Dit boek hoort bij de Collectie Van Buchell

Huybert van Buchell (1513-1599)

Meer informatie over de collectie is beschikbaar op: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732

Wegens onderzoek aan deze collectie is bij deze boeken ook de volledige buitenkant gescand. De hierna volgende scans zijn in volgorde waarop ze getoond worden:

• • de rug van het boek

• • de kopsnede

• • de frontsnede

• • de staartsnede

• • het achterplat

This book is part of the Van Buchell Collection

Huybert van Buchell (1513-1599)

More information on this collection is available at: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732

Due to research concerning this collection the outside of these books has been scanned in full. The following scans are, in order of appearance:

• • the spine

• • the head edge

• • the fore edge

• • the bottom edge • the back board

s. oct 1472

Hiscoria Gentium

Octavo

S. oct.

1472

Hoceß^

RERVM MEMO-

RABILIVM, QVÆ IN BEL-

GIO, lAM INDE A PAGE ILLA CAMERA-' cenfiintcrCAROLVMV.Rom. Imperat.amp; Fran.ciscvm ' ciusnominisI.RcgemFranciç,terpientiffmemoriæinita,paf-i fimaliquandoeuencrint, Brivi s De sign at lo; cuiin-I tertexta funt, quæctiam in Europa infigtria ac illuftria paffini •ontigerint; deduóla ab 1$ 19. vlquc in 8 3. annum præfcntcni.

HaiScnus à vatiis vario ftylo conlcripta : lam vcrô prx-fcnti facie,amp;qua(îinEpitomatc,Iîngulari ftudio ac induftria cuiufdam Hitto-riarum Studiofî congefta.

tyfccejftt Epitome nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T^egum Francorumomni-

ton, A Pharamiido,ailffenricu»t nbsp;nbsp;nbsp;IIl.ettamnum

re^num admlni^^rantem,'üitai Çefiaeorttm fticctnaiè perlirirger.s :adte[lis Holandt^

AC Zelatidit’ Cotnitibw,

FRANCOFORTI

Apud Sigifniundum Feyrabenium, M- D. L X X X I I L

oAu^ores huiHs Opußuli.

Philippus Gallæus.

Gerhardus Candidus. •

Chronologia omnium Regum Francorum.

Michaël Vofmcrus.

STRENVO AC

NOBILI VIRO, domino Christophoro N e V-fteter,aliascli6Io Sturmer inSclió-feldt amp;c Miftelbach, Reucrcndilli-mi Domini Bambergenfis Epilco-pi confiliario, amp;ic. Domino amp;nbsp;patronofuo ob-fcruando.

tat es elucubrati, non paruofludio in lu~ cem reftituantur, legantur, am^lccle'n-tnr:qudtoma^isHi's To rjfr

(.) ij

P R Æ F A T I o.

cognitionem non incognitam e^c conue-nif.quandoquidem in hac non aliter at-que injl^eculo,qualiterßt adminiflran-da P^ß^ublica oh end a oßßcia ,gerendi fi^'^agiflratus, regendaprouinci^e, re-lucet.^^dhxcß earn laudamus prüden-tid, quaexßolaßne^uteprouenit,non-ne^ Hi ST ORIM 3 qubd rerum •veterum prudentergeßarum inßcon-tineat 'verdate,laudabimus^, Illaßqui-de animos ad lt;2gt;H-uord ucßigia ingre-dienda inflammat.lllares omnes conßr-uat^ amp;nbsp;ne hoc mißrrimo, turbulentißi-moq-, ‘T^pubßatu coUabatur^intedit. Illaßlaivt 'vigeat omniumßeculorü memoria, quam ipßapoßeritas alat^poßeri intueantur ,mirisq-, modis adßiperioris atatis hominu faélaincitetur, facit. lUa 'vitas,mor es ^faéla hominu, cdßlia item, atq-, euentus reru in medioponit.Qjdd? Huiusßledore, ßerupublicaru,Eccle-ßaru,amp;ßcholaruKedlores clarioresßüt.

oHnti-

PRÆFATIO.

lt;iAntiquitatum bifll^iisperuoluen-stratus ciuilis cermt,régna l^rincipatus féliciter regi^ conferuari, amphficari non po/fe ignauia,torpor e,o ~ cioMxu,delltil5yCalan^l^lratura,llyidi■^ nihus: fid^irtute, iufiitia yfugalitate^ amp;nbsp;religione. Œ)cinde, quoad regendes populos t nequaquam opus effe fufur-ronihus, ejfceminatis, omnium bonorum liter ar um oßribusfdgrauibus'vi-ris, prudentibus, magnanimisydoälisß-pietibus 0quot; humants.^ccedit,quod amp;nbsp;J^i militaris faciem nob'tsfuis depingat colorib.Si metandorum caflrorumperi-tiamfignorum codationem, acierum in-flruólionemyordinum pertinacem obßr-uantiam^ oppidorumßlertemoppugna-tionem ftias: fi commeatuumfacilita-tem ßugalitatemque, amp;nbsp;flratagema-tum, inßdiarumquefaciendarum nbsp;'vi-

tandarum occaßonem deßderes: hiflori-ca le^io tibißuppeditabit. Qj^modo,

ßcum hoße dimicandumßit noerfuto^ ne acies ßangatur priecauehis, nß prius, qua ratione contra impetus ilia muni-endaßt i ex bißoria cognoueris Quod ßaliquando continuât, vt circumuen-tus ,angußiis includaris ita'vt nullus elabendipateat exitus, annon tune Annihalis, oAÎfdruhalis, aliorumque du-cum tihi proderuntßratagemata? qua-Uaplurima omnes nohispraferihunt hi-ßoria. Et proßeälo, hoc confiant er aß ßuerarc no duhito,Neminem xmquam boni Imperatoris oßeio ßun^lurum eß ß, qui iam ante rationem htelligerandi à ß/Lartis Qdtoribus ardcntißimis non didicerit. ^d quodaßequendum, tibi pralucere poterit biAoricus ßlen-dor.

1 or r o I neo Logo ommno necejjanam e^e cognitionem htjioriarum, ciiam propbanarum, docet pulcerrime lumen lUudÖccleßa, ^ugußtnjib.z.de Doâl.

P R Æ F A T I o.

Chrifi.cap.zS.exemplo Amhroßj, 'ver-~ baeiiiißunthac: NarrAtione aute hi-' ßorica cum preterita etia hominu in-ßituta narrdtur:P2on inter humana ipja hißoria numerada'venit.quia iam qult;e traßerint,nec infeAaßeri poßint^in or-dine temporum habendajunt. quorum conditor adminißrator Deus eß.A-pud Hebraos ßummum hiAoriai îißu-diu fuit,cum non quibußibet,ßdponti-ßtib. tantum ea cura comittcretur, Prophet is, id quod monumetaipßrum teßatur: lofeph.lib.i. cont.Apion.Pon-tißcib. ’Ps^^anis {ßlisgentiUtits) per-mißa erat poteßas memoriamgerenda-rum in tabulas cdferedi,^ hos Annales “vocarunt Maximos, quaß à Plaximis P otißcib .faclos. Placrob .lib .j .Saturn. cap.z.Etvt manifeßiusfiat quodpoßui-mus.Quis quaß ^aticiniu illudDanie-Itsde quatuor Alonarchiis(ne quem lo-gior materia trattaPadpeluim adigat) 0 iiij

P R Æ F A T I o.

- de bellis interßccejjores Alex^tndrige^ rendis, re^iiis nut intellexerit, 'velaliis ex^licnuerit, qunm qui ipßis hifiorins, qua omnia d‘î^ropheta pradiéîa eue-nijjè teflantur,plenè q^erlufirauerit?

Opus illud J/^irgilianum, non mo^. do rerum mirißca-varietate, Jèntcn-tiarumcpue ÿrauitate iucundum, ßed etidadmoresin omni 'vitagenere,tum

hißoricaamp;fabuloßa multa etiamphy-proprièad natur amßeAantia: 'Ht, de variis animalium naturis, de ar-borum, herbarum,apum, amp;ßmilium ^^^umuirtutib.dementis amp;nbsp;temj^eßa-tib. defluminib. ôquot; eorum ortu. j^nter-texuntur etiam (jeographica, Aßro~ nomic a, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»wq nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;multa d-

^in. Hac ,inquam ,quis in fchola ma-^^ificè iuuentutiexplicare poterit, ni-'ß^^^^eßas, qua obiter ibi tantum

tin^untur^,

P R Æ F A T I o.

tînguntur 3 ex aliü coUegerit hißoriis: Nemo cjHoque Fontem ilium F^ioquen^ tu,'vclpotiiis, (ißFFfoy[en F^manum, abßjue hijioriufacilè coml}rebendet:,amp; quidnam agat, quibus loquatur^co^ gnoßet. Ndco, quod abfolutum ora-toremdixeris neminem ^niße^ exemple ab un du lier It quamplurima nouent. Sedquorßimhac dißuto? quor-ßim^.'vt intelligatur, qua.m pYceclarum^ quAntaque cum 'vtilitate coniundlum ßt, antiqua ilia hißoriarum monu-menta feê^lari nulliusque tantum eße flumen in^enq y dicendi aut ßribendi App ar at um ac copiant tantam , qua quifpiam non dicam compleóïi orando, ßd percenßre numerando hißoriarum commoda utditatem poßit. Non poßum mt hi hoc loco temper are y quin quorundam peruerßtatem reprehen-dam, qui hifloricielcólionü propagators ex alto deßiciunt, rident y pro

P R Æ F A T I o.

ItiâiJyrio habent, gametes illuclComi-^ cum'. Nihil dieetHï,qHod non j^uerit di^um priiis. quid qu^sfo ifli ^ventres moliuntur^ quid Agunt ƒ quid cogitant? ‘^liud certènihil^nifi quodmoUesdi^ feentium animos à 'veraluce auocarc^

in perpétuas conenturpracipitare tenehras : V'ih hominesnihili, adatri ^itis ianuam detrudendi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Kf autem i/îos (i^ddomos communi luce AC conucrfationc humana indignos cenjèmus: ßc 'aterna laudis praconio dignißimi iudicandißnt^ qui fummi ingenij virikresfor titer geßas ab inte-ritu uindicarunt, in or bis terrarum memoriam fempiternam f^arßrunt ac difeminarunt. Nfirari interdumfole-mus monumenta area j imagines ojetu-fas mutasflatuas : at multb magis homines antiquesqui ante multa(e-cula vixerunt, admirari nos dccet. hos enim Hifloria non vt mutas imagines^

P R Æ F A T I o.

fed nobifcum collo/^uentef mor uni noßrorum ^viua qutedam ßmulacra in cofißct^um nobisßßum. QjMmobrem Chronica leger un t etiam Etßnici.tum, cluia cognitioper fefe •vtilts : tum quia proponuntur in iis muhiphccs commo-ncfaCliones, norma 'vita in ey.cni-plis conßicitur ; qu^e fane omnia candi-dum leéîot em non mediocriter afßcme,

Quando igitur,yirÂmplifsime,prater alias ßudiorum porti ones hac hißo-ria cognitio ( iit ex pramifis liquet ) tarn eß neceßaria, njt citra hanc recle admini/lrarinon pofit quicquam: aliquot ann 'is id quot;vniceßudui, quo meo ty-^ po (fmper cnim nihil antiquius. qudm ‘^Pyeipubl.litcrariainfruirc, hab in) o-mnis generis hißoriographi quam erne-datifimè defer ib er ent ur. ëitts cona-tus exempla efe p ofunt,Glutar chus, Liuius, loßphus Slcidanus: qui 'vcl ßliu^ Nomcnclatura cllt;^itateßudio-

PR ÆF AT I o.

fis comedantur. Nucuero nouumqtio-dammodo o^ujculum, De rehus \Belgi-ctsdnßriptum^hiflorica caftraßquen-tihui ('utßenondu/^iaducimar) dele-^labile futurum in l)ublicum ireper-mittimus. (jompleétitur enim omnes resmemorahiles ,qua iam inde d pace ilia Qameracenfiinter Carolum D. lipman. Imper at. amp;nbsp;Francißum eius no-mtnis 1. Francis Fp^em, terpientißi-mAmemorix inita^idußres apud Bellas euenertnt,quilgt;us intertexta conßi-ciuntur, qttiC etiam in Europa paßim inßgma facinora contigerint ; acceßit quoque Epitome ßegum omnium Francoru d P haramundo,ad Hen-ricum vßq-, III. etiamnum reÿaum ad-minißrantcm, vitas amp;nbsp;geßaßccincle perßringens : vnd cum ordine Jmperij ac nominum ßngulorum Holandia: Zelandit£ Comitum. Qua licet Para-leipomenum a^eélum reprafentent,ta

rnen

men non inutile er it, duties er« cleßaßicas mutationes totius Belgtjin~y ßficere: quandoquidem mea fententia. nulla,ßt nat io yin quanoflroaeuo tot mu-tationes, tot belU, tot ßra^es emerß-vint y quot‘bBelgium nobis o^endit.

(ßüm'verb y'vir Nobilißime y diu, multumque dißicerem, eut haße hißo-ria,s redißimb dedicarenty tu 'vnus oc-currißiyCui hocmeum qualecunque in teßudtum non ingratumßcraba, quiq; tum ob multiiugam eruditionem, tum inßgnemy qua poüeSy authoritatem,pa-trocintum huic libroprieiiare commode ^oteris. Q^bus enim inprocliui efl, omnia ne intcllecla quidcm, calumnia-riy nommis tut prarogatiua deterriti, a,calumniis temperabunt, addcy quod eo minus Zoili hanc noflram opellam ßis cachinnisac mvrdacibus calumnits macularenitcnturycumß:idtdr‘ E-ßatrem habere Cathedralis Herbipo-

P R Æ F A T I o.

lenßi Eccleßa Qanonïcum dignißimü, Qimhergenßs 'vero^Decanum 'vigiLin-tißimum, 'virum hterk appnme do~ äliim, ingenio acutißimum, nbsp;nbsp;quod o-

mnibus mciius eft, in Dei timorc -ßandla conuerßitione nominatumdnquc tanta excellentia , vt dignm à primât nota hominib. Epißcopali eleaatione iu-dicetnr. T.N.8. igitur^'vthanc com-peüationem meam perbeni^ne admit-tat, inflitiitum dedicationis probet^ mc^ne in numcrum cultorum ßuorurh reßerat^ ctiam atqnc etiam ropo. Jdß obtinuero, 'vberrimos conßiüj meißn~ ßnspercipiam ac nihileorum, qua ad pradicationem laudem I\b. 8. pertinere inteÜexero^ in me dcßderari fludebo. Qjtam ea 'valetudinis proße-ritate^eoque rerum ac conßliorumßeli-. cißccejßtflorereprccor, quo njiri pie-tateac^ 'virtute, meritisque erga Id^m-publicam literariam itß^nes à boni/ omnibui

P K Æ F A T I o.

omnibus dignißimi iudicantur. P^ale b^ir Çeleberrime. Francoßorti AFœ-niex adibus noßris^menjehl. ^nno

ßilutis humaniX

T. N. E.

' 5igifmundusFeyrabcnius,Bi» bliopola Francofortanus, addidilTimus.

RERVM BELGP

CARVM BREVIS

DESIGNATIO.

ARRATIONISF erum Belgicarum / Exordium ab Anno 1529. fumcrc placuiu R nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;promulgationc Pacis,

inter Pontif.Roman. Clement, eiusnomi-nis VII. Carolnm à primo huiusnominis V, Imperat-Roman.Francifcuml. GalIorum,amp;Een-ricum Angliae, Reges , Canieraci Belgarum , aufpice Deo, initæ, in ædcDeiparæ facra, congregato orna-tifsimo agmine proccrum, afsiftente omni faftigio or-dinis Ecciefiaftici, circumfufa ingenti officiorum ac magiftratiiiim ciuilium multitudine. Eft autem hoc fere initio quacfita.

MpEKATOR CAESAR. CA-ROLVS V. ETFRANCI-s c V s I. Tran corn Rex, non fef-äiuturno hello dunta^ xat,ßdaliointentit quianimirum Imper.a

Turco y expeditionem Rannonicam laciente, Außriaßtafiihtimehatt Franc, rerum cum • puhlicarum,tumßtarum acerbitate commo~ ueba-

De r e b Vi

Hcliitur-. determinaruntpoßremo, concordi-am interfeconflittiere. Earn ob rem, Càmerd-ctim,libera adhuc, dr neutrita partis vrbem^ in medio fere Belgto fit am ( z/ti fatalem, ad grattißimas R. P. C.confultationes, dr induct ar urn, fœder urn, ac pacis folenni promulgation ei am ohm célébrât am ) delegerunt. Inte-rea igitur temporis , t^tto in Htßania inter dementem Vil. Rom.Pont.Max.dr Imper, conuenit :hinc, à Cxfarianis,Margarita Au-ßrias, Maximthàni Aug. flia ( ea Carolo V.. erat auia,procfue nepote tun c Belgium ob tinebat )inde'vero, a Gallis Aloyfa Allobrox Regia materßuxeadcm Erancix rebttsprxerat) cum Iplendtda pompa delecti comitatus, cjub condiclum erat , meditatx Tjcnerunt^hase-nimuero deducebant, e^ui ambabus erantaut àcofilijs,autabaclis, autàftcretis'-dr ahf pro-ceres, quoruminterceßtone z/trinyueoptata paxfacilior, xquabihorf^ effet, o/uh poft quant conuemlfent ex prxcipuis Italtx ciuitatibus legati, put a, a Venet is, ab Inßtbribus, à Flo -rentinis,drßi qui effent It alarum reltquorum. Gallicarum partium ftudiofi,Rom. Pont.prêter Salutatum ( quires Pontißciasanteaillio procitrabat ) Capuamtm item anttßttem cadent

BëLGICIS» ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;±

liew mißt. Britannicum nero legationemfi^ mul oh tb ant Londinenfis Pont.^Suffolchim Ducis t it ulo honoratus. Ita^^ per accenfos He-roidumreconciliatricum coaSio femel at que it er um Senatu,poflquam de alternes contrat uersfac tonfultationihus.,diu multum^ iuri ßeriti difputajßnf. Gallipoßrernopra nimio quodarnßuarum rerumfludio, reliais Italis Non. Sextil, ex Anno iszQ.pacem cum Ca-fareanis, hisfummatim conditionibus,delihe 'rato fecere.

Francisco Delphin at e, équot; Henrico Aureliano, liberis Regijs{ obßdibus in Hißania patrie, trienio ante, è cuflodia in regnunt remißt, quantumuis licet conduplicatd iß am redemptioniseßifummam rumorfuerit vulgaris ) manunnßis, non modo Rex, duodecies centena millia auresrum Scutatorum appen-deret Imp fedef Imp. nomine fextantem iti-dem iam di^lA(ummA ipft AngliA Regi.

SES Qv IM E N s E, ƒ öf/ promulgatam per feciales pacem, quidquid iurtfdiclionis Me-diolanenßs Rex prAoccupaßet ,id omne Imp. redder et. A ft am coloniam dederet,(ifvniuer fum eorum ius in Imp. tranßcriberet.

Bariolvm,C/dpuliAPeucetiA mariti-

A A mum

De r e b r s

mum oppidum,etfi quid aliudregni Neapolamp; CS, ex lmp. dit tone cepijjet, Rex quamprimum ce der et.

3) Corum Senat U Veneto Rexproteßaretur, quo Uli ÇXformula Cuni'acea, redder ent Imp. occupât urn Apulia partem ; quod ni faxint. Venetorum itidem hoßis Rex effet. nbsp;nbsp;Imper,

dumßum armù repet er et, cents tarnen con^ ditionibtts} fuppetiasiret.

„ Ex conuentu Âiadrilitio, sum Elandria, turn Artufia, neenon Neruiorum, atq^ Atre-* bat um ciuitates, dominatuRegio libérât a, in Nlucr lmp femeltransferrentur fimuletiam l'isilla ranus , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

Dux inueterata,quam AmbarrusjuperBraban-Tuigo. olim intendtffet, abdicaretur.

33 ^.^HioneBorboniaexolefcente legitimi nepotesfurrepta fibi cernerent hareditatem.

»3 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;“E^e Rex dein ceps 'n lit Principum offteio-

fius adhareret, ne aut in rebus Italic 'is, aut Cermanicis contra Imp.intercederet.

33 nbsp;nbsp;Contra lmp. quidquid Erancia lurifdiSlio

n‘is citrayZiltrâue Somanamflume, quidquid in Mortn'is, quidquid in prouincia Rom.flbi quoquo modo zgt;endicajflt ; Id omne circum'. fcripto etiamfuture tempore, tranfriptum in Regem,renuntiaret,

^^od

V BeLGICIS» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3

ad Aeduos, vel Burgundios at tine-ret, iuftitium vt eßet,

Leonora Außriat) lmp. Germana fo~*^ ror,FrancifioRegi,certo nuptum daretur. Ea propterßenßa obfidet( liberos patri congratu-latum) ab Hißania inpatriam deduceret : ae it a Francia innuberet,id matrimonij (ß afft-nitatis vincttlum,pariter^ concordiaflabtli-mentum eßet. Cat er a conuenttts capita, ceu pa rum momenti,propter breuitatisfiudium re-ticere maluimua. Venerunt inparte huittsfeeder is ,fummarius Pont.Romdeinde Allobro-gum Regulus,vna cu vniuerfafidalitate,(]ua ab alterutropacatorum manifeftefiabat, qua restamen Florentinos maxime ßaudauit.ß-quidemlmp. tranfa£ia{yti diximus J Ponti-ßcia controuerßa,Philiberto CabillonioArau-ßorum Principe qui tunc temporis adNeapo-lim inftruFium habebat exercitu ) negotium continuo dederat,illud ipftm requirete Pont. Clem, Florentinosinuadendi. obid Arauß-Kus Romam contendit, nbsp;communicato con-

ßlio concludit, ßatimcumipßmenß Aitgu-ßo Perußam,omnium primam,[è veile adori-fi’ amp;i (exaFio inde Malatefta Ballione ) ea ad font. Rom.ditionem tradu£la,deinde in Flo-

A i renti-

De r e b vs

^entinosinßtltnre, poßremo Tjrbemßmul enmpAtria. redders Medicûm familie , qu» pr» tempore exulubat. Porro cum nuUkplaner ^tionihfn perfunderi pot er at Flor ent mit njt hanc intra mœnia, ciuitatem^ reciperent, euncia, qua adßeflinendum bellum neceffària. erant, dtli^ter comparabant, wbem ac municipia ^ua omnia, pramuniebant.deni^ho-ßilem impetumfortiter expectabant.

Dum bellum adornatur Florentinum,lmp. cui iamdudum deliheratum erat, data occa-fione, inaugurandi caufa ( -vt^^ auito more Augußu^ falutaretur ) in Italiam traqcere, conßenß Pratoria, Barcinone filuens, cunt inßrucla longarum nauiumclaße, Ltbonotho flanteprid.ld. Sçxtil- Genuamappulit. mde Placentiamtransijt. 'ut ^Pont.expacitone Bononiam venturum, conueniret, res In-Jubricaslquibus baud it a pridem audits erat} fuaprajentiainterim confirmaret.fiquidern ßatus Mediolanenfis meliorempartem , ar-mis e Gallorum manibtu ext or tarn, for tuit o coortanefcio qua inter Tribb.mill. ^Fran-cifium SfortiamQin quern ea regio, iure gen-ttlttio, pi’cprie rectdebat) dijßnßone, Anton. Laua, virmilitaris dtfciplina, nbsp;nbsp;belliglgrta

inß-

'Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4

o^ficio^, Imp. continebAt. etß pArsATjero Domino interim audit Je necjua-, quApatiebaturtoiuin SfortiA mordicusadhin-rebat) parte alicjuaetiaGairis Jibi vendicatib. Per eos ipfis feredies Solymanui Otoma-nus Dur corum tyr annus, confiât o inHungtt' ria numerofû exercitu, cui tp/i identidem ade-rat, in Aufiriam incurfins, ViennamPanno-»i£ fùperiortsficundumDanubium pojitam, •vrbem primariam objedit. Earn Philippus Palatinus,Nico laus Salmenßs^ejquot; Gulielmus Rogendorfius, Comités ,ßdemß^ Tribb, mill, cu deleSiopeditum, ecjuitumß^ Germanorum prußdio fiortiter tuebantur. it a vt, omni op pugnationis fia perper am intent ata, acui-ginti, Afiaticadiritate, continuo, temer et ei' men,fact IS imprcjùonibus,^ deßderat'isJuo-rum cireiter 6o. millibus, re infcda, accepta maximo detrimcnto,fiib medium Oclobrim, receptui Twcus cecinerit.Ardebat itaBarba-rus, i^ui Aeactdinis quibujdam minis Dir eu mifieris Chrifiianis imprecatusfertur, atcjue Deosjuos gentilitios obtefiatus, adiurajje, prixßo adfore fecumulto copiofiore exercitu, nec niß expugnata illafrbepedem relaturum militémuein Dhraciamreductus-um.

De re b V j

^^6 ipfàäutumnopeßilensr^uidtim/icle-tifer morbui erupit. tptiod inAuditum malum niAnauit nonfolum perBelgium.,at^ inferna-teii 'Theutonesyfed etiam Jùperiorem Germa^ niam tranfiendit, quod vel À not arum indi-cio uelab efficietiapottttt Sudoriferum ijuI-go vocitAbant. (^ttippe correptos AffeStofi^ue eo marbo huberior quad am nbsp;nbsp;nbsp;injolita defùda-

tfo prodebat. excjuo fudorecu cohorruijjèntt •fehementißimAfebri, alte in ßbris ab dit a, mirAndum in modum iaSiabantur. ita vt, non Integra vert ente fe die nAturali, guan-tuniuis licet bona valetudine firmA^ corpo-rAturAAntefuiJßent, dolorib. dißra^i,proti-nus emoreretur.cjuod tAbum,licet horariumt acerbe ojnoquo verfiit pergraffàndo , did ne~ guit, guantam hominumflragem promifcue fecerit, guantum terroris orbi incujjertt, Porro in meraßolitudine humana op 'u (vt ca~ lamitate ßadi ßg affidt facerefolent )diui-num numen tandem imp lor at ur. itur adpiot preces ,decernuntur JùppltcationesDeo. An~ douerpia,ficut ßgin algs plerifgue Germania fiuitatib. Amburbalia annua inflituuntur. itague ei malo poflrem9,velab Empiricis,vel lt;i Britannu, qui conßmili contagione olim a-

Uquanda

Eelgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5

Uifuando laborauerant, prüfens remedium Theutoni didicerunt, udhibuerunt^ huiufie--modi^ 'vt AgrotAnteis nimirum, letio decum-benteis,At^ opprime conteÜosfouerent.,deti-nerent^ immobileis, ac(umm opéré cauerent, neilli grAue immoderâtum^i 'ventunt folum nonfentirent, (èdne cjuamlibei quidem lenit ter fluent is aèris exeitatione minimum offender ent ur. quibtss interim ^etfi di At am prxfcri-bebant, quam maxime hoc curabant, •vt in-flomneis eas (quot diximus} horos ducerent. ideo male habentibus cußodes adiungebantf xrt ne flcilicet letalis flomnus incautis obrepe-ret. ad quern, quo naturafacilitts, z/el •ultrs prouocabantur Agrotantes, eofanedifficilittt ob impeditos aggrauatos^fpirittss •vitaleis» AC vix ab eo coérceri pot er ant. in quern,ßforte per incuriam cußodiA incidiflint, confipi-t or urn inßar, profunde dor mien do extingue-bantur. Horum autem quamplurimi, quan-do iam did a ratione curiofitts operti, ledóque^ foti,obfiruabantur, nec ni tot as •vi^nti quatuor horos 'uigilabant ; ßtperabant quidem. partim uero adprißinam valetudinemogre, partim tardiufcule, partim nunquam redie-runt,nec mirum, cumtantopere^corporisy . A ƒ ^ani-

De r eb V s

Animi vires ejjènt AffeélA.^M de lue iuxt^t (ordate atg^ eleganter, primi nominis Aiedi-çi, CaflroandouerfanuS) RolandusAiachli-niantts/eriptos libellos reliquerut ; c/Htden» illos vtilißimoStvelob hoc, ad conßmilem oc-cafioneiuremerito dignißimos qui in omnibus Itbrarijsfludtofi conferuentur. Erant verb, qm idgenus contagionis cœlitus immißt, movbum Angelicum dicerent : ante qua-draginta treis annos, ferßmili omninopeßi-kntiaillicpergrajpinte, incredibilem homi-mtm ßrAgent edit am, coAtaneorum memoriA propalam aßeuerarent. quam opinionem pe-riclitatione atq^ vßi longinqui temporis confirm abant. quad ab lila vßq^ tempeßateadhac diem, in illo cœlo, ft eil a quAdam h Ar er ent. A-pudTeutonosverbfiipernateis, arinonA cha-ritas fiumma tune temporis etiamßiit. adeo^ eaprouincia tripItcigrautfiimorum fiupplicio rtimgenere (quo, cum offenßas minime vide-turdtutiuspati poße Deus, in ingrat it udine hominum animaduertereßolet ] non obßure aßiciebatur, bello, peftifera lue, eß fame, id quod ad ipfiam, qua in illud tempor'u incidit, Religionis ijii7ctij.ói^ucrnr quidam detorquere (onafttur^

Hie

E E L ΠI C I s.

6

Uicnon pojpifn fatumiraricfuorundaho-winumfloliditAtem, (^ttum nobis altqtt-odmit Ium immifirit Detss 'vitijs hominum exacer^ batuSiCtdpd^jn aha, rejciut,^, quot;vt cancs proiedum mordent lajidem,non at tendent es adfgt;rojcientem.Pièfuceremus ,fi nojmetipßs açcufaremtu : quandocftttdem nemo fine erimine ’uiuat'.

Sccuto Nouembri Pont.quojic commenda-t io rem Imper, redderet nuperrime (iifieptam aduerfus Plorentinos expcditione-, Bononiam 'venit.necita multo poll eodem Imp .eß profeltus. Int er quos,cum pra cateris hoc ageretur» qtû res Italica componeretur Imp. ob vrgcn-teis caufas ad Teutonos recurrtt, fait a pritts

X libera poteßate Sfortia, vta, crimine Maießet tisfipurgaref.quofißentetCognitatj^ rei caufi^ accepta, quam moderate prudent erdefe-rebat i except tone (fuafore nbsp;nbsp;impulfore Pont,

qui ea in re Injubri multam operam ponebat} penßonepecuniaria,tempore certo prafcripta, multatoreo, cert a tarnen lege ac condittone, culpamimp. condonauit. acßmul Decembri ßatum omnem reconciliato conceßit, except9 Nouocomo (ß a,rce Mediolanenß: qttiX, in print i at? nifcripturotin retittutt^

Eodew

De rebvs

Eodent tempore Veneti^cjut SfortLe^ Plo^ rentinisfœdere iun^i,inApuliii,at^trt toga-ti Gallia, diutino hellolmp.antelacejjèrant,in hafce condittonesdefcenderut-. lmp.quidquid defuo vtrobiq^ ipß occupaffènt,rejittueret ; imper at am pecuniam perfoluerent. Pont.ve-ro Rauennam ac Ceruiam, cum Tjniuerfa iu-.rifdtplione, redderent.

SeptennioferèpoHRhodum à T’trcis dedi~ ùone captam, milites illi,quihtts olim Hiero^ foljmitarioriim H. Ioannis , Jubindeautent Rhodiorum cognomen fuit, ac occupât is illis nimirumfdibus, diu vitro citroq^ circumua gati, acin Italtalongis nauibus deueSii, tandem eo ipfo anno,cenfenteacinnueteitaPont. confentiente porro lmp.in Melitam infulam, tanquam comutata colonia, commigrarunt, ea maris Médit erranei in fila, qua ex parte Africam refpicit,atq^ Camarinam ciuitatemy fat is lato ab Siciliamari,pertculo/oq^dißun-^la ePl dr citer 6 o.paßßum millibus,cuius ambitus pari interuallopropedefcribitur. quo loci, qui a fide 'ispofuerunt', Melitenfes milites quartitmiam vulgo appellantur. vndeexoc-caßone egredientes, maria omnia lußrant, àquot; firaticamfacientibus Barbaris tum Reipub.

Chrißiit-

, Bëlgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7 nbsp;nbsp;nbsp;,

Chrißianx hoßibtts Turcù,niiuAlibfisfrAl^s concHrrunti

Ineuntisannii5io.{flytoRontAno)me»ß tSJt', FebruArio Apud RononiAm,noHo quidem more {ßcjuidem id ccremontArum gentu RomA ßeri conpteuißet )ÀPont.eodie, (^uiD. Ma-thia conßecTAtui erAt-, inAugurAtur Imp. Caß CAr. y. Aug.qttem diemiHAturAßbifortunA-tum i multude CAufisßAtuebAt, ejuodnA-t Alis ei eßet i^uotAnnis honorifice per co leb At. Hoc enim die-, ft At im cum monAde fitprAfiß quichiliadem Annorum a nAto chriflo GAn-dAui, Pleumoßorummetropoli, illußrißimo pArtu CArolus fuerAt aditus. hoc ( incfuAm) die, Ante i^uinquennium, collAtisßgnis Prune t I. PrAnciu Regemi ttd Ticinum, viuum cepe-tAt,

Sub idem tempus, Perrurius, ebdem ub Imp. Accitus, udfidundas trunßgendAß^ con-trouerßas, cjuuei cum Pont, erunt, publico commeAtu inßruPius,zgt;bi Rononium Acceßt: tommittiturnegotium Imp. vt litem Vindi-ciArumlegedeßniAt. Imp. quot;vero, 'vtro^inte-rimbeneJperAreiuJfo,ii.CAl. April, ub Aemi- n-Cal. Ua GermAniArepetß. inde in Belgio demum /ecundura PerrArium iudicAutf.AlutinAm

Regium

D E R E B V s

Le fi di, nmpliu ci ui tat eis, 'v»a cutft ear um territoria vniuerfo, ex squo nbsp;nbsp;bono,

iurifdiclionis t^uidem Ferrarienjis ejfe. Ulis U gitur,'Utißio Ferrarium, denuo indueret P'St. ßd, manete interim antiquo nbsp;confueto cen-

ß, fro re nata à Ferrario reciferet cent en a, mt III a, aureor. Ducator. Pont, tarnen ah hoc Jmf. iudicio alienus, fro farte virili fen-tentiam eins imfrobare, neciudicatumface-re .ficuto lunio,Francia. Rex, cum faria fecif Jet, liberos ob fides recefit, acfiibinde defion-fam Leonor am, cuM reductbns obfdihus, ad Celt as 'venientcm, nuftÿsfmftu incredibi-li,^ luxu maxima, nonfinefofulari latitia, in vrbeParrhifiorum faStù, ztxorem duxit,. ttii cert at im uel ob hoc in vniuerfium omnis Francia congratulabatur, cjuod a diuturno exit tofiobello,in commun! face, regnum tandem alicpuando refiirare, ac refiorefcere vide-retur.

Facata relicfua Italia, foli iam fifererant Florentini, afperrimo hello imflicati, amp;ab • focijs,feederatifj^deftituti. ’veruntameninfi- ! gni ant mor urn altitudinenec aduerfie for tit- gt;nbsp;na, aut rninitanti hof i vfiiam cedebat. cjuin • communit a ciutt ate, Amélioré farte muni-cifiorumt j

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8

tip io rum, mititem cogebant, ^fibiimmenfr pecunitirum viproutdebant, (juæ cuncladum wagHA folertii tpficurant, Mal. Ballion tem-fort Perußant Araufino, Pontißclefue tradi-dit .fed idem de ßatu detect its , Florentiam tranßensfub ea ciuitatefipendium merebat. itanullofere lab ore, receptaPernfa, Arauß-fitts continuo territorium Florentinum inna-dtt. Htc vno curf Spellam , Cortonam, Anettiimpaclione capit .poßremo autem XP. Cal.Nonemb. (annißtperioris)caßraadmu-rosvrhis ponit. interim , vbi Arauftnm co-gnofiit tarn amplam urbem, 'vno, nec eo qtii-dem numero[o exercitu, Z’ixdii expugnatum iri-.res obfidionipropior('vtierat)aiuat}i dp-pugnationi nbsp;nbsp;nbsp;eo fuit,donee Imp.(cui, Sfor-

tia,^ t'enetis iamßbi réconciliât ii,tunc qui-dem nulla omnino alia,prater unicam Flore-tinorum ciuitatem, capejßnda reflabat ) ad Araußnum exercitum, eas omneis miliium copiai, 'una cum toto apparatu bellico yCfuav-niuerfa tarn pridem in togata Gallia habuiß ßt ,adiunxtjßt. in c^uibus erat vet er anorum legio,nee non exercitatfimi Trtbuni, ac duces , centurionefif^ acerrimi, excepta nomina-tim Ant. Laua. c^uiforte Medialani Jubßtte-rati

Di r eb Vs

rat. In hoc Tlofentinum bellum Ligures, Se-rsenßs, ac Lucenfis Pont. Imp ( quunquum fortaßis nollent ) auxilitt it idemfubmtttebat. Nec 'Verb obfefforumvirtuti ojuidt^uam deceß ßt.aquibu.i, etfi veterrimificij aperte de/ci-Mrdt, nec Francilt;e Rex(de e^uo it a meritifue-rant, 'vt crimen ptbiturum ilium fuijfe minime credidiffent ) tandemfitppetias iaborantibfcs iretdnterim lt;^a taUbtts rerum dominii opprimcbantur,^amp;tam potentibut exercitibt^ obßdebanttir, noninfiaLiU ani-■mis modo Plorentini dues contra impetum hofiium vehementer obdurabant, verum et-iamfor titer vbi^^ feß gerebant : donee Piflo-rio, Prato ,at^fEmpoli, tributßmul amifif eppidis, legatumprlt;s.tereaFerrucium t vna eum copß, in Stellattnisprofiigatum, ati^ue interfedum, nuntius malor um, iuffus in ci-uitatem retuliffet. ojuo in pralio gt;nbsp;(juantjuam Araufinusfuerit cofoßw'-, lt;juiafolito preßtuSf angufliufj^ coercebantur, lt;^uia commeatus in vr be par um , minus item munitionis ne-eeßfariarum rerum erat, (juibus propugnatio^ nem prorogarent, cjuia deni^ inter Mal. Bal-licnem eß hoßeisßcreto conuenerat : in his difficultatibus poßti, honeßam paFiionem

OptA~

Belgicis.

cptahant. igiturin caflra.,adFerdinl-dum Gonza.ga(is in demorttiiAraußni locum fHeratßtffeclus ) legatis, decimo demum men fi,jgt;oH ob/èj]am, ofpugnatamj^ Florentiam-, 4.ld. Sext.non omnino intquis codittonibttSf concordiam conflituerunt cum hoßtbtts ; modo ne Conuentis derogatum eßet, quorum hxc fuitßlmma: Et k Pont. Abs ciuitate Imper. attrtbueretur Aucloritas Di£laturse, nimtrn formulam prx/crthedi, quideincepsforetflatus ctuitatiSi tn cölumifimper manente Uber täte. Stdinhacippärerumpcrturbatione, ae confufione, dumpaFla colligiturpecunia {quo fc mtlitihusflipendta perjolueretur) Barpto-lemxus P'alorius gt;nbsp;legatus Pontificius { qui 0-mnia Ballionis confllia tetigerat, ipfiq^ ex con uetii Per a flamfucratrediturus fplorentiam introgrcjjùs,zgt;bt abquot duels/upplicio capi-tali affect (Jet, alios exilio,alios alio pact o mul-taffèt, adextremum 'uniucrfam rem Eloren-. tinorum ad Pont,Rom. pot eflatem traduxit,

Imp.etiam inftperaut dißimulato,autdein-duflria Jupprejjo lihertatls Zfocabulo , it a a clem, Pont, capitarerum agendarum fumèrent e, inftruclus, deinceps tulit : Et ilia ipflt norma ac remla cum magiflratuum, turn ci • B uitatif

De REB vs

” nit atu effet, ciux 'vniuerfi Diciaiorihm dtcibuafuijjet. interim frinci fem in ea locuy

*’ Alexander Medices ,Pont.nef os, Imf. verb defignatus gener (vtfotecui naturalefiliam dejpondijfft)obtineret.ea lege, conditione, vt ab eo, tanqtiam huer edit ar io iure liberi in-

** uicemfiiccederent. ƒ ttbß Uber is deceffifpt ** Alexander-yfrofinijuiMeatcumfamili£,ni-hilominus tantundem iurts in Florentinos, »’ atque if/è habufffit,relii^uo etiam tempore ha ** berent.qua Imp.fèntentiadeincepstenuit.

Eodem tempore,ingens, affecîu horren dus comet a, de cœlo vtffùs ,per integrumfere menfim perflitit.

Po N T. fx Aemilia Rom am retierßis,'uix paululumfne illitts, nec reprekenfione e/^en-tisviFloriaÇ qua cum maxima Italiamalo, non multo ante part afuerat )commodoTafits esiabjq^omni incommoda, quippefi eut a De-eembrifiupenda quadam aquarum tempefia tes non adipfam vrbem folum,fidin toto Ratiofiner ut : nbsp;nbsp;quidemjupra fidem ab fient ium

tnaiores. Deplueratfiorte integrum biduum: it a vt necflumina,nectorretes,neclacu5, nec paludes confiuetis a lu eis continerentur. Hls accedebat. Außer cum agnatis vent 'ts per eos dies

B E L o I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IO

dies a meridiano car dine vehementißime re-flauerat,is Ty berimefaucets it a infiderat, vt non modo iam inßuxti fto tucftomorenoin-tcr/ecaret maritinaos aflus Tyberis, tot men-tanarum acfuarumflucfibtts (vt reliquam o-mittamus illuuiem ) auStus :fedpotius cedendo recurrerCiat^ ee pacdo ripas, quibtts arceri confteuijjet,perfringere, tranfgrediq^ cogere-tur, qutprofePfo Roma prater/uperioru tem-porum mcmoriamfic creuit, iJt z/rbis maior pars alte infra aquam ejfrt.itaq^ annona ac quot;viélus ,per omniafere compita, tanquam in fragno degentibtfs, infcaphis/ubueherentur. St etit inundatio 'vrbanadies aliquam multos.qua vbifrtbfedit,innumera cum publico-rum, tumpriuatorum opcrum confricieban-tur ruina:putapontium, moletrinarum, a-dium. Rerum verb, quaru illic fa£la fit iaSlu-ra,nempe mercium, omn'ts generisfuppelleSii Hum, nec nonfigetum nbsp;nbsp;annona aftimatio-

nem,gazam Regiam exaquareframafuit.mn fusporro, quod fueritprahoc, velar mentis velgregis, velalio quouis difiendio, difcri-men: videlicet hominum prorntfiue demerfi-rum cadauera, ac mifirabilem cladem, mihi religio cli dicere, Exprefrit ifrum

Ei tfd

De rebvs

gd perpetuum rei horrendes, memorieim ter-ßh^imis rhytmis, popttUrt lingua ,Jane truant elegantißime Alojfius Alemanu^s ,haud vulgär is poêt a Florentine. .

' Circa idem tempe in Belgio maritimo, put a in Frisijs, Bathauis, Zelandis, ac Flan-dris (jui omnes lmp. dz Auflriadùmfamilta amplißima harent )nec no in Morinis, Armo ricis,acaltjs Francia (iihieclis populis,Oceano ßnitimis,coorta,folito maior, vndarum tem-pejîe (propter Circium amp;nbsp;Coru, ventos per- ' tinacißime tunc reflanteis fub Septentrioni-he, mareforte info let ie aßuahat)abforptis integris colontjs cladem incredibtlem homi-nibe intulit : brutorum, befliarumf^ inßni-tam flragem adidit :r er um denig^ iadturam inaßimabilem vtrobiy^fecit.

Im p. Italia profecîe ad Germanos, vieil S.P.gFCenn.de Rcl/gione agoet ,cum comitia maxima apud Auguftam Vindelico-rum, ipuo conuocate est totefate lmpera-torie,diu duxißit : in regioneßane fvtipro-uerbiodicitur) venit: trabemg^ in omnibe repperit. Prsteß/wtes enimuero cpuandam,cjua Beligionisfua,dzßdet commu nicaterattones aperte declarabant, in Sena-

tulmt).

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;II

tu Imp-obtrujèrunt.cuiformiihe Confeßionis _ Augiiji^nx nome adhuc man et. Porrolmp.ho rum iï^iiyioKQynaeiintrofJfectaintercedere, coa-trauentre, ac legem aut innouanda relizione , donee œcumenico cjuopiam Concilio i, fecus decretiif-(ent.^^A Proteflantium nomcnclatttra, ae J'odalttM inde conflata,tnuenta^ßint : e^uiu ßpertoris anni Oenipontano in Comitio Fer-dinandM ( Imp.germanftsfiater,atque€o ab-finte , in Germaniaregni Imferatorÿ'vica-' rtm ) rogaj/et inter cetera, litation 'ts Ulins (p/UA atulgo esi Mißa} in Impe/atorijs dtaece-(ihtts nt necubi intermitteretur 'vßns e^uoad futur a Synodfts aliter cenßiifjet. Hac lege répudiât a , c/uota CermaniA pars contraueniß ßt, Proteft antes deinceps ab vna conjßratio-ne conßnßreligionis ,ßmulßnt 'vocatif uolentes more Lutheri uiuere : amp;nbsp;in eins difciplinaflarc. inhiscrant amplißimi yuiy^. Teutonum Principes,puta Ioan. SaxoN 11. VIR. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Brandepyrgicus, Erneflns.^ac

Francifius LunApyrgtci^GpPhilippns Heßns» Cattorum Béguins, Pari deinde Sacramento obligatA.prAter inntimera alia oppidafa ant plißimA citntatcs.quodammodo famulaban-

B 3 tur.

De r e b vs tKr.nempt Argentina, Norimberga, Vlrntu^ Conftantia.qua zmaProteflationis nota,rcli-(jui Teut ont ( t^ui ah h is 'veluti nbsp;nbsp;S-ia.'VMttt

äißident)facilime difier ni queant.

Imp. deinde, Augufla Agrifipinam Colo-ttiam 'vbidefiendit,alteris tn comitifsfr ater-nam optionem muitis rationibus, eoram Ele-iforibus inducit.in hanc curam tot a metein-cumbit,nimirum, vt frater, cuiHungaria, Bo‘èmia,duo régna,pr a cater'istituiis obuenc' rant, tanquam confirs frparticepsImperq^ Bex item Rom. dicer et ur. quadignitasnune in Europa,fècuda ePiab lmp. quo quifquis fue rit reffondenttbus v 11. v l R. i/û/Àefemelaf-fimpttss:ex eo magiflratu, quafigradatim ad fùprema Reip.guoernacula, velahdicanteea-dem,’velmortente lmp. ex legeaurea afeedif. idnegotiu,poPt breuem aliquacofiiltationem lmp fuffagante toto Senatu( t^fvnus-forte aber at, quem iam modo nominauimus, Saxo Proteßantium Princeps ) cito confectt. Earn ob rem ex Vbqs at que Agrippina Colonia, A~ quas (quaciuitas 4o.pttffiium mtllibus inde diflat J religion'ts ergo,dtuertit. ibi ritu -vete-refltlennibtfs ceremonijs, ad arampigmento iUttam, Dalmat ica Regali indutum, nbsp;dia-

demate

B E L G I C I s.

12

dem ate ornât um Ferd.fratretricterideprot fefiminoremnatu,;. ld. Ian. in Ann.i^^i. 15?x. Caf.nuncupattim,Roman. Regem prop alam^^^- ^*** pronuntiauit .His confeclis rcbu/',cum maxi-mo aJJeUatorum comitatu Bruxcllam, Bra-^ bantiorum Ductim Refi^iam, Imp. ouans fè co-tulit.ciuo paulc) poli,adfratrem redijt Maria, eius germana Joror, Ludouico Hungarorum Regi, exaHocfttinquennioab Turcisprofliga-fo, ^in fuga amiffo,olim nupta Regina.cuitu régis morte, Pannonia ficunda meltorempar ternnonfinemaculainfamia, reip. Chrißia-na inufla, Barbari occuparunt. Earn itaque Mariam tunc commodum demortua auia Margarita Auflriadi ( ojuam alic/uando in matrimonium locatamfuijfe Philtberto, Al-lobrogum Regulo legimus,^pacem Camera-cenfem folicitafe ante dixtmtit }ficbrogauit in locum : nbsp;viduam, 'uiduafitffeÜam, fao

Bel^oprafecit.

ß^intiiiprope exaclo or turn immanem, horrtbilem cometam excepit menfis inficjues. lt;jUfper omneisfere Bextiiu dies cae-lo,fixarumftellarum in[lar,fletit.

Secuto oHobri concefiit infataAloyfia Al-lobrox, Caroli eiusgentis Reguli germanafi-

B 4 ror

De r eb Vs ror(cuiuf ab initio huius opujculi mcntioncfn fecimui Herois fingulari 'uirtute fradita. ^U£ ad multos anno s,pro abfentty t^ztna cum frafentefilio, Francia rebus magna cum lau-* depraf uit.

Hic ipfi annus, ob fummam annonacaritat ezmiuer fa Francia funefttts extitit. quip-pe exhauflisfemel hor reis, ficuti eatenusfr liment urn zjndiq^ redundabatyita aliqua multos inde anno s, tftaviclusinedta ac calami-tas continenter in Celtismanferunt. inBeb gio ztero minus est labor at um, quia illepopulus è Dacia, fs“ Außrali Germania Oceanea, nauibus importatofrumento ,ficfat is commo dereficiebatur. Annoeodemmifrranda mor, te extinSlo Bonifacio, Monferratenfr Mar-chione, qui genus z/fque à Palao logis, Gratis Jmpp. trahebat. Ioan. Georgius

Antea,fy antifles,auus nempe nepotifiiccefit. quo procurante, Friderico, omnium primo Mantuanorum Duci, Margarita Palaologa, Bonifacqfir or,nupfit.cuius matrimonijiure, quando tn zgt;iuis effi defqt fecuto anno loan. Georg, nouifrimus Palaologorum ji/ sj [cfuodcumeomafiula flirps iam dicta fami-Ita excidit ) in Mantuaniim,ea prouinciafic-!-

at

Bel G IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jj

utßioloco dicetur, deinceps eïi tranfcripta.

Ineuntù Anni 1532-ab infernAtihut Cer~ 1532 mAnk AdßipernAteis proper At Imp. Apud Ra-ttsbonAm fenAtnm hAbituru^. qn£ comitiA dam coegit,IIprimberg£ Alter urnßnh odium fuerAt: ijub conucnerAntnimirum Protcß Antes,^ in hisfeptern CermAnici nominisfAtrA-pAAc principes y vn a cum 24-. ciuitAtum, legA-tis. InfercedebAnt tAmemAgnA inprimis no-minAtZ)t Imp. At que ProteJlAntibus , conco-clAdiJßenßone, concordia reconciliAtio eßt. Rerum igitur AgendArum or dine injpcclo j excujp) diligenter negotio, niAxime quod ex-peditionem PAnnonicAm denuo moliri Tur-CAm, copioßßimum exercitum pArAtum, Atq^ inßruclum hAbere, nequAquAW fAlfus ru mor er At : Ant Ano bello percußis Teutonum Anim 'is, quoßc^x oß'tcio, in communempA-triA hoßem, vireis in vnum coßerrent, com-pellente videlicet neceßitAte, 13. CaI. Sextil, ij.cal. poflremo concluditur : Vt A^iong deßAtu Re-ligion 'isintermißA,^ aIio, nempcAdvniuer- “ [a EuropAßniorA meliorAij^ indict a , refiruA-tA, vel ( vt vulgus dicit ) Ad Concilium gene-TAle reieclA) iullitium intereA, pAx in t otA CerwAniA ejßnt. quA Sjnhcdus ßondebAt

B 3 Imp.

‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De R e b vs

Imp. mânihuipedtbtaj^ ( quodAUint )»dnt~ xurumfi, 'Ut intro, fefqutmenfèm indict Af •vertente anno,cogeretur. Sin minus ifludnegotium omnino non proflAret, omnem 'uia.m rAtionem initurumfé fore poUitebAturi 'ut exformtilo CgnßitutionÜ ImperotoriArumf cjUouispA^io conglutinAtA concordiA ; mutuis difiordijsfrenum inifcerctur. Irentporro interim Jibi, contrA cApitolem Reip. ChrißiAnA hoßem , exercitum poronti, fuppetias ipß'f ejuemAdmodum JoerAmento cront obligoti. ttafocium est, 'ut compofttione UIa co fit ut a, omnesfine manifeßA querela dißcederent, ff auxilia Impßibmitterent.

Haud it A mult o post Sextil. Ioan. Geor. Saxo,!^ 11. V1 R.illeProtefAntiumprinceps, Lutheri zgt;ero AlecAnaSffxpatronus fingulA-r 'is , mortem obß.cuiparßltuifucccdens Ioan .Fridericiis Lutherum nihilo feciiacoluit, amplexiosj^ eß.

Sub idem tempus Chrißiernus DACorum, CimbricA Cherßneß, ff Suetia Rex, qui ob int ent At am tyrannidem, ante annos nouerUf conyitatam metuens multitudinem, reliclo Regno ßolum uerterat : diuturni exiliftadio m Acer at US i cum ha^tenus opibits ßißent Arc

tic

14 mr Imf.cuitis Gerrnunimfirorew JpibelUm ‘vxorem habcbat, vix tandem inßrucla doffe Ltburntcarum nouium, adregnum(, io.m modo difertttum ) armis repetendum, firo ontmum adiecit. nom ob huiuo Regis fugo^ RriderictUyHolfotenßum Regulus yChrifterni ouus, in Dacite (ß Cimbroru Regem, 'vna. omnium or dm um confiratione acconfenfo fuerat adopt at us. fecuto bicnnio,erumpen-teelatebr'ismonifeflorebellione,Rueti, in e-xulis locum Gußauu ,exhonorataHericorum fomilia oriundum ,ßibrogarant. Chrißier-nus igitur, velabridente fortuna, velpotius culpom peeno premente comité, Oceano Ger-manico nauigans, poßcjuam non perferente tantumfieluspelago,pars nauium naufragi-umfccijfeti^in maxima reli^uiarum iadu-ramilitum epibotarumg^ robur amißßet : in medijs aofuis relidus,nullo labore,ob hoße da-meßicoprofligoturßiperaturicapitur.eodem •vero hör a,qua ipfi capicbatur, hoc incidit et-iom infitper incommodt, velacceßit potius pa tribut eiusfiUus, quem vnicum ex coniugefù ßulerat,-apud Imp. morte occumberet immo-tura.ltaß^Chrifliernus captus àßt'tSt'vinclus, daußtsq^ergaßulo , onimi dçlore cc^nfedus., nouißitttecontabuit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Septem^

De r e bvs

Septemhri omen, comet Am ingentem , ac horrtbilem, ojuiin multos hebdomadet cœlo defixus hofirtt, confpechtm, mogno confier^ KAtione multorum le^imus.

Confloto intereA tn HungArtA numerofà exercitu, in quo ormAtorum militum , fupro ter cent en A militafuijfe dicuntur-, inde ce 1er i-ter trAnfiens, AujlrtAm ScjthicA fer it At e in-UAßt Turcus .qui ferro AcßammA prius per-. U Aß At A OJt roque PonnoniA ,t andern omnibus tilts fuis copÿt luntium ctrcumclufit. Sedeo arce, torméntis 'vniuerfis continuo .^frußro oppup^^t^yt/bt cognouit lmp. cum inßrticii-ßimo exercitu, neceo exiguo ,pAtrio ^ob/èf ßs Auxtlio ire-,re£laque( quodfociebAt )contrA Je ducere : poßremum , accepta non minore damnotquàm dcdecore, ad (ùosfipedetentim ßibtrAxit.quo exercitu non maiorcm, neque florentiorern x/llum unquAW habtiijß ahum Imp.extra omriem eßcontrouerßam. confla-bot enimticro illeprornißue ex omnium bellica fißtm'tspopuhs,put a Germants, ltalicis,Hi-ßants, (f Belgß. Hue protcr priuatas, aepub-licas Teutonum uireis, accedebAnt externa auxiliaiquoßeunditm Pontßipremi item no-mints ltalt,neenon LußtanorumRexfubmi-firant.

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;15

ßrant. Erat porro impcrfonatm ipfi Imp.cjuo cuncjue caßrapromeuebat, apud exercitum. cuitts z/niua prafentiafact cb at, vt Tvrca oflc-tatumfi pottus, ciùàntpugnatum z/eniße z/i-deretur. necadeo obuiant euntcm Imp. exße^ Elatat : fid t^nodcitts Fortunam f peut a capti-uis Bar har es percunclattone dtdictmus )ciua. optima ad extremum fere cum fumma xmu-lorum admiratione eß zpes ; metuebat ,fane muam malepeo conßeletts honori, amißispeo-rum alicjuot, poß Claiidiana quadam toni-trua, tempore auerps Lunules Conßantinopo-limßpibduxit. Caterum Imp.nuntioin Ca-quot; ßraallato , luntium ohßdione Turcicaeffcliber at um , no curauit autfugacem hoßem per-ßcjui, autzllaratione aleamiacere, quirc-gnum HungaricumÇquam lebet idipßmflagi tantefratre} recuperaret. Cuiw momenta tempor'es immutati inßituti, quapotißimum fuerint caufa : nos profeLto lat et. hoefeimus pratexi confilio nefiio quid.primo,quod tan-ttsi exerciiees commeattes ampHoris egebat. deinde,quod depciebat neruus belli ,pecunia. poßr emo,quodpro foribeisflabat hyems. tria rebet'Sgerendismaxima incommoda. Crihro qutdem deutnabant multi. Nos pro comper-toha^

De rebvs to h^bimns,exitnm rerum hunc^nontam te^ ßemt^nam indicemfitturoru extitijjê. nem-pe, lmp ßibito à, /è nUiim meliore exertituf partemiJjAjn ItAliAm( Pont.cjui ob id Bono-niam iterum TjeniJJe renantiabatur collocu-tum)iterA Pannonßz'ertiJJe.

At P auto ante, c^uàmi» Italiamreuertit lmp. RegesduOjPrancis. ^AngltA^ragulam eiinieSiabant:in(îdiarum occafionem ancu-pantesinde,oitiodtotamillam hyemern rebus inPanonicisoccupatumirieum, Relgioj^ ab-futurum, arbitrabantur, Hinimirum tacite fia mutuo communicauerant confilia inter *Bono Caletum metropolim^'^ Gejforiacum. Ver-gicam tentedcmurn anno duodecimo,poflmuam huic vulgo, perßmili altero con^efu,inter Ardeam

Itiumportumprimo coiffent. Cuius fecundi congrefushuncfuiffefcopum,noleuis eß opi-niorut renouât 0fœdere, (f redintegrata ami citia,communi Marte,coniun^isyj viribus, aduer/ùs abfentem, Impeditum^ lmp. arma f mer ent', tn cfuem multis nominibus non optime eratanimati. ideoy^ipficontra Turcum, perpetuum hoßem,auxiliapetenti,citraChri ßianam religionem mittererecufarant.fed, vbiBarbarisfuga elapfis, viderunt lmp. ad fi

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i6

fiißcptA delibentone iffi iti-demdeßiterunt.

Eo ipfi feretempore, Ancona,ant 'tquitus celebratu Picœni ctuitas, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non incom

moda nauiurnft at io,ad or am maris Adriati-cipoftta ; qua ad earn dtem libera, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;legi-

bfts vixerat,ficia interim acfeeder at a Ponti. Eom .ßbtilimachinatione ,fs‘inflruEHsin' tempore loco armatorum inftdiqs, à Pont, fabacia eU. Etebaturporro ipfê ifta induéïio-ne: ^od nimium libertatefua abuterentur dues 5 quod aduenas fs“ peregrinos hoftites dur ins trad: ar ent ; denique quod minus offt-cioß, quam deberent ,ß colerent, acreuere-rentur.itaque licentia eos détériorésfteri( z/tt vßu ’venit) caußabatur-, at que domi ciuileis a-leredißordias. cuificia ciuitatismorbo, niß ipfi audoritateftta mederetur, extimeßendu fuijft (ummopere aiebat, z/tifto domeßieorii dißidiorum exemplo inuitatis Tur cis,ßi ex-ddendi, cumtotius Reip. Chriftiana exitio^ ’ atq^ incomm odo Italia, (pem certam ipßface~ rent .Cocuffain hunemodum, quaßto colore, Anconatum licentia, ciuitatem Pont.ßuo ad-iunxitlmperio. qua ip/a inde in hat zgt;J^ tem~ pora,in dominatorisfamulatu perßßit.

Secundi

De r ebVs

Secundi Bononienfis congre/pa ß initià cäußa z/idebaturfontica-, nimtrum^de cogen-do Canctlio Vniuerßli. dccj^ inßantium rerum neceßitAte-, multis {'vtifit) in medio c ur-jù contingentibus, extrema eim collocution'ii gt;nbsp;, conclußofuit: z/t Außriadtufiatres, excon-3, uentu,fæderatamlta,iiamiOmnimodo Atc^ue zjiA tuerentur. quifpe illo illic fœdere inter Bont. Img. Inßbrem,Ferr'Ariu, df alios Principes omne 'is, ac reliciuas Italic ciuitateisÇFe-netisß)lumeö non recept is, cjui prioribus pa-clionibus fleterunt)zieterem duntaxat ßgt;cie-tatemauFiam, nbsp;nbsp;confirmât am fiuifie licfuct

ex hißoria. cjuorum omniumfiummatim iu-dicio , zibiubi res ita pofiulajfiet, Ant. Leua Tribuntss maior perFpißalmaeß defignatus. (juibus confieci 'is rebus Imp. 6. Kal. Mart, in 1533. Anno JSi3-PelfiinA decedens. Genua deinceps, commodam tempefiatem nacius , affiante Subfiolano,in Hi/paniam abLiguribus tranß-mifit.

Menfie Februario Galeotus Picus , Z»^Z. Concordia F.ctim aliqua manu amiculorunt nomine, reuera autemfiatellitumficeler 'is, ex ■inopinAtoMirandulamverfiusmouit.qui,z/t intempefia nocie admœnia accefiit, furtim.

B E L G I C I s. .17

ea , qu/tm maxime opportunam delegerat, parte, cum comuratorumglobo intro irre -p/it. hie ft at ion ar io s milites f ejui tunc forte profundo fomno confipiti iacebat} ad 'vnum omneisoccidit. inderecia in Pratorium con~ uolauit. tbi ob turpiftmamvindicationem, infturabilem dominandi libidinemloan.

Francifcum,paternum Pratrem fundi domi-numy^'vna cum eofilium,parricida iße Cen tauric^e obtruncauit : denijs haccadepatra-ta i'abficarijs flipatortbus^^ fid corporis 6C~ cup at 0foro., Picusfngulare ettis arcis imperil umarripuit, qutdeincepsin tutela acpraf~ dio Francia latutt. ißudporro oppidum, Gal-Uca ßatiua nonabs re did pojftt. quo recepta-^ culo,propedicamnido,atq.^arce, Galli ,fue cogendifuerint,fue htbernis continendi mi-Ittesfue denique citra, ijltraue Alpeis eis bellum gerundumfuerit,pofeaad quameunque occafionemfunt zf.

PONT.in Aemilia dies aliquammultos ponente,non of^i7cu,fedpraclareponebatur opera interpellatorum ; -vt ei Francia , nou9 quopiamfedere, anquifta affinitatis prat ex tu,tungeretur.£AiocircaRomam reuerftu ar-tifeioja Epanadoji, perjuafi Rege ,nih liquids

C quam

De RiBvs

tjuani debere cum angißtßgt;itiofie Italicsßocie^ tat is : C de qua tam modo diximus ) cuius, pramp; fi,princeigt;s,auclor^ ejfet Imp.coniun^iencm affinitatis Bononis propoßtam ac paSld,ma-trtmonio facile conßrmauit. nempe, vt Ca-tharina,Laurentij Medicis-, (illiusqui Trhi-natum Begulus olim aliquando fuijfet )filial Henrico Aureliano,ßcundo Gallorum Regis filio,nuheret. in quam rem dum tot a mente incumbit,prsßribitur, indicitûrqu^icist quseli admare Alediterraneu Brae at s Gal-lisciuitasamcenifsima abvtrißjueSynho-dium. ^^tpa in deliheratione cum tarnen aaefi gium no poner ent Pont.^ Rex ( quippe Allo-brox,citra confenfum Imp.à quo tot usfab at, agreillampuam arcem ipfirum congreßibus crediturus 'videbaturßegyspoßulatisprope-ßuPont. refpondit. fecutoOciobri,z/ela fattens inf ero mart, lent Hellef ontio utens, -MaßtliajFrancisdttionisportü, arcem it ent munitifimam, ex Latio traiecit.quo loci x/e-nientem introduFiumq^ Pont. Rex honorifee ticre^ficeexcepit. vbi comunicat 'is 'vicifim conftlijs, quatumuù licet mult a inuicem in aurem dixerint, in extrematameparteferis deliberationis, nihil fane conclufrunt, pra

ter mi-

B E L G I C I s» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IS

terminorumÇ quoru 'vterq^froptervaldepw fiU.axla.te ad coniugium minus erat habt lis) ant è commémorât as nuptias, qua quidema-^a Pont. deleUlatione ac ’voluntate,ftm~ ptuo/tfimejùntfacîa}ac confumpta. Vnde, poflquam menfem vnum circiterillic commo rat us., rem, 'vti maxime volebat confecijfet, • Pont.flante Afiico in Latium renauigans, na par urn profltciebat, in tarn caduca at quefra-' gili hominis 'vita,fi( Attimox oflendemus') tmpendentem mortem manere.

Permagni momenti ePi, quod eo anno in Anglia ipfi regiaccidit.Is,cum ar der et amore Anna Roletncs, de ftatu demigrauit, quod aiunt. quppe coniuge Catharina Ar ago ni am (qui cum duodetriginta annos vixcrat,^ex qua, cum maflulam turn muliebremfibolem Jitfiulcrat,fidobierat mortemfilius,/uperfli~ teadhuc Mariafilia ) cum perinique repu-diajjet : Bo leinen fuperduxit 'vxorem, ex eius comprejju grauidam.cuius par tu edit am Eli-fabetam,PrincipemnominauitAnglicanam, cu manifefla iniuria, acfraudatione Maria. Anna z/ero matri dtadema regium impofltit. Pont, igitur patim irr it at us leuitate Regia, partim inßigate lm.Ex regina nepote,ftaful

C 2 mina

De r e b Vs

H34. niinA tucereucpoßremofecuti an.j 5 34.inenß AiArtio propalam iudicAre '. Et Aragt;^ontum diuortium iniuflum eß, AnnAum matri-moniti Aque irritum. Htc Rexßefua iam fru-ßratui(tjutppe 'videbatur antea Pont.ergafit •ut ipfi Tjellet, animatM) cjuodfidei Pontifi-ciApublice derogatum oppido cju'am no leb at, t act te primo ßomachari (fi labrum mordere-, dentcp ad conuitium conuerßiti, contumaciter officio Pot.deficifiere'finfie,cfuidc^uidilli ea-tenitsmaximo emolument0 fuiffet, tranfcri-bere-.,acpoßremofi Principem EcclefiA Angli-canA dicere. id ojuodcfuamplurimi mortaltu ßmmopereJunt admirati. Sedlon^ plures non tarn facîum tmprobant,i^uàm itentidem ' faPlum nollent. Sic leuißimarum cauffarum maximi interdumfiunt effeSlus.

Circa id temporis Chriflierna,illius Chri-ßitrni DacA Exregis ( quern pralio nauali pro fligatum,captum^ non multo ante dixirnus ) ßlia t Imp. eadem ex (orore neptis, ex Eelgio per Germant am, PliAtiamq^ Mediolanu honorifice ex conuentu,deducla,menfie Maio, filendidiffimofiumptu, pro cuiufq^ dignit ate ab ciuibusfacloiSfortiA Infobrt in matrimo-nio collocatur.

Sub

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;19

Sub h£cPh .Hefflii)Colle£to exercitu. Hulden-cum H'^irtenbergicu, afftnitute^ibiiuncium turn pridem regno exutum ab aduerlarijSy at-que (odaliüo Sueuico ( qttiomnes non objQure •videbanturope Imp. ntti, quandoquidem ea prouincitt eiui fratri continuo fuerat attributa^vi nbsp;nbsp;nbsp;ditioni reftituit. quodHefà au-

daxfacinws , Außriada frattes agre inpri-mkferre, in tam graui uulnere do tere. Vertint amen ne ear es tune q ut dem tragædiam aliquam excitar et in Germania, Veutonum quiquepotentijftmt,fidefua interpoßta ,pra-ctarurn beneßeium in rep -finepofuerunt : 'ut nouißime ingens tllacontrouerßa inhÜemo-dumßdaretur. Nimirum ,maneret in récupérât a pojjißione Huldericus,tAnquamfaede-ratwacdient:eatarnen lege ,Zft, fia mari-btts eiiußtrps excidiJfet,S-t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i'iet.J\s^!îs,ittt

cenfinte S.P. ^^erm.confentiente. contra-uenientencmtne,Verd. Cas. foret hares at^ eitisßiccejfor. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\

ß^ntili exortusCometa,in multam partem Sextilisficutiperßitit afftxus cœlo. nec itamultopofivil. Kalen. Odob. Pont, multos abhincmefi'ts ßa,Md(JLa,-)^®^exißens,bieni9 fere minor fexagenario , fed in nullu propt

C ; morta-

s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De r e b Vs

mortAlium gratiofits, ac (^lendidus vit Am cum morte commutAuit. PAlAtinis odioÇw^ dum viueret, ac dur us . Principibus prAtereA ßtjpe£fus,paßim ingrAt us,AUArus,minime liber aUs, dr Alienus a nAturA in rependendis compenfAndifj^beneßcijs. Homo AlioquingrA uu,CAUtus,folers, rerumfuArum frouidtu,Ad •vniuerfum mundum AdminiflrAndum ac re-^dum hAbilis ; niß PAnicus cjuidAm CAfitsßt-fißimeeius vArium iudicium corrupij/èt.

Moriëte Clem,VlLRidolfus BAlhon,MA- ; lAteßA F.PerußAm,quA Pont. dominAtu tunc quids tenebAtur iCumßipAtoribus noëluclAm intromißus , ProlegAtum Pontificium, z/nu cu fAmiliArioribus eius fAmilix Adminiflris^ nec no ex Ulis Aliquot, qui a Pot ßAb At cu cru-deltßimeinterfeciß'et, in ficeßtoefopulAri, in cuius grAÜAfAcinus AdmißuvidebAtur,quod rerüfotiri v eilet,eius ciuitAtis nouAßngulA-rem^ dominAtioneßbi copArAuit. quA tAmeri {i/fimox indiCAbimus) breuißtmAm hubuit.

PoßquA Clem.n I.NouemdiAlibusßicris, ex conßuetudine Rom. iußAfA^^lA fuerAnt, co-\ mitijs decuriAtis PurgurAti pAtres, eius tpßus diei,quo SenAtuscoß,noide, V. id. O£lo.fii~ licet,vn A coßiratione, dfconcordi^ omntum, in

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;20

in demortui Pot.locumßtbrogarunt Alcxan-drum-y ex illußrijAmiUa. Farneßorum,ad vr-bem natum, 'uirum prAcipituta tam atate, ßptuagenario propinqttum ,ßd literatum, ac mores compoßtos praßefer ent e, in ea digni täte 'veterrtmußßfineblutis autoritate fa-cilePrincipemfenatus. qui pro 'vßtatanomi-num nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex Alexandra, in Paulum

Jll.couerßiSfita vulgo deinceps ePi appellat us. Ab hoe ipfi menß, in conficutam hiememj a Pentt.Pomm.religione dtuerßßima opinio-nes^non modo apudLutetiamßd in tot a pro- ' pe Francia, è latebrisfenßm erumpebat. Au-Flores enimuero acPrincipes eius fcfa,cre[ce-te de die in diem ajßclatorum fequentia fa-mofis quoßdam libellos, ceu 'vulgo acerbos pottui, cum noclu^interdiu quot;undequaq^re-(perfis, cotra rnorihus conßituta -rav m, (velvt ita loquar, Sacramenti alt arts ) iura:pofiremo ad regale palatium,Regi etiam rem ipßamßgnificatam'volentes,ceu clauo de-ßgebant '. Rex porro commottts nouitate reit magnam religione, caremoniamj^ indicere. deinde^adprafiriptam diem in vrbe Parrhi-ßorum inßitut'u Amburbalibus, aperto capi-te praßns , imperfonatußque , at ßquente eutn

De r e b V s

tum coniugeLeonora,, z/nà cum Itherti, cum S.P.^l^arrh.in maxima tadiferorum pom^ payaccenfam it idem faceipfè dextrageftare, acpraeunteisjàcerdotcs,, caremoniarümagi firosyacretrufaycœlcflis^rei mjfleriumÇaut^ vt ntinc loo^uiintur, venerabile Sacramentum ) circumferentemfacrorum Regem,pont /ubß(jui:ita^^ quot;vrbem luflrare. Nec tdfolu pra-ßabatRex. Eitti diei poßmeridianishoris,con uoeato centnmnira.lt confilie acS.P.^Earrh. puhlicein AÏ^ivçds,alloueipfis eclogarioSi ad commiferationem incitât a or at tone grauiter declam auit-.hoc potißtmum argumeto : Ro gare veile,^iuberefi.t'vt in vniuerßim omneù, Kullo nee affinitatis, nee amicit ia reßecfu, o-peram poner ent in eo ßcum , vt tandem ali-quando nouorum Eheologaflrtim harefislpri iticjuamlatitisßrperent ) radicitusextirpa-rentur.Huittßemodivero délibérât as rationes magnifiée itireitirando propalam itidcm confirm auit : fi brachiorum ait er um, ac dex-trum, ante refieclum tri, cftiam vt ab ipfio,tali contagione affe£to, relicjuum corpus contabe-fieret,figt;ontefuifiètoleraturu. ^ua Regiafin tent ta pafiim accepta, fane quam acerbißtme m deprehefios animaduertebatur.at^ etiafu- nbsp;nbsp;f

nefit

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;21

flecÏtïi:u[o(dum rapcrentur Adßippliciü conut^li mut At A Religtond} puiß vrhem ob-equitaret, Rexflrtcltm interfuit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S.C.

haudohfiure fidem fecit ftbieóidpopulis •.,ßj Reqio quodam Animo, inßitutüperfequi ; nee (t^ft) commijfi enunciure nolle, crimints e-iufdem, culpAue confeientiA.

Prid.KAlend.Nouemh.Alfonfits II I.eo nomine Ferrarienfium Regultts, extremum vi-t£ diem clAufit Princeps domi,militiA^ cIa-rut : it Aqueßis perch Arm. quAmlihet tdeu-raffet fedulo, -vt ne quA lucunA effet in Auro. Rifftcceffit Hercules, n At or urn niAximus ,fe-nilifeueritAte, (ffmAgnAexffeSlAtione iuue-nis.

Jn.A.Ji3S’FridericusDAcorumRexmor-te occubuit, zgt;ir iurk, ^quiq^ obßruAtifftmus-y necilltberAlis Princeps. Cut, nequAquA indi~ gnus tAli pAtre,ßlius ChrifliAnus continuo eli ffuffecius.

Reçutolunio MonAfterium, VefifAltAme-tropolis, ex AnAbAptißis esl recept a. qux res mAgni momenti cum videreturypAulo ultius ACApiteÀnobis repetitur. Homenipßim, A-nAbAptiflu, ex CrxcofontetrAFlum, LAtinis fortaJßretinFlor, cum profeffione ißi hArefi

C i deuo

De rebvs

deuotorum ac dona.torum hominum per o-mnÎA re/pondet. Nec z/ero ißa lues noflrApri-mu tempeflAte feprodidit. cluin' zjidetur eunt initio in SAXontbm exlAcunis z/eterum eiénav, And.CAroloflAdiuifub Annu, afifi[tii-millcßmojUiceß.mum excluftjße-.ßubinde 'vero fottiffi, AC Aluißße Thom. Muncerus. jßeLu-therAnAm difciplinAm primo ficu.tus,ßmu-lAtj^ßequentem AuditoremhAbuit, rcdudlo caIcuIo Animo z'oluit, ciuemAdmodum no-tium Alicjuod doSlrinA genui, de fito inuen-turn, nec de Alieno trAnfcriptum concionipro poneret. TeßißcensigiturßenßmAprioreßen-tentiA, detogA, cjuod Aiunt, udpAllium reddit : Acpoßrcmo in odioßumfibi PotificiAle ca-put iuxtA inuehi, Atc^ue in moleßum precept orem prop Alum debAcchAri cœpit. ißita hi-refis ßummA cApitA crAnt huiußnodt. ,, t» ß0.-^Krfza.,ßue[AcrAm illAm infAntiAm puero-rum AlicjUAndo iterAndAm ejje lAUAtionem. ,, Cui i^A luberet,plureisfimulvxores hAbere licerç.,, Non eßße ^udiendum MAgifirAtum., quin ctrcumßribendumßnAtum, politia nomine 'uelutAmputAto. „Omneishamines,eA-demfortunA,Atqueconditione, nbsp;nbsp;•vndiq^ßä

ßmtleis.fiotntnHnionererum omnium interß vti . *

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2Z

‘Vtid€here,ne nominate (guident vocetproprÿ ' ^/ùi. qu£ omnia, cum iße exlex partim per ße,parttm per difiipulos ajjèciatoref^ vtijpe-cie grata, infolle, of er ret ignara multitudi-ni, turpißimarum,fiditionii,amp;funeftißimi illinc belli Ruflicani au£tor extitit.e/uod dece-niofere,ante recuperatumMonaßerium,mi-feranda clade feditiofirum eïi diremptum. Sedeo in confli£iu,qui in hoc vlcere tanquant 'unguis extiterat,captusforte MuncerHS,ca-pite fubinde pœnas luit, cuittshominis inß~ gnem malitia unicum hoc arguit annx^hiypjt. quodßb cenjoria uirgula, fiifiitanti Heßo-rum Regulo: Curtothominu millia,fuis tech-nis ad laqueum perduxifet? quamlibet cir~ cumretitusfiequentiafpeöiatorum, intra labrum ridens ncbulo,refondit: At quia ipfi ito. 'uolebant. iß o aurore igiturfundataßabili-tâque Anabaptißarum hareßs, tantum non perficutionibits reßin^ta ,fedMonaßerijmi-randuminmodumprogrejfa, caputextulit, hocfere initio. Bernardus Rotmantis,qui hie-nio ante, in fuburbanaparæcia, L utherÜ iti-dem imitât US, in multa populi Monaßerien-ßsfrequentia declamauerat, agre quidem,ßd ta,men intro tandem eil receptus : vt iUe,

Konni-

De r ebvs

cenniuente ciuili MA^ßrAta, 'veruntAnien nolentcMonAflericnßum Pont. Franc. FaUe-co {cjui (acrarum perinde ac profansru rerum iui abfolutum Acfupremum in ea ciuitate ha- ' bebat ) Hagio graph a, quod zßjue aliquofire-nuefaciebat, interpretaretur.qui, quodßbi non conflititdgni.,quo deinceps ea i/rbs arßt, ignem addtdißi videtur. C ont tiler at illo fe, Jine caßi,fitie de induflria (incertum ePi} qui-dafartorvefliaritis ,Ioan .LeydantiiBat auta, hotnoßiprapatriam indolent acutum, Ana-b apt iß arumfacilePrinceps.lfie magnaßibti-Iitate circumtiento Rotmano, ^aliqs iheolo-gaßrisdn fiiamßententiam pertraHts,quibM Janclum Prophet arum nome imponebat ve-teratorAantum aucloritatepaulatim 'valuit Apud tmperttam 'vulgi multitudinem , qua exße ad quamcunquerertim nouitatem facil-Urne pracipitatur, ojt melior ciuium pars ei hafirit, nbsp;nbsp;eim impijs legibua fl et er it : itaque

tn eundem erroremprolapßa, -vim intulertt conciuthua. eßquicunqueftcus, atque ipfifacerent ,ßentiebant deßißcepta rcligione : hos exilio partim niultauerit ; partim à patria, domoctue exegerit: partim deniqueßctiri per-cußferit : Acpofiremonec a fanis abflinuerit,

Monaße-

Mannßerienfes mm tum in mem infolentitt •viuere: ß certat im,in publica congratulatio-ne,more/uo,aaiuisredintingere: {putita dica) ‘jsoKvya.y.oi, ac multinubi ejß incipere: aurum, argentümtjue, quidcjuid vßiam inuenißent, 'vaßailapidesßpelledHUa, mtindum omnem, cjuapretioßora 'viderentur, 'vtibonapu-blica,arario tnferre,^armario communiaß feruare. ^^am rem indignißime ferent Val-dectts, armis /latußtü repetere coftituit.oppu -gnat igitur Monaßeriißes Anabaptiflits, c/ui, vbiparu velnihilproßcit oppugnado,exßru-£lishinc inde oppugnaculorummoltbut, intra vrbem conclußos lent a obßdione premit. Leydantts z/ero, cuim indies creßebat apud populum gratia,per allußonem diuinorü ora-culorum, excogitata in ßomniys Lydia qua-dam cantilena, Rexpoftremoßalutari voluit Adonaflcrienfium. quam etiam,deleciisßtel-litibfts, nbsp;nbsp;luxu regalifluens, arroganter prtt

ßeferebat maießatem. Rednecnomenclature regia contcntus,magm Vatis acPropheta Da-uidimaflix ifle, nomen glorioßmßbiafßcm-pfit.inquies-.quatuor Prophetarii inßgnium, alt er OS, put a Dauidem Hebraum, ^loan-nem Leydanum aquitate, ^fumma iußitia excelle-

De r e b Vs

txceüere'.alterosautem,niwirurn ’Rom.Pont-Mat. Lutherum,jHmntA iniufliÜA nbsp;ini-

, ijuitate ejfe infames. Rex creatuSiprxterea It-^ gum ,quib(ts Anabaptiß^ vterentur, edidit 'uolumen: cuißeciofitm quidem, fedfueatum titulû fr/ißxtt, Refit Htio. oh idfcilicet, quod cœnobium Chriflianttm reatque 'verho infi-tuere,infAureireq^ fevelle ia^iabant. quifpe collât a in unum ad commune commodumt hona, vocabant Reßituta. Rex verb frlt;t cate-risfcripto ef too lun taie egregie difcrepans, quidquid ^publicit, nbsp;nbsp;priuata cuiufquam

rei er at,in propriam^fuam libidine conuer.-tebat. idem tam Rfeudopropheta,duodetri-ginta z/irosApofolos creauit.ifos,iminiuer~ ^ùm orhem, prsmulgatum Anabaptiflarum inflitutaemittit, ac renunciatum gentibw. Cum telo ejfef,(^ camparare exercitum, qui cum propedtem vim ejft illaturus cunEiis ter TA Principibus, ac it a de ipfs iniuftitiApoe-namfumpturuf.qtiofc ipfe,quinta orbis AIo~ narchia abfeinflitutafortiter ,fapientérque iufitiamferuaret .Di^o regu obedient es, ex-trufi quoquouerfits Pfeudoapofoli, iujfi exe-^ quuntur. FeruminLogodadalos info lent eis, malofèpue, qui exquiftis quidem verbis, de

• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Reflitu^

r

Belcicis. 24

Rißitutione ac Juflitiadocebant, reueraau^ t em contra veniebant,7^t inPlaciadasfecun-dos ypaßimeU anintaduerßtm. Ab Afoßolis etiam inßtfer Rex,ex coniunPißimürum tur ba,dHodecim deleqit Duces, t^uibus matjnißca pollicitattoneille^is,pcrßaßt, curatarum ße, 'vt Dynafix faóti, CÜlicorum bona modio me-tirentur.interimprincipia obirent,ceu Vtco-^^‘^^ßri,autTribuni nnll.cjua expartemaxi mum ejßt ab hoße periculum, illic cum arma^ tor um ft at tone excubarent. Interim Valde-eus, rtixu4 au^ußjj auxilß totius prope Germania {ejuaetß in religione variabat, Ana-baptißas aque tarnen oder at) vrbem diuß-dendo, pœne extrema fame cum offufcajjètz obfißorum pleriq^ omnes, adpactionem tempore quidem inclinabant.ßdpartimfolertia, partim Titanico aßebtu Regis,exitum rei Ion ge (ècius^atq^ vulgus,interpret ant it ,fa^um ett ,vtmutirecontra änderet nemo, quimi-racula, quaipfeßomniaßit vigilant, dumpo-puloproponit, ufjerity^ breui liberos acfaluos omneisfbre\ non obfeure declarabat ,fi Peru-ßnampamem perpeffttrum, atq^ in ißa perfi-dia permanßrum potiusfuijfe, quamfefi ho-ßitradituru.Sed vnus quißiaex vrbe clam, ad ho-

De r e b y s

adhoßiu caßra delapfut, Valdeco Pont, etc domino rationsAcz/tAmoßendity cjUopaHoTji at que impreßone, euerßs propugnatortbu^, ßgna omnia,modo vellet,in vrbem introfer-ret. quodindicium cum a Tribunes collaudare tur,expeditionijificreto dies diceretur: ia£la poßremum alea, féliciter cecidit. quippe ipß commo dum D. loannisPaptißa, illiuifanöltf ßmipraconisi^fpracurfiris Chrißi,die{^Mo-nafterienßbfisfat all )poß aliquam dimicati o nem,refißentibus initio propugnatoribus, ex AnabaptißisValdecusfuam dtœcefim biennio obßfam recepit. vbi post magnam flragem Monaßerienßum ,ßitdiofi conquifittts Rex Lydiits ifecundumf axioms capita, i/iuus in Valdeci venit poteftatem. Caterum vi^iori ea Cadmaa fuit Victoria, nec enim in vrbe pefime habita, integrum quidquam omnino, prater dealbatosparietcs,inuenit:ßcut id bei Ium Hißoriographi Teutonißbtiltterdeßri-pfirunt.quos quotußuif^ paulo attentius ege rit,pra cat er is conßderationeperquadignis, hoc offender et: St at um ChrißianaRcligion'is, fi extra Synhodum vel in minimo canonic un^oimmutetur, f acilUme amal'isciuibus (qualesfuntpleriQpsmnesmortales)offufcart,

deprimi

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;35

deprimi conculcari. itaque conculcAta, re^ ^u/a diuini iuris,fecurAm irr ef ere quampiam ammis mandanisltcentiam. inde crudelitn-tem, peruerfitatem, abußonem fluit itiant impune fere paflim pergrtjfliri. e^uale monflrum, eAjtjutim dixtmuó, vrbs aliquammul-tis innti dluit, Retprofello digna, e^ux^ob eculos omniuquotidie'verfetur, maxime ve-ro primatum exeplo cafltgation 'ts vitiorum^ Faldecui nihilomintts multitudini flmplici 'vbipepercit, ''eceptAdiacefls 'vulneraptula-tim fanautt. Rex vero a’ CtKJtfoxóxKv?, amp;nbsp;'Z/na, cum eofubita( cjuas nominauimus )imaginest pœnas grauiftmat ^aldeco publice luerunt.

A RIA D,E N V s *Ahenobarbtts, Turcica *P»rha claflit duBor cum Mttleaflem Maurum regno ßofiaudaßit, Thinijfamquot;^Carthaginisrelt- vocab» c/uiasjvrbem tum adinfeftandum mare Ade-diterraneum, tum admaioreitprogrejfm op- tü v«!. portunamflbi vendicauerat.Earn verôlmp. go, (cui délibérât um erat alitjuando in Aßicam tranfmittere ) ex Barbaris recipere dflituit. imper at a igitur clajß Andrea Horia, or aßiA Adediterraneapraf. accitis code ex Belgio 6t. Liburnicis,prater auxilia Italica,Pot.(ßLu-fltanorüfomniinßrumento belli, ^milite in

D ' naueis

De r e b vs

natteis impopto, ntenß lunio, Biircinoncßl-uit.ijui f ïenu ’veliiNumidixm petens,frim9 curßmagna.'v'irtute accotentione mtlitum, Colithen Arcem, ^cum eA, TurcicAm cLtJßm. quA tunc inibiforte inßAttone er At -, o coup a-uit:AC moxThiniJJÀm,quA duodectm inde Aber At pAßiiu millibuf, copias udmouit. SedAhe-jiobArbits,poß leutAAliaiuotprAliAfCum Chrt-ßtAHAßruitiAforte 'uinculisfolutA,Arce, cfua

ipßclAudebAnturßbi AfferuiJßnt,percAlli-*Ponä vrbedelAbitur*Hipponem:indeq,invlte-nunc. • r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L

* Alge rittsjuumptrAtertu., Argßen., celoce ’veitus., tiäalij. trAnsfugit.necmultopost,i2.putAKAl.Sext.

ThinifÀ potitus Imp.ßruorum infinite pro-pe multitudini in condone UudAtAypofl vin-t^vuT- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nicetertAdedit.Deinde^ColtthenAr-

£o. nbsp;nbsp;ceniypritts ubunde prorßti communitAm, no-

UA munit tone inexpugnAbilemfud^Am ßbi re ßruAns y MuleAfi Numida regnum reftttuit. ßc tAmenyVt ^clientem (^tribut Arium eum ßbifAceret. AcpoßremoßcundoAfitcOyhis rebus glorioß geßis m SidliAm velut uddecre-tum triumphum nAuigAuit.

CircAidem fere tempus Rex Anglia Ioan, rißerium Pont.Roceflrium,lt;ßThomAmMo-rumßpfum morum leporem,flitter arum de

titt^

Be L GIC 1 Si nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iô

CM, nec non Princifgt;em SenAtM BrttAnnici^ çiuàdeltuortium Angonium, ambitionem-Eccleßarch^y(^ aUa Regis aufi, improbabant: ficurt fercußit. qui horror têtu Angliam f er~ fudit. Csiterum eo magis irritatns Rex fere^ bAtur.qutA Pot. Rom. ergaflulo elaußm Fifie~ rium,albo Purpuratorum ajfcrifßjßt.

Deligit tuneprimum Franc^ I. toto regno, qui nominA dArety4o.fedttunt milHu : CAq^ in fepîcm AquAlei^ïegiones dißertit, exemplo,i~ witAtioneq^Etrußorum. quodinßitutü GaI-licum, qui A cum Etrußx militie legibus atq. dißciglinA non geßime conueniebAt : futAtum eii etus rei Au^orem Clem .FI Lin illo comemorat o AFAßtlienfi congreßu, Regi extitißez necemm vllumalium militAremordineillic Ante earn diem fuißeltquct, prAter equeßrtu ßflcmAtA,(^ipfA AntiquißimA.

Secuto Augufto Pont. PauIms III. Accomo-dstus iam ad PontißcAtum, coIIcFIa prxprope re militum mAnu,Rudolfum Rallionem^Peru ßAexA£lum,perfiquitur. decuiusßAtu vtre-cognofieret ipfi non multo poli ebdemß con-tulit. répudiât is z/eteribuSfquibusAntCA vixer Ant Perußni,legibus,ciuit Atem inßam redaciAm poteßAtem,nouisformAuit.

J) 2 oUobri

De r e b Vs

O^obri Pran ci feus Sforüa, Mediolanen“ jiunt Dux, nuUa.fbole ob^'t. cfuA domimtio-nis ortgo,z/ti ab annis cira ter LXXX V.tn a-tauo cognoniine( qui elf quifîto colore eum ^tf^gißratum occupauerat, tarnen non male fe in eogejfrat ) cœpit it aßirps cü hocfecun-do Sfortia excidit. cuitts mortem Iustus pub-licus eil confecutus. quia nimirum hic popu^ lusfingulari Principe,pr/x. cateris ciuitatibtts gloriabatur, itaque illefiatusexteflamento, prater id quod client eia effet Imperatoria, ad lmp.primo translatus fùbindeiure haredi-tario recidit ad Philippum F.

lmp. Sicilia in Italiamprid.Kal.Tie-cembr. trafmittens, Ncapoli Florentinorum caufam audiuit.Philippus Strozza^ijna cum liberis , Qquot; nobilitate Florentina exulante, per Saluiatum, Rudolfum Purpp. PP.que-rebanturlindignum efß, Alexandrum Me-dicemfingulareeius ciuitatis habere Imperium inecnon in ea agere tyr annum, iußitiam igitur vtferuaret ,lmp.rogare,ex pacio,quod interPont. ipßus maieflatem quinquennia ante obfffapatriapepigißet. Contra Alexander ebdem, aßiduorum cateruafltpatus, vbi ^enittnihiloy^fègniusfutis rationes défen

dit:

Ke L G I c I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;27

dit’.exßiUhui Jgt;o/lremorej}ondit Tmp.A^odo ne init^ue tulerint Alexandrt donnnAtumt eurnturumfi, vt pofiltminio reuerfis 0“ cun-a a bofiA, ante fifico addi^a redderentur,^ omnibusgeneratim, remijja. culfa ignofiere-) tur. Ad illam lmp .fintentiam non minus animofe, quàm fiomachofi oblocuti ex/ùlest minime'venijfi fi, tnqutebant ,feifeitatum de conditionefiruiendi ,fied Aquitatem pofiu-Ist um ; vtq^ pa£iam ab fi populo Florentino libertatem tpfie confirmaret.itaque , vbiad fraelam fie canere ,intelligunt ; animisindi-gnationefàucqSteCumanisinLatiumreucr- , tunt. Alexandra 'vero,'vt caufia meUori,(pon~ fia ( quam antea nominauimus ) ficuto anno datur.

In.An.Jii6.Ianuario,ceuvitAtxdio,ceu I5îé.' îniuriarum indii;rmtate, ^continuismole-fi fi affe£la, Aragonia ilia exregina, legi natur afitisfiecit. cuius affit Ft afiortuna animos omnium admifiricordiam alliciebat.quam, licetperegrinam , (fipropterzgt;irtutem, qua ttiam Çummas excellebat Heroides , ^propter eiuspraclara in remp. mérita, non vulgar it er Britanni vfip^ adamauerant.

Atoriente Sfiortia 11, Infiibrum Regulo,

Rex

De r eb vs

ReX rrancia, de fidtu illo occupundoß^tir» coßtauit, ejuemiureßbi ,ab Ludeuico Rege, €ui ipfißtcceßißet, arrogabat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tin

dem aliquindo perueniret, Allobroges Zf ici-nos, Taurinosquamprimu inttadere con-ßituit. caufabatur etiim inftiper ex dote mi-term , h credit item iß Am tanquim ex iijuo bono idfepertincre. Ea ob rem, ctim men-fi Mirtio, Philippum Scabotum Brionem, ^Hilmerotem, cum exercitu emififlit in 'ui-uniTul emit item , nuUo lAoore, continuo tot a Allo-goFran brogum ciuitAte potitur. tjui inde tranßen-dens Alpeis Pæninas, refißente nemine, Tau-rinum, gentis Zfniuerfi cAput, Foß^nu, ChA-rium, VercelLu, df aUa oppidA,pAriceleritA-te occupAuit, denitjue irruens in MonferrA-tenfcu,AlbA,exeis,tniuriAcepit. it^isintérim , ciuidq,d recupenßet,fi licite muniebit,

Secuto APiio, dum in morte ArAgoni a ex^ fiiltat Boleine , ecce tintum non deprehenfi ' iß A in inceßu, zicrum etiH idulterij not a in fi mis,ad ergaßulü detruditur. Frater, Georgius de inceßu damnatus, Plorus autem, Veßo-nus, Bruertonus, Marcus Flandrenfisfi-dicen,corriuAles,Regi pœmts acerbifiimas de-derunt.amp;pAucis abhincdtebus Ann Ain ar ce

Londi-

! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Belcicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2S

Londineß( Turrim appellat 'vulgtts ) eapite lu it. Sedregiuifancfuit tßiu^sfrmina animus, qua,cum Thameßmßuuium tranfue^a,rape retur in {uflodiam,pro turri,ab aditiore locot in confertißtmapopuli, quiße^latum conflue hat,turba: quia aduerßtsfl captiuam non ad-hiberet retierentiampopulus, acriter inpri-tnis acproterue: Sicctne,inquit fleleßi? if ah: £tfl memori omnino vult is, moriar nihilo-minus regni huius Re^na, velfl non vultis. Ab hac,Rex loannam Semer am,nobilem qui^ dem puedam,fld ipfim necejfltria acfamiliärem gynacio Roleines,vxorem accepit.

Junio menfl,religionu componedx gratia, annuentibus Chrißianorum plerifq^ Princi-i pibus, Synbodum , qua demum anni proxi • I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mi Maio coiretMantua, Pont. Max.indixit.

^wntiliflcuto Baßlea obqt D.Erafmus Ro-terodamus,fcxagenariopropinquus, omnia, ‘ t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quosfol hie vidit, vt doiiiflimus, it a e^p elo-

■ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quetiflimus : vt immort alia eiusflri pt a abu-

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de teftantur.qui antiquls nihilo inferior fCea

Mufaru Phœnix, in re literaria cyclopediam probe abfoluiflè videtur. cuius interitu liter a vniuer/bgrauiflimum damnumfecerunt.

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IM P. J fÙc htbernabat apudNeapel, vti di-

D 4- xim us.

De r e b V s

ximut,nuntioalUto Regem Franci£ inJta.-liam triducere exercitum,odoriituirem,^ fereulßtf tndignitate, RomAmproßeifiitur. *ubibonorißcentißimeexceptu4,rogAto in Re~ natu Font. nbsp;nbsp;Purpp. PP. mtrandum in mo~

dum dolereßoßendit,(^cjuod res nouas ho-ßtsnohoßis Gullus denuo moliretur, nbsp;quod

fact 10 nés conditionesij^ pacis periurio pertur-haffèt -.iccirco Pont, or are, vt ipfißbi aduer^ ßssprouocatorem Regem attxilioßt. Red Paulus 111.1/elqua erat prudetia, 'velpacis aman tior, verba Imp. dedit. Inßabant etiam tum ^yra\^lt;sforte^^d o-öToe/ctr chrißianoru. Imp. igitur ïifcha, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vulgus aut umat,primigenitus in eccle-

ßa ) praclaro humihtat'is arqumerito, imita-tioneChrißi,prid.Parafieues,poßnt€ridiano nempe tempore, duodecim egentium pedes \ nbsp;nbsp;nbsp;proluit,atquclinteo deterßt. ijs Agapen exhi-

buit,cum ßcœnauit. ijs denique ornnem ar-genti abacum,menßz illatum, à cœna efl delar gitus. Ritus eß tße annuus in vrbe lauationis ß'irdidatorum, Pontt.R omm.curioßtate lam pridem obßruatus.

Roma egrejßim

certatimßummo honore accipit. abLucenfi-bus igitur in lnßbreispcrgens,cum.Ant.La-, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uaex-

!

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;29

U£ exercitum ante imperajjèt, Taurinueon-feßimßisma inttdit (jr Foffànum zgt;fèjue ali-i^uoprogreffksrecepit^ Hic Halmerotes, con-ßrmatisfuis, Ç erat enimuero tuncforte Ver-eeU.is) cjuapr/eoccupajfet -^diligentercom-munitis oppidis. diplomate, ad Regem Lug-dumßßitantern tranßtolat. Imp. ujero reda-Ltis in quadrum numerum^ omnihttsßn-tentß., cumfibi vider et ur prp re nata,parunt velnihil rcifa^urus in Taurinif, proditio-»is ( vanamp; J intelligentia, ad occupandam Alaßiliam, extogata,in bracatam Galliam ße conuertit. quo dum fpß camp ar at a inqenti claßi, ab Sabbatianauigat,iubet eadem La-uam, Vaßenßem , nbsp;nbsp;Gonzagam, principia.

exercitta, terreßri itinerefeßinato propera-re. illucetiam è Belgio accerßitua Maximilia-nus ifelßeinua, Comit 'u Bureni F. cum M. C C. equitibus, nbsp;nbsp;aliquaexpeditorumpedi-

tum manu contendit. ^uod poßquam Rex audiuit, qui itidem paulb ante numerojitm exercitum coliegerat : Lugduno Auenionem proßeHui, rerumßiaruntßatagit. annonam^ ßrumentum^pabulum, quainagris,aut villis tjßnt, ßudioß coüata condit in caßellis idoneis , armatorum praßdqs. denique»

D ƒ quacun-

De r eb vs

t^uacun^ nbsp;nbsp;nbsp;cum exercit» tranßturum pu-

tabati^cfuofie hoflemfiumentAtionis j)a.htt UtionU difficult at e offufcaret )multa infirma ofpida, njli ad defenfitonem inidoneayZ/el de-fopulationcy'velincedio vaflat, (fi‘exinanit.

At paulo ante e^uam Lugduno difeederet Rex,der ef ente moriturFrancifcwfflioruRe-gio ru maior nalu,in ipfo iuuentutisfiore. c^ue ^fropter egregiam eim indolem, ^certain excellentiafiem non modo pat er,fid vniuer-fiim regnii Franciafiimmopere luxit. Etpor-ro Ferrarienfim qtiendam (qui ob id crimen infrufia effdecerpttts,quemquead idfiiborna turn ab Laua, Gonzaga Rex propalam afi-firebat, quantumuif licet ipfifeRegi de ifia fiifiicione diligenter purgabant ) propinaffe 'uenenum,rumorfuit vulgar u.

Imp.tn Bracata Gallia vellumgerente,eius iuffit Naffouim eBelgio inPicardiaincurfians, citrnferrofiammafi^ regioneperuaftata, Gui-fiim, Tercefis agri oppidum inter alia cepijfit: ^arce Peronafubinde obfidit. quevero in Tlu-rinis cum alteria copijs r cliquer at, Ioan. Iaco~ bus Medices, (ille,qui Marinianus tandeali-quando Mar thio ellfaFlus ) Gallicaaexcurfio lies acriter propulfabaticajlraj^pofiremo Tati, pinumpromouebatf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Con^^

Belgicis. 30

Contm, GuidoRangontus^ Comes,pro re m-ti G allie Arum partium in ItaliafludioÇus, eu duos circiter legtones militum apud Mirati-dulam collegiffet, hort at ore, nbsp;nbsp;expeditionu

comité Cajàre Fregofi,ex improuifi, Genuam feßinans,nullo tormentorum proludie,ßalis admüt 'ts,ßtbito oppugnauit. Sed 'ts,fin^lari fortitudtneGenuenßHm,( maximevero vir-tute Augußini Spinuhe, ^Baptißlt;e Corfi,cui fo^omentum erat Farina,, hi enimuero qut ex parte Rangonij milites irruptionem inters tAl)ant,tofirmAt'isßtis,hoßem acriterpropul-fàbant) poii ancipitem dimicationem,t adern-eil repulßts-filusprofe£loLigurum praßntiA dueum tuncpracifißetit. quorum quidefuit visoria, at non incruenta. extitit enim fere par oppugnatorum^propugnatorum clades, in quibus tarnen Farina eït coneißts. ,Qupd Fregoßconfiltum vbi male vertit Rangonio, abLiguribus ad TAurinasGallorumßationes fißbduxit.

Imp.interea,poßqua ad AquasSextias,oc-cupatumabfioppidum, itinerepaulominus bidui,ab Auentone, copias collegiffet: dubita-r^t^ Tlruentiam, non altum,Jèdimpeditum, periculofûmque fiumen ob vicinitatem ho-ßittm,

De r eb vs

ßium, Cf ui Câudlconte communi t’u cußriiß continebant ,tra,n[mitt€re : pertinAciter tA-men in Aciem GaIIos elicere, ( udfinguUre eÜAm certAmcn Rege verbis legAtionibuf frouocAto }omni rAt tone ac viA tent Ab At. Sed vbi cunciutorcm GAllum e nido extrAhere non fotuit: ob comme At us dißtcultAtem, me-Uoreexercitusf Artei Am conJumptA, Agri-tudine mAgß Animi, quÀm morbo corporis, mortuo LAUAi expeditionis Uhus AuStore, cui plurtmttm confidebAt Imp. Acpoßremo neceßi tAte compulfitSf^ßomAchoJits Rom. prouin-ciA excedens, GenuAm reuertit. relit^uias ve-ro mir An dum m modum extenuAtas, lAbore amp;nbsp;tnediA frActorum militum in TAurinos remittit : tn Laua demortui locum fuffeHo VAßenß, CUI US ßdei prAtercAlnßtbreis com-mißt.

Ea ipfA die i^ua brACAtAm GAÏliAm reli-quitlmp.filutA itidemPeronA obfidione,cum Arcem per AliquAmmultas dterum bebdomA-dcs., torment is, impreßione militAri, cunicu-diu oppugnAjßt : herb Am tAn-fcaUo ' demNAffouius dedit FlorAngi Murtio^ ly. 'ft vul- F'IRO FrAnciA , cjui GAllicumilludprAfidi-um defendendum fufceperat .QuArumviFlo popuia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j ! i

riArum^

B E L G I C 1 s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;31

r'mrttmprofufamlAtiünm, Ccltximma-nium tgntum corufcattone, pyroholorum lingua inEiu, necnon come/pitionibui publicis deck-rarunt.

RANGONiof mi diximw ) Genua per-peram oppugnata , in Taurinos profeiîo-, Cæfareani Taurino flatim difcedunt. Ob id Rangoniits apparentis -vi^oriix. veßigys in-ßflens, Carinianum copias admouet-cfuodet-(intagno impetu inuadit, refiflentibus forti- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;)

ter oppidanis,prim o repulfam patitur. Sed du is nouant adornat irruptionem ß te/ui intra oppidum erant nbsp;nbsp;nbsp;propter pnoris inßtltus

tladem, nbsp;nbsp;propter fauciatos cjuamplurimos

militum propugnatorum-.incolumitatem pa-ili,Rangonio [e tradiderunt. Capto igitur de-ditioneCariniano, Carmaniolam^exSaluß *

* tâs vul«

turifdi£iione, cum multisalßoppidis, go cft viexpugnauit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Saluffa.

Nouembri ab Liguribus lmp ,in Hif^ani-am renauigat :poflcjuam contra Allobrogem

Salujfanum, Aionferràtenfem ditionem * J’

JMantuauo adiudicaffet ,cjuippecumipfacli- vulgw entela ejfetImperatoria.qua prxrogatiua ma-res duntaxat 'venirent {ficut confiât ex iure lyif, ciuili ) honorandi. debebatur ißud quidem

gratisu

I

De R EB VS

gr at U Imp. Si Margarita Palaùloga, Man^ tuani coniunx, in mafcuU client eia fojjißio^ nem mittelaatur. Sed eodem fere temporia funÜo Galli Cafeale, eiua (latus primäriam •vrbem, occuparant. Vaflenfis igitur-, 'ubifilicit ante Mantuano,feflinato colleUaa ad Aß a copiaaperarcem, ejua inui^a adhucflabat^ introduxi(Jet,poli diuturnd, difficilemj^ di-micationem,multis 'vtrin^ cadentibut,Gallos tandem ab occupât a flatione repulit. ita^ Mantuanus trancjuille, recuperata itidem deinceps Alba,in adiudicataßbi dit tone pedi pojuit.

Eo anno partim ob immutatam rem reli-gionis,partim obgrattißimaa,ea(^ continuas pecunia exa^ïocs^ Anglia populus ,((e€iatint Zfero Lancaßrtj, nbsp;nbsp;Jorchiiritati inßinElu,

nixijj opeAntißituminPegem conßirarunt. cjuicollelto cfuammaximo exercitu, cuius hi erant pra cat er is ordtnarü duces : put a Dar-* Vul- cia,Robertus etjues, idenß Stratarchus (vir Nablusquot; ^ntplißima cltentela )dcinde Hußa, nbsp;nbsp;Aßia:

à Gal- magnis conßatibus animis,Pratoriujfete-***• nbsp;nbsp;bant-.illumßuum tumultumßacru nuncupan-

tes. Henricus zgt;erb Rex coniuratis obuia mit-titcum inßrucio exercitu Nordofolchiu Rc-guluntf f

B E L Q I G r s* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3i

^l»f)t,^Siirisberium,Pr£for^'praf. Sedhts *fgt;ßs negotium dat^vt, cjuoad etttsfieri pofiét, confliSlufi moderate cotinerenti^uin page-t'eutpotius cum concitatopopulo : cui,fito no-mineycuniïa.figt;onderent, (juaipfiz/ellent,mo do irmi deponerentur. Simulât is igitur cun-ilatiombusdum pro'viriliparte iuffit Regt^ duces execjutiturbellum j,alie^ub 'v/^duxß ßnt'.ad extremum fidata tranfia^aj^ eH iß a fontrouerßa, ij s quidem coditionibua, qua in (peciem nonfilum vttlesfiid honeßa etiafidi tiofis ‘videbantur.quißmulatque arma depo-Jiterant, RexpaHioncs refiandit, nbsp;nbsp;compre-

henß ißius faèlionis capita, ebquot; i» hispracla-ranomina capitalifopplicio afficit, In.An.iS37-l‘ittuario lacobtts r.eo nomine 1537* Scotorum Rex Magdalenam, Francifii I. Francia Regis,ßliarum maiorem ,fimptufine Regio fa£tu Lutetia nuptqs, duxit ‘vxore. at no muit o poïi,quam recens nupta adolefce-tula, Gallicanisajfietadeliciolis,Tjnacucon-iuge in Scotiam tranßnißt ,ßue deltcatißirno cùmz/irit tum regionis horridioris faflidio» ßue a^itudine quadam animi affeàa) nulld tonceptofœtu,moritur.

îioite ilia Nonaru, qua S.id.Ian .pracefit, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;acciditi

De rebvs

accidit, vt Alexander Adedices, ejui luuentit annum 'uiccfimum[èxtum nonpleneattige-rat, a coœtaneoprope, a^tne interßceretur. Hic nimirum Alexander, cjuiainmultù ty^ rannice fegereret ^amp;in'voluptateamatoriA indulgcret, magnam populo an-fam dahat, abJuocorpore, acerbajèruitutu iugum aliquando repellendi. atcjuetndidem occa/ionem Laurentiui MediceSieiuiperne^ cef/àriu^, off mis familiar is, adolejcens A-lexandro biennio fcre minor tam dudum au-cupabatur: cjuifublato ifto onere ciuitatis,pa-triamprißmaredderetItbertati.fedcum vf que eo idonca oportunitas nulla/efe obtultjßt-, ca[ùm in id tempus potißimum reßruajß vi~ debatur. hoc initio. extrapratorium , nuUo /lipatum machiœphoro ,Jolum Alexandrum l^atle£latum atque inuitatum nempeßefru-endi concubito nobilis cuiufdam fœmina com plexu )no£iu m fuas xdeis dedu6tum,triclinilt;gt; rectpit Laurenttus.qui,ßuemora,dumßmu~ lat accerßtum irefe opt at am Ventrem, offtcio-ßtinßarfidulitatis, le£to recumbent is Ducts gladium à ceruicali primtss amouet. indee-grefßts,Scoronconcolum quendam famulum, cuius animum lent'is beneßcifs multo anteßbi

concilia-

B E L G I C I 5; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;35

(ontiliAuerAt ; eut nihilominus ÜAufA eAte~ niAf hAbebat fita de ocàdendo Duce conßliA^ euocAt. confertcumeo, cfUAm pur Ab At remt exittopinAto. quem vtAlAcrem perfpexit,^* promptum, temport firuiens, hominemfi-cum, in triclinium, quo iAcebAt Alexander, ducit. itAquecorreptfs telü ambo ,citrA alie-nam operam(quidquidiitcfalfi quidam Ario . lentur)Ducem confoderunt.quo confoßoLA» tentiui, clauibus obßrrata ade, aditlum i~ pfiim admini/lrum,ajjùmto itidem ulterofa^ mulo,fed ee nulliuifAcinorls confiio,permutât is equis, clam vrbeelApßts,Bononiatranf Volât. inde^ Venetias tVt Phil, Btrozzjim, fatalem Ducts aduerfarium ,illic conueniretz fißespergit. Interim, comperta iam morte Principe XL VIIL VIR. collegium , cuius fumma efi in vrbe Florentia magißratus au-Lioritas ,coijt. qui partim metu, partim, vt ßc melius resireinciperet aliquando, quam adhuc iuijßt :poßparuulam aliquamßnten-tiarum diuerßtaiem , Cofmum Medicem, duodeuiginti annorum adoleßentem deli^ gunt nomine quidem dient eia caput, re 'uertt Autem Principem ac Ducem reip .quoinflatu eumßAtim Imp, fua voluntAte conßrmauit,

amp; Erebus

Dê m. e fi VS

équot; compoßtis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Fort un aßib^

indeiuxtacoUocauit. itaqueßirpsilUfuturi Frittcipattts ( cjuam celeberrimus vir ilU Coß musfiniorhuius AtAuustia, abhinc cent u^t rice nos Annos ßeuerAt ßmmAnium vent or um, dißidiorum ei, ac inter dum horribili tempo-rum tcmpeßAte ,ßAnguinis dr perß cut ionum plenA, vArie ex Agit at a , in hoc ipfo Coßno, at nepotecngnomine,necfueprius, tandemfun-data , extulit CAput : dr radices alteegitin adoleßente'. t^uiprofecfo euaßt tn virum vn-decunque tußum, d‘1'’ ctrcumßecfum : nec has modo , qua excellit amplttudtne , fed et-iam in omni Imptrio dignifimum Princi-pemi

Per idem fere tempus G allin outs excurßo-nibus Belgiu infcßabantynec vllusfere tranf-mittebatur dies, quinprnfidia inimica inter fe leuibus prsdijs cert ar ent. Galltporro ex Ar-tußui menfe Aprilt, Hefdinum arce ceperunt. qua viel orlA infolefcentes , hoflicum, ferro fiamma^ depopulabantur. tn quos, cùmin-credtbiltceleritate lecitßimum exercitu Florentius Burenus duceret, quodf virtbus impures recognofeebant , hoßes BurenArum co-piarum impetum, cedendo euttarunt. ttaque

Hejdino

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;î4

Htßino arce quamprimum recept a , Fah* Pauli, ac Monßrulo oppidiißcuto lunioex-pugnatis , Cafireani poßremo Terauanam obßderunt. Sedpoß alicjuam ohßdionis irrita mor am , menfium decem induciof pars •btraque fecit ; ea lege , vt pacatii Belgis, in T^aurinis nihilominw bellum ejßt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\

Tune demum ludos Fortuna bellatoribus reliquit. quippe Caßreani, quot;Vti in Belgio Gallis longe er ant ßtperiores, it a in Italia 'vieiß ßmßtccumbebant hoßi. qui, adprioreis copias adtunelo nouo( eoq^ nunter oß exercitu, du-£iore Humirio,trans Alpeis ducto^prtmo Albam Fomtgt;eiam,(ß continuât Chariolum,oc- * ‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, raliuna

cupauerat. ttaq^ camporum omnis erat tn Gal vulgo lisdominatus.

Cogntto, in locum demortui Alexandri , Ducis, Coßmttm Aledicemßtffe^um eJß,Phi. Strozza, cum eo Florentinorum exßlun» ßdalitium,ianuampatefaFfamfibi exißima-hant, recipiendaßmul cum p atria lib ert atü, J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Conférât igitur continuoßia conßlia cum po

pular ibus Salmato, Rudolfo,f^ Gaddo,Purpi

gt;1 PP. cunFiüitidem Florentinü. coUifrunt ex-1

templo aliquid copiolarum, cumq^ ipfitgt; ito ordinäres ducibus, Roberto, PH.F.prater ca-

E 2 teros

‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De r e b Vs

teros hellicoßs viras, illudagmen Florentin Am vcrßü extrudunt, Forro quAmprimum Flarentinu-m territorium ßnt ingreßi , ibi tum Purpp.PP.multisde caufis deliherarunt expedire-, Vt, cum ArmAtAmilitum mAnu^ exules tantifper CortonA commorArentun dum ipfiFlorentiAm profeFti) AucioritAtem ßdem^^fuAm interponercnt : ( mAximevero ijuod SAluiAtus Auus eßt Cofino} operAm po-nerent reip. c/ub ßcßne Armarum ßrepitu, tommuni omnium P At r ix, xt^uAhilt quapiam pAcbonei Uber tos redderetur. ^ui verbis bene Accepti , i^promißorumße dctenti Fla-rentix, donee in nouo flxtu ciuitAti fuißetpro uißim-^ re inorAtA, nouißimedimittuntur.td quod 1 ßcut nonminoriflomAcho fuit inter-eeßortbus, qudm pro quibus intercedebatur-' it A fecitfAne, vt irr it us Ule tune quidem ex-t it er it exulttmUbor.Phil. StrozzA, fodAlitAtis prineipes nihilominus inßituto-rum quAdxm conßAntiA.,eum prxtentAndü o-mninofiAtuißent.quod Animo inform Atu An-tieipAtumqßuerAt feeuto ^uintili, eontrA-Fiis Apud ÄUrAndulAm nouis eopß,pcr Bono-nienfem Agrum FlorentiAm eontendere, Uber t Atem ßirure. qutfAne tcum Aduerßtri-

nmfloeci

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3s

uwfloccifaciendo, viderenturflbi iam tnodo propter alias caujas , turn propt er excepta.

Konnullorum ciuium conßlia, in manibus te-^ nere viiioriam-.in hanc partem inflgniter cr^ rauerunt, it a vt Pjraufla qttodam interit» interierint t hacratione. Alitjuoitinerisin^ teruallo, cum expedtta milt turn coherticula» Ph. Strozza,Parptolemaus Faloritts,^vna. cttmipßs omnesfereprimarij viri ,exercitd.^ ^uem continuoßßtbßcfui mandau(rant,pra~ ei^uitando, ad Montemurlum, tredecim non amplifts paflùum miliibus c^uoddißat abvr-be caßellum, vßjue inconßderatius procejß-rant,adproperationem illam quiddam nimi-rum interejßiudicabant,no exfpeétare, dum ad locum venijßet exercitus , qui non longe 'aber at : fid caußam tot am, nbsp;tempusßatim

arripere, cum necejfiarÿs amicuHs,ac rufti-cis, inßantiafier et o trafllare, eoru, vnum-quemj^ßia prafintia bene animare . Sgt;ed^ horum cæptis plane repugnauit Fortuna, tjuippeimbrium continuatione impediti bi-duum milites vixgreßum trahebant. Dux itaque de illo ipfi tumultu, ^aduerßarium ad Montemurlum quidem fidere,fedimproui-dum at^ imparatum, temporeßa^ltts certior,

F $ confia^

De R E B V s

eenflatiderepetepartim ex Hifpanis, pArtim ex Itaiu AliquAm mA^AmilitÙ mAnum,cum Alexidre Vitelliodduc continuo mittitdnful-tAtum in AntefignAnoi, frAcurfires terne-rAriotyAntec^uAm robur ac ceder et totim exer-eitus.Vitelltns igitur cAutißtme ingredies, conie^AifroßigAta^ cohort icuU il-lA,quAnonmulto Ante cumPetro Stroz^a fi de 'viAoflenderAt: Montemurlum CaI. Sext. mAne,friuJifUAm luxifièt, moxinuAfit. vti minus infiru^osyConflernAtos metu, per-^ turhAtosrepentinoßto incurfit exfiiles offen-dit.itA nullofere lAboreilludcAßellum, infir-muperfi, obtinuit.ijuo cApto, ztiui in eius po-teflAtem,frAmultisAlÿshoneflù ciuibus z/e-xeruntPh. StrozzA nbsp;nbsp;VAlorus cum Philipf

pofilio,necnon Ant.PrAncificut Albitiics, t^ui illAipfii no£te,ex cifiris yAdmißo ecfuo illoprA-uoUrAt.pArs tAmen AliquotAfiilutcm fw^ufi-biquAfiuit.pArsetiAm Ab Hi/pAnis,non ob (euro huntAnitAtis exemple,mAnumißA ePt. Por-^ ro exomni CAptiuorum grege,quiFlorentiAm pertrAhebAntur : plus minus tredecim fisbtn-defiecuri percußis, exprincipis dementi a, re-liquispArcitufuit. ac Ph. StrazzAmfiniore, iittntA Arce, Anno plus çIausu ergAfiulo', omni

Bel Gl CI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;30

(^elongiorisvititiafiu/ïratü, impendete ni-mirti ne ce ’violenta, gr Auttts in (e tpfum conßt tuijfe,conflanstenet: t^ualibet multi ’vel unimo die ant, vel credat contra, at^ egofcri-ffi.nempeeum altenamanuene£lum fuiffè.

Cum iam And.Doria, multos ahhinc annos neptunium c/uoddam regnum in mari cum fupero, infer 0 habuifit, in ea^^ (quamfàpû diximus ) marittma Jmp.prouincia, cufiim-mafki nominis gloria ver/itus, T^rcis, Bar-barij^piratis multam cladem intulijfet, Coronern ciuitatem, inter alia, ad Peloponeßtm expugnajjet,nouißime vero hoc ipfi anno, in^ ßgnipralio nauali 12 .naueislongas, nbsp;nbsp;cuhis

aphra^a, aliaque nauigiola quadam ex Tw-eis cepijfet, iniquifime idferens tprannus A-ßattcus, at que ob id inflammatus iracundia ( quod informatum eius animo erat, Venet os in eo, mult is nominibus ,ßbi incommodajß} bellum Venet'is aperte indixit.^Sextili Ahe-nobarbo claßis inßru^lißima praf mari ido pramijßi,ipß itinere terreßri,cu exercituva-lidifimo, Corcyra, Veneta iurijdióltonis, inßt laru Adriaticarum vna, oppugnatum conte-dit. Sedparati Veneti, ^e^ep^ieinßruSlio-tnnib.qua ad beUu,terra mariq^ ßßentadum

De r e b vs

necejfaria erant, non modo perßfor fit erßte tuebantur ,ßd ipßs ettAm ,pro re natA Irnpe-TAtoriA clAßispAtrocinAbAtttr, it a vt,poflin-ßltus Corcyrtorum 'VArios , pofl tent At Am nbsp;nbsp;nbsp;*

iteruAty^iteru expugnAtione, 'vbiinteüexit Pont.ImperAtorem^ vnA cït Venetis in fuü ca put confpirAjfe, non minorifere Accepto detri-tnento,quÀm dedecorefecuto SeptembriCon-ßAntinopolim repedauit.

HVMiRivs, poflquAmAlbA Tturinorum prxmijßim cum pArte copiArum Fregoßtm, vi ChAriolum occupAßecognouit:eödem reliqui-as exercitus flAtim trAduxit , indej^ con-tunFUsviribus Buß Am contendit,quod oppi~ dum torment 'is GaIUcis dum concutitur : au-dito VAßenßm numeroß integrorum Germ a norum mAnu 'vetereis copias recensßipleuiße cum exercitußbi obuiAm ire : oppugn At io -ne BufcAnA remijßi, Humiritss qc Vregofus rioîum * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• Caterum

lulgo. allAtoincAßrAeonuntio,VAflenfis ChArium ßAtim defleSltt. quAm ciuitAtem tormentis multis ferociter exAgttatAm mtUtes incredi-bili feritAte inuAßrunt. itAquecAptam^adi-tA priusnon pAruA propugnAtorum GaIUca-ttorumflrAge, diripuerunt. Eodem curß fa -

ma,Mon-

Belgicis.

37

tHA, Âîoncolertum expugturunt ; ßtbinde P or r o impreßtone militarifrußra. tentAtum ChArafium, Alb Am {ßum Anguftius 'vrge' retur} p AHione receperttnt. itA^ßnfiAnt'u vi^ SlortAxiefligijs hArens, •unoftmtd tempore» bipertttis cafir 'is, PAnAriolum, TAurinum^ yAßenßs obfedit» Htc Fr And a ReXjDbi intel-ligitfortunAßccumbereßtos, ^VAßenfim dttoißmul duitAtes obßdere , AudorAtum e-xercttum copioßumßtbßdto lAborAntibtsifuis in TAurinos trAnfmifit. ^cum eo Henricum F. qui ium modo ex morte frAtcrnA, Delphi-nAte prArogAtiuA^fuerAt AmplificAtus , eif^ cotlegAm Adiunxit AnnAumMomorAnßnum ilium, qtti AliquAndofecundum ub Rege obti~ nuit magißratum. qui exerdtus fimulAtque cum trtbulibttsin TAurinos coqt, continuo ßbdud'ts csfirisfiluitur Zftrinque FAftenfs ebfidio. AliquAnto quot;vero p'oß Ule ipß Rex od trAnfAlptnum exerdtum cumtrAnfqJßt,mA-fidßct : cogitohAt poflremo etiA tn Injubreis excurrere.Ferum Pont.prA-teritorum memor,^prAfintiA cernens,dum futurum prAuidet, z/t omnis It aU a cum publico nAufr Agio, bellis Ar de At, rdp, Chrißis-»A egregiÄm operum pofuit . Ft Nouembri ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E s (itA

De r e b vs

(it a petentihui Cdßreanh ) trimeßreu in ItA-lt; lia, itidem inducias, primo fieri coUiheret. de^ ni^ exaSlo prior e trimeflri,zino fpiritu altud trtmeßreprorogaretur. quippe aliquid dum interuentu fut perforât,, defmma compof-tiorie, pace^ concilianda inter hellatores con-feciurumJe,cttamJf rabat-, inanimum induxerat.

Adenfi Oôlobri, noEle vero iUa, qua diem D. Eduardi memoria dicatum pracedebat, E-duardum ( vnicam Henrici Regisprolem mafculam ) inpopularigaudio Semerapepe-rit. at m at erfectindo de cimq die poft deceftt. itaq^manijeflus Hi error eorum, qut ex pra-mortua matru, ab Anatomices peritis dtjfecio 'vtero Jpirantem adhuc fætum , extrajlum fcripjerunt,

Secuto Nouembri Pont.poßquam eat enta est comperendinattu, Concilia Çemeftre pro-xtmumetiainfoperprorogauit, ^cui fjqui-anno anteapudMantuam diedixerat, mu-tato loco, verbis illud ipjùm denuo Eicentia de fignautt,qua eït ad Afeduacum citra Apennin num Venetaditionuciuitas. vbiipffùbinde Çampegtum, Symon(tetm,^^rundußnumgt;

treiit

t

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;38

freh, extlbo Purpuntorum, habuit Legt-tos.

Inextremo J^iritu paulo ante commémorât arum tnductarttm, cum per Legatos, ß~ Cfu, colLata in zgt;triuj^ concordiam, accura-tijjma diligentia,qtiofic depelleretur p cm ides a Rep. exitium ab Italia fbellum nempe^ Pont.iiidit,ßper alienam perfinamnon poß fe eo, qu'o intendijjit, quauis alia via perueni-re,adpoflremum audoritatem/uam paeißca-tioni adhibere conßituit. Offsciofi igiturfe i-pfis offerens, z/triq^ etiam polltcesß, in fum-mailla fta feneHute, Niciamiccircoventu-ru, vtconfiitutadie, ibidemamho(I?np.(^ RexFranci£}fißerent,rogatufto impetrauit^ Pot.igitur ab vrbe partim terr a,partim mari eô trafinißt.Imp.vero ex Hißania nattibm traiecit. Rex equu adtieclus dtaq^ licet diucr-ßsitineribtti,omnestarnen adjiquè meß lUf. nioA. i^^^.quoprafiriptueraticoièrut.pbi, 1538. cti neq^ multoru dieru opera,neq^ vlla ratione tue quidam a bello adintegram pace, quo ipfi {Pont.)re(piciehat,eos quiuilßt traducere, no uißime reeo deduxit,vt noßneßtmmo bono-reßio,^magn^ omniu bonorü 'UQluntate,in-ducia fièrent décennales: quibtu exprejß con-

tineban~

De r e b vs

tinelAnturmaxiniii -, acpritclarißimatjujt^ nomma., cju^alterutrifludebantparti. Eo ffà in congreffti., Matrimonij ficietate, Ocla-uio Farnejio f Pont .nepoti, Margarita Au-ßrioifillamodo vidua, qua (vtdtÜum ePi) Alexandra Medici primo nupfirat, de/ponde-tur. His confectis rebttc Nicia di/ceditur. Pont. obpacificatoriam legationem ab Ligu-ribui honorißcentißime habitus : inde Ro-inam reuertens , vbique triumphali pompa excipitur, Imp.inElarbonen[èmGalliam na-uigauit, vt inibiremotis arbitris^quippecol-loquioNiciiSinefcio quo refpe£lu,pepercerant ) Regem conueniret, qui Pojpts Marianas ter-reßri itinerepetebat.^tß appr opinquant em cumclajße Imp. Rexipjè, qttiparua celocelu-Jôria aduehebatur , confcenfa eius Pratoria, •unacum leölißimQ comitatu, poß amicijjî-mam aduentus congratulationem falutauit. rbi, niß q ui ipß vider it, ab amplexu mutuo, hilaritatem quant am vterque vultu^geßu praßeferebat, nonfacile credatvnufijufque. Hîcexaltorepetitaoßicia,^(vtvno verbe rem omnem expediam ) Syncretißnus^ nee tnimueroßnem confabulationifaSlurus Rex •yidebatur, nißearn noxvicina diremiß^t.

itaque

Belgîcîs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;35gt;

per amice filutnto , ac inpoflcrum be-^ ne valere iujjo lmp. Pretoria celoce repetent Rex, ad conünentem reuehitur. Poßri die,mi lue Omni in nauibnsreliilo , lmp .oppidum introgreffks, iterum^ ab Rege, Reginafi-rore, actota curiafane quam honorißcenttßi-me atque hilarißime exceptât, inibipropi biduumperßitit. tjuippepoßperendium pr/t diu,cum oreßgna amor is, verbis acgeßu officium ac beneuolentiam oflenderet, vale inui~ cemdi£lo,Imp. Hippaniami Rex veroßam ßdem repetit.

Dum NiciatraSiantur inducia, Carolus Geldria dux, nulla poßfi reliSia prole, dece-dit, is, Cjuia natura deditusPrancia,non mo~ do inditionem Imp. er ehr is excurßonibus, fidin ßos etiamtnfeßus ( cjuippe videbatur iniuriaeo tendere,vt illaipfa regio tandem altquando dominatu Gallicano teneretur ) fuperiore anno, dum morboprxpeditus, non optime valeret, paulo minus totapoffißione fuerat exutus,(^ Gulielmus Cleuenfium Prin ceps,a populo adopt at us. itaque Carolus ad fummas turn corporis, tum rerum addu£lus angußias ,ex paîtion'uformula, cenfinte it a fenatu, eonßntientepopulo, Tribunitiam illam^

De rebVs tlUm^ ducalempoießatem^in Gulielmum aß fin cm 'vniuerfetrAnfiripßt. mAgnAquerimo-niA lmp. qui iurcAqu/ibiU fedominum illius h crédit At is eße affcuerAbät,

Aienfè Ociob .TrAncißus MArtAUohoretiSt VrbinAtum Dux UI. Pifouri nbsp;ScnoqAÜiA do

minus,nec non Venet a militiA mAgißertijitA defunUiis esi : princeps, quemßbieUi omnes mAgnifecerunt,!^ Am Ar untplurimu. Pa-tri demortuoGuidobAldusF.populo VrbinAti aque chArusßiccc[?it. Huicdemum prAmoni-to, CAmertium ditionem perfeciAlem repeti-tAm,n}fi vitro redderet-,Pcnt .ArmA continuo int ent Ab At. Guidob Aldus verb,cumfibi vide^ retur,Aut non poffe,Autnon dcbereAuUarita-ti Pontifici A refißere, trAfAilA tA controuerßA, ud extremum eitsspoßulAtis reßondit.itaque exVrbinAtumßolqs dignttAtiilUm ducAlem ßubindeßbiinduit OcIauius, Pont, nepos tile, etii nuperrimefolenntbus nuptijs MArgAritA Außrias,in mAtrimoniofuerAt collocAtA.

lllo ipßo An.cumpArteis Pont. Rom. odioßas nec defiret et Rex AngliA,qutn hominem Acer be penitus odißet, AnAchoretarumfcholus toto retrno fübuertit omneis.tAm. n.fiAtrum, mendiât At is conßortium, collegiA, quÀm Ar-

(hiwAn-

I

Be L c Id I s. 40 iKtmAndritaram opulent a clauflm perturb a uitjornAtum etia., infitper emblemata pre-ionis er ^,maio

res arcam,loculum, e^monumentum D.Thoma Bocheti, iUifss ohm Cantuarienfium An-tiflitis^'vndique'Veßiuerant ,indidempopulo infieêlante auellenda curauit, at^^ edelu- nbsp;nbsp;nbsp;-s

hrofafittlit. eßaj^aduerfus qu£,tanquam fan-Üa^Britanni reuerentiamfttmmam aliquan-do adhibuerat,rogoimpofuit. einerem auten^ •vento traditum,dißipautt.

Decembri morte occubuit Andrews Grliftst Veneti Senattts Pritfceps.quernfùmmum ma-gißratum fitx ciuitatts, cum pimmaßta laude ^gloria,integro quindecennio habuit.Ei la-nuarioin A.isig. Petrtts LandusPatricitss, 1539^ •uir vndequaque conßtltus, rerum nau ahum peritißimusßicceßit^

llloipfi fere tempore loanes Menaptorum Regulus obit.itaq, Gulielrntts F.durn légitima iurepaternam cernit hareditatempralaticia (quam diximus ) Sicambrorumprouinciaß-wul eift confirmatior.

Secuto APato in partu perqt ifabella Augu-fia Caroli Vfirorz/ero Ioannis, Lufitanorum Regisimatronacharißima.qua,quoviuenteA , mauit

De r e b vs

mauit ardenüus,eo mortunmfaneßcHtt actf' blits lmp.

Eifdem pene diebfis Pont. quiSynhodunt exa.^0 htennioVicentiAindixera.t, illoj^pro /è,treis ( quos nominAuimm) legatos mijerat’. quia paucißimi omnino tranjalpinorum pO‘ pulorum compar erent,Jape tar datum pro-crafltnatum Concilium Pniuerfale,prorena‘ ta,remifit. aho,dumfibi, Purpp.PP.op^ portuniorù temporis daretur optio ,reJèruA‘ tum,prorogauit acfùfjendit.

Menfelunio, Cofmo MediciPlorentinoru Duci, Leonora Petri Toletani, Proregis Nea-poleos filia nullo magnißcentia modo adhibi-tOiZ^erenupßt.

Secuto ^ydntili Ahenobarbus numeroßa daß,per Adriaticum mare diffu/à, continuo in*Neocaßrum, munitißimam arcem inful-nou^m tauit.quam noßriex Turcis annofaperiore, vulgo. triumclaßium,puta Pot. Imp.^Penetorut» coniundis’viribusceperant : praßdio^ tlli( rcliquerant ’veteranorum Hijpanorum quatuor milli a,duce Francisco Sarmeta.Eam ve-ro Barbares , poH immanem tormentoriim tempeflatem ,podmultas, or dine continua-tas impreßiones, deuotione quadam militari

Be L GI c I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;41

fatiusyCjuàm 'vi,)touißme Sex till conficuto recepit.rbifane altem Cannenfs clades reip, eHinfiicta. cjuamlibet illamipfam Hifano-rumlegiunculam (juamp;illicinterierit -, ^Romanasfauijfas expilajje olim aliquando, omncm prope Italiam diutius decerpfijffa-mafuerit.

DecembriRex Anglia, Annam Menapi-am , Gultelmifirorem , venufia admodum ac Überallforma, Heroidem, zixorem duxit. fid non multo pofi îüas nuptias , tancjuam mut at a perfona conuerfafcena,proAndrtA Thyefien exhtbuit. quippe Ecceflrium Toparch am, Eduardi Ilfl.Britannici nepotcm Henricum Mont acutum,^ Eduardum Ne-uelem, treis prafiantifimos 'viros,inß/picio-nem vocatos ,fimul fußirantepopulo,ficuri percufit.

Tunc cum in Relgio vi^us inopia fimma ejfit, Daca, Außralis Germania maritima ingrauefcentem annona difficult at emßppe-ditatofrumento temporeßbleuarunt. Porro inItalia eo anno tanta fuit annona caritas, vt, quamlibetfidulo prouidebant publicis ne-cefitatibus import ato co'èmptóque frumento curat »res adtles,fames tarnen, inedia mul

F tofhomi-

I

De k e b V â tashominum myriades confitmp/érint.

Eodamp;m tempore ac ci dit,'vt Gordtmi oh ifft peratam ab Maria, lmp. jorore Ç ciu£ eadem proß'atreBelgium regebai )pecuniam,comHr‘ murarent ac tnmultuarentur. yuareadau-reis ]m.in Hijpantam delata, nthilanticjutits habnit, cjuàmvt Ulomox acceleraret. ^tb cumantea conßitui^et, ex/itacofifketudine, poHtranßniJfüm maris Mediterranei.,ab Li-gtlnbus, dime/à Germaniaßagitatore Rege, hort at rice Mariafor ore, contra confilia principaltayprxterj, opinionem omhttim Eu-ropAorumiaciaaiea, RegiAamicttiaßducia, perexiguo interim comitatu., adult a etia in-Jùper hyeme,conuerfoper mcdtam Francia tti nere,transift. in c^tto, c^nam honorificefuerit Tjndty^ Imp. habitus, c^aam magnifice exce-ptus,(juam dénia, regificctraclatus-,nonfacile confecfuatur homtniim captus, nedum eg«^ commemorauertm. cjuemv/^abHtfanienfi * Baio- limite Acjuis Atigtißus AyuttaniA ar ce mu*

ValencinaFlandriAfnitimaciuita-te,prA cAt er IS FranciA primatib.per co. ant plius pajfium millia,Regiyliberi deduxerunt.

In hac ipfi edition e, uno eonfnfu du its ant plißtmasad eoneiltandum,légat tones,ineun-teiam

Bel GIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4i

ttiam Anno ts^o. lmp. ^RexFrancis, Te- ^149. netù mîttuntrjt [ecum it idem, contra perpetuum, ac communem hoßem Tttrcumjfœdere iungerentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cum z/no eodem^ tem

pore in aurem Galli dixijjint -, f nee entm tarent artificioßmulationisPrincipum inftitu-td)inprimis cauendum eß^e,ne tantus ^fini-tirntt! hoflis diuttut ab ipßs pr otto caret ar. Fa-luit iß I tes conßltj ratio, ttaque P'eneti, extinct 0 bello Turcico,a quo tunc quidemper indu-ciasvacabant : pacem cumTurcofimelfece-runt, vtpotequa deinceps extra omnem diß Cordt a aleam poßti,tranquille,prudenterque, 'vfßte ad buitti hora puntlum, zitunturîfiu-untur.

At lmp. armatuf pot im quam to gat tes in patriam z/hi reuertit, ineunte Maio,affetia-taßditionis capita deprehenfimortemulta-uit.Maießat'is zjero deminutio,publica deprt catione quide eil expiât a. Sed priuilegqs, Immunität e, beneßcß, ^prarogatiuaorbatA zorbimagnam imperatpecuniazaim, aeno-uißime extrutlam inibi arcem, tanquam oppugn aculum tlli tpß cocitata multitudini,op-ponttatq^ obßit. Porro ciuitasjubinde Imp. Itberalitate,^ph.F.gratiaßdulitate ^ofi- .

F £ eqs

De REBVS

tij s ßc prom er uit, z/tprißinxdi^iiati vt-cunquerefiitueretur.

Circa, td temporis Pont, it idem dehellat contun dit Perußnos. qutt ciuitas, ciim perti-nucia quadam animorum y portorium yjaitt nomine dare ei recufißet, aperte rehelLeuerat, acßbinde Aßcanium Columnam prtepoten^ tem Herulumy conßmtlis contumacinreum, * R “ ' poft quam ex eins ditione * Algidum, Pali-pæ^ul ’ duooppida , praoccupaßftt : deßatu go. nbsp;nbsp;nbsp;(cjuiquide iure next yPontißcijs clientelis cen

ßbatur) reliquo deqcit.

Menße lunio Thomas ille Cromuelis, à re^ mo {quodaiunt adtrtbunalprouecltts y qui minuspaulo infra Regem erat, 'uniuerß ■confufionis Anglicana(nißfallorftnftr timen-tum, derepentt comprchenßis capitalißippli-cio aßicitur,at paulo poß Rex( repudiate Jplt-1 napia coniugi, ciim honeßatis, tum 'virtut 'is fama pramp;clara,alioquin principi fœmina,attribut a luculenta penßone annua , vnde in Rritannts laxe viuerefamorinihildum cum aßecla ataterefrigeßcenti, in duigen s, ad Catharina Auarda f eaNordfolchijReguli erat ' neptis)amplexumfeconuertit.

EodemmenßFridericus Gonzaga( Man

tuanorum

Belgicis. , 4î tuanorum omnium primus ab Imp. Duc ali nomenclâtura, Ante decennium honoratM, cumeitumAîores MAr ch tones fuerint voca-ti) deceßft. cut FrAncißusF.ßdpueru[fts,grA tiopts, inclytusßucceßtt.

Se.\:ttli Gulielmu^s tile BudAUi infat a con- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i .•

eepit, vir erudttionis extmia, dl G vac ar um liter Arum pienttA,rarus. hocAuciore Fran-eißcus I, Francis Rex, Annu a ftipediA litterA-tißim 'isi^uibußue tumlingUArum , turn ur-tium ItberAlium profeßortbits LutetiAdecre-uit.A quo ceu fonteßaturiente, felicißimo-rum ingeniorum riuult deinceps per totum orbem manArunt, GF lidhuc mAnant.

prater 'UAriAm rerum cognitionem at que v-ßm, cum reip nattts natura 'viderctur, ei ab ßlt;»ttti ßmper honores deferebantur, Vacabat etiampoftremopoßulatioibtts, quod fummAeli dignitatis genus apud Gallos, ad^ uerfus eum reuerentiam ßimmam omnis curia adhibebat. denique cunciis tantifuitz/i-uens, zgt;treliquo tempore mens demortui in libres eius ac monumentis^erpetu 'isßtßira-tura.

Hie annus,ßcut, df antecedens, comet am ingentem qutdem df aßeHu horrendum,prA

De r eb Vs ßfert : quanquam neuterpurum vel nihil e^ portendit.quippe iflo ipjo biennio nihil dum memorAbile aut nouum euener ut,contrei ettq^ 4 credulufimplicij^ untiquitAte doêlum Z/ulgus AutumAbut.

’541- Jn. A. M. D. XL I. rill. Kal.April, (if tH vicefimus quintns MArtijdies^quo die po-tißimu Florenttni Annum fuu AuJpicAntur) Jurnmo omnium ordinum applAufu, mArem primo par tu peperitDux FlorentinA.hicFran cifeus nempe ,Prineeps vocatuseïl Florentin nxiuuentutis.

lam modo Francia Rex yV bi ver b is lmp. cofirmataf^e (detransferedo aliquando ÄFe-diolanoin Aurelianum filium )fe multis indices frufiratum intelligitipartimindigni-taterei comotui,partim vindicationts deß-derie infiammatus, belli infiniment a prapa-rare videbatur. quippe GnUelmo Alenapio primtim omnium quod eum inimicifiimtim Imp. elficognoueratAoanndneptim, ipfiamj^ Henrici Hauarrai Regisfiliam, vel inuito vtroq^parente,dej^ondet. ob tdinuitato,cuo-cato^ adfi Mcnapio, nec dum nubile virgun culam,ecnnubio iungitficutoluniojinnuptis quibufdant nuptijs res ea p6ragi(ur . nam vnde-

vndecim Annos nonplene egreJJÀm, tdeo^, tn-^ ff) tam coningio paella,dum adolcßeret ,(pon~ Jo interea eo ,, vnde 'uenerat, redire bene^ Jperare , iujjo : mater fuA eußodix refirua-

Mlt.

Illo ipfo temporis puncto -, Annans Momo-ranfintss ßicuti triennio antefingulartfauo-re , adßcundam illam ab rege dignitatem Mag. Ecj.^tfuamtoto abhincofuindecennio, ft,ya-pofi Caroli Borbon^ decejjiim 'vacante,efuam tum libetambientibns mtiltis,Bex nullit amen de

tulit}fueratajpimptns:faßtdio quodam ani-mijeneuolentia regiaidentidem planeexci-dit. arguebaturenimuero, quaß ipß Imp. de quo ipß Regi mareqaidem auretim, ßdfalß effet pollicitns,abHißania vßfue( -vti indica-uimus^per mediamFranciam,ad Belg(U,tra-duxiffet .Momoranßnits autem,quiafi curia odioßim eße 'videbat ,priuatim deinde deßto 'viuens, extra aulam latuit. Contra, manife-ßo Fortuna ludtbrio,Regi, curiatialmero-te multo ante nominal a, * Etampis illa Hera (Regiadeliciola freconciliauit mitigauit. iße nimirti'uecordia aceußatus AliquAdo,quod in officio Ducis belloAllobrogico ^Subalpino (laudicaffet ,fintentia ßenattts ergaßulo per-

petUQ

De r e b vs

peiuo venerAt multon dus. Sed illud ipfitm S.C. Rex it A correxerAt : quot;vt honore demtnu-ttts, interim ab auIa dunt ax At exnUret. .

Ad AliquAm multas ( vt innuimus )per-turbAndArum decennAlium induciArum cau-fas y hoc fomentum bellt forte etiAm Accefit» quesor C,£fAr¥regofusf MichAclitA, miles GaUica-dinisD. nbsp;nbsp;nbsp;ob rempriuAtAm, amp;nbsp;Antonius Rincon,

HiJ^antu, Turcica legAtion 'ts CAufA,ftmulAb Rege Venetias deßinAti, dum in togAtA GaHia, ficundo Pado HAuigAnt, Ab VAßenßc/uAdAm cußodiA ^tàntili mcnfi. Ad TicinioßiA, ceu deztiAintercepti , cUm fubinde interficiun^ tur. hicexclAmAre GaUi , ^pafim lamenta-ri. CafAriAni porrofedulofe purgAre. RextA-men non Accept a vUa eorum excujàtione, Ge-orgio AußriAda, Archieptßopo Valentino ( 'u defignatus iam Eburonum Antißes\, ab Hi-jj/ania per CeltM, induct arum ßducia, ad no-uum amplifimum ilium fuum Pontifica-tumforte tendebat) Lugduni non mtilto post manusiniecit.

Cum fub id temporis Francifus, Ant. Lotharingici Rcgult F. Chrtßiernam illam 'uiduam, ex Imp. affinttate coniugcmfibi ac-. eepijft, idea Galli tulerunt moleßius^cjuod, exact»

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;45

exA^o Anno RenatwCAbillonituArAufiorum Princepsfiduciaritis diens , Imp. acceptißi-tnns ; huius ttidem Franctfii ßiam duxijßt ■ ' •vxorem.

Ineunte Anguß o , Imp. quoßc alitjuando Barbarorum, tn tmprobitateexßtltantium, frangeret audaciam, ad Argyles expugnatio-nem animum adiecit.oppidum ißud eßMau-ritanis!, Ctiißirienßs,Balearibiis infulis oppoß-tum. idem port US piratarum,(^ßntinaprn‘ donum. Profedus tgitur ab Ratisbonenß co-mitio in Italiam, Luca Pont, eß allocutus : X Florentino, Ferrario, alijs^ Italicis Satra-pis inibi edfalutatus. necmultopoß par at tu inßfudus, contra 'voluntatem tarnen

Loria , claßis Prafedi Claßicorum Lucum facile principis , prater opinionem quot;vel trierarcharum, •velnauarchorum, qui tune natura incertam ^dtfcrimini proximamfore nauigattonem ßtieral, propter z/icinum Arduriortum, nbsp;nbsp;propinquam Aequinodq

dtcm)non ineptepraiudicahant ex Lunapor tu, at que Spedia ,figno profedion'is propoßto aceduda Aquila, ornattßirnam clajßm fil-uit ■.Mauritaniam^plentßimwvelis petit .ad iß am expeditionem auxiliafubmintßrabant

F s nbsp;nbsp;nbsp;Imp F

De r e b Vs

Imj). Pont. LuÇitiintts, MelitenÇes milites, reliquimnrttimamp; Itulix, Reguli. Comp av ut a. ttiAminÇupermugno fumptu ait er a claßisirt Ht/pafiia, qP ex Belgto accerfitx LiburnA ,eb-^ dem iubebantnr contendere.Sed h is aufisfor-tun A plane tune 'videtur obßitiff.ferebantur porro tardius egrejft naues HtfpanicA,quippe lmp .fimulatque eo appultjjet, nbsp;nbsp;exercitum,

ac tnflrumenta bellt in continentem ex naui-bus expoftijfet : nbsp;nbsp;militem tn expeditionent nbsp;nbsp;nbsp;r

mtjiffet: ccce coortA,AbH£dis pluuialibus ma-ritimorum Aftutim tempe fl as naueisin vni-nerfùmomneisficaffltxit, lacerauit-.'utno ?nodo ca’pto non injifleret.fed exVergiliarum hiemali occafli, ingrauefcenle tcmpeßate,AC-cepto matore incommodo eß detrimento rerum, quam animo quit collegcrit,rcliquas in- nbsp;nbsp;’

ßrmas naueis,quotquot à n aufr agioflenmpi-perfuerant, Nouembriin 'Vietnam Hifpani-am ne ce fl tale compulßis, referret.ab hoc ve-ro alterum Reip. chrißiana 'uttlnus Rarbari infltxerunt. quippeTurcus ipfenumeroftfi-mo cum exercittitn Hungariam incurfins, Rudam Regiamfedern, nbsp;nbsp;Peßum in aduerß I '

Hanubij rtpapofitum municipium non mul-

'vndique accepta, 1

, Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;46

i€tftA,non tam Fortuna ipfius iniuria, quant inucterattsChriflianorum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propedi-

camfiigiiijs ) debebatur.

Fo annoRcx Anglia ad populumtulit legem illam-, Ne quis Diuos deinceps coleret,Zfel ( z)t ijulgus ait }a negotijs, aut ab oj)eribui,U-boribuiue,fiatisSancforumferqs.feriaretur, lußtt it idem, •ut in fit a quifq.paræcia, paras-eus, diuinorum oraculorum interpres ,/acro-fancia Biblia linguapopulari (ßprofîteretury h aber et. ^uarcs myßicai quod ineavel fibtilißima ingénia labt, fälligpaßtm, centu cxemplisprobartpoßet, num tut0 rtidiplebc-cula proponi debeat, nee ne ,a mult 'is ambigi •video. Adthi'uero,iuxtaacpleriJ^ omntbtts hocesiperßaßtm. Siquidem arcanorum interpret atio, iuxta Chrißianum praferiptum diuinitatis donit exiflit, non eße tentere, il-lotis {quodaiunt J manibttSjadtant remotam , ab humane cap tu myßeriorum menfam acce-dcndu.qua licet,proßto i’nußqutjy.fenß,mira quadamfagacitate probe tenere, eßajßcu-tttsßbi 'videatur, na toto cœlo 'vt plurimum ßere aberrat,^omnia intelligedofacit,'vt nihil intellig.a .qnaßanc arrogatia fit, quot;vt pertur bato rctüßacrarü'vßuftßharefisncceßarionA

ßcantur.

I

De r ebVs

fcAïitur, conduflicatn-s error hominu me» tibtts illitbatur : dcmrj, inflar nauiculx ex-iindante controuerfi^rum mari Chrifiiann refp. continuo iaêdetur.

1542. PitHropoH,in-An.i542.Auarda illaimmo dicx Ithtdtnis contticla., capite pœmts dédit Re gt. cfuipperecognouerat no modo antenuptial zgt;tttum ei illatum fuijjè -, fid etiam coniugij iits 'violajjê'virojam muiter em fur tiuo concu-hitu.cjuafublata,deinde in aliquot comprehe-Jôrum capita,partim mæchos, partim turpi-tudtnis tjiiui confiios, publice animaducrtit. inde ad fixt as iam nuptiat tranfiiens, Catha-rinam Parrham, ex nobili quadam equeftri familia, nouifiimam fibi iunxit •vxorem. ett enim Regis fatum fuperauit,

Menfè luliotad Etruriam, dcbifcente ter-rafiagor ruinarum, altquarn longe temporis memoria maior ex ft it it. quippecum maxima moles, ^firmiftma adijiciapaßim concufia, •vel ab hiatu contrcmifcëttsfolijunt abfirpta. Sedinhis Scarparia,fübappenninum oppidu, Elorentina iurifdi£Honts,non fine magna op-pidanorum cade.meliori ex parte corruit,

Secuto ^^ntilifuroremfuum ,fieciatitn ex legator um 'violatorum morte concept um,

Fran-

Belcicis. 47

Francf£ Fexeballi/.Coniunctm cnimuero neceßtudtne fadere Mcnapiorum amp;nbsp;Si-cambrorumRegulo,confia.tosfumni!ifilicitu-dine cjuinque exerc!tu{,Jimul in expeditione 'uno eodem^ fere tempore, ßd diuerßs itine-rihu^, qutnqnepertito mittit-.nihUdurn tale quidquam cogitante Imp. qui tunc qutdem temporis in Hißania feßit.abat.Primus exer-citusßmulato, acv.'trio colore in Sicambris, Menapifffaolle^us, ducibus, I.ongauallenfi Gallo, fsquot;Martinuanrofjemo Sicambro:du,is ' exaquabat Legiones ; coßabat enim tredecim ferepeditum, bims z/ero equiturn milltbus. quißnibtis ftis egreßus, inßnitimam Brab an tiam cum eximproußo inßdtaßet, Hogoßra-tam arcem deditione cepit, qua capta, muni-t io ne bellica refecloexercitu, zibiolfecerunt duces, Araußnucum agmineduummillium peditum ytß 400. equiturn turma, Breda pro-ßf^ißci, ^Andouerpqs fubßdio ire : ex inßdijs, per idonea locadtßofit 'ts, ip/o die qui D. Jacobo erat dicatus,eumfunt adorti, nbsp;nbsp;vrhipro-

pinquum,quo tendehat, ( qui a non numerofi Ium hofle inferiores ,fed ex rudib. tironibus, ■ill^Araußna rapt im colle^lamp;erantcopio-la) facile fuderunt: amp;nbsp;in fugam coniecerunt.

qun

De r eb Vs'

tjun elAti 'viEioriA Galloßcawbri consentit no£ie-,infundoÇ uul^) D.Vilebrordi )JùburbA no,poßtii caßrisjbiduum defiderunt. Aranß-Kus autem cum dißipatorum ei^uitu, quos ex prdlio collegerat, reliquijs interim in urbent tntrorecepttts lpeditatu 'vniuerßoposißereli-tlo,cutuspars intercepta ab hoße peryt,pars in agris er ramt ) ingenita quadam mentis al~ titudine ciuium antmos confirmauit^ Ando~ uerpas etiam tnßuper Maria, Im.ßororßis re~ bits excita, Areßotanum Regulum admißis e~ quis ac diplomate,noclceade,iujßtm Machli-nia tranßurrere, ceu urbis propugnatorem deßqnauerat. Sedpr^clara z/rbs, quanqtiam duumz/irüm Marianorum coßlio adtutaper fi,contra impetum hoßts inßru^a ac par at a, Lancelot o Vrßelio équité Nicolao Scherme-ro Pugile Coss.in armis excubabat. Vbipra CA ter is egregiam operam patriapoßiit Cornelius Hißania,ordinis Senat orÿ, tn bcllo exper-ttts Ziir,ac,pro renata, Andouerpana mtlitiA Magißer. nec paruoßane tune z/ßuißuerunt inquilini mercatores ßiquidem ex Cermanü, Itacis, Italis, Hijpanis, Lußtanis,Britänntß-que delect a, duüm miUiummanus, tantum non, adthefiuri (quem illicßemper habent

lucu-

Bel GIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4^

tKcnlentißimum extern Hin nntiones J cnjlo-diam, 'vertim etinm ad militari a minißeria, vbiubi res fößulabat,alacriterße amp;nbsp;continuo comparauerat.c/uoruexemplo antmati dues, peregrinos populos dextrum brachium fun frbispropalam appellabant. Sed in his Italo-rum 'virtus, adßihletiandamrcmp.miro, quad am animorum propenßo eminebat(ßcut prx me, loannes Seruilitis, qui tßud Ant art-um bellum minutatim deßripßt, teßatur) ätqueapp arebat. qui non modo ad omniamt-lit aria oßßda ipß ader ant promptißime,qui» defrojjoo.peditibits ßipendia perßluebant. Nocle igitur illa,in 'uigilijs, cuflodqs ,ßatio-nibits, nbsp;id genus alqs wbanx propugnatio-

nis prnparattonibttsAraducla : poflridie, z/bi luxit, Gatticanorum armorum B.ex, po 'si cla-rigationem ,admnnia proxime adcquitans, Francin Regi, deditionem Andoucrpanos po-fiulat,Sedis.,non minusanimoßo quamßiper-ho propugnatorum refponß, ad caßt fi remittitur, Secundo die,Jim niât que vrbis occulta qundam proditioerupit ,ßipplicio machina-tores amp;architeclifiatim eîireflincla. Com-parebant etiam turn auxiliares Pleumofi}^ hnc er at mille duc ent or um peditum manusiii ßni.-

De r£ b Vs

finit imA FUndrÎA ciuitate c ont net a. Htc Si-tambrogilliyfâteficîu conftlys, exclufit i^rbe, aj)fgt;rofin(ju/inte nuxiliorum agmint, de-mirntialacritatem quot;vrbanam, netcntiita aui dem irruptione t ridai iUim, poflejua. illo mn-gno tumult U accefièrant, muUomane cafim mQuerunti^ziafiAcollegerunt. Prohabildtn-mendndiciofintorum, nbsp;ex fer tor um homi-

num, in quot;vrhe erat trcfidatio. nam Ji hoftd fofi anticifatam viftnriam, laclaalcadn ur hemft at im incurrifit, cut tu ad earn die mania exilia, omnt ex parte frxtcr Scaldtm, debilia extabant, eines etiam plcricjue omnes Dpifices, nulla fere aut exigua difciplina mtU-tari,autbellorum experientia,pr£terea Ar au Jini affticl'is reba^ initio confternati i inter Ji tumultuabdtur: facileproculdubio futurum ptf^iculum, in imp ar at is exiflimari debet. Andouerpijs itaijue obfidionefoliitù, t^ua-cunipue infejlus natura in Brabantiam hofi 'u, ibat hoftico incendjs pent oft at o, L ouanium, Crudiorum coloniam,breuis dieiitiner einde diftantem,mouet. f biftmulat oppugnatione. Bum porro mijii ab ciuitate Legati, cum ini-micis de pecuniaria redemptione intra telt iaUum, peragunt: quidam ex Palladis ( qua

Be LG IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;49

Uli prxßdet celehcrrim^ Belmaru Academic) grege Martius tiro mento^pilâjncjue accenfi puluere/ulfureo eli~ cit : contra voluntatem magiflratui. quem caßtm cum adpublicam falnttm (pe^arepu-tarent,ficqfluminag€minabant.at,ßnemo‘ ra-, cum mtr abuis horror caßrahoßiumper-funder et ( correptisficum,^ in vincula con-ieUis, quipAcificdtoriA Legationiscaufi, extra ciuitatem cum hoßefuerantcollocuti,Da-miano nempe ^Bltthenio : ) odorati, inflra-Hum equitatum Csßareanorum appropin-qnare, protinus loco ceßirunt excurfores •. nec fuga modum impoßterunt, doneeß Aurelia-niscopqSyin regione Lucapyrgenfi coniunxiß fint. Earn enimucro Carolus Aur'elianus, alter Begiorumfiliorumßecundi exercitus Gal-Itci dux, cum ferroflammaq^defcedatam,vn di que tnfefiajfit, vti nullo confirmât am prx-ßdtoficure quodammodo depopulabatur.nec no praoccupata eius Ducaiu prouincia melio-teparteyDanuillariuexcideraf.Firodunu diruerat,reliqua oppida,ad defendendu ido-nea,cußodqs,praßdqs^dißoßtisßrmauerat. Tertius exercitus, cui Ant. Borbonius, Ven-domaorumRegulus ab Rege fueratprafeélue:

G ExPicar-

De r e b vg

Ex PicAydii, Artufios,^ Pleumoßorunttttt“ ritorium iuuaßt. qui,cjuanilibit multn cona,-tMs, nihil nfutdcfUAm effecit. ^^artum exer-(itum GdUorum duxit in Taurinos Guliel-mui Langemlicet initio ne^ aliquopror gredcretur: ad extremum irr it its om ms eitts extitit labor. ^^intis nouißimisj^ cum cofir is Delphinas, Regiorum liberorum natu mater t Perperutanum, cafut gentu cemitatdße Rticellanenßs Htljianta finitimam ciuita-tem, attentauit tantum. i^uam, cum multü tor ment is concußiim, caper e nnllo modo pojß •vidit :ali(^uanditi continuât am oppiignatto-nerri,nonß»e damniinuirtai noutßime intermit tit. Sed Francisi Rex nußuamfine pe-itupoßiitßtmpttu.nam cum totfitmulalendu txercitibtu( o/uibtts omnium mort ahum animos, adfingularem alicjuam exßeUationem excitauerat} bona Arariipartem exhaußjfiet, magnam Imp. anßim dedit, adpramunien-da oppida , contra incurfum Gallorum, qust Zifiue ad earn diem aut infirma, aut ex-pugnatufacilia extitijßent.pratereaßmul ae AurelianusLucapyrgicamflationem relioiuit ijuamltbet praßdta occupatis oppidis impo-ßhjßt',Cafareani mox, exacl'u Gallis, 've-: terei

BeLQICIS» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5Û

tir ei fides receperZt -.exceptoluofio^ Cxtcrunt modo Rex difperfiu illas, tAntas uireisi» •vnum contraxifit-, e^tiemAdmodum non ma-1« quidam confitleb ant, eas^mulvni^arti regni Imper atom obiecijfit:in pronofueritei ’vt^oria vfitrpatio. it a firne fit, x/tmultisfi-mulnegotiisimplicattts quis raro aliqdegre-gieprjfiet. neficio quam dontefitcum %gt;{-tium eil Callorum , ambitio . Eodent z/er^ tempore Bojfitttts Belga,Tribunus maior,prtt cater is ordinär its ducibus, iralido cum exer^ citu in Menapios infiultans, ‘vniuerfiam illam pene ditionem incendiis,excurfiontbusjjper-uaflatam, nec non Duram eimgentis arcem» qutndecim non amplius dierum interuall» occupauit.

StomachofitsPont.etß tempore duobits hifi cebellatoribus Legatos mifit, ad concilian~ dum, zgt;t depofiitis arm 'u, Concilio acumens^ co Tridenti indiiio^animum vnafiecumin-tcnderent ,fiirdis cecinit cantilenam.quippt ‘vterquefimutuo periurii, ob perturbatas in-ducias ,accufiabat. itaqueipfiitidem fiioinfi-^ fiensinflituto Polum, Moronum, Parrhi^ fienfiem treis Purppgt;PP.ad Tridentinum con^ uentumfiimuldeßinauit,

Eaafia-

De r e b vs '

Ea aftaie locußnrum mjrtâdes in^niti tantum non in Germant am gt;fed in It alt am etiamtranfuolarunt, colore atro, ^in'vfita‘ tama^itudine. cfuod tnfeidigenus cum frühes omne'ts terra, fegetem agrorum depa-Jeer et, calamitatem populofore Hit port endite res memoria dtgntfima.

Menfe Decembri ab Angles,cfuibufcum fuo infolo manus conferuerunt, Scotijua ip for urn incuria magis ,lt;^uam vtrtutehoßu 'utneun-tur'. c/uo ex confltclu fiperfles lacobus V. eo nomine, Scotorum Rex, cum ad Regt am teuer tiffet , triennio mator tricenario, in ip ft at at is 'viriditate, ab tmmoderata animi a-gritudine, decefit: Martaßliolaharedert-gni ex affefcripta,cjuam vnicam ocltduo anti obitum Patris, mater connominis Lotharirt-giaca, ClaudijGuifaniflia,pepererat.

Nec Alenapium vishiem 'ts( quodeßalio-quinanni tempus adres gerendas tneommo-dum } retardauit, quin coacto exercitu, pra-eepta Dura, arniffum non multo anteßat um» ex Cafirianis receperit. qutbus Arefiotani duceftmmario, ’veris initio adremiffam eX‘ * pedttioneredeuntibus, magna celeritate ri^ colleUis viribus, proxime * Sitharteoppi' dumf-

• Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;51

dumIX. KAl.April.in.A. AI. I). XL III.for ttter concurrit. Lbiinito pr^lioyMarteanci-fiti z/fiue alicjuo conftigitury Impetum entm Ar efc Otani cquitali/i Stcambrorum etjuitum aperttt ala cedendo euitarunt .fdinterim aci^ ei Menapiapertinacia, Ca/arianorum pedi~ turn or dines perturbajfet :poftr emo ziicit. Sie femper ferèfors domina campt. Cuitts ViLlo-ria veßigips inßßentes Sicambri tpxA^^enaptft Limpyrgi cum Ducat um fnitimÜ, tncredtbtli feritateinuadunt.eitts meliorem partem rtii^ nis, dtreptionibusj^ defäcdant,necitamulto poß Adartinuanrojßmus in Aduaticis, circa Ducalem Jyluam zgt;ltro citroy^ per^ajfatus, amp;nbsp;praoccupata Ameroßhordia, Fltrateéîina dttionis ciuitate, dum cjuocjuouerfus infeßa. figna impune circumfert : reliojuias Lirnpyr^ gicat, nbsp;poßremo Falcopyrgicum territoria-

Ium y Dalemicum,ferociter peruaßat-

lüo ipfi menfe Martio, ceu refricato z/ul' nere, Fritannicus irritatusiniuriarecentiß ßma Gallorum, quod natura Francia dedit 'ia Scotts, antiquißim'u focqs,nuperrimo bel-lo, contra ß auxiliaßtbmißjfent \ex•veteri-bus nouas aucupans querelas Francifio 1. Francia Regi,terra,mari^,beUum,clarigan^ teFetialeindixit. C } Aioda

De r eb vs

ÄiodofAtnii^ qu^dAni neceßitaSiMenAp't« rum Regttlo in perfinAtA UIa felicitAteexul-tAnti, imf/endebAt, quipfe Imp. BelgicArum tttrhArumfAmA, in Hi/pAntAm trAn^cenden-te, ’vehementißime commotus, cumprimurn illudei per Anni temp tu fAcere liceret :in Belgium trAnfiioUreconflituit. PoflquAm igitur Philippum B. ex ephæbisiAm egreßttm,Anne-rumßxdecim Adolefient em, MAriAjoAnnis LttfitAnorum Regfifilix, eidem^ confibrinA, indulgente nimirum Ron. in mAtrimenio Ich’ tAjfiet : iureiurAndo pftblicoin Witts Hi-fitAniA Principatu confirmAjßet: non Amit tens tempus fijnte Africa, GenuAm Maio Appulit. quo inter cAterosItAlicosfiAtrApAsJmp.redu-eem Cofinas Medices cum flut At um it idem iuiffet : Arces Ulas duitSy put a Florentin am, Ligurnenfimfiuas ambos ab Alexandri mor te, vfuc eofibiretinuerat lmp.}ducentis au-reorum (cutorum milhbtss, efiamplius, redemit, qui Imp.fioluto conuentu,ab Lfuribus difiedens Buxeti( quodesl inter Cremonam, amp;nbsp;Placcntiam, Aemilia caflellum)Pont. Herum conuenit quidem : fid in pactsfuafione multam operam ponentem , non audtuit. ÇamerinAm ei iarn mouerant Francia

Re-t,

Belgïcis. 5gt;

Ji(x.,ô’Mcnitpiu.i.quorum .tb 'vtroque dn-mno ^inturiaajftciß, ab a It er o verb etiam ßnudartßto ^jtftrio ß, dfcebat. quippeflagm bat Geldri^ recipiedn defiderio generojds nni mus Imp.in Ulo ipß Buxetnno tridui cogreßu Pont, nihilominus, dum No'ématefintulatß eopa£lo componere, confirmnreq. vedeperpe-tuumflAtumltaltin, Ducntum Mediolnnen-ßm, OSIamo nepoti, Imp.nuro oblnto popoßit. At y quAmlibetßbi ilis licit At or Pont, non nd-dtcente Imp. impoßibiliA c Apt Ans,longe nber-rAutt Àfiopo-.nedumfluit t id opt Auit,quod Aß ßqui non esl.itAque inflitutum iter perflciens Imp. veter um iniurinrum oblittts, cum Bri-t Annico contrA GAllum,fœdere iungitur.

Interen excubitor G a Uw hincLAndreflum^ ex iurifliiclione HAnnonin occupAtum oppidum , cuflodß pm/idß flrmAt.inde, dunt vndecunque rcrumfitArum fAtAgit-.Accitis et~ tAm Turcic 'u Auxiltjs, mAre Mediterrnneum infeflAt. Abenobarbo enimucrbßb FrAncitt fe nAtAyflipedtA merenti, Gallic An a cum clajfl coniunFlus Francißus Borbonius, Anguinnus comes, nd Ntcin expuqnAtiene,di reptionemq^ remis irelifq.. iufju Regie conten-dit.quArn citutAte tormetis plurimis coquafl C 4 fatAm

De r ebvs

fitim cum in tent it i 'violentißimi irruption neexpugnare nelt;juijjèt : ad extremum men/è Augußo t ex failtone oh ttu uit-. Nicienßbut nequacjuam futur a inz/tili, modo fletiffet. nemfe, t'tfbi quibus antea fùb Allobrogum Regults vixijjènt, ÿfdem ttidem,ftb trancii Rege, legibus liceret 'vtifrui. CaftaNteta,re-ßabat tnuicla arx ,imf endens ciuitati.t^uam tuebatur Paulus Simeon, miles Rhodtus, vir iuxta clarus, acfortis Dux. is cttm nullas ad-mitteret comfoßtionis conditiones, tant am obßdion 'isziim, t^uaterra marijs circumclu-debatur, infract o ammo fußinuit: nihtl dum commotus, exemplodedititiaciuitatis, hoßium molitiones deßetfit.

Imp« forro Jub td temports ,poßt^uamex Germanisßipernatibus, ex It alts ac Hifpanis apudßonnam, Rhenanum oppidum ,paulu-lumßtpra Agrtppinam Coloniam , conßato valtdißimo exercitui,poß omnium ordtnum recenßonem, FerdinandumGonzaqam,Proregem Sicilia,prafecißet: ij.Kal. Septemb.in Aienapios, vltriceu Ac/uilas duxtt. Fbi com-parutt Eptßalmate euocatus ittdem Arauß-nus, is duas plenißimas Relgarum legiones ex peditum duodenis,e^uitum 'vero mtlUbus bind»

nu, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^inhudtleclA nobilititu

robur,adduxcrat. quibtu coniun£lu 'viribus continuo Dumm, in ripa Rura fluminis poß-tam,eins gent'u arcem,pettt. hanc ,fimulató^ ^ppftgnationis inßrumenta admouit,non ob-durantem triduum contra horribilem tcm-peftatem torment or urn, at^ Cafarianorum militum 'virtutem, vi expugnat : cfuo die D. tUifu Barptolemai memoria recolebatur. Ea datur diripienda mtlifi, nouißime incedio vniuerse vaßatur, fxcepto fidaliumFran-ciß:anorumclaußro. t^uainexpugnationeßn gularem laudern conßlio meruit Stephanuf Columna,Prnne/îinus, Elorentinarum cohor tium Trib.idem Cafarianorum caßrorum praf. Duranon minusfortiterfapta, cjuam ferociterdtrepta,adficundum inde miliar if lapidem in conße^um Iulia, ( qua Alenapio-rum metropolis, Rura fluuioper inde tmmi-net,éfg(nti ac Regulo nome exfiparticipât) cum exercitum promouijßt Imp. $.Kal. Sept, poll breuißimam obßdionem ipßß dedidit. Iulia dedita, adßextum miliariumproduWu poßridiecaßru, proxime Ruramundam co~ pias extendtt, hoc eit totius Geldria caput,id, quia ficus Mofiam, ad oßium iam modo di£ii

G s flumt-

De r e b V s

fiuminù (sifit um, quod habet 'uernaculum t7\j(Aov,re if/àprodit. ifia. ciuitoi recentifiimn cafiigâtione DurAnorum, durifiime afifli£lo-gt; rum^iferculfiA, a primo Cnfitrianorum co»(pe~ ihi,adpa£iionem defiendit. 4.1ion.S€pt.igi~ tur Imp.'vti fundi dominus, RurAmundain-troinueliusabviUoreexercitu otiat. hic honor ifice ab ciuitate acceptus, in acclamatione populari audit, Salue lmp. Cxf. Salue Carole V. DuxGeldria^ agnofiat dominum Ruramü-denfis cliens ,fidelitatemq^ iureiurando cofir-mat.indc fenlam contedit. Ripenfietiam il-ludcil oppidum,tertio ab Rureimunda milia-ns, amp;fitii, frobieciu prxterfluentis Alofifir-mifiimum,adornatur oppugnatio, hîc VenUn fis, euentufooiorum, ^cafùfœderatæ 'vici-nitatis confiernati,dum inclinant atquepro-pendent ad compofitionem : ecco, Gulielmus Afenapioru Regulus, ad Cafariana caftra z/l-troprofecitfs,fi ^fita omnia lmp. off'iciofiifinie credidit :fiimulj^ Venlenfibus mandautt, 'Vtifèfi dederent. quo exemplefùbleiiati Ven-lenfium animi nihil libentius fecerunt.quo, cum paulatim reliqua Sicambrorum municipia , fyquot;Zutopheniuscomitatus coifient .gratuite reconciliation^ tenrplurh omnibus, ape-

ruit

Be l GIC I s, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;54

vutt lmfgt;. cjutppe his rehtti breui canfe^’Ui V~ hiorum Antifiitis,VlL VIR Ijßruintercef-Jioni,acjpeciatimoperxHenriet^Brunontjtti-cant Reguli,errata ÄIenaf)y conceßit,^‘r'eco- chij. ciliato pacem, hisptmmattmeondttionibti^, dedit, ,,Vt dediticiusMenaptus Ducatu Gel-drenfem, ^Covtitatum Zutophenium ahalie ttaret,ßc vt eorum pojfeßio penes Imp nbsp;nbsp;le^~

timam eiui poßeritatem reliquo tempore eß ßt.„Eas populos ada^o iureiurando liberA-ret.„ Amerof^hordiam, ^cfuidcjuidiurißH- lt;« ifionisSicambrorum, velZutophoniaiHius praßdifs teneretur ,ßne intertrimentoreßi-tueret.^deni^arxillaMenapia, Klt;ifAxóxlt;0®' (f vulgo Rauefiena, ad praterfluentis Afoßeri-pamßta,ceu Marpeßa cjuadam cautes, vt ex-fiinderetur.,, Contra Imp. Menapium com- lt;t pefaret 'vniuerßa lulienßprouincia, hello qua-ßta,praterquot;^HenriciPergam,^Sttharte.ciua *Freins duo oppida, doneeßtam Imp.ßdelitatem con-ßrmaßet,ipfiinterimßbireßruaret. „poflre nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

mo parceretßndulgeretj^ omnth.generatim, cjui contra eins mateflatem armaßtmpßßenti i^nominattmMartinuanroßemo Sicambro, cuttis,^ difciplina bellica praß ab at, in mult’u bellis,egregia opera Imp. deinceps eil vßu.

Imp.

• 1

De r eb Vs

IM v,Menapij audactamfrangent Aure-lianus it er um in Lucapyrgum incurfrins, occupât am meliorem etus prouincia partem^ no \ uamunitioneipraftd^J^firmauit.

Circaidtemporis Atiguianus Gallus Ahenobarbus Turca,4rcem Nicienßm,ejuam übet incredibili fertfateoppugnant ,ßudent (tjuodprouerbioeleganti dicttur) caelum caris indifféré»

tium hoßium rumor est auditus, Vaßenßent magnafrlertiaex Infubribus colleEto exerci-tu,ad Opernfcrç^dam focß Nicienßbus refri-cere: Ture a perßdi paid a ilia,qua cum Anguia no dediticij dues pepigeranßßolucrut, Ni-ciam , dum co 'ercert deprecatione Gallicana Barbarorumfuror nequÿt, immander dire-ptam,incendto etiainfuper defeedarunt .itaa^ manubijs luculentifrimis onußas naueisfub-duxerunt, nbsp;quo Rex deßgnauerat, ad Tau-

roentium hibernarunt. Eo nuncio tgitur in cafrrarelatoVaflenßs adz/iTloria außicium viens, Montern Regalem, amplißimam Ae-milia ciuitatem, a Gallis praoccupatam, de-fleciitßed cum earn tormentorum tonitru feroeißime concuffam, armorum impetu pertinaeißime oppugnatam caperenon poffit:, prope

Be L GIC I s.

55

pr ope fuit, vt propter crtient aw repulfAtn ex-pugnAtionidiffideret. h Ane ipfAm tAmenhis Artfbtti, xdito t/idelicetflr At Agent Ate tjuopi-ammilitAri,(^commenttctjstiteris, contrA militum incurfuni.,^ telorum tAUum,ohdu-rAntepAchone obtinuit.indeAflAm colontAm repetens,ßudioLudouici Vi/lArini CArmAnio Um recuperAt, ac fubindeCArintAnum, quo diligenter communito ,ipfè, milite in prtefi-difs locAtOfUdßiAm prouinciAnt MedioUnum redit.

Dum bells Ulo teterrimo ciuili, chrifiiAni (vti oßendimui ) conßi£tantur, .Turcorum tjrânnw cum immenfi horrendo exercitu in lJungAriAm,prAßdqs ztAcuAm^ incur/Àns: reßßentenemine: Strigonium occupAuit, ac poßremoinußtAtA quAdA oppugnAtionis iji, pofl multAsfulminum tempeßAtes, conti-nutu irruptiones, Alb Am RegAlem cepit. HÎc 'ApAticA diritAte in propugnAtoresmtlites,^ Alb Anos ciue'is omnium or dinum fduß. Im-mAne nbsp;nbsp;ilUcrymAbile J^e^ÎACulum xdidit,

' GrAuißimu reip. ChrißtAnA vulntn inflixit. dumnum incompArAbile HungAris impofuit. Ab hts progreßibtti, BArbArw cum PAnnoni-M excurßonibus fxde VAßAjfet, incredibilt rerum

ÖE REBVS

rer urnprxda abaótx,^ Chrifiixnii ßruitipi flentu déminâtur, Conßxntinopolim rctier^ tit: magno prohroPrtncipumChriflianorum: fpeciattm cum xternx infamix Gallicanx nota, (fttippe confiât tant arum turharuFran-cix Regeprxcifi tunc t^uide aurore exfiitifie, Compr€jfia( vti dixtmtts ) Menapii auda^ tia Imp. Landrefium, exquo, ceuenidoindies euolantes Galli, finitimam report cm vitro citroj^ infefiarant, délibérât armis repe-tere. ProfeFlu^ igiturab Sicambris , multo •viarum anfraFlu, idpwultis cafiris tande in fuam Hannontam cum viel ore exerettuper-uenit.Porro antequam ad Landrefium cafira metaretur, Gonzagam cum parte copiarum prxmitttt Gui fam de via t et at urn. Cui occur-rens Petrus Strozza-. is D. plus minus eojuitti alamducebat: forte Francifcum Atejiinum, leuis armaturx equitum Cxfarianorumprof, ^ui ab inito prxlio fitos reuocare conabaturt dum ante or dines procedit longius, delaben-te eijuo, intercepit, tjuo contribulis cafit renun tiato, g)“ cognit0, Strozzam, cum iam modb commemorato ecjuttatu, Guifitm intro equi-taffe, anticipat a fe cadens Gonzaga, ^iuf fu Imp. c^ui aduerfxvalttudinis caufa Can-

neti.

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;56

Ktti, t^uod oppiditnt inde, itinere vnius fefe^ diet djflAt,fiibfln er at ) edu^a AijuiU Arefio-tAno,^ quot;^Rullo(iconiungit,hiz/bitjuam mttl to Ante LAndrcfium, Belqaram cum exercitu n^s à ûbjèderant, cftto itidemBritAnnicusRexAU- Ku«, xiliatricem legionem duce VAlopo,mifirAt,in '3 ( his cAflris qutncjUAginta,^Amplius, mili- licâor-tummUliA,(lecitßtmufAneflorcntißimtim^^ thogra ex bedicofis gcntihtis conflatum exerci-

tum} hAbuit lmp. ContrA FrAncia Rex, cum fie vtv* deliberAtum huberet fuis in eopra/idio clAußs ßtccurrere, quamhbet exiguum, nequefuum nofilla* eßet oppidum , contraclis ‘vndique viribus bum, cum non multo minore exercitu ibidemßu-tim compartut. Landreßum verö luebAntur mAgnAnimi duces,Lundu eßFgt;ecius-. cum delect a promptißimorum miUtummanu, qui iudeßnßone, offenßone aque pcrinßgnes fuerunt. id oppidum in extremo HAnnonia angulopoßtum, Campanos, Rhemos, óquot; Rieur dos, finitimos GaUos reßieit: eoulluit Subis cuiusflumin'is, vti nbsp;nbsp;Somona,font es puulu-

lumfuprucernuntur , inäidcm Guißquin-que.Cumerucum vero (ß Fulencina,puri pro-pe itineris inttruullo,finis Abßntmilliaribi Lochs perfi quidem ungußus , fid natur uli

De rebvs ßtu,amp;operum munitionibm firmißimw ii tunctripertitis CAfarianorum caßris obßde-batur oppidum, quod ad multos dies cotinuA-ta torment or um tempeflate contjtiAßatum, dum tot a mete in harte cur am incumbtt Gon-stAga, -vt alitjuando expugnet : Rex FranctA, exillaparte,qua Cuija eitobieclum Landre-ßum,criflas attoUens, adßontem Cxfariano-rum caßrorumß ofient at um 'venit.HtcGon-z.aga,cofi/e^Hs Ulys, cum etus deliberationent ney^ Belga, ney^ Britannißßiperent z ne quid ageretur confufitts, quam vellet abßns Imp-patt Ium ab opptdo copias ßeduxit : eo qutdem confilio, quofie Gallos recept u prohiber et. Inter ea Rex, temp orißeruiens ,tnult is fiimulex loctSileuibuspralijs committit, vtriußue Armatur a Doryphoros equiteis in CafiartanA agmina,fimulato Pammachiaproludio, ex-trudit,eAfi aßutta eodem temp orts pun^o,di ucr/a ex parte audaeifiimorum e quit um alam circumducens, extenuatum obfidione praß-dium,^commeatu, ^munitione, aenouU auxilÿs confirmât, nbsp;nbsp;nbsp;firataqemate belle a-

dtto, Gameraciÿ, duobtss non ampliits a Lan-drefiio miliaribus,btduum obduxit; tta tarne, vt appropinquantibus CAfiariants, manur»

Belgicis. 57 (onßrere'vellevideretur, quodipfam, quit maxime z/olebat Imp.fimulatj^ intellexittcc-quid ad Landreßttm ageretur: nedum confirmât a 'valetudine Canneto adcafira traficur-nt, z’ki excufio rerum inftantium negotioj conftituit omnino aciedecertare, ita^^froxime in Regem .perpetuum hofiem, ducit :fic vt intratelorumtantum vterqueconfifieretex-ercitt^s. ibi turn ab ontnibm fere cafirortim partis 'vtrinque concurritur, quapr^liandi licentia mirum quantopere milites inflam-marentur ad confiiSium crafiinumficuti nemo nearbitrabatur,qppecuheflernu certame nox diremijßt infua qfij^ caftra reuerfius ad imminent epugnamß coparabat:quo ad uni-uerjiuinteritus, aut Vi^oris dominâtus, aut regumpoflridieexjfe£tari putabatur, cuius defiderioflagrabat ( vttnnuimus ) Imp. nee admodum reeufiabat dimicationemRex,qui» Jummo animiferuore, amp;ß, ^fiosinfirue-bat. Veruntamen principia Gallicanamini-me committendum rebantur, amp;nbsp;pro. ceteris Mclfenßunt Prtnceps,quipro re nataNeapoli exßlabat, hoc acriter contendit. Nulli homi-num aut confiUtum, aut ex 'ißubelli ejß ,vi-deri neepojß, nec/ebere Regemigt;bi eo, qui H maxime

De r e b y s

r/taximè intendijjèt , glorioß fgt;erHen{rii: non contenium certu, Anttciputn^ vi^ioriHf inconßAttßtmAfortun/efe/e'vltertHs credere, ofui habere,cuiui z/iri cum ^auitati,tumfi' neSlutii aucîoritati id bellaturieniGallti^ con cefiit: wfitbi/o alim, eadem nocie,percalUdet (omprefiif tubes, tantofilentio fiationem re-lincjueret: it a vt 'uigiltas,procubitore5^^ Ca ‘ farianos etiafefellerit,aclatuerit eius dtfief fus ; t^uinonprius cjuam luxifet, magna z/i-gilum incuria, eïi deprehenjùs. Htc Imp,dum frémit euolaffie Galium ,alicjuo it inerts inter-uallo licet,auerfum [ecedentem hojlem per fequitur, aclumagit, interim flat L andre-fum. Ma^nam tuncprofe£io difiiplinxmi-Utaris gloriam Galli,rebus non minus féliciter qu 'am fubtiliter gefl 'ts , flbi quafiuerunt: maioreml proculdubio ) quxfituri,nifl apud Gamer ado otiofeobduiium biduum,eandem nonnihiloffuflajfit temer it ate , iftaenimue-ro cund:ation€ ( quemadmodum cordate ac prouidenter Cafialdus in ducebat ) in fitm-mum dtfirimen redit us adducebantur. Imp. igitur, cum iam praforibus ejfit h terns, anni tempus incommodum, partem exercitus Samar obrinam reduxit : Cuius eitiitatis, Impe

ria qui-

Belgicis.

ho quidem feederatamp;, «ec alterutrtM interim partis,domi»atum,guia intelligebatmi-chinatione guadant Megarenfi Gallos appete-re, ipfeceu Comes Flandrenfis^ ex antigHifi-ma formttla ,patroctnfum tueri 'voluit, dr, guofic ah ilia parte resBelgicas redderetßeu-rioresy arcem ßrmißimampublice, coaFi'u fabris, operifg^ smperatis, inibi exadifican-dam curautt, cetera libera ciuitatem,de pri-flino eiusflatu nihil dum immutans,Antißi-ti,guificrisiuxta ac profanes illic dominât ur permißti Boluti 'veroexercitusparteexauSi» rauit : partem priorefacramento confirmât At. ad Lucapyrgum arm'is repet endam mi fit, 'vbi ob inclernentiam hiemis parum 'vel nihil effecit.

In. An. i544i, ij.Kalend. Februa. ad*^ A-guas vitreM 'Villa regiam ( cumantiguorum deliciol'is ac monumentis , opere diF artificio fonati-comparandam )tertiodecimo ab Lutetia lapi-de, Catharina ilia Medicis, decenio anti Hen- bkau, ricoTgt;elphinatinupta,Francifcumfilium, in autFó-profufi totius Francia gaudio, primum pe-périt.guam 'vt aliguade repudiaret coniunx, tu. tanguaminfœcundam, recentih. ^domeßi-cis exemples uouißimorum maiorum, ptita

H a Ludo~

De r e b vs

Ludou 'tci XII, ^CaroUniI. ittrls hurntt^ niDoilores conce(lebit,)iec recufabaï dinar-tium Hero'u iflAifinguUris prudentie,fidfi-cer, (fi maritiu, infufinrrAtioneshniufcemo-di mundAnoi fiAn^tis rAtiontbui conflAnter refiutAbAtit, (fi, ACjuitAtequAdAm ChrtßtAni iudicij, tnojuiebAnt Deo opt. ÄlAX.ftAndum, c^uAlitercuncjueipfixiolueritAtfAxit.

Duodeuicefimo KaI. MAii,prope Cerefio-Inm , 'TAurinornm CAfiellum, cfifiArtAni GAlitmAnus conficrucrunt.Pro. Imp.pugnA-bAt l'Aflenfis’.proFrAnciA, AnguiAntts. Con-flilitii hic, ficfuti Aliu4,inpriniis rttemorA-buis, Ringensfuit. Vbi,AncipitiMArte initio cjuidem z/trinclue est dimicAtum. Sedzgt;irtute fui equit At us, niAgnAeditA CAfAriAnorum firAge. ffinhis concifi Teutonorum peditA-tu, poßremo 'viFioriAm reportAuit GaUus. quA cUde conßernAtis CAfirtAnis, fitbinde CArintAnum ub AngutAno obfifiitnt, depAclA incolumitAte, deditur.

Menfie MaU , Rex RritAnnicus VAlidijfi-mm clAffem, cui Arefordtum ComitemprA-fecerAt, tn finit im Am Scot iAm immifit.qut flenißimis 'velis c'a, quo intender At, de Ut us, tgt;rimocurfitLethen Antiquifitmum,(fituti-firmurtt

B E L G IC I s.

ßmum partumflut im occupuuit. rhi pmulut-que exercitum in continent cm Arefordu ex-pofliit: minimo tnde diflante Regiumfledem., Edimpyrgum viperuaflt uc cepit, Ceterum, i, poft quam arcem, ejuutllic credttur ejfle talk, ex vul« 'vt expugnari non poßit ,fruflrafle i’idet ob-ßdere, acoppugnare, vrbem incendia, agros, municipta^ multa excurflione peruaftauit. itaque cxde ^rapinis pollut um exercitum co, vnde eduxerat, Aref or da reduxit.

Ab conflictu illo qrauifimo Cerejolano, quamplurimi autumabantlmp. ui tum quk dem Sptra, in Nemetibui,maximis comitiit, fenatum habebat, adpacem inclinaturum, Sed inanem omnium exfpeélationem fàlito obflinattor belli inflauratiofraudauit. quip-pe contraldis 'vndique copiis Imp.Metis,Me-diomatricum metropoli , florentißtmum e-xercitum coflauit : cuiu^fummam auctorita-tem Gonzagu iterum attribuit. Sed ,prius quaminimieißimamflbi Franciainuaderet, de recuperando primumßo( Lucupyrgo nem pe) cogitauit. Illo Imp. in exercitu,pro rena~ ta, bellica laude duces clarißimi, Germano^ ru Principes duo, Mauritites Saxo,^ Alber- ' tusBrandenpyrgicus, militabant.

H y Inte-

De r e b Vs

Jnteren Ahenobarbus, nutRegu monitu, Mtheriiufjti, TAuroêntio egrejflu ,Zefgt;hyro fiate, in Orientent renauigauit. Stomachabiii turporro ille TurcicmfAmulattu ^Gulluiß-bi mutuo: hic tAmen iure mérita., iile ininria, ejuijfpe immanis BArbArns , nsn modo ^rA-elAre nihilgeßit ac honor Ate, t^nin info lent er

inhonefle mult a , in ProuinciA ill a,fl Agit ia Admiflt: e^Xfti collibuerAt,mAgnAm GaIUca-nAiuuentutis mAnum Arripuit .ita^^'vecordi-Am, Ad turpißimA libidinis not Am probrum cum turpitudine coniunxit. APiffum interim fucio, quAdAmnA, qu Antum horror cm'vni-uerflA ItAlicA or a, ac SiciliA,quAflper trAnßen-nAmlitorA ßri^limprAterlegendo intulerif, é‘incuj]erit. At Rcx,fodAlitAtefAmiliAritA-te^iflu TurcicA,domiforu^ dignit Atem ext.-. JltmAtionemq^ßAm vAlde deminuit. ^propter AliAmultAincommodA Retp. cumniAxi-me propter rerum HungAricArum ßniflrAm conßquenttAm, ItAliA inprimis, eß' GermA-niA odiofus eJJecoepit.quAres ,qubdomnium bonorum p Ate At rcprehenfioni, ingloriAfAne At!^ ignobilis esi Adfltprcmum diem peruen-tUTA,

Adenfilunio, P. StrczzAf çoa^îo ApudMi--randulAmgt; 1

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;6o

randuhm excrcitu^fumnuti Regulo,exfulit Petiliiwo ( quorum 'vterque non Jxeni-tendAm militum manu adduxerat ) coniun~ Hus, dum conßiiuit in TAurinos^Ad GaIUca-nA pr£fidiA,inCi/ÀpenninALtguriA,froj)eSer r AU Allem CAßellu, ßcundu ScriuiAm flumen, ub SAlernitAno Principe, CAfliriAnAru copiu-rum duce ,profligAtur. quo loci dimicAtu qui-demePi,flimmAcontetione,^ mAgno Arrno-rumßrepitu. Ceterum oihntum, quiprulio interfuerint,iudicio,Florentinorum Auxilio ru, prApr Oper e ex ciuitAte eoßtbmijjoru, prA fint i A , ill A potißimum quAfitA e^TjicloriA. ContrA, (fiicutifiAcrAmentotenebAtur,^fA-Fiurum fie receperAt ) fii cum equitum aIa, * TeJgA,llui, ex MonfierrAto, StrozzAfltppe- *vulg® tioi iuiflet, nihilopinionihm militum eil con ßrmAtius, quAm 'vi^urumfiuiJfiGAllicAnum Tc». fiodAlitiu. i.StrozzA nihilominuA AbeA cUde firuAtfts ,Acin TAurinos delApfits, Animo in-fraSlo zgt;Alens amp;nbsp;vigens, cum deleclis uflèélA-toribusflmulatA religione,crucis rubrA nimi-rufigurA Epheflribtts AjfiutA, ex inopinAto per tnediACAfiriAnorum CAflrAP lucent i Am trAnfi uoluuit : AC inde imper At a reru,quAsfieri vellet,necefltt Ate,Mir Andulu continuo recur rit.

fi ƒ quo

De r eb Vs gtto locirecolUdAyfiirtim exfuisSerrAuallen-jibus reliquijs,fArt'tm euocAt'n, legitincuU,pitgt; ri celeritAte,per Ligures SalioSyAcfalebras Alpinas, ineunte Augußo, incolumis ad Ltari-nos reuertit .cjUA in regionc,rebas clarcgeßis, Alba occupât a, inform at am anticipat âm-tjuefuifummam exfpcclationem animo Regis proculdubio confrmafjett nifipacifer Mer curiasßatim interuenijfet.

IM v.fimulatß^Lucapyrgoappropincfua-bat, ßatim mctropolim tllam fuampaLHont recepit ,ftbindélt;^ueß relicjua eiasgentispof fißione,ab Gallis vfurpata, eadern facilitate denuo induit, his igitur 'uiSioria 'veßigijs, i^uo intendebat,iens, (f per hofiicum ducens, inRhemos infultauit. Cuius ditionis oppidum Ligniacum, militari irruptione tentatum, hreuideditur. inde promotiscaßris Sandeß-derium, ad Matronamßutiiumpoßtam ciui-, tatem obßdit. obdurauit ea ciuitas, aliquam multas dierum hebdomades,cotra Imp.-vim, tempeßatemf tarmentorum. nec minasfor-titerfi défendit,guam laceßfentem hoßem in-ßgmter offendit.hic enim, cumforteßedeculn cjuadam, ad machin OS fèdiffèt, 'vnde codem horapuncio Gonzaga ajß{rrexcrat,pila anea •verbe-

E E L G I C I s.

6l

'verb er a. tu-! Araußnui, 'vir domi cliiria,wt^'i'iit.nec it a multo foH,Ab collimA-tefulgurAtore CxßtrtAno, tAliter S-wdeßde-riAnt prxßdii pr/zf. occiditur LAndAßle Acer-rimtts LAndreßAfi/e flAtionis propugnätor. PoßquAm 'uero orbAticonßlio ducis defenfi-resgt;oppugnAtorum 'vim ex mxris AlAcriter a-liquAfidturepulißent, Ad extremum, menß Augußo, Imp. honeßis tAmen conditionibu^, Zfi^lineceßitAte, ciuitAtem trAdiderunt. in-de,cAptA ciuitAteprAßdiufirmAtA,Imp .Lute tÏAm 'verßuspergit fficundum SeptentrioüA-lem MAtronA ripAm cAßris poßtit, cui ex Ad~ uerßAfluminii pArte Rex Fr And a, cum prApo-tente, nbsp;nbsp;'vtilido exercitudumoccurrit : pul-

' ehre Imp.'veßigitißquendo, (^itinerAj'eruA-do: inzirbe PArrhifiorum, Rhegink timidio-re,ciues trepidAre, tumultuAri ,fugAm pArA-rcy quos 'vtßAprAßnttA Rex Anim Ar et, in impendentium rerum neceßtAte ciuitAti pro uideret, ex CAßris derepente LutettAm reuo-lAt. Inter e A porro Imp. incredibili celeritAte, .dßeronAum,CAßrum Thirium,Ac z/etußAte celebrAtam Sueßionum AugußAm,duobtts 'vigintiAPArrhißisdißuK^Am non Amplitts miltArib.pr a multis AUisoppidif,occupAuiti

Hs Ilio

De r e b vs

lllo ipfo iemjgt;ore,quo inRhcniosinßdtMit Jmp. Aiorinorum Bononinm Rcx Britanniquot; cti^inflrucio ctim exercttu-,itidem ex conuen' tH.,inua.dit. Ea. ciniiasabltio porta terrn,mi-rtac, iünerispiiritnteruallo, o£fofere miliar ib.diß at. Cui Regi, Imp. iujjù, Alaximi-liantts Burenus, Hipparchus cum lecHßimo luculentißimoj^ Belgici ec^uitatus agmine ,ßif comunxit, quam ciuitAtem , nequediurno, neque noHurno fulminandi labore inteit-mißo, immanium tormentoru tempeßateiti quide exagitabat Anglus ,111 no modo direct os parietesmæniorü diruerittZ/eriim etiarn 'vrbana adißcia pleraq^ omnia concußeritdC cffufcauerit. Erat nihilominus, ds“propter »i turalemßtum, amp;nbsp;operum munitiones,acntt-perrime exflruHas hincinde moleis, Perga-morfifacilis defenfio, dj“ earn ducere promptif ßmi milites deliberabant,quandiu poßnt.At Verutnus Einiiltsspraßdqpraß. idib. Septeb-reUcia ßatione, adpaHiones deßcendit, Borut-nia igttur potitus Henricus Britannicw, (quod Francité maxime conueniebat propu-gnacultt ) tantu non militem Gallicanuinàt iubet excedere ,fidetia incolAS in 'uniucrßtn omneis extrudtt : itaque ex ßtagente, colo-

niam

Belgtcis. 63

ni um èi) Jeducit. Veruinm veri ißittsßt£ cordia aliqu/tndoßnthiafinatui,fœnai ca-f it e luit.

Ouante itaque in Mcrin'u Anglo,ecce, du9 bellatores mutuo infeßißrni. ojuodImf. comme At its dijftcultAte, ob admirahilem cfuandd Gullorum in demetenda meß[e, ac condenda. AnnonAfagAcitatem,laborAbat : Francis zgt;e-ro Rex, AntArio helle imfUcAttts, totßmul vr fentibus hoßibus,probAbilibits angußys Ange

Atur, (ceu virgula diufnA deßgnAtA ) pAcis genio yCAbrieli Gu/htAno Hißano fidAliDo-minicAno,propefi aufiultArunt, is nimirumt ßßeptApAcißcAtoriA UIa legAtione, primunt mijßts Ad Imp. eb for ore Leonor a feduU com-mißorumrenuntiAtionerem eodeduxit, vt fummA compofitioßUm reijuireret niAgno-rtim nomim^nt interceßionem. Poß delegA-tAm igiturfæderum interpretibtts fjAnc pro-uinciAm,apud Crepeium, VAlefstditioncs oppidum , celeberrimits condicitur conuen-ttts. Hic Ab Imper. GonzAgA, iAmßpe nomi-nAttts, NicoIaus Perenothus GrAnuclU-nits, dh Rege ver0 GlAudius AnnibAlius HAllster ot es,pro renAtA ident idem militu Flt;ribti~ ntts mdior, CetrolusNullAnus,AcGilibertus Btt idrdust

De r e b vs itirdui, luculentißimi expromijjöresyiujjaßi-fulatione ßtos Heroes nnituo nlligarunt, fAcem nil. KaI. OHob. hùt inJummA, con-ditionibfis conßituerunt,

Vt oiuidquidAb induciisillis. Ni ci it ex-aHOjppeßxenioßActis, AlterutrîAlterutriuSf autßute,AntficiA-, (z/t Allobroßcamp;.,e^alius ct(iu[ùis fAder At £ ^iuriJdiSiionis, intra^ex^ trÀue ItAliAm 'vßirf/Aßent-.illudipfim, 'vni-uerse, eeu ex FAbianAformulAf inuicem ,ßnt intertrimento redderetur,

Ht Gentilttii iurisintereeßione ,acjgt;rA-ßmptA oßnioneßotißimi remiffa, eumßAttt z/ter^ reconciliAtorumßbi rctineret, cjuew alter Alt er o Antiquiorem CAtenus hAbuijßet,A^ foßedijßet.

Hic Imp. aut MAri Am ,ßArHm filiArurtt prim Am, Atit exneptumgynAceo vnAm, Ci' rolo AureliAno ( zitrAm mallet, ipfe eltgerti ßbi coniugem) duos dedit optiones, qui Imp-ne. An FerdinAndi CaßA. ßliam optaßet, qui' drimeßri deliberatione declarAret.

Fi eligitur Mari a , eius doti Belßum 'vni' uerfum dicit Imp.ca tarnen lege, vtfuperßid ß, Belgicamprouinciam adminißret tantutt^ Aureiianusgencr, obeunte veroßcero, huitB matß'

Bel GIC I s, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;63

ntitrîmonii turc, ex contientu in(ùampoß-ßßionent demum 'vntt cum let^itima. nepottim pûfleritate ztenitit.Atciuein hoc cafu,(juo Belgium regat a.c gubernet Aurelianm F. Fran-cilt;i Rex,Allobr ogum Regulum,eodem temporis punFioyßio dim cifilpino, tum tranfuLpi-no,de integro indunt.

Bi 'uer'o exoptatur exßatre Imper, neptir, Aurelianoßonpi, Infubrum dominât um ßort Jaliorum nomineßonfi flatim, a conßimptis nuptiis, prabiturumfepromut it Imp. ßd ea. conditionez quot;vt, finullum exfe coniunx ma-rem peper it, rat am i/lamlnfibricampojff fionemnehabefitaffinity quin 'vfumfruFium ea ratione amittat, har edit ar io iurefiiccef fonts excidat. Eapropter,modo it a ei collibue rit,liceatlmp. arceisdutos, Mediolanenfem, ac Cremonenfemfibi interea referuare, donee conf It er it, z/trum ex neptis coniugio Aure-lianus mafculam, an muliebrem prolem pro-creaffet. At que in hoc altero cafü, Rex,ßmul atque attributx illius dition 'is zfum fubierit flius ,ftatim Allobrogi regnÜ itidem prafietz excepta Momeliano, ef Pamp;nariolo, qua duo op pida in eins {tanquam ßqueflris iudic 'is} ef fint mAnu,acpoteßatt tquandiulmper. iam modo

De r e b vs

modo nominAttts arceis Infubrix retinuirif-

Vent At in partem eins concordix ,fi it a 'vi' deturipfi, Rex BritAnnicw. Eim pacisfrulti* fimulfiuaturomnis in t’niuerfitm ChrißtA-na reß.puta clarißima Europa nomina, Fob Max .lmp .frater,idem Rom.Rex,deinde D/t‘ car um (fr S arm at arum Reges,VI I.yi R I.E~ ■detfires Venet or urn Arißocratia, HeluetiO' rum Democratia,^ eorum,qui Ducali excel-lunt dignit atCi hi, Allobrox, ElorentinttSiLo-tharingus, Ferrarius, Vrbinas Mantuanut Reguli, acpoßremo Ltgurum, Luctnfiut» Anarchie.

Hacprocurât a pace, lmp. poßquam exau-cl or at 0 militi mijiionem dédit,fir ore, qua it^ caßrafr at ri obuiam venerat, comitatns, ad auitam Regiam Rruxellamreuertit.

Contra GallorumRex, honoratifrimè ex-peditusab Imp. Ttelphinatem F. cotinuo curU exercitu,BononiAm zgt;erßis, in hoßem Angli-canii mittit.ForfroBritannicus, offenßcs ißiut compofitionis nuntio, noluitpacis eßfreparti-ceps, îtaque ab oppugnatione Moßruli, ciuam animo defignanerat quidem,frd non abfôluitt (ßcutidnonuHismemori/s,proditum video:) Bono niant i liant Belgicam abfrcaptam,pra-ßdß

Bel GIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;64

fidijsprmnuit.^jKâl. Qcîob. ex Caletibus,igt;t tranfmArinum Regnum tranpnifit. nec tntil-topo^ Fruncix. Rex cum par um z/el nihil ea-rum, cjux volebat, oh tempeßatis incltmen-tiam,eßiteretiexercitumjolnit.

TI/A c E ƒCrepeiana) fecundum faBa, in-J- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;duos EuropxorU facile Principes, ejui

prope dicam,motum Reip. adferehantyprxcla ra fane mutux reconciliation 'is -, ^amiciiia nonfFlx indicia, amplifimx illx “vitro citro-cjue mijfe légat ion es exjliterut: quoßc du mti-tuo congratulantur,dum ziicegaudent ,adiu-rataidentidepax ,facrameto confirmaretur. Sedhilaritate, qua “verbis amp;nbsp;vultupra fefe-rebat nobilitiis,logemaiore n^tnvpopultts ex-frimebat.qppeextin£lo calamitofißimo hello, fer iah atur ludibundus, gaudebateßquot; triumph abat depacatorumHeroum fntentia. de-nique conflitutxpacis fècuritashomines extern curisfolutos,partim ad otium (f^necreatio në,piirtim ad labore, nbsp;nbsp;ciuiliaojficia tradu-

xit.itaip^fecutus an.i^gs, xquahiletranquil- i^4f, lit at e excepit', licet Gallus cum Brit annofub-indebelligerabat, quem cum maxima coque-retcurti derecuperanda flatim fua Bononia, prater

De r e b Vs fruiter cxter.tinßrumenta belli ßudum parti-' ta, cläßem cum Liburnarum, tum longartim nauitirn magnoßtmptu injlruebat .harum altérai ex Acjuitanico ßnu,ex Armoricis ciuitn tibui, ^finitimis Oceano municipiù collige-bat, altéras à remoto mari Médit erraneo itH Oceanumeuocabat. quasin fumma, duas^ 'vigintifuijß accepimm: claßis ductor e Barone Polino, cfui a Maßilia, ex Ligußico nempi finit, in Germanicum Oceanum délaiua, lon-gtßimo cœli circuitu, Hifianiam 'vniuerfiarH) ßs‘Lußtaniam,necnon Septentrionalem Gai liam,Utoratim circulauit .inScotiam prater-ea nbsp;armatos milites,^ immenfiam vim pe

cunia mifit,tjt ex ilia itidemparte hofii negotium faceffèretur. Porrb Francia Rex, cuin terra marijs, tentatis rebtts omnibus, Bono-niam ab Anglis infidentibus extorejueri nudi rationepoße -vidit : id-vnu habuit, tn cjuo ac-quießceret. Caflrorum firmißimam molew e confpedfu Bononia exflruxit: apt umß nomen eifecit: ( Gallice Momplaifir ) Latine fortaf-fis, Placentia. Voluit enlmuero obieFlo iflo at-que oppofito hoßthuspropugnaculo, eos turn excurfiontbus pr oh there, tanquam a continente objefifis fidendo vrgere.

Menß

Be LG I Cl s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;6$

Menfe Aprilt propterfap^itionent reformat £ gt;' Religionis CoJia Capraria^yDruentiaflumi-nis accolarum {vautuatumJ caßellaamceniß ßma, armata 'ui inuaduntur.cajlellani ad quot;vnum omneisferociter trucidantur-.ntilli nec £tati,nec conditioni,necfexui hominurn par-citur. caßella incendia peruaßantur . inde Mertndolum,mero in dolorepoßtum, ^zini~ uerßa Vautuaturn pagtts , part furore atqiie impetu ab emtjfarysßcarßj^ dir ept a, cornbu fla^funt.^Qt^a Gallicanacarnißcina cru-delitas,cuni tetr urn odorem in Germania, apud alias nationes Jpiraret, ab his accufati Galli, ab illis ( quibuspraclare fuerant non fine Ittitriofa defenftone purç^ati ) atramenta futorii^abfolutiporroputaiantur. it a profe-^omortaltbtssfere'vfuzienit^,, Ctticjuejuus lt;e imper at ajfelltts. Hie modo faclum probat, tile improbat, maxime vbi extrema tentan-tur.Atfeitum eß no artißcüßatera ,ßd qua-dam mentis trutina res vel laudandas, vel damnandas examinari dehere, nbsp;nbsp;cumJttus

cuiqueßt modus, tamenmaguojfendereni-mium, quam parum.denique mediocritatem in omnibus rebus ejß optimam.

Menß Maio Franeißus, Lotharin^a Re^ I iTuluS

De r eb Vs

gultu deceßit. cuiuspater Antan, exacto ttlt-no obiucrat. Succedit ita(j^ in auitain hcréditât em Caralus l'ranc.F. bimus.

Eodefere tempore Elizabetha, Fer di nart-diCxß filiamortioccubuit, ip/a Polonic Ee-

Secuta Tunio exult auit in n at alt Caroli(it esi prime et atis Philippi Hißan. Regis. F. ) Belgium. Sedidempaucisdtebtss interpofitis, matris Àpartu mortue-, idque repentino, vt-cem doluit.fic initio letü [ubinde trißis nuntius excepit.

Septembri identidem {tarn esi caduca ^fra. gilisvitahumana ) Aurelianusyinipfaeta-tis Tjiriditate -, eflufebrig^ iaclatusferucntif-fima, prope curiam, idcjuefere der ep ente, non ßnejulpicione 'uenenimoritur.

Secutoferetriennio,pojlquafn abHeJJojd^ Saxone, eßrelicjua Proteßantiumfidalitate, ob pret extas dtjjenßones grauißimas,Henricus Brunonißiicanus Regulus, deßatufuerat deiecius( cum hominem regni recuperatto ßgt;' licitaret)apropino[uis, cojanguineis, amicis^^ tandem duos legiones militum impetrauit. ob id inßant 'is anni OFtobri cum 'undentspe-ditum,biois,(ßplusaliquando,cquitum mil-libutf

Be LG I CIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;66

Ifbus, nec non tihrmentorum copia, Zft inßios ipfiinfeßus inßitltauit, magnas fineprogreß ßisfecit. Ceteru machinationem iß a odor at na Hejfus i re feeder At IS prafgnifcata, continuo duplo maiorem conflauit exercitum-, belli-apparatü itidem ampliorem comparauit.Con-iunciusita^^Mauritio Saxonigenero,^Er-neftoBrunonißticanodefertori, (quosmeant €xpeditione.,proß Saxo ille VII. VI R.aman-dauer at )ß at im in Henricum (ibi inimiciß-mum duxitt cfttt aduerfariorum ccleritate multitudine perculßis,poß leuia ejuadam prtt lia, Mauritio, (ßaff'iniumnonnullisaufcul-t ans,na multo poft,dedit manus,eßßneperi-clitatione trniuerfa pugnt!e,Zfincifi eil pajfus: ac viciori Hejfo, fe 'vna cum Carola V. credi-dit. cjtios ( voluntaria ißa deditione nihilo placatus^HeJfus cußodia claufos tenuit.donee teßula aiuada conuerßone, non toto vertente biennia, ( vtianobisnotabitur) ipßin Imp. Veniens potefiatem , a viclore itidem latis conditionibus, captiuorum mißionem concéder e e^i COACHS.

Nouembri Petrus Landus, Veneti illius Senat us Princeps,fato coneeßtt. cutus in locum mox Francifitts Tgt;onatus,ceu Bocchyris alter, ellßtbrogattts. i 2 Comités

De r e b Vs

Comitijs Tridentinis adbimum interre-gmim adducTa, Pont. hello interruf tun» Co»-cilium, quamprimum Imp. (^Francia Feÿ conuenit : huius anni 6. id. Mart. Triden^ tum reuocauerat cfiidem : cet er um, propt er contient(olttudinem., Senatum demtirn de-^546. dtt 6. ld.lan.in.A.iS46.inqnem,proPont. coierunt Montant duo Politianus, Sam-fouimcsynecnon Anglicta ,Legatitres, exal~ ho Purpuratortim. Fuit z/ero ilLe freojuens-cjUippecomparebdtnonfolum Italici, 'verunt etiam tranpilpini, actranfinariniAntiflites. aut Archimandrita,aut Catechifla^puta Hi-yLufitani., Galli, Teutones,Belga,Scoti'.

Egener at im ztniuerfafchola Pontificia.

Aïenfe Februar. ReuerendtcsFio. Mart. Luther. Theolozu^'vertes acdncerus, Islebi, 'vhi natus esi, anno atatis climaHerico tri-ennio maior Sexagenario z/iuosrelicfuit.

Prid. Kal. April. AlphonfusDaualus, illt Vafli Top arch a: Medtolanipraf.in fata concedit. cjua Prouincia Gonzaga, beneficia Imp. delegatur.

Junio menfe lmp. cui •vêtus er at cum Pro-teftantium fiodalitatefimultas, nbsp;nbsp;apud quos

nihil dum auFioritate •valebat, tpuoßc tandem ali‘

Bel GIC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;76

dem âlicjuando,^ neglect amfidem, défit A off^tcia , abs Teutonicanobilitate, contuma-ùa, drfa.fltdio eint a warmis extorejueret: cum Pont. fœdus init : quem iuxtn eamp; res T^rebat. is in hoc bellum ingentem auri “vim focio con tinuo attribuit.Jpargit item mißiliA ^aria-riim rerum , per ^niuerfnm ditionem Imp. quo diuitis farfonis artißcio immenfn eFi adlnpecunin.pofiremo duas legiones nuxiUn-riasjßmeßrifacrament0 obligatos,putape-ditum milUa duodecim , dtpleuis armaturo equitesD. ( quibus interim ipfiitidem ^de-Icclos duces prafecerat, edquot;flipendia cur abat J ex conuentu mittit. Contrahit igitur 'vndiq^ •vireis Imp. abNeapoli Cumanes equiteis, à Mediolano Infabricam iuuentutem accerßt. in hanc expeditioneprimi nominis Itali,nem pe, Ploretinu4,Perraritis, Mantuarius ,alijq^ Reguli,“velSatrapie, auxiliapetenti Imp. ad-minißrarunt. qua omnia,dum tempore dglo-co,quo ipfi deßinajfet,comparèrent in Germa nia, 'venientibus obuiam ire, Tribb. mill.gra-tioßexcipere, dp aduentum auxilß congra-tularf: deniqueßrenuum intp. agere: ab a-mica Germania copias imper at as cogéré ad lngolßadium,qHA eil Danubianagentisciui-

I 3 tas

De r e b Vs txsmimitißimit, Boiorumiurifdi^ionts, eidem non purum Celebris AcAdemia,. quo loci euocAtus ex Belgie MAxtmiliAnus B uren us Ecmondenfis, duas itidem inflruelißimas le-gienes ifilicitudine Marite BelgArum Her Ai conflAtas,fiu potius,denA cir citer midi a pedi‘ tum,equitum z/ero trinu, d^pAulo plus.,nume ro quidem exigUAm,fid r obere prAß Ante mA-num,zinA cum innurtterAbilipecunia, a Philippe F. commodum procurât a , tumultuante ÎAm perinßgniter GermaniA, tanto itineris interuAllo, tot caßris, nbsp;nbsp;per hoßicurn (quod

mir umfuitJftngulari ‘virtute, Acßlertia in-columemtrAduxit. Jßum lm.exercttum)Ctr-citer quinquAgintA peditum milUbus, equi-tumAutem nonampUus nouemLudouicus ’DAuilA^rerum oculatus teßisgt; fiibtilis, belli GerïMAnici jpropedicam, curiofùsnArrAtorj deferipfit, cuius tanti ex er citas pro lmp. c rea-tus eil ille not ißimtss F.uropA,Tgt;AluA. in eo tïic Ziel clientelArum., velfœderAtArumiOfficiofA-t'umf 'ciiiitAtumyprAcUrißimA quAque imagines militAbantbA.Pcr. CAf.cumfbolema-feula.loAchimus Brandefyrgicas Vîl. FI R-R-P.C.cumfatreloanne, nbsp;nbsp;Albertonepote,

Aiauritias Augußas Baxonicifatres. Gu^ lielini

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;68

helm! duo ,Bo iorum ult er, ult er Äienapiorum Reguhü.Erix,^ Georgiu-s,necno Phtlipgtn, Henriet illites ( ufttem paulo ante ab tiejjo ettfto dta teneri dixirnus') F. omnes ex illujiri Bru-nonifùicanorumRegulorumfamilia oriundi. Georgius ÄEegalopolites. VFolfgangtts Pruß-enfis militisi Mag. denique Tuitonttm Anti-ßitum diœcefes, (^affèhïatorum 'vniuerjitas frolmp.ßuhant.hacientfs Germani.

Heinde Hijpanisi omnis maxima nomina Haluam fequebantur. Italicorum verb militum prtncipia extiterunt,Emanuel Phi-Itbertus Allobrox. Taurinorum Princeps. Oclauius FarneßiiSyPontißcalium Legionum dux. philipptts Lanndites , Sulmonenfium Princeps. loann.BaptißaCaßaldus. loann, Jacobus Medicinus Marintanus. quem antenominauimusBurenus Belga.^quino-uißime omniurrt adea Imperat. caftra aceeßit loann.Baptißa Spineilus. isporro Pentacoß-archa. Es. ex Hcapolitana nobilitate delehios» grauis armatura equiteis adduxerat. Cate-rum antequafemiplenum huncexercitülm. collegit, fifquttertia fere parte copioßoribus: in caßr 'is , ad Ingolßadium feßitaß Prote^ ßanfeiS} nimirumfupra po .pedttum, ae ta.

J 4 equitum

De r e b vs

t^fuitum milliA,pœne infinit o belli inflrumen-to,C!quot;t^ittltotormento, habuiflfei idem DauUh eit auctor, cuiits tanti exercitu^sflmma aucîo rttus erat afiud loan. Fridericum Saxonem, Septemuirali dignitateIpectatum ^.lirum, fg thilippum Heffum,Cattorum Reguluni,tan-quam belli aiflices. Secundi ab hisflumma reï adminiflriSiOrdinar^erant duces : Ioan. Er-neflttsfrater Germanns ^ac cogn ominis patri, iam modo diefi Electoris F. Philippus Bruno-niflacanus,cum cjuatuor liber is adoleflentib » Francifleus Lunamp;pyrgicus. FFolfgangus Anal tinu4, Georgius,FFirtenpergeflum Regulijra ter. Albertus Manfeueldaus-.f}’ multi ally opti mates, nbsp;nbsp;in his peculiar es t^uii^uc duces, Lega

ti,acvicarij ciuitatum illaru liberarum,(^ua-rum melior pars nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nomine tenus een fr b an

tur Imper atoria,re tame ipfr lmp. crant ini-micaJ Proteflanttumparteis fri^uebatur. Fæ-deratiflint hi Teutonuptpopuli, cjut in i onfle-rendo cjuodam Itmitato frj-' determinato ad flubleuandum Remp.tribu to, Im. o/tiidem au-Eioritatem agnofluntfld in cat er is libéré vi-uunt: ac frais legibus z/tuntur. nec tam ampU-andofludent pomerio: cjuàm confreruanda infer taunt libertati. Panopliam zterb iflam Pro teftan-

Belgigis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;69

ttßuntittm abfilucbant Tctrncoßcirch£ Hel-uetij o£lo, curn totidcmleciißi}namp; iuuentutis cohortibtts.^^jht omniA tot tam magna no mina zmiu^s gent'is njui accurate colleger it ani mo,fane coram confderabit, quale extiterit ißud,germania,funeflißimum, bellum ciuile, ac intefiinufotitu dißidium. habetenimin-ueteratißima odia.,(ß mer asfiel tones.

Humitaque bellaturit Germania, Fran-eißeus Bernardus, Patricius Venetus,iußu Re-gu e Britannis in Franciam tranßmißus, ßtß ceptapacificatoria illa legatione, a bello adcon cordiam, Reges iflos abßraxit : pacemque hic fummatim conditionibus,inter eos ac Scotos, conflituit- „ Britannica, Gadorum Rexz/i.^^ desquinquiescentenamilltaBcutatorum, 0-ciimapefione foluito.,, Ex eo ajje, bejfem quot anniscurato.,, OdUmapenßone folutaßuam Bononia Belgicam recipit0. ß^uamfummam compofitionem. tantum non ex alto repetita officia, mutUA congratulationes,fid etiam animi cognatio , ritu Chriftiano condnuata ßrmauit.quippe, zgt;tforte cafus tulit Ifabella, ßliarum primam,tune potißimum nafd Del-phinati: ea, qua it a eil nata, nbsp;nbsp;it a confueuit,

Regem Britannicum tarnen, atteflaturpater.

De r eb Vs

* Vu!- ^pantaßru(zitita.loqua,mur,'ii,r\iy.'Tia\l^A} pater?’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(}tti,ficubioputßt, pnternum oßici'

uminfiWtuUydumßert fontkac/ua lußro.-tur,adpromittit,(^f)ro eadem, in z/erbaßnn mi rerum opißeis Dei, lurnt. quemadmodtim cttAm mjllerio làuationis ab antiquißima ori ginis rnacuU exptato Henrico, huici^ Ifibe/let patri,tanquaßltaßroßuum exÇenomenHen-ricw Fill. AnglicanttSjideniidcm multo anteparticipauerat.

Illoy^ vno.feretempore, Perd, duasßmul ßliai, .Mariam Gidielmo Menapiorum, Annam verb Alberto Boiorum Begulo, {iflam c» maxime opportunam colligationem propin-qths(bcietatitfolicttanteßatre Ixnp. ) inma-trimonia collocauit. Menapium enimuerb propalam iam exclußim deßonßi affinitate Francitn. ( cuins multo ante memintmus ) ab innuptarumillarum nnpttartimßacramento rcligioncq^ aiicioritas foluerat Pontificalis. qtu vtraq. connubia,^ affinitates, inter ar-morum jirepitum, tiimultum belli, velpo-tiiis inter cafà porreHa (quodaiunt ) apud *R3tis- Augußam Fibcrq.folennibm ceeremonijs ct-vulgo. btbrat£,vereenupti£confirmarunt.

Bceuto ß)uintUi y Fitanicum illudbellum

GermA-

/

70

Ctrrnunicum plane eil affectum, oppida bre-uiuf acfacilius^ cotra at que nemo mortaliuna exißimafft, quemadmodumßimmatim o^ ßendemus. nee porro 'vic^toriaißa, tam non cur ant ia y dtß:ordiaq^aduerßariorum I 'utin mtiltis legitur ) quam pecultari cuidamfiler-tiA,amp;. TJtrtuti Jmp.'venit attribuenda. quena confiât,totoeo hello, reuera officiumßrenui ductspraßitiffi. Primum entm apudIngolßa diiimdn mera caflrorumfilitudinc, (fr apparatus copiarùmque exiguitate , inßantiata-men folerter curat, zgt;tgtlanterfe contra im-pendentiapericula tueiur,amp; animoß gigan-tuminßiltusfußinet. Subindeautem t'tcun-queparatus amp;nbsp;inßruä^us, die noctuq, lacefi fitos in didem dilfellit. mox, omen accipienst infectatur, atqueexagitat. Neopyrgum, Ba-nuu€rdam,TilingaKî, Laugingam, Gun-deluphingam, oppid.apr£ cater is occupât, at-quein ore,^ocuHs hofliumprope hac fint ge-ßa.PratereaFerdinan.Caf.i^APauritius,di-uerfi ex parte, Saxoniam inimicamßmulßc infeftant,zit in eaprauinciamagnosfacerent progreffus^

Gff nuntius vt in caßra Proteßantiuna est relatuaß^boratur vehementer. Scinditur

De r eb Vs

immenfMilleexerc'ttu^i. Saxo adßrejpiciens, mcUorcm militum manum ficunt reducit. ließus,perp»fillo c omit atu, domum repedat. lmp. vero zits ingrauefientishiemis non rc-tardatiityquin in ft antis vicioria 'veßigijs in-fiftens, HophingamyNordolingam, Dinca-Icftttlam non paruas ciuitateis, ohtincret. cjuem apud Halam Sueuicam hihernantem, Fridericus, Capcllatiorum Regultts, idem i VIL VlR.R.P.C.adit.itazitin^atiamre- I deat 'vidioris.Cuitssexemplo, paciftcatoriam légatloncm mox eodem Vlmus, Hanubiana ctuitaSiamplißtma amandaf. ^deßendit ad paciionem.Nccmulto poîi in.A.ii4j.Menfe lanuarioyHuldericus, WirtembergenßuRegulus ßuriores conditiones pacis, acßbinepo- | tibitftiuegraueis, accepit. Bureno Belga Fran- i cophordia,interim celebre illud ad Mœni ri-pam Emporium,ßededit.^uatenacis 'vicie- nbsp;'

riamp;ßama diuulgata, certat im plera^^ oppida, adcompoßtionem 'veniut,ßcilicet, Memmin-ga, Eibrax,Rauenßyrgus, acpoßremo etiam Vindelicorum Augufta , Argentoratum: praclarst aty^ opulent a zgt;rbes. Sed vbi intelli- , git Imp. aduerßarium Saxonem no modopoß-ßßioncmfuam recuperaße, over um etiam ß^'

ternt

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;71

terns dition'is sliciuid vfirpajfe,ac Mauritia, ni dominât ta fartent prsoccupaffè, minime cnnÜandumratus etßnon oftimetunccjtti-dem habebat, nbsp;nbsp;longum ejjèt iter ,cjuodani

ma dicit,re it idem déterminât .lungitur ita-cfuetandem, multù caßris, nbsp;nbsp;emenfi longs

ans interuallo, cum ßatri, tum Adauritio: ejuosinfeßs Saxonia Olim intuliße antea di-ximta.vbi foïi alicjuos frogrejßa conßituit omninoyctim frimumßß offortunitaa obtu-lifßt,manHm conßrere cum hoße. is Molsfer gs tue cum meliore farte exercittaßßitabat, AdAlbim illud eîifitum offidum. Jmf.igi-tur accelerantgt;S.Kal.Maßidßumen, qua ex farte vado tranßri foterat, diligenter,faci-leqßaciaalea,vtexercitum traduxit, VFit-temfergamtfrimanamvrbem ßs ditionis, amp;nbsp;notißimam Academiam, dumßecedere cogitât Saxo, in Locanaßlua, hoßem conßqui-tur. Canit dederefenteclaßieum Imf. Ducit inßruclof acies in Saxonem. ^ui,quamlibet ß colligere,ob refentinum incurßum Caßaria-nQrum,non fotuit, itaque numero longe erat inferior,concurrit tamen,acriter, ^ßrenue dimicauit ad zgt;eßerum.at foflremo,frofliga-to exercitUftfß in aduerßo vultu accefto uul-nere.

De r e b Vs

wre, ciipitttr, nbsp;nbsp;eu Eniefio Brimonijàiciino

'é'i^iduanobilitate, viuuiin z/ictorisf ote-fiâtem ’venit. cognominiszjero ,primA £tA-tif F. ex go (onfliôfu,fiuciui tarnen ( cfub con-ßitueratpater }euaßt. Hiclmp.taminßgni iß a 'victoria, incredibili celeritate, ß^multo ßeredi/pendio potiti-ts, moderate, z/ti talent tantuij, decuit viruPrincipe inc^uit-.Noflrum ßanc baudfuerit lulium illu Cxß. exprintere, dicentemF. V. F. Sedßt hoc nobis fat is, F.F-^ J Deus Opt. Max. zjicit. P'erum Saxo, dumß-ßitur, CaptumÇ inipiiit)meCßarclemerttiß ßme, oro, vt dementer accipiat ztefira mate-ßits,neuPrincipe indigna cufiodia ßruet.cuif it a reddit Imp. Siccine iam mocroCiefàr?zgt;.ih: Compenßaberis tuopte merito. Tum z’ultuo-ßitsSaxo, quemanugeflabatfgaleru dentibus | momordit, ^c. ^landottaForsmetulit,^ collibuerit, hoc ßat.ßniuletiam cum dicio caput Oper uit,nulla aduerßtslmp. exhibita reue rentia.Accerßtur iße no multo poß,tanquant i hoßisReip. capitis. Feruntamen tßaßeuerita- j te perculß optimal es Germani£, ( (ß tnter'ali OSBrandepyrgicusa(ea Saxont operapoßeriit ' z^t mitigatuslmp. (ß damnatione illa reßcin- ' der et, ßquot; lucis zßtrd Saxoni dar et certis tarne

condi-

Bel etc I Si

tonditiombui, quaruwftimmâext'ttît.,, vt frs eo,in VU.VIR. R. P.C. collegiudignitatem^ Mauritius, Saxoitidem,ajftim£retur. deinceps id. hm.perfect a complet ademu ell ^iUoria.UalamRaxonicaimpetrato amp;b Imp^ commeatUy^fiducia eleUoris Brandepyrfici acMaurit^ generi ,pagedi caufa proficifeitur HeJ^. in hune autem ( tn comme ai tes efpmo iurifconfultoru ingénia interpretationem^ magi^yC^uam fortafisPrinapumficutuiicum non videretur fibi inperduellione capiendo, fdem prodere , aut paUum fi lucre ) lmp. inipcit manus. itat^ue denohihfima ilia ac potentifiima prouincia triumph at. amp;gra-tiam, exiftimationem, ancloritatem , cjui-but exciderat, recipit. denique multa in/lru-menta belli, cumD. nbsp;nbsp;amplitis torment 'ts

etneis nbsp;nbsp;opimk(P0lijs ex cavitîoria reportât.

amp;fidecies centena millia anrcorumfiutato-rum arario infert. qua félicitasfratri fanent hilo minori 'vftiquàmf bifuit.necenimrei priuata is tantu obreflitutam Rsémiam compendium fecit, 'verum etiam ambortim nomen magnum deinceps cum apud Germanos, tum apud alios pondus habuit.

J)uminteflino hello flagrabat Germania, in Italie

De re b vs

in Italia duo rnaximi tumultuâ exßiterunt-quorum alter menfi Decembri apud Ncapo-lim nbsp;nbsp;exortM hoc fere initio. S. C.illudHi-

ßanienfi ( quo quot;volebat Imp. illic it idem m quaflionem , inße^tionem , cognutonermj. ferri ^^aflorum, rem Religionis ^quemad-modum tn Ußania ) d Retro Toletano inihi Prorege latum Neapolitani ciues,renoua at-queinufitatacommoti., repudiarunt. Toleta-nui porro contumacia if a offenft^, clam in-ßttutumperßqui conatur. at ctueseo mant-feflitts contraueniunt. Pungunt acßimulant quaß aculeiz/trofquegrautfimainiurix. itique paulatim mutuo incrudefiunt animi. Cum igitur 'vindicationis moram diutiui non ferret concitata ciuitas, arma corripit, amp;nbsp;accerßta exfitlum, pro/criptorumcf homi-num auxilia., intra mænia recipit.it aque paf ßm in Zfrbe cade s, occißo, (ß infultttsfiebant: non fineprocliuitate rebellionis. quamlibet pratexeretur tßitumultui Toletani iniqui-tat. quiaciuitas, non aduerfiis Imp. acdominum armaptmi, veruntamen aducrfus infe-ßum Reip. caput, ac Pr or egem, qui in officio ßto claudtcaffet,propalam atteßabatur.cuius rei verißmtlitudinem.exitus vtcunquepro-

» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bauit.

Belcicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J7

tauit. Deßinnntur Zfïnnque legationes pA-cificAtortA ad Imp .in GerwAniam. SedAntur, comfonuntur^ njrbAnA tempeflAtes. interim ‘ r€[cinditurillA( cjUAmdiximtts ) HißAnien^ ßs ojUAßio. BeprehenfA tarnenßceßionif cApi^ tA i extremoßipplicio Afficiuntur.

Alter rnotuiincidit Genuee, menfilAnuA-rio. Occult A quAdam nbsp;nbsp;inueterAtA HIa er At

coniurAtio,quAm multo anteßu/cep tam ßdu-tia, conßlio^ nonobfiurAfidAlitAtis,Adin^ ternecionem familie Dorienßs , ^exitiunt ReipubdoAn. Aloyßus Flifiorum Comes, ad-ornauerAt. eoq^ pA^ior pAtria pojßeßionem, velpotius dominAtionem AUcupAbAtur. Cuius Adminiflri amp;ßtellites, dum prAoccupatA porta ThontAßa, loanettinum ioriam, qui, cur it A tumultuAretur vrbs, exßburbano pradioßeSiatum no£tu AccurrerAt ,obtrun-oAnt,ipfi non multo infra earnßationem,globe arm At or urnßipatus, NaualiaGenuenßum ^claßem Dorienßm dextre occupât, tranß-lit “vnam at que item alt er am trir emem initio, cupidttsgloria Tlfcuf. atdehifiit poßre-mo in afcenßm fcalarum gradtss, autafiiai, qui, quod er at thorace ar mat us ,e^nox tene--brif omnia obßurabat,(cct opis expers, mari-

X timo

De r eb Vs timogurgitetH offu/cattu, i». medio cnrfi excidit yictor 'tA-, efuam/oIaFortunaeiuiaudace videtur inuidtße. fabUto derefe» te, iimlis ceJjAuit tumulte. Flifii dein cep s re-gnum appetent is domnt collina complanatur. ttaquceinsgentis, acißieinsfcditionis con~ fcta familiayab vrbe ac repub.exterminatur.

Interea terriporis, quo Germania ciuili ar-debat bello ,potentißimos duos, inclytosHe roes, bimeflre temporis interuallum fußultf. AnglicanunempeGaliicanum.s. Kal.Feb. morti occubuit, Henricus ille, 8. eo nomine ^ritannorum Rex,triennio minor fexagena-rio, poliquam duodequadraginta annos re-gnajjèt,princeps profeHio multisnaturadoti btispraditus,liberali,excelßo,conßati,infra-Floß^ animo , literatus identidem .fed hunc ipfum tot uirtutum cumulum inhoneßis eß' horrendis quibufdam aFlionibus,poß Arago-ttium diuortium,obfcurauit.qui,quodcon-feruajfevidebatur habitü crudelitat'is, morti iam uicinus, obneßio quam lettisfufpicionis opinationem, Fhomam illumHorfolcumPrin fipem 'uirum, fuißudiofißimum in 'vincuU foniecit. ^huiußeßlium Suriam, cum iam prope animam ageret ipß,ßcurtpercußit. ctß

Bel G IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;74

Juhindedubitatumfit,in Regisnean in mini» ßtriorunt malitiam, vitia debuerit quit ex-f rob are. Vtcunq^eH, TRefiAmentoitucenfienU S,P.^Jrit. confientient'tEduirdam vtF. €X Ajfi hæredemfiripfit.cA lege,fi kfine Uber is dif ‘ibeoprimam Maru, deindeq^ Eli-Sabetha, idregni i/icifiim haberent, RegiA duafilisi.Sed Edttardi pueruli adbuc nonimit decimum atatis annum quot;vix egrefitió.tutori bus cur am delegauit. in his eratfacile primus Eduardus’^ Erphordxus,eiusauus.quemoh intim am afitnitatem gener is,fenatus* DiEla «nfi» toristitulo decorauit, qui auclontatefuatu Regem, turnRemp.protegeret.Principatu So- ★pjlL merfitanoauxit,n€c nonDucali dignit ate am tcamp;tt-plificauit. deniq^ proregem creauit. itaq^ non multopoft,excorifitetndine,Lodini Eduardo piieruloAntiflesCantuar. diadema impoficit^

Vna cum tpfio menfi Mart io exciditFran-cifus ille I. FranciaRex(^lendidifiimus, qua-driennio maior quinquagenario ,nedum com pleto regni anno tricefimo tertio. Huius obi-tusfitperioris memoria obferuationem inno-uauit, nempe ufq^ ab illoHugone Capeto,totis ^ói.circiter annis, neminem omnium Gal-Itcanorum Regum fixtam atatis decadem

K 2

D E R E B V s

fiperajp,exceptavnoLud.ii.q^diesfere decim non «.mplius Annumfixagefimum fu-peruixit. Tam videturgraue nbsp;nbsp;tntolerahile

onus dominationis.Extitit quidem hic Tran-cifius I. tantum noneo Regno,fidomni Im^ periodignus. at, resfuastractauitpaulone^ gli^tiuSyßtoj^ affectui animum nim'tsfubmi-ßt. Viralioquin religioßts, literatus,eloquent ßudiorumMecoenas^'virtutis amans,iuflititt tenax,expertus inbello,prouidus, ^conßl-tus in pacis rebus, deniq^ liberaiu 'vndique

magnificus. Huicfortunaßcuialq, ludos fecit.fid aduerfia ei magis^ quam profierafirn-perfuit, it a vt auerfo njultu ilia hune hoftibus tradiderit Ticinenfi conflictu capiundum. ^^ord tarnenfortuna vulnus, quoquo modo animiquadam conftantia ficfitnauit,’vt de~ am iflam Tjinceret, ac rebus 'undecun^ am^ pliatis , in ipfa anima exfiiratione diceret: Regnum, quodinq,cum Rhodano terminare-tur,illudip[um{ Deo aufiice}trasRadum ex-tenfism ,filio in manus trado.qui, quantum-^ tiis licet fiendefieretfumptu , luxuj^ Regiot quamlibetgenittm curaret, voluptatibus indulgeret : (fifi denique bellum continent er fere ger er et, quiatamenfurta spéculât um

miai-

Be LG IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;75

n}inißerierumprohihebai,caueb.i.tj^,ßmmo-fere,nedomifel€tsaleret Tartcßiits (quo[urn tnttimprudentitt 'uitio omn(sflert^ T)inafllt;it iam Uborant )Zopjritaienta(quodaiunt)^ trarium numeratapecunia plenum liberü re liquit, Cuißtccedens, F. Henricus 11, duo det ri ginta annorum iuuenis,excelfb animo y^bel-lo natuidlludregnum hoc fere initio inÿt.

Ant.ilium Momoranfinum, cui plurimum eonfidebatflatim ceu pofiliminio reuocatum, no modo priftina reflituit dignitati,quapau-lo minui fixennio ante ei fuijfet adempta at erepta: verum etiam maiore beneuolentia, at honore profiquitur, quamfecijflt pater.Palatina deincepso^tcia , minifleria^ vt ab imo adfltmmum immutauit^patri, duobuff fia.-trtbui,quorum alter biennto, alter plus dece-nio ante obiueratflmuliuflafecit menfe Maio.Pat ernosautemmanets patrit 'is Ulis buflis It ionyflams intulit.Profeflus deinde eli Lute ttaadRhemorummetropolim f triginta duo ittilliariaindidemdiflantem. inibt S.Kalen. Sextil, illius ciuitatis antiflesfolennibus cere naonij5.,veterrimo Gallorum ritufllludipjum diadema(quo olim aliquando Carolum ilium Magnu vfltmfuifleferunt) eiimpofuit XII.

FIR.

De rebVs

F/Â. 5. P. vt offtciApofluUbAnt, Aßißentibui. trArogAÜuAm iß Am PAtriciorum,Ab tAm di-ito CArolo inßitutAm,GAlliTjulgo P Ares vo~ citAnt. Horumßxßtcrisßnt intÜAtiy reliqui prophAfti ^ciuilesPrincipes.Purfus prior um tres Archiepißopi,DucAli eÜAm AmpUtudine prAcellunt,putA,Rhemorum,LAodurienßum, Lingonum Antiflites. tresEpiß:opi Corni-tumitidemnominAgerunt, BcUouacus , Nb-uiodunßs CAthAlAunicus.Äb bis i(^iy»çiias pArinumeroßtnt öt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sfiilicet Hedu-

us, Norm Annus, AquitAnus, Duces, amp;Ta-lofAnuSyplAndrenßs AcCAmpAnus,totide{An-tiquitus ßomites. Vctus nempe hoc elißx Du cumActotidem Comitum, collegium PAtricio rum. CAterum quad iAm pride nouißim Arum illArum ciuilium dignitAtum quinque deßt a, Adßupremumius Regium fuerint trAnslAtA, ßxtAporrb Flandrenßs, dominatu Regio re^ centißime ( ‘vti initio docuimus ) Uber At a, eas nihilominus reprAßntAbAt tum quidem Rex NAUArrAUSyTAndomiuf, GutfAnus, AmbAr-rus, Monpenßrius, Abumedus, Reguli o-tnnes,Ac prAßAntißimi z/iri.

Hoc Anno nAturamp; fitufecit Ann a, Perd. ■ Ctßccniiix.MAtronAßcecundißUnA, ^prolis multttH^

Bel GIG I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7«

fnuhitudinebeata.firor itidem tUtus Luda-uici Hungarorum Regain vlttmi ,ßcHt Mite ettigimw.

Conciliamillad Tridentinum yfoH fifti-mx coitionii Décréta, cum legati Rontificijfi iam corpore vixfuflinere grauitatem eun c« UjC/ai eis lahorenf adferret in dolore,ßngeret huitts annimenfè Aprilt, inde ex Germanix confintjs in Italiam, Bononiam nempe retra-tur ciuidem de eo malta Pont. Vet at itidem ne tpuißtorum clientum Tridento dßedant, Jed aclum agit.cjuippel'olatui ille conuettts, mal-tor am deinceps annoram interaallo 'vix tandem alicjuando eSt denuo congregatus.

MenfiAaguflo, coorto interfit Scot os hello,ob id,quodilli Eduardo Regi paero,regi-nampuellam (Jonfam dare( vti receperant) iam modo recufabant, SomerßtanusRegaltu, ErorexBritanix, idf Varoaicanui Comes, cut „ ? j ßtbinde Ducat us ohtigtt^ Northumbricus, V. v irg. ^dnfinitimam Scotiam inßdtarant.qui fl- vd mulatq^tnconjjeclühoßium ajeneranf, ma- t’rem* nus co(eruerunt.quo in confliEtu, utaliqaam wcem, multas hor as, acriter, ferociterd est dimica- nbsp;nbsp;nbsp;’

tUtpojtremo utncutar) cofcinduntur^ Sct^i, Undus.

K lt;nbsp;atit

i

De r ebts

Mt capiuntur vfi ’Victoria. Angli, nulto tgt;f°Regnum e.x eaparte , lon^ late^ amplurunt, Verum his rebus forts i’^tßinis difiordtfs demi labo-rare cœperunt: quodfiminariu cortfecutorum malorü exßitit. Reuertentes forro domum e Scotia y perinfgni tiKavafJutfnL irtfitutUy De-cembrifmulacra Chrifli Seruatoris,^Diuu imagines proterue oppugnarut opprohrio,amp; txadyt 'is ’vndecun^fubruerunt. deniy^ Sa-cerdotibus coniugia publica concejferunt.

Septembri à coniurat is,(quorumfuitprin-ceps Auguflinus Landus, Cornes, in or ce fua tetrus Alojfius Farnefiusmultis vulnertbus crudelifimç confoditur Placetia, ^ua ciuitas vna cumParma,eius erant ture mancipfhas enimuerofibi,ex P ont if cia hareditate abali-tus Ca* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;compenfatas tarnen quot;^Camertium pro

mcrini uincia , fujfragante Purpuratorum çoUegio, PaulusPont^Max. {huiuspater le^timus} ° ’ aliquando,tancjuaclienti, concejfirat vten-das.cjuo occifofatim armatus comparuitGo-zaga Mediolaniprof. Imp.^eamciuitatent ajfruit. cjua res 'vulgarium rumufculoruin ianuam fane aper uit: maxime cjuodOclauf tss Farneflut, fublati Alojßt F. Imp.vero ( ist oße»’

BELGieiS« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;77

eßcndimtu muUo ante} gen er ejjet. Sed Em-holium ißiid,reuera( cjuemadntodunt notahi-muißto loco}nrgtimentuin, (ß tngrejßn qui-di cruent£, (ß- atro cis tragœdi£ Imp. exßitit.

Nouembri deinceps Claudia, FrAncisc Regis filiarum altera nafiitur.

In.A.iS4S.Kal.Apr.Sigißnudus Sarmata, ^58 * Folonorum Rex, o£fogenariusfinex,defun-Slus illa adminißratione Regni annos qua-dragintadu0s,Herosßngulari prudent ia, comemorabili virtutedtaq^ fuis populis aqu): charus,obqt.Patrißtccedit cognominis F.bel-licoßss, excelß animi vir.

In id temporis incidit, vt, dum Imp. in Germania libationesq^ Ó’epulaSjrituRomm. Pontt. inflattrare cenatur,eiRritanni ex diametro repugn Ar ent) qttippe ad id,quod deme-ßtcis dißidqtfiuebant, vnofisfceptahareßos flo, totisfacrißcifs Pontificalibus interdixe-runt. imitationeHenrici S. Regis cuius nihil-ominusfurori modus aliquis eit impoßtus. quippeetßßatum Religionis nonnihil immu-taritdfla reru capitd^ ( quaßtbindicauimusJ intaFla tarne integrareliquit.Sed praceps ißepopulus,pfeitdomniavolubtlls, tllius in-ßßcnsveß igqs, curßtm tranfcurrens, chy-trapodci»

De r e b vs frapodé ntenßm^^ inuertere, nbsp;nbsp;cxremoKUtf»

VotificAlem Advitmm reficare gt;nbsp;nedtimßcrit Abflinere,volttit.

Ittnio (fere AnnopoflqtiAVt^ienApiwvti dixifnuißonfam/ibi exAttfirtAdArtimfAmi-Ha adopt Aßt) Ioanna tlla NattArraafor mA a-lijf^ bonisperbtlledotata, votopriorefolttta, Fedomio Regulo nuptA,A fimttlatis. Ad verast rata/f nuptias tranßuit. ÿfdem prope die-bas FrAnciJitts Abumalus, GtiifaniReguli f. Ferrarij Ductsfiliartim prim am, in matrimo nto recentißimecollocatam, vf^ ab AemiHa, in Franciamfecum tntrodttxit.

ReßinFio belle Germaniaßperior ‘is,qtti eu ßtam inferiorem, ac Belgium itidemfœdere coniunxtt:cum S.P.^^erm.agens Imp. tu-lit,,, Ft Fontificia caufa Çintérim}flaret,donee alttittando lite religion ’ts controuerßa de-ßnita, I^ynhodtts aliterflat uißt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pront»

ciafi At ri de le gat a, Septembri, ex prima infl-cun dam Germaniam, CAptiuos( iamfapeno-minatos)fecum traduxit.Haceifuit Pompa, fuitflecies, ^incejfitsftltetriumpho dtgnus. At Saxo libera cujlodia veteranorum Hißa-norttm affcruatus Imp.t^uocuncjue iflet, comi-tyflatur. Heffusveroprimunt ad Pleumoßos relega-

Be LG! CIS* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;78

TikgtttM Aldenardum, inde Mechliu'um eU retrAcifts. at que inibi,ob tetatanajug/tni, an-gußo conclaui priuat^ cuiujdant adit daudL tur.adquamdiu, noduj^Hißanorummili-tum cûhorsexcubabat.

A Sextili, in medium Autumnumper A-quitaniam.vniuerfim,in Santonibtis Ga-rumnAfinitimispopulis, maxime aute apud Burdegdam eiutgentis caput, trirfießru pro-pefiditiQ,ex nouo portorioßalU,enataeß. vbi tion modo ciuitatisflatus a concitata, mult it u dine immutatur : ajerum etia, 2quot;y iß anus AAo~ nenius ( qui, abßnteNauarrao, Regis erat in eaprouincia ricarius ) crudelißime interfid-tur.quippe ad tanta infolentiam, àquot; diritate (xlex ajulqßi adducebatur, vti fubttliter tragœdia ißa Hißoria Gallicana dejcribit)vt no longe abfuerit aferis bellu 'is. Hie Rex cti a-cerbitate infladum. él’fut urorum metu per-pulflts,Mag Eq-é' Abumalum Regulu, cunt exercitu, contraflditioßm populü amandat, qui nullo fere labore Rur degala potiti,in capitaßequentißima ßditionis continuo feuere ^nimaduertunt. arm ament ar itim publicum ßoliant. ciueis arma deponere compcllunt. * yofa anea, quibt^ßacerdogef in fuis templis vulgo.» tinniuntf

De r es TJ tinntuttt,vniuerß tollunt a eombu-runt. leges ’uetuftdt itnmunÙAtis refiindtint-immefA pecunia, galijs modispopulum mul' tant, denique vniuerfim multitudinem tb adigunt, 'ut,nullo fcalpello, nulloueßjlo,fills z/ngtiibus ac digitis humum a tumulo Trift A' ni Monenij defodicent,ita^cadauer eue liant, id quod pompa[umptuß^funebri denuo hono' rificebufto reconditumjuit. His igitur rebus cum Burdegala,tum in omniAquitania com-pofitis, ^praftdio ad earn religio Nouembri reliqu'is militibns mißto datur.

Eodem fere tempore Francia Re.^, quoße de Scotia ejftetßcurtis,puellam Reginam, Del' phinati F. deft gnat am coniugemex haredi' tario regno,adfejnauibui tranfiuehendam CU' rat.

ProfeHm ex ftipernate, in ftiam infernA-tern Germaniam Imp. Tridentinum Anttfti-tern Purpuratum Daltium Regulum , in Hif^aniam amandauerat, eo quidem confilio, Z!t indidcm accerfiito,deduFtoß^ ad fie Philippa F.fiuccejfiori Relgarumpoficeretßdelitate. ntc quot;vero it A pridem Maximilianus Auftriades Fer. Cafi.F.ad regnum Boemia adoptatus, i»' dulgente Pont. Rom. AiariAmconfibrinAtn,

Imp»

B H L G I C X s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7Sgt;

Imp .fill Ar um prim am, Ph.firorem commo-dum,in BxticA HiJpAniAm,apud 'v Allem Pin-tiAmfiuxerAfvxorem. Philippic igitur., ex formulA BurgundicA, compofitis rebus HifiA-nienfibus Jorgrioque delegAtA iUa prouinciAt 6.Non.O di ob. Ab z/Alle PintiA, equts Admißif, BArcinonem properAuit. AcindecumdeleclA nobilitAfe Amplißimo comitAtuPihodas-, fiterioris HijpAniA portum^quo loci And.Do-riA Aduentum eius expect Ab At, 'venit. cjuo ex im A clAße egreßiis, Ó.Ka-len. Decemb. GenuAm Appulit. Ab Liguribus mox MediolAnum, MAntuAmj^ vißt. inde uero per TridentinumßAltum reel a in Ger-' mAHiAmprimiim tendens., Oenipotempet^t. itAque determinAto itineris curß pergens» Monico, AuguftAVindelicorüyVlmo, Heydel-bergA, lußrAtistotciuitAtibus, AdNemetum SpirAm, Rhenttm trAnßmifif.fabinde^ per a-grum LothAringiAcum LucApyrgum eïipro-fediUS. Atq^ hicprimum BelgicAmßAm hAre-dit At em cernere coepit, Hi!^. iuuent. Princeps. quem, tAnti HerdisfiliumquAm honorifice, quAm f]gt;lendide,quAm regifice ac ofiteiosè ItA-Ha, CermAniAq^Acceperint, necfAcilehumA-tfus AjßequAtur CAptut,nedum ego br euiter ex-

De r eb vs

pticnuevo. is ad extremum ab Luc up yr go, KàL tf4?' April, in. A. 1^41). magna voluptate patrisi

maiore latitia S.P.^ ßelg. Bru'xellas inec^ui-tauit, cuiui populi ouationes,acclamationes^ amp;nbsp;applaufus defiribere, quia longum eßet difficile,plane reticere malim, quàmieiunèf fobrieÿ^ dicere. Conficutà aßas Ludisffcula-ribus (ßtriumph altb us pompis est confumpta Philippus, ceil in perpétua quadam meri tri^ umphißena circüduLias,antiqHis verbis pra ifvniuer/o Belgioßdelitatem iuranteaepro-mittente. quantü porro ßimptum poßierint Belga in congratulatione iflapublica,ßlaAn‘ doHerpa(z/t Cor. Scrib. Graphens,quipigfn/t ta omnia, apparat um , acpompamluxumqi ßix etui tat is, copiofe d'eclarauit, luculentifü-mus ePt teßis ) probabilemfidem poßerisßce' rint. qua tune quidevniuerß,fiipra centena, tricenamillia atireorumßutatoruPh. Prin-dpi expenfi tulerunt. quas reliqua ciuitates , omnes per inde zgt;t cuiq^erdt pro rata parte fa-cult at es, ( qua(tint immefa ) v/q^ad amulatio nem propefiquebantur. vt interimfilentio iniioluanturpublicapecunia,tanquamRegia dtlfenfitio, (ß aurum coronaritim. quo omni iure, hareditario, mandpq,nexiq^iierus, ab

vniuerfo

Be t GIC I s.

80

‘i/nitterjo famuUtn Belgicoeßditutus.

Februario, cum Begina, FranciApej/eriJJet mare, vocarieum colltbuitparentibus,Aloy-ßum loannem. Sed is Aurelianorum Dux de -ßgnatM i nedum trimus, tmmatura morté fiierulus occnbuit.

Gaudente triumph ante dé adueniu Phi lippi,Belgio,Francia it idem in ludis,Utitia^, publica exfultabat, (d'feriabatur,ob id, quod Catharina Medicis, menfelunio Sandiony-ßano inconuentußuohus illudoppidum miliar thus ab Lutetia ab e 'sißitu Gallico,ßlenni-bus caremoniys fuerit in augur at a. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;res lt;

curioßs ingeniys oppido quam maximam de-dit admiratione. tllis, inquam,qui rerum om »ium initiaßiliciteindagant, dpfiminaper-ßrutanturßupeßebantenimueroMediciimf tüuflrißimafamiliam,apriuatafortHna,de-rephein eampublicam celßtatem aßcendijje, ex ea ortosduosPontt.Romm.nempeLeonen» xo. dP Clement em illu7n y. penes earn eße E-truria domtnatum.poßremo hanc ipjam Ca-tharinam ,Medicidem, adßtprema Fr and a regnifaßigta euedam. acBegumCallicano-rumpoßßigenitricem reliquo tempore cele-brattim iri.Piec multo poßRexLutetiatrium phalt

D K R E B T s fhdipompitnuehitur, excipiturj^hcnoriß-tentißtmea S.P.^^arrh.Regem vero intern foßto bidud Regina eodem confiquitur. regnoßmulaußicantur. Außicatus enimtte-ro ePi Gallis., 'Tranßalpinis nationibtss Ult inceßfis,quo dieprtmum, delecli inaugaratt-ue Principes hxreditatem adeunt, njbi quanta exßiterit tum opum t tum luxus oßentatit Callicana,ziix dum animo colligi, nedum lu-culentaorationeexprimiqueat.

In Anglta 'vero tunctemporis omnium rt-rum ingens erat conßußo acperturbatio. Primo citmßemutuo peßime odißent, Pr or ex Ult Erphordaus, Ehomam Serner um,germanum ♦Brita ßatrem, Britannici littorispraß. in Senat» accußat, nbsp;nbsp;aße^atiregni, quaß

vulgo, ipßRegempuerum adhuc adfitaßacrapertra-here volußt, atqueea machinatione rerutn potiri. Thomas itaqueprapropera prenfittone conßitur in 'vincula. cogiturire ad torto-ris equuleumßdicuUs examinatur, ac poßrt-mo, menß Martio,ßcuripercutitur, Deinde cumßu^uaret pene tot a illainßulainßeditio-nibus, opinionum diuerfitate, in rebus rt-li^onis, inuicemßmulrepugnaret, Senatus Anglicus pulluldteis motus armata manu re-flinxit^

fiinxit. Nemfe turbtirnin au^tores panais ix-fendtrunt,

dißidiorumAnglicanorttm occAßone txcitus Gallorum Rex pater nas paófiones re^ fiindit, nbsp;nbsp;continuo Bononienßs ditionispar

temz/irecipit,partcd€ditione. ginter cate ra Amhletulamac Monlambertum. cjuasdtt tts ftationesBononiaßnitimas, Angli comm» nierant.cjua arx adfummas tunc qutdem an^ gußias adducebatur, interßptoia nimirum aditu, cjuoadminicula, aliment a, commea-i^lj^fabuehiconßteuißent. T^'anßnittititide inftru£iijfimam claßßem,du£ioreTgt;ecio,in/«• der at am Scott am, ( zgt;tabillaquo^^partene-gociumhoflifacejßeretur ) cum 'valtdoexer-citu,cuiducesexercitaßimospraßcitP.Stro^ s:,am, Dandolotum, nbsp;nbsp;* Rhenanum Teuto-

nem. qutßntulat^ in Scotorumcaßracoie’

runt,poß non exiguosprogrefßadnßgnipra- mitem lto,adEdintonamBrttannosfundunt, ac uin vu's®* lt;««x .ita^ab ztfarpata poßßßione deturbati$ ■^nglisifumma cum virtute gloria, puella Regina ademptum retinum reßituunt.

Int er ea Paulus 3. Pont. Max. pltts minui ^Boginta quatuor annos natus ,cÜßxdecim in illo Pontißcatu refedißet, vir mult a rerum .-i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X ^litera-^

De r eb Vs

^l'tterArumfcientia.,acprtidentiA, 5. Jd.Jdo-ucmb .c ondier ofdîo fnex obijt.hic, quodgrattaplurimii apttd omnets in zininerjïtm zi alebat y (^uam honorifeèin ea dtgnitate/ègej^t. hello diuturno liber atam Italtam excoluit.pa cëperpetiiam Jëntauit. deniej^ 'vulgo audiuit, PAT.PA T.Bontis piiflor .EonMrcip.Bonusß-hi. Bonui (immo rttelior) fuis, nam nepotum çiuatttor (i^uos Petrtts ille, Aloyfitts liberos re-licfueratfduos Ptirpuratorttm albo adßripßt, Parrnefinm idpEanctangclti,duos Ducalititu-lo decoratiit, ofuorû alter Parma (f'Placentia, alter aut em Caflridominatum e'sl adept us.

Jißem fere diebus Margarita P'alefia.Na-uarraorum Regina,germanafor or Erancifei I. Gallorum Regts ,penfum -vita terreßr'is ab-foluit. Herois, praterfèxum, apprime lit era-ta, lilt a virtutepradita, efMufirtim altera Mnemofyne.

Paulo Ill.Pont.demortuo, yXal.Tsccem. Purpuratum collegium, recepto more, in Co-mittum coft. Phi poll mult as altercationes, difceptationémcjue , tandem y. Id. Februar. ^SSO. in.An.isso.exfyßit 'u,loan.Maria (uulgo^ P at ria) Montefanßiuinus, origine Tufeus, vir prouedlaatatis, biennio matorfixagenario.

Be LG IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;it

^gentiliüo illonomine ex cofietudinepermutai to } luliui 111. Rom. Pon. Ma.x. rernttintiir. fubinde,filennibiü ct/tremonijs, diefà.flo, in maxim A S. P.^^R.fiequentia, ab Cibone Tranenfi Carpenfi, Pur pur at is PP.p. Kal. Mar .inauguratur.ao biduo poPtfitficptas da-uca belli (fipads, ceu alter lanm deauratant illamportam,quam vacant D,Petri magnjt religionisergo., refier auit. itaque deinceps Hilar la Pontifiicia, qua in eum ipfium annum comode inciderant, ^propter interregnum Pontificale Kal. Ian. vti debuijfintinchoarit celebrarid nequiuerant, fitis fiacris deuotus Pot.perjecit. Ea Hilaria omnium primus in-fiituit Bonifiacius Kill. Pont. antefefiquifia-culum.noluttqueprifico ritui, inflarfiaculario rum ludorum,ejfie centefiimo quoque anno.Sed Clemens VI. primo dimidium, Sextus verlt IIII. nouifiima exifia centuria ,fifiquialte-quot;rampartem delraxit.ita,quxprimum cetcn-naliafibinde quinquagenaliafiuerut, aciam pofiremo quinqueniccnnaliafiunt Hilaria. id lubilum Roma appellat. Paucis ab hincdieb. indulgentia Pont. OHauio Farnefio refiitui-tur Parma. ^Columnatufiamilia, receptofit to, Vilde à Paul. III. ( vt innuimus)fiuerat de-

L J ieda^

v’: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De REB vs

j tunrjutim (iio denuo induituri ' -r 's Hoc ifgt;fi menfi Februario Francifiui MAn‘^ tuanorum Dux cui non mtilccfant eFerdin Andy^ Ceefar filiam in mAtrimonio codocAratt cum fortuito in AÛntium incidijpt, db cor-^ dis (yncopefebrim cotinuo contraxit. qu£fu-ne Hero 'ém ilium breui conßimpfit. Ei z/ero fratergermanus, Gultelmtts fuceeßit.

Aprilt deinceps, ex Brit Anni A, partim ex-ternis bellis feffa partim ciuilibus motibus afficta , tranfmittens in Franciam, Anta. Guidottts, PratriciissFlorentinus,pace, quam ^ratumierat legattssvir ad perfuadendum ^dttisnatas, perfacileßlitit.hisfummatim conditionibas, nat Bononienßmflationem, iu rifdiclionemcf deßrentibas, reflittietibus Anglis, Galli yuadringenteis mille aureosßu-tatos ,bipertita penfluneperfoluerent. Gallo-rumRex,Britannico etiamdupuero flliarum •vnias contugiu deflondet, rat urn habendum quamprimum ambobas amp;tas eßet connubio habilis.Pax eademScotosfirmauit .cjUA z/t(la ret Concordia,ßecimen zgt;eri amor is, ^cogna-rionisextitit ,quod equeflridiçmitatefe mu-tuo honor ab ant ißi Reges.qttippe Henricus fill) ulam tllam equeflrtm , fiuebullatam, ab

■- G nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dngl»

Bel G IC I s, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gj

Anglo ionum Perifieüdem accepit. pro qu/i, vicißim ipfe Eduardo toi-quemD. Michaèlii., imaginefignatam rcpendit. quodgenits fyßi-tiorumfummi cum decor is loco, tum religio-niseliapudz/trojque,

Maiopropeexaclo Imp.adComitia magna Auguflam Eindelicorum -, Philippum F. ex Belgio [ecum traduxit .quibus comitijsfub ornât a fir ore Maria, igfilicitationis caufia eo-demaccerßta, inhanccuramtotamentein-cumbebat: 'vtFcr. Camp;fi. ab dt cat umfiiÜ ius fitc-ceßionis Imperatorta , Philippo patrueli re-nuntiaret. qua in re cum plurimum lab or a-uerit Imp. in eodeftatumafit. necenimex re [itaadmodumfore profiiciebatfrater,ß, fiiu qeniujamp;getierofi mafiulaq^fibolis exfie-Elationem, ac gratiam,quibusfumme uale-hant apud omneis Teut ones,per iflam l exitia-lem J alienationem,honore,fiu£lu,emolumen toj^ certo defraudaffit.

XV.Kal.Iul. Carolus Maximilianus,Ande-gauenfiumRegulus defignatus,Regiorum filio rumtertius in Francia nafcitur.

Extremo Augußo Tefintionetfiiadomof patriaq^ profePlus in Vindeliciam Nicolaus Perenotus Granuellanus, Augußaapud Au-^

L 3 . gußur»

De r ebvs

patronum, 'vltimum z/itA diem clutt-ßt. quem citentem lmp. eo Acerhitisfleuit mor tuum, quo z)tuentem umauitßncerit44. qui, quoder At litterAttUidu“ mult Arum rerum Jci-ens,expertens,^ confultui, mugnu omnium or dm U voluntAte,eo pltts,zitgintt duobtis un-nùcuriA Prtncepsextitit. ^,quod Ad honores,ßtopteingenio, iAm muentt,ideo felict-tAti hum An amp;nbsp;proximus videtur, nbsp;nbsp;AliquAm

multA proie beat us, quAexpAternAZjirtutis ßmine adhuc viget. Rem taceo, in qua liber is prouidui pater luculentißime projpexit. cuius primus acfeniorfiltus, M. Ant.cü eJJètAtreba tuAntiß.in locû,dignitateq,moxßibrogatur^ *ii?Ra' nbsp;nbsp;* D K. A G V T o R A s z//e bar bar US, Archi-

îs bar- plf^ta,qutßibindeclafi’is TurcicAprAfeciura tare. obtinuit,cum^Aphrodtßum,ad mediterrane lt;ä^u5- AfricAoppidüprAoccupaßßttmira-go. in modum communßt eo conßlto, z)t in-ibi c onßrticloßbiyßodalibusque ntdo , port us Ule ejßtßat io,acßntina piratarum, inde euo-laret, quo vellet, eb reuolaret vtin arce, cum colltberet,inde(inquam^non vno myoparone piratico,ßed continuis excurßonibus maria ßnitima infeßaret .deniq^ locu ißum Reç^no o-pt auit .Imp. porro,ecqdmachinareturRarbat. rus, hitud obfettre prafagiens animo, haede-

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^4

mum tcmpcßiieloan. Vcg^ProregiSicilix, Horia cldlf. (ß ora marttimapraf. negottum dat, Apbrodis/jexangendi. hiigiturmßru~ £ti,acparati,prater Jmp. claßem, Pont.Lufi^ tanoru,Mdttcnßsßodalitatii, (ß aliorumlta licortim auxtliorü,nauib(ft attcii, 'vt ab It alia inNt(midiam,Jccu)îdo At^uilone, tranjmiß-runt -ß t erra, ac mari illud oppidum ohßdione cinxerunt .(jiiidtormentis omnibusferociter conejuajjatum, poß alicjuam dimicationem, admoduparuo temporis damno Septemhri ca-pitur 'vi mtlttum, quihtts itidem diripiendu datur. itagßt ingens Aphrodtßorum occißo, ruina, ad jyragutora ludibrium.cjua reféliciter geßtt victor es Numidicißante Africa, indidem infuam cjuif^patriam acßdem, vela vertçrunt. Imp.vero, Aphrodißum, auito iundumlmperio,cum oneri (ß impedimenta c^icÀm prodejß,denippßmptus male poni in illius tarn remota ar cis defenßone vider et ur, exiguo tempore interpoßto, tantum inde exhatiriens, quantum pot uit in na-ueis contrudi, aßlo diruendum curauit.

IN E Y N T E nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒƒƒƒ, noua quadam belli ipiJ.

caußa , udpert Urb andam Remp, coorta ett, hoc fert initio. Gener ßcerum in ßißpicia

L 4 nem

J ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De r e b vS

nem Anthit ui non ohfinre vocAt, t^uippcOêit^ niits tArnefius, fihi nietuens ,ne Ab Imp. iti~ dem Farm A, ut Ante a pAter FlAcentiA,frAU~. dAretHr, cfiiiritAt, nbsp;nbsp;nbsp;Pont. tea clientele ca~

put, AcpAtronum,cliens opem imp Lev At. Sed to Tav eLMj,£lav cxcufAtionem def erente,inßAt tile poteflAtem filtern permit! Atftbi, Aliunde. arripiedipAtrocinf e^uo fètueAtur,ciuod uhi WAlitidne, An inconfiderAntiA Pont, impe-t trAjfet, O£iauiui, idfASiumfo licit AntefrAtre HorAtio, fe GAllorum Regi commendAuit, rem omnem concredidit. Hoc licentiofum fA- nbsp;nbsp;[

cintis luliuA 3. iniijtiißimeferre, OcdAuium prAcipitisconflÿ reum per Agere, nec,nififuo prxcife confenfu rem t Ant Am temere fufcipi debuijje, dtcere, nbsp;nbsp;quid demum in eo negotie •

fiutuiffet ,fignificAre, indignAri^ z/ehernHer. Denique contumAcem Regulum, fulminefuo iHum execrAriyCittibonA fifio Addicerc,Acpo-firemo AduocAtum Imp.opemflAgitAre,Atque Ar mis ext or quere con Ari, quAndo 'vetuspA^ trocinium AucioritAte tuerino poterAt.Apri-^ limenß hac gerebAntur. Hine nAtum PAr^ menfè bellum. OciAuius Pont. Imp. ini-micoscApit. IntercA ziero FrunciA Rexfidu-fiArium Farm AprAßdqs, cußodqs, vigilijsjf

Be VG I CIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;85

prémunit Am,ßrmât ac défendit. Contrafuß ß Im. GonzeigA, ex finit im a InfuhriA eo cam txercita profecîtts, lanio menfefiatione GaI-licAnAm obfidiene offendit. ^ae nonmalto fcli AccedensVontißcius nepos, loAn.BAptifiA» ÄiirAndulAm obfidet.

NotAndA hic eU perinfignis ilU BAVonls Po' bni,zgt;afii hominis, znctoriA,per otium indu-ciArum nAuicuUtores Belgas tranfmißi Hi-ßAnienfiff-AudAtis. Is, dimifio nAuigioßeculA, torio,zit intelltgit,Aliquo numero nAueis one~ r Arias, ex maritimo Belgio, mercib, onußas, inHif^AniAm velA feere, eafq^citrA pondus ' impofitum, perfi grAueis, lentius SubfilAno ferri, ludificAtur , adnamgAt ab Utere, ad a-gmen corbitarum. fimulat ifidemfingit {in-quam) Beginam Scotia fi trAnßehere. Pra^ mittitparunculumzinum, atque item Alte-rum cAtafcopiam, AdnAueùBatauasoratum, 'irt exformulA nAutica congratulAtionis, honoris ergo.contrAclis vehsitormenta, quot habuijfent, z/no fiimultonitru dtf loderent, filuod'utellconfiecutus, ecce, imp ar at as, teils deftitutOS, exarmatafq^ nauetsinuadity acAffltgit. itavtex zjiginti duabus, nouent duntitXAtab inßanti periculo euaderent, ac

,, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ls reliqua

De r e b vs rclicjUAornnes, dbntdioplures, cAperentur. quA tAm ophnA/poli a , Ac 'vAn Arum reru pre-tiA {mAgnA BelgArti nAuiculAtorum iniurtA, AC mer cat or um ia^urA incredihili: ) t^uinge» fis mille aurcd fcutatis xfitmatA , RotomA-gum ) Romanduorum ciuitAtem, Rolinta intronexit.

IntereA,dumbcllum vitro citro^^adornA-tur, exAclo Maio, Rhilipptts, honorumplénum , conpinguineo MAximiliano comitattu, cjuem P At runs, pater ex trAn/marina pro-uincia ad comitia euocAuerantyparetibus vale dicio, ex FtndeliciA dißedit. AtqueexLigu-ribtfs in Çuam Hi/paniam tranfmittit.

Conßlium Tridentinum , multo ante a Paulo III. inch i at um, ( vt ante docuimus) cum proba/Jèt lulitcs 111.iam dicio men fi ite-rando rcdintegrandum cenjùit. veriim ei, ob conuetns mer amfilitudinem trimefire pro-rogatur^ ojuo dem um tempore, vt non modo ex Italia, fed ex tranfmarinis tranfialpinifi/^ nationibns,maxime vefo ex Cafarianis dien teils complurimi comparui/fint ; legatumfu-tim,aduocatum/^ Crefisenttïi Purpur atufium-ma reipraficit Pont.^^s amandati exFran-d a légati Çciuadecretis ,edidifjj fids P ont.in

Belgicïs* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;86

ƒ tontitAuerAt, Atj^ infeft^irat} in plensfenA-ttiP. C.ßintAttefiAti, mtiltiirationibiióRegem ( mAxime 'verb prspter JùJceptum in fe bellum} adduct tn eamfent enttarn, 'vt coucn-ticulum a/ttoddam, architecfo machinato-re omnium Pont. faSlioJamcoitionempo-titis ejß, ofuam Synhodum crediderit. itérât» tamenearesy'vf^alicjuo eit continuât a.

Septembri pepertt itidem Rranctx Regina Alexandrum Eduardum. ts Andettagenfi-ttm Reguliti deßgnatur , Locofiatr 'ts Caroli Maximiliani, qui in demortiti Aureliani dignitatem par it erfueratfiffectns.

Ciim omnium Germania.ßoederatarum ci-uitatum vnica Albenßs^Parthenope,paren- * tibus reliqtiiißocß.acßatribits,obßinatio nequadamfententtA,é‘i:onlpirationeaccon- aut, vt ßenjii omnium ordtnum addefendendam li-bertate, cumlmperatorecocordarenollet,imo burgi. ßenatußonßilta calcitraret,reßucret,^ aßter naretur-.,cttatur quide maxima 'voceFctialiu, nec tarne rejpodet ; autßflit.^at curia Impera-torialentetqs refiagatur. Ea fpter in hac re 'yniuerßtatem teßem citât Senatu-s. peragi-tur contumacia rea,acpoßremoproßcribitur. ita^jlmp' Mauritium Saxone cum exercitu

ojltri-

De R E B VS

ultricihtis AqtiUis èb contendere Zft hi/Tit: iirmù contumacem populum ad défit a officia retrahereconatur. Gerit adhanc, indiutur^ na obßdione Saxo, z/ir bcllicofie^, multa ojui-dem praclare,ßd oppugnatoribu^ Mauritia-nii ziiriliter refiflente Alberto Manfoueldao Comité, Trib.mil. ciuitatisdefenjöre,hoßis cælumßbinißaelizielle capere. Mauritius intereafi licit at tis ab affßinitate, z/t promißd flare ziellet,nempe HeJJum iliumficerum, ipß gener prißna reflittiendum cur ar et liberta‘‘ ti', confert in hoc quidem acuratißimam dili-gentiam.Sedifliia miflionis, quotidicflnguli diestolluntur obnuntiationtbM. non aufictil-tatintcrcejfiri Saxonilmp.,^uam moroßta-tem njt olfacit Gallus, pro.ftigfi artiflcioflfii-mii,(ß mult is blanditifi circumretitum vel faticium) Mauritij animumfecreto tacite abHeroeabalienat. fine mor a, arciißimo federe, cum eo, optimatibus affs Tlutoni-btis iungitur, fidalitij iure aftringitur, vti flatim indieabimus. Mauritius igitur, cut magnum negotium cogitato^faclo epuse^ rat, ab hac Gallicananeceßitudine, z)elzgt;tde fltfiepta oppugnatione Parthenopesffuius ipß au^ior auflexprueciß extitißet) aliquidea

extricA-

?B E L G-t C l s; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S7

txtricuret, quoßto vider et ur honöri conßt^ iuijfe-y vel potitts ( vti tune cjuidem er at ru^ mär') in belli Galit ci laboribtts obdormißen-tem lmp. nbsp;nbsp;it a conniuentemfomno(perealli~

da machinationis } confipiret profundiore^ Çimulat ad extremum Nouembri ße cum ob-ßßd, ßeciofaejuidem^honorata, ac verba tenw gt;nbsp;vtili fut tir a lmp. conditione pager e. P orra paPiionis energia, at ^facilitaifuit hu-iufmodi. Conflaretfibi Parthenope, extre^ ma eum initijs conuenirent. hoeeîl, maner et ßtidium Lutheranorii (qua derepotifimum difieptabatur} maner et itidem prifea liber-tas. ifta re comperta, Parthenopai contra Ve-iou 'is arma,itMundiamq^ obdurando, magna 1 famamp;laudem, maiorem etiam ßp tribulium, amp;nbsp;vniuerft Germania gratia lucrifecerunt. I nbsp;nbsp;ob id, quodfili omnium Teutonum, deflute

\ fa,cumtantoHero'é, totantlatisvi^o-rffiperbo Imp. contenderint^ quod horno-ttna diuturniorem obfdienem pertulerint. itaquepraclarumfecimen, ^argumentum fortitudinii ac coflantia adiderint.quodde-nique ad extremum aquabileis conditions inuenerintipfi.quoru auficio deincept Re/p. in antiquißtmam liber tat em facilUme redte-» . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rit.

De r eb Vs

rit, vtcnnj^ qui res ab Imf) .geßas excitßc-rit, istanquam injpeculo, mantjeße viäebit, eitis fortunam, cum nbsp;nbsp;nbsp;eofletijßet,ad Part he

nopen iß am Alhenßm ccepßßtitubare.

In.A.i^S2.SomerßetanM Regulus,illcPro-rex Anglin., auus itidem Regius ac procurator, nunc captus,nuc mßßus, rnirofortune Iti-dibrio ; tandem lanuario capitalißipplicin afßicitur ■. quia f nji autumant multi) Ioan. Northumbrofueritinßdiatusßcamß^ inten-tarit. Vertfimilior tarnen opinio tenet,iflutn ipfum Regulum, partim bonitateßmplicita-teq^ Romerßtani,partim ambicione addu^lu fingulare affectaßße Imperium ineo Regno, ac Regis pueri cur am prncife adfc transfer re vc lutffe, ttaq^nec competitorem, necfecundum, prnfe,diutiui pati potuiffè.

Bellus Pont. ( quitanquam 'vnguisinhoc recentt zmlnere reipub. exßitérât) cum z/traque ße, nimirum Parmn ßipMiranduln. capi-endAfußraretur , ojir 'voluptati delicß aptior, quamlabori, pofl hornotinamprope militiam, Aprili, infantibus Soterijs, cum Gallo pepigit-, tropeorumq^perfond induit, amp;nbsp;path at us topiariarn qHandam,orbifuneßan'i, fecit.focium defer uit excitât o internecino bel

lo:qu9

Belgicis. 88

ld : (juo interfeittts e^t heiliger ator nepos apud ÄltranduU. qao grauißimo ah onere,pertar-hatam Europam, alicjuam mtdtortim anno-rum labor z/ixtandem fubleuauit.

Terra, marß,,fi mutuo infefiantibts^s iant Cafarianis e^ Gallis , mox prodß in lucem ßrategema Mauritianum.eiittppe turn lentns ejfet Imp. in mittendo Hejfo, ob id Alaurititis impendioßomaehari. ziiolatam fideminter-ceßionis (juiritari-,iniuria manugt;s eßß inieclM ficero,exclamare.has^ confimileis caufasfo ciali hello pratexere. adaSlum denique fe ad fanandu vulnus infamia arma fltmpßße con-tralmp.diccre^PorroJ’ocietas ifta,cuius erant capita nbsp;pact ores,prater Mauritium aupj^i-

ce, loan. Albertus, MegalopolitesßirAlber tusBrddepjrgicus, ^captiiüHeßifamilia, zj-na cü liber is,datis inuieefimtil obßdibus,tant eratfixa,^rata, zjtpropugnatoremGerma-nica libertat 'is Gallusßpropala iaeeret.cjuam cumpublieis,tumpriuatisßriptis,ßciindum Landgrauiïi, ad Saxone Exeleclore, ziniuer-ftpatrio.,ßducia Gallicana, Germanißdales repromittunt. Fœdere initieriflo ielo ,ßabi-lito , ae prodito , ceu iure Fetiali rempra^ iftdicatam , ’vno quidem conßlio fr tern-' porta

D E R E B V 'S

forkpun^oeodem,feddiuerßs lock, Teutoni GaIU ferfcjiiuntur. Ma,uritiuó ex fit a t-

greffiti SAXonia, f er S. odefyrgenßm nbsp;Nor-

dolingAnum AgritmTiAnuuerciAm duett hoßk I nonhoßk. qutffe comrnunicAtA conßliorur» fsquot;inßitutißitrAtione (peri^UArumfitick te-raf ciuitAttba-i, mAxinteepuodnulli noceret, fActllime Ad ßtAwßKtenttdfertraxit omnek tribulek. Danuuerdd Anguß Am findelico-rum prof er At. quA tunc t empor k CAfAr'iAn» । prAfdio tencbAtiir. Ea ciuitoi cum trtduum, non Amplius obdurAjßt,prid. Non. April, ad pAxioms deßendit. Cut captA non legem im-ponit vidtor Mauritkts, vt viclkfolet impo-ni, Jèd prAßdio CAfnriAno humAnitAte re-miffo,liber At eo onere ciuek. nbsp;nbsp;eorumficietA-

te,AmicitiA^ contentue,Ad recuperAnda. com-munemlibertAtem, indidem fecedtt. Nihil nonconficjuiturVirtuteduce, comité Fortu-nA.CApit ^expugnAt vi ArcemfirmißimAtn, ErepergAm, in Angußes NoricArum Alpium ßtAm, OrcigAleA. Cuitts •vieforiAfAmAper-culßis Imp. cumfibi tnÿci trAguUm cognoße-ret, infidiAriue'.j^tenuiculHm Autem AppArA-tum,^ infirmumprAßdium PrAtoriAnu^ h Ab tret, c/uinimrno deßceret neruus belli, i»-

ßAUti

Belgicis. ' nbsp;89

ßint(perduclli-^Oenoponte*yocor'!umy cmreo funalt montofum iter luflrans, nociu dam vulgo» tranfiendtt. Fraternifi^nt illa mandp^ oppi-da. cfuorum alterum^ Fherix, Oenti^salluit} *Tir«-alterum Carnicie regiünisj Drauaspeneme- yuióo» dium fecat. Htc Mauritius, d^juila admonï-tusvolatu, retro ad Germant am conuerßis, ^Mntili Francophordiamdmmunem ^liber am ciuitatem, obßdet,ac'vrget-.capturust proculdubio, illudMœno impendensEmpori um nobilißimum, nißpacifer Mercurius inter uenißit . quippe cum optimates internun tip operamponunt G er manic a reip.^ patriAßerd. Caß.nodumßoluit -, ç^Matiri-t turn fr at ri réconciliât hacfummatim lege: Ft ip fi,cert o tempore,^ con flit ut a die remif tt fl ficero , Auflriadartimfacramento ohliga- tt tus, certo itidem numero militum, Furcum, tt communemhoflern oppugnaret.relicfuas con- tt trouerflas proxima comitiafidarent,ac tranftt igerent. Interim, Mauritio abaltcnato, ^Me galopolite, ad Francophordiam interfeblo', Brandepyrgicus, qui tum quidem foluscttnt teloerat ,audoramerttum militia Gaflicana dumßmulat ; intus canit. quippenixusajfi-(lat or um, coniuratorum^ adminiculis,abfi

M cijs

De r eb Vs tys iîernttim, be'lum ciutU redintegrat. Sub-^ mittit animum fureri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•vi

tro citrocj, Germaniamincendijs, ^txcurfio nibui. nulli admodum propitim. in Norim-bergeßis autevicinosßimme infeflui .^uxa-trocitiu tantum non domi, •verum etiarn forts teterrimum odorem adhucjpirat.

Mauritio (•vt innuimus) contra lmp. •ue-litantedA^tit fimulin^vicinorum te£la arde-teisfaces Callus, Adit ab Rhemis armata manu Lothinngiamfinitimam, imperfonatùf que acprajens Tullingorum cïuitatem, ex ta parte Francia oppoftam, adMofellam flumen (itam., Imperatori^ obnoxiam, occupât, fi-nemora, NanciHm,eius gentis f' Lotharingi-ca) caput accedit. inde abreptum Regulum, oclonum annorum puerum, in Franctam nu-triendum amandat. ob idalumno Lotharin-gio ( nefefjuipedem eiusfolflimi quot;vfurpansJ coniugium é'affinitatem ex fua familia pol-licetur. Interim porr'oMedtomatricutllapra dar a ciuitas ,adobtrincumitidem,^in iam dido agropofita, ^(œderata lmp. abs Mag Fq.(qui eo cum parte exercitusfuerat pramif Jus)proditafde Heri,commeatumfaitepeten fis, 4. idApril, praoccupatur.atßtbinde copi

arum

ÈEtÖÏCIS.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;90

ay um reliquÿs introduit is,ab îpfiRegeßb i»-gum mittitur .eam porro ( quam ipfi it a nota-uimtis obtigiffè^i^rtiv, tan quam nunquam de ferturns)ßationeprafidijsßrmat uetusveXA tor Aquila, Gallus.

Interea dum decerpitur Aquila ßmulat^ nuntius nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tridetum,benepu-

gnajß Mauritium, (^Augußa Findelicorum capta,vt multos alios fecijßtprogreßßs,re^i Alpium angußiaspetere nbsp;nbsp;nbsp;itineraßeruare

z/oluijß, continuo foluitur conuentus. Lega-tus Pontificius, cum ante a 3. Kalend Maias, Concilium in biennium ampUus f modoße poßulauerit neceßitas') detrußffit z cum It alita tribu in Italiam tranßiolat. vnde pcß exi-guam mora,reliqui identidemAntißites,Hi-ßanietßs, Teut oni,Belga,amp; aliarum ciuita-tum mternuntq, adßuos autreuertuut, aut tranßnittuht.ita^oluto ißo conuentu, conditio ilU, ab Imp.quinquennio fere ante lata, ßnßmremitti, rtligioniscontrouerßaha-rente, aliaßbinde conditione,acprius,cßecx pit Germania-.^(zgt;tpaucisexpediam)Chri-ftiana reßuh, in capttt prxcipitari.

OpprejßtMediomatricum Uber täte, •vitra, ad Tribocos verßu, cum expedito exercitu

M 2 pergit

De r eb ys

permit TrAnciARex, Numenum,LnnxuilLi7n, Rlnmontem, SAlepergam oppidA prxteri-en s, triduum apud TAbernafperpufilluin oppidum,trihu^s abArgentorato milliAribtts,ob-ducit callidus conßdtor, diffufiiinterimptr campcflrîA Ioca omnibus pene copÿs. Acce-dunt eô internunt^ Heluetÿ, 'vt amicißimant ßbi ciuitAte,ueterrimofôcio commendArent. “videbAntur enimuero Argent or At enfes, licet Arcem IjAberent nAturAtßoperibtts munitißi-mAm‘,tAmen, cfuodAnteportas t^uodAmmo-

1 do, Adprimum lApidem, minitAntem^ niflrÛ omen portendentem GAllicum exerci-turnpro/piciebAnt, MediomAtricum, nbsp;nbsp;Td-

Ungorum exemplum reformidAre. HelueÜA 'uero legAtianis hypothefisfuit -yArgentorAto, propter AnnonxperpetUAm hubertAten nbsp;co-

piAm,tAntum nonfamiliAriter,ßed neceßlirio t An quam celUpenAriA, ^nutriceßuxciuitA' tis, vtiß: ob id, cordtßbi iure merit o eße debt re'. neugrAuifts conßuleret in comend At o s con-ciueis,intercederevoluiße.^uo Uconifino ec-^uidinduxißent legAti,ßibtiliter intelligent Rex, Heluetÿs bene (penre iußis, HAgenoAtn,

Vifoburgum , ^uodoppidum ciuindecim fere millibHs pAßitum abeß ÀNemetum SpirA, diuertit.

BelgICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9l

diuertit, inde^ 'vltrAprimum milliArium, Selatunt, Cajlelltim,'vfojuepromouet. quo-loci prAclnrAinßituuntur OptimAtunt Sy no- um vul «44. Adeunt Regem frequentes legAti Teuto-norum ; qui hoc fere Argurtiento , dicerent^ ^uodßhiimpendio fauerit dtt recuperAndA libertAte,mAgnAnt debere, eßhAberegrAtiAm RegiRempub. GermAnßdrebusiAm 'vtcun-quecompofitis, 'vltrA Aduocati officio, autfa-uorefihi minime opus effe. quippe ßtßeclit. erant German 'is machinationes GallicanA.^ dabat cxercitus illetribulibus,acpropinquis CAlamitiLtem,quocunqueeuAgaretur, Hic de-mum Rex huius itidem laconißni energtam captu fuo confecutus, tum ne dominatus cu~ pi dit Atemffam manifefiioribus indicqspro-deret ; fciret vero Martinuanroffemum Si-cambru, Marisi iuffu,Rhemisinfeflißimum fuam ditionem excurßonibus,incendqsq^ va-ßare ,tAnquAm a Rhemorum 'uolatu commo-nit US, ab inflituto deßßit.t^f mut at o confilio, gt'affatorem Belgam ducere ut conftituit, abNemetibusfinißrorßim defle£lens, Mofil lam tranfmittit. itaque fimulatq^ LucApyr-gen fern prouinciam attigit: cognoßit hoßem, allatofui aduentus nuntio, AthenAo capto, V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M j Campania

De r eb Vs

Campania affîi^a, loco ceßiffi.Communicat»' igitur confilio, cjuiä tentandum primo et effet,deligitur LucApyrgenfis oppugnatio. Re-* Diuodttro (qua arcem expugnari vùlgo. ’lt;Jixp6tuiße tudicabat^Danuilariuminon in-t.zML’T^-frmum oppidum, necanguflum, obfdet. Si-îa'ccu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vertsdunum, lmp. obnoxiam, in-

T hco nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;municipium, Mofa imminent, L ucixpjr

pis vil- nbsp;fnitimum ,medtûmque inter Rhemos^

Lotharingios,'^furpat.prid.ld. lun. interim tormentisferocifime concujfum, ex ea parte, qua arxciuitati impendet,irruption?par antibut Gallis, nbsp;nbsp;ad fcuta ad fcalas euntibus,

extremorum metu, Bantiilariumfe cocredit VIII. iamnomtnatarum iduum, acdecimo demum anno,poftquam ab Aureliane,eius Re gisfratre,captum, cembufum^fuerat.quod omen accipiens Rex, adviStorem exercitum Vertoduno retrouolat. Danuilarioprafdium imponit. inde Momedium arcem , deindu-firiaà ter go relinquens, luofium contendit. if a aßutia deludit Ctefarianos. qtiippe luoß-ni,cum praiudicaßentiflante Momedio, non fuijfe in fe infulturum ho fl cm ; 'vicinos muni-tione, comme at U impleuerant, ipfl impro-uidifuarumrerum. quorum confiliumveri-fimdç

I

B E L G I C ï s.

ftmilc eH cxcepijje ab exploratoribui Galium, Er Mt illic tunc mercenary milites Germant. Et Strincansfupremam ibi auSloritatem ab-tinebat. Propugnabat 'vero Petrus Erneßus^ APanfiueldaus Prsttor Lucapyrgenfis, Namur t turn prouincia.yuicjuantumuislicety repentino hoßium incurfu, idj^ eximprouifit obrueretur-^ infraEiotamen animo, confl unter yueße (uos y addefendendamflationem comparât, torment a, tela, inflrumentayue defenfronis, in mûris difronit-yCtfrodias, i/i-giltafque militum opportunes loc 'is eoUocat. Impendet luojio mans, quern ft occuparunt Galli y tor ment a minor a y fidlongiusfirpen-tiafropertrahunt : Iquos vulgaris hodie, ar-mamentorum bellicorumfcientia, vocitat co-lubros}quo frcpropugnatoribus vndiquene^ gotiumfacefreretur. Etfrinefunefrusluofinis tile mans extitit.quippe dum a fummo into fielmeiaciatynon modo in mœnia, verum et-iam intra vrbana propugnacula, dir us fulgu rat or Gallus, it a vt in v allo cofifrere vix, nifi Jummo vita perictilo, defen/'ores pojfrnt: de-frenßoni diffiditur. ybi vero hofris oppugna-tionefat ale intet at, ßcam propugnatorib. free Untat ur iUico, nbsp;ßequenter à Cermanis

4 (roborç

De r eb Vs

(robore dus pmfidij) fruftra. reßßi.negAtur foffißifitneri vis hoflilis.ineoperflattir.cjuA opinAtioneliquenteis fluent eis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;um âni

mos, cum Munfiaeldxus Trtb. perfiAlAcriSi at prompt us ad dimicatione\, ne^^ magnißcis pollicitAtiontbus, neque obteßAtionibus, ne~ (^ue AudloritAteßuApotefl nd AuitAfortitudi-nismemoriAm reuocAre, illAchrimAns ,exclA^ mAuit ; Scclusßmulque dißedens, Præiord um petÿt. Str inc An s igitur ejtioß(ß con due is ßruAret, ßecenim tAm irrupt io pertimeßcen dA, (juÀm vuiuerßi interitusvidebAtur)in tAntAprAmoleftiA tot^fl cAußA pr£tentAtA, nihilconßultius inuenit, quÀm vt prouinci-AmgrAtisi KegtApermitteret. itA^ dedittonc CApto luoßo, MAnfloueldAusdn poteßAtem vi Itoris venit- reltcjuos vero mildes, Armd ex~ utos, rudiculA ulbu don At os, Rex dimitt it,no fine notAinfAmise.

Tunc, cum obfideretur Iuofium,SedAnen-fium Regulus , legtuncuU GAlUcAnA Ab Rege pramp;fiedius dux, ^tenuiculo AppArAtuin-firucius,BullAm(urcem munitifiimAm, (fifit Am, A quA ipfi Reguli nomenpArticipAbut/tfi T-buronicorum Antifiitum dominAtu tenebA tur 'jquAtuor indediftAntemmilliAribiu, vt

tentAret:

B E L G I C I s.

93

tent ar et: iacia alea,fimul con tendit, ad cuites primtim con[pe^um(cun^ niwirum hoßisjul minis iaciuferfufillammaceria ruinamamp;di diJlet,tta^ [ecomparaffet ad oppugnationem ) Sp.iUeGuUelmus, arcispraf.àprifia virtu-tenobilißima Horionu familia degener ans, nec naturalem loci fitumßrmitatemj^ ^ç/pi-cit, nec oppugnatorum exiguitatem defpicit', Jèdtriduum duntaxat fibi depacifcitur.quo, niß auxilia comparuißet,exa£lo,deditionem faclurumfirectpit. Acceßxus Lunam tradit inuictamperfi arcem,fulmine magis verbo-rum, qua telorumformtdando hoßi. eut cum conuinceretur eße velifcatus, Leodqßibinde fuse vecordiapænas capite expendit. quamli-beteius neceffarqcommißum conatißnt pur-gare^frconiunx curiamimperatoriam etiam atqueetiam implorarit, ^appellarit.

luoßo capto. Francia Rex, multo mane ad arcem Momedianamfeftp er be o fendit, qua vt e?t tormentorum tempeflate aliquamdiu conquaßata ,recentißimo vulnere fratrunt luoßnorum fauef^Pratoris captiuifortunée perculf, cumhoflevitavCuram,arma,impe dtmentaq^ depaUißationem reliqueruntMo tnediani.Indeporro Rex cum non optime va-

M s ieretf

De r e b vs

kret, ( omijpi interim oppugnatiotte Lucitliyr genfi)recreAndireficiendij^fui cau/a ScdinU diuertit. MAg. tAmen Ee^. vt Lumefium, in-gentem ßrmAArcem, Mo fit imfendentem.

AlofAreA finitimAm,obtinnit,retro Ad Gui finum Agrum ver fits, UUa conuertit:vt defo fulAtionePicArdicA Belgas prohiber et. cjui Ar-mis inferior es,non virtute, temporiefifortu na tue cjuidc inferuierunt.Defiedbit igttur ad ÜAnnoniAm GaIIus:ac primo curfit Trelonem, CAjlrum minime infirmum, inuadit. Confié-quitur ebfiuos cofirmAtA valetudineRex. Con-quAjfAttir inAudibiliferitAte,etfragore macht nArü Trelo. CApiturvi, ^infultu armorti. Plie demutu it} ment evict oris trudelitas irrepit. hic mifièrAnda defenfürii oceißo .munitio ipfiit incendia ,AC ruin Afubuertitur. neceuitAt,ni-mium vicinA arx A^lAiA,concitAtihoßisfuro rem. SefqaimilknumpAfijuuinter Erelonem

Agi Ai Am, fereitineris esi interuAÜum.

claio- GAllicAnAtetigit,deferunt:^Arcificon-credunt CimanidefenforesfedeAparifulmi-nÜ ternpefilAte coquAffAtA^ int erea du pAcfiun tur

B E L G I C I s.

94

turob/è/^i cum hofie,opprimitur,diripitur^a.c incenditur. tanto,tam^p^xcipitifurore, inconfidtrAntia, it a ut t tir ris, quant ipfi,cum diftpareminutatim uellentfitlphureo pulue-rt referfrdtfubitum, dffittale incendiû,plu-reis centum audaciftmot milites, uiolenter abfiimpfrit. Cimaofimuleu arce excifi,ob cœ litempeflate, t^menflruo dtuturnioremim-hrem fid quodprater eoditionem afiiui tem^ P oris fuit) oppido quant ogre- Rex mißionent militi, extremo ß^inttlidat .ßc tarnen ut meliorem exercitus partent praoccupatis pra-ßdiqs imponeret, it ad Lutetianam quietem integer.quem tot uicioriarum infigniarepor tantem , efufa imrnenßillaciuitas,publica congratulattone, ^trtumphalipomparedu-cemproßquitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t

Imp ,fabpoßeaquani ( ut indicauimus ) iteru cum perduellionibusGermanis cocorda-uit ( quodtato fleroifiicilltmumßmperfuit ) oppido quam celeriter prapotentem ^copio-ßim exercitu conflauit, cui denuoDaluampro ßßb/lituit,eo quideconfilio, ut, receptaMe diomatrieü ciuitate, ininfeflißimam Rran-ciam infultaret-,quoßc tandem aliquando in-dignatione,exulcerato animo inßdente, ebul itret

De r e b Vs

mitigurct. ojtiodtempore odoratta 'FrAnctA Rex,nonintcrmiJJo, necdiurno, necnoHur-nolAbore, perAmplAmillAm ftAtionem caute prémunit.VAllum,Aggeres, loricAm^^ inflAU-rAt.ß quid zfßiam metAtor mintti commodu, hAbile,Aptùmue defenßoHt iudtcAßet, Aut pe-rictilii obKoxium ; id nuUo reßeßu reßindit Ac 'VxßAt. Veteres dirait,.nouas moleis cxflru-it .pomenum f quo fie eoUigendi fiui ßr facile explicAndi copia propugnatoribits e/fit) am-pliatiAccompUnat. denique vetcranamanu fiationem imp let : ßy- dcleclo prafidio ßrmAt, Cufiodiam veßo dat nbsp;co er edit FranaßoLo

tharingico. is patri inpofiefiionem Cuißinam fiicceffèrat, ^XII.rIR. (ßcubiculariorum Regiorum er At Princeps. Cuites er ant manus, delect A nobilitatisflos, bellieofi quiq^ viri, ac duces ,fiummo loco natt omnes. put a ylnguia-nus,ß Condates, Vendomijfiatres, Monte-pefitrites, Nemurs, Horatius Farnefitus, Momo ranßntts. Mag.Eq. F.pauloinferiorescuntiii Regibus, inter quos nominAtim cxcelluit P. RtrozzA, (ß virtutemilitAri, ß belli expert ent i a.is eratfo dales Regalis, Religionis Mi-chac Utica candidat tes. in cuius fagacitate po-tifiimiimvideturreifiimmaquieaijfie.

SeiiAtes

B E L G I C I s, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;95

Sentîtes (untiquißimiis Etruritt popultts) 6. Ctil. ^uintil. ttwc fere temporis ab Imper, (ftib cuiftsminiflerijsdwramiampridemJèr-uitutcm patiebantur, arce^ab domtnatore in-ibiexflrti^a, amp;nbsp;prßidio Hifanienfifirma-ta,priiiocctipata, acdiruta) ad Callum ad»o-catttm, (ß adminiflrum facinoris propalam i/t defeceruntyltbertatem feilt cet recepertint.

Imp, t'ÄTZrtfWö ^tntili rocorio profe-^Itts, ij.Cal. Sextil. Aagufiam Vindelicorum redit, cuius ciuitatisßatu adfiiam 'volunta-tem confirmatOyaemutatOySaxonem, per humane dtclo ojale r emit t it. qui mult o ante, du adhuc flagrar et bello Aiauritiano Germania, fuerat qiiidemfolutus fed,ne pracise Mauri-tioyßbi ob dämm fa£fi iniuriasftimme odio-fo,publica gloria 'verteretfua mißioy yfqueeo ne latum z/nguem e Pr at or io dißedere 'uolue-rat .Inftat dcliberato Imp.ac è Eindelicia, Tri hocosy Argentoratumfl^prateriens, licet tan-quam per remoresprohibitus, folicitabatur à. prim IS ducibusy^particulatim aMariniano Jnfubre,exercitattftmo milite, adprorogan-dam expedttionem ( donee commodius anni tempus eßet) i4..Cal. Hou.in Mediomatrices poßremum duxit .fub ipfas Metas caßrame-tamp;tus, '

ÖE R EB VS

tAtui: tpfè ‘vero cjtibdpeiufculehaberety'Ditió-dtirum,quo d quatuor tndidemaheUmïli Art-hits, quietii caufafècedit, euocata cbdem iuuett tuteHelgica. cut,prie cat er a nobilitate^ht pra-fuerunt duces, domi, mtlitia^^ clarißimi,Ec-rnondenßs, Arenof erganus, Br ederodaus, Jodales Augußales: etßßos interim Belgas, maxime vero Fleumoßos,Artußam, Hanno-niam^ßmulcontra Gallorüinjultus , defen-dere nece[fe habuerit. Praclarum immenfa Belgarum potentia argumentum. Et aterna obßruatione dignum hoeexißit. Imp. omnibus in belits, terra mari^,aut aduerfam barbares Aßaticos, Lßyeoßte, aut contra amula-toresEuropaosßtßeptis huius offtcioßßimiBel gq Opera, robore, ac trtbut'is v/ÿj eß vfum.^ Jùmmùgentis decus curpotißimuHificriogra phi, nominatim Italici, velproßundoft len tio inuoluant, velßuprem'ts dunt ax at dtgitis Attingant,atq^ ofettanter dicant-,niß quia dt-uerßo ac remote cale habitant, itaq^fl at um rei penitus cogne feere nequeunt-, diuinarenopoß fitmus , ßtmmopereadmiratnur. Contra Callus alta ex parte excubat.quippeauSloratïi exercttti,nec eum exiguum in eodë folo,adfa-nttmD.Mtcha.Mag.Eq. qui in Barrenßema-

grum

Bel GIC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;90

ßtbinde egrejfuijubebattir infra, arcern. (^larornontiinAmf}-VArianum oppidulum ac-citrateféruare CaJàfÏAna itinera: progref fum Imp.inf efl are y 'vtpofltilaflètoccaflo, leui~ bus pralijs caflra ho ft is., munitione reliqua, interuertere,priujquam caftris import ar i pof Jet : frttmentatores fpabulatoresft^ obfeflis an-fra^ibus itinerum intercipere. deni^ modii omnibus, obfijjoribiis negotiilmfacejflre. Mi litauit vna cum z/alida client urn manu, tn il its caflr 'isImp.reconciliatus, Albertus Bran~ ^^iy^gilt;:tts,poflprofligat^tm,captumJ^ekplo-ratorem Galium Abumalum, nihil minus cogitant em , tjuarn Albertum ojeflem ^facra-mentum mtitajfe.

lllo ipfo Oliobri Bulltis Belga, Picardia agro uafiato, JJouioduno, Nella, alÿf^ oppidis ca-pits, ac combuftis conuerflsflgnis Hefdinu op pidum itidem occupât, inuiila arce.quamful mtnum horrendo ia£lu concujfam ^exagita-tamdefenfores Galli, lue is vjuram, e^Jarci-narum incolumitatem depaéli, continuo tra-diderut. at Fedomiusnomultoposi, Rullanu pfidiu, alieniflimo tempore i ndideextrudit.

Imp. conualefcens, Diuoduro iz. Cal. De-eeb.ad caflra recurrit.,^a in obfldione,ojuod primum^

De r eb Vs frimum, quod poli faciendumfuit, ad capieft da Per gam a ilia, faclum nbsp;nbsp;nbsp;tranfacium ePl.

cjuippe nullum z/iolentiagenu^, o/uod cjuidem fciam,pratermittit lmp ƒtonat,fulminât, a-git zgt;ineas edjquot; cuniculos) adopprtmenda Galler um flationem,excepta armati zitri( ex cju» 'uirtus appellat a ePt) impetu. nec enim muralem corona, cateraßrat agemat a om nia perl-clitatiK,propofutt.Contra,defenfores tempo-ri identidemfólerter ihßruiebant. horunifa-gacitatefehat, vt cuniculorum inßdilt;e,per la tibula occult orum loc or urn deprehenfa, référât o hiatu, vnde quaf è vapor ar io iniecla c-rumperentflamma,euanefeer ent .diligentia, vt non intermiffofui defendendi labor e, mu-rorum tempeßate crebrifulminis adttam rut nam,tant urn non inßaurarent •,fed etiam ag-gerem fr loricam,camento,fy materiatis mo libti} firmiorem, cum autumarent irrupt ionet ent at tiros fuijfe poPi Claudiana tonitrua Cafareanos,qua maxime z/rgebantur,obreren tat opponerent. Itaijue Imp.vt videtfi voKi'Mv nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(jM-^^ypr aterea

tempus vernum fuius immodicum gelu ac ßtgus meltorem partem exercitus affix iff et) togitationumintentioniofficere, fr verfari oboe»-

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;97

oculos Libit in mi, in extenuataßifra, mo-dum cafiraiCjuotidie debacchantem,'vicitpo-ßremovindicAtionis deßderium neceßitas:^ cedit mentis obflinatiopiArutioni.nam neß-briuiin z/iolentiam vinolentorum incidat, Mnte difcedit -^ulturn apparat um belli, multam munitimem influmen abycit,quoßc in-ßrmds nbsp;nbsp;multis incommodis débilitât as co-

piolas facilias reduceret. nouißimoß^ in. A. JSoS. 4.Non.Ian.mouet caflra.^ad ntaßa eon clamat: 'vtei tune nihilfaeccßßerit. Soluta ob-ßdione iß a, Galli propugnatores, obßdionali-bus eoronis digni, immort alem gloriamforti tudinis inuenerunt. Cuifanas 'uero praßdij framp;f. laudem 'virtutis eximia, humanitatCt amp;nbsp;Uber alltat e amplißcauit ,hoßietiam bene uolus./^uippe, quivelmorboprapediti, zgt;el faucf-veljemiuiiii ab optionibtts in tentorio-Us^ac campU erat reliLli,abeiinteisß^ficios co-ßcjui nequiueratyhos omneis benigne excepit, pecunia re omni iuuit, ae refecit. Hominti niero) cjui partim in caßris Imp.par tim dein-ceps extra caßra, morbo tameniibidem ex in eommodo corporis nato , hineinde fuerint extinLii)mortes oppetitas auadragies milkt ^eo amplinstVulgarUreeenfet opinio. mijfi N facia

D E k E B V S

fic'io generoßßimorti equoruftra.^, innurnt^ rabilem^ Alinrum r er urn iaciura'. quartt nott t^acerbitas, quAfamA^enißtmationisfA-HûdAnïi, Imp.coxit, it a 'utgrAiiißimAtfliits iniurtA cogitAtio cor eiui,Alioq, excelßum,pere derit:re mAxime infeclA, cmttsprxcife Außex ipfi extitißet. CAj/pter deincepsfere lAtere,cor pore Animo xgrotAre,Phtlippum F. h^rede inßituere, Abßere ex humer isfaße s Imperij, AußriAdAßAtri onus illud imponere: ac po ßremo omniu ( t'tßuo loco nArrAbimws J fAßi-dio e^uodAm, mAre trAnJmtttere,tn Hl/pAniA 'ËAticAfiUtAriApriuAtAmj^ vitAterminAre.

SenAtibus {t^nodubß Ad Gallum, vtpAulo ante eU indicAtum -, defecißent) pertinaciter infenßts Imp. negotiumflat im dederat P.To-ietanoyßto apud Neap olim z/icario, ad excuß ßmf'eruitutis itigum,eA ciuitate armis retra-hendi. FAcitimperata ToletAnus. habet delectus in delegata prouincia.prAflat oßicia tribus permultA Italic a. itacp ad cbmißiim expe-ditionem e Cumanis in Etruria, mari inßcro tranßnittit.Coeunt cotraciA,conuocatAg^ co-piA.In Senateagrum inuadunt. Monte Alci-noi ohßdent. Scd Toletanus, z^bi primas iaEta uit haßaSiex caßrisFlorentiAßfeElus, zjt Coß-

num

BELGIClà. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;çS

vnnw tiw ciuitatis Regulum (cum vnritire eQnniuere,nec alter ut riw partis ejjè uelle deretur)adfiiamfententiam pertraheret, 'vet fatiits,retraheret, no multo poil morttur. it a 'vt arefiente capite, membra tunc quidem ne~ cejjifueriteuanefiere. guippe eo duels interi-tu interrupt a tune quidemfufeepta oppugna-tio^alto referuata eJi,militefjJubindemißi.

IM P. f nbsp;nbsp;modo InMedtomatricibus male

pn^auerat)in Morinis bene pugnat,hoc initio.lußu eins, antiquißimam illam Morino^ rum federn Terauana^extremo /lprili,exim-proutfi ob fide t Rullus Belga, obßdionis Occafa nem tnde aucupans,quod meram prafidqfoli-tudinem illicejfi explorâtodtdicerat. quo rumorepcullùsRex,nihilantiquius habuit,quïi w obfefiis tempore fuceurreret. Deßinat eo auxiliarid manum cum peditum ytumeqtum. eui Deciurn, nobilifiimum z/irum, fodalem Regalem, bellicofiurn, expertum eß circumfie-^um praficit.huicadiungit collegam Momo-ranfinum,Mag.Eq. Eraeprima atate F.zgt;nA cum or dinar ia nobilitate. Peruadit, quo in-tendit Decius, maxime quod laxiora adhuc (Jfent Rullanacaßra, Icntius z/rgerentur ebßfih Froui^tnr ittneeeßitatepraßdio,

N 2 tonfir-^

; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D E R. ! B Y S

tonßrmAntur tum militAri difciplinA^ tu gulorumßucumq^ prA/êntiA defen for es. Pleu-tnofijs, ArtufA, amp;nbsp;PicurdtAfnitimA,pAululu infrALyfe. furn inis, quod eiuspomérium ri--^At, pofitAePi{ ijelfuit potius,cuius iAm locus folumfipcrcslfantes caflatio GAlltcAnu,4.Ah Odom Ari Fano mtUtaribus dißas. nec AnguflA quidem HIa Aty^ ampU ,fed hreui terrAftAtio deJcriptA, Arx tAmenfirmifimA, z/t ojlende-mtss. quAm zjt caperet, dH tot a menteincum-hit in liAnc curAmPullus,in morbum fAtAlem incidit: quopaucis interpoftis diebus ePi extinct us . jtAque fimmA Aucloritas, in Pentium LAlAnium Binicurium,Rulli collegAm, ePi tr Asiat A. qui, zjt oppugnationis inftrumentA ernnt a diligent er, •vigilAnter^paraJfet, opera,machinas,tormentaq^ in plureis difofuif fit, fulminât continent er tot os dies dece. nec enim alit er vihrarentfulmina, nifi tot nume risiterata,contortaqueferrenturinmurumy tarn denjum,'vt quadriga, in eius latitudine, facilepotuerit drcumduci. Hic Claudianoru tonitruumpertinacia, cum operapretiumfe-cijfifi zgt;idet Bini cur ius, ruina tantum adi diffe, quantum ad introferendam militu mA num effet fat IS,vir multovfu difciplina mili-tarit

Belcicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;99

taris tentât irruptionem. Sedparatui lt;^in~ Jlrtictm Decitis, conßrmatn[it u,pari 'virtute oppH'gtiator 'is 'uim tantum nonfuflinet ,Jed etiamrepellit. licet enimuero nepunctuqui-dem temporis reßiraretßißepta oppugnatio, érCâfireani milites magnafer it ate, dum in~ tegrifef'isfttccederetihorarum dece ^eo lon-gioremdimicationeredintegrauerint, hoflis deuotione ( qua Deciu ilium Romanum vide^ tur ejfe imitât us )nihilominus pro re nata in-fer lores exflit er tint. Mains tarnen damnum» in interitti Decqprsfceu mafligonomi,in ca-de ordinaria nobilitatis, in morte 'veterano-rt^n,propugnator, quaminocciflone Feren-tar io ru fecit oppugnator : qiiamlibet hie ( 'vt neee/fefuit euenire} tllo longepIura vulnera, amp;plus ineommodoru acceperit. Cadmaafane fuit ilia Terauaneflbus Victoria, interim tre-pidatur,^'infùmmâ reru confuflone,pertur-bationeq^animoruagicaeptu efl. Porro, cum Cafareanos later et {utifreft} hoflis incommoda,at q^angufliA,amp; in caufa nihilominttt comorarentur, Binicurius,flmanti id confi-qui non potcH,do labra omninofiomitij Cor-bulonis imitatione)vtiltzfincere.molittir igi tur lent a, laboriofam,^molefla,oppugnatio-]gt;l i ncm»

De r e b vs

nem. Etus iujjùfojßu Aper it eminta pr^f/A-hru,^ aggeres(id eïi nobis,priÇc'ufuit bellA toribus pluteus ) ad ipjà prope mœnia per-ducunt opera rufticana. vbivero fecuros it a reddit fojfores, cominw etiarn Agit cuntculos. adfilum mur or um.cju or umfundamenta jca^ pello,ferramentis, longa molitionis labore improbofuffojfa, idj'libefaclata,tignis,flipiti‘ i3us,truncisifarborumfulcit.porro fimulat^ infubterraneum ilium(pecuinie^o ignefub-firu^a materia deflagrauit,cor ruit,eodetem portspun^o, no modo dire^a mur or umßm-metria,'verttm etiam incredibilifragore val lum [çjuumfrmifimdmolem Galli ab illapar teexßruxerant ßuina hiatus abßrpßt.t^uo ca ft percttlfiis MomoranfinuSjinDecy locumfuf fe£lus(licet pcipitanttb.reb.Rex vtcun^pro-iiidtffet, dtfCCC. militum auxilio extenua-tumprafdium,peruadentihus eitfumma vir tute ,Brulio, Ranromano ducibusftpple-tiijfef) cum propter vulnera militum, dg propterfepultura occiforum, defenfoni diffidit, pacempetit, amp;nbsp;conditionc. Sedinterea dum pagitur, Cafriani milites(cjuiiam modo ad fatalem irruptiQnemparati,inJlruldiß^fubfi-^isfl abat)fe mutuq cohortatifiucrfisfimul

ex par-

Bel GIC IS. loo txpurtihU'S.iferocißimeinu.idunt odiofam ft a t tone.it nbsp;nbsp;occupant’ nullaferemolefita )t an

ta dir it ate., violetia, ut nulU nec atati^ nec ßxui,nec ordini hominu ab incitât is Germants amp;nbsp;Bur gun dij5 initio parceretur.imman'is. promifcuefa^la occifto Terauanenfiii. Hijpa-. ni tamemilites praclar-a animorum cotinen-tia, modum carnificina facere, dtcas captiuis Jcribere,z/itA^ ea ratione multosferuarc. Te~ tauana igitur hunc tn modu 12. Cal. ^uintil. 'vi capta inpoteftateBinicurij'uenitpramp; cate-r 'tsMomoranftnus, amp;nbsp;'vna cu.eo Dampieritts,. AC Lojfus ,(juiprincipeillic locu ohtinebaG^c Alartin^us Procomes, magna imagines om-ncs.tf“ in his afidua nobilitas, eft delcHorum euQcatorum^ principti milittim manus. cate-rum ex toto captittorum numeroplures, cjuo-rttm peregrinafortuna, aut domefticafacul-tates,'viftioribus (vtifit)erat incognita, mi-nimofunt rcdempti,ac mifi.Hac T’rauaneft-um Morinorum cladepublictts Francia dolor exceptt.o/uaft ajftduos habuijfetdefcnftresfta ret fort aftis adhuc arx illa.oiuaeande Im.Caf. J[laximiliantti(huitts ii.atauus^^Henri.S. Britanicusjprofligato Ludouicoi2. Gallorttm Jt.ege,exa,clis ann'ts 4 0. deditam,incen4iogt;riii

D E R E E V s

defcedAuerant, reliSÏA inibifilA dimceßf AuilaritAte. Sed ca deintegrofubindeinßAU-TAtA,^ noßt\A tempeflAtù, nouo more, longe ATjetußAiediuerßo,mmirum z/Aßißimismu-rorum, 'UAllortim^ moitbu^, creberrimis ope-rtbiii ,propugnAculls denßßtmii, formen-lis munitißimA, nbsp;nbsp;nbsp;eo inuiciA, no unius ho-

ßis imp etum, uim, conAtumj^ fefellerAt : it a •Vf FrAncißtM I. interfAmiliAriA collo qui aßz-piufiuleiA^iitAuerit, duobtts puluilUs précise nixumfi, njelut in nttrArnque Aurem obdor-mißere, ßyßecurtimconquießcere.

Interiecio MaIo, MArgAritAmßiiAm

ft A FrAnctA peperit.fab eumFrAncißusDonA-tus, Veneti SenAtusPrincepsßpremum dùa diem blAußt.cuißecuto menßßicceßtt, inßura-mum ilium mAßftrAtum M. Anton. F Ar ui-ßnrts,’vir SenAtoritss, lAudutA integritAte,^ ßnguUri exißimAtione commendAtits.

Prid.Non.^uintil. cum EduArdta 6.non plenefixtum decimitm egreßtts Annum,der e-pentein morbum lApßis,contAbuißet:non Ad-moduma. 'ueradißimilibus conie£luris,mA-xime, conßquenttA euentorumßrmAtA ,futt multorum opinio, a mAleuol'is venenofithla-. isum.ßed earn opinionemfAlfam, grauißimo-ruwt

Belgicis. lOl rum 'uirorum, c/uihus rcs ipfi innotuerat ,uti~ ^oritM vtißbmde accepimus)confuta.uit. Vtcuno^ueextùù , inimmAturoRegis(cutus gratia,

'virltitis prxß ant ufomm am expect at lojiem omnihtss repromittebant ) int eritu damnum grauefecit Anglia.

VII. id.^^intil.ad Vißirgumflume,ma-mtsconflerueruntMauritiiis Saxo, ^Albertus Brandepyrgicfts. Confliclus immanù jZ/-trique fatalis, ißc extitit- Albertus funditur acprofligatur, it a vt deinceps nec tuflu exer-citum conflare, necz/ireis reparare zilla ra-tionepotuerit. Saxonizterb amp;breu'is,^crue-ta illafuit ziiHeria. quippe dum ipfe inter co-fertißimos hofleisflrenue,fortiter^ profluae^ auorum gloria dimicat, tor ment o i^ius, ad-uerflo ter go letale •vulnus accipit, biduo^ poli occidit : nulla reliclaprole maßula. Hunc de-mum flortita eit exitumdiuturnaillaambo-rumamicitia, neflcio quib. iniurqsfiluia,nifi qui-aziultu fltpe laditur piet OS. cum octil'isß mutuo, infinu, in capite (quodaiunt} tu-liflfint, pAceachello.cùmparamicorum Ger-manicorum vulgo haberetur,lege Licinia( de flodAlitß}indiflolubile.Iam diclo in conflicitt

N s perie-

De r e b vs

ferierunt,fr£ter innumenhiiem nohititit/f manunii Caroltts Vi^oritu, ^s‘^hiltppusA4ii-• gnuifratresGermAniiex BrunonijuiciniRc-gulerum familia. oritindi, MAuritiumfecuü. ^ut cu-m auitt principAtHs, tum/eptemutrAlif dignitAtk} cjKA fueratAb Imper, honorAtU(, ßtccejjorent hAhuitfrAtremAugußum,hoc au. JpicAto nomine dignißimum.

TerAUAAA cAptA, Cæ/artAni milites pArtim refeelioneßi, p Ar tim excßone infeßißimA ßAtionis., confumpßerant ctrcitermenßm num, inruinisfèdendo. IntereA, 'vbicogno~ Ult Imper.. ‘Trib.mill. AltercAtione, AmulAtio-ne^inuieemßmtil contendere, obdignttat 'n pAritAtem, quis cuidebueritprAferrt-.itAque Animorum ArrogAntiu, nollemutuo obedire: Allobrogem, Tuurinorum Principem, Epißäl WAte crcAtum totuts exercitus ProimperAto-rem, mox AdcAßru AmAndAt. qui T^rauAHA CAflrA mouens, Heßdinum quopAulo minus diurno itinereindedißAt oppidum'}Adoritur. idprimo in curfii eli occupAtum.JedßtperAbAt interim atx non infirm a. UIa claußi tenebAtur *a dux p^‘^potentes FrAnciA clientes plurimi. put a Bullo- Rubertus *MArtius,BullAnus,lIlI. FIR.

ncnfis piorAtiusFArncßus, RegiusexßltAnAturAli, '“'s«' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ gener„

B E L G I C 1 s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lOi

cum nohilißimo comitatu dele^tß wilitiiAprßidio. Allobrox igitur vacuo oppi-do capto Çojuod ob inßrmitAte.,prAdig, relincjui-turhoflis tinquo campo^um est dominatu-s) Arcem circumdttciis caßris vrget •. Binicurij ßtbtilttatem,in oppugnatioae Terauancnß, propefecutus.e^uippe cuniculis incenfis, lon^ muri Ambitu,(^ caßrisoppofiti obieciid^pro-pugnaculipartem, vnu cum defenßrious in^ ßdetttibus^ dicto citiusfubuertit.ßuod inßi-ciur»ßbi vulntss ,poßquam chironium eße vi dent propugnatores, continué) ad compoßtio-ncm aninium adßiunttdigitosß^ attollut. c£-terum,dum incAutepacißcunturdmmemores recentisfortunA Terauanenßum, Heßiinen-ßs, incitati caßu, aut perß CAßaream milites oblata occaßoni tnßßunt, tßin arcemfacili-me inuadunt vndi^, perperam acclamante, amp;nbsp;cfuerimonias agente Martio Bullano,pr£-ßdij praß, id tn extremo ßere ^^intilisßiritu eH aHum. Ex arcis defenßoribus vero magna inprimis nomina occißa leguntur hac. Horati US Farneßus,pilaA,neA confoßits (taliagignit bellum } deinde Damperius, nbsp;nbsp;Martingtts,

quospaulb ante captssTerauanA dixim.^a vi (iQribits minus noti erat-,paruoßua capita re-: dcmerant^

De r e b Vs mirant, itacjtte tlbc fumiim fugientes (c^uoi dicitur Prouerhio ) htc in ignem plane incide-runt. InterfecHfunt ibidem MoneuillamitSy

Magnus, aliaj. Francien nob Uitat is capita. Captitiorum autem Principes hi ante alto! fuerunt'.Bullanus ille,Regulus-.Rionius d^Lo-bsius, Fiparchix, : Vilarianus Cornes, amp;nbsp;Baro-culanus. Magna profedlo fuit ifia temeritai G allie an a, omnium iudicio, at^^ inconfiderati tiapr£ceps,tot taies Heroes, nulla auxilio-rumppe.perpuflU arci concredere.qu£,zit cu-nicul 'is non oppugnaretur, ne minimum qui-dem fuerit obduratura, contra filminisii-cl um: quaque hand it apridem, propter infr-mitatem, no multo dierum interuallo, bis ca-pta,ac 'uicifim recept a fuerit, Sed cafiigatA huius temeritatis culpam,fludia officiaq^Galler um er ga Dominos de lent. ea funt ad infer-ttiendumpropenfione animorum, omnes. inhis gratifima ell nobilitas, qua (^vbi vhi res it a (^tempus poflulat^vltrofe Régi offert, in gratia dv beneficij loco petit offtcia.efffum-mecontendit : z/tmunera confequaturmili-t aria.it aque mir um nemini 'videaturfi,tuin addefendendd Remp. turn adfferuandu decus Regni tant a fit zjbi^ ,paceacbello, Gallican a nobili-

Belcicis. ioj

ftohilitatkfrequetia. E.i,mArccmitidem Cx-furiani milites,àfundamentis diruerunt, vt amœniore (ÈApt!ore loco, adamnem Cancewt fionamjèd cognominem,priore longefirmio-rem ( idcjuodjècuto anno prucßlterunt )ftatio~ nem,adperpetuam rei memoriam,ipfi conde^ rent ac infiatirarent.

His confect is rebus Allobrox, adHorlenij expugnationem animum adijcit. id ab Am-bianis fex.dtflat milliaribus oppidum, quorum in agris cum Francia Rex exercitum col-intellexijfet in Rhemos iterfacere hojlem, Mag.Eq. cum parte copiarum in Al-lobrogem pramittit, 'vt eius conf Hum int cr-uerteret, tranfituqueeum prohiber et. qui So-monam traduFiis copijs,fimulatq^ in Cafiria-norum venit conße^tum, collocatis infidijs, der epent e claficum canit-.init pralium.quod faneanceps,acre,^longum, multis 'utrinque cadetibus,extitit.fedprameditato magfftra tegemate, quam 'virtute 'vicit Gallus, ac Ca-fart anorum plureis cepit. nbsp;nbsp;nbsp;in his Arefiota-

num Regulum. is tarnen callidee cuftodia la-pfus (qua,ad Caflellum Vincennatis nemoris, quod duobus abeti ab Lutetiamilliarib. erat tlaufss)ßbined euaft.Rex “vero ,fimuUtque dena

Ö E R E B V i

Âemtmillia, 'Heltietiorum cußra auxijjent, 'tii' amte Seftembri, contractas vndi^ copias a-‘ bia G^àl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lofidum recogno/cit. militavant in Ulis

lis. nbsp;nbsp;magna imagines. Equitum numerata(unt in

eo exercitu den a propemillia. Peditumwro numerus Jefq,alt er extitit. Has ziireisin Ar-tußd ducit Rex.Bipalmam ,per tranßnnami ßrictimj^ duntaxat reßicit-.nec 'ueßigium po nit, ob aquationis nimirum difficult at e, quA Ule ager natura lab or at: uelforte, quia aliqu9 itinerisinteruallo Cafarianosletfiprorena-ta numero Gallis longe effent inferiores)ß ab latereinßeq cognouerit,ac verjare exercituw. poßremo autem Perona Garneracum mouet. quam 'vrbem zgt;t mult'is indicifs, fyobteßatio nibas capit inimicam,folicitat cœli expugna-tionem. concurrit tarnen leutbits pralifs ala-cer defenjorßationisßc'vhipoflulabat oppof tunitasAnde 'verb, poßquam agros est 'vltrii citróq^ depopulattts, poßquam 'villas, ßella incendit, Cameracion lilia conuertit.v-bifiußra dies aliquot obducit, exßeltans oc-curj'ationem Cafirianorum,quibußum 'vole-bataciedtfceptare. quiqubd effent minus in-ßructi ad fatalem fupremâmque dimicatitt-ncm, folerticun^tationehoßem bellaîurien-

Be L G I C isi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1Ô4.

Um deludere, amp;rempmm interim curitre, é“ in campo,circa Valentinam, communitis ca~ ßrU fe continere: it a vt ne^^ e 'vallo egrederen tur, ne^ excurfione, aut confimtli tnfilent ia ho fient prohibèrent. Galli igitur, quib. indies animi inflammabantur adpugnam, maxime quod nouam illam Cafirianorttm continen-ttamexmetueffediutnabant, mtrandum in modum crifias attollere adeuentum Martis fe comp ar are: impedimenta, uafi ^Jarcinafiq^ in cafiris cum prafidto relinquere : in hare-nam priores defiendere : Imperatorémque {qui adfidandas altéras iam fiditiones rntli-tareis, turn forte ad caflra tranfierat ) ad cer-tamen inuitare. qui Galli, initopritss atroci pralio, dum nirnio pugnandi defiderto inflate amp;nbsp;inconfideratius accelerant ad 'vallum, Ca-fariani fulguratores ( tempori occafionlque infiruientes') z/fque eb refiruata fulmina ui-brant.itaquein naffam pertraclos,incautofq^ Gallos difpellunt ac difiipat. J^o incommoda percalfus Rex dum cegnofiit adextremum cafiris,vallo ^fo(fa feptis, hofiem harerede-^ creuiffi, neceliciaddtmicationem facilepof fi, pfof^uitq^ impendere Autumnalern tern* pefiatem {tinni tempus perincommodum, e^quod

De rebvs

qnod expedire 'videbatur ) receptui cech flit. Sedinterim direptiombta, incendÿf^ ctt modum ntillum imponeret, quactinque duce-hat,exercities i ad Fotes Somonst f id oppidum j 4^ Sanc^uintino duobus difiat milliaribits)

CaL. Oclobrù traduclits eïi, ac mijjlts. ipfi •verbi cum equitatu^ parte,^ p edit um legiu^ ' culairelicfuiitsmifertü e^infelicisArtufisi per-ßcjui ac peruaß are iußßo San^andrea I III. riRO. duce-, adLutetianits deliciasße con-tulit.

Volera TVS Manfiueldsens, Brande-pyrgiclt;£fa£lionis confirs amp;nbsp;particeps,Henri-cum Brunonif 'uicanum regno iterum detur-barat cxaclo anno. Camp;terum is ,ßti repetundi occafionem inde aucupans, quodnon multb ante ( Tst indtcauimtes ) Albertus Brandep^r-gicus, male ad Vifiirgumpugnaßet, inßantii anni menße Septembri, alßudmultorum Ger mania. Antiflittimproflafia, Norimpergi-ea ciuitatis auxilijsßubleuatus,poßcjuam ali-^uid copiarum contraxißet, propeßium Vi-cum,innatali auito^ßolo, Alberto occurritt excurßiri. cjut ( qubd militum numero longe eßet inferior) denubprofligatus y in fiigam eilconiedius. interim •vittorinonincruetam

viclQ-

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loÿ

’ViUoria.m rclic^uit. cums infijîens vefligijs Brunontftticanus fortune, awiJJumregnutO' fACiUimèrecepit.

Interen dum belli nrâorGermanînni,GAUi lt;iw^perftwdit, in AngliApariter tumultuA-turn cH hoefere initio. Mortuo ( ojt pAuPo nntè innuintiis) EduArdo ó-fintim teßamentitA-buUlquaß. Rex AdoleCcentulus illud ipfum chi rogrAphoconfirnïA/Jet, idem^probàjfent, ac optimAtes)AteßAmentArioßup~ P oneb Ant ur. quo teflAmentó nefiioqucimin-efficAcibits leuibtis ndduPit^ rntionibus Rex, MArinm, (^EliznbethAn fororesgerntn tl Af exhAredArAt-.àquot; loAnnAm, Henriet Rudo~ folehijßliArurn nAtu maxim Am, ex pAternA forore(in(lire£tA Aßin(tAte)proneptey ex Aße ßripfirat h£rede.itAvt in ipßimRegni poßeßi one, CAthArinA ac Marinßorores,pofl Io Ann At mitterentur. qua nuperrime GmlephordoDtt deleio, Northumbrici RegMli(eins, qui Regni AdminißrAtionemßbimulto nnte arrogAue-r At) E.in mAtrimoniumfuerAt colloeAtA, Vn-de conßeHnriumfuit t hunehominem,tAntA AUcloritAteprAditum, multorum rnAehinAto rem ArehiteUum exßitißb, quo fie nomen Re gl um primarium iuf Anglia infiliu Ali-‘

Q quAnd9

De r ebVs

efuado tra.sfunderentur. ob id^nepe^ ô.ld.lid. loinnd tlüm nur um, 'vel inuitam nolentemji ( (J un cùm Uteris,iudicio, prudent ta praß a retUeroïs, iujiis addu£la rationib. (ß Regnu, ^uod onert, non honori fibi futurum animo prafagiebati excipcre aperterecußabat, tificiofas ßceri [ùbduÛiones refut abat} ridU cuU tlltus teftamenti prate.xtu, Reginam in foro dixit,acpromulgauit. p^uA res initio rtt~ di non modo populo nou.t ,ßdetiam(cjuia te-ßamentu tllud nbsp;nbsp;nbsp;eo in latebris latuijfet ,nul

la eert a lege, centumuiris de eo cognoßendi a-demptapotefate ) monflrum alere,^^ iniqtta omnibus 'uidebatur^ hinc continuo mæror pu bUcus,hinc comurmurationes, nbsp;exfibilatio’

nés paßim nat a-, ea eli iufla rationis efficacia, \gt;tßtpprimi t^uidem, verum omninooppri-mi necjueat. InterimMaria,(peliatlt;£ virtutii

excelfianimiPrincepsfemina,fibinulla in re deejfe ; quintmmo, vt it a resfuas redde-retßcuriQres,ad cafiru Framingam, inAopii-lonar'is Oceani ora,Norfolca ditionis pofitum profccïa,Regiu decus, a^atufbi iure merito palazgt;endicare. idpro.ßferre, Reginafißuo-adeius,tumultuanteRegno,ßeri potuit )puhli ce,per nomenclatore,nominare. f!‘fidem,o-

pem.

Beigicis» iolt;5 ftm offic'td^ßibditos repoßere.^Qttodz/tNtrr thumber olfacit^ex concitutAmuUitudme de-recente exercitit conflAt .eum, Londino egreß fiis,adhoßem ( Mari aw 'vira^nem )furiosi rapit. At cum primum Hie extra vrbepedem extulit, Conßltar^ proceres Anglicani^cffti ad earn manßranty nbsp;nbsp;(^itibu'S Ioan. Scjphwt

Imp.legattts,domint 'voluntatem, acpropen-ßonem, nbsp;quo eßt tum animo erga Mariana

cognat am,pr^ßgnißcauerat ) ob td,quod odo-rabantur tnßnttam multitudinem ad earn concurrere, conßdtb mutarunt veßem.ita^ Alaria, poßdelrufim inx/incula loannam^ magnapraconit 'voce ,13. Cal. Sextil.adpry-taneum, in f^rbe,ßmmoapplaußupopulire-nnntiatnr Regina. nec multia interpofitis hd-ris iubetur I^ortumerlanns , in caßristdem denunciareac propt eri. monetur, vt armd tepore deponat.reuocatur ad Unit at em mißri cordiam^ Regina Maria.ßßd nuntinsfimul atq^ in caflra ell relatui, melioreparte comi-tatuiprorenatadeßitutum , relißtafàtelli-tum turba duilorem plane deßruit. cui non niulto poß Pratoriana illacohors^ßipater» torpor is Eduardt 6 .)emerita,quamq^ ab vrbe difiedesßduxerat, manus inßit apudCanta

Q 2 brigam

De r eb vs

ïfrigam oppidum. Cupiuntur vnà cum coßij tresy eiuófrater,^ ciliu mugnu nominu. quos omneis, tunquAper tahellariosindidem Lon-dinum pertruLlos,Comes ArondelteWyijuem-admodum ab (enatu mandatum receperaty magna voluntatepopuli,S .Cal. Sextil.ad er-gajiulum dedu, Secuto ^erb cjUatridudyloan-na pater in 'vinculd itidem est conieSius.

Cal. Sextil, ßsbpofleaquam Mariayma-gnifico introitui apparatu, Londinum dedu-centibtts dominam prapotentibtfs Anglia cli-entelis triumphalipompai acclamationt populariyintro recept a eß :ab ipfi regni exordia ad ar cem {o^uam 'vulgttsturrim appellat) ex conßetudine, acceßit i ita^ in pojßßionem (iniuriaprareptam ) pedempoßiit. Hic ,finc mora, captiuorum plureis, in hisNordofol-ehium iliumfinioremyRegulu, o^uem ( z/tißio loco eHnotatum )fibi (ùfpeélumyacflio orba-tum, moribunduspater carceribus multaue-rat: per humane remifit.

Cal. Octob.ßlennibui caremonijs inatigu-raturMaria ab Optimatibus Britannis oLlen nioprope maior tricenario I nonaUtem cjua-dr agenariaficut à nonnuUis memoria eLipro ditum) cumeius natalisincideritinfiextum , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;decimum

Bel GIC IS, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;107

d(C!rnum annum, Fehruario,poßßjqui-mtllefimum.

AngliäfluSiüiinte, Turcicii claßis euocata Ac Gallicina, ad. infeflandum mare Aiediter-raneumtConiunFta, Corficamp;bonam partemLi guribui ademit, maxime ver0portui nobilio red, Sanbonifacianum, Sanferentanum eccupauit. cjua omnia, tanc^uam bellop art a, Francia Rexßbi vendiçaba,t.

Subpcßeaciuam inaugurai a eîi Maria(re-cepto more ) comitia magna Londini fint habita.Htcfinatui,leges,t^UüUHenrico nbsp;nbsp;E-

duardo Rcgum vltimis,irrogajßt,paßim con trauenit. î^eciatim enimuero matrimonium illud rt^na matris, legitimum,iuflü, ratumj^ txtitifi cenfiit, tabulas ea de re rurfus ßxit, ejuas [iiperiora cqnfiliafits decret is refixijjènt Sublatum e^i Rritannicum elogium Ecclefi-archa.poßremo, cum Regina duos dedijjètß-natus optationes: nimirum, Nubere aut con-ciui, aut externoßonß, vtrißbiat^^ intimis genijs collibuijjèt, per fe et lieere- illudidenti-demdudum folicitante Imp.eiusF. Philippi cœlibis coniugiulibentißtme optauit.id cjuod in. .4.1 Hd’lanuario,mißisiccirco in Britan-ntam amplißimislegatis, put a Eemondenß,

0 } Carola

De r e b Vs '

crsBcl.7^^^gt; ißiufinodifummAtintJ^onßone contrA-Sîumeïi Acßrmatum.

** nbsp;nbsp;Hlt;)norum etc dignitatis titulum alterutri

inuicemßmulfarttcifanto .imagines inter fi mutuo communicanto, in adminifirada Re^. AnglicanaoperasntutHOS tradunto.

** nbsp;nbsp;Philippus Rex nepranaricator, neu de in-

ßitutis Rritannorum i^uidipuam,nififenatufi con/ulto,ac plehifcito,iinmutato.

** Munera-Jaeneficia^procurationefij^ Reipub» foils ciuibus dantor.

** nbsp;nbsp;Jn confilijs y negotijfj^ publicis indigenita-

lislingUApotiorxifissefto.

** nbsp;nbsp;^ut foret ex eo coniugio omnium primo

nat lts filius, is precter auitum, p atrium^ re-gntim, vniuerfi Relgifitidem hares eft o.

O lil vero ft forte Carolus( Philippi P. )pri-uignus ahft^^ liberisdecefterit ,ac primis ^in-cepsnepotibusyWillo ftne, ctinilageneratim patrimonia par en turn relinquuntor.

• *gt; nbsp;nbsp;idem iuris,fine interccßione Carolipriui-

gniyindtdem dunt ax at naftentibitsfæminis, modo aut ex Anftcis y aut ex Belotcis familfi contugta ftbi delegerint, viciftim efto.

• ^i infeecundafato prater it Maria,Phihp-

Bel GIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;los

Regnum Anglicanum abdicato, 04 ßimptam optnionem remittito.ßnipfiprior moritur^ vidu^, t^uAmdiußipereritßonfiiio rnmnomine,centenùm, 'uicenùmmillenureo rum ( Duc at or um )4nnuA penßo dat or.

jßa affinitate coniunclarum nationtim, acßmclßoederatarum, mutuA omicitiAim^ mor talesfunto. interim porro Britanni,e terra Cißarietnorurn Gallorumnaufiagiaße-clanto.

Contracta igitur matrimonio illo {vt w-cißim fit is accept urn, datumß esi ) Bcmon-denßs, lt;jui procurationem eitts reififieptam habebat, nuptiarum aufpe.x, nocturno epulo intcrßuitfionßum^ abßentem »ficundum fio-knne 'iscamp;remoniits iinfiar paranymphi, re-prafentauit.

Mari A 'ueroydum tßto Herdt delfonfata co-natur ad Pontificiam formulam Regnumfit-urn denuo conformare : atßtbditipartimpe-^^grinüRegeperhorrefiuntipartimPot.Rom, Audloritatem oculisfugiunt, aurib. ref^uunty AC animo afiernantur : faßidioindignitate^ infl ant ium rerum inflatamentes ficotinere neofuiuerunt. Erumpunt e latebrisduafimul grauifitmA cqinratiqnçSi aduerfum Regina ca

0 4

De r eb Vs

putßißeptit ^cjuarum uniPrinceps extitft Sudofolchiorum Regulus,qui ob ingraueßccn-teminuAletudinem ßolicttanteid uxore)pre curiAm mißionem Acceperut, domiq^ lAtere, tAnquAmin ergAflulo,iußftsfuerdt. Redis ,fi-muUtq, conudluit, urhem, domumq^ relin-quens, P, Ce^iroße coniunxit. AC VdronicAnA tnditionc JoAnnAmßliAm(quAmcAptAmßu-iße Anted docuimtts )rurß{ssRegindmedtxit. alterius conßirdtionis ducior nbsp;nbsp;nbsp;Cdput fuit'

Thom rts Vidtd, uir equeßri dignitdte,ßdnon tdm domi, qudm militie cl Artis. Js, cum Uber-tat is publica, contrd peregrinam dominât io-nem, ^religion'is{quamp; Edudrdo Regefuißet} defenßonem inflitutopratexeret, pd^iones, ficietdtes^ cum multts conflduit, iccirco, ut contrdcitis ex Ch entais municipijs copias, ob-ftius undiq, comitatus auxtt ad urbem i/er-füspofiremo duxit. Cotra Regina, bis tarn in~ opinât u, ueris tarnen ,rumoribtts excitd,ßA-tim milites colligere,inflrumenta belli parare ACßlerterßbi in impendente ne ceßt täteproui dere^ ^^.Cal. Peb. agmepeditHm,quihusNor dofolchius Rendus praerat, in hoße ext rudere.Red Nor dofolchiu uix itertridui ab urbe progreßum, Roceßra, vrbonus Ule, atq^ èplebe cel-

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;109

bt collect ta miles, defer it : qui trasfugA, con-turatis itide mantafuerunt, Mari a Tjerotul-Uto ißonuntioi CaI. Febr. Londinurecurrit. 'vbi{Aftte VAlereiußis,Acdomutcerto AC deßi~ nAto re[pe£{u,remijfis internuntqs nuptiArUt‘ quas egregie diftmulabAt ) conuocata contio-ne,exquifittsrationibta’voluntAtepropenfio~ nemq^fiA crgApopulum, Atq^ Rempub. decU-rAtfdquefeJummAtim 'velle.,dicit,quod cun-ills Aquebone vert At, atq, expediat.hACgru-tiA,quAmlibet concitAtAm multitudinemfibi conciliAt.itAq^flAtu vrbis compoftOjAdquot;^Pro-AfiiAfuA{quo loco Anglici RegesfereßßitAnt} ftcrij tld ThAmefisripAm,primo Ab vrbemiliArio, bafilicâ reuertit. Tum Ti At a veß/eri Adpontem, vrbi coniunFlum, cumßgnis confiitit.»cuitaprA- amp;Po-tentAtotrAnßtßmAxime quodßerAbAt,Ad-ttentufitOfAcceftiq^AdportAm ,populum illico mfefore, AnimAtum, ac ciuilem Aliquem mo-tumfUlfe cocitAturum ) cum vaïia iflAfpe dies complufiulos trAnßnißJfet, decimo lApide, fuprA Londinum, CingefionAprApropereex-ercitum trAduxit, quo loci, mAgno tumultu, incedente ViAtAm Pembruchitafes a ReginA ßAbAt} Ad circumßuburbAnum {vulgo D.Ia-cobi') vteßconfecutta,ßbito Adoritur.pArA-

tut At:

De r e b vs

tusicinteger, impirAtuncdefatigatusniti-nerCAduerfirium. Interim ViatA , initA ißi pugnA ^ntAle fiki ,Acfnis conßtlens^ cum dele-£Ia cahorticulA excedit:^ 'villAmB.egiAm ftat teriens( t^uodmirum fuit)per médius aduer-fri or umflAtioncs, ud vrbem reuolAt,A,ccedd

Ludiam.fofiuUt introi-yulgo. tu,pulfit. Sed,aiuiturnexcubAbAtAdeamCA-fiodiAfmmo loco nAtus'vir, GulielmuiAftt^ gus, Nordofolchij RegulifrAter .fubpoflcjUAtA fu/f ntiAsebementifime minitab Atur,exclu-fus tam z/rbe ViAta (xclantAuit: From if is defefttijfe,verufociosfdemfuam prodidtfi-ijui ex mA^a fe deioflusßu animo perturba to,adfoos( nuUo fere labore,abfntef,fperA‘ tos)cofiituit redire,dévia tandeintercipittif.-. ^Hub- Eodem prope tet^poris puncto, * OfiritO' nasÇo- f^^^Adofolchium, vnacumfaire, amp;nbsp;afeciA^ lyd. toribus, excepta Carro, c/uifilum vertit, tA ^’’5- Eranciam^^ tranfinift, comprebenfr^ , ai carcerem vrbanum dédit adneceni.

Il IL id. Febr. Ioanna ilia Stidofolchia, è“ Eudeleiui maritus capitalem pœnam expen-derunt. nec mult'u tnt er poft is diebus, Stido-folchius generi ,flM^ maneis perfioiuitur,AC çktrAncaturgt;

SecAtu

Belgicis. IIO

Secuto Murtio detniduntur in vincuht Elizitbethdyßror RegiA^^CortinAUt afftnu, 'uocAti inßßicionem conûirationis.cjut( (jui/t culpa vAC ab ant, ^Philippo Regi er ant accept tßimi) continuo tarnenßintfoluti.

Aprilt deinceps P~iata,/ècuripercuJJûs , in quatuor frtißra dijfrcatur, nee tort oris equu-leumeuafitEhomasOraiusSudofolchijfrater, qui{prater omnium quidem opinionem)d€ci mo quinto diepofl mebratim cafum Viatanti propalam pœnas capite dedit.

Interea ƒ. Non. Mart. loan.Predericuf Saxo Exele^r, Sjbillam Menapiam, charifri-mam coiugem,fato prxeuntemflatnn ejifrb-ficutus. quosyiit in omneis gencratim gratlo-frs, non modo dientet fred etiam tribulesac vniuerfra Germania luxit. itaqduculentajo-bolis primuSfpaterniim nomen,regnurnj^ de-incepsprorogautt.

Extremofer eMaio, M. Anton. Taruifr-nut y Veneti Senatus prtneeps, ohqt. Cui in in locum Pr and feus Verier ins,, Pitricittdfripre-mis tn ea Repub.frmper muneribusfrudtts, iccircofrmm.o conduium honore cult ta ac ob-frriiatus frbrogatur.

luniofreut 0 CarsiltisÇ V.eo nomine, Allobro

De r e b vs

;

w Dux) minimo minui toto regno tb lisexutus, ac deturbatui, nature fatisfecit: Emanuele Philiber to inßituto haredeexajjê, quem unicum relierait-ßliumß multis modu longefortunatiorem.

Eo menfi-,poßquam ualidum aeprafot entern exercitum inPicardia contraxißetFran-ciaReXj Rocaßrionem Galium in Artußam extrudit (nempe ut eamregionem excurßo-nibus direptiombuj^ peruaß ar et) ßbindej^ Mag. Eq. cum roboreexercituiin Hannonia inßultareiubet.quiinter Auen am (^Landre-ßum inßituto itinere,facileexpugnatum Ci-maumincendit. indequeprogrejjusin Erelo-nem, Aglaiamj^ arceis occupât as, eaßdemfu-roris faces (quibus biennio ante deflagraue-rant)inijcit. Hine Mag. Eq. utperexplora-torem cognofiit, Marianiprafidijexiguita-tem, necaßtduumilUceffe autßrenuumdu-cem,quißationem defendat, Ranciandraam 1111. VIR EM, Trib. mil. eo cum parte co-piarum pramittitycum ut itinerafiruet,tum ut met at or es locum caflris idoneum deßgnet ac captant. RanSiandramp;as, quo iußus eit, per ambages, nbsp;nbsp;occultos anfialtus -uiarum, ac

ßltf/tArdaenna, ç. Galen. J^ntil.peruenit.

quem

B E t G I C i Si nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;III

(juempoßridie rehqtiu^s ut conßquiturexer-: continuo parantur inßrumentA oppugn ationis. Mariano pr^erat tune temporis Rifartes quidam : ceruinusuir, ignauus. Iße abiecit haß am Rhtpfajpis.nam cum adfe-rendam opem,non modo weinitai bmnisßd ipßetiam fundi domina, quaß^arcem illam fuo nomini dedicajjet, condidtjfet^, rejoice-ret, ^perß itaßrmum oppidum effet, vt nulle def enfor e, ac nulla munitioue belli, autte-nuicülo àpparatu( quorum tamenvtcunque fatk habebat ) 'vfquealiquo,donesauxilia co-parùijfent, perfacileimpetum hoßium fußi-nuerit,modo nevacillaffet in ojficio pramp;f.pr£-ßdfpraßa£le,turpiter,incogt;ffültef^, vt vioc triduum inßitit Gallus, ^primas dunt ax at iadiauit haß as, his conditionibus prodidit, nonreliquitfiationem.,, Vt ipfe cumprimi- a pilis iaperetur:gregarfsaute miliiibusmif- (t fio daretur. Sic Chius aliquando olim dominum emit. Cuius 'viHoria faana incitât us Rex,prid, Cal.iul.adcaßra couolauii. inde^, *vcl

Marianum praßdqs firmaffèt, omneis Gjua-z/ireis ftmul Giuaum admouit, hinc biper- ^ialé titum exercitum in expeditionem mißt. Nv. Stü E-^MntilBoiiinumfts Mofampoßtum muni-tipium

De rebvs

tipiu)np€rf-ußllum, lmp. obnoxiutn, ilkifß Eexdum inuadit ßmulinfinitimu oppidum, 'DionuMum, trans Mopimßtum, Eburonicx iurifdi^lionis,infultauit, cumreliciuapartt Topiarum Ambarrus. Eouinum fulmine con-^iiajfatum, militum incurfi occupatur,inui~ iia adhucturri, cum multis arcibu-s caparan-da. (jub/è receperantHiJpanienfis coh articula reliquin. qux indidem, nif honeßa conditio-ne,deturbari nequiuerut.Amharruslqinter-ea inflrumenta omnia oppugnationis paraue-rat ) arcem Dionantinci^e colle,oppido impendent e, licet Ulme tormetis ex agit at, ^fimul, Bouino capto , hinc gemindt ac conduplicat iempefatefulminumRex-.itaq^ unoeß eodent temporis puncto, ohßfts negotiu 'undtg^faeeß ßtur : obduratur tamen'ufq^eopertinaciter. quippe quod natur ali fitu firmainprimis arX eßet,iccirco dijficilior eiiisiudicabaturexpu-gnatio. Eapropteretiam Galli,cummacerta parum, diuturnofulminis ia^u, colltfum re-periffent, irruptione tarnen ferociter tentaf-fent, à defenßribtts Cafarianisfor titer repel-lebantur. Sed du deliberate inßant ho fles, du longe plura tor met a in plute'is dißonunt ,qu9 fle tandem mur um effringant itèrent^ inter-mijfam eppugnatione, oppidani ar cis ruinant

metuen-

Bel GIC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;liî

me tuent es ( quAcaftanecincolumeîs foreß» iiec intra, propugnacula conßßere poße^prüfpi-cteb at, tum ne extremafubirent pertcula, nec incitât um hoßisßiritulongiore obßinatione animoru irritarent )aei aqttabile paöhonem, niß earn militu, perturbajßtfuror, deßende-runt. iiOmnibus ,nempe appidanislucisvß-tadaretur.ntcubifeeminariicaflitasperflu-pra viUoris •violaretur. intacia attj^ integr.t cui^ cittiumßua rts eßt.deni^ neßfurpatum opptdü fama 'vaßaretur.Lixterum,cjuiaAm-harrui dedititium Bionantum Gallicaitopræ ßdioimpleHißt,mercenarßTeHtoni,ßfpicto~ nefraud'ts frittiatria i dum arbitrantur dun-taxatGallts pradß vt interdu defraudare mi Utesßto lucto Tribunißlent)illam reßruari, jptintts arma corrtpiunt : efferatis ammis ad oppidum concurrunt: idj^ßumma immanl-tate y perperam reclamanttbw Tribun 'is, di-ripiunt. Deinde , cum contmuato 'Violenti fulminis impetu ar cts ingentem ruinam edi-dißet Rex, Germanipoflulant initio colloqui-^ unt, acßtbinde ita cum hoße depaStißmi: ,, rttfaditaarce, milittbus eßit integriigla-dio ^pu^ittnculo accin^U, ntnacum irnpe-dimentis iCgredi. Htc tarnen f cumu-mus ot-cUmaret auda^tr i luttantes Romer tes Cel-tibitt

De r e b y s

iiber, cohort is VernacuU prof, ^incaute per-tinaciter^ conditionemrefpueret, difiepttiret CApitur.ßatim igitur Dion tint inn arxA fundamentis, Bouiniana'ver^ßeculaaßlot ' fubuertitur.

Contrabas int ere a ntAgnA celer it Ate me-diocreis copias, àquot;lt;^ttmpraf. AuguflAÜ, Allobroge, in hoßempramijßts,lmp. etßno optime hAbebAt, GonzAgA, (ß loAnn. BaptiflA Ca-ßAldoy^VernAcuU nobilitAte comit Attis, vt ßibindeeßconßecutiis,ciimfiißicAretur eo ue-tiirum ftiijße Regem GAllum, prope NAmur, biaciT' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CAßriscepit, locum Apprimèop-

quidâ. portunum, MoJÀ AcSAbißuminibus cir-nos vui cumfußum. idfimuUtj^ olßAcit Rex, nempt (Gdbîo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conflituiß'et, Ab Imp. cuius de

uQ imi dieindiem Augeßceret copia,eßeinterßptum: tati fu- ^eljàtitis,recognoßcitcomeAtusßuiinopiAm, relict0 NAmure, retro quidem defle^it.ßd mediAm ÜAnoniAm ferro fammaj^ infeßAt. Ac tandem Bincium, MArianas delicias,occu-pAteximprouifi. rbi, nbsp;nbsp;quodpeßime oderat

iUam Principem ( alteram Bellonam ) cuius iußßt Picardia tncendß amp;nbsp;depopulationtbus multoties fuißet peruaß ata, acßeciatim, m fontemptum ampUtudinis ac magnißcentia

GallicA-

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;îîî

Gallicans , Tolembrium (Villa Regia)propt inuitii militibtu, qui operofs fabrics ratio-nem haben dam effe cauJabantur)Combußuntt taliter vt fanaretvulnuiimuris, animunt furori Rex fubmittit : nulU admodumpropi~ tin'S, interim perodiojsfœminx ƒ Maris)per^ tinaciter infenfns. Crudelis enim zgt;iU:or,cum' ne a publicis quidem bonii focismamts abfli-nerent ^priuatamfortunam inimieißims vi~ raginiifc decerpebaty vtfds ipß manib .platt tas leciißtmas reuelleret flirpes nobilißimas refecaret fiuges exquißtißirnaa amputa-ret. quod deliciarum genus Franeißuspater in beneficij à’honorarq muneris loco cognats aliquando donauißet .inde 'uero habitum im-manitatis confiruands anime, Rin cio propi» qutim, Marianum illudprsdiii amplßimunt (vulgo esi Marianus mons) incendio amp;nbsp;ruina defœdauit. idquod, ad arcisßmilitudinct ipfa illa Regina memoris dicauerat, Gratijs confier auer at,exßo nomine condiderat,Jua-uit at e odor um, qui efßantur eßoribus,plantar um elegantia, deliciarum venufiate ade-pore, omni deniq^apparatuhortenfifludiofiß-fime cxcoluerat,acreferßerat:ita vt Mariana illo luco,Fgt;ians dignißtmOf rahilficundu Rel-

F gsad

De r e b VS

aJcaw tempeflate habuerint. in^c'it deinceps a.rdeteisfuces in affabrc fn^am arce Rufiulum: eiui fundi dominai,RuUhó, tri-buUcf,Morinos,Rhemos,acaliosexcurfioni-‘ btis^At^fncendijs nonfimelafflixifct poflre-mo,cumdep6pidatiombui,a.cdireptionibxo^ - lonixrum.modum non imponeret, amp;BelleuA^ cor um unticpiißnnamfedern,per trunfennArn wrhim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;incendiffct-, ApudFAnum * Inui-

vulgo. {S^^^^obriniezgt;icinu}n,id€si,municipi' fiuc um)od:iduum defidet.'uekvtpAult/per Ab iti-fonùr laborefeffumexercitum reficeret Acre-crcAret^ velt fit a ipfiaeiebat ) vt cum Imp. a-cie decertaret. Eo oFiiduo obdud^o, cœpto in-JlAs,pergit in Artußu, ac noitißime Renteium obßdet oppidum. Ho clod dem um Imp. cotrA-Fliszfiribtts AuFius, GAdum in fiel Art At^ exA-gitAre deltberAt.,^i GaUu^ in cam expeditio nem, eßnouAm munit ionem, App ar Atu belli ampliorem, vt exAmnefitrtbu, nbsp;nbsp;Somona

^’vicinis municipf coparAuit duab.fimulex partibtcsfulminare^Actonare inciptt. idcirco Imp.etfi inflabat, poßremo eo audacia procef fitjiAt inter vtraij^ cAßra,/ola conuAll'is inter-iAcer et. Sed cum ne tue t^uidem Gallus tormert tor um tempeßatem remit ter et, cpuin magni

muro'

È E t G I c I s;

tnwwum ruin A xditA defenßres conttnenttr 'vrgeret-dmp.'vehemetißimeflowachari,mi~ ninie cunStandum dicere, fulguratori impe^ rare-rut Ixuo iaEIufulminisobJeßisRenteiAnis ßgnißcetyAdfcrendAm ope, ^dißellendiob-ßdioneßmeditAtu venijß: acßAprafinttA, propugnAtores cofirmAre z/oluiße. tue cotinua 'ueri Imper, offtetum prxßAre, exccßo Animo txercituminßruerey ^(quAlibetilludipßm Trib.melior pArs dijßi Aderet )iA^A aUa extn mxm dimicAtionem veileß{btre,Ac tetAre.ob id expeditAm HißAnorum peditum ruAnu in-vieinum lueum (cognomento Gulielmi) cjuiA AddißonendAßbfidtA idoneum fore iudicA-bAt,pr£mittere: vtindidefAltuArix cuflodiit GAllicAnAdeturbArentur, vel ne ex eä parte inßdipshoßiiicircumretiretur. ^^d vt eÜ coficutui Imp.( qui curoboreexercittts vi^io~ riA Apparente^fequebatur) derepeteoccurrit ho fits. Guifanttsßontem tum parte copiarum deligityatq^adoritur.Nemurs aut, (ß Tahen^ nAiab latere incurßant. Committitur ingens

Atrox prAlium.quo,etß hoßiliflratagemA-te eircumuento cornu, Cxfirianißmulßiculii dirigere, ßmUl^ haß am declinare cogebatur„ tanta vir tut e i^alacritate initio certarut, vt

P 2 pertur-*

De r eb Vs

perturbAtis ordinib. Gallos difpelleret, prxfl'h te nobilitatevel cocifa, vel 'vulneratit,oiuit in-^Aueßentis pugna lugUprxeise fübßinebAt. Guißintis tarnen -, -vir in bello apprirne exper-tu^s (ß prompt US, vno temporis ptiUo, dißtpA-tosfros colligere, eßAbumaloßatri co’tun^us (q, AAniuerJum equitatum leuis armatura ad-ducebat)vacillantetscofirmare\ itaq^ omnent •vim in or a atq^oculosinflantium Cafariano-rum couertere, ac itérât um prsilium redinte-gr ar estant a diritate, pertinacia, z/t Torment ophori illi Germani équités, infiar torrent is, deduct o zindecuq^Julco, difflueret: cui confußoni hoc acceßit deinceps incomodr. Fuß dißipati^ 'velites ißi, dum inßßentiu Gallo-rum ßicula euitarefludcnt ,ßciorum aciem, atq^ or dines tangunt,acperturbant. Ambar-rus idetidem fimulequitum cataphraFtorum alam Hißantenfiilli legiuncuU (quam initto fiiltum occtipafiédiximus) dum vna equitum turma laborattb. fti 'isfiuppetias irenituntur, cbßit ac opponit. cuius equitatus Galli ci z/ittt cum ßßinere non poßentdnfalt um, zinde ex-filierant,jßigatt ßißerfiq^ reuolarunt Hißa-nt. Poflremo, cum afpirarent ad 'viFloria laude Galli,^ inclinante'is Cafarianosz/rgerh,

horri-

harrihihfulmine ( eo referaato) t/t^i^pedem retulerÜt. tta^, vt in proxim os colleis partim euaferunt, partim infugafecoiecerunt ptur^ hata aciet cohortes, lmp,adfigna,ac caftra redire iujjus recollegit copias-.imp^dhe iano^Cy ^ua certamen illud dir emit.vbi Gallorum,no amplius CC CC. Cafarianorum 'vero fefi/ui altera parte plures funt interfe^i. c^uorum ic çirco iniqtiiorfuitfortuna , cjuod militaria altojuotßg»a, nbsp;nbsp;apparatus bellici par um amî

’ forint. Stetit porroißius conuerfationis glo-ria( etiam teßimonio hoflis, ofui cum pralium commijfum est) 'virtute equitatus Gallicani, ^fortitudine AquitanorÜptditum. Eapropter Rex in condone collaudatis militibuSf largitiones muximasfacere ,multk equeflrc dignitatem conferre : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hi^ Tabennamt

quo ornatus erat,e collo detra^a torque inpt-premi beneßcq atque gratia loco, honor are’, at que ea ratione ,fodalem Regalem, Micha'é-litica religioni candidatum, creare. Contra ‘Verodocuit Cafarianorum caßis,aut€uentus pralifpotius, Tormentophorosillos, modoßi-bito haßatorum equitum incurßtcircumue-nianturparuo autnullivßtiinflatariapugna tjß. felit um eïi id genus,hand it a pridem in-

R $ uentum.

De r e b vs

Uintum^Ac inflituturn a T'eutonis ; ht reliquh leuii armuturet equitthu^ non adeo funt dißimiles, nifi quod ilU hAfiis,proJpiculis 'utii tur ht nul fulmine nrmantur. quorüpleri^^t prtnter thorAcemdoricAm,gAleAm, prêter pu-gienem ßylum ,m ach Ar am, malleum,aliâqut ferr amenta,fcna,multifeptena,nonnuUiocie tfa tor ment a et iara inptper ,palmorum dtiùm plus minus longa,embatereperpußllo cicercu-iamagnitudine,inephippips, incingulis, o-cretsuecircumgeflant,atq^, inbella maxime, fonßmiltbus eßßul'isßerreis ,ßlphuratQ pul-usre,modice infußo,nee nonpyrtthe, ad elicit dum ignem,arttßciofubtili, in cylindru cha-lybeumqui verfaturmotu contrarioL,digit ‘n impa£io,impreßfas glandulas plumbeas,adß-mtlitudinegrandinis violentx , in aduerfos hoßeis incredibiltßagoretarquent, ac rétorquent.quib.exßua quxy^ diale£io Europxx na-iiones varia itidë dat nomina. Heßerqsßint a ferramentorum telorumq^ copia, ceu Fer rati. Galli vero per onomatopœ-iam Sclopetarios vocat.LatinefortaßisClau-dianifulguratores,a crebrifulmin'ts iactu, di cipoterunt. velfimigrxce (quo nos vtimur VQcabulo) Formet ophori, Fernacule prat créa hîç

B E L G r c I s* ii6 hic , PuUi, a.b epheflrium, ac Armorum •vernice ohlitorum colore. Alibi nomiriAntur PrunonifHicAni, à cjuibus originem traxijjè •vident ur. Vtcunt^ue eil. ynifortunne/àccum-bunt,ni aut impuratos, improuidofoiue celeri-täte opprimas, aut deuotione aut pertinaciA femelturbatos, obruas. idcjuodRentcianain piigna contigit. in cuiusmilitiA deferiptione, •vti renoua,pofleritatis ingratiam,paulb diu tius,prAter inßitutumforte, inhAfimtts. No^ cle,proludiumfatalitpugna(ècutA,perflaba-tur vtrincjuefùbfgnis,ac in armis. Poßridie •vero, dum intermijfampridie oppugnations perßcjuiturGallorum Rex,(^fulminât •vehe-mentiui,nuntius malor um prxpr opéré aduo... lauit: renutiAns,malefuos in Etruriapugnaf fi,at^ à Cafarianisfufos,profligatofj^ efè.ojuo trifitßtmo rumore perculfus , maxime cjuod fumenti inopia exercitus laboraret, non au-Jus vitra fefor tuna comittere, eu primum in tanta hoßis vicinitate id fieri potuit,receptui canere, ac Monftrulum traduit as copias Rex wittere.Pofiea altcjuanto,Imp.qui caßra mo-uent em hoflem no curabat infec^ui, mifiienem pariter miUtibus exau^oratis dédit, nbsp;nbsp;ad

tregiam Rruxellanamfa diuturnis,^ cotinuis

P 4 bed'^

D E R E B V s bellif[cmcl con qu'l eßen dl caußi,neuer tit. Perinfignis tlU GdUorutn cladesMArtinnet ißiufmodifitit. P.Strezza, vt cumtngenti exfultim Florentinorum comitAlu ,ß(blilij3 multos Ante Senenfe bellum Annos ,ßifgt;endiA meruijßet, propAUm iAciebAt,AczioeißerAhA-turipAtriAlibertAtisprocurAtione. Iccirco ab Senatibus ,ßeißiprobabilitatiofferenttb, di-citurDiciAtor. ab Gallo autem, q, ob recetißi-masTjicloriasBelgicasnihtlnon^ambtebat, quodammodo colUgabat, vicar ins It alt A datur.Ifieigitur cu illtaffliFlA reip.ßedulam Oper am poßuijßet tande exterritorioMiran-dulano, ^extranßnarina Gallia numeroßum exercitum confiauerAt,ßmmaprofe£to infli-tuti conßantia. In fatalem iflam funeßamq^ ßbi expeditionem prAtereagermanus einsfr a ter ( quem Itali vulgo Primatem Capuanum vocitarunt) ex Melita 'nfq^, amp;naueis,diFiitt- gt;nbsp;xtlia adduxit. velvltro, fraternum amo^ rem Gallicanis anteponens iniurijs,quibus im merito affictebatur, magna Gallorum ingra-titudine : cum egregia huiits Trier arch a officia, inFranciam ,ßmmis bénéficiasfuerint compenfanda. qui,quod ad liberandam patri-am ttidem refiiciebat,dum expugnatum ab ß

Scarli-

B E I, G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I17

ScArlinum Mtrnofiinuadit, in ipfo viStorix pun£to, tormentoi^us derepenteobÿt. Contra florentin orumReguliuÇ cuiu^ id maxime int er er at ) [ub pofleacfuam Imp. in lit ter is de-monftrajjct, qualis iftemotns ejjct, quorfum JpellaretfCjuidg^indidem conficnturum ali~ quando olim fuerit, in tempore occurratur» magna inditßria rebusßsis, ßbitp^ proßicerct matore celeritate negotium omne conficere, fummo coßlto in neceßitate prouidere, tribus armare,utreis denique contrahere .cuimanus fuerunt ex Inßubribus, ab Neapoli, Cafari- - • anis dient elis euo cat a copia. cjuibus omnibust pro Imp. ^rep. Florentina, praeratMarinia -nus, 'uir acerrimus. Âb Gallis ojero, dr Sena-tibui ßab at ( vt innuimus)?. Strozza,nihi-lominus neßciens belli, ojuod cum aliaiuo ’vßque pari contentione duces duxifßnt, aciam Uli duo iußi copioßo[ue exercitus opes vniuerfsi Ftruria deprimerent ,amp;internecionemßhi mutuo minarenturpoß multa leuia,^exiti-ofa certamina ad extremum 4. Non. Sextil, manus inter ße conßruerunt,in limite ipß,(^ conßnßßoli Florentini , ac Senat 'u ad earn-conuallem, qua inter Martianum, Lucinia-numtic Foianum mediarelinquitur. Sed bre-

P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uu

D E R E B V s

fiis Aclmodumfuït tlUdimicutie .qutf/pcGalli-cam milites ,pofiprimum telorum iaclïi fun-duntur, defiruatordines, dißifgt;antitr,profli-gantur^^ abMariniano. Non h'tc valut t impe^ rium,nonpr£/entia-,no exemplum ducts, qui non modo inclinante 'is Gallos, fæderatoj^ ad prsdium retrahere conabatur, fed etiam iu-gum inf antisfortunx foinspropefuflinebat'. it a vt minimum abfuerit, quin ipfi in pu^tt iniquiftmaaut opprimeretur, aut viuusca^ peretur. qua demum excedens,redejperatifi' ma, Lucinianum primo feftbtraxit, duahus glandibns plumbeis idius.indej.gfiatim adAl~ cinoi montem,'vt curaretur, eftraclus. Eua-firunt itidcm ex eo confiiclu,inter cet eras Rih ber tus, P. Strozztefrater, lulianus Médités, Joan. Baptifla Altouitus,^AlexanderSalui-atuSfCum aliquaPlorentinorum manu. Ginus Caponifts autem illic confodttur. aliquando ante vero grauiftmevulneratifuerat, Thad-dxus, Trib. mil. Albertas Delbenes. quorÜ pofremum inflidist plagæ dolor conßtmpfit. T.0 pacfo vicloriam,deStrozzis reportât am, Fortuna renouauitCofniHero'is fortunatifi-mi, qui cum ante anno sfeptemdecim patrem f^ffgatumKal. Augufi, cepijft-^ iam turn

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;II8

fo/lridiemodvdiciarum Kalenddrum ,fdios üidem vicit, ac contudit.ita^gloriamßtam auxit, regnum ntirtsmodd jirmauit tAc fiAbiltuft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1

Philip fus intereAHiJ^Afiicie iuuenttitis Princeps,quofic (pofionifu£ fAceretßitis,poß-^UAm i’/.KAUnd. Sextil, ab Callecorum porta, luliobriga, inflruU^ißimam nauium Li-hurnicarum clajßmßluijjet-,iäoneam tempe-ßatenaSlus Auftroafflante, quatriduo( 'ver-tete tum fècommodum anno,exquoregnum inierat Maria ) ab Hißania, in ofpoßtA Anglia, por tum Ant on am appulit. 'vnde dominum, delecianobilitatis c omit atu flipatum, tiißanienßatn clientelara capita Vinceßram illico quam hononßcentißime deduxerant'. qua loci, decimo nempeab Antonitantsmil-liario , non minore latitiaaduentum adopta tißtmum pponß.Britanna fponfa, quam acceß ßis Solis terram latißcat, exßeclabat. e^ßne mora,nuncHfata ante Hymenamp;o vota ada-ram, datis inuicemßmul, iun£iis^dextris, Philippus Maria ßluerunt,diefaßo,ac au-ßicato, ßilicet T)., lacobo dicato. quem tute-laris numinu in loco , pro. cateris Diuis qmnibus , vniuerßc Hißpania iam pri-detnre^

De reîvs

^em rccolit. Confumuntur nbsp;nbsp;nbsp;magna, Pant“

rtymphorum ‘voliintate, epuitsfaliaribuiitri' pudio, nbsp;nbsp;idgenui alijs gt;nbsp;magnificofane appa-

ratti ver a nuptia.^coniHgitim humana con-wn^ionCypofl diurnas, noSlurnasj^ dele^a-^ tionesyfirmatur, Genialthtn hife diebu'S Re^ cl or NeapoleoS} ^publici confilyin ea oiuita-teaticior, ac moderator,iujft lmp, acnomine delegate prouincia inverbaPhilippi iurat. ép eumHierofiljmitarijregni inßgntbtts induit ac graut or at tone concludit, Ornament is hii-ittfcemodi fdium ornatum,patrem, aojuabili coniugio Regem R^egina coniungere voluijfe-Et, ne quid aut ad ext rem am bilaritatem, aut fatisacceptionem Angiorum deßderari poße videreturialiquantopoßi adcumulunt augeßent'is latitia, Inßbrictts it idem domi-natus,paterna renuntiatione, Phtlippo Regi acceißt, Subpoßeaqtiam connexos nuptß, ludbque dies complureis,Rex Regina fon-ßfquod aiunt )vitam egiffent-^inceßrafimul profecli, coniundt'is iam opibus, acßperbißi-mo citm Hißanica, tum Anglica nobilitat 'is comitatu fortunati, ( quodvtraquenatio a~ mulatione gloria interß contendebat)pom-quot; pa ßlendidißima tß incredibili luxu, i4‘

Kalende

Bel Gleis. 119

Kalend. Septentb .Londtniim tanqtmm in. Ke-giam, introicrunt. Vhi fecuto Nouembri, igt;t amplißinto acfrequentißimo Senatuidaperte concluditur ; Vt omnium ordinum confen-fu ac cocordia eodem admittattir recipiatur-que Rcginaldus Rolui Angina,Purpuratits-.eß internuntturn Pontißeium (qua de re eo ierat Legat us ) ift Britannis agat. Polus igiturße-eißuisdiebus, condicioßolennißacrißcio. Hilar ia vndique inßituere, infinit o ludorum, (aremoniarumq^ apparatu, non advrbemodo, verum etiam in vniuerfia Britania riturrt religionis Catholica patrum Romanorum ßruari oportere ex libris ritualibus, in concio ne populo declarare. quipopulus nouis it er um dißentus legibus Pont. Rom. defita oßieia de-ferebat:^^- aduerfius eiusßanHitates, reueren-tiampubliceexhibebat. itavt Anglicanxre-ligionis tranüatio, Romam certis nuntijs al-lat a { reconciliato tum luculento regno) pu-blici gaudij manifefta caufia effet, id quod cum maximifaceret Pont.Rom. mat riMa^sfia-cris indictis ad Pantheon, nbsp;nbsp;delubra reliqua,

Diuum (infinitapeneacinnumerabilia^ quA tuncfiufifiimentis tahterfumabant, vt apert a ifiius htliritat is indicia redo 1er ent)amp;Tau-' riltbuSf

t)E REB vs i'Hîbits, Agonalibus , Celetarum decurßonl^ bus, uenatione, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;id genus ludicris,deni-

(^uc vefpertinis nodlurnisgßgnibus,acpyro-bolts, quorumßamma internubeis corufca-bat, ^tonitruexmole Hadriani’vetujiißi-ma procul contorto : quo iaciu cœlum props contremuit-.abundedl'competenter cfl demon fir at urn.

Secuto Decebri Brifices Gallus UII. FIRt ^Trib.mil.Hibernam ,firmam Taurino-rumfiationem , Durite amni impendentem magna uirtutevt occupauit,rem eximiamà“ minime momentanam fecit. quippeea ciui-tas ianuafibi vifi eli :qua efira^ladTreuulfiat tot a patebat iam Gallis Italia.quo claufiro capto , oppidum Biella, quodfiptem inde difiat milliar thus, continuo ,1)1 fignahofiis confpe-xit, voluntariam obtulit deditionem.pofiea aliquant0, * Fanum lacobi communiendum tanquam oraculo monitus, curat, non exile

lis(ubinde exflitit.

IS S 5 • IN. A. ISS ‘id'SijU'i fr opt er multds rernm rnu-tationes, acnouitsitesmemorahilis eli, acin-fignis)menfeMArtioopera, Saliiazonis, 'viri nobilist

BeLCICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;120

nobilis , occufarunt Galli CaJèale,/paciofA)ir. tiiiitatem, par tim aßu, partim zgt;i, ex iuriß dt^ione Mantuana. in ctiita ’vßrpatione, eo granitic damnum fecerüt Cxfariani^ quodin-lt;quilinits, non domintts, t an quam mut at o ci-uitatis flatUfUiStis leges tmponeret, magi-ßratum traUaret.

rƒ. Kalend. April. Regia fobolis quinttts poßrefntts, Hercules naßcitur.Andegauenß-um Regulus deßgnatus.

X. Commémorât arum Kal. opprimitpau^ cis dieculis,breuis,fubitusj^ morbtsslulium Ront. Rom.hominemaliequilitteratum, ad qnauis munera amp;nbsp;officia natum, interim negligent cm ) amp;nbsp;'voluptatibtts oppidb circum-plicatum. Cuites in locum , occultorumdeeo honoreßtffragiorum renunttationC:, Marcel-Ium Ceruinum,collega Purpur ati 4. id. Apri-lisßiffecerunt,gcnereacpatria Tufeum. Polittano monteoriundum, Imp. coamp;taneum. qui( etfiperfinon ignorabat, ^pramoneba-tur^ longinqui temporis pertclitatione atque •uff ohjèruatum nbsp;nbsp;vetuftum haberi-^anteeeß

fores ) qui pofl fißeptam illam prarogati-uam dignitatem gentilitium nomen reti-nuiffent , hreui pojlea in fata coneeßiffi, amp;iccirc(t-

De r eb vs

^iccirco rogabatur ab aliquant multis, neii committeret, quod ad vita periculum attint neret ) nihilominw fecum conßitit, »ontett fermutare noluit, Marcelle alter dicivo-luit. Sed minimefefelltt augurium. quippe diebtis non ampliu-s viginti duobtts, vt Pontifie at urn inqtomninofiuperfies, Kal. Maß abfiu^liontbits denfiorum humorum,a capttt in vita federn cor ,pulmonémqueillabetiHm, fimuljuffocatmfimul atq^febri vehementift ma iactatits-,morti occuhutt.qudlibet proleta-riut quidam/eript or venenofublatum ario-letur. Permolejlicsmultis htiius viriftbitui interitw exfttit,propter eruditionemfingu-larem t amp;nbsp;mentis tntentionem probabtletn-maxime quodferabatur omne'is reip. parted intent IS ocults veile intueri: in meliUsforma-re Rom.curiam-, indidem, ceuacapite,mor-hum medullitus depellerCy atq^ it a vitioftta-tem reliqui corporis [anare,decreuijfi,

X I. Kalend. Mai as,Sen at es bfufeatifamt (poflquam Cafarianorum Florentinorum hornotina longiorem obfidionent fortiterto-leraffin i} ad extremum vineifepaßifmt t dederunt manus, ex conuentu Imper, (fieius nomine, tanquam expedttion 'isconforti, èt parti-

B E L G I c I s. ïîl ptrticipi,Florentin£ reip.Duct.qui rdiorem moder atorem^exßio, tribu dedititiin ciuitAti dédit. Fbißngularis fauor Amicorum optimè cAUît SArptoîeniAO CAUAlcAnti exßiliFloren-tino,hQneßenAto.,(^ 'uirtuteßmmA prAßAtt ti viro, 'vt corpore effugeret.

CircA id temporis in Hi/pAniA huwAnx tA-tx curricula Abjoluit JoAnnA ArAgonix , Imp. CAr. V.mxter, quxm prx nimix do Ioris Acerbi tAtCi poß ebitum Philippi^ coniugis chArißi-tfii i mAniA quAdxm femel correptxm fuiße xiunt. interim tAmen quAmdiußtperAuit, licet vAletudinisz/itio meUnchÂtcA dicer etur, ßmmx rei cofors ^pArticeps mAnßt. lt;ß(quA-ß reßub. Amborum voluntAte iuxtA Accom-muni Außicio gereretur }in Aciisßnfiriptix publicis eßpriuAtis, in diplom At is deni^ Alÿs ciuilibus negotijs pArem cum filio honorem conficutA ePt mxter titulum Reginx,Her» AC PiominAretinuit. exquAnonmodoFuro-px dextxns ( put A HiJpAniA, NeApolis^ Rici-Ua f nbsp;nbsp;innumerx Alixprouincix, ac tributa-

rix regnA)fid etixm qUAdrAntArix portio vni uerfi orbis, AmplißimA profeSlo hxreditas» obuenit, Americx nimirum illA,prifcis Rom» nisincognitA mundipArs» Ab AmericoKe/pu-fie Fit-

ÜE R EE

tio TloYentind, Coßaografhices perittßirtiöi fîccognominxta.

X.Kal, Ian. (quo die Chrifli caelum afcen-dentis immenfim maieflatem,Chrißia.na, recolehat memoria) ajßumitar, afcendttquead Fotificatum loan. Pet rm ( •vulgo ante a Thea-tinm) exillufirifamiliaCamp;rafarum,Neapo~ ’ Itj^ ortrnd^tw decrepitm/cnex, vndeocioßn taannorum. qui depojito natalitio nomtnegt; faulm nil. deincef/seltappellatm.

SeJquimenJèpoH deditamSenam in maritima eim municipia infultaruntvi^iores duo exercitm-, Cafarianorum (cilicet amp;nbsp;Plorenti-norum, ante omnia Herculis port urn peti-uerunt. quaftationem deleciin militia copioja mana firmat am, P. Strozza defendendant initio f^ceperat. Sedts,ciim oh vrgentißimits caufas alio euocatm, cufola trircmt poll exi-guam temporis mor am indidem eßet eq^reßdf (etfiredire quidem coßtabat) pejßulum oflio obditum reperit.nam, zit fuburbanas muni-, tiones, moles, qua arcium propugnacu-Ifirum loco contra infultm hoflium erant op-poßta atqueobieHa, aduerßfulminis tempe-, fim ex defenforibm extorfit : nullo fere labo- ' reßbierunt in portam optatum milites,

Hercu-

Be LG IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lii

Uerxnlei) Animo HerAclidasptjxrAruntt cam non vulgAri laude Çummatim omnium, far^ tùulatim 'vero ßngulari decore Chiapfini Vitell^ Trib.mil. lt;^uem non auiiorem tantum i verum etiamferfeUorem gloriofi fa-tinoris exfiitijjè confiât : t^uamlihet fiim^. marius fuent fiius expeditionis frinceps Marinianui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confeSlo negotio, ficjui-

^dem naues GaUtcanA, fraclufia ilia flationet cu^lis ora inféra fortubtn excludebatur, in^ tegra demum acferfella de Senatibtts eil re^ fort at a vtUoria.

luffu phi. Regisd^anfinififiti interea in Ita-liam, rerum Italicarum procurator Dalua^ mihtum dek^um habuit. facillima con-(juifitione ingentem exercitH in togata Gallia AC Taurin is conflauit. tjuem fimulatj^ recen~

■gt; J^ntili Vlfianum , longa obfidione Gailorum extenuatum fr^fidium, noua mu-nitione belli, nbsp;nbsp;comeatufirmauit, ac refecit,

Inde autem {tantjuam in aufiicio frima inchoat a virtutisexfultansffiatim cum iffi Sextili,/ub Fanum lacobi, fafe nominatum effidum cafira quidem fojuit.fid eadem foli obdullas cir citer tres dier um hebdomades, cum fulmina f erf er am vibrajfet in ccelum.

y'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D E R E B V s

'amp;explDriitormanifeßorctuliJ[et, incawpîi quot;verfari ho fl cm-, inflare nbsp;nbsp;a.ppropincfHare-.rtiA

xime (juod iuuentutem h aber et partim afli~ uit caloribu^^partim laboribut conflumptantf

acpeflimè affect am, tum accepta rerum detri-

mento incredibili, ^multo mintts honori eojt fiilensflio, mouit^ Htc Galli, corona óbfldia-

»4//non contenti, quinimmo elatifacilitatt

iflius 'Victoria, conHerflsflgnü,Vlpianum re‘ petunt, inflant, 'vrgent, tonitru horribili con cutiunt,agunt 'vinea^, euniculos, moUun-tur omnem oppugnationis modum. ifliuflmo-di lahore tranflnittunt •vigintiquatuor dieru nbsp;nbsp;i

turricultim. obdurant interim obflfli contra nbsp;nbsp;|

machinationes hoflis 'viriliter. Sed cumpra-t ent at a it er urn atq^ it er um irruptione, ma- nbsp;nbsp;।

gna animorumferocia ac diritate,in defenfe-resinfltltaffent Galli : necporromutatisjùb* i inde ordinibus , ac 'vicifltm incur/ando, aut in 'valium aflcendere,autpropugnatores exfla | tionibfis ac muru deturbare poffent: nbsp;nbsp;tota

iam caflra, inflru£ta acie, obflinatoprafldio “vim acficasintentarent-.to, Kal. Septem b. ad paStiones tandem laboribm diuturnisjra£ti Vlpianenfles deflcenderut. Cuitts 'vitïorialatts wilitum contentione é'pertinaciafletit .in-

Bb L G I C I s3

Uî

Jîgnin ver'll report Mit AbumAluiRegulu.s.cfU9. Mctoretnntum non (iifceptA eft ilia, expeditia fidetiamperfecta. IsdeincepSiVtVlpianum mœnibiis nudauit arcemfunditûs euertitt, Adoncalunnt, tormentdferocifime conquaf fàtum, compofitioneobtinuit, ac comuniuit.

Sextili prat er ea nauali ptcgna horren da in pritndej;- oppido admirabdi coritenderunt ad angußiaa Britannici Oceani Cafariani cum CalHi,(jua pugna non claßis claßi,vtfert con^ fuetudo bellii commijja eß-fd GallicanA.belli-ca naues, oncr arias nauiculatorum, mercator rumj^Belgaruminuafere, hocfereinitio. Re~ nauigabant hiblando Zephyro tune forte ab Hifpania in patriam, trahentesfecutn agmert Battauicarum corbitarum , nauek omnino ^icenas binas, per egrind mercihns ref er tas, ld 'vbiexplorate refcifcunt Galli, qui in ilia ßto Septemtrionali lit ore paratas naueis in ar qua femper habent, dromones z/ndeuiginti amp;nbsp;catafcopiafex inflruunt, ac imp lent mi-lit um, ac nauiculariorum deleStu, eo conß-lio, vt quaßuefam illam mercaturam interner tant, dz corbitas tardigradas diripiant, fmulatque confpeclxßtnt, non amit-^unttempus Galli,attollunt cantunauticumt j tubast

De r e b vs

tubas, cri ft ai, animosprxd^inhuntch. itai^.

fttpra^Dobra,quiportus edi Anglic At j folyd. nus,tardiufiuleadnauigantib.Belguoccur-runt. Contra Belga ludificatione Gallorupro- | Jpicientes ( maxime quod nauiculatores illi, nullo non tempore,prafirtim belli inßruciiß-ßmas naueisi conßrAtas, ft}quot;ad omniapericula comp ar At as habent ) in defenßenemfunt illico ingreßi, memores etiamnumßaudls nbsp;in-

iuria Baropoliniana.qua exa^o quadriennio conclues AC ficijgraui^imum damnum feciß fint.Adpelluntpropius Galli,quam celerrims quidemid nauarchorumßcientia in marinis illisßuciibus ßeri potuit, vt, quia militum numero praßabantcum f rimum manus confirerent cum imparatis, inimicifulmi-nis tempeßatemßibterfugerent. At Belga interim nullo in loco officium defir ere, quinff bi ^ipfiiprouidere, torment a promptifiime. ^ihrare, ^qua iaculadi peritiA,ac multitudi ne cater as antecellunt nationes,fulminaßar gere. incredibili ’violentia in Gallicanam clajfim tor quere. Deducitur nihilominus res illico adexitiofiimutrifiq^pralium, Gallis vfq^ c'a adnitentibus, qua confertiores ejfi hsfies cLgt;idebantiir,'ut extota agmineBelgicaruna-

iiiumi

Belgicis. 124

^ium, I)-maaibus ferreu , vncis acferra-; mentis Attrapas y cum fuii celUgAtcts re tinerent. 'volchant enim cominus fugnAW infli-tuerefludio jjerttnAciaj^'vincendi. interim proueitapaultilureliquaBelgaru naues,ful-mina crebro iaciabAnt. T'tm demum'venitur in certAmen,cjuo non horribilius neeformido lofius aliud à mult'ts fecul'ts, in illo mari inßt-tutum fuife} in promptu eJi. nam quamuit Galli nauium conuecioru numero valebatt fne comparatione,Belgis erant naues ex antir c^uiftma apparatus naualis cura amp;nbsp;confitetugt;-dine ) Gallican is cum altitudine latitudine^ longemaioreS) amp;ßruSluraz/aßiores ßrmio-yfj.. vnde ceu ex Libur nis aphraSlAynauigio-Ucfuehoßium tommode de(piciebant,(^'tan-guam ex turribusytabulatisuc inferiorem ho-fiem tonitru, pprobol'is, nbsp;nbsp;cfuouis armorum

genere arcebant acriter , ac infeßabant. 4-quiore nimirum locopoßti,quod eminentia tranßrorum tegerentur ; eoß^ modo iaculis aut (piculis hoßium difficiliter tranfiierbera-retur, amp;aduerfartQrum teloru iaciusfacilius euitarent. tjuorurn tanta fuituirtusdl’con-ßantiA,Z)tnon modopauci contra multos ob-durArent ,fed ettara continuato toleratóque

4 atro'

De rebys

^trocißimo illo acpericttloßßimo conflirtutAh non A eiw diei hora, anteweridiana ojJ'^ ad ter tiam pofimcridianam ƒea funthoramp; omnino fix, camp;lculo tranfalpinorum horologioru exit~ quatæ) Galitpugnandofeßi , ßy- dire lacerait ' digitosfußollerent, acpugnti ceffationemfla,^ git ar ent. At qui in tanto animorum furore, in tanto armor umßrepitu, denique in tanta rerum omnium perturbatione ac confufionct audientiam ipfa fibi, vt vt utrif^ necejßria, Callorum intempefliua petitio non fecit, ne^ dum ex audit a eH a Belgis, nec quidßbt hofiis •uellet, in maximis illis crepitibusßagoribuf que tonitruum intelligentibtts, nec fi ipfis exaudientibus. id autem demiratihofles,tart dem quod conßtltißimum habuerunt ,fecere. infuarumnauium 'vela ignem 'ultroiniecere nonconfitltofidinconßderatifime. quib. de^ flagrantibHS,metuperterritos Belgaspericu-li, nbsp;nbsp;incendiorum 'uicinitate ,prottnusßas

naue'isßtbtrailuros, remßam aiiuros, fyne^ ceßitati locum fallurosfuifß, ariolabantur. Caterum multo aliits contra, atqueipßdeßi-naßent, exßitit euentus, temeritati Gallica-' na reßondens.qua cumßbi,tum hoßi pericu-Ium naufiagq imprudenter creauit. quippe

cum

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;125

cumnAucspermißeitA colligit a ß ferr Antern tuconexAeJJèntyi/t wx dißungi acfiluipoß ßent:flAmmA voluntArÿfatali/ß.^ ignis fcjuens cum ArmAmentorum nAuticorum niAteriA, tum Aeris Afliuificcitas (ßquot; vent as ingrAueß-cens huud obßure ulehAnt J derepente Utias dijfufA.quÀm nollent GaIU,ex velisin Antennas,in mAlos, in rudenteis, in proras ac pup-peis,in c Arinas, trAnßrA,foros, deni^ in me-liorem part ent colligAtArum nauium ,fcintil-Urum r.ejperßone penetrAuit: it a vtcunciis Aque Opas fuerit é“ pugnA excedere, ^vora-cißimo incendia occurrere^ At cutnimmenßi UIa voUtici ignis vor Ago remedium omneßt-perAret,in mareße conue^ores dAre,Acproin-de,vtiqu£qn.( proximeerAtobuiA, ad intégras nAue'is promißueACcommaniter confa-gere,nullo reßec^a pArtium, nec ab vUo, propter in flantium mißriarum nbsp;ArumnArum

commißerAtionem, vicißimprohiberi. res nouaim conßderAtione dignam viSto-riam^tAmßuntincertiuc ancipites pra cAte-ris mort Alium rebas, bellorumexitas} GaIHs Attulit. quorum vti mAior numéros in nAui-busGAllicAnis Anteßuißet,itA etiam poft nAu-fiagium, inBelgArumnAueis, multo plureis tranß

De REïVJ

fraußiatafje-verißmiUtraumeli. Cuiipfioc^ çafioni inferuientcs Galli, circumßeclafatt-çitatenatiiculariortirn Bel^ari, a,d ingemunt redeunt, fimutuo cohortati, inuadunt Tjitiii datons. amp;zgt;bi (fes falutis ajtx fuperfuerat, indeopima ffolta référant, ffarpant nauen quin^, in quas cafu trasfugeranti^fveclores capiunt,atqueabducunt. At que hic 'vniuerft iUiM pugna naualis crudelffimx finis fuitgt; Vnapratoriaex Gallica clafie deprefia, mer-fiàq,esi. Sex naues incendia inexpiAbili dt' defiagarunt. ficut ex Belgicis totidem. Ca- ' dauerum uero numerus longe di(par exfti- j tit. Belga fôcios nauicularios circiter CGC. Galli amplius mille, nbsp;nbsp;in hispraf.clafiis ami-

fer un t. fiirumprofic^o nbsp;nbsp;immanejfeclacu-

lum.

Circa id fere temporis HenrictisNanarra-u-s Rex ,princeps flngulari bonitate, pacis fludiofdsfatum c lauft, cui in reliquiasfort a-r/arum ac regni, ( quodeitss meliorem partem zfcfue ab anno fupra fefquimillefimum duode amo, I'erdinandus Aragonum Rex , is, qui primtss Hijfanienfium Begum,7^ nomen affumpfit, praoccupauerat ) Vendomitss fit ccefit, ex dote vxoria,afiis hares.

Secuti

Bel Gl CI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;12Ó

^ecuü Septembre initio , Philip. Rex,ex Britannia. Flandr iam, Br ab ant tamtranß mittens,patrem reuißt. ejtti, cum non optime h aber et, ^imbe cilla corporis ualetudine con’-ßclaretnr, vel fortaßis rerumterreßrium faßidio, videreturßbi obpracipitatam ata-tem, faßeis Imperÿ, dominationisj.^ iugum diutitis toierare nonpoße-.dcvniuerßa abdica^ t tone tacite prudent erficum cogitans, hoc initio conflituta Comitiorum maximorur» die, eïlDftts. i. Kalend. Nouemb. Philip-pum F. * Atsgußaliumßodalitim Principem dilucide, idc^uemane, dixit. Praclarum hoc milites fidalitium,adarchetypum imitationem^ Ge P®““® deonis illius Ephraimita, ante annos centiem vdicris duodetriginta,Brugis,ciuitat6Pltumofiorum vulgo amcenißtma,ßuisin nuptijsprimum inflit nit e.c In/ùlæ, deincepsJecuto fere biennio per-fecit Philipptts ( cognomento Bonns ) Aedu- ■ orum Burgundiorumiie Dstx, ealege^con-ditione: Vt, quotqttot adUUtmeqneflremor-dinem affumerentur , religione Chrifliana tancjuam indtßolnbili vinculo obflriFti,fia- „ terna quadam beneuolentia, nbsp;nbsp;veroamore,,,

fifl mutuoprofiquerentur. Neccorumplures,, ejfent,quam, vnw ^triginta.omnesampltfl

De r e b ys

ßmoloconati, rebus dare ge(lis ferinßgnes^ /^ecfata vir tute, nulU generis maeuU, nullA turpitudinis notei, mdla denicjue famp;m£ exifli“ weitionifjj reprehenßone, quibuspræejfe vo-, lutt diredum huredem. a,diungens eodem vi-rosßnguUridignttAte quatuor, Aßejßres ni-mir um duos,^uaßore eandidatum, eß Scrd barum principem tpraf. ararq, ß armor um Regem, Cat er um coUegium ißud Carol. 7. an^ nofixto decimo at at isßia, in Regia BruxelU-na quot;vfque ad quinquaginta vnum adauxit. quod eo feeitjquia videbat res Burgundicas , •ynoßaculo lange auguflißimas euaßjß, no in-deçerum, immo neceßßrium prope tudieauii ampUfieato iahonore Aedua dignitatis,ani-^ flitudinisyrnaießatisinonßtos elientesmQdo» fed etiamfeeder at os arnicos, ßßciosßtpernu-merarios (quia omneis per ß ampHores efe volebatampliare, itaque multis nominibus tqueßrem illum ordinem crefcere, Sed vt ad inßitutum, vndebreuidigreßiuncula decld nauimus, redeat oratio, poll meridiem eins did, inamplißima curia, acfiequentißimo Senatu,eo de indußria 'vndiq^ couocato, Imp. Rhilippum F. aper ta renuntiatione, vniuerß ^dgq inßituit haredem^ cor am for ore Maria»

ÊEtCtCtS.

yla,Belgurum Modératrice ,coramfodalihut Au.gußalihui,ac Magiflratft mttnicipali. qua folennem caremoniam, 'vt not atu dignatn.,^ commemoràbilem paulo fubtilitts deferibere tollibuit. Subpoßeaquam igitur amplifimui ille coijt in augtißam domum Senatm,Imper, pônefiquete filiofrore,Allobroge, ^afiduet nobiliîate flipattts, in atrium maitts auU ac^ cedit,peripetafinati^, at^^ nouis exhedrijs in-^ firuPiifima. quo loci vbiprimm in flium ‘fcendit,reliquo Çubinde comitatui, perfe^ üißimis imaginibm imper at afefionem. Hîi moxfur gens Bruxellas,regni Confiliarius, ac pro lmp,örator ihaefummatim thefi, ornate acgrauiter dixiti Imperatoriam maieflatem tot exantlatîs laboribus fra^am gt;nbsp;incre-befiente corpora inualetudine affli5lä,M,tole^ randa diutitts tanta rerum moli imparem-, Hißanife regnum, quiet is caufà (quodillunt dèrem clementioremBelgicoiudicaret) 'velle aliquando reuiferet iccirco deliberate infifle^ re, AC Philippo F. Britannorumrtgno recens au£io , hareditatem Belgicam generatim in mantes tradere.exiflere eum iam atatefrmat habilem, aptum^ adftfeipiendam admini-^ ßrationem^At^ eo iudicio pradit um, utfaci-

, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Itex

De rebVs

ie ex ho»o remp.gererefohieitkpitT^ terc,^“ßiperbos dehellare cfueat.

xiffèt orator, lmp. ip^è conferte, contextej^ inter ceptum axioma aj[umpfit,^membracu-ia(^(iuaindicescapitaj^folaeortim,cfHà in Senatum referre ftatueràt, continebat) longtn-quo morbo affect am mem or tam adiuuans,res omneis ab Je geftas, a/éptimodecimo adolef-centre anno , (juo Ht/paniam primumadjt} ceu rationario àefcriptas, é’inhis itinera, expeditiones, labor es pro rep. ( vt affêrebat) ff/ceptos, toleratosij^ non filum propoftdt, atc}ue à capite, quod aiunt, adcalcem répétât, 'verum etiam auditoribus, Senatuiqtie probauit. Deinde cum nonnulla eorum re-colUgeret, qua pro fi dixijfit orator jT/eriß^-miUimamftuamprafiumtionem ifiiujmodi ra tione confirmauit, Coa£iumfieneceßitate,ß-lio prouinciam illam delegare, cum, quacon-fiteuerit 'vigilantia, earn amplius regerene-queat.pofiremo conclußt ; Noneffetheatrum •vllum'virtuti, conficientiamaius. eacomité fepraclare fiuftentare, ac conftolari. Porro fi forte, quodfaclumnollet, 'vjpiam tranfuer-fùmdigituàreguladifcefferit, id erratt prater 'voluntatem quidemfitam, (fi incuria,int

prüden-

Belgicis; • nbsp;nbsp;î2^

frudentiä.^ h um an a. admijjum effè, faf eri •, idea 'veniamdeprecarr.Detndefiihlatoincœ-ium vultUyDci Opt.Max.numen implorare, ohteflari^-, eödem^fuhmiffo, Ftlium orarCj ut eiui moleflia gratitudine compenfintur^ Itacjuefinem extrema adlocutioni vt impo-ßtit Imp. lenem exclamattttnculam lacrym 'ti terminauit. faFlum eli^ fJt tot a conciot propter tenerttatem tic mollit iem in lamentis 0,0 eiulationeiacuerit, donee affurgens Philip., Rex, atcjueadpatrispedcs,ingentiauoluta-tus gt;, it a reddidit ; Indignttm fetanto munere ejje. ^uandoquidem 'vero Imperatorix maie-flattßc vide at ur, ac it a inßdeat animo patrif immortaleiseihaheregratixs, vitra dela~ tarn prouincia admintßrationem, domina-ttonemj.nongrattAteßißoipereyCjuin immopo ßturum ße eant operam Belgio,vt iure patrioi magna omnium ordinum voluntate, ^aui-taaquitate gubernetur. idqtie noninanibtu concept d Verbis,ßdreipßa, amorem,propen~ ßonemq,ßiam,erga ettm populumvelle omni-hua teßißcataeffi. Deindepofl hocpronuntiu tum , ad. vniuerßtm concionem , patt-lultim a patre , conuerjo ore, Gallice ßtb-texiiit hoc fereßenßi ; vedem ( /«-

— nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D E K E B VS

tjnit) P.C.i'/i fneeßetprofeSiiorhuiui prouîtl* cia,liszgt;eßrAlinguxnotitinc/uoßcvobu, é* p/uo in 'vosßum unimoyCitio affe^Ïu, qua. volun tateßemißrtm, Atpoßquam idnegotÿmefi ruditatipaulo 7»oleßius ePi,quaM zgt;tpro met er ga vos deßderio, veßme attentioni, cupidi-' teitiq^ P. Cßatßatisyßgnißcataitt meam bene-Holentiam vobispro me, expeditius eïi déclarât uru-s , aduocatus Atrebaturrt Antißes. qui ßne mora iußa exequens,rem ipßam, qua Philippusfuijßt exorßss,ampla,grauiß orationt pertexuit. A Perenetho ‘verbßibindein pedei erebus Jacobus Maßui, iuris valdeperttus, a Conßlijs Pegl, necnon eloquent vir ,pro S.P‘ ^^elg. (quos vnus exprimebaf) huncfert in modum reßondit, JAequaquamfugere /»’-peratoriam maießate,quam officioßos, quàftt promptes, quamq^ fide leis vjquehabuerit Pel gasdccirco non leuiter modo admirari ciuita^ tem vniuerßimßedetiam valde perturbari, ße turbulentifiima rep. certißimo nbsp;nbsp;veterri-

mopatrocinio priuari. Poßquam tarnen ita eß collibitum Imp. fiyeius commodumfitßb-leuari,firmari ,recreariq^ ß plurimum prßi-dio,au£ioritateq^ charißiniißlq, acterincljti Regis.cui,licetdiuturnobellodepreßßa, nullt

ne^

Bel CIC I s.

129

ne^ loco nbsp;nbsp;nbsp;tempore eJidefutum.quinpA-

trono( Philippo )clientes erütÇ S. P. ^^elg^) •undecun^, offtcioßßimt ; nec enimpro eo Zf». quim (Mt reifamiliAris, (Mt pritiata -vit a pe-riculumßdoire addubitabunt. Tumhonejlif-fime exfurgens Augufia foror, exhibita ad-uerfus fatrem reuer ent ia, hocpropefènfii eJi locuta : 7otA quidem mente in hanc curam fimper incubutjff, vt delegatafibiprouin-cia,adeam normam conformaretur,gubernA retur^,qua cumfatri, tureip.maxime com-modaripojjet.quodipfum ft minus,quam vel let Augu. fiat er, for taffe praß it er it, orare obnixefe, ißius incuriA 'ueniam. ^^am mo-deßißimaMariAfatisfaJlionem, 'vtcumin-slinatoz/ultu, dextraiaclu acciperefefi-grtificauit Imp. conuerfa ad Senatum, coder» fereßßo, acgeflu oris, caufim ft apub lice corrt mendauit. Hiciteruaffur^sMafius, S.P.,^^ Belg.'verb'iStdilaudatA ad calu eueJla do-minA(quod/umam dtligentiam in remp.con-tuliffet)quammaxim(Ugratiaa egit. At que ita Senatus dimiJfsseJi. Solennis autem ca-remonia,e^ religiojA renuntiation 'is forma in a Jia , publicas tabulas referuntur.. quA emrtia chirographo firmat obfignat

R figillo

Dé k èb Vs

Jtgillo Augafialifubinde Imperator inui^tißi-ffWi ac glorioßßimus.

Philipp V s uer)) conßbrintim Alldbrö-gem,ex Emanuelis i Ltifitanorum Regisfilia, Belgarum Diciatorem conflituit.

Paucis ab hinc diebus linp.pröpoßto inß-ßensi Phtltppum F. in curia itidem Bruxella-na, cor am vicarijs, reiloribußueprouincia-rum,qualesfimt Pratores,^^xßores,aßcre-tis,(ß alij, relicjuijs bonorum atcjue baredita-tis cumulate ditauit i ^tranßnarinisregnii bonorauit:putaHi/Jgt;ania, Sicilta, Sardtnia» Balearibfts inßilis, America, e^noui orbis do~ minatu j denique poßeßione longe ampltßta-^ uit earum ßimmatim regtonum omnium, qua fibi z/elßdemtribuipßent, z/eltributum tontulißent : annuam duntaxat penßonem quOtidianis referuans neceßitatibus,qua citm ß, tum ßdelißimum comitatum ad pauciß-mos redactum ,ßßentaret, Necfolnm, ante fataletn illam fitam in Hißaniam profeclio-nem,Irnp. (wmemoria quidamprodidefut) ßatrem Vicarium reliquit lmperÿ,fed etiam fafceis, ac iugum reip. tanquam ccelumfeßdf int egro impoßdt Athl^ Herculi.atq^ ob id ei, quemadmodttm inanguratio proximeßcuta docuiti

' Belgicis. ijö docuit,titulum,ßeptrum, ^inßgntA Tfftpé-‘ rat or in, zielut multo ante deßgnato ßtccejjo^ ri, fimul in manu4 tradidit, ac conceßit ( 'vtt ipfius “verbis z/tamur)perindeacß ex hac ta difießßßt. In huntßne modum rem délibérât am perfecit conßantißimus Imp. (ßß cu rnunerum honoreßpremo ,ßtmmo etiam ctt-rarnm onere exonerauit : Monarchiaßudiü 'vitro abÿciens.,^od Imp.CaßCarol.r.P,Fi .ilttgu. ( Hero 'ts tanta amplitudine ^potë-tia ) memorabilefadlum, in tempore infl anti in prlt;eterito (ß tn conflequentifprafedio eo ma gis esi conflderandum,cjuoda tot fæeulis, “vj^ ab Lothario, Augtflorum ,id Chriflianorum flcit nemo. Chriflianorum (incfuam)nemo^ ^uippe Amurathes Turctts haud ita pridem dominationes,zgt;eltyrannidisCQnflantinopo-litana flimmam Mahumeto fllio itidem re-nunciauiti

CK’KG'LQ V. re publica ^priuatafio ßonte,zgt;tindicauimus, abdicate,famn . p vniuerflam Europaingenscotratiunt «pinionü mareflatim effudit. Speciatimpor-roex ratiocinatione “vulgari, dux oriebantttr quxfltones. Prima, quândprxcisè ratione ad-

B. 2 du^lutf

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D E R E B V s

ilttrA.num ttiam confulto acprudert Urtllud ipfumfectffèt^nec ne.Priori cauÇa lor^ gincjua amp;nbsp;ingrAuefcens imhecillitas corporis, tndtgnatio animi, ^faflidiu offenßonis GaIU-cAnA, velfelicitAtispotius, eßintegrx ad hue fortune curA,acidgentssaliapratexebantur. Secunda thefts in dtftceptationem altercatio' nem^ venitpublicAm.Âjfumebant enimuera quidam , impruderiterJine inconfulteft^ftbi fad am 'videri,pAtrem,filionuUo tjit rerum, nedum .ttateJirmA.ceu tironi rudiufiulodnfe ftiftimi belli negotium dare ,feque ajfuctn one-reftn imparem tanta moli tuuene profftn ex-oner are. maxime quo tempore exhaufiurn effet ararium , ^rls alieni plurimum reli-dium:quo iudicabantfieri zgt;ixpoffe,i/t aqua-hilis 'vetttsq^ gratia Caroli V. conferuaretur, modo ne noua etiamPhilippi variaretur. Con tra excipiebant, obijciebantf alf Carolum V.a corpore itaejfe affedum,vt non modo pro rogandi Magiftratus ,fid etiam -vita cert a Jfem omnem abiecerit:iccirco,cumfdium ha-beret adreip.gubernaculaaptumachabilem., ftquot; z^irtdi at ate, optime comm odafft rebusfuis. At que hanc poftremamfèntentiam eorunt, qui rerumfatum co^ouijfent, experientui „ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;temporii

Bel GIC I si nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;131

tetnporis confrmuait. ejttippe hr eue extitit triuitA curriculum,^filtus nthilnonprAclu regeßit;itaffiner far um ofinionum commen tu certui deleuit dies.

IN. A, nbsp;nbsp;ô foflcfUAm ah iterAto, redinte- tsf.

grato^ hello, nec font.Jul^3.nec Britannic a Herotdis interceßio, hellatores duos,mutuof~ tinaciter infenfos,noflros illosEuropAHeroAS adpacem retrahereulla ratione o^uiuerit.t andern diuturnis lahorihusfiraEli, vefubd reip. naufragium extcrraintuehantur, concordi-ammagno animorum defderio.recon ci hat io amho amjuirehant. Cum porro mißt la tr inclue eadere légat i, a Cafarianis, Carolus Lalanius Hannonia Prat. à Gallis ^Gajpar Cafalio prAf, Ut. ^orA marit.fummo loco nati, ef ei^ueßri dignitatefrupulum odiofatum cotrouerfiarum eximerenequijjènt, nec pacem plane conftituere: idfalte confecerunt, “vtNon. Fehruar, apud Vacculam , Samaro-h’tinisfnitimum municipium, quinquennales inducia fer ent. 'vtfibiz/J^ eiiretinerent, quidquid alterutrius iuriJdiFiionis, exaFio hello, vel Cafariani vel Galli yfurpafent. Ea porro conuenta, fde puhlica ac iureiurando frmata ,fcundum flennem promulgatio-

E 3 nem.

De rebVs

fitm^rAtA exftitere.pc vtvterrj, pacatorît/tuU i/icfßint parteis eadem ß'tpulatione alligaret,

MenÇe Martio ^andis a/peclu horribir lis comet A ad multos dies cælo hArent'isßper^ 'uulgo

•uenit., deterruit. quemßmulat^Carolus cof^exitßalßis opiaione humanaßis [inopuit) indicés me mea fata vacant.

Circa id temporis patefacia det eel af ell ingens coniuratio aduerfus Britannicam Re-ginamfufeepta ac confiât a. ctiinsfucrut Prin^ fipes hi:lîenricusT)tideleïtis, Fdal. Trib. mill.

Progemarto. pui cum ad ope Gallicanam re Ipicerent, profitebantur ciuile intefiinum bellum, ad internecianem Hera tfefuiffe ma-cbinatos. ojuorumpoßremi duo , vt confilia fidalitatisprodidtt cofiius facinoris, virple-^ heius, cum Peccaneherulo, Daniele, Stan-tone comprehenfi, conuiciifmaieftatis, capi-tepænas expenderunt. Vntss elapfissfuga Du-deleius, vna cum fat edit urn cohort icula, in Galliamtranfmifit.

Ineuntelunioin fata concefiit Trancifeus Venerius, Senatus Veneti Princeps, vir for-tis Ó'Jpeóiatus.adaiuem, etiamnum rempub. tramp;eiantemtcrebri (^non belli de eo rumores.

BeLGICIS, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;133

fidßtßtrrationes duntäxat 'uemebant. con- ~ fcindebätur enimuero leuitatepopulari, cjuod eo Principe ciuitai 'uicitts difficult at e Icibo-rffet, itaque fponfioniilU tergetninét (quam pr£ cAteris , dum Principatum ineunt noui duces faciunt)nonfietijfit. Illa ePi. Vt in ciui-tatefanSlusiufiitiamp;honorcoficruetur. vt vn-diquepaxexiflat. df necttbi procuratie défit fiumentaria, aut annona, Sed falfiam ifiam '^‘^^giopinionem-, dpftt»ttemaculam tantum nonfiibindefiumma fiiaintegritatedp Innocenti a diluitifiedgratiam, aucloritalcmque-, ' qua apud omneis in vniuerfiim v a le bat, fie-pulcro ficum intulit. Venerio (uçcefitt dein-cepsfiffragfi Sen at or um creaties,Laurctius Priulus Patricius, viraquecircumJpçSlusaç frudens.

Ilio tpfe menfie edidit vno par tu duasfimul filiolas Francia Regina, quarumvni obcon^ tinente 'is prateritorum annorum viÜorias., JuperbumFtcloria nomenfortunati parent e^ dederunt. altera Ioanna esl nommât a. quifi amba vitam arcio temporispunclo conclufi-runt,ficuti breuißimum etiam fuit viel or last um Gallican arum curriculum.

^ecuto Septembri R^lgis femel valedidto, R 4 vtraqut

De rhbvs

vtraqueßrore Leonora. Marta com it at •vna cum inflruLlißima claßeLiburnarum ex Cimbrorum Infulain Hißania,ficundo Au-ßrotrdfinittensEximp. Caro lut V. ^fedato compojitoq^ animo inßitutu ferßquens,non ßne admiratione omnium mort ahum, priua-tim deinceps vixit ,ßolusferelatuit,fiptisq^ Jußinisßconclußt. Ea, ociauo abPlacentia U-p ide, no amplius, Catulonenß in regione,pro-xime Scarandila municipium, abßnt, lucu~ lentißima Anachoretarum clauflra.

Pace interim multo anteprocurataßrma^ ta,ßabilitaq^, Parmenßum Regulus, nonßo-Ium ingratiam Philippi redÿt ßedetiam tn~ ftgniliberalitate recùaPlacentiam, (excepta ar ce, quam vßuealiquo reßruare ßbi z/o-quot;-luit) vna cum ztniuerß territorio recepit.

Sed nefcio quibus de caußs, /peciatim au-tem, ob zßrpatum Palicantim, deturba-tum deßatu M.Antonium Columnam,tum temporis inter Pont .^Phtlippum,bellum eil confiât um, ob noßnißramßfpicionem noua-rum rerum, quasmoliriRomaferebatur.Ea-propterDalua,Philippicarum copiarum dux, •vti2.peditummillia, ßfiquimilleéquités Cumanos in hoßem duxit,prima incurfàtio-

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I3Î

nerrußnoneyVerultts, TerrAcinam, AnAgni-Am,Acdeinceps Tyhur, 'uicum VArium, Algi~ dum, MApAÜA, muit A aUa oppidA occupA~ uit.inde AdorAmmAritimiLAtijdeßeHens^ efliA Tiber in A obfedit .ejUA,cum initio nee tor mentis expugnare, nee irrupt tong militAri oa perepotuijjèt. Ad extremum turnen deditione obtinuit.qui nuntius Romum Allutus, timorc Ae trepidutione tot urn 'vrbem perfudit. Te-rum D aIua tempore oeeurrit P. StrozzA. qui vnA eum CarufA Purpur Ato, Romum uecele-runte, mijju Regis PrAneiA, eu duum milliunt Aquitunorum peditum expedite delePiu af-fiiclx vrbißtppttias ihAt. quifimulut^jAuxi-liArium munum vrbunis eopijs eoniunxit.^ quAs PulieAnenfium RegulusprApropere eon-firipfirut, non modo Philippici exereitus in-filentiAm,Aeprogreffus repreßit, a/eruetiAm Ad eommeutus Angußt as hoflem Adduxit, inter ßpt is itineribus, quibus z/itA Adminieulu ßbuehi eonfiieuerAnt : it a z/t, non ineonßlte quudrugintA dierum indueius pAclus TiAluAt mißtone militibus dut a , poßremo Ne Apo-Um reuolArit. itAq^ in extreme indueiurußi-ritu, reeuperAtA nullo lubore poffeßtoneßA» Pont. eurA,folieitudine, ueimpendentiperi-culofoluitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;R s IN,

De r eb Vs

WZ* IN. A. JSpofteAcjua.m Gâllits,w^ Pont. nbsp;nbsp;Ferrario{ cjuemßuim in Italia T)i£llt;t

torem ejß 'volebat')fœdtis contraxit acfodali-tatem, ctimz/t Neapoliminuaderet, Me-diolannnt tentaretdeeratum helium quot;vitro ci-troqueredintegrauit,acPhilippum terra mari que inimictim ceptt, quafi Pentißcum pâtro cîntum tueri 'vellet. Traduxit oh id in Itali-am legtones duos ex Celt is Guifanus Regulus, put a peditum duodena, equitum quot;vero bina •millia. qui, cum per Injùbrum agro s it erface-ret, ab ilia gente nonnihil prouo.catio.ne lacef-fitus, Valentiumhofliliterexpugnauit.in Pd cini ripa,ac Atediolanenß ditionefitum o ppi-dum tllud,naturalem ac legitimum agnofit dorntnum.interim Philtppifœderattis ePipo-pulus. yfurpato autem Valentio., ad ctmnem cafum, tanquam prouidentta quadam, prafh dtumfirmißiwumimpofait. Smul 'vero, qua fere tempore officiofam Philippo Italiam Gui-r Janus infeflahat, Artufiorum ditio excurfio-nibus Gallorum 'vaflatur. quippe circa Epiphanias , altenifimo hiem 'ts tempore , vt lAuacum , fiibornatis infiruciisq^ 'velitibus, perperam tentauit, hoft 'is ab inani ßeinfu-fsrem verßiSf Lenfam, med,ium i^ter Infu-lam^

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;134

lim Atrebatum cinitatem , municipium vi cepit, diyipuit ac incendit .^jnde ah act a, in. numerabilipræda, multos dies in en regio-neturpißimeperbacchatitsdnPicnrdian'^ßtb-. inde repedauit^ nt que it n quinquennnles UIa inducin,quasfilennt uotofa. cl as pnclMq^ nn-lt; tediximtts, non toto “vertente nnno refcin-duntur.iccirco nltercntum etinmzgt;ulgo eß^nc dißceptntum neer rime: aster Regum, periurh pnclionem religiofnm asiolnf/et. Rntionnbn-turproßiA qui/quegentisglorin. niter nlteri-fncium probnbnt, 'velimprobnbnt : prout ftgn nlterutrum ernt nnimntus. Ceterum, qMn Gallus exercitum in Itnlinm trnnfrni-fitnt, quia Vnlentinis., Inßubrum(ocifs, leuifl, ßme trritnttis jOjini intulernty quin Cntun-fttsexinßdqs ßlicitnuernt, Lenßm expugnn taWydireptnrnq^ combufßernt, Artußnm ßnm~. ntnferroq^ aanflnuernt: deniqueprior Inceß-' rntync cum telofuernt, priußjunm n Philipps, non modo inflrumentn belli pnrntn nonfuiß ßent, ßd ne aperte qutdem perturbntn com-^ pofitionis indicium vllum aaßinm appn~ ruißet : Poßqunm ßn^n rerum prnßentium^ cum tnßquentihus compnrntione , ec~ qfiid occulte hoßis non hoßis mnehinnre.^

tur^

De r ebvs

retur,teni^orii vß compertum c?i, exittu fiignii vniuerpi, acdijcrtmtnarerum Galliquot; canarum docuerunt,colla.tis litigatorum cMquot; fisÇ 'vcliufio Deiiudùio ) fani, (ir nentriM fartù arbitri gt;nbsp;deprouocatorefintentiam tu-lertit. Compoßt a,conflit ut ßmelrep. t^uid-qtiam agi per vint,nulla antécédente tniurih minime duile, vrbanume^ eße indicant es.

Jldenfç Martio Philtppus ex Pleumofltsgt; •vxoris inuifinda cauflajn Britanniam traitquot; cit : partim vt eiitsgent'ts animos in veterri-mum ac communem hoflem concitaret, itiquot; flammaretjj indignitate rerum, partim 'Vi pecuniaria ope abs Regina contuge adiuuart* tur,

IntereafecutO! Aprili, aperto ^arte,ac vi armorum, P'alf«nariam.,d^Cbariolum, 'Taa-rinorum oppida,nec exigua, nec ad res opretiquot; dits incommoda,, dum expugnant GM, diquot; uerfa ex partem Sammtcu influltauit Guifr-nus,eo confllio, 'utNeapolim aliquando invader et: mora impatiens, cum multum temporis in Flaminia obduxiflèt, amp;nbsp;Pont, magnifi-(OS pollicitationes inter cafa (cjuod dicitur) dp porrecta expebiaflflt. ipui cum irruptiont militari Campulum otcupaflflet f militij^ dirtquot; piendum

Be ICI CI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z55

piendum dedijjèt, Ciuitutulum continuo ob-Çcdit. in colle id elißtum oppidum .quo eu de-lectiofortißimorum militum pr^eßdio Sfortid Sa.n£taflorui.,ziir domi milititsj^ cUrus ,pro-pugnddx eiwfintionis cauß, efl introgreffia. idqttod tantAContentione nbsp;nbsp;vir tute défen

dit,contr a tormetorum tempeftAtem,Aller um infultui,vtpoH trAnßnifßcs treis, mo-nAdeAmplius, dier um hebdomAtes, defer At A expugnAtione GuifAntis, non minore Accepta rerum detrimente, quum nominis dedecore, lt;^AflrAmouerit, ^udvufu conclAmAritßmul ^fccit, inßAre DAluAm, ef cum inflrucio exercituSAnélAfioroßppetids ire. mult a que-ßtis de Pont, quodneepA^ÎA auxIUa , nec mu-nitionem neceffiriAm (ficuti receperAt) tem-poirefubmißjßt, itAque GAllifubindein LAtia ^ttfirApoßierunt. SiccontrA, multas ob cau-‘ fas, AcpArticulAttm ob virtutem AcfugAcitA-tem ducis,nec no AUcritAtemßmmAm, propen fionem , ACfludiA NcApolitAnorum adfuot Ures,pAtriumq^efendendAm, GaIUcus ille conAtus irritus exßitit, cum pAruAAUt nulla gloriA Aufpicis,Aut Uude manuum.

Philtppo interes, quem trimeflrifere Ante tBelgio in Anglism trsnfnifife diximtts, id falici'

De r e b Vs foliotante, [i in familUritatem P-^ Brit .ßudiojeinfinuante,7 .Id. lun.Gallis bellum terrA,mari^ Britanni itideindixerunt-

Bodemmenfè, loannes Lufitanorum i'/yßippone extremum ojitA mortalis dterr^ claujit, (juinquagenarius ,poßquam tlludrt-gnum annos tricenos quinos adminiflrajfet'. Brincepsßngulari benignitate, pietate,in otgt;^ neis gratioßüßifcejßre habuit Sebaftianun^ trimulum infamem ,nepotem put a, aepoÜ-humum, quam fóbolem unicam, prima ata* tis F. loannes reltquit.

Becuto ^ßintili Philippus urgente bdlo, adfuos Belgm tranfiens, lt;ß coniugem int créa in Britanniarelinquere,^ militem,imperator emd agere exereitus, compellitur.

Sub id temporis item Florentinareip. Bit fi Senam, una cummunicipqsomnibus, qii^ inßdeofficioque eatenus rettnebantiir, corn-pefationis in loco, Of ratione/i(mptuum,quos Senenß bellofeeißt, except o Herculis porta, Orbitula, Itberalißime conceßit.pollicens etiam infuper eidem reliquam earn ditionem, cum primum in fuam poteßatem redegijfet. ea tarnen lege condttione,Zft Populinatum herulo ßta pojfßio reßituatur. quemadmo-dutn

BÈ LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^6

dum pro re nat a praflititFlorentintM, ex tonnent ti nihilominw-, Ulius ditionit aliijtiidjibi re^èruansàta^^ tunc tewporisSenatis domina tionis titulo eii amplificat its.

In illud ipfitm temptts inadit, ut in uni-uerfoBelgio annona ingraucjceret,ac extrema frumenti cantos ad alicjnamultas dieru heb-do mades perßfieret-.icctrco uero anxitim vul-( cum iamfamesyciuanecel^ttate nullum elt alitid malum intolerabiliu^, hominesfli-mularet ) folito concitatiuspromifcueaccre-hromotum aliquem,periculum, difcrimen ci Utt at lb us comminabatur. Procurabatur interim , quoad eiusfieri, comportariq,poterat *irndecunq^ ciuibus fiumentum per cur at or es praf. que annonafidulo ac diligent er.defigna banturtejfera'viritim. Sed multo angußior erat delargitio, quam vt inimani bominum. bulimiafUjfteeret. Inclin abat igttur iam planeres adfiditione, fubtumultuabatur paf fim multitttdo popular'ts,perfi alio qui,ad cun ilapraceps. Hteporro, tanquaex inopinatoi Deusapparuit. In Bathauorum infula appu-lere C C.fimulcQrhita,pleni)ijrumao,triticoi ßligine,exDacia,ßyOrientaliGermaniaOcea nea^ ita^ numen coeleße pecttliari quodam be-neficio

I

De rebvs nefîcio multas mi fer or um mort d Hum des 'uita rejeruautt. ^uo factum est 'vtim-fortato tanto commeatu,ds'florefientemeJJ(t ficut ante defeceratdtu tuncjegetum cofiA lu-xuriejf^ effet, dr fortaf^tsperiffichoregia am-flior À Jaculonulla illicfutt. cf uijjfe horreso-mnia (}uapauloante v.dcua exhaußactuee-rant} humants altmentispoßmodum rcdutt’ dabant.

Phi lippus int créa, dum nimia cjuadam co-ßdentia,prope dicam temer it ate, Gaili.ne fecia pat ria, alien urn appetunt regnum, ad Neapolim, Mediolanumj^ {vti dixtmus ) ß-mul affinant ,ßtmmopere gnauiterj^ conten-debat, expropinciuo Belgioin Pranciam : quo ßc hoßium atidaciam ßangeret. O b id,fubpo-ßeacfuam Belgarumf 'uorum iußum exerci-tumcomparafßet, fr Teutonum auxiliarias copias Epißalmateeuocafßet, iaPtabatde in-dußria expeditionem Rhemenfem. ^parti-culatim MoÇoream nominabat Effkorum ci-Ultatem inimicamfn Mofa ripafit am. Cuiut rumuficuli credulitate nimia cum non minimum percellerentur commouerenturjj Galli, Mofareates fratres, f/Rhemos focios, vici-

diligenter communierunt,int erim cite-

rtorem

Belcicis. /37

tiorem Picardiam neglexerunt. iffà, oc-caßone fhilippui, eo, quomAximeintende-bat, facile feruenit. Coniperto enim, San-qutntinum, Veromand»orumAugtßam,qu9 pracifire(piciebat,perexiguo praßdio tenerit Marianum verfm exercitum ( cuiproRe^ praerat confobrinui Allobrox ) emittit. qui triduum adillud oppidum intra primumla-pidem morattts, extrudit interim equitum turm as f expeditorumpeditum cohort eist vt Recorium tent ar ent Gallicanum municipium, inter Mofaream Marianum medium. Interueniunt interea euocati 2quot;’.utoni mi Utes, zßjue eo exjpellati.hi -vt comparuerunt inuaditur magna celeritateGuifa. ad earn per noSiatur- Poflridie Tjero ante lucem, diluculo equitatu omni pramijjo, 4-.Non Sextil, ex im-prouifi totum deinde robur exercitus, San^ quintinum mouit. Circa quam 'vrbem gt;nbsp;loc9 per met at or es caßris delelto,fiburbano occupât o,nee non propugnaculoflumentano,quo(l «rat in aduerß ripa Sabis non exiguum,poti-tus Allobrox, pluteis dißoßtis , tormentis^ admotis obßdionem adornauit. ^uam rem odorattss eins prouincia Prat. Halmerotes, illicoßx equitum turnt at accerßtfgrauis ar-

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S matura

/

De r eb Vs

tnAturA treu leuis tot idem, âc peditKmß^fJtt cjutna. quib.coptoltsßtpAtw Acer-, AnimoJttsjj GaUiu , ß fortunA commßit. ci'tmcjue tribtt-leis 'vix düzirgeri recenttßtma obßdione inte Ilex ißet, no^uAd obßjßos trAnßuolAuit : cum terttA P Ar te CAtAphrAclorum ecfuitum, pe-dittbus ducent 'is EjuinquAgintA. Relicjuume-tjuitAtum, Ac omne. ferepeditAtum, pArtim Animorum defeciio ,pArtim dißiplinAmili-tArisconfufto ab vrbe,ßoc^sj^ßetlufit'.Situs aU tem eius ed ißiuf'modt.^^A tnSeptemtriones ße^lAt, Alluiturßumine SAbi,(^ CArneracum ImperÿfœderAtAm ciuitAtem, nonoindidem mtlliArio,hAbet .Ameridte^eroforum dißAt» e^uin^^ non Amplius milliAribus. Ab ortuSArt-ijuintino obielta esi GuifÄ , psri fere itinerd interuAllo. Occufum quot;verfus efi PeronA, adSA-btmitidempofitA, feptem remotA milliArib. tri A Aque GAllicAni municip^ oppidu.

Nec efivrbs HIa ejutdeexigua,Aut imbellif. VeruntAmen opinionem eittsfr mit At is demi-nuit fulminum( qutbus hAcferreA tempeßai •utitur) iAciusAc violentiA. Alicjuurtto 'uero pofteAquA eo loci cAfrAmetAtus eil Allobrox, nititurePeronA egreffus cumßgnis js. Dau-dolotus GaUus nobiltßimus, ohfeßisßppeti-Asire,

I

B E L G I C I Sgt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I3I

ire. qui cautcfilicitej^ ■^trrimattts atniiA^ ges, unfruéliu 'viarum, num qua, in Uho-rantemflationem pcruaderepojjèt ,fimulatq^ in Burgundiorum venit conl^eciunt,nullafere moleflia,frofligatui tertiamfiqnorum farte amittit. Bed quia hie in Bttrgttndtoru men-tienem incidimm, frafarifimel libef) eo nomine foflhae Bhilipfieas copias, parte sue ac-cipi a nohis quos ipfos hactenus Cafarianos (Car.s .Imperator e ) appellauimus.Philippus enimuero ex abauia ab antiquißima Aeduorïi profapia oriüdus MaximilianiAuflriada i.eo nomine Imp.abnepos legitur. cut Maximiliano,olim aliquando MariaCaroliilliùsl'ortist nouißtmt omniû eius gent is, Reguli,fo la hares aeßia nupfit.zgt;ndepoßeri. Ducatu Ulo, me liore parte Belgq infè deuoluta, Außriada nomen tdem participant, ^titulum Regniad-hucferuant -.imoprißisAedua familia legibus etiamnum xituntur,ac 'viuunt.

- üec x/ero latebat Gallorum Regem , quam par um praßdqin obßjfa iam vrbe eßet, prater illafupernumerariam manum, quampau lo ant eHalmerotes cafu introduxißet. quini-mo Tjidebateo rem ejje dedu^lam,modo labo-vatib. auxiliari 'vellet, toto exercitu opus eße,

S 4 neeenin»

De rebvs

necenîm aliter 'vrgeri hoflem, caßra opptt^ gnari, obßdionemg^ difpelli poße. Eaproptet Mag. Eq. Gallicanortan, ‘vtcunque inßrtt-élits P ar at w,deleft o comitatuftipatus., alt ! ttmßmttlansamp;ignotamperßonamhominii ! muttiatui , 6t ld. Sextil, cafira Philippica diltgentißtme explorât ßtum flatûmque eorum 'vnddque curioßßim^perueßigat. qui poßquam comperit, equitatum omnem in citeriore amnis ripa conßßere , trans Sabint pattcas admodum difpoßtas eßßpedi-tum flationes, conßliumrci gerenda acßent honam cepit. it a vt Halmerotes, ctti ßuam de-liber ationem-, deintroducendoßbßdio, ape-ruer at, pcrfoßano^urno labore cloaca, (qua clanculum ad 'vrbemtranfcurrerentßocij, ea ratione hoflemfaller ent) aduentum auxi^ liorum auidißime exße^aret. Eiduo igitur poßquamfagacißime o dor at us eßet,ecquidin caßrisageret hoßis, ( qui dies D. Laurentie erat dicatus ) adduxit copias omneis Mag. Eq. put a i6.circiter millia peditum,ecfttitum njerb quatuor zgt;na cum tor mentis quindecim ad deßinatum infidijs locumßmul munit io-nem immenßam, (prnaueisfluuiateleis,in cuf~ ribtisßecum 'uehens.itaqueantelucemmulto

matte

BeLGICIS* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;139

Wine in diuerpi fluminis ripAptperbe conß-ßens zrtbrAre teli ac hißai’. minAri infultum (Aflris; inßire deltberAtioni : milites nimbus iMponer€i(os^ficundoflumine in vrbetranß wittere: dem^ nihil intent Atum relin quere, quofle nouù pr^fldqs obfiflos tribuleis confir-mAret-Delibitur eu rAtioneDAndolotws, cum leclifltmA cohorte militu, fpeciutA nobili-tAt 'isiuuentute, inAdoptAtAmflAtionem. Ce~ terumßrAtAgewAte illo GAllicAno Animid-uerjo, Burgundt reliquostrAnfltufAcilepro-hibuerunt,^ diel 0 citittsSAbim trAqcientes-, receptui cAnentem ac tergA vertentem ho-ßemperfiquuntur, Au^ore, confluAflore, dr pm pe die Aperfect ore eins expeditionisEcmoden-ß- quifimulAC wdit, infflentihwfocijs ,tAn~ quAwetu perculflimGAllüjpAulAtim cedere:eA dere Allobrogem, Regium LegAtucertiorem reddens gt;nbsp;dr Admiflo equo primusfertur in At~ tonitum hoßem tertioferè À CAflris milliArio, quA Forum ( commemorAtum municipium) iditur. Ecmondenßm 'vero ,primas iActAntern hAflas ef peditum Acie,celeriter conflqui reliquiae equitAtus iubet Allobrox , ne forte ßibßdio deftituti Burgundq pracurflres , ah hoße opprimAntur. quem tAntAperfudittre-

S piditio.

De r e b vs ’

pidatio, vt prdceps ac imrfyodera.ta, contentio •vlîgo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;certAtim inpropi/2i^uunemt(i*BAi

xontra neu nituntur équités GaUicani) focijîfum-hba^^'quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;amp;nbsp;confufionis vniuerfx. Anfrm

’ pYAcifiprAbuerit. Peditcs enintuero inter citer a Abfuisequitihtts, obteri/è,Acperturbari, txclAmAre.^^i^fiSlum efi, vt interrupt a di~ fciplinA militAri, nbsp;nbsp;perturbAtis ordinibiu

CAllorum^neprimus quidem Burgundiorum infultusperferretur:amp; dißipAtoru, Acfigni, or dinesdefirentiumilitumßirA ^immA-nisßeret cides, vt UtepAtenscAWpus hoßili eruore rejpcrgeretur, ^inoccifione, cIaac^ hoflisBurgundijimpunegriJpiretur. Fuit por ro GAÜorum flrAges 'vulgAri fAWA longe minor. nee enim necejjè hAbuit 'vi^orinhAßarn «bßcientCjAut pArum vel nihil refiflentem ho ßem y A prim A velitAtioneßAtim digitosfit ßollente, fer oei Am fuAmfAuitiémue ebullire. JldAnebit igitur ocuUtorum teflium,fortißi-morum fcilieet militum,quipugnA illiinter-fuerunt, teflißcAtio fempiternA,duo circiter milliA (ß quingentos illic concifos eße : Bed in hisfummo loco nAtos GAllos-.quoru cApitAfue-runt.Hi,IoAn. Anguiinics, NAUArrAiBegts ßAter,TtiroProcomes-.AiAg.Eq.nepos, CAm-pode-

Be L GI c IS.

140

podemriui, Guro, GAlanus, PlenotA-, Gelotts, AC multi Alij. CAptiuorum AUtemprincipes no minAtim etAnt.MAp;^. Ec^.totiut GAUicAni ex~ ercitusfnmmAritis dux,glAndulA plubeA.funt-mo infemorey/ècundu n At eis, trAtccitts, unA cum duobus hberis.Montepenfirius, cjui in ca pite vtdntts Accepit, ^LungAuillAnus Reguli. RAnéiAndreas Uli. Ul R. Ludouicus MAtuAni Regulifi-Ater. pAjp’Uc, CurtoniAtes, Genom a-tsus, Rhen Amts heruliss, Tcutonicorumil. Trib-fidulcs RegAles, cucti ccfueßri dignitate ubRege honor Att.pratereaRupefocAltus heruitte. Obignintis,Merua, Birones duo,Mon tebrunus, SAn^iierAnus : du infinit a peneno-bilitas. cjUA inßituto uolentes inferutre, ex co-pofito reticemtts.AppAratu belli 'vniuerfe mu-ttitione,tormentis, dp Impediment is quot;viUor potitusfegna militAria Adumu omni a exhofte cepit, deni^^, opimAfeoliA report Auit.FugA ni-hilominus elApfi, prater e^tAtus meltore partem , amp;nbsp;gregariorum militÜ pedeftre multitu dtne,TJirtprincipes, ifiamfortuna iniuriAm declinarut. AmbArrtts ac Momoranfeinus Reguli, Condates Princeps, PiAuarrai Regisfi-a-ter, SAferrAnusherulus,efeBordelio cu relicjua nobiltfeimAtri. ^tg^ hinc li^uet^ojUAtafit Galli

S 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;can an»-

De REB vs

nobilit Ht IS hüben as. qundoßmulin Itnlf' am mnlta. imagines Guifinum ejjent fecuta-multifimul apudRegem, aj)udReginam,aj)nd liberos Regios, Ralatiniserat minißer^s ojft-cysj^dediti,aßidui clientes,rurßss multi Rep. trAiiAbAnt,prouinciasobtinebant,ciuitateit regebAnt ,praßdiA cußodiebAnt, Arces defen-debAnt, ac propugnAbAnt. nec pAuciores tarnen interim in Belgio fub Regio legAto milita bAnt. Ea propter interrogAtusRuÜAnusRegtc-lus, f cxaHo fere qimjuennio in ar ce Hefdi-nenfab Allobroge cAptos ) quAnsm rAtione, aut dißiplina bellicafiducia, tot tAntij^^Hero-es Arci exigua, nbsp;nbsp;infirma fo concredidifient?

fiilfi, Argutej^, qui A (inquit)his GAÜiÂfAtfu-perq^AbundAt .Burgundiorti verono 'viditur quinquAgintA illo ipfi in cert amine interqjfe. Hac Autcm illuflriarem ’viStoriamnullAali-tm ex GAllisfibi pep er it AuflriadArZfAmilia: vf^ Ab Rege in Èhe riotropheio adTicinum ca pto. hAcAugufla Vet -omanduorum, ^AliArurn G allie Anar urn vrbium expugnatio,( vt ofien demos}fubfecutA efi.HacPhiltppi res inltalia fiecuras reddidit ,1-Jacindidem Guifanum^ exercitumin afifiu^Am patriAmreuocAuit ac retraxit.Hac demiqj ViftoriAfecit^ vt Philippi au^ori-

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;141

AnBorïtas ^grAtiA (quibtts/ùntmeapud(à-esvalebat) mAgnumetiAWpondtis Apud ex^-feras hAberent nAtiones. mAximg cjuod iuue-riAli At At e,quo d Ah ipfo regni Aujpicio, for-tun Arum initio, AC nouißimc, quod dir o rem mult o prAcUrifime, acfummu cum luudegef firit.quoprobAto,confequens fuit res TrAncia vAciU-Are, quodummodo iAcere debuijf. quippefi BurgundijilU tAminfigni ziiä:oriA *utifciJfent,ActortunAmperfequi,Adfiimmas Angußias (ficuti poßeA uliquAnto expertum hÀbuerunt ) Fr And Am uniuerfimfuerut Ad -duFiuri.non Affect Am modofed etium zgt;irib, pœnedeftitutam. ContrA hubebAt etiAmnum firmißimum exercttum, ac zgt;itïorem Philips pits, ex^o. Acerrimorum peditum millibtis,e-quitum 'vero 14 ferè conftuntem. in bis le-dißimos, exercitAtißimoff^ duces. MouerAt et I Am ex Aeduis Altéras copias feer et o verfss Forum Segußanorum, NicoUfis BAropolyuil-lAnus, quodAUguflum municipium (Lugdu-no, decem non Amplius difluns milliArtbus) AllobrogicA iurifdiBlionis GaUus ium pridem teneb At. At dtutius in VeromAnduiscommo-rAtus,quAm pArfuerit, Philippus reigerenda pulcherrimAMi occAfonem, nonfilumFrun-

S i da.

De r e b vs

cîd, ßd ettAm leges ziniuerßofgt;rofgt;e dicam or--bi,imponediiamîfit. C/tteru.quiA vtpluriniit late un t Imferatores, 'vel expertißtmos in hel-loycoditiones acdtfftcttUates hoflium : idcirco •vfi. uenit, vt oblatamp; opportunitates conficin-darum reritfimtdeuanefcant, acpratcrfugi' tint. Vtcun^ est,in promptu est,in iUo Sançpn-ttniano conflittt, Gallos tatum non pro rc nu-ta damnÜgratte accepijjè, 'verumetidapéritif-ßfibi deinceps ianua malorum, ^mare guod-damlaborum,ita 'utambigi iuremerito pof fit:num t^uado tandem Francia adprißinum de eus acgloriam refloreßat?

rhilipptis interea CameracumprofeÔius,fr mulat^ latißimiim nuntinm ßiustantAac-cepit Viclori'a,. Fernbruchtum herulum, propinqtiuillicû accerßt( is legiunctila auxiliei riamimtjfu Regina,put a peditti milia qnater-na, nbsp;mille eqtes adducebat)at^ his rccentib.

auxtlijs vxorijsflipaîus, alacn animo adea-ßra contedit. Contra Gallorïi Rex, turn forte Compedÿ ßßttabat,abSanq^ntino quatuor-decim,ab Lutetia uero dupdeutginti miltari-bus audita ifia in opinât afuerum clade,(ßin-iuria,mirandum in medum initto edpertur-hitttisaçperçitlfusd'orrocuàfènfib.admetcm

rtuolut-

B E L G I C I Sgt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/4Î

renolueretur, ac(neceßtäte it a faß ul AnteJ a-uocatustLcogitandAmoleftiA, reuocAreturud dtgnitAtem cum public Am, tumpriuAtAm,di ltgt'nter,conflAnter,ctrcumf^eclejj, e^UAtA celer it Ate , nbsp;nbsp;quo Ad eifci Accept o tAnto ojulnere

ßeri potuityprAßitit'. ac nutAnti regno proße-xit.oppidu continuis lAborihtts comtnunijt,^ dßofitis prxßdijs, excubß, cußodqs, vigilyp queßrmAuit,z/ti quAque infirmA, AUt periat-its obnoxiA quot;vidcbAtur. AmbArro item Di^A-torinouorum hAbendorum dele£tuum,^mA iorisconfiribendiexercitui, ApudLAdununt negocium dAre. GuifAtiAm mAnum continuo ex ItaUA , diplottiAte reuocAre. AuxiltAÜel-uetiorum , 'veterrimorum ficiorum acfiA-trum Accerßre. Twtonum Regulos nonnul-los eÙAm, quos dudum ceperAt Amicos ,filici-tAre, Feeder AtorumFrAnciA opem implorAre. denique compAtAre ornntA, quA ejfent Adobfi-ßendum rcßßendum^ neceffAriA, nbsp;nbsp;(quÀm

latepAtebAt officioßi GaIüa )militemßumen-tum,munitioncmq^ belli conquirere:ACßeciu-tim immenfumpecunia 'vimgrAutßimis edi~ Flis,feuere continenterq^ imper Are, ^per certos quAfiores cogere.AC dum ipfe bis rebus va-cAt, interim Re^nAm, 't/nA cum fuo gyna-cioAp

De rebys

(io ac comitatu PAlatino, Lutetiam antAnda-re. adconjirmandos illiwfopuU animos : tjuî fugamparare, amp;nbsp;de vertendo folo cogitarefe-gt; rebatur. Eaeli popularis/^uadaleuitas. Phi-lippum enim,for tun at afelicitate abut ent es, in fl ar Ehymelicorum ac Xyflicorum , modo puhlicis conuit ij s ac ludibrio cofciderant Par^ rhißi.^ui nefcientes,quidfertts 'vefer inter-dum vehat, 'vt ante a in infolentia exfaltaue-rant,it a tum quidem, ‘uelante tub am, trepi-dabant.Fit enimuero cum plurimum, utflub titisi ignauia itemflt coniunEta, ignauii facile z/ertatur color.'Itaq^,quodfacile eil iw-periuminbonis,acperfeofficiofis, Rex vireis facillimeflna reparauit, impendentibiu dif-fcultatibusfaltemprouidit. cuifila Lutetia ter cetum millia nummùm, vitro mutua de-dit at obtulit.

Verum (vt eo redeat oratio , vnde paulu-lum digreffla ePi) fecuto biduo relatus certo in obfejjam vrbem nuntiusfociarum ruinaruw, fummopere ter ruit defenforumfolitudinem. qui fane ob earn rem precibus inflare non defl-Kebant, vt è Foro tribules ,foeijfl^, qua fola eX partepoffent,auxiliarias cohorteis,fibi in extrema dijficultatepoflt'is, continuo fubmitte-.

rent-

Ï4Î ïènt'. iTic Porenfes.dnta temporis opportutiitA te,trectntos expedites fulminatores prsipro-pere extrudunt. Sed illi ipfiii Burp^ndijs tem-perius conppe£ii,interciptiintur de ’via, ito, 'vt deHotAillitts meintis terttA duntaxAt pars in-trA prafidium reeiperetur. atojUe idauxilto-rurnnouißimum exflitit. Subpofiquam au-tem in caßra Philippus 'venit, cum ante a iam. cuniculos egißßet Allobrox, fat alts parabatur BanquintiniAnorum oppugnAtio. Eapropter pramp;firuciis pluteis, tormentorum ordiM difpoßto, per longißimum terra Ambitum ( porta nimirum D. Ioannis ^ijßq^ adflumenta-nam}i2. Kal. Septemb .inchoatumfulmen to-tos ßx dies continent er est iadlurn, tanta vi amp;nbsp;pertinacia, z/t turrihtis deiediis mœnia ruinoßa, nuda, ac concußa relinquerentur.irt extreme autem tonitruum [piritu, cuniculis., tribusfimul ex locis,incenfis,in ruinis euerßo-rum propugnaculorum pars aliqtia defenß-rum aut abßrpta eïi,aut interqt. interim tarnen , cum parietinarum angußia aßiceren-tur, fic'vt etiumnum oppugnator difficulter afienderein vallumpojßet, Philippus ad falu-tem reßiciens rnihtum, caute.,prudentérque txtremam irruptisnem in poßerum diem re-ieeit.

De r e b vs

îecit.t^uam non unie tent am t.quam t^plnri-bus torwent 'is tempeJlAtem condupUcaßet À primo diluctilo, nbsp;nbsp;nbsp;adhorAmficÜdAmpofl-

meridiAnam , ’vehementißtme conforta ßdmrne ruinaspAtefeciJfet. Tum demumpA^ rAtos, inflruêïof^^ milites, tripertito in expe-ditionemifit.lfA^ 'üno (^eodetemporispun-ilo,tribusfimulcxpartibas, Ttutoni, HißA-ni Belgu permißi,Ac Brit Anni, non minore A~ nimorumferitAte^ cfUAuirtutein propui^nA^ tores inuAßerunt .quos, non Ampltus, Soo .fuiß fcy^fidemultornm, amp;nbsp;H Alm er ofte ipßus ex-cußtione decUrAtur. quAmlibet inter milita ordines verißmile fuerit ciuium AliquAtn manum Aut inflAtionib. excubAße, AutteclA, AC lAre'is ftmul cum prafidio defendere 'voluip fi. Sed breuis horAria fuit ilia defenfio. ini-mo ßAtionem plerique fere omnes deferueret prêter üAndolotum amp;lArnAcem,qui ^ifque uliquo z/im ac impetum Burgundiorum for-titer fufiinuerunt. IgnAueporro ac timidefe liAbuerunt illi,qfib Delphin Ateflipendia me-rebAnt. hi omniumprimi, ac flAtim loco funt deiedH,nec exemplo ac conße£tu ducis ,fedula Acriterß^ fiium ac pAtrix. decus. defendentis, AUt incitAri Aut retineripotuerunt. ItA^ zgt;n-

Be LG IC I s. 144 àicjtie {imulirrumpetihiis'ßurgundijs .fit ingens militum ctnittmj^promi/cue clt;£des. Si tjutbits interif» iucis z^fisrA dedit vicior, (z‘t dedit plurimis} hos viuos cepit. nbsp;in his ante

omned, Hilmerotem Dandolottsm, quorti ficitndus percallide poftmodum effugiti z/ir (^céiatus profiel o, z/t t^ui tam tn tolerando hoftinm injultu,,acftationis dcfenftone-, quam fag‘teuentu fortitudtnisdudicip, (^rexcelfi Animipraclarumfiecimen oididtt. Incapti-uiiprAtereafueruntlarnaces, Sanr erntts,Htt-mus,Garda,Cuzitts,Molamultialijpri-mi ordinis viri. Atq^ eopai^lo ob nimiaquan-dam inconfiiderantiam, zgt;el infblentiampo-tius, (quA animorUm zgt;itia Callisfere/pria^ peculiaria,atq^anatura infufii z'identurejje) qubdiempeftiue earnprteßdio, quanto optts e~ rat, non firmauerit, non modo Feromandsta. rum Augujiam, omnis eitts^puincix maxi-mam, ^locupletifiima, ami/it Rex Fr and a ßdeodem pene er rato, iriconflidu Legat i at-que exercttus incredibile damnumfedt. Ctt-terum quia hac ip/a zjrbs in Somonenfinm ntunidpiorum numero necpofirema, nee in-fma cenfenda eil, l^qua de poffefiione olim Burgiidios Gallos ar mis diu dtfieptajfi,Ut

tern

De k e b vs

ter IS ell promulgutunt ) minime alien um vÏ^ äetur ab inßituto, controuerfiarum fontem originem diuturni belli, paulo alt ins repe-tere,at^ hoc lociintertexere. Resitahabet. Carolus VII. eo nomine Gallorum Rex cala-mito/o difficilij^ bello imp lie at us,quo d aduer fus Aeduos Britanos gefit, nbsp;nbsp;meliorepar-

teregnifpoliatus, cuius titulum {etiamnutn ' Britannicis Regibus ab illa •vfque tempeßatt communem ) inaugurai tu tn vrbe Parrhißo-rum Henricus ri- Britannicuspropalam ar^ rogarat,magno cum fio tum Reip.hono ,fecit tandem cum Philippa Bono Burgundiortirn ^egulo (ojt Paulus atteflatur Aemtlius) ado-ptatißimam pacem.idÿ^ apud Atrebateüi anno Uber tat is Chrißiana i4ilt;,.hacfurnrnatim eonditione.Vt Sanquintinum, Perenam -, lo-fedum,Ambianum,Abbeuillam, alia oppi-da amnenßa, velad Somona ripam (guti di-ximus) fita,Philippusinterea^eius legiti-mi nepotes mafeulipoßiderent, donee earn itt-rifdiètionem velipfi ( Cdrolus P' II.) vel eiut ßicceffores quadringentis millibus aureorum redemijfent. ^uo decedente Ludouicus Ü-Caroli F. atq^ h sir es ex conuentu, paria feeit.

ex Aeduo redemptaßta municipia {quanta diHutn

Be LG IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^5

diBum eßpecunix ^flimattone'jßudioße recu-ferauit. ibi Philippins mult a eß de Ludouico oiueßtns.Primum quinquennio Amplt»s,indi-gnAtionepAternA eieBum e curiu Ludouicum fe mAgnificeinAeduis Aluißße.eu deindefeßlen dido comitAtu, AcmAgnofiimptu inpAtriAm reduxtße.fi pr At er ca ingentem pecuxiAm ex-pendiße, quodiediAdemu ei eßet impoßtumt idcircogrAtitudinii ergo, ^ÇAnBeLudoui-tum promißße ,^fipArAtim inß recepiße, quAmlihet ßenßonipecuniAriA fAtis eßet fu-mhilomintns commemor At A iu~ rißliBionisßperßiti Philippo fuißl indultu-rum, (ßloco Acceptiheneficqconfimili liberA-litAte hoßdtAlitAtem Aedui compenfaturum. Excipient igitur hAncipßtmquerelAm CAro-lus Philippi F. hellicoßus Atq^Acer, dump Ater EftigugrAuimorbo detinetur,AnnoßprA mil leßmum quAdringentefimußxAgeßmo quin-' toLutetiunA AdmceniA z/ßq^ ingenti cumex^ ercitu contendit ,foederepriusinito, cumCtt rolofiAtreRegio,cum BritonumRe^lo,dy ple risq^Alqs Fr And a optimAtibus.qui ßdAlitio Ja lutem public Am verbis quidem prAtexebAt, reverAAUtepriuato commo do inßruiebAnt, eß in CAput regAle coniurAuerunt. Eapropter

T Ludoui-

De r e b vs

LudoMCiis adfammas adducins Angttflîoi, neceßitAte comptilßu, in aduerfariorum poßtt Ut is Accftiieuit. Fratri NormannitiWfitpuU-tus, Car oio Aeduo clientels. nomine fundutit (de quo ipß, nbsp;nbsp;pater querimonias agebant)

tune quidem coneeßit. Secuto autem biennii), ßmuLÄtque deeeßit Philippus, Bonus, idonen cum mor\iseius, tum temporis opportunitatt •vtens, ac adaclum iufiurandum negligens Ludouicus -, Auguflam hanc Ferornandua^ rumi^ Amhianurnprimo occtipauit, intert' dens eodem tenore,ad reliquam itidemSomo^ nenßem ditionem recipiendam. Hicimmanis domum exeitata eU cataflrophe. nam duni Carolus amiffa oppida ar mis ac vi repetit, csiterorum'vßmmordicus défendit, contra Ludouicus hsireditatem iure mancipq quo-dammodoßbi arrogat, amp;futim iuß'is rattoni-busfibi-vindicatrepetit -.ingenti fane, implacabili hello vtrinque { vario pugnarum euentu)ob alternam eius regionispoffeßione, eïi conflicïatum, donee ad extremum Carolus , apud Nantium anno poPi milleßmurn quadringentefimum ,feptuagefimofiptimo, turn Heluetifs Lotharingico Regulo, terti-um co liât isfignis malepugnds, ePt int erft Plus-

' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tuw

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ï4d

dernum Ludouicui,ifla. vi^orjutprofpe-ritatefiicltts infilentior, cjuem minime fu^e bat, fè lam puellam à. Carola fitperejjè} nullo a~ ^uitatis rejpecltt, non modo municipiorum Somnenßum relitjuias, quas Acdui retinuif-fint,recepit:'verumetiamGefforiacum,Artu-fiAmß inuafit,necnon uninerjam Aeduorum Seciuanorum^ ciuitatem v/urpaMt. Attjue illaipfacjuerela totbellorum atrocißimorttnt fimmartum fuit. cjux. bell«, prope continen-Ur dux fqutts multotiesnominauimta) illu-ßrißmx illx omnium Europxarum familix inter fi abillo fxculogefferunt, ‘vßue adno-ußimam pacem Ißameracinam) annoßpra fextjftimillefimum, x/ndefexageßmo pa£lam. Cuiui conditiones, ac comp ofitionem ejuipro-pius introßexerit, is rationes firmasintieni-et, ojuemadmodÜ lis iß a anticjußima, ac tarn olim conteßata, tandem remtßafedata^fue-rit. rurßu ^ui litigatores cau(am fuam ad remp. ac tempus accomodauerint.ßcutipoß-modumßo loco à nohis notabitur.

- ^anc/uintino capto,mißfus Caftellum a Philippa , cum parte copiarum, Arenoperganus^ ofuartoindtdem milliario, tormetisanteexa-gitatum)deditioneßatirn ebtinuit, non ßnt

' T 2 dedt-

De rebvs-

dcdecore prof. Stleniitcis , cjui verbu pK‘ gmns,gigAnteam cjuandam audActAm z/oct cuomens, 'vultu lAtiAuerAt, jèidprAfidium ' •vjêjue AUcjuo contrA hoßtlem infùltum fuiß( ( defenfurum. Paucü vero Ab hincdtebni, Ha-Kunt petitur .quAm Arcem^muU ofulmine con ctijjAm, H An At es it idem “viHori Philippefub\ । inde credtderunt. His tribus G Aller umfl At ie- ' nibus occupAtis, muniendis^^ muiter um dierum penitur operA : HAnum prAcifè it a fir-mAtur opcribus ac propugnAculis , -vtexpu-gnAri 'viXAmplius potuifjè crederetur. interim hofticum depopulAndipoteftAtefa£lA, vitre citre^ circumuAgAri excurferes, prAdsm omnem ex Agris obigere , colenias flammA •UAflAre, Gp in his Nouiodunum,'vetuflAm ci- ’ tiitAtem,AbAuguflA P'eremAnduorum decemt ab Lutetia ziere z/iginti cjuatuer milliaribnt diftantem. Infiante itAque hjeme,( quo tempore bella iure gentium conquiefiunt ) Philippus, z/t captas exGaliisflationes, magnis va-lidts^prafidijs communqt acflrmauitfolut« exercitu, viHoriaornamenta, efpbelligltri-amacdecusreportauit.

Philippe in Veromanduis bene pugnante, (it aJane l'ortuna,cum z/ult, res proféras, aduer-

Belgicis.

147

iduerfaßte cumulate elargitur mort althui) nihilnon triumpho dignum eitu in Italia dûtes itidem geJßrÜt, cjuippe ad damnum in ob-ßdteneCiujtatula factum hocetiam GaIUca-nisparttbus acceßtt incommode .,

Ai. Ant. Columna ( ojuem legatum relique-rattn exercttu Dalua) agro Lattnienfidenuo Vim inferens,?ont, mult a oppida ac municipia rurßts eriputt.d lulium frßnum,Aio-te bellum herulu, t^uicumlegiuncula (nempe manuduum millium, ^cjuingentorum Hel-uetiorum.,ac trib. circiter milltbtts Italorum peditum) Paltcanum nouam munitionem in-troferre nitebantur, aperto Aiarte profiga-uit acfudit.ts vi expugnauit,diripuit,incendia j^defcedauit non inßrmam, necextguam ciuitatem Signiam. ,^a clade ßorum per-culfui Pont.deterioraveritus,precibtts infla-re, crebris Uteris Gutfanum Accerfere. cjui etfimemtneratPont .conuentis promifif^an-tea no fletiße,adtempus lament turnprimum potuit,rejpondit, (dr Romanis fubuenit neceß ßtatibustac nouißimeTyhur ingreffitsdnfinitim as colonias exercitum effudit. Contra ifio nuntioallatOtDaluA, vbi viditmetUt acfoli-eitudine UberatamejfeNeapoUm, in Latium

TI 3 fonuer-

De R E B VS conuertendMZfireu ejß ft at ut t. Egrejjùiigf-turï Cumanu. eudele£iupeditum at^ etjui-tum,fub medtum Augußu menfem,Columns naVat^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ticcumfi coiungit. e^uo locidufft

Italieif- dtfummureiinterfidélibérant, aufticatißi-mugt;. ma iUifts viSioria, Phtltppi, in Feromandtiii fart a,latum nuntium acceperunt.Eafrofter eum Pont, conditiones honeßas Regio animo, obßtnatione cjuadam refudiaret, armu. difieftandum iudicarurrt, uicta -vrbi legis gladio ^vi ejß imponendaf,ex improutfi ir~ ruftionem faciendam eßft concludentes. ob id Columellam 'uft^frafrofere duxerunt-id caftellum duodecim abeïl non amplins ah -vr-be millibui fa(fttum, at^ indidem noSiumo-uentes,antecjuam luxißftet, ad mænia tjuidem acce(fêrunt. ßd cum arm at am Rom am reft-rijßent, ft^'noöturnis ignibusßacibttsftumina-ttibufft^ {-utin media luce') corußcantem,'vide~-’ renturj^ Rom anißt um, dercfentino tentan-^ do incur/u,conßlitim excefiße-. maxime,ajuod ex caftiuit pereudiationedidtajßentP. Stroz-zam prtdie 'veßeri TybureRomamcumtur-ma SOO. ecfuitum (ßßgnis denk Atjuitanorurrt . peditum conuolajße •. itaque redadlis in qua-drum nurmrumj^ conßlß, coneißs priortbut ftenten^

Bel Gier s. 14g

fcntentijSy frxcogitatA irruptione deßßen- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'.

tes eotzmde venerat, reuerterunt, nbsp;nbsp;Palßa-

nunt nouißime ohßederunt.

lißemferè dtebsts,cHm délibérât um omni no eßet Guifano,in Galliam, reuocante Rege^ tum exerettu recurrere, Pont.qui inftantibtts moleßijs, ßp arduis negotß angeb at ur, fu-turorum metuperceUebatur, quapacem pau~. lo anteßperbe refpuerat, dißceßüm par anti-bus Gallu,tuneperattente ambtebat. eamque poßremointereeßione Veneti Senates ac Florentin orum Reguli apud Caueam laßellum, menfi Septetnbrt (clam FerrariumJ bis con-dttionibiußubtiltßime eH aßßecuttis. Vtingra tt tiamacfidemreceptusPont.Philipptts, reue- a retiam adhtberet adtterßts ipßusbeatitatem, et «ec obedientiamrelinqueret Rom. „ Vtinßu-lt; « amvterquepoßeßiBnem,ßatum, clienteUm^ et que reßitutus,circumßcripta,partiumpoena, et omnibus in vniuerßum ignoßeret : exceptis et nominatim tribus, Ad. Ant. Columna, Aßa- luxt« nio Corneo,^Comitéquot;^Balneenß, {ßsasnimi rumpriuatascaußas, eeudominitnclientem aciiones, Pratorijskuiußcemodi exceptionib. Jtalicä Pont.excludebat, ^deioßs ,acßper earum ßatu, quid iure amp;nbsp;legibusßatuendu eßet, ad

T d ßuum

De r e b vs

,, fuum peculiare amp;nbsp;Philippi Arbitrium reuocA-but) res tumen[ummu uno omnium conßnßt il it A cop oner etur.,, Vt PalicAnüIoan.BernAr-a dinoCArboniNeapolitanoflAtimconcredert-n tur, (cui 'uiro, etfi(itb PhilippoßipendiAme-tgt; rebut,nihilominus Pont. conßdebut') accont' a mumfumptu. conferuuretur incolume ,\im!-fi triufijueofficio contineretur, donecinmutu-Amdeliberutionemfecuscecidiffet. Poßremo, tißdepublicuinftrucio Guißinoiliceretin Tuit' tgt; rinos exLutio exercitum truducere,lt;^uA cont' gt;, modum ei effet, velperofficiofum Philippo I-tulium. Atcjue in eumffune modum Pont, con-citutor belli,idem^ viclus ,merAliberAlitAtt Regi A, Aquubileis pucis conditiones inuenit, quuleis modo Z)iBor , uutAnte lAceßitus iniu-riuquapiAmexßitiffetu Philippo, (cuiuspu-tientiu ißud bellum Alebutur, ducebAtur^ •verifimile est eum Uturum conceßürumque nonfuiffè.

Ininfluntiferetemporispun^o, quopux inter Pont, uc Philippum ePt conßitutu, duld hoc quoque umurum infuitsut in Etruriu, uc Lutio, pramp;ßertim Rom a ac PlorentiA mugn», repent in a uccideret culumitas. Pridiee-nimuero Id. Septem, inßlitu coeli coortu tem-peßate,

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;149

f(ßate,amp;denßßimls imbribus,'qttiin poße-rum vß^ dient continuAbiitur, Arntts(gfiod Angufiumßume i medium illa.m ciuitate, defer iptione lt;amp;dißciorum omniupulcherrimimt interficati non alt um çiuideni, 'uado^pAßini ^leßAtepedibus tranßturßmter medum ex er euer at, it a vt non iant natur ali ripa conti-neretur, fed alteexundarettvicosj^omneis ciuitatifpaßim diffußea infiarvaßi Lacui eom pieret. Porro aquarum afluacjuiainno^em concubiam irrepßt, obfifii vndarum 'violen-tixnulla humana artepotuit. Magnaitaque tum hominunt,tum animantium brutorum aditaflrage,pontes z/rbanos quatuor,emon-tano ajperoßfaxo conflruilos, ruinis defoeda-uit, xdeis rnolesq^ anteafirmißimoi labefacfa uit, afieteria euertit, annonam, merces,ßpel leelilia, deniqueidgemts bona,qua humants quot;vel neceßitattbtts 'ueleommoditatibusferui-unt, dßipauitßc vtpaululum abfuerit caßts iße afft il £ ciuitatù ab hoßili direptione,ma-xime quod in finitim'is, amnenßbtts^ muni-cipß, amp;nbsp;ante omnia, in Clufentino agro ingens peru familiariußtfadlaiaHura. ^uod, ficut abfentibus incredibilefortaßisvideatur itaprxfentibuifuit aßellu mifirabileeß hor-

T i rendum

De r e bVs

rendum magis, quant fuerit inundatio iÜA longe maxima, qua ante annos ducentosvi-gintiquatuor contigtjfet.quemadmodum Are timu Madauellus Hißoriographi firi-ftum rètiquerunt. Secuto die ,pofi otninofam eam nocîê, qua Florentina incider at mißria, Roma conßmili tempeßateimhrium, diu-turnttate pluuix Fyheris ßtpraßdem intu-meßcens, alueum ripasq^ pratergreßßs,^-beminundauit. quod dturnum Latq tncom-modum, noSturno Etruria malo oh idminut fuit, quod tela prauifamintisferirefoieant. nam quia in diem incidttRomanainundatio, pracàueripro. ilia Fiorentina ojtcunq^potuit. Ad Felftnam praterea, acperFlaminia, audi in tris mg fis ßuuq, a^os ac ßuges peruaßa-‘ runt. ApudFeFtcfages itide euenife,aliquan-to antea maxime ad Nemanfium antiquift-mam ciuitatem, exploratueît. Subinde lt;vero conßmili aquarum tempe fl ate Siciliit pars eß afßtclajf’pra ceteris Panormus. inde liquet anni diuerfli tepora, nunc hac, nunc ilia ratio ne,exSolts,Lun£,aßrorumq^ inßexione, (ß le ge natura ut flant, con t ingéré.

APenfe Odobri, dumpraccptas Veroman^-.. l^uorum flationes Philippi uiFior exercittts community

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;150

communit, contendtt cum neuem fere pedi-tum miUtbus ec/uitibtts mille, ab vicinis Sequanis ,pter Ararim, Baro poljuillanm in Segufianos-.communicato eis ante periclitatio »is confilio. Poft quam igitur LugdunenftsGal liaagros vitro citro^ ejftt depopulattis, Forum Seguftanorum.,eius genta caj)ut,quod ex Allobrogum iurifdictione Galli iam pridem eccupauerant, objedit.ßdhi adprimum ifti-ta tncurfia rumore exciti, partim ex Ulis mi-litibus^qui recentiftme ex Italia domumre-dtjftnt, partim ex finit imaHeluetijS', ^vici-nis ciuitatibus copiarum fiatis ca'ègerant, ea deltberatione,vtAeduorum audaciam ft at im contunderent,acie^ cumPolyuillano decerta-i'ent. ^odfimulat-q^ incaftr 'aeft renuntia-tumtpoßobduöiosfinefipuHu aliquam multos dies, advafia conclamatumeft

Fai. Nouemb. qaatafefiinationepotuit Poly-utllanus, rebutfitis diffident,irtpatriajipera-uit :t antopere treptdantibtaftia^vt ah melio-re exercitus parte deftitueretur. qui Polyuilla ntaßante Italicarumlegionumreditum, in pculfiis receti VtromanduarÜ ßatrü clade, Gal lüsextnopinato inuaßffet,nullo labore,ambigu nemo.ypfiim eal‘veletialwgi(ts,quam qu\ peruenir^

De r e b vs peruenire inßttuiffct )fact le cum exercitufuif feprogrejfurum. Sicpcriculum omne in moret. ejfefolet.

Secuto Nouembri in curia, Bruxellanaex~ tremum vit a diem claufit Ferd. Gonzaga,ad expeditionem illamVeromanduorum vfiijueA Neapoli,(UQcattti in Belgium, quem virum fat o extin^um Philipptcs acerbe luxit •. quod fedlati eiun duciifidelitVtiliq^ opera non mo» do pater Carçlwfemper, verum conf Ito, autorit Ate i^ß (xa^o bello,itidem commode 'vßtsfuijßt,

Guifano nbsp;nbsp;Sttcozza exercitM ,multis no-

minibui extcnuati, partem mari, Abumalo autem terreflriitinere, reliquiaa prater ma» nu militum Ferrario çommtjfim, in CaUiam traducentihuf : deinde multù Heluettorum Teutonumq^ coducîis millibu-s, dcniq^ diligen tl conquißtione^vndiq, concurrentibtta copß inPicardia Rex ingentem vim armor um re-nouauit,vireu^ inftaurauittcum conquiefeere poffet , liberate periculo nbsp;nbsp;moleftiaprope

omni, Poljuillano ceffantetumultu, (f foluta Philippi exercitu. Sed quia adfan an dum ex-ißimationii vulnus vis maxima ineratRe-•gia voluntati) vixmoleminiuriafuflinebai accepté’

Bel GIC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;15t

Acceptée, itaque mont ontnk impatiens -, nihil ilium anni tempw htemale maxime incom--modum retardabat : quinßtmmo 'vittdica-* îionif deßderio ardebat, nbsp;nbsp;nbsp;volebat prxcla-

rum aememorabile alitpuodfacintu aggredit vt ßisßilte indulgeret affediibus : ^damnÜ alîcjua ex parte refarcir et. Ac Regium hoc in-ßitutufequebatur confirmabat^^ P. Strozza: ^uoßafore nbsp;nbsp;impulforCt Caletes antiquifi-

ma Gallorii ciuitas,ex Britannis armisretra-hipofè videbatur. Ipjeenim à Gallo ^uodam^ (jui tndîdem cum cap tus eßet aliepuando, eua-ferat,tnflrullus,pridie Mariinaliiim yZ/efpe-ri (qua Gallis amp;nbsp;T'eutonis mana Baturmilio-rumprißorü reliquiaobfoletiore veflitu in-dutus quam fagacifime extrinfecusfitueius •vrbisperuefligauerat amp;nbsp;circumfiantiupro-pugnaculorumformam, acfirmitatem topo-graphico oculo perfpexerat. Rex igitur hanc Btrozza opinionem , non adeo abfimilem « vero, cum fundatam etiaratione reperißet confert eaderecumfamiliarifimis, ^deli-ber at propoÇita oppugnationisfortunam péri clitari. ObidGuifanofammarei attribuitur Audior it as. cui prater außieem eius expedi-iionisBtrozzaßegatos adiungit jduosfiatres,

Momo-

De REB vs.

Momorafinum, Thtrmu, Tgt;Andolotum,(ùin‘ 9no loco natos viriSiQ“ dele£ium nobtlißimo-rum hominum,Ac exercitatißtmorum Tribb. Hos ita^ cum to tins ex er at ns robore, tor^ mentis cftiam plurimis, tumult o aftfiaratu bel li, alientßimo t empöre fer Morinor um agros, mediaferè hieme in Caletes emitt it. Hi csuita tern etiamntim eo loci habent, quo antiaui~ tus Itium porttm , proniontortumue fuiße, (ir Coßnographorum tabttlis,^àlulio Caß eït notatum. tn extremis Belgarum Morino-Tumq^ ßnibtis, poßtam ad Oteani angtißios, ‘vbi mare illud , quod Septcmtriones re-ßicit, Germanici, rurßus illud quod ad meridiem , Britannici nomen mutuatur. Hine fommodißima à Plcumoßtjs in oppoßitam ob-ieSlamque Britanniam ePi tranßmßio. Hae^ : ex diametro (pelfat Dobram, Britannia mu- nbsp;j

ntcipium. Diflat ante ab lit or ah oppido Plan-dru Graue Unga tribus milliaribus, ab Arden ßptem, à Banonia Morinorum autem (fiue marißue terra eo iter inftituas (part dimenß-onecali circiter ocfo, Galli igitur, qui omnia temporismomHaobßruabant, (inceleritate cnimißius expedittonis effeffns pottßimum-gt; conßßebat) Kal.Ian.in.A.issS. v/q^adpon-

t emar cts

B E L G I C I s.

152

Uma.rci6(Nouambrig£ 'uulgo ) mumtißimx AQceßerunt .Caflellum illud esi,ncc minimum frmttatis uddit Culetibtn, mille ab zrrbepaß ßbits, non ampliwS) inde ceu e catarrhacîa per meatuißcretiores,atit aojUA dulîua exundan temaridn ßtbie^am planiciednflar lactts cu-iuidam aquainfoßas campos^ 'vrbèf circum funditur zgt;ndequaq^. Htcprapropere délibérant )Vno ßmultemporiipuncto hancarcem citq^illa Pharum,ceu Ipeculam (quarnipdiRis-banum vernacule vocitant, pofita vero in fauctbuiporttti introitumamarico'ércet )tor Mentor um viacfulmine co cut ere. (ffine mo-ra inßant deliberationipertinaciter.tonant, 'C/rget duabftc fimulexpartibaa. ^ed opis-i non erattanto tenitru.quippe Anglirepentino ha ßd conßebtu deterriti,(drii^prouidi locum non tenneruut : maxime ob id quod viderent nauium bellicarum cla/ßm ex. Armorie is etui , tatibus comp ar at am inflationem plenißimis Velis ferri : nihtl conßanter ,nthil fortiter.t nihilprxclaregefßrunt.^^i adNouabrigam excubabant ßiUcct defenfores, auditohoßi-litoitrut defirto propugnaculo ,vtm impe-tumq^ militum dum pertimeßunt,turpifugA intravrbemillico/ereceperunt.Phariautectt ßodest

De rebvs

ßodes, vix breuis honilA curriculum obdu^d' runt. His iteffraHis repagttlis, itinuasdi-tufj^ Gallis ad urbem patebat. ade^uamipfi temporis momento accelerarunt, Praerat et tunc forte Milordeuendophordus, virignA-uus,dy bellinefciens, cumpr^fdio 600. circi-termilitum. Sedinexercitatadx effect a er At illamanus, ojua otiofe illicperpétua e^uadant penfione,ef modicofiipendio ziiHitabat. ntt-meri, ac oner is in locomagis habendi ciuitA-^ tis, ad inflauranda Cereri, Pacchof facrA aptiores,lt;juhn c^ui Martern colant, qutbufie clauflr a,ar ces,limites,propugnaculaf^regiO' num committantur. Caterum 'vbi pluribus fimul ex partibus tor ment isfiußra exagita-ta vrbs ( ob murorum uafiitatem) ffem ex-pugnationis hofi ademiffet, referfim vim tempeflatis, in vnum collegerunt oppugnato-res Galli, eamf in arcisdemolitionem (qua ficundum mareft a eïi'] a mœnibus conuerte-runt. Itac^ue mane Epiphanias tanta per tin A ciaadmotis triginta tribus omnium capacif fmis tor mentis fulmina ia^arunt, it a vtfa gorille terribilis ab Andouerpis fuerit exau-ditus. t^uod terra interuallum triginta tria {vulgariora Germanorum^ milliaria com-‘ ple£litur.

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I5Î

f lesuur. Italien nero circiter centum exlt;t-o/uat. Cuiwrei{ ne hyperbolicennrraria, nobis vide Atur )certum hocefl experimentum. Imperatoria tonitruain Mediomntricum op pugnationé, tpuatuor vltraArgentinum mil-licirihui(quA ciuitas indidemviginti duobtis abest ) Audituhumetno aperteperceptnatque intelleEia fuiffèin promptu esi. id quod mult o remotilts eft ctamp;ltft at ium,quamfit illud ipfiim quodmodo diximtts. Siquidemfimgula Tluto-numfiupernatum millia.ru, tnfernat 'is Germania dimenfionesfingulas multisfladÿs, amp;nbsp;longitudin 'isftereparte quinta excellunt. At fi cuiforte hoc adhucperjuajum non ell, tefles luculentifiimi erunt nobis Grudq amp;nbsp;intimi Ambiuariti.quippe L ouanium ftg-Bruxella, in Hiuodurana obfidione, Gallicanorum tor men tor urn crepitum,fragoremf(inter quas ciui-tatesac ’Theonuillam i6. mt Hurlum it er esi) dare diflincle^ cognouerunt.ßib pofieaquam igitur per tot am earn diem continuât o 'violen tofulmineprobabilem ruinam adidiffifi Gal lorum duces coftexerunt (vtifecit apud Car-thaginem Scipio )fubdifceffumaftitsmariti-mi adpatefaSlam arcem accedere, nbsp;nbsp;cedent e

fiagno,quanonexjpeltabatur, irruptionem y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tent are

De r e b vs

tent ire cogitarnnt, iUo ipß i’e(pere:erAtiiU‘ temnociu horA tune ferè ouArtA. amp;nbsp;cœlum 'VAldeßidum. Luna cttAm ertfeens, to cando-re lucebatj'vti dtluxtjfc diceres .Inliruit oppu~ pnAtorn ûrdines CtüjAnuiy hort At ur, à“ coHa a dat ,AcßipAttis Trtbb.mAnu, ßeciatA nobi~ lit At Cad pArietiitits ipßu Accedit gt;ßgnA modo AnteuertcnSimodoßiibfiqucns.ßuo loci et fi tn itio^finblime vexitlAy liliAj.^fj^entibui GaIHA} Animofi. Aliojuot iutienes AngU concurfàbAt,AC obfiifiebAnt, continuo tAmen 'verfim eft iqnA-uorucolor. (juippeflAtim,certAtim^exponte (quiAdtrAnfitum torbiconiungitur ) fufien-tes intrA mæniA , ub arcis defenfione rtfiqui, turpittrdefiiterut. GutjAnttsigitur occupât a ArcifortifiiniorÜmilitumprafidiu, t'iiA cum duobusfi-Atribtis,Ac dele ci a nobilitAte( wAxi-nièqtiodiAm, Eurypi in modum, Oceâni afius identider€ciprocArentur,cjUorum accejfie^ amp;nbsp;recejfiisLunxmotugubernAriliojuet. id^die quolibet nAturAlibis Accidere, oinniü, qui de rerum nAturA Aliquidfiripferunt, optnione eli explorAtum )‘vrbAnAoppugnAtionem,quA /oIa ei fiupererAt ,mAtuttno tempori confùlto t efiruAns, extemplo imp ofuit. BritAnni vero qutAfiiebAnt, quAm diußAgnum conßitißett •velut

BelgiCis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;154

’veltttift medio claufis, nequaqtinmpojfefocio rum ope/ub leu art Gallos, ar cis 'vßerpatoresi continuo magno clamor e ferocia ex ponté inuadunt^ Sed^no minore virtutepropngnan tihus Gallispartamßatione,cjuam opptignan do ict^uißerant ,occiditur Anglorum melior pars, pars deturbatur ,pars infugam conÿci-‘ tur.tnterpoßta autem exigua temporis mor a, etßdißofitis duobus torment 'is in ipfipontis aditu ,pralium cum Gallis iteratum redinte-^arnnt, Angloru militum irritus omnis ex-ßititconatus. Eocirca cumßimma trépida-tioneciuitns vcrfarctur, occlamantibus non nullis ncquidcjuam obßßi, conuocato confiliOi de déditione facienda cogitabant.ob idmulto mane mißisad caßra hoßium legatis,pac£m (^uidem ,ßdproterue aeßperbe fat'ts nopete-bant ,f€dproponebant. interim cum multas «gerent e^uerimonias,^ diu multum^ de co-poßtioneßimma dißeptarent, ad extremum ad bas conditionesdeßenderunt .quas cum ob reigrattitatem,tum ob loci celebritatemßb-tilius deßribere collibuit.

Primü omnibus im/niuerßim vit a luc'tsß^ „ nßira dateront cui vis inferior .Cutibus,in-

F 2 coliSf

De r e b Vs

,j colis yinquilinisue, quocung^ 'uide/itur,ßuttj^ ,, BritAnnÎAmfiue in Flundriam ßdepuhlicu, „ quafor tun am excußentßam,inflruFlis,com-j, migrandi liberapoteflASefto. Extotanihilo-msntts ciuitate quinquaginta ( quos Guißa-ntts nominatim elegißet ) apud zgt; ici or es cap-tiui dct inent or. Milites in Britanniam traf ciunto. figna tarnen mi lit aria omnia , infiniment a belli vniuerß, munitionem, an-nonam,relinquunto .integra omnia,falua in „ tacia, impollutaque finunto, ab adificiorum ,, cumptiblicorum turn priuatorum demolitio-„ ne, ruims ,defœdatione, direptioneque abßi-„ nenîo.neclauiculum reßgunto.nelaptllumlo-„ co amouento, nefolumpauimentaueßffodi-unto. I Pofierior ifla condicionum claufula, ntfifallimur, de Gallorum larga (fßlendida natura limit ab at aliquid, propter fix am me-moriamperuerfitatisBritannorum,qut,dum ex contientu Gallis refiituta Bononia Belgica excedcre iuberentur, in contemptu quendam contumeliamf hofiis,nullis op eribus peper ce-r ant,quin odto capitaliincitati omniagt;’vnde-qitaqueperuafiauerant.)Poflremo aurum,argentum, as ßgnatum,fi£lile, rude,raudufiu-lum, msrcesßiipelleciiita, equi, iumenta,(de

nique^

Ktt^ue quid^utd* rcrumflux arum nomine tn ttlligeretur)idgeneratim omne, a.Çummo ad mobiü imum, adarbttrium 'volttntatem^ Guifàni reuocator. At^, in hune modum turpißima illafôeordiaprAfidiorum, damna, ignominia ’vineulis,morte,^rebu-i omnibusmultata, extrnclionem quadam eigenti attHlit,acBri-tannisâecus regnidetraxit. Hic 'veroexoc-cifioneplacet,breui digreßiuncula mult or wm ttnnortimßacia colligare. Eduardus fcilicet^. eo nomineBritannorumRex,poflprofligatum fufumqueCrefcentiano confliclu, longe crude lißimo,Philippum 6.Francia regem,annoßi-pra milleßmum trecentefimum cjuadrageß-^oßxto Caletum ciuitatem, terra marique tontinenter oppugnat am acvndecim menßs obfejßam,t andern fame offufcauit ac cepit. Endefecuta tempeßate Gallis exaciis, Britan-norum dedudla eodem colonia , incredihili fomptu, accurata diligentia,contra quofiun-que hofiium infitltus , ducentos 'vndecim annos z^fque eo conferuata ciuitas iliafuit,legibus “Viens Anglicanis.nec ver o Begum Bri-tannicorum alij ianuam earn Francia male appellareconßeuerunt.alq, quamdiu Itium portum poßiderent, claue 'is Gallia fe in ein-

E s gnlo

De r eb Vs

^ulo ctrcumfirre dixerunt. non rnultuenim aberant À uero ifliußnodi AfofhthegmatA, fine Allufiones. nai^uodadittis eis UIa exporte vfiiuepAteretin continent cm,vbi itApofi* IßfetfufceptA expeditio, tAntum non progref Jtts mAgnos ÇemperfeceruntyZ/erunt etiA titno rem Morinis 'vieinis,^trAnciA odioftßenos 'Utplurimum iniecerunt. SsdpqßquAm reçu-per At o It io promontorio, GAlliiAnuAmillctw Anglis prxclufirunt,non modo iAm nh excui'-fonihtss inimicArum prouinciArum, depo^ puUtionibiu Agrorum prohibitifdAb continent e{in djUA ne digit uw guide tellur is, ndfi-gendos pedes Autfubducendas netted,propritl hlt;^beAnt )prorfusfeclufi, ab circumfluoOce-tino'undigue object guodammodo 'videntur: îflA ex ArceÇemelprAcipitAtiAngli.Non debet AHtem guts Ar gut a iß a Allußone mAleuolorunt . moueri. ÇAletum ciuitAtem, guam ex Philips po GAllorurn rege Brit Anni olim cepißent, eA tunc z/icißim ex PhilippoBritAnnico reeepifi GAllos.guem Philtppum conflAt ex iße con-iuglp Regnitiiulu dtimtAXAtfußinuiße. nAm negue di Adem a eifuit impoÇitum, nec ubfolu- , tAreip. udminißrAtio truditA ,nedum p^rs aliguA eiuitAtit concreditg. PrAterea cum

odor At fis

Bf, LG IC I s.

^àorAt{i4tçchnM CaüicanAi Plulippu; fußi-eionernfuAW in litt er is zixorifklnto elçnunti-affet, opem^ quot;vltro ohtuLiJJct amp;prttßäium, (jUQ ciuittin iUa contramAchinAtionesGAllorti frmatA obdutArei -, iftiufinodi prtefigionoa wodonapAtHcruntnimiu ftbtfidenti^ populi *uresgt;fidettAmfAlß opinionc CAuillAtum cïi: l'hilippiitAlißrAtAgernAte Hißanienßillurn fpßum dominAtum AueupAri.quArn tamen in-iwig.ßjpicioncliber Alitas llegiA diluit, cum tiollef lAbordtibus Guinenfihus deeffe. Horum eppidum Guinurn, nonufßrntum, tribus nb It io por tu dßAns milliAribuS)tuebAturMi-lordegrAius,'virfort is At^ Acer,cum praßdio drei ter mille cjuudringentorTi milittim : pAr-tim Belgarum,pArtim HifAnorum. cfuos Phi \ lippusCAletum z/rbeobßjfA,oppu^nAta^^fib-

mi fr At : pArtim Britannorum. idnempe re-ßAbAt AdperfeHionem ingentis 'victoria Gui-ßmo, i^uofic tandem Brit Annos e continente femeldifelleret. CAletum igitur rebus compo ßtisßAtim eo contendit .mAchinasfsquot; tor men tA difofiit. idp ofUAlibet difficulter illud ipfum tsi Ajßcutus,ßecit tarnen, multi enimßiorunf aduerfofulmine iiti, in primo incurß int eri-erunt. Torment 'u pluteisf^ dißoßtis cotf-

fs ƒ cutitnr

De r eb Vs

cutîtur tribusfimulex pirtibui Gutnunf.tlo-nec ruinarur» pitis efl edit um, ad tent an dam irruftionem. Fit impetus vno^“ modern tem^ porispunFio-jncredibiliferocitatein Guinen fis, tripertito agmine militum, quibus ebfip fl, prafientia Milsrdegraijfortitudineq^ ( qui omnibus intempore ader at, nbsp;nbsp;labor ant thus

file cur rebat ) confirmati, tat a contentione irirtute concurfiarunt, ut 'uiriliter hoflem a •vallo propuLfiarent ,inflantemq^ immani occi~ dione occiderent. Hicz/ero Guifianus,'vt'vi-ditancipitem ejfi 'vicloriam , manus opptigt^ttiotum renouare,intégrasfeflispiece-dere, iubere : deniq^pertinacia quadam vin-cendi caputfiium prapntibus periculis obie-Flare. ‘Turn demum, propter ziulnerafioci-orum,px propter Aragem militum, extenua-to mirandum in modti prAfidio,reliqui labori bus defatigati, cum impetum Gallorum diu-tiusppinerefenon pofle animaduertunt,loco quide ceflperut tint erim adflgna concurrentes, •vna cùduceinfirmiflimÜjppugnaculu fiptb-traxerut-.indide vepere eodemittetes,qui de pace concilianda interpellarent : necepitate compuiPipoflridie ad conditiones ifliufinodi deficenderunt, „ Vt milites quide cum ar misi

nullo

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;157

nnllo vexillo, nuUo inflrumento belitenullo commeatu iflAtionem relinoiuerent,fed Mi- ** lordegrAtus , cum Trib.mill, ftgniferts, frincipibui in poteflute manerent 'vi^or 'is. Hoc conf eel0 itidenegotio Guifinue,quod inter receptos nuper Caletes,ac Ardeates,zgt;etiu aefidele municipium Franeix velut medium interiaceret Guinum-,recuperata iam pojfefio ne, minime necejjariumfore ludicabat, ftpß diofirmaretur, cuflodireturue, filo aquauit. qui cum conßitui/ßt, Hamum, propinquam Guinenfibui arce (qua z/nicafipererat ei ad cumulum laudf adoriri,eamq^ non ta opere^ aut molibui munit am,quofitu ac natura ip fa firmam, de •viarenuntiatum Hi, prafdium Anglicanumflationcm turpiterdefruiffi. id in enfin ut eli r datum .gratulari mut no gre-garq milites,quod nouis periculisft credere ne ceffénonhaberent: ^armarium munitione bellica refertum , a Fortuna uieirice tradi-tum inuenir ent.Guilts rei,niß oculatos tefleia haberemtis,fortafis orationi noftrafidem po-fleritas nonfuerit habitura, quantum appa-rat um belli, quanta munitions uim, quantum commeatum ex breuifimo illo continents angulo , Fritann 's abjltilerint Galli. Sola ft ƒ enimuero

De r eb Vs enimucro Culet um tiuitai, h or r cum belli, amp;nbsp;ArmamentArium Britannia, ah rerum mili-tarium peritiseti appellat urn. Et ncaurum, argentum, merces, ne bona ciuium, ßpel' leciilem particulattm recenfcamw, ac neyCfua omnia inflat'viEloria eseercitns infitam li‘ hidtnefn auaritiami^ue conuertit, attingi' mui-.ad ztfum pojflfltonemque prouincia, ac 'u et er rim a colonie.., ad ingentem captiuorunt numerum, cum anea torment a circtter ter^ centum, at que ferrea tottdem lucrifecerint, cum munitionum aceruunrs, nbsp;machinarunt

copiam conuajauerint, dubitari minime de^ bet, quid expradaagrorum, quidexmanu-bqs inßrucfißima opulentflimaq^ auitatd 'vicloribnsperuenerit. Porrofltpra rerum ca-ducarum luculevtam acceflionem,aut emolument urn longs maior exiflimanda eligloria, cuius Guifanns nbsp;nbsp;Stro.zzaimmortaleflbifltt

tuerunt trophaum: re tant a tarn celer it er, èp tam praclaregeßa. quod hic delegatumßbi ab Rege miintts, ad extremum, 'vti maxime vo-lebat,edexecuties : illeuerb conßlijnon rnodo eins auctor, fled difftctllimi bellt particeps ac flocius,partim ettamperfleciorexflitit. jtque ^ei Galli (fl Britannos to^a contineriteflemel exclufle-

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;158

'txdufertint, amp;nbsp;Pleumoßos 'uicinos , inimt-chfciuepopulos inungufinm ex eu parte dedu-xerunt.

Secuto Februario conceßit i»fata inHißa~ niaBaticaLeonora, Carol. F.germanaforor. Fa primttm Emanueli Lufitanorum Régi in watrimonium collocata, exfepepererat Ma-riam-i illius regni candidat am. Secundu au-temFrancifco I. Gallorum Réginubens,nul- go, /lt;î»z ex eo fobolem concepit.

C fi. v. ON- cum ob ingrauefcentem indtesmorborum, dr' corporis imbcciUitatem ïmperijfummam fatri tradidif'ct,inhot ho-tiorificam lef^ationem ad Fil. VI ROS ador-nauerat,exaFio biennio : eig^ muneri deßgna-ucrtt GuUelmum Arau/lnum, Georgium Si-gifinundum Seldam,propr/sf.Augu/lalem, VVolfgangum Hallerum, afecretis Imperato~ -fß,cum mandatis, cr rerum agendarum ca-pttibus huiußemodi -^Longinqua corporis in-ualetudineßipra modtt fe affigi,iccircofaßeis Imper ij, cui diutius to 1er ado ob affe ci am ata~ tem tmparemßeffe recognofcebat, ziltro ab-dicaffe. Fratrem •verb integro adhuc corpore, amp;nbsp;cuflibet oncri kabilemexiftere. orareita-o^ue, 'vtvniifeßordiffisaucioritasvna fècu in en

De r eb vs

in ea. re consentir et : fiaternam fiicceßio-nem comprobaret. Cintertim flue interim ali' udagebant VII. VJR I, fine Ferd. C^tfi, deme-fiicisnegotijsPqu£fimper habebat pltirimi} fuerit inuolutfis, Senatusille ægerrime cjtd-dem,necnififiecuto biennia,coÿt. ^ificutAn-dem hui us demum anni,Martio, apud Fran-cophordUm haberetur, cornparueruntfubito, amp;nbsp;(fiicutinfiructi inf or matijs erunt ) r et file-runt ad Senatum ante nominati legati. qua redum cohfdium capitur,diescompluf-cult abierunt. Atfimulat^ Ferd. in propofittt PAl.VIR VMconditionibtts acquieuitji-ld Mart.rituvetere magnis caremonips,ab opti-matibus inauguratur adV- Barptolomamp;i, amp;nbsp;à S.P.^^Cerm. eleFltts Imp.nomtnatur.quit antequam Senatusindidem dimitteretur,m confequetem Nouembrem Comités apudAu-guflam Vindelicorum diem dixit.

Aprilt deinceps Lutetia Francifco Valeftogt; Henrici natorum maxima, Maria Efiuars, vnica lacobi V. Scot id Regfifilia, ac regni hares ex affe,profufo quodam luxu, acfùmptu plane regia nupfit, qui cum maritus contiriM gloriofurn Regts nomen induit, cumDelphi-nas ad eamfifipj diem appellarctur.

Cale-

B E L G IC I s.

C A L E T V M fl Atu ( eut -vetuflA diptowA-ta ComitAtus Guinenfls nomen Attribuunt)

I tecuperato, GAllorum Animi iflA 'vi£ioriii, ac profpero rerum {ucceffii,flc efferebAntur, vt de occupAndo uniuerflo Belgio cogitArent. In hoc enimuero vir cis vndique inflAurAUerAnt, ec confllîo, vt bipertito exercitu infenfls Belgas duAbus flmul ex pArtibus adorirentur. bine,put A ab Mediomatricibtts LothArin-giAco terrflorio : illinc, nempe À CaletibuSy lt;îgt;temAdmodum flriclimÀ nobisnArrabitur,, S^uppropter ad domeflicasvireis, ßmulAt^ ^eutonum AUgt;iiliA,duodenA peditum, ^uAter ecfuitu milliA Apud MedtomAtrieum Au-guflam compAritiJflent,AtqueAccefliJflet Bordello nobilis GaHus i curti meliore pArte exerci-tus, exeunte Maio in hoflilem tert’AmpraprO' f^tednopinAtoß^prAmiJflus, Diuodurum, no-bilem, vetuflAmj^ CAroli Magnifldem obfl-dtt.quemAliqUAntopofleAGuiflnuSjdelelÎA. nobilit Ate flore iuuentut'is GaIIic£ eomit a-tusfl inter ejuos er At hi principes,?, Strozz^A, Blemurs, AmbArrufl^Beguli) eodemitinere oumfltpplemeto copiarum efi confleutus, belli inflrumentA plurimA,AppArAtum amplumt munitionum ingentem vim fleum trA-hens.

De r ebvs

hens. Cingîtur itacjue circumdu^ls cäfiriS oppidum, loco maxime commodopoßtum ad Mofellamfiumen, medium inter Romanduo-rum ac Mediomatricum Auguflasy (^ualnof 'utrinque dißans milliaribus. natura acope^ ribiis aijue jirmum. extrinßcu^i molibut ac propugnaculis eminenttbits, intrinßecits aute •vallo (ß aggere munit um, deniofue ameenif-ßmo locoßtumyac in perpétua planicie. Guifa-nm igiturßatim a partitionemuneru militti num, inflrumeta omnia expugnationisßoler-terpraparat. Tum ^uaderebns Brabantiniu (cuites ßsmma Ulte erat aucloritusJ cumper-pußllum praßdium ziix ßiffe^urum iudica-ret, adßufiinendam 'vimnumeroßexercitus, nec plui mille oltingentospedites, ßducentos équités apudßehaberet, dominos adf eredam opemßolicitat. Accurrit igitur, quamproxi-'meq^ potuit aceeßit euocattts Hornus Belgiigt; ßummo loco natus, cum tribus Hißianorum •veteranorü cohortibus. Çed z/tnoéiuadam-h ages 'viarïi lt;ventitabat, ut omnia antea l^e-cularetur, adobßßos, interßptis itinerihus, penetrare nequiuit. Eodem cum triduo pod obßdionem nit er ent ur quatuor Hannonioru, Codrußorumqueauxiliariaßgna, nec ui, nec inßdian' '

Be LG te IS- i6ô igt;iß^iändo,nee fpeculando ajpo/ui, (juod 'uole~ igt;ant,fotuerunt:fed accepta aliquo detrimen~ to,ab Galits f actie [ùnt repulß. Apertis intérim(ershib’M, egeflis aggertb»s, vineis aH 'ts, , opertbtts prsißruSils, amp;nbsp;dißoßtis tormentis leotancjuaoppugnatten'isproludio,bidua, tri duiimue obduett') Guijantts teils vßts minori-htis,necubi propugnatores aut in muris, aut in vallo defenßres conßflerepofßent: ita^plu-\ teisoperihttjquemœnianudarcnturi Obidó, I nbsp;nbsp;Id. Inn .ferio rem aggrejßis, triginta quincfue

omnium maximts torment is triduum con-tinenter fulminât, tanto impetu, vt muro-rum ruinam tantam ederet, c/uantum ad tentandum irrupttonem,fatis eratfuturum, niß ( quia vado flumen tranfiundum erat) Trib.mil.fècus iudicaJfent^Eapr opter Ambar rus, ex diuerfaparte, qua in Mediomatrices itur, alterdparabattempeßaie. Guifanus ta-i nbsp;nbsp;men,vt parietinos exploraret,!^ animos ha-

flium periclitareturfexcent os deligit, eofque expeditos milites, qui ludißcatione militari, ßrnulent irruptionem. neemora hi, partim incuriadefen(orum {quod impetus ilia ex par te nedum expeciahatur ) partim furore pertinacia vincedi, nullo velparuo labore in rtiino-

De rebvs

ruino^um murum confcendere cœperunt. In fummo curdine resDinodurnnorum tÜcqui-dem vertehatur. nam fi deuotorur» z/eßtgu, ßrmioresficiorum manusftajfint fuhjècutit» pot er At illoipfi tempor'n puncto atx ilia procul duhioc Apt atqueopprimi. Paucitas vero oppugnatorum Perentariorumuc ifia defen-Jorum multitudine poil ohfiinatAm dimÙA-tionempropuipatur. inquA 'uelitAtione multi JpetlativirtJùntinterfecti, nbsp;nbsp;inhis S An ci i

StephAnitts T^rib. mil. exercitatißtmits.Ant-bArrtts igitur continuato fulmine, non modo mur or um ,fed etiam firmiftmA turris melie-rempartem-diruit. quA occupatAfacilior er at G A Ues (J in TjAllum, in oppidumfutur a it-ruptio.iccirco fimul cum diclo ducis contio-lAnteo magna animorum feritäte, inftrttclit qfpugnatorum agmina, q- cert amen horreri-dum ineunt. nee minttsfortiter infultum ho-ßis parati Burgundijfißinent. Pugnatur iti-quevtrinq^ Zfiriliterfr dtuancipiti Marte. Occumbunt ab vtri/que infiniti.At Galli,qui numero propugnatortbus longe erantplures, manuum 'viriumf robore dem euaduntfiiperiores, ac turrim occupant • ft^Acapta, cum in ’i/i^oriix.pojßßione, niß

omnino

Bel QIC It. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lói

•mninonollent, fermanerent CaIU: ecceP. StrozzAyi^ut'vnAcum GuifinojprxfintiAßtA militum AudiciAm confirmAl)At,glAndeicliu pAucdhorulisoccidit. quem virumnon'vni-utrfii^ tAntum exerctttts ffedipfitttAm Rex, AtqueomniiFrAnctAifidelttAtis,operA,offtcto-rum, z/irtutis eim memor, publico lucttt eliproj’ecutA. At que hie c Afin ei( nfi religio nobd est di cere)fAtAlisfutt, fiAt er no perfi-milis,dequo unteAeft diFium.quiP .StrozzA, quod toto 'vitAfiuACurriculo mult um I Ab or'it pert uier it, iure merit o EpitAphium lAcobiil-htts Triulci(ducts clArifiimi,eiufidemq^exfiu^ Id, equeflri dignit Ate, deni que quemfor-tund omnibus Ad viuum exprefit ) mutuAri potu!t,nempe:heic mortvvsreqjvi-ESCIT SEMEL, Q^I VIVVS REQyiE-VIT N VN QV^A M. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inflitutumper-

fiquAmur} pofiquAm GaIU aEIis cunicurts,pro pugnAculipArtem, quodoccupAtA turrierAt oppofitum Atq^, obieElum ,fubuertere, dpfiub-terrAneu Uttbuld ACcenfiAm fucem inijeert p Ar Abat, Rurgundij cum propter [ipulturAm tcciforum, turnpropterz/ulnerAmilitum, in /ummdpofitidiftcultatibu5( maxime quod extenuari fiem auxiliorum dp euaneficere ui-

X derent)

De r e b vs dtrent) cottßliunt defenßon 'u mutirnnt, nißJ) er ire mallent, ad huiußcemodi condt clones defienderunt. Vt miles generatim cumiT mis,eo[uis acßirciniSipraßdio excederet. colo-ntts autem emnis cum •vtenßittim optioni-btts coloniam mutaret. Ato/ue hoc fere modo 10. Kalend. lui. in Gallorumpoteßatem venit ßrmißinta arx Theonutlla, claußrorum Bel-gtcorum non ultimum. Cadmaæ porro fiwi-lis ilia exßitit Gallis ui^oria. cjiiin in interi-tu Strozza, aliorum Tribb. ac ueterano-rum militum tantum damnifecerunt^utre-liijuum omnem exercittwt horrorperfänderet. id oppidum verb decadem(ut minus) ex-pletpoßremis bellis dolabra, machinatio-nibus ßtbtilißimis captarum arcium,ejua an-teanuUa rationeexpugnaripotuiße videban-tur. Ea funtnominatimcitra Alpeis, luoß-ttm, Eerattana, Sancjuintinûm,Caletum ciui-tas, Guinîi, Eheonuilla. ultra Alpeis, Intirea, Vlpiànum, Valfœnaria., amp;nbsp;Chariolum.tiutt omnes horribiïi fulminiim tempeßate, (T torment 'is ceu de cœlo taSia, ^experta no-uum genus cuniculorumßerramentorum, ac operum,^ Centaurice (yt it a dic-amßppu-gnat a, aut ad extremum dederun t manus, vin-

Bel Gl CIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i6â

vineiCAfique fi pAfik fitnt: aut faltem in (onditionem paCHqueveneruntdtA vtrecen tes earundefortuna tefles luculentifimifint, moles acfropugnacula vrbihus confidentiam quidem adferre,fidÇecuritAtem pramp;flare mi^ nime pojfi .praterea per per am ^bfidert, acfa^ meoffufcari arceis ,fiuflra attenuari cunSla-tione^ mora hoflium vir eis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fsci

ant bellatoribus,vnopr alio incampisrem v-nitierfim facile difieptandi, exemplo vetu-ftamilitia, virtute {cui nihilfit inutum) acroboremilitum bellum conficiendi, ^igna uis homintbtts (vti fere contingit ) viciorist gloriam pracipiendi, fortitudinem virilem honor andi. Guifinus autem ctimplufiu-losdies Tiiuodurieommoratus^partim vt fia-tionem communiret, partim vt exercitum reficeret. Kalend, ^^ntil. indidemducens, Arelodunum,fixto difians milliario, cogno-fiit voluntarioincedio oppidum combufium, fix ob infirmitatem aboppidanis efifideftitu-tum. obducitur ibidem alterum oSliduumt tum vt reliquias mifira colonia militi in pradam daret, tum vtinimicum municipium a filo fiibrueret. Hic nat a nulla fere de eaufainter Teut ones fif Gallos grauisfiditio,

K 2 vix

De r. e b vs

t/zx inter ceßione Trib .ßdarifgt;ot uit.Inde Kt' rodunum(tAncjunmtidflatiHa )mouit,vtfiii‘ tum rerum Lucæpjrgenfium (ßcuti tunc qui-dem ferebaturjproptui exploraret, ac fcrfcttt turetur^

Porro dum in aquA hAret( quodaiunt) Gui-ßima, nec fcit, quo fè quot;vertut ; Thermui GaI-Itts i 'virhoneflo loconAtus , ^bellteaUude clArus, cum Alterù copß(quofinCAletibusß prApArAridiximtts. erantcAnouem ferepe-ditum milliA, t^ßßquimille équités) exeunte lunio Ab Itio portu egreditur, eo confilto, vt •uno temporispunlio, quoipßPleumoßosd’ propinquAm FUndriAm inuAderet, ille ftmul Ab LucApyrgo inexpeditionemiret.itdipBel-'gium intmicum ubfummo (ßimo infeJlAre-fóf- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igitur*fojßtm Boul An a., vbi

fam no Agreflem multitudinem, amp;nbsp;militum cohorti-«am in culas (yquA in diuerß ripA coßßentes trAnßtu v't^'aL prohtbere conAbAntur ) fudit GrAue-öor eft UngAm nbsp;nbsp;Burbttrgum À tergo reltquit, ac 6.

^*y' ' Non.Iul. AHiophAnü muritimum oppiduntf ßx difluns ab Caletum ciuitate miUiaribus, ex inopinato duxit.idquod, perfidem in coU loquio circumuentis f qubd Thermici milites 'vndique prApropere mœnia conßende-rant)

B E L G I C I s» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lój

runt} oppidanis y ferociter ocettpAtum., indignis modis dtreptum edt. Cut com-munirt tuj/ó , prAfidium irnpenens y in interior ent Agrum progreditur, nullo^lAbore QuinocipergAm y bellum pingue municipium, CApit, diripit, incendtt ac VAfiut. itAque impune GAllipergrAjjAri ,ßgnA circumferre,

mAgnA in/olentiA pAßim perbdcchAri^prx-ddm locupletem ex opulentißimu llAndrin OccidentaIuportione ubigere, incredibtU dAmnum imp Ar At if inferreji/nAflummA colt» »tas vndecunq^ defædAre ,poßremo AdNeo-portum vßp excurrere.

Philippvs int er ca ( etß impArAtin» GaIUca opprimerez/idebAtur in/olentiA ) odo-rAtui tllico^ belli iumultum,^mAchinAtio-»em hoßis, mAgnAfilertiA Aduentum Auxili-erum Teutonicorum, quA inßituißeiterre-nunctAbAntur ,filicitAbAt, ebquot; diligent ißimt tonquißtione Belgicof zjireis contrAhebAty Obid in Condrufios Regulü Allobrogem praf. primo cum pArtecopiArummi/erAt, vtexeA pArte Guifiino occurreret. ac deinceps AÎAbu-giunitraducereiu/erAt : oppidum-VAldeop-portunum,^ AdprACAuendum ^Adproui-deadum,quocunqt{e res inclinAßet. CAterunt

, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X t ftmul-

De r e b Vs

JîmuLu^^ intdligit GuifAntim occidtißiniii cAU fl s retAr datum, nonjgt;rodire,ac temfwfd lere,délibérât ccleriter adormT^hermum,(iiui viribus minm 'ualebat tpriufjuam nouis au-geretur confirmarcturj^ auxtlÿs. Âttribuit igitur Imper at oriam audorttateEcmodenfh ùprapropereinliberale Flandriam euolans, apud Grauelingam ( cjuod oppidum medium esiinter Itiumporturn dr AFliophanum) d* Etnicurio,prafcaflrorum coniundus, accitit eodem exBethynia, Sandomaro, Area, Bur-burgOidTpropinquafocietateprafid^s, ( qua omnia inuicempropinqtia oppida Philippi do min Atufit cm tenentur)colleEioj^ fupp lemen to, quodpaulatim Allobroxex Codrusijsfb-mißrat,paucisdiebiaiußum exercitu ( duo-decimfilicet peditum millia,equitum autem fretria) celeriterfolerterq^ conßautt.prater ^Srflium hominu multitudinem pene infinit am , qui amfu r eb tit dr mente incitait partim armait,par tim inermes ad caßra vn dtque concurrebant.

Intereatempor 'ii Thermtis, cuabincurja-tione Pleumofioru copiât, ob arthriticum dolorem, quo afiiciebatur,Acliophanum retra-t^^fft, olfecijjet tragulam fibi inÿci, proxi-

riieG''i!-

B E L G I C I s* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;164

Grauelingam caßra foniiußit, intrapri-tnum lagidem, '•utßopmforet ) propincfuior ti eßet ad Caletes receptua. Caterumßmulatj^ nuntiatum ejl ,ßibito coifße ingentern 'vim hoflium, ^ßumma reipra.ejße Ecmondenßcm articulorum negligcns cruciatum, equoad-miß) ad caflra continuo accurrit. aequo f^mtt nito erant ea loco poßta. nec multo pofleum infiru^ts copqs comparuerunt Ecmondenßs fy^inicuritts'. tanta animorum altitudintf quot;vtintra telorumiaciumconfiflerent: fj'in-tredihiliferitate hoflem indique laceßerent. Tum Thermits, coaEloeadem noEleconfilio^ quiavidebat militum numeroß longe eße inferiorem, amp;nbsp;inhoßtlifolo tanquam circula inimieißimarumgentium interfcptum,pra-^ terea cafira Burgundiorum in horos crefiere, concludit poßridie recedente oßu mar'isfecun dum lit Its, ad It tum por tum refugere ,itaque beneficia natura elabi, qua vbi oblata eil Opportunität, ficutt conßit uturn eis finer at, filicite adfiauceis Ada ( qua ex parte fiupra , Grauelingam Ule fein mareexonerat,ceden teiam flagno ) remißior 'ts , accedunt Galli , f}“ nullo negotio tranfinittunt. Contra Ecmondenßs, aupurtumfiugaGallicanavt ac

X 4 c(ßt,

De REB vs

cfpityinfr/i id oppidumfeflinatoflumtn traij-(it,zitfugMem hofletrAnflituprohibeAt. Tcr^ tio ante id.^^uàntil.diehacgeftaflunt. Occur-ritporrs hofli Ecmondenßsafronte,circa Ca-letum Catarrhal urn, nbsp;in confre^u Graue-

linganorunt. Hic Therrnui,'vbicœptoitinere intercludtfrtos videt, t empori freruiens, tot'u viribus in rem incumbit.cumj^ marts imme-ßab zmo latere efflet profreêius, ab alio an tem campus nulla arbore,nullo dumos cofitus,nulla tumulo, alioue impedimenta, dl'^ce^uiorem locum (t^uoad eiusfreripoflfrt)flumere cuperet, aciem hocpaclo inftruxit.Ab dextra in Septe-triones,(jua experte mare exundabat, itaauc latus vnumprobe tegebat, totumexercitum defle^tit. ab laua verflus meridiem att^ueAu-ßrum, carras pro vallo obijeit: a ter go foflfla Boulana. Sicvndecunt^uetuti Gallijolafron-tern Burgundys aperiebant. qua ex parte ante ordinestormenta omnino nouem (nempe Co-lubrosfix, Falcones verb treis) Fhermus col-locauit-.ita'utinterualla equitibttsampla re-linquerentur,quofichoflem frmul dr torm enta, efrequitumincurfiisinfefrarent, quorum equitum vtrumtfue latiss claudebant fufru-ratares Aquitani. Fltimi tertqßj erant Galli

Gelt a,

Belcicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ƒ65

edit., Teutonesetiocati, quipermißdßx~ bant ordinibus, à tergo jZ/t ( quot;vbi opta foret) fitbfidto foeÿs in pugna effent. Ecmondenffs vero licet torment a, ( cjuat accelerandi it inerts eau far eli£i a efênt} nulla apudfi habehatf Ifffiijfit tarnen eajubuehi, nihil anxius, cjuod ea in re ho fits plus polieret, aut fipotior ejfizfi-deretur, uirtute velpotifimenitebatur. ui-giturcumprismedttata fuga Gallos timorcm fuum prodidijfi, (ßprttda ingentem 'vimfe-cum abi^ere voluijfe ex tempore cognofiif. co-tnunicato confiUo^z/eritus ne auxiliorum inter uentu è manibus elaberetur Thermus, minime cunclandum rat us, cum Scipione Affi-ftirio, hofli nonfolum dandam effi viam/ugi-tndifidetiam muniendam iudicat. ibi copi-

expedit, rurfufq^fi ad confligendum animo t^nßrmat, militéfiuefolerter cohort ando it a inßruit. Equitatu Tjniuerfe in quinq^ or dines difpertito jpraequitare leuis armatura équités iubet, tripertito agmine. quorum cornu dextrum Ponteualens Eclga Cornes regebat, finiflro autem Enricus, Enri.F. Celtiberpra-erat. Afediam alam ipfffibirefiruabatEcmo-denfis. PoPi hos ftatimEeutonicorum fulgu-ratorum equitum turma, deinde Cataphra-

X s iiorum

De r e b vs

^oriim Belgnru itl3,per uliojua interualla.(ue-ccdenSy^dcUctis ductbuf ducebatur. P édita-tin vero omnii in tred deinceps diuidebatur acies.hierant Teutoni, BelgA,quorttmmaior er at manua , Hi/panorum Tjeteranorutft cohortes, quibtaimperabant Tribb.mill.Bi-nictiritcs Belga,,Hilmarmenachufms Germantes, f^Loyßus Caruatal Hi/pantcs.Hac rat tone inßrttito exercitii ,fitblata 'voce, Vicimuigt; incyuitE.cmondenfis : Guotu^tiifcy^ taudißu-det ciimßia, tupatria, mefecyuatur. fimul admijßo etyuo, mecum inuadite in confertos hofles : vt ait, cum diôto der ep ente, pugnafh gnopropoßta, cocurrit. Bußtnetinterimim-petum Burgundtorum 'viriliterparatus Gallus, tormentorüfulmine magnam incutit plagam anteßgrtanisßc zgt;t Ecmondenßs eqtt-w , quozgt;ehehatnr, primocurßtconcideret-Burgundq 'vero nihtlo deterriti ißo caft, cœpto inßßunt fortiter, toto^.roborein ho-ßem , monitore dP impulfore Ecmondenßgt; fer tint tir. Concurruntfine moratota-vtrin-'que acies. Pugnatur cominus.gladtjs, ferro, fulmine, h aß is res peragttur. Twma eque-ßres turmts equeflribus congrediuntur ; vedeßres copia pedittbus opponuntur. Egt;t-* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;niqitt

Bel« IC IS. i66

Kiejuecoßriturmanuf, confertiirpesjgt;edi. id cjuod cafüne acciderit, an de induflria ducunt frouißtmfuerit, tarnen obßruatione notan-darum rcrum , noutim illud, item^ admi-rabile, u el Bellica reißcientißtmis'vßtm eH: ^uineaßculo cjuidem incidijß palam frofe-rebant, ut ea cum aqHahilitate, omnium ordinum paritate, conßmili plane com-mtßione pralium eßßet : quo uno omnu fere 'utrorumq,fortuna dißeptare ‘videbatur.Ita amp;nbsp;longo nbsp;nbsp;ancipiti certamine acriter,per-

tinaciterq^ eil pugnatum. nam etß immsti ßahant mercenary Teutoni, Aquitanorum peditum tanta htcfuit 'virttu , ut horum ignauiam diligentia fupplerent,éiquot; fociorum

I 'uicemperfefè'vlcifcerentur : deniquefuo roboretot am fcre molem pralq ßflineret.quip-Jgt;o Teutonis tAnquamfitmmotis, acaliquo inter uallo reliSiis, conuerfafignaundiquez/r-gentibus Burgundß intulerunt, his reflite-runt, magno animo uenienteis exceperut.

■ Concurrcbant Gallicani équités, at lenti-us dißolutitts folito necutißamdecebat nobilitatem, licet delecla.,^ armis equis^ ßlendide erat infru^a.,cxipÇittsgentiscon-ßsttudine.rorro dum illo in certamine ufque co-,(ß

De r e b vs

lt;0, ^tnntA animorum content tone dimic^ retur^z/t neutrifuciem auerterent: cafits t^ui-diimfortuittts, ac mirificus interuenit. PrA-teruehebantur eatum forte decern naues bel-Uc^Britannorum, ejui procul exvndiscon-Jpeclo conflt£iu, ebuerßs clau 'u ac comprefii guberrtAculis (ojuoAdperfluett-a licuit ntAri-nos)tn lit ta Appulerunt. itAtpue GAlliciexet-cittts Icjue Oceuno Admoturn JùprA dixitnui) lAt er A, torment or um tempeJlAteemintu per-eujferunt. Hac rei nouitAteperculfli 'lhermich 'veritineplureiAccederentnAueSifummope-re trepidAreincipiunt. ContrA 'vero Burguri-dijpertinAcitcsinßAnf. amp;nbsp;vbi eoiuitAtumre-iecerunt, peditAtum mox tdenttdem turhu-runt-. itAOjuepoßremo GAllosfuderunt acpreßt gArunt, non finemAgno decore generAtim omnium ordinum, maxime leuù ArmAturA equituw, amp;nbsp;pArticulatimßumma gloria Bern enden fit, Cf ui non minus iudtcio cjuam vir-tute valuit militari. Cuius prater cateros duces., put di Binicurium, Renteianum, Rullum, Enricum, Ronteualentem,Fotanum, HilmA-remmonachußum, Caruaialem, jfcHatA potifimum animi praßantia ßortitudine inßgnii iß aßetit 'vi^oria. Contra Ehermtu rebut

Be LG IC r s. 167 nbtts rmtlegeflis non incuriefilttm,fedetiant lentitudinis à, nonnuliu Arguitur: cftÜA diuti-ut {(fMÀmprfuiJfet) recept» prorogAfct, nec /Altem conflict um fatAlem FrAncu Antécédente nolle, CAflrA moui/flet.ferebAtur enim, AUAritiA cauj/a, cum pr£dAm e FlAndricü collect Am mttnictfijs in/iiAm pertrAhere vor agi nem ßuderet, (^tempus or opport unit Atem idonealiberiregrefßts tranfmifi(Jè. ^itdam 'vero ajjèuerdt, iujft Regis cornmoraturnfuifje in PleumofifS Fhermurn , i^uem rumor er at AUX dl a Thermo deßinaturumfut ff. Vtcun^ fuit, prspemodum errauit in hoe Thermus, c[uodintercludif, amp;nbsp;cjuodamrnodo opprimi iA ratione pafus ftier it. In numero Autem oc-c for urn ( vtifit J inter fer mon es populäres tjuamlibet variAtumfit, tAmen Jedulo veri-tatempercunllantibus nobis, Àflde dignifi-m 'is, Atcjuei/smilitibus quiipfiinterfuerunt facto, in all a publica relatum e/fe audiuimtu 'rhermicorum circiter ipoo.ineopralio coci-fos. eorum vero, qui in fugam fe coniecerint, militu longe plures obtrücatos ab agreßibus hominibtts, q angußiasitinerum ^claußra (quibus fugam par ab ant profligati Galli) in-federant. clades illud item ignominix , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inufii

De r e b V s

inußit GaÜIs , 'vtverßiri cis vfifue antt ocu-los .ijpcclus l'iandrarum, (jr furor debeat i» eorum mérita c^de (Jicutin Orpheum de Batch is bacchanttbus, Gracia fabulatur^exfulta-turn, quippe fur ij s z/ltricib. agit at a fiemina, cum vrbanamp;,tum ruflic£ Lacsinarum in mo-rem,fcubi obuiurn Gallumhabuerunt, eut» conuitiatA, quad Flandriam uaflaffet,muni-cipia 'vexafctjcédaincendijft, quem oppri-merefinguUnon poter ant ,pluresfimulzin-gutbttsquafidifcerpferunt, 'vclfifluariotu-multuofifimemnltarunt. 'vt profundsflett-tîointerim inuoLuantur, quos aut jiumen ab-firpfit,aut eijlusmaritimi obruerunt. Britan ni 'vero, qui ad anchor us reliiiis tn alto naui-btis,nauiculisitem in or am marittmam obna uigabant,ex GaUis i qui in fluciibtts nabant, drei ter zoo. loiuos cep er tint, quos etfper dere deprimereq^ posent in profundum, maluerut tarnen glorix. dulcedtne commoti hofem e naufragio extrahere, quo fie tanquam participes eius belli adiutoréfque, haberent eertos teflestam infignisuidorhe inBritannia,ques paucos ex multis ad ignominiafortiti,eb ( ve-lut intriumphuni) tranfuexerunt. Porro eorum,quifuga intercluft captifunt, quorumqj

B E L G I C I s» ' txßitit mo-gnu copia, hi principes numera-hantur.ante cateres Thermus,duxexercitus, idem rector Caletum-. cfuinon in fortunafilit, fedetiam in corporeßtograue vulntts accepit, cum eo AnniMitis, Vtllxbonus, Sinarpon-tanuiifimmo loconati,!^ omnesiuxta eque-fris ordinis viri, at t^ue alÿhoncfiiores cjuitp^, éi‘afidui Principum, cjuosbreuitati ftitden-tesftudioß reticemus. Hie prat ere aßgna mi-lit aria,tormenta,munitionem , impedimenta omnia ,^caflrenfem fupelleSiilem amiß-runt Galli, deni^ omn 'is fereeaprada, quant Thermus (cum decurßonibus per équités quot;va-jlauerat ealoca,quaincurrijßt) f Flandr ids । municipifS colleflam abigere conabatur, nutu Fortuna a Gallis,tn Ecmondenfem ac Bur gun dios iure merito tranßt, velpotius recidit. Necadeo mirum alicui videri debet ,fi Bur-gundiorum quingenti,non amplius,eo confli-clufrntinterfedi. Sedin hisPeleus,nobilis ' Belga, cum aliquo numero equitum ac pedi-tum {qui vtrobique principem aliquem locum obtinuerant ) deßderatus ell. Atque htinc euentum fortita ell Grauelingana ilia pHgna, resprofeclomaximimomenti, vnde ßrmioriißeifiudum,couenerit rebtis,fortu-

De r e b vs

»i«, expe^ationt Burgundiortim refiru/iri Bicjtiidem in confejfo eit, etusprälijaduerfi cafu, graue toti Fr andajulnusfuijjè imfofi-tum-, ^uo etiarn illa 'vulnera^cjua. 'vixdurri C0‘ Jènuifie 'videbantur ,recrudt{erunt. Contra, PhilifpusinieFiahoßibusijlaficuri, nonÇo-Ium mir am fecuritatem ßio Belgio praßitit, ncijue non modo famam, exißtmationemiiut eolleciam conßrwauit, njerum etiam perfebla, nbsp;nbsp;(

cumulât aj, uirtutc {(juantumuif nihil vide-batur adprißinam laudem., honorem, ^rati-am, gloriam ews dtgnitatk addi poßß] mart-dauit immort alitati, celebritatémquenomi-nis,toto orbe,mir 'is mod'u amplificauit. tide-re autem viß ßimm cum longinquitemporit vßitupertclitatione recent i, non tottits vertont is ojuadriennij, Gallos,re omijßt,belltcoßo-rum nomen tantum tenere. quippe ßcubi ab vniuerßo naußagio periculum elt,fic vt vn» pralio difieptet omn'is Fortuna, ó‘(vt it a lo-^uar) ad mantss atcjue adpugnamfatalemfit veniendum, tum neßio t^ua vel Fortuna in-iuria, veli\,taFliacsnegligentia, i^uantumud licet initio acriter committunt, poßremo tarnen euincutur. cuitts rei tria certißima teßi-moniaßcertamen illud, quodad Renteium

inchoa*

Belgicis. 169 inchoat wnfuit,in leuium praliorum numero habetur, vti certe debet ffiojuidem prim is ia-Hatis hafiis eii dir emp turn )producemus,pri-mum cladem Martian am in Etruria, deinde Sancjuintindin Veromanduis. ac tertio, Gra-uelinganam in Pleumofiis. Reliquerat pret-tereaincaßra recurrens Ehcrmus AEiiopha-ni militum cohortes treis, cum mandatts, vt depradatoincenfo^anteoppidofeflatim fe-querentur. qua recepta ß.orioß militesßim-macrudelitate efècerunt. nimirumardente iam eppido ,fe adfuos recipere conßituerant. Verum illaA£liophani incenßo,ipßs eadem Pythia ^Deliafuerunt .nam non it a diu, vti (perauerat, alacris incendqexfultauit impro-bitas.dum enimuerofumum deflagr antis op-pidirep^e£iant,tantorumfcelerum ( quainß-»ttaabißis, ac fidalibus VhermicisinElan-driam adita fuerunt)pœnas iure merit0 (fuga redit uq^ adfùos interclufi, in itinere ad t/-num fere omnes iugulati) dederunt. Sic malt improhitatis facem bibunt. Sed quamlibet, dicerent multi Itiumportum, Caletum reEio-re Thermo capto, proßigato Gallico exercitu •yrbeq^ robore pràfidiorumorbata, in tanta rerum perturbatione àquot; animorum conßer-

T natione.

De rebvS

nutioneÀ BnrgundijsÇmodo vefligiaprxîurt-fis uiciorix frope feajiiuti effènt) eodem ipfo temporis momenta fActUtme recuperAripotti-ijjè: opinio imbecillA certe, nbsp;nbsp;cum fAlfo inco-

gnitôfjue commtin'ufuit.cjUAm opinionempo-puUrem res prAïudicAtA, nbsp;sd multns cAufss

deUtA minuit, ^prx •vulgifirmanculis va-nißimisyßtmmAtumcum rutione Valuit au-cioritafyAtqueprudentiA. necenim [mAximi nJt pleriquefere omnes ) Adduci potuerunt vi-iloresBurgundij, ojt (è tuflitîA cAperet ohli-aio. nec entmÇi vicioriApotiebAntur, ob id its Alieni cupiditAtem inciderunt. qui iußttiA perfpicAciA dum tn deltberAtionepublic a t’te-dum iudtCA^ènt, cognitum eli, AquttAt 'isrA-tione,primumCAletum ciuitAtem non eJßAUt iure mAncipij,Aut iure next Belgio obligAtAin, neciurifdicHonis Philippics.deinde, conßde-r At o loco,oppugn Ationemeiuï Ar cis loge mul-to difftciliorem eße, quAmplcriqueomnes itt foro, in curia, in comeffatione (tanquam i], qui e feneftris Achiuos iudicant) ariolaban-*f*r^ ^tsa fuorum claderenunctAta perculfut Cutjantts ,ßuemutAto confilio, ßue dißeratA expeditionc, quam 'vtdehatur calUde parare, Fertuduno in Picardiam, receptnsßgnoprtf-

Be LG IC I s. 170 reduxit. cafirif^locodeleEloind fetrampontemfubßitit. cfuem locum cum ad bofldcii excurfiones reprimendas, udjufli^ nend^ impreßtones mt h taras peropportu^ numat^tdoncumßbimaxime optauit aciu~ dicauit.

Eodem ip fi tempore, quo de occupando Hi^ U o dur o Galit omncs rationes inibant,in Ita^ lia,interceßione cumScnatus Veneti,tum ope^ ra Elorentinorum Reguli ,fecerunt Philippns amp;nbsp;Parmenfium herui pacem cum Ferrario, ^uapaSliones amp;nbsp;conuentaßrmißimis aßini-tatum 'vinculii amp;nbsp;matrimonij indißolubilii legeßabilitaßancita^ fueriit. cjuippe Alphon-Jds Ateßinus, Princeps iuuentutis Ferrarirt, iisrculis,ßliorum natu maximtts, tertia Coß tni Medicisßliam habuit z/xorem, cjuantum-ttis licet (fat is obfißentibtts) maxima natarü eius Ducis, cjuodpaucis menßbus e viuis decefi firat,Alphonfiis ßbi deßonfi ztirginefr ui minime potuit.fecunda porro Paulo lordani Vr-fino (cfuipojleaaliciuando Dux BraFlianenßs audßt, cum eßet ettss fundi antea tantum Dominus ) nupfirat.

Polt in gen t em tllam Flandricam z'icioria, dum philtppus ( ut féliciter cæptaperficeret)

F 2 nouit

De r e b vs.

Koua dek^ïhtis prioreis auger et manus, à* explerctexercitu-.dcni^w Artufia in ijnum copiai cogeret'.eodem curßi temporu Anglinu merofam clajjem magno clamore ,ds‘maiort oßentatione comparabat:ac interim i^nifet-roque Francia internecionem minitabantur. Confia ta er at ea cia fin ex centum circiterniquot; uibtcs bellicis, dificreta quidem magnitudine, verum omnes egregie armata at que irfir»-éta, efi in hit cir citer decem mi ht um milli^ impofita,prater opérainauticas,^nauiculi-riorumdele^um.Eam clajfim regebatMilor-declintopraf.lit.efioramarit. Hue accede-bantviginti Liburnica, vafia^nauesbellica,ex Oceaneii oris,qua PhilippoRegiparentgt; euocata-.quaobvafiitate,arciuminfiarerant | reficclu Britannicarumßd in nauigando tilts tardiores,filedido apparatu bellij ^milh tibus referta,prater epibatas promptifiimos-quibtts Propraf.clafi'is nbsp;nbsp;ora maritima Bel-

gica Vachentts praerat, virrei nauahsperi-tifiimus. Hificeconiuncl'is viribus ( necenirtt annotinas, nauiculas ^celotes corbitulâfie, qui bus commeatusfiubuehebantur, nomina-rehbuit)id.,^int. Angli.,abfua vlteriort Britannia,Coro, f qui vent us magna partem

tempo-

Be L GI c I s.

171

tlmporii iüicfl Are conflieuit ) venta vflpro-, Cam ta nAueùfoluerunt, ejuoä injù-^ l'A Utui cantrA GAlliArn ex dumetro eîi oppo-, fitum, velis pleniflimis Ad Arm or teas ctui-^.

I tAteii in obie^a infliU or Am hofltli vi adnAut ^Arunt-.portumjflcui Conchu'unomeeß vnl-gd}occuparunt. lt;^finemorA, pArte copÎArunt

1 [quas nAuibtu trAnflortAuerAnt)in continen tem expofltA , incendias, depopulAtionthtUt I nbsp;nbsp;'VAftAtionibitf, excurfionibu'S modum nullum

fleerunt. primo ntAritirnA or Am nudarunt^ deinde interior a eÜAm municipiA ac CAflelU eircumlAtisßgnispergrAffÀbAntur , non îAm prAdArum cupiditAte,quÀm vindiSÎA,incom pofttidiJJoluti^pAflim VAgAbAntur. itagßn-J nbsp;nbsp;nbsp;opin Anted B rit on as opprimebAnt. id quoded

ßAtimprohro At^dedecori ver tit. Belgd entern dAmnofuit. nAm Cherßmo nobilisGAllut Adprimum inopinAtaeius excurfiondfl^’in-cenfiondtumultumexcittis, pArtim ciuium, pArtim Agreßium hominü milliAcirciterno-uem reip. iuuAndeßudio, tAciteq^ colleger At. bd, ex ediflcijspublicd ac ArmementArijs Arin a diflribuerAt. huicprxtercA inconditorum hominum globo , cum municipibus praßdie circumuicinArum ciuitAtu, ruAritimorumq^ Z } clAußro-

De re b Vs

thußrorum coniunxerAt. qtio fie Animui^ robur pro aris,focis, Agrifij^ pugnaturU ei'

utbtti adder et. it a vteunque inflruettts ille,celeriteroeeurrit exeurfioribits Angiis .qfii rumore in mAritimasfi At tones AÜAto, ipßde^ inceps 'velinnAuibtts[é continebAnt, vel ex-eurfionibui immoderutis AbfiinebAnt.adquoi cumfefiinatù itineribtts Cherßmo Accerßßßt, Anglt^qui in litoribus pafidim oberrabAnt, AUt ingurgufiijs deliteficebAnt, Aut in ijmbris du-worum ApricAbAntur, non modo hoflis conffi £ium non tuier tint ,fied ad nAuiculas fient i» h Aren A ud palos deligAtA fiabAnt in ßtimwn i/ndis} fugAprAcipiti delapfi, nonintermifii remigAndilAboreinfùas /peculas fiefi Abdide-runt. BelgA tamen Altttudine quAdAm Aninn ßyconfiAntiAy ub WAioribus At que n At ur a in-fit A, z)iriliter incurrent es Br it ones ex apte' bant, (ß {quo Ad einsfieri pot uit ) Aut Adjigni, confiugtebant, AutpermifteprAliabAtur. Por-ro quia Brit ones longe plures er antfine comptt rAtione,pAueisBelgu exAquari minime potue^ runt.^wfAdlumest, 'utturpiterpugnaexce dentib.BritAnniSy^feciosdnrephinaBritOr nu incurfione, Acin dificriminefiummo pofitos defierentibits,pAucitAs niiltium rAchenoruntt

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;173

lt;velfufiy'velprofligAtii(tanquam[ub cult ro rt li^a nut non ofttme accij)eretur,aitt ab hofte furio/o interficerctur. Ati^ueeo modo, cunt ad paucos pcena temeritatis ad omneis mttm peruenijjèt, famofi ifla claßis, neefibi,neca-l^s ßlum non fuit ’vtiiu -, cjuinimmo foeijs exitiofi. ciuam inremnatialemctimincredi-bileis infinit osferefumptus Britanni fecif-fent,^ artnorumfirepitu Franctant vniuer-gt; fam territaffint, nihil adeo clare gejfirunt, tjua cjuodoleum operam {^uodaiiint} per-di der int. nam nbsp;nbsp;déformât as partim naue'u»

partim cont^uajfatas, conueSlorureliciuias (amijfafuorum melioreparte') ^grauib.mor b'isaffliFtas, non mult o temporc in Brit ont-bus commorati,panels diebusfiante lent Afri^ to, obuerfis gubernaciilisfubduxerunt gloriofi nauta. hi/fie grauißimis cafibus ad eofdem port us, ex t^ttibus erant non multo ante egref fi, magna iaclati tempeftaie confugerunt. (ßquot; claufisfiationibus fife deineepstcnuerunt.id quod prafirtim praelarum ßecimen cater is exfiitit nationibusfumma defclionis animi, in quam baud it a pridem ab antiqua conte-fiataq^ z/irtute ac magnanimitate maiorum ^ritanni degenerauifie vidhur, qui ante4^ in-

F 4 credibi-

De rebvs credibilem ttrrorem formidinem^ TrAncù incut er e confiejjènt.

PhiUppui intereA cum in Atrebatum ciui-tAteeJJit, bello^ totuc ’ifacaret,i2. CaL Sep~ temb. cum SAtrApArum contubernioAum de-le^iorum militum munu comitAtm in cafirA peruenit.cfUAÇquiAceuexprouocAtione, cum hoflcAciedecertAre e^uAmprimilcupiebAt) in hoßilefolum eopromoueri Ante iuJJèrAt, vtnon longim fcfyui mtlliArio ub Dorlente, FrActA ditionis oppido,Abeffènt ,fimulAns interim eiui oppugnAtione. HAbebAt z/ero tune Hero tille Amplißmut procul duhio exercitii ^florentißimum t^prAflAntißimum, milt-tibfis omnis ordinlf ,tormentïs, munitione, App Ar Atu, cum belli, tum Alinrum rerum,lt;^uA AdexpeditionesquAfuis neceßkriA videntur, inflruHißimum. quippe ex ommbus deledii-bwrobur iuuentutis peditumtricenA milltA excedebut. equitüzgt;erodimidio minus.hitq^ tot nbsp;t Antis militum copqsflipendium plene

er At perfilutum. Cuius omnis mtlitiA pArs ter ÜA fere ex Feutonis confiAbAtßupernAtibus. reliqui er Ant ex infernAteCermAniA muni cipAliBelgio colleHi. minimApArs HißAnoru cenfibuntur cohortes . Omnes prAtereA non optimt

Bel CIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;173

•ptime modo nrmtittAtqueinflru^i,ßdz/i-^or'tarumrecentiürecordAMne,perfifrom-pti,magno animo hoßem exßeciabant-.ejuo/^ tarn deßderiumßimmapugnAtenebatyquam prafiaètos cladibui Gallos commtinipericuli ßtietasretinebat.Principum 'vero,ijuieo bei loßub Philipp0 'velßipendiameruerunt, vel fnilitaruntßuia curioßa. pofleritatiinhocin^ feruire 'volumus J è tabulis publicisac faßie bacfiudiose à nobisßnt decerpta nomina. Primo omnium Allobrox , Pegius nepos, Vicariusinquem omnis eins belli au^ioritaa ^ßimmum Imperium ab Regeipß, ob inß-gnem belli peritiam, erant delata. Parmaae Placentia Ttomintts .deindemagnanimns Seminar am. quil tjuia exißimabat, pugnanti-bm interfifi duobm potentißimis Europaorum regibm,magnum é“ inßgne aliqtiodpra lium commijßim iri)obid ab extremo 'vf^Ita lia angulo, per mut at is equis in caflra illa vénérât, cumfirma animi intentione, quod domino exemplumfidelitatis atq^fiü oßicq ea ra tione reltnquere volebat: modo in conjèrtij^ mo hoßium globo palam oßendififiet, ecquid Seminaraa haßa valeret.Atrienßs deinde.hi duoDucum titulo infiigniti.SulmonenßsPrin

T s ceps.

De r eb Vs tcps.Polycnflritti, 'Balneenßs. Lundinta, Co' mit At êjèt tres-.At^^^AfcanitisCorntus berultiS) nobilijiimi bellicAi lAtideclArißimi. Ex HißautA vero oriundi, ßimmoq^ loco nAti Euces, AlbAKtt'S, EArocut, FrAncAHillAnus, FillAfermofM. BalAngA deinde, AC AnguillArittf MArchiones Tofgt;ArchA.

Cotnites, FuenJklidA Celtiber, necnon Me lit Alts Lußt Anus. Feutonorum primn nomint h£c colleginiHS : Henricus Atque ErneßuseX illuftri BrunonißnicAntoru EucumfArntliA.Le gAtus MArchionis loAchimi BrAndepyrgid-SuuArcenpyrgenfis, ÄlAnßueldAus,Renefgt;yt-^nßs,Comiies.eBelgicAAUtenobilitAteßim-mAtes hiperccnfibAntur. BrincepsArAußnus, ArcßcotAnus Eux, Ecmofidenßs Comes, BergAnusAc Benteius FipArch-A MArchiones. Hornus, Arcnofgt;ergAnus, BoßitHS,Äi(gA,Lf-gniacus, MontAgninus, Bullus,HogoßrAtAUS ComitAtenßs.BArelomontius,AglAius ; deni-quealij omnium nntionum honeßißimic^ui-que Eue es, Tribb. milites, Bed breuitAtis cAuß contenti fuimtis ßore iuuentutis debi-bAndo Ajclpotius rccenßendo,

GAllorum Bex contrA, nullo neque di-iirno,ncque noHurno lAbore intermijß) AdPe-

trAm

Be L G IC I s.

174

trämpontem, quem locumßipra commemo-rauimccs, quam maximum exercitum ha-bebat, conflatum ttidemmeliore ex parte ex Tleuton 'is mercedeAccerßttSyt^ Heluetijs. Se-cunda partes erant indigenarum ac Gallo-rurn. Minimu aliquid ex Italic 'ts cohortibus^ ficut Phtlippo iibHtßhtntcis,acc€ßioKis,eifuit. quoin exercitie prater Regem ipßimnominA vel nobilißimarum Francia familiar um, velpotentifimarum clientelarum in Comen-tarqs publicis legebantur hac. Rex Flauarra-HC, Guifames, qui Imperium totites illites eo(-ercituspro Rege(ficutfapiufculediximtes )ob-tinebat. RegultesL otharingiactes, Ambarrtes, NemurSiMontepenfirites, Abumaltes,Momo farfintis, Bullantes, hi ex G aille agente omnes amp;nbsp;tit ulo Ducaliinfgnes. nee non Gultelmtts ^axQ, Lunepyrgicus, Germanißdem^Du cum nomintbies honor ati Gat tor um Reguli ßliarum 'vnus Heffes. Fcrrariies, ac Salerni-tanus ^Priitcipesduo. Summas, Atrienßs, exules tresltali.prater incredibile munerum cuit fuis or dints,cum equitu,tum nobilit atis, qutbus omnibus reccnfendis,totiim uixfufe-cerit volume Hie tame G allies etfiprapotente excfcilitm habebat, apparatu bellico afa-

tim

De -r eb vs

tim pror/ùi infiraSltti er At, cjuia tAmen rectt^ tißimA clAdes CrAuelingAnA, Ziulnut illudgt; quodgrsttißimum fuferiore Anno in VeromA~ duiiApiid SAnquintinitm acceperAt, refi-icA-bAt, cum for tun A Philippw leniore z/teretutt ipfè Autem dur lore conflict At ua bis térue ejjèt, cmnem tuncqiiidem iA^uruA AlcAtn ,Atitpt-dem tertiwn collAturtis xgerrimevidebAtur-GAllorum enimtierohocesimAxime propriÜi •ut Tjhi Aliquidflniftri euenerit,non modo itl-rumfle commit tAnt timidiusfortunAfledpU-ne obfiquAntur, ac AliquAmdiu locum dent, ^u Apr opter exemple Fubq,tlliuA MAximi,no tAm cunlÎAndoremreflituere voluijAe putA-bAturRex,quÀm PhilippumArecto curju pro-(Huis ’i/iPloriA, ducedo belle,reuocare:^ molli quodAmmodo brAchio id Agere ,JùmmA ob-feruAtionehoftls,nequAmfluA ditionis vrbem inuAderet,Aut opprimer et. ob idper AmbiA-norum Agrum iter faciens cum omnib./tmul copfl SomonAm trAnflmiflit, fecundum eiuA rtpAm Aquilon Arem, cAflrA, Burgundiorum CAflris oppofluit ,tAbernAculAflxit, copiÂjque diffudit. quippe pAruo indidem interuAllo rhilippuA prope Aujlrulem ripAm AuFHaflu-uiolii comodA uquAtionis cauJÀ , cunt mAgni-

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;17^

fca. 0fl ent at io ne caßrorum, tum certauKtmi fiducia confèdit.quo loci dum cafiru quot;vtri^^ mi lüaribui operihui comunÿflflent, lentum bellum Çanè, dîuturnûmque negotium futurum, nidebatur.maxime vero Galli,'vailo,aggeri-bus acfoßisfolerterß obßpßrant, eo confllio., whoflem njcl fatietate vel tamp;dio longa, obfi-dionis defatigarent, ‘velfutim ea rat tone re-gnum defenderent, (ß ab arts -focifq^, ferrum ac flammam depellerent. Vbi quantumuis licet int er dum leutbtu pralifs, int er dum prouo catione,ad exercitationem militarem fit cer-tatum i nunquam tarnen ab alterutriia iacta alea fumma rei perieulum eHfaclu, autfor-tuna cun^a commijfit. nam etfi perpetuum Philippus vohintatem habebat, in qua inerat 'ins aliqua defiderq adoppugnandumDorlen-tem/onfilium tarnen publicum,plenum prudent ta fidelitat'ts, iftud minime commit-tendum in tanta haßt s propinquitate, cen-fidt.

In tere a dum apud exercitum, quern habebat 'vterque infiru^ißimum, duo Europao-rumPrtncipum facile clarifiimi Heroes cor a effent .yCaftraf prope coniunHa haberët, dûm-nepropiuicbtelorum iaëlum,tormentorûm-

D e r e b V s.

quefulminA,acl)noueridebuerint( cjui Prhci f es non tam dépotent litHyOjuam de gloriA ton tende bant ) in fnmma ludiciorum artet att or bis vniuerjùs rem ex [itperioru temporum etientismetiebatnr-, ^ßtccejfus non atmirati one ponder abat AC not abat.(juippe plenty ont nés velrharjAUc£,‘vel Cânenfis.,'velAlittsin-fignioriscladisfamam arrécits aurib. exße-ilabant. Verum cum nonexiguo temporisin-teruallo inuicem hoßesprope intucrentur,Ae proculßeciarent, net^ue cjuißquam ‘vtrtußdis client um elßet, ojtit non in untus diet caßtßia-^ rum omniumßortunarum euentum conßfle-re exiflimaret, Reges imaginem rei totius primo loco conßderabant -.deinde animos (ß mentes ßuas ipßa cogitationeß 'veluntate con ßliariorum, tanquam conßlio nominis cuiitß dam conßormabant. Si enim omnibiss ’viribus ac ’vniuerßs legiontbus cocurrijßntßemei tpuearm'is decerta[Jent-.,ex eo confliiiu.tancpia exnubtttm co[liftone,ardore expreffum, emiß jum iriporttni^prouidebant, idßoreßulmen totiiis Reip. Chrtßianx., cjuo acerbißimo incendia ipßa conflagrata concideret ßquidem roburjui exercitus ex hellicoßßimis nationi-btss ,ß^percgrinis , mercede accerßt 'is con-ßart:

Belgicis; tyâ

Jiàrcitdcjuepeiorespartes C zitcnnquecafiisce eidißct)fore ambo iudicabant,e^cimtatesfu-•M extent pneda futures nonpeßime dittina-bant : ad commun emßilutem rej^icientes, z/t circumßexerunt omnia, con fir matis tandem rationibtts concluferunt. Pacem zgt;eliniufiam iuftißimo belio 'vtiliorem efiè. Itag, nulla fi mu latione cocordiapaulatim attenuari bellum, Çenfimremitti fiiritus Retins, ac imminui flammamilitartscæpit. qua concordiavto-ntnino conciliarttur , légatiprtmo Infiulam mifiiidagebdt,acfibindeapudCerecamputn, Anachoretarum clauflrum opulenttfiimum, tertio ah Rtorlentepofitum rnilUariojcaßrisq^ 'vicinum.^et ctt ardua res inprimis effet per certes roaatores, diribitores, cuflodespaclio-num,lege agebatur. in caufis quippe Regijs, (fp in rebfts cum Britannicts, turn Allobrogicis dica vieißim exinßitutoficribebantur.inter-eeßiones alterutrorum iudictorum exce~ ptiones ßdebant coram rogatoribns Comitio-rum, atquearbitris, quilttem itidtcarent,ac aflimarent: quos ( quot;vbi de conflit ut a iam pace narrahimus^pofieanominalimindicabimttsi. Interim in caflris militia z/acationem ejßpla tuit, quodquemadmodumprater omniu acei

De REB vs

dit opinionem, it Aber de in ßtmmatntdmb rationempleroj^omneisadduxit. Porro Itte 'vniuerte conteJiAtA, qui a cuiuf^ VAtio ijs Co-mitysapud orAtoresfeciAles or dine hAbendA er At, trinumdinidmoiue amp;nbsp;promulgAtio pAU-lo longitts dacebAtur, comme Atu omnipAttlA^ tim ccepit exercitus lAborAre, nec optime hA-bere, citm propter AutumnAles tempefiAtes, turn propter impendentem hyemem. EAjnob rernyVelcfuiApAdoresficietAtis, qui^Cere-campi pAcißcAtoriA legAtione er Ant implicA-ti,id mAximopere fl Agit Ab Ant, qui inftitut» colloqtiio in flgt;em bonam pAcis obtinendA ve-niebAnt, ditmnenouisprouocAtionibm Atqtte iniurijs milttArtbui,in tAntA CAflrorum vici-nitate (vtifAcile euenturum fuerit) belli tu-multtu uliquis oriretur, Ad VAjAconclAmAto ^receptuiflgno propoflto , ex Ado Odobri, melior pArs militum cAflris exceflit. quibut Jiibinde Nouembri miflio dut a esi ,flc tAmen, ^vt deledum Aliquem certum e toto numero. Reges iprAfldiorum locoflbiretinerent, in hi-berniflq^ difponerent.

Atquidum rem nihilominus pAgunt, in fltprAdtdo conuentH,Alternisflententqs Atque oratione, flerunt^ meliora interprétés fæde-rum.

Belgicis. 177

rum auctores^ concorda, rebta èoadduSiu defnitisj^Çolum, z/tfola. Caletum eau fa. fcr»-fulum irnjcerctyAcfiibiudiceetian'inum efèt, (di£tum tarnen vniim propediet» exfectaba~ tureB ritannia, nefio quo malo gent o renun-tiatum ettdltifts g^rit'isReginam,cuita id ma-ximiintererat 15.Cal. Nouemb. morteextin

Clant. mortetcum ob Principis fœmina carif fimas dotes indigna , tum rebus in/lantibus ^^^fttturisincommoda.quippeeamors,cauf fam publicarn ferata pacis pro re nat a non-nihilperturbauit, nedicam,peremit. nam diebus non mult'is interpvßtu, trimeßreillud pacis concilinrid^ colloquium, initio Decem-bris, iußitio bimeflri intermißum , interci^ ßmeßst.

Circa id tempor (S,quo ad pacem campi patch ant ( quodeifautor futurushaudobfeure exißimabatur)Mag.Eq.remittitur, ea legc^ i quemadmodum uulgo acgenere efferebatur^ 'vt fatifdatione bis centena milita aureoruna redemptionis nomine penderet. qui tarnen {nififallimur )/^ecie quadrante e pr tore firn-ntaßibtraxit.Itaquefine Satrapa ille,qui con ßltor ßißrij, calamiteßbelliy nbsp;nbsp;tiutl or pu-

blicorum ineendiorÜ exßiteritßo capitinon 2 mini-

De r e b Và

minimum âffiiit null y ^graut/?fmi vainerÀ ttfortunA.,pjr£ter i^nominiit lit tir am accept. Primo enimuerh capttim maximum natufili* Hm apud Tirauanam vt redimeret,quinqua‘ ginta attreorum milUa necejjè habtiit appen~ dere.Deinde conßiclu illoSancjuintinianOiac-^ eepto adfemurgrauivulneredpfi cum duobas flfs captas, cfuincuncem iam commemorate rationis perfoluit. f'enit item paulo poH in Philippi pot (flat em Halmerotes, eiwnepoSt é' cum eo affinitim ac propincjuorum no pmt-fi.vt omittamas eos, qiii paßim in belle occi-derint.ad quam reifamiliaris iacluram, exb ßimationis deminutio atq^ famei dedecas ac-eeßit. Errajjienim eo gr aai as in Sanqiiinti-niana illa clade videbatur, quo maiorem fub-..ülißimi^acutißimiingenq, tum prudentie epinionem in omnibus animis Gallorum ante impreßißet^quemßerpetis ocultim habere vulgo ipfiiaclitabant. Vtcun^ ePi.iscerte vnus (vtß quis alias ) perbelle exemplum flatiiit fortunarumßiarum.fortuna, impetum fupe-rari minime pofßeßcientia ßapientiaq^hiima-na, quemadmodum nec gubernatores optimi vtm aduerßt tempeßat 'u vincunt. Amißione dtincepsMag.Eq.ßattm Halmerotesitide

Èelcicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lyî

ante tarnenpaöittspro capiteqain' ^uaginta milita aureorum.

’Ftruenteetiamnïi hello,Car.V.Imp. Caf.P.

‘tttenuatis lentißimo morbo totitts cor forts virih. tandefebrt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iaciatus antma

Tieo Opt.Max.reddidit, nbsp;nbsp;ltftto commoratn

ahdituma^ fltpra dixtmus ) claußro in eo lußi-norumfidalium CafltslonenfistraSltts, at que in HißaniaBietica,Q. Cal. O£iob. {qui dies tunt Ji. Matthamp;o facer erat) fatts conceßit, fam/l at er num 'viclurus. Pixtt ille Heros biennio tninusfixaginta. Clauum ver^o tenuit Rom. Jmperq, reip.gubernacula traHauit annos trigintafex.auitum aut regnum quadraginttt amplius rexit atqßabuif.Z'ir affatim prüdes, fiuerus acgrauis,patiens labor is, fortisé'tx-pericns,rerum feiens, licet Uterus a limine ta.^ tumfalutajjet. maxime vero confias, e^inui-Hi animi.quamobrem cuhonorifica ^offtcio-fa epifiola ei Paulus III. Pont. quot;viHoria Ulan» Germanica congratularetur, cum Max. tur» Portif.Principis nomen detulit. Caterummt-^am in utramque partem ejfifor tuna vim, vel adficundasres, veladuerfas ,ecquem la^ tet? Profitera nbsp;nbsp;aquabili for tuna Carol, y. k

puer o prope ad multos annos tli vfus : quaco-

i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z X miti

De r ebvs

rnite 'uti AdßimmA rerum,ß3‘lw()erijfAßigiA eHectti'S,troph£um immortAlitAtis er exitßnt fiternuin, MArtAno hufto longe prAßantitH'. it A prêter Tl cm enÇem illAm,inÇignernjpiii^lt;i rÎAm,prêter mißrAhilem vrbis B.omamp; incur-fAtionem , pretter memorAbilemglorioßimßf Thiniffji expHgnAttone,pr£ter dcnt^ flupendam ^modii ommb .Admirabilem debellatA CermAniet caßigAtione,pleri^^ omnes aduer-ßtrßiAUtAmulAtores^pjuiinEuropAeitn Ma-left at cm inimicam cepifßnt ) in firtunatißi' mi ziiUoris poteßatem ’viniperuenerunt.in primis zgt;ere Gallicanœfaciionis duo Reges,pn taFrjmc.t. Gallus, HenricusNauarraus-mox Clemens y.Rom. Pont.Max. deinde Guile Im us Menapiorum Regulus I loan. Frideri-cusEII. VlR.Saxo.ErneßusRrunonißuicanw. hi it idem duces. cum hisfœderatus Catto-rum Regulus Ph.HeJJus.maxima Atpueomnia nomina.praterinßnitamßummi ordinisca-ptiuorum turbam, Sedeadem inconftansfor-tuna(lt;pua,'vtßcubi alias,inarmiscertepo-teßplurimum )ab inimicis , aut hoßibus ad Car.s. Imp. aliquando tandem impetu faunt conuertit,qua extreme temporeindignißima {‘vtolim Marius ) esi conßiclatus .primum

rebella-

Be L GIC I s.

/79

rcbèllmit Armut A GcrmAmA , niAn'tfefie fuo lmp. z/im intulit. quodidem rebellton 'ts genuf,excujjofertàtutis iugo,rectpied£ liber-tAtis cauÇa Ab SenAtib.fibmde est tentAtum. exquA die CArolum Ilias quadAmmAlorum excepit. nam praterquAm quodaut vitra Al-peis, AHt in togAtA GAlltA,Aut in It ah a , terra wariq^ exclientelarum amißione, aut claßist militumq^ deportatione incomodi plurimu ac ceperit-^in Germartia^ in Imperia, ac in rep.fita queauito regno incredibilé rei ^priuata^ publicaiaclurafecit. qua loci,nemulta conge ramus, vno exeplo(vel omniü maxime mi(e-rabili )contenti erimiis,cladis nimirum illius horrid£,cumflorentißimüexercitum, qucm inhoflemduxerat, mutilatumcß extenua-tum e Mediomatricib.£grercduxit,vt interimfor tuna iniurijs connexos cafiss,^ continent em morbum( quo tande exoleth corporels virib.eß oppreßiss ) valut arioßlentio inuol uamus. Renuntiata aute ex Hißania Caroli morte,tacitus lu^us in publico concurßi om-neBelgium occupauit,itavtrepenteveflem Patricq mutauerint, eodemq^ veßigio dcdica tionereligiofaconßitutispaßim aris,perde-lubr a Dtuûm, confer ationesD. Car. À Rontt, Z i Tribb.

De R E B VS

T'^ibh.pl. icßccrdoiihnsfact afuerint. Cttm-i ^ue dut Utes or» ne s h lt;er edit aria-, tributary, •ueciigAles, ncclientelit-, municif/iAj^ omnii, Domino certa.timfunus Amplißimiim, Indu fofulari, toga pulU, funeßaj^fice curauißet, Philippus etium Decembri mcnfe , primum pientifs.pAtri at^ nui a Mart a charißimA, in curiA Bruxellenfi ( lt;^ub BelgA optimAtes Ad co-hone fl And AS execpuins conuenerAnt)fubinde-quefolennibus cAremonijs iußAvxoriofuneri ßluit. z/t interim tAceAmuSitumvirorû,tHm mulier UmentAtiones, ßmptuoßam pom~ P Am, epulufunebre,funAliA, ttbictnes,fu»e-bris veflimhigenuslaudAtiones ac »Anias, gUA in concionem funebremflrtptA fuerint: f}‘CAterA triflißimA,cfuib. luSius Auge At tir.

MAriABritAnnicA extremum vit a diern morte conficienti,nullisreliclis poßfi liber is, filennipromulgAtione infiroris demortuA lo cumfi(byogA.tA efi Elizgt;AbethA, ndoleflentulA, AnnesnAtAi^uin^fitprA viginti.princeps( v-tiferunt ) nonfilum érudit a , verum etism prAterLAtintimfcrmonem GAlliciAt^ BaU-ciidiomAtii périt AiCftiAdotes ingenÿfitenÜA AcliterAturAtn fæininAqubflmt rariores,e9i infitA nobilitAti proculdubto mAioremgrAti-/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Awlepo-

Be LG IC I g. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;180

«« leporcffjaxepAriunt ac conciliant.ßdinterim reformata Uli rcUgioni apprime dedi-ta. cjua ipfi L ondini,z/rbc regia, ex conflictUt dinefilennibui caremonifs coraS. P.^^^Brit. 17. Kal.Febr.in.A. is7 9.tn augur at ur.

Circa idem ternpui diebtts omnino cjuinde-tim, duorum Dactaregum mortes inuicem eonficuttts legt mus. Primo vit am cum morte commutauit chrtflierntis Ule, qui è regno deturbatus, profligatis ,fufs^ copqs cap tut ah hoße populari^quemadmodum mult o ante tn irr animus ) accepta grauifimo fortune vulnere, haclenus expcrs lib ertat U in (om-pedibus itg^ ergafiulo fuerat det ent us. quod regnum de manu paterna tr adit um chrißia-nut, Friderici F. pro re nat a ob tin tier at. qui Chrifiianus, eo nomine digntfimus, expra-fcripto caleflii acdtuini legislator is Dei Opt, Max.moribundum iam,mortij^ vicinuChri ßiernum affinem perhttmane adift, ata^^ inui-ßt, quo loci cum mult a infamiliar t colloquia inuicem fimulambo communicaffnt, depre^ cati alternas inimicitias, iniurias, it idemft-hl mutuo condonarunt. at paucis diebus ( vti in vulgtu rdatum audiuimus) Chrißianus,

Chrißierniperfequens, morte ifidet»

Z 4 occu-

I

D E K E B V s cccubuit . cut Frid-ßicceßit F. Prinieps Zitate •vtridi, 'virtutisfludiofiu^magnunimtis.,CP ÄtArtis (cjuod Atunt ) pullus.

XI. KAl.Feb. deinceps in zgt;rbc PArrhi/torti LuteÜAyCAroltts LothAringiAcus ClAudUm, Henrici,RegisFranctAfiliArum Alter Am fixerem duxit: nuptijs ßlendidtßtmis ilUc ( vt in Adonidis bortis ) luxu qtiodAm regio .fAFlis.

Sub idem ferc tempus SucJ/knus, celeber^ rimiillius ConfAlui, (cttiexlAudebeUicA Ma-gni cognomen Accel?it) nepos, idem Proprst. Jnßtbrum, iußu Philippi, coaFIo iußo exerci-tu,in TAurinos, qui À GAlUsmeliore expArte tenebAntur,ßgnA intulit, mAgndque celeritA-te virtute Cent Ale oppidum peropportu-num,^ Adres gerendas ’vtile,pulßsinde GaI-lisrecepit. quo temporispunclo, cum Pißari-us Herulus in expeditionem Ab eo mijjus Ro-cAuionem itemobtinuißet, ipfej^z/noziiFlo-ria curßi cAßelU, municipiÀque At que oppi-da cepifßt,Monialuum duxit, at que obfidit. quo non multù interieFiis diebuspotitus, Ca-feale obßdere cœpit. Cuius Sueffàni ducisau-cloritas , bona praclaraque fama bre-ai yfque eb ßatim creuerat, ut minime du-bitatumfit, ab ißiußnodi felicißimis außi-

cß,

ISI

cijs, magnos eum progrejjks in ea regionefactie factur urn ftüjfe : dum ne pacent Reges heÜA-teres cjucim bellum maluifent.

Interea. or at or esfet tales menfe Februario, pra/cripta die tertium iant conuenerunt ad Cameracion caftellumfexto à Cameraco mil-liario,cum mandat'ts PrincipumiUtpacem o~ mnino confcercnt. at que illiipfi( quo sh avenus interpellajfe z/biq^in earn rem taciteßtb-indicauimits)pr£ter Britannicosdtg^ti eratt put a: pro Philippo Albanus.,Araufintts,Atre-batum antifies.,MelitAtis, FigliusZuichenu^St quot;uir equeflri dignitate, idem^ apriuat 'ts con-fdqs.verum 'is(qtiodaduerfa valetudinecon-fliSlabatur) illi tertio conuentui tum quidern non adfuit, nee ad nomina rejpondere pot uit. Regis Francia partes fufeeperunt Lotharingi-cus Purpurattts, AAag. Eq. regius, SanFian-dreas IIII. PAR. AurelianusPont. (ßLau-be(pinaàSecret 'is. Regina Britannica patro-cinabantur Pot.Elita,.Milordauardusf Ad- * Vul-mifionaliumrex, Cantobricenßsfacerdo-tiqprimus. Res Allobrogicasprocurabat Stro- riorum ptanaus ComeS) Praßs Aßenfis curia. In-teruentuautem fuo in eanegotio, Chrißierna Lotharingiaca {idquodcum afftnitatis, tum

Z s commu-

D É K E B V s fomunisfalatiicaufa. factebtt maxime'} çitm fillo adolefcentenohilifiimo ,eam opcram diligcntiamj^ prafilitit, vt nbsp;nbsp;gratiam apud

rogatores Comitiorum, at que partis alterti-trtusfludiofiosfingulareinueniret, nbsp;nbsp;inter•

pcllatione rei mala,, cociliatrix hac amicitia, (fifautrix tanquiditatis publica, acfialutaris çiuis reip. iure merito baberetur.

Audit is eo i» conuentu alternis controller' fijStijsqueaquabili arbitrorum iudtcio rutcutt quecompoßtis, vnus nodus indißolutusreßa' bat,ßiper Caletum ft atu, z/ti ante diximus. quemßatumßumma contentione Philippus per intercefifiores fiuos, non crept um fibi, rep e-tebat, fed praoccupatum, belloque ab lat um Britann’is, •vt G alli redder ent, omni rationc atq, via poftulabat. ^uaftinofi ajftimptio cu refclli fine pertinatia, reflliftne iracuri' dta vix poffe vider et ur, efi qua no cocejfa nut' lafortaffefueritfecutura conclufio,cum reso-mnis adhitcin herbis eJJet,Atercuriusfort ein tcriienit, vt aiunt. is nuntium adferebat, Rcginam AngUa ( cum multis nominibus, tum vero maxime ob td, quad in rfiiigio-pe a patloribus dijfentiret ) veritam , ne ftus légitima ratio tn ciinucntu hakeretttr.

Be LG ICI s.

fcedere exclnderetury iccirco intcrccff'o-re Guidone CaualcAte Patricio Plorentino, Jiio, ^regninomine, diuerfi tarnen in conci-liahulo pacem clam conftituiffè cum Franci/t Pcge, eifecijjè liber am poteftatem 't/tenda ci-wtatisCaletum,eapummatimlege.„ Vtex-a[lo ociennio Britannos inpeffißtonem vete-rem Bexreflitueret-^ Sin minus, cjuingenties mille aureos appendcret, ea^^ vtfarta teel a ef- '' fint,obßdes interim dar et cjuatuorexvniuer fi Francia nobilitate, quosipfit Regina optafi fit. Ea ratione accepta, cum cat er a ßitis inter Reges conueniret,in deßieratifiima vulgi/Jje, apud Garneracion optabilem reipu.pacem 3. Non. April, interfe legati fecerunt. qua in re Atrebatum Anti fies, M. Ant. Perenothus, qui adjeriptus eslpaulo poilinnumerum Pur puratorum, populari tudicio, magnam in eoi re pra cat erts laudem eFl ajficutus.^ibfts in conuent 'is cum mhil perlpiccre potuerimus, quodnonßtßncerum acjanumlita vthoev-no,nullumfœdusncquefianciu{s , nequeßa-bilius , inter A.‘tflriadas ceu Burgundios ac Gallos, ad earn diem pamp;clumfuiffè,hoc loci aß fiuerare audeamud) operapretium nos faclit^ rtis arbitrabimur , ß fiumma conditionum

capitii.

De r eb Vs

‘ capit/i ßibtilitey a nobis dcfiribantur. priufquAmfigillatim attingAmus, uttAquAm à fonte-, it A rem, deriuAndAm duximtss .hob eH: ColloquiA duo prior A,put A InfulAnum, O“ CerecAmpAnum, cum Atidiendis, turn iudicA-disAlterniscontrouerfisfuifèinfiimptA : çiUA fine cum ’veterrimamp;,tum mAximeinexplicA-hileserAnt { nbsp;nbsp;Oedipo qundam dignd) p Artes

fuas nemine non mordicus tenente ,no!jffuo iure fAcile difcejjuro. oiuaIia funt îUa , ojuod FrAncÎARexrAtionem obtendit filicet repetit a fnpius A^ionifuper vfùrpAtione SiciliA, Infkbrum, Fl Andri a , Artufii, InfulA ,DuAci, Fîeruiorum,AtrebAtum.rurfiis: e^uod Philippus, prAf imptA fi/picione repettt non mods meliorem p Artern Aeduorum, fed etiumpro-uinciA Rom. Somonenßum ciuitAtum^AcMs-rinorum,diP bis longe pluru. £^AomniA,ni-mirum 'vfùsfrticlus, 'vfucApio,prAfcriptio, cpi nim'is longAm, Aquo bono litigiofiorem dtf pütAtionemhAberez/idebAntur, Auum^j^ Tjin ftiffeFiurum liti odiofA(ac quA olim totiesfru-frA prouocAtionibiss , AppellAtionibufque ßt difceptAtum ^definiendA-.eAm obrem circum-ße^e profeFîo,prudent er, moder At prAclA-rn UIa SjnhodtA (qten nouißime inßitutA di-

ximtiSt

Be LG IC I s. isj Ximw! apud CamernEion caßcllum ) -veta.-bantyne cfuidanticfuißimarum carum cjusre-larum in medium adduceretur, eoue def err e-tur,^u£ahannii'viginti cjtiincjue de mutuis iniurijsJufcipipoffent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fa^ttm esi -, cum

fententia Regum inclinaret ad mutuam paffem, (ßfædu4 interfe faciendum indtjfolubi^ ICiVt oratores feciales z/iciftm hafcc conditio netfacile tulerint ac rcceperint.

Prim urn omnium, nea^la conuenta^ma-iorum 'vlla ex parte tantilium refcindantur, fcuti Reges ipfi biennio ante ilia ip fa feeders Vacculano corroboraffent ,nifi noua hacpaSiio nefecus,ßeciatim^fflatuijfent.

Deinde vt inter Reges,Regio's liberos, atf^ n omnernpoferitatem'fraternHS fit amor, mutuumfludiurn, beneuolentia,officium,chari-tas,dileclio,focietas. ita^ in 'vniuerfagenera tim rep pax zma, conf ans, ac perpétua : qua nihil babeat infidiarum ,fiue domeßiearum, ßueperegrtnarumßc uti nulla in re,fefimu-tuo dein ceps per conuenticula, aut fodalitates Europaas, Chrißianorumue, uel Afiaticas ‘Tur cor urn ac Barbarorum de fraudent.

Eidern aucloritatemq^ ptam Reges inter-ponant, /^li^mprimum conuocando ,haben-doque

De REB vs

tloque cum in honorem Dei Opt. Max. turn ad faLutemreip. Chrifliiiniamp;,a.c tranquillitatetn ciuitatum œcumenico concilio,

i, nbsp;nbsp;nbsp;f'triuii[khte^is populis,ae clientibns,quo'

cunq^ tUi tandem ordineaccondttione ejjènt, ßueßcris initiate ,ßue profané, amp;nbsp;quam Übet abacti a.gt;elprofcriptit aut aduerf 'um dominos ' rebellione in tent at a conßtrrexijßnt,aut cotra patronos bellum arma^geßijßntßeßrtam li‘ eeatadirehareditatem, ^po/feßionemflato-rum bonorum cernere: qua autßßcus Regius fufluleratyaut haft a inforopofita, acerba voci pgt;reconispratorßubi,ecia vendiderat, exceptés ab hac liberalitate Regia Ulis, q e Sicilia, Nea-, poli,atq^ ab Inftibribus exßdabant.

» j nbsp;nbsp;Vt 'veluti alterna damna praß an do, toto o-

Slennio, bello aut alio quouis modo vfùrpatas (tuit at es tnuicem reddant. Particulatim 'verb Francia Rex Diuodurum,Marianum,Iuo-ßum,Danouillarium,Momedtu, Belgica municipia, àquot; Valentin in Inßubribus, irna cum caflris,oppidis,arcibu’S,locißq, omnibus, qure nie cis, tranfüe alpeis occupaßet ( eacj^ omnia ßalua at que integra, prater vnum luoftum, quod maenibus nudet ad compenfationem e-uerj'tn Terauana'} Philippa reßituat.Contra, Philip-*

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;184

cédât Anguß um VeromnnduorHrn, Ciflcllnm, Haneßma,rcem,cum ditioNe ’vtti-tterja, deindeßolum TirAucinlt;t diæceps, dunt ne olim aliquando extedtficatA inftanratÄtie communiAtur.

Philippttspofjèjjum CAt ComitAtum Cato-lAtcmiCum Heflino, (ß’toto cita gent isßAtu.

Nobilis Rex TielphinAs^eo ipßo temporis pun£lo ,lt;^uûpromulgAtio huiu/ce pAcisfieret zißtcApiAt CrepAcoriumiCum fuhtelfs ei ditio-ne, citrA prxmdicinm tarnen CruningijTo-p Arch A, ^ui prafiumptAopinione id iurisfibi ArroiTAre 'videtur.

t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z» » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

Cum AdcorroborAtionem, fundAmentum “ fiAbilimentumcj^, AternApAcis, turn ad uerAm fitncerAmj^ AmicitiAm, reconciliAtionem, in-iuriArumfitiperiorum ohliuione, fimultAtum obliturAtionem, diftordiAcxßirpAtione -, ceu indifiolubileAfitnitAtis vinculum, Philippus JßAhellAmfiliArumPrAnciA regis maiorem natu (quantumuis licet ea puella vndecennis effet) didl a dote quadringenties mille aureorui •uxorcm ducat.

PranciA Rex Allobrogum Regulo, ex quo ** deturbatus iam pridem bello fuerat, ft at unit citra TjltraueAlpeis deinte^^o rejlituat ,pter

Taurii

De r eb vs

Tnurinum ciunaîcni-, Pœnariolum, Churunt, Ceuation, Neap ohm Aßenfem opptoU, cpia tr'icnnio ßbi rcferuaret ,pignorica.ptonù loco, int ere A dum lege in earn rem cognoßcerctur. iure^ municipAli , aciußis iudtctji définire-tur, ad vtrum litigator um ex xquo cfi-bono controuerfa iamprtdem attineret h Ar edit as. ea conditione, vt Philippas contra, ex nepo-tis ditione Aß am coloniam retineat Percel las, quoufyj Pentapolim illam modo iam com* memoratam Francia Rex habeat.

3) Alterutriitspartis neßt Allo brox. ei nubat Margaritafioror Regia.qua prater dotem ter centies milk aureorum DucatuBarrenfi,dunt ßtpereß'et, 'vtaturßuatur.

»3 Excédât Francia Rex locis omnibus,quA ipß Senenfis ditionis in Etruria z/fiurpajßt: indidemprafiidiäyflationes, cuftodias, 'vtgi-liasß^ educeret,ea lege,atconditione tarnen, “vt cum Monte Alcinoi Patricijs eins dut-tatis , Magiftratui Sencnfi obtemperaturis •vniuerße cnmen condonetur.

„ Reftituat itidem Francia Rex Liguribus, quidqutdtpßs Corßca inßila inuaßßet, modo Ligures ciuibus rebellionis pœnam remittant qui contrapatri amßub Gadis militauerint.

Reddat

Bel G IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1X5

Reddai arcem BuUanâm, nbsp;nbsp;nbsp;quid aliud **

tius ditionis obtineret, Eburonum antißiti, refiruato nihilominus negotio Sedanenfi.

Materna dot ta debitione MariaLußtana ** Infans ne deinceps torqueatur.

Philippus HeraEotiuillanAditionemEau-linatem reßituat,excepta tarnen iure cliente-luri, quodab Regibus ambobusßpereaditio-ne multis rationunt inuolucris, quaßvelu quibu/dam obtenditur,aut cumhonoris cupi-ditatepratexitur.

MantuanorumRegulo iuxtareßituatv- ** qttidqd nunicipiorum ipßMonferrate-fium fübtraxijßrtt. ßctameujvtin ar bit ri» amborum tfßty voluntate liberum re-linqueretur, ßue moles ,ßue munitiones abs fi tlUc exadificatas exßruStafque démolir if necne.

Francia Rexprior couenta exequatur tri- ** meßriq^ reßitutionem vniuerfam expleat, ist dicatumq^faciat. quo praßt to,Philippus vno menfifidemfia liber et,promißisfaciatfat'u» obßdes det quatuor,quosFrancia Rex arbitra tufio optaffit ,nominatimqj delegißet ,putA Albanum, Darocum, Araußnum, Ecmon-denfem.

4* Inhuiuß

D B R E B V s

Jn huiufccfæder'u ât^ficietatls partèm niant Rom.Pot.Max.InipJ^II. VIR l.Prin‘-cipes,^ciuitatet Germant a-, Romano pracifi jttbditA Imperio. Complediatur pax eadetw Reges hûfie, Sarmatam,T)acum, Suectim,Sco-tum, un a cum Regina Britannia. Rejpub.i-temyCum Venet am,tum Heluetiorum,ac Rhe-tor um ßtperiorum hone fl am ac for ternfodali-tatem.Duces hoße, Florentinum, L otharin-giacum, Allobrogem, Perrarium, Parma at Placentia, Vrbinatem. Liguresac Lucenfis Democratic, denit^ue potentatum omnem ac ciuitatem, ijua amicaßcia,propincjua, cli~ 'ensue ePi alterutri Regum. Ea^^,rationenon lliflania tant urn,ac Gallia toti fled uniuerfA retpu. Chrißiana tranc^uillitc eiuadam,pace orbireconctliata, atqueotiofi fecuritas terri mari^eflo.

Paria vicißim reddentibtts Regibtss,detn' ßitutis maiorum fl nihilimmutaturos repro-mit tant Principes, Delphine Carolus, ac illud fcedus praßripto tempore ratum, eer-turn , flxumi^flureiurando corroborent.(juod, ■itidem ex ßententia, decret is, interdicUßcfue Principum comprehenßtm,perceptum, ac in a^a relatum,trinumdinioj^ rogatum cu Era-

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;18(5

tïi, turn omneexcifiant: to lato, rc-

Zficißtm ßipuUretur.

Atque hxc edinter Ph. Hijp. ^PHenr, II. -Fr.R. non modo magnti omnium ordinum^ etmm ipßorum illorum Begum { ni failor 'jtio-luntate, optato ac nouißtme conßitutamp;pncis fumma. Cuitts pacts improuißt nec opinatst Pariegprim dicendi, patentem campum illis Uifloriographis non ^auate tradimUs qple-naorattone res 'vdminutißim^ exa^erat» atqU^ inuaßum. locorum pelagtls effundunt. id quod( irti à noßro inßituto dißrepans aca~ liorum) felicioribus ingenijs lubenter relin-quimuspcrtexendum, notis rerumnotanda-rumcontenti. Ecquts igiturnonßtmmopere admirabitur atque obßupefcet-, ßßb z/num oculorum conjpddum cataßrophen ißam^ cum inopinata hac nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'velut in ta-'

bella depidam quandam omnium rerum 'va-' 'rietatem , propoßterit ? Primum enimuero bellum ( quod fere continenter magnani-mi Außriada cum Gallis quinque ßupra w-ginti annos ßimma pertinacia geßeruntt quo de potentatu inter ß prxciß contende-runt) amp;huic bello connexa mala, deuaßatio-nes prouinciarum depopulationes agrorum,

Aa 2 tot

De r ebvs

tot euerßones ciuitatuniy tot deni/juiinctn» äia Europe., mortescfue ctuium, quit irttuei-tur Animo imperturbato? Rurfit^prefuperio-rumtemporu tumultu., acconfußonererum omnium, ßßjncrettfmum hue conßderet qui-fpiAm,ßpAcem AffinitAte, connubß^ßAbili-tAm, ^obßri^tAinprope introßieiut, deni-quecor'Am 'videAt,'uno temporis puncio nihil non liberAlitAtemutuA oblAtu,expoßtum,pti~ rAtum Ac promptum : quad tAm multi erii tffitßone ,quod tAto rerum tum priuAtArum, tum public Ar um dißendio, tot detriment'u etßj incommodis, (ßexAntUtis multorum An~ norum lAboribus Alierutri luerißecijßent,nbn-nt Album cAlculum ilUco Addiderit ? nbnne tonfeßim zgt;elcongrAtulAbiturßerAto tn otio txßultAnti reip. ? nbnne in AdmirAtionent incredtbilem Adducetur, mAits etiAmconci^ Huri interdum homines Ende liquet ter^ rejireis iß as turbos, celittts nobis eonttngertt

vicAriorum regum AnimisÀ fupremonti-mine immitti, ac tAlibus virgß, ceufl Age lid, certißim 'ii diuine ire indieijs, inßAgitiofos homines Eeum, luflum compenßitorem ope-rum , fiucre animAduertere z/elle potitts, quam fundAtasßAbilitasj^regni Atterutriut

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;187

ßdes conßmili muß agio labefa5latas,froti-ntts excinder e

Inaugurât a Britannica(z/ti diximui} rrne-gniscomitß Senat tu ad zirhent Londinum, ex confaetudine cum haheretur, multis ohfii-nata altercatione confamptis menßbua, agre tandem eli dimijßaa. Ferfabatur vero omnis in eo contreuerfia,Eßetne alie^uid deßatu re-ligionis Chrißianaßb manna mutandii, in-nouandum, addendum, detrahendum,fup-flendümue,necne.Primum, 'uniucrfamßa-cris initiâtorum , ficerdotum collegium^ 'cumparte nobilit atis maxima nihildeinfli-tut 'n maiorum immutari debere magna con-tentioneratiocinabantur,acafferebant. Eeru Regina , cum nutricis lacle ^ßxerat Reformata religionem, ab incunabulis colu-erat femper honorefimmo , aluerat^habte-nus liberalibus ftifendijs dolores imbibitn inßitutionis. ddhac Regina opinionem at cjue exemplumßquebantur plerique omnes dues. Itaque pofl Utigofamillam, inutilem nimis-quelongamrixam, dißidium verita ( velvt ßis inßruiret aßelfibiss ) Regina ^atiare-gia, quidquid mgßa, Ratricqmulti primate sue rogajßnt, refeißis aUisfirorÿs, S.C.

Âa i frater-

De REB vs.

f-Aternum idtjuod Eduardo, rege la^um ell) nempe quo ediilum fuit aPrAtoreatquepro-mulgAtum, 'vt ne Pont. Rom. poßhac obtem-peretur,pAucis immutatu claufiiHs, retulitat reßituit. Ric Regtna decreuit. S. C. lato fa£lum ell, vt Tav v^oxtKavflerique omnes cum diu occulte fufurraßfent, fußirare etiam pofteucœperint. DelconomachtA porro nego-tio y tunc qMtdem eo Senatu nihil ell alium. Verum non multis tnterieciis diebuc, quot;Diuùnt imagines AcßmuUcrA omnia e templis, delu-hrifquefunt ÇubUtA , refix a y ac dirut a , except a fioUfigiir a Chrißiycruceaffixiy quam do rneßico in facrArio eredam refieruAuit Regi-tiA ypuhliceij,paJfiA est oßentAri. Hacre confe-ÜAyAC compoßto regni fiatUy inßcciofüm ilium honorem denuo afumptA, quo Anglican A EcclefiAprinceps eltfialutatA. qua tue demum rem fact am omnem in fie conuertens y creates fiuo ar bi trio notios quofidam Epificopos y maxir mevero minifieriay ac z/icarios {quihus in docendo y monendóque populum fifeeptam difitpUnamy vteretur ) ftipendiolis ac annua penfione ( qua in viel urn vix effetfat is ) alere inftituit. ^uo reparationis modo y Arartum publicum quotannis mirum in modum ert-

, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Utt,

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;18g

Utt, ac tercetenA miUtA TiucAtorunt, nbsp;nbsp;eopluf

lucrifecit.

Eodemfcretempore, quo AngliAmutAuit rttumreligionsi ScotiA 'tn'vicintA contuber-mum (vtißto locopreßitn À nobis dicetur)dépendit.cut fiuepceßtoni, Aduerfus Régine ft-niurn, prApdiA RegÎA ,ßßce])tA, fiue rerum repentinA perturbAttonipopulus ille, inßolen-tiAm GAllorum [o^uAm ifli in eo regno pAßim Adrnifiße,ßArMA ac rumoribtts ptiblicis profiin-debAntur}prAtexuit. Vtcun^fuit, indeßA-tim dißidium, dtßcordtA,lttes, aUAmaU pAptm cnAtA pullulArunt.

Qppido (]uÀmfuneftM in Audit us CAptSf in prApArAtis nuptijs,in publico gAudio, inter os ^offAtn (quodAiunt) ctrcA id temporis in-cidit hoc fere initio.

Racc conftitutA Ph. AlbAnum,ßipAtupor»-pA dele^A nobilit At is in RrAnciAm AWAndAue rat: turn zgt;tfidem pub lie am pa^is adder et, tH quot;vt tlla légitima procuratione, ac honorißca le-gatione, de(^onfam fibi non multo ante in ma-trimonium Ifabellam h aber et vxore}n,Profi-idus eodem Allobrox, Ph. exnepos, Margari-tamfororem regiam, ex conuentts eins coniq-gempaclamiure pet ebat. Hiomnescum mA-

Aa 4 ximo

De rïbvs

xîmo honore , turn opum oßentAÜone, ac lO' xus Galltcuni ia^atione nd i/rhem Parrhißo-rum ab Rege, Curialibm, Gallin Sat rap if excipiebantur.Nec mulio poß comparatts,Wquot; ßru^isj.^th€atru,ß,enisße£lacuru,lu,dis-,pe‘ ^atis, galijs qua adimaginarium trium-■phum attinebant, Jfabella, ab latw zitruntji flaudentibns patre Rege Allobroge, ad I). Marin, quod Parrhißanorunt temp lorum ed ßmmariu,deducitur.Prnibatinpompa inter faces,tibiatq^ nuptiales('utimoseîi Jpara-nymphui Albanus, comitatusmatre(ponfit Reginanimirum Prancin, ac Margarita Allo brogi nuptura. Pracedentemßonfimproxi-meßquebatur Scotia Regina, Delphinati ex-aPtofcmeßrinupta, cum duabu5puellis,acfi-ror cults ,ß)onfi,loco minißeriorum,fubducen tesnimirum e folo, quamlibet firatopannis laneis tonßlibus diffluent is patagiyextrentas lacinias, ne humi dilapfe tanquam in humum demerfn, virgin 'is tenellamp;greffus impe-dirent. quaßolarum lacinia fuflflime prominent ,inflmilitudine caudn ac pinnarum, quas natura pauoni ad ornatum dedit. Has Callica pleraque omnes femina , maxime vero Palatina, nefiio qua profuflone,

pro-

Belgïcis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iSf

frodignlititenütluxuifer lut um ac cœnum raptit .mAtronce. AUtem,^ moderattores mu-lieresreplicAtas Tjncotcingulo, ceßiue compri munt Acjiihleuant, AutJuhter axHIoa conuo~ lut AS, lAcertis conftringüt, ne turpiterßuant, Std Ad rem. Aliquo deinceps interuAllo, Tiel-phinas,rexitem Scott a, cum tribusfrAtrihus /iiccedehAnt. quorum omnium veßigqsnobi-Ut AS vniuerfA, cur Ia , Sen At or es, équités, pene infinit A hominum cuiufitis ordin'is mul~ titudo,quA fpecÏAtum 'venerAt,inflAbat. Sub~ inde vero Pontifex VrbAnus,fier o inflitutOy (quod z/ulgo eÜ -MiJfA) AdfionfAm ifAbellAm conuerfitsfifAcrAprius verb a prAfutus, indifi ßlubili vinculo eAm vxorem (vti cum à ua-turA.,tum A Tieo ipfi hominibus id ePi tribu-tum ) Philippa murito mune coniunxit. qua ex coniugio precAbAtur,ficuti gefluum verbo-rumque erunt Ante contrAplAfc deinceps ori-rentur AmicitiA rerum Atque cognAtionum. (At er A regius procurAtor, ac pArunymphus nuptiAli in conuiuio,vefieri,recepto more,of-fictofe perficiebAt,AC ßonftm nominefAciéque tenus prAß Abut,. Poßridie vero,AC ßAtim À nuptqs intAginurijs , opipAre tAmtn, Uute, ßlendidequeftPlis, AdßnguUriA certAminA, Aa 5 ^pdc'!

De r es VS

decurpanes equcßrds multo ante inftitu^ tM-,Rex GAllorumpe vertit.aprijsadludicrA infAmiliAlu£ia, At^in FrAncixfunftsador-KAtA. HApiludtAerAntillAtn primisplenntA ( zgt;tiPAnAthenAA Alter a )fAtAliA prope£lo,qui~ hu4 ereFlo Anima Rex 'vua cum GuiJÀno, Fer^ TArio Affine, At^ Nemurte (qttas Ab vnitierfo equeflris ordinispdAlitio, pe^ÎAtA 'virtute

bellicAgloriA honarAtos delegerAt )mAnife-flAhorum LudorumpromulgAtione, canpden-ter omne'is hAßasEuropA^tAnqAm Alter Achil lesßrouocAuerAt. ContederAt vera prima Atq^ item feciinda decurpanum illArum die, Mut' tisifie pullus cum Athletts, CAtAphrAFi 'is,ßrt-nue, Acriter ac for titer. Cum Autem hdßAt gloria fi lAcertorum iAclAtione bruchio con nit ente iAllAffct., vi torßßit, wbrAffetqueßti-que in concurfu Ulo uno Atq^ item Altera jdum Ubori no pArceret,fibijpfi moleßus Atq^ iniuri its, ex lApitudine, uiolenta motu, At que Agi-’ tAtione cor por is ( vti Accidere neceße fuit ) At’ tits quodummodo dormire tertiA liAßiludio rum die,pnpt.quod ubi coniunx RegiA prs ce terisAnimAduertit,pr£cibus inpubAt, Atque blÄdißime obpcrubAtur, ut eo die mur it its de-(urpone deßßeret. inquiebAt enimuero,hono-’ ripio

Eelgicis. 190 riftto tum midiußerütts cum pridie eumdtut-dutißimisdudb. decurßonibus, ejuibustot tilek z/iros,ecjuitcs^defiitigAffet Rex, ucvi-cißet,fecif[eßtis. id quod eiu^ z/xar tunc qui-dem enixiui or abat, quam noferÜtßed affcue rant multißnfimnit ende noch 'vißam fuijß fibi eü vulnerecofojßtm^exanimu^ceuquan dam ßubfiquentis cadis imaginem } vidiße. Prxterea cum Galliens vates an tea occulte fro nuntiajßt, ad vit a eins fericulumfertinere ißa ludicra haß arum ( id quod in fofularibns rumufeulis acßrmunculis no obfiure cir cum-fer ebatur )Regietiam eins dieimaneßamilia-rißimi quique^ admißianales, eumexant-lato labor e defatigatum r€ferißent( zjtiremo resaues )amicißtm!S verbis difßeaßrant, ut ne terti'um ße ludis committer et. ßatis enim ßtferque frioribtis duabns eins contentioni-bus, vniuerfiequitatasordinipalmamlau-dis dr gloria fr ar eft am dixerant. Porro bono rum conßiliorum tuncquidem( vtß quando aliits') R^x negligensßomnium vxorium-, amp;nbsp;eraculacontemßt. qua tarnen omnia lucluo-ß eyitufrobauit: zjltro in occurßtmfatorum irr;uens. Armatus enimuero ( vt ant^a ) generoßo ve^iu in faleßram cuip'

D B REB VS.

ßlcnJore Çummo defiendit : in eaque duahtu am fit Its hor is ,fnmmA contentions at^ ardo^ framp;liattis. His rebus triduo fere, praclare femfer geftis, Pjruflsi gaudiunt nbsp;nbsp;gt;

Henricus in condone drcumflantium e^uitii, Hi gauifus. nam cism et die finis haßt ludfi fuerttfuturus,faucicjue in equis hafiasvibrA^ rent, Mongomerium Galium, Hordei Scott Pramp;toriansi cohort is prxf. F. nominatim euo- nbsp;nbsp;1

catum, prouocautt. Hie Mongomerius (itt , ^uem 0 culi omnium conijeiebantur)dum im- nbsp;nbsp;'

f er at a facit, ad çlafiid fignum, e^ tubarutn clangorem ecjuo admijfi occurrentem Regem, magna 'viexcepit. Verum (zftifortunapoflu~ lauit ) cum haß a, in peHus Regium duro brach io impacfa,cuf]gt;ispartimdifieHa,partim i» multas minutißimas p articulas, rament a difiipata, in aeremfitblimeferretur, ecce,]i- nbsp;nbsp;(

mul cum i£iu impreßionis 'violenta, trunci (quem adhueprejft manu tenebat Mongome-rius') actes,galea Regalis ocellum ( it a angußa Hiamforaminum ,!\ta.lt;^0i.triv, necefiitatiferuien tes, appellamus, quibus radium 'uifiss certiut diriguntac iaciunta lumine'vndiq^ dreum-cluß armati équités) offendit nefeto qua incu~ ria apertum, itaquefuhleuatoeo ocello {quem

Rex,

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;191

kex, quodib ilia.concurfitione ,fïnem facerf frarum decurßonum deltberatum habebatf Koluerat ohditis clauiculis fràcludi) fer ad-Herßun galea hiatum^ labrùmue : dextrum o~ culum Regis confodit Mongomerius ^fic 'ut contM cerebro haßrit. quo let ali acceftô vul~ nereffriufquam ßmiuiuum animus deßceret^ ßnguinolentumque Regem delinqueretßiri-tus, occurrentes certattm admißis equis cun~ cli équités ( vtne finguine at que tabo defor-‘ matusex equo laberetur') fußinuerunt, con-tunciißjue dextris, ex ef hi ff io at queßaf edi-bus ßift U 1er U nt. quieuentus frater exße£la~ tionem,dici nequeat,quanto cum dolore, tum animorum conßcf^natione non modo vniuer-fum theatrum affecerit, ac ferturbarit ,ßd. ifßm etiam vidiore. Cœlum fro re nat a mere z/fdebatur: aut terra igni commifceri. At Rex confeßim detraclis armis, infedecula fri mum,deinde in triclinio edtßfoßtus. ^t^ofl a tim indique accerßta exquifltorum Medicorum iudicia, letum, mortemquedenuntia-runt. qui medici etß omnem of er am ferindt atque Vnclores ei nauabant ,alexifharmaca ^cataflajmata adhibuijflnt,tarnen remedys ^eutiquam cederet flaga, letale malum fuc-t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tlama-

Dé r e b Vs

'iUmiA'it.idem vtperfjiextt And.^e/altWjia Anatomice omnium, lt;^ui adioanc aiaiem icerint, medicorum facile Princeps, quem Philippuigener, è BelgPo dtatii eo^uis, ^ma-gnis itineri-bui eb ad opem focero ferendam, allai 0 nuntio miferat,conffecla flaga, ob fer-dolatics, concuf.is'j^ teflulM, ac cuticulam era net, ch iron turn I in(juit)'vulnfC5.Intereave-rodum doloribu-s diflraheretur Pex, nullius rtque eum pœnituit at que fua temeritatisac opinationis. etf t^uandofaululum fe remitte-bat dolor ( idi^uod rarofiebat, pelliculis, in teflinis effuentis cerebri Infs ac colltfis uiftmeJifpirabat dolebatg,, fefortunaJum-mainiuria,inleclt) , defdiofa iß a morte oc-cumbere.fimper enim aut in acie, aut in me-morabiliguopiam conflidupotimmoricon-ßttuife. Porro, fiibpoßeaejuam nullis huma-nis adminiculis ,nuUis offtctjsAefiulapiorum, nullis contentionibus Archiatrorum impendent isfati vis reprimi aut repelli pot uit, nudités vndecimo ( vtinfanabilevulnuseiin-flixit fortuna , aut voluntaria lenitAS fati-tts ) 6. ld. lul. vit am hanc cum morte com-mutauit, natus annos c^uadraßnta, cum regn aßet duodecim. Cuius mors humants indicés

. Be L g IC is. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ie)2

tÿs varie ex agger ab at ur. alijs iwmatnrartt illam,alys horrtbilë ,acerham, mi/erabilerrt» mult is norninibusfunefla -, deni^indignam tiintoRege,exclamantibus. ^namobrern non omnino àfcopo aberrate nobts videtnrPetrar cha, vir celebrt eruditione, t^uiin Bpißola (juadant dtjjuafiria ad Hugonem Marchio-tiem Berrarium data, atta eu tn propter in fl an tia pericula det err et ab huiußentodi haßilu-dÿs ac decurßonibtts, hoc inter alia ßcriptum rdiojittt-, Ludicra ea certamina effè exercitati ones t^uidem militareis, verunt duntaxat eo-rum €quitum-,lt;]uibfts nulla alia via ac ratio (H , aut corporis firmitatetn, aut brachio-rum robur autvirium praßantiam oftentan-di. qui ß cafuin paleßraoccubuerint, vide--rit hacfor tuna nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dej^fuerit. fiant talia

bellum gignere. Priuatum etenim ac leue ePi exeorum morte dtfpendium.Non committen di porro funt equeßribus tllispralßs f'quan-tumuis licetfimulatis J Principes, quibus in-numeraßippetunt caufi alia, quibus virtu-temfitam cunBlis teßatam reddant : vt quorum incolumitate, aut ciuitatum, autpro-uinciarum,aut reip .faltts confiât, atque niti-tur. Hic vere Henrictts,cü ejftin primis bel-

De kebts

Ifcoßi^, Atojuemagnanimus, impatiens iniu' riarum, laud'u gloriaj^fitienter appetens, équot; ar der Ct deßdcrto putentatus,cuperétqueÇum^ marius tandem in Europa haberi ; domeßico-rum interim minifir or urn cjuoddmodoman-cipium exfit tit : dum in ys rebus, e^uafcunqut eius intimipropofiuijfint, velfaciUime acqui-(Jeeret. Mirapraterea fuit comitate, at^ af fabilitatefermonis, qua animosjùbie^torum fibipopulorum conciliabat. Cateraiufius,ide fanElus 'videlicet at que reltgtojiss. ob quas a-nimt dotes,ficuti 'viuum natur ali amore pro-jequebantur, nec nifi optimo erant in eum ani mo:(eïi enim infita eigenti, (b' d, natura tri-buta erga fuum Eegem incrcdibilu quadam char it as} it afane t ener rime Galli morientem defterunt. Vnde ad multos dies lucîum publicum 'viduitas, ^folttudo eït confecut ar egni'. amp;nbsp;Francia omnis, pramp;fagiens fortaffe impendent ium malorum mare,ingrauißtmis ango-ribus^molefiijsimplicataiacuit. Gallivera eo dolebant magfi lucluofam 'vicem demi-ni, in id temporisfor tuit o incident em, dum ipfi modo ex conuentionis formula melto-rem partem iudicati fecijfet, ac propteret (propter agnatum quoddam 'uitium male-dicen-

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;193

dicenttje)fu/picioßut arguebant,i/elcriwino-fim dicehint interfe, Autfußicionefutili de~ liejueßebant, vt ne Philifpus hiic opportuni-tAte t done A v[ui,ße aut ad tniquas conditiones rtuocaretiHutpaPlii reßcinderetpriorA,Aut no UAm inducer et molent ac pondue: itAc^ue Affli-oIa Fr And a uulnu^non CAllum obduceretßd potifts AggrAueßeret. Sedeum errorent publicum FranciA, opinAtionem populärem PhilippusßAcrAmentißolutione correxit, Acßt ßuUt. quippe eoipfi die, quo GAllipAriAfece-rant, cœptA( vticonuenerAt} perfeFldque re-ßitutione, pollicitisßetit, ^fidemßuam cum famma fidelitAtis Uude, nbsp;humanitAtU com

medAtioneliberAuit. Reliquitpoflße Henric. II. liberos omnino nouem,ex coniugefiptem, mares quatuor ,femellustreis, natur aids duos , alterutrius fixus. Earn ob rem no» multopoß Francißcus, omnium primus natu, Helphinas, idémque Scot or um Rex ,auitire-gni pojfifiionem, légitime! facceßionisiureac-cepit: vix annos egreffus

tula profedo prACox(^immAtura,admini-flrando tanto talique regno, multis nomini-bus, maxime turbulentißimis in rebus Fran-dA(ßcut mox exit US docuit)non multum op-Bb portuna.

De k eb Vs port um, at minime h ahi lis plerißj^ ohtüihus •üidehatur-, atatula-, inquam, i^ua iura Gallo-rum miinicipalia( efuamlihet flylumßium tapt iofe cfüi dam contra inftitutapatriahitex-acuerit) liber am at que àhfolutam poteflatem feteruntfuis Regibus cunt adeunda haredita-tisi turn adipi/cendi regni,tumfufcipienda do minâtlon'is, deniquereip. traôlanda : modo confiai ’oterenturordinarÿs. cuius rei Ittcu-lentißimi teßesfunt Paulus Aemilius,tjuiLa-tine, t^ infinttiprópe Galli, quideeo fubtili-terpopiilari lifigUafiripßrunt-. Siquidemin antiquißim 'ts dtploriiatis, monumentis, ediUis, ac Renatufconfultis Francia, exßat aty^ conßat. Reges illosßatim 4pubertate anno cjuarto dectmo( it a een fente Senatu J tut elam fepiufiule abdicaße. ^ua confuetudo tenet in hac ufque tempora,in Hißania, in Lufita-nis, atque Belgis, qua tutela libertatis integrum esi diadem a profo ahitrio ac tip ere, tri are magißratus , adfeifeere confiliarios, ius dicere, léges /erre : denique regimen ciui-tatis 'uniuerf conßituereac traaare, •vti i-pfs^uidetur. Sed id mir urn nemini vider i debet, qui in iura Gallicana propius introße-xerit.quippe letmus in annaltbus Gallorum, infra.

Belgïcis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;194

i^fiaephœbîiiminterdum ttiain puerulosad digniïateMaulforitàtemque Rtgiatn ajjùnt-ftos effiexemplo SAlomonis,at^ AliorUin He-brex gentis Regum .fie tarnen, xit in praßdio aiumnûrum confiliariorum aliquotenm laterent.

Interea temporis, quo (vti dixitniis ) ruiner at us Henricus cum patata morte confliHa batur, AllobroXtne aut caußi ipßa cadereti aut conflit Uta pax publica perturbaretur, uetid-ipßtm poflulate Rige,Margarithamßrorem Regiam,principem fesminam, 'uirtutisfludio ßAm, litt er at am ( vti conuenerat )duxit 'vxorem. Proximo autem menfe ,poflquam Henricifuntts, patrix perluPiuoßim, Francix meitor pars in 'urbe Lutetiaßmptuoßs exe-qitß proßeuta ePi ,ex confitetudine auita tra-duLlum corpus adDionjsij,maiorumßpulcro condttum ePi,

4. Id. Sextil.fato defunctus eflL aurentius Priulus, Veneti Senattss Princeps, atÿj in de-rnortuilocü Hieronymus frater eil fuffePtus. id quod in ea rep. nouum atq^ rarumfuiße, vt fratri afratre,ceu de manu fummus Ule magi~ ßratus trader etur -.multi ßuferßitioße nota-runt. Sed ea ePt eius Senatus antiquißimi

Bb 2 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ton flau-

De r e b vs conßanÜA, nbsp;flutuifirmitM ^vt nulltane^

arioUtioni, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obßeruAtioni, Autprtidi^io-

ntlocus reliquui ejjeziideatur.

Poflridie quAm Priulu^ rébus hum Anis exi-meretur, Romte PauIus4. Rom. Pont. Max. inwuis itemeffedesijt. quo onereßsbleuAtus Rom. f opulus,t^'vniuerfA ciuitas,eius Çubie-üIa imper io, mir is modis expsltAbAt.nec enint filumpropter Acerbum illAm,durAm, Acperi-culofum harejum inJpeSlAtionem inquifitio‘ nemüe, quAmiplèmflituijfet, 'verum etiAm propter tnfilenttAm AcnimiAm quAndAm tn rep. AgnAtorum licenÜAm, eo Pont, uniuerß clientele opesfuprAfidem er Ant deprejpe.

Ph.Rex( zrti dictum etißellopgt;lHtus,Apud Cordunos ludis ,cumß ,tumßiorum in pace •vi^oriqsj^ exultAntium Animos GundAui, prim Ari A vrbe FUndrite rclAXAbAt,Acreficie-bAt: vbi Comitijs mAgnis,conuocAtA tot a equi tumßdulitAte, ritu à muioribus inflituto,AC multis CAremonijS , nbsp;nbsp;folennibus fAcrificijs

PyludAAm ilUm, AdiurAtAm^ AmicitiAm dA-tisdextrisprimumrenouAuit,redinte^Auit, confirmAuit. Equitum deinde numerumAU-xit. in his, equeflrem dignitAtem,putA lo-ßtAni vellerisinfigniA, monileAureumfOrnA-^ tum

Bel GIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;195

tuni Agniniiexuuijs Franci/co ii,Francia Regi, afftnt/ùo, dédit, quo ille uteretur tanqua 'veriamorismnemofyno. itaquehis confeFfis rébus, ac compoßto jlatu Belgico (cuiMarga-rit am [ororem, Parma ac Placentia her am, frafecit ) comparât a ante dt[ceßum clajjè ma-gnarttm nauium,j. Kal. Sept.commodam naïfus tempefiatem, Vlißinga foluens,in Hi(]gt;a-niam renauigauit. Cuius optatis Fortuna( vt ante rébus magnis, praclaregeflisßonflan ter répondit, quippepaucis diebus, Laretum, Cantabrorttm municipium, 'vno continenter affiant eAqui lone, eoqueficundo appulit,quo, taquam adfuumfamiliärem larem ,fimulat-queperuenit, extemplo reflauit Africus, isc/j quot;ventus ad multos menfeis deinceps perfiitit immobilis, ^eodem nauigaturientibuf maxime contrarius. Atqueita,fi opportune illi-us temporis punlfum forte interpofùijfitzf-num,aut ei nunc,praterpimptum incredibi-lem, quem in alendis Epibatis,nauiculari[sfi^ ponebat { quanquam illudipfiimnollet J aut ei per Franciam it er inßam Hijpaniam, aut in Belgio diu commorandum harendumue omnino, nonfineßfpicione, timoré ,periculo Uifianienfis cuiufdafiditionis ,fuerit. Erat

Bb j enim-

DE R E B VS.

tnimuero Hißgt;am£ ob 'varias turbos, quo non naodoinpramp;terito tempore moto fuerat, fèdetiamdûininflantipullulabant, nec non in futurum impendebant, Regiaperfonatà“ frofintia, 'Vt qtiam maxime opus.prociß au-temtproptertllasipfas Teutonûm ^Britan-norum bore fis, quo pro re nat a “ifque aUqU9 in iOa régnapenetrauerant. Bhi.igiturßmtd-Atqueeçeïi introgrejfits, nihil antiquités ho-buit, quam quot;vt in horefis iflas acerbe animad-uerteret. Comprehenfi igitur pafiim,(^ ad di-omadducii horetici, maxime qui opiniones noua reltgionis aut aperte ebulliebant, aut mordicus defendebant, primo menfeSeptem-briin Turdetaais,apudHifialim,c€lebree}fi’ poriu, exfiru£topuolicorogo, in for9,circunt-fie£ianttbus muit is omnium erdinum mtlli-bus , zgt;iui combufli iConcrematij^fiint. quo exemplo in fe^iatoribus ft at ut o nonotatem, non conditionem, non ordinem, non denique fixum refpici voluit Rex. Alijs interim, nem-pequia concept a hare ft tandem defiiuerant, vit o ac lucis vjiira dabatur. Secundo,nec mul tis diebus interpofttis, aptid Pintiam vfilept, fimile illi Hifpalenfi alterum fpe^aculum o£tohri ficuto edebatur. cui ( quod illtc ceu

i»

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;196

in TroAßijs •vt plurimum feßitat J ßeci^en^ tes non modoPalatinorumiAc municipum my riides, /edetiArnPh- Rex impeßinattisprtt-fensjj intsrjuit. id quodprioreeofuit btciuo-flus,quod hic adfliwnum publicam, inter entero s, equeßreis (^primi ordinis,multiAlio^ quincUri 'virifeuere profe^io exhiberentur^ it A vt terror vniuerjam concionem perfun-deret,

Rodent tempore GaIUa itide Ad ftppliciunt ißiußnodificiArum/editioßrum Alumnos d» bat. quoßcilU quoquo verfus dißeminaiAf tandent rAdteitus exßirparentur.

CirçA id temporis li. KaI Oct ob. RrAnci-fins II. inAugurAtns in Rhemis(more quidem mAiorum,fedfumptu, ob extenuAtAmfrperio ribus bellis remp.folito minore') no multo poß BAreloducA,Bar renfis Duc At us metropoli,ea~ mitijs mAgnis,quidiesD.MichAéli er At dicA~ fusÇ cuius At h let A CAleftisimAginem Equités GAllicAni in terquibusgefiAnt )confiieto care-moniArum ritu., ^feleniftcrificiofubpofiea-quAm ordinem ilium y fitue collegium illud ve-lut recenjûijfit, ac Auxtfiêt-,pAr pAri retufit, confimili honore Pbilippum affinent vicifiim decorAuit.

Bb 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f.No»..

De r ebvs

ƒ. Non. 0^ob.deincepsHerculesAteßinuj, At Ate op tim A , mAturimAi moritur t Ani-WAm Agit, cuifiliuifuccedit Alphonfus, tAÜ pAtredignui , 'uirtutis eximiA certaßei exße^Ationis.

Hoc^vero loco non incommodum qnAdrA-re 'videtur, occult Arum CAuJJÀrum ignorAtio-neinrebu^nouis udmirAtione z/tplurimum fieri. quAperceUebAnturomnespleri^.^ ^pr» CAteris EuropM, cjuod 'vnui hic Annui omniumfere clArifiimorum ChrifiiAnA reip. Prin-cipu mortes^nulU pefle, nullA lue,nullA extrA-ordinAriA culAmitAtein 'vulgugrAj]Ante,prA cißcontinebAt. cjuosinnumeruredigere fili-buerit,ÀD.CAr. V. MAX.flAtimMArioi duos, ult er Amfororem CAroli-,AlterA Brit Annie Am, deinde Bon Am SfortiAm SArmAticA,treis pu-tA Reginas : mox Reges totidem, Dacos duos, Er Anda unu: deinde duos Duces,Venetum ac TerrAriu-.deni/p^ Rom. Pont. Max . or dine ceu fiuccefiiuis horis mortem occubutjje reperi-mus.

Pont. enuemAdmodumpAulo Ante indicA-uimud) extin^o,eomitiAtllA PontificAÜARo-ma Adinterregnu ,pAulo mintis epuAtuor men Jium fiunt uddu^A. qued vel comitiorum quoti-

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;197

^uotidießn^Udies t oller en tur obnuntiatio-nthtts, 'velfortitioprtzrogatiuecjuiefceret. Sic xmulatione 'vitiofa, -, rtunlitAti fimillimn, Purpp.PP. tune inter fecontendehant, dißidebant. Veruntamen cum tunt um tem-'^oris litigioßs illis dißutationibuißuflra. cort ptmpßffent, tandem fr id. Hilariorum Chri-ßianorum,idj^ veßeri, Joan. AngelmMedi-cinui ÄJediolanenßs, Mariani tlliusßrenui hellatoris ßater,Pont.creatHs,Piui IÎIJ. m^-tato nomine afpellari voluit, virfrxeifitatet Atate, ^bienmo maiorßxagenario,nec illite-ratui., necfeßimxßet, vt t^uißatim in initio Potificatus humanitatii (fecimen Adiditßn-gulare,(jUQdPalicanum, ^ditionem omnem Iex qua extrußtes trienuio ante Latino bello fuerat J M. Ant. Column a curauerit reflitu-endam.

In. An. 1^60. ElißabethaHenrici JI. Regis Galliarum ßlta natu maxima,magno affaratu,mortuo iam fatre, ad Hßania ßnes,frin-cifibus vir is illuflrib. regeßcilicetNauarra,

Cardinale Borbonio, einsßatre Germano, deducentib. legatis Philiffi Regis Catholici, ad hoc vnum conßeiendum deflinatis,filenni fomfa, vere Regia, traditur, a Rege

Bb s ßo^ßo

De r e b Vs

ßfonfo (^pro more jregali rnAgnificentu excifi-ttir.Except a. ïfi,belU regn nomine,per Caräi-nalem Burgenfem e^Ducemde infantafejUA appelliitum.,à,Philippo-,zieristitmô‘fiimptuo~ fisnupt^s prid. Kalend. Eebr. apndlXuman-tiam, plenißimam ciuitAtern, in perpetuum eitn ’Vîtreficietatem, amp;affinitatis coiun^io-nem ventt: acibi demâ,tjuod coniugÿeJtfum mum,perfecit. ofuam ob rem, Apparatu Regio, Lndi magni in CAflulonenßbtn paßimfunt i» ßituti, djuibttsperpettio in triumphoper com^ plureis diet confimptn,eAdemßmuloperA, At •vno Utitix curßt, ÇuroluA, Philippi F. 4 Bâtie is primum populis exorfiis,iurAmentumfi-delitAtis detulit. itA^pedeiettfim, tancjUAin oßendendi(ui cauÇa circumueSlo, tiuitAtes re-UquA Hißanienfis, dein ceps, vtei ofiulum or dine ac oßiciofe porrexerunt ,Jeqite omnia (acrament 0 obligarant.

lifde diebtis flagrabat omnisprope Scotia ta multu acßditione. quam moliriferehaturp» pulns nie,P Ar tim a du er (cs herA,eamq^vidua, partim inprjißdia CAllicanA,tucilltccrefien-tehareß, quÄnuperrimea conßortibus Britân Fis acceperant. Jpua rerunouitate con citât as Fpacitn Rex, qui a adßtt arbitriu negotium il-ludre-

BkLGIGIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;189

ïudreuocdre veile videbatur, èbmilitumco^ j nbsp;nbsp;borteis a.licj.uoti qttx int er ca prAßdio ciuitati-

bus eßent, traduxerAt, copiât maioresßbin-detrAnßmißurus : efuorum Albuf^, nobUßi-mus GaIIus, Guißini,glQirioßducis,germAnus fitter, Hrib.erAtdefignutus. Sedinflitutum GtllicAnu odor At A B^ritAnn. Regina, Attente, circum.(l)céie^(quoad etwßeripotuit)fibipcA uebat. itA^cünonoptimoerga Gallos anima tjfit, fifiicioneß licit a nbsp;nbsp;metufisfienfa, que-

relas^auißimas aperte deferebat. Primo do~ leb at, Scotia Regtnam nuper innuptam Pran ciA,pr£properA prenfatione, y na cum inßgni bus, nomen item R.egium, vixdum elatofune re dilePia firoris MAria,ßbi arroganter vindicate . deindeHenr. Regemßdula interceßio-ne Paula Illl.Pont. Ramß)licitaffe,vt exin-terdicia Clementis 7. regntimilludabsßßin Scot am tranßriberetur. qua eius conßangui-nea, ex patre originem trahebat à for ore Pri-mariaPIenr.S. Regis fui patris.deniq^ moleflif fimurn efßßbi ,ß conuitiopopulari, in. Fran^-eia indigneproßindi, ac medio digit0 ( quod aiuntßßendi.in quibus omnibus rationibus, etß nihil quidquam adbuc inueniebat ßrr mius , quod teuer et, quam idud, quodßbi ßmil-

De r eb vs

fimilitmum vert videbatur, ctimilludif^funt verum in occulta lut er et) tumen cjuiu verebu-tur, ne cou£iis iliu (quatfubindtcuuimtts} itt Scottu vtribtts regnißtictuitutes froj/inquid Gullorum Rex inuuderet, id quedex refitufo’ re cogituhut, nbsp;ud defen den dum reifu.digM’

tutem fucereiudicubutjtempori prouiditlt; itu-t^ue conflio prutexens cupidt tutemfilutu pU' bltcx, urmundifui occufionem urripuit exß-ditione ScQticu,cuiw eum purtim conciliatri‘ (em,purtimfomentum exßitifß, euentorum ponderutores minimepuduit dicere, ob id Rt' ginu clußi tnflru^A clint one prüfecit (euMt cjuemßperiore bcllo Gullico Armoricurum ci-uitutum murittmum or urn incendÿs vaßußc diximud} cjuiin Scotium vicin urn velu fuci-Frit, enS)Udfuuces* Tuedu fluminùcum omnibut '*“*8“’ nuuibus fubßitit: vt occuputuilldungißß'gt;

ex eu purte uditu infuU utque cot inentis Gul-licu uuxiliu prohiber et. Confcriptum prutereu ex omni Britunniufirmum exercitum (cuius imperium,ßmmum^ uucioritutem obtint-but Norfolcus} exudtoprope Murtio, cupruf. copiurum MtlordegruiO) viro ucerrimo, mu-gms itineribus Lethum contendere iußit. cjua prxßdioßGulliinclußrunt)Contrupericulut» rebellia-

Belgicis. 199 rel ein on is, nefimulà, concitatis Scotisautoh-ruerentur,aut opprimerentur. Abeliilla, nA-uitim flAtio ah AUtis Caftris f(ju£ eîi totius regni eius metropolis At^^ RegiA} pAßtbusnon Amplius mille.cjuem portum, natur a perft fir-rntfitmum) GAlltoperibusftc communier antt ’vtne^^ hum Ants vlits vir tb us, ne^ oppugn a-tione^quAntumuts violent A cApt pofie videre-tur.ad hac Rcoticiexercitus i inipuo fere 12. milliA p edit urn er ant {rariftimus Autem ell ei pcntificut équot; Brit Annis, ecjuorum in bello v-fits) ducem AgcbAt Comes HArAnes,mAgnAni-mus iuuen 'ts,Proregts Scotia F. quas copiasfi-mulatj^ Aduent Antibus Mtlordegraijs militi-bus coniunxit, terr a , mAri^ Letha obfidione tircumclufiA ePi. Interim confitlio Britanorum t ognito, (if per exp lor At or es per I Ato in FrAn-ciam, colligebat GaUus , turn ex Armoric 'is ci-uitAtibus, turn ex AquitAntamAritimA mA-gnumnauium numerum, clAfiftm folicite inflruebAt y^ftubfidia Lethanis obftfits com-p Ar Ab At. tarnen hac omniagrauifiimts dijfien-fiontbus domefiicis retardatus ( quemadmo-dumpaulopoH carbone delineabimus') prafta bat negligentius, difftcilius ftriuftq^ fade-bat .nam prat erquam quod tardiuftculenaues,

De r e b vs

^uihus exefcitunt trmfitortaclum nirnuenît eportubfis egrederentttr,fom accidit,vt Lu-■nu adiilu ma,ritimi itftui maximi in Octano tffènt. Pr^terea cum diurne nauigationtvix Alidjunntulum proueheretur, tant a temptfi^ noduePtcoorta, ut nuUa Gallicarumnauiuttt (cfuancjuam breuißntua effet traffnijjùt) eut' film tenere potuerit, aut infulameapert.fi^ exundantemaridiu multumif eonfltôlata, lia eodem, undefilnerant, referrentur, dam etiam inultimamAciaitaniam,qMdaiti uero magno fùi cumpericulô profita CaMi-bras at^^ occafiim Solis deÿcerenturific ut vt-Iforibus omnis facultas aut adminifirandit aut opitulandi obfèffis, natura répugnante, 4-dimiuideretur. affli^atisitaaïue^laceratu . nauibus,accepta maximo rerum incomwodo, fa^a iaclura^armamentariorurn ^comfM^ tus belltciycœpto Gadidefliterunt.

Circaidtemporisinmari Balearico Chrt‘ ßianis a cerbum, reip .^auiffimum uultmf Turc A tmpofterut ,hocfere modo^ Intertnifßt quam deflinauerat, oppugnatione Leptis magna, prorogata,qudparauerat,expeditione Barbarica,Metymnacalus Hi/panus, ampUf ßme nattes jidem Prorex Sicilta,amp; Philippic^

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;20Ó

nuIIolAbore Meningem inftilàyn rece^ pent, ineacj^iircefirmißimi exxdtficànent, CQgnomcto pere^rino Philtppalcalzer : vbi ad inpdte prteßdiiint Aiuarum Sandam Celtihe-tum, hominem hon ignobilem cum letjitincu-l'^ièciHinu milttbus militum,lt;^ citUnibftt, li-xif^ mille reliquit. ^puArenonpcßimegeßA noflros retro 'velu faaenteu TtircicA cUjies, tuiprAerat Pafciapiai,fortt excepit. Htc con-fpeitit rep?tina Birbaroriim öccürfitione Ade~ ijmnAcxlu.s,in alt um euadere, ludificatio'» xenautica, naueis callideßtbduccre conaba-tur,pugnaancipiti fcontra at^ Ligurü Trie-rarcharum pars alic^ua conßdebat} minime committendum ratus : ob idejuode^paulo eß ßt imparatior ipfi, amp;nbsp;tl^tod Barbaris erant nauesfere trtplo plures.Itatpue cum promißcue infugamßefe pracipites noßridant, ab hoße [pui in perturbât OS omni ex parte, njehemen-tißtma remigationis oji ferebaturJ z/igintifi-ptem longa naues in medio claudunturi ijua-rum pars tor ment is, pars roßrts Barbararum in apert a noflrarum latera ruentium depreßh ed, maiorautempars oji capta.Inde z/ero ad naueis oner arias,corbitas,^ nauigia annoti-naconuerßscelocibits Turciii,magnumitidem ex hü

De r e b V s

tx hU numerum ceperunt. p^odincommo-dttmeontaiuifuit, (juod commeatu belli, àquot; militibui inßruSiifitmiRerant nAues ilhi, Qquot; ad Lybicam expeditionem comparai a. Me-tymnacdiis tarnen Doria ÇapudquosÇum-mum er at in ea clajjè imperium, qui'yue dele-ilum remigum hahebant} cum ali qua parte ■nauium euaferunt incolumes. Tvrca 'i'eroß-lis ipßs 'vii^torix veßigiys inßßentes, in o-pimisßolqs exfult antes, ac tempori infer uien te5,arcem illam {o^uam modo diximus a Me-tymnacalo inMeninge infula exßruclam )ob-ßderunt.

Interea Gaüißatarfetfiad obuallatam Le-tham obßdebantur ab Anglis Scotis, quia auxilium e patriA,in horM exßeclabant.,non modofortiterfane earn obßdionem ferebant, ßd etiam diurnis, noSiurnlfque eruptioniheis boßem crebro lacefebant. ^os cum minime ferentesiniuriarum Britannißmul Scoti, incredibilipertinacia, mûris ante tormento-rum zgt;i indique conquaßatis, acfummaferi~ tateßpiusnequidquam oppugnaffent, infia-£io animo nbsp;contentione propugnatorum,re-

pulß à z/allo in caßra, recept ui ßmper cecint-runt. ^uaanimorumprsißantia atque alti-tudine

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iOI

tudfueprope villi hoßes clade maxima accept a, cfuos vi at^ armata manutxgre expugna tun videbantur^ fame circttmj'eptos inclu-offitfi^reconflituerunt. ob idßationibtt^ cufiodijsf^ dißofitis terra marif^ itineraßrua re cœperunt,iUttdpracauentes.,nequam opem tribales Lethan'uferrent, quo fie Gallos, tandem aliquandovelneceßitatecompulßs,eni-. dodeturbarent.

Menfe lunio angoribtts,moleßijsf^dome-fiicis dfirait a Regina Scot afinior, at que ex haiperturbataconfufaf vita inconcupitam tranqutllamf^fecuriatem tranfiens ,fœmina dotibtts animi ac vir tute rara, iußumfui de-ßderium cum luHu regno clientibua reli-quit. qua morte in Fr and am relata, Rex,vt eins vidua vita valde nit eb at ur,fie proculdu bio valdepercellebatur decejfu. ^^m obrem mult isfmul difficultatibus imp Heat us, cum inteflinorum difiidiorum malii, quo regnum confliltabatur, externo lon^ eßetpericulo-fiits, fr timer et ab panolethria,nec quantum-uis licet laborantibus Juts apud Letham (vt , voluijfet quidem , modo per hofte 'ts lieuiffet} opitulariiampojjèt, id quod confaltifiimum ajfiillu rebusfutt, menfi ^idnttli,recocilia':-

Gc tafibi

De REB vs

taßbi Britannic A, in hasfummatim pa^it-nestveliniquas 'venit.

Ne Brand A Reges ant inßgnibsis, aut titU“ lo zgt;elBritannico-,velHihernir.o deincepsglo-riarentur: cjuin de corruftd Uteris intra men ßisßx, adfiimmumcurarenti ne contraut-nirent.

tt nbsp;nbsp;VtRegnumScoticumpoflhaca 12,l'iris,ex

ampUßtma cjuatf^familta delec}is,adminißra retnr.quorumfeptem Regina arbitrio,reUiijui identidem volant ate Senat tes, ceu T’’.trarchtA crearentur.

Iniuriaram , damnorumß^ recentium Francia ne recordaretur lt;ijuidem,cui cempro-mißo Senatus Scoticas ßdem ßtam interpo-neret.

» nbsp;nbsp;Ft in eùm locum, vnde aliquando decidiß

fit, magiflratus quilibet reflitueretur, clatt-fia^jinpofierum Gallis ejfiet Scot or um curia.

» Latha euerfio velincolumitas ad arbitre-urn certorum Scotorureuocaretur. Fat amen arxpauUo p^lpolo aquatafuit.

» Prapdia G allie an a ad vnum omnia expen-infula tranfinitterent. prater cohorticulam centum vieenùm militum. qui duos adarceis hipertit0 excubarent.hisfiipendia ex Araria publica

, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bel Gl CI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2öi

publico perfoluerentur. Senat ui tamen inqui-Uniilli, quot;vti dues-.f ar er ent.

Nemtütern zgt;llum., neumunitionem vllam in Seotiam,niß cen/ente SenatUtGallutradu-tere Heer et.

^^^adßatamreliffonisyt^fceduspropin quorum inter Je fofulorumtiußitiumpro re nataindiceretur.

Has factor um, vel grauijTinforum Fran'^ da^ condittones,Brttanna non minoreßiglit ria, quam commodo duitatistmpoßit. quas minime accef turnsfuerit niß neceßitas.quod ttidurütelum,eo Iod hominem redegijjet, 'vt aut cedendum Fortuna Scotica,aut inteßin'is ßeditionibus omnino ßccümbendum fueritt nißin conuentione aliquam, bellofotioremt nenijßet.idquod^frudenter, tum considerate fedt, alib reßeruansßuas ad vindicanda, iniuriam rationeU : dum tempus locust Opportunitatem magis idoneam rebusgeren-dis adferrent. in eofdpßm, ac animum hinten s, qubdnon nefdebat,oniniu rerum quan-damejß'vicißitudinem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»

Nec it a multb poß earn pacem, Scoti Galli-ca victoria inßgnia report antes, ab CathoU-ea religionedeßiueruntiproßj veterereligiogt;‘

Cc a nem

De R E B VS

nem nomm, ad affin is Anglia prident muta-tum inftit uturn, conform at ant ,fit(ceperunt, Afceteriadiruerunt. Ar chiman dr it arum ß-pta reuulßrunt. Dominica folennia fumtna admiratione multorum atcfuefuffirioreiece-'' runt. cgt; nod omnisea prouincia haSlenusreli-gionemCatholicam mordicus tenuiffèt, (treuer en ter coluifßt. Htncexfttles,acprcßriptos {^cjuorum tücpermagnus numerus in Francis commorabaturamp;in h is nominatim fpeclata nobilitatis capita, citarunt, humaneprimitnt monentes, 'uti ad coßitutum tempus nullo re-JpeFiu alterutrius maießatis ad nomtna re-fponderent ipoflliminotp^ reuerterent in patri am. Sin abefjè mallent, bona eorumßfeo addi-Fla, ^in contumacia reos caufamperacïairi, comminabantur. Atcjue hoepaclo çiuideFratt cia Rex, partim in fulfil ate ac info lent ia,poTr tim infiptentia,ac tnfania ßiortim,breuißimo temporis interuallo, totacaufaz^xoriadotis cecidit:cjua iniuria non minimum eius auSlo-ritati detraxit.Huc acceßit, peructus illa ami citia , mutuis offiicÿs déméritafodalitas ( quibus admulta iamfacula, Francia nbsp;Sco

tia,pace bellef^famiiiarißime interfe vteban tur ) pr.iter rerum ia£luram incredibilent, ’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prater

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;203

fréter turpem ignominU not um in odium conuerfifintpernicioßim aepertinux. itag^ ^uodRegnum appet ebat TranaxRex,regnu f?t-quodammodo Amifit(fiojuidem aUudere nobis (Hintegrum ) injperato illoJyncretißro, Deo. •Volente i Echinis duobus mutuo conciliatù. ^uod tsm eii rar um, quam quod rarißitnurn. Exa^o prope lulio, non optime ceßit miß-r 'u Chrißisnis, quosproßigAtAclaß, ante in MemingeinlulA,AdArcem, obßdione BArbu-ricAcircumclufiseß commemorAuimtis.Hi-, inquAm, Chrifiiani, cum diuerfi in cœlopofi-lt; tisnon modopromijßi auxiliu nonßbmitte-rentur tßdneqßn circumfißA ar ce comme a-tus etiamfit is eßt ,Dnde ipfi, ^tot Alerentar milites, neq^munitionis copiam 'vlUmhAbe^ rent, quaficontrA oppugnAtorespertinAcßi-mos diutiiis defenderent: deniqßti iam mu-gnAßorum p Arte,ob inopiam aqus dulcis,con Jumpt A, ene^A^, in extreme z/crJabAntur di ßrimine, CommunicAto igitur conßlio,cogni tourer um inflantiumflatu, (ß e xp lor At a ho’^ ßisimprohitAteAtqueperßdiA,cum mortem gloriofim AbiedtA ßruitute cum potiorem tum honeßioremßreßbiiudicArent,pAucts sdmodum Ad pr Äßdium Ards reliclis,cAtcri

Ce } ab

De r ebvs

»h decununn portAnoctu, in nihiltAÎe contint ium hoßium caßrA irruptionefaciA, in-MAfirunt) tAnto impetu Animorum, ^nißi'vi rium, vt Ategioi tAbernAculaBArbArorum initio fAcileperturbArh, mAgtiAm in bisßrA-gern xderent, (^zgt;ß^Aliquo pro^ederentur. forro, etfi Ad prim Am noßrorum impr^io-tiem BArbari dubitAjßnt,ec(^uid in CAßris tn-multuAretur:t Andern tAmcn eiuUtionefocia-rum exciti 'uniuerfi, ßtblAto ingenti clAW^i reßmulAcßmA^o tumultu collegi(ßent, cer-tAtim^ AdßcutA, mAchArai, leutA^^ Arm a if-ßnt , BArbAri£tottus concurfum ferrepAucA cohortes minimepotuerunt. itA^pAuci À mul tisfAcileßtperAntur. AluArus Aute, pr^fprA-ßdy, At^^ eins IcgiunculA Trib. cum relic^uis, tjui deßeratißtmAm fugAm pArubant, cApi-tur.f^uA clAde renunttAtA,per Amicos,qutex prAlio forte cuaferAnt,tAntusmctiisexcepit cußodes, ^jt Arxab hoßtbns captA eodem temporis veßigio ziideretur.qui ojuodDucem Ami ferAt, cjuod^roburlegionisz/elabacium, vel cocifumeße vider At, itA^^temerefifAÖluros fuiJßiudtcAuerAUtyfiin tAntA, munitionum, frumentiß^ penurtA, iß a am exiguitas AtitfoU tudo propugnAtorum, 'uim rAbiaßhoflisfu-ßinereti

Belgicis. 204 ßineret ,cogttabant filutisfuAquogtiomodo hAbendum rutionem ,itaque incolum 'itAtcm tchoneßasconditionesdepacifii. Sedcumab iracundo furibundo Barbaro opt at um minime impetrauennt.poßrem'o (ß ipß, multitudine 7*ur corum oppreßi, vna cu ar ce in Baßciapiaiispoteßatcmfünt reda£ii,atqj irt •vincula conieSli.

Sextil.rracilt;£ Rex,adÄquas Vitreas, in divisante Comitß, omneisinzmiuerßumßii regnifroceres,tam initiatosfacris,quam non inttiatos,promißueconuocauit. eo nimirum coßlio, deßimma rei vtpublico in Senatu age retur,fimulzgt;tperturbatißimix, ciuitates com ponerentur ,ßmul zgt;ero vt caußa religionis (qua tum mirandum in modum confùpà at^ controuerßa eratJ deßniretur .nec enim termi narißeVaru moduspotuit, cum altißime in-ßt ailla radices eger int : quin illaipßapaßim dißeminataindiesingraueßebant : acßccia-tim apud Normannos, quorumßummaria ci-uitas Rothomagus quod recens in conßmi-lem errorem lapßa fueritßißicio erat ingcns •vel vniuerßlis tumultus. Hic igitur ad diem coaVo Senatu, Rex, ßx Regia mater precibus inßare, obnixequeorareexpracipua

Cc 4 Francist

De r e b vs

'FrunciAnobilitute confiât am concionem, vt extremo temporefialtem in negotio 'vrgentifi-ßmo,in Citufiifionttca,, ^ca omnium mAximAy in in fl Anti Am rerum turbulentifiimis tempe-ßAtibits, nuUo Animorum Aßeölu, quin om nes •vno ore ingenue cum comuni pAtriA, turn regno confilAnt, it Aque Afflict a reip,ßbueni-Ant. turn verb Ajjurgens HAlmerotes,Ab vni' uerfitAte fidelium ChrifliAnorum prAnciA, quern Acceperat RothomAgifapplicum libelle-rumfAfciculumprotulit. Horum h^c potifii-mA duo er Ant CApitA.Rrimu,illArum turbArugt; quA Ad Amboße Pomeriu, prAtextu nefiio que religionù excitAtAfuijfent, conßeientiArnfu-tm no flolum fAnis rAtionibus excufibAnt ,fed poß deteßAtionem eitt^ tumultiußdelitAtem, eßiciA, obßquiA^ omni aßA Regi, ac Domine ( vt Aquitas tum diuinu, tum hum aha poßu-lab At ) ßb munum, in poßer um certA-ttm defer eb Ant. Deinde etium Atop etiam com munibtts votis opt Ab Ant, vtiper Regem lice-retfibidiuino VACArecultui,quemAdmodum eruditi Atq^ inßruciifuifflnt Ab illius difeipU-rtA Dottoribus, qui puAngelicorum nomenfl-bi AdfiiuerAnt. idem verb dum in mAntts Regi trudity qutu modo nominAuimtK preces, ex

morct

Bel CIC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;205

more, lAConißno vpn, quo vniuerfafuitnfli-tuti ratio continehatur, inter alia Jubtexuit: Petenti fupplicumßthfcriptiones, re[^on/ùm fibtfuijjè. Regemfententiam vt fritts rogaretz nuquid vellet ipfamaieflasapauculiseafiri-pta fibfignari, an a quamplurihus ? quippe quinquaginta hominum mtlUa (quando res it a poflulajjèt)mox nomina datura ejjè,nec grauatefubfiriptura. Præterea de cenßt Regio, de^ ar ar io, cum mult um, diuq^ ageretur ; fitb-duclis in vtramque rationem calculis, aflima, tum ed, veliigalia,fortoria, tribut a, nbsp;nbsp;exa~

Clones, denique oner a ciuibm impojita, popi affectumv It imum bellum (quo ararium baud dubieexhaußum fuerat)decies centena milita aureorum, ff^ampliui fuperare cenfum Re-gium. ^ibuó de rebu^, ac connexis, alijs conßmilibus cum grauiffime per complurtes dies eßet in Senatu conßdtatum : nouißima conclußofuit,vt Comitia maxima,vnitterß-tatis Francia (ßatum vacant vniuerßtlem) in proximumDecembrem dedueerentur,qui-bus demum arduum illud de rep. conßit uenda negotium diligenter excuteretur. quadrageß-mo autem diepoPi,conuentus celchraretur do-meßieus, vbißgillattm ageretur de ambigu a Cc s relt-

De r eb vs religtone. Int er ca iuflitium cjfct,^ quxfiio^ nis formet a, qutb.hnreßs dire exagitabatur, intermitterentur, ac reUxArentur : modo ne quis tumultiim in ciuitAte pal Am excitajfet, Aut Aff» A fumpßjjit, Autßeditione aUo cjuou'u fA^io clAnculumßUcitAffit.

Septembri prope exAClo, ipßg ^^ui D. MAcha'éli inßrtbitur, CuflAuus, Suecorutn B.ex,ziAld€inclinAtA amp;tAte,mortem obß.Hie ad regni illiusgubernaculA cumßedijßet annos quin OSßupratricenos, crudelitatis ^auari-tiA eß notAtfss. nam nobilitattspartem melio rem, 'velpaulattmßißulit, acinterjectt^vel bonts exutt i^ßoliauit. Frgehatur autem ad-rnijßorumpartim conßientia, partim libidine peculatus. primo, quod regnum idud ipße 'viarripuißetfßmmopere metuebat, nefom-mates tragulam ficurimue ßbi altquando •vicißim inqcerent. deinde cu tndi^enasnon tantum tonder et v/quead eutem, verum et-iam degluberet: neinquilinis quidem at que aduen 'is pepercit. vndecunque etiam infizier lucrum captans, ve^igalia ,portoriaque etß minim0 rcdempta, maxtmo locans ,his artibus remfamiliärem ßipra modu auxit,ae ßnmcnfam auri vim contraxit. nihil aaxi-us,ß

Bel Gl CIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;20â

ta, ƒ aut diuinum numen offender et, aut ho-minum nouer cale cjuoddam odiumffa rapa-citate concitarct. Etporroßtcceßit Ericas, F. patri dtßimilUmas , princeps tata laudatis morihas, e^uam fueritille illaudatis. exftitit tnimjj)ecfataz'irtute,eruditioneßngulari,et linguarum diuerßßtmarumfcientia ornatasz ob humanitatem ac •vrbanitatem cun^is a-^ue charus, liberalis item, acgratioßazdeni-^ue ergadomeflicos, acperegrines iuxta co-mem ac affabilemßprabens.

Nouembri extremum dient xtita claußt Andreas Doria, Melphenfium Pnnceps, Ne~ ptunus alter ,ßptenniofere minor cetenario, •vir multis Koniinihus,tum maxime ob naua-la rei peritiam affatim prorfus clarus , c^ui ^irtute(ua ad hon ores,at^ inßgnia nabiltta-tis viarn inuenit. Cuius ad laudum cumulum hoc acceßit, c^uodpatriam,fideittate acforti-tudineßtrnma vnus reftituit Genuam^Ligu-rum metropalim)tam inde ab anno isoo.duo detriceßmo [upraßßHiratlleßmum,cjua tune Galli obtinebant.t^utbus magna quot;virtute ani-mieieclis, amp;excuffo ßruitutisiuga, liberta-tem co.ncfuibus reddidit. libertatem incjuam praeißfundatam , conßrmatam , nixarn^ auclo-

De r e b vs

tn^Qritâte grAtia Doria, nam tum et ci-uitas-, ncfiio quibu-ifor tuna iniurijs, Ad eam diemfAÔlionibui dil?idijs, tnteßmis odß ac t umult ibits [èmperflAgraJJèt, necejfefuit ac tedere ('vtiAccideret') vtAutmodopereiirinAm dominAtionem toleraret, Aut modo tyrAnnide fotentioris Alituiu^ At fumniArij ciuisfuerit libertAtc 'verb,quAm Doriapro-eurAnte, vel tandem aliquado rcteperat,qute-tcm togifimam, fecuritatetommodißimam. At tranquillitatem perpetuam deinteps ton-feruauit^ exißimationem potentiamy^ auxit, opibtn,honoribM , tiuibusmulto quam ohm ßorentißtma. Cuiui extrema pietatis, (ßßn-gularis benefitq memor ciuitai,ae minime ingrata, turn optimum, turn pientißtmum ti-uem immort ali Elogio honorauit,tabella^pti hlieadn curia Dorienfiappefa,patrem patria inftripfiti 'vtnetamboni ciuu memoria ali-quando dépérir et

Ineunte Decembri Pont. Pim IIII. tuiut lt;a ret pracipue inter er at tum tui indies ante otulos ‘verfibatur perturbatm, aepermuta-tm religionüßatm , tum quod in firma pate Europa quodammodo eonquiefiebat ,tam bona opportunitate yfim^ 1ridentinis Comity s,

qua

Belgicis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;207

quit ob continua. amp;nbsp;atrocia beüa multos iant Annos crant intermijja.,diem dixit, inproxi-mi veris tempora,, oSiiduo poli Eleutherii Chriflianorum. qui vitro citro^ datis Uteris magna voluntate confortium, ad omneis in vntuer/um principes Chrifliana reip. eosflu-diofi ad Synhodu alleliabatyfolicitans (^Teu-tones,Dacas,^Britannosy^reliquosfla- . tionis Potificia defirtores.qito non multo polt^ quinque legatos,puta Ädantuanum, Scrip an-dum, Symonetam, Varrnicum atq^ Empfind, Purpp. PP.omneis,prêter antiflites,ac Pontifices minoreis, necnonfiäcrorum librorumin-terpretes,emißt.

Pîonis Decemb .Francificus II. Franci£ Bex, ttiamdum adoleficens,ßeneficcnte capitis mor-bo,quo multo ante afftciebatur,€U exflinclus. cuiw ,qHamlibetpr£COx faiium, prater burn an am fiane conßietudinem ,plerofiquemagis deleciabat,quam contriflabat, quafi inexper-tiis,(fiinfans, plus fiat is ohtemperajfit non-nullorum genio at que priuatis fufiur rationib. vnde ob amulationes, dtßidia, ac religionum confiufiionem,^ id genus alias tempeflateis,e-mnis Francia non optimefeed conjlabat-.vide-baturf^ vniuerfiareip. naußagiumirnpedere.

' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Irt

De r îbvs

In Franctßt 11. demortui locum, ^ogatus est Caroltcs Maximilianus, Aurelin-nugt;s,quembreui compendiaria nomenclu^ turn, Curol. IX. post dixerunt. Cuius, et ft set site e^uidem puer adhuc ejßet, z/ndccennisfere, indolent bonam nihilomtnus vultus alacrù tt promptus,^ altitttdinem ciuandam anintisti Regiumßtritum repromittebat. Hic igitur, cum recept 0 tuteluruntiure, in tutorum pott-ßate,puerurn impubirem in annum quint urn dectmumfaltem, propter infirrmtatem conßi-l^Aftße maiores 'vellet : ex imitât tone quidew, at que exempleßiperierum tempor urn,tamft-cundum natur am , quam ßecundum leges o-lim irrogatus eß videbatur,zit rerum ( 'velu-tipertutelareilludinterregnum']pueri Regis mater, Reginaintereapotiretur. Caterumil-ludipßmßmmum ius , Heroes, ac optima-tes,ftßirpe Regia oriundi, mult is nominibus, prorenata, adßpraciß, certatim caufaban-tur attinere. Porro,quanquam interdurnyvcl vttempori inßruirent, 'vel vt opinionißua abunde/atisfacer ent,olim aliquando aui,ata~ uique Reges nonnihil de inftitutis maiorum immutauertnt, ne perper am tempus tranß mitteretur litigièfi magis quam nihilprofu-turn

Belgicis; 208 lUTAic inunidif^utAtione: ut rum recle, art feiusfeci/Jènt nbsp;nbsp;nbsp;neu cjuerelaru modw, nuHst

interceßione, nullo int er diel o terminaretur fropterimp^rtunißima at que periculeßßimtt tempora^uno ore, (ßcun£lisßuffragqs nil. uirós R.P. C. primo (ut tuncipfa temporurn ratio ferebat) crearuntgt;eofq^ ex nobilißimif amp;amplißimis Gallorum farmßs, quorü con-ßlio Regis infantia corriger etur,put a Nauar-raum Rettern, Lotharingiacumac Turonefem Purpurat9s,Mag.Eq. Guifinu, SanSiandreat Rrifacemtf}^Regemferibarum, quo tarnen in conßlio principem obtineret locum Regina» nullo uelgubernatricis uel moderatricis ti-tulo honor at a. At is conßliariorum Regiorum or do ßatim créait, ciim ebdem aßiimerentur: Rorbonitispurpuratus, Nauarrai Regisßater germ anus, ßlontepenßrius, Rocaforio ,fra^ tres, cum ex ilia ip fa Borboniorum illußrißi-ma familia , turn ex Rcgali fanguine ßem~ ma ducentes. Adox etiam in eum adßripti ßnt Niuers eß Condates, Nauarrai Regis iti~ dem fiat er. qui Codâtes nuperrimeßttefirma rations, fiuefauoreacßudio defenferum ad-iutus, opinionem non bonam defe fifeepta fußieiontsinforofiupremo refutauerat ,ficut iade

De REB vs

tide re inflituta, in all tone ( quAtn vulgunt étditaeïi typis(jue excu/a}ßibtiltterde/crihi-tur.Nouißtme ver o omnium Tribb. mill, dut ebdem acciti confiliAriorum numerumß(pjgt;li Keruntßciliceti Momoranßnus, Thermta-oiîouiralis ilU dtgnitas,in t^uindecimui' ralem ßnßm ubijt umflitudinem.

Francißc ii. interim iufla. ßtntfa,FlA. eer, vitæfedem, Cenabi ndaugußtßimum eine ci-uitntii Fanum Crucis ,ßiblimi iymboeïlAb' fconditnm : corpus reliquum (ex veterecon-Juetudine ijuidem , fed multo minore fune-rtspompnncßmptu ) deduFîum Dtonyfian* maiorumßpulcro eß illatum.

i'iói. nbsp;nbsp;nbsp;Anno IS6ï.ig. lanuar.in Franciaconueif'

tus (f exercitia Reformata religionis extra Lutetiam permijßßtnt.

p.Febr.Principes Germania SynodumeC' lebrant Numburgißecjua certiorfaFiusPon^ tifex Roman. Pius4. ebdemZachariamDel-phinum Pharenfem , edz Joannem Francifi. Comadonum 'Zazynchium , Epifeopos mit-' ttt. J^uibusprincipes refpondent ßfevelauthor it at em, vel lurifdiciionem pontificisnt-quaquam agnofeere, nee paßuros fibi ab eo Ic'' gesprajeribt.

Hat

Belgicis, 209

.. H^c dumperaguntur, Princeps Auriacus turn AnnA Manneg Ele£ïoris Saxohïa , Agnetis Landgrauix Haßt£ ßÜA, Lifgt;ߣ, nu-mAgnA pomp A ceUbrAt. Cui »uptAprius fueratAnnA quo^^t MAximiitAni Egmondani ComitiiBurAnifiltA vnicA, h^res. Eœlix proféra Princeps, cui duorum bellicoßßimo-rum Heroum duosfilins vnicas mAtrimonio iungi contigit.

' Anno62.MenfeNouemb.promoueturno-uiinBelgio Epijeopi. Transfertur Epifeopn-tus TerrAUAnefis in Tperenfim. InAugurAtur Archiepifeopus Mechltnienfis GrAnuellAnus. Adojuefiijuentis Anni initium celebratur in Tridentino Concilio primu Sefit0, fib Pio 4. (jun in ordineAliÂs eïlip.

ii.Iunij Galltabello ciuili, ^intefiintso-dfi,ob dinerfA religionis(ludiA,pene tot a con-flAgrAri ccepit. T^nc BrAb Antin etiAm PmU-t os, filos Ad Begem in HifiAnism mit tere ^ui nouisßfiEpificopis opponerent. T’tnc Antuer-pienfés (^poPi triumphum ud Augufii diem 3^ Anni precedent is indicium AccelebrAtum)i‘

fAcientes. Adeb vtpAulAtim quo^ in Bel-giû, motus ob •vicinorum incendiA regnorum exArfilJe,non obficurcAnimAduerteres.

Dd é.Oilob,

De kEBVs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

6.0Eiob. Vniuerßtas UuiicenßsA regeHh ß Aniarum erigitur.

^4. O^ob.coronAturMAximilian.l I. Ro-man. Rex.

iQ.Nouembßt inter Condenßes nbsp;Gußd-

itoi,in Francia propeDruydes, z^igiliA Diui Thoma, ingenspugna: in qua cecidit Mari-ßchalcus S. Andrea. Aßiterunt Guißanis, ex parte Regis Hi/p. mille quadringenti(dopetd~ tijHißani. Capitur deinde Coteflabliui adS. • Dionyß.dueb. miliarib. à Lutetia dißantem.

An.isö^.ó. Febr.in helgio princepsAuria-ctts, Egmondanus (ß Hornenßs Comités mit-tunt ad Regem Hifpan. liter as proprÿs mani-bus fubßriptas ,quibus totius Belgq ruinam minantur , niß Granuellanum Cardinalem (cui vel (di adminifirdtio Belgq crédita in-cumberet)auocet. Authoritatem enim acpra-fintiam tllius,populum Belgij communern, d-liasjatts infedum,nequaquam eßiceret meli» rem: Jd quod hadenus diu dißimulatum, Re-giam (liamMaieß.celare amplius non pojßent. Rex Hifpaniarum reßondens, fcribit, ß Itte-ras eorum quidem recepijße,fidpeculiarenul-lammqs caußtm inuenijße, cur id facer et. Et qui A minißros ßuosßne grani caufa grauare non

BelGICIS^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;210

Hon ajjueuijjèt,petit, vt, tametßj^eretße pfi-WA cjuoque commoditAte, in Belgium conceß firum, rebü/qiiepritßnt remedium adhibitu-rum: nihilominustAme, quot;vnitseorum adßin Hiß Ani Am proficiJcAtur, rf quo corÀm, meliiti quAmper liter OS remintelligere, indejj refi^ lutionemcAperepoßit.

ReplicAnt princeps t^uriacuA Comi-tesßc Ad Regis literas : nimirum , ResBel-gicasineo iam fiAtu verfAri propter z/icino-rumßtbtiles,no minus, quurnpericulofas mA-chinAtiones, z/t in HiJpAniAm Ulis proficifii non liccAt. Peter ent igitur ,fuis Uteris prAce-dentibus A Rege ßdem Adhiberi, CArdinA-lem Ab offtcq munere, exonerAri, quodeidein non filum non conueniAt ,fedprorfits fit ex-trAordinArium. Adeo, z/tcitrA imminentiA totiw: BelgqpericulA, in mAnibus illius, diu-tius ejf, non po/ft.

C^ïenfSeptemb. MAximiliAn. Rom. Rex defigXAtus, Pofinq Rex HungAriAAb Archie-'pijcepo GrAnenfi coronutur. PAri folennitAte Re gin A MakIa , Philippi Regis Hiß An.for or, ReginA HungAriA zgt;nUiA Atque coronAtA ePi. OhferUAtum ePi, jüd.AximiliAnu (quodprAter

Rd 2 Albert,

De r e b vs

Albert.II. Auftriàcum ipaucißimii Regib.co»-tigit) trium Regnorum Coronas intra vnum annum capiti imfofaijjè.

Anno 64.ferÿsD Aacobi ApoßoU Sanbiiß» Imperator Ferdinandtts viuos reliejuit, . Hoc anno fuit hyemsßpra modum prodi-giofa, it a vt à ly-.Nouemb.z/ß^ adiS. Februi^ lids. Anni IS6s. ultra Schaldim currib. ^equù tranfireliceret.

is66. nbsp;nbsp;nbsp;Anno partaßalut'u is6 6.menfiAprili,Beb

gicarumprouinciarum Gubernatrici, Princi-pi Par meßt Bruxellis., a magna nobilitatd par ’ teßpplexexhibetur libellus, cjuo acerbiorum pro Religioneconßitutionum,petebaturabro~ gatio, yuibusHißanica Inquifitioni, eß o mm-um proinde nationum, acurbiuminterituif uiaputabaturparari.

Diuerßarum deinde Religiontim , publict ßnt in ßburbijs Antuerpienßbus, ^uarijP-paßim in locis,condones habita, cfuas flatua-rum ^imaginum diuerfis in locis eïtßuhß-quuta ruina, menfibus lulio Augußo.

3.Ial, Poßhac GubernatrixBelgij uetuit ,nequA uelpriHattm, uelpublice conuenticulaßeret, Concionatortbus capitisßupplicium, alias panas audit or ib .intentas'. attyueetiam 600. au-

reorum

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;211

reorum pramium proponensjîc^uis con ci on torem reformat £ religionis comprehendiffet. Mittitur prdterea Comes de Megen Antuer~ piAm.,vtaeprtefidioaccipiendo} cum Antuer-pienfih,ageret: t^ui time inde recedere coacftu eli,ne eiuid detriments itcciperet.

Poiialiejuotdies., cum rumordiffundere-tur ,iiduentare cum regio prxßdio Comitem» multum fuditum eU Anfuerpitt, ßngults ad fias fores, excubias agent ib. Accidit turnet^ iam, ( 3.Iul.) tres ardere ades, vnde plebs ac-trefcentib. an imu facia iam audacior, ingen-tib.concitatis turbis exclamauit: Ad cades,ad cades: Verum Magißrattis hac compeßuit,

ob motttsßdandos Auriacusprinceps ve^ nit Antuerpiam, ibi licet inpraßentia etucpa^ catiorafaèta vidtbantur omnia:Plebs tarnen nihilominus ad Condones folito ardentiits e-gredi vifaeli.lta, vtnon23. lun.folum, in ’uiculo cjuodam, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;! nonproculab

Antuerpiaduafitnt habita Condones: Teuto-nicaxma:altera Gallica; DCrumetiampoßca (14. lui.} dominica c^uadam die,ßx alta, ex~ tra eandem duitatem Antuerpdnfem.,

Secutifunt inPlandria, Tperenfes, Ganden--ßs,Aldernacenßs, Tornacenfes. Infulani-.in

l)d f Hanno~

De kebvs

’HAnnoma Valenceneßs, amp;nbsp;nbsp;nbsp;aU'u in lecis AH'

freuinciis^totitis inferioris Germaniit.

Fuit intercA ('is^ lun.^) confœderatorutn T^obilium conuettts TrudiHof)oli,ditionisLeo-nidAyfinitimo Brabantiit ojgt;fgt;ido,'vt interfeß de fuis rebtft difieptarent, mißieo À Guberm-tricefuere,Dux Arfcotunus Comes Egmon dttnus -, •verum re infecta ac mut at a (yarisn-tibus opinionib.') fententia, colloquium inài-€tum etiDufflAi'vico non Ion ft abAntuerpiAgt; In eo cœtu Mercatores dypopf^lAres fkpplicent libellumfcederatit nobilib. exhibuerunt ,eo^ ceu protect or es, atrj, tutelar es dominos imp tarant es,ne in religionisfua exercitiis intertur-barentur.,^tahtcsfœderati refponderunt »on eos ob reltgionem •vim paffuros •vllam, tantip per dum ab ordinib. aliudßatuatur ,ßtarnen extra modeßia cancclLos non efferahtur.

Diecolloquioprjfcriptol iamp;.lul. )legatifoe~ deratorum,adMemoratos Principes Dufßam •venerunt, quib. cumquamßeripotuit bene-uole,aUHm est. Scriptof rogatijunt inter cater a,tot is •Viribus, tot iff fin fib. eb incumbe-rent,'vti condones agraria exigerentur, cum prafiertim rumor inualucrit ,fiippliccm libel-tum nonpoflremam illarum caufiamfutffe.hde enirn

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;212

turn ntionc, ferfucUe Ubem eain peffè elue-^ re-.velfnAxime, cum poli duos legutos Aurei T'ellertse(|uites, Marchiomm Bergamum, MonttgneiHf»-, FeredArius (juot^ue ab ipfi, Gu-hernat ncemij'jds ßt ia Hißpanias ad Re gem 'vtiaßnßimßiumindicendo Generali Statu-nm conuentu impertiaf.interea Gubernatri-cemßummodo 'vicißim ipß i^uo^ abßineant ) nulla in eos armaßumpturam.

Subhuiui Menßsßnem Bruxßlam vene-runt denuo confœderatorum Legatt,At^ ibi fitisperlixe reßonderunt, adnouem capita., Dufßain medium adducia. ÿdem cum perdi-dicißent hoc ipßm Gubernatricem in votis habere, alip firipto mentem fuamfußus ada-periunt. At^ inter cater a, iußacs neipuacjuam ßbi deeße lamentationis caußas ajßerunt, quodl i.Aprilis oblato libellaßpplice, nonnullipro-tinus aurei 'vclleris équités,ab ipßs,ceu perdu-ellionis reis, ß penitus abalienauprint, fi^i^ ßanguine iüèios comonefecerint,ne aut cu ipßs fceduspcuterent.Aut,ß^ iclÜßt, reßcinderh.

Hac cum Bruxellx. agerentur , eodem die Nouiomagi, qust eilinßgnis Geldriaduitas, Philippi Regis nomine madatum publicatur, »equis vtli alteri,quam ÇomitiMeganp,Çel-

Vd 4 ria.

De r e b vs.

r 'u Prttfeêio militAret, Cuita c 'tuitatls Aîx* nia,Ludouicfts tjuidi»omi»e, fAcitis ex Mort Acho CAluiniAntis, inludamp;orum Cœmiterio cæpit conciortAri, hAbuit^ freqttens Auditorium . Alt er A die, qui fuit ii. Augufl. demi ni-sue, Urgior pluutAhominesdumi tenuit. Itf ipß Autem Ajjumptionis Virg.MAriæ peruigi-lio (14. Aug. ) AÜqui ciuesin Codegio lohAnni-tArum NouiomAgi conuenerunt, vt interß confit Arent, deprofligAndo Ludouico, Apo-ßAtA MonAchofdreluélAntib.quihufiant a-“ IqsfA^ioni Addifloribus,re infeélA difeeffunt eït. Hoc ipfo die rurßu Antuerpiamp; tumultuAri cæptumeH. lAmfuggefluspofituserAt, ntt ex eo concionArentur in vrbe nouA CAluintAnit fed impeditiper MAgißrAtum.

Poflridie ex AntuerpiA dißefit AuriAcM Princ(px(j6.Aug.} ^eodem ipfi die feptem CocionespArtint À CAluiniAnu,pArtimÀLu-theranis hAbitAfiint .HAbitis Concionib. cùnt inAdeDeipArAB.MAriA Virginiepreces quot;ve-ßertinae perfiluerent CAnonici, Utcus quid! confcenßfuggeßujPAßorem Ad dißutAtionem prouocAuit : ßdper nuutAm quendAm èßg-geßu deturbAtus.Inde ortus tumultue templu amp;vrbemc(impleuit.

CAndA-

Belgicis. 213

Gtndaui die zz.eiufd.MenßCiuile helium indicium eUflatuis^iniAginib.EodedieGu-hcrnatrix Diploma euulgans ßcuritatcm itt pofierumfeeder at is nobilib. certis tarnen ad-hibitis conditionib.pr£flat,fimulj^ incjuiftia nis intermißionem condicit tantijper, donee de Rcligione Rex aliud edixerit. Eodemhoc die apud Valeneenas Eornacum idem fit qusd Candauitamp;Eornaci cjuidem magna a/is aurid?argentirepertadicitur. Tornaci duit fitnt Caluinifiarum condones habita.

Anno Pofieaquam mary diner fas in 1567. mrbes,Cocionatores,recepti, Thoulufano Duct, confiati citra deleEium milites, mt riouaru Antuerpia Ecclefiarumpromouerh conatus, in Ofleruelapago, ad Schaldimfluuium ,pri-moab mrhe laptde.a Gubernatric'is equite, ca-duntur,Martÿ 13.

Hac clade, qui Caluini ampleStuntur do-Etrinam, Antuerpia exacerbati, maximam il lamin ponte Marinofiditionem, drpopula-rem , plenam periculi faElionem mouent, quafummaD.StralÿConfaiis, Hochflratini Comitis , dr potißimum Auriaci Principis prudentia,citracadcm dfßttguine 14. Mar^ tÿfedatur. ,

5

D E R E B V $

^^oru cum latino fgt;rojperetfactio,in Hm-Voma., ValencenO'S z/rbemprteclarAinundit, tjux cum à Concionibfti nollet defißere, eant Gubernatrix P armenfis, Norcamio duce,ob-fidtone ar^ifiima ein fit, ^paueesf^oPi dies occupât.

Auriacus princeps de Hißanoru confilfi certiorfaciu4,pofiquam intellexijfiet, 'Ducem Albanum non pauca Hifianorum, Italoruw, (fi Burgundionum manu fiipatum , ad Bel-gas aduentare, fluxam cjuorundam optimi-tum ac nobilium fidem, nbsp;nbsp;vulgi inflabtlita-

tem expertus, dat locum iniuria temportiw, 'i/rbeß^Antuerpia excedens, Breda 21. April, fé confert, nonparuo nobilium, mercatorunt ciuium numero comitatus.

Ex Hfiania deinde Albanus in Befiam., Earmenfis Gubernatricis confiilijspacata've-niens , menfie Augufio, a BruxelUnfitbus Uta pompa intreducitur.

Egmondanus Hornenfis Comités,dunt in adibiss Albani Bruxella de fortificatione Hheumuilla, (f. Septemb. délibérant, appre-henduntur, atcjue eiufdem menfis die in arcem Gandauenfèm abducuntur. PaulopoH fij^cedit Albanus , ujt l^fum erigenda arci *'■ j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Antuer-

Bee GIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;214

AntuerpiAnA deligeret. Subßnem eiufdem Anniio. Decemhris, PArmenßs Gubernatrix dißedit,comitAnte deducenteeum extra ci wtatem Albano.

AnnojsÓQ- li.Pebr.mißt Albanu-scomi-temcj^uandam LoHanium,(iiuifilium Auriaci, Philippum GulielmumtComite Buranußuo-decint annos natum, Antuerpiam duccret, ^uipofiea mißus inHifpaniat, in 'vniuerfitate Complutenß Uteris op er am dedit. RexPhilip-pusfertur eipraberezooo.ducatorum. Aiunt Egmondani ComitisßliumnißAtas tenera ohßittßet, pari ter in Hißaniam abiturum

Margaretha, Belgij Gubernatrix, omnißa authoritate in Albanum translata e Belgio in Jtaliam reuertitur.

Htnc cum Albani conatus Belgispaulatina innoteßcerent,pedites nopauci domino de Villers prafeclo, collecti, cjui Albanum in cæno-bio prope Bruxedas, Paßchalcsferias peraciu-rum, tntercepturierant, in luliacenßducatu iuxt a oppidum Dalen, nondum armis in-firucii , ab Hißanis 22. Aprilis c^duntur. ^Hoetiamtempore, Hißanicaferitas , in luUacenße's vicinos tarn rußicos /^uam ■, i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nobilep

P E R E B V S fisbiles innocentes, effrenate defkuijt'.Horum tarnen potenticim Ludouicua Naßout^ Comes tlludit, çiipaulbpoft de VedaiDamo, 'vicinisftj locis, militari manu ttiumphat,

Etftsvt Alhantts dißiparet exercitum Co-mitem Arenhurgicum , Phryftit Gubernato-rcm,cum magnoiberorum veteranorum Co-mit atu, duci Braeharnote pramittit,cjui cjui-dem Arenburgictts cornes ob locum minus pro pitium, conflidtum detredlans,fluXceahHi-ßanisßdei inßmulatus, earn vt ftißicionem deler et, manum cum Naßouio infeliciter inicjuo loco conßrens iuxta Hiligers locum Groningenfis territorij pagum, Htjpanis infu gam conuerfisiConcidtt, peritftmiliter Adolphus Naßauius Comes,Maij 24.

Hacßtorum clade eßeratus Albanus, Ci” lendis Inn^ Baienburgicos Baronesft^atres, alios captiuos nobiles, ^tinto autem eiußdem Men fts die pridie Bentecoßes Egmondanum

Plornenßm Comités, optime de Bege olim merites, cjuorum cauß ordinario iußitia pro-ceßii commijßa,nondum erat decifi, Bruxella capite mulSixt. Corpus Egmondani in oppido JÙO Botteßoem^ inFlandria: Hornenßs vera. In eius comitatu in Campinia Brabantist, hu-gt;atumeli. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eodemt

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÎI5

A- Eodemfere tempore edixit Albantts zit^ cjuicunque ReUgiontt tauft è Relgio prof». giJfentiitiRelgium redeantifuoj^f Magiflra-tui finguli reprafntent alio qui botia fua 0‘ mnia, amijfuri, perpetu^ e»iulaturi : ßd nemo coMparuit,

Rru^iella in forb equorum toniurationis no mine damnatiNabiles rnagno numero adfup~ pliciumproducuturtapitej^maltantur i. lu-nii. inter qttos erant Battenburgici Baronett fiatres duo. Erat autem Confoederatio., quant fubfiripßrunt, de verbe ad Verbum ex Qalli-tA lingua in latinam translata, talisi

Cum poll débitant, iampridem infornta-tionem habitant, terto tonßeti aliquot ejß perniciofoi, hominefque ntaliciofos, qui fub magni tutu flam Zelt pratextu,quemß habe-refalsofimulant ,pro conßruanda promo-uenda Religione,Fideque Catholita, ^populi vnioneinthilquarut aliud, quam vt injatia-bilifi£auaritiajambitioni, érfipcrbiainto-lerahilifat is fact ant, hi vtrb'is fuis melle tondit is , falfisq^delationibus, Regem dominum noflrum , perfitadendo eo perduxerunt, vt tenir a lur amentum T)eo,Juis^ fidelibus fub-ditis,m inferiori Germania praftitum gt;nbsp;[ne-gle^it

De r e b V s '

omnibus, t^tixin contruriu/uppliatti-do apt(dregem adferebantur) violher introducer e, ac 'veluti iugumimponere 'volueritt ferniciofim Inquifitionem ilium., ciua nonfi-lum rationi, omnibmcjue legibu/, tam diui-niscfuahumaniscontrAria.eH, verüomnium etidrigore crudelitate exceditj^b.antehic •vnejud vßßtnt TyrAnni,infideles, amp;pAgAnû y^u^lis non pote fl redandure, nifi ud contempt um diuini nominis, nbsp;extremum per-

dittone, ßx‘gt;^tdnAm totius inferior is GermA-niu ,proptereA , ciuodeiufcemodi incjuifitio, omnem redigAt uuthoritatcm, nbsp;iurifdidiio-

nem ßib poteflAtem Inejuifitorum ifAciut om-nes Belgas perpétuas miferosdfiruostexponst homines continuis euidentibtts periculis corporis bonorum. Adeovt ,fipramp;sbjter ipuidam, zgt;elHiflAnusaltquis, aut aUùs quif cuncfue tandem fuerit, 'volens nocere alicub, Ismediante tali intjuißtione ,eudem (^accu-‘ fare, ^ carceri mancipareflmo cum bonorum confifiationemorti etiam traderepoßit, pro-bit Ate alias hone flute conßicuos t^uofiun^ . ^ui laqueishocpaclo irretitt, in caufis, ratio-nibus,acdefenfionib.fi{is,'unquamnec audiri necafcultaripojfint.

No/

BelgiciS'* iré

Nos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Infraßri^ti -, bette conßderAtis ac

perpet/ßs bis omnibus exiflimAutmus, at que etiamnum exißimamus, debit um noßrum^ nec non rationem ipfam^ hoc a nobis tare, vt, euidetia huiufmodi,pariteractntQ-lerabilia, inconuenientia déclinantes at que euitantes aptis ad hocremedß, drbonis, ferfinis noflris prouideamus : neinßarfradA exponamur ß, quißb Religionis, uelinqui-fitionis pratextu,remßiam agendo, diteßere conanturßanguinis, ’vitamp;,ac bonorum noßro-rum, expenßs ßrpericulo.

^are bonum hoc opus ,ßrmumß^acßtn-£lum fœdus,fittiulineuntes, Nos inuicem nos obli^musßolemniq^ iurameto promittimus, Impedire, omnibus viribus noßris , diêdam inquißtionem,ita, vteadem nullo modo,ßue publice aperteßue tacite aut colore quocu-que, fputaßub nomine vmbra inquißtit-nis, vißtationis, Edi^i, Mandati, velalia quouispratextu ') ßßineatur aut recipiatur-, verum, vtpro poße noflroin tot um abolea-tur, funditus extirpetur, ^eradicetur,tan~ quam fons ßaturigo omnis confußonis

Iniußitia. Sub proteßatione tarnen ni~ hilominus t notum ßacimus cor am Tieo homini'-

/De r e b Vs

hon/tn’ib'Miiti bonafide ^confi;tentU,no5 ni' '■ hil omnino -, quot;velle hocfædere noflromolirh

'uel at tent are, cjuod velad contempt um Vei, •velad diminutionem authoritatis dignitatis regia, Statuumue (ùorum tender epofid• Cum in contrarium, hac(ola fit noflra inten-

' tio', rtfiilicct. Regem, eiufiojuefiat urn manu-teneamusfionumj^ ordinem (fipoUttam con-feruemus■,refiflentcs cjiiantumin nobisfue-rit, omnibus/editionibus, tumult ibujquepd’ pularibus,

^am quidemconfæderationem, ex hoc promifimus, nbsp;nbsp;iuranimus, promittimus

iuramus etia inpoflerum ; nos •veile fanUc (fi- inuiolabiltter, fimp quoad tjixerimus in hoc mundo, eandem cufiodire atque obfier-tsare. Inteftem afiumentes VEVM OMNI POTEN TE M, fùper animas con-fcientiasnoßras, Nosneq^faclo, ne^ •verbis, dire^e •vel indir elfe ,ßientibus aut •volenti-bus nobis, quocun^modofiuerit, i/nqua con-trauenturos. ,

Atque •vt in perpetuum hocfaedus noftrum magß ratißcetur, flabiliatur, firmetürque. Nos ydempromittimus, alter alt eri, omnem «fitflentiam corporis efi’bonorum',manusad hoc in-

Be LG ICI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2Ï7

hoc intticem iungentes, nequiJ^uAm confia,-trum confœderatorum noßrüm -vllo modo ifiquietudinem ßue molefllt;itionem (iifferatt autperßcutionem in corpore z/elin bonis, oc-CAfionediUitinciuifitionis, ^edi£iorum ean^ dem concernentium , 'ueletiamnomine hums confoederAtionisnoßrx.^uodß nero con-tingeret, Alicfuos ex confiatribus ^confade-ratis noßris,moleßiA quAdAm,^^^erfècutio-neimpeti, quocunque tAndern modoidAcci-dAt^IurAmtss nos tilts Aßtßere( Tteuminte-fiem Adhibentes, ) Corporibus ac bonis noftris h AC in parte nequaquam parcentes,abßue om ni omninoßtbterfugio nel exemptione quA-eunq^, non Aliter, Acßhocipßm perfonas no-firus concerner et proprias.

Expreß hoc intelligentes fpecißcamus, nihil nobisprodejfe, adhoc'nt eximAmus aut abfiluamus nos, à confœderatione ac débita hoc noßroß perficutiones aut moleßationes huiußnodißb colore aut pratextu quodam tegereperinde acfirebelUonem duntaxatpunire noluißemus, aut aliqua coieEiura. Bum-modo nobis nerißmiliter conßet, occaßonem talemprateßiß'e,excaußsßpra diliis. Nano hoc velßmili cafu dicimfts,non pojßpratende

Ee aliquod

D Ë k È a VS

AÜqttodcrimen Rebellionis; Pro^tereci,qu0d origo procedtt exZelo^dcfideriopincto, con-firuandiglorium Dei, Mnie ft Atem Regis ^quie-tem (ft- trAnquillitAtem puhlicAm, cumft lu te corporis (jt hono rum, nd defenfionemfAmiliA, uxorum AC proliu noftrArum-,quibfts çft Deus nos obligAt dr nAtura ipfn.

Vdumus eÜAm, Atft^ niter nlteripromitti^ mus ; qui)din his ^fimilthus rebuf, quilihct fefteconformAretenebitur, voluntAti eft con-filio, fintrumi^ confæderAtorû omnium eo‘ munr.AutAltquorumfnltem, qui ndhoc députât ifuerint AC confiituti-, Z't in perpetuum ftc noftrA h AC, inter nos vnio confæderatA per-mAnent, tAnto^^firmius fit At'VAltdtus hoc ipfum, quad communi omnium confinfi,fA-Hum decret umip^fuerit.

In Tfiimonium nbsp;confirmutionem htiius

confæderAtionis Atq^ unionis n oftrn, Nosftsti-cîifiimurn nomen Dei uiuentis,creAt orts codi terr A, omniurifi^ quA tn eisfiunt, inuoc Antes : tAnquAm ludicis ^^‘ficrutAtor 'is cordtum, conficientiArum, cogitAtionum noftrnrum tAnquAmillitts, quinouit intentionem AC refioluttonem hAncnoftrA,e]fi tnlem : Ornmus quÀrn humillime, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enusfiiifiiritusftnn-

iJigrn-

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;21S

(i'igrAtianobis impartiri dignetur , ad hoc, vt omnes a^ioncs,^conatui noflri,bonu fcelicëfort tant ur effe£iü,ad honorem eiufdem fanciißtmt nomintsfui,adpace trancfuilli-tatipublica, nbsp;nbsp;adfalute animarunojlraru,

Statim pbfl obttum nobilium, comitumj^, non procul à Louanio,fanguinis gutta fngen-ti copia funt reperta. Et cornesMegantts apud cjuandam Abbatiam,propeGroningam ,/ub co!h icïuiglobulo, in Èhorace aut circiter non multb poji cjuog.^. obyt. ( 6. lum )

Dux Albantis, curn intelletcijfet, Ludoui-cum Comitem Naffouium, ^Hochflratanum Erißum, cutn duodecim millibttspeditum, cjuadringentis equitibtcs, vt Groningarr/ ob-ßderct oppidum, inuaßjß-, mißt aduerßfa eos, ChiapinumE'itelliumItalum,non paruo psdi-tum,e(juitum^^numeroinßru^um : o[uiex~ ercituihoßiii 'vicinuafacltis, eosadpraliutn aUicere conabatur ; Sedenim, cum eo adduci non poffent,Monaßerium oiuoddam,aßptent hofiiumßgn 'is occupatu, Vitellins adorirtßa-tuerat-,cœterumpluui'aßtperueniente, nbsp;nbsp;co~

natns Ulins interturbate nihil eßfeSlum fuit.

Interea Groningenfis, abinimicis ohßf ß,crebrasexz/rbe factehant eruptiones, nee , Ee 2 pauccn

De r e b r s

^Aticos proßernebAnt. Eodem die, ^uocomeî de MegentcîmeH, apudcAndem Abbatiam, dequAßfrl, ducentos trucidArunt^^toti-dem ceperunt, decem efuù duntaxAt defide-rAtii Amißis. Nec lonß turn Ab fuit À peri-eulo, Cornes Curtiu^s^equoeitts cAdente,

Ludouicu^ NAffouiuâ, cernensdeexercittt ßo P er ire multos, bis ad iußum prAlium pro-uocAuit Vitellium\qui,licet cum hoßibus con-fligendi eßet cnpidißtmuA,refpondit, nee dum fibi opportunum ejfe : breui turnen fore. Nole-but enim uhfnteDuce Albuno ,ßßosß'n dif-crimen conßere, dubßuentus,quAldferefi-let eße prult or um.

Eodem menfe lunio, quidAm cAptusApud CroningAm , ßßsesi ,ß, cum tribus ulqs •voluißeyOppidum Groningenfi, quutuor locis inßAmmAre ; 'ut qs it a , qui cum Ludouico ElAßouio er Ant fucilior duretur uditus ud •vrbem cApiendum ,pr£firtim quod non de-eßent, intru z/rbem, qui eisßuerent: verum tnfAußusis,irt quatuor tAndempArtes diße-dlus esh

Comes Montenßs occupauit Bergas, oppidum fùum vulgodiclumßergenop'i^m)cafi prßidto, quodMeganus comes eiimpofuerat:

4

^nrepermotfis Dux Albanus, mißte fuis quofdam, quiexhoflium manibus,oppidum extorferunt ; reliSlo illic prafidiario milite^ qui nomine Philippi Regis illuddetineret.

Albanus Tiauentria,, grefit citato, zgt;enit Rooldum, tribus à Gronings, miliaribissger-manicis. Inde tandem hoflibus ificinus fit. non enimobßure intellexit, Auriacumcum ßis fequacibus, in earn vnam cur am, fin fus fuos omnes intendere ; vt, non modica equi-tum ^peditum manu collera ; qs, qui apud Groningam erant, fiippetiasJubmitterent, eos itaq^,priufquamfife Auriacus Ulis coniun-geret, difiipandos ratus ePi.

Auriacus Princeps collegium in Germania, exercitum, iuxta Stochemium pagum, infia TraiePi. oppidum per Mofam O^obrimenfi traducit, inßgnem de communipatria haße tum triumphandi occafionem , prsfePlo-rumfuorum difitdfi difputationibus amit tens, infiquente Albano, per Galliam exercitum reducere cogitur.

Albantss reliPlis [uis peditibus Rruxelltt, •uenit Antuerpiamcum quadringentisequi-tibus , altera dievifitauit caflrum Antuer-pienfe, 'vbipoßridie maximus fiebat terramo

De r e b vs

V• Anno 1569. Tumultu iam omni z/ti Al-hanui exiftimnhatyfif it 0,generalem 'veniam ^amneßia Antuerpi^iô. lulijpromulgiU.

Ladroniui Cornes, ob nonßoluta fttpendii, À tumultuante Germano milite , Valencenu ali/puamdiu captus ,poflojuam dimißus eßet, . eundem deinde militemfigillo manuAlha-' niDucis, vanas ne falfas venia (f gratiapro-mißiones oflentans, Antuuerpiam pellexit,t-quite milite Hißanico cingit, datas afi^ Albano liter as vi extorquet, turn practpuos duces ^Capitaneos,contrafdem datam pro-pe arcem Antuuerpianam , laqueo C'firro, mcnfe Septembri, barbara immanitate cru-delißtmenecat.

Albantts,cum prebèfbi oßtcioßofungus efè vider et ur contra eos, quos criminu laß AAaießatisreos exiflimauerat : cumqßn eos, vtdüdum eïi, quoq^ animaduertifèt, quia-Iqs criminibus obnoxii, ßßendio gladio digni indicabdtur, voluitpoli criminales ex-ecutiones,etiam ciutlibus acpoliticss inBelgio cenßituendis rébus, intendere'. Vidensitaq^, maximas fallaciasßaudes acdeceptionesoc-cupaße Belgiti, quoadmonetas ex aliisregio-ntbus 69 delatas, interdtxit omnibut rnone-tls argen-

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;220

tU ar gent eis, tum paruis cjuam maioribus ne •vakant, nißc/uix Regk Rhilippi nornsnecttßt fuißent at^ßgnat x.

Nonpaucapr^eterea obfiruari •voluit edi-eenda, à Ludimoderatoribus, Impreßoribus ac Bibliopolis,ne cjuemadmodum eb •vßcjuefa~ Rtum eii,illorum incur ia, partim in/citia atjj auaritia, quicmuam poßhac delinquatur , ea. imprimedoßcilicet z/elimpreßa diuendendo, quAinpraiudtctum Religionis Catholicx,author it at is regit/e, atj^'vtilit^tispublics tender epojßent.

Bitss r. Romanus pontifexpo fl quam contra Anglia, reginam Sententiam tulißet, •vt dt^um eU, eamq^ hareßos condemnaßßt, ^mni regnandt poteßate cxcidiße de dar aßet, multaj^ id genus alta publice denutiaßet, eaßj typis excudenda cur aßet ; exemplar in An-gliam per lat um ed, ad lohannem Beltonum •virum nobilem Catholicu, qui nolens homines ßa gent is Catholicos, earn pontiflcis latere Sententiam ,ipflj corporis Chrißifeflo Londini ad fores Epißopi, apudßmmarn adem earn publice affixit,nonßne mortis pe-riculo.

Brornouebatur etiam circa hocTzmpus iam Ee 4 ab Anns

De r eb vs

4A Anno JsSs. hucufcfueintermijja, Concilif 'Tridentini executio, cum Annt hiitmmcnfe luniofrimum Epifcoforum At^ Aliorum Ec-clefinßicorum MechliniA cegeretur Concilium.

Rex inter CA Philippus,non o bfcureint eiligen s, PiAli BaJJaw ConfiAntinopolifiluiffe 17 » ApriliS} cum triremibui oElogintA, birenii-btü Autemtriginta,, At^ eÜAm 16. Aia^die Jitbßijuente, HaU^uo^ BAjJ'Am,cum trigintA ßx triremibus amp;nbsp;duodecim biremibus, fix onerArßnAuibus amp;nbsp;vno GAllione,'ut perilloi Ture A Selymus CyprumextorciueretVenetU, his mißt in Auxilium loAnnem Andre Am Au-riAm, cum c^uinquAgintA triremibus,vtet-iAm contrA ext eras Tw cm,pro CAtholicis, Ca tholici Regis titulum defender et,

^mntA dieprius quÀm ConcilijMechli-nienßs Decret a abfiluerentur, Adidit etiAm Alb Anus reformAtoriA in CAußs criminAlibus pofthAc obßruAndA quAdAdecretA,Regi£MA-teßAtis nomine promulgAtA.

Po fie A, tam omniferè inBel^o tumult ufio-pito, iüiy^ AlbAno contrA AduerfAriorum ßo-rum infilentiusfortunA quot;utcumq^ blAndien-te,Regis nomine,generAlem condonAtione ac veniäm.

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;221

'Vtnumjßue donum regalis clementie, quot;Vt di-(am ele^tius -, rega,li Thea.tro magntficeflru~ CÎ0 ante domum ciuicamdn magnofor o Alba-nut promulgauitAntHerpiai t^uod quidem donum,facts actranquillitatis impatientes ali-quiPandoram omnium calamitatum procu-ratricemappellarunt. nonautem Pardonam, tjtalij barbare uocarunt, lit er is tranlpoßtis duntaxat, alias iifdem manentibus.

Poßeaquam magno cuapparatu, inter Regem Hifpaniarum Philippum,^ Annam Au-ßriacam Imperator 'is ßlaximiliani filiam^ pacta eßent ßonfilia. Illa Rat 'isbona diße-dens praßantißim 'is quibufdam viris comi-tatanobtlibus, per git in inferiorem Germa-niamßndeinHi(paniasprofe£tura. Sexta I-dusAugufli Joannes ille Felt onus nobilis quidam Anglus , à duodecim 'viru damnatus.t Londini ad fttpplicium trahitur ; ob affixas lit er as, quibus ßntentia pq Vßtmmi Pontifier,contra reginam continehatur, qustq^ id o-Flauam fere horam alterius diei,in eo,quo di-£lum eli,loco publico permanetes, à mult'ts le-Flafunt,atq^ etiam a nonnuU'ts defiripta.

y^flitit quidam Feltono eas afftgenti, qui periculum veritus,ne quod amaret,in eo peri-

Ee i ret'^

De r e b Vs

fct-,fugdßbi confuluit ßrkulFeltontim adhor-t Ansfùafiti vt ifße/eqtioqueßihduceret-yilleßi-gere nolens, fe per Deigrattam non recufatti-rumteßAbAtur y quicquideA (Außt ferendiim eßßtycompreheditur t ^in cArcerent ducitur. Deinde in ludtcium , qnbd duodecimvirAlt 'vocAnî,produFitts, Atq^ num literal illas affi-xerit,interrogAttss, refponditin hue moduW. Ego Itbero zios omni ßlteriorißolicitudine Dhore, mej^fAteor td, fectjfe. ^i AdloeÜßup-plieijprotr acIus,ac monstus à quibußdAm ■, vt À Regina veniAmpeteret,nonfeeAm laÇiJfere^ ßondit.

PublicatAesipAx, Parißis inter regem CA-rolum IX. eiusßibditos rebelles, at que it a tertium bellum Francia Ciuileßopitum ePt,cer tis quibufdam conditionibus, qua typ is exeußa proßant.

Circa hac tempora Coßmus Medices créa-tur a pontißce magnus Dux Hetruria ßue Fußei a,cum ante a Dux Florentia duntaxat ap-pellaretur-yionßne quorudam principum ma-aninominis contradicFione-., cum in orbem no inunidtur Archiduces nißi Auflriaci ea dignitatis prarogatiuaßoligaudentcs. vt appelletur ^aini.ßue Archiduces.

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;222

^ppulitAntuerpix, Philippi Regis HtfpA-ninrum future coiunx^ex Germania per Gel-driam in Brahantiam, iter faciens ; quot;vbi cum duobtts Archiducihus Auflritz, fratribus fuis iunioribus, Alberto Vl^cnceslao, cum^^no-bilium ac principum aliorum virorü admodum comitatHyexcipitur,ajHam honori-ficentifirne, a Duce Albano,altif^proceribus, in magnifcas illas acfplendidiftmas indes di-uertens, eptm vulgo dicuntur ( dat Oßerfch iiuys)illicaltajuaridiu perßfiens, vent um ex-peclatpropitium, cjuoßante falua nbsp;nbsp;incolu-

mis,in Hifpaniam natiuitatisfia. terram, redire, ad charifimumfiunffuturum conitt-gem pertingerepoffet.

Peruenit 8. Septemb. Philippi RegisHifpa-niarum ate^ue pontißeis clafis, in Infulam Cretam, honorißcepAuhbanteaccepta,a Za-neo Venet £ clafis Imper at ore. lam vero inter ß totitis clafis Duces, cum alÿs egreqßs vir 'is conuenerant, deconfirendacum Durcis manu: c^uosfi/ùperajfent, Cyprum liber at um iri non dubitahant a violentia Belymt ( ijui lega-tum mißrat Venetias, Cyprum pet entern, fed precibus armatis.} pugnabant interim Tur.-e£ gt;nbsp;fortiter ad Hicojiam , fedeurnßrenua

Chriflia-

PE R E B VS.

Chrîflmnorum opera,, 'vrhem egregte propu-gnantiumimultisefiiisamitterent, compulß ßint ab Hali PialiBaßisfubßdiapeterejA ^uthui mtßißtnt ad eos peditutn Turcarum viginti ntillia, ijeodem die venere Nicofiam: ß^ßbus copßßeti, Turcafic^uentenoileyma-gna nji, iri z/rbis expftgnationem jKcumbunt: ßedrcpellunturab oppidanis, nonßnemagttA ’Vtrarum^^camp;de.

Tandem occupant Tur ca vrb'n munitio' nem vnam, quamuisindecjuo^fortißme depulßejßent ; tarnen multitudineßperiores, multos caduntflrenuißtmos milites ipßtmjj Palaßüm Hucem cum alßnobilibus:atquetn oppidum ingreßi, magnas aduntßrages, ipß i^uoque Epßcopo Nicoßenfi interfeSio. Ita vt z/ixreliElißntex nobilihus 'viginti quintfue aut trißntay cum paucis èplebe, qui omnes ca-ptißnt,

Chrißiani vero,cum venti opportunitate ßeti,Rhodum cotender ent, in ipßo itinerecer-tioresfiunt,de capta Nicoßa ; Magno itaq^ dolore affeHi, ßummi totius claßis louces, Marcus Antonius Columna, quiPontificis copqs fraerat-^ Iohannes Andreas Auria, qui Regis philippi copßpraße^us erat-, ^^‘Zaneus claßs

vene-

BeLGICIS^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;22J

Venet or um imper ans ; p oH longam detibera-tionem, ob rationes minime contemnendast ßhireuertendum cenßserutpotius^ quam cum . hofle tanta zgt;ilioria elato,t€mere congredien' dum.

Pramp;terea nihil eA tempefiate memorabile in Belgio geflum eîi, nifi qUodDux Albanus, tria peditum inßgnia milttum.,quiValencenu Comitem Ladronium in 'uincula condiderat, Antuerpiam reuocat, vbi non multo poHitum ' praciptti duces ér capitanei militumt equitib. militibufiß Hißanis ciniiorum, carcere relaxa to comité Ladronio, laqueoferro^ ßditio-nisdatpcenas.

Circa hac tempora Anna Aufiriaca, dißce-dens in ZeUndiam , Vlißingem relinquens,^ 'vento fecundo , è Belgqs in Hißanias naui~

Pius V. ßmmuspontifex,certiorfa£ius de miferande illo Nicoßanoßeclaculoatq^confi-1 nbsp;nbsp;derans tantumfundt chriftianorum Jangui-

' nbsp;nbsp;nbsp;nem,eorum^ ditiones it aßnßm venire inpo-

teflatem Barbaroru, cumßumma ignominia, érdetrimento nominis ChrißianißHum fae-dus inter ipfiim, Philippum Regem Hißaniarum , ér Veftetos renouât, dim baud ohßcure inteUi-

De r eb Vs

( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intelligerttineunu zgt;ere Maximur» inflittii

hellorum apparat um,à Selymo Turcarum Imper atore ,cfuiinßgni aliojua clade officere terras Venet as in animo habebat. Philippws rex loannem ^uftriacumfratrem, quipoßea et-iam Belgij Gubernatorfuit, totius expeditio-nis contra Turcam ,fumntum Imperatorem deßgnat.

Vndecima Calendas Nouembris Nuptia inter Eliz,abetham Maximiliani Imperato-r'isßliam, (ß Carolum IX, G alita Regem, filent ni ac regio appamp;ratu fancita ßint. Bor or Elizabetha, lt;^nna Außriaca, z/entoficun-do e Belgijs inHißanias nauigiis appulfa,Bur-gis è quot;vallo To let t honorißcentißime ßußcipi-tur.

Aquarum exuberantia Maxima, ^quafi diluutum in Fr iß a, Holadia amp;Zelandia pra-Jertim, alqsßßoc 'tspertotam inferiorem Ger-maniam.

Loco decimi (ßviceßmi den arq, Brab an tint confenferunt,in fummam 542000. librarum moneta Artheßen fis, exoluendam fitacio duo-rum annorum. Porro quomodo eademßm-ma inueniri poßit,atque exolui, quandam in-flru^ionemtypisexcußm^ediderüt, zjttan-' dem

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;224

(^em à, 10. (^20. nummo contribtienJo, liberd-ri po(fent.

lt;SAnno 1 s I. Louenßeiniam HoUndia is^r^ Arccm (^tiidam Hermnnui Reuter occupât cjuam z/t Hißiani recupçrarcnt, exercitu cido-riri coguntur.

Sebaßianui Veneriits, poßcfuam Nicoßa in Ture Ar um poteßntem eßt red/iélu, inß^ ttia-^0periculo z/erptbatur RAmAgufta, À Venetis priwAritti inflitutus eRiCypriGubernAtor,Zft pereum lAborAntib,Cyprÿs,mAtHrè opemferrent. Sedcum is ob incommoda 'valetudinem eo profieißi non pojfet-^j^irintts virfortis firenutcs,cum ii.triremtbus. e^^.nauibttso-nerarß, quas Veneti FAmagufixfubleuandx. defltnarant,ad Cyprum peruenit. {2 6. hm.)

^uirintts po/lea a Cypro di/cedens quinto diem Cr et am r euer fits eH,vbiex Senattts Veneti Uteris comperit, fi quidem clafiis curato-remeJfedeßgnAtum,porr^ Sebaßianum Venerium fummum t otitis clafis Imperatorem efi fe-, quemadmodum loanes Aufiriacus, Philippi Regis nomine, M. Antonius Columna. ßimmi pontißcis,claßium imperatores, vt dill u est, confiituebantur: Mißt Selymusfu-um HaU Bajfam Cbßantinopoli,vtin Cyprä

eonten-

De r eb vs

contender et, quo f err exit ud Cmlendas^' frills.

Exhibitus eH circa, hoc temfus, in inferior ri Germania Princifi Auriaco libeUus qui-dam,Hipodixes cant mens, liberanda BelgitA ab Hi/f an is, qtiiquidem libellus p oil tres an^ nos deinde typis excufus aty^ edit us esi in Oclt brimenfi.

Menfe/equente Eure a ex decern aggeribus j •urbem Famaguflam, in Cypro Infula, verbe-rarecæperunt 74.torment 'is, inquibuserant 4-irnmane5 Bafilifci.^M in vrbe erant, ma-gnaindufiria coniecl 'is globis in hac hoßiunt tormenta,eprsicipu 'isIS.perßegerunt, dP 3o.hominum millia intradies lo. intereme-runt.

Initio lulij venit loannes- Aufiriacus Ge-nuam,cum nbsp;nbsp;.triremibus.Biduo ante, Vene-

rius cum Venet or urn claße MeJJanam appuierai , cut adiunlia erant i2.Pontißcis, dv4-Afelitenfium trier es. Eurcica u era claßis con- nbsp;nbsp;i

t raria, Supportum,E)ulctnium, Antiuarin occupauit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:

sJMenfi Augufio IohannesAufiriacus Nea-polim appulit, vbifiingulari apparatu except us elt, e Creta quo^^mandato Benatus Ve

neti,

B E L G I C I s. J 22$ seit, iußißmt MeJJanum contendere,qui illit trant,fej^ cum clajjèfœderatorum coniunge-rt{e^o ntinj^ turn loannesAitßriticu^ uenerat} atj^illic honorißce imprtmU exce-ptu4 eii ; ohutAm ei procedentibui Ad. Anto-nioColumnA, Venerio,multoj^ bombardA-rumßrepitueum fAlutantibtts.

Porro T'trcAAd CorcjrAm Appetentes,mßt~ lam illAm nauigijs, cP milite prope cinxiße 'videbantur. Tertio Idits Septembr. Ture a inde recedunt, Pargamß^ venientibui mandatum A Seljmo Imperatoreexhibetur.z/t capta iam Famagufla , 'vidloriam perßquanturt omnes victnAs inßilAS occupent, nemini par-cant, at^ ipfam quoj^ Chrijlianorum clajjem dißipent. Parent Turca imperiofi domino, Atjßnfinum Corinthiacumß conferunt, ait bis coFlopane, rebus necejßarß inflrucla clajfe Chrißianos inuadant.

I Annes Auftriacuspoflquam ßn^lis quid Agendum ejßet, qutueprogrediendumjpra-ß^^pßlfi^ ’ ^^^tnfu'is Adeßmaßoluerunt ps’poß aliquot diesvenere in Corejram, aibicogno-uerunt,de TurcAruminealnßdahoßilipla-neanimo, deßgnatisfacinoribiss. Indein Ce-phaleniam Appulere,ßatuentes cum fer is Hits '■ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ff hoßibus

D E R E B V s hoflibu^fortiter confligere,'vnde claßk Cbri* fltAnorum Principes, cumfuisquoj^ per gunt eosinuadere.

Nonmultop'öft, cjuaminftnu Corinthiit' eo ISO. Triremesconfpeclæejfènt, (20. Sept.') ^TpMlo anteOchia.liBaßa,cum so.Comßtttn ePi(j.ij. Octob.)priamp;liumatrox, Turcurum cum Chrtftianü, ù meridie fere udnoclem vß ^ue. In mediu Acie, loannes Außriucus cu Co-lumnu ^TeneriojCgregießeruAto ordine,mt‘ dto Acfue Ture Ar u Agmini occurrerut. AußriA ctiscum ipßo HaU Bajß, duobifs Alß duci-btts,e^irtute fœlicitAte congreßiis eß\ vt, tametß cfuin^, triremiumferretlmpetum,àt ter ex ipßi HaU BAffx. prAtari a nAni,cùmAcl mulum nbsp;nbsp;nbsp;peruAp/ßt, nonßne multA c^de

repulßtts eßet: tot Am tAmen nAuim ilUm occu* pArit, ipfo BaßAinterfecio. ibi turn À Chrißi-A»is proclAmAtA ViSioriu esi, nee ium ca^ dendis hoßibus, fedcolligAndU(^oUjsj^diri-piendis,operAm dAbunt 'uiüores.

Multi ibicApti,^CAfiproceres TurcA, H-nizAri, 'Alijj^ milites propè innum eri. Soli Uli euasere, qui mox Ab inchoAto prAlio minori-bus nAuißis Aufugerunt,in quibus fuit etium PortAuus Bußi, Pugit tAjntn etiAtn oIhzaUus

cum

Bel Gl CI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;226

^um multls triremibui, cfuodnoamp;ufififeri intendentihui tenebris, eum ferfec^ttendi,fti~ (uUasereptAeJJèt.

PoïieimtAminfignem vilioriim ,cjuant Chrißiani expiuißimA Turc Arumgente, quA-■tuorhorAru ijgt;Acioretulêre,cum clußts Chri~ fitAnorum finguluri ducum indußriutnpor^-tumreduclAeßt, incredtbills de répété tem-feßas ortA elt, nullo eorü detrimente,cjuitAm in tut o loco ejfent ; njbi iAtn triduo feßos egere dies, Deo opt: maxima, vtipAr er At ^pro tAn^ tA vi^oriA lAudcs,grAtesjj Agentes.

MißißtntVenetias(Oilob.)(^RomAmt (2 i.oclob. ) qui de hac zgt;ictoriA nunciumperferret. CAptAflint AuteTurcArum nAues too. dromnes omni commeAtttsgenere in • flruclißimA,perierHntplits minus So.Ad4o.

deläpßfunt.PrAdAfic difiributA eß\ njt Philippas CAtholicasPex s S. cum dimidiot quibasfix a iAciuntur, 12 S.minor a Acciperet. CAptiuiAutem ßc dißrtbutifunt,'ut Pontißci •venerint 2i. Philippe Regi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Tenet is i$oo.

dp L X XI I.De his plurA, 'uide lohAnnem ContArenum, qui htu res copioßus perfcri-

Twrie

De rebvs

Tur rts timflißima, D. Petri Lounnij colla-ffaeïi. At^^ i» Anglia mon sfat frocul à mari ätßittts, ßio loco ntouetur.Jn quo quidem ma^ ri-^ foßquam Geußi,quosz/ocant,ßira{icam exercuißent,quafdd Hollandia In/ulas, Schellink Texaliam, VPieringam occupant. In ditione Embdenß (qutedenDam 'uulgô 'voca-turin profcito omniumßinEtoru Fr if is ori-entalibusfanguinem pluit.

Pridienonas Decembris, Philippo Hifu-niarum Eegi., ex Anna ImperatorisMaxinti-lianifi lia, filita naficitur: qui poflca XlIXcaf Januar, diuinoßacri pncumat 'is rareprofufus est, eidemfi inditum nomen Ferdinandus. Huncefiacrofionteleuauit VFenßeslatss, régi-na Frater ,quem Pater mihi charißimtts ,pi£ memoria, fimiliter efacro fontefufcepit,dit 10. Martij, Anno Chrißiisöi.

oilbaniis JJux, ob impeditas in Anglia Pe-gias,pro belli quot;vfu ,pecunias, omnes in Bclgio mercatores Anglos, non iuris fedplane hoßi-liarrefiationc ( nainiqualberorumipfisde-mandabat cußodia} citraPegisfui cofenfum, citra deliberationem Concilij Status, menfi jyecembri, funeßo exittt grauat. Varia bine Belga (figrauiaßnsere incommoda, fp ab e»

tempo-

Bel GIC IS» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;227

tempore Anglix Regina. Aurtacipartes, aper-tins 'Ulfa est tut art, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t

Anno Albano nimia fecuritate in-faußa decimi denar it tribut a contra Revis ConciliiStattts voluntateiK, exigente, lirie-11, eiußetn nomin 'is cum infida in Hollandii Opp. à, Lummeo Comité ex Anglia cum mi^ litefiliiente, Calendis AprtUs , fubitb occu~ patur.deindeFlißinga.,EnchHjpi,^plerxcfux alia quot;vrbes, atrocißm 'is Hi/Jgt;anorum offenß in I unis, ab Albano deficiunt.

Nona Aprtlisdte, Bujfuuinus Comes ingéniés Hißanorum copias per Roterodamum Hollandixoppi. deducens,nonfcruata Citti-bus,quxip/is certo erat addict a ,ßd£gt; Delfs-bufin propugnaculum occupât.

Rec^uentiMaio Ludouicus ComesNffouia, paucorumfetusauxilio, Hannonixmontes nihil minus, puam ßmile cjuidpiamffic antes, mir abilifrat agemate inuadit,cuius, vt Albanus impediret conatus,Archiepifopi Co lonienfis, Comitis ab ifnbtirg, c^ui Epifopa-turn deinde deßruit : aliorum ecjuitatu adiu-tus,graut eum obfidione menfeAugufiocin-git.

Aioritur hoc eJA.enfi Sigifinundus Rex Ef i Polomix

De r e b vs

Polonia, cuipo/leafucceßitHenricus VAle/în/, Car. t). Galliarû Regisjrater, cfui tantepoflea, Studien sfr at rem obiiße in Galliis, relicio Polonia regno,rediit inFranciam, quot;vbiRex corona tus, etiamnum regnum adminißrat.

Ludouicus Comes, ob Galliam Lutetiana eadeturbatam,dclctis etiam ab Albano auxi-liaribus cjuorundam Gallia procerum copifl^ fratrii etiam Auriaci Principe,qui amplo ex-ercituprope Duisburgum Cliuia oppi, Rhen» traie£io,Ruremundacapta, Louanio perdedi tionem occupata( Mechlinea inuafri ) nonfrc-cedenteconatu,obfrfram Albano ea conditione -orbem dedidit,'vt ipfum Romani Imperii filo reflitueret, cui quidem promißoni 2 6. Septem brisfat isfecit.

Inféquuta deinde prima Oclobris, Mechli-nenfis-vrbts pulclterrima,fœda direptto,quie, quia Auriacum Principem receperatflibidini direptioni milittim,primHm quidem Hi-franorum, turn GallorHm,demum Germano-rum crudeliter exponit ur.^ßam mult a tum inno cent um fint cades patr ata, quam hone-ßa matron a z/irgincs pudica, Barbara tur pitudineojiolata, vt inutriufiq^fiexus corpora nuda tmmaniterab Hifranis,pecuntarum , nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tmun-

Bel Gl CI s. 228 (Mungendarum gratia,ßeuitum, angußa hae nar rat tone comprehendi nonpoteß.

Dragonitts 20. o£iehris z/icina Wallonn Hifpanorumj^militufigna, peryadoßaaßu-aria,ab Aggerepago,in Suiitheuenlandiam , magna omniu admirationetraducit. Tergo^ /am vrbetn, graut ab Auriacit obßdionepreß fam libérât.

Pari,(jua inMechlineenfisfer it at e,in munit ißim um Gelri a Opp.Zutphaniam, ab Hißanico Albani exercitui^. Noueb.ßuitum.

Subßcjuitur eiußlemNouemb. trice firn a die» iniußißima TAardenfium in Hollandia cades, contra paid a ius/^gentium aFriderico Albani filio perßdeac /celerate perpétrât a, qua neca-tati necßxuiparcitum, deletis^ internecio-neomnibus, oppidiiin fauillat^ cineresre-dalium.

Crudelißima Nardcnßum cade,ficiorum^ ßragibus Hollandorum animi exacerbati,ex-/remaprofalute tent are cæperunt.

Anno 1^73. Hine Fridericus tot innocen-tum finguine nobilis , Harlemum non per-inde 'munit urn Hollandia opp.ar Hißima obß-dionecingit.

Ff 4 Infœli-

De r eb Vs

Jnfælicite; deinde Albanus,mar it into conflict u cum Fltfling nis Duce Sancho Dauila Antuerpianaarcii Prafecto ,cogreditur. Admir alius quippe, aliaj^ naues complures, omni armorum genere ac milite Hifpano inßru-Hiflima, in Auriacorum pot eft at em redact£» li. Aprilis, pliftingam deducuntur.

Hocmenfthorrendumfuit intempefti-uumfrigus, 'vt etiam Tjnda adpollicis crafti-tudinem zma noPte concrefeerent.

Hijpani, ob Harlcmici marisfauces alicfua-diu occupaties, commeatus z/iam obfifisin-' tercludentes, in extremas ipfos redegerunt anguftias,it£-,zrtpoftgraueme^dtfftedlimam ftptem menftum ohftdionem, hofttumftarbi-trio,fpe 'venia,permiferint, illiautem^ ineo-lumitateeiutbusdata, 'ultraduomilttu mil-lia, gladto, acjua, fame lulii enecarunt. Incredibile dictu,ojuantam Harlemenfesfint famem perpefi. Hifpani nam^,nullum in ex-pugnata vrbe animal zjiuum, no catum,nors murem, nullam radicem , nec ^amen in terra nullum, in arbore folium inuenerunt.

Eodem anno, ojuinto Augufti ,Rammecken, munitifima Walachia arx, non optima Ca-pitaneifidejpaulo etiampoß Mons San. Cer-trudit

Bel GIC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;229

trudis in Auriaci Principe poteßatem deue-nit.

Hßani milites ob flipendiorum folutionem diutiuôprolatam, cotra, Albanum Ducem tumult uari cœperunt.

Friderictts dlbunifiUus, menfe Septembri AlcmartAm, HollAnduoppid. obßdionecin-Ptum^grAUitcrj^ oppugn At um ttioufine probro deferuit.

'-^mbfierdAmi, Albanus infignenAuium AppArAtunijBuffùuio Comité, duce, adornat, Atcjuein EncV.hufinos emittit, infeliciter no-uus hic belli ductor cum aquaticispugnat, cjui praclArapotiuntur 'Victoria, nauiummaxi-mam partem iCum Comité capt am, Hor nam, hndecime Octobris die,deducunt.

'^lbanus 'vniuerfitm Belgium, cjuodpa-tAtum^quietum inuenerat yperturbatum re-linques, cum ingentiprAda in Hifianiam in-glorius,menfi Decemhri reuertitur.

'lt;^nnois’j4. Fosieius 'uerodifiefium Belgien Prouincqs,Ludouicus Requefinius, Ma-gifter Generalisordin'isS. Jacobi, ex familiA Piucum deCefia,a RegeGubernatorpraficitur. ls,primoprafePtura ingrefiu, malts auib. pugnat. Mtddelburgum nam^^ ZelandtA caput.

Ff S ab

De rebvs

nh Aurimcis ohßjfttm,liber are conatiU, Hiß^^ nos vralloneß^ nanales fecios iuxta portutn Ber genfer», znctnits conflict ni feiperari capt-c/ue njidens,moefeiis^ 2j.lanuarij,Antuerpi-am venit.

Middelbnrgenfes pofl grauem longâmcjue obfedionem atij^ inedtam Mondragonio vrbif

Zelandia Gubernatore,Auriacis,nona FC' bruarijfeededunt.

Recjuefeentus s, Aprilis, nouam omnium ad-mifeorumz/eniam, Bruxellxfelenniter, con-uocatis Ordtnibw promulgat,

Decimo cjuarto etujdem menfes die, Auxi* liares copia^cjux Aurtaci 'vires nitebanturflr-mare, tn Ertcetp Mekefi, vulgo auff ôcr SOÎO# cfcr Cpbcn / 4^ Hifepanlsfufeafeint, difei-‘ pata^pracipui exercttus Tyuces, Ludouicus èf Henricus Nafeouij Comités, Chrifeophorui Balatinus, nec inter vinos nec mort nos repth

iJ^Cox feditiofeus Htflgt;anus miles, Antuer-^ piam,prater arccm ingrefeus, ingentem pecunia vtm a Ciuib. extorojuct, feacra prophaniSt militari infelentia mtflcet, maximisflimptib. Cities ex^gital, vrbis Giibernatorem, Dominum Champani,cum Gallico milite, vrbe (xctclere cogit.

Lugdu-

Bel G IC I s»' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;230

Lugdunum Butuuorum^ 'uulgo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'diu~

turna, obßdionegrauiter uffliclum, ^molibi AC propugnaculis validis cum Hijpanico milite päßim cin^um , Auriaci, tertio Octohris die,duceBoJlotto,marisAfluiuuante, cum 60. Gileis AnnonA recreAnt,BjUos-,cum hoßes^frA-cißA Hißf!Anorum, o/uos 'velitAtionibu^ in innere ce fer Ant, c Af it a, in mAlùfuffix a ge fl Antes, forti conftAnti^^ Animo AduentAre viderent if nor A bin A frofugnACulA, Ponte coiun-^ ila, vi Ab his exfugnatA exiflintAntes, obfldio nemßluunt,(ß ignobilifugAyfer medias vn-daSidilAbuntur.

Bruxellaincendio correftA esi,cum ingen-tifiAgore i woIa fulueris tormentArÿ, t urriß c/ue ei vicin A, in cjUA ref oflti er Ant s 0 • VAßu-lAfuluere illo ref let A, cuius viturrisilU, coAdiunElA mœniA Ad 20.cubit us ex fundA-* mentis deie^A ,flibtrAciis in aérA fox is (ß Ia-fidtb. frocul Abvrbe dccidentib. diuerfls loc 'is,vir (f ecjuus offreßi. In vrbe extra vrbem,maximo illo imfetuflurimorum adi-flciorumtcUA., vnAcufumireceftAculisiCjua ßfraadium culminA attoHutur cfUAffA eß di-uulfi, feneflra vnocjUAfl momenta dtflecia, homines is.interterunt : id^faclu 2^. MAf - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Äienfi

De r e bvs

ty^enfe Ocioh.LugdnnHm Batduorum,nb Hi/panis Antuerpia. redeufitib. diuturnide-nuo obßdione grauiter affltciu7n,^}noUb. dc fropugnaculis vdidù 'vndilt;^ cinEium, Au-riaci milites Duce Curolo BoißotQ maris teßu iuuante, cum 6o. Galeis annona recreant, reb. aliaspropemodum defperatis. Hinceïi, e^uod Hißpani GorcomiumeßBomelium aggreßuri, indeobßdionemßoluunt. Moritur poli Caro-Ium regem,palt is in Francia inducÿs, Carola-rusquo^ Cardinalis Lotharingicus, 2}. De-cembr.

^.^nno iS7S^ Atjua Veteres, oFiaua Augu-ßi, abHßpanisPnfeFtoD.deHeers, Generali exercitîts duce,expugnantur, incolißßnullo deleclu habito, zgt;niuerßs internectone dele-tis,duodecimo eiußdem Menßsdie, Schcenho-uiam in deditionem accipiunt, oFiaua deinde Septemb. Werdam quidem arFla obßdione Hißpani premunt, fed eandem pauFopoHßol-uunt.

Secfuuntur Articuli,ßeu pacis,int er Philip-pum Hißpaniarum Regem, Hollandia Ze-landia conßcederatos concilianda, capita decern, Auriaco Principi per Metellum Furÿ Ca~ riolani nomine tranßmijßa :

Frimum,

I,

Bel GT CI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;231

• I.

Primum, vt adpacemfaciendam ßnt it a omnes animat i 'Vtrag^ ex parte, ne cjuiclt;^itam ipfi ziHo modo quam pacem quarant pro-moueant,ne ergo rebuspriuatis ipfimagis qua, publicisßudeant.

• II.

n diligenter omnes expendant.dum inter fe Chrifiiani Principes cum populisßiis bella gerunt •. eofdem ipfos Principes populosv-na cum Religione fortunes, plane perire. Hobis iaitur periculum inflare pra foribus', quale Afiicam, Palxflinam, A[iam minorent, Graciam, Pannoniam ajaftauit, nifinos ei, falla animorum armorum coniunPIione, mature re ip fa occurrere 'velimits, dum pojfu-mus.

• III.

Vtfalus quies publica 'vtrique parti pra «culisfit. Neutra itaq^fummumius conflcle-tur. Practpuè'vero hocinterejfl ad Principis Auriaci, quifelo vulgifauore nititur, forfu-vas,gloriam,«tium,^tranquillitatem.

nil.

rtrinquefiat reflitutio in integrum. Rex videlicet omnes in gratiam reflituatnon in

bona

DE R E BVS bona folum :fedetiam in nomen ^honores. Hi vero reflituti,z/icißim Regern,^ in poßiß ßonem ueterem, nbsp;in foUtAm reuerentiam^

^in obedientiAm debit Am,reßituAnt.

• V.

Vt promiß'A,faciAj^ contient a , ßdes dA* tA, inuiolA bl lit er zgt;trincjueßeruenttir. ^tbd fi Regem Ar£Hugt;s pA^iu conuentis trAtißi-Hionibus Aflringi necejfe 'z/idebitur: ijscon-uentionibtcs ; Ult HifpAniArum Principes Or-dinis nimirnm tAm picri, cjttAm propfjAni, v-riA cum Rege,ex i/eterigentu eÜAm cum /ßi-CAnü moreßibfcribAnt. Volente porro Re^e, yfdem Germ Ani A Principesfub/crtb Ant. Aliquot denique oppidA deprimoribtts BelgArur» ßtb certis legible (ß condicionibits vnÀ quo^ cum RegeJubfcribAnt. Tribus ißis ’vinculis PaSIa necejßiriofirm afore.

• VI.

Vt ciim tres fint inter CAteras primorun» amp;nbsp;fecundorum motuum CAufieprActpuA: Su-fiicio inprimis de nouA inquifitioneinßitwtn-r Aa-., deinde Regitim m And At um de ßuerA exfe-t cutione EdiHorü de Religione, CAroli fififiti-ti Imper At oris Philippi filfub Anno if2i. ^/queud Annum is66.^poßrtmo imper»-

tADe-

BelgICIS.

quot;Detimiit: ne(eiltcet inr^ntßtio {nee enim in~ flituta.eH)zilliifitnequo^Decirnat. Edt^o-rum 'vero moderntio excogitetur, fiat de communi omnium ordinum confenfit, canfi-lio, at^ fententia : ld autem, ejui hutufmodi de Reltgione conditionibtts contenti non erut^ of/tio detur,ntmirum:’vtfie Catholics Religio-ni reconcilient: z/el alib (quetnadmodum in Imper 10 fiubieltdprouinciis aclocd lege de Pace in Religionc lata prßcrtbftur) habit at um concédant extra e^uidem Régi am dit ion em: falua tarnen ipfits re fiamiliari : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^dpru-

aus indèperctpiendos,tpfi vendere, autaliii locarepofiint.

PII.

Pt externus miles licet nullum damnums, fiflandum e^ua dixi paclis conuentis ex fide certafit-.,Belgis injer at-.tarnen, fi volent ex-aucloretur., nbsp;nbsp;Belgio eiiciatnr. It a quidem vt

ipfi etiam Régi detfirmam ^omni maiorer^^ exceptione cautionem, de nihil moliendo aut tentanda,quoparfit (fiaqua vtraq^ cautio ficuritas.

PI II.

Pt demifiê fi/ùppliciter cum Rege,vtide-eet agant,liter as vero adeum Auriacits Prtn-ceps

De r e b Vs

(ejfs de faceßd modeßia. frxflantes exurei. Magni enim mometi eaa ad reconciliationer» fore.

• IX.

Vt Zfna alia liter a firihantur ad Meliti Frincipem Franciuilla Duccm , ad Comi-tem Chinchonium (juo loco intercédant apui Hegem frocaufa cognofcenda'^ adhibendo remedto omnibua adcommodato^tutofabihy ac firmo. Hi enim Regtsßtnt pracifuiCcnfili/t-rtj rerum Stattts, dr 'vtricjueiunclus est adfi-nitatePrinceps Auriactts. Id^am PrtncefsMt-litiieHpatruelis Menciæ MendociaMarchio-nis Zenetenfis, t^ua fuit 'vxor Henrici Certd-tts Najfouij, dz chin chon^ vxor, elifor or an* tedidti Principes.

• X.

Vt ad Regent at cjue duc cm dl“ Comitem liter a-, ac porro vlttma de hts ojtiafin cere ßatui, bonafp fide tract art cfueant, ßntentia ; Furio tradantur. Sent entia quidem vUima, newp^ de fide dz fecurttate, de Religione dv de externe milite. Nee pet ant tir quoad fieri pot er it, inaniaßperflua aut imper t inent ia. Furiunt ■per veredanos equos in Hifpaniam quam ce-lerrimeprofeFturum, ipfum intra trimeßre, qua

Be L GIC 1 s.

23S

eß optnione in aula apudgratiofos,ß effe-(lurumpolltceri:z/t omnia ad arbitriümfin-tcntiam votum vtriuj^partis-, Deo dante (omponantur fuis expenßs procuraturum, fa^urum.

HancPatisconflituendamp;rationem vbiAu-17. riactu Vrinceps « adiunölas Ioannis Me- Sepf. telliStquani literasperlegijßet, amp;nbsp;eumßuis ordinum HoRandia Zelandia Confiliarijs com municajßt, ojuod aliquot ante dtebus con-uentus ad pacem per Caßirianos legatos confi-ciendam dißolutus ejjet, ea de re fupraßripta Metello per Bruningium Beeret arium litt er ia feqttaMaqmenßsprateriti datis, in hanc ßn-tentiam reßondit. ^ux nimirum in pacu formulaproponantur ; maxime defiruandis promißis cautiones in quare negotq cardo vertitur:ea non itapojßprudenti viro vide-rituta, quin Pontifex Romanus ,fi non ßr-uentur, vitro dißenfarefileat, nbsp;nbsp;violât or es

abfoluere.Hxretico enim, inquit, non eßeßr-uandamfidem.^^a ex difftdentia,tum quad tarde nimis mißa hxcformula fuifßt-^euenit. vtproieHa vndiq^ melioriße, ipß certum licet anceps, bellum incerta pad praferendum duxerit: Bequetotum ad eins adminißrandi

gprendi-

De r e e V3

^erendig^ conßlia conuerterit, eo^magkid ArÇerit wrinçfj qucmadmodumex ijsqujiin-fià,[ùis quji^ locd narrabuntur,facile z/idcri fotefl.

16.Sef .Alenconiusfer occafioneojfenßond fimultatd cum rege excedit aula Lutetia-, Druydum fiia ditiond offidum magna ceU“ ri täte uenit, (f àfit is recifitur. Pojirtdiè ficri-ftum edit, tjuo dtfcejfit-sfiti caufas^ omne con filium fiium lucttienter exponit. Eodem die Rexfitmma celentate omnes frouinciarui'it f rafellos de illo fi'atris difiefiit fecit certiorts, factum ejfe^^inqttiens )frofligatorum quorumdam homintim nefarip conflit o nbsp;nbsp;nbsp;a fi dfeef

ferit, comfrehenderent eum fi fieri pojfit.

Chriftophorus Ätondragonius exercitua Rcgiq ductor, per S. Anna ac PhiltppUn/itbi/ in Duuelandianhfingulari omnium cum admirât tone, traductoper vada exercitu,Bom-menaam arcemforti/iimo ajfitltu aggredtens expugnat.

ArticuU Pacificatorij Maximiliani Intpe-ratoris nomine Belgio propofitiper Comitem Schuuartz,enburgium .primitm hac, in Paci-ficationisnegotio,proponuntur,nempe:fifiia , 'hacîenus inter Serentfitmum Regem Hifia-Vtarumftfi’ Prtneipem Auriacum, aliquot ex nobili-

Bel GIC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;234’

nobilit Ate , his^ contunctas ciuitatés Bel^i-eas, nat neßntfimultates at^ offenßones. Imper At or t RortiArtorum MAXimiltAno, mAto-rem moleftiAW amp;nbsp;dolorem Attulerunt, qttody

/ecutxfuntperturbationes équot; calAmitA-tes, nonfolum Belgis : fid etiAm G erm Anis RomAno Imperio fitbieciis ordinibus, exiti-um minAri videntur, mAÏore/j^ occAfiiones, milorumynifi incendium hocmAturerefiin-gUAturyextimefiendxfitnt.

(^Are CxfireA MAießosdn htincfinem 0-mnescogitAtiones è'cofiliA dirigere ft At nit, ^Homodo opt At it ociu, toti ProuincixBelgicx, et his mAritimis loeisyrecuperAripofiit.EAm^ ob CAM film nttperyOjuendAprxcipux AuthoritA-tis Tjiru (intellige VEolfgAngum Rumpfium) Regfi HungArixftlti Cxfkrisfiupremttm Cubi-tulAriu, in HifpAniA AblegAuit, qui procul dubio,nunc LegAtionefitA,Apud Philippu Regent perfuncfus egregixm operum hoc in negotio nAUAuit. ^tAmobrem etixm Cx/hreA ftîAte-ftas llluftri ^Generofio Comiti Gunthero, ex ordine quAtuor comitu, RomAni Imperq, co-mitiin SchuuArtz,enburg,€tc.ConftliArto fiio tniunxit, vt is,quib.conditionib(ts pAX ite-rum coAlefierepoftttyprouideAt.

cdigitur Comes,in his 'vt in aIHs, Cxfirete

G g 2 dPîAte-

De r e b vs

MAtcßAtißfedeuinctum, (^obfequentefro-JiteAtur ; morentque ei gerere pAratusßt. Et fr^terca lilttflrißtmo Principi Auriaco,alt/f^ nobilibm, coniunciis ordinibtts optime vei-lititum ob affinitAtem Amicitiant, quA ipß cumPrincipe Gttilielmo, qiitbtKdam exno-bilitate interceditytum^cjubd ProtiincA Belß-C£ beneuolentiAm ergaß, multis abhinc an-nis, nonßcmelexpertinePi , hancproßeciie-nemei) libentiuspißcepit, necafperrimAhpe' mit,longi^^ itinerismoleßiM,huictamne'fp ßrio propoßito, vllum impedimentum adfer^ repäjßfisefi.

jdeoqtte Principem AurÎACunt, No biles, reliquos Or dines, 'vehementer or At, vt CA‘ firis pr^cUrAm igt;oluntAtem diligenter ex-pendant, adpace et concordiam relpiciant,ß‘ que in rebit-s honeßis licitismorigerosamp; obedientes prabeant. ,^odß inter ipßs de Condttionibns tractandai pack conuenerit-, Jnßatpramp;diciuf Comes, vt duo'velplures,ex omni numero deligantur, qui acceptisßufftci-entibtis mandat is,Jecum ad CAfarem conten-dant, condiciones pacts tolerabiles, amp;nbsp;tati confèntaneas proponant. Hisque delectù, Comes Ciinthertts Baluumduclum amp;nbsp;redu-

ctunt

BeLGICIS» ' 2J5 ilit/n exJmperiAli refer ip to fpondetacpollice-tur. He^ enirrtz) Hum labor cm fudium^^ad banc caufamf£liciterperficiendam,eliinter-mtjftirtts.

Anno IS 7 ó.Recjuefnniiteper S. Annaae Philippi Inftlas, in Dnuclandtdexercituper Vidanoclu tr£dH^o,Rom£neam arcem 2S. Septembris expugnat, Zirizeam obfdet.

Auriacus Princeps2i. Fcbruar^,propngn/t~ tulum quoddamCrimponiamdnfuam rurjus poteflatem recepit,

durante adhuc Zirizeana obf dione, Reef uefinniuJ Relgia Gubernator, ardentifimA febri, s. Martq BruxelLn moritur.

Turn Belgic£ Reipubfimmaaddelectos C'oncilij StatttsProceresfnforma prouifonis, À RegiaMaieftate defertur, donee loa. Auflri-tcui mitteretur .Interim per Edict urn in Bel-gio omnibtti,qui legitime nati non fuijjent, ^^^^efftciaadimuntur,

^ttoddumfit, ^Zirizea in iberorumpo-tefiatem deuenitfatim 'uniuerfa Br ab anti a, importuna Hifpanorum militum Jeditione, nou'u inuoluitur turbis,qui defirt'isinZclan-diafiationibus, non [olutorum fiipendiorunt pratextu, RegiA Bruxellana vrbi imminere

Cg f (oepe-

De r e b Vs tir per tint anima duerfi 'uero reßflendiyZ^im^ repellendipropoßto,inAloflanosßtbfincm Itt-üideflei^ientes oppidum 'violenter inuadunt, diripiuntf ^dira cjuag^ hoßiliterfact nor th ut hißcetangentes, rem eoperducunt, 'vt décréta Regit Concilit Status rebelles,hoßes^^publici, declarari meruerint.

lllico 'variaeßmulta cjuafitaßtnt a. prudcn-f tibus 'viris remedia, cjuibusfuneftt Hifpane-rumfedarentur tumulttts,fidßußraßuntO‘ mnesßußcepti lahores.lnterea 'vero RexexHi-(pania denuntiat, Joannem Auflriacum,nAtu ralemßtumßatre,B€lgicts ProutnciisQuber--natoremfe prafeHurum.

Cat er um, extrema (ß intolerabili Hißa-nor um info lent ta Brabantinorum animtgra uit er oßenfi (ßexacerbati, dum pro tut eia à“ defenßonefui, adhorum propulfandas iniuri its,arma fttmendi, Duccdomtnode Heespo-teßatem haberent ,pracipuos Con cilif Status Proceres, horum tumultuum mitigandorunt gratta tn Concilio congregatos, “violenta manu capiunt, in car ceres Bruxella deducunt.

ffuemadmodum autem Ordtnes in “vni-uerfum omnes, Brabantinoru contra truculent am Hißanorumpetulantiam,conatus

arma

B E L G I C I S* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;23lt;S

Hrwaprobarufit, itaHefiiin Confiliarios Re-- gios,fn£îum, 'vehementer improbarunt.

Hifpani interim, Regio décréta nthilrepreß (i,quemadmodu nec Députât or urn,quiConci-lii nomine cum ipfis tran figer et, deltheratio-nihu^ mitigati, T^raieciü ad Mo fam 2 o. Octo-hris violenter inuadunt, ac ingenti ctuiunk ctsdeibidem perpetrata,in omniumfortiinM^ effrenata licentta inuolant.

Eodem Ollobri men fie BelgicarumProuin-eiarum Deputati, Gandauum in Rlandria,de pace cü Hûllandis Zeladis a^uri, coueniut.

Interea vero temporis,dumOrdinesdere-ducendaAntuerpia, militeHifiano eiieien-do, aut (altem in arcem cogendo délibérant, quemadmodum amp;nbsp;faEtitatum,Duce domino, de Champani vrbu Gubernatore , (fi“ Eber~ ßeinio Comite, Coronello Prafdiario, Ecce, quarto Nouembris Hifpani tnAntuerpianatn vrbeordinum prafidto pridiefirm at am, Em porium non folum Germans,fedtotioi Europa celeberrimum, mceniorum folatio defti-tutam,exarce conglobato agmine erunspunt, barbara immanitatein prafediari0s,in ciues, in matronoifi}'Virgines debacchanttir,^fei-liiunt,pramp;feantifiima vrbis adificia, atq^ adei

I

De r. e b vs

frAtorinnAm ilUm domum igni deformint, ciuitim extArorumMercatorum bonA,^ui‘ buseUpf) decennia nihiLcum inte finis hi ft difidÿs zinquA communefuit, diripiuntfpo-liant, tAW ingentemflrAgem hominm ^er-fetrunt, vt certb ohferuAtum fit^cxfA eo die Ad nouem milliA hominum cfuingentos, quatuor milliA,interlt;quosetiAm ^berßeinius Cometgt; fubmerfi.

Eodem die, quo AntuerpiaHifpAnorum it formatur furortbus, Aufriacus Lut'll^nbur-git, BelgicAgubernAtioneaccept urns aduetat.

IntertaAuriaci Scripto Regio pAcificatorit peremptorie refpondent,

Nos Gulielmus Dei Gratia Princeps Auri-»CUS, Comes a Najfau etc. Nobiles nbsp;nbsp;Equités

ComitAtus HollandiA, Confiiles, Senatores, Conßliarq, Tribuni, or dines nbsp;nbsp;Decemtiiri

pleb'tsCiuitatum,Dordraci,Delphorum,Ley’ dte,GoudA, Roterodam, Gorcham, Schedam, Rrielij, Schonhouij, Woorda, Oude vaaater, Gertrudisberga, Bomelijfx Bura, diu matu-req^omnia per/peximus, qua ad huncvfjue diem Breda , fiequenti colloquia, defedandd prafentium bellorum tumultibus, inter Re~ giA Maießatif, necnonnoßris or dinum Hol-landta

Be LG IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;237

hndu ZeUndi£, Ciuitatum Bomely Buta, confœderAtorwmojUcdelegat 'os trâdiA-ti, tumj)r£/ertim ea, o/uafiripto 'vtrinyue ad primum,^ad yuintum huius menßs exhihi-tafuerunt.

(jutdem do vel ntAxime fpeclAbântt vt patefadfa voluntAte turn n oflrA-, turn ordt-num,Ac ciuitatum confæderAtarum prAfata-rum., intelhgi cognofci^ poßit ^antA, yuA Regio nemine oblatajunt, hactAmprAfénti opport unit Ate, no ampleclenda potiui,cjUAm le-uiter AC dißimulanter reÿciedA exißimemtcs^ prAfertim cum huiufinodißnt, ’vtnonimme-ritopenitüti expendenda zgt;ideAntur. Et yui-dem ob id,(juodtAm Ad ca yuA initio ab ordi-nibus propoßta, yuAm yuA abÿfdem adhAc ipfA,yuA nunc offerutur, refponfA er Ant, baud obfctirA/n mentis RegiAfignißcAtionem conti-neant. i^tyue -vt ad ultimo fcripta ( etßpe-culiarius nihil uideantur Adferre)pundiim Ab/olutiufyue, yuAmyuA per prAcedentia, in yutbus fortajß uel non AnimAduerßim, uel non luculenter pitù explicatum cerni pote^l, refpondeatur.

Primo yuidem referimus nos ad ca , yuA principalis or dinum Supplex libellus comple-

Cg i Eiitur,,

De r e b vs

(iilurjum nd extern omnia, quadeincepsßi-pra commemorato coHoquio tffor um nomine, in medium adduct afint, at^^ in alÿs ommno ferfiflimui, 'vtf)ote,cjU£opj}tdo acfatu exatÜe, per eas potifimum rationes, quaapro fiade-fenfonefripto ad22. Martijpraeteritialtu-l€rtfKt,non modo déclarent, quidipfiex inti^ mo animt conftho, (f put ent, petant, at et~ iam cjuanto dcfiderj aflu, tarn protiehendis Hcfx iJMaiefatis rationthus, tjuam procii-rando communis patrie bencficio moueantur-j^uod ttafit,omnium ofui caufit huiw non afi-fett at i indices futuri fint, iudicio conßahit, nufjttam ■videlicet nos, quot;vel infolentivelin'-prat a or at i one, ea qua Regio nominepropone-haturexcepfife, aut eadem 'vllo modofireuifife , contiimelitfue potius cjuam decenti reue-rentta erga eandem Maieflatem 'vfos fiuifie, •ver urn ad hue omnino ficopum referri, vt réfutât is alicjuot argumentts, cjuihus ob tat a ilia Regia inuoluta ■videbantur, non tarn eadem retjciendi ammo, cjuam ■vt nuda ■verborum fmplicitate, omnem fallaciam anteuertere-tnits,mentem(finojlram, fir ordinum aperi-remus.

flam quod adprimu attinet,praclarun defi-' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;derati

Bjî L G IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;258

deratt ot^,pacis,neceßittidtmf^, aditusflerni-tur,fimox extraneum niilttem,tAm Hi^ani-CA quam alt ertus get cs Regt a Äiaieflas-, in puo rattonihus adducîa noßris, ordinumj^ conue-nirez/idettir, dimt (er it. Etenim neminem ignorarevolumus, noscumfinttimts ciuita-tihttsacprotiinctjs, itaacontrouerßisejje “va-ctias, vt hac minime caufi,arma mouerimtis, aut etiam nuc gerimtfs, nec 'vUa inpoßerum arripere meditemur. Sed horu cjUA geßimus gtrimtßcp, extraneorum, cjutße his adiun-xertintßaßtfs, tntolerandxßdominantiA cu-piditas caußam prAbuerint.

t^deo qtiidem ßghorum dißeßione,abßn-tiäi^ue ßuodRegio Edicioßert debet ) facile tetius Reqionis huius, adtaccntiümoiue com-modo,pax,otium,commercia,catera^cmniti paßim Regis authoritate fs“ Aiaießate illamp;ßt, coaleßent. E.t hinc t^uidem manifeßißime coUtgipotefl, quamdtti cum extranets militi- ■ bus Hißani ditionibits Belgicis non exceße-rint, adprimum fupplicis libelli noßrt caput minime fieri fiatis (ßquideßprAfientib. nun-^uatn (ecuritas intichi,aut pax ullaprocurari poted.

fifiipd ad alt er u, caput atttnet,in quo dege--nerali

De r e b Vs

ntrail ordinum omnium cœtu ccnuocando^^ rutioinftituitur, crehrèiaantenanobis, ratione ac via sa commode fieri pofiint, decU-TAtum eïi-, drper legAtos n oßroi Ab un de etiAm ißhic renunctAtum ; nimirum nos nulU aUa, rAtione ab y s vnojUAm diuulßos, Alienófiue vi-deri,o[uam HifiAnorum frAßnÜA, qui cunlla ’violenter difcordfis commißere non définit, ^^mobrem generali ordinum couentu {ab-featibus HifiAnis)adearn quam diximus for-mam fgt;rAdiclo,facilè conueniet inter eos, qui-bns rationibus paxfirma^^ JiriuilegiaxQnfut-tudines, E. A. vita, iura, qua fi poßliminio refiitui, exaci a deni^ polit ia inßitui pote-rit.

Nam quod ad nosfieciat, offerimus coram çrdinibus, contention^ huius nofir^ caufam, pAulo altifis repetere,accum ipßs nonvt igna-. rts yfied omnium ftatus noftri gnaris cenforib. nqud d^illfi quidem coditionibus agere, quAA Maießas fua nob 'tsproponendas non abnuit, adeb vt omnia in melioremredigi pojßordt-nemßerandumßtnon inept’is rationibus, no modo Hifianica inquifitionißed etiam crude-Itbus y inhum Anis impqfiq^ ediciù, quA circa ^eligionem hifc^ inregionibus, ante aliquot

aunes

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;25(gt;

Annos emundta, acpoßmodum eÙAtn renoui-ta fuerunttrcßiterimui. Nequanjuam tarnen hoc animo,qua/inunc'jjel'vnqua antea, Ma-ießatem Regiam aliofue quofcunque Romana Eccleßadeditos, a(iiaReltßone, 'viauertere '•I/ObierimtK ; pra/ertim ciim ßdes aliud non ßt,quam donum Deißiritttsßncii virtute^ acdiuini verbipreconio, mentibttsnoßrisin^ ßillatum.

Hiße ne dßimulanter addimus,nobis haud conßntaneumziideri (poßquam nunc refor^ mattim Ruangelijy'uerùmque Catholica poßoUcA Religionu dogma fufiepimus, in eo-que profecertmus )folitasfedes p atria artta Wertere : ciim ne hoc quidem contingerepoßit titraßimmam totiusBelgijperniciem. Nam modicam CMaießatis authoritatis , domi-niorumque Regiorum diminutionem, acfer-uitutum, quas à fiibditispriußaripar est iaBn rar».

^tgod quot;vero ad rationesße^at, quibus no-b'is ad cautelam eorum qua offeruntur, tarn hic vltimo, quamfiiferioribusferiptispropo^ 1 nbsp;nbsp;nitur. Regem,prsterea Maießate Cajaream,

1 nbsp;nbsp;aliofque Regia profapia Principes,grat am,ra~

I nbsp;nbsp;tarn ordinum conuocationem habituros, in-

1 nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuitur

I - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D E R E B V s

»uitur qttidem, nobis pul an hincfierifit ff j £t tarnen cum nunc iubemur, altos froponere ac pct ere conditiones, nuc iteratiue nobis pro-ponitur ob firmat um Regts animtim, nolle fi aliaprater Religionem Romanam in fits Pro-uincifs Relgicisferre. z/elle autem patrio filigt; excedere eos, qui Religioni alt eri fint addiiltgt; pugnarehac inuicem i/tdentury adeoj. nthtl refionderi.

Turn etiam quod Maießatis C£fireo,nii(l-torum^aliorum fu^fragta claros tllosheroeSt Egrnondanum, Hornanum, Montigniurn, nt plerofi^alios, tantoperefemperdomi forifi^t quot;non mediocri priuatarumfortunarumiaiitt-ra., de Maieftatis fia laudatifiimis progenito-ribtismeritos ab enormi cadenunquam 'vin-dicaripotuerunt.

^^ccidit etufiem Maieflatis Cafarea con-temp fits, paruum^, authoritat'ts fiua momen-tum^quod non pridemfiripto ad 4. rJprilex-hibito fat is appareat, nimtru cuius preces, nc tantum quidem promeruerunt -, 'vt per Ulas aliquot nobilib. quos hinc adfi proficifci cupie-bat^per regias dit tones tranfitum impetrarit, potißimum etiam quod Rex ipfe excipiendis fiibditorum querimonifs coram non adfit, fed

BelgictS. 24Ó 'jiljutJ httiußnodi eïi, id omne ex eorumoté ijMtriae, qui adMaieflatis(ua honorer/f exifli niamp;tioncmq^, turn regionum harum vt Hit ate , prAftare baudparum candide apparet. ,^od ^'clin hacfedadortim tumultuum aélione,lute clarius apparet, utpote inquaperindeno-b}fcum,at^ cum manifejlisMaieflatisßtA ho-ßibui inflttuta cemmunicatio ■videtur-^imo acfires cum inflitutoribu^ aqeretur. Cum tarnen Regium fit, ea qua expopulißi 'vtiUtatey commodo,acfalute cfß iudicabtt,prompte, li-beraliterq,,'vltrl) conferreivelji quod demum remotius a rationis ßripto poßtÜ videbiiur, idipfum pojfe den égaré

JHtinuiper ea, qua inprAcedetibtts refcri-ptis noßro nominededucia Jitnt, Adaießatis Regia Comiffariis ßätis de noflra mente factum cffe debet. idcirco latior circa hoc argu-nientti euagatio fieri non debet, quemadmodu gt;nbsp;nec adea, qua à Maießatefka ohlatafunt ,co-piofiiis refponderfniß quantum ad td attinet, quod fcire de confcederatis noßris defidera-tur, (fiquos fiub Hits comprehenderimus, ad-'hucq^ coprehendimtis. Adhac autedicimus, has nobis fuiße eße faedere iun£los,qui,quo-riiniqueparentes ,per quacunquefua CA'late-.. nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßatis

De r eb VS

fiAtis locA, horütumultuum cAuft, velcApite plexi, velexilio dAmnAti fuerunt, quorum quidem nos/ams, bonorumq, reßitutionem, amp;nbsp;pr At er CA eorum omnium,qui nobis hoc belle ßuAm Oper Am impArtitißtnt, hue in pAcis A^ionecomprehenßs volumus.

deliherationcm, in meliorem ƒ Artem Accifi defidevAmm, ijt hinc ctiiojUAm ?ncrtAliA}n nonßibeAt cogitAre., nes non vtpAresiRegiA JVtAieflAttipAtrixj^ communis commodo affe-ifoseJJè.Ac proindefi tjuid hor urn cauJ'a in nos Armis coniierfis geritur, ac fictcs cjUAm ex rt eorumfit-,ACcideritz, Proteflamuridifgt;ßtnt nobis neuticjUAm imputAri oportere. Sed illdgt; qui iußis legitimifq^ noflrispetttionib. rePto-TAminqciunt,

T^onA Nouembris die Arx GAndaaen/!s ciuibus cAptAyprsfidiArij HißiAni incolumes dimißi.

VAlenceni Germuni HifpAni milites ob tAcitAm con/pirationcm proBelgijlibertAtcAf-firendu, lO.Nouemb. 'vrbepelluntur.

VicepmA quintA poPi eiu^dem menßs die Robleßtcs Gronings, prsfectus cum CApitA-neis Àßiis nnütibus cAfitur, cum ZutphAnic» quodAHtt

' B E L C I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;241

^uodnm, (jut cuculldmonnchu mentit tu erAt^ it que in z/inculu conqcitur.

Annoifyj. linuirio menß,iuxtalitf)jgt;i~ liampigum^ haudproculab z/rbe Leodtna, locoAccltut, Scoti) Ordtniimilites jlberoscA-dunt, ^infugimconuertunt.

Vltnie^lint Pacis caßrum tarn arSta ob-ßdione premunt, 'vt Hißantcum praßdium 'velinuitu, idipfitm ii. Pebruarq cogatur de-ferere.

Pax, qua aduentante Außriicoycum Ordi-wibus Marcha inPamina coaluerat,iç.Febru ar ij Bruxella promulgatur.

Hißani, iuxta pacts conditiones 2 0. Mar-tUyVrbeAntuerpianatquemadmodum amp;2.7. Aprilis, Praie^oadMoßamßncredtbilipra-da onußi, excedunt.

Außriacus, Gubernationem Belgicam aß ßtmp turns, prim a Maii Brux eilas tngreßus, maxima alacri ciuium congratulatiene txcipitur-

IndeMechlineam cum Germanorummi-litum Tribunistranfaclurusßereciptt-.Pum Namur cum Ducißßam Vindonenfem exceptu-rus, 'vniuerfi, comitante Curia proficiß:itur, ac tandem 24, luliiarcem ipfam defenßon 'ts

Hh fuse

De k ebvs

ßis. taujA in^editur,niim mtdt/ußhiinßdiai foßtas eße äicebat. VndeßummA vtrin^ßif-ßdentia. ortA maximi belli eilßumptum imti-

,^od(^uide capta belua marina ■, pcrtendt exiflimarunt.

Altera namg^ lulij inßapagos Haßten (ß Saßtingenprope Antuerpia in Scaldi flumi-nc deprehenß-s eslpiß:is, propter aquam moli Jux nonßatisprofundantiin vado hxrens, Ion gMpedes $8. altuspedes i6. (ß digitos tretA'gt; plgt;ß Nouembrimenß, in Hollandtaplurest-iußdem generis vißx captxjßint belux.Refert Faßicultts temporupaulo ante, quam crttdeU Galloruprxßdium ex Sicilia eßeretur, capta eße marinam belttam L.eoni perjimilcm. in Suetiaßmiliter ante diuturnurn illudbellum ' cumDano confœderatisLttbecenßbits con~ traSuecum, ‘vißendx magnitudinisptfcerna nautis interceptum certo perhibetur.

Terlonius Ar cis Anttterpianx,ctim Boerßoi ordinum nomine,prxfeSitts, obflux amfitjß-clamj, fidem, ^ßequentem per lit er as cum ’ Außriaco communicationem a Boerflo captus eiuß^milesexarce,prima Augufli, exturbattes, ad Carolum Fuggertim atq^ Fruindfper* giii, 'vrbisprxßdiarios corontllos,/fugit^

Proxi-

Be t G ƒ c I lt;

24i

Troxîmtfiojuentidie, Fuggertti Fru-indfpergiui, eo ipfo temporis punFto, cjunnd» ingens tpßsA Senatu Antuerpiano pArabatur pectintA, anili metu perculß, (juippe Aurisca^ rum nauium quot;umbra perterriti,fœde turpi^ ter^. ex ùjrbe, Br edam alt er,alt er Bergizomi-fim profugiunty'vtrobi^ minime germanam faorum militum ( à quibus capiuntur atq^ trA duntur}fidem experti.

Boerßus2 S. Augußi, Gallien ex areepretßdi-nmdeducens,, ciutbus Antuerpienßhus earn committit, qui Htßanicx, exeaperpetratx tyranidis-, bene memores,quaparte quot;urhUam porro ohejßpoterat,2S. Augußi demoliuntur.

Auriaetts Princeps iS. Beptembris Antuer-pix, Bruxellx, vero 2 S. menfis eiußbem die 4 ei uibus maxima omnium Ixtitia honor iß ce in-troducitur.

' Gandatti dues ,vtß{ppreßapriuilegia re^ cuperarentiContra Gubernatorem Arßhota-num dttcem à Statibus adFlandrixGubermt-tionem eonßitutum, inßtrgunt, tna^iq^ no-minisviros -, zS. OFlob.capiunt.Hosautem motus, Außriacoprincipi, vtßdaret,aduetA tiiAureu cor apertu,cuißnceritas inßriptum erat,avirgine eiuit àtis nomine, magno ciuii

uh 2 Applan^

DE' r e b vs

»pplattfu offertur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cum tnfie, rebusfopt-

tisydiffederetjpfe ofuo^ ciuibus,ijui cumAnt-uerpiam urm it i deduxennt, cor apert h cxpomis Auriacisjßjtgulari arte confeéJunit exhibet.

Serenifftmtti Archidux Außria Matthiiti a Statibuf euocattts Antufrpiam, nouttsmox BelgiiCubernator inaugurandtcs .,11. Nouem' brisingreditur.

Hellingius ordinum Tribun tes dum Aw-ßerodamum primariam Hollandi a vrbem miroßratagemate ingreditur, trucidaturA-miles a ciuibus repellitur.

Anno I$78. lanuario menfe die 7. Auriacus a Statib. BruxellA con^regatisinlocu tenente, zgt;t voedt,Archiducis Matthia affùmitur.

18.1 an. Archidux AußriaAiatthiasßlemni iuramento Bruxellwpramp;flito, Gubernator to-tius Belgÿ à Statibus inauguratur.

Bubßnem Februarii menßs militaria or dinum agmina dum caflra mouerent, turhatis or dint b. ab Außriaci eejuite ,propc Namurcu caduntur dißipanturß^,

Statim deinde Louanium, ^nonnulla a-lia in Brabantia oppida, ab Außriacoßunt récupérât a.

, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AAenfe

Belgicis.

243

Menfe Maio Promana»it ah ordinibtts edictum, post reditum Auriaci Antuerpiam 'vt i^uicui^^ Belgium inhabit ant,luiufciin^ conditions a fuerint, fldell tut em or dinib us pa-trin^ iurent, Auftrtacum habeantpro ho-fl e patrix, pacem GandauifaHam, inntola-biliter obferuent.

Rogati Ie fuit £ ibidem Antuerphe,hoc iura-,ment urn praflare, recufarunt -, per duos dies intégras. Pralati ordinumhocprecabantur, iuprimis Abbates, ^pluribus rationibus obtefiationibus diu hocpetierunt. Bed ii excu-farunt atejue difèrtè reff onder un t,fe pontißci iHraße,lt;juipro hoflehaberet, non Außriacttm ( vtojuem peccuniaiuuaretac milite}ßdAu-riacü Principem. Ita^ iußu Magißratus,ipfo die pentecofles , omnes leßiitamp; , cum ßgno peditum , ne a populo obruerentur, ^tympana , dedu^ißint adnauim, una cum Pran-cißanis, quiidem reßonderunt ,quod leßui-t£,

,^i quidem Peßtita ßy Francißani naui impofitißnt, reFta vehendi Mechliniam ßy inde,ßbßdepublica, Louanium. Toto eo tem pore, quo ab iis iuramentumpofiebatur,quod triduum Antuerpiain arm 's fuit per z/rb 's ’s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hh } •vicos

De r eb Vs

•vicos, vicorum angulos cAten^protcnfi. FiureauthnmAgno vit/upericulo Francilca-»i, ne 'videlicet contructdArentur, ah exter-nis militihui : c/tii cogéré non de flit ère dues amp;nbsp;MigiflrAtum Ad as intent Andum cxdem.

Fhilifpi 'vtllA CAptA poflridie pentccofles trAditione Flo rinai, qui dus 'vrbisprAfed us, deindußriA comme At um non intulit .propte-reA CAptus A milite, dominus de StAue nomi-nAtur, efl Leodenfis ditionu. EAm AuflriACUt obfèdit, fefehocfAm 'u prAtextudediderunt. Adhuc hubebAnt cur nes equinus, pAnem ex auenA. JAilitum quidAmprAfeSius cum tribus fignis fefi dedidit. AtreliquAquin^flgM •vrbe egreflifunt, fignis er.edis çx exp lie Atis. triuexhisfignA demum mt lit Ant AußriAco, prufitto iurAmento. Ordines per Roßfellium feqtiAnum tentArunt inferre commcAtum, pruceßit proximus •vrbi fuit, eum flque-bAntur equitesBelgici ^FrAnci,qui commeA-tumducebAnt, ium feptemmslliAriACon-fecer Ant, duobus tuntum uber Ant vrbe. Sed ßbito coorto inter ipfosmetu,pedem, licet fuo periculo, ret tilerunt. Roffellio fruflr a Ulas exped Ante, eß interim 'vrbsflfl dedit.

Tertio die pent eco [Ies t Andern FrAncifl Ana-

rum

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;244.

Tunt fèxdecim inrArunt, rcliqni tredecim, c» Guirdia.no ^recuja.runti'vt dtclum efl,propte~ reavti Jefuitx Bjuatuordecim nattigiofuerunt intpoßti.Atandat poßridieAntuerfienßs A'fa. ^flratuf,-f)tr Simonem FanderFVerf^nohi-lemconfiilem tbidem, ne cjuißuam inplateis tncedens, cum alio in angulu collo/juatur,fid. re£ia,ßta via per gat, Jhb pœna correóïionis tanlt;^uam perturbatoris.

4-lun.Alencontusfacttßdprolix amßcripto reddit ratione, tarn eorum cfua in Gallia per ipßm aPiaßint, caufifipiedorti tumultuunt ciutliujt^nam etiam eorum ojUA inBelgto cotra Hiflianosmoliri aggrejßts eßet. Licet Gaden-ßes,atcjuc Brugenßs(J)ew neuit c^uo iure cfua-ue iniuria )or dines mendicantium proßripfi-rint, cepcrint,partim etiam occiderinf.Änt-uerpienfis tarnen e cotrarie, ßrnile quiddam erga mendiantes, attentantibus qttibufdam militibtfs, non ßolum vt deßßerent inter-dixerunt , verum earn ob caußam , dues etiam ex ijs militibus capite trunca-runt.

Eodem die, Balthazar Robles Billius,Namur cu redß ex Hißanqs ; qui attulit, Regem .^romittere Außriaco,in ßngulos 2i}.dies,tre-

Hh 4 centa

De r e b vs

tenta, milita coronatorum^ ad continuandum bellum-y^infùper[icum tulityper Collyhi litter as., nouies cetena millia coronatorum,per-pluendorum Lutetia. Vefontione^Nancai, èf ferMaluedumNamurci. Refert'uereBilliuii ineo pofitum ejfetoturn. Regem ; z/thoc bellum finat. Nat ISS eît circa hoc tempHs Régi p-lius nomine Philippus , cuiusfitfceptor fuit frater Cafiris , cjui fuit in Htjpania Vences-laus-., quem eundem sparens meus ,pt£me-moria, annoiiói.dicvero lo. menfis Mar-tit, efacrofontcfufiulit vna cum legato Regn Gallia Rhedoue, efr Polixena de laffo.

Reddit efrCafimirusfaclifiti prolixam ra-tionem , publico firipto germanice impre/fo Embda, curfiilicet,feferebusbelgtcis tmmi-fceat, at que inferioribusgerm an isfuccurrere cogitet, contra Aufiriacum Hifranos. Verum Aufiriacus nihilifacer e Cafimirum tum dicebatur, iaSlans in eum z/oces militares ,fe nihil aliud cupere, qua eius exercitum z/ide-re,^cumeo congredi. interea Limburguni zsenit in Auftriacipotefiatem.

Exhibeturaprotefiantibus 27. lun. Relgts Primus Supplex libellus Archiduci Matthta» fiatibus , pro libero religionis fra, quant

Bel GIC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;245

^Uifn dicunt reformatât exercitio. Vndeindi-iltii elt Antuerpi^ conttentu^, in cfuo agatur deconcedendoeoi^uodpetitur, nonrelucian' tthui multum etiam pracipuis ordinum eccle-fiaßtcis , ne ( adueniente CaÇtmiri exercitUy qui eïi etitSi qua petebatur libéra, Caluinifiica. religionis ) ipß tanquam aurores,ne conteda-tur,àpopularibui opprimantur: Exquirhur eadere, omniÜprouin darum iudida fin-tentiayUt infra patebit.

Intérim dum Cafrmirm, in adducedismi-Utibuiin Belgium, occupatur-, ab Auftriaca tentatur Bapalma,fedfrujîra, Ham milites 3. quihabitu rußicorum quot;vénérant ad arcis pon-tem , dr cum militibusex morecolloqueban-tur,arreptosprafrdiarios confoderunt, dr eredo ponte,tn arcem ingrefri adfecundam, reliques prafrdiarios trucidarunt,acdemum trio, maiora torment a difploferunt ; quodfrgnum datum erat ^oo. equitib. de capta ar ce, vt ad-uenirent ipfrs auxilio, Fer urn ad huncfonum territi opptdani, ^ibi viderunt arcem captam ftatim in earn magno impetu aduolarunt, dy receperuntfubito. c^re confternati milites alij, qui in vrbe erant ac latebat habitu rufri-falutifua confuluerunt. fruit autlsor

Hh f huiua

De r eb Vs

huntsßrAtagematis VaUitts quidam Haittta^ fnin.

'■^ppuUt tandem Coloniam nauigio Dux Cisjimtrtis , die fills pcnsiltima lunq qui fuit Petri (fi Paull, hora 4. 4»/^ meridiem. Vnde Duitium cPiprofieclu-s in domum Comi-tis Sulmenfis, à quo cxccptitsfuit hofpiiio. ibi pranfiits esi. Senat ns ei mifit vinum, domui t(ept cm urni amas,alq dicunt duo plaufira. Lis kir chins, pi a memoriA, ((’ Sudermann^ Confitiles,efi Steinuicbitts Syndicus, Senator Angelmachcrus, ei ohtulerunt omne bene-iiolentiA ob/cquium, nomine Senat us, grata-lantes ci fcltcem ad vrbem aduentum, ^i-bus rcf^ondit ex more. Ante a a Senatti tranfi-ttim petierat, commeatiimJins militibus, a dtranfiittim nauigia, çbquot; huiujmodi ; tranji-turiim fiefiijje maleficio. conce(fium quodpetie-rat.Cum eo pranfii fiunt illi. Interprandedum dixit Con full Liskirchio, fe non projicificiin Jielgnim, Inert z;elgloriA •vllius quaredA cau-fa, fid quo opem aJJliPHs Belfiis rogatus adfe-rat, (icuti hoc an tea (crip to publicaucrat, ne quis eiiismentem finiftre interpretari queat. ret tilt t fie d légitima potejlate'uoeatum ,fieda qt(a,»onexplicatiit.

Pofiri',

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;246

'Poßridic (jo. lun. }A4urßm Acceßit,ei ma-nè cuw comité Neuen dr to pr an fits eJi ^t andern re^à contendensZutphaniam eo peruenitiVt lufiret tbi exercitum. Comitésttiner 'ts-,01 e-rantcjuin^ ve

T)ux3ipontinus, efi Philippus Landgrauitts Jr at er Gulielmiefi 10. Comités. Milites ccjni-tes, aepeditesin vniuerjitm 1200. Galli, ma~ ior pars, Vajeones, Duce BonicortioPurgundo. His vtebatur tanojudprafidiarÿs. Pr ot eft antes Belgst, Caßmiri aduentum praßolati, Al-terum Archiduci MatthiaJuppltcem libellam exhibent ( 7. lul.^nouA^, religton 'ts z/r-^texercitium. Hein,poftDucem Cajimirum I cuius exercitum Auftnacus Namur co dtßce-dens, adoriri conabatur ) (p- lui. ) venitet-iam Dux Alenconius, GalltA Befis Jrater, Montes in Hannontam ( i2.Iul. ) Ar chi-dux Matthiris prope Lyram quo^ ciuitatem, luftrat exercitum.

Or dines adminiftrandi belliprouinciam demandauerunt Aurtaco. Cuius aucioritati quetidte plurimum accejjerat, crejednte numero proteßantiüfiue reformatorum,'vt uo-cant , Belgarum. Uli PZatthiA Archiduci,^ (fifienatui bines obtulentnt libellos Jupp lices

Ant-

I

De r eb Vs

Afittierp!^,ciuthi^ libertatem inReligionepe~ tier un trennt videlicet/tiam,fublic'e exerce»-di. Refpondit Archidux Matthias, Senatujj^ ilii adiun^us, deliberationem ea de re per finer e ad ordinum Senatum, ^non ad(e, eos eb remiferunt. Res est agitata, diu di/cepta-ta,infènatu illo. Tandem reie^a ad cenuetnm ordinum G ener ah um, t^uibreui celebraretur Denremonda. SperabantReformati,J'e obten-turos:Iamtamen,oiHodpetierant, in pleri/^ vrbibu4 Flandria, Brabantiafihijumpjè-runt,febatj^ ad eorum condones maximut çonçurjtts, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

Efquiaplerifçi.^atiits ejfè iudicarut,hacita jîeri,quam non fieri, multi autem hac fieri de-bere, Magißrattts auctor it ate, ratifi(nt-,ideo Archidux Matthias, datis vndhpue liter 'ts, prouindarum ordinibtts, quibtes fiipplices reformatorum libellos, art icu lor tim que, pro Pacificando Religionis negotio conceptorutn copiam tranßnißt-, dehacreiudidum fien-tentiam eorum quamprimum tranßiribi ma-dans. (i4.Iul.)

Ordines, cum vererentur concedere Ube-ramReligionis publice exercendafacultatem, minißris populum eb condtantibtts : eredu-xerunt

Belcicïs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;147

xeruntforCyßpopuloßniilem in Religione liber tat em durent, quam Germani inde ab An-fio ij. ex Auguflan 'is comitÿs obtint, vulgo ipßs di£lam Ovdlgfonß frifÖt Dummodo pro ea numerent qngenta,alq dicut,qnquagin ta tantußorenorum millia. Ex egrejßu mereint onioru oniniu e Belgio pendunt décima, qutt décima, maximam pecunia vim conficit.

Hannonij, vident es h aberi condones reformata Religions, nbsp;nbsp;earnfinßm inuehi, ro- '

gati,vt aßentirent-, Rcßonderunt (iS. lui. )ß nullam aliam quam Catholicam Romanam cultures, ßd earn defenßros ad extremum vfquevitalpiritum. K^rtheßenßes idemre-ßonderuntßfaEluros. Inßlcnfesfugarunt vrbe,eos qui reformat am inuehere conaban-tur,.

Gandenßs è contrario,quatuor mendican-tes,deinde imagines eiecerunt, reliquos de-mum or dines. Brugenfes ctiam publice con-(ionabantur'. '.^ntuerpienfes in ä,..temprts, Bruxellenßs domi, vbi Campanittsßditione excitare Religion 'is Catholica pratextu dice-batur. Cum adhuc efßm Bruxella captus eil. Libellumßpplicem per ali os exhibuit ordini-bus,q vix ei fidehan't, habuitfuaßgnaUauxq, V ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adduo

De k eb vs

ad duo drei ter milliaria Bruxellàm, zibifud runt in praßdio. Créât tu tame ed Campanitu ßnandarum praßs, loco Barlemot ij a^ui objt, Sed rccufalße foH dicitur, nec 'volutjße ordi-num nomine, trerecef tum Cafimirum, Vtxit frtuattu Bruxella,nec vnquam egrejßts, contents B'ironijzgt;xoru culina, friujquam ca-^ fts Gandauum abduceretur.

'•^tiftriacs, audit0 CafimtriDuc 'isaduë-tu, njeritSynefitantA z/ires coniungerenturi foßmodo non ampltspoßjet Itbero agro poti-ri,cijt{odplurtmum conferebat ad obßdendai z/rbes, adcopiam commeattu^ lubet Her-g/ttm, (p’ cjuoßdam alios trtbunos cumßuis co-piis obuiam,ad impedtendum iter procederen Sed zibi cognitui^ e/ßet,ejße Sooo. ecjuitum, ■4ooo.pedttum Heluctiorum Seejuanorum, prater multos aliospedites,cjui Statibsacce-dcbant, ’vißamulto maiores copia, quam vt praßentibs z/iribspoßnt impediri, quipfgt;e qua tarn Aioßamtraiectjßent, quareße in Jua caflra receperunt.

v^lcnconio à Statib. promißpißunt looooon nummUm quotann 'is ^praterea omnibs co-piis Uhusftipendiaßolutum iri, atqueadha-rum rerum obßeruationem tanquam obßdes

promijßa •

Belgicisi promijjk ßtnt tres munitiones feilt eet Lan-drelinrn, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i^Bapalma.Aiiriaetts ci ui a

ziiderettot Principes initgnxnobilitatis, att-thoritatis ^potentiæ, acciri adBelgij defzn-fonem, capit fibuereri , ne ft a. ekfimaiió paulatim objolcfceretfermonem inter Principes excitât,cjitod non effetpecunu,qute totfli-pendiispofetfifficereiVt is etiam ad aures A-lenconijperuenirtt.

Philippus Hifpaniarum Rex, qttia effet certior per liter as Aii!triaci\ de confit lo fp mult'is auxilits Regina Anglia, qua St at tb ui 'vndiquefiibrnittebantur, -tii debat que acerri-tnum maxime calamitofum helium in illi-tis regionibus parari, Legationem mittit iri Angliam,qua rogarct Hlam Reginam, vt de-ffieretabinceptis, fp ab adittuandis flibditisi qui arma contra ftumPrincipem fùmpfijfenti nulla prafertim ipfa accepta iniuria. Earn le-gationem regtna magnificehilariq^ ziultu ex-cepit-, cuius petitiont refondit, (e neutram irt partem magis e/f proper fini. Scrip fit prater-ea Uterus ad Regem, fp ad Status Belgaruntt^ quibtss fignificabat, fimagnopere cupere, hortarf^t res,fi quo p actofieri poffet, compo-neretur.

intered

De r e b Vs

Tnterea Loiianjj morabatur

àrcA quad Ad 10 .milita. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;copiA caflrA-

met At A fuerAnt-y vbil 19.lui. ) abrogAtAAU-theritAte CAncellArijBrAbAntiA, eiujque Con^ alij,quodAnteA reßderefoUbat Bruxellis ^no-uum Prxfidentem , Dominum Dejideriuf/t Tßjiich,nouojß^.BrAbAntiA ConßliArtos., doctores ß}- licentîAtos.^ nomine Regis Hi/paniA-rumcreauit, Mart tnum Ant ontum del Rio» Domtnum Philtppum Vefels, Candreßf. Gregor ium de Aj/aIa,Gofuujnum CAtfon^^c.

Cditerumflatus neque hAcquidem rationt bellica s quoque App Ar At usflegniusfaciunt ,fld omni A tanquAm ad bellum diligent er procu-TAnt. Adeo vt per Cornitem de Rennenhurg Dominum de Ville, CAmpen Am quoque ciuit A tem obßdentcs, tAndern in fuam poteßAtem redigerh, eietliis ac dimißis Germ Anis tllis,qui ßibprsifecio Poluilero, Regi tummilitAbAnt tn prießdio,

Reßponderunt flAtus (20. lui. ) nihilomi-nus, Baroni cuidam Seyfrido PreinerAußria-coßcuti iS.Mail ante, Otthoni Schuuartze-bergto comitiBauarOipacifice ; quorum uter-queab Imperatore Rudolpho {nthileorumin^ termittete, quaadpacem ^tranquillitatem Belgii

Bel CICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;249

'viderëtur jmißia.dßAtU'S, ota-t ores legAtionis munerefungebantur.

Menfe luk Iohannes Cafimirus Dux, interim h AretZutphAniA ^expeSl Ans Aduentum eorum, a qutbfts recenßndA erAnteittscopiA. GermAnos recen/uitprimum. Deinde GaUos. Cuiuscum Accretiijfènt copiA,ille rAtnstempus non eße per de fidi Am Amittendum^ Ad oppidum Dieïi,Ab AußriAco prius occupAtum contendit,reUcio 'vicArio in obßdione Dâuen-trid-^cum h über et in caßris Adfepteequitum amp;20. peditum milliA.

frimum itug^ cußrA ipß de morefoßis Aggerthus cingit, deindepluribus o^ingentù Curris uren a onußis At^ concAtenutis, cußm ipfuconcludit, AcbellicA tormentuintercor-besvimineosfubtrAcÜis tubulAtis ud recurßsm dirigit ac verberAtienem-y nee muit o negotia Dieß oppidum recuperut.

Alencon^ uduentus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vbi nunttAtus

eßet ßutibus, ac Pr in cipib. BelgArumymAgno-pere ereciißunt omniu Animi, Adrerum mu-gnurum expe£lAtionem.ItAquemißfus ePt Ar-JcotÿDux, quiPrincipum AcßAtuumnomine, grutuUretur profœlici Aduentu : cut titu-lum ProtecioruBelgij Attribueret.DeclArAtus

li ePi

De r e bv$

tfi ehis vtcariits Princeps AuriaciK, proie« cior Hola»di£ ZclAndix.

Mißt iderti Alenconitts cor»mißario5 etiatfi ßos, Adßatui AntuerpÎÆ coagrep^atos, quor» conditionespropofitas noz/tdebatur contcni-nere, ßtnt tàlcs-

Priniufn, vt Dux ïdem Alenconiu^ße in-trafinesRomanduorum cumßiis copijs recipi« at, atqueflatofper tres menßsilli diJßoluAnt ßipendia,12.equitum acio.peditum mil-lia. Vt quodcunque Acquiretttr citra APeßint fluttium, id tot umflAtuum efftciatur, at quod quot;vltrAipt Alenconq, Vt elapfi Augußo menÇe, ß Attis ne VUi pad atires prAbeantßne aßenfü concilio Anglix Regina Alenconip. Vtß opusßtdominum mutAre,eorumpopulorunt eledioßortiaturßemper Alenconiusßt nbsp;no-

minetur primus defenfor habeatque ilium ti-tulum. Vt ß intra menfém Auguflum pax ßai, inter flattes nbsp;nbsp;Außriaeum, intelligatur cum

conditionibus Gandauenßbtts. ijt lapfi menß Augufli,omnesprAdidA coditiones Ajana tn-'tèlligantur. Vtadharumrerumconßrmatia-nem tpradiUlalocaconcedantur.

Regina RranciA mater Alenconß, ^Na-

uarrA

I

Be LG IC IS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2S(^

regifta alt er a , con Ah ant ur mult is ’ver-his Alenconitim ah Ijacexpeditionereuocaret lt;jttodpartim honefl a, partim^vtihs Gallorum fepno 'videretur, fijubditi ac rebelles poptili aduerflisfitum Prtncipemprotegerentur, fed fkrdo fabulam narrabant: cum idem Alenco-nius ejttod eadem fuiflent à mult is flipius repet I ta,ad diluendits huiuflnodi criminatio-«es,publicum fcriptum ediderit in quo con-tinebatur:

.^^odfcum ÀPrincipibris fatuumPelgarum inuitatus ac rogatusfuiffet,neillAmprouin-ctam in tant is calami tat thus deféreret,Hiffa-norum Ithidini crudelitati : nullis ne que matris Regina precibus, nequealiorum Prin-cipum dif/uafionibus dimoueripotuit,quo minus proficifleretur inBelgiu, neep pot uit ah Ulo confilio tam honeflo reuocari, cum honefln rei fitisetiam honeflaconditionesa flatibusob-latafuiflent.

Et quoniam dicebatur Rebelles protegeres profiteturfiprofecium in Reihum, 'vtboni Princip'is offtciofungeretur., quod er at, 'vt pa-cem concordiamq^flatuum confèruaret, cunt opt ar et omnia per iniurias infelicium tempora euerfa in priflinum fllendoremperducere^

li A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cum

De r eb vs

cum abufuum refermatione, nbsp;nbsp;obferuattonei

iufiititi -vt populifubleuentur tot extra or dinar ips onerihui,at^ vt omninoferucntur an-tiquapriuilegia.

His(ubiunxit Alenconias, quod bellum 'Bel-gicum,fine controuerßa, non pote fi efifie non honorificum, fiyzgt;tile Gallorum Regno,adac-quirendam quiet em-, cùm pâte at perhanc 'ui-am , bellum quodtam diu fuitin'vifieyibus, ^corde regni Callia diuertiin alias refiones. ^^jfibus accedit, quadBelgica regio, antiqui-tùs corona G allie a er at annexa, cuidatafuit maiorpars priuilegiorua Gallorum Reß bus j qua habent, quoru caufà, fl at us eius reßo-nisin illam controuetflam ’venerunt.

Patere dicebat itaque, quod nonfiolum naturales ohligationes, in quibus 'verfiaretur vt bonus Princeps,fld.etiam zitilitas, ßs- commo dum ipfius regni\impellit, vt occurrat,impe-diatq^, nequidpatiatur inique fieri aduerflt^ cas nationes,J'ed Pjrannidem in ea regione plant at am euellat .idcirco, in quit, cti opprefi-Jospopulos ejjè P at eat, ß' in earn necefiitatem adduclos, utpropeiugum intollerabile fujee-pturi 'videantur, ojcluti Principes regionum ftgnijicaruntfibiq^ ante oculos propofiuerunt aquita-

BeLGICIS» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;251

gcjuitätem pofluUtionisßiamp;cjUämuii regio e-uerfaßt abHißanisße conßttuißeprxdtciis 0^ • ftime conßderatiifuo muneri/ätisfacere, Atcjue eit Princepsßt e regiofunguine Gallo-rum , omnihui rationihttsaczgt;irib(tscjU£fibi *Deo coneeßxßnt,opemferre oppreßis,ac de-; fenderetp/os fluttts. vt tAm iußam caußam tueatur, contra omnes^qui 'uellent opprimere iura idorum aepriuilegia. Seproßteri, ini^uit acDeum obteßari, ejuodnihilhornm faciatt velauaritiai'velambitioneintpulfits ,negue defiderio conuellendi cuiußeun^^ imperÿ, ettm omnes,quißbifrppetias tuier int,ad tarn pra-clarü faeinui, participes futuri fint eiufdem honoris (ßgloria, ^uamßerat fèdei munere relaturu,cumetiantpr£mia pro merit is fint ab ipfi) accept uri,

^lenconiumhunc, quumcitatis ecjuis Monties repente conuolaßetjficutttsePlNu-enfisregulus vir magna aucloritatis, peri-tia rei militaris,fiimmus imperator vniuerß peditatus. Caßmirus item, dum altera pars copiarum ad Ruremundam caßrametaturt cum altera parte Dauendriam obfidet, quod efi opulentum ^amplum ditionisTranfißla-na oppidum.

li 3 Auflria-

DE R E B V S

Attflr'tACUs cumfais cofas ex Abhatia Opf' lintereßgnA conuellit adprofeetlonem : quod int eiliger et hoflem non pro cul abefaèyVt colU-tis fignis, ohuins fuel tes dimicAret. Sedvbi Adis. milltA pajfaum procefait, ilium inuenit Aggeribus fofis militAribus circumdA-tum^infitu nAturA munito : cui ohtulitnon femel,ft velit, tot is ziiribus dimicandi, cunt ho fis non poffet ad Arbitrium AußriAciud-: duci Adpugn Am, milites Agger es trunfgredi-ttntur. pugnAtur Acriter in cafris, ceciderunt deni^exAußriAcimilitibus Ad 20. t Ant urn,

So,z)ulnerAti, ex hoßibusplures joo.cech derunt.

His it A aEOs AuflrtAcus NAmur cum redit, cum fais copÿs, cAflracfuedemoreprofundior ribus foßis , Altioribufojue Aggeribus munit. Atque itAAuflriAcus, exercitum comitis Boß fuuij, RimenAnti tn BrubAntiA, inter Arjeo-tum (ß MechlineAm conßitutum , ub horA oclAUAAd prim Am pomertdiAnAm,fiußrAA-le Amfortune lAlians, aggreffus eßi.Aug.

Belicfuit Autem, AußriAcus NAmurcum ßrectpens , ^o. peditum (ß 12. equitum cohort em LouAnif,quern locum iubet diligentiß ßme muniri, cum omnem quepotuit ç lacis de firtk

B E L G I C I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;251

firtU commeatum, illuc comport Ari curAuif-fit. Neque fiAtus puidem pArum diligentes^ (^urAnt commeAtum in regionem z/Arps e locis Comport Ari, ijui cum mart Anglico , nbsp;nbsp;z/ni-

uerfi oceAno ad occajum libero potirhur,mul-tA nAuigiA fiumentAtum miferunt, ofUA fiumcnto vArij generis AppArAtu bellica onuflA Ad CA Utt or A Appuleriint. Mittunttir intercAftAtuum Articuli 'unionisfiufæderis per commiJjArios ad Ducem Alenconium, vt eofdem manu propria fubfirib.endo,confirmet AC muni At t cjuos cum ad medium fere Augu~ fti, mature/atis examinajfit iudicio, tandem corroboratesfiatibus remifit. Jpfe montibus barens in Hannonia apud Lalaniticomitem. Imperator , Rex GaIUa , Anglia Regina,interim pacem conciliare nituntur. Ad, in Belgium, comitem Schuuartz.enburgium,quipoflea Lo-uanium hoc nomine ad Auftrtacum efl prof er Hus, (3. Aug.) Rex Galliamp;mifitBeilieurum; Anglia Regina Galbanum,^ Valfinganum primumftatus Secret arium.

Retiit Attflriactis , zit or dines arma depo-nerent, Auriacusin Holandiamrediret, Heinde, traHatum, iridepace.Refionderunt

It 4 ordi^

DE R E BVS

»rdin er. non iri conciliât tim p neem mißfiriitt Außritictts ipße Belgio cxcedat cum exercitu fuo, Ar chtdtix Matthias maneat Gubernator. Addit Außriacus,nolleßfr omit tere red-ditumtri Auriacißltum c 'omitemde Buren, Nullo etiam modofermtßßurum nouam reli~ gionem. Irruentes ßatuum milites in offi-dum Arßotenfe mane hora4.exfellunt reglos Italos cum Mut to Pagano faulb foil in-tendunt.

Exhortatttsesi fquot;4.Aug.)AntuerfiaBelli-eurtis or dines adfacem. It a illi Articulas fro-foßierunt Auflriaco ferlegatosilloseifaci-ßenda. durafuerintnim 'is condiciones articular um,ade» Tjt ordtnes z/elfacem nolle, vel ei non fîdere ntßßb illis conditionum 'vincu-iis videantur, velmultum fetere vt habeant aliijuid.^^odßfax non coiretßgnßcantßa-t 'is ,fi Princifem alium fotius aßumfturos, •velBelgium fartitum iri inter f lures, licet •vnitum ; cjuilibet c/uod foterit occufatu-rus,velifß)S déforma Reif : Helueticacogi-tare.

Profoßtaßtnt autem a Statibus ( 7. Aug. ) huiußnodi conditiones,e]U£ cum vcrbis(ß v» luntateRegu far um corfentire affarebant, vide-

Belgicis. 25;

videlicet. Vt Matthiof Archidux omnino fummuc Imperator, vt di£iü eïi,fit Belgicartc regionum,ïiecjue cjutccjuamfieri pofiitfinefia-tu tim confinfit. rt Außrincuf ratet fact at, omnia ilia e^ua fall a Jùnt a fiat th tes ex t^tto temporefeNamurcum recepit. Ft Auflriacm reßttuat omnes munitiones , caßella , pages , omnia , vt vno verho dicam, cjuet ßatuum tenentur,cum omnibus bellicistor-mentis, fis“ hellicis apparatibus, cjui difiedat ante exaFtum menfem fextilem ßue Augu-flum cum omnibusfu'ts copÿs, exceptie militi-businditren'ie.

Item quodßatus voluntfiruari neuam Re-ligionem in omnibusprouinc^s,ita tarnen vt nonhabeantur condones, ^fitodprocurabunt pro viribus. Ftßatus,cuftodia,^omnesfitb-diti regionum partant RegiHiJpaniarum,qui ' tarnen volunt omnino a rege priuilegia iurafibi cjuauisfiruari. Ft omnia qua t ran fact a funt, tn hoc bello Belgico vtrinque fimpiter-naobliuioneobrudtur. Ftomnescaptiui libe-ri relaxentur ab vtrißjue. Ft in hac pact comprehtndatur G alltar urn Rex,Regina Anglia , Duces Cafimirus Alenconius.

Sebaftianus Rex Portugalial^ quam Hifia-

li i niaruni

De r e b Vs

pi Arum Rex Philippti^ ÏAm poßidet ^hoc tempore militem ex cluße in terr a expofùit. Mau-ri prttlium ei obtulerunt. idnon recujattit, licet potentes iHißipra rnodum effent. In eo prA-lio Rex, é'fiipfarn, exercitum fuum, ( 4--

p^i'didit. Sexcenti tAmen euasere, ex trtgintA quinque hominum millihtts, LufitA-ni,quifi in clAffem receperunt.. Hoc prAlium gefinmfuit Ad/ex milliArtA, uh eo loco, •vbi militent Rex incontinentem expofùit. In eoprA-lio cAß funt Reges tres MAuritAni fLufitAni hoßes ) quemAdmodu de prAÜo hoc ßfici-no Lußt Antco,exHifpAniA adAußriAcufcribe-bAtur, quinquAgintA MAurorumilltA. Adco\ quot;vt ,etfiipfiprAlq ’uicloresfuerint, (ßcAmpo, •vt AppellAht,potitifint:tAmen hoc bellu ^vi-SlortA, ipfis certefiuldum non a dm o dum mA-gnum At füllt.

VifispAulo AnterAtionibus Alenconij, qui-hus motus e GaIUa in Belgium AduoUuertt-, •videAm US pAucis htc etium CAuß/ts nunc, qui-bus CAßmirtfs e GermuniA ßiperiore in inferiorem cum copiis tendere impuljus dicebA-tur. Htc queniAm multorumßrmone CArpe-bAtur,quod aßirArett'velipfe Ad opprimendos, populos BelgArum, velAd delcndA regiu iurA,

Belgicis. 254

per ßrnuUtionem Auxiliorttm, waiorA (jUAdam eonfiluin Animo z/erjAret, qui non ejjet pHtAndus tarnfAcile Adpopulorum defen-Jionem ACcurrijfiygttiArmAfkmpfirunt, no mo do contrAAuitam Religionem, fedetiAm con-tYA nAtuYAlem Principem.

K^duer/ui has tAm Acres AccufAtionesfcri-ptum edidit, QermAnico idiom Ate,in quo con-tinebAtur fe wniffètAntum Ad coculcAndAm TjrAnnidem miniflrorum Regiorum, quiA-UAro crudelique Animo Belgas, 'vclcontrA Re-giAmz/olunt Atem opprimer e con Ant ur, cunt Regis confilium uere integerrimumfit, neque Ab vUa oquitAte, humAnitAte, reclifimA(j^.gu-hernAtione dijfintiat.

Ig^Am certe quidemfiRex au ay a , nbsp;inhu-

m An A, inquit fiiorum miniftrorum confiliA pojfit cognofcere, nonquidem in iniurias de~ tre£iAntes fed inf erre con Ates, ‘vniuerfiAm mo lem indignAtionis conuertcret, ciirn dijficilli-mtimfit Principi, omnium cognofere deliria miniftrorum, qui Jemper exploratoresAdue-nientium habent apud Principem, nbsp;nbsp;defen-

fores gt;nelcubiculArißs, z'el A ficretis largitio-nibus corYuptos Apud eundem, qui Abfentium ÇAufim tueAntur,multA pYAconia ipfius Regis, multdqu^

P’ E R E B V S

tnultàque latti bonitAtisifî eodem continebi-turfcrijgt;to,

CAterum Aufiriticus cognitk copias hofli’ uw, (^u£ plurimunt z/bit^ue cxcrenijjènt, indies fuccreßcret nititur opinesl'uas coptii^ eoniungere,mult£^ loca debt lia, accitis in ca-ßrapraßdß, deftrit, '^^rchidux Matthitt^f ctim audiuijßt Caßmirutn appropintpuaßcn fxercitn, Antuerpia prefect ns esi ei obuitts ad Lyram oppidum 'vßue,'vbi militari more pro dignitate excipittir {21. Aug.'}z/t amicus, at-•que 'vieißtm Archidux ingenti Bombardar» roboanttum ßrepitu magnificefalutatur,

^.^ußriacus autem alto quodam modo Ca-ßmirum excipere conatus eH, Is namque quia diitifis Caßmiri vires, poße facile infringi putauit ,fi repente nihilque tale opinantes in-uaderentur, decernit memorabilefa^um ali-quodedere. Simulât igiturfe zielle omnes, qui (rant in prafidiis Louanij, at que alibi, vtfta-tutum locum inter Louant um Die flu du at hor US ante lucem conuenirent, quod erat Ca-ßra hoßiumrepenteinuaßirus ; at Copia Ca-fimiri certiores fadta, de omni coßlio Außria-ci, confiflunt in acie expectantes, quid conßlq hoß'is caperetßiredtfque torment is I manu e-

quitunt

B E L G I C I s. 25$

acpedîtum hoßem in acie inßruclum reperit,c[ui pluribtn tor ment is repente dßlo-fis joo.fereHippAnos, 'vtdicitur, mifertibili-ter laniAt, pugnattim eH per tot um diem mi-nuttsprsilits, cum non leui vtrorumcjue clade cum maxime omnium, 'uirtM Anglorum Scotorum Statibus merentiumßtb Norits StuartColoneUis, 'vt'vocant, rerumbelltca-rumperitißimis, in ^s certaminibui emicuiß ßet, atc^ue it a Caßmirus cum ßatuum eopiiSt cjuasantea (^uo^^ Adat t bias Archidux per lu-ßrauitßefi ( 2 ó.Aug.) coniunxit.

t^dPacificandos Falencenenßs, à Stati-hus(27.dominus deHarchi-

amp; cjuidam Commijfarii, inter c^uos fuit Conßliarius flatuum quidam Rieb ar dus. Et cum per fiatus aduocatus ejfet Nuenfus regu-lus ex Gallia in Belgium, z/enit Antuerpiam» •vt generalis Campi Adarißcbalcus creareturii. Statibus.

^.^dntuerßst die Veneris, qui fuit 2g.Aug^ or dines in publicoforo tßtggeßu edito, orna-tbqueaulxis, magna cum pompa folemnitate-que, promulgarunt unionem, acfœdus ipfo-rumeum Alenconio initum. id fuit à pr audio P. M.le^iqueftnt Articulieiusfœderis.

Expo-

De REB Vs

Ë^ôponUnt etiam ordincs LuxemburguM éd Btirgundiam capiendtis ab Alcnconto regio-nes^^y'vt antea diximui, tres illas ci uitat es, cjuas Alenconio promifirunt quidcm Status, ^ed traderenon potuerunt, cü prafertim Lan-dre/ium ^^efhoy Gallos nullo paclo, wire-cipere 'vel intromittere 'voluerint: htnc eH, quodà, Statibus idem Alenconius alia locape-tierit, poflofuam illorum nomme Abbas Ma-rolenfis, adinducendas ad hoc ciuitates illas tres,mhilefficiens in van um perfuadendo la-boraffèt.

CaÇareUs legatus Schuuartzenburgius comes,Louanij ordinum nomine,dixit AußrU-co, vt exercitum dnnùteret, ße in Italiant vel Hißgt;aniam reciperet ; aliocjui or dines aw-plius regem non habituros pro Principeßuo ac domino. Refpondit fe hoc Régißripturum, àquot; Jnducia5petijt,in tres menfis. Atcjue vbifictfi Jèt Alenconium déclarât um defenfiorem, legatos pacis a/uos dimifirat, ex ttinere reuocart iufiit. Itaquevfipueadduodecimumfieptem-bris conucnit, vt de pace facienda traêlt-tur.

Credebatur ipfanon fore ,Prim)gt;, e[uiaAù-ßriacus auxilia expe^aret, eorum ad-uentum

ë E L G I C I s. isê Keneugt;^ 'urgeret,at^ it a. tempus duccret pacis pratext(t,dum ven er int : Secundo cfuia fat is int eiliger et, ordines pecunia inopia lab or are, velbreui làboraturos. ^^o ergo magis tempus protraheret, eos tant o magu adadium iri neeeßitate, ^c.t^uo eos dißungatfacilius-,pra-Jèrtim à religionis diuerßtate. Tertio, qui a conditiones ab ordinibuspropoßta, eßent dura nimis, ^inciuiles.

'•^ufiriacus nthilominus tarnen, legates Principum pro pace, reßpondit ; fi valde com-Moueri adpacem, propterprouincia calami-tates,etiamfidurafint conditiones, regem earn exopt are. Propterea omnem eius procu-rationem,^ confe^lionem, in vnum Cafirei data pot efl ate, reiecijfi, datisadfi, eadereli-teris.

Caflmirus Tux, poflquam ah Embieflo Porluyt Gandenfitbus , expedtatus BruxellaS fuifiet ingre/fius, eueftigio Religionis. fita condones, ante ibidem nonfa£l as, pub lice infti-tuit-fltaq^ ipflus ( 6. Sept.)prafintia tupromo-uit,atqjhonorauit inCarmelitarum monafte-rio, cuius Prior turn erat T).Laurentius Cupe-rius, nunctotius ordinis Prouincialis. Ciim-que aliquandiu Bruxella perfiitijfiet, atqui réfor-

De r e b vs

reforwatXiCjuam 'vacant religionis, alioruW' cjue negotiorum Gandaui traclandorumfun-damentaiectjjit, tandem reliciaBruxellain tlandriam proper at t 'vbia Gandenßbuima-gnificeexcipitur.

Jam quemadmodum Bruxellx , ßc etiaw Gandaui yqttum eo 12. Sept, adueniffet Cafi-mirui., condonesfiitereli^onispromouebat, ßtaj.prxfentta decor abat adeo, 'vt ßat us, in ßipendia Copiarum eiußlem Ducü Cafimiri, cum paulo poJi laborareturinopia pecunia, 0‘ mnefrcrum aurum ^argentum, cruces àquot; Calices,^ ar^tumnobiUorum, in pecuniant cuderent.

Gandauiautem templa nbsp;canobia, ^inm

ginesfand or um omnium, per idem ferè tempusfunt euer ft prater templum D. Ioannis, o-mnesfacerdotesßnteiedi, quodipßtm in aliis oppidis Gandauo proxtmis factum ett. Int ereA Cafimirus, relicto Gandauo, adfuos milites tn campum proßcifcitiir i. Sept. )'vt Vallonum aliquot centurtas reprimeret, qui in Flandria, Älencnum{2a--Septf pagum, non flutorumßtpendtorum, zit quidam 'uo-lunt,pratextu,occuparant,munierantf Alii propt créa (quod Gandenfis plebs adjedttioßu fadto- -

Belgicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;257

fAntones conuerfà ejjei) Valloges omnew i^ßs AmicittAm renunciajjè , fagümque inuajijje, At^ ob idMAlecotsntos vulgo haptizatos fit' iffe fcrtbunt-^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alßhunc motum

interpretantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Initio 0ci0bris eodem die, quo nouorum i» Belgio Epifioporum incorporât tone so, Statib. per iiterMcaj]antur, lodnes Aufirtactisin ca-ßris,diem claufit extremum. Sue cedit huic lexander Farneßtts Eux Parmenßs.

Conuerfa tum erat omnis vis copiarum Statuum, ß}' Cafimiri imprimis, at^ Alenco-nq,adoppida fubiuganda, quibiss poffentfacilitât em comeatuum,regi’is copiis inter elude-re,qua partim viferri, partim per dedttione fiint capta,

lt;^ppulit Coloniam ti. Oclob. legal us quidam ab Imperatoria Maieflate miffits ad Ar-chiducem Matthiam,ad Status,^ ad loann. Aufiriaciim {de cuius obitu tum nihil adhuc feiebatur in aula, cum legatus j, huius menßs die Pr'aga difeefferit} qui relinquens Colonia, magna diligentia in Belgium proper at, forte propter pacis negotiationem. Scribit Bena-tui Colonienfi Imperator lit eras, quibus eos adhortatur ad Religionis Catholica dafenfio-

Kk nem,

De REETS

«em, adprote£iionem cor um cjui ob Catho* licam fidem, reliaio Belgio, afud cos diuertiß-ßnt. dimißionem 'üero altorum , qui religio^ nis eßent contraria.

Peßis dtßenteria hoc temgore, admo-dumßuiunt in totoBelgio, Louanqpartim ci uium, partim militum, partim ruflicorum exterorum yrnortua ip. millia hominum di cuntur. Mach Uni A ad aliquot millia, vt aiut\ Ântuerpie ypluribu/que locis, ^in z/troqut txercitu. Item Bruxella 12. millia. Alencenif milites Brand, dr citer tria millia in G alii urn dtßeßerunt,ßölqspradaque onufii, in pic ar-dia multi eorum caß. Montenfis Alenconiunt •vix amplius intromit tere voluerunt, quin, Gallos emit ate eipcere conantur 2 2. Oct ob. reßduos.

Et quoniam annus iam z/ergeret ad hye-mem, qua, in Belgio pramp;fertim moleßißima tßi amp;nbsp;inhabilis rebus bellids, obfrigerapro^ funditatemquecœni, tdpfrequentiam lt;ßma-I gnituâinem pluuiarum : Cum etiamflatus, qui vit am (ß facilitate sfe veile profundere, adfiflentandum bellum pro libertate Belgiÿ, vixpofflnt^multa impoflta tribut a, totflint ftus, tot copiarum, tarn variarumnationum fifti-

BeLGICIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i5S

Jußincri Caßntiruf apfar ehat cupere,fi ab Ul» beÜo iam exautorari.

Eedcra te/nporeAlencontai tria mtlliaGal. lorum, dimittit, qui per fequanoru regioncm reuerfi, muUadamnainferunt, quareneceße fuit fquanos, qui régi militabantHifpania. re Itclis caflrti contendere adpatria defenßone. Sic cœptum elipotiui in Belgioparuu quihuf-dam pralqs , quam -vUa vi copiarum deccr-tare.

PoH hac Alcnconius T3ux t. Nouemb.petit 4flatibus,Z)t,quoniam accireturin GaUiam, neq, res magnopere fua fflntia indigeretflice^ ret ab feeder eeffet auxilia miffurus, “vel ipfiventurus adtllorum defenfonem^quoties it a res poflularet, atq, accitusfuiffet. Mifft funtLegationes,^ ’vetda conceffa,(dquot;itttntor-t ales gratia a^a.

Eodem Menfe HiflaniaRex mißt legatum adomnesElccJores Imperii, Raymirum Guf-tnanum,qui tandem öquot; Coloniam i4.Noueb. appellens, iuitadArchiepißepum Colonien-fem. Miflffi dicitur ftatim poß ßeum ad-uentum , duos nuntios in Belgium. Mi~ ßt Parmenßs Princeps quoque legationem Coloniam Agrippinenßm , qua tranßtum, a (Ifcom^

De r e b vs

commentum peter etpre precio, ejuod ej^t ttdoppie^/tm Cherpunum obßdendum accejjù-rttf-ßla, enim rationeÇiht z/i debat ur commode hybcrnarepolfe.lUnduero, tametfi inteflige-balttr àp} xfeclis z/rbanis , potius ad copiant commeatics, tpuam ad cxpugnationem oppi-diper id temples poßulari-.tarnen concejjtint fuit.

Et quiaVallones ^Aialecontentidn Tlan--dria. comitatucopias Gandenjes coniunctis zeiribtes inuadiint,adzooo.peditum eß egui-tesSoo. commifopralio trucidant. Propterea •Lgt;bi Cafimirus cjuoy^, vt Alenconiies, fuifet 'dimifui àfiatibies, eum Gandenjes jtimmum Imper atorem,i^fuarum copi arum, omnium Flandrorum créant. Eecernunt^^ habere in aperto ad euitandasmoleßias, qua inf ere-bantur aÄialecontentis, ad vexandum ho-ßem , quatuor e quit um (ß decern p edi tum millia.

Eimiferant autem Status Eiucem Caftmi-rum ,quiatam res adpacem appareretincli-nare. (ß quia ïam recedendu effet in Hyberna, quodtemptuanni non amplius patireturcopias eßßibdto. Soluttur(iq ISouembjCaß-miroà Gandenfibus,prater 16000. libras,à Comm if

Belgicïs» 259

Coinmi(fà.yioEHcr’vz’tn,i7o o o. libra per The-faurarium Meynkens22Sp4. librai} .folidit per ComiJJàrium Triefl2SJS4dtbra7.filidit per CortrAcenßs 60000. libra. Item 24000. libra prater 1500. Itbras Friderico Palatino fo lu tas, a Statibw alias ßbt non fuijje fat is faElum conquefltts esipublico fcrtpto-^'unde pauloposlin Angliam Caßmirus, in Galliam quot;uero Aleneonius profeclus est.

Mijfus ePi à Principe Auriaco cum quibuß dam alys Gandauum, Aldegondus ; at que vt id, quod inabfilutum ibi rebqurffent, Auria-cus praßns ahfolueret,ipfemet eo(2 4.Noueb ) profecfius eft. Certißimus enim turn rumor (fargebatur,prafertim in aula Parmenfis Ar~ thejienfis àftattbtts veile deficcre. ^uyd cum intellexiJfietGubernator Parmenfts-,munttio-nem, in quaperintegramfere AEfiatem ha-fierat,cutotofioexercitu, vitraMofiam, {2^. PJeuemb.fielinquensfimulatJeBuftumducu oppidum aggrejjurum, cu reuera de Traieéîo cogitaret.

Orator Imperatoris, Comes Schuuar^n-burgius, ftiens Ducem de Nou at err a Regis Philippi nomine venturum inAufiriam,cum ampltfiimo Regis mandato, depace cumfitb-

Kh } ditifi

De r eb Vs

tliifs [ùuin pr^fentia Commijfarioru ahinf-feratore depntandorum tra£tandi:eufH^,hre^ til Colonium ncceffurum ejjè. AntuerfiA afud Belgii ordines ficis negotium (i. Decemh^ froponit atcjuelmfieratorio nomine promouit nee non it a mult o poß or dinum conßnfu, et-lam nd ParmenßmPrincipem proßeißensLO'^ Hint um f'Decemb.) 'yentt.

Adßt quocjue Rudolphus Imperitor Coto-niim^Bironem VinneburgicumAulA Cigfare^ Conßlii prießdentem^ (ß comitem NaJJouium (juipeterenta Senitu.,eos omnes eiiei Senatu, ciuitAte, ofui eße nt Caluiniani ; vel lt;^ui proteßantes hiberent condones ^proteßon-tium reltgioncm in eo. ciuitate exercerent.An te ^uam hxc legatiproponerent'^ cone ept um iimfuentedt^uma Senatu., depedendisiii proteßantibu4, 'vctCaluinißis^imoiamedi-tum ,ßed nee dumpromulgatum.

Nouumpraterea ediSlum vtriuf^ Religio-nisßö. Decemb,)editur,ConcordtaGanden-ßum diet a,pro curante Aitriaco Principe. Po-ßridieeius diei, OtJauius Gon'^ga,cumparte e.'eercitui regii, prope Lj/mburgum fCarpe-

nam

B F, L G I Ö I s* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;260

K um ver fits proficifi dicehatHr, vtenm,^ CAterA loca circum lAcentiA capcrct,cumÄiott drAgento fibi Adiun3o.

Inters A d'umVAlones ^MAlecontenti cum or dint bus Gandenftumfib cents condicioni-bus conuenire, reconctltAtionem trA^lAre Videntur ; cumRegiisdefitrAdendoys,cer~ fisejuoqueconditionibus, f 2t.Decemb. ) con-ueniut. Codtciones Aute cu GAndenfibusfiintt Primttm, CAtholtcis GandAuiJuA Religio re-ßituetur. Templum^ CAthedrAle CAnonicis, Et tres or dines mendicAntium prAterFrAn-cifcAnos, quibusprA CAter 'is mAgis offenf fue-j runt Gundenfes. Ih Dcrnittent liberos nobiles , ipft GAndauenfes, quos detinent. trAden-tur Pars cuflodiA ducts Cliuenfis,pArsArchie-pifiopoColonicnfi. I IL StipendiA quA ipßs debent ur FAllonibus tot a perfoluentur, deduSiis tAmerAptn'ts,quAsin FlundriAfecerut.II II. Reflituent ordtnibus nbsp;FUndriA, omni a qult;t!

»ccupAruntijdem lalones, locA.F.Etf ardi-nibus qdem quoque contrA communem ho-ßerncontungent, fub qs tumen quos hubent noHAlijs ducibits.V I, Firm A munebit Religio CAtholicA , Hunnonqs , ArtheßiSt d-. TornA-

De r e b vs

T'ornaceMßbui, Jnfitlenfihus, CAteris Belgu omnibus^ cjtiieAm felt;jut 'volentßcccfutdem, “vtßnt ab omni noua religionis exerettio libe-ri. Intérim moritur domtntca ante diem na-tiuitatem Chrißt, Ataximilianits ille cornes ’BoJßtuiuSypaulopofll2S.Decemb.) Alenconi-Uf in Fr an Cl am Condato redijt.

Campenßs, Germanico dimijß praßdio, ordinum militem Duce Domino de Ville, 20. lul^ admit tunt, idem eodem duce, Dauentri-tnßes ig. NouembrisfaFtitarunt.

Or dines, dißipatum Namur cenß confliFltt exercitum, Bu/ßiuio comité duce, Rimen anti in Brabantia, inter Arßehotum Mechline-am, menfi Augußo, reßituunt,cjuem loannes Außriaew , eodem menfi,ab OFlauaadpri' mam pomeridianam,frußra aggreditur.

Plebs Gandauenfis, (juiaadfeditiofias faFli-ones conuerfia hinc VVallonum aliquot copia, AFalecontenti quot;vulgo appellati, omnem ipßs amicitiam renunciantes , Menentum Flandr iapagum eodem tempore tnuadunt.

Archidux AußriaGemblacumNiuellamß^, Dux Alencontus Bincium opp. ^pleraq^alta locaS.Decemb.récupérât.

Annoiiyg. Sub initium lanuarijmenßs.

Par-

26t

Pâfmenfis Dux, bonam exercitui partem, ad trcemKerppen/im,duceMondragonio, tranf-fnittit, is,fiptem muralibus machinisarcem immaniter 'verberans, decern trtum hora-rum tempore, eadepotitur, Btllius, arcisprat-fecius,^fut, ne minimam ijuidemfidefen-^ dendi cogitationem admittentes, capti,o£ia-uo lanuarip die,fexziltratriginta,arborum flint ramu afftxi.Btlius vero eiufdeMefis die, in noun,qua ipfecofiruxerat arcdportä,ßran gulatus, interijt.

Interen dum r euer endißimi Ar chi profiles Principes Eleciores Colonienfis Treuiren-ßs, Herbipolitanus, itide SuarzenburgiusCo-mes, confiliarij Cliuenfes, Deputati Clt;eßi~ rei,Dux de Terranoua,cateriq^ComißArqHi-^ ßaniarum Regis, s. Apr Uis, (^ßibfiquentibus ex or dine diebus adperturbât a Belgia pacan-da coßituendam^, Colonia Aprippina coueni ant. Alaiomen/eDux Arßhotanus eßquot; ordi-num Comißßarij adpacificationis conuentum ßtbfiquuntur.Interea inquam temporis,Bra~ bantia'urbes, Bruxella, Antuerpia, Mechli-nea,Bußumducum, inErißaGroninga no-, uis motionibus perturbantur, qua mult or um iudicio,futurapacßcationi non magno 'vßsi (runt.

\ De rebvs

Punefla Traitilenflbus Apoflolorum Petri

Paull dies 2p. lunij illuxit,quo in Hiflano-rum poteftnAtem pofl quini^menftium obfidio-nem difficult at eno magna, 'uiïli deueniunt. Farcitii in ea oppugnatione ePl ciutbus,puerit

Poft he,c or dinum Legati Coloni£{4.Iul.) fcriptum altauod exhihuerunt,citto aperte dc~ cUrar ut'.Statui in deliherationeßu confulta-tione vcrfari, Regi Hiftaniarum , natur alt ftuo domino , vt obedientiarepudiumrewm-cient, Regis Gain ar urnfratri.cum Regini Angliaft^onftaUtiatra^anti,ftftc vtftibmih tant, eumquepro domino ac defenfere arripi' ant ,fi trail ah ilia media Colonia ebt trier e ne^ queant-ftmul cjUAS Aleneonùss i f. lunii ad ßatus ftcripßrat, liter as exhibent.

Cajàret Commtjfarii ,ex Artieulisa Duce deTerranoua ex'una , ^àftatuum Let^atu ex altera parte, exhibit is ; medium quoddam genus articulorurn Pacißcationis 24. colleger un t : eoft]ue flatibus in belgium, 'vna cum litteris adeosftriptis, tranfmiferunt. Eodem die , quo Aiechlinienfts à flatibus rece-dendi , atque ad Parmenftem ducem acce-dettdt , regtfque oblatam gratiam ac-

ceptan-

Bel GIC I J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;262

ctptAdi caujîu,adordines Antuerpia congre^ gatos,f(riberent. Sunt Mttm ArticulitrAnf-mtßitAles\

• I.

Primum PacificAtio,Anno is'jó. die S. No-gt; uembris GandAui initA inßru^A ; Knio c/Hoi^ue Bruxellis ç. lAnuArÿ t577- (ubficutA^ EdicJuinJiiper perpetuu Bruxelldij. PebruA. eodem Annopublicatum ; 'vnÀ cum apfroba-tione Regt A, in omnibus [kupunitii Arti-culis feruAbuntur , nbsp;nbsp;nbsp;cxecutioni WAndA^

buntur^

• II.

Et i^uiA prAtereA,quA a tempore prim er um motuum Accideruntpbß'viAm trAliAtus Pa^ cificAtionis GandAuenßs, Vnionis, EdiEii perpetui vitro citrbq, VAriA fAElA, dtclA Ad miff A fuerunt, tÀmingenerAliquArnin pAr-ttculAri, hacprAfinti quoq^ PAcificAtione^ non minus, poßer iorum iflorumfAElorum, ^di-clorum, quÀm eorum qux Ante contigerunt, pcrpetuA obliuio conßituAtur , itAvt eorum nullAAmpUusfiAtmentio,exprobrAtio,Autin-quißtio , quxß ca nunquAm aceidißent, id-, que ßib pœnA exemplAris correElionis , ß{b4ifd contrAuenientibus , tAnquAm pertur'

D.e rebvs ferturbAtoribfistranquillitatiipublicttiinßi-^endA.

Rex CAtholicui Va faills ,fubdittfo(ue fuis feruabit iinanutenebit t^ß opua'videhitur et-i iam de nouo confirm abit,omnia (fi finguU iu-rAy'vfisSfConfiuetudines fimmunitates, exem-ft tones (fifrtuilegiA quartimlibet ProuinctA-rum y CîuitAtum, Offidorum, communitAtu AliorumcjuefriuAtorum omnium y cum in généré, turn in /pecie, quemAdmodum in edtcto ferfetuo urttculo deetmo, (ficumprouinciis Belgicis inAuguratus extitit, promifit fi iu-TAUlt,

IJIL

Omnes milites extraneï, zitpote Hifpani, Jtali, Germ Ani, Galli,Burgundi,Angli, Scoti, Ac cAteri omnes peregrini, qui propter hofie motu.s z! trinque accerfiti funt,prouincijs Bel-gtcis,ab hac pace promulgata intra terminum commit ni conftituendum fimulexcedant, fi modern tempore,

^uod ater o attinet ad alios milites non ex-traneos, etiam adp Ie nam exonerationem af-fiidiorum fiubditorum, mandabit Rex mili-

tem

Be LG IC îs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;265

ttmtumterrat qiiim muri eodem qtiog^ tern-fore exnu^orart dr dimttti, vt nirnirum de-in ceps fibi prtuAtim 'viuant in trAnquiUitate, ordtnariis tant Am prAfidns retentis ac juf-feliuris, ri.

Vtfiibditi quoque dues incolx. omnes ci-trA cudlAtioncm rede Ant Ad mercAturas, opi-ficiA dr negotiA pAcis, quibwfe^ uxor es, libe-ró/que citrA iniuriAm proximt honeßeßiflen-tArivAleAntidr^ftibflicoArmorum ùju, An-tcAnon confiteto, drpittistempori non conue-nienti dcfiJiAnt dr AbftineAnt.

Vniuerfi exädtioneSiimpoßtiones., ext erA-quetntißtAtA uedigAliA dr onerAprxfentiunt turbArum occaßone quomodolibet in diet a pamp;-nitus ceßdnt, dr toÜAntur ; it a tAmen, quodß quA certorum onerum continuAtio xdhucfore ex ufu publico iudicAbiturßmulAtque per or-dines StAtuum eiußemodi quid demonßrAtn fuerit) RexhAud^xuAtim fi or dinum conß-liis iuxtA AC deßderio AccommodAbit^

rill.

Pr xt er ex reftxurxbiturlibertas comert iorum dr trxnßtns ubiuis locorum per urbes, pxgos,

De r e b vs

f Ago s,pontes,portin earudem Prouinciarunt non minuit errA i^uAmmari) perip^nuiat é“ fiuminA, sprout faoiitAtum anteprafentes hoße tumult us. Nouk autem vecligahbus, é“ impofitionib. abfc^. Regis authoritAte est en us per hos motus defAcioinßttutisjincontinenti seffÀturis.

• IX.

Et ne quAfiminA altercAtionis, Aut cjutre^ lArumrelinciuantur, emnestAm EcdefioßicA perfonx.cjUAmfeculAres, tam intraneAgua)» extrAncA, recuperAbunt pAcifice bons fus mo-bilisextAntiA, e^omniA itnmobthu, tituloSy debit A, edfAdiones : ijfquefiAtim'vti, Acßui poteruntt in eo nimirum fl Atu AccjuslitAte, (putbus inprAßntiArum illAipfÀ reperientur: tdcjuedolo omni, acßrAude flmotis ,non obßsn ie vUa hjpothecAtionefuEtA in totrArtum. Et hoc tum in Burgundiu, Luxembur^io, HoUa-diu, ZelandtAfl^, tum etiAm Alÿs c/uibinlibct Prouinciis, Aclocis non minus Ad ’m Hit Atem EccleflAflicorum, cfUAm Prtncipu ZuriAci, AC Aliorum denicpue omnium,

• X.

Similiter cptiociue Subditorum epuiltbet hinc inde etiAW redtntegrAbitur infuü hono-rihus^

Bel GIC IS. 264 digniutihii-!, bénéficié, guhernactilis, t»unerihui,funôiionibfff, ojficiisi piane aâ if!ßar prout ab exordto horum motuutn cxti-terit.Exceptistantuniijs, (juibuscotra Itber-tatem,jttratj^acpriHiUgta Patru^devllafun~ ' Elione proutßtm fuiffi demonfirabitur. Pro^ uifi tame,(juod eiuf/nodifßoliati denuo redin-tegrandi tenebuntur præjiare tufittranduntt cuiuiin proximo Articnlo fitmentio. Prout - facbtri quotjue cateri ad nouasfunEHones, officiât» pojlerum cooptandi, reuocando, caff fando, annullando, ofuicijuid hint inde fa-cîumffecretûmue fuerit iri contrarinm.

Xh

T^jflli admittentur ad i/l/a gubernacula Proutnciaruni) Ciuitatu m, Caftrorum, nbsp;nbsp;ir-

talitiorii, Capitaneattis, aut Prafecturas mi~ lit um, necad Cofflia rerumfiatus,priuatum, ffnanciarum,aUaque officia maioris moment t prater naturales Patna-, ffuietiam ante re-ceptionem -vitra antiqua, cp conffeta tura-ment a Regt tanquam eorum Principi natura-UpraflariJolita, folenniter iurabunt inhos Articulos,eoJquepromtttentfideliter,Jinceré-quefiruarejubpænaperiurÿ ^tanquamtaies puniendi.

Captiui

De r e b VS

• XII. .

Cuptiui utriu/cjuepartis omnes, cfui ob di-cbos tumult us adhitc dum detinenturflatim abfifue •vlloprctio relaxabuntur. Nißiam antea de eo altudinter co s fuerit contient um, concordatum,

• XIII.

Cornes Buranus ßuti libertati patriit cjuantociwfieri potent reflituetur. In dijft-cultatibus i^uocjue Principcm Auriacum con-cernentibiss conciliand'ispoil pleniorem ea-■rum infiormationem omnis diligentia adhi-bcbitur,

XIIII.

' TtecretUydifiofiitiones, ^ordinationesper Ti. Ar chiducem Matthiam, fiuóficiHe collaterales , nbsp;nbsp;or dines Statuum à tempore vltimarti

turbarum,nomine Regis emanata,pro legiti-m'isac 'valid'is ha be but tir fiuofijùe débitasßr-tienturefißedlus, quoadbeneficia, di^nitates, officia, aut aliascjtiafitam res, ojtiafilent effe poteftatis ac difiofitionis or dinaris. tllorum, cfui tenh locum Gubernatord diet arum Rro-uinciarum: non atitem in fi,cjutii propriaper-fiona Regis refieruantur, aut fi qua fiaciafint contraturayPriuilegia, (fi Immunität esp a-trias,

Belg IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;26$

trins, tum ingentrAli quainparticuUri ,‘vd dtqui in illitts imuriamfeu detrintentumre-dundirint.

Parit er etiam quarumlihet 'vrbittm, ^aUo-rülocorii MagißratKs ,feu Oßiciatißtis fun-ciionibus deßituti, alia zgt;ia,acratione,quam iuris ordtne les^itimeferuato, aut alias contra. Priuileßa diltarum zirbium, autfriteror-dinarios, conßuetofq^ modos cumprimisrefli-tuentur,^ redintegrabuntur indignitates, ojficiaq, fiia,nec non ad eorum creationemfu-turis temportbus procedctHr,proHt oltm,^fient ex iuribus,moribtiSi^ priuUegijs ctiiuf^ Patria, p’rbis Loci decet, ne cut facia toU-rettirtniuria.

XVI.

^jtamp;concernunt Religionem, qua omni-btii Principibtts z/ereChriflianis iure debet ef fè commendatifima, haudpoteß Rex z/llate-ntsspraterire^quin z^eßigijsRegum CathoU-corum fuorumq^ jVfaierum inharendo,praci-piät,ac mandet inProuincijsfiis patrimonia-libus r et inert, feruariqtie Religionem Cat ho- 1 licam, Apofolicam, Roman am, ab omni atio nonfolum ibiderecept am, zreritm etiamßtb

L l qua,

Dl R. E B VS

^uaenrunde Prouinciarumßibditi olim tilt* toperefloruere,^tn lt;^ua tam dtHum Regem, ^uim c^terosJuosprAdeieJJoressoUm Riouin^ fÿs inauguratos-, mediant e ßlemni iureiu-rando in Principes fupremos ac naturales rt-teptos fuij^} notarié confiât, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i^uidemfit'

fradicîa Religio exclufia cjuatiis aliadibcréi pit àficé, ahfiijue'vllo impedimenta zbiuis lo-corum , per vniuerßts dit tones Belgicas poß hac tradetur exer cebit ur : prout et mm or-dines iam antea/eipfis inFnione generali prA diUamutub.,aejoiemniterebligarunt, E' diElo c^uoj, perpétua, ac litteris frec^uentihus Regt non minuspofi ,{juam ante turbosprA~ Jent es fiepafiuros, (J procurai uros addixout, ^(icut etiam iam pridem(crtpsere ad S. Ma-ùfiatem Imperialem : ’uj'queadeby e^ttodabfi ^uegraui nota,zit ne dicatur confufione, uni' uerfi fiat lts politici, baud pofiintin ret anti momenti proprijsßriptis uüa ex parte cost' trauenirti

xrii.

fifitod verb adHollandiam ej)- Zelandiam ^oppidum Rommel at tinet, difiofitioni PA' cificationts Gandenfis relincfuattir, it a tarnen t^Hodinterea temporis in ys eiuitatihus ae lo'

cis de*

Bklcicis. i66'

tu HBurtim Prouincitrum Reli^o Catholi-u Roman A reflituttur, in qutbus tempore {titraciatU4 tbidem exercitabatur.

XVIII.

lis 'verO} (jai oriadifunt exprouinciisi gust in prafentitraitatu comprehendunturdnRe-iigione CathoUca Romanaviuere noluerintt Regius Mandatarius^refpiciens adpr^Jèntem Statum Relgtt, concedet terminum efuatuor annorum computandorum à die publicatio-nupraßntu tra£iatus. Infra cjuem terminn ah omni coèrtione nbsp;nbsp;moltflia.,occafioneplaci-

torum Religionisßbi inf eren da, exemptiàquot; immunes trunt. Hifi cum confilio ordinum Belgti legitime ac débité in loco tuto, -vbi fitf-fragta libera e[fe cjueant,congregandorum,di~ £ius ta minus abbreuiatus fuerit. Potcrunt-cjue interim de Stattt fit o mat ure frcum deli^ ber are. ^^o termino elapfo, nifi ad diUam I Catholicam Romanam Religionem redie-rint, omnino e Belgii prouinci 'u recedere, (fr alio domicilium transferre ac quot;viuere tene~ antur. Preuifo tarnen, c^uodinterea temporia eiufrnodifùbditi, àfcandalis , ac rerumper-turbatione fludiosè abfttneant. fi^o cafi et-tam liberrimefruentur omnibus fis 'u bonis,

Li » tam

De r e b Vs

tAtn fnobilihffs e^uam immobilthm, iuribttsâ' clionibufi/ue. poterunt eaipfit^ualtacting Juerint etiam tilio transferrejèwvcndcrè'iAüt alienure pront eit 'videbitur. Imo dl hocam-pliu^ (fimodo bonaßia retineremalint) tt-am poternnt abjentes ad eorundem bonorum regimen ,adminißrationem, d^teccptionem in prouincijs fibi cligere ^aftores Catholicos , qualefcun^ volent. Ac prat erea toties, cjuoties voluertnt, adprouincias iterate redire, viSluri tarnen rittbua, ac moribusprißi-nis, dr vtperßönas Catholicos decet. Erit^j huiußemodi réditas acfacultas bona admini ßrandiperfe cuiltbet bonapidepermijfas ,ßa-tim at^ Paß oribus,officiât is, ac Maßflrati-bas locorum , adcjuoredire cupicnt,talis tn-tentio ac voluntas infinuata fucrit. Ex qua quidem Regali indulgentia, nulli non per qua manifeßum redditur, quodrex nihil minus, quam bonorum conßjcationes,ruinamdl‘per-niciem ßiorumfubditoruxn appctat-.multo au-temminus quodrigore fuperiorti P ladt or um ipfosperflringereconßituerit : ciim veletiam paratißimasßt, eaipß placita cum conßlio Ordinum ßatus, competenter temper are ac m o der ar i.

Aucio-

Bel Gl CI s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;267

• XIX.

Auront AS, (^obedtentiaRegi àfubdit'u ctî frimisreßituetiir^firuabitur, qualts meri-10 iuxta, prAßriptumDiuini dl“ bunt Ani iuris » nzc non priuilegiA, z/ßss, conßsetudines pA-tri AS efß debet, quAlißque oLimßeruAtA e^t, vt re^e nimirum adminißretur lußitiA ,ßubdi-ti regAntur in omni ratione, Aquitäte,quiete, amp;nbsp;obedient i A, idq^ Ad earnformAni,modum-que,quo facium eit Ab omni mcmoriA tAm de-funöti ImperAtorisCAroli V.eiußqueprxdeceß-forum, quAmetiAmÀ Regis tempore, ‘v/q^Ad hArum turbArum initiu, etiAm cum obJeruA-ttoneßuprA dtcJorum trA^tatuum ,fimul prAßntis. Sine cuiiss Au^oritAtis inßAurAtio-ne,Ac Çuhditorum obedienttA nequAquAm poß fibile est, poputum in z'nione, concordiA, reit Aq^ iHßitiA,qtaetc,Ac trAnquiUitAte mAnu-teneri,

• XX.

Supereflde GubernAculis generAlibus di-ÜArum Prouinc{Arum-,quArum occAßone Rex eliget Principem defiinguine, qui, quAue re-rum expericnttApollens hAbcAt dotes quA-litAtcs Ad eius generis Arduum munuscum pri mis necejßtrias, eßdequoßu quAßbditi iu-

Ll } ßAm

De k e b V s ßtm caufim fitUfn^iionisßnt hibituri. Ga* ber mbit Autem cum omni iußittA, ACfUitn^ te,pr£firtim ‘verbßcundum 'ußts, iura., ton-ßaetudines, ^^riuilegia dtéiarumProuiricia-rum y etiam comprehenfi hocpraßntia recon^ eiliationis Ediéio, quod tenebiturpromitttrt ^iurare.

XXL

^^d cuiui quidem Gubertiatorts general^ tnanns^ citra ’vlteriorem haßt ationem, plant ac intégré tradentur omnes,lt;ßßngula ciuita-tes, vrbes ßortaUtia, nbsp;nbsp;alia loca, qua ab'vna

alteräueparte,quocuHquetitulo aut pratexttt modotenentur, 'vna cum patrimonia adRc-^ gern pertinente, tormenttßquebellic'u, muvt^-tiontbus,commeatibtts,armis,(^nauihus: Vt nimirum ea loca,qua ab omni memoria praß-dium habuerunt conßlii Regit ßenatus ,ßue ConßUißitus, natur alibus Belgi'ts aßringea-dts iureiurando, quodultra antiqua (ß con-ßeta iuramenta Regi, t an quam eorum Prin-fipi naturalt, praß ar ißlita, hos Articulasfi-deliterßeruabunt, cußodtenda comrnittat,a-liafß. de Hits dißonat :ßcutißruitio Regis ,ß-ntul ß commodis,acßcuritatiprouinciarunt magis expedite arbitrabttur, eß alias pront fieri

Be LG IC I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;26S

ftri decet, fticiitmqtie fuit Ante mottts frti-fintef,

XXIL fermittentenihilominus Rege ( qui dent mere in huites reconciliationii^grAtium J ift quod hx^entts ex eiui PAtrintonio feu populi Jubßdiis deftmptum ef coUeSîum fuitid it a tolled um recept umq^ mAneAt Ahjq^ vlteriori perfecutione,feu vexAtione cuipiAm mortAli-um eAtentts inferendA. It a tAmen, 'ut in pofe-rum tb eiufnodi detentionibue, occupAtiont* bus dsquot; telleen def fl At ur.

XXIII,

PAcifcAtione GAndAuenfi, rnione ffnerA-li ^tAtuumfeutA,^ Edi£toperpetuo Bruxet-lenfifoprÀ Ab initiopoßtisfAtuis, Ordines StA tuum renunciAbunt aU'u omnibusfoederibttty pAcftStmutuiffl^fl^onfonibus contrAUu, oma' fone ditiorum tumultuum t tAm intra,quA)» extrA ProuincioA.

XXII11.

Comprehendetur hoc trA^Atu Reginu An^ gltA, DuxAndegAuenfls. De cat er it concer-nentib.expeditione, ConfirmAtionem,public (Ationem,perpetuAm^, lt;dr firm Am obfiruAtit item huiui PAcificAtionis pofleu Agendum

Ll Af erii

De rebvs ertt,cùm omniafucrint concordât a lycondti-Ja. Datum Colonie dieiS.Iul.isyç.

Parmenßs interim exteros Tjndh^^ i. Nou. milites dimittit, praßrtimLouanioHifpa-nos Italos, Hannonienfesz/ero ^Jui, ne tfßpfomiJiiontbu'S deeffèviderentur in locum drmißorum aliosfubftituunt ,patris!. milites, quorum quidam ante, ij.Nouemb. quidam foil, !lt;}. Nouemb. noclu ing^-ediuntur Loua-nium .Expeclabatur interea etiam per Regem ipfinnfacienda rati feat lo,quo ad Articulas ab Hannonienfium cr Arthefienfium prouineijs, nlqfq^ Ciuitatibus accept at os, quosadfertbere •velideo necejfariumpntaui, quodhorum nomine Malecontenti, quos zaocant,fiue Regij, contra pacem det eßat es rehquosflat us fe bellum non iniuria pro pace reflituenda fibt pol-licentur ati^perfuadent. Sunt an tern Articu-lorum Condit tones or dine tales.

I,