê. Fortaisis mcmores præcepti Medij Theflali adulatoris Alexandti Magni, cuius hoc erat, quo familiariter vte* batur : Andacfter calumniare,(emper hæret aliquid, do* Giles fane difcipuli. Scd olim prxmia digna ferent.

Hoc motuvixfedato, moxdiisidiâingcns ëC horren* dum inter noftros ortum eft,no idem omnibus de Coena Domini fentientibus. Zuuinglius.n.Tiguri verâ corpoä ris Chrifti in coena Domini pratfentia ncgabat,Durauit id certamcn magno cum fcanda^o dodlrinæ per annos a* liquot. Acne{cio,an vlla res alia,magis cauiæ noftræ ob* fqerit, curfuraqj do6nn» ccekftis impedierit, quam

Cl odiofum

\

Æo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oratio dé vita amp;nbsp;morte

odi'ofum hoc à fatana cxcitatum bellum Sacramental num, quodomnes pijdoluerunt pIurimum,Só tollere atqj componere ftuducrunt- Quo confiho Illuftrißi'mus Hafsiæ Landtgrauius Philippus , confenrientibus altj# Marpurgum conuocat vtriul^ partis Theologes doäiti fimos, Sc inter hosetiam Noftrum, Facflum id eft anno Chriftixxix. CoIIoquebantur duo antefignani Coli^ D. D. Martinus Lutherus, ÖC Huldrichus Zuuinglius. Ibi cum fuam ftntcntiam argumentis ex Phyficis SC Mai thematis ,de loco, SC pofitu corporis Chrifti in ccelo, ac quantitate corporis fumptis, probare ton's viribus conao retur Zuuinglius. VirumDei Mar.Luthe. magno ipiri^ tu S)£. zclo admonuiircZuuingh*um,muIti exNoftro au^ diucrunt,ac dixifle : Zuuingh’,noli admifeere huic negoi CIO Mathemarica, fed relinquas SC ontittas in huiuscau^ fac probationc : nec myfferium hoc per Phyffca aut Ma* thematica cxplices, ficut Athanafius inquit , quofdam carnem Chrifti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftd infeClo-negocio non abi^

ftiagno multorü dolore Ecdefiaecp iaClura difeeflum eft»

Secuta ftint Comitia Auguftana anno x x x. vbi no* ftri in maximo videbantur effe periculo-, cum Caelär Carolus v. cuiusmultis feeuh's parem non habuit Impe* rium Romanum, coram adeffèt, iamprimum aPontifi* ce digreffus. Sc inauguratus , cum verbis conceptisiu* raffet,perpetuumfe dignitatisPontiftciaefore defenlh* rem. Rumor tum fpargebatur, Caefarem funditus noirix hoc dodrinæ genus cum omnibus qui id ampIeCîercn* tur , delcturum SC extirpaturum , cuiulmodi voces me turn puerum audire memini. In magno igftur metu crat omnesnoftri, fed lætior fuitopinione SC expeCîationc hofti um,Dco omnia ita dirigcnte,exit us,

Principes

Ty, loannù Tarent ij: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i i

Principes enim qui fynceram Euangettj dodrinam «mpicxi erant,cumciuitatibus Imperialibus,ThcoIogo$ iuos fecum adduxerantjntcr hos primas turn tcnebat D. Philippus, Si poft hune, Nofter D. Brentius, qui vt ad alia Comitia omnia. Colloquia SC Cóuentus, quibus de Religione aliquid eft adum, ita ad hæc quoc^ Auguftaf na, ab Illuftrißimo Principe ac Domino, Domino Gc^ orgio Marchione Brandenburgenfi, patre Illuftrifsimx noftræ Principis, cuius præcipu'e tunc conftantia eft ipe^ data laudata, quod in faciem aperte Imperatori dixe# rit, vitam fe potius Si fanguinem impendere vellc, pa* ratumtp coHum præberc carnifici, quam dodrinam Si Si verit^tem agnitS abifccre,eft addudus.Interfuit ÔC D. D. Erhardus Snepffi'us, Si alt) Theologi, quibus iniutw xerunt, vtftimma dodrinac capita, ftripto comprehend derent, quoliterisconßgnata imperatori exhibèrent.

Htc turn celeberrima ilia SC pijftima dodrinac Con* feCsiOySb vrbe, in qua icripta, Si Inuidift. Imperatori Carolo V. eft exhibita,nomen eftfortita, vt Auguftana Confefsiodiceretur. SicutolimNicaenumSymbolum a Nicaea vrbeBithiniac, in qua C c cx v 11 i.Epifeopi co* tra Arrium à Conftantino Magno Imperatore conuo* cati,breuiter fidei Ciix Confeftionem complexi fünf,

Haec igitur noftra Confeftio, magna diligentia, gra* uifsimis deliberationibus,non iblum prælèntiumTheo* logorum, led ettam D. Lutheri, qui quidem ab vrbe abd crat, ftd ita voIcnteEIedore Saxontac, Coburgi loco vi* ciniore,adquem omnia per celeres tranfmittebantur, fubftiterat,vt communicatis cumipib confiltfs,omnia a* gerentur, eft conftripta. Qui cert'e cum in ade nouacu* U omnia eflè viderenmr, vit urn fepraeftitit, Si admods

C } excelfo

ii Oratie de morte

^xcelfo fuit animo^quofdam fuonim pauidos cönfïrfnaCÉ fi*inquir,piani iulli caiifamdefendinius,curDeipro# mifsis non confidimus ; prætervitara hanc mifellamfa# tanas 2lt; mundus cripcre nobis nihil potcft. At viuit in fcmptternum rcgnat Chriftus, in cuius tutelaconfiftit vcritas, is nobis aderic, is ctiam caufam hanc, qua: non nollra, ted ipfius eft, ad optatum pcrducet finem.

I-Iæc,inquam,illa eft Confefsiojong'e lateqj nota om» nibus, 06 hatftenus Scripturæ facræ teftimontjs à nullo adueifariorum refutata, fortis, inuidlacg manfit, manet, ôc manebit aduerfus omnes Inferorum portas. Quam cum Eccius Fabcr iufti eflent refutarc, palam teftatus cft, lacræ Scripturæ tcftimonijs cam cuerti non pofle. Ne autem omni modo fuo filcntio turpiter admodum Ce \ darent, quædam arrodere tentauerunt, oppofitis teftii» monijs exPatribus fine vllo iudicio corrafis, vt in fpccië habere aliquid ex Antiquitatevidercnturjquodcum no* ftra pugnarct doefirina- Sed hæc adeoinfulfa fufrc,vt etiam Èpifeoporum iudicio lueem ferre non potucrint, necij vllisprecibusPrincipesnoftriabImperatore copi^ am illius Confutationis impetrare potucrunt.Sed obiter pcrlcifta cft, nec vnquam in lucem venir Lucifugarum Côfeisio,Verum noftris Principibus inftantibus SC vrgt; gentibus fibi copias cius communicari, Cæfar tandem icfpondit, ft quidem exhibiturum, fed hac conditione, ne quidciuscuulgent, aut excudiprocurent, cum non ignoraret, hac conditione nunquam accepturos. Quod fi quid Aduerfarij pro fixa impodent{a,vt ftint canes im* pudentes, negare voluerint, ctiam num hodie Confuta* u'onem illam^ fuisMaioribusconferiptam fnonftrent. Scdipfosract Epifeopos Pontificiosilliuspuduit, nec id dam

D.loann'uT^rcmij, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2^

clam tulerunt exprôbrantes fuis, quod egrcgic fcilicct fua defcndcrent. Necdû enim pingcndi artcm fciebant, quamintéreadidicerunt, vt nouis quacfitis óf accerfitis coloribus, errorcsvetcres SC rcccptos palliarent, tcgc# rent,pingerent, fingerent refingerent, ficut nuncno« ui Sophiftlt;x,rcgni Pontificij patroni, fucum ftukæ, im# peritaf ÔC nimis credulæ plebeculat facere folent. Qua in parte Patres Concilij Tridentini laudem merentur, qubdmultisinlocisaperte,amp; fimpliciter icaphamvo cant fcapham.

In illis ergo Comittjs ciuitates quædam gt;nbsp;qubd non dem ièntirent de Cœna Domini quod noftri, ÔC vt in Confeisionenoftra Auguftana habetur, cum addituni cflct:Improbant fecusdocentes,quibus verbis damnari intelligebant Zuuinglianum errorem,quod fæpe exNoi ftro 3 ciirn de hoc ipfo négocie diiputaretur me audire fnemini 3 fuo cam calculo probar« ÔC fubfcribcre noluo runt,nec in Confcfsione Ce cum noftris coniungerc, fed difeedentes abeis,propriatn per fuos Theologes conferû ptam Confe{sionem,Impcratori obtulcrunt, Quæ tamë ciuitateSjpoftea meliusà concionatoribus fuis inftrudçgt; ad nos redierunt, nobifeû cadem fentientes 2C docentes.

Ingentem igitur impudentiam illorum elTe ncccfle cft,qui cum Zuuinglianum defendant dogma, quo cor# porisChriftipraefentiavera in CœnaDomininegatur; lamcn Confefsionis Auguftanæ (nefeio qua de cauià) fbeios le eflè, fuoqj eâ errori patrocinari non imaginan# tur folum, fed æditis etiam feriptis fidem altjs facere vois lunt.Nemo etiam tum temporis illorum3qui deliberatiosî nibusdum confcriberetur,interfuerunt,Zuuinglianum dogma probabat^fed VOCC fcriptis acdins,,damnabant ex af quo emnesf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Diiiw

24- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o rut io de vita nbsp;nbsp;morte

Durantibua Comitfj's vtriuscp partis Theologf, alt;jaos dam magni nominis Epifcopoinuitati, vt familiaritcr -, de quibufdam Rcligionis controuerfqs conferrent, cum adSandorum inuocationcm effet ventum, Cochlacu» hoc argufiiento, cum Scripture teftimonijsdeftituerc« tur, adftruereconabatur, quod fcilicet Mater Ecclefia hac in parte eflet audicnda,cui hoc vifum fuiffet. Ibi turn Noftcr fubiccit: Quid H autem Pater diuerfum prxeipi* at C Quod inexpedatum reiponfum homo illc indignif* Cmc tulit; Cufflquot;^ refutare non poffet, aliquoties non G* he aliorum moleftia ingeminauit, Pater, Pater, Pater.

EtG autem turn QC à Caefare Qt ordinibus Impertj reU^ quis, qui Romanum Pontificem pro Vniueriali Eccles Gac capiteagnouerunt, Confefsio iGa Gtreieda, Si do# gmata AntichriGiconGrmata,additis grauißimis minis, fe Fortunas omnes communicaturos, ianguinem etiam, vitamdeniep ipfam impenfuros,vthuicnegocio finem imponant : noftri tarnen fortiterÔôconGanter in feme! agnita veritate, Dei freti auxiiio perGiterunt, nec vllis minis fe ab illaauelli funtpalsi,rernl^ omnemDeo com# miferunt.

Ibidem cumD.PhilippusD.Brcntiumadahuquen# dam Epifeopum adduxilîèt,6C dixiffet: Reuerendifsimc Domine,hk habemus facerdotem Lutheranum cocli# bcm, h?c ilium collaudarc,0^ ad perieuerantiam hortari. Cum verb fe adconiugiumnatumeffcinteUigcret,dc mutando vitae genere, poGquam Gnitis Comitqs ad fuos redijffet, cogitauit, SC vxorem duxit,Margaritam Grx^ terinam,exhoheGa illius loci familia oriundam,viduam inGgni pictate QC pudicitia praeditam matronam, ex qua fexfuicepitlibcros,«quibus fuperftites font très. So# phia

Ti.Ioannù^rentij»

phi* ftupta Retierendo viro D. D. Eberharto Bidenba* chio, Abbatt Bebenhufano. Barbara* quam duxit da^ rißi'mus vir D. D. Theodorkus Sncpfïïus. Et filiua vnb eus* eiuldem cum pâtre nominis D. D. loannes, Profdgt; (ores in hac Schola* collcgx mei honorandf.

Poft paucos annos* reparato per Vlricum Pn'ncipem niuftriisimum, ptx recordationis,hocDucatu,animum adiccit ipfius Celfitudoad repurgandas Eedefias ab er# roribus ÔC Idolomania Papifmi, quibus* vt alix omnes ■qux ad lurifdidionetnPontificiam pertinent.ftatebant. Et quia Scholx publicx feminaria funtEccIeßx ÔC Reip* ôC fontes, ex quibus dodrinafyncerahauritur , fuam quoep Princeps,pro fua admiranda fapientia, reformarc in animum induxit. Qu^m ad rem viro pio, prudent/, graui, erudito J fpedatx fîdei, perito, ôi. rcrum multa# rum experientia edodo, opus efle intcllexit. Quem eu magno ftudio inquirit,Brentium noftrû anno x x X v r. ad hoc negocîum maxime arduum deligit, hune idone# um cftè iudicat, illius operam à Senatu Hallcnfi per anlt; ni ipacium, Legatis mifsis impetrat, atep Commifla# rium Scholx conftituit, qui ipfius nomine, loco au# thoritatc cam reformer, ordinct QC conftituat. Hic cum Scholx Profeflbribus, Camerario, Fuchfio ahjs,vtilü ter plurima,quibus etiamnum hodie vtimur, Ordination nés. Leges, Statuta, amp;nbsp;qux ad Reipub.Iiterarix guber# nationem pertinent,fapienter certe diipofuit.

Cumep adeftèntetiamahjquidam, qui paruffl xqui crant, aut honorifice de gradibus Scholafticis, quos vo# cant,fentirent, ideoq^ abrogandos, grauiisime Nofter fe illis oppofuit, veterem efle Eeelefix coniuetudinem oftendens, QC Hiftoriarutn atcç Canonum monumentis

D confirma#

J

26 Oratio de DÎta morte

confîrmatum, ne fine publtco piorum SO probatorum Dodiorum teftimonio, vlli ad docendum admittantiîf: amp;hoc môdo ordine difcf arccshumanogencrt SC vitac 'Utiles: exciiarietiamadmaiorem diligennam iuuentu# *ns ingénia,propofitis laborum præmijs. Hoc'qj modo ôC illis perfuaGt, vtde fua cedei ent fcnrcnria, SC apud 111# luftriisimum Principem fe obtinuifle mihi commemo# rauitj vt in hac Scbola Renunciationcs graduum(qui ’aliud non funt,qu'am publica teftimonia eruditionis,pi€â taris SC virtütis) rcmanferint ,Gbi hoc a nobis deberi iebat.

' Nec id folum cgic, vcrum cum elTet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ngd

Ao/xûtô«ç_,Exodum,Pialmum l i. ôf alia quardam per illunï annum enarrauit in hac Schola : SC pro concionc etiar» populum docuit toto ifto tempore,quo hic fuit. Interim «tiamnalt;5Ius occafioneminÄilronomia multa didicir, vt rede difciplinas Mathcmaticas intclligerct. Elapfo tempore, de quo conucnerat, ad fuosredtjt.

Inftitiita poftca fufre anis x L. x L f. Colloquia The# clogorum de controuerfis Articulis Haganoæ, VVor«? matiae SC Ratisbonæ, quibus vn'acum ahjs dcledrisintcr/ fuit. In his quid fit cfFcdlum, Ada publice ædita teftan# tur, Non enim temporis anguftia, 8C tnatcrix copia me his immorari patitur , ideo in hiltoria vitx ipfius profi gredior.

Anno X L11 r. cum meniè Augufto reucrcndus clarifsimus vir D. D.PaulusPhrygioConftantinus, in hac Schola Theologiac Profeflôr ,amp;Ecclefix huiusPa# ftor,ex hac ærumnofa vita migralTet, de fucceffbrc Dux Vlricus SC Scholæ Proceres funtfoliciti. Poft longas SC multas deliberarioncs, in fianc ituni eft fentcntiam, de#

creta

T).loanms'^rentij.

Creta Legatione cx Aula amp;nbsp;Academia , in qua tarnen turn plzricg in Religionc a nobis diflentiebant,rcuocan^ dura ciïèD. Brcntium, cuius antca fuerant expcrti virlt;» tutes, eruditioncm fingularcm,morcs, ingcnium, indu^ ftriani. Eius igitur opcram cxpetunt,6C vt id bona gratia fiat, aScnatuHallcnfi precibus quibus pofrunt,contcn#: dunt. Vcrura ncgant illi ie eius poflc carere opera, neqt fllegregemfideiluaccommiirum, öd vocationem prifti# nam deièrere,fibi integrum elFe refpondit: ctfi certémaj: «ori cum fru(ftu dignitatc h«c docere potuiilèt.Re igi^s tur infecla,domum Lcgati rcdcunt.

Nouæ iterum poftea ortae funt tempcftates,ó^ tempcM ra turbulenta^ac valdc triftia, perturbata Germania bek Io,quQd vulgó vocarunt Smalkaldicum. Cum enim an# no XLV I. authoritatc Irap.SC reliquorura ordinum lm# perij, menfe lanuario, rcpctitum eiTet Colloquium Ra# cisbonte, vt fi quo modo fieri pollet, ccrtamina Religio# nis pacific’e componci cniur , interfuit more confueto noftcr D. Brentius, Sed nunciata morte Rcucrendi SC incomparabilis viri D. D. Martini Lutheri ,ibi turn fta# tim animos ceperunt Aduerfarij, putantes mortuoiam antefignano,de nobis, totaq; noftra RcKgionc ciTe aôu. Proponebantur conditiones de mcdoamp; forma Collo# quij, qua: noftris videbantur valde iniquac QC intollera# biles, Itaq; abruptum eft Colloquium, amp;nbsp;non amplius pacificis amp;■ placidis medtjs difsidiumhoc de caufis Reli# gionis, fed bello dirimendum efle, aduerfa: parti vifum eft,rios^qt opprimendos. In hoc lugubri bello Imp era# tor Carolus fuperior euafit absep prælio, Principibus ab inuicem difeedentibus, at(^ ita incruentam reportauit ▼itftoriam. Ciuitates Imperiales Cxfari fc dedunt.Cum

Da igitur

Oratio de vita amp;nbsp;morte

tgitur Halam Sucuorum vcnifTct Imperator, circa anni X L V11. initium cum cxcrcitu.in ipio ingrefluD. Bren» tius fperans à Capitanco fc immunitatem impetratur», ne militum prarßdia in domum fuam reciperc cQgcrcis tur, ficiit Sacerdotes eiufmodi gaudent priuilegijs.. Do/ mo itacp cgrediens, familiae mandatufh dat, ne, dum re/ deat, quenquamtntromittant : illi dido audientes obic# rant, peflulum oftio obdunt. Hifpani interea tumukua/ ri, molefte ferentes fe domo excludi. Hafcdumfinnt/e/ dit ille, quo domui appropinquante, miles arrepta Ha/ laparda, pedori D. Brcntij mucronemobuertit, feeß 11/ Ium,ni mox apcn'ant,transfixurum, verbis QC geftu mit natur.lanua itacß mox aperta,irrumpunt. Sed Nofter cS fuis per pofttcum cgreditur,.atcß in Xenodochio diuer/ fit,Sc pernodat» Moxinturrimexcelfam ie abdit,illiclt;ß aliquandiu latirauit. Poftea mutato habitue per raedios Hiipanos tutus tranfit, SC egreditur, dum eum no agno/ (ccrenf, diuinitus protclt;flus SC liberatus eil. Sicut Diuus Athanafius, dum fugcrctperiecutorem in Nilo, auditO' poft tergum fuum elfe percuflbrem, nauicula conueriä obuiam progreditur,IIIe qui nullo modo fuipicartpotc/ rat in occurfumfibi venire, quemfugientem perfeque# batur, tanquamprætereuntcs aliquos inrerrogauit, Ec* quid vidiffent Athanafium feum^ rc/pondiftent, vi/ difie fe cum non italong'c euntem, lllc quanta poteft ce* leritate properat caperc eum , quem ante oculos pofi* tum,vidcre non poterat.

Poftquam autem ImperatorHafa digreflus cflet, re* dijt Nofter,6C officium vr anrea fecit.

Sequente anno x l v 11 r. Cacfar iam deuiClis Princi* pibus, partim ctiam captis, Rcligionis negociwra com* ponere

T^AQannù^rentij,'

ponere pro arbïtrio mftituit,parato ad hoc per quofdam artificesSC logodacdafosh'bro, quem Ordinibus Impcrij, omnibus propofuitj ac vehementervrgetjVt ab omni* bus recipiatur. Conicriptus fuit àlulioPflug, Epifcopo Naumburgenfi,viro ali*s valde erudito,.Michaè'lc Hel* ding SufFraganeo, Epiicopo Sydonienfi QC Mersbur* gcnfi,6d loanne Agricola Islebio-Videbatur is liber,qui iam olim ctiam in hune finem vfum fub incudem erat vocatus,viam monfîrarcadpaccm, tranquillitatem Q( concordiam Germaniac: àC. quædam nonnihil in illo'pu* riora elîc , quàm in Papatu docentur. Sed reuera abne* gatio fynceræReligionis, ÔC reditus eratad Papifmum, cuius crrorcs pîaericp,Idolomania multiplex, adeo(^ c«y remoniar omnes illic continebantur ÔC ftabiliuntur.

Varia de hoc libro, quem Interim vocarût,qubd durarc eiusobferuatioamplius nondeberet, quam do* nec per Concilium, quid in fide tenendum eflet omni* bus Chrifl:ianis,dccerncretur,dida,,fcripta,pi(ffa,adeoc5 decantata fiint.

I bi turn paßim Doc?lorum iudicia a Magiftratibus quirebantur.Itacß^etiamD Brentio,0CCollege ipfius D, lienmanno eft cxhibitus,vtfuam de illo exponcrent fen* tentiârquod etiam bonafidc,apertegt;ôd candide fecerunt. Damnarunt enim librumimpietatis, eumcß cum tota fa* era Scriptura , amp;nbsp;fidei analogia , dodlrinam cere* moniasinilloScripto pugnare,docuerunr,,Idcoq; fe ne* quaquam probare pofle ,.necp vnquam quamdiu viuant, recepturos, fed potius vitam profundere per Deigra* tiam paratos elîc.^

Quod poftquam Cæfàrrefciuit, Commifl'arium Ha* fam mißt cum mandatis^vtvcl viuum, velmortuum - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D J Brentium

Oratio de morte

Brcnn'um abducerct qubd hune inter primes efle iiîdb. caret præcipuum » qui fua authon'tatc alios confirmarc poiïetj'deocç plurimüm referre arbitrabatur gt;fi c medio effet fublatus.

Fuci unt autem turn non vulgares, fed faptentia pob, lentes, qui liæc omnia infcio Imperatore Carolo fieri iudicabantjper alium quendam, qui praccipua authori* tâte apud Imperatorem valebat plurimum,cuius 5^ com filio Aiigufta concionatores ciedti » SC Vima capiiui finit abdndli.

* Commitiarius liic Cæfaris c'ufîi Halam veniiîèt,initio difsimularc omniâ, amp;nbsp;Brentiura adfc inuitarc ac bcnigt; gn'etradarc cœpit. Deinde clam abducere,iam in hoc paratis equis, tentauit. Sed cum hac non fuccederet, Segt; natumciuitatis conuocac, eumcß iuramento adftringit,, vt nihil eorum vllo modo^ quæ ipfisfit propofiturus, nuncient. Quo præftito ab omnibus,exponit fc in man^ dàtis habere, vtEcclefiaften Brentiumfecumabducat: qubd fi fua iponte ilium fibi tradant,bene, dC Imperatori rem ipfos gratam fadRiros, fin minus, ienfuros iratuffl, qui oppidum fit opprcfluruSjôd alias horrendas minas addit.

Accidit turn , Deo ita diiponcnte, vt vnus ex ordine Senatorio tardius,4am præftito iuramento,aduenirct, cumeg Legatus Cæfaris totus in hoc eflet, vt perfuaderet Senatui,noncurauitferius aducnicntcm,nec iuramen^i turn ab illo exegit. Miftbiam Scnatu,ille c veftigio fchci dam feribit, in liæc verba : Fuge, fugc,Brcnti, cito, cif tins, citifsime. Qiiæ feheda cum iilieflèt oblataperD. Ifenmannum,amicumfidiisimumffedcnti in cœna cum vacore QC liberis, in ipfa die Ioannis Baptiftac, cum hila# rius

A 2). loaniîû Œ^rentij..

rfus ciim tpfis viueret,.ftatim dcmcnfa furrcxit.ncgoctS quoddam fimulàns, quo perado, fnox fit reucriurus: ôi egrcfluseft ex vrbe,comitante ipfum Achate fuolfèn# 'manno. Non procul à porta obuium’habuitComtntfià^ num,qui intcrrogat, ccquorfum fît abiturus i rcfpondit Nofter,eflc infuburbio ami'cum ægrotum,qui eius prælt; icntiam expetac.Ben'e eft,ïnquit ille, eras vt conucnit inj ter nos,mccum en's in prandio : fubiecit ille,Deo volent te, atep ita abijt, nefeiens quo fe conferret.

Rurfurti igitur fuga ,rurfum latebrac, ficut Eulêbi'u» de Di'uo Athanafîo fcribit. Infylua cnim quadam dénis fifsimaper diem lantauit,Vcipcri fîib crepulculutti ccr^ tum quendam in locum redijt ad fiios, qui in pago quo# dam ignoti erant, hofpitium pracbente Nobile. Manc fubauroram repetiuit fuaslatebras,ne à quoquamper diem confpicerctur, idep per hebdomadas aliquot fadii? tatum eft.

Qubd italt;Ç fuga fibi confuluitinfummovita: dilcri^ mine pofîtus, nullam merctur reprehenfîonem,fedSak uatoris noftri in hocfequutusmandatum.Prçcipue cuin non vniucrfalis effet pcrfêcutio,fed perfona tantum ipfî\# us ad mortem quacreretur, reliqui enim Symmifiac non petebantur. In quo cafuD. Auguftinus quoqj fugiengt; dum effe docet.

IntereaHanenfibus operam fuam denuoobtuh'r,nura eapofîèntautvcllenc vti,leparatumeffefacere ofliciû, ilcc delèrturum Ecclefîam fux fidei commi ffam,etfî cum periculo rcs ca fît coniunda,nolle tarnen fe illis eflegra« uem, aut propter fe ipfos periclitâri, ciim intelfigat fe, licet immeritum, in Caefaris elle indignatione. Illi verb negare fe pofl'e ilium rctincre, ideoep fua venia Iicere,vt

5 Z nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oratio de vita nbsp;nbsp;morte

ßbi quocunçpoflêt ftodo,(ûis«^ rebus.alibi coflifnof dius profpicerec.

Hofpitium ita(^ inioblatum elt ab niuftrifsifno no« ftro tum Principe Virico, feUcia rccordationis,qubficul Abdias gt;nbsp;Prophetas Domini tempore perfecutionis (ub Idololatria Ahab, hune Noftrum abfcondit, clementcc ofRcîjstanto Principedignisfouit, dC certo loco occuk tari per intimû fuumSecrctarium, lacobum nomine ,fe inicio,voluit,vt,cum feiret cum in Caefarts indignationc efle,interrogatus, fide data,ÔC rcligione Iußurandi,afRr« marepoflèt^fe vbi nam locornm elfet, ignorarc. Et pru* dentemPrincipemnonfefelIit animus. Cùm cnimfub i llud tempus puis quidam Praefedus efletin arcc VVir* tenberg, qui frequenter vicinarum EcclefiarumPafto* res ad fe euocabat in arcem, fuipicio inde, moxex fu# fpicione rumor quidam obfcurus eft exortus, Brentium illic latitare, quem illi falutatum accédant. Quod cum ib Ii,pcrqucmhæc omnia,nomine Cafiaris,vt diximus,agc# bantur, renunciatum cflet, illico CommifTarium cum mandato ad VIricumDucem mifit, quicvicinislocis,! ficut turn pafsim in agro V Virtenbergenfi praefidia Hi*. Ipanorum erant, militum copias intempefta node euo* cat, tjscp arcem VVirtenberg tacite circundat. Ipfefta*; ftim per celeres reda ad Principem Nürtingam, fi redé memini,contendit, ÔCconcubia nodefibiexmandato Imperatoris aditum ad Principem vult patefieri. Haec. cum ptjisimo Principi eiTentindicata, exponcreiubetî eum mandata. Ille fignificat Caefaream Maieflatcra ccr* tiorem elTe redditam, latitare quendam fuum hoftem in. arec V Vircenbergjideocp referari iamvelle arcem nulla interpofita mora, QC quacri ilium. Quod cum Princeps inteb

T 2). Ioannis ^rentij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.

fhtencxi'flct, ftatim ad (c vocat Secrctanum, qui folus rat confcius Qi. quacrit, num illic fit Brcndus, an non? Negat flic: denuo quaerit,num ccrtb fciatc’ illo affirfliam te, permittit Princcps,vt Commiffarius aperta illi arce, quaerat,fi quern inucniat. Erat autcm turn temporis No* fter non in arccVVirtenberg, fed Wittlingen, vbf meditatus eft Comftientarium in Pfalmum 93, Deus vl* tionumDominus,amp;c. Et dum ad mortem quærerctur, ignarus omnium, fecurus dormiuit.

Quo fadOjin loca tutiora,BafiIea ft contulit Principe fumptus fuppeditante,quibus amp;nbsp;ipft.SC familia alibi de* gens,aIcretur.Humaniisime aut SC perbcnign'c cxceptus illic eft S)C traCiatus.Tum vxor illius Margareta diem fiw Gmobijt,tabcconfumpta,nc fcilicet exilij calamitas fola elftt: quare alia ineunda erat cu liberis ratio. Itac^ in ex* trema huius Ducatus ora SC hercinia fylua,in arccm,quç eft fupra oppidum Horrenberg, cum fuis liberis eft col* locatus, vbi mutato nonnihil habitu, ft titulo Pracfedi arcis venditauit, SC liberos ftcum habuic, vt hoc quali* cunt^prattextu Ce tegeret^^c fulpicione liberaret,cum in illis locis omnibus effet ignotus, ncc percgrini ilUc tran* fire folcant. Seep mutato nomine Huldrich Engfter no* fiiinauif, ex proprio Hebraeo nomine, aequiualens Ger* fnanicumjSC ex cognomine GermanicOjCraccutyHavs«?, nonnihil deflexa voce, vtgermanicum fonaret, faciens.

Frequentare folebat conciones : cumcp modeft'ePa* ftorem, qui ex vicino pago Guttach, defuntfto oppidi Paftore,alws bonum ÔC pium virum,admonerct, ne co* clonesitainlongumprotraheret tempus, file nonnihil vel molcftc ferens ft àPracfedo fui offîctj admoneri, vel Vt toco vicifsim cludcret, refpondit : Vobis Præfedis

E omnis

34- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oratio de Vitu amp;nbsp;morte

O mm’s fflora in tcmplo eft molcfla/ed non arque in fym* pofijs : fubrifit Nofter.ôf grata illi fuit Pallons pard'iiO^, S)C fe Praefe^urtJ ÔC agnofei QC haberj,

Nec tarnen per oinnia bene potuit fimuîare Piarfe^« ôum,Nam nec more plærorujncpiftiusfarinx homi* num diras cxccrationcsô^ blaiphcmiasnominisDiuini «uomerc, nec compotationibus ad æquales hauftus (etfi fympofù interdum accederet, vt fcœnæ inferuirct) in# dulgebat, autaliafimilia facerefolebat^quod ali) multi fi# bi permittunt, Ideoqt eines illius oppidi varia de hoc Præfecfio cogitabant dC loquebantar.

Accidit poftea, vt hic ipfePaftor Icthaliter dccumbc# ret, hic Nofter illuin ex officio quafi vicinitatis, SiC tzn» quam iuum Paftorcm humanitatis cauia inuifit, qubd multas ex ipib audiuerit iahitarcs conciones, casqj repe* tiuit, S)C vt ûm ieipiumijs, quibus alios Iblitus fit^confo# Iaretur,admonuit.QuibusPaftorauditisfuauifsimisco4 ibiationibus QC verbis vitae, erupit in hæc verba : O Do# mine, non es ver us Præfedus,quamuis ftudiose fimu# les, quicunçp tandem fies.

Sic Athanafius fex continues annos làtitafle icribi* tur, donee tandem ex indicio ancillae, quacconicia eraf, proderetur. Sed diuinitus admonitus, eaipià node, qua venturi étant ad comprehendendum eura^ in alium mi# granit locum.

HicNoitcrPracfcdusnoncauiâs Politicas cognoicc« bat, ab his cnim imraunis erat, QC priuilegio quodaai Principis exemptus,.amp;^ tantum titulotenus Præfedus. «rat : ied meditationibus pijs QC Scriptionibus, operam dedif. Illic enim Commentarios in Ifaiam HalarcœptqSj, féliciter ïn rolitudine abi^oluit, Illic etiara Cate.chifmilt;3ç*

plicationera

^»loannù^renfij.

Îgt;licatîoncm fcripfit, qua crrores Ponti'ßcios Si Intcrw tnifticos placroscp non folüm detcxft, fed ex fundament tis facræ Scripturæ refutaui'c, fliam Confefsioncm xdifi ■dit,EccIcßani»^ tempore tn'fttfsimo confirmauft.

Intcrca maximis ftipcndîjs vocatus eft a Magdeburlt;s genfibus.Rege Angliac Eduardo amplifsimis promiftic» nibus. Duce Borufsiæ Alberto Brandenburgteo Icnio* re, Epilcopatum offerentc.

Ex Confiliarîjs IIluftrifsimiPrtncipisD, D. Georgq Fn'dcrictMarchionis Brandenburgi'ci,Studtgardiac au* diui in Canccllaria anno l i. cum accederent D. Bren^ tium Si falutarent, dicentibus : Hune virum vbiuis fer'e iocorum quaefiuimus,fcd nulquam reperirepotuimus, volentes eum ad nos pertrahere,

Sed mouerife palTus non eft, quantumuis Iplcndidis Si amplifsimis fttpendqs SC muneribus,vt propter pecu# ntam exteris potius, quam patrtac operam fuam addice^ rct. Nec qm'equam lucri aut commodi Cui gratia « facere VoIuitjMunera etiam veré Regia refpuit.

Vnde quanta fit iniquitas, Si quam praua Sycophan# tarum quorundam indicia, qui perpetub vnicumhoc in orc habent,SC ie mirificè,tanquam neftioqua Margarita rcpcrta,oblclt;ftanc, dum Thcologos auaros. Si inlatiabi» les eftè vociferantur ; Ipfi interim inexplcbiles, auarifi» fimi, ÔC rapacifsimæ harpiæ,qui quodfibi folisnonce* dit, omne id male perijflc cenfent.

Biennium itaep fie in cxilio varia Fortuna iadatas ,^ Incertis vagatus fedibus, quod fibi nullius criminis con# Icius efict,propius hue conceisit,SC ad M.Ioannan Moi litorcm, Paftorem in Mcgerkingen, locum verc folita# |ri«m SC ah hominum conuerfetione remotum in Alpw

~ ß

^6 Oratio de vitnamp;obitu

bus, le cira mtumnutn anni l. contulit. Quo teflipore Illuftrifsimus piae memoreDux VIricushlt;c menfe No* ucmb. fatis concefsit.

Huic c'um fucccderet films Chriftophorus, Pn'nccp« nofter Illuftrifsimus,qui omnium laudes pietate,ôô om* nis generis virtutibus Principe dignis »longe fuperat,Slt; laudatus fua fponte,non akerius teftimonio indiget,fta# tim initio fufcepta Gubernatione » de inftauratione Ec* clefiarum fuac ditionis cogitât »Et D. Brentium vt corn* municatis cumipib confiltfs omnia fièrent, ad ièvocat. Nec clam id fert,fedlècum Studtgardiac in arce fua fouet palàm. Ecclefrjs omnibus ÔC fingulis idonei præficiun* tur paisim miniftri, qui diiperibs iûb Interim gre^ ges colligèrent. Tametfi multi Principes amp;nbsp;Epifeopi cum ab hoc pio inftituto fint dehortati, nc fibi fuisep pe* riculum crearct» repudiate Interim, eiedis Sacrificulis, qui in locis .quibufdam Miflas turn fiias demurmurabat. Sed Heros ver'c Chriftophorosfortiter,tanquam immo* ta rupes conftitit, non curans minas diras, qubdcp Im* perator vi(fior,qui omnibus terror! erat, Auguftæ in vb cinia,pracfidia ,filt; illic SC in huiusDucatus arcibus, ôf oppidis munitifsimis habebat, librumq; a fc de Religio* ne promulgatum, ab omnibus recipi vellet.

Sed cum in RecelTu Comitiorum Imperialium prac* cedentis anni haberetur,vtfiquidImperijOrdinesha* berent, quod ad pacem Ôf concordiâ facerc iudicarent, Concih'o proponerenttconferibieius Celfitudo Con* feisionem de præcipuis do(fIrinçChriftianæ,ÔC articulis controuerfis à Brentio voluit. Concilie olFerendam,2lt; à Theologis defendendam.

‘ QuodabipfofadumefipoftinitiumanniLi. Con* uocari

uoeari ailtem voluit, præcipuos huius ditionis Thcoloi* gos numero circiter dcccm,^ communicato cum ï|g confilio omnia agi, quod communis eflètfutura omnrtï Miniftrorum Confefsio , ÔC qubd, vt dicerc folcbat, vi^ derent oculi,quod non videt oculus, quæ ipfius fuit molt;f deftia, humanitas , ÔC prudentia. Hanc igitur diligentejr per dies multos ad analogiam fidei. Scripta Prophctica, amp;C Apoftolica examinauimus, noftraqj fubfcriptione adprobauimus,

Hoe tempore alteram D. Brentius duxit vxorcni, Catharinam,exD. Ifenmanni familia virginem, multis matrona honefta dignis, ornatam, quae ipium per omnem vitam rcliquam ÔC iâ annis gra# uem, Ïumma obieruantia QC ftudio coluit,ólt; fouit. Norat enim illud Salomonis : Vac homini foli. Nee curabat inv pia Pontificumde Sacerdote bigamo Decrera,cum facra Scriptura pugnantia, Nonenim digamus eft, qui priori coniuge mortua, alteram vt cafte viuat,ducit. Ex hac futf (cepitliberos duodecim,eqinbus fnperfunt adhuc de# cem. Maior natu filia ,viuoó^ rede adhuc valente D. Brentio, delponftta eft venerando amp;nbsp;dodo viro, M- Ia# cobo Gæring, Ecclefiæ noftrac Diaconcr..

Confeftiohæc noftrapoftea SynodoTridcntinæex# hibita eft, per Legatos nobilitate generis , virtute , fa# pientia , æ eruditione praeftantes viros loannem Theo# don'cum a Plieningen , loannem Hecklin aSteineck, Iuris Dodorem.

Subiecutus eft D. Brentius anno lu-cum alijs tribus Theologis (e quibus ego ibiüs iam fuperfum, quamdiii Domino fueritvifum)vt publice in Concilio aut Con# fefsionem noftram Synodb obùtam defenderent, aut j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E 3 impieta#

j8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oratio de vita amp;nbsp;mortt

•impktatcm Decrctorum a Condlio aeditorum, réfuta# rent. Hx cnimduxvix anoftnsLcgans, cum dc modo P r Deeded t a Cæfareis Oratoribus effent intcrrogati,funt propofirx f quod dit fc ad Patres relaturos.promifcrunt.

Sed ab his nullum extorqueri poterat rcfponftim, nee fumus auditi, im'o nc vocatiquidemvnquam, nccpboc ab ipfis prcctbus vllis impetrare potuimus. ideoep dila^ pfis iam metu Epifeopis kalis amp;nbsp;abjs, nos quoep venia petita impctrata, domum falui. Dei dementia, redij* muSjèfaucibusLconumcrepti.Nec cnim ca resperku* lo caruit. Notum eft quid in Conftantienfi Concilio »c^ cidcr-it. Nee Patres nobis cauerc volucrunt de Pontificc Romano,qui longe eft Concilio iuperior, £lt; doect »cticis non efle ftruandam fidem, quales nos efle fentit» , 8cd hxc copiofius Sleidanus, qui SC ipfe interfuit Lcgai? tus Reip. Argentinenfis, QC hie Nofter poft reditum pe* euliari liac de re xdito libellojdefcripsfre.

Quo magis impudentiam turpifsimi cuiuftlam Apoigt; ■ftatx Laur. Alber. miror,qui nupcr ædito libello germa* nieo, de abiurdis Lutheranorum inferiptum, primitias (e fcilicet dignas, in poftremo capitc non verctur impu* dentifsima in vulgus Papiftkum (pargcrc hae de re pura puta mendacia.qux fe ex ore D.Brentq, amp;nbsp;D. Valentini Vann!j,pixraeraoriæ,quiôC.ipfead Concilium nobi* feum miffus eft.audiuilTciaditacNos ftilicet nunquam, ctiam 'a Patribus vocatos,in publicum confeffum venire voluifle aut comparere. Nee Brentium vnquam voluiffe .congredi, donee Eledor Saxonix Mauritius vi armata Oenipontem pctucniflet, perruptis faucibus Alpiura. Prxterea ctiam CardinalemTridcntinummulta ibidem lt;n Brentium contuliflc bcncftcia.Qug cumfint apertifsk ma.

T^.lQonnu^rcmij,

lt;na,S^,vt dixGpura puta mcndada.refutationc non indi#, gcnt.Ccrtû eft cnim SiC ex Annalibus no£um,arceI5rciw berga X VI r I. die Maij capta ab Eletftorc Mauntio,pogt; fteailUim deniumvcniifcOciu'pontem. Eo auttempore tamdomum nos redieramus , ÔC du anguftias illasin re« dim tranfiremus,adhuc à Cçfarcano milite cuftodiebarM tur. Simile eft mendacium,qubd de Cardinale Tridcntit no Icribit, qpiioto illo teporc^quo nosTridenti fuimus, abfuit.Ettandem cum nos in reditu eftemuSjin ftinerein nosincidit,Tridentum ipft redicns, vbihumanifsftnCj quod vcr3 cft,D.Brentium falutauit, prolixe ilUfuadctf ferens ofHcia,quac domi fuiflet,praeftiturum fe ftiiffc polliccbatur. Haec iple vidl,audiui,0^ pars aliqua fui.

Sequent! hyeme moritur Præpofitus Ecclefîx Studt* gardienfis^qui ab totemporc, qgo VIricus Duxditionc foam recuperauerat, abfuit Eluuangæ. In huiuslocum ftifficitur D. Brentius. Et ftmul illi cura infpcdîio no* ftrac Vniuerfitatis commendatur. Quo fibi iniuntfto of# ficioad vitae vfcpfinê,fumma cura,vigilantia,prudcntiai dexteritate,induftria, miximo etiara comodo Schol»

Ecclefiarum huius Ducatus eft fundus: fynceritatem dodrinae coeleftis,2C concordiam piâ,atqj confenfufti in# ter miniftros Ecclefiac,Dci-bencficio,conferuauit.Quod quantum ftt bonum^ex aliorâ malis, incommodis 8C diO fidqs aeftimare licet. Etß enimpauci aliqui mouerequae* dam fint conati, Ô6 concordiS turbare:tamen mox cona# tus illorum idoneis remedijs funt reprefsi. Ita vt per Dei gratiam Eccîefiç huius Ducatus in pace hadenus floruc# tint. Veri itacp SC Apoftolici præpofid ofFiciu fecit, pa* ftens gregem fibi commilEum pabulo dodrinac coelcftis., Enarrauit .n. pro condone Pentatcuchum,EuangeIiftaa MsttthaçynjÇfîvïarciim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Taceo

Oratio de vita morte

’ Taceoiamalia,quod fuis conniîjs in rebus grauißi# Illis ad Ecclefiam pertinentibus multos iuuit.

Cumt^ F. Petrus a Soto Hiipanusjn hac vicinia Dil# (ingæ oppofita contraria Confeisione, quam nomine Catholicae fuæ Ecclefiac acdidit, QC Scholqs quibuidam additis noftram Synodo cxhibitam deformare voluifTet, h»c Nofter veram, pcripicuam, firrnam, QC folidam e falt; era Scrip tura.SC Patrum feriptis Apologiam acdidit,qua ita noftra confirmauit, Qi. dogmata Pontificia,Decreta(^ Concilq illius refutauit, vt in hoc gencre nihil extet me# Iius,adcó,vt qui cœcusfit alias, manifeftos palpabi# fes erroresPontifi'eios,Idololatriam turpißimam,faliä eorum ôiSin verbo Deidamnata dogmata palpare pof# fit. Et quod turn, fi admifsi^fif auditi fuiflèmus^coram in faciem illisdiduri eramus,idfcriptishisaeditis toti Ira# perio Ecclefiæ eft propoßtum.

Anno L VI b confenfu OrdinS impertj aliud VVor# ftiatiac Colloquium, 6C quidem poftremum eft inftitu# turn,ad quod D.Brentius turn ab Illuftriß, noftro Prin* cipe Chriftophoro eftmiffus- Sed cum deludicequæ# ftio clTetmota, ôônoftriScripturam facram pro ludicc agnofeendam efte ftatuerent, Aduerfarij verb, earn non efle vocem ludicis contenderent, fed materiam litis, ab# ruptum eft, ncc optatum finem confequitur.

' Nam quod hiper noftrorumdiftidiadiflblutumefte vociferantur, friuolum eft. Noftri enim diftrtc reipon# derunt ad hanc fiue calumniam Hue obiedionem, cum adhuc vna eflent Wormatiae^ ne ie moueri hac re patelt; rentur aduerfartj, fe enim in progreffu CoUoqun, in fin# gulis articulis daranaturoselTe cranes non rede de illis lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fentientesgt;

T). Iamp;anna^renùj, icndentes. Et quidcm inicfum ab ipfis fadorc» cfle, de« lt;ndc ad alios quolt;ÿ peruenturos.

Et quia bellura Sacramcntarium renouatumerat.ôdJ recruduit illis tcraponous, ideo non folüm fuam hac de «ontrouerfia Confefsionem afdcre voluit fed ÔC aduer« ftriorum Zuuinglianorura dogmata refutauit, funda« mentis D. D. Martini Lutheri ex facra Scriptura ab v« nionc Pcribnali, Qc cominunicationeldiomatum non Verbali fed Reali, Sefsione Chrifti hominis per vnio* nem facta ad dextram æterni Patris, repetitis. Quæ etft Zuuingliani varijs modis calumniati fint, portentofum, monftrofiim, prodigiofum Vbiquctarium,addo dC dia« bolicum commentum vocantes, ÔC aitjs verborum prac« ftigtjs ad hoc excogitatis,fimplices ab hac dodlrina aueri tere St dcterrerc voluerint: tarnen neglccftis calumntjs, fretus bonx confcicntisc, QC facrarum literarum teftitno« nijs, in vera Catholica fententia permanfit.

Glifccrc circa hacc tempora cœperunt odia Si fimul* tâtes inter Principes regni florentifsimi Galliarum, Rc* gc propter actatem nondum inaugurato. Difsidia etiam in Rcligione inter illos orta. Si res ad motus ipedarc vi* debatur, ficut etiam euentus, proh dolor, declarauit.

Expetitum fuit tune a Cardinale Lotharingo.SC fratre Guifio, quorum præcipua erat authon'tas SC potentia in Gallijs, colloquium cum Illuftrifsimo Principe ac Do* tnino, Domino Chriftophoro Duce VVirtembergcnfi, Domino noftro clcmctilsimo,felicis rccordationis. Ad* duxit eius CelfitudoTheoIogos quofdam,8C inter hos D, Brcntium.Tabcrna: Alfaticæ dieftae funt huic conuen* tui, qui, quo confilio fucrit inftitutus, ego iàne pronun* date non poftum«

F Varia

Orafia de morte

Varia funt poftca (paria a muleis, qui tafflen rcruîrt omnium fuêre ignar»\ conieeflurisquibufdam adduc% proptcrca quod itanm,poft-quam Galliæproceres'a Col/ ioquio digreisi efltnt, in iuos adueriariosgrailari coepw Tint.

Hoc autem certb affirfftarepofliim, nec défunt milii idonea ÔC fufficientia teftitnonia , quibus hoc probari poreft, D. Brentium, ficut Illuftrifsimum Principem noftrum, nullius cruenti confilij authotetn Rn'fle. Prælt;? cipu« verb propter crroresdoblrinae noluit cumD. Au/ guftino inquenquam fæuiri. Sicut teftatus eft in prxfa/ «one libri,paulb poft ædiri, quem inferipfit Rccognitio, quam ex profeflbjS^ hoc confiliofcripfit,vt fe finiftra ifta fuijjicione liberaret. Tefùntur hoc totiusvitat ipfius a* (ftiones, quae ad pacem (peeftabant omnês. Qiiam'tç a* mans 0^ ftudiofus pacis, concordiæ, pij confenfus tcrcß fuerir, S)C Princeps öó Brentius, óC quam à cruentis confilijsalieaus,adeoqj abhorrueric ab illis,notum eft omnibus,qui eos nouerunr^es loquirur ipfa,ac omnium ore celebracum eft,vt meadefenfione hac in parte mini/ ' m'cindigeant. Delcriptaftint Acfta huius CoIloquij,quac in csCii neceftitatis asdi ÔC monftraripoftènt;

Sed hx’C hacftenusdc labot ibus , cerraminibusóf pegt; riciilis ipfius, quæ in ftia vocatione fuftinuit, cx quibus tarnen femper,Ê)co iuuante,eft elueftatus.

Rcftat vt nonnihil etiam de moribus iplïus virtiM «'busdicamus. Id autem faciam breuiter, ncprolixitas Orationis (quae iam etiam præter meam voluntatem 15/ gius progreftaeft)moleftiara fC tædium afFerat audito/ »»ibus. Sed quia longæuam illt'Dominus conceftitvi/ tam qua etiam bene vfus eft Si res multas, magnas,â^

pratda/

Ioannis ^rcn:^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4. j

przchraamp;gcfsit, de qm'buj dictum «It nonnmtlXq’««* cnim omiüa ptrfequtpOiTct, ncndicovniboraatiia’^. tçra, fed toiadicQ non dubito vosfaucrcci ,cui Deus fault, amp;nbsp;cupiatis cciann rcliqua hiniis viri örnamentaaui» dire, quodtamcn,vt dixi,bieuitcr faciam.

Fueruntautem in iilo virtutes non vulgarcs,fcd egre^ giae, maximac, fummx. Priralim illuftris Dei agnitio, qua ipfum ex verbo agnouit.ficut in iKo Pater cœleftis ic patefecit.acdita promifsione de filio Mediator c,cumSpi« ritufanflo, quo illul trams ikut cum agnoutt, itaamp;f putf blicc confelfus eft. Alijs quo($ ornamentis fuit præditus,, dilcdionc Dei Ecclcfîæ, pro qua toties de vita eft peigt; ; rklitatus, eamqt profundere paratus fuit, ammam fuam , poncRs pro fratribus. Deum, quem verc timuit ex vet»., fidCjVarqs iadatus cafibus inftar Dauidis,inuocauit:non fetnel,fcd multoties miris raodis feruatuseft 6«^ ftberatus. In gubernatione Ecclefiae,prudens,vigilans,futur'’ pro^ fpiciens.pracfentibus malis rcmediurafacileinu^Micns, In dtjudicationibus dogmatum , nequaquafti exempio . tnultorum præceps, fed valdc circumipeÄus. Ncc facile pronunciarc foiebat, fedpriusretn omnem.SC totum ne* gocium pct omnes circumftantias, mentem illorutn, de quibus ferenda erat fcntcntia,8Cpronuncianduni,co^ gnoftere Si inquirere iumma dili^ntiaftudebat. Quod ft alq imitarentur, minus cercc turbarutn habtturi era# mus in EccIcfia. In confefsioneconftans, nec facile ru* moribus moucri. In periculis magno inffatfto crat anitno , alioscg perturbatos erigebat confolattonibus a Dei prsefentia petitis, Si longi tempon's expericnt(a,vbi rebus dcfpcratispropcinodum,fa:p'ceximprouifo Deux opera tuliflct. InaducxCspault;ns. Salutaris Dodor, ÔC

F i organon

Oratio de quot;vita (S' morte

organon Def eledum, per quod Deus muka Sf ffligna inEcclefiam contuUt beneficia. Succeflus etiam Domi* nus dedit confilqs ipfius fclice-samp;S euentus placides. Nos Collegas fuos, etfi iuniores 8C inferiores miiltbi non ta* mê fecus acacquales fuos,ver’e QC fyncere dilexit. Omni* bus quibus cum vixit gratus,fiimmis,a?qiialibus,inferio# ribus. Inquanta fuerit gratia apud Illufirifsimosnoftro» Principes, quibus ordine feruiuit tribus, notum eft, qui cumobicruaucrunt, colucrunt. In conuerfatione man# fuetus fuit Slt;^ humanus, magnat^ in illo morum iuauitas Sc elegantia, cumgrauitate coniuntffa. Contradicentc«,-xquißimo audiuit animo, tulit placide. Vrbanus vah-de, Sermo illius ßlc, non atro illo, fed candido fuit con# dit us. Ac more vetuftatis eruditac, multa inconuerfa# tione priuata per Apologos grauiter dixit, deep rebus grauilsimis iæpeadmonuit. In vita priuata iulfus,callus, S)C itidem humanus,fuos amauit,00 ab illis viciisim colc^ batur,ac redamabatur, adco vt fi quid diuinare, aut qui#‘ biifcunip coniedluris confequi polîènt, quod illi gratum clïèintelligerentjin id ton's viribus incumberent. Fuit baec in rebus humanis non minima felicitatis pars.

De corporis ftaturanon eftqubdmulta dicam. Fait illa,vt vidiftis, procera, egregia , hcroica. Firma fuit va* I«udine vfep ad grandæuam fenedlam : latera habuit fir* ma, vnde vox fonora QC grauis. Nee quod ego fciam, vnquam decubuit morbo affiisflus, nifi qubd acrifipelate ßt vexatus, qui morbus illi fuit familiaris, excepte hoc poftremo anno.

Cumigituriam depugnatiîffi eflèt cum iîlis de bus diximus monftris,pcnc defatigatus moleilis illts ccr#i càminibus, accrefeentibus etiam anhis dd xtate* Ne ta*'

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meo

D. loannù ^rentij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4. ƒ

foeii odoûm ignauam agerct lêncdam , xîaJTra (e ni* cundfora contulit ftudia, Pfalmorum (cilicei enarratio* nem^ôf cum eorundem autore cecinitîLaudaboDo*. nu'num in vita mea, pfallam Deo tnco qu'amdiu fucro^ qaibusfenet^utiskuaret tatdiumâC nwleftiam»

. Sunc in hoc Ducatu MonaAeria, in quibus ante haie tempora ignauiôC ociofi ventres Monachiie faginaue«quot; tant jtnutilia 8gt;C pernitioia terræ pondera« lila conßlio Noftri D. Brenti), Illuftrifsimus Dux Chriftophorus, c«ius fit memoria in beneditftione, ad primam inftitu* tionem reuocauit, 0^ conuertit in Scholas,in quibus in* , nentusin dicendi artibus, linguis, amp;nbsp;principijs Theolo* giai inftituitur, Sc ad altiora ftudia præparatur- Horum in^etfiio iili eft demandata. Itacp quotannisbis circum* ire folebat, ÖC fingula vifitare Monafteria, ÖC ftudia atep. profeCîumil lorum obferuare. Et vt iuuaret ÖC accende# ret animos ftatim à teneris ad pietatem, SC lacrarum lite* rarum amorem, Pfalmos in fingulis,veniens enarrabat., Imitatus in hoc Eliam^de quo facræ teftatiir literæ, qubd-antequam a Domino viuus cum corpore in cœlum transferretur,circumtucrit,ftudia difcipulorum, qgi fifi| Prophetarum dicebantur, in Colleges in^iciens.

Hic ipfius labor cum amicis probaretur, rogatus ab cis, Pfalterium, quantum per alia publica Principis SC Ecclefiæ négocia licuit, enarrandum, ac brcuiSCper# fpicuo Commentario illuftrare eœpit, feq^ vitam cum Pîàltcrio finiturum dixit, quod SC facAum eft. Peruenit enim anno fiiperiori vfq; ad Pfalmum centefimumfe* ' pq'mum ^in cuius commentatione dum federet SCferi* , beret, fubitb concidit, fed tarnen pofte»fe iterum coIIc* gif^SCmeliufcufc habere ccepft, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*

F }. Veriim

Oratio dt Vitu amp;tnofte

Vlt;runi*b illo tanporeexhauftustam vtnbill,lt;ößiT l’cdu» laboribm, tentationtbui, pencuti», amp;nc* ►

’ Äute graui quac ipUpcrfc morbus cft, nbsp;nbsp;vt ïpfc diccrc. t

eonfucuit.omnia mal« ad fencdutem* unquam adatam I •0‘ncurrere. Accclsit hue Ingens dolor 3 quem ex immat* • fura lUiiftrifsimi noftri Prtndpis ac D.D ■ Chriflophort, feltcis recordationts,morte cocpit.Huius cnimvnam, . Pjïa vita,^ fortunis omnibus, fi bona Dei voluntate fieri -pofiêt,poftqiiam»lli effet rcnunciata,rcdcmpturum, re# gt;nbsp;Ipondit rfemper indies deficcre cospit. Geut ellychntijm olco déficiente. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;■ nbsp;nbsp;nbsp;;

Vcnioitaçp vel tandem ,qiiamin's inuitus, Z(. borret animus, viribusq? QC ipfc pene defdtuor, ad poftremum «fium, qui nobis fiimmum hune virum ÔC Hcroa eripu/ ’ it 3 ipfi verb aditum zd gloriam iempiternam patcfecit, nobisValde triftem OC lugubrem,ipfiverbiam defun# dlOjfclicem dC. falutarem.ad quem non iam primùm, fed per omnem vitamfcpræpararcccepit- Nam quod Plato dixitjPhilofophiamcffe meditationem mortis, id multb redius ÔC verius Chriftianorum Philoibphiac, quae eft ‘ Thcologia, conuenit, fiquidem hæc non ibium de mor* te admoncat, verùmeciam caufam eius oftendit ,quod . Philofophia rationis humanac ignorât, Sgt;i. infuper bene mori docct, vt per mortem banc corporis, ad vcrara,bc^ atam ÔC acternam vitam perueniamus.

Ægrotare autem cœpit , Sé in nauim ac febrilem morbum incidit die Augufti raenfis præteriti décima feptima, femperejj peius baberc cœpit, ac fincm viex inf Rare intellcxit. Ideot^ omnia faccrc,quibus ad benè raos f iendum homines pij fc præparant.

Quod

T).Iodnnù^rsnüj.

Qüod igkirr Dominus Deus nofter Hiskisc Rcgi lu* da per Ifaiam Prophetam praccepit, vt Teftatnentuni condcrct:Diiponc, inqutens, domuituse^quia moric* ris,SC non viues, hoc fibi dudum Noftcr didum puta* uit. Ante annos enim quatuor , de poftrema fua vokin* täte teftatus eft ,idcß manu propria deferipfit. Sed. non Inore filiorum huius feculi, qui decaducis fere potifs-^ m'um rebus agunt : verum vt pium primarium£;cclfc? fiac Doc^orem decet^deFidc ac Religione fuaj'n qua vb tarn hanc finire ÖC ad Filq Dei tribunal acccderc vclir, eft contcftatus.Hanc autcra efie^quae in facrofandîa Pro^ phctica ÓÓ Apoftolica Canonica fcriptuia, tribus Sy’mgt; bolis, Apoftolico, Nicaeno, öC. Athanafij contincatur. Agnofeere fe quoq^ 6C aftipletfli Conciliaj ÔC Scriptores Ecclefiaftfcos, quatenus cum illis confentiant. Se tarnen difsimularcnon pofle,ncc debere, in bis contincri, quæ ampledi £C probare non pofsit, qubd cum illis pugnent» Practerca Auguftanam Confefsionem per omnia lepros bare,SC hanc clîèfuam quoc^.Sentire fecumLuthero^ Et fua Scripta teftari, quæ fua fucrit,6C fit Fides.RcIigio, ÔC Confefsio, in qua ctiam ex hac vita, Dei adiutus Spi* rifu,confianter fit migraiurus.

Damnare autem fe omnes haereieis SC phanaticos^ qui ab hac dodlrinadüTentiant. Inprimis verb Zuuing* banos, à quibus toto pedtorc abhorreat, qubd fpirita mcndaci) SC homicidi) agitentur. Idcoq? fe omnes hör* tari, VC fibi ab illis caueant, SC collatis operis pro virilf finguli hoc dent operam vt arceantur. Hæc vt ab illo deferipta funt, ita nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fore, vt typis breut cxcudan*

tur.

Quia verb faciÜ mofnento voluntas huffiana muta*

4-3 Oratio Jg vita

tor a 6^ vt i luf econfultis dkitur , motabitts Sgt;C ambulai toria eftvfcj ad mortem, nequitexiftimaret,Noftruai iara circa vitae Kncm mutatum efle ab illo, qui fuerit o# lim ,Tcftamcntum hoe fuum , paucis ante mortem diç* bus, cum iam dccumbcret, ‘a fifio D. D- loanne in prae# lentia miniftrorum Ecclefiac Studrgardienfis omnium, quosad hoc pcculiariter vocarat, praelegi SC recitari. ciusqj hosteftes efle voluit. Poftea priuatam peccäto# rum iiiorum confeisionera ædid/t,amp;^ petita ac impctrata » abfolutione , Eucliariftiae fumptionc fidem fuam con# firmauit, 06 viatico hoc inftrult;fîus,aditer k accinxir.

Multis verbis turn Symmiftasad pium confenium æ concordiam in dotflrina ccelefti, quae hswfîenusDeibc# neficio in hoc Ducatu floruerit, eft cohortatus, addito vaticinio, quod fi hanc iuam cohortationcm admiierint, Deum ipforum laboribus ÔC conatibus honeftis afFutu# rum.Ethocfoi (uM/xo'o'two^ commune efle voluit omnibus Docfloribus S)C miniftrisEcclefiac huiusDucatus.opc# ram demus fummam, vt vnum fimus in Deo QC verbo cius. Idép Pfalmo confirmauit : Ecce quam bonum, ÔC quam lucundum, fratres habitare in vnum,0^^c. Quern fi Deus longius concederet vitæ ipaciuffl, ie enarraturum, Qi. Ecclefiac.eiusq? miniftris fic valedicfturum afRrmabat: fin aliter Deo vifum fit, cui ie comraendet, altj fuoid fecerent loco.orauir.

Haec illius fait vere Cygnaea cancio ÄSconcio,quae tinam exaudiatur in tota Ecclefia ab omnibus noftri or# dinis hominibus.

Video mihi opus efte veftra beneuofentiafetfienim multa confultb filentio prætereo.multa etiam quç feripß, legere praetermitto, tarnen me tempus prxuenit.) quam

toilU

D» loannù ^rentij.

inihi non defuturam (pero, id(^ ex tadto qtraß nutu ftro intenïgo« ideo quod reltquum eil, fubijcio.

Toto morbi tempore, nullam non modo voccm, (êd ne quidem ßgnum impatientiæ vllum ædidit : verum interrogatus de valetudine ÔC morbo, relpondere foli^ tus eft,fe meliorem.feraptternam fcih'cet appetere ôlt; de^ fiderare vitam.

Liberos fuos natu minores, filio D. Docfloriloanni commendauit, de cuius fide non dubitet,ideo(Ç de illis Ce amplius prorfus non efle folicitum.

Mors quoep iplà, quantumuis alirfs tcrribilis, ad cuius non dico mentionem, ied tacitam cogitationemplurigt; mi exhorrclcunt, vt valde optata illi, ita placida quoep fuit,ficuttotius vitæ mores fuaues ÔC elegantes. Mors itaeç illi amara non fuit, fedver'cdulcis Commis, ÔC non eftmortuus, fed obdormiuit. Die cnim Solis, quæ fuit décima huius, circa horam pomeridianam fextam , in valde dulcem incidit fomnum, quidurauit vlcpadho# ram matutinam tertiam fequentis diet Lunaî, vbi acCeû fit ,vt putatur,fpecies apoplexiæ, quæaMedicis me^ tuebatur femper, quam cxcepit profundus admodum (bpor, quidurauit vlcp ad duodccimam ferè. Poftquam euigilaflet, Symbolum Apoftolicum à miniftro Eccles fiac eft recitatatum, audiente SC intelligente ipfo. Finita recitatione interrogatur, num in hac fidei confefsfonc conftanter exhac vita cmigrare velit, difert'erefpondit (3«)Ita. Pofteavocem amplius aedidit nullam, fedabsi que omni pertürbationc, aut motu vehementiore, cœ# pit paulb poft animam agere, Deoeg creator!,SC faluato^ ri vnico Christo, cui fideliter per annos quinqua^ gtnta in vinca ipfi«s feruiuit, eicp commcndauerat,circa

G primam

50 Oratio de morte

pn’mamhorapomendianam reddidit, com plet is annis, menfibus dtiobus, dicbut x v 11. rcli^o fuis, no* bis omnibus, coticp Reipublicac Chriftianac ingenti fui defiiderio, qui eum plurimfe baud dubi'c proiequuntuif lachrymis. SedDeo parcndum eft, fine cuius voluntate ne quidem capillus de capite noftro cadit. Hie vere cam Apoftolo Paulo, eledo Dei organo, dicerc potuk : Bo^ num certamen certaui, curfum confumaui, fidem ferua* uij de Carrero repofita eft mihi corona iuftitiæ, quani reddet mihi Dominus in ilia die iuftus Iudex. Non fo;? lum autem mihi, fed amp;nbsp;his qui diligunt aduentum eins.

Mortuuseftigitur, velpotius obdormiuit, amp;nbsp;in Do#, mino requiefcitRcuerendus D.IoanncsBrentius : ÔC ta# men Iperamus non cum iplb mortuam efle aut oblite* ratum iri veram ÔC fynceram fidci confeftionem non pacem, non concordiara, QC conftnfum dorftrinæ in Ec* clefijs fublatum iri. Sunt enim, Dei beneficio, fimt in# quam, erunt animi noftri coniundi in vera dodn'nai, quicquid tandem vociferentur ÔC calumnientur aduerA (ari); ôtS vt confi'do,maior hacc en't animorumnoftrorum^ coniundio, quam illisgratum fit futurum^

I Admonet autem me longæuitas eius de loanne Apoi» ftolo amp;nbsp;Euangelifta,cui Chriftus Dominus in erucc pern. ' dens, matrem commendauit. Quod etfi de naturali maître vtcrqj intellexcrit, hinc enim ftatim ad fe rccepit; cam : tarnen ciMnyegmó^ no inepte, mco quidem iudicio,. adEcclefiam referunt,qubd diutiftimeillam fuo mini^ fterio eflèt redur us. Vixifl'e enim fthbirur poftGhrifti. ad coelosafcenfioncm ,in minifterioadannos EliCj autemNofterEccIefix feruiuit $o. fi connumeres tern.«!; pus iIIud,quoHciddbjergtc facra 4oc£re axpit.: quod fiw neclî

T),Ioannu^rentij,

tic eft fan'fsimufnjprçfertim in tanto viro. In regnoPon* tificio Sacrificulos ociofos,qui per annos quinquaginta MiHas ceicbrauerint, lubilacos vocant, quod annus quinquagefimu* in Icgcdiuina lubilæus faerit.

Cum igfturDeusOpt.Max.tam falutarcm nobis dc^ dcrit Dodorem, vfuramcp eius tanto temporis Ipacio conceflerit, ingens eius beneficium grati agnofcamus Si prædicemus.

Scpiiltus eft Studtgardiæ in templo Colfegiato, me* dius inter duos Comités, non procul à cathedra, e qua fynceram Euangelij doefirinam gregi fuæ fidei commii# fo, annos circiter i8. magna cum grauitatc, authoritate, Si vtilitate propoiuit ; funus efFcrentibus fex Ecclefia# rum miniftris, Si comitantibus vicinis Paftoribus pluri(» mis, aulicis omnibus qui tum in vrbe erant,Magiftratu ©ppidanOjSi ciuium innumeramultitudinc,nonabsc^ multis acerbifsimis lachrymis, Paftori fiio fideliisimo, poftremum hoc pictatis officium præftantibus.

Hiftoria luce eft vitæ.Si obitusTheologi hoc noftro fe# culo fumi.in qua recitanda prolixior fui,$ propofucram. Nee me tarn affedlus, quam veritas, rcrumcß varieras Si fnultitudo cb protraxit. In qua plurima fane côfidcratio^ ne funt digniisima.fed temporis anguftiabreuiorem elle me cogit.ôi cômonefaeftiones illas fubijcere nô pofTum, verum tacitisvcftris cogitationibusrelinquo, ne iudicio vèftro diffidere videar. Neminem .n- fer'e efle arbitror, qui non,me etiam tacentc, intelligat TypS gubernatoris Ecclefîae haud vulgaris,ôô fidelifsimi nobis in hac imagi# ne confiderandum proponi. Variam itidem eius,vt finit rerum actcmporûvicifsitudincs, fortunampingfiquam^ «Ui experiuntur/icut in traicdionibui marinisneri corn gt;

Q Z fueuit.

Oratio de vita morte fucirit.S^ quahra opus fît,ficutNauclcro,prudcntiXcoft* ftantia,fidc inprimis,ô^ paticntia, qua a Dco placidi pe* tantur ôC cxpecftentur cucntus. Qubdcp Deus fuis niigt; niftrisadfitSpiritu fuoiàn(flo,regat, conferuet, liberet dcnicp fnirabiliter, Sbdec alicubiEccIefiæ eiuscß minû» (iris hoCpâia. Sgt;C halcyonia, felices deniqj fucceifus ac fi* nem optatum.

Soient autcm mortes magnorumvirorum plæruhtp. eflè ominofæ. Amifimus ante biennium ÔC paul’o am* plius Illufirifsimum Principcm ac D. D. Eberhardum DucemV Virtenbergeniêm in ipfoætatis florc,qui ver'e animo fuit beroico^vt fcimus omnes.Subfecutaeft mors nunquam fatis laudati Principis ac Domini D. Chri* ftophoriDucisVVirtenbergenfis,Domini noftri de* mentifsimficuius morte quantam cladem accepcrit Reià publica Chriftiana, verbis conicqui non pofTum. Fuit cnim fîngulare decus SC ornamentum totius Iraperij, qubd inuidifsimus Imperator Maximilianus,Dominus nofter dementiisimus, in fuis adllluftriisiraum Princi# pem ac Dominum D. Ludouicum Duccm: Wirten* bergcnfem , itidem Dominum noftrum dementiisi* nium , literis confolatorijs libenter agnofcit fate*-tur.,

. lam, vt didum dl, eripuit nobis Dominus Deus no* fter Dodorem 6C Redorem Ecdefiac in his terris hoc tempore fummum.. Hue acccdit, quod filentio praete* rcundum; non eft, triduum ante hunc euocatus eft ex hac lachrymarum valle, generis nobilitatcj virtutibus omnis generis, fapientia, fide, taciturnitate, eruditionc vir prxHuntiCsimas SC. celeberrimus. Dominus loannes Theodorieus aPlcningen t magnus Curiae DucalisMa*

' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;giftcr,.

D. loannù^rcntij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5^

gtftcr, cum Noftro Scliolac hutus CommiflTar/us, qui ÔC vi'uo Uluftrifsimo noftro Principe Chriftophoro.vn* cum ipfius Cefitudine, $iC poft obitum illius^hunc Duca* tu fua prudentia^authoritate ÓÓ confilijs rexit^amp;^ optimequot; cum de toto hoc Ducatu, turn etiam, amp;nbsp;quidem inpri* mis de Academia noftra eft meritus. Goætanci fUfrc hi duo D.Brentius5lt; Pleningerus,raulta'cß communiahaif buerunt. Vterq; Tridentum propter confeisioncm fw dei ad Concilium miiTus, fummus vteriç, hic quidem in Republica, alter verb in Ecclefia. Vterep Scholæ noftrae CommifTarius. Vterep familiariter vfus D. Philippi Ale# lanthonis confuetudine, hie etiam olim difcipulus fuit VVittenbergæ. Summa animorum coniundtio, Com# patres, quos'qj Deus in vita 6C officio coniundtos efle voluitj eofdem etiam per mortem feparari noluit, fed eolt; dem tempore, interuallo tridui, ex hac vita SC ftatione pariter euocauit.

Hos tantos viros hoc tcmpore,Sd rerum ftatu, nobis, Ecclefiæ Sc Reipublicac ereptos Mecocnates ,dolcmus grauiter, cum maxime horum nobis opus effet authori# täte, confihjs auxilio his turbulcntifsimis tempori# bus.

Hos eofdem fibi ereptos dolct Illuftriisima Princeps, Domina noftra clementifsima, ÔC pro fua admiranda falt;# pientia metuit,. nec id difsimulat, mortes has fummos rum Principum, 8C poft hos, capitum huius Ducatus Ecclefiac SC Reipublicæ, nefcio quid mali portendere. Sicut nonfol'umcxperientia,fed multb certiusSC eui* dentius exfacris literis conftat, mortes talium, tanto« rumep virorum, magnorum malorum effe praeftgia. Et qwidem verum eft, hos iam nominates duos, fibi SC na#

G 3 tutae;

54- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oratio de vita nbsp;nbsp;morte

turæ fatis admodum vixiffe,idco^ç mirum videri débeac. nenii'fM., qubd grandæui obicrint, ncc immaturam cflè inü«ê. Sed fi qin's rem redl'c rcputaucrit.Cccus iudicabit. Cum enim eiuimodi Heroes, non folbm aùthoritate va^ Icantjvfu, amp;(. long! temporis miilctplici rcrum cxperien* tià ; ideocp prudentia ÔC confilio vakant, SC mala præui* dere a longe, tanquam ex alta fpceula profpiccre poû ftnt:ôlt; in tempore idonca remédia adhibere, quibus ilia pratcaueantur. Præterea InmagnaapudDeumfuntgra^ tia, èC prccibus fuis iram eius, ac imminentes pœnas agt; uertere pofiiint, murum opponentes, vt Propheta lo^ qnituT:hoclt;ÿ modo fulcra funtmundi. Qy id minim igi* tur his fublatis, ingentia metuenda ôt fubfcqui malaC Sicut Diuorum Ambrofij Auguftini mortes ingen# tiaSC horrenda mala in Aphrica ÔC Italia Vandalis omlt; nia vaftantibus,cxcepcrunt. Sed nolo male ominari,ve# r'umpotius bencprecari.

igitur Omnipotens «terne Deus, Pater * Domini noftri Icfu Chrifti, liberatoris vni-cijcum Spiritu (ànôlo,viuo, cafto,amp; vcraciinuo-camus jianólifica nos in veritate, fèrmotuus eft v«ritas,quam Filius cuus vnigenitusôc dilcétus promulgauit iple. Excita,pr«para,amp; extrude Ec-clefiætuæ fidèles operarios, amp;nbsp;ïàlutares Dodo-res, acGubcrnatoresReipublicæ. Gonfèrua pu-litatem dodrinæ eœlcftis, coniènium pium inter Dodores, Studia docencium èlt;. dÆentium verbum

T), hannii ^rentij, verbum tuum, amp;nbsp;alias honcdas artes Sc diicipH-nas, amp;nbsp;hune cœtum Seholafticum in flore : Poli-tias quoq;, qux præbcnt hoJpitia Ecclefiæ Sc ho-neftis ftudijs : Patriarhnoftram dulcißimam, o-cium,pacemjconcordiam amp;nbsp;tranquillitatem Ec-clefixamp;Reipub. ficLit haéienus tua bonitate 5c dementia ienfimus. lam lumus orphani 5c pu-pilli, abfquc patre, omnium homi nu m præfldic amp;nbsp;auiilio deftituti. Cumque ignoremus quid fa-cere,amp; quo nam modo res noftras inftituere dc-beamus,hoc Iblum nobis efl: reliquum, vt ocu-los ad te dirigamus. Efto igitur tu Pater, Dux, Dodor, Redor 5c Protedor nofter, yt te vere fix verbo tuo agnofcamus, tibi grata, nobis 5c multis alijs Glutaria faciamus. Sc inhacjSc^ futura perpétua vita, cum omnibus cledis celeb remus,

Amen. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\

’ LE CTO Tl S AL U T EM. ’■

CVm Je conßlio non moJo hareJum D, loannit ’Srenttj,ße memorilt;e,feJ^rauißimor»m lgt;omjnum,concionifunelgt;rt Ger-» tnanicteßtadieÜa prima fan Teß^mcnti iffiut, Germanicèfcri--ft a, 'vijum efÇ ^oww amp;nbsp;JoÜii ’Vtrn,eam in latinam linguam con-‘ uerfamîorationilatinafunelri ejjefubijciendam : maxime earn ci eaußam^uodfciant ^^uinp^liànos nonullos D. ‘Brentium, dum in ' '*»iuit êjjet jfatronumjui errors facer e yoluifjè, amp;nbsp;ex iffus Ex- ' ‘fgefi in loannem ^uadam 'Vafrè contorta adfuum infitutum ac-fommodaffè. f^t ergo illi omnet, amp;nbsp;maxime ij ^ui Germanicè ne» ftinntßntelliganti Brentittm in fia confeßioneßia de Ccena Domini adfnem 'vitxfua ferßittjfe, hanc fartem aeßamenti ifßtu îa-iinètadiderttnt. In qua yerfione diligent oferajata ef^^ ye quantum quidem ßeri foßet^ non modo fententice

fJ '^trba etiamyerbifffri-mo exemplo reJfonJerent»

Benè yale»

PRIOR PARS TESTAMENTI D. IO-ANNIS BRENTII, DE IPSIVS ET CONFESSIONE ET HINISTERIO, EX autographo Gcrmanico in Lati-nam lin^uam conuerla.

PRIMA PARS TESTAMENTI, VEL VLTIMAE VOLVNTATIS MEAB loAnnK 'Brentïj^ de minißerio.

Hite dicit T)ominHs : Tracipe domui tua, morierù enim tu^à^ non y te» uef, ZQ.

Vm ego loannesBrenttuSjPræpofirusStutü gardianus, apud animum meum diligenter perpcnderim,nos in hoc feculo non habit an« dijfed commorandi duntaxat locum habere, eamcp ob caufam de meliore amp;nbsp;foeliciorccolt; gitare femper deberc : tota animi contentione precor,vt omnipotens QC mifericors Deus Pater Domini ÖClibo ratorisnoftrivnicilefu Chrifti ,Spiritu fando fuo no# tum mihi faciat(vtPiäImusloquitur)finem mcum,0^ numerum dicrum mcorum quis fit, vt feiam, qubd ego elfe definam, nc vitam in carnali fccuritate tranßgant, ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;H fed

58 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^rïorpars T? flament t

fed ilfutti exoptatû vitx Rnem in timoré Domin/ etusrj pbfèquijs alacri confcicnti.a expccflans, dilToluar, cum Domino noftro leûiChn'ftoin arterna beatitudine vî* jffturuSjAmcn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Parentes mci cIiarifsimi.Martinus Brentius,5^ Catb» rinaj'n ciuitate Impcriali Vvila,non modo, vt honefto« comïiges decet, innocenter vixernnt, fed in vera agni* tionc ÔC confeisione Domini noftri îcRx Chrifti, pie de# fundîi funt (Deus Opt.Max.ipfisfœliccm rcfurrcffticnc dementer largiatur). Hi me à primis annis ftudqs man# ciparunt, ac fumptus liberalitcr fuppcditarnnt , donee tandem Dço fie cîementer volonté 3, initio quideni mi# nifteho ßeroiandi Euangclîj inaugurarer, poïlea etiam maritusfierem.Conftitui ergo per gratiam Dominf hoc meo Scripto (qnod vel Teftamentum vel Codicillus,veî alio conuenienti nomine poterit appcllari) de vtroqi vi# tæ gçnere vïtimam voluntatem meam teftatara ficcrc, in qua Deo mihi fuam gratiam Jargiente, vitam hanc fi# . nire^ vitimumqj diem claudere conftitui. Omnipotens mifericors Deus Pater Domini noftri lei'u Chrifti, eo in conätu, diuinam fuam benedidtionem mihi cleinen# ter largiatur.

' Et initio’ quidem quantum ad minifterium mcum, prafterea etiam fidem,confefsionem,do(ftrinamcp mcara attinetjper gratiam Dei fi'rmiter credo SC confiteor, to# to(^ peclore ampletftor, libros facrofancftac Scripturac Prophcticos Öl Apoftolicos, aut vt ali#s compendio vof cari folenr, veteris noui Teftamentijde quorum cano# ne Sc authoritatc in fanefta SC Catholica Ecclefia nun# quamdubitatum fuit, cfle ipfiisimamicripturamSpiri# tu« fandli, ÔC certilsimam Mißiuaia fiueEpiftoIam Dd

Optimi

T).Ioannu'^rentij.

Pptirtii Maximi, ad vniuerfum genus hiifnahS, diuinïs cœlcftibusq; miraculis, ad eum modum obfignata colt; firmata, vt qui de ea dubitet, non tam in hominum, fed beluarum, rationc carentium, imb verb perditifsimo* rirm Epicuræorumjncredulorum Hebræorum, Ethni« çoruni,acTurcorum numero habendus fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;

Et quidem ïn his facrofandlæScrïpturæ Iibris, docct Spiritus fantfîus, quid de Deo, de eius EfTcntia 8gt;C volun# täte crga genus humanum,fcntiendum,tcnendum,crlt;*' dcndum, loquendum ac docendum fit, Si quid fibi hoF mode Deo promitterc,quoctiam modo,omnes vitac-rationes, in proipera Si aducrfa fortuna, dcnicß in ipfa morte,Si migrationeex hacvitainilituere debeat. Et çum hacflenusin veraChrifti Ecelefia, triaSymbola,vi* delicet Apoftolicum, Nicænum, amp;nbsp;Athanafianum in yfu fucrint, credo ego Si fentio , ilia tria Symbola effe. compendium totius de qua diximus facræ Scripturac, ôir certam fententiam dotftrinae veraf,infanibilis diuinæ. Si. Chriftianæ : quae Symbola etiam cgo,in omnibus ôu finr gulis partibus Si articulis, vt indubitatam æternamcp veritatem, Dei beneficio,approbo, ampktftor, quod Si'^ ' bis mcis confignatû volo. Deum Optimum Maximum per Dominum noflrum Si vnicum feruatorem lefum Chriftum humiliter oransj Si interim minime dubi^gt; tans,ipfius clementiaminftintfluSpiritusfandli fui, me in hac fidei profefsione ad rogum vfcp dementer congt; ièruaturam. Si teternis præmijs affeduram.

Quantum autem ad Concilia, quæ pofl: diuulgatio* nem facrofanc'ti Euangelij in totum terrarum orbemin Ecelefia Chrifti celebrata funt,attinet, fumma gratitu# dîne Si venetztione, vt veræ Ecclefiæ membrum, ans#: t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;H pkdor,

6o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^riorpars T^flamenti

plcdör exofculor laboresSd dïligentiam ûtKÎÎoruril Patrum, qtiam fufccpcrunt in cxplicanda QC dcfcndcnda contra Hæreticos ex fundamentis facrarum literarum vera doóirina s vt ßint difputationes de ætemaDomini noftri lefu Chrifti,SC Spiritus fancQi diuinitate. Item, qubd fecundumEirentiam,vnusduntaxat verusSC actcï# nus Deus, fed fecundum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tres difttndtæ perib*

naCj, Pater,Filius S)CSpiritus fan(flus, invna diuina eG’ lentia, maieftate 8C gloria fint. Deinde qubd Dominus nofter lefus Chriftus verus Deus, SC homo, non fit vna duntaxat natura, ied ex duabus, diuina ÔC Humana conlt;? fiftat. Nec duas in Chrifto perfonas cflc, fedvnä,quem^ admodum Symbolum Athanafianumtcftatur. Deinde cum ÔC alia multa a Concilijs conftituta ÔC décréta finfgt; puto acquum 6C practerea etiam neceflarium efle vt ca ex ßcris literis iudicentur , maxime cam ob caufam, qubd nullum dogma neep traditio vlla probari debeat,, niftfacrarum litcrarumfundamentis inconcufsis illis ni#^ catur^

Qjwmuis autemper Deigratiam eredam, Dominum femper in hoc feculo,vfcp ad extremum diem, Ecclefiam fuamCathoIicam, SC coetum elecflorü habere, cui etiam per Fih'um fuum dilccQum, Dominum noftrum lefum Chriftum, propitius fit, eamcp in omnibus periculis, SC in ipia etiam morte, ad æternam vitam SC beatitudinem dementer tueatur SC confcruct, quemadmodüm Artilt;? culusSymboli Apoftohei teftatur : Credo fanClam Ca* iholicamEcclefiam, Ea. tarneninterdum fingulari Dei confilio, humanis QC falfis traditionibus ad eum rnodum obfeuratur Sc inquinatur,vtvix pro vera Ecclefia agnöi fei poisit.Cuius rci luciilenta teftimonia extant,in regno quidem

D. loannù ^rentij.

quideffl Ifraëlitico/empore Eh'ae Prophctae,cultus Bm alim ÖC vitulorum aureorum , Saducaeorum autem 8£ Pharifacoriim traditiones humanac : Sgt;C prauanon modo legis dim'nae , fed dodrinæ de Mcfsia 8i regno Chrifti jnterpretatio. Eadem poft diuulgationem Euangclij in totum orbem terrarum Eccicfiac fortuna fuit, cum Ar« rius conlpiratione cum Imperatoribus ÔC Regibus fada, blafphemodogmate fuo Ecclefiamitainuaderet,vteo tempore pauci docftores amp;nbsp;confeftbres eflent, qui palam veritatem defendercnt. Ex qua Hacrefi poftea, Deo pro# ptcr fummam hominum ingratitudinem permittenre, Mahumetifmus amp;nbsp;Turcifmus ortus eft. Sub his Ecclefiae concuftionibus , paulatim irrepfit Papatus, qui verac Chrifti Eccicfiac, ÔC dotftrinafalfa ,8C externa tyrannidc tantum periculi creauit, hodie créât,, vt qurfub eo,ad aeternam felicitatem vocati funtnon minori Domini dementia, quam feptem iUamilliatemporibusEliac,ftr« uati videantur.

Cum autem Deus optimus maximus SC Pater Domi# ni noftri SC vnici feruatoris lefu Chrifti, me varijs mub riplicibuscp bénéfices affecerit , propter quae etiam om# nemme gratitudinem eius clementiae debcre, libenter confiteor, Inprimis tarnen ipfius clementiæ SC benigni« tati humiliter gratias ago^ quodvitam mihi eoipfo tern« pore largitus eft,quo ipfius benignitati vifum eft,SC abo# minationes Papatus , SC veram lucem Euangelij Chri« fti, Ecclefiæ fux per D. DoClorem Martinum Luthe« rum, fœlicis memoriæ, charifsimum SC colendifsimum pracceptorem meum patefacere. Et ciim intelligam do« tftrinam religionis Chriftianç,contraimpiumPapatum, tx fundamentis facrac Propheticat ÔC Apoftblicac fcri«

H J. pturae,.

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T^rïorpars Teßamenti

pturac, in breue compendium illud Auguftanæ CortfeQi fionis redadiam ÖC Imperatori Carolo Quinto in Co* mitijs Augußanis,apijsPnncipibus,Anno x5'5o. obla# tarn. Ego ÖC in hanc piam formukm toto pelt;ßore QC orc confentio,fi modo pio ÖC co quo fcripta cft fcnfu, intelli*; gatur. Ec damno omncs docflhnas fcdas, quat contra; Confcfsionemillamhadenus aut ortæ funt, aut nafci pofTent. Sed inter reîiquas hacrcfes ex animo damno,di* leite 8lt; nominatim reprobo, falfum dC iampridem dam* narum dogma Ztiuinglianorum, qui contra facras^diui* nitusq^ traditas Scripturas,fîC contra piseantiquitatisco* fcnfurujdcniq^ contra hanc ipiam Confefsionem Äugu*. ftanam doccre ÔÔ fcriberc audent, verum corpus ôC Gnguinem Domini noftri Icfu Chrifti, non ver'e Slt; ef* (cntialitcr effe pracfentia in ccena Domini (ctiamfi eafc* cundum inftitutionem Chrifti adminiftretur) nec fub pane àC vino omnibus.^qui cam veldigni vel indigni ac* cipiunt, certb exhiberi. Quem magnum amp;nbsp;non feren* dum errorem, peruerfa interpretationclocorum Scri* pturx defendere conantur,diccntes : Chriftumin coelos aftendifte, eftcep cum fecundum Maieftatem fuam , qua Humana natura à diuina aftiimpta eft, in corporeo ccclo,

pcculiari Phyfico loco : SC non pofte, necper omni* porentiam Dei,ncc vlla alia quauisratione,fuo corpore, Dmul in duobus, pluribus, aut certe omnibus locis efte:

federe eum quidem ad dextram Dei,fed earn de certo loco in ccelo intelligendam. Hanc interpretationem ar* ticuli Chriftianac fidei noftrae (Chriftu« aftendit ad coe* los,fedetaddextramDci Patris Omnipotentis)iudico ver'e efte Zuuinglianam, hoc eft, de ingenio hominum, absfp vllis ftindamentis dC teftimonijs facræ Scripturar,.

contortam.

T). loannà’Srentij. 6^ tontortafn, confidam, crroncam^damnabilcm^ycrrecp Zentcnti« de pcrfonali vnionc vtriufcp diuinæ ÔC humagt; næ naturæ in Chrifto , ÔC prætcrea etiain maieftati ôC gloriæ Chrifti, qua exaltatusefi fupcr omne nomen, QC fe illi fledtit omne genu coelcftium,ac terrcftrium, 2C iiu fernorum,cx diametro contrariamà^ blafphemam.NeG dubito gt;nbsp;fi Dco propter fummara hominum ingratitu* dinem irato;, illud, dequo iam diximusZuuinglianuni dogma , in Ecclefia inualefccret ,ipfos cam ingrcfluros rationem, quart! oïim Arriani. Quemadmodum enim ■illi Maieftatem diuinæ naturae in Chrifto inipugnabant, ,£lt; verè pios (qui Orthodoxi appcKabantur, gladio -rannicc ÔC crudeliter pcrfcquutifunt : ira Zuuinglianos propter fuumdogma,quo humanæ naturæ Maieftatem, qua ilia per vnionemperfonalêDeiôc: hominis in fum# mamfublimitatemeueda eft:,amp;r perucrtunt ÔC dctur^ pant hoftilitcr (vt fertSC mendacis SC homicidæ ülius ïpiritus rabies) inuafuros opprelfuros optimos quos* •que. Et quidem hoc tempore, nonnulli Zuuingliani co* nantur fuum dogma de cœna Domini,,coloribus ira pino gerc,ac fi cum Auguftana Confefsioncconucniret,ÔC ijfdem quibus noftri verbis âfphrafibus vtuntur,iniicati gt;vt credo Arrianos, qui ijfdem technis aduer fus Ortho* idoxps, antequam eos omnino opprimèrent, vfi funt. NuIIo autem modo illis habenda fides, cùm fpiritû men* dacij habeant : nec cothurni illi flexiloqua admitten# da.fiin£,ne poftrcma primis détériora fiant. Qirare in earn curam per Domini gratiam incumbant omnes , SC obftent pro viribus,qui poflunt,ne fpiritus üle Zuuing* lianus in Ecclefia Chrifti locum inueniat. Hæc autem fcribensj ncquaquamprobo tyrannidcra Papæ, SC non* nullorum

Triorfars T?Jlamenti nuUoruffl aliorum, qui fub prætextu dogmatis Zauingi lianhCimplices ÔC bonos, ifti error« implicatos nbsp;nbsp;nbsp;initio

coimbutos,extremis exquifitifsimisep fupplicijsperfe* quuntur. Nolo etiam (fimihi ea in re pronuncianduni fit) ifs, qui à Zuuingliano errore, ad veram fidem con# fefsionemq? ex animo (Domino fpiritum largientc) uertuntur, ianuam aeternac falutis occluderc.

lam quantum ad mea Scripta attinet, quae dum mini# fterio verbi fungor, aedita ÓÓ a me conferipta funt, facile intelligere QC polTum ÔC debco, Ecdefiam Chn'fti fine iftis hadenusDeicIcmentiaperftitiirc,8Cin pofterum etiam duraturam effc; 0^ praeterca etiam grauibus caufis motus, ego ipfc libenter cofiteor, debuifle me Ecdefiam Chrifti ilia Scriptorum meorum moleftia liberate, ÔC 'cumD. Auguftino dicere : Negate non poiTum nec de# beo,ficut in ipfis moribus, ita multa clTe in meis opuicu# lis,quae pofiunt iuito iudicio ÔC nulla temeritate culpari» Cum tarnen ea non priuato, meoep iudicio, in lucem ac# dita fintjvere ÔC conftanterafRrmare poflum,me nullius ’impq erroris QC damnati dogfhatis mihi confcium.Qubd fi in meis Scriptis aliqua effent incommode dida,quæ in malam partem rapi polTent, volo ea fccundum analog«# ’am fidci, QC veram normam facrac, diuinitus«^traditac Propheticae Sgt;C ApoftolicaeScripturacJntelligi, dedarari Si iudicari.

Ef hreefanede mintflerioßio Erenüut , feripfit CM nonnulla qua ad eeconomiam amp;nbsp;boM fuapertinebantifubietit, Tandem’Vtramq^Teßa-menti partem, hû ^erbts claußt^

Poftrefflo,

T)Joannù^rentij. 6$

POUrcftib, nunquam ftiihi memoria coniirnóla cum vcraanimigratitudinc, exciderc autpotcft autdc^ bct, eorum bcncficiorum, quac Illuftriisimi Principis SC Domini, Domini Chriftophori Ducis Wirtenbcr# gici ÔC Thcccij, Comttis Montispcligardi,ô(^c. Princi# pi» ÔC Domini mei clemcntiisimi, amp;nbsp;totius iftius illu^ (Iris ÔC nunquam fatis laudatx familiæ,tn me iumma ex^ tant. Nam cùm propter Sphyngen Auguftanam (quam Intérimvocant)in cxiliumpullùs.nulquam conlifterc poflèm, IlkiftrifsimusPrinceps,tpfius Cclfitudinis pater Vdalricus excellentis 5)C piac memoriae, me SC fufeepir, ÔC clcmcntcr,non modb hoipitium tutum,fed ncccflària etiam pracbuit.Poftea etiam llluftriisimus Princeps Dux Chriftophorus,ÔCc. ea me clementiacomplexus eftjjscç bencficijs afFccit, vt ea ncc tacitis cogitationibus fatis al^ (cqui,nec meis obfequtjs omnibus recôpenfare pofsim. Quarc rota animt contentione Deum Optimum Maxi# mum,Patrcm Domini noftri Icfu Chrifti oro, vt per v# nicum ilium faluatorcm noftrum lefum Chriftum,ipfius Ccifitudinem SC totam familiam V Virtcnbergicam,clc# menter tueatur SC protegat, SC in vera Chriftiana agni# tioncËuangelij Chrifti, ad huius SC îeternae vitae fœlici# tatem conferuet.

Poftremb vxori mcae charifsimæ, SC liberis ex vtroep matrimonio fufeeptis , præterea etiam Generis meis, quanto poflùm ftudio iniungo, SC ab ipfispcto, nelllu# ftrifsimi Principis,quem honoris caufa iam aliquotfes nominOjfummorum in me bencficiorum,mcmoriam in fuis ad Deum precibus, SC omnibus obfequijs honeftis, qux ab ipfis ftudio diligentia«^ maiorc proficifei pof# l ftnr.

6^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ri or pars Teßa.T). Ioan,

fent, vnquam oblim'one delcri patiantiir.Et libcris ctiaftt fuis authorcs ac monitorcsfint,vt crga Dornum V Vir«* tenbergicam ita afFccfîi fint.

Deus Omnipotens 8gt;C Mifericors Pater Domini S)C feruatoris noftri Icfii Chrifti, per eundem Dominura noftruiii lefum Chriftum acternam nobis vitam SC licitatem dementer largiatur, Amen. Datum Bulaci, a o. die Augiifti,Anno à natiuitate Chrifti i 6

'x

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loannesBrentius fcripfit

: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiC fubferipfit.

SEQyVNgt;

SEQ^^VNTVR epitaphia et LV-GVBRIA CARKdINA, CONSCRI-pta a clariß. ornaciß. «Scdodißimis viris, in obituin Reuerendiß. viri, Theologiinaximi,Ioannis Brentij, Præpoliti EccleûæStudtgardia-næ,Sc Illuftriß, noftri Prin-cipis Confiliarij, piæ memoriæ.

CLA^SSIMl ET' 0

TISSlUl T). lOAKKlS

CERI LL. D O C T O Pv 1 S EXÏMII, ET ILLV-ßrifs. Principis 0^ Dofttini D. Ludouici , Diicis V V irtcmbergici öf T ccctj, Comitis Mottii» pelgardiAc- Vicccancellartj di# gnifsimijEIegia.

CVm DeM horrendii munJuin 'vuUpleutre^ccn^f Irte miJIurM fulmina Jàuafitàgt;

Eripit hint iuflosprittf, amp;nbsp;pietate ctlebreSf ïpfumjÿnctra ^ui coluerefidv.

K-

Car mina amp;nbsp;Epic edi a

Trißu nt yUeant mœrorii fata futùrif cun^i^ tuti cafibitcs eße ^Heant.

Sic DEVS eripuît nol'^ eitfo lutnina nttper, Opie te ‘Brenti, te^ ‘Pliningeßtnul.

Impendent miferxquta millepericula yitaf t^miot Cttlefltï duxit ad aßra cbori, Ingens accepit yerax Eccleßa yulntts, Hec res accepitpublica Ufa minus.

^lter erat ßlendor ßdei, amp;pietatts image^

Inprimts yerte ^lligionts apex: tAlter erat patrix nnnquam laus yltima ttrra^ Vlfirtembergtaci^oria magna Joli.

quot;Brentiusfeu, ceciditt tp7^ä]i uifrot^i©-' cctAeep, (Juißacro CHRIS TJgramine pauit oust.

Tautt Olies calamo,ßcriptts at^ we dißerto^ »Auxilijs pauit conßlijsj^ pijs.

iAßidue doctiit yia ^uceßt yera falutts^ Hos tantum mente yiuere CüKl STE tu».

^oißrauit latij technasfraudesj^ Draconts^ Quxin j^gios ducunt conijciuntjj latus.

Explicuitpureßacratt dogmata yerbi, 7ur'e tra^auit relligionts opus.

Cuius inexhauJUpia funt monumenta labortSf, Do^ajj iudiaoßandle Luthert tuo.

Olim qucefuerant ctetts conteCla tenebris, Huius nuncfcriptts omnia clara nitent^ rtgitantur caßbtts omnes^ illos ytßors aßeraßeepepremit.

Is q^uoqjßc dubio fuit in dißrimine yitaj Sxpius ob nomen C H RIS T E benigne tuum» Exiliumpajfus, mc non incomraolamulta. Sape mala mmisimJortegrauatus trat».

do^ißimorumworum. , ... ^on tarnen infra^am potuit conflernere mentnn, (ƒ •SathanXj*\'lundi,'Pontißcüj^ mina» ^am^Euangelijflagranti duiiua amort, Hhfles conteinpßt °M.aximt CHRISTS tUot yerli gladto (onfecit acuto, (dw joloflemper turha maligna cadit.

Httncigitur meritoßfblatum Eccleßa luget, Jlliui columen, rurrt^, ajylon erat.

Hunc mtrito Erinctpsßunc amp;nbsp;T^fluilica lugent^ Optatxflemperpaciiamatorerat.

Hunc omnes merito deflent lugentq^ miniflri, Qtä ‘Domini paflunt erudiuntj^ gregem.

Srentius atgaudetfragili nbsp;nbsp;nbsp;quad carne flolutus.

In QHKiiT 1 gaudetnunchabitatefinu.

REVERENDI VIRI, PL

ETATE ET DOCTRINA PRÆ.

«TAN TIS, D. M. BalTHASARIS BiDEN-bachtj, Illuftrifs, noftro Principi » facn's con» cionib. ÔC confilqs,Elegücngt;

comiaRica.

'rgt;7^denr exuuias Zeteret deponifVt anguif, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;

1 l^t^renaflcentiprimaiuuentartdit:

Exutiijsficdepoßttt Eccleßa tandem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Errorum tgt;eterum quando renata recent.

*Erentiua ofßcijs^ meritdr, atate, tenella. CumpaucM alijt,tum T^atriarchafuit.

“Eemporibuf nofirdtfam ejuando Eccleßa er tuit

Cum robur yiresßumpßt adultaßuas.-

t 'V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I ^rtntiur

Carmina nbsp;nbsp;Epic edi a

’Bnntw ef^ toti ytl magnum j^poßoltu orli j ‘^unta ^poßoUcum concionandogerens. tddncÇ quod conßicuum eß) Ecdtßafeßa ßentß:it, Trorßuf yt trtpeitti cætsra cunda. ruunt.

^rentiui eßcstx matri canx^ 'Proj)hetAf ytnturx amp;nbsp;yatespoßeritatü erit.

Hicßdei yirtute j4b.raham, luCla^ [acoitte, Jllt lobwpatienSi dumpateretur^ erat, Tsedia multa yorans^ßed mar,petttdine ^loßes^ Illi ineratßertiens tipilui Elia tum.

Jußitia Samuel, prxßaga memeq. Daniel^ \x T^nathotxufpluraperida tuht.

^aptißxßmili^ demonßrans wdtce Cbrijlum^ Syncerum quot;Paulum,ßacra docendo, refert.

Dixeris hunc Liicam ßcriptii librtsq dißertts, Scripturlsqpotens alter Apolloßuit.

Cällegas inter

,yinnoßum, amp;nbsp;xtas amp;nbsp;coma canafacit.

Deperretprimas Hipponü Epißopus Uli, Huncß yidijßntfecula noßra yirum.

Pfoncedatpalmam yd multa laude triltnguts Presbyter a facro nomine nomen habens, ^agni Gregori]prxdara'yolumina cedant^ Etprator prxful ceßerit ÄmbrofiM.

Pace loquaryeflra, yenerorquos caetera,noßra Errorisq minu^s,pliis pietatts ine?f.

Quanti hominem facias cenfor diuine Luthere^ Te prxfante grauè ßt mihi te fis Amos, Tharfenfi Cypriiosfuerat quadfduô Achates^

Id noßer yiuo fände Luthere tibi.

Qsmfera defundo Schtcermeri bdla mouerentf quot;Brenti hpperaffißes illitts ynt^ eras.

' doQißi-nwruin ’^irorum. Ergoßt ingrantf i^undui,præfra^e Ea^ißa. E^mperti SeÜarum turbaprophana crepet. Semper opiußruSlm^ tUM libri^ manebunt Brenti^ tu inßuauipace quießce Dei^

CLARISSIMI VIRI, PL

ETATE ET DOCTRINA E X I.

Mil D. D. WILHELMI BIDENBACHII

Ecckfiæ Studtgardianæ Antiftitis digniß,.

8i Illiiftnfs. Pn'ncipis Confiha# rij, Carmen.

V 'Brentius, hac tumba, condidit ojßaßenexv Brentiws in Dominopafïorq^pater^ eolendtHi

Quilts tn tsternum yiuidapama quot;viget.

ntißes populi, Celebris. Studtgar dia yinM-

Q^mpouet^ eßp,pi] Curia ebara Ducis, Q^ntui erat^ tantus docuit cxleßia tantiimi

Lxtatws meritis maxime Chriße tuis.

Hinefemel ingreßßts yeßigiafanCla Lutheri», Hunquamperuerfo tramiteflexit iter.

Do^rinamßdeiper millepericula fanam

Lußra decem refonanspeClore, quot;Voce, libris, Hum duobisfepttmlußrisprop'e iunxeratannos».

quot;Pertexens yitteßamina longa breuis.

Omne opus hunc decuit^ iuuenem^, 'virump^, fensmp^ , Q^dd alios docuit^ppontèperegit opus.

Qùmlenedepatria, derelligionemerendo^

Doblrinn i^ctrttßntinapurafacr^».

ji , Carmina^Epicedia

Gtm CatbtJra, yelutï^u^pi» indtfejjuf^ ai

Sollicita claKum yerttretipjt manu: titm ne^ Tartar tas T^mani Trafulùiras, quot;Nee rrtmeret l^gumfit^trafu^tria pius: Sedfua^ro Chrißo ctrtaminafortn adirth lujlai^ pro yerafumtrtt armafide. Sic netj^ Tontificum pottrat ttrrtrt Tyrannis, *ITtWii- - ^^fc^siuusrmerorumfialltretechna'virutti, pSfjp Diuini quoniam lampas mtidifiima ytrii ad expri Tnefiatinojfienfioptrgertpofiipede. mendû Credidtt, amp;fianilè yixtt,patienter obivit: ^rabo’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;îiiamfiuit in magno corpore magna fides,

nujquoa Hanc^uicunq^ reges Cathedram, quicun^doteiis, TU fimiz Jllitts aternitm te meminifit decet. les funt fTf f}0fi deficias etiamfijleBert tentent, fanatici. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yiolant fiummi yerbafidem^ quot;Dei,

Heb.u« K/iutoremfideij^eUts :finem^fialutis:

Trifiia/iepoterunt nulla nocere tibi. J)iue yale ’Brenti, multis prareptepericlis. Et tua cum Chriflogaudia yera cape.

Tlam tibi morsfiomnttsfia^a ef^, rejuies^fiepulihrnnu Donee in extremis concinet ilia tuba,

Tunc iterttm latus rediuiuo corporefisrges, .Accipiensfideipramia magna tua, Tiutpattr Drtnti, radijs fiuper afira micabitt 2^os^ tamenficripta yoce doceiis,afineu.

do^ißimorum yfîrorum.

Clarißimi amp;nbsp;prxftantißimi viri, ]

Stephani Feierabent lureconfiilti, amp;nbsp;Rei pub. Haylpronnenßs Syndici dignifs» iùni^Ëpicedion*

T'^nfit ad ath treatfedes celeberrimM Ult 'Brentiuf, amp;nbsp;toto notai in orbe fenex, Yrxci^uèpatri« notai, cui pluriboi annts Sedulta exposait myflicaldcra, me«, Hala Sueuorumfalßs amp;nbsp;dulciboi 'vndtt

Clara, fed in media condita yalle iacet, ^gt;iduena quamfeffui, yix tandemproximus illit

Conjpicit, amp;nbsp;nullos htcpatat eße lares, ybi dédiais tangit 'Veßigia colltSi

Excellas tarres iam fidet at^ domos.

Et primo templum'^ichailis nomine Jàcruin Occurritfforma, material decent.

J^lurima templa 'Widens, aliud ^ix credo 'Vtdebiit Sole magts clarum,ßlendidiaiüeloco.

Scandis enim, cum fummapetit iam limina templi, Per quadraginta fronte daos^gradui,

Conßicis inde forum, minas haudfputo, iugera campt ^àm duoßnt, populo, mercibus atq, frequent,

Pr«cipu« circumßant yndi^ ciuibus «des. Or natu yario, conßicax^ domus.

In dextraqjori, duldfalit ynda liquortt Inferias multofurgit täf yndafalis.

Qontiguusfluuio locus ei^, hinefepe^ daleis '^ifceturfalfo, fedßnefrage, liq^uer.

yrbem diflingait mediam Cocer impiger amnift Sueuis Francis diaiditactjifilnm*

Carmlnaamp;EficeJia, Inßilaßat media longefulcherrima 'valle^ Q^am Cocer alluuie lamiit ytrin^ßta, 'Flures cin^afitds, tilijs decorata 'VetuJldf, Qonueniens ludet, innumerèsj^ iocis. tyirloriferplacidés, circumfluit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;limphes,,

Occulitur lignésfxpè Cocerj^fués.

procul ex nigrés incuruo tramiteJ^lués^ dmbribus amp;nbsp;darijs amnibus auCltes agit, ^Arloreos truncos, humeréslés quinq^fer endos Çorticilus nudosßulptilibusjj notés.

Q^libet arbor enim Dominifertßgna,püer^ quot;Protinus exiguus ßngulaßgna refers.

Huie, ait exclamant, Dominofuapertinet arbor: Illafed illiui, roboraferte, yiri.

(fonueniunt multi, yieinés ^uilibet or és, Kt precio paruopondera magna feront, Ligniferidues, turn ligniferi^eoloni, Qws yaga paupertas, dura fames fpromit.

ligna adue^at Cocer, ilia rapacibus harpés Ex medio liquidi flumiriés amne trahunt. Pragrandespinus, magna yiferre laborant,, Subtjciunt oneri coUaj^dtiragraut.

Hic humera dextro coriumgerit, illeßnißra, Taurorum, biniligna^, more, gerunt, Sol ojuibus exco^uitur, cuiuo regione propinqua ivlaximus eî^ 'ygt;fus,prxdpuumjßucrum,^ QoHores^^fald Kukani more, modo^ (fonfdunt operas no^e dte^fuas.

'Brentius hîc Chrißi doUrinampluribus annés. Explicuit,facri gloriaßmma ehori.

Hic ego diuinam quot;Siocem, miTandaj^ dona, dllises audiuiper tria lußra,pusr.

doBtßimorumworum» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7 y

ÜitîîH amp;inflinÜufa^ttifum Juris alumnntt ^^ui ad idjtitnulisßtmmtpatrons tuü, (dm^uei os inter iuuenis'verj'arer, amp;nbsp;Haïe (um cu^erempatriam re^amp;r oîgt;irefcholam» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;

^rentittsidcernens^auremmihiyellicatat^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; « '

^dmagii altagradummeceîerare iuhet,

Cl(equor,amp; ceßitbenereSifitgratiaChrißot '

(dratiapatrono maxima)ßt^ meo.

^orumo^eramelior) tihißt^uoi^ gratia Cocci, Sumfa^Wifariterßt^^Jjimanneii^i. . ‘

^rentiw!)Jßmannuf,^rtsceptorCoccyusacris, j

Lumina adhuc patrießtnt triaßtmma mee, ^mdquid amp;nbsp;infacrtd didici^ rebuff ^rophanis, tanisfaceor medidicißi 'viris.

'^reneiua excellit reliquis tomen, orèe^ toto

Fix,J^utQ)Conßmilemfecula multaferent, ^lagntti amp;nbsp;hunc (oto dilexit corde Lutheruij

Eximi'e doUis prafoßtit^yiris, Hic, ait, Italici conflrin^t iura tyranni, Jllius impinget necßae laude caput.

Id^ nee incertopradixit carmine quot;Vates, Euentus quoniamßcßatis ipße prohat. f^ontißeum maior quis enimfuit hoßis aßue zrius illorum, tpuis melius g docetf Tlura juis aduerßtts 'VanißimafomniafcripßtJ ‘Pontißeum fraudes, Pontificumq^ dolos ^bore quit tanto Tamanafedis alumnos Proßraiiit, laruas perßde Papa tuas.

Fortiws illorum quit amp;nbsp;argumenta refellit^ Simplicihus faaunt quets ßne fronte dolum.

Hts ‘Dius eif nulhiS) fedhabentpronumine quot;Ventrem,

Fintncola' i^itiir, Papicolasq^^ quot;Voces,

L 5 Prentius

yó Qarmïnaf^ Epicedia

*BrentiM at nbsp;nbsp;nbsp;fammuipietatü amator»

Æterni tttltor maximum at^ quot;Dei, Jn relwfidei cwtt^ monumtnta leguntur, late occiduui,fol orient^ yidet.

Integer amp;nbsp;confiant, cum fummafiericulafortet Germanot premerentf Tonttßctt^jfuror, (jtiitf amp;nbsp;infiin^u Germanit Caroîm arma

Intulit, innocuit amp;fine labe yirit.

IBrenttui htc mteftut^atrijt decedit ab or it, (ogitur amp;ÿropnat lintjuerefafior ouet, Munc quot;Bafiileafouet profugum, miferata finifiratrt

Fortunam, officio quolibet atq iuuat, Jndefitignotalgt;illa quot;Prafe^ut, amp;nbsp;ipfe

Ignotutpariter, yefiibut^ore, loco. Dum furor amp;nbsp;rabies atrox Hifianica ce fiat,

Latiorexulibiif fulget tä' aura fijt, Jnclyta Prepofitum facit buncStuggardia tandem^

FFirtenbergiaci nobilit aula Ducis. Pradicat hie Verbum multo cumfcenorefacrum. Plus quatuor lufiris, iam fenioq^ grauis.

Fortiter oppugnant errores yndiqfaljöt, ^iles ut in cafirü iam 'veteranus agit.

Impie Papatuot, dum fummottaxat abufus, Et retegit fraudes Soteproterue tuas.

Dumq tuapugnatpro maiefiatefuperna. Qua regit in ccelo nunc homo, Chriße Deus, Fefaciunt quorundam hominem deljria nudum, Firibus eisnobis,heu mihi, 'vixqjparem.

^At tibi funt homininunc omnia fubditafili, Ferra, polusafimul, quee Deus ante tenes, Errores contra falfospugiloptimus omnes,

Prentius inuiHafedulitatefuit.

doBißintorum yirorum, ; ‘ i 77

amat 'verium, fyncera^ dogmata Qhrißit

Lugeatiheuttantumficobij^tyirum, f''iuitatingenioj'viuet^perotnniafgj[^ u \ •-^t. .-.i J Sicpariter 'viuit^irittts tp[tT)eQyY . «a ?»;••/. Qor^m yt exigaa tenerum futrefcat in yrna,-^^.. ^ ( -i lt;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;”

Hoc tarnen inuita mortersfurget hnmo, os;v^*n 2duncflacidum dormîtfoï^ maitaf^riflafo^ortmj, '■'?',..., Inßdijs tutumi quot;Pontißcumqj doÏM. ' ■' j ./j v

lAi^ybißapremi iamyenerithoradidi ^ciiuirefvitamtunoßne morte nouam, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ïV.ii'

^emlrareßormabttnamßctnaChrißexedem^torf

l^tnun^uampoßintampliutiUamorß

7) eßeBits nullos patiemur eäf omnia noiis,.

Trxßabitlargigratialarga'Dei,

S^lendebuntßpraßolem tune corpora noßra»

Kincet (ßipßgt;rumfideraclaranitor. /jx; —, -u' 'Turtci^uo^i^tuidrentißuperabMlvmine'Phfebumj

lun^tts jdpoflolicOitu^ Lutherey cboro,

Lugeat omnts amans yerbum,pater optime quot;Brentit

Tdon te, fed Cacrifataßuturagregis. ’

Lugeat expendens mala ^ua plarun^fijuuntur

Maximaprecipuosfpoî^fuafata» yiros,

Lugeat lt;amp;nbsp;Itetos deuoto cordeprecetur

Succelftts fidei, ^uaplacet 'Vna Heo»

Lugeat attfpijsfan^ipatris) optima quteti^, lt;nbsp;Qtmplacidare^uie, manibiu optet, Amen,

ORNATIS. VIRI D. PAVLI HVL-dennchi, Illuftriß. Dircis VVirtcnbergw cijamp;c. Secretari), Carmen lugubre»

AVdio quosgemitus f quosplanhlus f quos ylulatttsf Singultus medijs fietibus ynde graues!*

78 ' Carmîna^Eficedia î

Lugttirespaßim car fie in corporepallas»

Fœdato gefiantfœmina'vir^fiaof

Ominor,inJtgnKqutsconeidit^algt;Jitdiomtn, '

2d.enonfittannfromptainedeîamali. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*' *' * .

^renntu (ah) nofirti'obijt'cileberrimus arts,

quot;£rentiuitngenioma)titrittsilltfao..^fi'

Jdnunceï^taiiüm^tfiiniSt'tMtfiadothrM, Symbolafiert luUus quilibet indefiai.

Is tenertf etenim muntufiortiw ab annû Fräderet yt yiui dogmatapiura D E r • îsZoM obiter, non tàngaidïtdi curauit id 'vn^uatn»

Queeflibas ytfialtem didiïa tàrbdfiolet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.

Fllanccambitionecyam'^fatiainandit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' *

Fiexit ab ofificio pérorafidafiùo.

Sedfiicut rerum 'Virpru'dèhtifiimits 'vfiit^

^cer amp;ingenio,iudici^^grautSt

T)oBrinaj^yalens\cèrdicèndoat/pfdocend9 .

Firdemiranda dextiritatif'erai. ''■

Sic ^uo^^Jyncemnulîifit^^'atifiecunddf» - nbsp;nbsp;nbsp;'

Ofificijneceratfiedalitatejuil ' ^agnofieruebatdiainælaudùamort»

Etfiudio tcettu C H R i S T E benignt tui.

Firibuf hoctotis nitens,fieBaaitidynam,

Fracipuus fieopus hic, primd^ cura finit,

CHRiSTVSytin yafio fiatù innoteficeret orbe»

Quantusperfiona, cpuântus eâ' ofificio, J^bua amp;nbsp;humant quantumprxfiauerit, tir qux

Jpfints meritomuneraquisq^fierat.

i^E^mq^fit aterni bonitas immenfiaparenttè» Iflo quifialuos nos quot;^felit effe modo.

Ftftcprxclartts dsuinipr^cofauoris, Fulgauitldudeso^timeCîiSiiSTSàtuas.

Ilac

do^ißimorumVirorum^ ■ 7P

/ixc quo^ 'Tnntltdbut deftndew dogmataftri^ttt

Tlurima fortun« dira pericla tulit,

Odiafußinuitmultorumfitmmapottntum»

Exilium'Veritwnecfubijß'e fuit,

J^lu4 in ambiguK, quandoÿhanaticui nrvr

Spargeret implicitn tttra yenena modii,

IlUyigilfubitofraudem deprendit, amp;nbsp;ipjit,

^lira detexitplanins arte dolos, „gt;idde quodipfiuspraceptisi^lendida'vifa

Integrität comparfimplicitasdfuit,

Sic metus hoflis erat, ficanchorafidapiorum, nbsp;nbsp;,

Exemplar'vit(e,norma^certafacrx.

credent} fanUèq^ docent) fan^e ^o^ 'viuentf

T^unc cumfan^orum principefanUus agit.

Tu DEVS alme tuamprecor o ne defere turbam^

Q^xmifereefl^tanto(prob )'^iduatayiro.

Suffee dolores alias, apiot^ magißroS)

Q^i fimili trepidot projferitate regant.

T)onec ab hac yita migrantibus, intimus ipß

De fade ad fadem conffidendus erts.

IN NOBILIS VIRI, IOAN. THEO-dorki a Pneninga,magni VVktcnbergenOs Curiae Ma« giftri, lt;3c Ioannis BRBNTii,fummj ThcoJogi, Ecclefîx Studtgardianæ PrçpofitijPrincjpalium Confiliariorum,amp;Tubing* Arademiæ Commiflâriorumjfüorum gratifsimæ recordatio* nil Parronoriim,bcatum ex hac vi'ta dtfccllùm, Mar* tini Cnifi), Tubing. Pro fcflbriSjEkgia,

G\Æ.CA,

Ovn. Ûçet fxévoiJ dcPfçiifjLtcô-’dyop Çgt;v (ÿç Xÿisrop XÿSOi^ip^^;

Carminâamp;Eficedia ’ am’ S^äL ifiHçoîyi, çfMjSà^l^cL ^i^vyo^ tîvTSi BtArfedaijtrâffflpj XKj vxçt^fjtop tÔH.

rtvviuop nAitH-y-yKjop vvjt ^xe'ô’ o^àpS«:

ôcp^nÂ,p.àp ^p^ovS'®-' «lt;!gt;’

BçtV©-' O X^ISOV p.0L1lÿlt;IU.àgt;p çHp.lgt;t. Jïlî'fltlÂÇ.* O Étê'Aût 7rAiilt;; eivingei zyotBa^** t,v7^ÏHt: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ti tfetwîîç:

e^l/AoyiHÇ TPIfjJilfDlHÇ Tï* TUTIOÇ.

Tûï Sûvxxà ë)sAi}:KÂM»fi Stó^Pgoni; wicÇai^z rv[t)icl'ïi!3]i TrtvS« TrÇoscCTto^ûti; êa“?.

oLTiyKTBi; î'yiÿ^KSÙâ^'ûtxçuTOî TlÂtûoli4.tî OÏi'' ip.i^ T0V7nÇ(gt; ï'xp» X^Ç^P ÉÔHXOtp fcX^p* Toftfift lt;a\v^olûCQ TZvÔnHlI VVtijilCÇ 7E K3t4 , riiSç fxtTÂxaçtutîrÂp ^àA’ fxpip.i ^fóBopï

AMût rcti'* a0«,vaTlt;i5j2)ûto'iAHi'è7rtV£!{.Jl ßvAf: TaCT loTHQ t’wK p.lStÔMftX.

H9tA* ayi ovç o T^àp nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;op,ôlt;$^ovcclt;: ^y'ia

^V^S{/-)^hTCiJi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flxVaTOO TtAi}.

HfltAtp tuTTgiTTtap iJ.iT(i ((tgovTiS'tx, (fiwm/op tgyap rHgcaç Ksà Hccptciroip t^VAAvîfj^M-

HfitA* tAlt;x.(^^îlap ’JToi'r^p àç «5tgôtArûtpgt; Zvp Xfis$ ^lt;âap «f/Aot. toFo piAH.

HfltA’ avr’ etfjiTrAûtXKap Kpidcç, pà. Kuvr^op aMâ T:AapSjigt; ifH^PxAiHp Èç fjLiTetVûiap S,y(ip, Eç fjLirdïoiu-p, « Hp !5fo-ï^€7ra Köd {'o'twvt^iÈç cÙh, ZKvSçaTrpp 7ï ^AtTTfflpJovgooç dyAvô(tlt;;.

Tûtûrx, «yotri^ fixviAiv, ptiiTa TffpwS'etnA^: Ow wft:y»p, H(iip, ttj cfoîy w^oLp’, d(ptnV^lt;x.il'pSf, EpLTTCt. CfV AvTITIçoÎç isll HHiftwp ioSquot;* ÇohBoçî ftoifxVHç av Tnx.'TfiKÔç cùip' £7r/Ç55«4)W.

K»lt;8zo'op AV ßisAiip : oifioiiïi 'i^Hyà^Q-' i^i: rv^twlv gVTCùg nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fji^'t.

doSißimorum yirorwn, ÜTnop «jxop y.kT0L x?jKç : têAG' Küi «^exç ^tuyvvS/ (psKx p.iÄH.

LAT i:ti A.

nonfoloprittamw Principe claro:

‘Jgt;lQnfoltis Cbrißo inngere Chriflophore' ’Parfed armcorum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;datpreßabtle letOt

Sub terra condens, mortis auara manw. Praßantem Plieningerum non ternimw altrat Ex oculis aJnß Tdrentttts ille bonits.

Prentw ille Dei tot Prcecoßdeliter annos: (paßhits amp;ßeriptisnotusybi^^ßiis.

^obilitatis abei^ exemplar, quot;ynuaj^ yirtus: Qtndida Paßoris ceßit imago fij.

Ergo conßlium languet : pia peilora lugentt Ereptos Ephorosper Schola noßra dolet.

Jpßepias lachrymas ipui nonprofunderepoßim.^ L/oc, 'vbi nunc, Uli me pofuere loco.

Jlli meßudiofouerunt quot;vf^ henigno.

Q^deßderio non memor'rgt;f^ permar^ Sed quid agamtts iEratplacitum fic Omnipotentit Sicyoluitfapiens,fic bonus illepater.

pritts in yita bene iunxerat '^na yoluntast Tenderepar inn^os morte yolebat iter.

Tita quibttsforet aßtduo traduBa labor et Annorum 'voluitfaße leuare^aui. Inpatriam 'Voluitßellantis ducere cœliz Qws Chrißopoffet iungere membrafuo.

2Ios yolait monitos prauis abßßere fabdis: Eueniant nobis ne ^auiora mala.

fonditio quod idem monet hac trißißima Solis: Te^i^ ceu muro, nubibus quot;vf^ nigris.

g I nbsp;nbsp;nbsp;Car mina amp;nbsp;Epic edi a

Sicplacitum tibi^ T^x rtrum yenerandt : ntt Quxflacuere tibi, dil^licttijji decet. Tu ïamen afflidlM clemensßtccurrito rtbus:

Indefeßa tui fit tibi curagregM.

Qotfilij curas releua :pia femora fulci: Erector noßriefiemper adeßo Schölte.

(^um totaq^ Tiucemfierua regione benignum: “Deniijj nos Chrtßo iungito membra tuo..

ORNATISSIMI ET DOCTISSIMl viri,Domini Ioannis Laiirrcrbachij,Poeræcororiatijamp; Hayk prunnenfis Icholæ Pteccptoris vigilantifsimi, lugubre carmen,

BT^ntiW) egregium cui fecitgratia noment

Ingenuiisfianx relligionis amor:

Strenuus afiertor qui maießatts I E S V*

Scriftura docuit tefie fialutts iter:

T)ecurfio quot;vita j^atio’fiatur abfiulit annts lußißca Chrifti pramia digna fide.

Ingeniofiu^ereï^ terris^ mortalefiepulchrumi Exlers mortis ouans Jpiritu^s aßra tenet.

Doäiß. amp;humaniß.D. M. Leonhardi Engelharti, ProfcflorisTubin-genfis ETTiKHcAop.

SIfitet as ^nquam iufiitmeficribere carmen:

Gratia carmimbtts fi referenda finit;

2Iunc pietas hoc y era iubet meficribere carmen*, Gratia car minibus nunc referenda mets:

' rt

Mißintorum yfirwuni^ ytiußa tihißluam clarißime 'Brenti: quot;Brtnttt CUI réddi gratia digna ntjuit. tAudiui meritum Chrifli puer nbsp;nbsp;nbsp;adolescent

Laudantem patria btt duo lujlra mex. Hala mihipama elî^, falßs ^herrima lymphis: Sueufi eîr Brancii 'vrbs bené nota 'virbs:

Qtiw ytram^fidem depi^am nummuljts offert: Effigitm dextrxßilicetatqj crucK.

tA. cunit mihißemper erat tua concio grata: Sic tuaßmper erit concio grata mihi: Fidw eratpraßuHam büs duo lußra Ducatut: Ornaßijaluis conßlijs^ Ducem,

Stdnunc te tua fata locant,tibigrata :fedillù Trißia, ^ui cuperentte remanere diu, yyirtenbergiaci cun^i tua funera lugent: Luget amp;nbsp;occaßmtotaT'ubinga tuum.

J^on aliudpropter, niß iptod teßentur amorem In benefaborts commodamillefui.

retinere Ducti chart piaf ata feptentem yeilet f nbsp;nbsp;o Brenti, ^uü retineret eum:

Qwm monßraße Duci,tiuotramite,fcimut,eundumi Semper cum Chrißopoßit yt effefuot^

T^obilti à quot;Bliening antiit teponèfequetitem: yidite, cum yeßroßemper Zir eße Duce.

Feßeipuiturßenio conße^us L^guli^ t Halx quot;Praceptor primut i^ui mihifidus erat.

ri'E.'V^in mundoßragtlet coniu'nxerat, illot In Chrißißaluot iunget amp;nbsp;Uteßnu.

Omnit teßaturmundtts^'yiosmunerequot;Veßra Fgregi'eßuniloi:itequot;VocanteD'EO, gt;nbsp;Paulopoip^ eadem quot;Veßigia quot;vejlraßquemur: â HiC) adan^ans Chriftum^ nonzupit effe diu.

L 2

8^ Ccirmïna Eplcedia Epitaphium eiufclem p^j.

Leonhar. Engelhart.

Bhfeptcm Inßih tam 'Brcnt'uvsaddiditannum: Corporh amp;poßtit membra caducafui, lUitu in mundoßemperpîaßcripta manebunt:

Sed bonus in cœli^ntitf areeßedet,^

E C L O G A, Quæ inferibitur MELIBOEVS,. àM.laco. Grætero iuniore,lein ea Amyntam vocanrejuflu parentis lui homonymi, amp;nbsp;fiib Mocridis nomine intelleAi, compofitaj qua Reuerendifs.viri loan.

BientijlênioriSjObitusjfub titulipep '' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''

fona defletur.- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

4 M OE R I S, A M Y N T A s;

TEmpîtt erat, paribuf ^uopendida diuidit hoïK-Libra, ßuM Viribus deßeripti limith annum: %lith amp;nbsp;ad celßos coquitur yindemia colles. Tum Claris niueipccords clarißimus «^er T^aßorerat, lentuma^ caputlymptornapremebaf.. Tt netp commißßs in pajcua ducerepoßßt Lxtagreges, nbsp;nbsp;nbsp;deßabults fures^ lupos^

Tellere, hucolicis aut inuigtlau Cameends, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ' ’ ’

*Perpetuos q^uibii-s ante dies tgt;räAuxerat,aptds: L)eChriftoludsnsnumerdspafloreßupremo.^ Hoc y bi reßeiuit hlatorumpripiui^rfiyntast nbsp;nbsp;i, ».

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’■ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Toßbalitdt

doWißimorum ytrorum, T^oßhabitis cekriproprijspede ouilibtts, ipßtm Inuißt,ßmularts yultu meliora, dolortm (jjorde tegens, longa concejßaj^ tempora yita ^lultaprecabattir.ßudtum yiresj^ loq^utndi (ura dabant. diSla acceptaj^falute: Ecce cittti Jemensperterret nunciw ambos perhibet Incü quot;’Melibceum tempora fun^um,. ^loxfenior dttplices adjydera tenderepalmas^ Jvlaßits amp;nbsp;ex altoßtj^iria ducere cor det. ï.t trémula tales effundere 'voce tpuerelas. TA OE. Ergonepaßorttm ^MelibœM maximum Ule (joncidit, aternis longé dignißimus anntsf Q^d me nuncfiet l' yita mihi carior ipßa O ‘Melibtee mea non iam mihi do^a Itcebit Ora yidere) quibtts nos fapè quot;VocareßtlebaSt oEdtbuf abßrußos medtjs^ adamana yireta, Hue quot;vbi diuinos numéros monumentajj quot;yiatum (Ittßßa Taw'Sßummi) mußcofißontts ad yndam» IMollibuf in ripts^ mira natione legebas. Tdon ego difficilespoßhac, yelut antè) rogare Tepotero caufas, in T^lligione, nec ylla. (jonfilia in dubijs rebtus, monitufj^ fideles-Heu mihi, quosltt^w, qute 'vulnerafisua dederunti-Et nobés totijjfimul tuafunera terra Teutonica, reliju^jj loctSt tibipulpita E’erbumt Sacrajjfolennesq^ Deiferuantia culttts.

Séria non 'vllts deprauant dogmata nugtsS* Qwn yideo properare diem, tpuo merfa cauernis Tißphoneßygijs, ^olat agmine cin^aßrorumt Inßillatf^ animis corruptos yndiq^fenfus, Et rabidosfera corda quot;virum compellit ad iras, ^Auforum tarnen ante quidem nil hificere contra..

Li

8lt;$ Carmtnalt;i^Epicedia Amy. 0 diros homtnum caftt^^^uo trißia yerum S^eiloraf quid dicam fnoßrxßes magna luutnttt ' Solstf eras,ß)lus °MuJarum fautor amp;nbsp;auBor^ 0 °Melihcee mihi. tu nitmineplenus amicot Siue Talaßina yelleSyßeuyoceLatina, Seu^atria potius depromere carmina lingua: Suetw eras cUn^os fu^erare. quod optima ftri^a, l^bora dum montes,yinum feret yuat^robabunt. Ergo teßylux, te notaftuentaÿetebant TajiorumT)ominum,rigidasquicunq^peralLes Sueuiacosq^ ac Heßica rura morantur. Sic adeoperegrina graues nefabulafœtas Jnficerent tibt curafuit.fecuaria fer te tgt;iu£laq^ necfcabiemfensere ^nouostïe ddlores„ Moe. Qwdreferamflacidosinhoneßofedlaremores? Omnibus quot;Vt chants, cunBisbenefiditsamicts, Trincifibusq^ yirtsgratus^ docilts^ luuentte Æ.tatem,ranosfenij ferduxit ad annos. Integer, excellens rarafrobitate,fotens^ Confilijs, frafesq^facro dans iura Senatu.

Tantus honos doBæ yocis, tarn celfa diferti JlUtu arts erat maießas, quandofudicos Exflicuit ’^ita mores,ßforte querela Inciderant,facem foteratfuadere 'Magißrst ,Ar menti, trefidisfolttsq^refifere ri x is. Jte domum flacide^fiquis fudoritefilentes. Jllius admonittts,mox amp;feramonßra'Brigantum Ififfugere, truces lt;amp;nbsp;diffugêre Leoaes, Et taciti à caulis, latebrofa f er auiafares.

Amy. 'Erohfacinusfrtefenstantumquotßßuütannur, Tadores calamis célébrés amp;nbsp;arundine daros?

( Her MSfileo magnos ) ^uid deni^ cenfesf

do^ißimorum worum.

3M OE. niß j^Kod 'Ti'atitm memorantporamf P^^ftäpioreferebam :plurima '^und9 impendent mala^queit Dominiti ittßot^probot^ Sepreceßolliciti cordti trépidante quot;^ocantet Eripity amp;nbsp;tutosper cun^apericulaprxßat.

Ergo qai'dem merito ,ßednoßro nomine mortem, ^t!^ tuumgetmmJti caßm ^lelihœe:. licet tu Elyßos teneas campos,Jedes^ beat as, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

Hîc quot;vbiperßanÜi^ epults, nbsp;nbsp;neUare Diuîim

Expletns, nußquamperitura fluentibits annts, .^rua colts, proprios^ pignora cernts, .gt;4.nte T)eißolium magni, cuiCandida quondam Equot;nigsnam 'Ïdatum,teiÏoßibpaupere^ idympha 7*rcgenuitßne connubio, taBu^ yirili.

Ivl OE. E^ itaifed meminicùm decedehat,Oljmpo Theebus iens medio, rutilas caligine 'vultus 'Eexit, eff^raÜa Coccerus trijlior yrna Eluxit,adhuncetenim per ptnguiapmta regebat ^illegreges ohm. Fltu:t (fcioJ lucidusamnts JEeccarus ,Ænidum qui preeterlahitur yrbem. Quin (^uto) adinferias quoq^ montibus amp;nbsp;de fummoe folle ruunt dur« queretts, ruit Æfculus omnts: Jpfa comasabies,pinus, tilieeq^repexas lÂuellunt, teretesfolijsßoliantttr amp;alni.

Te mœrens lugetpaßor^ te curuus arator, Te mœfl« 'Dryades lugent, triftesq^ ’Hapatte, Omne ne mus complent modo fœmineis lamentM. Te fragiles corylt repetunt, humilesqj myriex: Tarn dtle^us eras. amp;nbsp;nunc etiam %lelibœe, ^'Jentibus ex noflrts illo deleberts eeuo. Quo celer es 'vdo pafcentir in «there Cer ui, T^enus er inßcco tardabit littorepifees.-

Aiiy,

88 Carminaamp;' Epicedia

Amy. lAt no! hîc miferM incapitm queßibus horaî Çompleniii^pater 1 amp;nbsp;rubeo procedit Oiytnpo ijper, Ottes teptdum mandansinouilenocare.

M. OE. 'd^tè monesfili, fed corpore debilts ipße^ (^dpojßtimfaciamßvplex ‘Dominum rogabo, (^onceptas anno pœnas alter tat y amp;nbsp;alma Tafiorescjj grepescp ßmulßtb pace gubernett Donee fera dte5,perfeBo tempora auo tAditemat,fuperas cœliq^ yocemur ad arces,

\ enerandi viriD. Conradi Zafi; Diaconi Studtgardianæ Ecclefiæ, Dialogus funcbns.

Ecclesia.

H£« heu tpuas laehrymas, gemitta,fuj^iria ducamt* Ex tpuo fonte meat rare rigabogenas

O he quàm mijêre taliftper orbe reliiiquor, 34mifi columenprcefidium jj meum.

Drentita antifies meta exit ab orbe paterq^t Temperet àfletu quâ fibi q^ucefo fuof*

Qafibia innumerâ hâjum iailata diebta^ Quita nunenitar nunc^ leiiaboropet'

^Ah cttr nonplangamt futa cur non peBora tundam^ Ttgrtde ah immani crederer ejfe fata.

Qua non charafuo charo^iduata marito Sponfagémitf Chrißificegofßonfagemo, Eia age qui magno de Chrißi nominegaitdent.

Sangttinä amp;nbsp;quibta e^^ yelpia gutta fui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ■

Tos mecum fan^i pia collttgebitä oßd

Taenhide?^ tumulosfas decoratefuos.

do^tßimorum yirorum.

Expersƒfenfuiptlem trißatur ademptttm Terra, quü hlt;ecfan^i rideat ojjapatris,

B R' E N T I o M A S T I X.

-. f

Proh T)ij, prohc(elum,proh tellM,prlt;}b elementa, mihipamaßtgax nunciagrata refertd

Caude Papa pater patrix Petrijj propago: Jlle tutts ceädit maximin hoßn,oua,

Papa.

T)ic mibi qttxßo e?^ truculentm bit boßn in oriet lgt;dam mea res aurn prurit auetq^ nouas.

Obßupeo amp;nbsp;Ixtorßmul^ inter jpemq^ metum.j^ Eiu^no, mensß nonßt mea certa rei.

B R E N TI O xM-A STYX.

Trentins eF^, oßanEle paterEpx magne Deorum: Scilicet occinuit qua tibißemper atiis.

tu.‘. non modicts aßßixit régna mints, Quiq tuasmultîim ^ir mmuebatopes.

(^i (res o mißranda ) tuos attriuit honores, poteßatespregit in orbe tuas,

^o y mente yiro '^lonachi eßtriere mißelli, Sordtiit hoc reliquoßan^a cuculla yiro.

Obßcureq^ tibi triplices nituere corona Epma, Sacrißcum priguit ohe focus.

Gloria, maießas, as, aurum, cun^aq^ quapùnt Ssdis .^dpoßolica digna yocanda throno:

Hac ybiuis fermefunt debilitata locorum Pene nihilß non occubuifßt, eras.

P^lligio, Pttlla, Canones, extraq^ yagantes (fum Clemensinis quid yaluereßbif

po Carolina amp;nbsp;Epi ce di a

amp; Graduais^ÂrnôUtiSt^jtiinas^ ^idbouisa yJjOttS'iMiouis eum^jScotuiC mslwra tibi pojïhac^a(sr o^cimeßisra^ %dortuu^ baud mordet nee noeuijjè^oteC^^

Pap

opeüxfelixtsrpum ^uaterat!!^ leatitsi Haurio juodfanèiti aurihm ijla meid»

O '^lonachi fratres yos exultateJorores: l^eßer bonos opes rtirßus adsffsßolent.

IBrentiw Ule mcur/i 'Veßrumrf^ bâraîhrimt Exitijperijt. Tu 'Ihdariaalnia caîte:

7d.eûe reuiuipatfuruoue reßurgatab orco: Ibdîlalias nißqssamperdita turbaßumus»

HaCdemts exiho me a T) eer et alia paßim Spreta yolauerunt, quandoßiperßes erat»

Ille meifßemper fuerat contrarius außs Tdrentitas^ ai^ aliam nuncßedinibo 'tiam.

i^'t domus infirma el^, cuifirma columna recefiitf Sic Templum illorum claudicat atq^ crêpât, Sitnt reliquifacili mibi nunc rations domandi^

Hi duce nam dempto nullibi magna queunt,

Christvs*

putsfio quidaffedaS) fiiraSi molirid sSt audes Contra Euangelicosperfide E*apa 'virosi*

ECß durum contraßimulos impingers caltes: Quos tu perfiequeris Isfius ab axe quot;^idet, ^tqtiiprauapalam tuafiraus deteClaper orbem 3Vcr yires nec opes tu repararepotes.

Sat tuaduratiit longùm violenta Tyrannts» Sat yiolauißi ius bomhnmatq^ 'Dei,

doU'^imÓrum yùrorum»

Oitruäes ùerum tua, num deliria mundo? IKondum^M fufifanguints effefutur?

Jnnumeras animas fiygijsquàm merferts 'vnddst Jrlxc malefa^a frequensßint recolenda tibi,

Orgia t^t«eqult;efo pompojàfiperbia yeßra ‘Bacchabatur, erat quàm tibi dextra rapax.

^^ttua damnarunt jdnathemata ‘Pafaproteruft Brentius hocq^ meusfulminepulfts erat.

2^iteris incaffum Babylonem condere rurßtat

Vrbs cédait, rafam nec reuocarepotes.

Beßts erat yiuens tua,fernicies^ LuthertiS Triße tuum^jfuofunerefunua erat.

Sic mena hic magnua tua Bodor Brentius HydfA Si non 'yiiuui, eritfua j-ata tarnen.

Succédant illi pariter pugnando farad Hero'èsfamuli^fedula turba, mei.

te magnanimifroßernentrobore I^erbi Hedoreo, monflrurn quodretegentqjoues. ^ui yerbi gladijs anatheniata yeßra re tundent Qsfosqffertsfoterunt te referire trucem»

Papa.

Si nos Hxretici fergent lugulare libellât Brentiacu^ nec erit tuttts ab enfe meo. fi^tquot amp;nbsp;offonmt mihife^ iugularier illos Ferro, igne^ exiho,f.umine, fune Bolarn.

Strenuus ytq^ftem 'Veterum defenfor honoruntt. Flulltts omittetur motus oftssq^ mihi.

(jur non ajfererem cur non ylcifcerer aras?

Qms fater amp;nbsp;natos déférât ffqjfuos?

adeàfamafrofriis negledor ÖT ofor^ F'( nullafefe yi^ doloq^ tegat!^

2

Carminaamp; E^icedia Çartline, cornigcro fumßc inßru^tn amp;nbsp;artnû^ yt nullis ceders forte yelim. Sum ÏJominus Tiomintimsrex regwnfernher ero^^ Terra^polw, mare, fiyx,admea tußafilent. Çonciltjs, “Mißis, ItaÏM mumtus Ephebis Sum, neq^ Sanilorum defittuendiis ope.

'Eltinc age quit Eapamfilio turhabit ah alto.^ Qufi ‘Daanonpoterit ladere tale caputi

Chris TVS.

Hacfunt Ântithei Goliath'icayerba Thrafonts, Intemplo Domini qui fedetatq^ Deus.

Eùne Dei Gnato yis eßepotentior alroi (Jerbere de 'E^ma quid mini tare pifii Eofium Dapa meos armate adprielia fratrcs Ibde tuadilaniet turba lupina meos.

Illorümdextris ccu fortes fignifer afio, tA dextrisyeflrts militât ipfefathan.

T^iltuaproficiunt horrenda tonitrua^ te ml Ære rubro grandes efia reporta iuiiat.

^Antiquum quodfiretinebes amp;nbsp;effie maneles, Inq^ meos Chrifios tu malediSla yomes, Æternès mox te reprirnam crticiatibies, Apri Hasq^ tuipeenas, quas meruere, luent,

Papjv.,

Heu quesfubueniet capiti^ meteq^ coronxi‘ .ASlum de noflra 7^lligione,foco, Queis Deus ei^ yenter calumq^ culina, reianguent,. Sunt quibies ör yefies amp;nbsp;coma râfa, fides.

Sum tuns opiygix tranfueHor Tlutopaludes/ Eendenti^animas'Pfycliolcthroq^fdUe.- .

doUißinwrum y^irorum:

Ipß ego ^ro 7^maptt enimpro jede 7etriq^ Pugnaui,pugnentßc alij^ 'Papa.

Poßeraprogenies me laudilus eßeres amplss^ Ramutis Fleereticispandagehenna yocor.

Ecclesi A.

Jpes animoßa mihi rurßtes concepta triumpho^ Solamenq^ mali e^tii foret ipfa fcio.

Inter me facrum faxumd^ heerere reli£{am Solam cenßeham, nil^^ tut bar opts.

tAnxia ceu tituhat nauis ^uaßataprocellts, Flublibtts in medtjs remige cymba carens.

Hine ^aga dtßcurritßaciojaper eeej^uora) monßrtt Obuia, Scylleeos labiturin^^ locos.

Ft trépidé balans outs aîe^j yelhtsdits oberrat, Paßore amißo, qiix leoprada tibi ei^.

Sic inter medias rebar mefare charybdes^ ^tg feras quot;snfos inter amp;eß'e lupos.

Intima fed io nunc leetentur yißera cordts P^mits, afylon adeif_,pQrtits amp;nbsp;aura mihi.

Illefacri yerbi rutila priseundo lucerna Haud dabit ytfalfum pes meits intret iter.

Brenti VS..

.Alloquio me Chriße tuo dignarepatrone. Séria fiint tecum qux loquar atq^petam.

Homints atq^ tui ceclefts ße^at honorem, Poßremosplacida percipe mentefonos.

CnKisrvs..

FlaUe yiraudaSler (ne/p enimpia quot;Vota precesf^ %A.bnuo) mi Prenti difßere, auicquidhohes.

24- Carmina amp;nbsp;Epic edi a

Brentivs.

leßt Chriße Deifili dgt;a.rißime frater» ^ßice turbati Jxtula noßraflattif, yartjs Eccleßa yoluitur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. gt;

lUa iriceßs quabe chimera furit.

male elißraCla.eCf^ animis difcordihta inter Fratres» ijUi iaClant Chrißicolasq^ bonos.

^uam tua deJjorcts ''eaßatur '^inea multd» Fn tzia quot currunt infata cultafues.

Fieti quotsts eC^ inter tot mtllepericula mnndi» Qmüetuiim ’vero nomen amore colat.

pte Chriße tuum ccetum defende pufllum» Eßo tibi cura Id^üigiontsopts.

Flaud magfs ißfefenex poßum poter nbsp;'^lel 'vitra

Fafcere paßor ones atij^ docere tuas.

quot;Déclina rigidi Turcaq^ Fapajßurores» Zuiiinglicapeßiferam fchtfmata tolle luem.

Quictpuidamp; à te nos auertit, 'verte retrorßm^ Palantespaßim collige rurfuf oues.

Collige de cœtu cpuo^ peCîora idoneaparuo, tiiapoßremo hoc tempore faClacanant» Qordtbtts irrorafacram mortalibua auram» Frfolafapiant cognitione tui.

Qordibits 'vnanimes da quot;ßeges atci^ docentes EffeßbAinißeriumßt ßdei^ pium.

Sint 'vnum, doceant ynum, fateantar amp;nbsp;ynum» Laudis amp;nbsp;aucupiumßtproculeffe mala.

^e qutsquam Circespro quot;Veri femine 'Verbi 'Pabiila^ 'vel leti toxica diraparet.

Da CPaulos, da Fimosheos Titosj^fdeles» Fie tita turba maltsßt laniena Ittpüs,^

dochfshnorum^ïrorum.

Qhrißefac jt^ntiochi^^harnoncs at^^’Ï^erones

Tlures ne Vexent re^^ ttios^ rotent.

animas cupiunt cum corpore per der e nofiras^ quot;PerdiderM, mfintperdita turba tut.

Çhrifie reduc lapfios,fii /pui ignoranter aberrant nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

re^o 'verbi tramite ^utefio tui.

Cufiodifiobolemfiuatti cum coniuge nofiram» Pltima fiunthxchac quot;Votapreces^ mea,

Christvs.

Eia age mi'Srentifiratrumcharifiimefrater, Has certe efficiampondtis haberepreces.

Qmd tarnfollicitepro nofiro attendit ouili, Jpfe^olocufios amp;'vigilejfegregts.

pm mepropugnent3 oppugnent atq^ Papatum 'Doloresfub er unt infiatione tua.

%gt;id Patrù excelfamfideofuper omnia dextram^ Omnipotens 'video cunBa regoq^ potens.

Patremfecit te multaprole beatumt Illepupillorumfic'Volet efife pater,

Brenti VS.

IKunc animam tibi Chrijlemeam commendoredemptor, Prteripe m« magnii cladibus hocq^folo.

£at 'vixi mundo, ceelo 'vixiffe 'Voltiptas

et 'iam mihi amp;nbsp;htc efifeperennts ope, fum Paulo cupio carnts compagp refolui, ConfiteQvß^ tito tumfinefinefrui.

%Ah fine te, fine te nil mefiiper orbe maligno Exhilarat, prx tefunt mihi cun^îa lutum.

Eita quid elf, hominis nifi crux mera,dulce malum^t ^orf mortis noßri quot;vita lucrum^ tffa elf,

Tt

Te diJici, dccM^ téfum confeffiti 'vbit^j, »Alß,ßidaut, mulca tuliq^ tibi, iemptr adhuc conßans tef^eq^ fide^fatebor, (Jontra omnesportas ojha^ atraflygts.

“Da mihi te yideam^yideam qtiojßfanÜa Lwtheri: Ora, mantts, oailoSjÄngelicosq^cboros.

Hallt» in extremo nie maxime Chrifie itiuato Kltima de ccelo yox cane, munde y aie.

Optime mi “Brenti coelts optabilù hoßiet, Qm fieti's i dignta meßequitorq^polo.

Tußdei fru^tif capeprcemialeste laborum, quot;Magnafuitpietas magnafidesq^ tua.

Tirtutüq^ tuxqux, qualia, quanta decora Extiterint, Unquens experieris humum.

Qui de iußicia 'Vera acpietate docebant MultOS, fulgebunt hl yelut aflrapoli.

Quare agefisf-elix ( T'lefipifcitopeßime munde) Jnq^ ddbraha (Cternus luferts 'vfqßnu,

EPITAPHIVM.

\nclytus'vt quondam Eatriarcha ob dormit lacoVt Qbdormit placide ßc pius Ule pate R

H««f qui pro mérita poterunt cxtoUere laud E Angelica ßd ei yoce canetur Plyme N f^omenjjonos,pia libforum monumenta manebunT

ISleßia tarn Celebris “Brentia fama mor}.

Erço falutiferum Brenti ßtper xthere corn V Sors tuaßf Chrißui,Chriße redemptor adeS.

do^ißimorum worum» ' py

Annus quo D. ßrenn'us obijtjfequcnti Difticho cxpriinitur»

CSito, obllr praeftans dC honor Vs Brentl Vs Heros, HInC InlltChrlfto ConCoMItantepoLos.

Eximi; Poëcæ amp;liumanißimi

viri D. M. Erhardi Cellij,

BREN.TIVS.

BEUeleatorum lenediÜeq^ baiule'Brent 't^ 'Bsdi^otsniiie breuiat f baculum bi^ertit^ quot;Beie^ bone Brer.ti, Brtnti bone baittle, bere.

Bella beatorumj^ haße, buleutaj^ Brenn Bellerophon BrennBaßleuf, Bariona^ Brenn, Bellatorq^ bonus Brenn ben'ebelligeraßi, Barbaricn beneßecißi bellißime Brenti. Barharicos benedixifti blandßime Brenti, Bellafii bibulos, Bacchunii Babylona^ Baalj^e BillallißBcelgeeßjori^ Beelt^eebubq^ : Bacchatur^^ boat^^ babx Babylonia, belbus, Bacchanturjj balatrones, bar di, baratrones, Blax, blennm, broni} bafilißeus, bucco, bacelii Barbariciqßalcenajj beßia, belua bullat.

Blaßhemi blaterant blaterones, bacchantur^i Bellaßi belle Brentißene blandißcaßi Bufones brutos, huilantes bile bibones, Barbare bulla breun, boa belua, Brentia bußa Blaßhemas balbutts barbaricarie blefe. Brentia bußa boni bened.cunt biblia Brentij,

•' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2^

boni bemdicunt : bibîiothecai ^ibliopola bonufybalandQ biblia baUnt quot;Balando Tiafiietw» balando’Baßlxa 'Balat nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;benè Baptißeria balant,.

Burgundi balant bene bellacesq^ Britanni, Belga bonttt balat,benedicens biblia Brtntii. Balando Batautu balatbalandoBoemiM Balata Barea, benè balata^ boa^ Bol^hore, balando blandißime barbite bala, Brentia bufia boni, benedicant btßa beati Bete bone Brenti, Brenti bonebaiule Brentr, Belle beatorum benediBeq^ baiule Brenti.

CARMEN LVGVBRE

MAGISTRORVM, BAG-calaurcorum, ac Scudiolorum, quos llluftrißi-inus Princeps ac D. D LudoukiiSjDux VVirrcnbcrgcnfis amp;Thcc* c^enfisj Comes Montis Beligardijamp;Cv pro fuofingulari erga ftudi»' literarum afTcclu in Academia Tubingenfi numero fatis magno fo«^ uet, deplorantium morrem viri fandi, ver'eq? Epiicepi D. Ioannis ßrciitrjjStiidrgardianae Ecclefiae Præpofiri vigia lantifsimi, pie in Chrifto defundi X k

Septembris, Anno

LXX,.

nMoi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fxoçap HynAoL^dï:

Q eù/iH(gt;oi; 'tS’lo ß^oTOio'i tJoZtç.

Hi/Zlt;J'’KCÎgt;HçTr«o3’g T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;epdoi; tï

T» i'’ dyûlSoio tUitlfux. TTMTod

K^oôMTT»«.' TO tTlifoM iTT» XK^tï

EuiytCsap tTrefftp nd^op kgj*a jsçogwi.

do^ißimorumquot;\)irorum.

Ei'Âîlo,p.Vffcîa)iJ oç (ftÄtiLg è'm

r»âô’açx S» Viûi o zslt;!Cp.7ró?Acap (Pçcfocç ^Afc AvM/xtAèç:«.’ ccvc^ap xtHAvft

H fjLûLÂix. tTT®“' 2vp.!gt;t.^,yi.lt;; tTunfot

A7\\' ôîp.opsdxamp;pocÀyo^iOÿ'Siirx TrftTrei.

Kàvo^ fjâf ÔiOÇ H^TTûCO’’ oq d'jôÿâTT^Sq txtJtaso

E^yp-ccvi lt;piÄogt;idÄoiq,'ä dÄlt;x.7rlt;x.^iiop d^Hç.

tm âtoFo ‘X0^'S,p.d?gt;Â0lgt; lt;/^ TlfOtpHTKÇf

N/üÂtfji.taç p-^Âixçic [iùÂa y^p.(âp, ajtSû'ç A7rxçfi,(Pix.^vâT^^ aruço’ç oivyiiq^ ©v/j«i) fiHÿViUTaiitvcpçovt çS^x 3e«.

'^sy^p fMyeâgt;p,p.tydÂàu t7riet/jiSgt;@^ «AkIiÙ

Aq SiXS'aq AxfiTtfotq 04’ fit^XaSio'i e^xvdq

, Now nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xotxÔTTÎΩ-quot; xiroiffiiq,

Gvfj-xAyU T ci.(piÂàp Mçxq xAxAXi. ^oq, quot;[luj fJioiAls' AKX(f^p.lxp XOtTS)^ tMfl{J.Oll Mp.Xçi

Hçxeot ^MXT^ ÄvcfiTiÄ^x TfiAv:

Oç 343ê^ oÛjîMçTrOtoS’H âlOÇ fftAXÇ HcS'ûÇ

Pf H U xaTût^i'ACep èq ßgt;ioTHTX TSiK^p,

OÉvamp;oiq (pdamp;^jd^XSq^diqiiSXVTltffl lt;fl SvAQ^^ _

H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dvS^Ht^i‘TO't^SÔ(AXTh

IToTAix K9Ù dvfiq tjefe oAvixtTö x^ix tjgt;a:

Eçyp.xrxd[ji4gt; dvTÛ AdfjL’rrîfoSrxvp.x

Oq Æ xgxrvq nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tif aCoA«^, \âtJ. zsip.x ffolt;^isâp,

ii^0^oiïô(poiqK^làq,TBÎqx}^6oîo‘icpdamp;'^

Kxç^o'xeip xp.xynTQ^ vliù èr^ô(P^ûyxq dio^xq

Taq ûôv?H/x^iv«q nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eAt^ft J2gt;xçê.

AZA’ «6vq ^’èxPçüy pSt li. KÿXTi^Ôo' îï o'o^Jo’o' 7ï To'p ^'’ VZSXT®-' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HH^o'q tAvs'fe XXxFq.

amp;âlt;i) Avrii^i ^vsoixß}» ^^i^oq AxxTKqt

B/SAoiq ôeP «Tfiv^ à«A®^j M as-égr ♦

N î

10,0 Larmina npiccaia

Tip yt pSj/ Öteëöêo'Z« ^l^oLyy.«, Koyoia

To^ ayoçt çûffapS^ '.rliù. fiât Xotg/p.

^01 JS TTciàtii 7ï âtoç vâvviJLoiJ ottIvco nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*

Qiliiip ; oT ci.vG^ógt;7pi(i~\oi(; fxacKoi^wi cJgt;Zä@-'.

Hi/ZJl v'JMi viop Qd\®-' KÂ^op, dvlci} d'sd^si

Hu^ifop tQ xo'SiS'op 'S^v@-'dvi^\óp9jfop.

T^,K5Ù; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iS'tS'xmt, xopôç ti ^.x^o'iiTOip

Oifi (fiaTvdti vw fft soiût-x^ffi 710ÀÙ.

Ai Ä Tuft'y'yot, Ttc/k cfo^itHc;, K9cl TTocrfiec (PvÂXg,

OtJî ffS cfiSe^ya, BgZvZit fiàe, p-ZA©-*.

HA(hZh «o Trâtfx [J-ô^op v£O7rtv0Z^ tx^o’oc.

Qv[j.op otd kXm^, Hpt-dfd. Trd'iTût. yad.

r^Hv‘JS K np^àp Hvü’i^Hi^i'yn^®-'déS'eij

Kvxàx, d-xÂp.'àj) cccfp-dlüt. S'côHip' Saîç.

Eu 7)0(6)^ yi^AffKi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fXn'Ax ai'àç;

Z7rîçp.oc. ÂÔyÿ Sa» sHÖti’ tîoMx lt;()èpap..

Kd^Tti Tÿ Xpisota m?i°iêàlt;;, H'Jo^t^Ti,,

M.;i ffCpirJpfi. KVpoç (Teff^xotfot kûchhç.

nAfi^îi'. Ksà' p^nJSp cfvpiSdN^et

El ^xiî i'’ dv'ipàTTap SvpLop dyn vTrxr®-’.

£3; tZHtft Jta,A(3ç : êi/iîaKap JS '^d amp;çQi.ijp.cLTût. X^IS'S^^ ïli'si^Q-' affcitlxç AoZfiTTûtcA fitip.

N'mi pSji à lt;^!\oi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pviKrâptdûL dÂHHç,

Kvc^ût nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;d^ópSj/al 7î 7p\\i.

KAvdi ß^orap État;, i(3Ù tdap

X( Uto ^Vÿpamp;l/iap Tàü HûOlOTHfûC TTlKpJiJJ.

^'ç TSCCTi^ cutp tTTIxSoVlVi; THÇ vS'op Iju'â^

IJisiamp;' ; nbsp;nbsp;nbsp;tSq S'’ex.v v^x'jàp tv^uu i'y^p, Ap.liù',,

LÂTmA,,

H Eu mifgt;i quant fatum fat ali ducitur horat Quàm fors bac miJèrtJ nunàa dira 'Venif».

Ccetuf

do9ißi)norum iJirorwn,

Çœtii^ eximij lumen, Trince^sq^ columna. Occidit, in quaua re mediocre tenens.

^QX iß:hlt;gcjequiturfo^ trißiafunerafuniti: (^œtus nam ce ci ditßrma columna pij.

^^jjftiit nobts ’^eccenas pata tuier unt, '1 quot;rijlia ^ui quot;Mujis lux yeneranda fuit.

Ergo dolorem animos penetrantem amp;frigida membra l\[oftite, yel quantum turba mijella gemat, lila quidsm cun^tsres eff^ male grata futura, t^ittamen hanc mcefiam conuenit ire '^iam.

Huncequidem Deus eriputt qui ornauit honeßts ’IMortalespablts, '^lagnanimumj^ yirum.

Dux fuit Ætherei cættts yerep. E'ropheta: EtpauitChrifUßdulus Ulegregem,.

G rat US erat cunUts rutiloj^ illujirior igne, diente docens bilari yiuida yerba Dei.

^agna operumfeßus yi, magno roborementis,, SuatitSi mirandusprincipe in ade fuit.

Ergo animam yerè yitio Deus abflulit omni Dum curas mce/las, damnaq^cun^a tulit.

'^Aaximè at exitio noßro dies ißa Lycao Extitit, abrepto hoc, morte tremente, yiro.

Is fur rept US enim eif aderat cui fummus,yt effetquot; ■ In yita hac trifli lumen, eär orbis amor.

Lux alijs, dux ißefuis, ytrisq^ minßer. Haßt iucundo yox fed in orepia..

^lulca quibus meritopecit referatur adaßrai ,■ Geßis reßlendet, qui yidet yfq^ ftupet.

Fortis erat Chrifli miles, for mido Sophifis Horrendus yanis, praftdiumq^pijs, ^dagnanimus,confiant,qui contra audéntior ibat,, Indo^os carpens yocejßyloqj graui...

102 Carmina amp;nbsp;Epicedia

•Sicfrudens, fapiens^ hoßes confiant er adorfiuff Liber oj^e ei^fatins confiUo^ Hei.

HiuwttmfieEtans .Ltitherum ytfidua Achat et Librif huic quot;Magno^ar erit, aut melior.

Tro nbsp;nbsp;nbsp;ditiini docuit ^uafimina i^erbi

Sfargemuc : merito hacgratia digna tuo e?^^ 'Te^ Hetts merito generofia^rolepar entern »Auxit, ^uemjan^è turba beat a colit.

Ecce etenim ex ipfiagermen radice refiurgit^ Stirpi hinc crejcenti gloria multa yemt.

Sed merito amp;nbsp;tetnplifides, chorits ati^^ piortitn Eeplorant multumj^ te^filertgemunt.

Heu Sophiafiedes patriumgenw at^ Tubinga yox ^uia diuini nor. fionat ifia quot;viri.

Elent tua fata yiri, lugentiuuenes^,fines^. Chrifiiadum afiiduè turba mifilla gemit.

,Atijui hic Cygnua adhuc carmen canit orefinorum Cygnaum, Tfalmos, dum deditipfi melot.

Officijsfinuit, decreta^prouida mente quot;Malta gerent, imopehlore quot;Verba Hei.

Solins ergo fui confifits robore Chrifii, Confitdit horrende quot;vincula dura ntcù.

T^bore quippefuo tpuic^uam^ nec quot;viribus quot;vlltit Hemopoteff,, has nonfiiuuet ipfi Hetis.

Sic certe quot;vixit : Moriensfed quot;Vulnera Chrifii Ipfefide afigt;iciens quot;vixitabinde Heo.

Ergo fenü nofiri robur memorate colendi, Et cole mort alls turbafrequenter eum, tAudifednofirum auxilium^ dator atq^ bonorum Facpereant hofies, turba maligna cadat.

0 Tater o nobis Urnen terigijfi mifillis, Hafidei atq^ illinc tehla tenere Toli,

doBißimofum quot;virorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loj

DoÄiß. D. Magiftri lacobiKaufF-

manni inSchola Studcgardianafiiprc-

mi Collafcoratoris Elcata*. _ /

-Z △oûtpvXjVcuîaB^avTÆç nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tr^iTrô^K

KdTTTrtin. ffix,Â7ri)îfiSii nÎTTXvfa^

KçOToÔfVÇVKpÔpJllr®-' SJoAlcÙÇ,

'amp;.IJi'Tnii; ô^ocpv^camp;ciVTrtçix. p.i-r^ióriilamp;':

flç oÄ©-quot; iS ^Âvi au V^CLVÓct nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t^V. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;■\

£iJiÂ.Q'/ÔT càiroi Txipivç ôsx pSS tfxamp;^x KXÂv^tt Kcdlt;p?/fjtSii/opi^yKlt;;ffäiAxßtCHKiiJLÖvopt n'/tv/xxJÎ'^KSoiyamçèç oAvp-TTovT «s'i^^eoïrx.

Ou’JfiÇ XViTÎjHCKV Z^l^lwaLTOtO

AvróSt Axoo'ûQXrt»^» ßiop xipSmii cdà,-

UxvffxpSfamp;' TrAfïsaiii'i; vTriipçKcfi, Tsóvait

S.vSv^’ t(pHCamp;'' tTrtçye^ÔH ■^^Ax’vîç JtxfxctTüuft^-l5(ytu'ap ffxtfiçâç rxç. U^xç fftAiifüti;.

^IwtAx tçfl/VHXXQ ^IVtTXO TBCfXVTtui

rjàfi'p orihuyi fjióAii; rii; /içortojo yihst;^

T-jlvtIwwsAv^jii^iii; y^tib]-xlt;; ßiSAisst Aóyissi ,

^vaivT x’i’wAîiiirnffxipàqt

Ovÿxv!ait^)^i ^i.Ax6ÿà/TtTriSiU!ic*x7rxvrxç i.uytyxcùTXçAS'xixx^^^yôvoio^X'T^oç'

Top lt;J)çotS‘«ç 7«ç V’M.àp xVTX^iop xlAàp

HgTraot vxrwn^xTaç ^âpacT tç xilt;Axz

H ^otAx c/K TSFç pçJjISIÛtJ^ûUq HçTTCt^t ß^OTOioflp nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

A^TTXAlp.Ûpj'H.X^X^cÛ.Ç TTÇOQ HçxJjfO'lp ÉoÙÇ»

ToIiim} AzKlâp.ttô'x 3iop ^ópStxiTiiix xA\óp,

Air xvtS xvtçap oÿ)(Xiji.op tvotStap

Iff oç fji({Ai)(iamp;'}Ctó(pgap,7nS^ii't^iamp;'£Tllt;x.

0§9oTJiAfîpitgcû^o/'otAiJiârtpÀ'fpt

X04. Carmina^ Epicedia •

Kiti Tcc^x'iap oLÄiTa/j nyciod-’ «ç v^ocvop

X^i^öp kh^vt}o)p ndï ëtop.

Oç lAot|otç (jiSvifJ TTX’T^àç v^xvioia lt;fgt;KCU00‘MJHll THp TlAlxp OtVÊlTa.

T»T0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HÖfciï'’ a’/uorcu

fiAm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AxCê^i.

Optimiamp;doÄiß. D. M. Simonis

btudionis, Collaboratoris quartæ Clalsis

in Schola Stiidtgardiana,EIegta.

Ql^àmß(Igt; flammigeri radiato jydere Solds In Marios luHns omnia raptagemunr, Cum yetM in tenues nondum diffugerit aims T)ifcruciansjiimmè yijcera noßra dolor, ^lox nouus infinuatßeßeßne murmure mcsrort yr mensperpetuds noflraßt auSla malts, f^ixiuuents quot;Princess EberardttS) amp;nbsp;integer aui. Ex hoc luSlifico mortuits orbe migrât.

Illico Cbrißophorits longe celeberrimits Heros Innocuis yitce tempora funShts obit.

Hec tarnen ißorumfatts contenta quießcit Jngluuies mortis^ terribiltsq^ fames.

Sedfremitu diro debacchansproruit tiltra In nimium clarosfanguinolcnta 'xiros.

Ham rapuit rurfus mifereri nefcia noßri Eximia magnum nobilitäte 'xirum.

Sub quoperpetuô, tanquam rafa 'Xerna, yigebat yK^rtenbergiacx Curiafandla domus.

(ßim quot;xix hicfueritßruBam conclufus in 'xrnamt Intratidem lethi^rentiiis agent er.

do^ißimorMnyirorum, merito luget pull^ ’Celata lacernts^ In nudid^ poßbac Teutonic oragenü, Jmo^ ^uem memo mceßdi Eccleßaßgnts Sparßnper hxc mundiplurmia régna gémît* 2lamfibi nonßolumpriuatos natm in yjùs Fudit in humanum commoda tanta genut, Fr citiutroßeo Fit an progreffut ab or tu *Ad marts occiduas arduus iret aquas. Ç^Mmfemel hac, ttß dulce dine lleftora yincatf Exprimer et dignts lingua dißerta modis. En “Vbi iamgeminos lußrts cumquattuor annos Tlatws ab excelßsprodijt ipßeßcholM. Ætherea ccepit conßcendere roßra cathedra Inclytapraconum le^us ab oreßenum.

*Acpitta admentem meliorem duxit ab aßu^ Fartarei furtim pehlora capta cants.

yomuit cœci mendacia plena yenenît In Latia regnantperfidtts ar cepater, üacgrauium rerum nullo dißcrimine motus E medio ('vires Humine dante ) tulit. Etßua reßituit dtuinis lumina diEl^* Lumina Eontificum contenebrata doits. *^t qua marmoreifacroßubßornice templis Chrißicolas 'viua quot;Voce docebat oues.

Uac eadem nitidisß:riptis emißt in auras, Ft quoqj 'vicinis cognitiora forent, Fdam qua deprima naßentis origine mundi* Legiferißtripßt dextera facraßenis.

bene lejßei cceleßiabarbita j^git Ffitlmographis quondam perßonuereß)nis» ^i^q, per atates quot;Varias oraculayatum, lt;Sub tacitis olim concinuere notif»

1 o6 nbsp;nbsp;nbsp;Car mina amp;nbsp;Epic edi a

^ïiotijfcripperunt^^tdfa^apottntia Chrißi Hißorico ßlo complicuere^patres.

i-lizc de dit in'^mlgw clars dilucidaßenßt Fadaperimmenßs^conl^icuos^ hbrof., fic infuluum claiifiM Carlunculits aurutn Ex medwfulgens explicat orbe iabar.

^ecßcferj^icmtm lucenteper aëra Ekaboi É'idi^ Cryflalli lutida gemma nitet,

Vt nune irradiant toto fulgentia mundo) Sacra per buncßanCbwn plendidaßaCtaßenemi.

^At /puceprceterea numeroßa voluminaßcripßt Extra yatidicot^ ’Kdoßticospßibros, l^r^tereo. Eiam per 'vicos^per clanßra,per yrbeSi Hac numero tanto Teutona terra fouet.

Etß puis iuuenum conßcribere 'bellet in ynam 'Mafßamßepoßtii omnibua illa moridi

Pluießtaßifßceret yix yîlis artibus cetas^ quot;Dum^aueßubßnem duceret aptin opw.,

Heu qiiantis curü Uli conßaiat ad yßim (fonueniens noßri temporis iße labor, ''Eix ynpuam roßet certuspranuncius ortus^ Protulit alatos Lucifer albus epuos.

Qtßnipßtm tacit'econf^exerit antèfedentem-: Inter dtutnos, atbereosc}^ libroSi..

Sispeßuos currus obßiira node regebat, Seraper ymbrofas rofida Luna yias.

IPunc tarnen in teneris yix ynpuamßertereplitmdt: Pepperit, yt mediumfefßaperegit it er.

IPam ytl tum fummodiuinayolumina^elo. Legit adaccenßs luminaßera facts,

Ed, calamum ßacro ßatu ducente^futurit Olim.Cbrißicotis.ytile fcripßtoßus„

Jo^ißimorumlfirorum» fr fattens (git, ciim iamfiii limine mortM Infiseretfufcas cAnafene^a comas, dedit in lucem^ tnox hxc defendere ctsj^ie Coram J^apicoÎK, Cßfaress^ yirù, f^oUoquijsftcrK accitusfspèpaeronuf^ Æmulw à 'Vera relligione fstit.

cuptam tanta 'Virtute peregtt^ Solltçitos Chrißo difutiente metw^ i''r q^uoj^funeßafuprema pericula mortM^ ïn tacitoparui duxerit ipfefinu, llgt;Iam quot;V eluti circum circafrendcntibits aufirK^ Stant rata 'Vtntoß Idumeajaxafreti.

^icfletit in cun^M conßantipeSîore di^is^ Sicgrau^immotoperßitit quot;vf^^gradu, 2Iecfiaßißf^ift reuocauitfcripta lituris Ob Latias diras, Cxfareas^ minas.

fum rabidiM trißi Schmalcaldica mcenia belU 'Militü 'vrgereti^ontificis^furor. Tum fatis illitts pietasJ^eSataper orbem Claruit) amp;nbsp;quauisfirmior ar ce fides.

f^oniugts afiemtm mœflifiimus ante reliquie Exult tSe affii^ipignora chara thori^ Quam timiia faluam do^rinam 'Voce negaret, Effugicns faut fulmina dira ? apa.

Sicut in hü aufis femper coelefiibua 'vfuSt T'ira Chrifiiadie militis arte fuit.

Sic alifi donü quot;virtutum fioruit au^us Ingenuo dignts, ChrijHcolaq^ 'viro. ^onfibi pofipofùit laudum filendore minores: Omnibui ipfiua commoda 'vitafuit.

î^on mintts agricoles 'Vultu ridetlte falutem 'Dixit^ quàm nitidts nebilitatf yirt^»

loS nbsp;nbsp;nbsp;Car mina nbsp;EficedU

Pene prÎM cepùt quam mites ante feneßras

Funderet, attentapau^erà aure^etes, llliusq frequent,(quantum decet^ tere leuauîs

Frgentemqfitim, lethiferamqßamem^ T^amfaciUm dandi dextram duraiilepondtiF

FLouit apud Icnemßm^er haiere î)etim, Quiua ad af^eBumqrodire per yltima lethi,

Funeraflagrabatferuidiorefiti» gelïdas riui ceruwfitit aridtts yndas, Ft bene iam tutw languida membra riget^ f^yebement ardorfecit rugofafene^a.

Temporafublato commodiora mette» ^am,yeluti portum ße^ans ’Manderw,ou ab at

Seminimttfultumtiribus ejfefenem.

Qim gelidte mor têtprxnuncia canafene^ies

Cert aft :ytprimi yeriê hyrundo comes» ^^re cum taciteproreperet tltima lethi

Hora,per ardentes fapèpetitapreces» Intrépiditéperflat gener of more leonis,

Summaq latantipe^orefataßbit.

0 lucem nimium dulcem, qua ’Frxcofalutts “Brentius aternifcanditadaflra thront.

Muncperagit nullis languoribnf obrutus xuunt

Inter cœlicolas, angelicosq choros»

TManc,qute non hominum terreftria lumina cernuntj, Splendidafupremi Muminis ora yidet.

O lucem nimium triflem, qua Brentiiis auras quot;Deferuit mundi, terrtgenumq^genws.

Mam bene de terris meritorum fata tirorumi Jnfauflumjuhfefepiusomenhahent.

»./îutreprobo mundo feralia bella miisanturt, • »Mat tenebras Ftrbi, iuflititsqfamem» ’

do^üßimorum worum.

tixcrriAÏA tu quafo dementi difeute 'tultu Summe parens)per tjuemflat^ cadit^ faltis, 'it nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yallem lad^rymarumpatefruamur^

Hoßicaßiblimi conter e tda manu.

jEthereos facriyerli largire minißros^ Etßnepollutaprouehe lalefidem. poßhac miferaßperatapericula ^ite Qtelicolum ßedes ingredtamur.tAme»

Eximij viri D. M. Nicodemi Fri-fchlinijPoëfèos in Academia Tubingen-fi ProfenörisdodifsimiCarmeru

COnde tuos Titan obdudo lumine 'ttultuf, Conueniunt atro nubila meeßapolo.

2deccare,qui tacito ripamprxterfluü amne^ quot;Decolor amp;nbsp;trißilabere trißts aqua.

Occidit tllaßacrtefulgent pietatis imago

quot;Br entiua, antique relligionts apex:

Tuirtembergiacte '^irtus ^gloria terra Occidit, indignas,folue elegia comas.

Salue elegia comar,Eccleßa folue capilloSi Confugiuntq^ tuumpraßdiumq^ iacet, Cultor amp;nbsp;antißes diuini numinis,(euum

Qui triplex Tylij 'duere dignua erat.

2damq facrat tenero Chartas fedatus ab ceuo.

Q^apotuit Chrißäprofuit arte gr egi,

Indolis dodce 'vires adpublica 'Vertit Cammoda,nec diras fugit jduerne tuas, Seq^pio comitempraftanti mente Luthero^ Trießitit, nbsp;nbsp;'verbopauitöuile Deiz

viquot; ‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0 j Q^ando

ÿ^ndo Euangelij redieruntlvminapuri

%^ntea 'Pontificum contemeratabolit quot;^ulta^^ceufidin certamine »AthltU

J^ertulitiheu tanto nonpatienda 'viro.

T)um bsne,deieiît! Td^manamp; ritibM auld,

‘Monjlrnuicpopulo dogmata ‘^erapio, Edtdit tä' chartaï^examiauit^ labor es

'Eot^ interIcnpfitfaua^encla libros.

Tene ^mbMfacri frolixa yolumina textuf

CommentMfecit lucida tota Jitts:

’Mentibfis muiSltM, calamo indefeffiis amp;' ore

Strenuiis,atq. ßyli dexteritate Rötens

Ti)ebet,tir (tttrno tempore bromjrtaferet., Sednunc tile iacetpietatis idoneut auSlor

Trentins JmmenJô noties in orbepnex. Cuius in elellam tot pint benefa^x cohortem^

ISLepciat quot;tit dignts ^ox celebrare modes.

Heu nihil humanes fas (luentjuam fidererebtes, Q^as labor eir fati y is inopina rapit.

’^orsruitiheufuribunda ruititotumj^per Orbens Fulminat^tiT dubijs aduolat yfjj rotis.

lllufresg^ quot;yiiros^rerum capita altajtrucidat Seu Folitia tuos,grex piefttte tuos.

iußulit hxc eadem Theodorumfanguine clarum^ 'sirtembergiaci lumen eîr armafob.

Heu iacet facrx non inf mafamapalxfirx, T^^ttus ab ^bbiacis Taultis Eberus a^uis.

Et cadtt annofies mature tempore Galbes^ Qui yipili celebrem reddidit ore Detim.

Etgo doles merito^inerito^ Ecclefia lugeSf ^xfad^ triflißcisßetibus ora rigas.

do^ißimorum Viroruin^ tui Ifigilant altißnefine dolor ts, Tra^ tuifforibus noxA timenda iacen t^ut inuißa dtjstarlit cceleßibM aurah Qm tua tarn duro criminafuße domant^ kAuc grauiora tuoi excellant damna ne^oees» ^utnoßrum lxdent(omen abefloßaput^ Quic^wd idei^florare de(et,la(hrymare decet^ Largner amp;nbsp;noßrü indoluijße malis.

tußan^tparent^cceli noua gloria,ßiltte, Cum^^ tuo Chrißogaudia 'tiera cape. Jam nihil olßuerittthi detre^ator tuas obeunt teter .^ßote yices.. JJulla tuas 'vnjuam ladent conuicia laudeSi-Suermorum liuida turha iacit.

Salue,ßalueiterum,call nouagloria^ B R E NT I Cum^tuo (^hrißo gattdia 'vera cape.

Jamij^ htecßufßciantipaulo pol^tempore '^iiram £t mortem referent carmina noßra tuam..

OD £

Funebris in obitum Reuerendi vi-ri,de Ecclefia Chrifti, per annos 50. optimê rac-rici, D, Iohannis Brcntij, 1eripta ab Henrico Polano à Polans-dorffj Silefio»

Bl^nti'yiale Theologorum maxime^-D E r pericults

Fiuensfuifli cjuiin malts amabile Etcleßaßilatium.

313 harmina izpiLcciii

TefrxdicdndafideiConßantia^

Clarttmper orbem reddidit. Te nobiltd Fatidiei regii liber,

Dédit perenni glortx.

MtnrdvUs reteiiii hoßium, DEI iußtfi^is tempérant^

Traditionibits^Sàlutiispi^nora

,At(^^ yitiant ßacrilege, Defunifjtï omnibttt laiorUttS) yt-lam

Fiibor petijßi lucidum:

Tbißalutii author alma gloria

Tuum coronat 'verticem. ••

Ergo yale,meijj cultum carmînûs

Dolore textumflebili,

Si ^uidbeatosfragilts tnortalium

Tuuat honorßtperßitum, Sulcipeßepulchro corporis ojßa cubent:

’lh/lemoria dur et Fbomints

Tlon trißibus ynq^uamfene^te dentîbuf Æruginofieobnoxia.

Donecredibitarbiter mundi D E V S l(itadaturusgaudia

(^eeleftisjorrimbußßite Clementix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

• Fidentibus expeUo're.

FEUx 0 b r e N TI œz cœli debitafedes

Optatx donat dulcefalutis opw.

ï^vmEKO fidusfocùn^chantijj PHILIPP O, Et pura^index relligionü eras.

Concilium CHRISTI fan^a nunc mentefréquentas, Cernis {ÿ in Triplici numine numen idem,

MEAY«

doHißiinorum y^irorunt, , -jjj

meayapion

In honorem 'fèpulchralem clariß.

vin D, D. Ioannis Brcntij.

Or©-* ó nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cc^xo^iyyaQ

AoifJLTTft^lW- ZSûitT Ôc^lX. ffEÀàüHÇ T HdAVTllj, Koù ^HVH Âofv7ffi p.tfcx.Trgt7rei ôarx x^ûc,

Âa.p.TijHçiç tzs ovpxvô ot^xlt;Jgt;EçoVTcu.

ßs 01 psi Aoipr^vvi pvr xMoiç dêûtvûî’miofi 'Y4-I(Jgt;!x.vh KOLT oAvpyp^fOffoi Aôyo(j'ÿÿûCvôékiJiTû^i LiAmçiVH^ otHgnT5p,fc7r»)(0oV(üio'i/j ûtvoijap.

Koù :FMotlt;; lt;n2c^o/xZ(roi âtoTïçTTé'i (po^CS ,Tu\ot(; K^^àuxv'iB Ksù VA.vp7reii fiç ytif IpOCVnvamp;^/TOi^iOTTfOTfil îtçof X VrPiKçocTCâ^ 5eoi; av^gt;ç uttesh Kgà wxTc/tfî/o'Ê ÛLâtreip TBpop x7]°ivop '^cs^o^H^n^o'ip ijîffip.

AurxçÉTràffvyt B PENTI’xgisofxxj^apHAtoi;dvc^âp^ A'i::^ûp 01 Xçisoto ^oTi^imamp;' 7nf}ii’ Zifzîç, XijçiO'ip zjoAorip dptwófjóh/ot tpd)(pm, IIûM’ ETTxStç Ksti 7)oMojj anTÄKi; a^oiSt po'^^Sopf KHçu'uTfflp Ttyfdlt;pcält;m,KM ol^ix. -ffÇix.ypei,(f tijTrtç, Aç^etth'ç, û-yiHç pvSap f'CJ5ilt;Igt;Hrx â-tdiap,

KûÙTtwH t(5'i'lt;S'a|ÂÇ ZJ'’ op6iûp o'ipop

I-VViCtHÇ, 7îj6gOT3VÇ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;Po^Ç«^

Boto'K,’ tèi,K3Ù. dTroAoLVi piT ocfAoii; «flavxTWo'f Tûîpx^xflàp, TÂT tiriiptt. Kocr ^çxvàp d(pSovomürM, r.i^x ffu 7Vfx7(5ç Up ax«.©^ K9tt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cûv»,

©aoxaçiîç,Ksù nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xcfâpxT®^, eûû^iHi; 7S

Thç Z:pi!îq dpi^xvwp t)(ap stcj)©-' HJ'vTTxGHO'aç, Tfi(wo4gt;xiî,fxovop 0VTX,ffMj't](:Cz^tvpxT St xyvcji Toi ÔtJp ow^rûwo-jp à^âpSii'^ à^pUAnoîtft,

Carmina amp;• Epiccdia Ep TPuriii arxp Ksù iv:p^a(iwn lt;^'f æ'âo'ût. TaS*^ HfAÏp i'dfffip OAvp.TTi®-'

X!)«,9OJ5 a (piÄt B P E N T 1’ «(S'’ liçxviaio'i ^trüw. Zvffît'tuoiç (S/Âinaîcfip cp.is2amp;^ âÂûCTrivoisxf. GASiamp;' oQVtxjiffX!; xy:X fiX^vxKyix kÓ^h-v, iSlitoißcic; 7nfgt;j a’^ûjjU JI Hfjitp ctTtÄis®^ oTricS'ip Asissir tTi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«TTff ^a'fS'açop x^ts^xp.

AA\x KSÙ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'5'«o'a ^ióq, vAu^HÖtot viaàü.

w. F. N.

£ f 7/ 0

AuftriiTiontana, obitumReueren* di in Chrifto Patris, Domini Doótoris Iohannis BrentijrTheologi huius ætacis facile principisjdcplorans.

Vf^irtemlerga tuM atr tundis ftamp;ora palmisi^

Quid defies mafia yoce CQlonwf Écho. onu4i Qhriflophori nondum luxifiifunerapatrKf

Éiut noua fitppeditAtpar cafieueraf Echo, fera.. E^fera ^uodfateor^parit at ^futd quafo dolorem^

Qur'sde iuhet cîeriïpîangtre rumor.Echo, amor Spernere confiieuit mundana,hiat alta Sacerdos.

Splendida resfuerù qua modo queeriti Etho. erit Forte gémitfdum 'vateni nunc «gra trahenttm

Corpora,îohannem turhafacrata. Echo.rata.

Fata fi.netit longosfitpereffe httnc tlt;[efiords annoS} Hocfdtru patria nam hintfiahie^ Etho. ahir

doclißimoruinVirorum^ Tiç

latnfu^t necpergas mutilatos edere ^uxßu^

Stabil nonabijtjiam btnejlabit, Echo, ahit fJeu heu quid mtferutn turban,extrema résultant l^trbttqutefignant htumale nomen. Echo.omen, JB R E N T 1 V S»gt; /uperas yates die ce^Jerit auras 7)ogma ybi Saluißco riteprobabit, Echo, abit lam tam neclentes facaliapenßaßirores

JneuJ'are iuuatjiere^ grata,Echo,rara.

Ite decor^cadat ex humer is nunc ßlendida yeßis

Quis^ canat lachrymisfunera cana,Echo.tanatt

Echo habitant altos montes nunc tota remitte

Etrhaprecer queßsis,î)ttxpérit. Echo, heuperijt, Trißia nunc tundat Ger mama pérora palm is

^ampater hüte credit 7)ux quoq^gnautt^^ Echo, auui, 7)ifie mort quisquisßtperes iamßacra tuere

quot;^vlceroris rtdimas,yt tua yalle. Echo. yale. t .

CARMEN NVMERALE in annum mortis.

t L Ihre tet IgJt pr I'M as foL eCCe repente^ ,gt;lCCtßlt’Brent 11 ßIr ItE's aßra po L1

Aliud an nos ætatisamp; mortis

annum condnens.

ISrentIE's apprenDens terqyIna en L Vßra Iohannes, ^ACCedlt Cclßgt;s, oCla grata, Lares

. Andreas Fabricius Silefius.

- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T 3. E,nXAElpN

tld Carmina Epïcedia

EPYAAION EPITA4gt;IOÎ4

Ad clarißimuni atque amplißimas dinnicatis virum, D. loannem Brent:ium,Sacro-fanciæ Theologiæ Dociorem,inclytæ Academiç Tubingenfis PrO' feirorem fediiIum,Mecck:natem luiim fumma anirni oblêruantiaco«* kndum: de obi'tiipacris (üijViriceleberiimijD. Joannisßren» ttj J faiucaris huangelicæ doftrinæ propagatoris propugnatoris acerrimi, nunc cura

Chrifto.aeuum agentis.

Scriptum ab Auguftino Fabritio Sylcfio, gratitudinisergb.

V‘Kà omnes parùer^matres puerij^

Fundite nunc lachrymas : lu^ut HeliconM alumna Edite nunc trißes : mißrandaßortK iniquum Eieflentes caßtm. Flamßtaui lumme cajj'us 'Brentiw. Heu cultor^urapietatefarentii jEternij cuiw nomen difjierfitin orbe: Luci amp;nbsp;reßituit : tetrisq^ eduxit ab yrnbr^s Qarcerii in tenebrtti amp;nbsp;caea no^eiacentes. ^onßrauitq^ yjami cœli qux ferret ad aßra: Z^fCHRISTVM intrépide lingua el^ calamo^frofefßw ». Frotulit infj diem manßura Volumina chartts Ferpetuts, contramendacia inania Faplt;t Dtemonif ^ußonij : quißmniat efßefotentei» Se cceli^ßygijif lacw,amnisfßeueri Eumentdum. Brenti tu munereflaminù almt Fortiter hunc 'veritw non es contendere contra»

Ergo pofleritas lucis 'Venturaßub auras Foßeritas tefera cawt : (elebrabrereßemftr-

Semftr

do^ißimorum Virorum.

Semper honos,ßudijtui monimentamanelunt, Sed mors currigida è yiudS) hunc lege tulißtd ^An nonlgt;leßoreofueratdignißimui æuo: ^d^onnè pater patriee : patrits decus occidit ingensf 7gt;ÏonnèJalutiferi tradentem dogmata 'Verhi: t^bßtilit atradtes amp;funere clattßt acerboS^ Heu lugenda dies^ nigrtsj^ notanda lapillti, Funera nam pij quißunera trißia 'Brentij’ Immotis animif ocults^ arentibtts hau) it: Jsdurum Silicemsindomitumj^adamanta rigenti quot;PeElorefert tgenuit durtsp^ hunc cautibus horrent Caucaßut ; Hyrcante^^ admorunt ybera Fygres» Quapropter mœfios animosyurbataj^ cun^i ^etlora ctedentes, ob trißiaßata dolete, Jnprimtsj^ piopatri cui ^ix tulit tetas Idbojlra parem mecßo mißeros da peBoreplan^ttf FFirttenberga domits :ßdo esßoliataparenti. ^Attamen immodicum fronts compeßce dolorem. Et cape di^da memor durißolatia caßits. An immortalem mortalt egenteputabts^ Fallerts o longe. Corpus mortaleßepulchro Tradidit ; athereasßed mens remeauit ad auras*. Exultant grauibus tandem dej'unéla periclis En inuenta tjuies : En illa optât a laborum F’iuenti toties efÇ meta reperta parenti.

Ecce datur T)omini moderamine cundla regenWi. Imperij iußi, fanÜos nunc cernere quot;yiultus, 0ßalue prædare pater, noua gaudia yitee Cœleflis, ^renti, parria dectts accipeßtmmum»-0ßaluepreeclare, bonisj^ßruareparatts..

ET ITA--

EPITAPHIVM

ClarißimiSc landißimiviri D. Io

annis Brentij fenioiis, beatæ amp;nbsp;Celebris mcmo-rix. loanne Sleifero Serucftano Authorc:

‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AdLedoreni,

; qui fone yenK^faruntper aßa^ Eijaluereptos tubeio Planes:

Islam '^lorspallida B R E N T IO rapaces Iniecit ‘Domino tnanus dolente.

Chrijli docnitßalubre yerbum,

Et contra fremitus dolosmundi,

tAc ipßtm Satanan, amp;nbsp;Antichrißum (Fidos quot;^nditp qui D EI

Ft quoßsunq^ aident eum colentes

Jnßantf odijstferofurore,

Occidunt, Stymie caniq^ tradunt) ‘MultoscandiduloSfpiosqßibros Æterno madidos Cedri liquore

In lucem dedit, amp;ßcrauit orbi.

nunc pro merité tenetperenne

Qœlum, Itetitiamq^ßempiternam.

Huie ergoplacidumprecareßomnum Tacem, molleßolum, leuemq^ terramgt; Donec tempuf eritpotente flatu P^ando Humints excitatiu ille Cum felicibits ac pijs refurget.

Tantum e^l^ quod^olui ; quot;yiale stiator, ^LIFD.

B R E N TIV S tetherex conjianspietatts amator Htc cubat : at yq/lo wmen in f/rbe ydat,

- nbsp;nbsp;nbsp;■ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Annu»

do^ißimorumworum^

Annus quo obijt»

ErcptVs CLaVftro CarnaLT, perfonat aftra BrentlVs ILLe rel faMa theoLogICæ»

Annus amp;nbsp;Menfis obitus»

AftrapoLI(ah)ïnnt LIbraM prope CynthlVs crrans, BrentlVs ILLe rel fteLLa theoLoglCæ,

Georgivs Hala,

In obitum Reuerendiß. viri

D. Ioannis Bientij.

QVÏ ilocuit ChrtfluM} Chrißo^^fidtlM adhx/itt 'Brentw, ingenio claruä amp;nbsp;elo^io.

/n Cbriflo mariens, Chriflißiper aßra reee^tus^ ^ureafe gandet templa yidere T)ei.

Occidie tlotjuij yiutns cttm corpore 'virtnst Jngenij nabisßent monimentaßtper.

Geor, Ostermarivs

Errata.

Fade 4» lineaantepcnult.dcle, mihi. fac.jfJin.i.deIejhoc, facie S. Jin.3,lege,dedidit, fac,i8.Jin.9,l€ge3Vulgi quocj» fac,2i,lin.u,!cgc, teftatus eft Ecciiis, eadem faciehn,i4.1ege, ointiimodo* fac.jS.Iinu* legejCum, fac,4(J,lin,jo.legeJychnus, ead.facie lin,2tf. pionauim,! lege nouum, fac,79,verCx.(3clt;?.legefic:

Rebus in ambiguis fi quando noxlus error Sparger« implicitis tara venena modis*.