Meer informatie over de collectie is beschikbaar op: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732

Wegens onderzoek aan deze collectie is bij deze boeken ook de volledige buitenkant gescand. De hierna volgende scans zijn in volgorde waarop ze getoond worden:

More information on this collection is available at: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732

Due to research concerning this collection the outside of these books has been scanned in full. The following scans are, in order of appearance:

CHRISTVS AD APOSTOLOS* QÂ«i uos dudit me audit, Ã§r qui uos Jpernit me JperÂ« nit.

;ienniumnunc e/i,qudndo peflis te \ioflrdm grdifdbdtur ciuitdtÃª. Tune dliÃ¶ noflrdSekiild migrdbdt,nMn* Ãmui tiero Doilor Mdrtinus LÂ«-Â» therus cr' fgJ bic,propter ntdndd* turn nobii fdcrd:priedicdtionis offiÂ» cmm,Kdnferuitt quoq; fexdgintdfirÃ¨fcholdflici duÂ» ditores,ut interim Lutherum conciottdntem et fdcrd pricle^ntem dudirent, quibtis ut fgp quoq^ foldtio ejjc poIJcm, contrd tot fcdnddld^dduerfui fdlutdrent ChriÃi doilrindm infur^ntid, cÂ£pi uice ordindrU leflionis mcÂ£,trdcb,rc priorem Sdnfh Pduli Epijlo* Idm dd Corinthios fcriptdm,copiopus dutem prima quddtuor cdpitd de fdpientid or iujUtid dei contrdÃ pientidm er iuÃtidm nwndi, CT dedutoritdte fdcrie fcriptura et dodrinne Apoflolica in Apoftolicd Chri (fi eccleÃd.

AuÃiÃim contrd omnem omnium honunum duto= De dU ritdtcm,quÂ£ nititur dduerÃts mdnififltim dei uerbum torita Cr ChripidnÂ£ fideifynceritdtem,cum Pdiilo dicere. teuer* Etidm Ã AnÃ¿;[us Ã¨ coelo dliud eudn^lizct,prÃªter id bi dei quod db ApoÃolis eudng^li^dtum eRâÃt Anathand, cr fdn ey cum lodnne, Qupddudiflis db initio in uoilsper dloru fMncdtÃtd mtnebitii in Pdtre etfilio,dudiflis dUtem dodb^

rcpromiÃioitcin.ijMm ipfe poUicitut csl nobis, uitdin xtcrnAm.Qm noddduxerithÃ¤ncdoÃ¤ritu,in,ne Aue ei dixcritis,tie(i^ Ãufcipidtis iUam in domum ueflrdmÂ» QÃ¼i nondiligitme,ditChrift!is,non ferudt fcrmoneS ineos,Ã'ufirdcolni:t me docentes doÃ®lrinds zf- nwitÂ« ddtd bominum.

Sed dis,Veteres do^res multd bond ÃcripÃeruitt^ propter quod oportebatpotius eorum crrorcs tpÃs condoadre, qudm itd nunc rurÃum publicis Ãcria ptis inuulgire.Refpondeo.I^on poteflfieri ut nos inÂ» unl^mM eorum crrores, quorum libri plus funt ina uulgiti qudm noftrd fcriptd, nifi indiare fit inuub gire,id quod non nrgÂ». Verum ut indicemus errores, nen fit libidine fenticndi contrd ueteres,fed potius neccjj'itdte defindend^ fitlutis nojlrte contr.1 EUdngta ti/ dduerfdrios,qui ueterum errorc,fi qudndoq; dlia quis eH,qudfi fitnÃ©b dliqud. dutoritate Chriftwm con= culatrc nitimtiir,prtelhntes egregic luposfub ifiis ouium fiinikirum ueftimcntis. Kic fcilicet non debca mus cldntdre fitbeffe frdudem,ubi uidemus Idqueos er nwrtem dmmdbus pdrdri f

Sdnbli doÃ©hres fc errajje er errdre pofie fiepe confifii fiunt,e}' dlij dliorum crrores qudndo excufita re non potuerunt,dutoritdte uerbi dei ddmnAuerunt, er quiequid docuerunt er ftdtueruttt,uerbo dei cona firmurc uolucrunt, id quod nemo qui eoruficriptd uis dit,ne^re potefl. Si ipfiorum dutoritds apud nos mda gnd, efle debet,Cur no licet nobts eisdem ieififlere uea fligiifi

ffigiti Æ Au^fÃ®iniis fuos crrorcs cretro in lihrii re^ traihtiontvm confiffiti c^l. Idi nt damnAuit ctiam erÂ» rorcm eruditilfimi ntArtyris Cypriani et onmitim EÂ« pifcoporu eiin,(jui error ubi multos diu fednxerutf pojkit in alio concilia CarthagiiienÃ ex uerbo dei damnAtus eft.

quot;E^feio cr credo,admonente ctidm PduloEpke, ij.EccleÃam Chrifti cjÃe adiÃcutdm fuper finidamenÂ» turn Apoflolorum Prophetdrtim,ipfo fummo dn* gildri Idpidc Chri/fo ]hcfu,in tjuo gutecunÃ©i^ firuÃ©htÂ» rd codgmentutur, cd creÃit in tcniplumÃhflum in domino. Pro hoc fitnddmento ucl ex hoc Ãindatnento Apoflolorum cr Prophctjrum, quicquid fcripÃcrunt fdnÃ l Epifeopi cr pij ecclcÃ.irum dcdhres,Ãfcipio

iteneror. Amo iÃ¼orum laborcs, Ã¶' libenter leg) fcriptd.bion pldcent mihitdlium cortcmptorcs. Con trd uero flinddmtntum hoc Apoflolorum cr PropheÂ» tarum,nulljm fufctpio dutorit:dÃ« ,nedngcli(dm quiÂ» dem,ut diite diÂ£htm,fcd ebmo cum Efaii Ã§r todnne Edptiflu, cuiw ilUc clamor in deferto deflribilur. O mnis aro fanum omnis glorid dus qudfl flos fx ni etc.'verbumautem domimftdbitinxtcrnum.

Scripferunt illi fdnitilÃmc contra Pcldgianos pro grdtid dei, contra alios Eticreticos de fdnÃ©h cr inÂ» diuiduA trimtatc, et de duabus naturis in uno Chriflo domino noflro, qua: qui non amplcilitur ÃtAnatheÂ» ma. Hae de fide noft(d traÃ©ktd fuiu etiam Ã§y crÃ©dit ta in concilijs Ã¿:neralibKs,de ^atid in concilia Ã¼Ã i* Ã® leuitano.

PR AE FA TI o. ieuitdgt;io,reliqiM in alijs concilÃ¼s que nonfÃ¹crunt Ar rhidna,. Hitc crgi quÂ£fidci noftrÃ¦ funtÃue fcripfÃ¨^ rint doihrcs Ãue in concilijs ^neraltbns deÂ» fiiifu Ãiu, nMneiu in istcriium, noit quid hominum funt i}iue/!tJ,fcd quid, deifuitt ucrbd,quie ChriflidnA fides non dgnoÃccre non potefl, Hiec aitholici pdtres contrd HÂ£reticos,pro /ud fide,cxucrbo dei conftlJi funt zy defÃ¨nderunt, pofleris ex ucrbo dei com^ menddtd. uoluerunt.

CiUd: dutem in concilifi funtflututd mere hunund fiuc humdiide trdditionesÃd eA quÂ£ fine uerbo dei jh tutdfunt,dut quÂ£ contrd mdnififtum dciuerbumxx fyncerainCbriftum fidcirdtionem permanerc noir poffunt.Ã¼dmChriftui dicit. Omnis pidntdtio qudm non pldntduit pdter meus crddiaibitur.Vnus cA jndgi fier ueftcr Chrifins,et Oucs melt;e uoccm tncd dudiunt. PrÂ£diate Etidn^linm omni crcdturÂ£.Docetc cos fer Udrc quecunqi prÂ£ccpi uobis.Spiritus fdnihis cu uenerit teftimoniuni perhibcbit DE ME. cruos AÂ» poÃoli teflimoniutn perhibebitis de me,quid db initio mecum cfiis. Quiuos dudit medudit,cf quiuosj^er nit meÃicrnitetc. Ettrdditionesfeipfds deÃruunt, contrdrid enim in diuerfis concilijs fla,tuuntur,zr dlid dlid dbroamp;nt.

QÃ¿id quÂ£/o tdndcm uenit concilijs in inentcm,ut eontrd libertdtem confcientidrum confirtnsrent no* bis doArinds ddmoniorimi quÂ£ rdtio hic hdbebdtur fidei CbriÃidnte^ Hon uidcrunt ntdnifijlAm jÃiritut

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdiiAi

'PRAEFATIO -fdnfH 'm Pdulo Prophetidm,de hominibui d. fidc deÂ» ficicntibu^,lc^ rcliqiu fdtis horrcndA,ut uidedf 'm quos crrores fub twmitie pdtrum fcduSh fuiTius^

Jeiunid nemo ChriÃidtiorum iudiat cfjÃ¨ maid,fed leges ieiumorwn fuitt dodlritiie ddmomoru.Uds priÂ» mus tulit impqjji'miif iÃ¼e nebula Nlontdnusfub nantiÂ» ne Ãstritits fdn(h,ut notum e^l omnibus,qui legunt Pufebij Hijkriam ecclepafliiaim li.f.Cdpi.j?. eum auteni noflri idles le^s coiiflrmdnt,plenArid ut diunt dutoritdte, tunc e^ mtrd fdn^Htds Chri/hdn^ ec^i cleflÂ£ decor,fed Pdulus cldWAt dodlrintu efle dccinoÂ» niorum,'m Hypocrifl loquctitium mendacium etc.

Similiter Cf ctclibdtum nemo ddmndtflflt purui cor dm deo, et non iUorum qui 'm Hypocrifl loquunÂ» tur menddeium quemddmodum Pdulus de uirgine diÂ» cit,ut flt fdn^ corporc cr j^iritu, Multortim dutem clcricorum ciclibatum, impurum effe ctidnt Epifeopi quiflutueruiH,contra feipfos con/efli fuM, cr tarnen cmendatum noluirunt fed obflinatc perrexÂ» crunc,ne apud nos nunc uiderctur Ifiritus fandus, qui hoc 'm Paulo prcdixerat,nientituf.Sic autem con flflifuiK. Ham ubi piimum fufeeptus crat cMatits, in poflerioribus concilias perpÃ©tua cd querela, conÂ» temni C2iflitdtem,fandaia fcortdtionum eccleflteobijÂ» ci per nobililflma membra id ed clericos ze.Et quan do fine flimilia effe non potucrum,non permiferunt Hoflta mi'S fiimiliaves famiinas ,nifl matrem,auiam,

Sed nt uidcas fruihim doilrinÂ£ d^moniorum Ãue truditiorMm hunuturum, in has quoij; ftemiiiAiÃc^ Icrate Ã§y tnrpitcr pccattvm c/l Ã aÃiijÃmU illii clc^ ricis,itautBriicarcnÃ concilium tertium cogÃ¨re^ tur his uerbis flatuerc. QudnquÃ antiqud anonn in* Ibtutio.de huiuÃnodi pricfumptiotw dbfolutas et tnub tipliccs difciplinds atq; mflitutioncs Â£diderit,nos tdmen breuitdtis cduÃd. omnem Ãrnicundi ocaÃonem cupientes duÃrrc, id omnimodd Ãincimus dutoritdte tenendum,ut iiulltts fdcerdotum,Ãuc quisq^ de clcrot dbsq; bonejio Ã§y competenti teÃimonio, excepta fold tnatre^cum quibuslibet fietninis fecrete fe priefumat ddiumgere, Ã§y non folum cum extrdneis mulieribus, fed cum ipÃs etidm fororibusucl propinquis ,ne li= centid fororum uel propinqudrum mulicrum quis^ foltisÃmilidriorhdbcdtur dd perpetrdndum fcelus. Huius erQ) praceptionis transgreÃor fex menÃbiu fe noucrit plt;enitcntiÂ£ legibus Ãtbidcere. HÂ£c illic. An non tandem pudet nos horum Æ quis non uidet nite ex his dilatata pomeria Sodomorum^

Nonne erdffa crat impietas, c^fub Ipecie fanBitd-tis feparabant ey prohibebdttt presbyteros a fuis, quas iure duxerdnt,uxoribus, Ã§y uxores cÅgerunt perpetuo a fuis maritis continere,quod cum in occul to quiddm non feruabdKt,cldmatum eii,fanÃ©la contai mitMrifacerdotdlia Æ Pojka etiim ante quadrinffn:* tos an*

tos dnnos,cddem uiolentid,inGcrnMnid,f)resbyteri J fuis uxoribiis dbdbli funt ne effÃ¨mus itdlis fdiibhorcs.

Sdnifh, fit er^ nobis Ã§y Â£tcrr.d uerbi dei dutori* tds, Gfhdncctidm uenerenuir in fdnihs do^krihus ct ecclefiÂ£ Chrifli nÃ¹niflris,At contra dei uerhu nuU lum iur amentum,nuÃ¼um uotum, nulla ne anfflia qui dem nos li^t autorit as,torr cant nos ucl fiuÃ©lus infi^ lt;lelitatis,quos mamfijio uidemus pullula fie ex dodri^ nis da:moniorum,in Hypocrifi,td cdfub fijccte fan* ihtatis,loqueritiummcndatium,

Contrahtecigiturfacra:dodrinÂ£ fandala a^re nolui, quando autoritatcin dei, contra autoritatem bominum, in hoc libro prediaui ,fandttati autent dodorum nihil derogitum uolui,tcfiis ed mihi deus, Cf hic liber meus hoc per fc fitebitur.

Ã¼am quid ficias hodie malignis homimbus, qui non folum obtrudunt nobis fan^rum crrorc5,fed ctiam fua mcdacia fub nomine coru,talia enim audent etiam indodie plebecuhe fub nomine doÃorum ecclca filt;eobtruderc,qult;Â£ ipfinunquamnc cogitarutu qui* dem,ut quando Papijhe clamant laicos non debere a* licem domini bibere, fed potius debere crederc Ã§y feruare, quetnadmodum fandi ecclefite doÃ©hres Ã§y docuerunt cy feruaucrunt. Taies clamatorcs,fi igno rant dodores ecclefiÂ£ ne cogitafie quidem de pro* hibitione alicis,fed tradidifje omnibus alicemfe* cundum ChriÃi infiitutionem,funt fiupidi Ã§y bruti f afim^

Mtem(eiunt/utu impudentes nebulones, qui non uerentur ruq; deum ojjÃ¨ndere,neÃ©ii homines fedu^ cere. Simili er impietutate er impudentia primum hborubdnt Sucramenturij, audentes ajferere^ quod quot;nbsp;omnis ucteres fcriptores fenÃjjent cit ip/ts,h0c eA, negiffent facram Chrifti de Sacrumento inlliftiitio^i nem.

Dominus nofler ihefus ChriÃus ddÃt nobis per=gt; ftetuo fuo Ipiritu, ut nuineamus in fimplici ipÃuf uerbo er fide ,dd uitdm etern((m,hucreÃgt;icit hie meus libellus in quatuor api ta pria* rd prions Epiflolte ad Corinthios, feriptus in reliqua enm huiut

Epi/bU hic nihil feriÂ» ptu eil,prÃªter ar^* mentum totitts E* ptflolÂ£ quod fequitur.

H Ane Epi/blam fgj Â»Â« duÃ¢i p^rtef nen itteotn^ mgt;dc mfrÃ¼or,docendi gfdtid diuido. Vrio!! Prior rem Ãcio qua prioribut qudtuor CApitibtu co p tinctur. Hic tnorc fuo uere ApoÃolico primtmt id= lt;nbsp;J cit fÃ¹nddjneiitiim Chriflum,quem dit nobii d dco pd= Æ tre /Ã Â£Ã®um ut fit iwftrd fdpientid,, iuflicid,fdn^Ãââ (dtio Ã§yquot; redemptio.Quibuf uerbis dum Chriflo om^ ttid tribuit, quid hotninibut quafo rclinquit tup fd^ picntidm udnam td cil piilticiam cr in/dniim, rup tufÃ¼ciant fÃ lfdm id cfi peccutum f deinde ctidm nuU Idm fiinbhficdtionem utcumq^fiii^nt fibi cultum dei, fed mores potius corruptos mentis dtq; corporis immundicidm,ut tdcedm quod redemptionis uoaibu lo mdnififiim heminum ddmndtionem exprcjfirit. Sine hocfiinddmento fiuftrd Â£dipaucris,qucntddmoÂ» dum dudies Cdpite.^.

Porro peculidriter hic Chrifium fiib nomine fd=â pientia proponit,quid Corinthiorum quiddm et fir* te multi de fdpientid fibifiilfo pldcebdnt,itd ut con-temnerent ueros Apojblos qudfi incruditos, etidin fuum Pdulum per quem Eudngelium dcceperdnt, pra pfeuddpofiolis quos cruditores et fdpientiores iudiaibdnt,per hos dernum fe fdpicntcs fiÃ©hs gloria bdntur.His dcelarat Chrijhdnorum unicum ejfcfa^ pientidm Cbriftum, in quo fitnt omnes thefiiuri fd^ pientia CT feientia rcconditi,fine quofiulticid rÃ quicquid

IN EPISTOLAM AD CORIN. duicquid ratio approbauerit guaÃ fapientiÃimum c# janbhÃimum. Quiduero fcntiendum de miniÃrisqui banc Ãdpientiam docent,qui doceant et quo loco hendiÃnt, tertio GT quarto capite indiat.

Sed uidc intÃ©rim conÃlium Pauli,dum iÃum ors dinemferuat docendi Chrifli. Seibs diuiÃ erant Cos rinthij per pfeudapoflulos abÃtnte Paulo,et contenu tionibus,ut fitÃaborabant, dum quisq^ alijsper Ãta quÂ£ ÃtÃceperatÃeÃe prieÃrebat.lios ad unÃ¤ illamÃis pieiitiam ChriÃum rcuoÃtt, cuius crux cy Ãidticia eudeuauit Ãapientiam mundi,tn quo mÃ umti fiieris mus Ã-uflra nobis aliquid uidemur. Quid enim er apud noshodieÃe{hsÃcit,niÃ quad mntentionibus potiusÃ:ruimus,dumuerbum Chrifli atey adeo ipÃt ChriflusCnameo pergit Satan) nobis fliilticiauia deturfHoc autein Ãe conÃlio Ãeriberc de uera fapis entia,claris uerbis ipÃc prodit primo capite er quay to,ne per pfeudapojiolos uana fapientilt;e Ãieciefcs dufuntur.

Dum uero hac ex Paulo narro,Ãre nofiri tepos ris hiftoriam deferipÃ, qui 'mteÃ¼igit mteÃ¼i^t, qui ignorÃ¢t ignoret. Atq^ hiec haiknus de priori,ut dixi Altes buius EpijiolÃ¦ parte.

ra Peliqua pars, quam a capite quinto incipio, pars dÃ©clarÃ¢t quam horrendi evrores, quam etiam Epiflo paulat'tm detclkinda uitia fequantur,ubi a flapientio. lÂ£. euangelij deficerimus ad noftram fapicntiam,abus tentesfeientia uerbi cregregqsdonii nobisadeo

ARGVMENTVM tolliitis,ut trahÃ¤mtis poft nos difcipulorUM nudtititÂ» dinem, amp;nbsp;ftiuedmus feÃ ns.

Quid cnim fani dpnd Corinthiorum feikirios re^ liquum ent, apud cjuosdpftt curnis refturreiho idm ucnebatur 'm dubium f An non ibi Chriftus peric^ rdt et ntio tocins Chriftidniftnii Abutebdntur uer=â bo dei,dbutebdntur fdcrdtnentis, nuUd ent ehdri^ tdSjquodjebiisferucbdnt omnid (piisq^ (ids donis dli^s(efte preftrebdt,etidm 'in ciuilibus moribuspec^^ (dbdnt,itd ut mulieres eorwm non ueldtlt;e in concio^ nem impudentcr uenirent, timorÃ© dei dbieÃ³}o,^udft idm omnid licerent,ne diftilicerent ^ntibus dd deemo niorwm (dcrd ibdnt iUic edentes, Eudn^Uj prxdia^ toribus nihil ddbdnt undeuiucre eis liccret,nihil ue rebdntur eontrd chdritdtem cdercidolis immoldtd cumfainddlo infinnorum fi-dtrum. Alif qudft licite fcortdbdntur,multi non Chriftidne contendebdnt de rebus fuis 'm iudicio,Gr 'miurid o'ji-dude non uerc-bdntur peccdre in (rdtres, inuentus etidm cÃ¼ qui duxerdt in uxorem fudm noucrcuin, qudlis fcortdtio ne inter gentes quidem probdtur ,hixc dutÃ« quÂ£ dixi Hide d .if.ap.retrogrddo ordine usq^ dd cdput.f.

VndeiUishÂ£c omnid ? rcliÃ«bn fdpientid gt f m* plicitdte quÂ£ edl in Chrifto,cx libertdte ftyiritusÃcc rdiuftbi libertdtcm arnis, qud(i ip(is idm omnid li-Cerent etidm eontrd dcum,etidm eontrd proximum, tltiemAdmodum hodtefcrÃ¨ Eudngelio abutuntur, dlif

dUj dd cKpiditates fuM, dlij dd opmiones fuds et fe^ dtis confirmdnddf,ut tune dpudCorinthioi,unde ne^ ce/JÃ¨ cÃ fcijui printum non uulgircm dti contein ptum, deinde utcimci; dd tempuf dliud Ãmuletur, uitid inÃgnid o' mores corruptiÃimos .His tnelius Ãiiffet uidm ucritdtis non nouijp: niÃreÃpiÃaint. Si enim ^ntes trddidit deus primum in reprobum Ãen^ fum,deinde in pdÃiones iSds ignotniniÃ¦,ut fcribitur Romd. j. ([uid mirum Ã o hiÃJdbÃ¼cidntur d deo qui Chriflwmconculatnt^ruÃ reÃpijiuntqudmprio mum dgnofcentes errorem O' condemndntes Æ

FWered fiterunt dpud Corinthios qui nonddÃÂ» tiiflrdtn ut priores itli de quibus diximusÃed nimis dd dexterdm tendebdnt. Sdtdn enim non permittit incedere.uid regid,Ãierumt dutem iUiquiperfu^ perfHtionem o'^eciem fdnHitdtis inceperwnt non reiie fentirede coniugio,ubi uidebant ApoÃolum fusim Pdulum db uxore dbflinere, qudÃ quod Pdulo datum erat,eÃet omnibus ChriÃianis datum, qudÃ fcilicct eÃet in pateflute noflrd,quod Ãne dubio e^l donum dei non omnibus Chrifiianis datum, Ã¯ta tum quoq; cteperunt appetÃ¨rÃ§ doUrina dÂ£moniorum de caelibdtu,quds hic Paulus cap.7. uoat laqucum.

Htec omnid uero intellige per Synecdochen, Mut ti enim Corinthiorum tdles erdnt,non tarnen omnes, btdm dd quofdam pertinet laus O' commenddtio qud eos qudjtdoq^ commendat,

irÃ® EPISTOLAM AD CORIN. igitur 'm hac fecunda Epiflohe parte uaria traifdiui tur,de quibus Paulo ucl fcriptum erat ut mdiait ca, y, Ucl alioqui narratum^

Sccuiidufjcap.Ã¨. quod Chrifiiani turn debent pra fe contendere iudicio aut miuriam Ãcere fed potiut firre.

Tcrtim codem capite, quod fcortari non licctf uiolatur en'm fcortdtione templum J^irituifanili quod eil corpm noflrum.

Quartui.cap.7'. de coniugio^quod qni fe non con tinent nubant m domino,M.elius cA cnim nubcrc qui uri.

Quintiii.cap.s. ne libertate noflra abutamur con tra charitatcm,dum fcilicet non hdbemui reflpeÃ©hm inflrnÃ¹oris fl-atris qui cA quidem difcipulm Euan fflij fed nondum plenc fuam libertatem mteUigit.

Scxtut.cap.').dc iureprtediattorum,quod eis de* betur uiÃ¢us, Paulm tarnen hoc iure apud Corina thios non eA ufm zc.

Septimm cap.jo.grauis ddmonitio,nc prÂ£fumant et flant contemptores ideo quod mffntibui donis ct benefleijs flnt a deo honorati. Nam pcrire rurfum poflitnt ut olim hebrÂ£i 'm deferto,quibm tarnen ma flgnia benefleia zx in toto mando predianda con* ti^rant.Kaxime ueroterret ne ad menfam idcloa Tum accÃ©dant,qui 'm menfa domini particept folent

Oihitus eodem capitc,rurfu/m dclibertdte edertâ digucmcang; cibum.Vbiuidcre licct noflrorÃ¯i ticidm,qud!ido Paulus affÃ¨ritrtidm cibum diemoni^ bus immolatum non reddcre immundam confcicntii Chrifliani hominis cumgratiarum aphone edentis. Omnia enim musida mumdis zc.

lionus.cap.u.de ciuili honeflitc fcruanda a ui* ris era jnulieribus quando in concionom conue* niunt.

Dccimus .codem capitc,grduis increpatio ct coÂ» mindtio iudicij dei,ne per^nt feiias frccrc er alios contemnere ubi ad(acramcntim unitatis conueniÂ» iimt,id ad communionem corporis er fanguinis domini.

Vndecimus.cap.ji-.c^uod egregijs donis ijue nobis fcorfum ddntur, non fimus alioruwi lt;]ui ea non haÂ» betft domini jcd ferui,fcd Adam nojkr ferpentisueÂ» neno inÃihis hoc peruertit in noflri er aliorum damnatiomcin.

Ouodccimus.cdp.js. quod iÃ¼d inflgnid dona noÂ» bis nihil profluit ad falutcm flne charitate, cjnf fl non adflt, certum cfl er fidem abeffe in Chriflunt unde illd producitur.

Decimus tcrtius.cap.i^.quod prefer charitatem, inter reliqua dona qua non omnibus obutniunt preÂ» firendaflt Prophetiafld Ã« donit interpretandi Jeri* pturas er docendi ex uerbo dei in fleripturis nobis

quot; â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reliiÃ®o.

f'A-'â¢Ml '-Oâ

relink),qua dono eccleÃd adificutur.Atqi ibidem eJt frimitur, qm hac dono ÃtÃ¼tendum.

In fine adijeit de eleenwfiynd in pduperes fanÃ¢os erogdndd, zrquedam fimiliarid, quemddmoduin foa let non nunquam in alqs epiflolis,

bitÂ» l)W gt;gt;3tl !|5Â».J

JW W -J'1

gt;Â«C

tÂ»n

Mimmur ucro quod Pdulus tdm pertindciter perdurdttit,non derclinquensCorinthios neq^ dejic= runs de cis^utcuq; uideret fie contÃ«ni et eos dd pfieu^ dodpoflolos defici(fie,ut non dicdm quod ciuitAsipfid ' erdtluxuer diuitijs perditd^ut fitubi tdlid empo^ ridfiutit,Sed mirdri ccÃdnjus,quid Ail. js. legimus Pdulumhoc uerbum ChrilHde Corintho hdbuiffe, Populus cil mihi multus in hdc ciuitate. Hoc uerbo exercebdtur Pduli fides,dum fi^pe omiax dpparebdnt deÃ)crdtd,ld quod dico,ne cr nos deÂ» fiiercmus de tdlibus ciuitdtibus, Ã qudndo con tikrit eis Pudn^lium pr^ediari. Niwt nos non uidcamus, tdmen tterbum dei udcitum dd den redire non potefi,ut

A V L V S ffc.SiwjÂ« mmÃ©pricpoe nit et Apofloldtui fui uoationÃ« ia^ 3 Hat contra pfeudoapofloloifUt Co^ ri nthij certi fmt fc uerbum dei ex J Paulo dudire,ex iÃ¼ii uero errores Gquot; feduHioncm,fecuudum iUud ChriÃi .Qui uos au^ dit me audit,Gquot; (pti uos ]}gt;ernit me eruit, cr illud Ioannis. NoÃ® ex deo fttmts, tjui nouit deum audit nos,qui non eH ex deo non audit nos,per hoc cogno^ fcimuiÃiiritum ueritatis Cf Ã^iritum erroris, Ip/Ã® e mundo funt, ideo e' mundo loquuntur,G mundui eos audit,id eH:,fub Jfecie uerbi dei inducunt Hterea fes,dum plauÃbilia Gquot; coram rations humana fpca ciofa docÃ«t,tta G Chrifhis dicit. Oues melt;e uocem meam audiuin,alicnum non audiunt,Quiante me ueÂ» nerunt fires fierunt G latrones,fed non audierunt eos oues.Sccuri er^Ãmus, nemo pÃ©rit niÃ filius per ditionis,Oues ChrijHÃitim agnofeunt uocem paÃo=i rts G Apofloli,alii etiam audientes non i/nteÃ¼igunt neq^poffunt non fequi feduHorcm, Non dubitauit Paulus fusim nomen manfurwm , fecundum iÃud,ln memoria tcterna erit iuÃus, liÃ¯orum autÃ« paulo poH cMnignominiaabolendum,utcunq; ad tempus glo^ rifieatum,fecundum itlud Pfal .lt;). Perijt memoria coÂ» riim cum ipÃs.

APOSTOLV S ihefu Chrifli. NoÂ« dZiKrf nuncians quam lhefum, Ghwic ChriÃitm,autnon aliud

PER bencphcitum dei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J

Coifortem dignatur cum ipfe tarnen fcribat, contra noflram fupcrbiam,lt;jut gloriamur etiam tmpudcn= Con^ ter de alienif laboribuf quafi noftrii. Sine dubio fors U hic SÃflhcnes magnam habutt apud Corinthios au- bans thoritatem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ho

Si non fumus fanffi nifr uo(atione,damnati certe funt cH Cut Kofrri conatifs CTc,

Non inuoant cjui non credunt Roin.yo. BÂ£cuerbd Ãciunt ut non foluin Corinthiorum frt hiec Epiflola, fed etiam noflra,Id quad etiam fequentia ita dicunt. ÆÆ In qumis loco uelfuo uel noftro, Item ubi^ unam efre ecclefiam dei etc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vna

Aduerte hic quod freut muoamus nomen dei,ita er in-Mcamus nomen domini noftri thefu ChriJH. lo.fi^-r.vt omnes honorent frlium, freut honorant er pa= ^hri* trem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr ttoÂ»

^tio. GRATIAS AGO. A grdtuUt{one,ut fere ubtg; in Epi/hlisJuii incipit,ut quÂ£ fit eitu folicitu=i do crga ecclc/idf omncs decluret,mente ucre apj/h lien epifcopali,Ãtnul ut perfuadeat alijs qudnti Ijicc grdtid habenda ft,de qud ipfeubiq^ tdntds gra^ tias agit,ut eSquot; fuo excmplo cos prouocet,ne tanta gratia fint ingrati, nihil enim reddere licet-pro tantii benefieijs Ã deo perChriftum acceptis,prater gX^tiarum aÃ¤ioncmÂ»

funt,quinon agnofeuntÃ quibuipeccas ti gra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reuclatum Euangelium crepti fint

tig ZA quid per Chriflum acccperint.Ui/ poÃea frcile eepta fectaf,fcqimntur pfeudapollDlos,nouis gau dent dofirinis,ut acciderat Galatis Corinthqs^ Bij admonentur his uerbis infi-a cap.An nefeitis iniufli regni dei hareditatÃ« non cofequenturi Nf er^ rctis,neq; fi:ortatorcs,neq; cultores fitTwlacrorUf neq; adulteri,neq; molles,neq; qui concumbusit nwa ââ fcuUs ,neq;/Ã¹res,neq; auari, neq^ cbriofi,neq-, male=3 â dici,neq; rapaces regni dei hareditatem accipientt Atq^ huiusmodi eratis,fcd abluti eftis,fed fanfiifica^Â« ti efiis,fed iuflificati cfiis,per nomen domini ihefu et ' pcrÃgt;iritum dei noftri. Et .cap. Scitis quod pn* tesfÃ¹ijlis,Gr adfitnulacra muta utcunq^ ducebamb ni fequentes. Abfq- tâmore deihodic omnia agimus, qua deus fuo uerbo damnat, Ã§r Chrifliano nomine ftos tegimus^etvm tarnen Chrilfiani fint qui expeÃ¼Ã t

reueldtionÃ« domini noftri ihel'uChrifti,ut infrd diciÂ» ' tur.Hij foli in tinwrc dei dgimt, ut in fdnd dodrinA pernidncdnt, nimqudm ccjjdntes grdtidi dgeredc grdtid dei reueldtd/ecundum Pfalmum,Beiiediain dotninu/M in omni tempore z^c.

Dicit,ut Corinthifs duÃrdt fuperciliu, dui dc doiiK Udrij^, de fdpientid, de eloquentid. (ludp fuis tume= â bdnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\

ContrdmeritumucftrÃ¼, utinfrd.cdp.^.Quid hdbcs . quodnon dccepifli f Quad ft etidmdccepifii quid gloridris quaÃ non dcccperis Æ

PER IHE S VM CHRISTVM. pf, Ecccmfr(Ã¯Â«)MK6yb-Â«m,Â»K'(fÃ¼torfm noflrum, ponti= ihefiL ficemnoflrum, infrd.Qui flÃ³bts ed nobis d deo fd^ pientidfluflicid, fdnÃ«Hficdtio, redcmptio.

QuÂ£ efl iÃ¼d Grdtid Dei de qud grdtids dgitf lt;\yOD inquit,m oni re ditdti eflis,fedpcr ipfum, ne quid uobis drrogctis,ne refl)icidtis in doÃ«hres ue= Doce flros Quid ueroe^quoddicit.In omni re ? LIcmpe ft crr inquit,In omni fermone,id eÃ¼ ,priediÃttione Eudn= derc fflijiG'in omni cognitione,fcilicctIfiritudli, quÂ£ funt eÃ¼fldes. Atq; itd hic Pdulus diuitids iflas Corinthi= mdxiâ orum in duobus comprchendi dicit, dltero, quod me^ poffunt docere ZX eloqui mdgndlid dei flue uici^ iudn^lium Chrifli,dltero quod hiecipfdpcrflgt;iri= eccle

tum fidci habcnt experts er cognitd,non pofjunt hominibuf mdiorcs diuitii coiitmgcrc,de quibu^ .i. Cor.s.Noflis grdtidm domini noÃri ihcfu Chri/b, quod propter uospdttper Ãihts fit cum effet diuet, utuos illtuf pdupertdte ditefeeretis. Per dlterum^ id eSl,poflremum fdlui fugt;KUi,pcr illud uero coiuer* tuntur inÃdeles er ^difiatur eccleftd,ut non dicdm Ã¼uod etidm noftrdm confeÃionem continet. Vbi uero fermo Ãnc cognitione Ãerit,VLypocriÃs eit, et tdn* dem non poteÃ non deÃnere m errores.

Hoc ddfuperiord reldtum, ut indicdt ErdÃnuf, ÃgniÃcdt iÃ¼ii rebufÃd eil Ãrmone er cognitione, (ut in Pfdl,Credidi propter ^uod locutns fum) con^ Ãrmdtum m Corinthios teÃimonium lhefu ChriÃÃd

ddE= piÃo. Id.

eil priedicdtionem,(lUit tcflificdturÃue predicdt de IJlini= ^^riÃo.ConÃmtdtum inlt;juit,id eil, perfudfum Ãeriii creditum. Hodie multi contemnunt uerbum cx^ terne prlt;edicdtum,prte dbunddntid Ãbli /piritus, fed tui in uides,fcrmone quem noÃru cognitio id cH Ã^ fecun^ P^^iiif^dt, conÃrmd,tur Chrifli teflimoniu in cor^ dibns credentium. Qu^e conÃrntdtio plane eÃ fÃiritut fdnfhis, qui cum pr^dicationc Enan^lq in cordd defeendit. Gdl. j. Exoperibns legisÃiÂ» ritum ne dcccpiÃii, an ex audituÃdei etef Hine er

iodnnes Bdpttfhdicit. todn. i. Quidcccpcrit eint ^efliinonium Ãgnauit c^uod deut nerux eÃ¼.

A D E O. Ã§rc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HoiU

ld eft,ita diuitcs ASi cflis ut non dcfjt uobis ul= luriu. lum donum,quo indig^rotis uel ad falutem ueflratn id cÃ¼ cognitioncm ChriÃiyUcl ad falutemÃue tem* poralem Ãue leternam aliorum,ndm uarijs donis ab^ undaffe Corinthios .caput inÃa prodit crqute fequmitur.Donata e^litaÃ©]; uobis cognitio ChriÃi ut faluiÃtis, er pricterea inÃgnta dona in falutem aliorum,

'EliZPV.CTAt^iTES etc.PoÃiflamgratiam teflimonium in nobis confirmatum ut diximus, quidreflat altud,quamut cum gaudio expcÃ©lemus Gquot; dcfydercmus reuelationem dominineflri ihefu ' Chrifii,ut conÃfo mundo qui nos nunc perfequitur, abolito peccato g malis alijs qua: nunc in carne nos grauÃ¢t,uidcamiK in nouiÃitno die gloriÃ¢ et Cbri j Ãi cr noÃram in ChriÃ!),quie erit redemptio corpo* nbsp;nbsp;'Ã

riaÃ mundo contemnitur, dum non uideturGdum Â£â¢ interim ChriÃani omnibus malis corÃ¤ mundo pre* muntur,tunc autem noit ueniet quaÃ abÃerit a no* bis,fed rcuelabitur ut uideatur g, nonabÃerit,ut in* terimregnuciusÃtinÃde,Ãc cnim placet deofat* uos Ãeere crcdÃ«tes,ut increduli conteptu et blaf* phemifs pereant.AdeÃ inquÃ¤ et nunc fuis, quemad* modu dixit.Ecce e^ uobifeu fum uÃ]; ad confmma tioniÃeculifEtubi duo uel trcsÃcrint cbgrcÂ§kti in

_ ARGVMENTVM fteMiâMf nteOfiUic cro in medio corum, niÃ tu putct . caput Chriflimtfdeum ZT hoininem^Ã³, relK^uii memÂ» trif abejÃ,unde ergo fjj/Ã¨t uerum quod Paulus fcriÂ» bit Pphe.f.Sumus membra corporis Chrifli ex carne cro^ibus ciustMagna hace/l ctpotens confolatio CbriÃianis,inomni tentatione er neceÃitate,quoii breuifuturu c^l,ut reuektur Chriftus et ipÃ cum eo ^lorificentur.Tunc,inquit fulgcbuKt iufli quaÃÃl Ã¹t regno patris fui, er eruntÃcut Anffli dei, imo ut loanncs in EpiÃolaait,Ãinilcseierimus,etiam gloriÃcato corpore^ ut Paulus ait ad Philip.

Expe ideo iHa reuelatio ChrifÃ®i cxpcÃ¢anda cr deÃdeÂ» Ã©tant randa cft Chriflianis,quemadme)dum ChriHus dicit. Chri^ Vis fieri incipiÃ«tibus,ref^icite et leuatcaipita ueftra ftiani quia appropinquat redemptio ueftra. Et Paulus â ChnÂ» Tiin.'i.hacperiphrafidcfcribitChriftiaiws.Quidili ftunt. gut inquit aduentu eius.Sic enim ait.Poft hac repoÂ» pta eft mibi corona iufticiie,qud reddet mihi dominus in iÃ¼a die iuftus iudex,non folum autem mihi,fed er if s qui diligunt aduentum eius.ldeo er Rom. s, ait. iios ipfi in nobis ipfÃ®s gemimus, adoptionem expe= Gantes,redemptionem corporis noftri.Tatibiis ccra te ebriftianis non libctabuti EuanÃ¿lio,non libet taborare difeordia er fiÂ£hs,ut ftebat apud CorinÂ» thios er hodie apud noftros,quippe quod fciunt ibi veddendam dehis rationem, potius ucro gaudent ^tocyusiHum diÃ«aduenire, quo Ã Satana fteuri gaudeant

Sed quid fragiles fumus tÃcilc ldbimur,nibil ex nobis poffumus,qud uirtutc perdurahimus ft ne tnda , culd usqi in aduentum domini,ut liceat nobis optare ilium diem Æ Refrondet magnd confolatione, Chri= Ãus confirmdbit uos usq; infinem,utptis abfq^ culpd n in dduentu eiusftd eil ut tunc non inueniatur lgt;tuo= f:.^^ bis culpd teffnte Chrifro,in quo per fidem hic buiftis retniÃionem peccatorum. Sine culpd fumus quid per Chriflum nobis culpd remittitur,ut pmus Jponfd dbfq^ mdculd,Ephe.f.Eft ituq^ hicargumentu Ã³. frcili,quod itd Paulus profrquitur. Etolite de hoe dubitdrc,Deus efr ftdelis qui ita per Chripumpro= miÃt fcilicetquod unit feruare,id quod obpgnauit tndximo pignore, nam inquit per deum eftis uocati

â¢ in confortiuinplij eius,Quid hoe pt non licet nobis Pgt;rtiit exprimere uerbis,nempe inenarrabilc donum dei, ^briÂ» de quo etidm lege in Epi.Iodnnis,Vnde Ro.s.Si com fi'' pdtimur conregnabimus.Et Petrus. ^t.Epi.dicit nos confortes frihs diuinÂ£ ndturÂ£.

QMdautÃ«efr,quodprincipiu huius EpiftolÂ£ tam mite eil,tanta commendatione Corinthiorum diues, 1^^ cumreliqud Epifrcld acerbaeil fPrimum Corin= tbiorum ecclepa non pc perierat fcÃ¼is Ã§y ntalis moribus,ut nonfupereffent qui reiiefcntirent,doce:: reiit,uiuerent.Alioquicurinfradicerct, Sigiiipcd= turn eÃ¼ nuhi z^.nipibi effent qui alios coram Pau=

to ut dci Apojhlo de fchifmate dccufirentfPropter fjos debuit itla. ecclcpd commendari, ne gtâ iÃ¼i grds turentur/ed potiuf db Apoflolo in tdntis fchtfmdttt tcntdtionibiu confoldtionem dccipercnt, qui db uith tdte Chriibdnd find dodritid non dcficerdnt, qucmddmodum fuprd diximia de Synecdoche

Deinde,Jt quis mtifedtur'penitim conÃlium PdUa li, deprehendet eum udlde prudentcr idem pldne agerc in hdc commenddtione Corinthiorum et grd^ tu deijduod infrd dgit dccufdtione Ã§y increpdtione contrd /chifmdtd,quibiis per pfcudodpoÃolof miniÂ» flrofSdtdnd: Idbordbditt.

Ndm p grdtid dei eis ddtd eA,quid quiddm gioÂ» ridnturdedonisey'fdpientid. qudfinon dcceperint dliundef

Si per ihefum Chrifitim,cur rcÃiiciunt in homiÂ» nef,ut dliuifedicdt Pduli,dliui AppoUo crc.

Si diuitcs funt in omnifermone ey cognitione, quid requirut A p/eudodpojiolif noud dogmatd A ueÂ» ritdte Chrifii duertentid f

Si per hitc conpmtdtum fuit in cis teftimoniam de ihefu Chriflo,flulttim eii dlid teflimonid fiuc dlidt pr^dicdtiones fufcipere, qua non pint fecundum ihcpim Chripum,quibtis conp:ientilt;e no conprmdnÂ» tur.

PorrÃ´jSi expcctitu utucri Chriflidr.i reucUtiaÂ» nem dominiÃ¯hcfu Chrifli, cur aliÃ©na doilriÂ» na,fcctis cr Â»wZÂ« moribm fc contaminant,ut potius iudicaidi ad (Hum diem ueniaitt quant glorifiandi f Velijic tinwre dcberent redire ad. Chrifli unitatem,

Uen,Si Chripiii perpetuo confimMtÃ'iritufÃ¤n:* (h),ut in dieiUo inueniantur abfcf; culpa,quarc non tn iUo uno Cbri/io htercnt,ne deficiant ad homines fiue ai dodlrinas humanoff quÂ£ per Philofophiam cr leges humanasÃdvm ad falutem confcquendÃ¢ fa^ fcipiKtur)confiindui:t potiiiscÃ´fcietttids,dubias red* dunt er grauant,quam confirmant,ct (i quandoq^ per bypocrifim confirmare uidentur,non tarnen confirââ tnabunt ufey in dicm domini noflri lhefu Cbrifi.

Prieterea,SifjdeliscA dcus,cur quidam eorum riwn infidelcmÃciunt,non adhÃ©rentes eins promifÂ» ps,fed dÃ©ficientes potins ad ea quÂ£ per PhilofophiÂ» lt;lt;m er legeshumanasrationiarrident humanÃ©f Qui enim hÃ©c ad falutem CT non ad huius uitÂ£ ufunt fufeipiunt, certum eA quod promijfa dei atq; adeo ipfum Chriflum contemnunt utcunq^ uel putent ucl finwlent fe credere.

Ad hÂ£c,Si uocatifunt in confortiumfilij dei,ualÂ» de impium eil tanti confortij tatdam contentneÂ» re gloriatn, Ã§y abire in confortium hominum, Kt alius

^liuf dicÃ¤te, ego fum Pauli etc. ut ncgleih gloriit i ^ei incipiamui gloriari de hominibm.

J^otwc itaci; ft iftÃ¤t antithefes ex ipfaEpifkla diligenter contulerii,uidere licet quanta medcjUa, quanta prudentia, atq^adco fandbi calliditate^Pau-lui hic idem agat quad infra,nonnunquam acri qui-dem fed faniftl obiurgatione.Impij cnim dum piÃ«ta- f tem laudari audiuiit tton [Ãª admoneri fentinnt fed potins laudari,ideo etiam poftea mani/Ã¨ftius obiur- , Ã§wdi funt, quo reÃpifcant.

ConÃlium ucro iftud fuum Paulus ipfe prodit, | Statim enim pofl iftam gratulationem incipit. Obfe-cro ucl adhortor autem uosÃ-atres,etc.quaÃ dicat. Quia per unum ihcÃm Chriftum uobis gratia dei contigit,ditati eflis per unum, confirmati cr abundantes ut nihil uobis deÃt,cuiusaducntum cxpcihl-tis,in cuius confortium uos deus uocauit, adhortor â ut in iUo uno ihcfu Chrifk omnes Ãmul ut membra unius corporis Chrifli inueniamini, utnonuosua- â¢ rijsmagifiris,doiirinis GTfelHs feparetiszc. Etut hoc pcrfuadcat,apo/blico more cr paterna folici-tudine utitur uocabulis concordia et heneuolentif, obfccro ftue adhortor ey'Ãatres,non ait ut nunc qui non funt talcs epifeopi ut Paulus, DiÃricie praci-piendo mandamus etc. Jgitur ipft gratulatio Pauli â¢ fiiit quaÃ parafeeue ad ea qua inftitucrat fcribere contra dijfenÃionesitlorum,quanunc orditur.

ifli obfccmtioÃue lt;tdhortatio,iwn tdm adhofa tdtio eÃ¼ qudm adiuratio quando fit ad um Chrifli= Ohfie^' anoSjhoc eil,ad illos qui feiunt agnefeunt quid cratia buic nomini debeant. Per nomen inquit domini noa Paulh ftri ihcfit ChriÃi, quÂ£ obfecratio contemni non poa teÃ Ã, credentibios,cum interim increduli contemnat oinnes dei comminationes,modo impune interim eis contemnere liceat.Vt interim non Ãcam,quod hoc quoeji dicit,ne ad alia nomina re]fiiciaM,quinonin nomine Pauli er aliorum baptizati funtÃed in noa mine domini noÃri Ihefu ChriÃi,per quod nunc eof obÃecrat.

Quid animis diÃentiebant, er^ uerbis, quo noa tat diuerÃas eorum doÃ¤rinas er hinc eonlentiones, Vtidc quibus perturbatur eÃ¤â confitnditur eccleÃa, nam dicaa multi reliitÃ¼ueritate er charitate recedunt adÃl= mus ptatcm,etmultis funt erroris occaÃo. Alij grauiter omnÃ©i tentanturutdeficiant. Optimiuero er confiantes de ifiisÃandalis non dolcre non poffiint, quemadnufa

' dum Paulus in fecunda Epifkla dicit.Quis infirnuia tur er eg) non tnfirmoriâ quis fcandalizatur er cgÂ» WÃ¶;i Krcr?

Peliqua Ãandala,quieueniunt exmoribus et afH= SanÂ» â onibusÃueprohibitisÃuenon prohibitis,funt qui= dala dem grauia,de quibus Paulus ait,ne Ãatrem meum morii fandalizem,ut pereat pro quo ChrtÃus mortuiis et doÂ» e/l,non manducabo carnes in teternuniiSed ad iÃid Birina doÃ¤rina

do^rtni hinc ortie contentionis zy emuhtionU fcsindiilum compar-ttd ,fuitt nibil.lllÃ¤ enim cmeni* ddntur poftcii txdci uerbo ,itdut infirmiorcs,ubi ueritatem didicerint, non fciindalizcntur ampliuf dc rcbuf twn prohibitii.Et adultcrium quod prohiiâ bitum c^l,fciindÃ¤lo quidcm eÃ¼ecclefte dei, Ã§^âfrcit ut blafphemetur Euangelium noftrum^fed non fcdu^ dt ahos ut adultcrium qudp diuinum approbcnt.At ifliid fcdndiilu/m,uerbu/m ipfum duÃrt uel ncgindo uel obfcurdndo,ne Ãtaliquid duo ijhid fcdnddluin toUdtur.

. Z Hic mdgiftri erroris nolunt reÃpifccre,ne per^ r ddnt fudm gloridm, Ã§jquot; nihil intolerdbiliui c^l eorit difcipulKqui,Ãbierrorcm perÃidÃerunt,ex quibui prÃªter contentiones ZJquot; bldfphentidf nihil audic^, tnodohdbeds dures Chri/lidndf^dlioqui querdtioni confentdncd funt, utcunq^ contrd dei uerbum^ tibi dulciÃime uidebuntur ZSquot; Ã¨ Ãgt;iritu dei profeÃ¢a. Hue dccedit quod ubi femel obdurucrunt fuo ipforu (ut Paulus dit)iudicio .ddmndti,non eeÃant omnem mouere ldpidem,ut dlios in fua retia trahdnt, nihil iHis moleftius,nihil intolerabilius niÃ eis accÃ©das et confentids. Pij in fux uocatione uixque debent itt tempore cr ubi oportet dicunt, peccantes nonnuth* quam ipfo neglcÃ³hi,ifi autem quauis oblatd occdÃo=gt; ne quiefcere non pojfunt ut proftcidnt,uerÃ¼, ut Pau^ lus ait, mali homines er feduilores proficient in peius,errantcs in errorem mittentes. At chriflo

gratia,gucm profeÃ©htm quxrunt non dffcquentuir,t4 ibidem PMluf ait. ReÃftuM mquit ueritM homind mente corrupti,reprobi circa fidem, fed ultra non proficient, infipientia enim eorum nota erit omnia buf.Nam fcriptum c^,ut dit Â»Â« hac Epi/bla,Perdatn fapientiam fapientium,cr inteUigentiam inteUigpna tium reijciam.Vbi fapiens ubi (cribaf ubi diffiutaquot; tor huiuf mundi f

Igitur uides qua follicite Pauluf dilfenfiones aba ' laturut,prins dixcrit. Vt idem loquamini omncs.Lo* .â¢ i quendo enimuenenum diffenfionis et prauiC do{lri= quot;nbsp;toe Idtias fcrpit,cr grauijfima peccata linffM com= â¢ mittuntur, id quod Chriftns manifefte prodidit de blafphemid in]j)iritum fanihm.Errorem tuumfirtâ'â^^ deui ut alia peccata,no enim intelligere potes quod tibi deus non dedit.t^am ut ioannes ait. Non potefi homo accipere quicquam, nifi filer it ei datu Ã© cjeloJ^'*'^ Nonautem ferre potefi dcus,fi errorem tuum pro ueritate dei alijs obtruferis, zx multos tecum tra= here uolueris in prjecipitium erroris,id quod plane efl SatanÃ© negotium,proprie efi illud mcndaciu de quo Pfal. Perdes omnes qui loquuntur menda^ cium.Sepulchrum patens efl ^ttur eorum, lingiis fuis dolofeagebant,iudica illos deus,dÃ©cidant d coa fÃ®lijs fuis ZXc.Hune locum Paulus etiÃ Philip.^.ina fignibusuerbis cr Chrifli propofito cxemplo exÂ« prelfit.Si qua inquit igitur cofolatio inChrifio etc,

Et quanquam no refert,ut mter alios homines itlt;t , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etiarn

Certo ctixm inter ipfos Chrilliinos,lt;}uibuf uerbts lentenÂ» docen tidm bondm exprimdnt,modo inter ipfos certijjime dueon conÃet de re ipfd, itd ufta lo(juendi dpud ipfos fuetis hdbeat,Tdmcn Pauluf hoe ipfum quod hic dicit,ut fcri=gt; idem locpumini omnes, alibi ita commend.it Tinto* ptiir.e thco,utuclitnonÃlumfandmfcntentiam,fed ctiant ucrbii Ãrmdmfinorumuerborum ex facris Uteris, ne fint qui male nos intelligint,cr qui pojkd ex uerbis noÂ» firis,quÂ£ inter nos reÃ©k dccipimus, interpretentur eaqutenon docuimus, crfidnt contentiones ex doÂ» dlrind illorwn,quos conlht dei effe miniftros,non propterfententiam malam miniftroru ,fed propter obfcuriora cr d confuetudine fcripturlt;e dliena uerÂ» bd,d quibus dblhnere debemus propter alios, utcÃ¼c^ inter nos recte inteÃ¯ligimus.

Mirum quanta uerborum portenta quidam ex uetcribus hitreticis,?:^ nuper Monetarius ille l^iriÂ» Verbo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Paulus.i-.Timo.j.Ãrmi

habeto fiinorum fiermonum, quos Ã me audifii cunt tenta chdritatc,qute c^ in Chrifio ihefu. Et cap^ * fequenti,prophands uocum inanitates pnetermittiÂ» to,dd maiorem enim proficient impietatem, cr fierÂ» mo iÃ¼oriim ut cancer morbus paflionem habebit. Et in fine primÂ£ Epi. O Thimothee depofitum fierÂ» ita,deuitans prophanas uocum inanitates croppoÂ» fitiones filfio nominatÂ£ ficientiÂ£,quam nonnulli pro* fitentes circa fidem aberrauerunt.Et a.Epi .f. Tit Ãero permane in ijs qua didicifii et cfÃ©dita fiuitt tibi, feiens

fcictjs Ã quo didicer is,TÃ»t quia ab infrutia facras Ih terÃ¤snolli,qult;etcpolfutitcs'c.

Iccirco (y quas literaSjUt Tdulcri O' aliorum, quÂ£ ftepe digniÃimas continent fententtds,in prin= â cipio reuclati Eunngelij commendauimus,nunc ne= gligere oportet propter clariorem lucent fcriptu* rarum,non quia ilia nunc daintiAmus,fed quia phra=â Ãm aliamhabentquamfacri liters, unde alijs qui occaÃonem quÂ£runt,poÃct anfa dari ntali dogma* tis Conuenit cr^utnunc talibui autoribus, certe non malts,diatntus id quod Santaritani credentes di* xerunt ad fuam ciuem.Io nbsp;nbsp;nbsp;lam non propter tuum

fermonem credimui,ipÃ cnim audiutmui, crfcimus quod hie eR uerc feruator mundi.

Ereuiter, liberum eflo nobis,quibus uocibusuta* Nota. mur,modo confuetis O' elarc intelle(tis,ctiamÃno in facris Uteris ipÃauerba,Ãed tarnen res con tine* antur,Ad introducendum ucro nouum dogma non eÃ¢firendum ut alias uoces accipiamus quam jacras, quiaprophanas uiiltPaulusuitari,ne arcafidemab* erremus.

Idem oportet nos omnes loqui fecundum Euan* ^liwm ChriÃi,nc diamus.Egtfum Pauli etc. Alio* qui qui erimui abÃi; diÃtdqsf qui erimus integrum corptttf qui una mente cr una fententia.^ Male enim ' omnia cohierent,qute Ãgt;iritu fanÃ©h non cohterent,

tnttltiâf, Ã§y clJe cum cis uiU mente o' und fÃ¨ntentid, fÃ® uenero dd aliqudm papipiam ccc[e/idgt;n,(jua im-pugudt iam,Oâ doilrind O' ntdnu fxtis impie grd= tidm dei,c]Udm dccepimm in Ckri/h,ndm utcung; bdbednt frequenter in ore hoc uocdbulum,grdtid dei,tdmen Peldgidnico errore dcccpti,grdtidm dei no dgnofcunt,ut non diam interim de iÃis,qui prop ter frd lucrd O' coinmodd utter eos libentcr infd^ niunt,O' fud.frronte impif funt.Iteinfr uenero dd Sda crdment.trioi, Item fr dd rcbdptizdtorcs, O'c.nun^ quid inqudm debeo idem cumeie loqui,dbeisnon dijjentire, quid Pdulm uult,ut idem omnes dicumuf O' non fint inter nos difjenfriones O'c i^dm itd. -obijeitur nobis. Vos Ãcitis contrd Pdulum, aliter pricdiatis qudin nos,rttmpitis unitdtetn,Ãcitis con^ trd chdritdtem.Ã®^on mirtim autem itd obijcidpdpi= ftis,d quibus rccefrimus, imo qui recedunt i Chri/H Eudn^lio,defendentes dodrinds diiemoniorwm,frd mirum obijci d Sdcrdmcntdrijs ,qui ex nobis cxie* runt.

Refrgt;ondeo.TiÂ£c ex Pdulo primum im pie, dein^ de O'ridicule dfjeri, cum nihil minus diat Pdulus dtq; ddeo diucri'um,id quod puer potefl uidere ex prdcedcntibus O' frquentibus. Impium efl affrrere quod nemo debet rclinqucre cognitum errore mulÂ» torum,o'recedered multitudinc nidlc coherente, Ãªlioqui curpduci ApoÃolidefeceruntd multisluÂ» dÂ£it

d/eiSj^ui nomen habebd/tt (juod e/Jcnt populus dei\ habcbdnt Icgcm dci,cultum dci etc Nuncjuid male fccerut duo aut tres Epifcopi Catholici, lt;jui diffeif ticbdnt d, multitudine regnantium Arridnorum^

iUd dutem,ut nihil dliud diatn, ridicula fcnten-* tid eÃ¼j^uod oportet dccedere ad ed quÂ£ quisq; Ãbi fomnidrit,ut quisq^nebulo,qui ex nobis exicrit ha* beat alumniandi anfam^ZT diccndi contra nos. Vos rumpitis unitatcm.ficitis contra charitatem,contra Paulum,quia non uultislentirc mecum, quia dicitis sne Satana agitari Jpiritu crc,utÃilicet confirme^ turfententiatÃ¼d prudentium hodie quorundam uiÂ» rorum,t:iihil refirre ad Chrilbanismum , quid doÂ» ceatur,quid fentiant homines fub nomine Chriftiano, modo pacem Zir concordiam conferucnt. KeÃiÃitM quidem fcntcntid,Ã de pace Ã§r concordia ciuili inÂ» tclli^tur.Cum omnibus hominibus,inquit Paulus,Ã Ãeri potefi paccin hdbcntes,Et contra fcditiofos gladio agendum efl, Veru impia fcntcntia eÃ¤,ÃÃÂ» dem in Chrijhnn fpcÃ¤es, ChriÃus enisn non pacem, Ãâd gladium ,ucnit mittere in terrain Ã§rc.Carni auÂ» tem ualdefuauis eÃ¼ Ãententia,ne co^tur crucem ÃrÂ» rc,dum licet ei Ãmularc,aÃ'erere,ne^re quiduis^ut pacem habeat. Talent prudentiam iamdudum nobis quidam fuisÃcriptis exhibuerunt,Scd ad rem.

Hor excogitaucrimus, modo conucni.omu, ut fimiH coaoordcf in una aliciud dodrittA, nobis pbcuc^ rit,iut quÂ£ nifa prudcntioribns jucritf Cur cr^ Turcds dMtMmuif niÃÃrtc quod non dppellMtur Chrifiidnif

QUdÃ uero hie nonÃt cffiaiciÃimus locuscontrJ, has calumniasitantii abeÃut hiiicalumniafidtuc= ritas. Nonne Paulus flalim in Ã quentibus damnat oinnes doÃ©lrinas humanas CTomnem tnundi fapien^^ tiam,ne inhominibus gloriemur,utnos reuocctad uiium magiflrum ZS' faluatoren:, ihefum Chriftum crueifixum,qui fiÃ³lus cÃ nobis a deo fapientid zrc f Cerium eÃ itdq; Pdulu nos omÃ®tes uclle idem loqui, idem [entire in Chrifh) cr fecundum ChriÃum.

Verum ridiculus fioÃÃu tam manifelh multi s d^ns,quidenim edlmdnifcÃiusco,quod Ihtim prÂ£^ miÃt.Voati eÃis per deum in conjortium Ãlij ipÃus ihefu ChriÃi domini noÃri f In i[bgt; conÃortio utilt nos idem omnes loqui zr[entire.

Verbum Chri/fi, cr doilrinam apofloliatm, non qua; hominum[unt,his uerbis commendat,ut ey dli= biÃepe.Hinc zx Ro.ultimo dicit. OhÃccro autÃ« uos Ãatres,ut conÃderetis eos qui diÃidia zr offrndicu=â la contra doflrinam, quam uos didieiÃis gignunt, ZX dcclinetis ab idis. Nam qui eiusmodiÃsnt, domi^ no Ihefu Chriflo non fcruiunt,fed fuo uentri, cr per blandiloquentiam zÃ«quot; magnificos fermoncs dccipiut corda

cordÃ¤.Ãmplicium.Tzt loditrcr.Epifh .i. Offitiis giÃ¤ transgrcditur ZT nw numt in doÃ¤rinlt;^ Chrilli, dcÃ¼ non hibct.Ciui WAnct in doÃ¼rinA Chrifti .hic et pd= trctn er jiltumhdbct.bi quis uenitad uos,er hanc doÃ©iritMn non adÃrt,ne recipidtis cum in domum, nec duc ci dixcritis.Qui cnim dicit iUi dvc,commu= nicdt citii operibui mulis.Et Chrifltos.Docctc inguit cosjerudreomnid quicufici; prxccpiuobis. Ef rÂ«r-Â« l'un}. Spiritmfdiubhis tcÃimoniunt pcrhibcbit dc mc, et Itos tcÃimoi.ium pt rhibcbiti^,fcilicct,dc ddmodum er Edulus fuprd dixit, TeÃimonium ue ikcÃi Chrifk) confirnutum foiÃc in Corii,thi/s.

Nihil igitiir cflut hic nlid fcntcjitidÃt^qudmut iÂ« fulum CbriÃum,er uerhis mente confentia-mus,

Incipit dccufdrc dill'cnfio)u:in, ut eos reuocct dd Ch\illiitnitdtcin,nc in hominibns fedinfolo domino nojlro ihefu Chrifto glorici.tur, qui crucifixus efi pro nobis fo lus,qui/dÃ³luscÃ¼ nobis ddeofdpientid, iuÃieid ere Ãne quo jÃ¼ndamento non poffunt elfe fdl* ui homines. Qui dutem fuper hoc fiindd}neiitum re=gt; Ã¢efuperÂ£difiant,miniflri tdutit noflriflin[,non qui nobis domi)Knti(r,non in quibus gloriemur.Ateji hre e/l fummd ct drgiinentum oinnium,quÂ£ dicuntur db hoc loco in his qudtuor (Upitibus,

tiifiatum deCorinthiorum dilfcnÃione.cj.dicat Cunt dolore audio quod non l}ieraueram,ut infra quoc^ cap. If. Cum conucnitis in cede fra, audio difridia in uobis efre, cr aliqua ex parte credo Cfc. Ne uera excufarent,uanam fidjje illam frgnificatioiiem,addit fiLmilianomen.Sigmfiatum inquitefrmihi 4. frmili-aribus Chlolt;e,tnulieris Corinthilt;e. InhuiiumulieÂ» ris frmilia uidcntur frtifre probatiÃimi Chrifliani, quorum autoritas perfrcÃ©hh probitas,a reliquis Corinthijs contonni non potuit. A nominibut uero abflinuit,ne quid illis inuidia: conflaret.

QÂ»4= renozt fuis no nMu= bus co trafe= amp;ari= osa-^ glt;it.

Infra capite.^i.indiatjquo confrlto hie ufusfrtnOâ^ minibus bonorum nÃ¼niftrorum, cum tarnen contra malos miniftros agit. Hec mquit inme AppoUa figuraui Ã§re.

Primum, ne fr cum fuis extollere uideretur Ã¼â humana qua;rere gloriam,fr de alijs hominibus glo^ riari prohiberet,tdcitis frto O' fuorum nominibus.

Secundo,quia non frcile emendanturmagijiri er* roris nominatim accufati,qui nondum ipfrfuanomi* Â»4 prodidcrÂ«nt.

Tertio,offÃ¨nfr frtijfent alij qui eis adhiercbant,Ã fuorum nomina magiftrorum pala traduci uidifrÃ¨nt.

Quarto ,ut hinc ita argimentum accipiant. Si Paulus non uult,ut de fe o de fruis, quos probati^ Ãimos iudicat gloricmur,multo minus uult, ut glo= ricnmr de ijs,quos eertofcimus a Paulo nSprobari,

Egj fum ChriÃifNon arguerct t]uiÃc dicunt, na Ro. H.Stwc morimurÃuc uiuimM.,domini fumui,Gr 'mfra in fine. 3.cjp. Vosautcm Chrifii,lSiifi cr hoe nomine dbufi fÃ¼iÃent ad diffÃ¨nfiiontm, Non ergo i/Ji funt meliores a.lijs,fed potiu! grauiin pccÃtnt dbutentes fiinlbÃimo nomine,contra prÂ£ccptum,iia affames nomen domini dei tui inuanum.

SignifiÃ¢t autem hoe Paulus, Vos omnesfÃ¨rÃ©gla-. riamini de hominibtts,alij dealijs,per contentio=gt; nem,Vix pauci dicuntfe Chrifti,nec fine contentio=â nc,et tarnen omnes ab uno Chrifto, usiltis effe Chri^ fiiani, Num diuifitsefi Chrijhis Ã§ref QMrc fub uno Chriflo ita uos diuiditis,quafi alij alium,cr melioi rem habeant Chrifiimf

Si Chrifti non csfiamnatus es,quacumq; etiam profifiione glorieris,non tibi proderit quod dicerÃ¼ Prancifianus,AHQsflinianus,Scotifld,Thomilhcrc^ SiChrifii es,non refert fub cuius poteÃate fecun^ dum deum agas,Ãue fub PapaÃuejub Turca.

ReffcÃ³Ã¯us itaÃ³; perfonarum hic dainnatus cÃ,Qr omnis inflitutio humana quje uitam aternam pro^^ mittit,NuÃ¼a perfona faluabit,nutta ercatura necfi in caloneq; in terra, VnusChrifius eil falus noflra, Nemo pritter hue efi crucifixus pro me,No Petrus^ non Paulus,nonAnÃ¿:lusefimeus faluator,fcdKiiuf gt;nbsp;Chrifiitf,

GrMiÃinM fuut arfftmenU quibut deterrct d feÂ» fbs. PduliM non eft pro uo bii crucifixui,ut glories mini in nomine Pauli,^eq^ in nomine Pauli eftii bd^Â» ptizdti, ut inde notmncmim, zr pro nomine Pduli contendatis. QMd de fe dicit,fiffirdte de omnibui alijs diciL Ethodie dicimut. Hunquid Papapro uobis eft crucifixui

Vitdn Uonmaleftciftfet Paulus baptizando. Cur enim non da 0C3 etiam baptizdret cui commijfum eft fummum illud eafto offtcium Euan^lizdndi f cr certe quosdam Ãtetur fchif= fc baptizafte. tion itaej; ftmpliciter gratidi agit matu. non baptizdrit,fed quod abftinendo a baptizdndo uitarit malam occaftotiein, quam arripiunt ij qui in= cipiutft de hoininibus a quibui baptizati funtyglori-ari.

Hon in nomen uel in nomine Pauli dut altorum Bapti bdptizdmur,fed in nomen cr in nomine domini no* :ta= ftri ihefu Chrifti,ln nomine dei,in nomine fdn(lÂ£ tri* mur mtatif,pdtris zrfiltj Gr ffiritusfdniti bdptizamur, in no* ut ftmus idius in quern GT cuius nomine bdptizdmur, mine nulliad falutcm obnoxij,ni(i in cuim nomen GT cu* GTc, iui nomine baptizdti fumus.Hos no hominis, fed dei GT Chrifli domini noftri baptifmum dccipimus,mini* fttr interim nobis igtiorantibus poteft ejfe dliquis lu* dtu. Hiec olim Houatiani g^ DonAtiftlt;e,ut gt noftri rebaptizdtorcsfig^rabditt.Si pcr/ona hominis ba* ptizttnâ

ptizÃ¤iitis Ãcit dut officit aliquid dd lgt;dptiÃnum,cur Pauluf cum cdtcrii aittÃs, non hoe dgit,ut re-bdptizentur Corinthij,qui d pfcudodpojblis erdnt bdptizdtif

Erg) qiM/ido quoiddm bdptizduit, Ãcit quod non Prlt;edi frdt /ibi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Æ Re/potidco, neq; erat Paulo are p

prohibitum ne baptizdrct,imo qtidndo rrat Eudngp^ fe de-liÃd, cur non eÃet er baptiftdfÃed poÃ nundatum bet EÂ» Ãue miÃionem, idud erat neccfjiirio, hoc dutem non pifco. neceffdrioÃedfi ucllet.Hinc cSi iUd uox uere Apo= pu^, flolia. er Epi/cupdlis.VJcmihi ÃnonEudugelizd-ucro,nAm diÃ^enfatio EudnÃ¿âlq mihi crÃ©dita c^l.

EpifcopUi perfe debet c/Ãe EudngebÃaÃuc E-Mngelij prÂ£diator,quod Ã non cÃ,non cÃ epifcoâ: pics.l^oflri hodic non folu non prÂ£dicÃ t Eudngchu, fed ad hoc folum fuo nomini fitisÃciutK,ut prohi-beant Eudngtlium eX pcrfequdntur, egregij fcilicct Epifcopi.QtiodubiÃciunc gloridiitur fepurgire ecclcÃam ab hdrcÃbu4,er nefeiunt quihuf, cgregic periuridwnegregicfdcramÃuedci feit-ntiam non hdbent ,qui itirauerunt fe fare uctus er nowim te= fldmentum,cuiuifcientiieaccipiunc Ãgrum nutram illam bicornem,dd impugnAnddr jcilicct harefes gemino cornu uetcrii er noui tejbmenti, er nihil aliud pcrfcquuntur, qudm uett ris et noui tejinmenti doÃ¤rindm,illud fcilicct quod prophÃ¨te, Chri/hn et

Apojiolidocuerunt,ut flutuMtilld quie uerbum dei non bibet, dtq; idea etidin qux uerbum dei dimmt-

Quibmirmis pugnuit contn hiercÃm f gentino Ut iiunt cornu,ueteris (y noui te!iimenti,KebiiÃinK quidem,Ã uerbum dei eÃcthereÃs, cy Ãglidiutf ignis (y inuoaitio bnchij Ãeculiris eÃent uctusGT nouum teflimentum, breuitcr,Ã homicidim igere eÃet Euin^lium pr^dicxre.lti fcilicet Apofloli ciebint,quorum iÃi fe fucceÃores glorimtur f ima ApoÃoli hoc paÃiÃunt quod ijbÃciuitt, ey quod A^ pofloli Ãcerunt ey docucrunt,hoc ifli dimiunt ey pcrfequMntur. Principes Ãccull hutus igunt nee boÂ» nos,Epifcopos uero non igunt,

Jti^ uerus Epifcoptis ignofat hinc ueriEpiÃcoÂ» pi uocem,Vte mihi Ã non EuÃ®geliziucro .Eiptizire autent potefl per fc uel per ilios, quibus uoluerit hoc commendire.Sicrimentorum idmimfintio per quoslibet potefl flcri,quibus id committitur, neq; Â»eeeÃario biptizit Epifcopus,priedi(!tre iutÃ« nece firio debet,quia ad hoc miÃus efl. Qjiomodo enim pritdicibunt nifl mittutur f Ã§y quomodo non prieÂ» diabunt qui miÃt funt f Sic legis AÃ«Ã®o jo. Petrum per fe prediturc,ad cuius prediationÃ« cecidit fli^ ritusfinÃ©htsÃipcr omnes qui audiebint uerbum,per ilios iutem quibus ipfe iubet biptizure, non certe perApoJblos,fed perflitres ,id efl,Chrifliinos,qui cam (emititi ib loppe flennt.

Quod P Paulut ob bjptipnum non efp fe Apo^ Jlolumdicit, qucm tarnen diuinum ejp: conjht, Cf a. Chrijio ita mÃjMum, ut nemo po/pt effc piluus, ^uiea/m contempprit,lt;juemadmodum ait, Qui cre= diderit Ã§r baptizatuf fÃ¹crit faluus ent, Ct l^ip ^uis renatut /ucrit ex ac^ua, cr J}iiritu fanÃ©lo Ã§rc. Cur noÃri Epifcopi propter guafdam liberm ccrc-^ manias Cfhumanitus inuetitas, lt;]uas uel fufctpcre ucl neoligcre licet Chriflianis, pp magnifiaintf Ã¼eccjjarium Euangelizandimuim reli^uerun{,ut pt VÂ£ ipps,Chrilli etiam Sacrameiita libentcr ali/s pcrinittunt. Sibi autcin iÃ¼a folum p:ruaiicrunc,quÂ£ iamreuelato Euangelio ipps plis libenter permit^ timus

Hon oleum,non rafurd,non illa conprmatio qua Cere-uocxiit mihi obcpt t,p pernuttcrent mihi Euangeliit, t)uni.e er propter excogitata Sacramenta ufum uerum uc= hbera rorum Sacramentorum non prohibereiu.Cum autem uolunt ut negem Cbri/h Euaiigclium, quid mihi cum oleo peccatorisfChriÃiani unÃ³honem habent d deo, id etl,Ã)iritum fanÃ©lum , quo er confirmantur, ut-fupra diÃ©Ã®um,rafuram quoij; habent a deo,id eÃ,co-ronam regni,qut funt in Chniio reges er facerdo-tes.Extcrnas autem ccrimonias,quiecis mandate non funtjUel pro hnius temporis commoditatc fecun dum dcum fupipiunt,uelji oÃiciunt pdei content-nunt.

T^ifcunt igiturex hoc Paulo ucrho E{gt;ifcopi,fe milJbs ad Euangclizandum, Ã§r non baptizandum, ft non ad baptizandum, multo mitiiti ad condeiidutn Ic^s GTflituta de humaiiis cercmoni/s,qua5 quidcirt ordinÃ¤re pof}'uiu,ut pro tempore pietati fcruiant, lnci= non ut pro Euangelio (ut nunc fit) fiifcipiantur.

Arrepta occafionc,Paulus contra pfeudoapoficlot (y- ab his fedudhs Corinthios agit quod mflitucrat, del,co contra^ eorum Ãlfo iadkitam fapicntiam,dc= clarat qua; fit urra cr J^iritus fancli fapicntia,ut â^'redcant Ã arnali gt mundanafiuc philofopbia fa^ pi^ntia quam gt animalem fine rationalem uocat, qua iChriftofcdudiicrant,fub nomine tarnen Chri= fli,rcdeantinquam ad fapientiam fiiirituSjquafijla , confiÃ¢t hominibiu falus, qua: efi Chrifius ihefits pro nobiscrucifixus. Quare uero in hac Epifiola Chri* fium GT chrifii Eluangelium fub nomine fapientite doceat,ha;c caufd efi, quia iUi defapientia pfeudo* apq/tolia (quÂ£ qualis fit dicemus) fihi placebant, , ut Ã principio diximus.

dito Ã®^on inteÃ¼iffs quid hic locus fibi uelit, fi fhtim fermo in initio non noris, quern diat Paulus eruditum fÃ©r^ ne GT monem, ucl(ut ad uerbum in gxa:cis legitur)fapien* de cru tiam fermonis,aut quam diat crucem Chrifii. NaW ce qui patrocinar.turfuÂ£ ig}iorantiÂ£,fentiunt Paulum chrifii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hie

hic dainiu/fe eloquent!Ã¤m,lt;iMÃ ucro cloquentid no Ãt donum deiÃucÃtritus Ãniii,quod Ãruire poÃit Euiingclio ChriÃi Mt quAÃ ucro laude digni (int Ãipidi quidam concionaaorct ^3quot; ineruditi, qui Ãc Con^ omnia confÃ¹ndunt (3 incrudite traÃ©kint,ut dicendo tra in jmalta mhil diani, docendo multa mkil doceattt,mi= erudia rum tarne interim, quam Ãbi (gt;laudiantur,quam fub= tof oâ limiter de feÃ'ntiant,contcmneiites eruditionem. nbsp;nbsp;inep=

Neqj Â«cro hoc dicimut, quaÃ Ãntiamtii ÃÃuofas dcclamationcs amarc dei ccclcÃam,autad Euangi=â^âÂ°'^ lizandum Tullianam requiri cloquentiam,fcd quod ipfa quoq;Ãmplex ucritatis oratio,utcutiq; Ãmpli^ etter,tarnen commode Ã§y appofite,id eÃ,ncn inepte ^rÃne arte traihri debet,ut utiles ipfa cogita* tionefequi et comprehendere poÃit ea quÂ£ dicutur, alioqai fruÃra multa dixerii.

Fallitur longe qui dcccrc Ãputat uatlgui, du tc* mere nunc hoc nunc iÃ¼ud efÃumdit Simpliciter qui* demdocendaefi exuerbo dei ueritat,^' nihilhu* manic doi!lrinlt;e cum uerbo dei permifccndum,ut hinc ex Paulo cLriÃme docebimus/cd Ã omnia conÃderis, id cÃ , nihil ad rem dixeris, ubi erit tua Ãmplicitof Tu quidem nthil Ãrte interim con* tra uerbum dicis, tmo Ãrte corradii undiquaqiÃcri* pturas,quat nuÃ¼o ordine traÃ©kis,fed interim etiam non uides,tc non dicere pro uerbo dei ,idcÃ,Ã¤d fa* lutemauditorum. Qtiienim pro uerbo deidiceres, dum nihil dicift nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã®iunquni

Nitnguid Pitulm itd uel docuit uel fcr!pÃt,ut dicens de igne,)h.tim ex ignefÃ ccret a(}Udm,ct cÅ^ hmterrxpcrmiÃcerct? I^unciuid docuit Ãne do-Ã¤rinAf nu4i^uidfcripÃtÃne Uteris litcrdtis t Cur er^ ex ipÃ) defendimtis ncflrM ineptids cr balbu= tiemf An non cr ipÃ uult PpiÃropum potentem ad docendum,potentem ad conuincendÃ¼ contradiccn=â tes O' hiOreticos f An non et ChriÃus coram craÃi= Ãimo dicens.utitur bonis fententifs,parabo-lis,Ãmilitudinibus,O' omnia appoÃte ad rem dicitf utnondi(am,lt;iuod iÃ¼a fapientia prlt;eter rem,quam inÃitucrat, dicere non potuit.

Igitur non intelliguntquidhicÃt,Eruditusferma Ãue fapientia uerbi, qua non poteÃ prÂ£di(ari ^uangelium, qui inteÃ¼igunt hoc loco ehquentiam damnatam.Habet er cccleÃa fuam in ChriÃo elo^ quentiam , ut inÃa legis cap .jx.

Con- Porro cum quidam bic audiunt,Vt non euacuetur tra Ãi cruxChrifii,Ãmiliter non inteUigutu,quid hicÃgtii= pidos ficctcrux Chrilli,itautcx talibus orationibus quh deuo= damdcuotarij monachi,nthil aliud quamhanc fen-tarios tentiÃ hauferint.Paulus non uult fapientia uerbi ,ut non euacuetur crux Chrifli,id eÃ, non uult ut dobh Ãnt ChriÃani,fed tantum meditentur paÃioneÃhri-fli,er intertm meditationem paÃionis Chrifli uocant, quando inÃiciunt imagines cruci{ixi,aut orant ora-tiones,aut leguut ipfam hifkriam dominicit paÃionis,

tit{ ,Ã,cientcs Ãbi cogitiitioÂ»es,ciUAÃ condolednl Chrijb.Ad dudm fcntentbm Ãafucndam etidm dbu^ tiwturiÃ¼d Jciitcntid qHlt;e fcquitur. Nihil iudiaui me [cire inter uos,niÃ Chriflum er hunc crucifixÃ¼, erefui ÃbiuideturcÃe fdpiens inter uo!,Ãultufin hoc Ãeculofilt;tt,ut reddÃ¤tur [apiens,er illa [ententid dlibiMihi dutem dbÃt gloridri,niÃ in cruce domiÂ» ni noÃri lheÃt Chri^.

QUO Ãilum,ut d, Ãcris litcris er uerd pietdte duerÃ Ãmut, [ubjpecie pietdtis,dtm ignduid er in* [citid er contemptsÃerarum literdrum,er Ãidi* oruMt ,^UÂ£ dd illdf conÃriint, cd'pcrunt impie pro [diifHtdte ex[dcrii literii deÃndi.

Nonne uides tales ne ullum quidem uerbum ex his ititcHi^re, quÂ£ hic de grdtid dei dicuntur,tuq; dd quintum aiputStdtim enim in ipÃs Ãribus im* pingunt, itd ut ne [omnidre quidemÃbi poÃint uUi in contextÂ»[ententidm,qndgt;n fequdntur.

Sed idm oput efl, utuerdmfententiÃ¤horum PdwÂ« li Â»erborum, ex ipfo Pduli contextÂ» dperiamus.

Primum,qÂ»od EruditÂ»in [ernwnem Ãue [dpientH [ermonis dixit,in [equentibus dicit Eminentii [ermo nis,ite,p[ud[orid humdme[dpietiiC uerbd, ex rur[unt Sermones quos docethumand [apientid, Mente Â»e* roÂ»nde tdlii [ermo ex tdlid uerbd prodeunt,uoÂ» Â»t[dpientidm huiuf mundi Ãue [eculi, [dpientiant

fecundum arnem,fapientidm hunMitam,eniinftttiant fdpirntix,(apientiam principum buiin fccculijd cfl, uirorum magno ing^nio prjeditorum, item n^iritunt huius mundi. Porro huiiis cruditoiiis puc fapientii fcrtnoiiis pro/ijjbres uoat, Dijj;utatorcs culi,fapietttcs fecundum arncm,Principes huius culi, animales homines Ã7 fermonibus infldtos,iÂ» quibus non Ãt Ipiritus dei.

Ratio fcntit cotra fidem.

Exhisita collatis,quis non uidet,hic eruditum fermononÃue potim Ãipicntiam Ã:rmo;us,non did ordinatum fermoiiem,^ adrem degua agiturap^ poÃtii, Ãue latineÃuealia Itngaa dicas^qualis enim Ãicrit Ãrmo ÃÃnc mente dicas f Ãed potius hic did eum fermonem,qui Ãt philofophia ratione argutus, hoc efi ueriÃmilis et probabihsÃccundum iudicium carnisÃue rationem humanant.

Ratio humana quiequid certa o' cuidenti ratione auditÃbi non perfuaderi,credcre non potefl, Sentit ergo niÃ uclit mentiri, pro nuUo articula fidei Ãd contra omnes fideiarticulas.tion fcntit deum con^ didiÃe om;â,ia,atqi omnia Cf bona, cf tnala dus pro* uideiitia dijfoni,niÃ Plinium pÃ»tes non habuiffe ra* tionein. Et quando fentiret qua;fo patrem ctfiliutit erÃiritum fanilum cjÃe unum dcumfÃlium inar* natum, effe deum qui crucifigitur er moriturfno* firam fapientiam eÃe flulticiam coram dco, noHrant iuÃiciameÃ'e pccatum fillum deum crucifixum fo*

lum regndre fuper qmnid, ejjc dominum pcccati, tnortis,iufliciie zj- uitie,hunc j'olum cffÃ¨ nofimm pientidm er iulhciam, promifsiones dei tn Chrijio ejjc uerdt, lt;jud; promittunt ed, (juÂ£ oculus non uidit, nee duris dudiuit,nec in cor hominis dfcendcrut, id ed,(juÂ£ ratio apcre non poteflf

Ratio er Philo/ophid in i/s fedcbcntcontinere. Rat!Â» dd quÂ£ crcdtd fuut d dco, nempe in ijs lt;UiÂ£ futu in= adquid frd nos,crquÂ£nobis[cruiunt,fiut' cÂ£lcftidfiue tir^ data, reÃrid, ad prÂ£fentis uitÂ£ cominoditatem. cum ar

Vbi dutem cÂ£pcrint inucfligire inquiÃtionc ZT tibus. iudicio naturah dei fapientiam zr iuÃciamÃam ni^ hil minus (uii{,(]udm ytod dicuntur, non enim am= pliusratio zr Philofophia merentur dici/cdÃul-- Sapien ticid zr infanid.Plic cnim ratio ad opera dei non in= tia ra^' tendit,fed dd fudS cogitationes, ct non fufeipit dcu, tionit^ dui Ãe fuis opcribus declarauit,fed quern ipÃa cum fuis cogitdtionibus Ãrnicatd,Ãbi fingit, ut hÂ£c ui* des Rom.I.

VfcZ erg) fapientifsima, effe nuit in diuinis rebut, ingreditur in feipfam ct non in dcum,no cnim aliter potcÃ,zr incipit cogitarc magnitudincm dei ct po-â tentiam,ut contingit ciqitod dicitur Pro .t-s. Qui fcrutatur grandia ab his opprimetur,vide et Ecc.f. donee nihil aliud inueniat quam uel nullu dcum uel terribile dcum,tantum abeÃut bonitatem dus in* ucnire pofsit,ut accedat, Ã®Ã®ae itaq-, fapientid longius rccedit zr Ãigit d dco, tarn flulta amp;

Cf el, ut ne hoc c^uidc intelli^t quod reccdit i deO, Indi- Qwn infupcriuflijieirep:uolcns,ludm iuflictAnt '/ ' id cfl,ciujm tpfd Ãbi indicia cnrnis fingit amplcfh^ tioiâ.'s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intcUigit imo dam=

nAtjHicmirumgudmjcfccontrdomâicmdeiuolun^ t.item cri^t jupcrbiÃ¤tyCd tarnen hypocrifi,quaft ' fc fc quam maxime dcmittat,non uidcns rurfum ob fui cÂ£citatem,quod uolnntatcm fuam tantu ample= Â£htur,non uoluntatem dci, prxfcribit enimÃbizjâ perfuddct,quod fua deo placent,quÂ£ tarnen perfua=gt; jlo,quia ex opiniogt;te eft, in tempore tentationis ih lufto fitiffe declaratur, ey ignorÃ¢t noftra non acciâ pl A deo aut ci accepta effc, quia, nos probamiis,fcd quia ipft probat,quÂ£ autem probet, nempefuo ucr=â bo,Chriftiani non ignorant.

Igitur quocimq^ modo a^t cum deo ratio hunta^ na,fine dci ucrbo,cft eins fapicntia ftuc fticculatio fummaftulticia,cr eins iiifticiaftuc religio,fumma fuperftitio, ey utrunq; impictas.

Ratio At Hero ubi ratio cÂ£pcritfuas cogitationes etia Thco= nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcripturasfanihls,ey fieri uerbi dcima^

loamp; Ã« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folum infanit fibi,fcd etiam alios fccunt

Ãlt;lucit,iit non polfet plus Satan ipfe. Noncnimoc^ tien. poteft huic hlafphemiÂ£,dum nemo fufticatur dliudfubfticcie ticrbi dci doceri, quam dei fapicn^ tiamÃ§y lufticiain, hoc eft, hominum falutcm ,quod enimreftat rcmedium,ubi remedium fÃ Ã«bumeftuc^ nenum,id eft,ubi fub ffiecie uerbi dei obtruduntur nobif

Vide cr^ , quid hÂ£c mdgiflrd in fcripturis d* ^t,et quid doccdt, ut intcBigts in Pdulo quem dimt cruditum fermonemÃue fdpientidm uerbi. QUdndo ucrbwm dei udlde cldrum,quod uidet fuis cogitdtio-nibus d.duerfdri,ne^re non audet, quid uidet hdnchxrcti negttionem hdberi pro impietdte, cdufatur debere (Norton dlitcf intcÃ¼igi, CT incipit fingere cf refingere,tor^ quere et retorquere^ut eogit dei uerbum,hoc diec-re quod ipfdfentit,dtq; itdfitut fufcipidnturhunM^ nÂ£ ccg:tAtiones pro dei uerbo,hoc efl,Sdtdn colitur pro deo,fiue error pro ueritdtc, ut non mireris dli= cubi Pdulum doÃ³triuds hoininum uoare doÃ³lrindt ddunoniorum, er edrunt doikres SdtinÂ£miniftros.

damns uero ilh, clurius exemplis. Sdducei di^ cunt,qui poffunt refurgere defiinÃ¤i,quorum dlij co= bÃ¼Ãt funt,dlij uordti lupis,dlij db aqud, dlij d ter^ cei. rd. dbfumpti fiint Æ QKoi fi urges fcripturis Pro= phetdrum , diuiu deum tndnddffe ut credunt Mo/i, dlios fe ignordre, Mofen autem nihil fcripfijfe de refurrebhone tnortuorum,fi exeo probaretur ar^ nis refurrecHo , fecredituros, Qu nn turnen mentis dntur O' nolint recedere d fud cogitdtione fiue fd=gt; pientid arnis,quÂ£ diiktt mortuos nonpofjÃ¨ refur* ^re,dccldrdt bijtorid Eudngelia,ubi legunturex ^ofe per Chriftum coiiuifh de crrore,ct tarnen non crcdidilfe.

â Arrhiiii dicit. Scripture qtiidcm dicit pÃ¤trct^ deunt er filiunt dctim, fed illc tiAturalii efl,hie ucro adoptJtiis dcuf er a.feit Ui in eonfortium deitati5,no nuturalis dem,fed ereatm flue ercaturd,ita te.men, ut fit eredtm date dlidS credturiu,ut pdter per eum freerct omuid.

Hd:e fingens rdtio hunidud uerehdtur ntdgnunt perieulum, ne fciliect dliter feiitieiites uideremur aflruere duos dcos ndturdles, er putdbdt ita cont= â¢ mode pofle exponi omnes feripturds,ciuÂ£ loquuntur deChrifli diuuiitute.illds dutem feripturiis,quÂ£ lo=i^ qmintur defilij er pdtris Â£qudlitdte,torfit magno negieto ddfuds eogitdtioncs,fedfl-uflrd,nAin uerbu domini manet in dternum.

lim. ter,filim,flgt;iritm fdnilus,fed und perfond efl,non tres,fl eut tdntum una fubjhntid cH, quis enlm intelâ leÃ©his dliud mtelli^re poffetf

I)oÂ«4= Dondtmfubiiertens pene totdm Aphriam pre* diatfllium minorent ejje pdtre, etfluritum fdtiÃ³bitn minorent effcfllio,il}um ferimm pdtris,quid d pdtre mittitur, er ei obedire legitur,hune autem feruuin er pdtris er filifquid db utroq^ mitti legitur^ Hine er rebdptizdt eos,qui d atholicis erdnt baptizdti, afferent bdptifnium efle nuUunn,quem fufeepcrdttt rredentes Â£qudlitdteni fdtt{tÂ£ trinitdtis.

(judrc Ãe deprMent rcclamatitei fcripturof, lt;juid ijUicfo ucrc rciÃiHÃrini m/l hoe, Nobis ita utdetur, hulld ratio aliter caperc poteft,ne jirte nos inÃdtr^ l.s irridcdiuÃ doccamus dbfurdd H/c neeeÃario eoTdm Tdtione humd,nd cordemnuntur ucri Chri/ha-gt;!i,dffÃ¨rcntcs fimplicitcr cx uerbo dci ,quod nema mtclii^re potefl,imo cuius contrdrium omncsÃbi intcUigerc uidentur.

Arrhiditi dntcm Ã§^Xdltj duditMurcyâ tndgniÃ-aiitur, no opus efl cis ejuxrere difcipulos,modo im* pudÃ¨tes ddÃnt nMÃfiri,qui-iudcdntÃrtitt'r afferere ibi tum uideturÃpientid c cÅlo cccidi/rc,cr pjfcÂ» ÃÂ£bl omnid diuinitdtis myÃrrid, quid fiid. probare poJfuM drg^tis CSquot; ucriÃmilibiis cj probdbilibuf rdtionibus,diccre poÃuiu magnA copid oâ eriiditi* one,dicerc mdgno dppUufu omnium,quid ed dicut, qute omnes dpud fefe inucniunt,iccirco etidin dicunt itd,ut fufeitent migtiAm inuidiam er contemptum illii, qui pie et [impliciter ex uerbo dci docent,qujt credere oportet.

No;:Â«f fjic Â«(lt;/Â« eruditum Ãemtonem etuerbifd* pienttdin fiue eminentidm,ubi ratioÃue humand pi* pientLt incipit eÃe uerbi dci mdgiflrdi Htc dam in* terim omnid certd uidentur, nihil certi rclinquitur in pcripturis,cogitdtioncs hrnndmefldtuuntur,Ãri* plurÂ£ deprdudntur. Sed per^mus.

wÂ« Ã¤jfumpÃjje cor pm,fed traiiplfe per edm, tjunfÃ® perpjhilam,Hine poÃra diÃ¢um plium uirginis^ hominem,cum tarnen habucrit phantaflicum corpm id cfl,apparens, guemadmodu an^li Icgantur cum corporibui apparuilp:,non cnim decuiÃc Chrifliim, ut fc fordibm neftris immifeeret.

' ApoUinaris autem afferit ChriÃiim habuiffe quu dem ucrum corpus hunMnum,fedfine anima huma^ na,,diiiinitatem uero fÃ¹iffc in co loco anima:, iccirco tnirabilia freiebat diiiinitas per illud corpus, ejuo'd in cruce reliqiiit, in quod rurfum intrauit fubÂ» uexit ht calum. Corpus itaq- Jiihim Chrifltim,non hominem docuit.Scripturam autem iwnnunquam cit homiiiem appcUarc,quia tabâs apparuit ,fccundu'm , iUud,habitu inuentus ut homo z^c.

Santo. Paulus uero Samofatenus negit CbriÃumfemper (itiffe,fed d Maria dicit fumppffe exordium, quid entm inquit efi aute/fe potcÃ,antequdm tiafcitur^ Mahu= Mahumetes dicit Chri}kim,ubi cum apercuole^' metes, bant luda:i,raptum 'mcoclum,zralium,quieratei fimibsÃcie,aptum pro eo cr crucifixum,non cnim Ãs Ãijfc,tam magnum tamq; fanÃ©him Propbetam, qui ex uirgine natus erat,uel meri uel tarn turpiter in cruce mori.

Nonne ha:c omnia plaupbiliter dicuntur,maxime ilia quaiputanturex fcripturis deÃndiiSed fatis htse exempla diximus, defapientia humana crÃ¿i deitm et

ChriÃtim, diainm Ã§r cxcmplÃ¤ dc iuflicLi huniAiid, (jMm iiobis lila fdpicntiaÃiigit,tiÃ¤ hic propius uidc= nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â.

PfeudoÃ¤pojkli aiuift,f^on potcftÃcri utfola fidc P/cu-^ iu/bficeiitur homines, Impium cfl diccre,quod per doapo legis Opera non iuftjfiamur, lcg;m enim tnandauitfiâ^^^ deNS,qUieÃ contempta Ãerit,qHid aliud rcjkit quam adultcria, periuria, IiÃuper Ã gentes haihnus h.ibuerwu impias cerimonias, reche nunc conu[rÃÂ£ debeiu habere cerimonias Ã deo inÃtutas cultum ilium moÃaicum, a-Ãab hoc poffufit cjÃclibcrlt;e gentes,tanwn non po/Jusiteffc- liberÂ£ ÃcircumciÃ^ one patru,qua: cÂ£pit ab Abraham,qudndo adhuc lex MoÃs lata non frat, PjwhÂ« infie perÃcutioncin Ã ludxis patitur,quia prohibet circumciÃoncm,quam etiam Ãumni ApoÃoh HicrcÃolymis Ã ruant. Stultum impiunt Ãcrit,proptcr illud pati, quod pic ÃceÂ» rc debes.

Et non uident Ãiilti,quam ipÃ deÃpiant,Ãc inÃ= rentes,Si lex non iu/bÃcat, lex efl contemnenda, Ite Quia datefunt cercmoniie MoÃs ludeis, er^ ^ntes eas obÃ.ruare debent.Itcm, ApnÃoli non prohibent circumciÃonem,Ãcd circumcidumt UieroÃolymis, er^ circumciÃo neccÃarLt eÃ ad Ãalutcm, er debet ut neccjÃaria prÂ£diairi, Uonnc hÂ£c magna Ãulticia eÃ fapientts rationis contra Euangeliumf

rnulttu le^s hurMiiits a fe inuaitM addunt, cr coâ ad earum obferuationem fub neceÃitate falutis.

Hie hie fc tandem inueniffe modum aiitumant, quo ornent populum dei^cureiitq; tnulta bena opera mÃ©rita coram deo,HÂ£c nonne honefla fuiit,pulchra, pia,iccirco Ã§y-neceffaria adfalutem^ Sicenmeis uidctur,ScdÃultm fÃ Sius efl omnis homo, Ã (apien^-tia fua,niÃ non flultum Ãt Ã§y ridiculum,Ã leuarc ttolcnsaÃnum Ãccis oneratum, addideris eiplurcs faccos.

Legedci grauamur ,ut opn{Ãtredcmptore,illi autem no redcmptore,Ãd pluribiti legibus oput eÃe cenÃnt,EÃo qult;edamÃn( honefiÃ¼,cy pro tempore etiam neeeÃaria,ad upw prxfentis uitlt;e,propter ih toi qui bus legibus opus eÃ,non tarnen Ãcquitur eÃe talia itcr in eoelum,lccirco impietas funt,Ã pro lu^ Ãicia dei fuÃeipiuntur^

Liberi Cum his bene conuenit PhiloÃophiailla pfeudo* ofbi. Chrifiiaiwrum,quie liberum arbitrium aÃerit, quod *Ãer= uocabuluin ubi receptum cÃ Ã Chrillianis,Ãubuerfutn terÂ«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ChriÃi,cy dataefianÃ Pelagianif

tempore AugiiÃini,ut dicerent hominem absq; Ãc* Â¥ela= gratia per liberum arbitrium poÃc faluari, iiani nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^âdm folam uolumtatem hununam ad om^

â¢ â nia dei mandata perÃeienda, Et interim non uidcÂ» AugA= bautÃe ne^re ChriÃum.

Ãinus Hic AugitÃinus, quiaante iÃim errorem inuul* rc(}m= ^itum,quÂ£dainÃcrip/crat pro libero drbitrio,rcuoââ

(Huit fiuc rccÃ¤ntauit in libris retrafhonuntj^uod m= cdute dixeratfEt quiaanteÃc dixcrdt,ut poÃctex uerbis eiui incMtc diÂ£iis,ne^ri grdtid er li= herumdrbitriuiVfpo/kdÃcfcrif'Ãt dctibiro drbi= trio,ut urginâ grdtid non [gt;o)Ãet,folum dutem libertt Ã¤rbitrium in periculo negatioiiif mdneret,Ã guis im= pugnArc ueUct,ut uidere licet in libro de naturd er grdtid.

Porro ex pfeudodpoflolis, pharift is er peldgid= nis confldtumcflquic:-uid in doÃ¤rind .Pdpilhcd rc= pugndt Eudn^lio ChriÃi,Sold htec uerbd rctinuimus Ãeri Eud^l'j, grdtid^mifericordid^remiÃio pfcc4= toruin, Chriflus,fdnguis ChriÃi^ChriÃiis mortnus pro pcccatis noflris erc, cteterum rem ipfam nvflris condtibiifi mentis, iuÃieijs, operibus, fdtisÃchoni-bus tribuimus,neg; folum legem des pradicduintus iuÃificdrc,fed ctidin leges kuntdttAsfupra dei Icgtin extulimus, ut non licuerit ne cogitdre quidem de Eudn^lioÃue de iuÃieid Herd,qHie dei efl,per lhe-ÃimChriÃumdominum noÃrum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frorÂ»

Kinc er fjodie cogimur dudire eruditamÃ:rmo= Peldgi nemÃue eminentidm fermonis,ex pfeudodpoflDlicdâ^^^**â Ãjpientid proldtum, contrdEudnplium er Ãingui^ nem iheÃi ChriÃi,'Vide ne feducdris,dut ne contem^^ nds,qudÃ Ãeducinon poÃts.Si Ccrintbq,quitdntd mirdculd dei uidcrdnt,qui in ChriÃum crediderdtit, qui tdntdÃiiritiis dond, dccepcrdnt,db ifla Ãdpientid

tuti ejje non potuerunt fed fufeeperunt earn conteÂ« ptd prtedicatione crucis,ciMm ex Pdulo audieranr, i cui Ijiiritia in eorum cordibus tefiimonitim deÂ« I derat,quid tu,niÃ te dem ab hi^ laruii conferuet, , prafumif.

Eruditio iÃ¼a humutapuefapientiafermonis obifÂ« eiet tibi prteferiptionem longi temporis,exemplum fan^hrum, autoritatem patrum, tortam fcripturain male citatam,ueripniilia Ã§ypr^terea aromenÂ« ta rationis hÂ£c zy bispmilia.Si neftra iufticta mbH | eÃ¼, cr^ nibil Jiciemus boni, nbsp;nbsp;p iniuflicia neÃnl '

iuPiciam deixommendat, er^,ut aiunt Eom .j. frÂ« i dÃ¤mm mala ut uedant bonA,lta multipliabuntur j omnia mala, omnis bone/hs peribit, neq-, deum ne^ homines uerebumtur,qui ijbm doÃ¤rinam fufeepeÂ« rint,tam Ãultam,tam impiam, nempe quÂ£ danat inÂ« Ãieiam noflram,pue omnia bona noftra.

Quantaabfurda zx inconuenientia hic coUi^t ratio pue fapientia bumana,dum interim non poÂ« tepfufeipere uerbum dei,ex quibm certo certioi . perfuadtre conabitur ,banc doilrinamnonÃ deo fed bierctiam effe Ã Satana, qui enim poteÃ e/fe dei,quiÂ£ damnat Cf probibet omnia bona^

Tales blafphemias Gr mendacia interim cogituT prre Euan^lium gloria: dei,Ã ptlta fapientia boÂ« mii.um,quÂ£ adeo ciea eA,ut non uideat quad irriÂ« detfeipjam ,Nam fiiiltifsime coliigit^ Ifli damnant exfuÂ» â

ex fuo Eudn^lio omnem iufticiiim humAuam, crgj proamp;vKK omnem iniufticidm, hoc putat neccffdrio fequijdlid cnim uidemin in librif corum,(iui contra nos fcribunt.

Scdp ip(d rdtio dliquid rdtionis haberet,pc po=Â» tiui infe'rret.Si ifli damndtu ex fuo 'Eudiiff lio om^ Â«fin iufticidm humanam ,tnu[to nidgis ddmndnt iniu^ fliciam humandm, St etiim qult;e bona iudiamiis^ntdld funt cordin dco,ipfd lt;JUÂ£ uitid er pecata iudiamiif, mdgii detclhndd cruttt, ur.dc p quitur omtiid humd^ B4 ( ffÃ¨ nihil dd fdlutem, dclj/crdndum igitur dc na=* bis. Wuic dTÃ¿^mentdtioni reptonderct itd Enifigc= lium.Hoc fcilicct uolcbÃ¤in, ut folu^ dem iuÃus Jit et glorificetur, non homines dut qua fuut homii.um, J^onne iuflum fanÃ©hm cil pium^ut glorifice-tur folum nomen deicT mdgnificctur eins nupri^ corPd f

Sed ipfdpotiitfjdumnon potcfifcfe ad hdncco* gitdtioncm dcmittcre,ubi hxc audit incipitpc conÂ» trd deum mfdnirc,SinoÃr^ uircs nihil funt.p nihil pojpumm dd fdlutem,p non ep uolentis ncq; curren* tis,fed foliusdeimifcrentiSjCr^ deus iniuÃc cott-^ dcmttdt impios,quid cnim imputdbitur illi qui nihil potuit ad fdlutem f quis unqudin accufauitclaudiem, quod fdltarc non potuitf

Cur hic ratio accufans dei indicium,non etiam, accufdt dcimifericordiam , quod pluat immeritos, Nttin w bisinaior JJgt;ccicscsiiniujlici/cdei,quamin

iÃ¼is,\Ã¼os enim merito ddmndt,quid impij fuM,hot dutemÃnc merito filudt,ex impictate receptor ,ut uidecu in rebm dci rationem femper hdkerc iudi* citvm peruerfum,liuic itd^i rcjjiondet Paulin. O ho* fno,tu quis a qui rcÃondcas deo

Tandem ifluimpia cogitatio ingrediturin fcri* plurof faniias ,cgregie ignorans,quod lex eH co* gnitio pecati cr pteda^gn in Chrijium,Scriptura (inquit) dicit,Dili^, cqi'.ut rtimini,fiic boiiu ctc.id quod non diccrct,niÃ ha:c pojjemin Ãccrc,ntji ha* berentu^ libcrtatem ad Ãciendum ad non freien* dum,alioqui undefumeret homo initia meritorumf Ita neeelje cÃ¢ quairerc merita,illis quigratiam dei ignorant,qu^ uero tu pauper,qui etiam obolo eget, propterca Ãf foluendo, quia tibi dicitura iudice uel coram iudice. Tu debes centum ntilia nu/mumf aicfcilicct fumes tibi animumut fentias,non mihi diccretur, Debes ,niÃ c^ foluere poffcm,p.rgo illi fcruo M.att.fs.Ãuflra ridicule diceretur,P.cdde qiiod debes,mÃ ipfe reddcrc poffet, ita irridet ratio feipfam, ignara iuflicia: deiÃue gratia; cr rcmifsi* Ã§nis pecatorum.

Quispiorumnon cum dolore uidethodie,quant ^âtera* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S^cramentarij contra Ãmplex cr ma*

nifiÃiim uerbti Chrifli,Aiu'Ht enim.si panis eR cor* pusChrifli,er^pants friÃet pro nobis crucifixus. Stulta ratio,non uides pofi ilia ChriÃi uerba,Hoc cÃ corpus

forpfw nKum,lt;idbuc in citnA afsidere corpm Chrifi ^mdpoteftcrucifigi,utnoii fitneceffe panent cruÂ» cifigi râ ct tarnen interim neceffe eÃ¼ panem cffe corÂ» pM ihrijb^quia ueritof mentiri non potcft, utcun^ tu bona ratio pro tuo more fentias non folum contra hunc,fed etiam contra omncs fidd articulos,tuts blafphcmijs non auertes pios a. tieritatc,fatK confiÃ¢t ex inÃitutione Chrifii ex uerbis Pauli,panem doÂ» mini effe corpue domini, it certo uerbo Chrifii, cut credcrc oportet, ad tua incerta fomnia non dcficiÂ» emlifi

Sedait. Si hoc uerum eA, habetii deum impandÂ» tum, a pi/hre piftitm, diÃ¿:ftibilem, taceo rclicjuas blafphemia(,cjuafi diaimui deum efic partem fiiilum, quemadmodum jidcs fitetur deum 'mcarnatum fine carnem fiÂ£ium,itd tarnen ut deui manferit,et non poÂ». tins cum Chrifio diamiM, panem effe fiiihm corpui Chrifii, cr impium efii^ut uerbo Chrifii fomnia raÂ» tionishumainÂ£ opponAtnue,

An aiunt ,quilibet nebulo,fcortator, adulter, ebriofiK,auaru^ poffet uobis Ãccrc corpus Chriftif quafi fcilicet hoc di(amus,quin addimia,ne fanbhÃiÂ» mtÂ»Â« quidem aliquc pofic nobis ficere corpus ChriÂ» fli,tdntum abefi ut rafuras err unfhones papifiicas morenMr.t^ifi enim hie infiitutio ChrifiifiiccretnoÂ» bis corpus Chrifii, tiemo fiiceret, etiam fi fanfhts efiet aliquis ut loannes baptifia. Siquidem nobis mÃ¤Â» daliit,non ut Ãciamus fuum corpus, fed ut corpus fuuni

At ait. {^ulla ratio, niiUuifenfui communis htcc apere poteft,repugnAt hoc iudicio omnium homb }tum,deus fcilicet tamgraui articula qui crcdi^noti poteftnes grauÃ reti in hisualdc andide loquitur, fed hdbeat biCC Ãbi.

Addit uero, Repugnant fcriptun, QaiC obonA nugiÃra ? an non omnis fcriptura dicit credendum eÃe Chriflo f ubi tu Icgifli aliqtiam fcripturam,quie uere coram dco fide pugnet cum uerbo ChriÃif Chriflus dicit, Caro no prodefi quicqudm,quafi uero ChriÃis diat,Caro mea non prodefi quicquam, Vc=â , fier panis cr uinum uobis profunt, Oquot; nofirum Sa^ cramentum fide acceptum, non prodeli quicquam.

At Chrifli corpus fedet in dextera dci patris,cr=â go non cH hie. Die mea quÂ£fij ratio,ubi efi dexterA dei patrisf Rurfum die, num idea non pofiit efife ue* rum,quod Chrifhis dicit panem eÃe fuum corpus, quia ipfie fedet in dextera patris,id eil, rÃ©gnÃ¢t ibi ubicumq; reg^t faatris dcxtcra,an non magiscon= ueni.'it hoc inuertere^ nempc propterca effc uerum, quia ipfe fedet in dextera p.atris, non poffe autetn effe uerum,fi ipfe in dextera pa tris non federet?

Sed ait, Chriflus pr^dixit uenturos fedudhres, qui dicerent,Ecce hic,ecce iUic Chriflus,quod pro^ prie difhim e^t de ueflro Sacramento, c^ibustibi hoc

hoc dixit? lAihi inquit fic uidetur. Audi med rdtia^ Si CbriÃuf dicerct pdiiem effc fuum corpus,dn non effet Chrijlo crcdendum,Ht nuximc non fit ere denÂ» dum fiedudhribui? Tibi ne Cbriffui unui ex fieduiloÂ» vibtK frÂ£lus cA, quibus credendum non ejl ? Videi itaqi hunc locum non Ãcere contrd noftrum SdcrdÂ» mentum,nifi prim ficins Chrifium unum ex fieduÃ©hÂ» ribus,quibus credendum non ejl.iiihtlbic fingimus ntfedudhres,fed Chriftum audimus, Annonfummd jhilticid eil ex hoc loco fic infirre, Seduihres non â¢ funt dudicndi,er^Ã§hrijli uerbumnoncH uerum?

Sed cejjb ,neijh prolixitnte molcfhis firn, Puto SdpiÂ» idin fdtis notum effe, qudm Pdulus dicat cminen fiant ^utid fermonisfiuc perfuaforid humd!tiefapientiÂ£uerba,fiTmoi neinpe quando quÂ£ Philofophicu junt ey ex legibus humants, permifeemus fcripturis f'anÃ©lis fiacro Chrifli Eudn^lio,dtq; adeo quando etidm legem dci tiojlro ludicio ,id cilffiecundum pharifidiaim iujbti* am mterpretdmur,undc jhtim ufus cruets ChriilifiÂ» ue ipfum Eudng^ltum obfeuraturet jblo nomine maÂ» net Eudngelium ,quemddntodum Galatis fcribit. No potejl effe aliud Euangelium,quam quod pratdiauiÂ» mus,fid Cunt quidam qui turbani uos,c^ uolunt in-uertere Eudtigelium Ebri/H.

lUd cnim quÂ£ innixi indicia rationis addimus, ualdc arrident , cr ejficiunt ut Euan^liumfine crux Chrifti fftilticia uideatur . nine fit tanÂ» dem ut folo nomine Euangelij nobis rcliih) folÂ«

rtidnt nomine tMtu ÃmiK ChrilÃMti FrobabilitÃ¤te enim fernwnis 'ZX' l^ecie Ãpientia decepti, reÃ= piÃere non poÃumies^cr ^idcquid contra banc gloâ rtam rdtionis,cr tarnÃgt;ecioÃtm,probabilem Ã§z tioni expoÃtdm fapientiam exuerbo dei produÃ³Ã¯uin Ãerit Ãtereticum ludiamuf.

Ã¯gitur orandm deus, ut inÃmplicitdte fdnÂ£ doâ Â£lrinÂ£ Eudngelif domini noflri lhefu ChriÃi pcrma= nedmui,neÃeduaimurut Eud^quemadmodum Pdului dicit.^.Cor.j ). Eiihil fufeipiamui neccfÃirium ad Ãdlutem prÃªter uerbum dei, quiequid repugnare uifumfiierit,utcumq; probdbile,Ãipicns,copiofwm, fdnÃ³him er ex Ãcripturis Ãatum,Ã primo intuitu reijeere non potcs,quis enin non tentdtur ab ifld in= Ãpiente Ãpientia f tarnen ÃeÃ^eihim tibiÃt,erÃ* eiet dens,ut in uerbo fuo babitare tibi liceatÃecure et confidenter, quemadmodum Propheta dixit.

ReÃit nunc ut etiÃ di(amiit,qniâ¬Ãt crux ChriÃi,de qua dicit,t:ie inanis reddatur crux ChriÃi, id quod Ãciemic! ex coÃ¼atione eorum quÂ£ inÃa dicit, quent admodum de erudito Ãermone ficimus,ne dubites de qua cruce dient. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

Nam quod crucem ChriÃi dixit,lhtim dicit Ser^ tnonem crucii ,item Stulticiam prÂ£diaitionis, imbc* eiUitatem dei,ÃdticiaindeijÃ:rmones quos docct Ãiritiu

^irituf fdnÃ³luSjEx guibuf certo certiiu efi,crucem hic did prÂ£di(ittionemEMii^lif,(]uod crux cil carÂ» ni,quia prÂ£diat contra omnem mundi ftpienti-tntf gloriam, iufliciam, ut abnegemut noi metipfoi toUamiM crucetn noÃranifid eÃ¼jdamnatii omnibuf Ã¼uÂ£noflrdfunt,fufcipiamuffoliuf dd uoluntatem, fcquentes quocunq; ipfc uoluerit per ignem, per aqult;im,per mÃmittm,per mortem.

Nulla CartbuÃanorum crux bute efi compa^ randa,haiic pradiait Euangclium,aliam crucem ig= twrat, dc qu.t zr in Pfalmo.Qjiid inquit,retribuam domino,pro omnibus qua; retribuit mibifCalicem falutaris aedpiam cf nomen domini imuoabo,de quad infra PaultK,Qui uolucrit effe fapiens,Ãultut frat ut Ãt fapienSfljhim (alicÃ«,frilicd ut homofluh tui fiat,abborrd natura/cd e/l alixfalutis erfa* pientia coram deo.

Si adbuc dubitat de cruce,nÃªpe prÂ£diattionÃ« eÃe cruds Ãue EuÃ¢gtlif,quid clarius fo quod dicit,Nos prÂ£di(amus CbriÃum crudÃxum Ã§rc,z:r rurÃvm. Non iudiaui me quiequamÃdre inter uos,mÃ ChriÂ» Pum,etbumc crudfixumf

Hane prÂ£dicationem, licet corÃ¤ mundo Ãultam, dieit credentibus eÃe dei uirtutem, fapientiamju-fticiam,Ãrtitudinem,cr oflenÃonem Ãiritus, quippe quam Ã§y dieit 'aÃiritu Ãanilo proficiÃ;i,cr per Ipi* ritum fanihim tantu inteUigi,cum interim qui emi^ nentiam fcrmoni5,de quo Ãtpra diximus,frqimntur,

ÃN CAPVT PRIiÃ®VÃl. tdmen ag^ntur Ãtiritu huiui mwidi er fuis cogitutÃ®^ onibiis.

Hinc prÂ£diat-)rcs huiits crucis et difcipulos,(iui prtcdiationihuic crcdtmt,uoc3t Spiritiidles homi^ nes,id efl,{piritufunÃ³h cruditos,ut pofsmt 'mteÃ¼i=â ^re Cd quic dd funl,quÂ£ dnimiles homines fud, fdpi^â eiitid ejÃiiritu humdno 'mtellig;re non polfunt.Vn* de et dielt, tiobis per/]:gt;iritum fuum reuclduit deus, item,nos mentein ChrtÃi tenemus,item,tlt;os non ffgt;i=â ritum mundi dcccpimus, fed jbiritÃ¼ qui ex deo eÃ¼, ut feidmus quÂ£ d. deo donntd funt nobis, quÂ£ lo= quimur,non fermonibus quos docet humdnd, fxpien^ tid,fed quos docet jj)iritus fdnilus,/firitudlibus Jfi^* ritudlid compdrdntes.

M.undus docet perfudforiis humdnÂ£ fdpientÃÂ£ ucr^ lâi5,probdbiliter er copiofe er cum pldufu difeipttÂ« lorit, quemddmodum lodnnes dicit,de mundo fumt, idco de mundo loquuntur,et mundus eos dudit,Scr^ mo dutem crucis docet per Ãgt;iritum ftniblum, ErgJ ibi cÃ¼ dppdrens fdpientid er dubid,hic dutem uerd ercertd,Ã¯bi nunqudmuere certifiantur confeien* tiÂ£,ut pofsint in tentdtione,inpecatis Ãue IdpÃi, er in morte conÃÃere, Hic dutem per Chriflum dgâ nofeunt dcum eÃe pdtrem fuumjentiunt remiÃioÂ» nem peccutorivm, fe deo eÃe curÂ£ nihil offvnduntur, fed gdudene dum fermonem crucis dudiunt, fe fcili^ cct eÃe infipicntcsfmiufhs, nihil dd fdlutem poten* tes er dlt;imnAto5,nihil ex hoc damni fed fummi lu* erd

m ^elÃmantes, ^uod fciunt (lu^e in fe non haient nutlto faliciusfe habere in Chriftofilio (ici,in cuiut {onfortiwm uoati funt, ipfe enim cR /iilus nobis Ã deo faptctia,iuÃida,poteiitia,redemptto,ut nemo Ã=gt; bi faptcnsÃt,fcd gui gloriatur in domino glorietur^ ut non tnirerisguod Paulus dicit,Ã rmonem cruds ÃueChrifhtm priediativm,eÃc dei potentiam cre^ dentibus, gueinadmodum,^^ Puangelium tÂ«= c/l dd potentia in falutemomni credeiiti,e3â

hic,Placuit deo per flultidam prtedieationis faluos Ãcere crcdcntcs, QHid fc/c dicereiit gut contÃ¨iiunt uerbivm externumf

Jtag; guod hic Ãrmone cruds didt,Gal.f. San^ dalÃ¼ cruds dicit,propter infidÃ¨les, gui inde ofÃni duntur etc.et cotra eos,gui fermone tantu fie uendi^ tantjdidt.i.Tcffa.t.Euangelium noÃrum Ãit ergt Uos non per Ãermonemfiolum, ucrum etiam per uir= tutem cr per jfiiritum [anÃ´Ã®um,pcrg; ccrtitudtnem tnultam, cr cap.fcgucnti. Exbortatio nofira non fÃ¹it ex impoPura,neg; ex immundicia,negi cum doÂ» lo,fcd guetnadmodum probati Ãcramus Ã deo,ut no^ bis coinmittcretur Euang:lium,ita loguimur, non ut hominibusplacentcs,feddcoguiprobat corda no^ flra crc.

Igitur hic crux Chrifli fermo cruds, eil pr^â dicatio Euan^lif Chrifli,gilt;o condemnantur omnia aoflra,guie crux poÃet eÃe maior? ut glorificctur folus deus in Chrifio lhefu domino noflro.

Umucro utfciM utrunq; pmulelJenonpoffe^. rij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quid,

^^^^_Paul!M dient.Miffltsfum EiMngclizdre,noiiinlnpi= em jut jertnonis,ne dbolentur cruxChrifli.qunÃ dient, utcÃ¼(j-f^'â^^ ^dfrerit in EMngclizMdo, quemndmodunt gloria EMngeliznre dicunt Eunngelij nomen entur. P^â^tlt;^udtMit pfcudoapojtoli, hxc nbolitn ucl inniiis eÃ¼,Si biÂ£c nbolitn cÃ,non ndeÃ dei potentid,Ãpiciiâ! ttd,iuÃtid,redemptio, crperillnm tdntum niÃati reddtentur homines er exctecati,quemddme)dttm frd dicit enp .4. Perinde qudÃ nonÃm uenturus dd nos inÃdti Ãumt quiddm,fed ueninm breui nd uos,Ã dominus uoluerit, er cognoÃenm non fermonem illo* rum qui inÃnti funt,Ãed potentinm, non cnim in fer* mone regnum cR dei,Ãcd in potentid.

Ex bis per Ãieunm eÃ¼, nos Eudngelium Chrifli non hdbuijÃ:,qudndo AriÃotclienm philofophidm Ã^ ue philoÃjphienm theologidm,pro uerbo deiÃeÃ:e=â pimus,er iton prodeÃ nobis,quod dicimus nos EunnÂ» gelium legiÃe nut prfdienÃÃ.

E)upU= Elam duplex eÃ EUdngelij prÂ£dientio,utbicui* eiter des,Eudngclizdttt enim pÃcudoapoÃoli,fcd crudito pritdb ÃermoneÃue perÃtdforijs hurndnee fapientitc uerbis, entur Euangelizant er ucri Apo[bli,fed per fermonettt Euan= crucis,fed hic Ãermo eÃ potentid dei,iUc tantum in* geliii. flatos er indnes reddit homines, er usq;adeone* cejÃe e/iilium non admittere ad Eudngelium,utÃ MitusÃcrit dbolcdtur crux ChriÃi,ideÃ,ucrum ChrijS

ChriÃi Eudngelium,ttAm hic Paulin dicit .SipViedi^ arem crudito fcrmone, inanis redderctur crux ChriÃi.

Si enim non credis Eult;ingelto,fruflra expciklt ratio dus demonflrationcin,Si autcm crcdis,demons ftratione non opus habes, nam habes teÃimoniu Jjgt;i=gt; ritus fin8i. ibiratio qunorit certitudinm, ZT fuHit dtcj; ÃiÃ¼itur,h!c alitent )jgt;iritusfanÃ¢us certifiÃ¢t, qui neq; /Ã Ã¼ere neq; frÃ¼i potcfl,de qua certitudine Jfiia ritus alibi fepe Pdulus,HmcÃt, ut dUfinfideles,ma^ xinK qui tument fua fapientia O' fidunt fua iufiieia, non intcUigimt Euangelium glorilt;e dd,grauitcr. uel offÃ¨ndantur uel flulticiam iudicent, id quod nue audiemus.

nam SERMO CRVCIS. Euangeliu Stulta pue priedicatio deChrijh,eflfcrmo crucis,id e/l,de= pr^di^ (ficÃ te Ãrnhe prÂ£diaintur,(iuc in nos pue in deum (utio rcpgt;icias, Carni cnim fiiilticia cp,quod deus preedi- Euan=â atur homo /Ã Ã©hts,crudfixui,mortuus, portaffe pec geliunt ata totius mudi, pro quibits adhtic interpeUet lt;(pÂ«d patrem,quod noflra fapientia fiiilticia cft,cr iuÃieitt noÃra impictas,ct quod ubi ftulti frfb fumus et pcc^ (Stores perfuafione Euangelij, negligerc oportet omnia qult;e mundus qua:rit,opes,uoluptates cire,fie* cundum itlud.Qui Chrtflipmt arnem fuam cruciÂ» fixerunt,cum uitijs lt;3â concupifeentijs, pritterca contemnerc propter Euangelium anÃ»cos, parentes, Hxorem, filio!, poÃeÃiones, uitam, item perpe^

Hine ne)no,tjip cut deus reuelauerit perEuÃ¤nge^ Hum, potefi fufcipcre ChriÃum,aut ddmirari ucl uiium Chriftidttum, Stulticid enim er fvrmis cruets omnid tcihtfuiit,nefdlui fiant contemptores,er fi* delibus innotefcat in bis medijs infÃ©ris poteiitia dei, qua de re legetotum cap.tj.EfaiÂ£.

VirtttS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;norunt,hanc dei, id cH^ quÂ£ de deo

prÂ£dicaturfhilticiant, banc dei imbeciÃ¼itatcm,pue boe Euangelium er fermoaem crucis,cffc dei po^ tentiam,Hmc citim fentiut remifsionem pcccatorUy (S' eerto feiunt fc filios efje dei er Satana. fupcrio * res,utcunq; fÂ£pe dcrcliÃ¢inonalijs modo fed etiam fibi uideatitur,quemadmodum Chrifiiis in cruce.

SCRIPTVM E ST . Teflimonium eÃ coÂ» flatum ex duobus locis Efa.cap.i-^.er,'} Ã®.ubi agitur de abicBione fcribarum er aliorum bypocritarum, qui tantu labijs honorant deum, er docent doÃ¢ri^ nos er mandata bominum.Sapicntia er, intelligent tia uera in fcripturis quid Ãgnificent, cxprcjj'uta ita efl Hiob.i s. Ecce timor donÃ¼ni efl fapienti.i,et recedcrc Ã malo efl mtclligentid.

Vtfcidifltpientiam effe cognofccredeurnat pdt tregt;n,ut iudicem, idcoq; ilium dmare er timerc er uiucre dd uoluntatem cius,noii efl mdior fapientia Sapien in terris, HÂ£t omnia coinprÂ£bendit timor dei, id tÃ a. quod latine dicimus cubum dei,ut fit quod Hiob dicit, Timor domini efi fapientia ,idem quod nos diccrenws

JntclligeiitidautÃ« cfi de i/s rebits, inguibm ticr= f-tmur in hoe mmdo,de dtcitHiob,Kecedcre Ã nulo c/l mteUi^ntid, ut hdbcM gudm uoesKm di^ fcretionem ,id cA, ut fcias in c^uo pcccctur Ã§r quid dco pldccdt 5 iÃ¼ud (duedt, hoe dn^plcÃ©hris, ut de omnibus rebui etidm exterttis ex uerbodei hdbeds Ãiritudle iudiciumÃn quibu{cuttq;,ut uoattit, afi=i bus Ã§^c.

Ã¯gitur impij ,qui ut non thnent deum Ãue non rxntd colunt deum ucro cultu, tjuem ipfe fuo uerbo nobis ld in= prdferibit, itd non recedunt 'dtndlo ide^l,dbeo tellioÃ« quad deo diljilicct, utcunq; Ãl i fdpientes et iântelli= tid,Ãr ffntÃ©s uidcdntitr, tdmen in utroq; errdnt egregie, git Ãl neij; de dco reik feiitientes^neqi de rebus cr d^o= fdfdpi nibus reik iudiaiitcs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;entid ,

Sk4 enim fldtutd urgent ,dei negligunt, In cibis Gf ifn^ Ãciunt pec(dtd,qnos deus crcduit dd pcrcipiendum pius cum grdcidrum dikone, Vide qudm peruerfum cultus hocÃtiudiciuin,EtexhdcÃlfd intcUigentid dÃur- dei, mnt ddÃlfim fdpientidm, docentes cultu/m dei eÃe fie edere ere. Et quod de c[u dieo ,de omnibus exÂ» ternis intcUige j leiundre ^id fiextd dicunt eÃe bonum opus, quod tdmen non eÃ¼ prdceptum, CT Idborc itt dgro qudrere uiihm,ut etiam hdbcAS un* de tribuds necefiitdtem pdtienti, non uoctnt bo= num opus,fidltem-ut dicunt meritorium, tdmen hoe prxceptwm eA,idquodipÃ udldc dili^nter

tnuentjÃ®tiÃ¿redi monAÃertum cA eii fdnfbtM, crnS efi ei$ fdiiBitM accipere uxorcm cTc Quid rede iudicurent 'm grauioributrebui^ciM in hit tarn tur* pitcr errant f

Contra lt;]uos dicitur Efa. f.Va qui dicitismaliM bonum et bonum malum,ponentes tenebras luccmct luce tenebras,ponentes amarum 'm dulce et dulce in amarum,Vtequifapientescflis w oculis ueftris^^ corain uobis metipÃs 'mtelligentes.

PefdÃ slue igitur de dco multa dicant,per fapientiant fapien Ãmm,jiue de alijs rebusiudicent,per intelligentiatn tiÃ¤ etc fifam,egrcgic ut Paulus ait,ignorÃ¢t de quibusaffirÂ» mant.lta perdit deus fapientiam fipientium, inÂ» tcÃ¼igentiam mteÃ¼igentium reijcit, Efficit enim fuo ittdicio,ut cxcÂ£cati contra feipfos fapiant O' 'mtelÂ» liÂ§mt,fedudi O fedudores, omnia enim (entiunt, docent,a^nt,primumcontrarationem Ãua falutis, deinde etiam contra pacem o proÃycritatem huius uitÂ£,queinadmodum non folum bis iuÃiciarqs et faÂ» pientibus,qui pij fibi uidentur cont'mgit,fedctiam omnibus fuÂ£ fapienthe innitentibus 'm toto mundol

Qjsando enim deusÃuet alicui regno,ut BabyloÂ» nico,Per/ico,Iudaico ctc.dat per fapientes ibi proÂ» ^era conÃUa,quando autem non Ãuet,dat per iÃ¼os /apientcs,quijc eflimane fuaÃapientia et intelligenÂ» tia fuflinere regnum,talia conÃlia quaÃ pro regno, per quÂ£ totum regnum uaflutur, ita perdit fapienÂ» tiaiÂ»

tÃ®am fapientium,pcr ipfam ipforum fipientiÃ¤m,^â intelligentiatn intelligcntium ri ijcit,pcr earn ipfatn eorum mteUigentiÃ¢^QJiie nuÃ¼or mi/cria^Vnde dixit

cdp.]lt;i. Sapientes conplÃ¹rij PharaonÃ¹ dcdcÂ» runt confiluum in/ipieits ZTc. quemudmodtim cr Mariduirg} de omnihac Hypocrt/i cecinit, Fecit potentidm bruchio fuo , di/per/it fuperbos per coita filium cordis ipfbrum.

Perdit itdÃ©j^ftc cos deus fetnper, ut difcdmusdb ipfo expeihnddm fdpientidm ÃT intelligentidm, ne inmtdmur nojire prudei;tiÂ£ in ntdlum no/lruin, Md-xime uero perdit eos innulgito EudtigelioyUt fiÃ¨rent Ãnt,qui Ãbi lux mundi uidebdntur.

Scdcontrdiufiicidridm zx Hypocriticdm fdpientidm cr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cR operÂ£ priccium

Mundus fud fdpientid, id eA, per iudicium quod dus p concipit cdptus hurtMnus fine fpiritu dc dco,uult fuatn cognofcere dcu in ipfius dei fdpientid,id cA,nMgni=fdpien tudinem ntdicHitis cy potentium eius inuefiigtre ni= tid non titur,ey quiequid magnum cr ntdielidte m deo ple= potcA num eftjfed fruflrd,Elo enim fic dcceditur dd dcum, cogna fed potius jÃ¹gitur dbeo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fccre

Ãrimum per errorem uidemur dccederc,dum 4c dcu in deo et diuinis rebus multd, ut Philofohi cr philofo- fud fd-phici thcologi diÃgt;utdmus,item dum iufiicqs noftris pi'ctÃ¹.

IN CAPVT PRIMV5Ã. j ipÃ probÃ muf iudicio rationis,putlt;imta nos reÂ» ligiofe colÃ¨re deum, quaUd. tentdrunt quidam gen* tiles, esâ iudei Ãmilter,qui auertebdntur Ã, uerbo dei,Deinde per reucldtum peccatum Ãtgimus d, deo, 'â ut ludei iuxtd montem Sina.Ãgerunt.Uic tdndem ui= demus fhilticidin effÃ¨ eSâ peccatum,quiequid iudicio nofiro de deo fomniduimus.

Non Udnum quidem Ãtit,quod magnitudinem er omnipotentiam eius conÃfsi Ãmus, er quod inundos tus cjfe in conÃcchi eins oportcre iudicauimus, ic= circo eum colere oportere er d. pcccatis abflinere, i fedudnitds er ipfdimpictdsliiit,quoditd putaba* tnus,nos eum poffe cognofeere er ad cum Ã¤ccedcrc, quando interim per nos ipÃosjd cÃ¼,pcr noflram fa* pientiam er iuflitiam pr^fumebamus eum cogno* feere,er dd ipfum decedere poffe.

DÃ©clarÃ¢t quidem fc in crcdturis,ut e/lRo .}. fed ut ibidem dicitur,noftrd pricfumptio nos fub nomine fapientiic er religionis dÃ©clinÃ¢t ad impietatem Ãue â idololatriam,Nam quisq; talem deum habet,qualem Ãbi in corde fin git.

Quia ucro maieflate tcrremur,er noÃrd iuÃieid (quid pccatores fumus) peccatum eft,reflAt ut de* figt;cratio falutisÃt Ulis, quibus reuelatur peccatum, er mhilominus in damnatione fint,quibus non dum eÃ¼ reuelatum peccatum, quid in errore funt,putdn* tes Ã reÃ©kfapere de deo erdecultu dei,mifertus cfl deus nofiri,er miÃt wbisliultam prxdicationsm

EPISTOLAE AD CORIN. per quant falucfjwr crcdcntes,dequd multis fupnt 'dixiinuSjUtquiappicntcs fapiciitcm deum cogiio-fcerc non potumut,ftiilti per prxdiationc cru= CM cognofmniui jhtUunt deuni,id eÃ¼,qui talts A nwn= do ^Ãimatur.lti dcmitm uerefapicntcs,uei-e fapien^ tem deum cognofccmiu crc. Nam iwdwtorein (u^ fccpimuSjin quo placuit dco,ut omnis plcnitudo di= uiintatK habitet,/tae quo ad deum dcccdi non po^ tefi,uic enim ÃtÃ¶lus efi nobis A deo iufticid e:^c.

Crcdcntes dicit, quid EuÃ¼ngflium auditum non prodc/l illis qui non crcdunt^non cnim mtellig^rc p^a po/Junt,quemddmodum uidcs lodn.^.ubiChriftus di=: citjCdrononprodeft quicquam, ljgt;iritus cA qui ui=qâ(i^=â u!ficat,q.dic!it.In airiK cflis,ueflrds cogitdtiones de med. prtediatione fequintini^no poteflis iu uenirc dd ^ocus me ,dd liiritum non dcceditis, ut creddtis uerbis exprt meis,utptis fltoiTZtf'aKTOijcrcdctcÃ® uult med prÂ£di= atio,no dij^utatofcsiucl difceptdtores,efl cnimjjgt;i= ritus cruttd,idcoÃne f^iritu non apitur, id quod ibi Ã¤ddit.Sunt mquit quidam ex uobis,quinon cre^ dunt. Et lodnncs dcclardtidÃ« diccns.iiouerdten'm db initio ihefui^qui cfflitt non credentes et quis ejjet proditurusipliim.EtÃubdit lhefus, proptered dixi uobis,quod nemo potefl uenirc ad me, nifi fÃ¹crit ci dattÃ® A pjtrc meo,id efl,nifi fiterit TtoS't^a.KTOs et traÃ´hts d pÃ¢tre mfo,bcc c^,ut uno rbo diam, nifÃ® Cdro. eredatfUt bdcuidcs per totuin illic fcrmoncm,ft rc- SptrÂ«â Ã¢econ^ tus.

Petras uero Ij^iritum acccpcratex prÂ£diatiogt;ie l-tungelij Chril{i,id eÃ, credidcrat, id quod certe Ãirituspinibis in eo eÃieerdt, non euro eiM,id cÃ, non dliqud cogitAcio^ut fdpiÃ¨tia rAtioiiis ucl doflri^ ttAhunMnd^quie potim contemnit, fluUum iudiat, bld^phemAt Piunfflium Chrifti,ut ibidem uides ifi I'/Zw deficiunt d ChriÃo, quemadmodum Oquot; hie decUrat PauIim. Ait cr^,Domine ad quern ibimiuf uerbd uitÂ£ Â£ternÂ£ hAbe5,t^on Ãc uidebatur alijs in quibiK caro blAfphcmdbdt fermonen Chrifli,no ez:inÂ» CTAt ili Ãiritui uiuifia.ns,id eiÃ®,per quem credcrent ut hdberent uitum Â£ternAm,ucrbd quidem uitÂ£ Â£tcr^ nÂ£dudicbdnt,crÃ}irttumipÃm loqucntemÃed aâ ro nbsp;nbsp;mor^Ãiritum Ã§y uitam ddnÃ¹ttcre non potuit,

Prudentid enim amis mors esÃ®, cr dnimalis homo - non percipit ed quÂ£ Ãtnt Ãgt;iritus dei,Ãtlticid enim funt mi et inteÃigerc non potefl,et rurÃim,Cum coÂ» tentiones Ãnt inter uos,nonne homines eÃis, nonne artidles eflisf Vnde diunt oÃenÃ^Durus eR hic ferÂ» tno,quis poteli eum dudiref DongeproÃih diucr/u indicium,Verbd uitÂ£ Â£ternÂ£ hdbcs,cr durus e/l hic ferma, fed illnd ex fpiritn dei, hoc ex arne,id eÃ¼, homine.

vide ttero quid ddddt Petrus, ut cognofas unde nourrit fermonem Chrifli eÃe fpiritum et uitdm,Ãue ucrbduitÂ£Â£ternÂ£. Etnos,inquit, credimus ZTcoÂ» Ã¿iouimus,qnod tu es Chnflus films dei uiui,' Eioime ibi

ibi fpiritu Mdis,ubi audis huiuf fideiexcordc co^ fiÃionem!' ldc}uodmlt;ini/rÃc ctidmdicit alibi ChriÂ» fills,eidan Petro cadem confiteiiti. Caro inquit cfquot; fangais non reuelauit tibi,fid pater metis qui efi in cÃ¦lK,c:r alibi ad patrem, Abficondifii,inquit, hÂ£c a fapientibiis cr intelli^ntibiis, cr reuelaflica par-iiulis, et rurfiim.Patrem nemo nouit nifi filius,et cui uolueritfilius reuclare,et alibi,Spiritus fanÃ©ius 4oa cebit uos omnia quÂ£ciinqi dixi uobis, et teflimonium perhibebit deme.

Spiritus itaq; efi qui uiuifi(at,per pr^diiatum Euan^lium,credere enim nos Ãcit,quod uerbaEua^^ fflij funt fpiritus cruita ,diim interim aro ad hoc ne^tium non prodcfi quicquam, fed ofirnditur e:^ contemnit Euangclium cr Chriflum,diccns durus efi hie fermo crc.ut non mircris, quicquid per tota bi= blia prÂ£diGitur,dc potentiafidei ChriftianÂ£,et quod iuflifiat erfilios deiÃcit,quÂ£ efi iufiicia dei ad qui iufiicia carnis non pertingit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢

Iufiicia c;ii)Â» carnis /pern fium ponit brachium carnis,id eÃ¼,confidit in eo quod ipfe homo freere pctefi, et ntmquam poteft perficere legim (tue prÂ£= cepta dei,Iufiicia autem dei,Jiue iufiicia fpiritus,fiue iufiicia fidei,aut iudicia quÂ£ efi perfidem (hÂ£c enim omnia idÃ« fune)dicit id quod efi in pfalmo, Spera in dominum er ipfeÃcict,fiue ipfe curabit. Quod alibi fic dicitur,nempe Pfal.i-2: Venient crâprÂ£di^ cabuiu iuJUciam eiui populo genito, quod ipfeÃcit. Â» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pacit

Tdcit autan fie, per Euan^lium,Ã¯uliificdt tmpiÃ ideR,fidemeidondt,perciudm remittit peecatum, CrÃcitfilios dci hteredes teternie uitÂ£, Interim uero ignofcit^quiequid ddhuc carnis molcpreÃi,dut non Ãcimui aut non reÃ©k ÃcimtK, ey Ãcit ut conÂ» fitedmur EuÃ ^liam et bonaÃeiamus GT mala, pro* ptcr iufticidin patiamur. EhecÃnt opera dci in ere* dentibui,z:^Ãuihis fpiritia ÃueÃ-u^ts Ãdei.

FruÃ©ius autem carnis, eÃ contemptus Eudng:lij et opinionum prtefumptio,undc feqituntur ZT iUiÃu* Ã¢is quos Pdulus enumerat Ro.j. Â©-1 cr Gd/.f.

Cdro interim libenter dicÃ´,contrd quosdam qui ChrilU nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ioannis ÃeiumÃtiritum quem Ãbi

uiuifi= inteUi^ntes interim tuhil eorum qua di* ca eil ignarosÃtÃiendentes, qudÃ altquid diuinunt

* quod numquam auditum Ãt iam prÂ£dicetur, NoÂ« uident quoq;, quid dominus ibi per totu contextuM dicat,e::r tarnen dccuÃit nos, quaÃ nos contextum no * uidcamus.

Si non poÃent nobiÃeum ucram iUic uerborum in* telligerc fententiam, er non aliter intelligcre quam de carne ChriÃ,quod diibtm eÃ, Caro non prodeÃ quiequam, proptcrca quod in pracedentibus fcCpe dixit Chriftiis dc carne Ãua (qua,muis hie non dicat Caro mea,ut ante, fed Ãmpliciter Cdro,er carnem oppofiAt fpiritui)Ãrendum cÃi t Ã pie interprÃ©ta* rcntur,qucmadmoditÃrimus libenter in Ãtn^s do* Ã¤oribus,quod nonnunquam parum probatis uÃ Ãunt tejli^

EPISTOLAE AD CORÃ¯NÂ» te/hmonijs^^Gr quad fiepe dlietum fcntentiam ucrbit fdcris dedcrunt, qucinddmodu qudndo legK AuguÃti* Jittwi trdikire 'm P film illud quod lcgimus,ln idip* fum.z^e.

Pm dÂ»ffm mtcrpretdtio eff-t ,fi cwn Au^fhna itd conneÃ¢vrctMjCaro Chrifli non prodefl fne fpiri=â tu uiuificdnte,dddcJjiiritum uiutficdntÃ«,id ejl,cre=i dc,cr cdro Chrifli tibi prodeÃ,id eÃ¼,ddt tibi uitdnt aternAm, Sic cnim ait,Cdro med uere eRcibufcr pngttij mem ucrc cH potut,qui edit Grc,Lcge Ã uit Augu/hnt Herf)d,Hic quid per hÂ£c noflru fdcrdmctii oppugndnt,diccremu't eis. Si cdro ChriÃi iÂ« Sdcrd^ mento non prodcÃ quicqudin dbsq^ fpiritu uiuificdn= te(id quodnondlitcr doccmiÂ«) ccrtc prodefl multti cum fpiritu uiuiÃcdntc,neqi totm Chrifhis prodeÃ nobis neq;totd trinitds,niÃ ddÃtnobis fpiritus,Quid eiitw prodcÃ diabolo,quod deus eÃ deus f Sine fide cnim impofsibilc cÃ phtcere dco.

Cumdutem produewnt inde hdircticam fenteiti* tidm,cdrnemfcilicct Chrifli fimpliciter no prodeÃe quicqudm,ut neget ChriÃis per hoe, quiequid dnted dixit de came fui et fdn^ine,no futfiredi,EÃ enÂ»Â«Â» AntichriÃ fpiritusquifoluit lhcfum,ut legcbdtur etidin tcntpore Auguflini tnEpiJloUloitiiiiis.cdp.'j. cum tdtnen ChriÃus mdnifiÃe de fud humdnitdtc fiue de carne fud e^fdnguine dixcrit,quod Ãt uitd mun=â di,cr ,nifi tndnducaueritis cdrnemfilij boniinis cr Ãnberitis cius/dnffiinem, nonhdbebitis uitam uobis.

Si edro iUit zr fdngnis iile effet folam euro amp;nbsp;guemadmodu. nos funtus,alieiuis Ãrte ItbeÂ» riui pronuncidret,nibil cj. prodeffe, carnen ex' fdii* pjtinem non poffe uiuificarc Zj tdmen Ãdelis hoe fuflinercnonpoff'et,(iuilt;i ChriÃns dicitfudm carneni CT futvm fdit^inem effe uitdm credenti. At cum feidmns illdm cdrnem CT ilium fdn^iinÃª deo itd uni^ t!i,ut fepdrdrt non poÃint, qute impietdf cÃ dicere illdm Cdrne non prodeffe c^uicqudm^ qui illdm curÂ» nem edit CT ilium fdn^inem bibit,certe deum ip[u neeeffdrio edit CT bibit, quid compldcuit-pdtri, ut ait Pdulus,ut inhdbitet nt Chrijio omnis plemtudo diuinitdtis corpordliter.

Sed ut uidco diunt,hÂ£c uitd quÂ£per Chriffint nobis datur,non cH ex carne ChriÃi et fdn^ine,qu^ non poffivnt uiuificare ,fedcx diuinitdte,quÂ£ fob uiuificdt,ReÃpondco.Si[entires aliquiduitÂ£ non iti ingrdtus effes redemptori,qudÃ uero ad deum ueni* amus ffne mediatore,ut iuda:! ff bi [omniant,aut quaâ fi mediator nojkr non ftt deus et homo,cum propte* red potiusuerbum caro ÃÂ£hm (it, ut qui Ã deo db* fcÃ³b crdmus,pcr carnem eius rediremus ad patrent, in hdc carne apprtehenderemus dcum,quem alioqui nemo apprtehendere potefi,Nemo enim ucnit ad pd* trem,inquit,m(i per me,Per me,qui [urn deus et ho* mo,non [olum deus, ut poffim mediator effÃ¨ inter deum CT hominemÂ» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢

Hic tu dices hominÃ«pue cdrnem nihil prodeffÃ¨f tibi ne eredam anChrifÃ®o dicenti. Panis quem e^ dabocaromeaefi,(]uameg) dabo pro muudi uita^ Et,niÃ manducaueritis cdrufm fili) hominis Cf bi^ beritis eius fan^inem non habebitis uitam m Hobis^ er reliquat

An non de carne pue hum^nitate fua'loquitur^ pne qua, negtt nos habere uitam poPe, id quodapud tePpiritus Aiitichrifli wegtlfNon defimplici carne aut fanzine dicit Chrijliis,fcddecameetfangui!t nefuOyEmphaps ergs eÃ m diÃ«honibus. Utca,ineus, pH) hominis,ut Caro mea er fangtiis meusjMcaeJâ meus inquit quipmt deus er homo.

Hon er^ feparabis ab hac uiuipcatione camem erfanguinemeius, nip uelis mediatorem ne^re er ' ChriÃum mendacem peere qui tarn claris loquitur Uerbis.

vis cognofeere deum 'm fua maieÃate er fapienÂ» tia pertuamfapicntiam,reliÃ«kii mt.rimiÃa, carnis 'mbecillitate er Ãilticia,quÂ£ uidetur in ChriÃo, nihil ejpciesÃd quod fupra diÃ©htm eÃ. Si autem per iÃam carnem efficies in qua deus hdbitat,non dices carnem ChriÃi non prodejfe quiequam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gli) Cg

HimiumÃit quodnuper zuinglius p:rippt,Ca^ ro er ro iMfd Here c^ cibus, Caro mea,id e/l, mea diuini= peccaÂ» t4S,erne quis poÃit interpretari cum hoc pietuori^

^ixiffc,hdc fud glojjd egit in eo loco ut ,perfuiidc* ' Â»â¢ft cdriiÃ¨ Chrifti nihil prodeffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

E/io ucro,(]uod non pntdmw, cos efje tdm md^ los ut ucUnt nobis dbolcre ChriPim,tdmen quid fpi* ritus eorum qu^rdt, ex his uerbis plus fatis nMni= ÃÃum cÃ,tdinetÃ iUe ident uir idinpridcmde pec* cdto originAli fcribcns decldrdrit qudnti Chrtjiutn Ãcidt.

Non dbcÃ Chri= Ãiu.

NotidbeÃ dfidelibus cdro f^fdit^is Chrifti, quentddinodum nunc quiddm fomnidnt, fed edunt zyâ bibunt utcunq; fpiritudliter,ideft, mfenÃbiliterp Ãdem,tdnten cdrnem zx fdngiinem Chrifli,unde hd* j tfzit uitdm Â£terndm ut ChriÃis dit,quod zT PduluS Ephc.f.fjc dicit.Sumus mmbrd corporis ChriÃi eX Cdrne eins ZJâ ex oÃibus eius,quemddmodugt;nfponfus et fponfdfunt und cdro,Et Col.f.IpÃ efi cdput cor* poris ecclcÃte,qui eÃ principium primogenitus ex i mortuis zrc. Nunquid cdput poteÃ dbeÃe Ã ment* brisf dut nunquid cdrnem z^ offd etidm dliquis dc* ' cipiet pro diuinitdtei Verum ex dduerfdriorum no* : flrorum uocibus uidemus ChriÃum crucifixum dd* hue eÃfe multis fcdnddlum z^ jhilticidm,foils dutein : credentibus eÃfe dei uirtutem zrc.

lilt;ec ut dicdmus tempus hoc nulum poÃildt,Â»c tdmen omnino pdrer^ tibi uidedntur,dttende Pdit* Ium hic eddem dicere,Pldcuit inquit deo fdluos fr* ccre,quos^ credentcs,per quidi per Ãulticidm prâÂ£* dicdtionis,Mirunt uerbunt contrd ilios, qui content* nunt

tiunt externum uer bum,docent cs ^ncnddin fpiritum expeikindum Ã© calls, ignorantes per lt;juid fpiritus ftnÃ©bis detur, nempe per ftulticiam prlt;ediaitionts, Quid prlt;ediat lUu Ãulta pr.ediatioChrifhim cru* lt;ifixum,An non hie aides arnem ChriÃif

Htc ChriÃus crucifixus fiihis eÃ nobis Ã deo pientid, iufticia, fanÃ¢tfiatio 03quot; redemptio, Hie tu dices Carnem ChriÃi nihil prodeffef Chrifli mejtum, qui ita euro eii at CT dem quocf; pt, eim airo poteÃ quod nulla poteÃ,queinddntodivin O' dd Col.f dici^ tur,Reconciliauitnos corpore amis fuÂ£pcrmor^ tem ,ut exbiberet nos fdndos CT irreprchenÃbiles CJquot; inculpdtos m confpeiiu fuo.

Omnisitaq- PhilofophidÃttibim Ãulticid pra^ diationis,idcA, in EUditgelio quod priediat Chri^ Jhim cruciÃxivm, fiÃ©hm nobis i deo fdpiencidm,iu* fiicidm,fdniiiÃationem,redegt;nptionem, Grdtids 4ge deo,qui itd nobis confuluit, ererede in eum quem iÃc miÃt,ut per Ãulticidm prxdiationis fdlutem hd= beds d:tcrndm,t^on credentibm dutem nihil udlet ad fdlutem, fedfuntimmundi, er ad oinne opm bonÃ¯i reprobi.

Virtmitdq; er eÃÃacidÃdei pr^diatd eÃ¼ hoc verbo Pduli,PlaÃ§ait deo per Ãulticid:m priediatioÂ» nisfaluosÃcere credentes, Caro dutem non poteÃ non oÃvnÃcr Ãulticidm iudiare Ruangelium glo^ riie deifid quod hieÃntimfubditur.

IiidiÂ£iluno cr litcrdli legb inteÃeÃ³hi, prtetercd huntAnis traditionibui (y fu^crftitionibiis cxcÂ£ati, Eudn^lio quod pr^dicut Chrijiiim crucifixum,cre^ dcre non poljuiu/cd dicunt,Si uidcremus ÃgntM dUquodcredercinus,dtq;itddcum tcntdnt. SignuM uero poÃuldtu non uulgire quod pojjet vdtio cr picntid huniAnA cdlamnidri/cd gloriofum Ã¨ coclis, ut in Etun^lio,ubi rcliquA ChriÃi mirdculd, c3* Cnei temnunt cx pofhilant Ãgnum c cÅlif. Gricci dutcmÂ» quid nihil mirdntur niÃ quod fplendide, plduÃhili^ ter ,Ãipienter e^â grduibm dr^imentis perÃuderi poteÃ,Eud,ngelio credcrc non poffunt^non enim hie uidere licet iÃ¼dm Ãtpientidm qudm ipÃ qudrunt.

Ncutri erg) credere uolunt,fed potiw nihilÃl^ feipere prÂ£terqMm quod oculis ,duribuf cr rdtio^ ne iudicure poÃunt, Experiri uolunt,credere non uolunt^Crederc dutem cR honorem dure dco quod ipÃe menddx non cfl,et iccircoÃdere cites uerbis.

PorroÃib iflis duobnsnominibies,id efl,]udiieis amp;nbsp;l^ofl= GriecisÃue ffntibtis,tMtc comprehendebdntur ont* rii uii nes homines. Ergo Pdulus hieÃgnificdt nuUu honti* ribus nem credere pojfe fuis uiribus,id quod etidm cldfii crede=uerbis dicit Ephe.f. Quicrcdimtisfecundumpo* re nontcntidmcrc.GrinÃd dicitfermonem cruds doceri poffiia 4 fpiritu fdndk,id quod fuprd diximus.

tiopft/anÃ©hilos fine iuÃieidrios. Nomine uero Gri^=gt; coruwi omiics qui [tu cruditione er fapientia. tununt contrd gloriam Euangelij, Vtriq; mirum ctiam nutte qium rcÃ[ia,nt Eiungclio ei' impcdiMt alias imbeÂ» cilliores.

NoÃ®prifdiiamK-sqHodnfqj ludd neq-,gentes Ãufei^ fere poffunt, Preedicamus enim Chrijlum crucifiÃ©' xum,egrcgimn feilieet deutn eriudlt;eorum er ^11=^ chri* tium^Vbi hie cÃ iUefplendor Mefsilt;e,qui erat domi fhiscru luturus pertotum muiidum,ut ]udlt;ei per eum effeiu ciÃxus domini omnium gentium f Non uiJeiu hoc Ãgrum [cand^ Ã¨cÅlis.dudiunt uero pradicdtioncm quod crudfi-lum. XUS eÃ¼, O' deuiihs, morte rÃ©gnÃ¢t,er aiunt,Crucifia xum quidem turpitcr uidimiu fed regnantem non uidemtts,fi uideremus crederemus^

Vbi fÃ mdter illdfdpientid,qudm foldm rdfio pu^ tdt de deo prlt;edicdri deberef Non en'm potefi fccu* dtwÂ« e^m effe detu de quo tdlis fiulticia pradicaturf Ãuod homo fit er quad crucifixuf, erquodipfefit ominum tuflicia non noftrte uirtutes mordles. Htwe i/Ã®a prÃ¦dicdftone fcdnddlizdntur ludtei, quafi non pqfsit ifle efie corum Mefsids, er Grlt;eci ftultwm iuÂ» dicditt crucifixum dliquem fufeipi pro diuind, nuicÂ» fiite,er omnid hununa ita condemnari ut nihil ali* nd fint quam error er peccatum.

Ex bis fiicile uides quid Paulus infra uelit quando ' dicit, Non prtfdicuMimw iÂ» perfiufibilibus humaiiie

Prlt;edi uerbb c^c.Tdlis prtediatio dpud tnunÂ» cdto= nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meretur pldufum,ho)wre]n,diMtids,fcd coÂ»

rescru nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ignominidtn ZT ddmnd rcrutn cr cor^

Idco de miniflro eiufoon potcfl did (piod qutcrdt [ud,cui obueniunt omddlt;iuÂ£nollet,fi glorid deiiti non po/hddret, Multo melior cR conditio pfl udoÂ» dpojklorum, hiereticorum e:x p. Â£klriorum,qui doÂ» cent ed quibiH ratio applaudit,fed ubi dd tcmpuf dpplaufum c^,celcrem,ut PetrM dit, dcquirunt (ibi perditionem, uerbum autem donuni mdnet tn aterÂ» num, er gloria manet ChriÃo cr Chriftianis ctiam pofi crucifixionem , illis autem pofi perditionenf

inters nine certumÃgnum dccipe ueri prÂ£diatoriif wÃeas (Ã hac confdentia agit fuum ncg)tium,ut nihil auÂ» inter deat dicere, prater ea que eerto feit eÃe uerbum et prÂ£di= uoluntatem dei,nihil omittcre eoru quÂ£ nouit pro* eata= deffÃ¨ auditoribui,utcunq; feuiat mundm contra ucÂ» res. ritatÃª, Si uero inceperit jeruirc prurientibui auriÂ» lgt;ui,uebulo eÃer SatdnÂ£miniÃtr ,curttm (ic diÂ» am, cum Paulo etiam SatdnÂ£ mintÃri Ãiu, quileÂ» gem diubiam ex bumano (npite feeumdum phariÂ» faiam iufliciam interpretantur f Hane notam hoc Ãgnum ueri prÂ£dt(atoris ChriÃus fie expreÂ» fiit Ioannis, 7, Qui a femetipfio loqwtur,gloriaiÂ»

propridm lt;juÂ£rit,qui autcm quÃ¦rit gloridm eiiM gut tntÃt tpfum hic ucrjx e^, iniujticia in illo twn ap. 3. vt mc docuit pdtcrjtd logitcr.

Voattos dicit,guos fupra dixit uocstos fanÃ©h^, guÃ»s deus ipfc uoauit per Euangelij priediationent guod nos pradiamus, NoÃ¯ /oriÃ¯ omnes uo(nmus,fed multi fum uocstti,pÃ¤uci uero elef{i,guos deuseadÃª noflra prÂ£diatione intus uoat, de giid uoatione Konw. g. HoÃ¯ cr uoauit crc. Hw uocatis,Ãue lud^i fint fiue Grteciuel gentcs,ifleChrilhts (JK-m crucifixum prÂ£ilicamus,non eA uel ojfindiculum uel Ãtdticid, fed quo nihil ^gloriofiusne cogituri guident poÃit, netnpe dei potentid ac dei fdpientia, Talemcnim eumfentiunt ac credunt dc in tentati^ one experiuntur,

Potentid dei efi Chriflus crucifixus, id 'efi, per Poten J|Â«etn fi credhnus in ettm,nos deus potentesÃcit,ut tia dei uprd dixintus,ibi,Scrnu) autemcrucis c^c. NuUdChriâ^ enim Â»wior confolatio ZT conÃrtdtio aduerfus pec^ ftuiÂ» atitm , mundum er Satdnant, qudm quod feimus iÃ¼ud Pauli. Proprio Ãlio fuo non pcpercit deus, fed pro nohis tradidit iUum, ^Â«owiodo non cum iÃo nobis omnid donduit f Si deus pro nobis, per filium fuum quem pro nobis tradidit, quis contra â .

hoc qui crucifixiK nobis prÂ£dicatur ,id e/l, per quern fÃ¤pientes,Ã credimus in eum,nos deus fitcitf in iflo Chriflo crucifixotdgnofeimus quum bene uclit nobis deus,qudm non meminiife 'miquitMm ncftrd=gt; ruWibreuiter quodluult effe pater cr nos pro filijs accipit^Si enimdiligitnecelJariofilium funm uniÂ» genitum,qui fieret ut no diligit pro quibus unigeÂ» iiitum fitium tradidit inmortemf Vtenimfe agnoÂ» /cercmus patrent,ex ipfo fi^io patemo nobis uifiis eji plus diligere nos quant filium fii4itn,hiinc cnint datnÂ» nauit ut nos abfiq^ damnatione elfemus,

ItanoÃc deum ejje nobis patrein fimma fapien* tiaeÃ¼,fedadhanc fapientiain folum pcrucniturp Chrifium crucifixum fiue per flulticiam pr^dicatiÂ» onis,iidm mundus per fapientiain fuain non potefi cognofeeredeum infua fapientiaut fupra dtÃ©btnt, fÃ¹git enim pcccator fapientÃ« dewnt,iuflum,ueracÃ«, fibi in omnibus difsintilem cr aduerfum, AmpleÃ¤iÂ» tur uero,ubi coeperit uidere ftultum deum ,id eR, deieÃ³him Oquot; pro nobis traditum,at^ ita per eum fit ipfe quod deus e^ ,id eR iufÃ®us,fÃ piens,uerax crc.

ita uident cr fciunt,qui uocatifunt,iÃ®lum defpeÂ» iluin Chrifium effe dei potentiam et dei Capientiant. Alif nihil efficiunt contra peccatum,mortem, Sata-nAin,crusq; in fuis erroribus O' fiulticia ,ideH, ignorantia dei maaent,utcunq; glorientur de fua iuÂ» fbcia GT fapientia quaindeut noiiagwfcit,iwneiiin dei eÃ¼ ffed humaiM, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ciuaitt

Stulticiam dei er mbecillitatnn dei uocat, fcrmoi^ tumcrucis pue Eudingclimn,utfupriidiihm. flultida dei,ut mundus earn iudicat,(iuÂ£ dc deo prte= dicatur, fdpientior e^l oinnibui homiiiibtis,id omnes bomincs fud fapientia hoe non inteÃ¼igerent aut intelligi pcerent,quod fpirituf fanilui dccet per Eiungelium,ncmpeut cognofcaturnoflrutn peccd=-turn,id eAjnfidelitÃ¤{,iuiflra mbecillitta,dei iuflicid cr bonitdi,quod ex fold mifericordiaipfeeÃ¼ pater gt;nbsp;wPcr,nos ctiisfilij. ex ijid cognitione fpirituales iamfiÃ©h diiudicdinui omnia ut infra cap.z.dicetur, Hoe tam dbeftutomnes homines ex natura fciani, ' ut etiam fuafapientia excteeentur nefcire poÃint,

Sta etiam hac imbeeillitof, quemadmodum mun= iinbe= dus imbecillitatem putat,quie de deo prlt;edicatur,e^l cillitM 1 frrtior omnibus hominibus, effieit enim quod omnes efr j homines cr principes efficcrenoa po/funt,neinpe

ut pereat pcccatum,uincamus camem,mundum,Sd= ' nbsp;nbsp;nbsp;tanam,mortem, habeamus uitam aternam. HuUaefr

! in mundo tanta potÃ«tia,qute poffrt uincere, hoe e^l, , c confeientia in tempore tentationis eifrere cr eo^ temnere uel unum peccatum,quÂ£ pofjet re ft fiere uel uni tentationi, ut non dicam contemnere morte. Solo Euangelio deus uere potentes freit, quod quia fiulticid cr imbecillitas uidetur, e:^ condemnat noflram fdpicntiam e:sâ nofiras uires, contemnitur

fdpientix Ã§y- uiribus fidiMt, Sufcipitur ucroab ijsquiftMdamitdiit gt qutedei i fuiM mxgnificdnt, Hine crux cr contemptio nuiiicitt Eiungelium,mundo cnim gloriofum effe non potefl.

UuUd hurnd^ nAeffi Cdtld promo uit E=gt; udnge litim.

Sdpicn tcf.

Excmplo probdt,qudm cotiÃmddt dent mcjâ.di fdpi^ entid GT potentid, hoc cÃ: qium non uelit nos de no=â bis prlt;efumerc. Deus enim ut femper,itd gt nunc, in ne^cioEUdngelico illos pronu)uct,quid dfdpicn^ tid zr potentid Grnobilitdte mundi contemnunttir, ut Apoflolos pifcdtores cr uulgds quod credit E^ udngelio,de quo diuiit Phdrifei, iodn. x. Nunquid dUquisexprincipibus dut Phdrifeis credit in cum-fed populus qui non nouit legem ,id eÃ¼,fcriptitrdm, ntdlediilus eft.

Hosndnq^ fdpientes ficit deus ftu fdpicntid,id eÃ¼,illumindt corddeorum,ut cognofcdnt cd quÂ£ inundus,cwm omnibus fuis fdpientibus,non nouit, dUt noffe potcft,nempe dcum Gred quje fdlutis noftrtÃ fuitt CT libertdtis noftrie,in confpedu dei.

Poten Hos ctidin fud. potentid potentes ftcit,utpoÃiiit contemnere dtqsddeo Gfuinccre omnent mundi GT Sdtdnie potentidm,erigentem fe dduerfus cognitionÃ© dci,ut dit Pdulus.Ã¯-.Cor.jo.Contrd hos folos no pn Nobi=gt; peccdtum GT mors,quie uinflum tenent dlioa les ue= 'Ãâ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hurndnum.

fdpinitesMt potentes, folentetiam e/Je obfcuri cr igaobiles,deus etiam hosJicit claros crnobiles,ut immortdlis eorutn fit memorid, zr apud deum cr dpud homines,qucmddnwdum in Pfitlnw dtcitur. in JwnwrÃ¹ (ftfWd crtt iuftns, cum contra de impijs dicdtur Pfidl.^. Perijt memoria eorum cum ipfis,^^ alibi,Dcleantur de libro uiuentitim,ct cum iufits na fcribantur.

l^uncenimnos homines in terris beafos priCdi^f camus fanÃ³hs Prophetas prÂ£dicatores,(]ui pafsi funt propterea quod in nomine domini lacuti fuut, ut ait Idcobus iÃe in Epijkla fua, CT ChriÃus iubct pudere ,ubi mundus nos conteinnit perfequitur, quod nomina nofira fcripta fint in calts, Qui noir dgnofcebantur dtvm uiucbant, tam fanbh prtedican= tur,ideo quod contumeliam pro confifiione Euange= lij cr domini noftri ihcfu Chrifh paÃi funt. Igiiobi

Aliorumucro nomina,qui nwndo prÃ¦die^ri ui^ tesucâi debantur,dum uel manififle uel ex mfidijs agcrt nt re. Euan^lijcr ueritatis perfecutores,aut obliterate funt aut eÃ¼ dedecore manent,ecrte deus nÃ¶ agnofcit, Ejio Chrifliani habcant in ore Dccios, Maxcntios, Dioclctianos, lulianos, Arrhios, SabeÃ¼ios, Pelagic anos crc.tamen hoe non efl nomen habere,fed tgito^ nuniam,non fiimamfed infiimiam,ut melius fit con=gt; fttltum /Ã me illorum impiorum, quorum nomina en ipfis intericruiK^

piettte!,ex 'mbecillibui potentcs^ex ignobilibuituiÂ» iiles^ Vt inquit pudeÃciat fapientesfccundum lt;ar= nemÃue mundunttO' omnia. quÂ£Ãbi aliqutd uiden= tar,Contemnit cnim dem ifh, omnia, cum omnibm qui hisfiduntjUt Ãtaflutuat in ijs qui creduntjd MiÃua. Ãipicntia Ã§x iuÃicia diffidentcs fold dei nti=â fericordia fidut-HacÃcit quid, twit ut de fcfolo gio riemur^dicitenimcloriam meam alteri non tlabo^ nec laudem medm fculptilibm.

At ais.Tamen quidam etiam fapientes fccundum turuemÃue mundum,cZfufliciarij, ey nobilcs uoa.^ tiÃmt zxÃiii Chrifliani,KcfÃondeo,reiieyZr Pau^t Im hic idem affirmAt,qudndo dicit Non tnulti cfc. ÃgniÃcans quosdam ex eoru numero ueniffÃ¨ ad Chri fliim licet non multos, Sedhos tarnen oportuitd Ãu, fapientia,iuÃicia,nobilitate deÃccre,quod ad opini* onem cr prdÃimptionem cordis attinet,et bancÃnb ticid ChriÃianAm ampleffi,quemadmodu inÃa dici^ tur,Si quis uoluerit c(fe fapiens,Ãultm fiat ut fapiÃ«s Ãt,Ã:cundum iÃ¼ud Chrifli. Qui iwlt uenire poil me abneget femetipfiim, ZJquot; toÃ¼at crucem fitam et fiqud^ tur me.

. , EXEODEM zrc. quot;Ex eodem ficilicet deo uos elbs.Eademfiententia cR cu/m ilia loa.f.Qui â¢ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢ noÂ» ox fangdinibm,neÃ©fi ex uoluntate Ã(rnis,neq; ex

uoluntate uiri,Ãed ex deo natifiwt. t^on tmle cr^ JÂ®' habeat nos quod ignobilesfiemus ZJâ d^eÃt mun^ do,J^am fi nemo neÃ¿itfilios Ciefaris cfienobiles,in*

pt oportet qui non uidet maxime nobiles epi pliosdei,undc erpiritupatrii fui fapientes fwnt V potcntcf.

Porro quod ad hdnc gloridtn ftliorum dei ueni^ miM rwn noprd pr^fumptione Gquot; iujbcid, pc dddin In Chriflo iefuuelpcr ChriÃiim lefum. Et claris uerbisfcfc mterpretatur dicens. QuiÃdus cftno^ bisÃ deoG-c. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SecunÂ»

Hic uiderc licct quam ntdgnu pt lucrum Chriflid-tus quod nihil pbi arro^ntje contemnunt, fenKtip= fos dbnc^nt,contcmnentcs humanam iufheiam, nihil , innitentes fuÂ£ fapientite, contra quodiam tnundin^^j^, fÃ¹rit,indigneprensquodlomnid humanA damnAn=j^ tur in conjfcÃ¢u dei, magnum hoc pbi fore damnu drbitratiM. Chrifiani cnim quanto magis uacui dfe '' fiant tanto magis deo replcntur. Relinquunt fuant fapientiam quÂ£ coram deo ftulticia ep,fuam iufliciÃ¢ MÂ£ coram deo pecatum efi, intelligentes quod per je non popimt cognofeere detvm ,quÂ£ e^l uera fapiÃª:gt; tia,quod feipfos non pofpmt iuÃificare, fanbhficare^ redimere, cr accipiunt Chrifli /firitum quem ipfe Chrifius nobis emeruit,utpmus unum cum ipfo,quigt; fit ut non fapientia humana fed dei, no iuflicia humaÂ» na fed dci,rcpleamur.

Quid hic quÂ£fo pafsi fumus incommodi abneÂ» ^ntes nosipfos f Nonne m4gnÂ«m lucrum cÃ¼ reci^ perepro /kreore aurum, pro finlticia fapientiam, pro pecaito iufiieiam, breuiter pro humanis cr pe* rituris

iriturii ^diuina et Â£terM^ Uic coUige exdtititheÃ il* ios (jui twti credunt in Chriflum non hdberc uerant fipientiMn,iuÃieidm,fin^hfiationem, redcmptionc, fedftulticiam, pecatum,fordes ct impuritdtes indi* . cs audnsy zx excxcdtionem laqucosq; Â£temos.

N4jn Chriflu! (iiius ed nobis,cur ergo deÃ^erj* jtiM Sd musfFadm ek inquam nobis d deOypUccat erg) tibi ptetid, ^uod placet deo etgratids d^ eins libcrdlitdti,quod cum uni^ntto fuo nobts omnid doruuit.

Quid erg) fÃ¹Ã©lus eÃ tiobis ChriÃus d deo f Ãdpi* entidyid eA,ut quam Ãpientiam in nobis non tnueni* musynempc dei cognitionÃ¨y in ipfo et per ipfum hd*

Piisiu= iuflicidyideRyUtqui in nobis peccdtorcs fumus, in ip/b zr per tpfum iuÃiÃmus ynon imputdto pro^ pter ipÃim nobis pecato.

â Sdnfhfiaitioyquid iufliÃatis refbtnt pecatorum â reliquiÂ£yZr indigent ut fcmper duffdtureis fidcSy ' tdntum enim iuÃiciie hdbent cor dm dco,qiMntum hd= bentfidei, Horum crg) fdndificutio iUuminAtio eÃ¼ ChriÃus peromnem uitdm ipforum,femper enim ordntyDimitte nobis debitd noflrd zrc.Doce me tu* ÃiÃcdtiones tudSynon huntdndSyfecundwmiÃ¼ud QÃ¿i fdndiis eÃ¼ fdndiÃcctur ddhuc.

Chri= Deniq; er rcdcmptio cdyquidqui illiimnAntur,' fiusre iufliÃanturyÃindifiÃintur ynondum omni periculo dÃ«ptio deÃtndifuntydonec plene per mortem er Ãituram refurredionem dbfoludntur abomniSatand oppu*

gMtione , tutte enim plene redimentur, (jui um redimi,ut illumitMri,ut iujaÃari,ut fanihfi(!iri,clt;ea pcruttt,Hlt;eclt;juoq; redemptio nobii Chriflits cll,de quaRoma .s. ExpcÃ©lAfites adoptionem redemption! nem corpora nojÃ¯ri, cr ap.7. Infoelix cg) bonwgt; quis me liberdbit Ã corpore mortii huiusf

) ajtid hic qiitefo libero arbitrio rclinqui= Chria â tur, aut conatui noftro O' uiribus hunutnis, ad fii= flia oHt lMtc)n,Â»bi omiiid O' principium Oquot; medium oâ^ietnoa conÃumtndtio noftrie falutis ChriÃo,non nobis tri= bis, no bimnturf Quieraho potuit unquttm cogitarc dc^rdfut Chriflo, niÃ cum uerbum dei nobis offrretf SiledtwbiL ita^ iiÃeie dei omnis aro , ut de folo domino gloa rietmr.

quot; Ulundus dum ifti non cÃ¤pit perfequitur, fud enim fdpientia excieatur, lUi tdtitiwn nouerun{,qui deum O' quÂ£ dei fwa,non fe O' fud gloriÃarc pofÃtnt, glorifiant autem quibus deus dat, quemadmodum

[Abraham gloriaindedit deo,credensqult;e maxime Pultaerant O' impof5ibilia,nempequodSara rilis O' nonagciiaria habitura effet Ãlium, O' quoti ex iÃaacctiam imtnolato ipfe poffet habere pojka ntatem O's:-

Hscc igitur omnia quare conffituit deus in CbriÂ».. r, i flo ? Vt,i)iquit,quigloriatur ,in domino glorictur, _ 1 id qMod in Hicreinia: capite ita expreffum ejl 1 H^c dicitdominus. Non glorietur fapiens i nbsp;nbsp;nbsp;cntiafua,oânonglorieturfortisinÃrtitudinefua,ct

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non

IN CAPVT SECVNDVM. tugt;n glorictur diues in diuitijs fuis, fed in hoc glori* ctur qui gloriatur,fcire O' noffeme,quode^ funi dominus qui Ãcio mifcricordiam cr indicium amp;nbsp;iuÃiciatn in terra, Htecenim placeitt mihi,aitdoâ minus.

S T A coherent cum pr^cedenti^ buSySicutfÃ¹pra exÃ¨plo Corinthio^ ru/m Ã§r aliorum ad Chriflum con* uerforum probauit, quam non probet deusmundi fapientiam Gf potentiam, in ne^cio EMn^lico

Expe^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rxemplo fuÂ£ priedia*

rientid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ââ2â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â^os mtd

prÂ£diatione, ft non ffiiritum per edmdccepiflis,amp; tiÂ£ E= nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pdtris liberdlitdtcm, unde fiÃ¢um,ut

idm dbundetis per Chriftam in omni fermone amp;nbsp;lij no^ C9gnitionefut fupra diÃ³lum,reÃ©ie fufciperetis pfeu* (Iri li= â^o^^poflolos uerborum cr fdptentiÂ£ idÃ¢ntores,qui cct de nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potentes f^iritu gloriantur in illis loeis

fheiii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eudnfflium pcrfe*

len t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prÂ£diatio non habuit fftecicmfapiÃ©Â»

Cor ' ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfuddebdt huntdnis rdtionibus,Gr Hid

' docebdt ciuÂ£non pofjunt nonfhiltdd tnundo iudia* ri, Neq^ hdbuitfpeciem porentiÂ£ dut idlt;ikinttÂ£, quid tnfirmitds mtd nota eratttimebdtn cnim dc tremebam

in pcrfccutionibiti apud uos,ut honto,unclc nMXfWf potuijjct cjntemni nud prxdiatio, qudfi dciu non adcfjct trcmenti dc trcpiddiiti,TamÃ« tdmfhiltd diatio cr imbecillis,dgnitd eft i uobis credentibus ejfc dei fapicntid cr potentid, Omnid humdnd prlt;e* fididabcrdnt,Grftulticid er imbcdllitd{,lt;juic ap* pdrebdnt,non aÃ¼icere homiies,fed deterrere potuifÂ» fcnt,fcd perijhm ftiiUdm ^imbecillein prtedia^ tionem fpiritutfdnÃ©ius decldrdbatfcegregie,crin^ tui in cordibui ucflris,cr Ãris per miraculd.

Qudre itdf Nc inquitfides ueftra ftt dlilt;jud per* fudfio hunMiidjÃuc cx humandfipientid ,fed agno^ faturpotiui effe potentid dei, NiÃ enim deus ad^ pi'iidiatiotÃ¹ EudngeliÃnuÃ¼us hominum pofJet credere in ChriÃuin,vbi dutc creditur in Chrilmm, fentitur deifdpientia erdei potentid, confciciitÃ¹e cnim dgiwÃcunt miÃericordid dei patris confirtudti ÃtperÃe m Â£ternH,Do(irinis uero humlt;i,nis,et rdtio* nibus,et pÃudforijs hunMnÂ£ fdpientid uerbis,cr tor^ tis feripturii nullÂ£ coniciÃ«tÃ» conÃrmdntur,id quoi fold potentid dciefficit in cordibits ,per Ãulticidnt prÂ£dicdtionis.

Hine uides tiuiÃnt qui glorificent Chriflu,nempe GloriÂ» qui bonds confeientids,de remiÃb peceato^per ip^, fidtes in coÃieiht dei dcceperunt,et per ipfum deo fidunt, CbriÂ» dli/s utcunq; cu pfeudodpoflolis et feilis tndgnddi- jhoÂ». cdnt dc Chrijk et fcribdt,tdmeit Chriflus fomniu efl, uel opinio,et peccatoru rentiÃionÃ¶ uerc in fe dgno^^ fccrc non poÃunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P Adacrte

Aduerte etitim,quod hoc loco PÃ¤ulut prouocat ./Æ* dd experienttJin Corittthioruin,ut moninerint qudrX iufliÃcdti per pr^edicdtionem iÃ¼orum,qui uerbd ÃT uirtutes id^litdiit,qitihdbenturidm fdpi^ pientcs,qudndo dg^fcitur d. inultis Eudngeliuw, idm fortes,qudndo EiMngcliutn non pdtitur ibi pcr^ fecutionem,fed qttod iuflificdtiÃnt per iRdnt pr^di* cdtioncm Pau!i,qute d mundo ÃiilticijefÃ¼it condemn ndtd, Gf prcmebdtur contemptu Ã§y pcrfecutione. Sic Ã¶quot; confcicntidm appclldt Gdlatdriim diccns.EX operibus lcgisdn ex auditu fideifufcepiftis IÃirh tuinf

Mdgnd fhilticid et ingrdtitudo hominÃ¼ efl,quoi d prÃ¦fcnti beneficia dei dcficiunt ad mendacid hu* tndnd,quÂ£ coÃientidnt dnte liberdtdm rurfus iÃ¼d* ' quednt,ut dicitur.t-Pet.^-Jd qnod nos dicimus etiÃ¯ Dodie contrd noftros feihrios, quibus confcienM non fitnt cure, modo /Ãecie fapientiÂ£ Ã§r idikintif, (qudfi fortes dnimo multd, pdti pofsint pro Chrifio') : fefeuenditdrepof5int,ucrbidci egregij corrupto* res O' deprdUdtores.

ld efl,duodde deo prÂ£dicdtur,fiue quod deuiipfe tnoniÃ¼ pernoflrdm lin^dm tefHficdtur in cordibus ueftris, DÂ«Â» et tnirdculis externis,qucmddmodu lodnnes m Epi.

Aduertc tjuodfancK in arne exifkntcs, tremunt â¢juiJemin perfecutionefidddiuudt imbccil ^tÃ¯ant litatem corum,ut non nogcnt Chrifiu, neg; negligat fdn^ uelomittMt nel pr^ediationis uel conÃÃionK ntu= timet, nutubi oportet.ltddcui per mfirmiMem noftrdm [cd etc glorifiatur,ut Pdultit de [e dicit.i.Cor.iÂ». Portd= NotJ. mui cnim thefdurum i/Ã¯um inudÃs fiflilibui.^.Cor.4, Sic cr in tremore fc fitifjc m AÃd fcribit in princi=gt; pio.^.Cor.Et dd PÃ©trÃ®t dominui dicit.Cum[enueris, alita te cin^t, ducet quo tu non uÃ , Hoc dixit, ait Iodnnes,Ãgnificdns qud morte effet glorificntu^ rus deum,Sed quid de dltjs dicam, qudndo Chriflut trepidduit in horto,Ã§^ tarnen non dcferuit fuam uoÂ» (dtionemi Tl'mentcs adiuuat deus, dum interim prie^ [umentes turpiter c!idunt,ut Petrta.

quot;Varie up[unt hac fententid Pauli. C^idam enlm dixerunt Paulum ueUc, quod imperpÃ¢ioribta Ãt prddicanda ChriÃi humanitas O' crux ,perpStio^ ribta etiam Chrifli diuinitas O' fublimia myÃeria [anÃ©lte trinitatis, quam [ententiam hinc fepc dccipit Au^tflinus,Qjiap ucro Pauluspc protdicarit Chri^

IN CAPVT SECVNDVM. fium cruciÃxum, ut nonetiam refufcitatum cr rf* gnAntcm,uide itifrci ap. ir.aut (ic hominem ChriflÃ¯t, utnonctumâdeum^utcuncf; mpirfc^oribuf multif CorâmtbijsÃue carnAlibui Chrifliaiiis, quemadnwdti cos inÃd iwminat dtp. s.

J^onneÃcribit Epi/blÃ¤m hdne omnibus qui 'muo* cdM nomen donum luftri ihefu .ChriÃi nonne eoS uocdtos dicit in confortium filij deifannondicit Chriflumdeiuirtutemac dei fapiemidin ejje omni^ tus credentibus,Nonne per hÂ£c Chriftus diciturfÃ®^ lie prtedicdtur d. Paulo deusf Neq; fanikim trinitate tdcet,qui prÂ£dicatfilium dei folo Jpiritu dgnofci,ut hdÃ©knus in Paulo audiuimus cr audiemus.

Superbas cogitationes,quaf Ãgt;eculationes uocant, de incomprehenpbili cr Â£ternA trinitatis huius ma* ieflAte,nÃ»n tnoratur fidesChrifliana,,contenta, ijs quit fdcris Uteris nobis prodere uoluit deus.

Vides itaq; Paulum etiam Corinthijs prÂ£dicajfe Chriftum deum Ãue perfebhs Ãue imperfebbs. PrÂ£* dicauitenim Chrijium eÃeÃaluatorem,id quod nob Us hominibusnon eÃ dicendum^ tmpia itaq-, ÃiiÃet prÂ£dicdtio,mÃ Chriflum pradicaÃet deumÃmulet hominem,Maledibhis cnim qui confidit in hominein, Gquot; ponit carnem brachium ÃMm,ln Ulo uero folo falutem conflituit deus,quiÃc homo efl,ut ÃmulÃt G deus, Non er^ illud fentit hic Paulus, utcunq; Ãlif Ue Au^/hnus hac fententia fatis commode foleat uti. roÃc, Alij dccipiunt hie iUamfententiam certe opti* monk

HMiKjCr in fcripturii udlde probdtdm, zy obferudtu neccÃdridm,(iuod pro rdtione auditorum cr tempos ris,commode ZT opportune trdiktndiim ejl uerbum dei^ut fi-uÃ³hiin /Ã cidt, quemddmodu Chriflus dicit. âât L TBcatus fcruus cjuem con/ktuit dominus fuper /Ã¹milid fudm, ut det illis in tempore tritici menfurdm, vi=â des utrung; did, zir in tempore, z^ menfurdm pro cuiuscj;modo,Et epifcopo dicitur .2.. Timo.i.. Stude tcipfum probatum exhibere deo.operarium nÃ³ cru* bcjceitdum,rdk fccdntcm fcrnuinem ucritdtis,fc* cdiitem inquit, qucmddmodu Ãccdmus pdnem filqs, cuiq; pro modo fuo, efl enim uerbum dd pdnis z^c.

Primum difccndus cfi Chriflus, ex ipfo crÃ©dita deinde inteÃ¼i^muslibertdtemno/lrdm, Si hoe do* dor pcrucrterit,ut d libertatc incipidt ,ut mdximt fX Â«frfco det dicat, zr uitet inutiles quelliones,tdmÃ© uulgus dbutetur, ZiTâ libertatem cdriiis fcqucturdd prtedicdtionis bldfphemidm,utficri uidemus, quem* ddmodum ctidm multi Corinthij turpiter fequcbdn* tur CArnis libcrtdtÃª, ubi relidd pnedicdtione PdKÂ« li dlios dudire cd:pcrdnt,ut uiderc licet per totam hdticferÃ© Epifloldm.

Hdiicitdq; zrhinefententidm dccipiunt dicen* tes,Pdulus non prÃ©dicat omnid omnibus,fed fapien* tidmloquitur inter perfiÃ³ÃDS,non fÃ®c inter dlios,zy uidetur ipfccdp.fcquentihdnc fentcntidm confir* mdre diccns,Et c^/rdtres non potui loqui uobis ut l^iritudhbus ,fed loquendumfidtut cdmdltbus,ut F J bÃ¯fdnÂ«

Ãntibin in Chrifio, htÃ¢ts potn uos alui GT non ci bo, noiidum enim poteratii, into ne nunc quidem adhuc poteftis, uAin adhuc camdies cflis crc.

Re^hfsinK quidcm dicunt fecundum hanc fen* ten.tiam,fedquofdam hodic uideo hac fentcntia peÂ» Ãime abuti,dum pro fua cupiditate et hypocriÃ /b,Â» tuenda,uolunt dei iufiicia,(lute eÃ perfidem inChri* Impius fium,non paÃim omnibus inuulgiri,ut maxime fint abufus c^uilibcntcr audiantadfalutem ,fcdtantucam tra* huiifs ^ri inter fiapientes,id eft,intcr Lucianicos et con^ dim. temptores hypocritas, ut nemo (dlimsfiat, dum ipfi fiiam fidutem contemnunt.

Quibusdicimus,fifiermo efide nugis,interminaÂ» tisGT inutilibus qnciiionibus,fiueetiamde nonne* ceffarijs atep adeo de nociuis difigt;utationibui,cr fo* phifticis uanitatibus, libcnter permittimus ut ipfi habcant,alij ignorent,ipfisheefint maÃ¿ia fiapien* tia, GT ipfi per hec fint perfem, quibus Chrifli fa* pientia GT iufticiapue Chrifii Euanfflium herefif efi,ftulticia GT fcandalum, gt hitrctici quiEuangt* Hum confitentur.

Si dutemfermo efl de drticulis ad falutem neeeÃ far ijs ,unde ueritas dei g^ errores humani cognoflÃ¢* tur,nonell hocalijs dicendum, atijs tacendum,fed modus GT dillributio non diuerfie doilrina: fed eins* dem,fiat a prudente dom)re,pro captu auditorum, utfupra diÃ©lum,td quod hie uides in Paulo, Predi* eat Chriflum crucifixum, or ita pnedicat ut fit fiU* itsdeii

Â»M dci, in cuiiis confortium u^cemur, qui fiihis jit hominibui Ã dco p4trc, ut fit iwflra, fapietitid, iufii=t cid,Ãtn6bftcdtio,redctn[gt;tio, ut in folo domino gloÂ» riemur.Si Chriftianui cs, die mihi aliqudin maiorent fdpientiÃ¤mfEt tdmen hdne fapientiam nunquid Plt;tMÂ» lus pTiedicdtfolis perfeihs f

Donemus mterimut intelligint perfeÃ©hsfuo Â»)MÂ« rCjNonne dicit fe prifdica/JÃ¨ Chri/lum crucifixum, nonfolumcredcntibus,fcd ctidm i/ncredulis luddis crgtntibusf Ncq; Â«ero carmilibus difcipulis, hoc c/l,iUisquiJl3.tim iuflicidm deiin Chrifio plenein^ telli^re non potucruntfed doceri per Etungelium cicperunt ,qudles Chriflus er eceteÃa libenterÃ^ uent inÃnu ut pdruulos,donee grandefcant cognb tione ChriÃi,ut dicitur Epbe..Â«Â». ne^ inqudmhis car=gt; HAlibus difcipulis aliud priedicauerat,qudm Chriflu lhefum,quia his infi-a dicit,Eunddmentum aliud ne* mo potc/l ponere,prater id quod poÃtum efl, quod efl Chriflus tefus,ut fapietis architcÃ©Ã®us ego Ãnda* mentum pofui ere.

IgiturÃ pradicauit Chriflum crucifixum omni* ties, er hie efl dei fapientia ,qucmddmodum dicit, quarc ait,Sdpicntiam loquimur inter perfedos, cti tarnen earnales Chrifliani fiuc difeipuli perfifti non Ãnt fed paruuli, multo minus increduli contempto* rÂ« /iÂ«e ludai Ãue Gracif

Reflgt;ondeo, Omnibus quidem pradieduit eundem Chriflum (rudÃxumf,cr hunc effe nobis dei fapicn* â f turn Ã§y

tgt;am cr iufticidm, licet cdrnAlibus difeipulis humiquot; Uiu , ut pro temporii rdtione cdpcrc potueruntf donee perfeiliuf intelUgercitt,qug adeo mChrijio dottAtd funt nobis,quemidmodivm quando dicit Ro.

Chriftus mortwi! efl pro peccatis no fir is, er re* furrexit propter it^ficdtionem noflri ^udlde flin* pliciter dicit id quod nullis Chrifiianis non efl di* cendum,fl Mtem addds rcliqua. illius EpiflolÂ£,er quÂ£indlijs dicit,nMximeEphe.). Col.t-GâiUdquÂ£ fcribuntitr dd Hebroos de Cbriftipontificdtu, pldne no crit dliud qud quod flmplictter rudibus ddhuc in Chri/b diÃ³btm efl,fed fublimius dicetur er cldrius mis qui creuerunt,qui perfiili funt,qui idtn exerci* tdtos hdbent fenfus dd folidum cibum,ut dicitur in Epiflo.ddiieb.idefl,quiproftcerunt in Chriflo,ut poflint eripfl confoldri fldtres tentdtos,fubltmius tntcUi^ntes iufiicidm dei m Chriflo, utcunq- nemo fdtis mteUigsre pofiit in hdc uitd. Omnibus quident mqudm prlt;edicduit eundem Chriflum, er in Chriflo dei fdpicntidm,fcdnonomncs ut fdpientidm dcci* piebdnt.

tid hu* tid,ut ex pr^cedentibus er fequentibus notum eÃ¼. tut lo* Dum prtedicdmus Chriflum crucifixum, loquinwr fi, certc fdpientidm, fed inter perfiibs, hi enim intel* ligunt hdne ejfe fdpientidm,er prÂ£ hdc omne mm* di fdpientidm er iufiicidm contemnunt utflercord, quemddmodum Paulus de fe fltctur.Pbih^.Inter m* Ãdelcs

fideles dutein, dum pr^dicamus eundcm Chriflunt crucifixum,nigt;n loeiubmr fitpicntiam, non quident quod ad prlt;ediclt;itorcs attinet,fed quod ad auditor res,Hi cnim non intelli^ntes,non habent hanc prlt;Â£^ dicationem/iuc hunc Chrifiiim crucifixunt qui prÂ£Â» dicatur,profapientia,fed pro fiulticiaer impieÂ» tÃ¤te.

Quam fententiam ne quid dubites fupra ita exÂ» prefsit,Ã®ios prÂ£dicamus Chriflum cruciÃxum,lu* d/eis fcandaluin,gentibus Pulticiam,fed ijfdcm uocaÂ» tis luditis paritcr Grtecis,Chriflum dci potenÂ» tidtn ac dei fapientiam, quos ibi uocatos dixit, hie dicit perfidhs, licet non omncsuocatiflatim per/Ã¨Â» (bifint,id quod infla dicemus,Et exponit fe Paulus de qua fapieiitiafe dicat loqui inter perfiÃ¢os,diÂ» cens, Sapientiam autem non huius fieculi crc. id quod infra dcclarabimus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Igiturnonefl eafcntentiahicPauli. Aliudalijs dicimus, Chriflum crucifixum priedicamus rudibns, alijsnon Chriflum crucifixum fed aliud, fed potins hac efl fenteiitia, eundÃª Chriflum crucifixum prÂ£Â» dicamns omnibus effe, per quern folum remittantur peccata cr falutem aternam confcqudmur,licet hoc ipfum pradicemus aliis humilius,alijs fublimius,tllis ut crefcant in Chrilw,his quia iam creuerunt,cr hanc dei fapientiam effe certo intelli^nt, intcri'Â»Â» hoc increduli audientes non indicant nos loqui faÂ» pientiam ,fedJumna flidticbim cr impietate,lnter

hos frg) fÃ¤picnti.M non loquimur, cr tdmen cddcrrt audiunt quÂ£ pcrfcfh,inter nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;locjuimur fapietitH.

Sicctidm interpretdti (unchxcuerbd Pauli di* tMs AmbroÃm crVulÂ§iriiu,nonciiimdliter debu* crunt,cr Auguflinui data opera traihit ca dignifsi* me inultis uerbii, in loanncm fcribens traÃ©latu no* nag:Hino oibiuo,ubiproponit ({iilt;ejhonent, utru /pi* rituales dli(]uid habeant in doilrina, quod carnA* libustaccant gr/piritualibus dicant, Ad ilium locu AugtÃini iam rcinitto,Ã quis legere uolucrit.

Perfcihs dicit,credentes qutdem fed tarnen tales qui iam creuerunt cr adolcuerunt in Chrifli cogni* tione,pergentes ad menfuram letatis pleine adultie Chrifli grc.ut dicitur Ephe. 4. qui fuam dam perfe* iie norunt in Chriflo libcrtatem. Et claris uerbis Paulus Phil.s. exprefsit,qui in fcripturis dicaiitur perfcili,ne hie fcquamur fomnia iu/liciariorum mo* nachorum, qui fe in flatu perfeHionis effe glorian* tur,ualde fuaues homines, quos ne Chriftianos quidi agnofeit Paulus in eo loco,niÃ fuas iuflicias difeant ut fltreora contemnere, gr foli iu/hciie fiderc qua cÃ ex fide ihefu Chrfli.

Sicuero ait. Qnotquot perfeÃ©li fumushocfenti* amus, cr fi quid aliter fentitis,hoc quoej^ uohis deus reuclabit,id eft, non permittet uos deus 'm errore, fed reuelabit uobis utuidcatis quod non dum per-fiik fenfiÃis. Qjiid uero dicit perfefhs debere fen* tire hoc quod ipfe dixit, uidcamus quid ante hac tfcrba dixerit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si inÂ»

Sr, inquit,quisquxm aliutuidetur fiducidm habtÂ» tc 'm arne,c^ mdgis hdbeo,circumcifuioÂ£huo die, ifrdel ex genere, tribiK Benlumin, hebreus ex he^ brÂ£i5,iuxt.i lc^ phdrifcu!, iuxtd Ãudium perfeÂ» Â£ns ecclcfidm, iuxtd iuÃiciam ^uÂ£ eÃ¼ 'm Ie ff Ã,Â»

s irreprehenÃbtlis.Sedlt;juÂ£ mihi erdnt lucrd,ett drbitrdtns fum propter ChriÃum ddmnum ejjc, lt;juin ctidin drbitror omnid'^ddmnum effÃ¨, propter excels Icntidm cognitionif ChrilÃ lefu domini mei, propter quem omnid pro ddmnii duxi, hdbeocj; pro reieckt* mentis,utchrijium lucriÃcidin,utq; rcperidr 'm lUo, non hdbens w iuÃicidm ex le ff,fed edm qux per fidem cÃ ChriÃi,qult;e eÃ ex deo, iufticidm fupcrfide, ut cognofcdm ilium er potentidm refurreÃ¤ionis il* Hut er communionem dfflibÃ¼onum illiuf,dugt;n con-fÃ¶rmii fio morti ciuit,p quo modo pertiuffm dd reÂ» furreÃ©honem mortuorum non quod dppreheitderim, aut idm perÃ0ltis ljm,fed feÃ©hrÃ ettdm dpprehenÂ» ddm,quatenus er dpprebenfus [um d Chrijio lefu, Entres, eg) meipfum nondum drbitror dlfeculum eJfe,Vnum dutein illud dg), ed quidcmquÂ£Ã tergÂ» fnnt oblii{ifccn!,dd cdÂ«ero qttÂ£ a fronte funt cniÂ» tens, iuxtd prÂ£fixumÃgnuin infequor ad pdlnwm fupernÂ£uo(!itionis dei per ChriÃum icfum.

HÂ«ee Pduli uerbd non grdUdtim recitauimiigt;s,ut ex bis certo certius uidcus qui Ãnt iÂ» fertpturis perfeÂ» (h Chrillidni,Ndm pofi hÂ£c latim dddit.

. IN CAPVT SECVNDVM. nempe guod dixi, crÃ quid aliter fentitU, nondun ita quemadmodivm dixi perfciieÃenticntes, dcutre^ uelabit oculos ucflro5,ut crboc uideatii ^ycon^-dcmnctis in uobis,ucram gt perfccktin fenteiitiant amplexi.

Miirui uerborum contextus. QuotquotperfcBi fumut hoc Ãcntiamiti,nÂ£tnpc quod dixi de me, NoiÂ» apprehendcrim aut iain perfcdtis Ãm GTc. PcrfeÃ©ti quiÃ^nt,perfiÃ©hsÃ: fentire no debet,Qua^ re prohiba fentire ucritatem Æ an pcccat qui dicit lucem lucÃª,tenebrat tcnebraf,pcrfiÃ³him pcrfiÃ©iutnf Pcrfca nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicimui, Chriflianam perÂ»

fi{iionein,nonÃc eÃe perÃehonem in nobis,ut nihil poÃit addi, quod prinium Ãet in refurrcÃione no^ uifsinM,Ã¯ntcrim manet femper uerum quad ChriÃut dicit, Beati quiefuriunt GrÃtiunt iu/hciam,iufliciÃ quÂ£ eflperÃdem in Chrifium. Ro.}. Quiefuriunt esquot; Ãtiunt iulhciam lÃ¼ain ucram qune dei eA, qua iuftifiatur pecator,certe non uidenturÃbi appre* hendiÃe,Gr fatis habere fidei ey cognitionis domini noflri lefu Chrifli,ut iUi qui hodie Ãjhdiunt Euan ff licum illud manna.

Mali operarifqui iam tandem agunt maniÃÃos Euanfflij holks,conÃitunnt perÃlhone in fuis ope* ribus GT flatutis humants, Ã deo non prÂ£ceptis,maâ xime in obedientia humanaftn paupcrtate,id c/l, mendicitate prohibita,Gr in tlla fua afhtate non di* co qualijPaulits autem confiituitpcrÃUionem in Ã* de et

de CT cognitionc dontini noflri lefu Chrifli ,ex quA fe^uitur contemptuf omtiis noftrue iuflicite. RÃ©pÃ©tÃ© ituÃ©j; omtiÃ¹ uerbd Pauli prtcdidU, ut uidcat qui pnt perÃbh.

PerÃBi inquit qui pumus hoc fen ti am ut,quod e^ dixi me fentire, PerÃfÃ funt qui perfcÃ©k inccpcrut fentire de Chrijio,unde tauere norunt canes, caucre malos opcrdrios,caucre conciponem,id cii,illos qui Ãlfo nomine fe Euangelij preedicatorcs gloriantes, docent fiduciam opcrum legis,id quod eil nc^re Chri/lum zx Euangetium eius,ln amcenim,id eil, in fc fiiisq^ meritis fiduciam habent,fiduciÂ£ in deum ignari,Hos inquam auere norunt, arbitrati propter Chriftum omnem iufiiciam, de qua caro pnefumere poffet, effc damnum ZTreieihmenta,propter Cbri* film inquain,id eil,proptcr exccUcntiam cognition nisChrilliicfu,quaipfum lucri/Ã ciinui,ut fit nojkr, Crnos inillo fimus,

Sentiunt cnim fe non habere fuam,id eil, humana iulliciam,ex le^ diuina,id cil,fe non inde iujios fie* ri cr a peccato liberos, etiam fi Ãciant externa, opera pr^ceptorum dei,quÂ£ cH fcribarum Ã§x Pha* rifÂ£orumiuÃicia,ut dicitur Matt.f. Lex enim eil eognitio peccati,zr cognitum peccatum grauiut Ãcit,ut dtcitur Ro.x.tantum abc/l ut opera cius iu* flipcent,quod fi opera Icgis diuince non iuflificaitt, fileant opera Icgtvm cr traditiomim humanarmn, Ho igttoramus quid lex fignificct, ne folat legis ce*

rifMnitttfomnies non iupificdrejUt maJe docuitftpf Kicronymui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â

Sudm itach iufliciam ex Ie ff fentiunt fe non hi* here,fed dei ituc ex deo iufliciam qu^ per fidem efl Chrifli,ut cognofcant iÃ¼um quid in co accepcrint A pÃ¢tre deo,quid effiaici^ in nobis operetur rcfurre* {bo cr regnum eius,quim commumonÃ© habeant pi* j fsionum Chrifli,dum cr ipfi patiuntur orfub cru* ce agint,nempe quod pjfsio,Chrifli flt ipforttm, Cf ! crux ipforum flue paf5io,fit m crucecr pafsio/if Chrifli benediihi ,ut alibi, Si compatimur cr con* J regnAbimus,ut ita perffiites m fide m fldem, a gio* : ria domini in gloriam, perueniant ad rcfurrelho* turn mam nouifsimam iuflorum,ubi plene cognofcÃ«t quemadmodum nunc a deo CT Chrijk cogniti funt, utdicitur.f.Cor.ts- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I

Daw uero flc fentiunt refbfsime de dei iuflicii, qUiC eR per fldem in Chriftum,^^ fuam iufliciam re* â putant ut ftercora,non tarnen fe indicant apprehen* diffe plenum cognitionem, aut fe pcrfcÃ©hs efle in fide O' cognitione Chrifli, reflure enim usq; ad no* uifsimam reflirre{bonem,quje reuclcntur nobis de fl* ,i dcinChriflum, Ergo fcmper currunt crpergunt, uerbo Eudtifflij O' tentationibus (de quibus Ro.f.) do{b,cx fide in fldem,non ut camales difcipuliChri EidemÃi^q^i putant fc iam omnia lcirc,ut in fl a dicemus.

Currunt uero eadem regila, non aliam fldem aut doilrinamfufcipienteStUtfeduSh GrflduÃ³hresqui fcn^

fÃ§ntiuiâ.t duflum effe cognitionis, dwmfrlfd ZJquot; dUeÂ» nddÃdcpo/l cognitam ucritdtent fu/ci[)iuntur,fed iÂ» adem Ãde or cognitions proficientss laq; ai perfsÃ©him dicmrcfurrcfHoiiis, oMndo occurremuf Chriflo.

Vtjinquit Ãmits concordes in fentiendo crdo=jJeta cendode iufticidnon nojÃ®rdfeddcifÃ®ucdc Chrifh, fapid^' id qitod fitjdum arndlcs jiiie infirmi ddhuc Eudng^^ njiÂ«. lij difcipuli fuflinein doceri ex EMngelio,cr per=gt; fefh ferunt libenter eorum ignordntiam,dgnofcen^ tes cripÃ adbuc fenon dpprehcndijje aut perfca (hs eÃe.

Cdnes uero Z!â ni^li operdrij, docentes fiducidm operum legis,confitÃ uerbo ucritdtis dbigdntur,iflis tnim non Abd(lis,nojtri carn^lcs Ãcile feducuntur jj-d fdpientid uerd qud; esl Chriftus,ut multis CorinÂ» thijs tum dcciderat, Inne concordid non con/klbit, ' fed omnid firuebunt contentionibus, dum quisq; pro fudfententid crdoÃ³lorc contcndit,utuides cap,}, fcquenti.

lÃ¶t cniw cdnes fnnt potins qudtn priedicdtorcs, non enim dmbuldnt, id eÃ¼, non d^iK ncQicium cT officium predicdndi, fccundum exempldr Pduli,ucl ut Pdulns, fed oderunt crucem Chri/li, dmditt uero t(entrem,id e^,non docent unde perfecutiotwm pd* tidntur,fed undefud lucrd er gloridm feÃ¼entar, quemddmodum pldne ettdm hodie nihil dliud in reÂ« gnopdpifiicodoceri uideir.us^quorum fints non luÂ»

ertimeritfcd perditio,non glorictfcd dcdecui,utÂ» cuttc^ mterimflorednt terreftria cur Mes.

NoÃ® Kcro non tcrrcÃrid debemis curare,fed do* cere iuÃicidtn dei per Chriftum, pdti propter ucri* tdtem ,feruire proximo propter dcÃ¼,(jUte funt ca* lefitd,unde Cbriflum expeÃ³hmus redituru/m.

^.ccehdbes totum caput .3. dd Philip, breuitcf interpretdtum, ne aliquis cdnis cr ntdlus operariuf, contrd ntdniÃfln uerbd,iufticidf operum illic inter* fgt;rctctur,Pdulwcnmibidefentiendo dicit,non de operdndo, Hoc inquit fentiamiii, esquot;Ã quid aliter fentitii Cil^c. fuprd,propter cxcellcntidm cogni^ tionis left Chrifli domini mei.Et rurfum,vt dppre* hcndam quemddmodum dpprebenfus fum,id quod alibi dicit.Vt cognofcdm quemddmodum cr cogni* tuiÃtm,Hunc pcrfeamp; cognofcimur Ã domino,in fii* turd refurrefhone nos dominum etiam perfeÃ¢e co* gnofcemus, interim no ceffamus dd perfeihm cogni tionem ChriÃi proficcre.

Quid cdttes hie obldtrdnt tdlibus, qudÃ indige* ant operibus legis dd iufticidm, quando idm iuflifut per fidem in ChriÃumf ISSullum periculum efl ne tales,qui itdproficiunt femper in cognitione Chri* fti,'muenidntur dbsq^ operibus bonis, quid enim non bonifiicerent dbs^ lege ,id efl,fl)ontc cr libera uo* luntdte ddgloridmdcipdtris,qui Chriflim expe^ ihnt Ã© coelis reditunvmf

Igitur perfeSio ChrifliMorum 'm perft cki, fognitioiie Cbri)li,Hlt;cc autemeftut cognofcamm oinnfm Ko)lrlt;im iuflicidm c^fe ^crcord, fold fide du= tem 'm Chrifitim nos iuftijicdri, Hunc ciiim fiiÃ³limt nobis A deOjUtfitnoflrd iuflicid,fdpietttid,fdnihfi^ cdtio^redemptio^âVtÃ´; cognofcdmuSj lt;]nod nondum fdtis cognofcimiis ijhm Chrifii cognitioncm, omnfin cognitionem exceÃit, iccirco fcmper per* ffiidumÃ§r proficiendum in hdc cognitione,donee bÂ£c uitd durdt,nemo enim fdtis hdbetfideifÃ®ue iuflb cÃA quÃ¦ eR perfidem, utfemper nunedt illud diÃ©iS Chrifii in hdc uitd. Bedti qui cfuriunt ex fitinnt iu/licidm exe.

Pcrfeibl itdq; cognitionc pue perfe^funt illi Chriflidni in hdc uitd,qui hicc triditd intelligutn, ut cordm deo contrd Sdtdndm depnderc uerbo dei doÃ©h pofsiiit, primum, hutndnds iufiieids ejfe nihil, Secundum, Chrifium e/fc iufticidm noÃrdm exfdâ-picntidm,Tertium, quod non ignordnt fe banc co^ gnitionem nondu fdtis cognofcere,fcd iTiulto adhuc mdiorrm reÃare.,

Inter hos perfcÃ¢is Pdulits loquitur fdpientidni, quAndo pradiest ChriÃum crucifixum.Hos infrd uo^ at jpiritudles, lt;t jfiiritu dei, quo funt doÃ¯h cr conÂ» firntAti, ex quo dguntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tmper

Aduerte prAtcrcd ,quod perfeÃ´bs non tdm infi= delibus opponit ut diÃ´Ã®um,quAm impcrfe{hs,id quod chriJS per Je notuin, Itdq^ etidin nutte uidendÃ®i qui fint im=

Note pcrfr^, HoÃ® frquÃ«ti ap,noiKinat c!trgt;ialcs,quod huefriritu fanÃ³h) indoilrinAfidci nonfunt con/irÂ» nuti,frd ddbuc frpiuiu arnAlia, utcunq- frinde Chrijk infrtuti.

CiÂ£pcrunt qnidcm Eudgrlij cfrc difripuli,nam inÂ» finÃ®tes in ebrifb cos uocdt,ne dubites talcs Chrifti-anos cfrc,pra quibus Cbriftus mortuus eil,ut dicituf infra ap .3. fed adhuc Ã friritu mundinondum frni pur^ti per /piritum dci,fapiunt enim adhuc amtÂ» liter de Chrijto, ey Cbrifliana libertate, aut fuis uiÂ» ribus cy iufticijs adhuc fidunt, fapicntiam mundaui

id cfr humauA fomnia cum Euan^lio adhuc peritti=' fcentd-smen Endiiffli/ ctnuntesGâ contrariam do^

Ã¼rinam odio hibentes,modo non indiciaÃUantur-

Valli autcin Ãcile pof]unt,nAm nondumJ^iritMâ les funt,qui dijudiare pofsint 6ni.'i,ut infra dicituT, fcdadhuc carnAles ey dnimalcs , frecundum atrnciit

Ã§y animam,fiue rationem ey fapicntiam humandnf f eper frndcntcsjpricter ca quÂ£ didiccruntde Chrifropd tdmfa T^ii^^^lium,habentcs quidem fcicntiain infiantetn, Ifr nondum charitatem Â£difiantcin , ut infra dicituf , eap.3.Vnde (yfcquenti cup. dicit tales fccundutn tur,cti ambulare, id cft, non fccundum deum, M non interneres quid per Ãirnem inteUiet, nempt totum hominem cum omnibus fuis uiribus Ã§y intclÂ» IcÃ©hi.

arnali imperfcÃ«hs,ut ex Paulo coUierc licctÃ hoc e^ habeo diferimine, ut alij diantur infirmi,ilt;^ qnibut

cr Ml. Infirinunt mcjuit mfidc ju= fcipite ftc. alij uero infldti,de quibm infra ap.^.lÃ fituri eftii zxc.zr aip.f. Et Â«or inflati efris,zr cap. â S.Scicntiainflat.

llliportandifunt^hi autem grauitcr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in

Nlt;tm iÃ¼i ojfrnduntur, ht autem offriidunt abutcntes fcientia,z^ Ã§x liberhte ChrilH frcientcs libcrtatem arnt!, lÃ®lidoceri uolunt^hiautem teftimant fc iam n^-otniiw apprehendilfr,et gaudent iwui frire et alicnA' A Chrilic, frlbdieiites ucram fapientiam,in ChriÃo p EiMngeliit propofÃ®tain,b(nc obfrurantur etia eis ea tjuÂ£ de Chrijh difrcerut,etfurguntfr{ta: et hterefrs.

Mclior mtcritn efr conditio infirmorum, guia iÂ» doftrtiMEiwngflij Â«oIÂ»ntprofÃ®ccrc,lt;jÂ«JÂ»n inflatOâ^ rum,qui omnia perturbant, dum omnia fr frire puÂ» tantjZi^ contemnunt non frlum mftrmiores pro qui* bui GT ipfri Chriftui mortuu! cft,fed etiam illos qui ucre perfrÃ©h funt, quafr no fatis feientia; fatisq; au* dacilt;e habeant biCc GT' iÃ¯l.t tentandi, eu tarnen potiiu no friritu dei fed fuatenwritatefrrantur,non habi* ta aliorum rdtione.

HiiomnibuSjdum intÃ©rim frna'EuÃ gelii doÃ©lrina adhuc uigct,frpientia eft^quodpradicatur Chriftut crucifixu^,ccrtc no habent pro fbiUicia,TamÃ¨ PituÂ» ilÂ« non aufui cft dicere,quod etiÃ¢ inter hos loquere* tur frpientiam,quia non funt confirmati fpiritu,Gr inflati itli minus fut Chriftiani quam infirmi, et fÃ cili occafrone iudieant bi omÃ®tes non effr fapientiam.

Kott cnint cotiÃRutu 'm tcntatione contrnrine doÃ¢ri^ ttic^ubi acccdtmt pfcudoÃ¤pojkli.

Tunc eiÃ»m Paulut ZT omnes fin^h pr^ediattores contemnuntur cum fuo Eudngelio, ZX contraria, do^ Ã¢rina,ut/apientia Ã¨ coclo lapfa,iaikttur Hmc inciÂ» piunt contendere quisq^ pro fuo Â»MgiflrozxdoÂ» gmate.Hinc abuti Euan Iio,ut fequantur etiam alU qult;e priui deteÃati funt,non curantes ut c medio tolÂ» lantur 'mtcrim i/la fcandala z^c.quemadmodu apud Corinthios contigiffe in hac Epijkla Icgis.

Hi imperfe^li funt de quibus loan.*-. dicitur.Mul^ ticredebant incum,ipjcautemlelusnon credebat femetipfum eis,eo quod ipfe noffet omnes, nec opus habcret ut quisquam teflaretur de homine, Ipflc cnint fcicbat quid effet in homine.Et ioan.9. dicebat ieÂ» fus ad eos qui credidcram ipp IudÂ£os.Si uos rnanfeÂ» ritis in fermons nKo,uere dtpipuli mei efti5,zx coÂ» gnofcctis ueritatem, zr ucritas liberos uos reddet, pgnifeans eoseffe talcs qui poffentÃ uerbo cius dcpccre zi^'c'

Valde caute er^ dixit Paulus, Sapientiam loÂ» quimur inter perfeflos, de imperpflis non aufus efl hoc diccrc,ipfa ctiain experientia iam do(lus,quiiin non conpflant tales in tentations contrariÂ£ aut alic* nee dodrinee.

cto Ã§y ingetiio afjeciui poffii^t, cr omnc iudiciim hufiMnu de omnibus rebusÃue hunutnis Ãue diumis, Lullos uero excipit, cjMiido etidm principes Ãtpi^ entidm dei igiwrdrc dicit.

Principes fcripturd nomindt illos ,qui inter bo= pfiffet Â»tines doÃ¤iÃimi optimiq; hdbentur,utfunt inter ffn= tes Pbilofophi,ordtores cy dliorum redores, inter fey/p,, ludÂ£os Phdrifiei Ã§y fcribte, tepud nos doÃ)rÂ«,mÃ¶= nAchi,confilidrii, lureconfulti,

Quod Ã bi ex fefe ntdle iudicunt ey ignordnt Sapien t^uie.dcifuttt,itdutigncrdiitcscrucifixerint dominn glorid;,quid de alijs pr^fumesi quemddnwdu et ap.

ddmruit cogitdtionesfdpientum ut udMs, ut inteU li^s,qudndo fdpientes cxfetwn fdpiunt,fed [dpien= cQgâi, tid eorunt dd inteUigendam fapientidtn cr iuÃcidm dei dulticid cÃ,multo minus exfc fdpere dlios, qui tdnto ingenio Ã§y probitdtc prtediti nonÃtnt, Ã§y re= bhfsime inÃrds ex uerbis Pduli,nuUum bominem in= teÃ¼igere dut mtelli^rc pofÃe quÂ£ deifunt,niÃ tusdei reuelduerit.

Efl enint bÂ£cfdpicntid quÂ£ prÂ£diÃit nobis Chri* Ãum cruciÃxum,hoc efl Eudnffliimi gloriÂ£ dei,qua gloriÃcetiirfolus deus,Efl inqud in myflerio,id efl, in occulto ldtet,cy efl dbfconditd,itd ut oculus non ttiderit,nec dudierit duris,id efl, nuÃ¼us fenfus bumdâ^ nus perceperit,nec in cor bominis dÃccndcrit,id efl, nuÃ¼um ingcniimt dflequi,nullus intellediis dut lihca rum drbitrium ne cogitdre quident de cd potucrit,

IN CAPVT SECVN'DVM. vtÃledt hicomnis humdnd gloridtio, crmpietiU à¥¤ quÂ£ prafuinit de fuis uiribtis cr arbitrio,quid eiiint pates uelle illud aut arbitrari,de co quod tibi iwn licet fcire,quod in deo abfcouditum Ãiit db tCtertKi quod,nemo nifÃ® ex deoJcirc poteflf

Itd zr dlibi Pdulus loquitur de Eudngelio ChriÃ, utddKo.}^. Deus qui potent eft uos confimtdreft^ cundwm EUdiifflium meum et preconium Jefu chriquot; fti,ittxtd reueldtionem myfterij, temporibus teternit tdciti,,mdniftftdti uero nunc,et per fcripturds Proquot; phet!cds,iuxtd dele^tionem Â£terni dei, in obedienÂ» tid)nftdei,in omnes g:ntes pdte/dfh etc. Et dd Ephe. ?. Myfterium Chrifti in alijs tetdtibus non mnotuit filijshominum,quemddmodumnunc reueldtum e!l fdnÃ¢is Apoftolis GT Prophetis per ftiritum, quoi funt^ntes cohieredes eiusdem corporis confer' tefq. promifsionis eius in Ckrifto per Eudgeliit ete.

Siue itdq; pdrum uel multum, humiliter uel fub* limiter,iUud cordm imperfedlis, hoc coram perfe* Ã¤isdeChrifto pr^dicetur ,fdpicntid dei prtedia' tur, qudm nuÃus homo utcunq; fdpiens affcquitur fuo ingenio GT rdtione,folus enim deus edmddt,ui hie dicitur.Hobis inquit deus reuelauit per JfiriH* fuum,Non l}gt;iritum inundi dccepimus,fed j^iritunt qui ex deo eft,ut feidntus Cfc. E!os mentein Chrifti tenemus. Qjtemddmodum dd Petrum Chriflus dieil Cdro et fdn^is non reucldiiit tibi,fed pdter meus eft in coelii.ldt iHat .n.Abfcondifti bÂ£c 4 fdpientibigt;^ ft !Â»*

ft mtflligÃ¨fifciÂ« ft rcuclxfli ed pdruuUi. Et putrem Â«fmo noKit tiififÃ¯lius, et cui uolueritÃliui reuelure.

Num dedco,utcMicj; ui^bpcr tnirabilid opcrlt;t ^uÂ£uidcinus increatiiris,cogitare Ãrle poffumiif cr iudicarc,(}uodii Ãt colendui, licet qult;cb(c cÂ£Â» citdt omnes hominesjn primw fapientes, upprebÃªÂ» ddt,fdtii exprefjÃ¹mfÃ®t Ro.l.de ChriÃo tdmen, Ãnc qMo non cognoJcitHr,non colitÂ«r,non anutur deus, ne tAntiUum (juidem ratio nouit,utnikil tdmobÃt faluti per Cbri/Ã®um,lt;ttÃ¢; ipfd ratio Ãue animdlis bo* jnOjMbi fpiritus dei abfucrit.

QwiÃ¯ enim ttnqtwm ucl cogitarc potuilfet, eÃe alicluem ^uiÃt CfdciisÃ§r homo, eÃe hune homi^ nein dftÂ»M,ct deu huuc bointnem, cruciÃxum,falud* torciÂ« mediatorem inter dcu/m hominem vc{ quÂ£diximus fupra de fapientid humdnd.

Tdceat er^apud Chriflianos liberu arbitrium ft ortiJ lafhntid bÂ«m4Â«4,Antc rcuelatu eniw Ewlt;in= Libe= deui,necji qult;e deiÃtr.t cogiwfcutnr, Ani= rÃ®Ã® ar^:-mali enimhomini bdcÃnlticid Ãit,etca intelli^re bitriu, no poteft,vbi ante homo [uÃrepit Eudgeliuw Chrifti--anus /Ã Ã´hiSjinteÃ¼igit et unit (juidÃ« bonum GT potcÃ¢ toniijÃd ed inteÃigÃ«tia aoltÃ®tds et potentid no bomi nis cfljÃeddci iw bomnif,deo eiiwn femper dicenius. Doce me iufhÃcationes tuds,fiat uolutds tud,docc me faccre uolututÃª tuÃ¤,Adiund nos deus falutaris naÃer nc-iitimirÃ¼ fentiÃ«tes iÃ¢ paÃe nos mteÃ¼igerc,uclle ta hoÃf,Ã ipÃe in Chrijio dederit,quÃ«admodii ait

â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;G inÃeundd

IN CAPVT SECVNDVH, in fccudd Epiflold, vbi l^iritm domini,ibi liberMÂ» fed tdntu decffc Itbertati et boniC noluntdtiy lt;]udut!i adhuc aro in nobis fpiritui obfliterit, ut no glorie* nwr de uUd U bcrtlt;itc,qM Ãmus libcri Ã pecatis, ad fenticndum CT fiicicndum bene in conj}gt;elt;ilu dei,ttifi per lefum Chriftum,crc.

Ab hoc loco, Sapientiam autem non huiusÃecu* li GfCMci; adfincm apitis, habes infignem locum de iudicio /jjiritm, cuius fuinma hlt;ec e[l, ISietninem pdffe intelligere ejugdci funt GT falutis lt;eterna:, etiam ÃÃt ÃipientiÃimus, fine^iritu dei,quÃ« eine* ruit nobis ChriÃus. Quid cr^ funt onia bumanaad falutcin fQuid Ãiperbimus prieterea denuflicia opc* rum,quibus neÃcirc quidcm licet,quaÃt ucra iuÃi* cia,niÃ deus doceatf

Stulti- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pe'ecatum originale etiam

ciano^ P^dticia, ut quicquid noÃra fapientia Ãjmnia^ flra no iuÃciam deÃndamus, gt uerbum dei quod bis co- iitÃieiam noHram damnat,hareticum indice^ venitÃ¤ Ãiltcm non fatis eiÃdamus, ut etiam Ãiniti * inhac parte pugnam Ãentiantnon contemnendam, Lege dÃ¢ln Apojioloru,quam diÃiculter Petrus 4 fuo fenÃi er iuÃeia arnis deficit,ut contemnat le^lia, er gentibus pradicet Euangelij libertatem, etiam poÃquam acceperat Ãiiritum fanÃ³hm,etiam poÃqui acceperant mandatum non pra:di(!tnda: circtvmcijÃ®oÂ» vis fed Euangclij,nonÃolum ludaisfcd etiam omni Â»reatura crc.

Qui Abolentur,fcilicct cmÂ» fudfapientittjecutt* JumilludEfa.xl. OmtiK atro fxnum uerbum^^'^^ an ton domiiiifldbit iitteternum. Quod ab homiiii= bm excogitdtum eft, necefte eft cum hominibin pe~ tio ct( fire,ftuc fdpientid fit ftuc iufticid, (judntjudtn hlt;ec ex illd prouenit.lidm Chriftus dit.Omnb pldiitdtio lt;iud uon crc.

Qk4iâ pricfinierdt crc. Sipr^finitionepuc pr^e= P^^i^de deftinatione dei dntc ftÂ£culd,coiiftitutum eft de nobK, ftin^ti ut bdbcdmui EMngelium ,id eft,ut cognofcdmus dci oneett fdpicnfidm lt;Cj uoluntdtcgt;n,tdccdt humdnd prÂ£fu)n=â ptio,quid enim coudri, quid ntereri potuilii,ut non dicum quid inteUigere,qudndo non eriis? Ephe.j.Di* lexitnoi in Chrijbdnte confHtutionem niundi,Et deinde Rotnd .Sâ. Dilexit nos qudiido ddhuc eramus inimici. Et ne quisinterpreteturinimicos,propter erdftiord illd uitid, quÂ£ etidtn mundus damnat,cr iaftitet impie uires liberi arbitriftquo homo norit GT poftitfeappliare ad cd quÂ£ funt falutis Â£ternÂ£, idem Paulus dicit Col.f. Et uos qui quondam cratis abdliendti,cr inimici me/ite, in operibusmalis ZTc. Qtft potuiftet grauius datmure homines,ut nihil fd* ni eis relinqucret in conftcclu dei,qudm dicedo eos ejje dei inimicos mente,id cft,dnima, gt ratione,Gr intellcÃ©lu,G' omni eo quod in homine, qui eft dbs^ â ftgt;iritu dei,optimum cogitari pofsitf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noftri

lit gloridin noftrdm,id cft,ut per cam glorifia-remur,hoc eft c regno tenebrarum SatanÂ£ transfer*

veimr m regnwm cUrit^tis dilcfh filij dei,ut did* tur Col.i.iam libcri Ã pccattis, filij dei Ãdi in Â£tcr* tiuntjloan.i, fJonpoteflejfe m^ior glorÃ»,fcd htcc interim non uidetur it mundo,quia fÃ¨nnii cruets tc* gitur,Gr fidci dicitur. Bcati pauperes J})iritu,qid lugent ,qui perfccutioncm et blafphemiam fiufttncnt ^c. uidebitur autem in fittun refurrcdtone,fecu^* dumillud.Nonfitnt condignue pafsiones huius tein* forts ad fiituram gloriam quie reuelabitur m tiobifÂ»

Porro gloria no^ra, qua glorifient nos deus in Chrifix),Ubcrando Ã pecc!ttis,illuminAndo,priiCjeruÃ¢* cto ab hora mala et hÂ£refÃ®,ajsiflcndo in omnibus ad-uerfis,confitndendo Satanam cum omnibus aduerfa* rijs noftris, prouidendo in bonis cum corporis tunt einimie, ut taceam de nouifiima refurredione, hiec inquÃ gloria tiodra inde cfl,quod pcrEtiangeltu di* dicimus omnem gloriain arro^re dco, nobis nihil tiiÃ confiiÃonem,ut dixit Daniel.

Quo fit ut non pofsit efÃcnon uerum,quod domi* tnus dicit 4, Rfgum .i. Quictmq^ glorificauerit ntâ¬,hwtc fg) glorifiatbo, et qui contemnunt me erut ignobiles, Contemnunt autem omnes homines qui fuut absq; fisiritu dei, utcMtq; probitatem cr cultu dei fingant,fecundum illud Omnes pcccauerunt C uacant gloria dei,id efi,non glorifieant deum.

C^od itaq^ Euangelium inundtts iudicat fiulticia ignominiam fecwidum (xternam laruam, ipfit credett*

credentibui eflfapicntid ,unde urn gloriam habent confcicntiig in conjjieÃ©hi dci. ad gloriam fempitcrÂ» nam.

Ndtn /Ã cognouijJÃ¨nt.Sic Chrifliu ordt dt^; Jgnoxi Stcphanu^j^uianefdunt^uid frciunt,E.t PetriMin rantia Adis didt.Et nunc fcio frdtrÂ£s,quod per ignorant crudfi twinfidftis,/tcut prindpes ue/lri.Quiderggt; e/i gciitiit ?Â«o(i nonnunquam fcribitur,pharifiÂ£os cr fcribaf

duijje lefam effÃ¨ ChriÃum, quentadmodu princeps f X ciÃ¯ Nicodcmtw fi,tctur, Sdmm inquit quod lt;t deouefiifli)nagifler,nemociiim potefthacfigna Ã.Â» (ere qiiÂ£ tuÃdi,niÃ fÃ¹erit deus cum co?

TReÃiodco,quod fdebant et quod fdre potuerunt,Ãc amiferuiu ut fdre pofleanon pofje/tt,nempe ofjirtÃ faindalif infirmitatis ZJquot; cruds Chrifli,ojjTnÃ quod damnabat omnia humana, quod uitam tetemam proÂ« mittcrct publicanis, peccatoribuf zr mcretricibus, modo in fe crederent, Â«}Â«od fanÃ¤ulis zx iuflidarqs eandcm uitam et regnum dd ne^ret,dcccÃit ex his inuidia qua Satan excieaibdt eos, ut adhuc Ãt Chri^ flus iudicis Ã!tnddlum,ut non poÃint intcÃ®ligfre bdiic ppicntidm dei,dequdhic didtur,qudmÃ HttcUeÂ« xiflentjUon crudfixiflÃ¨nt Dominu gloriÂ£,cuius efi omnis gloria,cr per qwcm ,non per cd quÂ£ noÃ® pofÂ« fumus, glorificamur.

Stc ej dicmones cldmaueriint,chm eÃe ChriÃ¼um filiumdei^uiÃ³Hfdlicet uirtutc dus, quam contra fe fentie^

IN ÃAPVT SECVNDVM. fcntiebant, fÃ¨d rurfum uidentcs mfirntitatem eiui dubitduerunt^utco^rcntur conÃlium dei in Chri/b non utdcre ,Hiftc teiitdbdt Chriflum Sdtdndf in ni* td,nec ccffduit db drtc fud, contra ChriÃ¼ttm inoritu* ritm,quemddmodu Chriftm dit.Venit princcps nmn di huiui,?^ in me non habet qiticquam.

Sic Pharao quoq; poenam fenticns dixit. Orate pro me dominum,poÃpcenam autcm, I^efcio inquit dominum.

Sic hodie impij,ui(H nonnwnquamPudnfflia uc* ritdte,co^ntur fyeri id quod res habet,fed rurfum bldfphemant, ubi uident Puang^lium obÃftere fuis cupiditdtibus,lucris dmbitioni,qui autem melio* res inter ipfos uidentur, id efl, iufliciarij, offrndun* tur flrmis crucis quo/S uident in Chrifiianis, cr flnr* mis imbecillitdtis,quod ddhuc uident effe pecato* res qui Euan ffliumfufcipiunt,neq; hoc fatis eisefl, niÃ etiam contemnant optimos uiros,in quibui nul* la crimina deprehenduntur, non ob aliam caufain, mfi quod cos nondum angelos eÃe uident, amp;â quod non pofliitu fanare claudum equaim, etidm fi dede* rit eis deus gratiam fanandi mille homines per EuÃ¢* g:lium Ã Sataine erroribus.

Ita hi omnes, quod feierunt cr quod feire potue* ruitt,ignorÃ t,fua malicia cxcÂ£cati, nemo uero agno* feit fapientiam hanc ab aterno abfconditam,mÃ ei per l}gt;iritum dei reuelctur.

fitpra dixitnui, Vulgf intcrpretati funtde ^udijs^.^^ beatorum pojl hdnc wtdm, ucrd quidem fententid, fed non fdtis exprimit quodprophetd Ã§r Pdului uo= liwt ,nempc cognitionem ucrÂ£ fdpicnti^ ZSquot; ucri lu^ minis hic in terris,unde homo hic nbsp;nbsp;nbsp;'m ceternu bes

dtusfit, Hoc efi EUdnfflium de domino noflro lefts Chrijh,quo ed ofjvruntur quiC fupergrediuntur oms nem fenfum e^inteUeÃ¢um, olJrruntur dutein diliÂ» gentibus deum,id cft,ijs qui crcdunt,ut fup. diÃ©lum^ Clttienim diliguiu deiim credunt, cs'qui credunt diligunt,quandocxfideprouenit utdili^tur deus, nihil enim diligitnrntft cognitum, Non quod dilcs xerimusdnted dcum,ut etidin dicit Jodnnes, num fu* prd dudiuimus, deti prafinqlfefiuc prÂ£dcÃind/fe no^ bis hdnc fudm ftpientiam or iujlicidm dnte fecus Idzrc.

Occupdtio e/l, Diccret enim aliquis. Sinemonouit hdnc fapientidin,er^ unde uosfeitis,qui prÂ£dicdn= tes de ed gloridminif Re/pondet, Non ex nobis dut dlijsbdbemus,dutexfdpicntidpi{e fpiritu humdno, cultd.quot; KdmhÂ£c fdpientid quiddeicll,tuilli hominic^co= gnitd,fed nobis cdm deus reuclduit perÃ^iritumfuu, cuius J^iritui oinnid nouit, ctidm ea qutC fuiu 'm deo dbfconditd,uel ut dicit profÃ¼nditdtes dei, tpfe en'm folus nouit quid deus uclit,quid non uelit,qute/it uid per qudm uelit nos deus fdludre,quod crux Chrifli tÃ florid itemd, z^c. quippe qui efi m corde pdtris

noflri dcijdeo per cu foltim coffiofcimin dei uoluU* tati,et ueram in Chriflo fipientidm iuÃicum, IJ probat Paulits jitnihtudine,dicens,

Sicut(firitta mem folmnouit quidfimintm iÂ« cute,alij ignorant,mfi e^ uolucro cis Tcuelare,ut prohibitu Ãt nobis iudiaire,ita folus Ãriritus dei no* uit quid uclit deus ct fapiat,ct quid ipÃ habeat pro fapientia cr iufticia Ãuc uia falutis,dlq Cf angcli et homines omnes igiiorant, niÃ idem J}gt;iritus qui nouit uoluerit eis rcuelarct

Vide nuncfhdtÃ¤ prtcfumptione homiriu,prÂ£Ãmi* mut fcire dei Ãpientiam er iuÃieia, crÃngimus id eÃe fapientiÃ¤,id ejÃe iuÃieiam quod nobis uidetur, quaÃ cÂ£cit nobis liceat intueri tn lumÃ« iUud er fa* pientiam tllam ab lt;etcmo in dco dbÃonditÃ¤,qui in* terim non poÃumut uidcre,quid ucl homo gerat in pcÃ«iore, QuacrQ) deifunt, neeeÃe cflÃ dco nobis rcuclari,alioqui ppctuo er ina:tcritu manent abfeo* ditd,dequibut erpfalmusdixit. Tunotifiats mihi Ãapientiam latentem er occultam.

^pin* ^Qs VERO NON SPIRITVMcrr-spiritum mundi dicit quod fupra dixit, fapicntiain huius Ãeculi, er alibi prudentiam Ãue fapientiain cirnis,Scntentia cfl, No/i dedit nobis dcut,ut fapia* mutficcundum arnem, quemadmodu mundutfapit, etiam ubi optime fapit,fed fecundum Ãiritum dei, qui nobis iain datus eÃ^ad hoc,ut reue let nobis dei uolun*

bolMÃ¤tcm er Ã¨oiiitatein ergt nos, Uicc autem quit r^ueldt futu tdlidjUt mundus fuo fpiritu fine fapiÃ¨tÃ» HonpoÃitnon cotemnere Ã§^^fumnto odio odtjjÃ¨,fu(f cnim fpiritu,quo fapit curnAlitcr, zy quÂ£rit fud,etii tiMc qudndo Jibi colere uidetur dcum, ox didmetrtf pugMt contrd fpiritum dci, quema.dmodu mfrd di* citur. Aiiintdlis homo non pcrcipitea quÃ¦funtfpi* rittu dei,piilticidfiquidÃ« lUi[imt,nec potefl cogno* fccrc crc.utuidciis interim gloriam liberi arbi* trij.

QÂ«ie fuiu erg) qutc rcueldt nobis fpiritum dei f Vt fcidmiis,inquit,quÂ£ Ã dco tJondta funt nobis.Spiritus fdniius fcrutdtur quident o!nnid,id efl,nouit omnid occultd, etiitm ex qudfunt in dco dbfconditd,ut di= Ã¤um e/i,Ãcd non iflu omnid nobis reuebt, non poteft iibt apere credturd ,dci enim foliits ejl omnid fcirc, reueldt ucro quÂ£ deus-udilt nos Ãcire dd noflrdmfd* Iutem,neinpc ut fcidinusqud Ã dco dondtdfunc nobis, quit pint beneficid dei cr^nosin Chri]ki,lilt;ec be^ neÃeid fuprd/ic cxprefsit,Ex dco uos eflis in Cbri^ jh) lefu, qui Ãihis cÃ nobis d. deo fapientid, iufti^ cid, fdnfhficdtio V redemptio ,utin folo domino gloriemor.

Hifc don4t4 funt quidem nobis d. deo in ChriÃo, fed niÃ fcidmi{s,quid nobis profucrintfdd hoc djtiis ^Ã fpiritns propter ChriÃum,qui cum nobis Ãu JÃW) te cmerwit , ut Ã fpiritu mundi eudcudti , iÃd , fcidmus,et perfidem hd;c fint iioÃrd in Chrilk.lfiÃ¯nt'

fogiiitionem fupcrgreditur otnnein fenfum Clquot; mentein Paulus ubiq; in EpiÃolisChriÃianis optÃ¢t,ut Ephe,}. Vt deus dottÃ¹ni noflri ihcfu Chrifti pater gloriit, det uobis fliritum fapientite ct reuchtioiiis, per agnitionÃ© fui,illunÃ»nAtos oculos mentis ueflre, ut feiatis quicfit l}gt;es ad qudin iRe uocauit, cr quant opulenta gloria htercditdtis iUiusin fanihs,^^ que fit exceUens magnitudo potentie illius in nos,qui credimus fccundu efflcaciam roboris Ãrtitudinis eins,quam excrcuit in Chri/to cum fufleitaret cum ex mortuis etc.Et Col.1. Vt impleamini agnitioneuo* luntatis eius,in omni fapientia cr intelleÃ³iu flgt;iriMgt; ali erc.

Ex hoc loco er (intilibus uides,quid rcÃoâiden* dum fit ijs,aut potiusqui contemnamus eos,quinos irrident dicentes, Vos fcilicet fiapitis contra totunt tnundu,contra tot fitpientcs,uos ficitis omnia Scire quidem fimpliciter omnia folius dei cfl,ficd Chriflia^ Hl ficiunt omnia,quÂ£ feire eos neceffe efl ad falutcnt, hec enim cis reuelat per Euan ff Hum er fcripturas fanihls Jpiritus fanÃ©lus,rcliqua que deus noluit rc= uelata libcter ignorant,Vt feiamus inquit,que Ã¢ dco donai.t fiunt nobis,ficiunt itaq; bee omnia qui fient in ecclefia fianÃ©hrum,ne aliquis SatanÃ© minifltrinci* piat aliÃ©na docere,quafi quedam noua,que ultra EÂ» uan^lium ex fiacras ficripturas deus uelit doccri, quemadmodum his laruis,fiub nomineÃiritus fianÃ©ti, haamp;nusficmper Ã temporibus Apojhlorum, hoiniÂ» tus fiubinde

nesfubmde deccpti funt. Sciunt mqudm bac omnid^ tie opus Ãt nouis articulis,fcd nunquam hoc ipÃ in hic uitA Ãitis Ãciunt,in cognitione tiArnqi domini no=: ftri lefu CbrilK crefcunt Ãempcr, pergentesexfidc mfidcm,ut fape diximuf.

QUÂ£ or loquimur, Apofloliat doÃ¤ri/Mnon pra^ dient hunMiids doÃ³irinM,nÂ£^ iuflicins httmMM^id , non en qua fhilta hominum prafumptio ,ex fpiritu ttefbit certe nMitdi,pra/itmit dure deo,fcd ut aitPnulus,ea detqna qua a deo doiMtd funt nobis 'm Chriflo,At^ hac ip= noui* fdpradient non fcrinonibus humana fdpientia,qui= busÃ ucnditdiit pfeudodpoÃoU, Gâ ij qui ntdgni hlt;i=i beri uolunt,ludnonqua aliorum /uni quarenteSt ut etiain iÃ¼i qui Pbilofophia EUdngelio mifeuernt, Ã¼MmÃ¤dtnodum multis fuprddiximus,fcd pradiat Ãrmenibus quos docet (piritus fdnilus.

Boni doaorcs non folum rcae docent,fed etiatit ijs ucrbis quibus ipÃ dodi funt Ã deo per facras U-terds,Vtrun^ enim requirit Pdulusd Titnotheo,ut cr fdndnt curet doUrindm, z^formam hdbedt funoÂ» runueTborum,nefequdtur propbdnds uocum mdÂ» nitdtes, Ã§r uoabuld qua feripturd fdnÂ£ia igwrdt, Qtttd mdli pepererit m eccleÃd uoewm noiÃ¢tas, dbunde tcfldtur uocdbulum Liberum drbitrium.

Deinde dd imitdtionem legis M.ofaica,uolcbd^ mus etidm hdbere leges zx fldtutd confeientids Obâ! li^ntid,uotd plusqudm lcgilid,quafrikt funt Idquei confcicntidrumtCrfdccrdotid cum unfhonibus er

MÂ«Â«Â». ^cr.

ZKin= Ã¿:l-

Cur er^ cy nos non loqtiimur Ãrmonibtis, (^uoS docct j^iritus fcinihisi An excidit, ^uÂ£ ucrborum portentd ftn^bat ille MonetdriusÃgt;iritiisf Et noflri 'mcipiunt nobis rcuoare iÃ¼dprotritd de communis attione idionutum duplicis nAturÂ£ Â»Â« und perflo^ nd Chrifli, non ut pie utdntur, fled ut diflcerpdnt no^ bis Chriflu/m,dicentes,Cdro med uere efl cibus,Caro med,id efl,diuinitds med, quod aro pdflcere dnimdut non poÃit dd nitdm Â£temAm,dtqi itd Ãirnemfilif dei, eurnem 'm qiu deus efl,qudm (i dpprehenderis dppre^Â» hendis dcUM,flmilem Ãciunt noflrÂ£ cdrni,fled non loquwitur flermonibus quos docet Jfliritus fldnÃ¢us, fled quos ipfl excogitdrunt dd corrumpendtvm jfliriÂ» tus fldnbli flermones.

Chriflus loquitur flermonibus /fliritus fldn(li,CdÂ» ro med uere efl cibus,et fldnguis meus nere eil potus, de (drne flud et fldtt^ine, itd dpertis uerbis ut dpcr^ tioribus non poflflet.

Nee minus bldflphemdnt dicentes, PdnisÃgniflÂ» at corpus m(um,qudndo Chriflus flermonibus ifliri^ tusfldn^dicit.iiicpdnis efl corpus metvm, Sedhu^ mdndfldpicntid flue potiusÃdticid flngit omnidamp; refingit,dum .non potefl apere edquÂ£ l}gt;iritusfldn* Ã³ius docct c^c.

monibid^qui no nip per fpiritum apiuutur doceiitÃª id quod efl certiflimum genus docendi, non docemui EuMgelium mflatis fermonibus, quibus inuertitur Eiungelium Chrifli,ut dicitur Gal.), quemadtnodtim flciuutpfeudodpojtoUquiflub nomine EMngelif do^ cent iuflciMbumdtidS^mdgnAfpccie turn fapienti^ turn fdnblitdtis,utfup.diximus,iccirco ctiampudci flufH flmplicibuf fcriptnrÂ£ uerbis docere,fed pro^ ducuiu indnes Ã§y prophduas uocum ncuitdtes zjc. iios uero inquitfpiritus fdnfti doÃ¢rindm docemut ucrbis,quibusfpirttusfdnc7us in fcripturii locutui efl quie nobis reuelduit, Sint illi md,gni,nos opor^ teteflÃ¨ fideles Â»Mgiflros CT legitos

Animdlis homo, potefl etidm did rdtionAli5ho= Animt tno,didturcnm non dbdnintdl,quod brutum intellilis bo. gi liceret, fed db dnima, non dubium quin db dnimA humdndjUt uidcdx condÃ«nAtum etidm hie inteÃ¼eÃ³hm crquicquid iÂ« homine per ndturdm optimum eft, quernddmaduin etfequenti cup.totum hominem ddm* ttdt dicens,Secundum hominem dmbuldtis.qudft di* ntno fecundum dccrntjlsleq; efi quod dubitcs,qudndo ddditur,'lgt;icc potefl co^ojeere uel intelligere es'c. Quid idm laudisrelinctuitur libero drb. qitÃ³ndo Â»Â»â¢ telleihis hominis twn poteli intelligpre exfe quÂ£ funt fpiritus dei f id quod Gffup.dixit,tlt;lec in cor hominis dfeenderunt.

Efl itdq; dninulis homo, quern dppeUdre folet atroAlcm hominem, neinpe quisquis cR dbs^ fpiritu

dei.Qu^reno potefieÃ¤. cognofccrefquidittciuitdiiu dicitur,difcernuntur,intcUigutur,Â£^mAnturfpiri* tUi{litcr,id Ãª,pcr fpirituturn eft in tininMi li homine.

tudlis Hlone,ut hdbcntfigmÃªtd Sdtdiice,quid inde diceretuf homo, homo rdfuf et unihs,fed 4 fpiritu fdnik,lt;iuo ho inÂ» noult;itur,ut intelligit quie dci funt,id Ã«,utfup.diÃ³iuntt ed qud! d, deo nobis in Chrifto dondtd funt, Hie ho di iudicdt onid,rcÃ¨ie iitdiat de peeÃito,et de iufticidfttt dicdt reÃ©k operd dei tit irÂ£ turn mifcricordiÂ£,iudiatt onid turn cxtrd fe quÂ£ funt,tu MÂ£ funt intrd fe,fciÂ» ens (ptid pldcedt deo,quid di]pliccdt,ut hÂ£c fttgidt illd dplcSkitur,ut inhis quolt;^ alift confttlere poÃit.

Ipfe uero d nentine diiudiatur, A nemine fcilicet arnAli ftue dnintdli, ftcundum illud. Spiritus ubi unit fpirdt CJ'c.ftc eft omnis qui ndtus eft ex fpiritu. Cdrndlis homo ut fpiritudlid. no intelligit,itd homine ctid ftiritudle non dgnofcit,fed ftultu iudiatt et heÂ»

CdÃ®TM les zr inper= feÃ©b di feipuh Vt fup.

reticÃ»jUtret enim ftiritudli iudicio, Quis enim ar* ndlis nouit etc. Efd.xl. Elos uero mente Chrifti teneÂ» mui, in ijs fcilicet quÂ£ dondtd fut nobis,ut fup.diilu CAPVT TERTIVM.

V O D rudius uobisChriÃ¼um pro pofui non meÂ£ ignordntiÂ£ fititfed ueftrÂ£ (drttAlitdtis,ddhuc enimcÂ» ftis dninidlcs homines, dum conÂ» tendit^ d'c. quÂ£ fpiritudles non

Ãciunt, utcivnq; twn e/tii itit dttiftMles ut ridcatis pietdtem,Ã¯^d ctepifiiseffc inÃntes 'm Chri/b, guoi Â«on dedigndtur dciK habere pro ChriÃidnis,modo relinquentes ueflrds opiiÃ¼ones, temulationcs,feihs, crefcdtis Â«M Chriflo, qucmadnwdum Chriftus dicit Ã¯oan.i.Sipermdnferitis in fermonemeo ueridifci^ puli mei eritis, ZT cognofcetis ucritdtem, ejquot; ueritdi Uberabit uos crc.

De parte Corinthiorum loquitur, id quod lupm diximus,adnanentes,talid per fynecdochcn dici.

Atq^his erat prtcdicatafumnM fapietitid Chri* Ãit!,quem nuÃ¼a ratio ne cogitare quidem potuiÃct, nifi per Eudng^litim effet rcuelatu^ credeittibuf,fed qucmadmodum apere potucrant, qute eftars Apo^ Ã¼olorum,nempe refpiccre quo profs duditoribus, twit quo mdgtius habearisut pfeudodpoflolijut hic rurfum ddmoneam quodtwtt pr^dicatur ChrilHatiis dliud quam ChriHus fiue perfedis fiue imperfebHs ut fup.diximus.t^am et hic imperfedhs uocat inpn-* tes 'm ChrifloyCr dit fe fÃ¹iidamentum pofuijfe Chri^ fium,utcuÂ»^ hisrudius,illis fublimius praidice^ tur.

Verum qudndo hic iwtd ef metaphord de pucris Lac^ laÃ©le,de ddultis crfolido cibo,ne quidam hic/o= Soli= tiient, lac puerorum effe Chri^ium crucifixum,td^ dtif ci^ metfi fatis dehoc fup.dixcrimus, Ã§yfolidum cibum bui^ uirorumeffe fophiflicas difputationes cruaiiitatcs dut Ã¼ultds tnondchorum rc^ifds, ita retinqucntei

fmperfects (itmmun iUdm dci fapientidm, er per^ fcih! huwdnds opiniones er fomntd,cu tdmen oporr teat utroscf; effem Chri/K fapientid, fed lUos prt^ tempore paruulos, hos dutem uiros,Pic inqudin iffn fomiiid aliquid fint,uidedmMex Epijiolddd Heb. quidndmÃtbc puerorum,er quis folidut cibmuiÂ» rorum apud Chriftidnos.

Sic dit ap.^.Cum debedtis pro temporis rdtione io^res clfe,rurfum opiu hdbefis ut uos doecdmiHr quÂ£Ãiit elcmentd initij eloquiorum dei,frÃ©hq; cflif ij quibttt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãtopui, er non folido dbo crc. fen^

tiens iUos eÃe uiros in ChriÃo,qui poÃunt etiÃ¤ tdiof docere,Ã opusÃerit,iuÃicidm iÃ¼dtn dci,qnÂ£ eÃ per ChriÃurn,illos dutem pueros qui non poÃttm adhuc fdtif ipÃ intellign-e iufticidm iildm,tdmetÃ de ed do* ccantur er difeere ipÃ eupidnt^tdntum abeÃ ut do* cere poÃentÃd quod Ãc dicit.Q^quis Idfiis efipar ticcps,is rudis eÃ fertnonis iuÃicLe, inÃns enim eR,

Tales Ãeile feducuntur i pfeudodpoÃolis, ut Id* hantur i ucro det uerbo,er Ãatu hdbeant pro fum* tnd fapientid,ut nwltis Corinthijs,jnultisGdlatis dcÂ» ciderdt,non enimutuiriÃue pcrfcÃ³b,hdbentexer* eitdtos fenfuis,dd difcrctionem boni er nMli,ut bonu tihumfolu fufctpiantÃd eÃjierum uerbu,er mdlum dbominenturÃecu'ndum iÃ¼ud. ProbateÃtiritus nuns rx deoÃnt,eri oinnid probate,quod iuÃnm cÃ tene* te,crÃiritualis homo diiudie.it omnid erc,

pc dicens.Qui prQpteromt(Jo,(^ui in Chrifti} mdes inchoat, fcrmone,Ad perfc^onem firnnutr, certe no ad pcrfeÃ©iioticm ejueefit extra ChriÃum,lt;iUie effet .certe damnatio cr rcgim/m,fcd ad perfc^o=i nem in Chrijk, lionrurfum inquit fintdamentum iacientes pxnitetitiÂ£ ab opcribus mortnis, crfidci in detvm,baptifmatum doilrina ac manunm impofi^ tionis crrefurreÃ©honis nwrtuorum ZSâ iudicij a:ter^ ni,atq; id Ãciemuf,p permiferit dein.

Rudes ita^primum docentur ceffandumeffe Ã uitijs huius nutndi,credcndum effe m dcuin,fufcipi^ enduinejfe Chri/h baptifma cr manuum impofttio-gt; nc^uam iwpojitionem adhuc libere obferuamus,ueL baptiZâintes uelÃ³, peccatis abfoluentes ucl fuper tegrotos orantes^n tarnen neceffario quaÃ no po/^ fet omitti, Item,quod refht refurrebho mortuorum Criudiciutn lt;eternuin.

Quando ucro h.ec omnia per CbriRum accipiun* tur cr ad Chriftu pertinent, femper pncri manent, qui non difcuntquid Chriftus nobisÃihts fit,autquÂ£ 4 dco nobis in Chrijh donata funt,pcr quÃ« refpijci^ mus,per quÃ« credimus in deum ut patrem nofÃ¯ru,in quÃ« baptizamur,p quem impofitio manuu udlct,pcr quem refur^mus, per quem iudicabumtur uiuiÃ§r mortui, quemadmodunojlri omnes cum fuis epifco^ pis pueri manÃ«t,ct rudes fcrmonis iufliciÃ¦, qui fecum re uiuÃ»t,et pngulis annis in quadra^pma noua pÅ. nitÃ«tiam fingunt, et cotenti funt quod articulas fidei

Heere poffÃ¹nt,et ordtionis domiiiicÂ£ uerbd, cotenti itemciuibutddm ceremonijs Cbriliidnis,et externÃ! fine intetteÃ¤u Sdcrdmentis, etidm illi5,(iuÂ£ Chriftns j utfdlutetnncflrdm inflituit.

Audifli tdc puerorum, ne contemne,ttdm primt frÂ£diidtio efl.Kcfipifcite cr crÃ©ditÃ© Eudn^lio,Sed bicperg^ndum eÃut uere creddmui Eud,ngelioamp; crefedmus in cagnitione domini noftri lefu ChriÃi, quemddmadum iÃ¼d Epiliold dd Heb,ubi dixerdt,Ad , ferfeÃ©iioncm ferdmur,non propofuit pofted fabtiles ejUiÃ©fiione! fophijlurivm, dut fpeculatianes Platonic edf, fed fdccrdotium Chrifti,fccundum ordinÃ« Meb (bifedec, cr fdcrificium illud Â£temum bifigniter expref5it,ciuetn dixerdt folidum cibum effe robujlo^ mm cr cjiic mteUi^s nullum peccdtum ddmtidre Ktfi infidelitdtem , nulldm iufticidm faludre niÃ Chrifii.

BÂ£c ey Ãmitid de Cbrifh qudlid fcribit Pdulus Ã¯pbe.t.Col.f. cdrudles ubiaudiunf, imitdri difcuni tierbd,Ã§yâdd camAlcm libertatem dbutuntur, dum enimnon intcUiguntnon pojfuitt non dbuti,niÃ bd* bcdnt mfiÃ¿tes pdflores prÂ£cedentci, na pfeudoapoo Ãoli fud dmbitione omnis mdli hic funt dutore^, dUt enimÃlfnn docent iiÃicidm, dut dlio uertunt liber* tdtcm ChriftidHAm, quemddmodum Uiuntzerdni fe* een^ ey pluref dli) fub nomine libertdtis EUdngÃ§* ticÂ£,quemddntodum in hdc Epiflold Icgis etidm Co* rinthios ficiffÃ¨^

ArgttitKfroeoÃ® cjje arnAles quodndhuc conÂ» tenduiit crc.quemÃ¤dmodttm cafgt; .6. quod adbuc pro fitis rebus iudiciu adcunt.

Secundum hominem,quafi dicat, non fecundunt deum,ut uidciis hdc uoce damnatum quicquid efl no^ ftrum, qucrnadtttodum fuprd diÂ£lum,ubi diximus de dninMli homine,

Cl__y IS IGIT V R. Aduerte quod i prindpio ter tij capitis,usq^ ad finem quarti Ã¶nia dicutur de uerbi pf^Ji minijlris pue^de cpifcopis ctpriedicdtoribus,Po/lquÃ cdto= enwt diilum efi defdpientid illd dei qua cfi Chrijiiis rcscru crucifixuSfÃiUie fola prtedicatur perEudgcliÃ¼,ut fcb ds amus quiC a deo in Chriflo donatd funt nobis, Hic p. indicdt qui doceant miniflri hunc Chrifhm crucifix piÃ«ti^ xtm,dlijs humilius, dlijs fublimiui,ut iam diÃ©htm, dcÃ¯. Item quid de eis fenticndum,ut hoe loco Gr in prm= cipio quarti cdp. Item quod onid qua: docent,ctiam Ã legem priedicent cr opera bond,(ic docere drÂ® fcMnt, ut per btec refpicidtur in folum Chrifium, Ãne qMo (undamento nihil ualet ddfdlutÃ«,uidedt in= quit unusquisq; quomodo fuperÂ£dificet,ne mala do-ilrind prophdnet tcmplHm fpiritusfanfÃ¼. ItÃ«quod td(Â« pricdicatores Ãcile contemnunt iniuriam ho-minKm,blt;tfccntfS bonant confcientiam corlt;tm dco de /ho officio.Mihi inquit pro nunimo cfi gtc,

Wiecdicit,quemddmoduminÃddit,ne quis gto-fietitr ia bomiaibuSfGr cap. fequenti, Â«e quis,fupra

^Uod fcriptum eft,de fe fentilt;it,ut ne hie iÃ¼iut,i^^ Conte nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inflemini alius aduerfus alium.

ExhoclocouidcnecontemnaspricdicatoreSjif i in his Euangcliunt,cuius fonus tranftuit in mundtt^ ttniuerfum ^quemadmodum guosdani uideo ftccfCgt; quiubi iam damnata eft iufticia mundi per Euangi^ limn,nonfunt follicitiut nobifeum eri^nt iam iufU^ â¢ dam deiffted ut babeant aliquod nomen coiitrd no! peccatores,Siper uerbum externum (aiunt)uenit fides (iue fpiritus fanÃ³ius, fequitur quod Paulus qui plantat fÃ®t aliquid,quod Apollo qui rigit Pit aliquid, ] atqui hK)cne^t Paulus.

Hoc crfÃ®inilibtts argsmentis certc ineptiftimh, agunt meros calumniatores, interim tatnen perliu* fum uolunt rudioribus, quafÃ® pleni fÃ®nt fpiritu,quaiP do aliquid dicunt contra nos camAles,qui nihil au^ demos dicerc aut aljcrcre,quod non afferit firi* ptura.

Item impudenti mendacio perfuafitm uoluiti,qtiip nos doceamus humanum opus noftrum priccedcread falutem ante gratiam dei, quaÃ uero non omnis no* ftra dodlrina doceat gratiam prauenientemfiubfeÂ» quentem, cr confuinmatitem , ut nunc his utamtif uerbis.

An non magna gratia eft, quod ubi agis in teneÂ» bris er iwpictate tua,quemadmodum totus mundus, â¢ wnit ad te EuÃ gelium,fÃ®ue fcriptum manu hominis, fÃ®ucpradiatum ore pra;dicatoris,quod interim ad alio(

^Ã®ios'nontte!iit,ut condcmndto crrore agnofcdsm^ Ãicidin Â«erjm? hic deus te prÂ£tteiiit,ut nc}f dicas,egi falutis mete pofui primum lapidemY Ver.it cumfuo E[Mugclio,tene cogitante qnidÃ« de Eudii^ gelio ,diccns,Fanitentidiit agite crÃ©dite Ek4ijÂ»

Sed hoc fillit erroneot iflos fiuc ntauis prtefiiin!^ ptores,quodfatisduditci itnpietate iudicant Etwiia gf litm,qiiod dliquis Apoflolui dut prÂ£dtcdtor pr^^ dicdt,effÃ¨ 0p!Â« banunttm ZT uerbum humAnum,quÃ¨^ ddntodumÃmili impictdte dicunt,nos protrai^Ãtâ per pdnem halituiwflro er murmure^ere corpus ChriÃi, ltdcgregie bonordiit uerbum dei er Euan-gelium domini noflri lefu Chrifti.

Sed relmquo cdluntiiidtorcs pbi,qui nihil fÃ³llici tifuntproddflifiis confcientijs,Ãedtdntuutfuis)io= uitdtibus bondiS perturbent,qucmddmodum folet S4= tdn,non dutem d.ui iÃe omnis confolationis er pd= rdcletus/hiritus fdnihis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;st mul

Eionfchoc loco Ãc dbijeit Pdulus,utpldneÃt^â*^â nihil,fed fe nihil cÃedicitad mcrcmentum,Ãuc ut crefedt iÃ¼ud quod ipfc plantduit, ct quod Apollo rt* ^it,Ãuflrd enim tibi pr^diedtur Euangelium niÃ deusdetut EHdngflio credds, er per Euangelium fdlucris. Et qui prÃ©dicat tibi,non poffettibi prÂ£-dicdre, niÃ dein dato Eudngelio, eum witteret ad prlt;edicdndum,ut tÃ¼dedsomnideffe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LmwaÂ«

num ,ubi pr^dicatur iÃn fapientia^db Â£tcmo iw deo abfeonditd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SedHne

Sedhmc ^ultc ihferes, Er^ Pduliaell Ãmpih thcr nihil, Uunquid nihil cfl qui dicit Deinunijhi fumui f Si Icgiti CieÃris nugiii teflinMntur, nuiorii certe aftinundi funt le^tidci. Pro deo inquit le* ^tionefÃ¼ngimur.An nihil eft, qui uudet de fuo U* bore gloridri, o' dicere, dei cooperarij fumM, Gâ rurfum,vt fdpicns drchitciius,fondlt;imentum poftti Chri/him Icfumf

Videat hoc Schucncfeldim et doleat quod Pauluf fua pradicatione fine minijkrio pofueritÃtndamen* turn illud fummum O' utMin,nMgK uero doleat quod dicit,Uiiniflri fumuipcr quos credidifii5,manifillf pronuncians, quod Cor'mtbij per uerbum exteriiu crediderunt. Et Ã¯oannes de feripto uerbo,hoc eft, de toto ftuo Euangelio dicit, Uxe autem feripta funt, uteredatis quod lefui [it Chriftut filius dei,o credentes uitam habeatis in nomine eiui.

Quoducronemo credit'absq;gratiadeipraue* vientc, O' dante per [piritum fanilu/m ftdem,non debebat fcribi quaÃ nos aliter doceamus.

Sed talia fcribuntur contra nos ab mquietis iUit ffiritibus,nullaalia caufa,quam quod cum cis non uolumiis effe Sacramentarij ,O' hlt;ec probantur con* tra confeientiam ab iUis qui [inter eos optimi funt, propterca tantu, quod qui fcribuM Sacramentarij junt,Atqiitaomnis error apud eos pictas eji,modo dicas cum eis,panem Chrifti,non effe corpus Chrifli, QUicruut uaiio labo re o' itfipio ptdio per to ta bi* tliaf

hlidjUt aliquam prafumptam opinionem contrd uerÂ« ium dci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ne^tiwm ÃciMt Eudngelij mizgt;

niflris, pcrturbentq; confcientidit ZT interim in ijt ip(is locisfcripturieqult;e traÃ©hntjclaudunt oculoT, ut non uideant eti,qutbui Ihtim eudnefceret pulchra iUd ipforum cogitdtio,qudtdmdiu pregndntcs ld=* borduerunt, ut pdrerent mhil,utreihÃinie ineos dixeris,Edrturiuiit montes ndfcetur ridiculus nws^

Scd quid htec nwltis f Quin potius trdiktmus ntdÂ» nife/kim illdm hoe loco fimlttudinem de pldntdtione cr ri^tionCyZr tH^tm de Â£dificdtione,imo,quod co^ modiusfrerit,Ãn^ld pene huius loei [uerbd.

NoÂ» gloricnuni inquit in hominibus, dUt conteit= cxilH^ dite pro hominibus, fed gloriemini in folo domino fndndi Chri/tOjpro hoe contenditc contrd Satarum, usq; dd pr/edi^^ wortrjWjiNdni Pdulus, ApoUo zx alij Eudn^li/ltc, Â«torf j nonfunt dliud qudm miniflri,'qui prÃªter mini/krium Ãbi conmiÃum nthil uobis prtejÃ¯nre pojjunt, E/l dM= tem hoe miniÃvrium,prd:dic3.tio Eudn^lij dbecterno Ml dfo dbfeonditi.Qjiod qudnti Pdulus uelit haberi^ utdlid eius uerbd alibi fcripta omittam, infra ex^ preÃit dieens.Sie nos exiÃimet homo ut minifiroS

Ã®Ã®Ã¦e efi magna noftra gloria fr tales apud ereden tes allimemur ,frd hlt;ec interim eft gloria dei, quitt dominus elegit nos in fuos miniftros erdedit nobis fuum Euan^lium^alq plus alij minus,alq dccem taÂ» ienttt

lentd, alif ciuinqi,dlij utium, quemadmodum hie dltt Vt cuiq} dominui dedit,iJonne nugnum ex fanFhÃi^ mum ntinijkriu/m dei cfl,q!(o non mutts findi dnff^ pojjunt hdbere, detjuo dicit,Per ciuos crcdidijtii-Impium cr^Ãterit, ZX pfeudoapo/klicum, et did* bolicuftiperbidjcontcmnerehdiic tdm tn/ignem^' diuindm,hoc efl,d, deo miniftrts uerbi ddtdm glori* dm,O' uelle dtq^ iludcre,ut homines,non in deo tdtt* turn,fed in nobis glorienttir.

Eg) pldntdui,id efi, primus dpud uos uerbum fe* Semi= ininAui,ut liberdti d Sdtdna, elJetis Chrifli regtium, â¢ ApoUo riÂ§Mit,id eft,poft me prÂ£diauit,ne contrd* ftj^re doÃ©lrind, dut teiitdtione dlicpid, ddureretur,amp; periret quod ftmindtum ftue pldutdtum erdt,Apollo dutem ftifte Corinthi, qudndo Pdulus perdgrabdt fupcriores regiones,et ueniebat Ephefum, teftdtur, initium apitis AÃ³brum Apo/klicorum. ' Incre=gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquit inercmentum dedit,id eft,ftcit ut

â dliquidex neftrd pldiitdtione proueniret, Alioqui fi-ulird priediatremus, quemddmodum bt Eud/tgelio uix qudrtd pdrs idÃ©ii feminis facit ftuihim multunt, certe non uitio ftmitiis quod bonum eft, qucmddmo* du et in noftris Idboribits (iue in horto ftue in dgro, ) ubi onid fscimus quie oportet,nihil prouenit,(i deiu tton ddt pluuiam,ft)lem,commoddm tempeftdtÃªot-id quod omnes homines cogunsur fttteri, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

itdq; prdter minijkrium noRrivm,nihil hie poftu* fnits,dt^ hoe ipfum dedit unieui^ deus,ft:cundwiit men*

Ã¯nenfur4m,nt uoluit,ut uideat hic nihil cffc wflrumt ut nun h^bcamufdequo gloricmur, ut infi-ii dicit. Quid hdbcs quod non acccpifti Æ DciÂ« dat fernen fe=gt; mituanti,crcauit terram,ut poÃit e/JÃ¨frugifir4,dcdit tibi riMiiui ad opcrdndum, oculos ad uidcndu,nien=gt; tem ut intclligis, alioqui non magis feminares aut ledifiatrcs quam brutd,.

Sed aiunt Rulti Propbctf, DftÂ« fine his omnid. Rurfu â darc poffct,Dc potcntia deinon dubitamus,fed pro= de uev Ipter te contemptorcm nondabitpne hununolabo^ bocxÂ» re, quod uult per bHnwntHn laborem proucnire, tcriw. potcjl quidem dcui omnia,fed quid uelit ignoramus, niÃ ex ipÃus uerbo doceamur, Verbum hic rS, J In fudorc iMltus tui uefccris pane tuo . Ad quod ,t Vaulus reÃ)gt;cit dicens, Ã§^ui non laborat non man= â , ducct,c^ hanc ordinationem dei fiigientes uoat

1 PdÂ«l(W mordinatos, cr excommuniari iubetÃnon t rcÃpifcunt, Vbi ucro omni.t ^icÃ¯a fnnt per mini^ i 1 fierium noflrum, quemadinodum ctiam iufsitdeus, 3 I tarnen fruftra ÃiÂ£h effent, mÃ deus Ãcerct ex ter^ , 1 rafruÃ©Ã®um proucnire. Nam qui plantat erqÂ«iriÂ» t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gat Â«iiKwt fuiK, id eR, hic cÃ minifler Cf coopc=â

4 tdtcm, tequali fuiu conditione otnncÃ® miniflri. Vt fnmnonbiCjÃ¹d neq^ iÃ¼e,dut aliusficerealiquid poteflfine Dco.

t t^inifltrid exhibent quÂ£ dÃ©dit et quÂ£ iuflit deus, Â» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qHfin.tdnw.'fU

^uentjdinodum Paulm ex impio Chrflidnm Ã^bnÂ» eX pcrfccutore priediaitor,prtediait cr feminAt uer* biimdci,vtuero aliquid proucnidt, in totum fibi fcruduit deui, crpotefl efficere,ut plut prouenitit noiinunquAm fruilus, fx iHo pricdiettore, qui itorf nMgi}Uindbctur,At^ ex iUo qui mdgnus, ut non gio* ricntur prtediatores de nobis ne^ nos de iUis fed do domino.

Itaq; unum funt omnes,Ã deus dut, prouenit mul* tum^etidinÃ univm talentum dccepit priediatorÃ non dut,nihil prouenit etiamÃ decern Ulentd dcce* pit priedicutor,IAinifiri funt, pneter miniÃerid nihil poÃunt,dt(^ hÂ£c ipfd funt dci.

VNVSQJV.ISQ VE TAMENcrc-grdtid Â£x hoc loco qui non dgnofcunt grdtidm dei,fcd po* odoi tius gdudent impugnArc,producunt (iid meritd, quiÃ opcri^- debedt nobis reddere uitdm ietemAm,pro opt* bus bo. rii,uf bonis,cum tdmen Chriflidni [tdlid meritd Ãbi drro^re nonpoÃint,fcientes quid fiter int ubi er did contrd inÃdelitdtc, erroribus,ct pecatis,et quid per Chri* tnoritu Ãjun d deo dcceperint,ut uni grdtiiC dei^per lefuW huntd^ Chriflum,omnid referdnt dcceptd,nihilfuis meritii aut iuliicijs,fecundum illud Pduli Tit.Poflqudiu bonitds frgt homines 'dmor dppdruit ferudtorit noflri dei, non ex operibus iufbeite quÂ£ HciebdimU nos,fed fecundum miÃricordidm fudm fdluos nos fl* cit per IdUdcrii regenerdtionis et renoudtionis flirt* tus fdnili,quem e^uditmnos opulente, per lefunt

ChriÃum feruAtoron noflrum, utiuÃificdti Ã®UiiU gritid,hÂ£rcdcs cfÃceremur iuxtd, f^cm uitÂ£ Â£tcra nÂ£.Indubitdi:ti5fernM,De his uolo ut confirmes,guo folliciti fint ,ut bonis opcribus prÂ£fint qui crcdide^ rumt deo, HÂ£c enim funt honejh, et utilia hominibus Stultds dutegt;nquÂ£fiiones crc.

Ill qui/)Â«Â« uerbis bond operd quidem uidcs,fed no inhisnKritumuitÂ£Â£ternÂ£,fi:d tnoperibus crme^ ritoChrifti,idquodetidnt Ephe.z.fic dicit. Gratid eÃisfitludti per fidcm,cr hoc non ex uobis, dei enim donum efl,non ex operibtis, ne quis glorietur, ipfius cniwfwmits^Ã´ÃKriÃ¯jCÃ¯-cdUiiÃ®Cbrt/fo Icfu,dd operd bond,,dd quÂ£ prÂ£pdrduit nos deus,ut in iÃ¼is dmbule=gt; mus,Hic rurfum bond operd dudis,fednonhis debe= ' rifitlutÃ«,imogrdtiÂ£dei,qud, ctidmddhocuenimus, ut licedt bene operdri,nÃ¨pe boni fdÃ´li,per hoc quod deus imputdt nobis iufiicidm per ftdem zs'e.

BoM opcr^ noflrÃ

Sed diunt. Hic Pdulus mdnifefle dicit mercedent deberi noÃ¢ro Idbori. Vnusquisq;,inquit,nKrcedem dccipict iuxtd fU'Um ldborcm,quemddmodumdlibi fcripturd,Deus,inquit,rcddct unicuiq; iuxtd operd fua. ReÃondco.Tdtn dbcfl ut hic locus meritu hunuÂ» num commendet, ut uel folus poÃit efiÃ¨ lumen et in* tcrpretdtio omnium locoriMn,qui in feripturisde mercede pro Idbore dccipicndd dicunt.

lAercedem quidem dccipimus,Oâ mercedem red^ dit deus Â£ternÂ£ uitÂ£ pro Idbore uniuscuiiisq;,id eR, pro eo quod unusquisq; fecit in fiu uoatione quÂ£

de buit,fed inde non .fcquitur no/lro nuritonosdC* ciperc, Idborem lt;juidem fecimu^, fed is non eft di* gnus,ut pro eo detur uitd tctcrnd, Si enim non funi condignie pdftiones huius temporis,Ã¤d jÃ¹turam gio* ridm^qu/e reueldbitur in nobis, quomodo condignA cruitt noftrd operdf

Qperd ingudm noftrd,ci!tÂ£ pertinent dduoatio* nemnoftrdm,qitienonignordmus deopldcere,nefi* operd bond, or exoogitdtos dei cultus ntt dicere putes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢

2 Fili/ fumus quibus debetur hdreditds ,proptered t â¢ nbsp;nbsp;quod fill/ fumus, mercendrios non dgnofeit deus, If '

uult ut quisq; fequdtur fuam uocutioncm, cr pro Id* bore uocdtionis reddit mercedcin,non quid mcruifti, fed quid ipfc promiftt, cr quid ipfe liberdlis efl, ut uidcds benigiutdtem (3quot; merdin inifericordidtn efte cr in dcceptis cr in dccipiendis dei donis.

Nd quid cldrius hoc loco,ubi dicit,Vt cuiq^ dotni* tins dedit miniftri fumusfDontinus inquit deditut ego hunc,dlius dlium Idborem fiicidt, alioqui nihil fdce* rcmus,Ft rurfum,Dei fumus cooperdrij ,dei agrico* Idtio eftis,non noftrd,deiÂ£dificdtio cftis,non no^d, idboramus quidem,fed iUius funt omnid,id quod dd* dit.Iuxtd grdtidm inquit dei,quÂ£ datd eft nuhi.itent Quid hdbes quod non dccepilli,fi dutem dccepi/H, quid gloridris qudfi non dcceperisf ut uideas quMt reik dixerit AuÃ¿ifiiiuisÂ» bJe^s corondt in nobis fuA tlottA.

t^cmudmodum uidesetiam in pardboldEMn* geIiai,(]UÂ£ proprie -hue pertinet, mun hic dicitur de Idbore briedi(d!itiiim,Pro lucro dd dominwn repor= . ? tdto,dlius dccipit decent ciuitdtes,diitM (juinij;, lt;juid n debebdt dominm feruii,lt;3uiÃccrant quod debebdnt/^, etidni Ã nihil ddret dominusf pecunid erdt domini, n idborcrjt domini,fcrui erdnt domini, lucrum erdt domini,hic facit ex eii re^s et principes,ingrd^ tifsiini certe, cr di^ni qui dbijcerentur, Ã glorid* gt;nbsp;rcntÂ»r hac Ãbi deberi.

Quemddinodum Pdulut inÃdap.^. dicit.EtÃ Eudngelizducro non efi mihi glorid, neceÃitdi enim mihi incumbit, VacnimmibiÃnonEudngelizdtte^. ro,Si enim uolcns hoe d^, mercedem hdbeo,Ã dutÃ« inuitui,diÃ)cnfdtio mihi crÃ©dita ell,^c.Et Chrifiui Luce.fZ-docet nos deberc omnidfacerc quÂ£ dd uoÂ» cdtionem noÃ¼ram pertinent, hoe efl abumdare om* nibus bonis operibus, Ã¶quot; tarnen mcritd nofird non iadtirc.

Facimut enim quid debemus, cr ipfe reddit mer* cedem laboris,non quid dcbet,fed quiduult, Volo inquit buic nouiÃimo dare Ãcut ZX tibi,dn non heet mihifdcere quoduolo^an oculus tuns inde neqiwm efl,quod cg) bonus fum^

Verbd Chrifli tn LÂ«a Ãc habent, Quis autem ue* flrwm,habens ferunm arantem aut pafcentembo^ ueszj'c.Sic Ã§r uosetim feceritis omnid,quÂ£ prÂ£* ceptdfunt uobis,dicite j ferui inutiles fumus,quod^

icbuimu^Ãiccrc fecimM, Bic ccrtc non mcritdidÂ» Ã¢nndd audis, ctidm Ã feccru omnid, qutc prcccptd funt ttbi i'deo. Potius orato diccns. JDinutte nobis à¥¤ dcbitd noÃ¼rd, quid non Ãcimuf omnid,qute preceptd funt nobis,dut non Ãcimus perfeÃ©hjquemddmodwin Ãccre debuimiM.

HkÂ«c affcÃ³htm ChriÃidnorum,nempe quodfdciÃ®it Kotd multdbond, crtdmendpud fe,hÂ£cipÃd pro nibilc locum bdbciu, magnifiantesÃoldm dei pdtris rrgtÃc miÃe* tÃ att. ricordidm,uidcs expreÃum Chriflo,Mdt.if.Tuc, tf, nbsp;nbsp;nbsp;inquit,dieet rex ijs qui d dextris cius crunt, Venitt ;

bciwdifh pdtris mei,pofsidetcpdrdtum uobisregnu Ã confiitutionc mundi.EÃuriui cnim er dediflis mihi manduarc crc. Tune rcÃjondcbunt ei iufli, dicen* tes,Tontine, qnando te uidimui eÃurientem erpd* uimusierc-

Ex quo locojuflicidrij maxime putdnt confirma^ ri fita meritd,etiam qui hicc charitdtis opera in pro* ximum non Ãciuitt,fed opera fibh cultus erfiÂ£lÂ£ re* ligionis,pro quibusÃe ueftiri potius ernutririuo* luift,cum tarnen maxime hie gratia dei commendc* tur,non meritum humanum, quia dicit, eos benedi* (bs Ã patreÃuo,reliquis onibusin maledibboneÃiti Â«tanentibus,nonne hdc eft gratiaf deinde iubet poÃ* pdere regnum, non quod ipfi parauerunt, Ãed quod â paratu/m efi ipfis,dnte conftitutionem nwndi,quando ipfinondum erant, quando ne^ maiumne^ bonum Ãeerent.

Quixueroex eldhs erxnt,ut diximuf,fecerunt clechrum opcrx, qucmxdmodutn loannii. s. dicit. Si filij Abrxb^eeftis,opcrx AbrxbiCÃcitc,lion cntm potc/t xrbor bon^ifiuibiA jmIos fxcerc, NJtHrd rituf,(]uo fxnblifiati fiint, producit ex ipps fru^s J]}iritus,quos dcfcribit Paulus Gal.f, Iccirco dicit cis, Efuriui crc.

biain quod talix opera ex Cbrifli fide proueneÂ» ruiu,fatis notum efi ex co quod dicit. Dediftn nubi, cirni tarnen iÃ¼i paupcribuf dederin{,Ãgnificans ittos propter Cbri^um jd cÃ,ad Cbrifli gloriam,bonA fectffc indi^ntibus, cr fe fibi mputaffl:,quod per credentesÃihim efl pauperibits, maxime credcnti^ bus fluc,utPauliis dicit,domeflicis fidei,Qjiod euim, inquit,uni ex mimmis ineis f-eciflis,mibifeciflis.

Ita unit nos deus bene opcrxri,quia nos bonos cit,pcr fidem in Icflim Chriflam, cr promittit opc= ex pra ri noftro mercedein ,quam ubi promt fit debet nobis, miÃio=â non ex merito no^lro,fed ex nufericordia flu,id efl, ne flua, non quia dignum eflopus noflrum, fled quia ipfle hoc debet opus propter fidem,unde prodit, acceptÃ¢t, zx red= nobis dit mercedem,non promcritam a, nobis, fled a fle pro= deus, ' mi/Jam,quemadmodum conflolatur ajflliÃ©hs Hiere.nonex ?/. dicens ciuicflcat uox tux d ploratu ,ziroculi tui mÃ©rita a lachrymis, quia efl mcrccs operi tuo, dicit do= no^a minus.

Quxm ucro flua mÃ©rita, ex operibus bonis,qua tlt;[otet. multa in hoc mundo flecerunt,flanÂ£h non quicflierint,

liecUrMt fuis ucrbis diccntcs. Domine qudndo te uidimus efurientem crcjftcerunt illd bond,, quid Chrifhis non mentitur, qui dicitcos ittd Ãcijfc,amp; obliti fuitt,nimirum non in ea rejpicientes,fed in dei nÃ¼fericordiam.

Alij qui fc putdbunt fufeipiendos propter fud operd,horrende abijeientur, nAm ut hdbes lAM .r. quidam tunc dicent, Domine, nonne in nomine tuo prophetauimuf Ãue pridiaiuimus, dxmonia eie^ cimus cr magnaÃguA fccimus crcfquibus dieet, Difcedite Ã me omnes operarij iniquitatis,

QUire uoat operarios iniquitatis,qui opera op* timAfccerant,quibus maiora non facerent fanlii an^ ffii m terris,nec mentiuntur coram tremendo iudi* qtiita=^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;maiora opera non poffunt fieri fupcr ter*

ram,et profunt i]h opera alijs,qui credut per mini* ^â^Ãros,quibus di/j}enf(tio crÃ©dita cÃ,etiam Ã miniflri Ãnt occulte impif ,utludas apoflolus,fed in hoc digni damnatione, quod itla qutealtoqui optima funt, uiaen^^ertunt in blafphemiÃ gratÃ¹ dei, infideli enimim* mortui funt,fentiunt fein aternaitt uitam recipiendos,quia iÃ¼a opera fccerunt,ignora* tes meram eÃe mifericordiam dei per Chriflim, quod fufeipimur.

ApparentquidemquaÃ operafideidumaudis,lr^ nomine tuo prophetauimus crc. fed infidele efl eo* rum cor ,quod interim fic fentit. Ergjfiunus fufli* piendi,cr non efl iufliun ut abijeiamur,

âº Vocat itdcj; operdrios inicjuitdtis,c}uod etidm opeÂ» Td dlioqui optimd ucrtunt in bldfphcntidm dei.

Si igitur cx his opcribut non cflmcritum humd^t tium,Uce de dUjs, Quieqitid cnim no cfl ex fide pee Opui' atum eft,Exfidc non eft opus tuwn, etidm fi dn^li= non cx cum diet pofiet,per quad fiducium prlt;efumis,quod fide, hdbeds remiÃionctn pecatorum. Gr quod uitd dtcr^ Kdtibi debedtur. Nam opjM bonu debet fieri i Cbn'a flidnis,dd gloridnt dei, GT in commodum proximi, fiducid dutem in foldm dei mifericordidnt hdberi. Quis cnwÂ» prior dedit dco GT retribuctur ei?

QttwÃ¯ ipfddei grdtid,ipfdm fui eognitionem GT crdtia h^reditdtem uitlt;e ieternÂ£,ddt nobis pro pecatis no= flris,Venit enini ChriRusin mundum,non propter mcritdnoftrd,fed propter detncritdnoflrd,id eft, ut ipfe dicit, no propter iuftpsfed propter pccatorrs, jp cumutdiciturP.o.f. ddhuc cramiÂ« inimici,qudlcs nos omnes inuenit,nempe in noftrd impictdte, cr fidelitdte, er pecatis,propter qud: ipfe deberet nos ddmndrc,hoc enim effet meritum noftrum,ltd decide rdt nobis non noftrum meritum fed fiidm grdtidm,id quodEfd.xl.ftc dicitur. Sufeepitde nunu domini duplicid,pro ommibus pecatis fuis.

Vbi er hjec legis.Ecce deus ucfttr,Ecce dominus deus in firtitudine ueniet, gt brdchium cius donlid ndbitur,cccc merccs eins cum eo, er opus illius co* Tdm eo,Sicut pdftor gregemfutMn pdfcet,in brdchio fuo congregabit dgnos ,er tÂ« finu fuo Icudbit, fittdt ipfe portdbit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I Bcce

EcceChriftia defcribitur quAlis nobis faÃ©htsfÃ®t, nondttdts hicuires noÃ¼ras cr mÃ©rita,fed eius effe uires cr fortitudinem, cum dominari fuo brachio, pro nobis,contra aducrfarias potelintcs,ipfÃ®us effc mercedcmcr opus,lpfc ejl qui ucnit quÂ£rere outttt certe perditam,non in commodum fibi fed oui, nant ipfe funm gregem pafcit uerbo fuo, Jpiritusfan* Ã i confolatione,ipfc congregit qui per Satanlt;efÃ®Â» (kis diff er^ntur,ipfe leuat emportÃ¢t ignorantiam noAram,fragilitatcin cr peccata nofÃ®ra.

Qttod nam hic audis meritum noftrum,nifÃ® meri* turn dicas quod pafeimur, congreÂ§imur,leuatnur, portamuriQupd autem bona ouis dat lac cr lanam, fua natura ffontc facit ad quod cam creauit deus,fed in hoc non fidit,fed in fola cu/bdia pafÃ®oris,ut pafÃ® futur,et tutafÃ®t Ã lupis,et confeructur,Citt^emadmoÂ» dum nos,ex nAturajfiritus,facimus opera bona,ai quÂ£ ut fup.diihim rccreati fumus,wgt;ii tarnen fidimui nifÃ® pafÃ®oreChriflo,qui uenit ut oues uitam habeant, et abunde habeant,non ut lucrum habeat ex ouibut, fed ut oues ex ipfo habeant uitam Â£ternam, interca ipfe non indiget laÃ©k cr lana,quando ne ouibuteiuiÂ» dem indi^t,Lac autem et lanam,ne fÃ®mus absq^ fru* Ã¢u bonorum operum, unit alijs hominibus, qui in* di^nt, prodeffe.

iiÂ£c gratia per ChrifÃ®im exhibita,etiam his uer* bis defcribitur Efa.lx. Omnes Ãtientes ueniteai aquas,GT qui non habetis argentum proper ate,eitti* te,ibs^

tf ,ibsq; uUd comiJMtdtionc, uinivm er Idc ere, Igitur fx boe PmU loco,t4ntttÂ«i ahcfl ut collies nuritumhunMnum,ut uel folus illud coitdemnct,ut fuprd ex prtecedentibui er feguentibm irtdicdtuw efi.E^ inquit tneum laborcin feci,id efl,pldntdui, ApoÃ¼o fuum fecitjid efl rigiuit, quisq^ pro modulo fuojUt doriAuit cuiq; detu, quid enim hibes quod won dccepiflif et dccipiemui mercedem, pro eo quod non eji noÃ¼rum, fed dccepimus per gratidm dei,ut pof* (imtii effe miniÃ¼ri et cooperdrij dei,mereedem,non quid meruimus,fed quid ipfe pronÃ¼Ãt, erpermifeÂ» ricordidinjibcrdlis efl,dlioqui nemini debet.

Vtetineyenim noflrimi minijkrium Ãue ne^rum Idborcm exhibemus, quemipfe per grdtidm nobis dedit,ut exhibedmiis er Ãmits cooperdrij eiuf,tdmc uos efits cius non noflrd dgricoldtio, ciui non noflrd Â£difiatio,NiÃ cniiw dominus eufiodierit ciuitdtÃ¨ etc Sed cÂ«Â«t ipfefolui operetur hominum fdlutem,tdmÃ« oprrdri nos uult per tninifterium noflrum. Sic enim ordinduit,ut Ãmus cius cooperdrij, Alioqui ne^; qÂ«i plinbt f)l aliquid,neq.i qui rigit,fcdÃne pldntdtio^ ne er rigitione,non uult deus,ut tibi dliquid boni in tuo bortoproHc/iwt,^Â«cmdc!inoduwÃ¯/Ã¯ne cultu buÂ» niAiio non uult prouenireÃumentum, ne interim tud temeritdte contemiids externum uerbum er pradim Â«torem.

Igitwrnon nwritum bwrnnum bic legis, contrd tofrttn jcripturami crfidem Chriflidnum, fed quoi

debet pro fud uoatione, zx ^uod dcuf reddit luxtd ciiiiKcji liiborem, propter fu4m milericordiam cr libcralitutem, Vt inconeuÃum ÃrtiÃ¼ud, Qiiif prior dÃ©dit ei,er rctribuetur ctf guemadmodu pfdh ^nit.Bcnedtc animdtned domino,er noli obliuifci omniumretributionueiin, Quipropicimfitomni^ bui inilt;lHitdtibuf tuis,er fanAt omnes infirmitdtes tutit, Qu^iredimit exÃued uitdm tuam, er corcndt te mifericordid. erquot; miferdtionibw,

quot;Reddit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mirum lt;juod fcripturd dicit,dcum red*

dem fe i*nicuiÃ©ji iuxtd operd pM, Exfructibies enim cundu ff^^ i^teUigimuiuclfidemuel infidelitdtem,hxc ji* operd operd, id eft, non dcceptd dco ,illd autejn

fruilu bono,in tempore fuo, Etftiut Udentes mdld fequitur fud ftonte infernm, quern commindtui eft , eis dei(f,utetmqi infernum non qu^fterint ,itd ftcien tes bond fequitur fud ftionte merces cieleftis,qudm e'^ promiftt deus, utcuncy mercedem non qudftcrint, | certi funt ex uerbo dei eum non defÃ¹turdm,non fold quod bond fecerunt,fed etidm quod mdld pdfti funt, quemddmodu Chriftus dit,Gdudete et exultdte,quo* nidm merces ueÃ¼rd copiofd eft in caelis. Et Pdulus j.Cor. If-ttdq; frdtres mei dilebii fhbiles eftete er immobiles, dbunddntes in omni operedomini fem* pcr,fcientes quodldlor uefternoneftindnisindo*

fiones Uic promiÃionef in fcripturis funtftdelibusex* ora nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iâortdÂ»

* ÃPISTÃLAE AD CORÃM, bortÃ¤tioiiwn uice,neintcntAtionibui dcficÃ¯Mt^non ut fuii meritii mÃcntiir, Sic enim agit ergi nos pÃ¤tcr nasille pjrdcletus,(jucmadmodu paterergi ita et dd Thclpt-epijhU fcribitur,Siquidcm iMim r/l dpad deum reddcre ,ijs qui djfligunt uos,dlpli(ti P^^ oaem,cr uobis qui djfligimini reldXdtionem nobi:^^^â*^^ fcum,cumreueldbitur dominus lefus decoelo crc. Pâ'lJâ*

Atuideo nobisobijciloctmex Tydnielis.^.PccâP^Â°P* atd tud elecmofynis redime, Ã§y iniquitdtes tudx mi^ fericordijs pdupcrwm, EÂ»^ diunt, noilris opcribus fdtisfdcimus pro pecaitis, et mercmur remiÃionem ^â*'â**â pcccdtorum, Re/pondeo, Daniel ibi dat confilium Fecatu rcgi impio,cr ÃuperbâÃinw, er idm idm iudicio dei td tua inter beÃids computdndo,Si erggt; rex dediffet elcâ¬= eleemo tnoÃynds, certo declaraÃet fe conÃliumhoc Ãufee-fynis pi(J'e,exore Prophet^, er dbicOa diabolia Ãiper= redi^ bid,idm fe refipifeere,er timere deum,er didicijfet me ct. non hoc opus effe humanum quo remittuntur pecai* td,fed mifericordidsn dei.

C^uemadmodum certe omnid opera bond decide OperA rant cordis fidein, er certificant etiam nos ipfos de bond fide er uoatione no^rd,ut dicitur Heb.^.lta intcl= fuiufi I'ge omnia etiam qua: in apocryphis de elecmofynd gnunt lc^ntur,ut in Tobia et Ecclcfiaflico,ut fit propbe^ fidei tia analoga fidei er gloriam dei non transfiramus Ã. crc. deo ad noftra opera.

l^on potuit aliter tunc Frophetd toqui cum ilia knpietdte gentili,ubi dcnunciaucrat a terrorem

irt'jCT indicium pdulo pofl uenturti/ntt Ergo didit.fÃ¨rfitM ignofcet dem dclidhs tuii, Breuiter^ quot;ReÃpiCcere regem uoluit,ut qui prie fuperbidcon^ temneret omnes,etidm deum,perhumilitcitem Ãrui^ ret contemptibilibmiid efl, pauperibm, ut ifla, reÃ^ pifcentid,duerteret deus iudicium lÃ¼ud dbco,jelt;i fruflrd monuit prophetd.

Cur noÃri ex hoc loco ntdle interpretdntur Dit* vieletn,qudndo quid DdnielÃeiitidt de merito humd* no,mdnififlisuerbisdiatipfeap.lt;}. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cziijm(N=

quit ,m iuÃÃcdtionibus noflris proÃrnimies preees diite Ãcient tudtnjed in miferdtionibm tuis multis.

An nonChriÃdni credunt remiÃionem grdtuitdnt pccatorum,per ihefitm CbriÃ¼um er per l})iritie)H dei ttoflrif Tolle hunc drticulutn,cr nimqudm libe^ rdberis Ã©i pecatto dut eris ChriÃdnus. Nurn Ã eX legp cÃ iullicid,cr^ ChriÃus grdtis mortims eÃ Cdl.^.

EpiloÂ» In ÃimmdÃond, opcrdfdccre debemm,dd gloriÃ pdtris iwÃri,ne diamus cu Ulis,qui dbutuntur pre^ dicdtd Eudn^lij libertdtc,er^pccabimus, quorum ddmndtio iujh eÃ, Qui dutem iddhnt ex operibus fud, nwritdjcum iÃ¼o peribunt qui dixit,Domine grd^ tids tibi d^, quid non Ãent Ãcut ceteri homines rd^ ptores,mtujli, ddulteri, uelut etidinhic publianui, teiuno bis in fdbbdto,decimds do omnium quÂ£ poÃi* deo.

iu/Hcid,^ fac quicquidccrto noflideo pldccre,ad g/omin pjtris tui,zr ipfÃ¨ qui uidet in nbfcondito^ Â«t dtcitur MM.6. id cfi,non tam quid extra faciof , alioqui cur abijcerct infignia Pharifaorum operaf quam quo animo Ãue qua fide Ãcias, etiam Ã non mille aureos, fed tantu duo a:ra minuta des cum ub dua,ipfc inquam, quiÃc uidet in abfcondito , reddet tibi et ipfc( ut diÃ©lum efl Abrate)crit merces tua ma gna, nimis.

OÃentationcm ncflram e:T ialhintiam abominaÂ» tur deus,extern CuÂ£ promiÃionis et liberalitatisobÂ» litiifci non potcÃ,quemadmodum Tit .i.dicitur,quÃ¢ promiÃt ante tempora a:tema,is qui mentiri nefeit deus crc.Hdfic mercedemÃue/fem uitÂ£ letcrnie ccr to nos jfcrare iuÃit, quemadmodu Paulus/fcrat diÂ» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

cens.Scio cui credidi, cr certusfum, quod potent efl depoÃtum meumferuarefln ilium dicmÃuflus iuÂ» dex,ut qui gloriatur non fua mÃ©rita iaÃ©kt fed in doÂ» mino glorietur.

VT SAPIENS. His uerbis anneiierc licet Paului prtcccdentiaÃefluxta gratiam dei qult;e data efl mi= primu hi,utfapiens architcilus Ãtndamentum pofui,fcd ut= crc. cunq; coniunxeris hiceadem fententia manebit,de Idtorc niitn fua: pradicationis hic,utinpra:cedenÂ» tibus,dicit, quern dicitfe pr^fliti/fe iuxta gratiam dei acceptam. Eft autem hie cadem fententia cii lUa Eg) plantaui e3'c.

^ofl me predicMt,uidcitnt uero,Hum cu Chrijh cot ucniat guod prediatnt, S(c Paulus ut apoÃcluf tiÃ» etiam gloriatur Ro-ff-dicÃ«s, ltilt; porro anititcni prÂ£diairc P,u.tnffliii,non ubi nominatus erat CbriÂ» dlus,ut ne fupcr alienwmÃindameiitÃ¼tediÃcsremjed ' gucmadmodum fcriptum eft. Quibusnon eftannun* ciatu de eo uidebunt,et(iui no audierant intelligent, VbiÃindamentuuocatprimxm prtedi(ationem,ne illic intelligis alieiiufÃ¹ndanientu,i]uafi alienuÃ cbrifto, quad bac loco diatjÃ¹ndamentÃ¯i Cbrijlunt,cunt intel ligat etiÃ¢ prlt;ediationem bonorum Apojkilorum,fed alienum,id eft:,aliorum,quod alij pofueruni,SigniÃ* atenimfe prediafje ubi nondumerat predicatui

SellA* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfecutione.

rii tan PÃ^â^^oapoftoli autcm Ãue pfcudoprophctiC, ia^ turn in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbundantia ftgt;iritui,fe mijjbs Ã deo,trahi 4Ãgt;i*

loot no nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;zizlt;tnia,nift in illif

^a a pracdicettu eft ucrbum dei,cpueLndo iam licet ant nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tutis,contra quos pra:monuit Chrijhs dicÃ©f-

AttenditeÃ¢ pÃeudoprophctis,quiueniuntaduo5in ucftimentis ouium CTc. Aduos inquit, qui audiftif Gquot; rccepiftis ucrbum, Kane feduÃ©hrunt Ãaudein, Minium fe expertum conqueritur Paulus in omnibiu Ãrc EpilkliSjfeduxerant cnim optimos Qalatas etc.

AfdiÃ ArchitcÃ©ium fe uocatftd eft,principcm lt;edifiato* rum,Solet enim libcntcr uti leÃÃattionis metapho*

Deflru rd,ut alibi.Dedit nobis deus hanc potc^ate in tedi* fiattionÃ¨fCt non in dcÃruÃ¤ionc, itemÃharitas ^di* fiat*

flcdtyÃ¯tÃª OmniafiMt ad Â£difiationem,Sic et EfaiM dixit (np.xlix.Venerut Uruilores tui,dcÃruentes ct difsipantes te Ã te exibuiit, Aedifiare itd^} eÃ reÂ» Ã¤e doccre,ct exempli! lucis pr^trc,dcÃrucre autent peruerfe docere er Ãanddlizarc.

Vorro fapientem fe dicit architeShtm, quod fitnÂ» damentu poÃterit,et (terufolidujifitndamÃ«tu, guoi eÃ ChriÃu! iheÃts ,ucra etfolida petrd, Cotra,Ã¼ulÂ» tm eÃ Â£difiaitor,(iui lt;ediÃatfuper arcnd,cuiu! tdiÂ» Ãciti in tentitione non Ãitbit, qnemddmodu htcc exÂ» preÃit ChriÃia Mdtt .-j, Cueterinnfitnddmentum hoc fuprd itd cxprefTerdtytios prrdiamus ChriÃn cru^ ciftxum ,lt;lHi Ãttu! eÃ nobii i deo fdpientiitÃuÃii'i^tt fdnbhfiatio er redemptio.

Doccre itdc];,quod oportet credere in Chri/lÃ¼Ãd e, fidere inChriÃ¼o Ã¢ deo dccepimm ct bdbemus onid nfpcfdpientidm,iuÃicid,fdniiiftattionÃ¶,redcptionÃ¶, eÃidccre fdpicnter,exuerbo dei,fiiitddmctitum,Qui pontt^ alidfiducidtn docent, negledh Chrifio,dliud uolunt pfu^s fitnddmÃ«tu ponere,fedÃuÃrd,no enim proptered (t= rend eÃnddmcntii uerUj^nod ÃultuftediÃcdtor fom=^ niduit edm eÃe fiinddmcntum, HoeeÃquod dicit, finddmÃ«tÃ» aliud nemo poteÃ ponere etc,dc quo Cbri Ã¤us,Supcr hdc pctrdm ddifiabo ccclcÃÃ¤ meam, Et PrtriÂ« iw AvÃ¯. Non eÃ dliud nomÃ« fub coclo ddtu bo-minibui,in quo no! oportcat faliios ficri,no Ã« in dlio aliquo falus,Qjiid erg) nobis cu fekis uerbd dei IdÂ» cerantibus, er ckw iuÃieiarijs CbriÃi Euangclium damnantibuif nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vn4t

Vndc cy hic addenda, prater id auod poÃtum cÃ, corfirntdt quod docuit dc fide puc fiducia in ChriÃ¼um,Gr reijcit quicquid dlienlt;e fiducie, contÃ©* pto Chrijb crucifixo^zy propicidtione quÂ£cfl per fdn^inein eiut,doÃ©Ã¯uri erdtit [eduÃ©hres poflcum.

Vcrum de bis qui feducuntpd efl, deflruÃ³hribus tnÃd dicemiK ubi dicitur.An neÃitis quod tcmplum dci ere.Interim nunc dicere oportet de tedifiatori* bm, quibui hoeÃuiddmentum Chrifiui âintegru eÃ, ut 'uidednt quomodo fuperiedtficcnt, ne paenitendd docednt,Ãd Â£terndm ex uerbo dei ucritdtcm,de quibui fequitur, QMdÃ quis fuperÃruit zs'c.

TRACTATVS DE LIGNO, FOENO, mpuld, duro, dr^nto, Idpidibui prÂ£cioÃs,^r de corum Ã¼rufboribuf e^c.

Vtetd* Q_VOD SI CL.VIS SVPERSTRVIT. phord Cum hic diantur metdphorice(id quod nemo ne^ ntdiii* re poteÃ dutunqudm neÂ§kuit)Ãnddnientum, ponere, feÃn, Â£diftcdre,Ãipcrd:difiare Ãue fupcrÃruere,duruw, ignis, drgpntum, lapides prÂ£cioÃ, ligna, Ãenum, Ãpuld, Â£diÃcium Ãue opus, mirum cur quiddm folum ignÃ©, hic dbsq; metdphord. diÃ©hm uolunt ey contcnduiu, Pur^-- ut dÃerdnt ex hoc loco Ãmm illud corpore exutdru torium dnimarÃ¼ pur^torium, de quo in Ã:ripturis nihil eÃ ignem nobis proditum,cum tdmen contra potius, Ã cÂ£terii i wottiâa uoabula hic acciperentur absq^ metdphord,id quod mus et non dico quam ineptum eÃet, folum uoeabuium ignis

fX* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonpoÃet

Wn poffÃ¨t abs^; metÃ¤phora/tue trdmlÃ¤tione dccb . pi,propter Paulimanifilh ucrba, maxime incolo= co, unde probant ridicule fatis iÃ¼ud purgatorium, Sic enim ait, Ipfe uero faluus fiet,fed/ic tancjuam^^p Â« perignem,i^on dicit/impliciter,1pfcucro fiet per ignÃ¨,uel ipfe uero faluttsfiet fed per igncm, Sed dicit Sed /ic tanquam per igncm,Ãgnificans fuis uerbis, fe Ãmilitudine quadam et translatione dicere nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.

tic igÂ»e,id quod cÃ uulgirc 'm fcripturis,multo ma^ . gis quam ligna,fÅiium cr alia,

Miror ucro,cur non mcliori quidcmJfccic,fcd no meliori fde, quando absq; metaphora ignem acce= -pcrunt, hitc intcrpretati fint de igne,quo conflagra bit hic totus mundus,in extremo die,ut ait Petrus 'm jecunda cpiÃolaf quando ex uetcri translatione fem= per legerunt,dies enim domini dcclarabit, quia w igne rcuelabitur,et uniuscuiusq; opus quale pt ignis probabit.Si cuius opus manfcrit crc. Dies enim do^ mini in nouo teftamcto ftepc fignifiat ilium extrcmu diem,quando dominus ChriÃus iudiaturus cÃ uiuos CT mortuos,Hanc itaq; Ãicciem potuiffent cu Theo* â¢ â phyla^ confirmare cx fcripturis, quÂ£ a/feriMt utrunq;,cr diem iÃum domini, iliius diei ignem, r â pruetcrea reuelationem occultorum,ut inÃa ap.

^.dicitur, Tionecuenerit dominus,qui iÃ¼ufira* turus eil occulta tenebrartm, gt patcfaciet confilia â cordium,

lcgitar,Jjics cnim dcclardbit, crnon Icgitur TiieS cnim domini dccldrabit, ut fciM etidtn uocdbuluW dies, non abfcj; ntetdphord poÃtum ,prouerbialicl^ figird diihm , dies dcclardbit, id quod aliter did* turÃc ,Venict qudndoq; in lucent, CT Cermani di* cunt. Las es an den tag lomen, qua fi^ra Chrifluf ctiam loquitur Ioannis - t- dicens. Omnis qui mala agit odit luccm,necuenitad lucent, nc arguantuf opera ipÃus, qui autem opcratur ueritatem, uenit ad lucent, ut conÃticua Ãanc faÃ©ki ipfiui, quod per dcimtfuntÃih, ,Et alibi.Hihil opcrtu quod no reue labitur.

Scd quid imntoror oÃendcre uoabulu ignis,non poÃe non eÃe,hoc loco , ntetaphorictim, cum hoc tarn ex contcxtu cr ucrbis maniÃÃ¼tim Ãt , ut uel puer uidcre poÃit, niÃ iani pridem h^ec nobis ob* fcuraÃent, fuis ineptijs, tncptiÃinÃ¼ homines,ut nihil aliud diam, duid cnim reÃ©ie doccant,quine uo* tabula qiiidem attendunt, ez orationis contextum, er pcrfuadcrc uolunt ex ineptis fuis interprÃ©ta* tionibiis , quod ex feripturis nusfquam probari potefi i non dico intcrini,quam hoc non Ãt piiMgt; No re* ut in hoc loco inepti Ãerunt aflruentes H* inittc= lud fuum purgitorium, ita magis inepti fucrunt iÂ» turne co loco ubi dominus dicit. Qui blafphemaucritiit Ãiritum fandum nonremittetur ci,neq;inhocfe* erc, culo ,ne^ in fiiturOf Ergo diniit,quando dominus di* eit hoeÂ»

etfjboc pccatum non remitti hic,mâq; iÂ« feculo turo ,Ãgmfiat alid effÃ¨ pccatd (jUit poÃint rcnutti poÃ hdtic tntdm,in Ãturo Ãcculo,

Ef tduien Chrfflu! hic non dicit, lt;juodalic{Ud peo^ ftd rcmittuntur inÃtturo fccculo,fed Ãmpliciter teÃ¼igondum ntmqudm rentiÃionem confequi,(jui bld^^ fphrnMt inÃiritu fdnihint,ndm eddc ucrbdÃc cx^ preÃit M((rciÂ«.Â«ap.5. No hdbet remiÃionem tn dtcr tium,ÃedobnoxitK cÃdterno iudicio, Ucq^alicubi afÃcrit fcripturd rcinitti pccatd poÃ hdttc uitdnif quÂ£ in hdc uitd remittuntur credentibm, quibus di* citur,Pdrdti cflDtc,quâd neÃitis qud bord dominut ttcÃor ucnturm eÃ,BtBeb.lt;). StdtutumcÃomnibm Ãciwl mori,pcÃ hoc autcm iudicium.

Non crg) ÃdtK eÃ,in rebuf noÃrÂ£fdlutii,cr in td tnd^o drticulofidei,qudlem uolunt cjÃe aÃcrtionem pur^toriÃÃqui humdiiM cogitdtioncs, er rdtionif noÃ¼rd: conÃqucntidf^quanddmodu hic confeqiti uo* lunt,Pccatit bldÃpbcmiÂ£ non conÃequitur remiÃio* nem,neq; in hocÃcculojncq^ inÃturo, erg) qudddm dlid infÃ¹turoÃeculo rcr/tittuntur,Ãed oportet hdbe* re nidniÃÃdm feripturdm er uerbum dei,quod ccr* to ajÃerdt iÃ¼ud,quod conÃ;quentid tud uis inÃrre, qiuloÂ« Ã;ripturdm de purgitorio iUo non hdbes.

Verum, e/ioudleatilld confequentid,quid dliud probdt qudnt remitti aliqud pccatd poÃ hdne ui* tdm,wndum probdt eÃe aliquem ignem,in quo tor*

(^uedntur dlicfitot dicbuf cr dnnisdnimlt;e elcÃ¢vriM, ueg; probdt uigilijs, Ã§r operibus uiujru^n fdtiifieri pro pecatK itlorum,qui fuut in illo feculo fÃ¼turo,fed probdt tdntum remitti pccatd quieddW in fiiturofeculo,Vebitum quod remittiturnon per= foluitur ,aeq; pdrtim remittitur peccutum, pdrtitn perfoluiturffed fimpliciter remittitur, Ideo etidin ifld confequentid non probdtur,quod ibi fdtifÃcien= dum efi pro pcccdtis per paendm purgUorij, An non deM,f itd uellet fecundum illdin confeouentidm re= mittcre pecattd in ftturo feculo, po/jet remittere pccÃttddlio modo qudmper pur^torium iÃ¼udi ut uidcdinon proptercd fequi quodf tillud pur^to= rium,etidm fi poffes tud conf-quentid. probdre,quod dliqud, pecGttd remittuntur in ftturo feculo,Ndin ChriÃuf de remifsione dicit,qud deus remittit pcca^ tum,non de pend dlicuius ignis, qudm fufiinednt cx^ utie elefhrum dnimlt;e,

Vt mdxtme itdq; probdueris tud illd confequetiÂ« tid ex uerbo Chrifli.Neq^ in hoc feculo,neqi in ftu= ro remittetur ei,quÂ£dd peccutd in fÃ¹turo feculo re^ tnitti, ut tibi interim dliquis hoc infrre permittee ret,tdmâ¬n inde non probdlh iUum ignem cx pÅndm tdmdtrocem ,utft infrorumigni tequdlis prÃªter hoc folam quod non ft eternui,tgt;iif erg) dlidsfcri^ fturas hdbed^ pro purgtorio itto,nullds hdbes.

Remittitur peccdttvm grdtis,ut Dduidi, qudndo , dixiti?eccdui,quiftumc mortuus f(iffet,m fmvnt

AbrÃ¤ie, ut pauper Ldzarui, receptm fidjjet^ dbsc[; omni pÅtut, Pcrn4 dutem er crux fequitur quident in hdc uitdfpofl peccdtum,credentes, non ut pcccd=gt; tumdufirdtur,quoddnte gratis remiffum efl, fed ut filij deiffuÃinedmus benigni putris uolut!tdtem,ut Dduid iÂ«q; dd finem uitÂ£,poÃ remiffum pcccdtum, ' Sic Adicrcmiffmn eft pcccatumffed pandm peccd=* h fuflinuit Â»Â« fuo mortdli corpore,ut nos omnes.

Si igitur Chriftui de poems peccati dixiffet, hd^ berent iÃ¼ic pro fuo purgitorio dliqudm ffgt;eciem,li=â eet neffe quidem ignis effet probdtus, poffet enim deus dlitcr punire,qudm pt r ignem, quando ucro no de pÅna, pcccdti,fed de renuÃione peccati dicit, er nihil dliud,qudm quodnegtt remiÃionent confe= quieum qui blafphemat in ffiritimt fdnÂ£ium,ntlnl ex iÃis Chrifli uerbis habe/u pro fc,ne fccundum l^ecicm quidem.

Sed ne apocrypha quidem iUa^quiefolent produ^ cere exfecundo Mdchabeoru,ucl una litcra de igne iÃ¼o dicutit,ut non dicam, quod talidfcripta non dc= bent nobis Ãcere nouas articulas fidei,quos deus fuo * uerbo nobis non commendauit,utq; non dicam, quad primus liber Machabeorum plus fidei habet, quod ad hifforiam attinet, cui fecundus liber ut reffon^ dedt,iudicent alij

Vt uero multum autoritatis apud te habeat ille liber, non ignem iÃ¼um inde probaucris,dcquotie uerbtim quidem dicit,Dicit uero defacriÃeio leui^

fico,pro nwrtuis, ut 0, pcccdtii folMntHr,(iuid eft re furretho fnortuorum,diinon iftn poftcitt conflareft* ne illo igne^ut non fit neceffariwn rnftrre. Sdnihait eft pro dcfnnfHs ordre ut dpeccdtis foludntur,er^ eft aliquis fciiftbills ignii,qui pnnidt fanÃ©hsjd eft, eleÃ©hs deftinÃ©hsr

Quod ut uidedf rccitdbimus lÃ¼iuf loei ucrbd,Sic hdbet.Quibus congreffts contigitpducos ludteornni rucre O'c. Et uenit Iudd( cum fuis,ut corpord proÂ» ftrdtorum tollerct,^' cum pdrentibus poneret m feÂ» pulchrispatcrnis, Inuenerunt dutem fub tunicis inÂ» terfeÃ¢orum de dondrijs idolorum, quÂ£ dpud IdntÂ» nidm fiierunt,! quibus Icx prohibet IudÂ£os.Omnibiii er^ mdniÃAum Ãihim eft,ob hdne cdufdm eos corÂ» ruiffe, Omnes itdij^ benedixeruntiuftum iudiciu/m do mini,qui occulta fecerdt mdniftjh,dtciiitdddpreÂ» ces conuerfi, ro^uerunt, ut id quod Ãfttm erat deÂ» liihimobliuionitrddcrctur. Atuero firtiÃimusiu* das hortdbdtur populum, conferuare fc pne pcccdÂ» to,fuboculis uidentcs,quÂ£ Ãih, funtpro pcccatif eorum, quiproftratifum.EtÃiht coÃdtione,duodeÂ» dm milia drachmas argtnti mifit Bicrofolymam ojfcrri pro pcccatis fdcrificiitm,bene eyrcligiofc de refurrefhone cogitans,tiifi enim eos,qui cecideÂ» rant, refurreduros ffcraret, fuperftuwn uiderctur Cr uanum or arc pro mortuis,fed quid confyderdbdt, quod bi qui cum pictatc dormitionem dcccperant, eptitnam hdbfrent rcpofitam gratiam. SanÃ©ki er^ crfdluÂ»

CT fÃ¤tubris efl cogitatio pro dejÃ¹n^Hs exorarc^ut feccdtis foliutitur ,l1aikiuis ex illo libro.

VÃ¤ldc uidi tur amajfl hic fcriptor, cjuifgub fue^ rit, fdcrificium pro mortuii,pldcaerun( duodecim milia drachmarum arg^iiti, modo uera efl hiiioria quÂ£ alibi non legitur, V.t cÃ¼ ueUet hac cor.flrmxre, utdbali/s quoff; flcrent, tuide commeiidauit nobis hoc luddifiichm.

Primtwn relmquinius HU fcriptori, num rcÃ³ie fcriprerit,eoscumpictate dornutionem acccpiffc, de quibtufcribit,quodiuftodii iudicio perierantf quid ficerant quod lex prohibeteis.

Deinde ]udÂ£os babuiffc quidem facrifleia pro peccatis UiUorumJÃ¤tU conjlat ex Leuitici.-t.f.et.^. C^c.fed cadem facrifleia ualerc pro peccatis define Ã©hruntjUnde fciebantf quibtis ctiam, fub malcdidioâ^ neÂ£ternA,prcceperdt dem,ne quid adderent uerbo dei,nifl fÃ¨rte or tunc fua lucra quarentes facerdo^ â tes,dbttfl flntfacrtficijs, ludiflcaiites flmplicem

PrÂ£terea non nultim quidem efl argumentum,tu* das iuÃit orart pro mortuis, cr^ eredebat mortuos refurrciiuros,fed non /irendum,quod ex flÃ¶h IudÂ£, nie fcriptor uult nobis eoinÂ»Â«endlt;tre,qwod nufquam uerbum dei commendat, tiempe mortwos per facrifl^ eia er orationes noflras abfolui a peccatis,etidin tdâ libus,quÂ£ maniflfle lex prohibet, er ob quÂ£ iujh dei iudicio illi pericruntjUt inhac hifloriauides.Sine

IN CAPVT TERTIVM. uerbo autem clct,c]uonwdo ccrti erimus,hoc dco ceref Semper argumentii tiilibui, ex imitdtione fan^ ihrum petite, homines feduili (unt.

Viderit Iudlt;K,Ã uem efl hiflcru^qiu fide hlt;ecflÂ» cerit,neq; nos prohibemus,flqui priiutim uelint ofi re pro deflinÃ¢is,fed uiderint,utfide orent, ne orAtio flc peccdtum, publice dutem 'm ecclefld,neqi doilri* nd,nec^/dih debet probdri,quod uerbo dei non pofÂ» fumus defcndere,ut fie fideles miniHri BMn^lij itlÂ» uenidmur:,curdntes folum quÂ£ deus nobis pracepit, Cr non dddentes dd uerbum dei,ne ernos alioS freidmus obnoxios iudicio dei, cum timorÃ© trcÂ» more nobis dgendum efl,non Udnitdte opinionum hitÂ» WAndrum.

Argimentum itdq; iUius fcriptoris efl. ludds hoc flcit,erg) fle efl flsciendum,Si hoc ualet,udledt CT ilÂ» lud, Dduid iÃ¼e rex er fdnÃ©ius prophetd, commiflt ddulterium er homicidium, erÂ§)flc efl flcienduin. Si dis,hÂ£c cÂ£rto feimus deo dij^licere,re!^ondeo,et iÃ¼ud ignordmus deo pldcere,non er^ ordmus ex flÂ» de pro defltnÃ©hs, dubitdre en'im non efl credere, Si qui dutem uidentur fibi hoc credere,id quod non Audierunt ex uerbo dei,deflnddnt corum deo,non fn* tnus indices iUorurn, deo libenter pernÃ¼ttimus iudicid ,ordntes ut creddmus uerbo, quod perflliUtn fuum nobis uoluit reueldre.

Si quid er^ probdre uoluit ille fcriptor,prigt;nuin iebuit ofltndercluddm mhoc reÃ©k ficifle, quid amp;nbsp;fdtlili

ftn^ poffÃ¹nt peccÃ¤re,deinde quod frÃ³him efl diu* da, oflendere quod pertineat ad omncs,quia non fc* quitur,AbraamreÂ£ie immolÃ¢t filium fuum, er^ alif debentfilios immolare,Tandem uero inflrre.SanSki er falubris erc. esâ non Ãc,Iudas fleit quod nufquÃ¤ altoffaÃ©lum legitur, quad uerbo dei conmendatum non efl ,Erg) fle efl Ãciendum.

Si autem ita certum efl omnia effÃ¨ bona qute Ãcit ludas,ut etiam liceat exÃiki cius nobis praferibe* re le^m,id quod non licet ex Ãihs aliorum fanch* rum,ne exÃilis quidem Chrifli,cur non bonum etii dicimus,quod ludas focietatem petijt âRoiMnorum, qui haÃ¤enus habuerat auxilium de ccelo, ut non in* diffret brachio impiorumf

Talia itaq^ fcripta,ut omnia alia quÂ£ non funt tn anone facra fcripturÂ£,cum iudicio legre debemus, et facris feripturis non comparare,fccuÂ»dum iÃ¼ud Omnia probate,quod bonum efl tenetc. Valeant qui* dem tales libri ad legndum,fed non ad contenden* dum, hoc efl ad deflndendum quod prophetica CT apojklicafcriptura aut non babct,aut etiam nonfu* Ãinet.

Contendat igitur aliquis pro iUo libro ,ut uult er quantum uult, de igne iÃ¼o pw^gtorij mh/l ibi fcribitur,fed hoc tantum, quod ubi dormiunt defiin* fli,poflint abfolui per preces noflras x peccatis,in quibus eos occupauit mors,ut interim dum dormtut, oremus ut remittÃ¤tur cis pcccata,ut cuigilantcs infu

lurd refurrecHone^ijb. peccutd non hahedn(,Dormiâ VC cn'm eos dicit,non idccre in pÅnis, cr dbfolui d pcccdtii,non liberitriexigne, Atci;Ãclociuiturdc dormitione de/Ã¹riÃ©brum, ^uemadmodum fcriptwd loqui folet.

QtMntum ucroinhdc pdrte,fcriptori crcdcrc oporteat,fAtis diximuf,Placcant alijs duodecim nÃ¼^ lid drdchmdrum, nobis ucro frcidt dens ut pUmt eiusuerbum.

'Re/bit ut uidco ddhuc dlius locus,quo dfjÃ¨runt funmittud pur^torium,iton mdgisdpte quim pet priecedentid, Aiunt cnim,Chrifliis dicit Mdtt.f.EÃo confentiens dducrfdrio tuo cito,dttm cs in uid cunt ^co,neÃrte trdddt tc dducrfdrius iudici, Ã§y-iudex drdnte miinÃro, er in airccrcm mi tdris, Anuit dico tibi non cxies inde, donee reddds extremum quddrdntÃ«, Erg) e/tdliquis aircer,ui)de licedt qudn=â do^ exire,nimirum perfoluto dcbito,biic dutem Ãtr-ccr eil ignis purgitorij,ubi perfoluunc ele^ quoi liic non perfoluerunt.

Eg),ut non dliud diam,nihil dliud dgi uideo his omnibus uerbis,qudm quod Ãe decldrdnt, dut fdltem fuj^edhs rcddunt,fe egregie neÃeire de quibus dffir-ntditt, crÃdcile Ãuis nugis, quibus afferunt pur^to* rium,perÃudderent prudentibus homtnibus, pur^* toriu/m mhilcfÃe, etidmÃ dliquid clÃct.

QuidÃ eÃÃt hlt;ecÃeiitentid uerborum Chrifli, No txies mdCfdonec reddtts extremum qnddrdntcm,id eÃ nunquÃ¤ut

rfl niiftqium exics, ut h^c diÂ£h/int non de careers aliquo dut pÅttd trdnfcui!tc,fed de arccre zr pcrn4 ^cternA^ Ã^upd qudiiqudin per fe ex fcriptura fdtit notiwn efl,tdmenuidedmus dn uerum fit,ex dlio loco Kdtt.fs. ubi idem dicitur, deferuo qui debebdt de^ cemmilidtdlentdf ercontemptd remtÃionis grdtid. noluit mifereri confÃ©rai fui,Sic uero dicitur, Irdtin dominths ciuf trddidit eum tortoribus,donee reddeÂ» ret uniuerfum debitum.

llie feruus extra arccrem reddere non potuit, quemadmodu territus fi-u/lrd promiferdt,dicenf,PdÂ» tientidW hdbe 'm me,Ã§y omnid redddm tibi,ideo mtÂ» fertui dominai eius, remiferdt ei omne debitum^

' non ignordns c[uod reddere feruus non po/fet, Ã§r idin drgumentdmur quod 'm aircerc qudndoq^ debiÂ» turn perfolaturus efl,Vnde quafo in arcere accipiet decern milid tdlentd,quie extra aircerem hdbere no potui/fetf

QÂ«od Ã dicis pandm illdm e/fe fdtisÃBcriam, . Rejjiondeo, hoc hie non dici,non en'mt dicitur de p foluendd poctM, fed de perfoluendd pecunid, donee inquft reddds cxfrrmtwM quddrdntem,G' donee redÂ» deret feruus uniuerfum dcbitum,'De debito reddenÂ» do dicitur,non de poenA,non cnim pcenam debebdt feruus,fed pecunidm,poenA dutÃ« fecuta efl,quid folÂ» acre debitum non potuit,etremiÃionedebitife'm* dignum /Ã¨ccrdt,dtq; hac poena daraturd efl, donee rfddrtt fxtrcjjiÂ«Â»Â» quidrautem,

An non uides eo perueniffe (eruum,ubi efl extfii omnem fui domini grdtiiim,ubi per irant dominiM^ dituf cfl tortorifUbi nuÃ¼d unqudm rentiÃio,ne miii= mi quidem ([uddrantiS'^ubi tortorfemper redditions debiti flue perfolutionem exi^t, donee reddatut ttniuerfum debitumf QÃ¿dndo er^ illeferutis quiti multd de bet,qui non hdbetunde redddt,qui iam etii apud dominu dlioqui clcmentiÃimum dmifit rcniifl flonis debitigrdtidm,non enim uoluit remittere co=â feruo flio,qiMndo inqudtn exibit^ donee reddatuni-uerfum debittim, etidm extremu quddrdntcm,id eft, twnqudm exibit.

Corripidtnos benigndpdtris mdnufper miflri^ cordidm,qui interim tcfrite cz Â»Â«/Ã¨neordwm fyderdntibui libenter miferetur, cr remittit omnii pecedtd. Non dbijeidt uero nos irdtus Ã¨ nunu fudfnt ntdiium tortoris et cnreerÃ« ,ubi enim exi^tur etidiit extremus quddrdns, nunqudm remittetur ne minima quidem peccdtum ,fedfemper exifftur omniu per^ folutio.

lExifftur d mifero, debet effe dbsq; omni peeatoftd quod nunqtum fieri potejfquid pecatum nunqudin remittetur,remiÃio enim ibi non eÃ,fed p foliitio cxigitur, Qudndo quafo fdludbitur,eui rf=Â» miÃio pecatorum denegitur f In lt;eternim dumndti funt,quibuf non remittitur per mifericordidm,fed ut , perfoludnt debitum exigitur per irdm,Sie inquit amp;nbsp;pdter meus Åleftis fleiet uobisjÃ® non remiflrit^ unusquis'^

Quid cfl,Sicfreiet uobisf Irutus tradet uos torÂ» tori,Cf twn remittet uobis pcccatd, quid non remits titis dlijs, quemadmodii et alidsfepe dicit,Kemittite cr remittetur uobis,Si non renÃ¼feritis non remtte^^ tur uobis. Si autem non remittetur, qudm quieCo J^e^ rdbimiis fdlutemf rciniÃioncm enim pecatorum per Chrijhtm accipium credentes,ut imputetur eis iu/Ha cid fcmpiternd,ubi autem perfolutioni tantum locus fÃ¹ei it,aÃ©Ã®um efi de nobis.

Itaq) uides carcerÃ« ilium eÃe damnationem lt;etera nam,exqua exibis ubi omne debitum perfolueris ufqi dd extremum quadrantem, Perfolues dutÃ« nun=â quam, ergs nunquam cxibis,cui enim non remittitur peccdtum,ieternie damnationi manet obnoxius,Nihil igitur hdbes ex his ChriÃi uerbis pro poena, illd pur* gitorij tranleunte ,quid enim purgiretur ubi mhil re mittitur,fed debitum exigiturf

Vt non dicdm,quod omnia illd dicunt contra gra* tidmdomini[nosirilhefu Chrifli,qui frÃ©ius efi nobis ddeo iullicid,fdpicntid,fdn(bfiaitio ^redemptio, fi credis hicc omnia babes, Cf quantum credis tantu hdbes.

Quod erg} non babemus reuelatum infacrisli* teris,qua quafo autoritdtc afiruemus? Aut igitur clardm fcripturdm produc pro iUo purgitorio ,dut committe deo fua iudicid, Cf iUd qult;e tibi prtecepit cogitdtofemper. Sdtw illufum efi nobis per firiritus impofioreSt

lt;Hn(gt;ofbgt;res,pcr appJrctcs uml)rtt{,per mÃ¨ddÃ d etli minu Ct Satdiiif^ut pcrdcrÃ¨tur dnimd;,et dem uenteÃ¯ pro fumtna deo ficerdotu et clericorÃ¼ exaltarctufÂ»

Paulm hie defcripÃt ignem in c^uem non foluHi ligttd, foenum, flipula conijeiantur, ut aiuntdeftio purgftorio,fcd etiam optima Ã§r fanBiÃinM cr di* uina, (ptiC funt durum,arffntum et Idpides pnecioÃ-Omnia conijeiuntur in hunc ignem.

item Paulin hic defcripÃt ignc,in quo ut maxime pereant ligna, foenÃ¼jlipula,tarnen feruantur aurum, drgentu et lapides prccioÃ,lmpojbres autÃ« Ãcerut inde ignÃ©,gui aurum etiam et argentu et lapides prf ciofos,diuitiax principum cr ditiones regu abfujmd Verit me diccre mundus hodie no ignorÃ¢t,Sed inudus ad feduÃ«honcs debet onia fua dare libÃªter, ne Ãt fe* duihonis finis,eos dutemgui Buan^liurninfalutem credentium predicant,dgnofccre non debet, lufiut es domine,et reÃ´him iudieium tuum,

Kdc interim diximus contra eos, gui hoc loco Pauli abutuntur pro iÃ¼o fuo pur^torio,de guo inge nue Ãtetur AuguÃinus,guod in facris Uteris nihil le* ffrit,Ã¯n Enchiridio enim fuo,ubi expoÃterat hunc Pauli locuin,gncmadnwdum alias fepefolct deigne Augtt= tentationis in tribulatione, ita adiunxit, Taleali* finus guid,etiam poÃ hanc uitam fieri incredibi Ic non eÃ, pur Ã§r utrum itaÃt guÂ£ri potcÃ,cr aut inuemri aut la* gatos tere,nonnullos fideles per ignem guendam purgttoÂ» ââââ¢ trium,gudnto magisminufuebonapereuntiadilexe*

Å¸unt,tMto tardiuf citiufue ftludri, non tÃ¤men taleS dcauibus diÃ©lu efl, quodregnum dei no poÃidcbunt, tu/t couenicter pÅnitÃ¨tibm eadÃª criming rcmittatur^ lUic e^rdt Augitflinuf contra illoi,lt;}ui federate uiitunt, cr tarnen Ãbi uitam ictemAm promittunt pofi hanc uitam,faltcni'poÃ aliquem grauem ignem, tn quo abfumantur grauia peccata,fecwidum biwic locant Pauli, qucmadmodil cr nunc noÃri rapinis, ufuris,fraude,dolis,iniuria,mendacijs nbsp;nbsp;atlumnifr,

per oninent uitam congre^nt frbi diuitiae,aut fcor^ tationibiii adulterijs polluuiâtur,a quibut numÂ» quam animmfrrio deficit, cr nwrientes dicunc quiÂ» demfedc talibui dolerc, fed uercmur ne nihilo plut ferio dicdt,quam anted dixerint frnfftlit annis,mdle comnuanicdturi Saeramento corporit Chrifii, quibut harpyio; illÂ£ quÂ£ deuorant domos uiiuarum, longis orationes fimulantes nihil non promittunt poft inorÂ» tem, per miffas,uigilias,frnbhÃimi ordinis fraterÂ» iÃ¼tatem, er communicationem fconorunt opcram, er macerationes monachorum , qm'a monafkrijs de fuis rapinis er ufuris niauo plus dant, paupcrcs h.ecfuffragia poft mortem non merentur , nifi forÂ» te qu/edam generalid , quando ctiam inconditis contionibas, prouocantur diuites ,utfuis oblatiÂ» onibus mifrreantur p^upcrani diiimarum, qult;Â£ no/t bdbciit dmicos, qui curam earum iam agmt, CerÂ«

' te propter ifh, lucra,niiUa eft iam maior nufericorÂ» dia in clericis er moMchis,quam ergt defunihs.

Ait er^ Au^l^nus, ntdloi effe interpreter,ijni ex hoc loco Pauli obfcuro,ut ait, interpretantur fcntentiam,eiuam Paulin alibi manififlr negtt, dices, Heg-, fcortatorcs,neg; cultorcs fimulachrorum,n((^ aduLteri,neÃ³^ molles,necjj qui coucumbunt cum ma^ fculn,neq;fures,neq; aua,ri,necp cbrioÃ,neq; male^ dici,nÂ£q; rapaces regni dei h^reditatein accipient, A quibus Paulus certe non fcribit liberari pofl mortem,per ignem,fed in hac uita,non alio modo quant iÃ¼ic fubdit,dicens, Atq^ httc eratis quidam, fed ab^ luti eflis, fedfanflificati eflis,fcd iuftificati c/}is,per nomen domini Iefu,crper /jiiritum dei noflri.

Interim uero etiam uidere licet,quam nojdeflis uir fuerit Augiftinus,cr nimium in hac parte mode* flus,quod non dufus fiierit contradicere multorum etiam tunc inwulgitie opinioni, de pur^torio poÃ hanc uitam igne,Tale inquit aliquid etiam pofl hanc ; uitam fieri incredibile non efl crc. ct tarnen fc nus* i quam legiffeÃtebatur,dolebat folum hac opinione , impie multos abuti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I

vide etiam eandem modefliam uiri,in libro quent ' fcripfit ad inquifitiones lanuarii,ubi tarnen interim à¥¤ ingenue frtetur,etiam fuo tempore,ecclefiam tradi* tionibus humanis er confuetudinibus grauatam,qifi homines mdgnifaciunt,quamuis facris literis non fint nobis commenddta, neglefhs interim ijs quÂ£ fuiit fa* lutis eternae.

E PISTOLAE AD CORIN. Ã¤lidm Ã¤dduccrc foiet rutionem, quant eccleÃa fuetudinem,licet alicubi utatur teÃimonio libri fe= ci^tdi Machabeorum, quent tarnen in anone facrÂ£ fcripturte non ejfe,quis ignorÃ¢t uel adnwnente ronynto, in prolog) tUo, quem uulg) uocant tHwi? utnuncnon rÃ©pÃ©tant illa. quÂ£fup. diximiudc libroillo.

EtTertuÃ¼ianui in libro de corona inilitis,mani* fflis ucrbis negtt,quod oratur pro dcfitnÃ©iis,habere exfacrii fcripturis dutoritateni,fed dicit tantu ejfe confuetudinent, quemamodum multaalia quÂ£ ibi enumerat^ex quibiufrcitfuo more,id efl Montanico Ãbin'tÂ« leges, cr iccireo ctiam pcccata has leffs non eruantibus, Cf tarnen nunc quadam non fcruantur, fed penitus ctiam ignorantur

Confuetudo quÂ£ non c[i contraria fdei feruanda eft,propter charitatem,ut profimus alijs, cr non Â«iiM fandalo imbccillioribus. Articulwm autemfiÂ» dci,aut legem diuinam(prÂ£tcr idquod diximusde charitatc) ex confuctudine Ãccre,ad lAontanicum Ãgt;iritum(quo inÃÃ¤us erat Tertullianus) pertinet, Cf ad dodlrinas hominum,quas PdKlÂ«Ã® dicit damo^ niorum,Hoc efl cnim ligtre confcientias, quas deus fuo prlt;Â£crpto non ligit,Ãcere pecata quÂ£ Chriflus fuo fanguinc abluerc uenit, Scdhacnon funt huius inÃituti,

Pius afjÃ¨Ã©lus in amicos ,ni iÃ llor, ficit confuctuÂ» dinem orandi pro mortuis, quemadmodum nutte

pro dcfutn^is pdrentibus, uxorc,Ã-ixtribiif, liberif, noth fMilinribus non potcftfieri,ut non aliquo ajjrÃ©hi folicitiÃmus, Alioqui non diceret ChriÃU^ itis Paulus,biolite contrijlari de dormientibus,Ãcut O' citteri qui fpem non habent etc.Hinc non impro* bainus,Ã qui hoc affÃ¨Ã¢u poÃ morteÃuorumÃc orÃh tioniine deus,uelDomine lcÃuChrifle,qui omniano=â ai,Ã ifti fuut in ea conditione,ut liceat pro eis ord^ re,id quad nos ignorare uoluiftiymiferere eoru, ArÂ« ticulum dutÃ©Ãdei Ãicere,ex tailbus affvbbbus,qua=-Ã talia oporteat fieri, non licet, ConÃeientia enim noAra,prater uerbum dei,nihil debet fufeipere ne^^ ceÃarium ad falutem.

Veruin iam Ãatis diximus, quod ne^ ille ignis, neq- oratio pro defiinblis,ex fcripturis anonicis,aÃ fcri pofiit,atq; etiamÃ hanc admiÃerimus, nonÃequi iÃ¼Ã¼ cfÃe, PoÃet enim orari pro deÃunilis,ctiam Ã no torquerctur in igne aliquo, quÃ«admodit diximus ex hifloria illaludalÂ»\achabiÂ£i,Ãueraefl,ut oraretur Ã)lum,quo abÃq; peccato inuenirentur,in reÃurrebh= one nouiÃsima reÃuÃeitati, quemadmodum haÃ©lenus cecinerunt, AbÃolue domine animas eorum ab omni uinculo deliÃ³hrum,ut in reÃurreblionis gloria,inter ÃanAos tuos reÃuÃeitati refirent, quemadmodti/tn etiamÃrc omnis antus habet in iUis uigiliis,ubi de defiiiibhs agitur, blam,ut taccam illaru uigiliartM multa, quÂ£ nihil ad deÃundlos pertinent, pro peca* tis defunAorum oratur,dc igne non fit mention

VidfÃ¯ quid permittdmiwn Â»mUs affvAiÃ¨us in orando,quindo Chriflianorum cÃ orare,non autem Ihtucrc ignem de quo ignorant, An autem Ãc non proÃt oratio pro defunAis, quemadmodum non pro pufâ. defl pro aii^lis crpro dxmonibiK ,uiderit dcut, E^quod deus non uoluit reuclatum,aÃcrere gt;vm dcbco. Qui non orat pro defunfhs non pecatt,quia non rfl Ã deo mandatum, etui autem orat, uideat qua â Ãde ldÃciat, Nundinationes uero tUlt;ejint Anathe^ uerbo d 'fd

Quia uero fanfhit Gre^riui EpifcopiaÃue pa^ pa V.omanut,md^ occaÃo Ãit nundinationis nuÃa rttrn pro dcfunbhs,'Dicam iudicium meum de reue= lationibus illis jfirituum, de quibia feribit mortu^ qwam, maxime in libris dialomrum, non ut dctre= Catngloriic/anCTcrunijdquod twnw botuH tenU^ trapre rit,fed ut gloria ueritatis dei, contra errorei ejful= geat,aderuditionemmultorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcFcT

HmÂ«c uirum optimum ÃiÃe,qui dili^nter cura^ rit gregemÃbi commiÃiim, longeq; meliorcin tisÃbi in eodein epifcopatu fuccedentibus, nemo ne= ^t,qui eins libros et cSciones legcrit,Sed ex numc= ro lÃorufuiÃe puto,de quibui ChriÃus dtcit,Vt etiÃ iÂ« rrrorÃ« nuttantur,Ã fieri potcÃ,elecli,Multa enim fuisferiptis cofirmauit, quÂ£ Ã ad uerbu deiÃue ad Horrc fundamentÃ¼ Chriflu confias,funt lignu,faenu,Ãpu=: tfuffl. la,ct utinÃ¤ non fitifjettt inultis occaÃo crroris,ut uideoi quam rcÃ©ie monucrit hic Pauluf. Vnnsquis^ Â«idc4t ^uomodo fuperAru.it.

N4in deus,cum ob mgrjtitudincm twflrÃ¤tn, cluiti non fufccpimus dileilioiic ucritatis,uult fuo iufto iu^ dicio pro contemptJ ucritatc Etun^lij,tnittcre cffi^ cucidin erroris, ut Pdulus fcribit Thejjdlonicenft^ bus,ciuomodo potcft effiaciorem mitterc crrorcm, gudm (t dd tempus permittantur errdre elecH,ut p corum errorem, non ipforum uolusttdte, tjuid er^ rdnt ,fcd iudicio dei feduatntur errent reprobi perpetuo ^Vt i/h, dr^tnentd reprobis fortid Ãnt. Hoc docuitfdtidus Gre^rius,et conÃrmduit dppd= ritionibus j^iritusim,cjuos fcribit apparuijjÃ¨,tdntus fcilicet uir,columnd,ut diunt,ccclcÃiÂ£,potuiÃet er= raref

vides efficdcidm erroris propdgsri per errorem eleihrum,perÃgnA Ã§yprodigid mcnddcid,utnon nÃ¼reris de feihs Grhd:reticis,jfecie uer bi deity fdnbbtdtis Ã¢llcntibus.

QÂ«i(rc ifld permittit deusfQuid hisc dr^menti non fufcipiumur, Hoc unit deus fuo uerbo, hoe or* dinduit deus,^uemddmodum fuo uerbo teÃdtur, Hoe doect fdnÃ©lum ChriÃiEudnfflium,hoc credi iubet ChriÃus, crggt; fufeipiendum cfl, zy quiequid huie contrdrium eÃ contemnendu cfl,ut Sdtdnd; commen* turn zy doilrinAddmoniorum. Qupdcerto deiuer* bo non conflrmdtur non efl pro fdlute fufeipiendum, Hiec inqudm dpud homines non udlcnt,erg) mittit eis deus operationem flue efficdcidm erroris.

ilt;i!hitum fÃ¹iJJÃ¨tjdiiintdbtit defu^chrum fuccurrifa^ crificio corpoTK crfdngdinis Chrifli,id quod inde dccidi/JÃ¨puto,quodueteres communiaturi,id cfl, ipfum corpits Chrifii ptnpuinem fccundum Chri^^ fli m/htutionem dcccpturifilcbant orurc pro oi!im= bui neccÃitatibui,quid crim aliud tuncfacerentfibi affichs ergidefurjÃ³los,ut diximus,fud/itordre etid pro dcfiutÃ¼iSjid quod poflcd trdnslatum efl in anoâ nem lUttm niijjÂ£.Credo dutein Montdniflii htereti= cis^inquibus TertuUidnuf erat, hdne confuctudinent ciepif}c,d qMÃtuÃ® z:;' iciuniorum leges impie fufceph mui^

Ctnn mqudtn etiam dnte Gre^rium,Ãc idikitum fuiffct,db dlqs dutem coiitradicerctur,quod hoe nufqudminfcripturis fanÃ¤is hdberet dutoritatem, ipfc quod j^ecic fcripturarum ito fatis potuit,dppd ritionibus iUis J^irituu, qui mijjds(ut nwie uocant) poPiddnt,aff'eruit,undedpudnos tdntlt;e nundindtio* nes,et fupcrftitioiies miffdrum, locorum quaff facro^ rum, indul^ntidrum romanarum, fratermtatum zsâ dlidruin obferudntiarumfubfecutieff(nt,ut ChriHut itd obfcurdtus fft,ut uix nometiChrifli dpud nos mdn^ ferit.

In qÂ«itrto enimlibro didlo^rum,fcribit aliunt ffiiritum,qudff corporaliter cr corporali obfcquio feruiffe in bdlneo,z^ pojiuldffc immolationis fdcrlt;e, ut dicit,remedium,dlium alibi appdruiffe, QÂ«d inÂ» quit ex rc,qM4ntuW profit dnimabus imnwUho faerx

obbtionis, olknditur, quMdo hatic cr ipp mortuo* rum /piritiis 4 uiucittibiis pctunt, indicant, quibui per cam abfoluti uideantur,trl/ec iUc.

lHupo CiuaÃ ucro tala Ãtiritui twn multi apud nos ncs /j}i ubiq; fÃ¹crint, qui noon texerint fuauitcr homines, rituii, qui curariut pecora,qui Itiferint in domibus, qui ter ritarint homines, qui (Ã miliares jÃ¹crint quibusfdam, qui detnulferint aures quaÃ cithara: antu, item qui poÃubrint mifjas,uiptationes urbis Romteetalio^ rum locoru,redierint^, pofiquam /Ã¹ilvm erat quod peticraitt,ac gratios effrint,quod talibiis opcribus meruerint liberationem,ttauero iam tandem fecu=gt; rus,fuis regnabat Satan illuÃonibus,ut ctiam ludens deciperet,quid enim iudicij habcrent homines reli= Ã¢o uerbo dei.

Quando er^Ãanih uiro Gre^rio placuitÃ:ri=â here,in hac parte,quic ei narrabantur, zr nihil db iudicare talia Ãecumdum uerbum dei curauit, ut fcb ret num eÃent ex deo an ex Satana, cur non cr egâ fcribam quÂ£ a fide dignis narrantur.

Faiiiim quandoq^ inPomerania nArratur,ut poft-quam magno famptu et labore,conft{lum fiierat iter uerfiis Compofiellam uel Rotnam, cr in patriam re^ uerfui qui abierat, gratias e^ritÃiritus qui talia poflubuerat ,non tarnen inquit fium liberatus^quia uiator inquodam loco tranfueÃ¤us per â flumen,tan=â turn pro fe dedit pccuniam nouelero, cr non ctiam pro me,Sic enim perfuafum efi ibi multis, oportere in tali*

wi tilibus locis ddre duplicem pecunieint,ciUie non graudtim dccipitur, alterdm fcilicet etidm projjgt;i= ritu,(}ui uddit cum nidtore fuo,dut, utfcrnnt,portd^ tur db co, QUO quid qu^Ãuit illc nequdtn Ãiiritiu dliud, qudtn ut rurfum grdUdrct fruflrd bonos homi^ riCS,nMiori fuinptu,ldborc,cr fupcrflitione^

Fcruiit nonnwtqudin pojhildtum dÃiiritu, ut per uirginem dliqudm libcrdretur,Ã iÃd iretddiÃ¼um locum diuic uirgini,mdtri CbriÃi,.fdcrum,dt^ ittdm adtedes proprims rcdijjÃccum benedillione dei,id eÃ,grduido Mtcro.

Dicdin prdtercd quod eg) fao,Quidam presby^ ter,qui tiwnc non procul hdbitdt db bac ciuitdte,du adhuc dffbdm in FonKrdnid,dnte reueldtum rurÃti Eudn^lium, dcceÃit ad me fldntcm cordm dltari,ut celcbrdrem miÃdm,cr intcrrogtuit dicens, Quid ccnfes fÃ¹ciendumf Monidlis quicddm ex nofiris, dit^iritum dmici dcÃtnfh pojfiildfrc pro fe quwiq; miÃds,fe dutan cum/Jc quinq^ miffds per ilium Ãt=gt; ccrdotem,rediifÃe etidmJÃiritiim ergratids egiÃe pro miÃis celebrdtis,Gr je fuiffe liberdtum per iÃ¼di tnifÃds,niÃ presbyter in und mifÃdrum legiffet Eudlt;* fflium,quodnon oportuit in iUd miÃd, tccireomc rogÃ¤tjKt pro illo Ãnritu, rurfum legdmquinq; alids mi^ds,Eggt;Ã!ttim indigndtus huic illuÃoni,rcj^on-deojNoft efl bonusÃiiritus, cui non pldcet Eudgeliu ^Â«odciMÃ®^Mt ^udcun^ tmÃd legerts. Non fÂ»/cipc obldtiones, Â»e^ cclcbrd nujÃus pro itto ljgt;iritu, non 4 cr.twÂ» in

entm in Mo miljali libro aut in Mis biblijs inuc/iiÂ» res unum aliquod EMtifflium quod Hit pluceret.

Ludibrid frggt; SdtMlt;e funt hicc commenfd, mdxU me tunc qudndo quod ucrbo dci non cfi nobis rcucld* turn ex mortuis difcimus.

Cre^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tcÃimonijs fcripturÂ£ utitur Grc^riuf,tnd^

rionon^^^ duorum locorum, dltcrius ex ucrbo Chri/H, rcHt remittctur ci hie neq^ inÃituro,quo Ã§y dlij db= citdtd dlterius ex uerbo Pduli, Ã¯pje dutem filuus tcflimo tdinenqudfi per igncm,dequo tdir^en loco JM4. ip/c dubitdt, cj- dubitdnduin dliis rclinquitjn codÃ© qudrto didloÃ¿}rum,ubiÃcdit,Ã³udmuishoc de igtie tribuldtionis ,in hdc uitd nobis ddhibito, poÃit in^ teÃ¼igi,tdmenÃ quis hÂ£c dc igne futurÂ£ purgitionis dccipidt,pcnfdndum folicite efl,quodillu perigne dixit poÃc fdludri, non qui fuper hoc Ãtnddmentunl Ãrrum,Â£s uel plumbum Â£difiat o'c.

Id feripturd hdbct,c^qudm ex reucldtionibit!JÃiri^ tuum dfÃcruit, dgimus certiÃsimis cy inÃlUbilibus feripturdrum et fidei noÃ¼rÂ£ teflimonijsÃÃ firtc dli^ qui Ãnt qui dudirc uclint.

Primum illi /Ãiritus pofhildrumt, quod Ãsripturd ttobis non commenddt, Sdcrdmentum enim corporis et Ãin^inis domini noÃri teÃu ChriÃ,inÃituit Chri* Ã¼us uiuis,dd edendum Gf bibendum in Ãui commemo rdtioncm,non ut ojÃratur pro inortuis, An nobis im^ punc licet dddere ucrbo ChriÃi^contrd iÃ¼ud Deut.

Quod tibi prÂ£cipio hoc tantum Ãcito domino^ nee dddM quicciuam nee minuas,z^ prou.3o. Ne lt;td=Â» das quiequam uerbis iÃ¼ius Ã§y arguaris mueniarifq; mendax.

Deinde hac ratione faÃ¤um ejl contra mandatum dci, er maniÃflam fcripturam,talia prohibentem, Ndtn cum deus de flatu ex conditione mortuorum, nihil in fcripturis nobis uoluerit reuelare,nos tamÃ« ex mortuorÃ¼jUt putatur,Ãgt;iritibus, tam multa didi=gt; cimus ,utuelhiec Ãola prÂ£diccmns,Pauca fcripÃt Gregorius, deinde Ã^himut ludibriorum (fiorum, cr mendaciorum nonÃt numerus, contra prteceptu deiDeut. ts.nequaramusexmortuis ueritatem,ab'^ ominatur enim hoe dominus,Et Efaia .s. idem proa hibctur,e/ ddditur,Ad legem magis er ad teÃmo^ nium, quod Ã non dixerint iuxta uerbum hoe ,non erit eis matutina lux.

Qttod ergÂ» contra praceptum dei fit, non po^ tefl non eÃe d Satana. Atq; ita omnes fentiunt,rcââ fufeitationem Samuelis, illuÃonem ÃiÃe Satana:, quia contra praiceptum deiibi ueritas qua:rebatur ex mortuo,PrÂ£terea habes in Euanfflio, quod diues fi-uÃra poÃidat,reuelationcm fieri Ãatribus per LrfÂ» ?;4rttw,/clt;i audit.Habent Mofen er Frophetas, hos audiant. Et tarnen illc diues tantum poflidauit an^ nunciari uerbum dei in fcripturis reuclatum,non fecrcta quÂ£ deus non uoluit rcuclata,Vnde audit,Si Mofen er Frophetas gt;ion audiuiit, neq; audient fi

^uis ex )MrtuÃ5 pirrexerit,HÂ£c recitdt Chrijbi!,Ã^ gniÃans {criptuns fan^s oportcrc lt;ittciidi:,twn re^ uclationibus mortuorum.

Itaq; contra htec tarn cldrÂ£fcripturÂ£ tcliimonid, Ã§f dci prieceptd, impium fucrit ur^re aut prenure Cbriltianos dutoritatc Gre^rij,aut Au^(ftitii, dut dliorum,id lt;^od illi fanbh uiri rwii pojhdarunt, Sine his enim ponum eÃe Chrijlidni,quMdo ctiam optimi ChriÃidni fiterunt^Mtequdm Auguftinus, Gre^ruis esquot; dlij KAjeerentur, Ã§r tarnen nunc hercticum eÃ, propter uerbum dei ab hominum opinionibus dece= , dere,piuni ucro homines de uerbo dei reÃ©k{eijtien^ | tÂ« occidere, fed uiderit de his dominus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|

Nobis clamat pater Ã©cÅlis.Hic efl filitis meus dile i r;flt;Â« Shis,in quo mihi bene coplacui,ipflimaudite,EtMo3 ; ChriÃi Chri/b dicitfub perfona dei, Qui prophetatn in ec^i ittumnonaudicrit,c^ipfcrequiramabco,Etipfe clefla Chriflus ,Oues inquit nuÂ£ uocem meatn dudiunt,ali=â fanib, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;audiunt ncc feqmntur, qui.e non norunt

fatho= uocem alienorum ,Etad Apoflolos dicit,QuiuoS lieu, et dudit,me audit, qui uos ifernit, me /fernit, VoS apoflo jinquit,quibuscommittoEudn^lium( Ite inquit,pree lia. diate Eudn^lium omni creaturÂ£)non illos, qui di=â xeriiK quiduis,fed uos,quos qui audiunt,rneam uocc non fomiiia humana audiunt.Et Paulus audet. Etant {i diifflus c coelo aliquid EuÃ¢^lizet pratter id quod accepiflis fit Anathena, Ex quibus perflicuum efi necdubitant Ckriftiani,quod folum Chrifludndebe*

wus dtidirc iÂ« werfco gt;iobis rcli^k),Oâ minillris eiui. ltd etidm dttdidm AuguÃinum , Gregirium cr hodic boiwi prlt;ediatorc!, dttÂ»M rfMdio prÂ£di(!tntes ChriÃutn CTquot; Eudttgelium, ut dudiatn tdiitum kocoÂ« pdfloris mei in ipÃs,vbi autcm opiniones fcquuntur aliorum,dutfud.pcrnÃ¼fccnt,ddducentesquie exfcri= pturisnoii hdbcre uidentur dutoritdtem,conÃrdm lÃ¼d ipÃt cum luce fcriptur.irum,dut cum rdtioncfi= dci in ChriÃum,Ãecundum iÃ¼ud Pduli Ro Â»jt. quod omnii prophctid debet eÃe unAlogu fidci,nen obliui= far iUiud regulÂ£. q mnid probdte,qucd bouu/m cfi tcnete,ne doÃ¤rindm dcifÃ¹cidmiÃ¼ ZT drticulosfidei, ex doÃ©lrinis humdiiis.

De uerbo dei ZT Eudngflio fdnih nobit mdnddtii efl,iwn de uerbis hominum utcunq; fd,nÃ´hrum,mfi qiuntum nÃ¼uifiri funt fideles,id efl,nthil dliud nun^^ cidntes qudm ex uerbo dei dcccpcrunt,quemddnwdu infi-d dicit Pdulus.Hic idm quÂ£ritur inter dijficnfdâ: torcs,utfidclis quis inucnidtur,ZT Â«p -7. De wrgt-nibus prÂ£ceptiun domini non hdbco, coufilium dutÃ« do,utfim fidclis tdiiqudm mifericordidm confecutiis Ã deo,Pduliu uirginitdtem non uoluit prÂ£cipere,di= cens hoc non eÃe fidclis ApoÃoli, ZT noÃ¼ri ex fom* nijs humdnis fccerunt grdues fidei drticulos, duden^ tcshÂ£reticos pronudiciare,qui dixerint mÃds de= fitnfhs non prodeÃc,

Dicunt cum Grcg)rio,grdui fcilicct dr^umeiito, QuifidtutmiÃienon profiiu dcfiinitis,quando ipfi

fiiritui defunihrum cm poÃiildntf NoÃ® dwtcm eunt deo dicimus,dbomitutionem cjjc dei,difcerc ex mor tuii ucritdtem,

No fo^ j^cc n!irum,ubinon iudiattur jeenndum uerbum dei,hiec credi db hominibus^dum putditt bonum dli=â fondto ^uem c/fe Jpiritum perfondtum Sdtdndm, crederc fed eti ctidm nionc tdndcm CiOperunt ei,dum coÃ¿tofci imlt, am ma nec dliud uidcri itult cpiam Satdn, nempe in obfeÃii tiiÃjio hominibui,'m quibios nemo dubitdt efjÃ¨ Sdtdna,m,uer=â credi= bis ,geflibus zsquot; alHone hoc ipÃim tejhntibus.

tur di= Mf pucro,guid dliud confirmdbdt illu/m dccnrpl dbolo. in Stcrnberg,lt;iult;eeÃ Uieiclbur^nÃuw,qui olim di^ Stern = ^^hdntur Obotriti,quant non jolum illuÃo,Ãcd etiani bcrg~ uiolentid SatdnÃ¦, multos corpordliter obÃ= dentis Gf torquentisf lam enim plenius imperium in homines noflros acceperat, quando^fub Ãeeie Chriflidni nominis, Chrifliis longius exulabdt, Pdu=â cos uexdbdt,ut omÃ®tes lucriÃcerct,utÃcilicet hotni^ nes m Ulo loco^ zr per iUd quÂ£ fdciebdnt iÃ¼ic amp;nbsp;offrrebdnt,l])erdrent fdlutem,dc quibns nonerateis mandatum Ãc quibiis non hdbebdnt dei promiÃione, Vbi hic dei promiÃio Ãue 'Eudngeliumiubi Chrifiufl Hon dliud teftimonium iÃ¼ic erat ,qudm Sdtdiite.

Siquidem homines in Pomeranid, zr alibi, in d^ gris dut hortis labor antes,ubi depofuerant tuniutm, et ut fit, peruldm,rdptdbdntur,nec finebdnt fie teneÂ» ri,quin currerent fine uiatico infiano ipiritudfti Sternbergam, quant uel Ã longe fialutdntes antequant ingrcÂ»

ingrederentur fanabÃ¤tur, alij ucro ubi ingredicbSa tur dd locum fuÃerflitioniSjCr ad Idcerof JHdiforÂ«Â»Â« CdfM,

Atq^ hic cldmitdbdtIdccrdoSydccurfuiUo gduÂ» dens, Non rejirt ijuomodocitÃ³; hue dducncris,Ãue cldudicdns,Ãuc curru uc0ius,Ãue etiam dicnwnc ad^ duÃ³his,modo ucnids, GT non negli^ tdntdm fdnfH^ t4tcm dei grdtidm,ciuÂ£ hie omnibus offvrtur,ncÂ» mo idm negli^t Ãmm fdlutem,qudm htc certiÃime itt uenire licet ziX'c.

ibi tum ereihm efi nouum mon4jkrium,ne htec fuperÃitio unqudm hdbcrctfincm,gucmddmodu cira (U ed tempord ej pdulo dnte, multi loci in nemoria buf, dgris c montibus, cÂ£pti funt fuperflitionibus perpetuis dedicuriyUt crederent tncnddcio ejui dilca fhoneinueritdtis nonfufcipiuiu,fcdgMdent potius uerbis Eudn^lij et Sdcrdmentis dbuti,Forte prÃ¼fen Ãt Sdtdn hdne lucem Eudn^liÃqudm diuiuA tniÃria cordid nunc reddidit nobis,breui uenturdm,?^ ideo uoluit fuis mirdculis confimurc infidclitdtcm,ne ada mitterctur Eudngclium,lt;juod tdlid condemuAt.

Sed non eÃ conÃlium dduerfus dominum, CT owÂ» nis pldntdtio,dit Chri^us,qudm non pldntduit pdtcr meus erddiabitur,Ctepit enim in illis locis ,EUdn^a lium Chrifti d. lt;}uibusddm dmdri, Ã§r publice ctidtn prÂ£diatri,ubi mdniÃfit infanienti didbolo credebda tur.

Ãrtc dtwosjd (^uod ad nos hue fcriptunt ell, in loci Sata^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obfeffus, in publieo loâ

J eo,firte tn tcplo,interro^tus a.iaecrdote,quid{en^ tiret de doflrina Lutheri,num uera ejjet^ rcÃjondit . â diffieili uoce,z]r quaÃ interÃuees laboranti, quem^ ' adnwdu folet in talibiu eorporibus,o nehn,0 nehn, id efl, nequaquam, nequaquam, Vnde exhilaratui flââ cerdos,firfltan pajhr, dixit Saxoniee,Dat hore gf wol leuenfrunde,Wille gy nieht louei],dat deLu^ therfehe lore unreeht fyf fleeht id doeh de dÃ¹ael fid uefl,idell,tamipÃ auditisamiei dilc^,an nondum tiultis credere Luthcranam dodtrinam non efle ue^ raeem,qudndo ipfemet diabolus hoe aflerttf

Itit hoe argumentum,Qjtis non erederet diaboloi apud eos ut apud maxime exeaicatos, debet efjeÃr* tiÃimum,qui dei uerbis Euan^lio domini nodri Je flu Chrifli erederc non poflunf

Jnde eonflerflus homo iUc alt;]ua benedidh,, exela* mauit latine, Comburor,e5buror, atq; ieeireo gaii^ dens ille flaeerdos, tarn proflpere omnia flueeedcre, dixit aflantibus.Uoret dar,noch wille gy nicht u.in deme wyewaterholden, id cfl,Auditis nefadhuc putatis rem uanam eflfcaciuam benedidktmf

Pofltra uero die,rurflum conflperflus cadem aqua, non flolum tacuit,fled etiam comtempflt, Adcrant fir te iam plures, quibus flaeerdos ittc, miraculum aque benediihe uoluit confirmare,unde indignatus dixit, Cur nunc ut hcri non clamas,Comburor^ Reflpondtt illc.

Â»llCjNon c/i cdJcm Ã¤qud, AdnÃ¼rÃ¤tuf ft(cerdos,lt;}UdÂ» refinquit. At ille, quia mane quidam futor immifit in earn digitum ,hic noÃ³itt fuam amplcxut fuerat uxorcm, iccirco ijhm aquam ruhil moror.

Mox igitur cffufÃ¯t aqua,faccrdos cotifecrauit fu9 more aliam, quant ubi obiecit obfelJo,audiuitrur^ fum optatuni Ãtnticum,Comburor,comburor.

Vides quomodo nequitiofiti Jit ille Jjiirituf, ct quo modo allidus ad imponeiiduiit iliis, qÂ«i non agno= fcuiu drum infuo ucrbo, Video mendacio confirma^ uitaquam bcnediÂ£htm ,qud nuneniinis fupcrjbtiofc abutuntur,cr dijmuAint coniugium Â«Ã dco mjhtutuni, aut faltem contemptum ftcit cr immtmdum.

Si aqua benediiki, habet aliquid fanfbitatis quod profit bominibus Ã, deo,iam ne totuf quidem m/Ã¨ro^ ruw excrcitus pojfet itnzjÃ®uttrf eins efjicaciam,quo= modo erg) futor iUe^fortaJfe bonus uir,fuo digito po tuit eiuirtutÃ© detraherc, qui nthil pccauerat ilU no(Ã®h,qÂ«i no abutebatur ilia aqua,prater laudatÃ ab illis confuctudinemf

QuodÃ ille futorfieiffct, quod noÃ¢e folcitt quidam ex tills qui aquain confecrant,non dixiJfetSa=gt; tan,aquam Ãiktm lan^idiorem,aut ad comburendti fhipidtorcm.

Vdict itrfq; hoc pro doÃ¤rinis damonioriim, f ro= btfccntiion nuberc,ct Mt credent bomwes mendacio, qui diledioncm ueritatisnonfufeipiunt.

ion^Ã³, loco,'m quo hcecÃihi funt^hubitunt optiiÂ«i ' prudentiÃimiq^ eines (Ã¤.deo nemo tutus efl d Sdtuna lUuflonibus) non dico quiflnt,quid idnt cr ipfl, per dei grdtidm,fuos 'mcipitint ridere lufus, zr detefliri errorcs,Yli dudientes itd Sdtdndm dixiffe, dromen* tdntur,tidcrdtionefl,in ecclcfljs fuis,uix unqudtn poffe hdbcrc dqudm efflcdcem, fdltem dd comburen^â duntjCin^nt itdq; Idpidcs iUos dqudm benediihnt continentes ancctlis flrreis ,itdut digito aliquo aqua tdngi non poÃit,fcd hduriri tdntum crinito dli=gt; quo bdcillo,ueritine dliquis futor, nihil flbi null confcius,dqudm redderct no turbiddm, fed frigidio= rcm,fl)rte etidm humidiorem,nd,m de ddultcris,pcr iuris, ufurdrijs, menddcibits frduddtoribus non erdt quitftio.

Ex his uidere licet iwpictdtem humdndm, Cunt fdnih prophetÂ£ tnculcdnt,hiec dicit dominus, eum Apolkli cr prxdicdtores dd rdu'm uflq; cldmdnt, PÅnitcntidm dgitc crÃ©ditÃ© Eudnfflio,duditc uo= cem ueflri pdfloris Cbrifti,non dudimusÃed obdurdÂ» mus cordd, Cum ucro Sdtdnds loquitur ,non dico trdnsfi^rdtus in dn^lum lucis,fld idm etidm dete^ Cgt;bfle= ita perfond, cy- ludendo irridens ,fldtim udlet hoc fsi res dr^mentum.Quisnon credereti didbolusetidmip* bdptis fe dicit.

Zdtidb Pvietered cirenidem tempus^,m noud. Mdrehis impijs Brdndcnburgenfl,quiddm obÃeÃiuexdbdntur, i fli* tnond= ritibus inmundis, Hi fpiritus dicebantfl effc Chri* chis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^Â«0^

)?i4Â«oÃ¯ dtemonfÃ¯jfd intcllig^batur fiiijjÃ¨ ChriÂ» IhdiwSffediant dgmotus fdÃ³hgt;i,ucrum didbolufCtiS folet ludere uerbif,c{uemddmodum olim fuis oracu^^ lis,idco potuerunt illd uerbd etid intelligi,giiodJfi ritus illi diccrÃ«t fe Chriflidnos diemones,id e{l,Chri^ flidwrum demones, ucl ucrorum quos perfequun* tur,uel fiÃ³hrum quos poÃideitt.

HÂ«c dcceffrunt qwi Jdin moMchi, dddentcs men^ ddcijs SdtdnÂ£fudquo^; menddcid, cy dicentes,(iuocl hÂ£c dccidijfeiu illis hominibus, proptcrcd quod non rite effent bdptizdti,ideo(ji illos itd obfcffos rebd^ ptizdbdntjirnpijÃimd priefump'^ione dbufu nomi* nis diuini,et tdmÃ«tdles rebdptizdtores non funt retici, Ad hd:c,ddhibebdnt dqud benediikim, herbds cotffccrdtdf,(hldm fdn{la,et dlitis nugds, tdntit odio EUd^li] quod nos prÂ£diaimut,ut per ludibriu Sdtd=â nÂ£ c5firmdrent,EudngeliÃ¼ no/trum non cffÃ¨ Kfruwi, Hlt;ec Ãterunt dd mefcriptd,amp; rogntHS fum ferio, ut reffondcrem quid ndm de tdlibusfentircm.

Sedfdtis idm digrcÃi fumus,quibufddm itd uolen^ tibus,idm tempus efl ut pcrfficudin redddmus huius Pe oÂ» loei Pdulini fententidm, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pcri=^

SE(X_yiTV R DE HVIVS LOCI Ãªmow fcntentid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nes ex

ERE onincÃ¯ exponunt durum, ar^ntum, ld= poiiut pides prdciofos, lignA, fÅnum, ^pubm^de prÃªter operibus fiuefrubhbus Chriflidnorum, fed non Ambr

tJKif fX Ãcris Uteris probatur,Vt tdmeii hÂ£c expÃ¶^ fÃ®tio huic loco non fitis conuenidt,non grdtubor in^ diare,

temuel abimddntc elcemofyna,ligna,foenum,flipua hm, effe praua fdcinord,inmtindiciÃ , idololatrieim, (tturiciam, et his mfi riora temulentiam, rifum ejfu* Ãorem etÃmilia,Atcf; in hoc non conucnit cit dli/s, guodper lignA,faenum,llipuld, inteUigit opera c]uÂ£ mergunt homines in mtcritu Â£ternu,tiain pcrgit,ex ponens diem domini,qucnddmodu fepe dccipitur in nouo te/kimento,pro die extrnni iudieij, nine cod^ Â£hts,exponit etiam ignem de igne teterni fupplicij, in quern detrudentitr poft iudiciu hnpij, Ipfe inquit non peribit ut cius opera, fed filims erit fic qudft p ignem, hoc eft integer afferuabitur, poenas perpCâ tuo luiturus.

QÃ¿is non uidet heec coaBtus did, quam ut ipft uerbaferantifedinhdnc neceftitatem deduduseft, quia ubi metaphoram rcliquerat, non uoluit diccre quod in fcripturis non Icgerat, Id quod ftrendum eft,ut fupra diximui, non autem ferendum, quando ex mala accepta fcriptura, quidam interprÃ©tant tur, quod uerbo dci nufquamcft proditum ,utqui ex hoc loco ftccrunt ignem ilium pur^torium deÂ» fÃ¹nÃ¢orum.

iionem, Prinwm, lt;]uilt;i dicit Itgtu, foeiium,Ãipuljiv icd^curi fupcrfÃ¼nddmeiitum ChriÃ¼um, Theophy^ laÃ¢u etutem dicit, hiÂ£c ejfc prdiu Ãcinor.1, dc qui* tus Paulus dicit, lt;]uod qui talia agunt rcgnutn dei ncn poÃidebimt, quotnodo er^ praua Ãcinora diÃcantur fupcr fimdamentuin Chri/lum,ubi fÃ¹iiâ damentum Chriflus wti cfl ? An putas CbriÃuni ibi eÃe fundamentum , ubi fcelera xdificantur { Scd Chrijium acccpit pro falfo nomine ChriÃi,contra fos qui fe iaihtant Cbriflianos, d' pcÃime uiuunt, fed de bis potuijfetfuo more diccrc poÃea,ubi Pau* lus addit y Si quis tcmplum dei propbanat gtc.

Deinde,Paulus de falutc in xternd uita dicit,quÃ«* admodum bxc ucrba non aliter dcbentacci^i. ipÃ uero faluus fiet,non ciiiw non faluari poÃuitt, qui babent fitndamentuin ChriHum, utcunijs damnum patiantur in qs,qÂ«Â£ no rede fupcrÃruxerunt. Theo phyladus uero , prater confuetudinem fcriptura, exponit dc falutc,id eÃ,integra confcruatione cor* poris Ã§x anima,in atcma morte.

Tacco nunc quodfupra indicauimus,quod non rede ignem ucru facit,ex bis uerbis.ScdÃc tanquam perignem.

Auguflinus autcm mrlto melius exponit er Ion* ffexa^us,fecundumipfduerba,qu4muis de opc* ribus, Aurum, argentum,lapides praciofos,tiocat iUam uitam, qua femper cogitamus ea qua dei fur.t, Ã§r quomodo placeamiis dco t otnni opere bono,et M Â» conuer*

conucrfdtione ptnihl,,Lignum Mtem,focnum puldm, qiMtido interim nonnthil percuntiboi bonis hÂ£rcmus,cogitdntcs (juÂ£ mundi funt, (juotnodo pld= ccatntis uxori,dum tdinen tdlid Chrijw non priÃªfÃ¨ri^ tnitf,fedhÂ£c potiutqudm Chriftum linquimiUjUbi Ãmul retinere non licet, dlioqui in fÃ¹nddmento Chri Ã0 non effentus.

L)icm uero domini,libro.^j.de ciuitdtc dci,uoat ionis ^^^gt;^itibuldtionis,queinddmodu cr ignem tribuld^ tribu= eÃ,quAndo dominus nos probdt, er ddducit nMld,Ltrein,'tgt;idm erin ProphetisitdÃepe uides tiif fe= diem domini.Timc,ut in Enchiridio dit, non cundu lt;^xuritur opus itlius,qui durum ere. fuperixdifitduit, Aupu,= nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dilexit,quoru dmiÃione crucietur,Exu*

flinum i^'iturdutem opus i[lius,qui lignum ere .fupcrÂ£diÃ=â (duit,qMnid Ãne dolore no percunt quÂ£ cum dmore pojjcijd funt.Scd quonid dlterutrd conditione propo litd,eis potius arere malit qudin CbriÃ¼o,nec tinwre amittendi tdlid deÃerit Chriftum, qudmuis doledt da dmittit,fdlM(seftquidem,fictdmen qudÃpcr ignÃ©. Quiduriteum rerumdolorquds dilexcrdt dmiftd^ rum,fed non fubuertit neq^ conft(mit,fttnddmenti fttÂ» bilitdte dtftÃ¿ incorruptione munitum.

vides qudm dppoÃte Auguftinus,omnid huius loÂ» ci uerbd expondt, fecumdum ftum fcntentidm,illud tdmen interim merito in hdc expoÃtione offendet eruditum, er fdcrd non ignordntem lclt;ilorem,quoJ pios quofddm difit,fupcr Ãnddmentum Chriftum sediftare

EPISTOLAE AD CORIN. tedifiatre amorem pereuntium rcrum, quÃ¤s tamni Chri^o twn priefvrunt, cum talent antorem tion ledi^ ficent.

AediÃare enim Ãª ,ftiidio niti ad id c^uod fanilum Aedi^ piltÂ«, cr iboc ipfam pro iufto bonoq; defindcrc,Pij Ãare autemnon ^Ã©difiant fiiper Chriflum tales affÃ¨dus, fuper fedfuflÃ³unt in infirmitate adhuc, qtwm infirmitatem Chri* dgnofcunt,non pro [anihtate deÃndunt,or antes deÃ» ftum pitrem,Mt non imputet qiiod nondum fat habent fi- quidfit dei,fat anwris Ã®m dewm ZT in proxtmMâi,qHod non^ dionpIoK po/funt ferre dei uoltintatem,quod fuis adhuc adhÃ¨rent, etc. Et certf owines etiam pijÃimi dicunt,P.emittc nobis dÃ©bita noflra,Ãcut Cf nos rc^ wittimiM debitoribus noflris,lioc tu diceres ledifiai* re, non potius odiffe ef deftruere Aedifico iÃ¼afolum operafuper ChriRum,quienifi habeam^ Chrifio non puto me placere,aut qute credo placeÂ» rc Chrifto,fi adcptusfÃ¹ero, Elt;taÂ«tcmlt;jUiÂ£ Augufti^ Â«1Â« dicit lignum,fÅnum,ft!pulam,non funt talia,ergi haben quidem poffiint zj fullineri per infirmitatc, qujE pecatttTO eft,quod in fide abforbetur tandem,et jwn imputatur,propter fiindamentum Cbrillum,iÂ£di:^ fiariautemfuper ChriftumnonreÃ©kdicipofiunt.

Quaiido ucro placuit eis, hfc interpretari de f* operibus,nan cnitÂ» uidebant aliud,er fitetur Au^= ftinus,hunc locuwi cjjÃ¨ obfcurum,uolo cr e^ multo certiorem hic de operibus indicare cxpofitionem,in qua,fi hune locum folum fiieÃ©irs quafi feparatum Ã

pr^cedentibui ^[ecpientibus^omnid ucrbd Pduli ttd conucniMt ut mhil poÃit o^ndi, At^ hoc pofâ fumcocerttiu,(}uodhÂ£c expofitio fluit,ex illd,qud pojkd indiabo effe uerdtn cT ffnuinAW, Sigrddettt operd flmiH ex doilrinA, proptercd ciiim Aliquii Apprcheiidiinus,quM docemur hoc effe bo}iMn,tiiââ hit efl quod quteram hie cum Augdflitw mlijs dn* xie hÂ£c C/ Hid exempld,ut declaremquie opera flnt durum etc. (y quic lignum crc. fed aperiam latifliâ mum fcripturit ampum.

fide;, des prÂ£cio(i,funt opera ftdel, id eft,ex fide Ãaa,,de quibus ex certo dei uerbo, non potes dubitare quin pldceant dco,Ã§yfdcicndo nonfidis in tdlibus,fed in fold dei mifericordid,liÂ£c flue aurum flue argentum flue lapides prxciofl flnt,id eft,flue maxima flue miâ nord flue minima nobis uidcantur,tarnen omnia funt pritciofa in confpeÃ©hi dei, cr coram fide noflra.

Prcciofum eft, laborarc in uerbo dei, preciofum feruirc neceflitati aliorum, prcciofum fanila coucTâ fdtione prxlucerc .alijs, quin ey prcciofa flMt,ue= ' reri marttum,feruire domino (urnali ut Chrifto,uer= rere domum, cu/kdire pucrum,drdre, non tantum ad oculZ domini uel donÃ¹na:, fed ctiam propter co=â feientiam, obedire magiftratui, non tantÃ¯i propter timorent,fed ctiam propter confcientiam,ut docue= tint fanfti Apofloli ctc.qua lt;edificantur fupcr fÃ¼nda^ nbsp;nbsp;j

EPISTOLAE AD CORIN. fiiidiofc fcquitur ed, qu^ ex fide uerbi dei nouit Chrifio placcre,fccundum fiiatn uocdtionem.

Hue ddde quiequid tolcrds,dco infl geiitc,pro^ pter dus uilufttitentjdum dicis, Fidt uoluntds tud, Mt mundo infligente,propter fidem tudnt,fiuepro3 pter iulliddm,non enimdebemus pdtiut mdleÃdo^^ res,queinddtnodu Petrus didt,ut pdfi o Oquot; eruxno^ /irdfitexfide.

Adde etidm omnid quÂ£ pdteris db infirmioribus fi-dtribus,cr omnes tnoleflids, gX quiequid onÃ¼ttii propter illos^ne cos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim potefi^

Jluoddboqui non efl fecundum fidem ntccIJdrium, eeundum illud, Chdritds pdtieiis efi, omnid fuÃi^ net crc.

Miror enim Udlde, quod qui multd lie dixerunt de bonis operibus, nihil dixerint de bonis pdÃioniÂ» bus, qudndo tdmen hÂ£ fum illis multo predofiores, gy prima quds oportet adifiarc fitper fundumentu ChriRum,Aedifiaintur dÂ«tein,no qudndo duris abli= onibus nos ipfi dffligimus,ut mondchi et iufiieidrij, fed qudndo confitemurfidem nofiram ,fiuc ueritatÃª dei,cordm Sdtdnd O'mundo,tume non opuse/ltibi quarcre crucem,idm ipfd confifiione tibi cam adifiÂ» (dfii fine pdrJfii, ItÃ« qudndo per charitdtÃ« feruimui t?iu{tis,dcbcmus reportarc ingrdtitudinÃ«, cÃ´temptu odid, mdlÃ nofira bona uoluntdtis intcrpretdtionÃ«, Sed quid mdlorum non effet predofum nobis, qudn=â do ctiam prcciofd efi in confpeiiu domini mors fdn-=. Ã¢vrumeiusf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M Hittifs

Udbcs nunc durum, argentum, lapides precio* fbs,non folum bonorum operum [cd etidm bonAru/m pdÃionum,^U(e adificuntur fupcrÃnddmentum Chri Ãne quo nihil bonum cffÃ¨ potefi, mioru Ãcundum iÃ¼ud.SineÃde impoÃibilc eÃ pldccre deo, Opera Ã§y quicquid non cjl ex fide pec cut um eft. ft^prr= Ligna uero,faenum e^ftipuld,fttnt opera qudp flitiofd fideijid eft,quÂ£ dliquo errore pMdntur efte Chriftid=â ! Â«4,er non funt.Ã¼am mhil eft ut hic diamus de craft fis pec(dtis,quie non poftunt adifiari fuper funda* ' mentum CbriHum,qui enim talia cedificant regnum dei non poÃidebunt, ittauerohic oportet inteUigi ut ucrba cogunt, qult;Â£ tcdificantur fuper fitndamentit Chriftit, quie quandoq; peribunt, quid fundamentum canon fuftinet,licet ad tempus falfo putetur fuftiâ nere,

Sumt dutem opera obferuantia: inprmiorum Chriftianorum,z:r in multis adhuc crrantium, quÂ£ pro tempore putant ad Chriftianifmum effe neceffa* rid, cr iccirco non poteft fieri,quin talibus fidant obferudtis,diffiddnt ncglcBls,id quod eft contra fin damentum Chriftum,cui foli innitcndum fiue fiden=gt; dum, mAledidns enim qui arnem ponit brachium fuum,Ip/i tarnen edificant talia fuper fundamenturn chriftum,quia timidis confcientqs, ucrenturfe non ejfe Chriftidnos,nifi talia faciaiu.

Pc his fcribit Paulus Ro.^^. Infirmum in pde aft funÃ¹te ere. Deus tUum affumpftt, Tu quis es qui iu* dial!

died! dlieiiumfertMm, Domino fuo /kt aut aJit. Stdbit autcm,potcns cjl deus jktuerc ilium, Omnes /kbimusantc tribunal Chrifti, Noli cibo tuo perdeÂ» re lil urn,pro quo Chrtflus mortuus efl, Â»w blafpheÂ» metur bonum nofirum,ltdq; quÂ£ pacis funt feÃ©iÃ©mur, Grquic adifiationisfuiÂ» dd inuicem cuflodiamui.

Quorum fummd btec eÃ, TÂ« edendo lediÃcds fup ChrijÃ¯um, quid [cis hoe Chri/io placere [ecundunt cius uerbum, Alius db/linendo Ã arnibui ^dificat [uper ChrijÃ¯um,quid credit hoe ChrijÃ¯o placere,et. Heet per errorem,di[plicere/i non db/linerct,Tu edis cum bond confeientid, ille non audet edere cwn ntdld confeientid,timet enim deum.

QUdmuis quidem interim in hdc re erret, timens deum Ãue colons,non fecundum mandatum dei,fcd fecundum mandatum hominum,tamen quid ia ChriÂ» jh cÂ£pit effe difcipulus, cr infchold Euangelij libcÂ» ter unit difccre ueritatem,propter ChriÃum fimddÂ» mentum ignofciturei, ernon imputatur error Ãue peccdtum, peeaitum inquam,non quad peccatum Ãt noncomedcre arnes,fedinijk. ahÃinentid aliquid fiduciiehdbere,quiefold habendaefl in fiindametitu ChriAum.

At Ã tu edendo contemnis fiatrem infirmiorem, qui ex te famdalizatur, iam non aidificas fuper jun-damentum,non ex fide dgis,non eÃ enim ibi chariÂ» td!,fcd agis extrafiindamcntH ChriÃu, nam hoc deo placere non poteji.

S^tishicfuerit pro tempore infirtntoribia jrdtri b US y fl alios manducantes non ludiccnt, id quod 'mteâ r'm omittere uix poffunt, iccirco ferendi fuiit,ut Chriflus noflrosfcrt errores et pecatd,doncc dettSf qui iaiH eos affumppt,ut ament Euan^lium, cos tuatyid ell,dct eis,ut non mfirmi pnt,fcd flent fortes 'n} fide,nihil humanis iulHcijs tribuentes.Ãiuare ciihif Jfiernisilium utcunqi bifirmum,quiin fiindamento Chrilloefidtc^tu^

de edendo dicimusfmteUi^nda funt de om* tiibus medijs rebus ,id efi,non prieceptis Ã deo,ne^j pTohibitisfm quibus humana iuflicia pue potius prd: fumptio,fiituit confcicntijs laqHcos,ex quibus imbe ciUiores Chrifiianifhtim emergrrc non pofpint,fiir=â tiores autcm,uel uti talibusuelnonuti libera colt* fcientia poÃunt,

Quiauero 'imdiauimus quÂ£ icdificantur ptperfÃ¹nÂ» damentum Chrifium opera, pue fint auriim, argenÂ« tum,lapides preciop,fiue lignum ,foenum,flipula, uidcamus nunc quomodo probentur.

Froba inquit unufquisq,- quomodoÃuperfiruatjVt tio 0= ât^Ã¨lifit^tum fiindamento conueniat, tHon conuenit au* perum tcm,p non fides pucfiduciafit inpolum fundamtn* tum,t^amp fiduciie aliqttid etiam tribucs tuo ledifi* ci3,iam etiam quadalioquiaurum,argentum er la* pides prccicfi potuit effc,erit ligr,um,faenum,flipu* la,tion enim fufiinet deus, ut gloriemur in nofiris, fed qui gloriatur in domino glorictur, qui fiiiius eft nobis

Zs 4 deo fÃ¤pientitt,iuÃicÃ¼, ftiiciificdtio ct redent ptiOjO'non potcfialiud fÃ¹iidamentum poni.

Qudredebet uidere unufquisc^quomodo ftiper* ftrudtf Nam inquit,cuiufqi opui,id efi,quod fuper* firuxit,nunifeflum fiet,c^ndoq; enim uidebuntur, quxnuncnon fatii uidctnus,oportet omnes Chri/ti=' mos tentari, cr 'm tentitione fiue tribuldtione, quÂ£ acciditin buc uitduelminortc,e(duitt omnid no= ard,quÂ£[uiÂ» lignum, fceiiKm , flipula, cr pcrjiunt foldquÂ£deifuiK erindeo fdikt,quÂ£ futudurum, argentum, Lipides prccioli.

Accedet ttamqi duriÃber nofler Chriflus, et pro= ducet bÂ£c omnid m lucem con/^icudm, cr proijciet 'mignem teiitdtionis ey tribuldtionisÃue probdti= onis,qttcmddmodum dc eo fcribitur Mdld 3. Ipfe qudÃ ignis confldns er emunddns argentum,ct pur= gdbitfilios Leui,et coldbit eosquaÃ aurum et quaÃ arg;ntum, ererunt domino offerentesfacrificia iii iufheid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eSâ tc/j

Tufte fit ut reRtus iudicium babeamus,confirma-turuere bona,quÂ£ cttÂ«i fundamento confientiufit, combtiruntur mijkigne quÂ£non confentiutu ,vbi^j^f cjÃ¼m reucldtur Hofier error,in die uerÂ£ cognitionis legis er Eudngelq,ubi probantur nofira bona in ignetentdtionis,tteccÃeeflut damnum pdtidniur,er per damns,utcunq; multum anteamata cr^Ãª''âfi= busoui aLtder^cciofd,quÂ£fiducidm/d.lutis nobis Ãeiebat, ifn iuiuriamfiinddmcntichriflifidquodiÃ¿iorabdmiis interim in hoc errantes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hic

nie deleÃ©his ciborum, uefiium,locortmt,perlonA^ rum,obferudtio dicrum,mdulffntilt;e papales,conÃ¤nt ccremoniie,et aliaÃne cjuibia antea iudicabamta nos non ejje Cbriflianos, protinus ad diem uevie cogniti* onis Icgis cr r.uangelij,illius, quia non funt maiida= ta,huius,quia cum ipjo non confentiunt, euaiicfcunt titfumus,ej' in igne probationis ucl tentationis ex=â urtmturflatim,utfacnum crfiipula, Qwa etiÃ¤ Chri ilus cr Apofloloritm prlt;edicatio, deprehenduntur talia manifejk condcmnAre,fi pro cultu dci habean* tur.

QUÂ£autemaltiut animo inÃderunt, quia uiden^ tur defendi l}gt;ecie Ãcripturarum, ut quod ludai ad Chri/lum conuerÃ,ut efl in Affis apofloloru circum eiÃonem deÃndunt GT iufliciam opcrum Icgis,quod noflri diÃ:eptant demiÃisÃue abufu SacranKnti,de uotis monaflicis,dc charaÃ©iere clericorum mdeUbi=â li cr alijs,poflunt quidem flrtius hacrere in quibuÃ dam,fed tarnen oportet ea tandÃ«,Ã¢ die uerbi dci co^ fÃ¼ndig GT ab igne probationis exuri, lignum cnint funt,quodquamuisnon lhtim,utfanum Grflipula, tarnen in igne tandem abfumitur.

Quidam enim pertinatioresfunt,quamutflatim diei cedant, mÃ ctiam ignis adhibeaturfquemadmoÂ» dum dicit dominus ^fa .i-s,Tantumodo fola uexatio dabit intelleÃ©lum auditui,id efl, praediationi uerbi dci,QuandQ enim certo uerbo dei g^ tentationibus noflris nobif declaratur,quod nuUa iuflicia conÃjkÂ»

re poffumus in coti/})eiludci,ut h^beamw bonMt confcientidm crfiduciam coram deo,mfi per hatte utMin iujHcidm quic Chriftitf eft,cogentur cedere iuÂ« fliciÂ£ humAttÂ£, etiÃ Ã angelictc uiÃeÃnt,quemadimgt;a dum Pdului didt^Religioncs angelorÃ¼.Tunc appa* rebitm luce er iggt;te,fuifÃe abujum er tner/(ftene= bri!(f,quibiK fiÃ fumiUjin miuriam Ãniddinenti Chri:-fli,cui folifidere oportet, er cx bis quieddin hdbe^* bimui pro medijSyta funt,qult;edd}n autÃ¨ pro iÃicitiSj ut l'unt,quie oinitid anted pro neeeÃdrijs, et fine qui=^ biM non eÃemus ChriÃani, habcbaittuf.

Rxuritur hic itdq^ opui noÃrum,er ddmnum pa= timur,non folttm quid pcrdintusoptu, quad utfalutÃª J tioflram erfiducidm noÃrdm dtnauimui, fed etiant, quiaconfunditnur cordm r.obis er aliÃ, cognito cr= Â° rore,quetn prius defetideramui, er pro fan^Utatc a^^ dorduimuf,

nie aliui perdit, quod legit borat canonicat ui^ ginti dnnis,aliut quod inmonachdtu ucxduit eaput fMtm,ut uix cerebrum habedt, dliut quad faccllum tedifiauit diuÂ£ uirgini, er quÂ£ pduperibitt ddtdoÂ» portuit dedit impietdti erc.omnia tdtnen cafiducia, ut certdm per tdlia inuenirent falutem , obliti quid in baptifmo Chrijb promiferint.

Verum ifiitd,inquit,ddmnum non cÃ ddmnum,fed it cuiut opm Ãc cxuritur,faluusfit,pcr iflum ignem, dc quo dicimui, non fdluandut,Ã iflud ddmnum non pdtereturfboc eÃ,Ã in uanaÃducia fuorum opcrum permaneÂ»

fgt;emu,ncret,lt;]uij. hoc e/fet contra futidanuntÃ¼ ChrÃ¯* /lum,lam autcm falutisfit,etiam omilJb opcre,pro* ftcr fiindameiitum Chriftum,quod ucl in die (y incipit agnop:erc,ct intÃ¨gre a)nplelti,tAo!i enim eÃ aliud no nen Ãub cÅlo datum hominiÃ¨us,in quo opof teat nos faluos fieri.

Hine itap^ gloriabimur de ijh damno,ut de tnaxi* tno lucro,quia fiiluifimus,dicentcs cH Paulo Phil j. QUÂ£ mihi fuerunt lucra,ha:c arbitratus fium propter Chriflum damna, ^exiftimo omnia damnum efic, propter eminentiam cognitionis iefiu Chrifti dontini mei,propter quern omnia damnum duxi,cr arbitrot ut jkrcora,ut Chriftiim lucrificiam, cr inueniar in illo,non h'abens meam iufticiam qult;e ex lege eft cfc.

Jgiturqui opera fidci tcdifiaiuit fuper fitndamen^ turn ChriRum, in tempore probationis non perdcl opera fed mercedem accipict,quia ca etiam Cbrifim in extremo iudicio agnofeet,propter fidem cr pro=â pterdcipromiÃionem,Qtfiautemtedifiaiuit opera, quafifidei,id eft,quiÂ£falfo interim putauit deo pla* cere, no folum non accipiet mercedÃ«,fed etiam dam tiu patietur,tarnen cu fuo maximo lucro, Diat enim cum bcdto Hernhardo, qui fiepe fiuftra,fiua uita amp;nbsp;doilrina, inflauerat iufticias humanas, Perditc qui^-dmnuixfified dominus meus Chrifius duplici lure caelum poÃidet,Gr quia filius eÃ¼, er quia cruce me ruit,altero contentus, altcrum nÃ¼ki donet.

huic loco conuenientem ut po/JÃªt aptioraliÂ« gud no dan' exfcripturii,quÂ£ propterea Ã¶nibiK Pjm ii ucrbis conucnit,(iuia ex iUa fluit qua nunc gcnui^ Â«om dicemus Ex reitOi enim doÃ¢nnafluunt rÃ©Ã©lu o-pcra,et hiec,fl quid non refh kabuerint,ex illa corÂ« riguntur.

Paulusji contcxtu ut oportet, rcfliiciamut, non Genui hic de coucrfatione Chrilhanorum loquitur,feddef^ tgt;f=â officio prÂ£diatoru,non deoperibus qutefaciaat fln tlt;^âlt;gt;'pâ'iâlt;^ ^li ChTilliant,quÂ£ et ipfa ut diximut,etiamp ange-liai uideantur, pcccata funt,nip fitndamento conue^ niant,fed de opere quad Ãciat quiffq; pradieator, ^riM idcfl,de prÂ£dicatione, quÂ£ nip/undamento conÂ«ca niat,error efl crfeduÃ¤io.

QHod (tÂ«tÃ« de operibus libenter huiic locum,ut^ cunq; nonwale,fednofatii ddrem,interpretantur, occaponÃ« habent ex ipps uerbb, quando PauluifÂ£=â perepetit uocabulu opus,diccns,Cuiufq; opus mani^ fellumflct,ct cuiufq; opus,quatc pt, ignis probabit. Si cuius oj)us manfcrit,quod fuperflrnxit mercedent dccipiet, p cuius opus cxujÃ®wn flicrit,damnu paticÂ» tur.Sed quando coflnrc potuit cx prÂ£cedÃ«tibus etfe quentibuSjhic de prÂ£dic.itionepue de prÂ£dicdtori* bus dici,fdcilefl(iffict intcÃ¼igere,etiÃ¢ opus hic pgni^ pcdre opus prÂ£dicdtoris,id eft, officiu et ne^cium prÂ£dicdtoris,Qtiod cnÃ¯nt Ãª opus confulis aliud quam ut Ãciat quod conful debetfSic opus prÂ£dicatoris Ãª, utfdciatquod prxdiator debet,id eft,tit pradicct pite fidclitcr doccat.

fritterea tarn notum effe debuit omnibiu, ^UiiiÂ» ^uod notiÃimum, hic opia ÃgniÃcurc isdificium^^ i metdphora etidm in hoc uocabulo Ãt,qudtido diduKi ! eft.Aliia dutemfupcrillud ^diÃcut GTc.Sicuter^ hic ccdifiaitor pricdiatorcm ÃgnificatÃtd icdificiuifl pruediationon cita cy doilriiiAm.

PorroÃprimum dixifjint primuriÃ¤m et geituinÃ huiia loci interpretdtionem,poÃed licuiÃet etidntÃ uoluiÃentfddderetÃ¼dm^udm diximia deoperibufgt; hoc modo,Citicmddmodu pr^JiatorÃue doÃ©hr cc* ' clcÃdÃicia debet uidcre, quomodoÃuperfiruatÃpcf ! ÃindixmentumChriÃ¼um,nedoceÃ¤tdequo pdulopoÃ j Ãt pcenitendtim,ut omnid conÃrntidnt cum Ãwddine* j to Chrifio,id quod hic docct PdultaÃU quaq- Chri* ' fiidnia debet uidere,quomodo Ãtpcrflrudt Ãuper Ãn* ddmentum Chri^lum,per quod efi Chrifliinia Uta dâ¬i,ne fuperflitionem ey Ãu fomiiid Ãequdtur, aut 'm Ãiecicm optima cum friÃt fiducid,qult;e dlio^Ki poÃÃent elfe durum, argentum Ã§y lapides precioÃ, fiunt autÃ« per falÃtm fiduciam lhpuld,foenum,lignUf ne dmpleikltur de quibus dubitdt, ne Ãdgilitdtciit pro uirtute defrnddt,Ãed potius quicquid ÃcntitÃo* Mitur,agit, patitur,cum fundamento Chri^lo con* jentiat,id cfl,ex ucrbo deiÃcidt hocChriflo placere, Quid quicquid non cfl ex fide pccattum eÃ.

ltd commode ddduxiÃent huefudtn mtcrpretdti* ' ne de operibuf,Udm tametfi Pdulia hoc hic no agit, ; ttt de moribia omnium ChriÃ¼idnorum di(dt,Ãed taii'-tumde

tunt de opÃ©rÃ© prÂ£di(ntorum,tdmen alibi fÃ¦pe agit, ut non dicam quam fepe hoc agit tota fcriptura.

QÃ¿indo ita^ interpretamur, curare debemut, non tam ut diamui ^uod dici poÃit, auam (juod did in loco debeat, ^uo fado,liberum eflo cuiuis, ctiam addere ex ali^s locis, quod pro auditoribut ualere putatur,modo id comynode fiat,Ham utcimq; fandi tradnueris aliquam fententiam, tarnen quid interpre taris, (i dixeris hoc in uerbis contineri, quod non j:ontineturf

igitur rediÃime adynonet hoc loco EraÃnus in annotationibus,dicens, Mihi,ut fiynpliciÃimus fen^* fus, maxime placet, fi accipiamus hteede dodrina apojhlorum P^ulo fuccedentium,llle bonum pofue^ rat fitndamentum, Videant inquit cateri quid fuper^ ftruant.Si digna Chrido,durabit opus etiam in luce conffcdum,Sin ludaifmum adiunxerint,aÃ¼ent qui* deyn ad tempus, ederum patefiet illorum impofiu* .ra,fiynul atq; uero iudicio perpendi ca;perit,atq; hos fecutus tantum operte luferit,eogeturq^ defirudo quod ledificatum efl,aliudfuperfirucre,id quod eue* nit Eomanis ey Galatis, quos Paulus iterum partu* rijt Chrido.At^ hanc fententiam fequitur diuus Ambrofius, ne quis meum fomnium ejje fufiiiccturf .H/c Erafmus.

; j T4inertl7oc4dtnoÂ«eo,qModlt;eJiyÃ®clt;tntÂ« ligna,foeÂ» numjhpulamjton licet hic interpretari impios prie* dicatorcs,quinc admoniti quidem peruerbnyn dei

rcppiÃccrc ttoltint, Nrfm Je tÃ¤libus infrd dicit PdU^ liM. Si c^itis tcmplu dei prophditducrit etc. Interpre* tdri uero oportet, hos ledifienntcs item omnino los,quid Â£dificantfuperlÃ¹i:d(tmentum Chri/lttm,Ãâl timen errantes,fe alioscj; in quibusdam feducen^ tcs,dum pro Chrijto alijs fecunditm Ãiam uocdtioâ mm con/iilerc uolunt, id quod etidm ex iUis uerbi^ pdtet,quod ddmno dccepto,falui fiunt,Ãc tdnqudiif per igtK!n,Sinumt enim fe ueritdtc drgui et damnant ipÃ agnitum errorem,ut redcant ad opus fuuin, quod Ãindamentum Chriftus fuftinere poÃit

Et licet AmbroÃus locu. Si quis templu dei proâ phanauerit etc.exponat contra, opera iUorit qui pâ'^ Ãinte uiuamt, quern exponere debuit contra feduÃ©boquot; res,or Ãta doÃ rina Ã Chrifli iuÃieia auertentes, ut^ cimq; Ãub nomine Chrifli, tarnen hunc locum, queiit nunc traihmus de isdificatoribus rc^lius cÂ£teris m= terpretatus efl,M.iror uero,quod qui pofl eu Ãierunt nonÃnt uiru in hac parteÃecuti,quÃ¤do tarnen reetio^ ra perÃc inuenirc non potueruttt,adco quÂ£ uera,qi*^ redia funt contemnuntur, Hoc autem ut uidcas, noit grauabor eins interpretationem hue adÃ:ribere.

Dei enim,inquit,Ã{mus cooperarq crc. Hoc ai Apoflolornm pertinet perÃonam, qnos conflAtdel effe adiutores,dam uiarij Ãunt Chrifli. Secumdugft tiam dei etc.Gratiam Ãbi datam dicit,utdignus ejflt pritdicare Euangeliu,ut hoc deiefÃe oflendertt non homiiiif,Secundum banc itaq^gratiamfUtfapi^'*

tem Ã¤rchitcÃ¤u,fi(nditmentÃ¼fedicitpofuiÃe,Sjpiei!t architeÃ¤us efl, ^ui iuxta difciplinÃ¢ autoris cottoat fÃ¹nddmenttt,id efl,qui fecundu traditionem fltludtoi' ris EiMn^Uzdt.AliiM aÃ®it fuperiedifiat, Supcriedifi= ciafutit,quÂ£ pofl prlt;edi(!itionÃ«ApoflolorÃ¼,dfuper* ucnientibui trddÃ¼tHr,dUtmdlK dut bonis doihribus. Vtiufquifq; dÃ»t uidedt quomodo fuperiÂ£dificet,id cfl, ut fupenedificid congrudnt fÃ¹nddmento,ne fl obliqui jÃ¹erint cr fliuold, ruindw ÃeidiH ntdnente incolutni flinddntento, Quid 11 mdle dÃ³cuerit, Chrifli nomen permdnet, quod efl flnddmentuin, DoÃ¢rind dutent msdd pcribitflcut dicit'Dominus.Omnis pldntdtio, qudm non pldntduit pdtermeus coelefiis,erddtlt;dbitur, Ttimddinencit enim dliudetc.ldeo nemo potefl ponere dliudfl(nddinÃªtn,quid qudmuis hteretici flnt dliqui,no tdmÃ« dolt;'Ãªt,nifl fub nomine Chrifli, Aliter enim com^ mÃ«tderroris cÃ´mÃ«ddrc non pofftmt, nifl interpoflto fdlodtoris nomine priedicÃ«t,ut res cotrdrids or dbfur dds,nominis dignitds flcidt dcccptdbiles. Si quii dÃ»t etc. LdpidfÃ® preciofl flint, quos non corruptt ignis. Tridgmerd pofliit prÂ£cldrd in mÃ»do,in quibus boni dodrini flgniflauit, Trid dÃ»t alia ^nerd flmt, liga tM,feenÃ»,flipuld,ut in his corruptd UdUd doÃ¤rinn dcflgndtd dinofatur.Cuiusq- opus etc. Hoc cfl,mdla deÃ«trind in igne omnibus dpparebit,nunc enim quos dumflUit. Quid enimperignemexdminAtioflet,fl indliquonon inuenit quod exurdt, mdniflfldt ilium botium fliiffe dochrem, Mdld. enim ey ddultera

IN CAPVT TERTIVAÃ, doHrindjccirco in ligno,faeno zyflipuUÃgnifid^ ta.cjÃ®,utojkndcrctur ignis efje efai. Si cuius opiif etc. Ctvin enim nihil in illo fordis inuenttim Ãtcrit prdUÂ£ doÃ¢lrinÂ£,utin bono auro, ita crit ut tresfri^ tres in (ammo ignis, mercedcm uitam Â£terndnt cuftt gloria dccepturus,quidÃcut aurwm zy argentum et lapides quos ignis non corrumpit^ita zy bonus ms= gifler incorruptibilis pcrttMncbit. Opus autem quod ardcre dicitur,mAla, deiÃ¢rina efl quÂ£ mteribit,Cudâ {In enim ntala pcribunt,Ãcut iter impiorum,quia no funt fubflnntiÂ£,fcd affeuerationes peruerfe, DainnU autem pati eft pÂ£nas pcrpeti,Quis enim in pÂ£nd pogt; fitus iaibtram non Ãtciti ipfe tarnen faluus zyc. Sah uum iÃ¼um futurum dixit, quia non interibit fubflunÂ» tia qua confiÃ¢t,Ãcut zy doÃ©lrina mala peribit, qui'i accident caufa efl. Ideo autem dixit,Sic tarnen quafl per ignem,ut falus hac non fine pana fit,quia non dixit,Salnus erit per ignÃ©, ut merito fuo ab igni Â«J combuftus,faltMs fiat,examinatus per ignemÃed cu dicit,Sic tarnen quafi per ignem,ofkndit faluum iHn quidem fl(turum,fed pÂ£nas ignis pdffurum,ut pet ignem purgatusfiat faluus,zy non ficut perfidi,Â£tef no igne in perpetuum torqucdtur,ut ex aliqua pat^ te operÂ£prccium fit credidiffe in Cbriflum, Sempet enim erubefcat nec^c eft,qui fe uidet ftlfum define diffe pro uero,Et fimili modo femper fiduciant hOâ bebit dei,qui abiedlÃ³ falfo fecutus eft uerum, et flte ta impictate fuccubuit pietati,Extra etthoÃ®icÃ¢ enifi

Loqtumur itAq; Ã§r iws dc hdc fciitentid, ccrtc tiurea,lt;jnd aprincipio indtcarc debehdmuf,mpalio ram ligM,f(ienttm,flipuld itobis obfliti/Jcnt ,lt;ptie pritÂ» cxufhylucc zx examinatione tterbi dei, uoluimiK,ne poflhdc,ut haÃ¤cnnf,pro auro,argcnto ZT lapidibus prcciops hdberentur.

Vidcatinquitunupquifa[;(juonu)do piper^dipcet, yniÂ»* ld cp,quomodo poP mt docedt^ut qudndo prieter quis^; Chripum non potep ejje dliudptnddmentHm,omnid uideat ^Uie docentur,huic funddmento conucnidnt. quoma

Hor prifccptKm negleÃ©lum Ã prÂ£diattoribui zr do fup do^ribus ccclcpÂ£,dhufq- primitiud ccclepd^cjudn^ ^dip* do priinum Pduliu hoc ddmonuit, upj; ad no/ha tem eet. pord, quanta mala pcpcrerit 'm ecclepa, deflere uqc potiiif licuerit, quant enarrarc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prlt;cce

PoP prophetdf enim zr apoPolot, qttos audire ptti nc mandatum cP,fecuitdu)n illud,Haben{ Ulofen ct Pro gleÃ©fu phetdf, iÃos audidt,Et, Ciui uos audit, me audit, de quofupra diximus,nuÃn ex omnib.dodhrihus,quoru xit ont /criptd extant, muenict,qu'm puro uerbo dei( quod âes cr^ certcdmauerunt,quopp ptnt contra mpdiai Satana roret. O' infultiÂ» htreticorum) addiderit etiam hitmana Notd. queddm,aut ab alqs acccptd,aut Ã fe 'muentd. Bom Â«Atiq; ttiri erdnt, qui iam rcceptis conptctudinibuf, etiam ecclepam grauantibus, erpdei non repon^ dentibuf,non fatis rcpptbditt,id quod tdmen,ut pa* Poret ecclepte,per uerbum dci debuipÃ¨itf.

Edtetur hoc ipfum turn obfcure Auguflinus di Idnudrium, ubi inter dlid, conciueritur, ecclcfidtn etidintunc preffdm fuperfcnÃ¹ndtis zizdnijs,itdut tolerdbiliorem fuifje ludttorum conditionem diat, ([ui qudmuis legilibuf fdvcinisd, dco impo/ttÃ»,twn tdmen htimdnis prlt;efumptionibu5,prcmebdntur,

Pvtctered homines erdiu, qui in multis potuerunt crrdre,quemddmodu idcobusddmonet, ijolite plif= res mdgiftri fieri,in multis enim ofjÃ¨ndimus omnes, ErrdreÃcile potuerunt, ubi fe non continucrunt ix ucrbo dei,Ãne quo itur in tcnebris, Ãecundum illud, luccrndpcdibus meis uerbum tUHm,ztr lumen femitii mets.

Tcrtul nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãf. error,quod Tertullianus, tdntus uir,

Udiius. ajfrdhrit etiam pro Chriflo mori,fic infdnitMo^ tdnico Ã)iritu,ut horrefam legens, Abutitur teftiwi nijs Chrifli Cf fcriptura de Jjgt;iritu fdnÃ©io,dd Ihtu^ endum ffiiritum iUmn erroris Catdphrygirum, it quo lege hiÃoridmecclefidllicdm, ut perfuddeut, ec^ cleÃam Chrifli flub dpoflolis egiffle in cundbulis,duââ centis dutem fere pofl Cbriflum dnnis A\ontdnico Jliritu perduci dd mdturitdtem, e:x in uirum perfle^ ^m,dtq; hunc flirituin, qui erdt in Montano d' dudbus flxntini5,uo(dt pardcletum iUum,quern doâ minus promifl rdt, dicitqi cum, iam in terris effle domini Chrifli uicdrium.

dUifi uero melior unquam poflit eflfle ecclepd, qudmflub dpoflolis erdt,undc enim tidflcitur ar pto-fleit

fielt ecclcÃa,nt/i exEiMngelÃ®ofÃ quibui aut M!lt;}uam melius cÃ: pridieatum EuangeliumiCjuatn ab A{)o= Jbiliss'Sed ejuis non uidet etiam tufic, externa Ãieeie pro per/v^one ctcptam haberi,non Ãgt;iritus wcrc= mentumfCerte Tertulliani fcripta indicant non me= lins co tempore habui/fe eccleÃam,quam fub Apo= flolis,cjudm multa ciiiÂ« prodit,ualde frigida de ChriÃ o,multa etiam (juÂ£ Chriftum non fapiunt.l^on taliafuns ApojtolorMn /cripta, in quibus ubi^ /}ii= rat Chriflus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;!

Bis perfc^o efl, perfide nouifje ChriÃum,lt;iuo Perfe=gt; tenduiit fanfli pcromiicm hanc mortalcmnitam,ut dio uidere licet Ephe.n-. erPhil.s. TertnUiano autem Tertul perfidio efi,quod ficuti?wlieresalilt;e,itacruirgi= Hani nesuelandÂ£ /jnt,de quo feripfit witcgruw librtim, SubApoÃolis credcbaturfoluin in Chrifliim,numc etiam additfi^iritus fandus ccclcÃie dei Hiam per-fcdionem,ut uirgincs uclcntnr,Ãcut aliÂ£ mulieres, Vides ne ineptias tanti uiri, qui uelationem uirginu potui/fit quidem Ãiadere ,uthoneflAm rcm,non autÃ© debuit docere hoc pertineread Chriflianam perfi-iiioncm,fatis ridendo errore, Nonne Sermani pof-funt eÃeChrifliani,nihil obÃÃente paracleto ttcro,Ã Euan^liimt ChriÃi ÃiÃsipiunt,etiam Ã uirgines Ãuat non ueleiuf Sed ita oportet ineptirc, etiam optimos er ÃapientiÃimos uiros,quiÃe non continent in fana doÃ¢rina donÃ¹ni noflri leÃl Chrifli,fed credunt oiit= ni fliritui.

Pritterea ut alia tdccdm, perfcÃ¢io eÃ TertuÃiti^ no^nttnctwnnuberCtÃrcumnon fatis reik fentidt de primo ChriÃidnorum coniugio, in quo tdmen ip^ fe erdt,fecunddt nuptidi ut ddulterid contrd. Apojb)ââ lum Pdulum damnat,Lege librum eiud de exhortd* tione (dÃitdtis, ZJquot; librum de mono^mid.Si,mquit, ChriÃus dbÃuUt quod lAofes priecepit(nempe diuor tium)quiddb initio non fuit fie,nee Ãcideoabalid uirtute reputdbitur ueniffe ChriÃui,curnonetpdo rdclctusÃMontdnicum dicit)dbliilerit,quod PauliU indulÃt^nempe fecundum coniugium)quid ÃeiiÂ» dum matrimonium ab initio non fuit,nee idea fuÃeÂ» (bis hdbendus Ãt, quaÃ Ãiritm dlientK,tdntum ut deo er ChriÃo dignum Ãt quod fuperducitur RfÂ« gnduit duritid cordis ufq; dd ChriÃum, regnauerit er infirmitdf curnis wÃ dd pardclctum, NoÂ«4 frx abÃulitrcpudiuni,hdbuitquod duÃrret,noud proÂ» phetid(intelligeMontdni)fecundum nutrimoniuni, iwnminusrepudioprioris.Qult;eerggt; nunchÃ¦rcfis, Ãfecundds nuptids,ut illicites,iuxtd ddultcrium iuÂ» diaimusf QuipoteÃapereapidt, quando hdbemus liberi arbitrij poteffatem, bonum enim er malum poÃtum eÃ dnte nos,dd utru uoluerimus extendamus manum, Non dufirimus nuptias, fed temperdmus,ÃÂ» cut non duÃrimus cibos,fcd temperdndo ieiunainus, Aliud eÃ legem non nubendi ponere,aliud eÃ medii nubendi flatuere erc. Uatc iUe.

reclAmi/JÃ¨jquemddmodum ct Ã¼icronymo rccUmdÂ» quMiuis foleat multis occupdtionibw, fubinde diccrc,fefe non damnare coniugia,ne fecun daquidanuel tertia, tantum uirginitatii O' batus lattdare mÃ©rita,, tarnen quid aliud ftepc agit, maxitne contra louinianum, corradens undiq^ teÃi* monia,etiam ethnicoru)n,cr abutens fcripturis,fie^ pe etiam incptiÃime argumentatuf f

Deni^ cr btec dicit Tertullianus, Piiwif nuptilt;e ex eo conflAnt quod cftÃuprum, Gratia efto,^ femel tibi deia indulÃt nÃ¤here, gratia enim erisÃ itirum indulÃÃe tibinefciai, Item, Quiuiderit mulicrÃ« ad concupifcendam earn, iam niicchatus efi cum ea in corde fuo, QÃ¿i autcm ad ducendum uiderit, minus par Ãcit, quid Ã etiam duxcritf quod non faceret niÃaddttcendu concupiÃfct,niÃ potefi duci uxor, quam O Ã non uideris,at concupieris faltem, cÂ«in ipÃtm duccre cieperis oc.

QHo ^eiHnnt iÃA,nifl ut Tertullianus etiam ex primo coniugio Ãciat adultcrium coram deo^

Bae quo^ cius fententia efl, Paracletum in hoc effe aduoiatum,quod prÂ£diat primas nuptias, qui potuiÃet prÃ¦diare nullas,Ã intelligas qua: Chri flus uelit crc.

QuaÃ uero Chriftus nuHas uelit nuptias,aut qua= flflgt;iritiis fanÃ³bis poÃit aliter ud aliud pradiiarc quam Chriftus uelitf quanto reblius dixit Paulus, non parrclctum autffiritumfaiibhim eÃe, fed (firi-

tus errons er dodriiiiis dxmoniorum, lt;IUÂ£ proâ Ijibent nubere, Contru hoc fpiritus futiÃi in PÃ¤ulo teflimonium, quid opus eft impie arginwv.tAri amp;nbsp;feripturis abuti,er ueritAtem j^iritu t^loutAnico ne^re^

Ad hiec TcrtuUiMus,ex cotifuetudinibtis rcce* ptis,inlibro de corona militis, facit leges ChriftiÃ ^ nis,etiam ft talia patrocinium non habeant ex tierbo dei,Et tanwn nunc pojfttmus elfte Chriftiani,etidm Ã non ut olim,baptizatis ad puftandum prebcatur Idc crmel, erdeindeper totam Uebdomadam abal= nets abftincatur, ctiam ft non ante luanis ctctibtK ftumamus euchariftiam,etiam ft non nefas duamus do minia die er intra paftha esquot; pentecoften iciuttare, er geniculis adorare,ctiamfi non omnes res nollras, er motum, er aihones crucc ftgnemus. Si talia pro legibus feruanda ftunt,quÂ£ ipfte tarnen Ãtetur in uer* bo dei non haberiftaciunt iam contra le^s, er Chri ftiani non ftunt,qui ha:c non obfteruaitt.

Sed unde conuinccs, nos talia non obferuantes, non e/fte Chrftianosf unde credemus tibi hoc affte^ rent! f Ex TertuUiano f Qjiando prieceptum eft th bi,ut TertuHianum audiasf 'Nonne audifti, etiamft angelus c coelo^aut ctiam nos Apoftoli aliud Euangt* lizctnus,prÃªter id quod accepiftisftt anathemal

Conftuetudo quic legi diuinte et Euangelio non ad^ uerftatur, hoc eft, quant licet Chriftianis bona con= ftcientiafteruare,ftcruanda quidem eft, ne ftmus alift faii=â

ffundÃ¤loiÃ¤ut contemnendo fÃ¯nius alia nuli occafÃ¯o^ aiit impediamus bonum ijuod illd confuetudine cu* Mur/ed C3C ed nonjuiu jicicndi confcientidrum U= quci,ut TertuÃ¼idiiui fd:pcfolct,dum Ã)iritum funÃ¤ii ddhoc datum conAtur probdre,ut quÂ£ chriflidtiis funt dd obfcrMndum libera,facerct neceffarid, quc= ddmodum in prÂ£diÂ£lo libro de corona, militii, ex con/ilio Pduli.]. Com .7. fere Ãcit priceeptum di= ttinlim,proptercd PaÂ«hw habet jjiiritum dci. Itaq; intuit conÃliumcr diÃ³ium Pauli, diuitti Ãm prÂ£cepti injkr obtinuit,dcratiot]is diuiiiÂ£ patro=â cinio.

Cur interimijh.cÂ£citdsf nemoindigneturmihi, quaÃ uirii doÃ©lis obtreÃ©km,habcdntfuam dutorita=â tcm,babcdnt per me omnia, quÂ£ aliquis eii tribuere poteÃ,fed no eleuent uerbi dei autoritatem. Cur in= terim uiquam ifla. cÂ£citdi,non uidet ifla. Pauli uerba ob oculos poÃta, Melius efi nubere quam uri,Vir^ Ã nupÃt non peccauit,Viduus Ã nupÃt non peccauit, ^on uolo uobii inijeere laqucum, ViwÃ^uisq^ ha^^ bet fuum donum 4 dco C7c f

Credo illae cerimonias,dc quibus fcribit quandoq; Tertullianus,no fidÃe tunc omnium Chriflianorum, fed infanorum Montanicorum, m qutbus ipfc non erat poflremus,Solent cnim hmtici erfeihrijÃie^ de obferudntiarum fefe jbdto nuuido uenditarc, qudndo ipÃs (^iritiisfanbhucrbo contradtcitur,C7 ipfa fud per uerbum dci tucri,no pojÃiiit.lion failor,

(ptid AppoUonim de M.ontdtio fie fcribit.Uic cfl lt;iui docuit nuptitu folui^zx lt;jui ieiuniorvm leges 'mpoÂ» fuitprimus,legc Ut'lb.ecclc, libro.f^ ap. i3. Vides qudm tunc accufarint (dn^ uiri, quÂ£ nunc at fdn= iUÃintd defendimus, fed db hdnreticis peÃimis acce=â ptd,ut dlid contrd gratidm dei cr libertdtem fpiri^ tus,fecundum prophetidin .i.Tinw.-t.

QÃ¿dnto reliiusAu^Ãinus dixit de BdptiÃno pdr uuloruÃd qwd repetitur in decretis ainonicis Difl-s. dtp. Qui contempta. Quiinquit contemptdue^ ritate prdfumk confuetudinem fequi,dut cired frd* tres inuidus efl ZT f)Mlignus,quibui ueritas reueld^ tur,dut cirsd dcum ingrdtus efl, cuius inflirdtione ecclefld mflruitur.tidm dominus in Eudngelio, Egâ inquit fum ueritds,noH dixit, egâ fum confuetudo-Itdq; ueritdte ntdniflflutd ceddt confuetudo ucritd* ti. HÂ£c iUe.

Fdlfum itdq; efl,quod fliritus fdnihis uenerit, dU as le^s focere, qui uenit, ut teflimonium perhiberet de Chri/b,quemddmodum Chriflus dixit,Ã¯Ã¼c teflitM nium perhibebit de me. tile me cldriÃaibit.

Verum hdc de Tertuttidno, qui ut cruditus flt, tdmen contrd Cbriflum nobis mhil prxfcribere de* bct,quicunq; ctidm religionis flecie.

Mille Tdceonunc demillednnis,in quibusdit fdnflos anni pro meritis nuturius uel tardius, refurre{luros,0' Tertul regndturos fuper hdne terrdm,dnte extremi iudicij Hani, conflagxationemtdntequamdemutentur in nouiÃimo dietÂ»

dir 'm MgeliatmÃut dit)fubfl2t,ntilt;im, ut per Ã®Rud inÂ« forraptf/lt;e fupertndumentum, trdnsÃrdntur Ã ter* rcno in Citle/k rcgnum ZTc. epit legis libro. j. lt;td* uerfus lAarcionem.

Et ti(7Â«cn hunc TertuUidnum/xn^lus CypriÃ¤nuf, mftgnis Epifcopiis er ChriÃi mArtyr,uocnuit mAgi= Ãrum fwum,dicens, guotics poftuUret i puero Ãio TertuiUdniferiptd dd legcndum,'Dd mihi magiÃru. SedKoseoiudicioomnesdoÃ©hrescrlibroSjCluinon , fuitt in anone fcripturic, legere deberemui quo iu= dicio Cypridtuis Tertullidnum legebdt, MdgiHrum cnim uo(dbdt,ex quo dliquid diÃere potuit, errores uero non probdbdt, id quod Cypridnt (criptd etidiÂ» mt tdcente fatentur.

Siitdq; ex Tertu]lidno,fufeipis huntdnd cor dm deo meritd,er liberum lUud drbitrium, ex Fhilofo^ phid, non ex fide ChriÃiand, rcceptum,fitfcipc ctidm JAontdnici fpiritus errorcm,fccundds nuptidf ejji ddultcrid,pcc(dtu eÃefi qudrdt uxorem , ettdm per primds nuptids, omnes ecclepÂ£ confuetudines efie ifgÃ§Ã® dcj Â£tcmds,confilium Fduli influr hdbere prÂ£* ceptidiuini,contrdeiusuerbd dicentis,de uirginia btu prdceptum domininon hdbeo,fed confilium do. Sufeipe deniq; etidm mitte ittos dnnos, ex atrndde il^ lud regnuin fdnib}rum,pofl refurrefbonem non uno dnno complcnddm 'm terris dntequdm fiant angelis fimiles in nouiÃimo die.

eontiitemm nos inter pr^fcriptet uerbi dci Ãdei Chriftittnx f Pericultim anumus,ideo periinus 'm illo id cjl,doÃ©lrinis humnis committimus noftrant jdlu^ tem,^ amittimus uerbum dei,ÃnccjHO faluiejÃcM pojfumtif,'iiinc Ãt ut ligna,fÅnutn,Ã©lipuldm,qu,e do-Ã©hres Ãepe Ã¦difiaucrunt juperÃindamcntum Chriâ flum, fufeipiamus pro duro,drgeiito Ã§y lapidibut precioÃs.

Sed quando itd cd:pimus,uidcdmus etiam quortm^ ddmaliorum cccleÃaÃcorum dockrum crdlÃoser=â rÃ³rcs,quos uelipÃpoÃed.,dutdlij, Ãccundum fcri^ pturdm Ãicrdm emendiueruiu dut etium ddmidue^ ruM.

Irenx^- irenctts,quiÃoruiÃeuideturdntcTcrtullidinml, US. nam proximo dicitur uixifÃe temporibus ApoÃ¼olo^ rmn,itd ut imicnis uiderit Polyedrpum lodnnis poÃoli diÃcipulum^hic 'm libro Ãto quarto, tdiittmt tribuit libero hominis drbitrio,ut noÃolum dd ope=â rdndum,Ãcd etidm dd credendum,dient hominem per Error naturam habere liberdin Ãcultdtcm, c/Ãcq; fident maxif ChriÃidiidm humanu opus, quod pro libitu tuo poÃ^ â¢ mus. Ãs u^ lÃcere tiel nonfdcere,Ã§y itd fdlutem d:ternlt;!un Nd Æ= efÃe 'm manu tud .

des no Si mquit tradideris deo quod cÃ tu/um, id eflÃdc efi hu= m cum cy fubieclionem,pcrcipics dus drtcm,ct eris manu perfedlum opus dd orc.Et rurÃmt, Non tdntum 'mââ Opus quit'm opcribus,fed etidm in fide liberum zy Ãuet GTc. poteflatis arbitrium,homini feruauit dominus dices.

SfCMrtdtwtt fidcm t Mm fiat tibi, propriam fident hoa ttÃ¼nis ojkndens, quonid propriamfium habet fenten tiam.Et itcrum, Omiiia fuiu poÃibilia crcdenti,Gr Vddc,ficut credidiÃftat tibi, Et omnia talia,fuie po teflatis fecutidum fidem oflendunt hominan, Et proa ptcrhocis qui credit ei habet uitam lt;eternam,qiii autemnon credit filio non habet uitam Â£ternAm,lclt;i ira dei manebit fiuper ipfitm. Secu'ndum hanc igitur rationcm,cr fitum proprium oflendens dominui, e:s^ fui arbitrij Gf fuÂ£ potejhtis hominem fignificam, dicebat ad ierufalein.Quoties uolui congre^re ^c^

Ex quibui uerbis uides quid IrentOUf, O'fine dua bio alij tutic,dum ntintum triamp;wtKt libero arbitrio, fenferint,nÂ£mpe etiam fidem in ChriÃ¼um,cffc Â«j po= tefiate mflra, Mirum,fi non ex facrii Uteris, quod non ex fuis tentationibus potuerint difcerc,quid ho= mo ex fc pofiit,quam enim non fit fidcs in potcjhtc noÃ¢ra,docent in primis def^vrationis GJ' infidelitaa tistentationes,ut t^cr;(H7,c4olt;i non uidco,quomodo fint Chrifiiani,autfidem Chriftianam uere habcaitt, qui ignorant qua rationc fidem acceperint.

Eides,ut ait Pauliis,eft exauditu,auditi{s autent per uerbum dci,uerbum autem dei fiue Chrifti EuÃ¤a gelium Â«OM inuenitur in noflra rationc aut libero arbitrio, fed fuit ab Â£ternomdcoabfcond!tum,ut diciturEo.ult. nunc autem perillud reuelantur,ut dicitur.i.Cor.t..quÂ£nec oculus uidit, nee auris dÂ«Â« diuit,ntclncor hominis afeenderunt, Et dhriftus dicit

IN CAPVT TERTIVM. dicit,Ãlium nemonouitniÃ pdtcr, er ptitrem tieix^ nouitniÃ filius, crcuiuolucritfilim reuclare,TÂ» fcilicct poteris credere ijuod non noÃi,in illudÃgt;f^ rare,quod egregie cum omnibus hominibus ignorn, per natur Â£ tuie ciÂ£citatem^ Nonne Paulus dixit .*â¢ Teff.j.NonomniumcÃ Ãdcs,fed fidclis cll donii^ nus ere ?

Atdicis.EÃo nemo credere poÃit Ãneuerbo E' uangelij audito,tarnen quando etubi uerbum prediâ aitur,poteli libero ar bitrio quilibet uel ÃtÃipere uel contemnerc uerbum, id eÃ, uel credere uel iwn credere,ReÃgt;ondeo,ne hoc quidem uerum efi,quainâ uis ex hoc ipÃo deberes agnoÃ:ere,Ãdem efÃe non in hominis arbitrio,qudndo earn habere non licet niÃ deus offeratfmm uerbum.

Non pojjunt credere ad quos non uenit Euan^ââ lium,neqiomgt;us qui audiunt Euanfflium,non dico credunt,fed credere poffunt Euangclio,niÃ fpirititt fanilus det iUis ut credant,Nemo entm, inquit Chri^ Hus,uenit ad me,niÃ pater meus,qui miÃt me,tr4xe=gt; rit cum,cr,Nemo uenit ad patrem niÃ per tne. Non credet quiÃq; Ãia natura,Ã:d tantum nouerit patreitt cui uolueritÃlius patrem rcuelare,Et loan, fo.ne^t pharifeos quamuis audientes ex ipfo ChriÃo uerbu, pofÃ: credere,id quod fbUpoÃunt ele^,quibus deus ante conÃitutionem mundi llutuit dareÃdem. Vos inquit non creditis, quia non efiis ex ouibus meis, quemadmodum dicebam uobisfiues meÂ£ uocem mei audiunt etc.

^udiuntcre. Etcdp.s. QÂ« (rf loquelam meant non âStofcitis f quia non potejlis audire fermonem meum, tton didt, quia non uultis,fed quia non poteflis.

QaoÃ¯ bic dcbeo audire,Chrtflum ne, Â£tâ liberi arbitrif aflertom ctiam iUos qui dicunt fidein ejje in potcflate nofira ?

Et rurfum ait. Siucritatcmdico, quarenoncre* ditif nÃ¼hi f qhi cx Deo cH, ucrba Dei audit, pro^ pterea uos non auditif,quia ex Deo non cÃif. Et quid aliuddicitlohan.6. quant /idem ejjÃ¨ uitam aternam, cr hanc fidem a fc dari,. non in nofiro arbitrio cr ratione iÂ»ueniri,immo ratio ibi potiusdicit. DttnÂ« ' cHbicfcrmo, quit potcH eum audire f SicaitChri* liuf. Operemtni non cibum qui pÃ©rit, fed qui permA= net in uitam aternam, quem jiliin honÃ¹nis dabit uo^ bis. Hoc eA opus Dei, ut credatis in eitm, quem iÃe mi/Ã®t ere.

ErgÂ» Paulus Tit.t. uocat fidem eleAorum Dei, Etad Philip.}- dicit. Vobis donatum eA pro ChriÂ» jh),non foltim ut credatis in eum, uerum etiam ut pro iÃo patiantiiii. Et Ephe.i. non dicit,Qui credimus ex noftne poteflatis arbitrio,fed qui credimus feewndum efficatiam roboris firtitudinis cius, quam exerÃ§ait in Chrijh, cum fufcitaret eum ex mortuis,cy federe A* cit ciMÂ» dd dexter am fuam in caleftibus, fupra omÂ« Â«em principatum ejc.

Ecce eadem potentia et ejficatia Dei efficitur in no bis quad credimus, qua affitÃum eA, ut refufeitaretur

IN CAPVT TERTIVAÃ* dfrifluf it mortuii, zr acciperet omnein potejhtenl) j in clt;xlo G!quot; in tcrrd. QuMta igitur mfania, c/l amp;nbsp;; bLt/^hentitt, dicere hdnc potentiam meffÃ¨ uiribiit amp;nbsp;irbitrio humMo, or fkrcord noflm compArarc ro* bÃ¼ri diuiiw

Ettdmeii hoc jicit lrcnlt;snf, licet per errorem, hie error perdurduit apud multos, qui cum docue^ Augu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aurnftmum, qui crip^

fin^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonÃmel in fuis li bris, ne

â GT hune cUmes errdre non potui/Je, Grduis fine dugt; bto cil error, qudndo non folum erratur, fed etidin error pro ucritdtc deÃnditur,

Sedhoc fi/illit fdnÃ©hs gt bonos uiros, quod amp;nbsp;ttos, ttfe^ dd htec tetnpord, nempe quod fufcipiebdiit iBd, quic per nutnui traditd Ãccrdntd, pr^cejjÃ´ribuft CT ztort iudicdbdnt quidam, num fidci GT uerbo Dei conuenirent. ideo fufeitduit Deus lUis hierefes,ut uer bum futem oflendcret, ntdiori curd GT puritdte cjfe cu rundum clcchs, Gf non fequendum dutoritdtem ho* tninum, utcunq; fdnilorwm, dut nidrtyrum, in rebut fidci, fed folum Dei uerbum, quo Ecclepd ndfeitut cr proficit fine quo Ecclefid Cnrifti efie non poteSl, tie cldmes Ecclefid,Ecclefid.

Non Ecclefid Dei,fed SynA^^t SdtdnÂ£ eil,non di co quÂ£ errdt, ndm hoc ctidm dccidit ele^bs, fed quÂ£ eidmonitd, non cedit mdnifÃ¨fto uerbo Dei. Huie uerbo nuUd dutoritds, ne dngelorum quidem, nuUd confue* tudo,nutld temportmt prÂ£fcriptio prdfirendd cH.

Sic itÃ¤c}; er {Â« hÃ¤c caufit itccidit, cjudndo etidm,ut ^iixi,Auguftinta hunc crrorctn feripferat, Nondum ^oni uiri audierant Pcldgianos, quibuf tdmen, Heet gt;ionuoleiitcs,aperuertMit bljÃictMndi an fam. Sufeita Â«It itaq; DeusjÃne dubio per Satana,m,Pelagium hiÂ£* retictim,ut mundaret aream fuant ab bis paleis.

Ibi cerpit in totum gratia Dei ne^ri, nonfecun* Hm nomen quidcm,fed fecimdtm rem,z:r omnia triÂ» bui libero arbitrio, eiMm fententiam aurcs cleiioÂ» rum,utcunqi wt quibujdam errent,Ãrre non pojÃi^t. Hic Ãrtitcr reclamatum eÃ¼ Pelagio^ntaxime ab AnÂ» guflino.

Sed quid peccauit PelagiiM,fi ucrum c^l quad anÂ» tea. Irena:us, Ã§y tune Auguftinta feripferat, er (ine dubio multi docucraiit,nempc fidcin ChnÃianam e/fe in arbitrio ey poteÃnte noflra Æ Concejjb cnim,quod homo fuo arbitrio cy uiribus credere poteR, addant tantum hoc unum ChriÃi uerbum. Omnia funt poÃiÂ» iiliacredcnti,cr uicerit Pelagius.Credere potes tua arbitrioi cyubi credit, potes omnia, quid erg) erit opus gratia Dei Æ

Quid uero Au^Ãinus,ifl!i. Pclagianica tentatione proÃcerit,quisnon uidetineius de gratia fcriptis, que poÃta edidit, que fold, puriora funt rcliquis eiui fcriptis, er ob queÃola, merito omnibus alijs do{bÂ» ribus preÃrtur, in quibus omnia gratie Dei tribuit, non ne^ns tarnen liberum arbitrium, fed relinquens eine/eioquid.

Liberum Arbitrium ,ait, non poteR Ãne grAtid iH ^uid, niÃ pcccure, cum gratia autem Milt bonum amp;nbsp;potc^i bonum, hoc cÃ¼, per fe tiihi boni pote/l, ant Wilt, per Deum autem potcA cr uult tantum boni, quantum Deus uoluerit dederit, utuelit cr poÃitgt;

Quam fententfam quis niÃ impius negiret f ne ft } per AuguÃinum inflent hodic liberi arbitrij aÃerto* ff!,Quu enim diccret, Deum non dare fuis eleilis bo num uelle cr poffe,quantum ipfe uoluerit f Sed quaif do hoc nonÃetuut uiribus zy arbitrio humano, fei diuino, abolendum effet uocabulum liberum arbitri* um,aut foil Deo tribuendum, namper fc,iflnuox, Augu= nuUis quam Pelagianis commodior cÃ.

fiinus VI autem uideas iflam Irenai fententiam, quAiii fuu zx cr Aug^flmus f^pe feripferat, non folum, ut dixi, irenÃ¦i facris Uteris ejfe damnatamjed etiam ab tUis,qui Pe^ Ct alb lagium damnarunt,fubfcribam qutedam uerba Augu* orum ftini, fuam ipÃus fententiam recantantis. Sic enim ait trro= li.^.rctrail.c.^.Voluntatcm quidem habemus,Ãd ni* rem Ã ipfa per gratiam Dei liberctur Ã fcruitute, quaÃ* quo di Ã©UieR ferua peccati, exut uitia fuperct adiuuetuf, xerut, reiie pieq; uiui non potcH a mortalibus. Et hoc diui* fidem num beneficium quo liberatur, niÃ earn praueniret, fffe 0= iam meritis eius darctur, ZiJquot; non effet gratia, qud pus no utiq^ gratis datur.

nrum. Et c.io.Qupd uero,mquit,dixi,lumen iHuJ Chfi* damn4 flus, non irrattonstliitm anitnalium ooulos pafeit, Ãi txt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;purs

Kifibihum reriim Ã§r temporalium, fe ad dut prt* ^fpta implenda conucrttwt,(juod ontnei homines po* jjufitÃ uelmt, non exifliment noui hirctici Pelagia* ni, fecMtdum cos efÃe diÃ©hm. Verum e^ enm omni* no,omnÂ£S homines hoc poÃeÃ uelmt,Ãd praparatur UoluntM Ã Igt;omino, er tantum augetur nuinere cha* ritatis,ut poÃmt.

Et c.)f. Corporca dilig^ndo peccamui,(]uia/}gt;iri* tualia diligere,zr iuflicia iubemur, er natura poÃu* mut,V ttwe in g;nerc nofiro optimi er bcatiÃinu Ãs* ybi quari poteÃ¼, cur natura er non gratia po* tius dixerim. Sed contri Manichtcos de natura que* fliouerfabatur. Et utiq-id agitur gratia, ut fanata natura, quod uitiata non poteÃ¼, poÃit, per eum, qui uenit quarere erÃluum iÃ ccre quod perierat.

Et cap.f. Dixt beate uiucre, cfÃe uiuere Ãcun* dum id, quod in homine eil optimum, optimum autcm ejfc mentem Ãue rationem. Hoc ^j'dcm urrum eil. Ndm quantum attinet ad hominis naturam, nihtl cA in eo melius, quam mens er ratio, fed non fccundum ipfam debet uiucre, qui beate uult uiuere,alioqui fc* cundum hominem uiuit, cum fccundum Dcum uiuen* dum Ãt, ut poÃit ad beatitudinem peruenire, pro* ptcr quam confequendam, non fcipfa debet effÃ¨ con* tfntd, fed Deo mens nofira fubdenda eA. Similiter dixi. In mente arbitror fumnwm eÃfc hominis bo* Â«Â»m, ucrius dixijfem, In DfoÂ» Ipfo c/iiw mens Ãui*

Et cjp.j. DiÃ)licet, induit,^uod philofophofnoit uerapictatcpriedito!, dixiuirtutis luce fulÃffe. Et cdp.2.^. Dixi in potejhte honÃ¼tiif cffe, mutdre in nuliiK ttoluntatcm, fed cd potefiis nuÃ¼d eil, niÃ Dro detur, de quo dithtm eil, Dedit eii poteÃntein filios Dci Ãeri. Cum enim hoc Ãt in poteflate no* fird quod cum uolumus Ãcimus, nihil td.m in pote* flute, qudm ipfd uoluntdf eil, fed prÂ£pdrdtur uolun* tdi Ã Domino, eo modo er^ ddt poteflutem. Sic m* teÃ¼iffndumeil, quod nbsp;nbsp;nbsp;dixi pofled. infwflrdpo*

teflutc eÃe, ut uel inferi bonitdte Dci, uel excidi eins Ãeucritdte mercdmur, quid, in poteflute nofhtt noncA, niÃ quod noflrdm fcquitur uoluntdtcm, qn^ cum flrtis er potens prÃ¦pdrdtur Ã Domino, Ãcilc fit Opus pietdtis, etidm quod difficile utque impoÃiâ* bilc fitit.

EtprÂ£teredcdp.^3. itd feribit. Item diÃmtdtti, quid elcffrit Deus in nondum UAto, cui dixit ferui* turum eÃe mdiorem, Ã§rquid incodemmdiorenon* dumnAtoreprobduerit, fccundum iÃ¼ud lon^poA proldtum . idcob dilexi EfdU odio hdbui, dd hoc perduxi rdtiocindtionem, ut dicerein, Non cr^ elcgit Deus operd cuiufqudm sn prÂ£fcientid, quÂ£ ip^ fe ddturus eA, fed fidem elcgit in prÂ£fcicntid, ut quemÃbi crediturum eÃe prÂ£jciuit, ipfum eleffrit, cuiÃiritum Ãmiitim ddret, utbonA operundo, etidtit ttitdm Â£terndm conÃcqueretur Hondum dili^ntiuf quÂ£fiuc*

^Uit/tucrÃ¤tn, nee Ã¤dhuc mucnerÃ¤m, (^udUi ptele^o grÃ¤tiÂ£, de cfiu idem Apojtolui. ReliquiiC per clcih* oKem gratiÂ£ Ãtuic fiÃ³iÂ£funt,quie utique non e/l gra* tia, Ã C4in meritd uÃ¼a prÂ£cedant, ne iim quod da^ tur,non fccundum gratiam, fed feenndum debitum redddtur potitu mentis qudm donetur,

Proinde quod continuo dixi, Dicit enim idem Apoflvlus, Idem Deus qui opemtur omnia in omniâ= bus, nufquam autem diÃ©nim cH, DcÃ®m credit omnid in omnibus, ac deinde fubiunxi, Quod ergj crÃ©dit mus twjlrum e^, quod autem bonum operamur illitis cil, quicrcdentibusdatffiritumfanÃ´him, profiÃ©h non dicercm, fi iamfcirem ctiam ipfam fidem inter Dci muncra reperiri, quÂ£ dantur ni eodem jfiritu. Vtrunq; erg) noflrtmi cÃ¢ propter arbitrium uolun^ tatis,c^ utrunq; tarnen datum cil per f^iritum fidei Cr charitatis , Nftjjcniiw fola charitas, fed chari= tas cum fide, 4 Dfo pÃ¢tre Ã§y Domifw noflro ibfjÃ®* Cbnjfo.

Ee quod paulo poU dixi. Tioflrum cil enim'cre-dcrc cruelle, illius autem dare credentibus^^uo-' lentibus fiicultatem bene operandi, per ffiritum fanibtm, per quem charitas dijfienditnr in cordi^i busnoflris, uerum eil ,quidem, fed cadem rÃ©gula, er ip/ius e^, quia ipfa prÂ£parat uolunta*: tem, in utrunque nofirum, quia non fit nifiuolenti^ (gt;10

Ac per hoc, duodetiam poÃea dixi. Quid nelt;{i. ueUe poflwmtK nifi uoccmur, cr cumpoA uocatio* nem uoluerimm, non fufficit uoluntM noflrd Ã§r cur* fus nofler, niÃ Deut er Hirey currentibut prebeat ty perducat quo uocdt,Ac deindeÃbiunxi. Manififtunt eil erggt;, non uolentis neq^ currentis, fed miferentit Dei effe quod bene eperamur, omnino ueriÃimwn eil.

Sed pdrum de ipfa uocdtione differui, qua Ãt fe* cimdtvm propoÃtum Dei. Non enim omniwm,qui uo* eantur tails eil,fed tantum elechrum.itdq; quod pau lo poil dixi. Sicut enim in his quos elegit Deut, non opera, fedÃdes inchodt meritum, ut per manut Dei tgt;ene operentur,Ãc in his quos damnat, infidclitat cf impietdf inchoat meritum pana, ut per ipfdm panant etiam male opcrentur,ueriÃime dixi, fed fidci meri* turn,etiam ipfum effe donum Dei,nec putaui quaren* dum effe, nec dixi.

Et alio loco. Cuius enim miferetur inquam, ficit eum bene operari, 13â quan obdurat, relinquit cunt Ut mala opcrctur. SedtyiHa mifcricordia, prace* denti merito fidci tribuitur,Ã§r ifla ohduratio pracc* dentiimpietati. Quod quidem uerum cH, fed adhuc quarendum erat, utnim Cf meritum fidei,mifericor* diamDeiprauenidt,ideil, utrumifla mifcricordia ideo tantummodo fiat in homine, quia fidcUs cR, an etiam Ãcrit ut fidclit effet, Legimut enim di* eente Apoflolo. Mifcricordiam confecutus fum, ut fidelif

fidelis ejjcm,m)n ait,qui^fidcli5 rrÃ¤m, rideli er^ tU tur guidein,fed data eii etium ut effetfidclif,

RefhÃmte itag; alio loco dixi. Quoniamf non ex opcribui, fed mifcricordia Dei, uocnmur utcre* damui, ej credentibiu priÂ£Ãa.tur, ut bene opercinur, non cA ^ntibus inuidenda iÃa. mifcricordia, guamuit ibi minui diliffnter de ilia, guÂ£ per Dei propofitunt fit,uocatione traibuierint.

Hiec omnia ex Auguftino libens rÃ©citMi,ut uideat condenmajje eum fuam cf Ircnai cr fine dubio alio* riim,guie duraucrat per tanta tempora, fentcntiam, guam dtximue,gult;e interim per errorem fufiinebatur, jufiineri autem Ã pijs ultra non potuit, guando per harte impius Pelaguis blajfhcmabat Dei gratiam, gua folafaludtnur, ibi turn oportebat per diem uerbi Dei, er ignem iftum tribulationii Pelagianicar, exu* ri Ct pcrire,non tamfcenian cr flipulam,guam nwgÂ« num lignum Irenai Ct aliorum, Impiuf eiiim error erat, nifi Dem omnia firret in fuii elefhs, gui tarnen horrendo fuo iudicio, per errores cleibrum, finit tmpios pcrire, Ndm errores pnÃ³foruni potiiu fegui uolunt,guain uerbum Dci,guod illos errores damnat, Ct exurit in filutem credentium. SeJ pcr^mus. nbsp;nbsp;nbsp;Cypri

Cyprianui,ille Epifeopus eloguentiÃimus, ct itnus martyr Deo digniÃimus, nonne cum tota fua Eccle= cu fuA fia Ct multis Epifeopis, grauitcr errauit, docens cr reba* defindens, gudft ex fcripturis, rebaptizationem, gui ptifa* guam Ãcile fiepe alios potuit Ãecre hareticos ct tione.

Jchipttdticos, cr lt;ib EcclefÃ®a dlienos, tarn facile db alijs pjtuiffet in hdc parte habcri.

attain ucro nonfÃ¨rendtis hic error Ãt Ãdelibtff, ^ui tarnen hodie inJlAuratiir Ã quibufdam, non opta f/l me monitore, Ã quts legireuolucrit, qult;e fanÂ» ihÃime fcripÃt diuue Auguflinua, contra rebaptizd* torff Dondtifloft non uno Ubro.

Verwm opere precium e^l uidcre, quibiu Ãriptii* r'n i Cyprianui errorcm Ãtum cum alijs deÃnderit, ut uidcdt ctiam, quam non tutum Ãt, comnÃ¼ttere nos fandhrttm uirorum expoÃtionibui, quibm UtterÂ» pretatiÃmt fcripturat, niÃ uclimut aut poÃimus tuÂ» dicare, fecundttm illud Pauli. Omnia probate, quod bontim eÃ tenetc, qudndo etiam ipÃÃtn(h uiri, Ut quorum numero, Ãne dubio eÃ Cyprianut, cx fcripturis male interpretatie, tarn ridicule pofjimt defindere errorcm Ãeducere.

Mf, inquit ex Hieretnia, dereliqucrunt Ãntein eiquÂ£ uiuÂ£, er fiderunt Ãbi ciflernas diÃipatoe. Et exprouerbijs. Ab aqua aliÃ©na dbfitnete. SicenUn fpÃ Â»efeio ex qua translationc.

Proa QuidhacquÂ£Ão adaqtum baptiÃmiCbrifli? NrÂ» pter que ucro loquitur de harcticis, qui neg:nt baptiÃma malum Chrifli, erÃciant aliud, utneeeÃe Ãteis obijeere tniniÂ» cijkrnas diÃipaias er aquamalienami aut qui aliter baptizeiit

quos qui bdptizMtur habent pro nuniftris Chri^ ftiy utcuiique m quibufdant errent, e:y ab alijs rcÃ©be fcnticntibui di/fentiant, ijs qui baptiz^tutur igno= rantibiis, apud quos cÃ¼ confiÃio fanillt;e trim faits, confiÃio Chrifli, conÃÃio omm'um articulorum dci, qucmadmodum uidctur, ZT talis de baptifmate doÃ¢rin4 , quod qui baptiz^ntur, baptizantur per Chriflum in Chriflum, hoceÃ¢, nomine Hei, ut per ChriÃum fint Ãlii Hei.

Tale baptiftMrepeti, per fccundum aboleri, eA impiam, zt' efl irritatio non tarn illius quod ficit tniniÃer, qtum lUim quod inÃituit ChriÃus. lÃ¼i cnint inintÃri, Ã Ãa EcclcfiahabeiiturprofidclibusChri= ÃiminiÃris, qult;e EcclcÃa ab cis accipit, utl Hei tniniÃris, baptifma non hominis, /cd Dei, id eÃ¼, Homini noÃri lhefu CkriÃi.

EÃo, polka dbifciantur nÃ¼nillri, non tarnen dbija dtur Ãdcs in ChriÃum, quam prÂ£dicaucrunt, aut-baptifnu ChriÃi, quod non nomine fuo , fed nomine ChriÃi fiue notnine fanÃ©liC trinitatis tradiderunt,Mia ttillros quidcm iUos qui deprcbcifum fuumcrrorcnt eorri^re nolunt, amittit Ecclefta illa, non tanten amittit, quod relit ex dodrina illcram credidit, er baptiÃna quod reÃ¤t per itlos Ãifeepit, Voluit enim non in illos, fed in ChriÃum baptizari.

, . Sic^uidemChripuSfUtipfepridicatEMnpliu/fn, f, oues enim Chrifii, nvn hominum, fed fui pajivrif, id cR, Chrifti uocctn audiutjt, itd etiam ipfe bdpttzdt, âjucmcunq; miniftrmn publicum uerbi Det,etidin iiiÃru pÃ§f ludum traditorÃ¨, nif putes illos mdle credidi/fe, prlt;edt qyi credideruttt per ludam prxdicatjtcm rcgnÃ¼ Dei, Cat itd curuntem Idnguores atq^ eijcicntem ddmonid, non ctidm in nomine fuo,fed in nomine ChriÃi,ct tumen hic erdt ^pÃÃ diaboli(s,ut dicitChrifitu, lohdn.6.

erdmÃ¨ i^on leg) rebdptizdtos, quos impijÃimus iÃt did* td tret bolui ludds, nomine ChriÃi bdptizduit, fdleg) re* ditÂ» bdptizdtos,qui per fdnSiÃimum lohunnem^quo inter fiAtof inulierum non furrexit nuiior,erdnt baptizdtigt; Siquidem hoc baptifmu. Iohannis erat,ut ChriÃi prt curforis,iUud autem non Petri ucl ludte,aut aliorum, fed ChriÃi lt;eterni faludtoris, ne quii dicat, quod in nomine PauliÃt baptizatus.

ChriÃis enim non uenit per dquam folum,ut iohdit ues,fed per aquam cr fanpuinem, Ipfe enim perfofe^ hoc eÃ, Ãiritu fuo licet per uifibile hominis miniÃtÂ» rium baptizdt nos, er mundat ab omni peccato per aquam fuam er fangtinem fuum. ChriÃi erg) baptif* mus eÃ¼ non hominis, Ã quocumq; dctur,de quo lohan* nes BdptiÃÃ¼ dicit. Hic c^l qui baptizdtÃiritu fando, Et ipfe ait. tiiÃ quis renatusÃcrit ex aqua CJquot; j^iritU fando,non poted introire in regntim DÂ«.

Penafei qui poted aliqui5,utÃat aliud quam natut ed, niÃper Deum f qucinadmodwm lohdn.j, diciur.

Qui wn ex finminibuf lÃ .t rcnAfcentÃ¹m, ait Chn'fhii, non Ãlumfgt;erÃgt;iritum finÃ¤um fieri, fei etÃ¹m per aqudm, id eil, per Ã¤tjuam er fjiiritumfan* iluni,itaenimMtlt Chrifbis, ne ffteres aliud baptis* rna,cum ijs,qui hodie facramentorum Chrifli blaÃihe mant mflitutionem, Quis er^ baptizat ftwm per a* qMm,niÃ ChriÃits, qui Deus eil non enimfolum fuÂ» pcrfiiÃo aquÂ£ eil,fed etiÃ¤ regeneratio er renafcctia^

Hon itaq; tarn in hominem minijlrum rejpicio, quam in CbriÃian baptizantem. Non enwn potcH hoâ* w ex fe Ãccre quiequam, niÃ fÃ¼crit ei datum defu*

Atq;itaetidmloquunturliterie noui teflumenti, Epbc.f- ChriÃis inquit dilcxit EccleÃam, er tradh dit fe ipfum pro ea, utillam fanilificaret, mundans earn lauacro aqua: in ucrbo,ut exhiben t ipfam Ãbi gloriofmi EccleÃam, non habentem mAculam, aut rugim,aut aliquid huiuf^odi fed utÃt faniki er imÂ» maculata,vides quod Chrifliis ipfe inimdat fuamÃ^on fam,ettam aqua.

Et ad Titj. Non fXopmfcMÂ«jÂ«/fictlt;e,qÂ«lt;Â£ Ãei^ mwnos, fed fccundum mifcricordiam fuam, faluot Hoj /reit per lauacrum re^nerationis er renouatioÂ» nw /^iritiw fanbh, quetn cffudit iÂ« reoj dfctwtdc, per lefum Chriftum faluatorem neflrum,utiuflificati gra tia ipÃus, haredes fimus,fieeundumÃgt;em, uita ater* nlt;. L.iii4crBWi regenrrationis audis, Ãne dubio non aliud, quam de quo t.hriflus dixit, HiÃ quis rena^ut fiicrit

foerit ex aefud, er j^iritu fdn^ ere. er de quo fupn Putului f Mundins earn luudcro aqnÂ£, 'm uerbogt;, atlt;^ hoc IdUdcrum dari didt, Ã Deop.itre, perlhc fum Chriftum, ne rej}gt;icidf in hotnines, aut dubites de rfpcdciÃ¤, eiiis.

Sic er Petrm.i.Epi/kilie Cdpite dicit. Inarcit Hoc odo dinmÂ£ ferud,tÂ£ jÃ¹crUKtpcraqudm, cuiuifi^ ffirÂ£nuiic ref^ndens baptilmus, tiosquoquc faluof reddit, non cdr/iif fordium depoÃtio, fed con feien* tiÂ£ bonÂ£ flipuldtio Â£d Dcum , per rcfurrcclionent ihefu Chrifti, qui cÃ¼ ad dexterdm Dei, proftiluf in cceltim, fubieelii (ibi an^lis, er potefktibtis ae uirtutibui, Hie audii bdptifmum nos ftluos Ãeere contrd noftros qui mentiuntur hodie, baptifmun nihil aliud e(fc, quam externum pgnum, quo de* claremus hominibus, quod fumus ex numero creden* tium,Ccrtey fccunduin Petrum, per baptafmum fti* pulamur cum Deo Â£terno paih, quemadmodum Gquot; arcumcifio eratpgnum mftitutum Ã Deo non mter homines ipfos, fed inter hominem circumcifum er Deum ipfum,Sic cnim ait fcriptura. Hoc eritpgiiunl inter me er te, er fernen tuum po^ te.

Nc dwlfin rcjficias in hominem baptizantem t addit Petrus, per refurre(honem ihefu Chrifti ere. Satis blaftihemiarum audiu'mus Ã Konetarijs jfiriti* bus, clamantibus. Aquula fcilicct perftfa aliquid uakret adfalutem, ut conftdercmus rurfum 'm mun^ di elementis Æ quafi uero mftitutio esquot; uerbum Chri* fti ati^

EPISTOLAE AD CORIMÃ fliatij;ddco ipfd Chrifli rcfurrc^o fÃ®t mundicka Â«Kiitum. Scd bÃ¤te non funt huiia infÃ®itutÃ»

Htnc, non m Hicolaum, aut Conrddutn dut Pdulutn, fÃ®uc Petrum i, ucl luddm bdptizÃ¤mur, fÃ®ei bt ihcfum Chrijiim Dominum noftrufn, eiuemadmo^ dumPduluiait, Galdtits.}. Omnes filij Deieftif per fidem in ChrifÃ®o ihefu. Quicuney enim baptiz^ti eflis, Cbrijhim induiftii. Pt Romanos.^. An ignoa rdtis,mquit, quod quicunq; bdptizdti fumut in Chria fÃ®um ]hefiim, in mortem eiia baptizdti fumm. Cona fepulti enim fumm und eum iHo, per bdptifÃ®num , in mortem c:^c.

An tibi nunc dijplicet ChriÃus, in quem bdptizdÂ» tits CS, quid dil}gt;licere cÅpit bdptifÃ®ni miniflrr, ut cupiâis iteruin bdptizdri Æ Dum fblicitus es, ut rebda ptizcris,cr d quo^uide in quem bdptizeris,idm enim dnted bdptizÃ tui es in Cbriflttm,nomine Dei,fÃ®uefdn ild! trinitdtis, Nunquid Apollos aut Paulits pro te crucifÃ®xus eÃ¼,ut inetptax gloriari in bominibus^Hiea remidt ntdlcdiÃ´lum dicit, qui confidit in homine cre, ut qui gloriatur in Domino glorietur.

Chriftus iuftificdt, Chrifti uocem audio, Chria fÃ®i facrdinentd fufeipio, etidmfÃ® incido inminiftrunt occulte rndlum, Occulte malum dico, non quem ne* tno nottit effe malum, fed de quo ego, qui uola fdcramentd fufeipere, non dubito, non aliud fcio, dut certe non fum aliud perfuafus, quam quod fÃ®t minifler ChrifÃ®i, quemadmodum fupra dixi^

NfifffiBÂ» (jui pldntdt aliquid, ne(J; qui rigiteli aliquid, fed qui mcrementum dat Dein, qui eil agri* cola,O' Chriflus uitis uera, unde omaes palmitef ex* oriuntur, crefeunt crfrufhim fÃ¹ciunt.

feruui qi*i accipit peeuuiam domini fui,ucl triticum,uel aco fed no ttomiam fupcr frmiliam eius, tarnen non accipit ma* ntala lampccuniam, malum triticum, quia domini eil pt* ptniho cuniacr domini eil triticum, dijfcnfatio ei crÃ©dita eÃ¼, res non funt eius, fed funtjruÃ©his arboris bonf, Domini noflri ihcfu Chrtfli.

Contcmno dominum meum, (i non uolo fufcipcrt eius dona, ad me miffa per quemcunqi fcruum. Cur non feruum relmquo domino fuo iudicandum, cui flit aut cadit, cr non potius eg) ggt;udeo in domino meo, cuius dona per feruum accipiof lÃ¼e cnim feruus qualis quails fit, mihi bonus cH, quando interim per cum dominus meus dat mihi bona fua, id eil, ^.uanff* lium er facramenta, feruus en'im abit, er eggt; fluot giudio er dclicijs domini mei, neq; enim que ferui funt accepi,fed que funt domini met,cuigrattas agi, quod per feruum miferit. Tu fcilicet non acciperes centum aureos, per utlcm feruum Ã pr'mcipe mijfos er donatos i

Si uero feruus, cui aconomia concredita eil, qui debet diflribuere familie, 'm tempore, tritici meti* fÃ¼r am,er reiie, utatt Paulus, fecare fermonem ucri* tatis,tanquam frufla pants, pro captu fingalorum,fl

wqitÃ³m hic feruits caepcrit contemnere dducntum Do TOnj fui,utdicitur Matth.^f.Ã§j'percutere conferÂ» Â«oÃ® fuos,edereqi Ã§x bibere cum ebrijs,d^fco pfeuÂ» do prophetdm, dgnofco doilr'mds dlt;emoniorum, cr deficio ab eo,ut nunc Ã PapifliSjquos uideo ofores perfccutores Euangelif ChriÃi, occijÃ´ret confiffÃ Â» rumChriÃi,uirosfangiinMn.

Nam biMjc feruum cognofco exjrufhbus fuii. No/t dico de fru^libiK, quosÃrt etiam fepe 'm bonis feruis huntanA mfirmitof, fed de frufhbus p/eudoprophet^e, Ãue ferui mali^ quibm contra fuum ofÃcsum praÃdt talia,non tmde cognofcatur pcccdtor,fcd wndecogÂ» twicatur malus feruus zr pfeudopropheta. Ex fruStiÂ» bus inquit eorum, non hominum, fed pfcudoprophcÂ» tarltm, cognofcetis eos, Simulant fc bonos prophetat Ãue priÂ£d{catores,Ã§rÃcile feducunt eos,qui non haÂ» bent indicium Ãiiritus,ut normt quod diÃ¤tim c^,AtÂ» tendite Ã ÃlÃs prophetis crc. Lupi enim funt mtrin fecus, nam Ãlfa prophetia, id e/l, priedicatione Ãue doilrina fcducere uolwit, utcim^ ueAimentii ouiwn qudÃ ornati ucniant.

Contemnunt aduentum Domini,Ãc enim docent queuolunt, non qua Dominus iuÃit, quaft non Ãnt reddituri rationem, iudici omnium, Ãc magnificant humana fomnia oquot; ea mflant menddcijsfuis,quaÃ ucr bum Dei, nihil aliud fit quam Abula, quaÃ Chrifius Ãt aliquKÃbulofus Deus, er ociofus.

liitttcum ehrijs. Hi ÃiM fruÃ³his corum, ttoit Ã-u^if DonÃ¹ d, DonÃ¼nU'! lubct coiiÃeruos confoluri per ucrbumEudtigeliÃÃucpcrucrlum (i;um, iÃiautcm contriÃjitit er nulnerant conÃcientiM,er nclt;]; ittgre= diuiitur, itetj} dliosÃnur,t mgredi, uenerum cnim pro pine oÃvruiitÃmlix commilÃe,id cii, trjditiones er fomnii hutnini er hirefes (uif pro uerbo Dci, er reÃflentibufmilcdicunty dimm infiruut ermortcut Optant^

ChriÃii! iubet eof (JUitrcre non proprii commo^ da, lucn, gloriam, fed Ãlutem ouium, Pafee inquit vues meat, Ã diligii me, ifli autem edunt er bibunt cum ebnjs, id eÃ¼,Ãu quarunt, hoc c^b, diuitidf,glo=â rtam, uoluptites, tranquillitatem, nihtl tninui quam alij tnundatii,Ebrij erdmfunt, quiiomniiquarunt, Ã¼ua mundi funt, Cei interim contemptercs,quaÃnon Ãt uenturum indicium, Cum bis edunt er bibunt, qui cidem cum eis quarunt, dicentes in corde, DomintH meus mo nm Ãcit,erc.

UoÃri cpifcopi hodie et clerici,qui fe iaihlntouiu p.tflures, funt mundanis kominibus mundaniores,non pjjtores,fed principes mundi erÃtnpas dffntef,at* que adeo gregis deuoritores, ciirant enim ca foluM doceri,undcipfi ebrij Ãnt cum ebriis,Euan^lium aU temfilutis teterna dimna- t er profcribunt,nihil cu* tantes de rcddcndi,Hbi Cominus ucnerit,ratione.

Neq; feihrij nollri, er qui ex nobis exierunt, deÂ»^ fiiMiit malediÃ¤dm. uanam gloriam, quemadmodum' nwiidust

WWicftM, fequi, per cut iet: tes ZT perturbantes homlÂ» i^fimconfcieiitittSy faeramentarijs fuis er opini* onibus, abfqi uUo iudicis Chrifli titwre, ne nvn eutn tbrio mundo dd brcue tempus honorcntur,qudm enim excufationem habent, qui cti.im adnwniti reÃpifeere tiolunt

Ab boe i^iturferuo mAlo,quem exÃuShbus cognoa fco,agit enim fuum nÃ domini neg}cium,fedueere me unit, ut ipfe m mundo bene h^beat, cÂ«Â»Â» diuerfum ei DonÃ¹nos iuffcrit,ab hoe inqudm mlt;tlo fcruo, ubi cum cognoMfro effÃ¨ feduÃ©brÃª, abflinebo,ne firn p^rtteept eins fcduMonts,quando Dominus in^erato uenietjCy diutdet eu/m,er ponet partem eins cum hypocritis.

Rclt;3t,dit Cyprianus, erg) debes condemnare, err pro nuUo habere b.tptifmu,quod Ã . tali, quando talent e/fe non feiebas accepifti, abi/cis feruum, abijee er baptifma,qujd per feruum iÃ¼um accepiÃi.

ReÃgt;ondeo,Stultivm hoc efl,ut nihil aliud dicantt Qtto commot/o , quafalutc, propter ferui maliciam, fg) Dowini nwi abijccran bonitatem f feruut abijcitur, cg) proptcrcJ abijccrein, er eondcnirelt;iÂ« retn donA Domini mei lefu ChriÃi,quÂ£ per illirtn fer* nun ad me ueneritnt ? Eg)Ã credidiÃem iw CbnjÃ®nni per EiMngcliuwi, quod Judas pradicauit, po(ka fcili* cet deberem wgre ChriÃan, er EiwngelittwÂ» Chrifli condemnare, quando iam agwfcerem lÂ«dam didfcoÂ» ittwÂ» flifle,traditorem eÃe, er Ãbi manum per deflteÂ» ratioaem confciuiÃe ( Eg) ibi diccrem, Cbnjhim er

Si itac^ de Cbriflo cr Eiutigclio non dubitM, cluU dubitdi de baptifmo ? Sicut enim Chriflui er Euan^ ^lium non eÃ©l proditoris, ita baptifmus non eH proditorii. Si quid igiturex ferai nulicia aceepi* fit, cuome, quod autein Dei er Chrifti eR, noli pro* ptcr malicidm ferai condemnare, Deia tibi dedit fui dona, tud,fides ed fufiepit, uolaifti enim bdptifinum Chrifii dccipere, non dlium, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddtori Deo,

De miniftro aero, dn fit dliquis Judas, nemo potcrit te certificdre, nifi fruilus uideris, fruihis proditoris condemnato er caucto, Impium autem fierit cu/m proditore dona Domini, quafi proditoris fint, con* demnare.

Uiec omnia, de maloferua, baud grauatim addi^ di, ne quis calumnietur, quafi probem Houatianotf Bdfilides, lAartidles, Nicofiratos, er fi quos aliof Cyprianus, uel propter do^rindm,quie fit contra ft* dem, uel propter crimina accafat.

Nam uolo malos feruos, de quibus ante dixi, uitd* ri, ubi cogniti fkerint efie tales, er corrigi nolwnt, non tarnen damnari eorum facramenta, qult;e tnterint tona fide ab eis fufeipiunt, qui eos pro Ecclefi^e nÃ»Â» nifiris habent, modo inter eos audidtur er doeeatuv confifiio fanHiie trinitdtis, conftfiio humanitatis amp;nbsp;diuinitatis Chrifti, conftfiio remfiionis peccatorlM per Chrifti fanguinem, conftfiio refurre^honis mor* tuorum, CT uitlt;t ietcrnlt;e,per ihefum Chriftum Domii nuiÂ»

num tu)Ãrwm,(iuema.dmodum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra Ful'â

ffi'tium DonAtijlum dicit. KiMicbaus baptizuri de^ lâ^t,(iuia niMqiMinÃiit 'm parddifo,m)n enim agnofcit

Neq; uero CypriaiitM melioribus utitur drginuna tis er rationibiis, quam fcripturls,dd probdndam re^ bdpttzdtionem, QÂ«!Â« dtcHHiÂ«, Icguntur dpud eimt Ua bro.h epiftoldrum,cpijiold.ii:

Oportet, dit,tnunddri er fdti^Ãcdri dqium priai 4 fdcerdotc, ut poÃit bdptifmo fito, peccatd hominis qui baptizdtur dbluere, quid Dominus per Ezechie= lerndicit. AÃicrgim fuperuosdqudininunddm, munddbimini erc. Ãyvamodo dutem tnunddre er fdn^Ãcdre dqudm pote^l, qui ipÃe immundus e^, er apud quemÃgt;tritus fanÃ³bis non e^f cum dicdtur,Oma nid qusc teti^rit immundui,iminundd erut, Autquo= â modo baptizans ddrealterircmiÃionem peccdtorum * pote/l, qui ipfe fud peccdtd deponcre extra EccleÃa Â° * , lt;tm non pote^ / Hifc iHc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Â°quot;

Exquibusucrbisuides,quodetidmÃdnbiiuiritMtc r dederunt occdÃonem, ut poÃea ccremonia humante, fdcramentis Chrifli addita, hdbita Ãnt pro neceffda rijs, er magniÃcdta Ãupra iÃ¼d, qua folum oportuit feire de fdcramentis.

Heceffdrium cH ita tradere er dccipere faerda mentd,quemadmodum ChriÃts inllituit. Reliqua omÂ» nidf qua non contra reÃ¼iitn (ifum fdcramentorum er

rnÃitutionem Chnlii fiiwt, libers funt,ut fidritucl nonfidnt, Docere autcm, hiec lt;jult;e libera Ãmt, elfe tteceffaria ad f lutem Ã§y rcmiÃionein peccatoriiMt erÃne quibm non ualeat baptifma, cÃ¤ error bldÂ» Ifhcmia.

Ivonne impietat cÃ¼,ur^rc ut diainum^([uod Deut non priCcepitf Nonne mendacium eR,Ã dicam DcuM priecepiffe tjuod non pr^ccpit f Si non priecepit, tjuif nÃ¼hi, uel tibi, uel Cypriano, uel an^lo etiam alicui, dedit potcjhtem,ut condamut leges, er ur^amut hoÂ» mines, m rebus ftlutis lt;etcrnie, ad ea Deus liberi ejfe uoluit f

Nonne Chrijhis dixit,Matthiei ultimo, Doeentet eos feruare tfUiecuttei} pracepi uobis f ut uidcat Â£eÂ» cleÃam Apo/klicam effe ibi, ubi ex uerbo Apo/hloÂ» rum feruantur ea, qu^ApoJkli, Chrilk pracipiente, docuerunt feruÃ nda, Nam Ã§y Paulus cum fidueia diÂ» eit. Etiam Ã angelus Ã© eÅlo aliud Euangelizet atuÂ» themaÃt.

Ece let Vf iUa iaÃ¤ntio,EecleÃd, E ccleÃa, Nos fitÂ» ÃaUna mus EecleÃa,alii non furt EcclcÃa,Nos fumus munÂ» fanita di,alij non funt mundi,ut mtcrim nefeias cfuain dicant Catho EccleÃam,Certe EcchÃa apo/klica.tjua Chrifli eR, lica, nobis commendata cA, de qua Ã dicere uis,non eLma Apoâ¢ EcclcÃa, EccleÃa, ut ipfe nefeias quid dicas,fed fuiS fielia, earn di pmge eoloribtts, ut iton ignori tur, de qua EcÂ» elcÃa dicas.

riunplij Domiiâi noÃri Icfu Chrtfti, (jnod ip[e notis pâÃ¯ Apoflolos fiios tradidit, ubi docentur fcru^re ^ueChrifbis prlt;ec- pit, Ã§r traditions kumanasnon /iccreneceffariafadncflram falutcm, fed cos habe* reeo loco , quo habuit ChriÃits cum fuii Apoflolii, hoe eil, quafdam pojfe libÃ©rÃ© feriiari, quafdamuero e/fc doÃ¼rinat daimoi.iorum . Si non htcc eil defertp* tio Ecclef^ Apojhlicte, cx facris litiris, dcfcribe tttihi cam U II trr.

OiwwÃ® itaq;EccleÃiÂ£ubicunq; in fuis locis congre ^tie,in Chrtfto, debent effe una EccliÃa. Apofioltca, de qud canimus in fymbolo Niet no. Et iirum finSzint Cdtbolicam zr Apo/klicam EccleÃam.

SiquidalicubierroriscH, portÃ¢t Cbrijhis inteÂ» rim noÃram ignorantiam,ttt reliqua mala noÃra, moÂ» doÃinus in Ãr.d.imento Chr'Ão , quemadmodum hie ait Paulus,de doÃ©Ã®cre Ecclefiit, qm per crrorrni doÂ« Â«t, quieÃii:damer tum CbriÃus fuÃinere non poteil, Ipfc inquitfaluus fict Ãc tanquam per ignem . Et dc injtrmis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deut ilium dÃumpÃt,Tu quiÂ«

es,qui iudicas dc alicnoÃmuloi proprio DominoJht aut cadit, imo Ãlcietur ut Ãct. Potens cH er im Deus effccre utÃct. Et ad Philip.^.Si quid alitcrfentitis^ boc quo^i uobis Dftw reuclabit.

Vbiiifro boc ipfum erroris Deus, per Â«crlttwt futm, reuelauerit, corrigi debrt, tune enim non cÃ¤ tfwpliiM exeuÃtioni lociÂ«, nc paTticipcs fiamiÂ« tlloÂ« rÂ«wi, qui agtiiMM Â«eritattin Dei conculcant er perÂ« P fcqu-un^

I5Ã CAPVT TERTIVM. fe^uuntur, fed potiiu grutÃM agamiu de reuelatd ueÂ» ritate^ Ndm gt;wnÃc temeritatem noflram portÃ¢t Chri fhiSf utÃru^ fe conculari, GT fttngiinem fuum pol* ' nbsp;nbsp;lutum ducif quemadmodum portÃ¢t tioflramÃagilitd*

tem er ig^rantidm, Bic 'mpugoAtio ucritatis agni* tÂ£,Ãcit hjcreticitm EccleÃam,lt;iUÂ£ Cbrifli potuit hd* ieri^dum i^rdns errabat, quemadmodum nemo di* cit fdnÃ©bim mdrtyrem Cyprtaiiu/m hdreticum, cuÂ»t fuA EccleÃdfiÃ¤ffe, qui tumen grauiter in rebdptizd* tione errduity ut anted indicauimuf.

PoR dgnitam itaq; ueritatem cr reuelatum erroÂ» rem, auÃrri debet Ã docirina, Eudn^lij, quod ab bo* ittinibtu male additum erat, ne noflra EccleÃa babe* at bumanum uerbum, pro uerbo CbriÃi Ãue Apoflo* lico, Aufirvi debet quod Cyprianus, utcun^ fanÃ¢ut tÂ»artyr,uerbo Dei addidit, out contra uerbum igno* rans docuit, ut noflra EccleÃa Ãt ApofÃ®olica, non Cyprianied out Apbricana,Auferri debet quod Papd fitis traditionibui er legibue, prater Euangelium, amp;nbsp;contra pradicationem Apoftolorum, addidit, utno* fira EccleÃa ÃtinCbrija ApoflDlica,nonPapiflicd, Adimendi funt errores qui per uerbum agnofeuntur, quos fides in Cbriflum non firt ( aliud enim eR de ijs, quos charitds firt in alijs rebus ad tempus ) ut omnes EccleÃa, quÂ£ Chrifli nomen agnofeunt, did rcRt Apoflotica poflint, atque adeo una Catbolica O* Apoflolica EccleÃa.

Apo/hlicam effÃ¨,qiMm talent inttcnerts,qualcm fupe* viwdefcripÃ, etiam Ã tantiMnduo aut tres jucrintf fecimdam illud ChriÃi. SÃ¯duo aut tres congre^ti Ãierint m aonÃ¼ne meo,iUic in medio fu/m eorum. Vbi in nomine ChriÃi congre^ntur homines, ubi Chrifha ipfe eÃªl in medio, iUic tu dices hxreticam eÃe, out fchiÃnaticam EccleÃam f

Si quis dutem alia ratione dixerit. I^os fumm Ec* cleÃa,uos non efiis EccleÃa,interrogi eitm,qudreicr audies Satame rationes.

Apoflolica EccleÃd dicitur, qui ApoÃolorum hlt;t bet dodlrinam, qua fatis fuperq^ deferipta eR in Ute* rii noui TeÃamenti, fecundmn iÃ¼ud Ephe.t. lam non eÃii hoÃites Ã§r incola, fed conclues fanÃ¢orum ac domeÃici Dei,fuperÃruÃ¤t fuper Ãndamentumt Apo* Ãolorum ac PropbcMruwt, fummo angeLiri lapide ipfo lhefu ChriÃ}, in quo quacumq; Ãruiiura coag* mentatttr, ea crefeit in templu/m fanihtm in Domi* no, in quo GT uos coadificamini, in habitaculum Dei w Ãiritu.

Audis tcmplunt Dei er Ãtndamentam, non Papa, Trancifei, Cypriani, noÃrarum uirium,fed Apoflo* lorum Cf Prophetarmn, Quodnam eil hoc fiinda* menfam Apo/fo/oriÂ«n Ã¶quot; Prophetarum, quod ipÃ docendo Ãue pradicando, pofucrunt,Gr in quod do* etterunt folum eÃe innitcndum^ReÃondco,ipfc idem ^ui eÃfiimmus angularis lapis Icfus ChriÃis,angula* Te itaÃfnddmentUfUt tarnen totam Ãruihtra fuÃineat,

tJdm fundamentum aliud nemo,ne an^lui cjuidetn ct* ifÃâi,potcR ponere,fritter id quod eR Chriflus icfue, ut fupra diÃ©ium.

Vbi itjq; audis hanc Petri cr aliorum ApoÃolo* rum confiÃionem, rcÃ©ie ex fcripturii doceri. Tu et Chriflusfilius Dei uiui, quain reuelat pater ccei:ftis, non caro fanais, ibi non dubitato Eccleflain ^e Cbrifli, eil enim ibi illud flindamentum Apojio^ iorum cr Prophetiirum,cui tcmplum Dei,quod ereÂ» dentes futit, innititur, O' dugefeit iugiter, quemad^ modum Chriflus dixit, Et fuper petram hanc, quit tH, Tu es Chriflus filius Dei uiui, itdificabo Ecele^ flam, non PomAnam aut PapÂ£, aut Graicam, fed me^ am, O' alibi, Pafee cues, non tuas, fed me as, Pa fee, non tuo fine humano uerbo,fcd meo. Oues enim meÂ£ uoeem meam nudiunt, Et Paulus Ait to. Ephefio* rum preÃytcris. Attcndite htquit uobis O' cusiilo gregi, in quo uos flgt;iritus fanihis pofuit EpifeopoS, ad regendum Ecclefiam, non ueftram, fed Dei, non quam uos acquifiuiftis, fed quant ipfe Deus aequifiuit fanguine fuo.

Hane uero Apoflolieam Chrifti Eeclefiam, uocitÂ» KUS etiam Catholicam,id eil, uniuerftlcm, quod ont* nes ubiq; Ecclepie, Apofloliea; debent efie, immo uno, fimul Apofloliea, utfialicubiad tempus aberratum eÃ¼ Ã fcopo,no ftutim clametur, ibi no effe Eeeleflam, crideononualerebaptifma quod ibi fufeeptum eil. Kt clamauit cypriar.us cum fuis Epifcopis,ut ct nunc tUmaiit

tldziMnt rebaptii^dtores contra Papi/hs, fed per ^n^liwm ebriflientendandm eÃ¼ error,non fecuna dum opinionem aut confuetudinem hominum , fed fea cundum id quod Prophetx pratdixerunt, er ftnÃ³ii Apojioli nobis tradidcrunt.

Si qui Mtem admoniti, aeritdtem dgnitdm, ddtet opera, impugnauerint, fruflra fe de EccleÃa iaÂ£i:ia buut. Nlt;tm Cdtholica EccleÃd, ad qitam omnes pera ttnere debent, quocunq; loco per totian mundumfiia ermt, non debet e/fe alta qudm Apo/iolicd,id eR,quÂ£ agnofcdt Euaitff-lium, quod fanÃªli Apojkli docuca rudtt, non do^fmax cy traditioÃ¯ies humanas, qud9 Chriflut er Apojioli er Prophetie fanlii damnauca runt, Sic cnm ddmoraiÃ¹ Paulus, InÃ¼tatores mei ejioa te, Ãcut er c^ebrifli, Qwod Ã nos ipÃ^ uel ctiant angelus aliquis cakflis, aH^d Euangelizct, Ãt and^a thema.

HÂ£Cobiter, erÃrteneceffario, hoc loco dixide EcclcÃd,ne hoc nonÃ¼nc tibiÃnas imponi, lila Ecclca Ãd Ãue iUd congrcgitio Chrifli eÃ¼, quÂ£ non honÃ¼= num, fed ChriÃi pajhris uocem audit, erÃ m aliquo trrduerit,Ãnit fe per eandem paÃoris uocem, ut era rabunddouis, reduci, Non fÂ«i?Â» pfndet dt hamuiia bus, fed i Deo patre ZT Domino ihefuChrilio, Et idfo ApoJioticA dicitur , quia ita ab Apoflolts accea pit, Cdtholica uero, quia in hac on nes debei.t inuea niri, [ub uno capite Chrijio, ne fint in nobis fchifmaa tdf He ^loriemur 4f hominibas, dteeiitcsEg) futn

Keuertor igitur ad argumentum fanÂ£li martyrii PJtr= Cypriani. Oportet inquit aquam mundari crc. Hon fum de dico hic,cpidm non liceat his uerbif docere, ne quK pit cere tet me caltmniari ueÃ¼e fanili uiri diÂ£la, potiui ijuant monijs candide interpretari, ne^; dico lt;juam non citet pro liberii fc,fcd contra fc iÃ¼ud,Aj^ergim fuper uos acjttam tnun tjuÂ£ dam zyc, Nam hac cA jententia. Ego DoÂ»miiiÂ« DeÂ«lt; ÃÃ¤ie uejkr djpergim cyc.ut non reÃficias in fdnfhficantent funt alitim,(iiMm in Ocum,qucmadmodum antea de baptif non U= mo dix'mm.Sed neq; dico,quam nihilÃt ad rem iUud, beneOmnia quieteti^rit imnwnduiimmanda erunt.Quid fed la= enimÃ miniflerÃt aliquis ludae, edT non ipfe immunÂ» quei dus, fed mundiÃimue ChriÃus baptizet f confci nbsp;nbsp;nbsp;Hoc folum dico, quod non oportet Ã facerdotC

entia=: ( quern literie noui teflumenti non facer dotem,fed mi* rum. niflritm uerbi, cy ulijs nominibut officium relictenÂ» tibiK,uocant ) aquam mundari,qua per fe munda eil, cr abÃ^ peccato,ut creatura Dei bona. Omnia enim munda mundis,Ad baptifandum ucrOtOâ ad remiÃio nem peccati, niÃ Deus ipfe Ãue Dominus nofkr lefin ChriÃis cam fanfhficaret, nulla creatura earn fanÃi* Ãcare poffet.

Sanfhficatautemadbaptifmum, omnem aquam, San^H per uerbum fuum, quo iubet cy inflituit baptifmum, ficatio Hoc uerbum, hac iuÃio GT inflitutio Chrifii, niÃ aqua, adeffet,nihil merarer ontnet fanffjficationei or cereÂ» monidf

db hominibut ddditM,quentiidtMlt;ium ne({; â'g'Mfcebattt fdnSti Apojkli baptiz^tcÃ¯ cr bdptiztiÂ», n iubcntef, ut aides in AÃ¢is Apojklorum.

Si libet ccremottids dd dqudtn dddcre. Re ddde, ut nihil findificAtionis creddx perhdSdquÂ£ dcceÃiffeÂ» NonenimeA fidelis tniniftri docere exuerbis Cya pridni.Oportet munddri (y fandificdri dqudm prius Ã fdcerdote, ut poÃtt bdptiÃno fuo pcccdtd hominis, qui bdptizdtur, dbluere, Qws enim tibiiuÃit ut fdna (hfices aqudm ? dut quontodo potes earn fdnÃ¢ificdre, zy itd fanchficdre, ut udledt dd rentiÃiottem peccdtoa rum, qudndo tibi hoe d, Chriflo non e^l prteceptum , uel diitum^ut freids? Non poteÃ¢ honto deeiperc quica qudin,niÃ ddtum jÃ¹crit ei defuper.

hdbent Epifcopi fine miniÃri EecUÃtC dÃ®ia amfdnÂ£lifieÃ¤tianem,qud fdnRificcnt, qudmpcrucra bum Ãtte Eudtigelium prÂ£dicdtum,QiÃ» credit Eudna fflio Chrifli,quod prtedicant uel docent Rue publice Omnibus, Ãue priudtimeupientibus, dbfolutuseR: hs peccdtis, zy hdbet fdnÃ¤ificdtionem, qui non credit, ligitus eR ey tndnet in peccdtis fuis.

Sed hiecfdnfhficdtio, nimis difficilis eR noÃris EÂ« pifsopis, Ãcilius po/funt ludere humdnis ceremonifSt

Edptizdri iuÃit Chriftus dqud, non iuÃit ut tu fdna fhfices dqudin. Ite inquit, pricdicdte Eudn^lium onta ni credturÂ£, qui crediderit EUdngelio quod priedicda tKiZr bdptizdtusÃfcrit, fdluuserit. Audisprtecepa ftÂ»Â», zy ne dubites de fdnRificdtione, dddita cR proa ttÃ¼ÃiotSdluus eritt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vnde

Vnde er^Ãcis prÂ£ccptum, utdictif, Oportet rmtndari cr/anffiÃcdri aquam, priut i faccrdotCt Crc. AntuputMelfcChriftidnum, docere Ã§r de^ fÃ¨adere, eÃe neceffariam quod non eÃ¢ necefjariumt ut pcrcutiM ZT perturbes mfirnÃ¼orum conjeientiif, pro quibiis Chriflus mortuus eft, dum ludicant non rite bdptizutos, qui non funt baptizdti in uqiu^ ce* remonijs iÃ¼is uexata Æ

out igiturftnSificdtdqudm, qudndo dliqud nut* licrculd baptizdt, is ctium, nempe Chriflus, funfhfl* cat aqudin,qudndo Epifcopus baptizdt, neq; hiemeÂ» lius atq; illd, ubi ncccÃitas poflulat, baptizat, r.ifl tu dicM meliorem effÃ¨ Chriflum, qui baptizat per EÂ» pifcopum , quam iÃ¼um Chriflum, quibaptizatper tnulicrculam, aut melioremeflÃ¨ Chriflum, in queitt haptizatur per Epifcopum, quam iUÃ¼ m quem bapti* Zatur per tmtlierculam.

At tmpia arfftmenta, etiam Ã flauws uiris per erÂ» rorimexcogitata, non ex fcripturis fumpta, quiÂ» hus/Ã ibim eÃ¼, ut pro neceffarijs habcantur,qute pofÂ» fent cfje libera, effÃ¨cerunt ufque ad noflra tempora, ut duret impia rebaptizatio, Heet publice ubique proh'beatur, zr nuniftri Eccleflarum hocnolint. isiquidem uul^s, ludibrijs lÃ¯lis ar pompts ceremoÂ» marÂ«Â»! deccptum,non finit fihi perfuadcri, crob* trudunt foenuna mintflris Ecc Ie fiai urn pueros, in neÂ» ceflitate donu baptizatos, negtntes quod fiilum eAgt; Vt rebaptizeiitur pueri, Perfliafle enkÂ» ftint,ibi meÂ» liorefÂ»

Qb (fum impidm pcrfudÃottent, dbro^ndic effent ^(f'urum illÂ£ÃnÃ¤ificAttones, ne meliorcs hdberentur dÃulto iMlg), lt;jMm d(iuÂ£ lordcinis in quibm Chriflut bdptizdtuf cff, aut effet ffepiiMpublice doccndum,tlt;i Iss ceremonidrit pompdf nihil Ãcercdd bdptifmum, cr erratum effe db illis, gui hds effe neeeffarids, fine uerbo GTntd iddto Chriflt, uoluerunt. NoÂ« f/n'w po* pulus Dei db dutoritatc hominum, fed db dutoritate Deipendere debet,

Videantus uero zr aliud argumentum, ffuc ratio* , g, nentC y priant, pro rebdptizdtione. V/igt guogfin=Ã . guit neceffeeÃ¼eum , gui baptiz^tus fit, ut accepto cbriffndte, idcR, umbHone, effe unÃ©lus Dei, Ã§yhd=Â°^^b^â bere in fegratiam Ã§l.rifli pofftt,PorrÃ autem cucha* riflid, Ã§yquot; unde baptizati unguntur oleum, in altari ftnbbficdtur, Sanihficare autem non potuitolci crca dturam, gui nec altarc habuit nec Ecclt fiam. Vnde necunamp;io fftiritdUs dpudhÂ£rcticos poteÃ¼ effe, cunt eonfkt oleum fanchficari cr cucharifÃ®iam fieri, apud iBos omnino non poffe, Oleum peccatoris non un^t eaput meum, id guod ante in Pfalmis prÂ£monuit rituifdnÂ£ius, ne guis exorbitant, cr owurnfafjÂ« exerrans,dpud hÂ£rcticos ZT Chrifii dduerfarios un^ tfretur, llÂ£cille.

Vides gutd effÃ¨cerint humdnÂ£ eeremonÃ», po/l ^pordy{poflolorKm,nempe,utprouerbo Dei cr lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;luceffa^

neccjjdriis ad falutan habitie Ãnt,ftne quihta no c/fet remiÃio peccAtorum,non dareturÃiiritui fandus.

Ccrte Cypriaituf non eR impiuf, fed Chrifti con* Ãlfor, liac autem uerba, lt;]Uie per errorem docuit, fi cum Chriflo conÃrantur, funt impia, vngi quogue, inquit, neceffe eil eum, qui baptizatui fit, Nonfif docuerunt fanfh Apojioli, quia non fic acceperant a ChriftOfUt pojfent inueniri fideles tniniftri fine le^ti domini fui,Non erQgt; tibi fic docendum eil,fi uts gio riari de Apojiolica Ecclcfia,cr de alijs dicere,quoi non habent Ecclefiam.

QÃ¿ando quitfo Chriftus inftituit, bapfifinum non po]fe abfolui, nifi unfho externa addatur i An non uere baptizati funt iUi omnes,de quibus legis in adil Apoflolorum, quibus oleum externum non accefiitf Quale erg) uerbum eA tantiuiri, ungi necejje eA taptizatum,cum non fit neceffe,non iuffum aut infii* tutum a Chrifio, non doÃ©Ã®um aut fiilum ab Apo/bliSi nondefyderatumabijs, qui fecundum inflitutionetit Chrifti, reÃ©ie er abfolute baptizabantur Æ qmsno* bis dedit poteftatem condendi leges, ad falutem ne* ceffarias, Ã§r Ãcerc nouos fidei articulas, Chrifto non pra;cipicnte i Si itaq; hlt;ec unilio baptizatorutn noneA inftitutaÃ Chrifto, aut alioqui mandata, qids non uidet effe mere humanam, cy ab hominibus ba* ptifino additam i

Horret ChriAianus animus audire, quod baptif* ntus qui chrifti eA,non poÃit ablolui,ne^ tlalcat, nifi

â¢nflio adJatur, lt;jult;e hominii cR, Hoccine cR feruiÂ» ret^quiChriÃuspriecepitf Oportet, ait, twilruin olfttW Addi, ut UAlcdt Aijtu ChriRi, fed neej; hdnc ua^ lere dixcrat, ni/i Ã facerdote aliquo finRo finRificea tur. Si feiitiret Cypridnut baptifrMW ualere'abfjue fXtrrnA unRiotu ( rntm , ue cdlwmiucris, de hdc lo^ quitur ) non deberet dicere. Vtigi neceffÃ¨ eR cu/ntf qÂ«i fcdpti^ÃiitiÂ« fÃ®t.

Etuide, quod cHM uerbdpittstribuuntoleo , db hominibut nulldnec Ãitdtc dddtto, (]Mm baptifmo Ã ebrijb inftituto, quo oport t nos boptizdri, Vt iws quit iiccepto cbri/nuite, tdcR, wtRlone, effÃ¨uiiRuS Dei,cr grdtidin Chrifti inf. hdbere poÃit, Nolo bic expenderc cjudlefÃ®t, bomiiium inuento tribucrefÃ®gt;iri* tum fdtiilnm.

Ckriftiis non prÂ£cepit dut inftituit, oportcre, iicl tuceffe ejfe, ut bdpti?:dttu ur^tur ext. nie, Hotnincj tdmen audentfÃ®c Jentire, Kos fdnRific.sbmus oleum, er docebimiÂ« oportere co ungi bjptizdtos, dlioqui non pojfuiit cfÃ®e unch Dci, id cR, ucre Cbr fti.mi, er grjtiam Chrifti in fe hdbere. Hoccin^ tr..ditum er Â«cccptiwn eRab F.cclefÃ®d ApoftolicafER ne hoc con^ temnere baptifmum Chrifti,prteoleo humano Æ

OÃ¿ifÃ® uero non fÃ®t unÃ©hts Dei, (jui bdbet unilunt Â»Dum 4 p.itre ibrfttm ChrifÃ®iim f at htc non per exÂ» oleum b^tetur, de ejuo non hdbemus uerbum ^ei,fcd per fÃ®dem er bjptifmum,lt;iurmddmodum ipÂ» ff alt, QJii crcdidcrit Ludngplio er baptizdtui fÃ®eÂ»

IN CAPVT TeRTIVM. = iritffaltttts crit,cr PauliM. Quotquot bapti'zÃ¤ti Cbrijhim indut^K ere. (jutefuptd diximm.

prodc^l (i dicas, oleo ddeffe ujrhiim Dcg i^uod fecundum Pdulum.hTbno.^. Omiits crcaturd i)ci,u{ cR olcum^boM e^finfhficdtur enim per ucr tuiÂ» er or.Ã¼ionem. Nam rfc fAn^Ãcutione creaturjf loqmtur ibi PmIm, tjud non fit fimitu credturd, qM tinted fitgt;n.dediÃ©lA, jedqud, tibi fiinikteÃ¼ddufiMt tie piitef te prccdre, feciindam doArmdf dicmonio* rum,fied utarts, hdbes enim uerbwm er ovdtioncvHi Verbum eÃ¼ Eudngiliuin Chrifti cui credis,Ordtio e^l in'docdtio pro dccipiendis necejjdrijs, er grdtidrum aih ) pro dcceptis. Uis duobits qar apud tc fitnt^ om* nid funt tibi mundd^fidelis enim e{ ere.

Hdbes uerbum Dei, contradoffriiidfdteinonio* rum, quod credturd tibi munddeil,iccircodbfque peccdto I'.cere ucfici quocitnq; ciko, er hdbere uxo* rÃ©m, Idettq; orurc potes,id c^,utdtÃ³him,peterc pro aceipiendts, er grdtids dgere pro dcceptis. Oratio e.'.im fidei eil, quefecundttm uerbum Dei orat Nort eil ordtio fidci, quÂ£ uerbum Dei non habet, quid non cAcertd, quod fitdccepturd, neq; potcA credcre, etldin fi dccipiat, fe aliquid d.cccpijje in fdlutem, , nbsp;quando intermuoluntdtem Dei, quam exuerbo in*

Hie fi tibi libet utioleo, licet. PA enhn credturi Dei bond, ddhoccreatd utpcrcipids cum gratia* rumdAioiie,fi fidÃ©lisÃ©s, Habesuerbum Det, quod creaturd

Qe(ih(r4 towA ffl.cr (juod ea uti licet, Cf tdeo utenÂ» donoiipcccM, fcdntdgisorM Ãuc gratiof agis, it^aduÃtnuÃ¤tibi creature fanÃ©hi, qKemdiinwom nxortua,ut creatarj Dei bona, ad u/um eH tibi fan* fh, ctÃ¹m fj ipfi conm Deo fit mfdclii, ut dicitur, l.'.'or.r, Omnij eiiim manda inundii,

VcfciTc itjcj; olco in nomine Domiâ i, Aut ft pla* eet, ttng; rti im oleo tibi peda, brachia, caput, unge pjrwwloÃ® non baptiz itos, unff baptizatos^ uiige ad* ultos, fi altijuh ufui aut uoluptot eU ita ungi, quem* pfalmis an, vt exhilarat fÃ ciem ol o,quein ddmfliuwJ in Sgt;rÃ¹ , zr alifs caltdti regionibw, uel nec Ãita/s uiluoluptat pojhd.it, Ã®iemo pr.hibet fe Utt oleo,ntÃÃrte dofl-riM^dmo iioruw.

pr.etcrea licebit ctiam uti olco,pro libÃ©ra non necejfaria ccrc'^onia, ({uippe, non prÂ£C''ptJ, peut ciiw Htc!gt;dntKr laÃ©k ZT tneilr, qMen!lt;tnnwâuwi Apo* jfoli olco in ludaa ( ubi ungendi mos crat ualgitil^i* tnits ) ungebant tnÃrmos, Â«t fur^rent ab Ã¦gritudine liben,magnio miraculo,ciuÂ£ certe non eR undio iHÂ«Â«, qiwin nttnc extreÂ»nlt;Mn Â«0C4iit, Z7 impie neeeffariant Ãei'Mt.

Et fdiMcn non iÃ¼a imfho Apojklorum fanabat tegrotos,fed oratio fidafejitam Ãcicbaâit fuper agro* tUTO, qHcmjdmoJiwn ctiam iacobut lUe fcribitfuit iKdXMjidrH, utipfedicit, duodecim tribubui Ã»mÂ£ funt in diÃ)er/iortc, Nim Â«on crut inflituta Ã CbriJnj^ Ut quifyms ungpretur fanm fieret, aut Ubcrurctxr i

fuii peccatK,fed tÃ¢/ttum iuÃierMt Apofhli, ut Un* ^jres curdrcntj non oteo, fed nomine Chrifti, Ideo liÃ³crrimt nut:c u tegrotos, nunc non bdiit,cr tdmen fitiAbdit eos,Lege dÂ£h, Apoftoloruni, cyâ nuÃ¼um oleum uidebis, ne ex eo quad Ubere i^udn^ doij; Ãceritiit Apojkli,Ãcids nobis Icffm.

His itd^; tnodis, olco un^tione uti licet ttoit enim cÃ¼prohibitum, neq; contrd dliquod Deiner^ tum, Habes Dei uerbum, quod uti licet, ZJâ ^ratisf d^re pro ufu old potes.

AtÃ cum Cypriano dicere ca-pcris, Vngineceffc dl cum qui baptizatusfÃ®t, ut accepto Chrifmate, U cR,uiifhonc,elfcU!iÃ©hts Dei, zy gratiam Chrifti 'm fc habere poftit, non habebis uerbum Dei zy oratio* nein, per qiue tibi oleum, fecundum Pauliuerba fan* fhficetur. Quodnamuerbum Deiaut inftitutio Chri* fti iubet, ut ungitur baptizatus, ut dicas, Nece/fe eil uugibagtizatumf Quid fÃ® egjdicam. NoneAne* ccjfc, undeprobabistuacontra me, nifÃ® ex coaAii fcripturis, ey ineptis ar^mentis Cypriani f Autubi habes talc uerbum, fÃ®uetalem Dei promiftionein de eleo externo, ut qui ungitur jit unfbis Dei, GT gfÃ¤.* tiam Chrifti in fehabcatf

Certc oleum edere potes, oleo un^re zy ungi zf biccrnAm fbucrc potes, adhuncenim ufumcreatunt cAa Dco,utautempcrhoc aliquis ftatunÃ¢us Dei, lt;y gratiam chrifti tn fehabeat,non cAcredtum Ã Ã¯ieo,aut manddtum^fÃ®ue uerbo Dei inftitutum,QÃ¿od autcM

dutcm non eA fx uerbo Dfi, Oquot; tu interim hoe facit nd fdlutem,cr tam fdlutilÃ¨rum^ut fine eo Â«li^uisnon poÃit e/Jc unÃ³bif Dei, ZT gratura Zhriflt fe hdbere, non cÃ¹ ex fidc,fidei cr.im efl ex auditu, nuditus autem per uerbum Dei, Quod ncn efl ex fide peccdtum eil, lt;juod non eil ex uerbo Dei menddÂ» cium. dÃ¿iduero orabit, fi non habes ucrlum i Non frg) fdnbhficdbitur oleum ad bune ufirnijperuerbum ZSquot; orationem.

Vt KideiM infignem blaffihemiam effe, hj hii beati martyris C y priant uerbit, fi non error exeufaret, Ã non blt;ec in fuis firret Chri[lus,ut omnia alia mala no^ flra,finon eleilis omnia cederent in bonum , Keek quidem ille fentiebat de CbriftD,cr tarnen ha:c,de qui but nunc dicimut, non reÃ©ie per errorem docebat.

Qtjo quafo oleo externo rex nofkr ZT a:tertiut fa* cerdos,Chrifius unÃ©lus eil,ad quem diÃ³lum. Vnxit te DelÂ« Dchlt; tuut oleo laticia, id eil, jfiiritu fat.do^ qui cor hetificat C?' confeientiam, pro: participibut twis Kodem oleo unguntur Chrifti participes, lende etiiim Chriflifid eil,umfh,fiue Chrifiiani,id til,ur.{li cij dicicntur, qua unfbone funttmili Dei, non Ufi8i alicuiuthomir.it, zr habentm fegratiam Chrifti, tiempeper ftiirittim Chrifti, quounfh funt in reges Crfaccrdotcs,quam gratiam ftiritut fat.(h habent per pn^inem lefu Chrifti Domiiii noftri, quemad* modumdicunt, Apoe.f. Occifutes zyredemifti nos fft'fangiinemtuum. Gr fteifti nos Deo nejiro reges eu Â» erpÂ«

Hane Uftffionrin fai:ih Af oftcli Ã¤^twfcuttt Ho* ca-t, nullam autrm ext rnam docucrurt addendan baptiz^ to, ut pcÃit effe lenHhis Cti, CT habere m fe grattam ehr fli. Sic e: m ait Paului.t.. Cor.). Qui coi firmat nos lona uobifeum tn Chriflum, er lt;}ui un* â¢ xitnos DeuseR, cjuictiam ohfignauitnos, aedit^ rirram ff trittn in cordibus noftris. Et Ephe.^. Ne cor.trijktK /j^iritum fxnihtm Dei, per tjuem objignA* tieflis in diem redemptiotiis. Et ad Titum .f. Non fX ' opcribus iufliciÂ£ efua: /Ã cicbamus nos, fed f cundutsi tnif ricordiam fuam faluos nos frcit,per lauacrum re* gcneratioiiis CT renouatioiiis /jriritus fanfh,einem effii (tit in nos opulente, per hfum Chrifium faluatorcm noftrum, ut lu/h'ficati illius gratia, hitredes efficere* tnur, iuxta/pern, uitÂ£ Â£temÂ£. Non fxterntwÂ« oleunt fttper baptizatos eÃ^ufum aHdis,fed oleum illud lÂ£ti* ciÂ£ ffiiritum fanÃ©liim, ciuodadRamA,H,uocat^* diummlfiritufandh.

Sic CT Ichannes at fua Fpi/kla cap.t. loqnitir. Vos umbhoncm habetis Ã fandlo tUo, CT noflis omniet-Vniho cjuam uos aceepifiis ab co, manet m uo'is, CT non Hect ffe habctis,ittqiiif(]uam deceat Uos, fed ficut ipfaunÃ¤iadcc t Uos de omnibus, cdTUcraxeil, CT à¥¤ Â»on eil mcrtdacium,CT peut docuit uos,manete in e.t, Quim aicit unihonem docci tem,ntfi de lt;]ua in Euan* gel 0 eins Icgis. Spiritus ueritatis docebit uos emnent nertiatem f Atq, hanc undioitem dicit baberi Ã fan* Ã©kHit

iUo,id rA, Ã finfh favÃ³hrtim Chrifto, omnia ftn^ ^ficâ(ntc,ne cMtJecu^dicm Cyprianum,expechs ab tontine nÃ¹iiifiro per o leunt cxlenifcw, qÂ«ofl Ã Cbrijb fie^; mandatum,neej; 'm/iitutum cA.

Hdc ctiam tmÃ¤ione, id eA, fjgt;iritu fatiih olim tjuotcjUÃ¼t placu'.runt Veo, Chrifti, id eÃ, unÃ¢i DÂ« funt, O' gratiam Chr'fli in fchabuerunt. Qtti cnim Ijiiritu Dci agutitur hi fimt filij Dei, (juod Ã quit Ãiiritwn Chrifli non habet, utdiciturRoma.s. hic non cÃ¼ dus. Atq^ ita legis tn pfalmo, non certe de PapiÃitis fdeerdotibui,ttt male citant pro feÃri=t pturam , fed de Abraham, ifaac o Iacob, nifi non habeas oculos, ut hoc in pfalmo uideof , t^olitc tn= quit tan^e Chrijbs mecs, id f A, ^Â«os fg) twixi iÂ» cordibttsIfiritu tneo, o contre Propbfflt;M meos(qui quod l^iritu magiftro tn corde credumt, orc Ãris do* cent ) nolite maligne a^re. quo quxfo externo oleo erantiUi patriurcbif unbb, ut poffent effc Chrifti Ãue itnbh Del, CT Pi'opbctif Ãue pradicatorcs Oâ doÃ³hres fanSi f

itaq^ aides, quam inane Ãt hoc Cypriani argta wieiliwn pro rebaptizatione. Vngi neceffe rA oc. Siuc igitur boi um oleum, fecundum Cypriai um,Ã bonominiflro,Ãue malum oleum ucl non fanilum, Â». nMloaccepcris,Ãuecti.â.m wÃttwi olcttwi Â«nqiiim a, minifiro baptifmi dcccpcrw, non debes rebaptizari, femel fecundum inflitutionem Chrifli blt;ipti:lt;atiÂ«. Hon cnim okuw, ab komir.ibits excogitatum, conÃrt

Ã¼Wcfuid baptifnu}, Ã Chrijio inflituto, adro itnpU do^ritucH, doccre htmc ab illo pcrfici, quail Ãne iUo non poÃit baplizatui eÃe unÃ©lus Dei, Ã§y habere Ã gXlt;^dam ChriÃi.

ideoq^ contra Cypriini Oportet, er iJeeeÃe rÃ¼, quod proÃrt ex bumana opinione, nos perpÃ©tua eU* mamus, ex certo uerbo Dei, ChrifliaitA proÃÃio* Â«e. Non oportet. Non c^ ncceÃÃe. Vcffre licet, Do* cere autem, quad un ff re (y ungi neceffe eÃ¤, non li* ect, Errorem in Ãanihsfuis ÃrtDeus, fanÃ¤iautetit non funt,qui errorem, fx uc rbo Dei dffntim,defere* rcnonuolunt.

Quando uero bis unbUor.um pompisÃducitur ttul gt(s,atq}adeoÃre omÃ®tes,ut putent neceÃÃirio requiri unbHotiem externam, ad perficiendum baptiÃna, de* beret etboleri tÃa unSio,ctiamÃ Ã miniÃru uerbi pro libera er non necvÃarta haberetur,uttaccamdeiÃ¼i( ^i etiamiium, ex capitula unico, de fjcra unfhone, cx rationali diuinorttm, cy exquibufdam patrum di* {hs, non cx uerbo Dei, ut diximus, eam publice do* cent necefÃariant.

i'.ultacnim Ãcerenobis licet, qult;cnondebewM doccrc neeeÃdrioÃcienda, leiunoÃriaÃxta, quid hoc licet nuhi, non autem doceo ieiunandum eÃeÃ* riafexta, quia hoc mihi non licet, illud ei.im libere Ãcio, quia non cR imhi prohibitum, hoc autem non debeo, quia non eÃ¼ mihi tnandatum, CZ homines per bocfeduccrci.tur.

Srd nef hum lUud qKod liberum cR,tui:c mihi fi tere licctyijiundo aducrfdrij ur^ht,ut ex frÃ´io ncHro confirment impiam doÃ©lrinum . PmIm Timotbcum eircumcidit, ut legis AÃ©l.jÃ©. non neceffÃ riOf fed ne effet luditis fcanddlo, quÂ£ erant wi iKis lacis. Titum uere non circumcidit,cum f hum ur^ctur,ut ipfe diÂ« cit, Gal.z. ne cederetfubintrognfisÃlfls fratribus, ^ui exÃÂ£io PumIi nitebuiitur confirnure hdiic dcÃ¢ri BAm, (juod ncee/firid effit circumcifio, qHiCjiunc Â«e= ceffarid poÃ¼ Cbriftum non c/i.

lU chum Plt;iuImlt; cum ludÂ£is edebat luddice, (jHcmadmodutn ctÃ¹m InduiciÃ® fdcrtfcijs (y notw propter ludeos, feruire uidcbdtur,ut legis AÃ©l.is. C7.i|. V Â«JHonudmodum circumcidcbat, ut diÃ´bnn cÃ, Tumen tuli'unondoccbut neceffario fÃ¹ciendd, jmmo proÃercoribus bukfeat, compurutu ad iuflicia am, (juÂ£ eÃ¼ nobis in Chrifto^ut dicit Philip.}- Gr lu^ flicids ifhs humunAS condernw mi ommfcui fuis Epi* JbliSyfrcicbat ergÂ» hee non ut iufticids, fed ut libern operu, propter infirmiores indieoj,quoÃ® dd Chrifhan prrtrubcbdt, ut pueros, donee in Chriflo grundefee* rentyt^uernddmodum ipfedit.i. Cor.^. Cam, iiKjnif, firn liber db omnibus, omnibus me ipfum fetuum fÃ¨ci Â«JMo plurcÃ® lucriÃciam, cr /Ã Ã´Ã®uj fum iuddis, qudfi ludteuSyUt IndiCoÃ® lucrifÃ¢cidm, Ã§j'c.

Ã¼elt;j;uerofolum,utdixi, tdlid lt;juÂ£ libÃ©rÃ© fade* bdtnon docebdt, fed etidm prohibuit GT impid effÃ¨ docuit,lt;jUdndo per tdlid fcducebdntur dUj, Ã§j- impiti

contra Chri/ti iuflicidm confirmabatur, Ã¯ta Mgrauiter, iju^madmodum legis, Gdl.z. increpmt ettam Petrum, quibufdam abftmentem cibis, propter Juddos quidem, fed unde feducerentur gentiles lUi, i Ueritate Ptungelij. Vt ertm nefira doHrina, it.i etiant rioftro Ãih, aut Ã muht tone nullum feducere debe^ muSjdut occdÃonem dare alijs, contra ueritatem fai* tiendi, quÂ£ uero charitas ad tempus propter infir* miores in fide diÃimulat,aliam rationem habent.

Secundum hac tu ungerc potes pueros bapth Zatos, libere er nulia neeeÃitate, ut feruias confuc^ tudini,docere autem non debes cum Cypriano,opor^ tere baptizatam ungi, ut poÃit effc unÃ©his Dei, eSâ gratiam Chrifli in fe habere, non enim eÃ¼ hoc ex fa=gt; na doÃ¤riaa Domini noftri Icfu Chrifti, fed ex errore bumano, Debes uero docere, hoc non efÃe neceffari^ um, Ã Chrifio non inftitutum, nrej; ab Apoflolis ferui* tum,quod ubipcrfuaferiSjCjuis deinde oleum iÃ¼ud de* fyderabit.

Si autem hoc qudritur in tuo fifio, ut ungendo confirmes impiam doÃ¤rinam , ciuaÃ necefÃaria fit cd unÃ ij,ciuafi p. ream fiat aliquis unihis Dci, er ha* beat in fe gratiam Chrifit, ungerc non debes, fei abolere unBionem humanam, ut ucritas Euan^lij Chrifti per^neat, Ã®^on hic tibi cum Paulo,ne ad ho ramquidem, cedendum cR Eudn^lij aduerfarijs^ IJiulta qiiidemÃcimus, multa tolcramus,He cuifinud fcaiiÃ¤alo, fid de Pharificis diiium efi: Ã Chrifto. Si* nite eo!Â»

Pergit uero Cyprianus coufirnusre, tjuod olrutti Bon poteÃ¼ fdiiihficdri apud htercticos, ut/htujt fo= rÂ«w bdptiffiM non ult;iLre,eorum tti(jUdm,id eil,ab eis acceptum, Scilicet cjuid oleum non hdbent, trgi non poffunt bdpttZdre /Ã¨d hoe qualcfit fuprd mdicdui* mui.

PorrÃ³ dutem,mcjuit,euchuriftid uiide b(iptizâ:ti unguntur oleÂ«wi,wÂ» alt.tri fjnÃ¤iÃcdntur. Saiibtificure 4Mtfm non potuitohi creaturdm, qui ncc altdre bds buit necEcclefium, Vnde nee un^o/Ãintalts apud hitrcticos poteft effe, eum eon/kt olfum fanÃ©hficari cuch.infli.im Ãeri apud iÃ¼os omnino non poffe , oleum pcccdtoris non ungit caput meum Ã¼'c,

Rurfam ex corporali oleo, ut hic/cÃ¯, facit nobis JÃiritudle^Ãne nerbo Dci,quaft fÃirit-uale efje poÃit, quod ad inuentio bumana,, ut diximus, pncfumpferit, nonfolum Ãne uerba Cei, fed ctiam contra uerbum Dei, Â»iidf Oquot; bonjints miniflri fanflifÃ¯cationemrc= quirit, qui ita fdnSlÃcct oleum, ut qui eo unÃ©lusfiiea ritpoÃit cjjcunihis Dei, er bubt re in fe grutium ChrijÃ¨i,utdnted audtfli,. Atq; ad hoc, ut fieri poÃit^ requirit altarc Eccle/iam^non Dci uer' ww, quo fd chficdnturomnid, NuGtÂ«Â«ciJm Deiucr'umjiuc mflitutio Chrifli prdcipit dut mfitluit de oteo , ii quodfatis fupra diihm eA,qult;rc ergj nir ilh fin Ã³ius er certe martyr Ckrtfli, affingit gratiam ff intus fauch tvflituto busuiKji An iton fcic gr..Kii error eSb f

Jiabedt dUquii fcxcetitd dltdrid,fcxcentaf(fi '^e* eleÃds, nunaudm profrib) efpciet fud fdnibÃcatioitef ut friiritui Jdnibis gratia Chrifti per oleum deÂ» tur, quia hoc Ã Chrifio non eil inftitutum,^ irnpiimt eildoccrc, fine hoc non cfie aliqu'm iwihm Dei, neq^ habere gratiam /Ãiritns fandi, id quod fic dixit Johannes Baptijki,tion pctcd homo a fe frcerc quicÂ» i quam, nifi ci datum ficrit dcfupcr. Nonne hic addeÂ» re licet, Atqui non cd datum defupir ulli honÃ¼ni, ut frciat friiritm fanili ohwm, quo umdus fit tcnduf Dei, crpoÃitin fe habere gratiam ffiritui fandl, Er^ non poted homo hoc frcere,fcd humana tantum pritfumptio ed, quam nulla fequitur efficacia, rdfr erroris,

Mtror uero, qtum hoc loco Cyprianus ficiat EcÂ» (lefiam,qui tasnen Ecclefiam, rcdiÃime folet diccre, congre^tionem fidelium, Nttm uidetur hie talcm diÂ» cere E cclefiam, quale altare, AltÃ¤re autem fine duÂ» bio fricit externum zy corporale, fupcr quod tradaÂ» tur ab homine prefrytero oleum. Atq; ita refijicit in confccrationes illat humanaa, quibus tandem JÃ duni cd, ut cr lapides CT ligna fandtficati fint,ut non miÂ» Vnde rcrisdeolco, Nifienim tale aliquid intelligerc uelÂ» fit loÂ» let, qui fieret ut haretici non habcant lapides cr ceÂ» eus ali mentum,quemadmodum zy ortodoxi,fic enim appelÂ» Ãjuis Jatifumt rede fentientes de uerbo Dei.

iW or^iNKÃ¯ cr pcrdiwf ntd fufcipimut,Ne^i minus fitnt ^Mis habet p non acci'IJÃ¨rit confecratio humatU^

quii fineucrbo Dei eÃ¼, nihilconfÃ¨rt aut locÂ» aut nobis. Oratio autcmfidei qu4 orantpdeles,ut adÂ» pt Deus, er Satan tion noceat in locis nojtris quibusÂ» cunqi,aliAnt rationem habet. J

SanÃ³ÃMf inquam cÃ¢ loctss, ubi auditur Dei uerÂ» hum, propter ipfam Dei priefentiam, quomodo enwi abeffet Deult; ubi auditur eius U3X f ^Momodo non adÂ» effet fanbliÃcatio, ubi advA fatiihs fanihrum, non quidem per iram,fcd per Buang^liunt, ld eÃ¼, miferiÂ» cordiÂ£ prxdicationem f

Sic dicit lacob, Gcne.is. ubi audicrat Dominum loquentem, er promittentem Euan^lium,id e^l, beÂ» nedi^onem om num ^i.tium 'm Chriffo, Vere DomiÂ« tius eÃ¤ in loco iflo er cqgt; nepiebam. Quam terribiÂ» lis eÃ¤ locusifle, non cRhic aliud, nip domus Dei^eJâ porta cceli. Et ad Mofen Ã¨ rubo audientem uocent Del, promittentis Ipacli ex AEgypto lifccrationem, Exodi.j. diÃ©him cA,Nc appropiet huc,locus cnim 'm quo ffis terra fanihieÃ¼, Eg) ffm Deus patris tui, Deus Abraham, Deus ifaac ex BetÂ« lacofc, Vidi af* fiibhonem populi mei in AEgypto,er clamorcm cius audiui er dependi libcrarc eum erc.

^on fanSiÃcabatur locus uel Ã Mop,Ucl Ã Iacob, Â«el ab utlo bojmne,ncq; diÃ©Ã®Ã®Ã® eR Ã Deo, SanÃ©hfica lÂ» cum, pd potius Deus dixit ad Xiopn, locus iflr iant faniius eft, lacob, Vere DonÃ¼nus eÃ 'm loco iÃo

^c. r.t timen wflri few hiflvri/f lihenter Ã¤tufuntltf pro fuis huinarntus cxcogitjtis confecrjttionibus.

Ã®lt;ull.i poflra cr. t ucnerdtto rubi^ubi Deus non lo^ cfU'hjturillic bomitâibtis, (jam amp;nbsp;iJololatriÂ£crSi^ taiite locusfa(his cflpofka in Bctbcl.i.Regum.it-.amp;i^ olim fuit fduiki RonMUA EccLâ/ij,(jUitndo prÃ¦dicabd^ i tKr ibi, cr emttcbatur tndc ad altos EUAii^ltum, amp;nbsp;Jzpifcopi Romani fuas ccruiccs pro Euan^lio expo* flier UI it, nunc autem ibi habitant pcrfecutores Euan* ^lif,homicidlt;e mentium fedudhres, confirnuturl^ Antichrifti rcgr.um , Error tn eju) haÃ©icnusfiiimuf non iUis imputaretur, Ã lam agnofccrcnt, ziTucrita* tem Etun^licam,tam rtMntÃÃetam inundo luccntem, non auerfarentur,Ciuid gloriamur de loco po^iejuant rcccÃit Dei ucrl um f aut quid caufamur de loco,ul4 à¥¤ audimus Deum fuo uerbo loque t.m f

Non pjfuit fanbhtas loci, quit erat Uicrofolymis conf ruarc iafhtdntcs, Templum Domini, tcmpluitt Domini, templum Domini, hicrc.:*. ut non perirert i ipÃ cum loco.Quamdiu enim ibiaudircuolebar.t uo* ' cem Doimni, locus crat fanÃ³bis, uhi contempferu t, ' CO! tempfit eos Dominus CT locum, quemadmodunt prÂ£dixerat.3.Reg.^.cr.i. P4r4.7. Et nos laitnbimus hodieEcclrÃam Romanamf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

Nf(ji ucro locus Ãue mans templi in lerufalent, aha ratione fanÃ©his erat, quam quod iUic turn audie^ , batur uerbum Dci,tum quod omnia ibiÃila erai t O' fiebant [ecuiiduin prxfcriptum uerbi Dei, quemad*

Â»MOdKtn anted in tabcrnAculo Utops. Dem enim iUmn locumele^rat ey'c. Quod cum impi/ imituri ucÃ»ent in lucis fuii cr excclÃs dicer,ta, Dem Ãc pr^eÂ» eepit MoÃ adiÃcare, conÃecr^re, ueÃire ÃtardoÂ» tcm, Ãicrificare GTc. curnon Ãccremm er nos ubiÂ» cunq^ libet i condemnati Ãtnt Ã Dfo, er tandem cunt fuo Dri cultu itbieSi. Elt;tdcm cnim uidebartur pee* re, ^uaHierofolymisfiebant, Ãed non halcbantad bifc idem Dei Â«cr5Â«m, immo contrarium ucrl um buÂ» bebant, ne taliaalibi Ãccrent, Ita imit^tio femper eil inÃoelix er impilt;t, in rebus diutnis, Ãne cxprcÃÃt Dei uerbo.

Qj(od igitur dltareCypriantts neerffarium Ãcit nd olei faiifiiÃcationem Æ aut cjuot tandem necc/Ãarid rccluirttiitur ad boc, Â«t Ãmts unili Dei, erhaheamui in liobiÃ® gratiam Chrifti f An non fufÃcit ad falutcm, ^uod ebriÃws dixit. Itc, predicate F.uangelium, qui crcdidcritprÂ£dicato Euan^lio er baptizatiisÃterit, fiiluiM erit,lt;jui uero non crediderit, condemnAbitur ? Nunquid Cyprianus Ãcruus maior eft domino Ãuo, aut epolteiiM nwior eo lt;jui miÃt ilium ? Certe boenoÂ« prefunttt Ãandus mlt;irtgt;r, Oâ tjmeii bÂ« dodrinA ciuj to pertinet.

Cbnjliutni nt non requirnnt fanfhtatem Lpi'dum Â» quiSiwomniÃ®crcaturitadufum ÃanikleÃ¼, nonignoÂ« runtcjiHud Pdult, Tcmplum Dei pnÃ©lum eR, qiwrf eÃisuos, criHud, AnneÃitis, quod membra uefitA tcmplum fuiÂ« Ãiiritw fdniÃ¼, nbsp;nbsp;nbsp;b a 11 td t in Â«otis^ er

iUud. A'nbula.bo inter uos, era Dem ucfkr, CTf* iti nuUum alure, in quo fc zy ftu precefq; fuM Det patri ofjvra t, fciimt Ã§y agnofetmt, prÃªter unum quod eR Chrilhis lepa, propiciutorium iiojlrum, Rom.}.de quo dictur Heb.if. lefmCh iÃiu heri amp;nbsp;hodiCj idemeRetidm in pccuh, doilrinis udrijs it pcrcgrmii ne circumfrrdmini, Borum cnim eR gn* tid flibiliri cor,non epcii,quae non profuerunt iff,qui uerfdtipint in illii,habennis altare, de quo non cR jif edere ijs, qut tdbernAculo dep rutur.t. IÂ« hoc altari om :id twprd fur.t dcccptd Deo,id eR per fiduciam in ChriÃum,Extra hoc altare, id eR, per dlicnimpdu* cidm,nthileR acceptum Deo, qudntumeunq; /fgt;ecio* ftttn, quemddmodum lUic additur. Per ipfum igitur opera mm, crc.

At uero locum, in quo peundum inPitutioneUi ChriÃi ad communiandum traRnmm Ptcramentunt forporii cr fangiinis Domini noÃri lefu ChrtÃi, p* ue iltare wilgita dppeUatione,pue nunf-im, fiue alio honeflo nomine appelles, pcrnoslicebit. Neq^enitU de tdlibm appelldtionibm contendimm, ut ncque de ormtu ueloram cr candeldbrorum in menfapue ab tdri,qutÂ£pdinedoRrinÂ£ Euan^lij non repugnant, ut omnia apud nos, pne Pcandalo imbecilliorup-atruntÂ» dccentcr gy ordinate pant.). Cor.i^. non per fuper* fiitionem neeeÃParia habeantur ad falutem, Col.*^. ut haÃ©ienm.

lt;fpp^V4ii(ur,h4bet,cy ipfum uerum unicum Chri^ fiimorun altdre,id eil, ChriHum non habet f ut non fit optu quxrere, num oleum poffit effe fanÃ©lum, ZT fin(lificare,in illÃ¤EccleÃa,ubinon eilaltdreÃd eÃ, ChriÃui, ibi enim eÃet Ecelefid ey fynagoga SatanÂ£, eÃautegt;HiÃ¼ic,ubi noncreditur Euangelio Chriflity doÃ¤rinÂ£ ApoÃolicÂ£.

Miror ucro^cur Cyprianinfiinllificdtioniolei fui, ddiunxerit eucharifliie fanihficationem, quafi uero homofanÃ¼iÃcet euchariÃtamÃd quodtarnen Cyprin anui dicitÃignificans orthodoxot faniliÃeare euchae rifliam, ty apud eos fieri euchariftiam, apud hare* ticos minime,quaref quia mquit lÃ¼i habent altare, hi uero non habent.

Iiolodicere,quid eÃiciant iÃÂ£ ridiculÂ£ rationes er arguntenta,EgoquidemhÂ£reticum hominem, pofi .. unam er alteram admeinitionem,deuitabo,ne audiam eint dogma, er fim minijkrio efl EcclefiÂ£, ne ultra fufiipiam ab eo Chrifli facramenta, non tarnen dicam iUos,qui Ãmpliei fideataliaccipiunt facramenta,wn pfeipfre Â«erd facramenta. Siquidem non hominis neq; heretici,neq; non haretici, fufeipere uolunt fa^ eramenta, fed Chrifli, Volunt in Chriflum bapti* (fame zari, uolunt corpiK Chrifli edere, erfanguinem^^^^* chrifli bibere,m Chrifli commemorationem, quia hecita Chriflui inflituit. NonfrOenturhicbontho- . l mines, credentes cz obedientes Chrifli inflitutioni, Â« ^uemadmodum (redun{,ita fit eii, Credunt autem m i

iierium ry inÃituticncm CbriÃi,qux eot/Ã UerÃ© ncn potcÃ, Chrijbi ergo acdpiuitt Ãtcrame/ita, er a Chri* flo,ut Ãupra diximm. Sanflificationem hum4nam,qui j rey:hj'entit er mte!ligii,hic iwn expeÃ©hit.

Lon^ al ia ratio eft horum duorum faeramento* rum,quÂ£ Chrifttif nobis mftituitcr accipiiulfit. Ab homilie non Ãanchficantur,id quod er alibi nobis di* cendum eft, propter Satanam qui nunc omnia,quÂ£ Euangeli/funt,nititur hontinibus Jicere iÂ»certa,pef fuasfedns cruetererer gt;jouat.

Addo hie etiam,quod It quis non ignorant,Ãed uo* lent eommunicaret tali haretico Ecclefta: fuie mini* ftro,non publice docente contra facramentorum, Chri fti inftitutionem,communicaret mquam, fufeipiendo aut fufeipi freiendo abeo Chrifti ftcrainenta, er in ! term refticeret in Chrifti inftitutionem, qua Chri* ftiit confecrauit nobis baptifmum, confecrauit nobis euchariftiam,hicinquam etiam fufdperet uera Chri* fti facramenta , nam Chrifti funtnon hominis, quÂ£ chrifti inÃitutio nobis ac noÃrts paruuli5,quof Chri* fto offvrimus,confecrat er don^t.

Peftet fieri ut hie peccarct, communicando hare* ticominiftro cognito ,poffct etiam fieri ut non pec* caret,aliqua necejfitate iiÂ«t caiifa coa^his, non ta men eins fides, quÂ£ reftiidt in Chrifti inftitutionem, i ft^ fufcipitfairamenta. Vbi inftitutioni Chrifti fi* ditur,ibi uera funt facramenta uel tibi fufeipienti.

non rcj^ondontes cbrifti inÃitutioni, ^uot oportet admoiure, ut Apaftolin adntnnuit ey incre^ P^uitfuot Corinthioi,non tarnen propterea oportet rebapti^are, aut negare uerum ChrijU eorput jiolfe quod acceperunt, modo aaipientei crediderint ejji (orpui Chriflijet undum Chrifli inflitutioncm.

Si quit uero negtret ibi effÃ¨ corpui Chrilii,quod ta* men injiitutio Chrifli dicit,hic certe, quemadmodum hodie noflri furaincmtarij , non acdperet uerutn chrifli facramentuw, quodipfe inflituit,fed aliud forte quod Chriflutjud inflitutione non agnoflit.

Similiter ft quii blafphcmaret faerum Chrifli ba* ptiflna,dicens,quem4dmodum eu dolore audiuimm, tffe balneum cants,hic neq- pro fe netj^ pro fuis par-uulishaberet baptifmum, niji poenitentia redeatad baptifmum Chrifli quem accepit, cr paruuliabattit non blaflihetnis adducantur Chriflo ^3^ baptizentur.

Breuiter id quod Cf lt;tnte diximus.Chrifltis infli* tuit Euangetium predicari, inflituit baptiimum, in* flituiteucharifliam.yactibi profuntuel 41Ktfdtrlt;te ditore,dum interim Apofloliis esi,accepta.

At ais. Cy priantes hic non didtde occulte malo ml* tfiÃt'OjCr peruerfoatq; infideli a pud femetipfam,qud erat ludas, eleÃ¢ut interim a Cljriflo ad munus A* poftDlicum,qui non uidebatur atiud pradicare, quant Euangeliuma Chriflo mandatum, feddicit de hare* tico(3fchifngt;^icoi4gt;n cognitoc3 abEcclefa fepa*

IN CAPVT TERTIVM ' rtito,cu,mquoidm non liceat habere contmer/iuin,iit doÃ³lrina cr facrameiitis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

Refpondeo, Valde libenter hoc iiccipio,Noh enhn dudeo,tantam rerum facrarum ignorantiant mpmÂ» ^ere tanto martyri cr do^hri, ut nefcierit diffÃ¨ren-tiam inter fan^tatem hominis cr mintjleri/ cim, Po* teÃ homo e{fe non fanÃ³hts, c^ui miniÃer eA uerbi CT fdcramentorum, uel alterius legdtionis,gu(tndo inte* rim tdmen miniÃerium,quod pr^eflat Ãanitum eÃ,nent* pe non hominis,fed Dei, qt d Deo commiljum, ut non rcÃ^icidmns in miniÃrum hominem, fed in beam mini* Ãerij autorem,ueneremurq- hominem miniÃrum, non propter fe, fed propter Deum,cuius dona (y manda* ta per hominem miniÃrum fufcipimus, quemadmodu, ut principcm, prineipis le^ttos fufcipimus, quales qudles ipfi apud femetipfos uel dlios Ãnt.

Hon enim quid ludds malus eÃ,nempe diabolus CT proditor,ideo Euan^lium quod pradicat, er baptif* ma cuius miniÃer eÃ, malum eH, Video cum Apo/b* Ium,nonrequiro ineo,ut communicem Idtenti im* pietdti, fed ut per eum accipiam Euan^lium, quoi iton eÃ ludÂ«e,fed Chrifli,bdptifma quod non eil ludlt;e, fed ChriÃijfdcramcntum corporis ChriÃi,quod non eÃ Judit, fed Chrifli, Exempli gratia iÃa dico,ne quis me rideat, quafi ignorem, quod Judas non celebrauerit milfam,quemddmodum nunc loquunturfHam tametÃ is ceruicem fuam laqueo permifcritf'tamen multos fi* iiospoÃ¼fereliquit.

Scfujitfam hÂ£c beatm Paulm mini/krium fuuttt iaiht,utcun^ aliquiipÃm perfonamcontent* t^bant,^ iÂ« Ã¤Iijj perfonas accipiebant. Sic enim ait f-(^orinth.4. Sic nos exiflimet homÂ«,ut ntini/iros Chri fii er diÃtenlatores'my/kriorum Dei,Mihi pro mini* efl erc (j.di. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãm,tninijkr DeiÃm,cr

qui (uÃepÃ©rit prophetant nomine prophetic, merce* dem prophetÃ¦ accipiet, ppÂ«do dpojfolt Mcro, quali* fÂ«nqi jÃ¿ccie/Â«IgCitntjWiniÃ¤ri funt SatanÂ£,quibm cre* derc oportet eos,qui dilefbonenf ueritatif nonfufee-perunt, ut (alui fiÃ¨rent, Et. Cor. f dicit. HonÃ¼ne Chrifti lcglt;Â»onepngiÂ»Mur,tdn| deo uos exhortante per nos ro^mm pro Chrijbgt;,reconciliemini deo.

Hiecitacp Â»on ignorauit dofhjfimm martyr CyÂ« prianm,ne calumniator uidear,ubi candida interpre tatione uti licet,neq; tamfolicitm pwM pro CjprwÂ« no,iam cum Chrijh a^nte, quam pro ueritatc Drf, ne fcilicet aliquis ineptis argumentis er detortis fieri* pturis,quaÃ autoritate tÃ ti uiri, fieducatur,ut fientiat pro impia rebaptizdtione.

Quanquam Ã quis ur^ret ex Â«erbis Cyprwrtt, eitwi requirere,etiamfianÃ¤itatem bowiniÃ¤ minifiri,ut po^fiis habere aquamfianÃ¤Am tyfianÃ©Ã®um Ãue efficax t^ptifnWjquid rcÃgt;ortdcrcw?

AÂ«ipio igitur libentcr, quemadmodum er de* bfo,Â«erbi Cypriani,de Etrettco eSâ fcbifnuttco, db EccleÃa publico iudicio fieparato, propterea quod docft (ontTd Eiwngtlittw Cbrijli er dodrinam Apo*

At Ãt interim aliqutt qudlis qualtf pt, JoÃ¢n* nam,quieesl contre Euan^lium Chrijiicx Apofio* lorum.habeatpbi diabolus, ep enim doHrina djemo* niorum,ut ait Paulus, Eleq; probanius, jed reproba* tnits,p qui publicasfitnfboncs anibiunt, non habentel Eeclepam,tdeÃ¼, populum (hriHianumpbi oommif* fum,quoi nos ditifÂ»M,non uocatos. Si non pc intelU* git Cyprianus, quofdam non habere Ecclepam, ipft uiderit. Ego uero, ut hic perpetuo a^mquod ago, interrogo.

Ab hx uolo accipere baptipnam Chrifli aut eorÂ» retico Chriffi, fecundum Chrifli mandatum Ã§y inflituÂ» tionem, cr incido Ãrte in hdreticum,idefl,quidoÂ» bapti- inab'quibus contra uerbum Deicr fynceram zatus, Â£uangelif ueritatem, aut non incido,fed feiens fed no nolens participo cumeo, utcun^in hoc peccem,CT hareâ t^^ten non audio ibi( quod uel ad ffeciem uerborum tice, attinet) negitioncm Chrifli, negationem fanÃ©he triquot; nitatis,negationemfcriptur^fanÃ¢Â£, negationem fa* cramentorum Chrifli,breu ter,habeo earn promiâ^i* flro Chrifli, hoc e^l, Euan gelt) cf facramentorum di* ffenfatore, quern cy uideo agere in fitn^one hoc publica, Ã¯nterrogo inquam,numibi uera fufdpiam Chrifli facramentaf

Non negant nunc Theologi, uel Auguflino pro* baute, Eides autem ChrilJiana hoc ter to pit. Cur enhn non uerapnt, que Chrifli funtiEgo Chrifli fa* cranuuta

crJnwiiti rcquiro, fectmdu/m Chrifti inftitutionfw, requiro hunMnum,non Â«oio domini Conradi baptifinum aut facrantentmn, fed Chrijli.A Cbhjb acdpioper lt;]uetnct0ig; ntiiiiftrum, zy infalutem ac* tipio,fibond fide acdpio.

Refiftit autem Cyprianut,fed ineptis arguments, (y ridicule citatii finpturis,ut diximiu. Qgt;ii ty hoc exEcclefiaftici.}.^. ad QninhrttwÂ« Quibapti^ Zdtur 4 nu)rtuo,cr lÃ¯erwMi tangit nugt;rtutvm,ijuid prodefi leuatio Â«1Â« f ubi juorfÂ«Â«w intelligit hcretiÂ» cam, (luafi uero non iUic inortuum neutro genere di^ (him fit, zyd^turnon debaptifino chrijiianorum. ptf de lotione lud^eoruÂ«!, qui fecundum legem uane per taÃ³hitn impwri reddebantur.

Refiftit etiam tofwn iUud concilium Afiicanttm, Carthagi/ie fiwÂ« C^pnano congre^tiim, inc]uoftte* runt plut ^Utim Ok^ginta Epifiopi , fed certe Cy* prianicit argumentis zy fieri pt urii,nifi quod hoc fiÂ£âgt; peillicrepetitur,quodfi.ribitPaului Epbc.lt;^. Vnum corpiÂ« cr units ffiiritui, quemadnwdum zy uocuti ejlis in unlt;tÃ)e uocationif ueÃ¼rÂ£,unut domtniM,Â«n4 f dÂ«,Â«ntÂ«n baptifima, units Dein zy Pater omnium, eftfuperomnia erm omnibusuobis. QuodfttW po!}fnt obijeere rebaptizatoribus, quod non uniim pndittejjÃ¨ bdptifnw, ipfi pro fie arripiunt, di* rentes, fimgulas hitrefies fingula fcabcre biJptifmat* extr4Ecdcp(tgt;Â«,Mnuincz Â«crirtÂ« tdntuwi cjjr jw EcÂ« clefid, qued qui nojj (tccepit ntbil dccfpit, iccirco fe

Â»Wrt relÃ¤ptizifre bÃ¤ptizatos,feÃ¤ baptizare Mit uere tiptizÃ¤toSjcffeitdq; lUud unum baptiftM,de quo Pdtt lus dicit,quod ip/i trddunt,no h^retici tradidcrÃ¼t.

Audio extrdEcckÃdm,audio hieretkos, niÃ qui* dam bis uocabulis pdfftm omnes Ãue diÃriitune con* demnarent, qui non Ãntiunt cum ipÃs,Ãrte aliquo twdo e/Ãt ueruni,quod aliqui non tarn rebaptizun* di funt,quam baptizandi qui non reÃ¤v baptizah fimt uon tarnen fecundum argumenta er Ãripturae Cy* friani,non entm baptiÃnus hominis eÃ¼,fed Chrifii, Â«emo entm Chrifto initiandus eupit in hominem bdÂ» ptizari,fedin Chriflum. Non reÃ¤e ergo baptizuti funt, qui non 'm Chriflum nomine patris er fitif etflgt;i* rituifanfh baptizati funt.

Non itaq; probamus baptifma Tureartmt laÂ» diforjwMjftjtfnf enim uaria,quiie uerefunt extra Ec* cleÃam,!fed neq; talium hiereticorum baptiÃna pro* tare poÃum, quando qui baptizantur fenttunr ciM eis,quales Ãtnt Maniehei, Patripaffiani, AppeBioni* tg, lAarcionitg, de quibus ad lubianum rcfliondet folum Cyprianus, ubi fibi fdnSlÃÃme obieÃ¼um flat, querendum non eÃe quit baptizauerit,quandois qui baptizatiuÃt,aceipere renuÃionem peccatortm ro* tuerit, fecundum iÃ¼a qua credidtt, Tales enim ht* reticifuntueri er maniflflAdoÃ¼rinane^tores Chri* fii, er fanilt trinitatts, patris er fllij er Ãintut ( fanfh, cÂ«Â«j quibus qui credit, quoinodo poteÃ¼ in Chriflum,ucrumDeum er hominem, nomine tternt

er trinitatif baptizari (juctnadmoJaâM fi^fx'ddiximusex Auguflino, ulaHicheum deberebde ptizdri,ubi tranfit ad noftram fidem.

At CypridniM contentut, guod hafce fblmn pefks Mminaritftjuando debebat utter hicreticos difcernc it fe,Ãc potÃK addidit, Ac ne tongum fit per hxreticot KniÂ«frfoj decurrere,et fingulorum uel meptioi uel ut fjniitÃ³rccenferc, (jKW nee deleÃ©httio cildiccrc, cjMOiÃ© aut oflendere pudet aut noffe, de Marcione intertm foIo,cÂ«iiM mentio in epijfok d tc lt;lt;d nos fiUi eÃ¼, exÂ» amineimUtdn pc^tt baptifmatii eius ratio conflÃ¼* reerc*

QaMnonmAHet bicaudiredeliouatiano,de tjut iUic Cyprianas coeperat, (]uam de Marcione docenÂ« te aduerÃis Deum pdtrew, Ã§j- dduerpts Chrifium eiui, non aliud qudW nur a tymaniÃflÃ¤, SdUnÂ« portentaf

EgoÂ»wrtÂ«olo bapfifinum Petri Â«el P4hU,mcI CyÂ« prwnijucl diicwiw ctioÂ»* untiMndbcÃut Â«cÂ« lim baptifiniun cuiufiunq; hÂ£retici,ne dwm infant l/iarcionis, uolo autem baptipnunÂ» Chrijii. St pojka cognouero non debuiffi me cominunicare cum miniÂ» tne feeundum inllitutioncm ChriÃi baptiÂ» zauit,abeoabflinebo, cauebo malum dogma, abijeiÂ» , am errorem, fi ejuem ab eo accept. At eiwn co lt;juod

Satanx eÃ¼,non abijeiam quod Chrifii cfl. Baptixlt;t=gt; tiÂ« font in CbrtjÃ®iint nomine fanÃ©lÃ¦ trinitatis, fie uo= lui aut fie uoluerunt qui me pueru CJ)riJto,ut Chri*

JUjnuf e/JÃ¨rn, obtukrunt^ twn poffiim iwliuf htiptb Zlt;iri,etiamÃ tne Petrus Apo/klus baptizuret.Njfu ct Petrus nenfuo nomine bdptizauit, ÃÃ¤ ChriÃ¼i.

Donee igitur Chriflum, aut pjtrein filium zsr ^iriturn fanihim, cuius iwmine baptizatus /am, non fieeris herctieum, non perÃiddebis mihi me ab hereÂ» tica baptizatum.St quidem ille me baptizauit, cuius nomine baptizutus fum.

Quod Ã non in ChriHum baptifmi autorem cr d* torem rcÃgt;iciamus,ut haÃ¢enus, quando omnium con-ÃlÃone diÃ¢um eH, homines in baptiÃnoÃeri ChriÂ» Ãianos, (y accipere remiffionem peccatorum,quegt;Â»Â» admoium (y Petrus dixit Ad Â»,. Panitentium agite ey baptizetur unufquifq; uedram in nomine lhefu ChriÃi,in remiffionem peccatorum, ey Paulo dicTtint Ad.t^. Exurgey haptizare, (y ablue peccata M inuocato nomine domini, fed incoeperimus potins reÂ» ^cere in miniflros baptizantes, non erit rebaptiÂ» zandi finis, Nonenim potefi fides quiefeere ,nifi iu DeoÃue 'm certo Dei uerbo,

tJarn uhi perfudfus fum ex uerbis Cy priant, oporÂ» terea facerdote/Ã nÃ©k fandificari aqudm,ut poffit abluere peccata, oleumq; fimiliter fandificari, ut eius undlone poffim effÃ¨ tmidus Dei, cr habere iu me gratiam Chrifti, non poffe ffiritum fandiim daÂ» re, qui ipfe ffiritum fandum non,habet,fic eniol perpetuo argumentatur, qtuÃ uero luda predicante ^uangeliumnonpoffit aliquif credere,(y films Dei

EPÃSTOLAE AD CORTN. Ã^,idell,acÂ£ipcrefpiritumfaiiiium perJud^ mini^ frgt;'iivn,{juiintlo mterim tÃ¤imn Itidxi non habet jjiiriÂ» tum fanÃ©Ã®um,fed diabolineÃ®l Ãlius perditionif, *ut gtuÃ non fiat nobif ,lt;]ucÂ»jjdinodum credtmiM fee cnÂ»i(i(Mn Mtrbton Dei,^udlis tjualii fittrnni/kr.

Vbtigitttr 'mcjuamita perj'uafu'S fum,nefan!iitM guident Cypriani, (y omnium A/ricx Epifioporivm, mihi fatii fuerit,fed Hf omnium (fuidem Ecclcfiarum Chri/{i,Aut fi non tarn de fanftitJte perfonarum agi defartflititfe doiirinx contra hÂ£refim,cr jiitle lieft bÃ¦reticoÃ® ^ufrf,qui nonfentiiwit Hobiffiwn MUtetiam qÂ«iiÂ« lt;iIilt;jmbiM frrant,non tnKfuiamtam fanihs,tam dofhs,tam exaÃv omnia inteUigentet fentientetjCium pojltd Â«el ex Peripturis fanÃ©hs arÂ« guanturerrorii,uelcerte per cdlttwniatorej fiat,ut mcipiam Hc ei^ uel dubitare Â«el etiam male [entire, ty itit baptizlt;t(ât^ oh hit ijiuH h^reticif Â«el flt; bifnwÂ« ticK,tudam ad alios, cjiufi fan^f^rebaptizandm, (y ob illM rurfwiTÂ» ad alios, ejuia in bominei rfj|gt;icio, cr Â«on tw e(t,c[Â«e Dei funt,cr propter bununoÃ¯ errorcj drtwno Dei ueritatent, id eft, bapti^nw, quod uere ebriÃi âon bominis acceperam.

Actipe exfwplttm illiios temporis. Aliguii eft hoptix;Â«tiM d NoÂ«4to, uenit ad Cy prianum, ibi audit Houatum ejje bjeretieuw, er rebaptizatur, Demde Romlt;e audit Cy prianum in hoc condemnari quod reÂ« baptisent, querit ergotbi aliqucw qÂ«i reÃ©k baptiÂ« Zet.UamtAinetfi ibi Â«on wtueniat aliqÂ«rgt;Â»rcbaptiÂ« xatorem.

Zlt;itofem,tiitnen donee perÃut'mfententid CypMtii guod oportet dfdnih baptizdri, non hdbebit pdcÃ¤â tant confcientidfftjCiuod ft amp;nbsp;ibi bdptizdretur, tame reuerfM in Africdm condentndret rurfum bi* ptifmum RontiB dcceptum, quod d Cypridno audit Stephanum Romdnum Epifeopum condemnari, quaji non folum erroneitm cr imperitum, fed etiam htcre* ticoram,contra ChriÃianoi cr contra EccleÃam, de* Ãnforent, quentadinodum uidet inep. Cypriani ifI Pompeium quia contradicit rebaptizationi.

Ita uexamui hominum coHfcientias,ubi noÃra, tun uerbumDei docemtu, idquodnon eÃ pafeere oueS, fed per pracipitia abducere.

Potuit hie Cyprianui, cunt fuis AÃieanis, a get* cis cr latinis Ecclefijs, maxime a Romana tunc fan* fhjfima,tdlis haberi,ideR,hiereticus uelfchifmaticiu, quales ipÃ habuit multos, nifi eis uifum fuÃet, Ec* cleÃÂ£ pacem propter hoe non perturbandam. NdÂ«Â» pertinax fiat in hacfententia, nec adtnonitui deÃfie* ' re uoluit,iudicdns neeeÃariameÃe rebaptizdtionent , banc,cr reos fieri Epifeopos animarum iUarum quf non acciperent baptifmum,poÃqudm erant ab hare* ticis baptizdtee, id quod uides in eius feriptis, cr in ' concilia iHo CarthaginenÃ Ãue AÃieano. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

inquoita^ fe iuÃificauit, ineo alios damn^uit, tarnen er ipfe pacis amator erat, admonuit folum gt;nbsp;fuos Epifeopos, dlif s autem EccleÃisnon obturban* dum, fed Ãnendum,ut earum Epifeopi aganteade quibM

, Sic enim fcribit libro .t.. Epiflolarum, Epi/kU .f. CifffrÂ«^ fcimiis quofdam ^uod /emel imbiber int nolle deponcre, nee propoÃtum fÂ«Â«;Â« Ãcile mutare, fei fÃuo 'imter eoÃ¼e^s pacts cy concordilt;e uinculo,quieÂ» dam propria,quÂ£ apud fe femelÃnt ufurpata retiquot; nere, ijua in re nec nos uim cuiguam Ãcimus, aut le-damiis^ cwm habeat in EccleÃa; admini/lratioHe uoluntatis fuÂ£ arbitriu/m liberum unufquisiji prapo* Ãcus,rationem fui aÃ³his domino redditurus. Hacille^ Pofra etiam 'm leuioribus rebus cÅperuitt Ãcere hiereticos,guemadmodum Vi^r Romanus pontiÃx^ uoluit excominunicare er htereticas declarare om^ nes AÃÂ£ Eccleftas, quod quartadecima luna primi tnenÃs, quando iudeorum azynta eduntur, pafcha celebrabant , id eÃ¼, non co diequoipfc Ro)nÂ£ quid fiultiusfHac legis lib.f. EccleÃdfiicÂ£ hiÃ. Magna quÂ£^ ftiotum erat, (y conciliapaffint Epifcoporum con* Mocabantur de die PafchÂ£, O caufam necejfariam.

NÂ«nc hareticos Ãciunt,qui uel uerbo contra pa* trimonium Petri dicunt, id eÃ, contra luxum cleriÂ» Ã§ortwM, NoÃ® autem fatis ridicule hÂ£reticos Ãeiunt^ quia Etungeliiim ChriÃi prÂ£dicamus, contra tradiÂ» iiones er iufiicias humanas.

Non itaq; Ãtis eÃ ludere bis uocalibtis, Ã®Ã®eretiÂ» eus, extra EccleÃam,fed exprime'm quo Ãt aliquif bercticus in quo Ãt extra EcdeÃam, ne ubi reÃ©Ã®e datnttgt;^crrorÃ«,finwl male damnes quÂ£ funt Dei, ut

foffu certo docere confcicntiis, er Ãs e^rum tunptf turbdtor,fed dochr Ã¼ confolator.

Ibi, inclut CypriMM cum fuis EpiÃopis, Eflt; er unum baptifiM, ubi,lt;juent.idinadum Paubu unus DontiiMs, um Ãdes,unus Deuslt;y pttef omnium. QjÃ§is contrii dicit f Valeat tO^ impietiK, cjUÂ£ tndniÃÃt docet alium eÃe Domtnum, cjium Do* nuiium noilrtwÂ« lefum Chrijtum,qu!e dvcct alium effe deum, cpum Deum noÃrum putrem omnium, cfut docet aliam Ãdem,lt;jâ.u,m tn Dominum ttoRrum IffÂ«Â«Â» ChriÃum,guÂ£ docet aliamÃgt;em,^Mm idant unam ai guam uocati fuinus,ut non ticeat,per fufceptamhaiK SatanÂ£ tarn portentofam doÃ¢rinam, ejjÃª 'm uno cor* pore ChriÃi,cr uno eiufdem Ifiritu uiuificari. Quid nobis cum his Satans ludibri/s f tiihil diJfiitamM pro baptifmo tgt;\anichÂ£orum,Valentinianorum,Mar* tionitarum,Cherinthinorum er altorum gut manifrÃd doÃ¢rina er expreÃts uerbis ChriÃum negant.

De bapÃfmo ey ficrainentts eorum agi mm, in Jiuorum Etclefia docetur ChriÃiu Deus er homo,fuo anguine nos redemiÃe, docetur pater er Ãlitts er Ifi* ritus fanÃ©hts umts effe Deus, docetur guod baptizd* nuir m ChriÃum,uel ut uulgo dicunt,guod in bapti* fmofimus ChriÃiani, ibi enhn reÃgnamics diabolo ty promittimus Ãdem ChriÃo, guemadmodum ffonfi J^nfo.

Ibi dicimus contra Cyprianicuttt concilium er dogtM,guod u.re fuÃipit baptiftrnmi ChriÃi,gui

lt;tlio baptifmo,nifi qui in Chriflum baptizÃ¤tus eÃ, fÂ°Pr4i(cllet in ahum baptizâtri Nihil eÃ ut hic dicat, Cyprianutn debere aud iri dofhjÃmurn, fanftiÃimunÂ» CZ nurtirfÂ»Â» Chrifli. Ham ueritM Dei audienda fft. Kon humanaautoritM.

Alioqui oppono Cypriatto omnef aliarunt EcclcÂ« f:arutn,non fiÃiearum, Epifcopos,nMxinie rum, in quibiÂ« eft fain^MÃ¯ Cornelius Epifeopus RoÂ« Â»wniM cr tPp dothifimiis,[an{itj]'imus ct martyr Cbri Ãi, ey fins Ãtcceffdres Lucius,Stephanus,Xyfius eta quiomnes nobtfcHW contrrfdicMnt concilio Africaner, quodcyipÃnÂ« Plt;^Ãfa, ne in Africa quidem frruatunÂ» .eil,quentadmodum Kides in priptw diui Au^uÃini, in Africa uerbo Dei praÃdentis, Antequam cnwnibi frÃ³bts cftEpifroftM iamdudum abohttf uidetur illius concilif autoritas,tantopere 4 Cypriant), non ex Met* boDcijdfJenp-

Sed ecce propono tibi cerfÂ«w exemplum bwânÂ« quod dico,ttnde rchqiu Â«Pinwre tibi licedt,Â©- ut nort longiiM recedam a caufa, quam ago contra Cy priant feb4pti?:lt;itionfW,lt;icfipio Noiatum Romlt;inlt;e EccleÂ« fite ohm preÃgt;yterum,poÃea per ccIfbcrrimumRoWie eotigregAtum concilium condemnatum hareticum. Ut IfgK lib.6.Efclc/Ã¯lt;tpiciÂ£ htÃoria, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*

De bor,ut Â«orw qua parte Ãt hereticits,ita fcri* bitur IÂ« bifforid tripartita iib.t. NotwtiM prefryÂ» i Â»er^fenb iaieÃit i,,ornÂ«,nt( coÂ»JWÂ«wÂ«ne fuUrixit, qÂ«o4

^uod Cornelia Epifcopm, fideles qui fiterificMerditf tempore fiÃ¢t perfiecuticnis a Deeio, in communion nem recepiffÃ¨t. Pro hac itdq; citufid fiegregatits, dd Epificopdtivm 4 eonfiortibus fuis Epificopis euocdttit, fcrtbebdt Ecclefiis, ne eos qui ditnwiiibus imntoldue* rdnt,dd fiderdmentd fiuficiperent, fied muitdrent qui* dem dd p(xtiitentidm,remifftonem uero Dei relinqut rent potejhti, cuiut fiolim cfi peecataremittere.Hiee ibi.

Ex his uerbis,quis non uidet Noiutum in quod dd dodrindm dttinet, confientire cum alijf, neit aeeufidriquod docedt contrd ed, quÂ£fiunt Eudiigelif Domini noftri lefiu Chrifii, prÃªter hoc un um, quod non uult dtq; ddeo prohibet fufidpere, q- rcmiffioÂ» nem peccdtorum, ddtts fidcrdmentts, promittereeff, qui tn perfiecutione,ut uitdm redimerent,fiderificdue* rdttt idoln quxeft'negttio Chrifti. tJeq; uerumefl, quod uulgo de Noudto dieunt,quod negtuerit quibuf* libet peeedtoribns,poil bdptifittia,remifiPionem peccd* torum, fid fiolum iÃ¼is,qui ne^uerdnt in perfiecutio* ne Chrijtum,negiuit rcnÃ¼jfionem,non tdtnen afiÃ¨ruit nonpofiÃ¨eos confiequi remiffÃ®onem peccdtorum,fied non uoluit dut non dudebdt en edm promittere, N4Â»Â» bofMocdfcjt peccdtumdd mortem,proquo lohdnnet dicit nonorundum.

Error certe hic fiÃ¢t, qui reÃ©k condemmtm efii fdnfhs Epificopis, cr fine dubio homines quidam di* d^erdtionem, addih fiajjettc,niÃ tunc tuide liberuiÂ» Â»

fÃ /JÃ¨t ad alios conÃigcri, remi]ponem peccatorufft pee nitentibiÂ« promittentes. Ndw woncft peccatumai wortrm, ubi defydcratur uenia sjualifcuftq; negitiÂ» onis, ut Mtutn fXÂ»KgÂ»ftoÂ«lt; Petri,fed fuos erro^ fesiamcognitos,per doilrinam defÃ¨ndere, fyueriÂ» tdtcm agnitam impugnare,hoc deniq; eil peccatunt ad mortem,pro quo non eil ordndum;fed potius conÂ» tra illud orandum eil,ne proficiat, fed potius confinÂ» datur pereat.

Oramus quidem pro ininÃ¼cis noftris,fed ubi gigitnÂ» tes Deum ccelo pellere conantur,id eil, ubi contrtl neritatem contra 'mnocentiam infaniunt,cr fuant infaniam contrlt;x confcientiam fuam definJere nitunÂ» tur,oramus cum Pfalmifli. Contende Domine aduer* fus contendentes contra me,expugnd impugnantes me. ApprÃ©hendefcutum crc.Ueq; tainen hisipfis,fi pifitaDeusdederit poenitentiam(quod utinam fiat) negimus retmjftonem peccatorum, tantum abeA ut confentiamus in hac parte Nouato.

Eccehabes errorem 't^oudti,agnof(K eum,dut)t refipifcere non wult, iujk damnatum ab Epifcopif,ob bunc tantum errorem,nam pertinadam uideturad* ubife male abalijsper fchifma feparauerat,

Quidfihic nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cyprianus inrebaptizaa

tione,non egerit contra confcientiam licet erroneam, fed uiilus quibufdam fcripturis male inteHeHis, noit (otuerit non fentirc contra alios rede fentientes?

Nxw uidco in cÃ¤dent hiÃoriÃ¤, etmdein T^ouj.tit!Yn,^u^ pcrfecutiotie Valcrijni prindpis, mArtyrio uitamÃ^ nij/fe ,cr potuit fieri ut in mcrte,uel a Dco non impit tAtM fit error mlt;-ognitiit,uelipfie de cognitoueniant rogauerit. Verum hÂ£c nihil moror tn caufit de qiut tunic ago.

Ejiouerumfit,quod ut fi.ribuntdeeo,pcrfuper^ Hum fie feparAuerit ej fihifinA ficerit,efio ueru fint. omniucrinunA iax,quÂ£ 'dee'o fcribit Cy priantit,efto fitipfi ddmnaiui ettunt dDeo,quAndouideseum fit* Ã©hitn Epifi. opum a finis, cr habere maltos , qui eutÂ» hxbexnt pro uero Dei minifiro, unde audire polfiint uerbam Chrifti, cr aedpere non NoMti, fed Cbrifli fxcrainentx, etiam fi iple effet Ã¯udxt proditor, inters rogo,num uerum fit,quod ipfe in Ecdefia fua, docet, nempe Deum pxtrein omnipotentem tradidiffe pro Mobis umiffiiitum filium in mortem i Deinde inter-rogo,rMm quihocuudiensex ^^oiuto priedieante,cr propterex credeni,pofi'tt effe fabmt a peccato cy effe fiUusDei^fecumdumillud. Deditdi potefintcmfiliof Dei fieri, qs qui credunt in nomine cIm.

Quod fiibicH dodrinx,qtu,poffit qui credit ue-rxm hxbere fxlutem cy efjefiliiu Dfi, cz fi ibi ali-quit ex minifitrio uerbi, quod ibi prxifltitur, xjfecu* tiK cR uerxm in Chrifio fiiutem, cur non ueriem eA baptifnut, quod ibi fufeeptum cft,qudndo lUe non fi* Hut Noudti,fed Dei fights ell, non in Nouxtum ,fcd in ChriÃum baptiz^rfiuoluit, quxndo etiafft t^otutin nihil

cÃ®Ã®gt;il dofrt contrrf Chrifli baptifmam, fed potiui In trtptifmo toÃ¼i omniK pcccata, cr homines fieri CbriÂ« fiÃMsf

Pofitii cognitnf error debet ddmndri, Â«on id ejuoi Kerwm eR,ijuod eft Dei cz Domini nofiri lefn Chriflif id quod dntelt;ifÂ£pe diximni.

Sic etiiin er pnffijfime docuit ftnÃ³lus Â»iMrtgt;r CowltiM, ciÂ«n omnibiH Ecclefidram Epifcopis, lt;jui omnes KeriMMejJc bdptipnA.qwod dNoiMliunis biercÂ« ticÂ« fufceptiwn cft, afferitcrunt, prÂ£ter CypridniMÂ» cwm in;Ã¯ qui ei ddbmb^irt.

Ex boe exewplo dc Noiuto fatis ntdnififium eudÂ» dit,t}uid de ulijs fentiiÃ¯, qui in dliquibiM errant uel emre ficiunt, qÂ«Â« interiw ueritatem pieramentof Pro* ruw ebri^i Â«on Â«Â«jtrunt, nee ctiam efficatiant, iHis ptor quifimplici fide accedunt f Habes ituq; cxcwpluw. Popi neubi Â«rgetur Cgt;prilt;tau^,tn-rciitnoÃ¯ MdnicbcM,Mlt;tr Â«Ãfunt cionitis cr roiitjuts SatanÃ© nunfiris, nam Nouatiano= dbijcia ruw boptifntA folet condemnare, Â«t Â«tdfÃ¯Ep.6 Ii f enda^ quos aut iujlifieare Â«on oportedt, tomen bdpti|mA qÂ«lt;Plt; per COÃ fufcepttnn fanebtm cr ucrum e^, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pâ^

Non/rujlro bfc inculco tam inultis. Nomfwrtt, qw fentiuirt rebaptizandos, qui o PopiÃii (Â«nt bd= fed Cb proptereo quod hi,iujliciarijs cr demtinio- riÃi. ruw doftrini-s, obfi uraruttt nobis Cbrijlum, in querÂ» oportcjt bdptixori. Sotanicum pUnc eÃ¼ bocdrgti* jnentum, tjiufi propter tniuriom pojÃ¯orunt, Â«el qui fcduftlfwiit. Hel qui fua Jfionte Â«enen* obtulerunt,

eondemnandie fint ctiatn oues Chrifti,(jult;e Â»Â« Chrl* flum baptizÃ¤tjefunt nomine patrii crfiUj^ tiosfanfh,atij; Ã¤deo condemnandÃ» fit baptifma, quod noneÃ PaptÃiriim,Ãd ChriÃi,quod ipfi etiam(dea Ãc curante pro hominibu^jfuif additionibnf craloÃ¢ri nis non potuerunt conÃgt;urcare, adeo ut traditioneiit eiuf in necejfitate liberam relinquerettt omnibus Chri fiijnis,etigt;tmfamini{, tydocereiu reÃ©k 0- in cetera num effc baptizatos tUos, quibits tutllÂ£ ca:rcmoniÂ£, tuiHum oleum,nuÃ¼ie fandificationes ,breuiter, quibiif nihil aliud in b.ipiifmo, pratend quod Chridusin* Ãituit, acceffifjÃ¨t.

Quid tibi bic diÃilicet in baptifmate, niÃ forte prins baptizatuf in Chriflum uero baptifmate, nuite nelis baptifmatealio in alium, nefeio quem, bapti* Z^rif

Condemnaita^ non baptifmum eorum ,nonÃri* pturamfacram quam habent uel in Ãgt;eciem, non quod apud eos Dei Chrtfli ed, fed quod ipft male addi* tleruift,id e{l, traditionef humanas, quibtif ChriÃu/m erferipturas obfcurarunt,ob quas traditiones Ãatu* endos,quidam ex eis hodie clmiflum er EuangeliuKi eiiu oderuiu perfequuntur, Bit non confenti,fed contradicito ubi oportet, nullum Ãt tibi contnur* eium,cum impia eorum dodrina, quam uerbo Drt eiddiderunt, cum fubuerÃone fcripturarum,qua fu^ eontra Dei iuÃieiam flutunnt, ciwm abufu facra eu^ (bariÃi^,qium ChriÃut lonic aliter inÃituit at^

J)li obfcriMrtt, cr Ã P'*â* ((oilrinÂ£ cr EÂ« gloria Det ddnerptMr, Et tutiu erii ai uitam tternam,nec defyderabit aliud baptifmA, etiii ttitt fiÃs wj EccleÃa P((pt/lic(t,mÃ¶(io ww cogmtum erÂ« rarem condemnes, crÃdei qua e{l iÂ« Cfcrijiaw ad* hereof t fecutidum Eiungelium Domini noflri ikjÂ» Chrifti.

Nitm cr nÂ«j fub Pape agimtu, cr premimr eiat regni^ ctiÂ« tgt;rÂ«nni(ic,quilt;t non eiiufed Chrifli paflo* rif naÃri Â«occw ut cues Cbrijli audimuf, o-fceunÂ« ({om ttocationem noÃram ChriÃi uocem audiendant docrmiw. QÃ¿jdfinan fub eoejjemut ,Ãeduel inter GrccoÃ® uel alibi, non premerenutr ab co, Ã§y tarnen liti^ nobii liceret cj]e Cbrijlianw ey in Ecclc/Ã¯a Cbri pi,in qua funt quotquot crcdunt in Cbripum, ctiam Ã fub Turco premantur.Cur non hoc dicam, quando ad fcuc in mundo ogimut,qui efl regnunÂ» Satanx, euitÂ« ipfe princf pt a ChriÃo dicitur, et utiq; licet nobis eÃe CbriJlianMjdwm in mundo efuidem fuwiM,fcd de mutt do non Ãumuf,ut dixit ChriÃus^ tohan. )z.

IniuPiciaw Sotone damno, licet iÂ» mundo, ey doflhnaÂ« damaniorum,licet fub Papa, Errorem ianÂ» lt;ognitwm abijcio.quia Sotone eft, baptifma autem, quod fufccpi,Kon abijeio, quia CbripicÃ- Condem-Â«0 iam qua Cbrijli gloria non fu^inct,am plcflor au* tem,que Dei funt,idell, doflrinom legis er EuanÂ« gclij.boc cft^otawfacram feripturam ,lcge cogno*

Nf^ Hf ro idco none^ EcclcÃa ChriÃifub PdpJf we^oc caufcrii,(]uia ipfe hodic cumÃiii pnedicdtoriquot; bmeÃ¼ AntichriÃtÃ¼. Nam fecitndum Pauln/m, homa iHepeccdti,fiiiui perditionis, aduerfarins,entoilent feaduerÃct omnia, c]UÂ£ dicuntnr Dnâcr nernt Dei fult!ts,feÃ'urui eÃ, non alibi ^uam in tcmplo Dei, ut cÃentet fe ipÃim eÃe Detun, ^uem etiam uel fumiai reffs adorent crc.

Dicat uel ipÃ Paulut Cortnthijs fcribens, ^uoJ namÃttcmplum Det,nempe ChriÃiani,quifuutue* raEcdefta cj- templumjpiritut fanfh, ubicunq; rint,hos turbaturus, hot preÃurut ÃiafeÃione, id eil, regno uel^t ita dicam, regnatione ,dicitur Anticbri* Ãus,Durum cjuidem, cjuodoues dicuntur eÃe tn mes dio luporum,fed confolatio addita eH,(juod propter lupos non minui dicufjtur cues templumDei, Saluda uit entrn femper Deuf fuos, etiam Mt tenebrit, gut madmodu tref puerof in medioÃrnacii ardentts.

An non putasfidÃe, gui fub regno PapiÃico, ma* xime ubi fcntiebant uere Ãua pcccata, aut m morte, apprahenderint corde iÃ¼ai uoces, ChriÃui paÃiu eil pro peccatil noÃris,fuo fanguine, Ã credit, aufert omma peccata tua. Wer vnt^ baamp;tinbtdn niditge^ jjorti/ 0 wfrcn wit allumai Â»ocfertn/ {Â»ae Ã¯ iÃ vn(oc 4lUe Credo remiÃionem peccatorum. Diimtte no* bis dÃ©bita noÃra, guÂ£ uoces (y Ãmilcs Ãteruat nobis Ut cy nuncfuiu tiulgttiÃimee,et pradicabantur guo^

An in^uÃ¤m non putM frifff, apprchendcrint cordf^ut uoccm lui pajtorif khrifti, q;- rcligticrint Konachis crPupiftii fu-t figmontuzy fatKfrihcf^-s, âit 'tu in Domino dc^Mch jint,ut interim tdceum de tdUii pdruulorum buptizutorum turbd,guos hine Deinrapuit inealum.

Quod fdonurro. Hubuifratrem cx utroii; pdrcn* tejuniorcmme, non meruditum, hie moriturios mel atg; itcruim,cy Ãrte tertio conÃffii'Seil mondcho Jcranctfeano, ego aderam morituro, legebam ei multos pfalinos, et neÃio guid aliud ei ex picrts Uteris di^ xerim,gue)nadmodum tum in tcmporibus Ulis ignox rantia: intelhgebam, Namfacraguidem amabam,fi d Ãdet ratio,Ãneguafcriptura omnibus claufa tnaitet, mihi nondum erat reueiata.ls itai^;poil ccnÃÃiones iUas^ oonÃiiUtbatur cum doloribus Ãis eonÃcten^ tjafua,nec aliquidei uidebatur fatis diei,ânifi quaif: do^em ueniieex ucrbo Dei audiuit. Altera antcm die cum nobis aliqua fÃes ejjet, quod melius effet ha* bituriis,quiefcebat apudfemetipfum, aliquandiu me* ditabundus, Et dum interim qui circa eum tram ta* cerent, ego enun exicram domo, tandem hac uoce â¢ionuertit je ad parietem,Kiffrcre mci Domine ieÃu ^hriÃv^^ quare iioniquando mifÃ¨rtiis es latronis tecum crueiÃxi, er patilo posl me redeunte rmifft ffifitum.Auia autem nuagujoaderat dixit mihi,ita Ã^^lÃi'itq; na dixiffe fratrem At nunc Ãcile fuffiÂ» (or quid ei accident, aettij^e ffnÃffe non prodejff ad

IN CAPVT TERTIVM. tccurrendttm^Chrij'b omnia ilia, ^uibiu confidere doÂ» centur homines, cr gratia redij/Je eo quo, per* ttrnire oportet omnes faluandos, ut defe dej^ercntt per [ohm Chriflum fperent falutem. Sed hac uiderit r)eM,quis de talibus male Ãgt;eraretf

ÃAagno quidem periculofunt inter lupot cues,fed uelÃc nouit Chrijlus,qui uerus pajior e^l ,fuos liberaÂ» re,quemadmodwn Loth liberauit ex Sodomis,liis uer bis non docemus adhirendum lupis,fed potiuseauenÂ» dos ubi nofcuntur, (y gratias agendas Deo faluanti per Jefum Chriflum Dominum noflrum, qui dicit Ezech.i^. Ecce ego ipfe fuper paflores,cr requiraM gregem nwum de manu eorum,(y ceflTare eos fieiant, at ultra non pafcant gregem mtum, nec pafcant amÂ» plit{s paflores femetip/is, Ã§r liberabo gregem me am de ore eorum,i^ non erit ultra eis in eflam,quia htee dicit Dominus Deus, Ecce ego ipfe requiram ouef mas cr uijitabo eas ere.

Sed ecce propono tibi exemplum quod contentÂ» Â»ere non licet,ne fub Papabaptizatus qutras rebaÂ» ptizari Chriflus m terris agens, inuenit in Ecclefla fua(ideÃ¼,in pobuloiBo Dei,uel qui populus Dei effÃ¨ debebati populum pbarifaicum, id eR, traditioÂ» nibiis bumatus cr iuflicifs adinuentionum humanaÂ» NoÂ» rumfeducentes ey feduÃ os.Damnauit grauiter pbaÂ» fuÂ»ti= rifÂ£os,quodprÂ£fuistraditionibus,Ãcerent contentÂ» terum ni uerbunt ey mandatum Dei, quod tuliffent clauent ftreuÂ» fcientiÂ£f wn ingredientes et alios intrare uolentes prohiÂ»

Df flt;tli phtrifaifmo accufttmiu hodie plt;ipt]Ã®icot . JoÃ©Ã®orei Ãue pnedieatores, e^ qui Ã³s ddhfretu, (y pro eis decertunt, No dccufabdntur illi,quod non hd* krent fcripturM, ide^, Mofencr ProphÃ¨tes, fed quod uel non intelligp-ent,quiefare rejtrcW, Mei quodÃttdiodepruudrent fcripturM (y nunddtet Dei, udfl!UuendttmfudqudÃdiuind,ut uides lAdth. if.Nec diÃinÃ¼liter hodie PdpiÃa dccufdntur.

Sed qudndo ChrijÃ¼s itd ddmnduit iÂ« tHit do^ri* bus ty populo,quÂ£ erdnt phdrifdicd. ty doilrinÂ£ dÂ£â tnoniorum, nutiquid etidtn ddmnduit circumciÃoÂ» netn^qudm homines 4 pburifeis dcceperdnt, Â«el etidM dcceperunt.^t^iniine,ndm h^c Dei erdt,illd Sdtdn^e.

AtconÃit inter omnes^hoc Chrijlidnis effe bdptifÂ» tHtun,quod erdt luditis circumciÃo, ey confirmutur edfententiduerboDei, NdmÃcut circumdÃo erdt pdihim inter DeÂ«Â«Â» cy hominem Genefis.srAtd nune bdptifmuspdÃ³iumeii inter Deum y hominem. NitÂ« kpÂ«gt;;lt;tmÂ«r m ChriflumRomd.^.cr bdptifmo Chri* /l(Mnm(IÂ«igt;Â»iM,G4l.j.cr ideoPctrMt.j.cdp. j, bdptift WWWÂ» Â«ocat flipuldtionem home conpicnti/ dd Deum.

SicutitdÃ©^ Chriftustrdditiones phdrifdicds ddm^ nlt;ins,non ddmnduit circtMciÃonem Dei, itd (y nos, que phdrifdicd, fuiu ddmitemi(s,non Cbrifli bdptifmH

Non iujfit tile iterant circumddi, iwn lubetifttid tuit itÃ©rant baptizdri.Nam ijuos Papi/ht uocamin ob tri ditiones PapÂ£,fi PhariÃticas traditiones, fupcrfli-tiones, Ã§r abufunt fxcrÃ¦ euchariflij; depofucrint, in reliqttis funtfratres noflri, cohere des uitte ieterâ nlt;e,mundatites fe ab omni inguinairtento carnii (y Hâi ritus,quemadmodunt decet P.cclefiant fanÃ¢nm, ChrijH fanguine redemptam.

VideaitthÂ£cPapijla,criwn damnent nos ut bi* reticos, lt;jui nihil male fentimus de uUo uerbo Dei, damnent potius fuos erroreSjtjuos uerbam Dei fujli* nere non pateel, fed multi malunt effe SatanÃ© per tri ditiones humanas ty doÃ¢rinas detnoniorum, cjunnt fa it t-Ãlif Dei per EMn^liunt DotntninoÃri lefn Chrifli. terum p^reat error cr feduÃ©ho,cxa[tetur autem DomiiiÃ¼ folusquam primum, Agt;nen.

Verom dam de iudeiscT dircumeiÃone mentio* nem ficio,commode occurrit argumentum abud mi* nime contemnendum,contra Cypriani rebaptizutio* nem. Uonnegat Cyprianus ide(fe nobis baptifnÃ¼, quodolim ludeiscircumeiÃo,ut uideslib.3. ep.iâ nift quod tune, fub iugo legis Meff'ias expeÃ¢abatur acircumciÃs,inqucmnunc pergratiam Dei bapti* gt;nbsp;zamur. At negat idem Cyprianus baptifmam', per ^^r'go h^reticos acceptum,ualere, Ue^t ergo etiam udcrl cirewmeiÃonem per Saduceos acceptam.

Hi enim tempore Chrijii erant tn illo populo ue* ri hiretici^negantes prophetas pririer Mojin, ne^iâ tesj^iri*

epistol AE AD CoRlN-er an^los effe, negates non minimum iÃ¼um articulum Ãdti, mortuorum refurreibonem, Horum erat non contemnendui numorui, non folum uulgi fed etiam facerdocum. Horum /Ã® Chriftut conÂ« demnaffÃ¨t drcumcifionem, lt;]uam multos inuoniffÃ¨s quos oportuijfct iterum circumcidi.

Non condemnauit autem circumeiÃonem DÂ«, foi io errore corfun dixit. ErruttÃ³ nefeientes feriptÂ«Â« rM,neqiUirtutem Dfi z^c. Ergonfq; Cyprianiu de* ' bet condemnare baptifmum Chrifi, etiam per brre* ticos acceptum,fed folum eorum crrorem,ne znuif po* fMude^itnobwfuum rcb^pti^ationt?Â«.

At utridiculum ^uiddam dicam, ty forte non riÂ» diculum,fed neceffarium, Dtc nubi quodnam pr^puÂ» tium inueniriât adfecundamcircumafionÂ£m,quimAÂ» â¢ le pcrfuafns guod prima, circumafto effet inefficax, uellet iterum circumcidinift uellet Â«el m pede Â«et ifialÃ¹ pjirte corporM circumcidi, fed bxc non effet (ircumctfioa Deo in/Ã®itutu.

Sicttt ergo circumcifio non debet, necj; potcfl ro pfti,quuw Deus inflituit femel Ãeri, ita neij; buptifÂ« Â»Â«ââfccuKdMW inÃiluttonem Cbrijti acceptum repeti debet.

lumaeropcn hec omnii, corifru CyprÃ»numjCr contra totum tdud fi.Ãicam ccn(ilium, oppono, ftium exemplum prutttiux Ecclc/Ã®x,cx Epifolu pn-iHuuuC^niitbios.

PdÂ»Â« Pdului Apo/loluf apiid Corimthiof, ijuod nenu ntÂ» tiKw EudH^lium ChriÃi fyncere priedicaiterat, ef iufftt Chriflo dignint EccleÃam tÂ»Ãituerat,fea(nduin uer-rebii* bum (.hrifii prxdicentii Aii.fr.PopulM eA mihimul* ptiztt tm inhac ciuitate. Abfcnte ueroeo, per pfeudapo* ri, nb flolo! or alioi inÃgnibuf Jjiirituf fanÃ¼i donii,^u^ h^rcti apud cos er(int,dbutente!,omnidÃruebiint contenti* fii cr onibi{i,opinionibui,fednd4lif,peruerf(( doifriM,ut nt fcbif* prm(ipioEp.diximuf,ut iunt prlt;efdpienHdflultlt;(i/lD* math rum, contettmebatur ipfe Paulus um elediotfis, quettt* (ii O' admodum fieri folet.Hanc enim mercedent refiriint, in iHo gui fyneero uerbo curant honÃ¹num falutem,ut pojltit errore gloriofuli feihtrif eis pra;firantur ad hominumpcr* bapti^ ditioneiÂ», zatof Nofjttf hie hitrefes erant erfchiÃnata, Ãue hfre* Ergo tidty fchifmatici f Si uocabula h^cillis compete* redubitM,tfihil dubkat Paulrn ligonem ligonemdi* (erc,ideil,ipfam rem fuo nomine appeOarc. Sic cnitÂ» ait.). Cor,} J. Audio trâxi^fxaTÂ«. 'm uobis eÃe,et align* ex pnrte credo , oportet enim etiam Â« bt uobis eÃetyc, niÃ non fint fchiÃnatici ueriÃiini heretici, qui docendo nc^nt carnis refurreihonentt ut uides iUic cap f{. ut taceam nume de alijs conten* tionibics Cofmthiorum, Aihim erat iÃ¼ic de Chri* ftianifmo,nifi per Pauli minifÃ®erium citiia eÃeitt ai ebrifiianam Ãmplicitatem reuocati. Seduccbantvf nomine ChriÃi ab hareticis, ty fihiÃnata fiiciebaid (ropter iÃos pfiudapoÃolos er 54trfztxmlt;ni}Ã®ro;,i* an^elci

iK^lÃ¶x luctsfc transfigurantes, rjuibut grttmteflii P((ulit{ opponir, itiAxitne 'm fecuntldai Cor'mtbiot Ãpifiolti.

Sed nuntjuid PdutiK, quid eondentnduit fchifmati* tos cr hÂ£reticos,id eÃ¼t tenuritatem cr errorem eolt; ad fanitatetn eos adduceret, condemnauit fiÂ» tnul fdcramenta per eos accepta f NcqiuijtwÂ»Â», ConÂ« trrf SatanÂ£ enim feduchonem ci res eÂ»-4t, ut hiretici erfchifmatici apud Cor'tnthios, efie tdicf dc/incrcnt, lt;7 redirent ad earn fimplicitatem in Chrifto,de sjutÂ» feribit ita 'm Pp.fecunda. De/J^ondi Â«oj ownes Â«ni uiro,uirginem caftmm exhibere Cbrifla, Timeo eyc. Non autem erat (dnfio Chrijli Apojlolo res, contre easjutI'untteCu Chrifti Domini noflri. Hlt;fcÂ«tdcbc-bat ftnebat integm, utewtsj; per hfreticoS tdf ftbip Â«wticoi accepta. Hi cnÂ«n mwltot Corintbiorum baÂ» ptizauerant, CT (jHMq; per frditionem de fiuo bdptiÂ« Xdtorc gloriabatur, dicentet. Ego fum Cephie,ega fault,ego ApoUo. Sub bw enim pnftiÃ¯ Â«ominibiÂ«* pardt Paulus ttominibus feduikrum, de putbus poÂ» tiutdpud Cor'mthios glorÃ¼tinn cft,qMcÂ»Blt;tdmoduMt fe decUritt C4.4. dieens. Hac autem fi-atres per figuÂ» ram transfltili 'mmeipfum et in ApoHo propter uos,ut in nobM difeeretiÂ«, ne quis fitpraidtjuod fcrtptiwnejl de fc fentidt.Ht ne hic illius,ille buiitt itomiae mflemiÂ» ni,ilt;tiiM (tduerfut nltum.

QHod fedttfh trant emeitdarc uoluit Plt;lt;ttftM,woÂ» ^uod in ebr ijlum , licct ab illis fiedudoribus, btfptiÂ« Xlt;tti

Zitierant, Fra error in alijs commi/Ja erint, non in baptiÃmatc.Ciuifq; enim cjui baptizabatur,bi* ftifmo illo (juem Ch; ijai injhtucrat uoluit baptizi* rijUt Chri^ttanm cjfet,Eflo male uoluerint baptizi* tores,C7 itdabuti bapti/mo,ut obitoxios Ãbificerent taptizatos,tarne tjuando nomineCbrtJlt baptizabant, ut minifiri ChriÃi, uerum ChriÃi baptifma habent qui baptizati funt, Fiam Jehti,iJe^, baptizatiifo* turn hte ago cr pro ha fcribo, non pro hxreticii O' fchijinaticK. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Quod autem pro miniÃris ChriÃi apud Corin* thios habiti Ãunt,cfrndit Paulus in fecunda EpiÃoli, dicens. MiniÃri ChriÃiÃtnr^ ego Ã§^-c, Ã§y tarnen erant miniÃri SatJnÂ£ transfigurati in audios lucU* Corinthijs ad tempus hocignorantibus. HipeÃracos gniti debebant cum fuis feduÃ©honibus er h^reÃbM uitari, non autem condemnari ferma ueritatis de ChriÃo,aut baptifma ChriÃi per eos nomine ChriÃi acceptum.

Baptifmolohannis baptizdtor Paulus baptizdt, Ut legis Ait. Hos autem Corinthios, licet per hx* reticos er Ãhifmaticos,quos uocat inÃatos, er alibi nÃ¼niÃros Sataiue, baptizatos, non rebaptizat, uec clamat ut Cyprtanits cum fuocoacilio. InefÃcax eÃ¼ hoc baptifma,oportet aquam fanilifieana fani^hfs* cerdote,ut pojÃt ablucre peccata,Ht taceam reliqu^H oleo ineptias,unde uidere licet,ifuam i ypritim tÃ©* foffreceffumfit d punt ate doÃ¼rtfut Ãpoflolicie,i(t oportuerit

cportwcrjf etiamfanÃ©hs Epifcopos cr dofh/fintoiÃc fJTarc ineptire,ut non mireris de noflrii tempoÂ» contemnit potiiu Paulin hune in baptijma P^rfonarun refjgt;eÃ©him,iudicanf non meliori baptifnto fi'iffÃ¨ bctptizatos,etidmfi ipfe baptizaffet uel aliui fanÃ´ius Apoftoluijtjuando gui bdptizabant pro ttÃ¼niÂ» firii Chrijii habili fuiit,(y gui baptizabanturin Chri ftum/tue Chrifti bapti(mate,Ãue ut ChriRiani eljÃ¨nt, baptizari uolebant.Sic eiiim ait. Vnufgung' ueÃrutn dicit.Ego guidem fum Pauli, ego uero Apollo, ego uero Ccpbx,ego ucro ClmÃi. diuiÃn eÃ¼ ChriÂ» flinf tium Paulus crudfixui e^pro uobif.^ aut in noÂ» mine Pauli baptizatifutÃisf Gratias ago Deo, guod neminem ueflrum baptizauerim, niji Criljgt;umcr Caium,ne guK dieat, guod in meo nomine baptizaÂ» uer'mi.BaptiZâiuiautem Ã§f StephanÂ£ Ãmiliam, pr^e terea baud fcio num guemalium baptizauerim,lion frÃ¼m miÃt me Chriftus ut baptizarem ,Ãed ut Euang;Â» li:lt;drffÂ» CTf. g.d.t^onÃcite uobis feibls,ne propter Ixtpfipniwn guidem.ln unumenim ChriÃum, gni pro uobii crucifixus efl,non aliuf, baptizÃ ti ejli5,Ãue per me Ãue per alior,

Interim etiam uide exhiiucrbit Pauli, guod nani Ãt Â«nion baptiÃna, de guo ait in Epifiola ad Ephe. nempe guo omnes nos in unum ChriÃum baptizamur ne,ut Cyprianus,propter diuerÃtatem baptizantiu, dieas diuerfa eÃe baptiÃmata, id guod in fymbolo Hieetu fanfbÃimeÃc dieitur. Confiteor unum baÂ» ptiÃiM

Si ita^ rationes Cypriant aliguid uakreni,J( buiffet Paulus maxime adhortari ab hareticis amp;nbsp;fchifmaticis baptizatos,ut rebaptizarentur, uel ut 1 Cypriani fantentia dicam, ut baptizarentur, tfMitdO I illo baptifino nihil aihim ejjÃ¨t, Â£t certe fedu^ior rinthiorum ^mgt;n ApoÃ¼olus uerusÃdjjet, fi reliqua Cf quxdam minora corn gens,non cura/Jct ut uero Chri* JU baptifmate baptizarentur.

Quis hie non iudicauerit,non Cypriano,fed Pitu* lo adhirendumf Hie enim eÃ¼ uas eleitionts, portons nomen Chrifli coram ffntibus ey regibus ey ÃUft jfrael,ApoÃolus, prÅdicator er doÃ©hr ^ntium. op* pone hic Cypriani doÃ³lrinam, elctjuentiam, fanÃ©hto* tem,martyrium,nihil efficies, C^upd faniium in uira Jitit icternum eÃ¼, error pÃ©rire debet.

Euch^ Similiter dico de euchari/iia.Nuejquid Paulusfmtie riJUa. Cypriano,(iuia ubi ad Euangtiium er ccenam dm minicam conueuiebant,dijfidia er feileÃue Ãhifnia* ta er herefes erant inter eos, er horum malortuÂ» autores cran! eorum prepoÃti er doihres, er tales habitipre quibus contemneretur ipfePaulus.nu/n* quid inquam propterea iÃ¼ic negiuit uerum corpus Chrifli, er uerum fanguinem eiusfumi,fecundum tn* , Jiitutionem Chrifli f certe non.

Seduihres damnauit, feduchs admonuit ne hereÃ adhererent,ne pauperes in iÃ¼o conuiuio contemnc' rent,ne ad condemisatimem couenireitt, ne iudiciitM fibi

Ãhi ederent er biberent,non dijudicantes eorpuf Doe inini, id eil,ut ipfe dicit, ne edentet indigne panent hune, de quo Chriflut pronunciauit, Hic panis eÃ¼ corpiti meum, bibentet indigne poculwn Domini, de quo ipfe Domintis pronunciauit, hoc poculum eÃ¼ fangun ineut,rei fiÃ¨rent nonpanii 0- uini,ut nunc quidam infaniuiu,fed corporis Ã§r fanguinis Domini. Abufum facramenti damnauit, ueritatem autem fine fubjinntiam facramenti, qutC propter infiitutioneni Chrifii illic cft, propter hierefes Ã§jquot; fehifinata non aba fiubt, alioqui quare admonuiffÃ¨t,nÂ£ in ipfam facraÂ« tnenti ueritatem peccarent Æ Non enwÂ» homines uel boni,uel niAli,uel hÂ£retici,uel orthodoxi confecrant (y fanÃ©hficant iwbÃ hoc facramentum, ut fit corput Crfanguis Domini, fed inflitutio Chrifii,qua hoc faa cramentum infiituit,hic dat nobis omnia,fi uerum effe credimus uerbunt eius,

'Valdemirandum,quod Cyprianuthoc Pdwli exa tmplum non uidit, e::r multo magis mirandum, quoi intotoillo concilia, ne unus quidem fÃ¹erit, qui hoc admoncre potuifiÃ¨t. Si in fanfhrum cr doÃ ifftmoÂ« rmn concilio ita erratum eÃ¼, cui qult;Â£fo concilia fi* dere licebit, in ijs quiC falutis funt etern/e, nifi certo Dci uerbo fententia confirmeturf

Ergo necefie erat, hune errorem ab alijs Chrifii ^^^Icfijs,non recipi, cr tandem etiamperire iniUiS EcclcfiK,inquibus erat, licet per fanÃ©hs, reportas, fiquidem ei' hie Ectlefite Chrifii erlt;(nt, ut iHtcqu^ in I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T hoc

hoc non ernbant, jecufidutn tllud Phil f. Si quid ah'Â« ter fentitii,hoc quoq- Dem uobii reuelabit.

Interim, per Det mifericordiam J'anSlit error non efi imputdtm, propter fident in Dominum noflrum Jefam Chriflum,pro qua cupiebant ntori, cr multi tunc moriebantur, Netnoautem propter rebaptizd* tionem moriebatur. Vbi uero reuelatur error, per uerbum DÂ«, elcÃ¢l dmpk;Ã©Ã®untur ucritatem, impif uero,ut flt, qui fldem fltni.%riim imitari non poflitm, fuos errores quaji imitalione fanÃ³iorum cyautoritate deflndunt.

id quod accidit etidmin hdccdufd impif t'Dond* tiflis, rebaptizdtoribiK, qui ubi ur^bdntur, obifcie* bdnt dutoritdtemjanihmartyris Cypriani, cr conÂ« eilif iUim Aflicdni, quando tarnen iamdudum erat in Afl-icd, Cypridtu cr iUim concilif rebdptizdtio abÂ« olitd.Contrdquoi Auguflinus Epiflopm, non potuit quidem,nec uoluit deflndere bedti Cypridni erro* rem,fed his uerbts re/flondet, ut legis in libro de uni*

iJam, inquit,illud quod ddiungit Petiliantu Do* ndtifturunt Epifeopus, de Epifeopo Cdrthaginenfi Agrippina, de mclyto martyre Cypridno, de fep* tudgintd pritcefjoribus Cypridni, quod hoc fleerufit Cr fieri prteceperunt, Oquam deteftandus efl error Cypri^ fjominum, qui cldrorum uirorum qu^eddm non redx fi(h,,lduddbiliter fe imitdri putant, d quorum uirttt* tibus alieni funt. Sic entm ar aotvnfÃi Petro Apo* 0

^Io eompimri [cuolmtf,Ã ChriÃum Â»egiuerittt, fl Â«cro ftirfm gentes Judaiz^re coegerint,uocitiiri ger-â¢Â»Mni eiui afjUtÃ¼nt, apoflolica gratia ut continuo declarentur^ cum nee ei non dico praÃrri, fed fatÂ» tem pojfit ^qtiari, aut de proximo comparari, quitÂ» guK wjlrorum ffmporum Chriftianuf, aut etiam EÂ« pifcopiÂ«, gÂ«t uec C^iflum ne^uerit,nec gentet JuÂ» ddij;lt;tre compulerit. Sic etiam in martyre gloriaÂ» fiffintoCypriano, fiapudh^reticos Â«cl fcbifnwticoj datum ebrijH haptifmum nolebat agnojccre, dwÂ» eojniÂ»nittm dctcflarctwr, quosa catholica unitatr, giwm wwltwwdilexit J feparatoj dolebat,tanta riiÂ« infrita Â«fg^ad triuwpbiHn martyrif confecuta funt, ut charitatis qua exceUebat luce^ iUa obumbratio fugaretur, c?-Â«t farmentton fruÃ¢uofiim fieri JruÃ¢uÂ» ofiui, fiquid babebat purgandom, fi nulla re dli4 fcrte pajfionis fitlcc ultima toflerftKr, Nee nos gut baptifmi ueritatem,etiam iÂ«biÂ«rcticorÂ«m iniquitaÂ» te,agnofci^u^ potiiw quam negamus, idea melieret Cypriaiiofimits, ficut nec Petro, quia ^ntes ludai-?;arcnoncogimiÂ«. Egout guod de hac refentia, breuitcr dicam, rcbaptizare hÂ£reticos,quod iUi fiÂ» tijfe difi0itHr,tu-Â«c fuit bumartt errorÂ«, rebaptizare *Â«tcm catbolicoÃ®, quod adhuc iftiÃ(iuM,femper eft diaboliclt;epriÂ£fumptiofiiÃ®. HaiSrniM Auguftinui, EpHo* Qgando igitur a Chrifto non eft damnata ctrctim giÂ».

cifio,neq; pharifeorum,qui bumanw tradifionibtÂ« fcÂ« ducebant populfwn, neq^ Saducieorum qui certijfiÂ»

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T â¢ me traitÃ©

me erant hÂ£retici,cr nunc baptijni pafhtm eSi, ^uod tunc erat populo Dei cinumciÃcniipaÃ³him, ^uando Paulus non damnat bapti mum illorum Co* rinthiorum, gut ab herctids fchifmaticii erant baptizati,atg; adcoin hxreÃer Ãhifmate, nec re* guirit fan^^Ãcationem aguÂ£ per miniliruw ÃanÃ©htm, utitcrum repetam lilas ineptias,gt;nulto minus iHartt olei Ãandipcationemtunc ignoratam, Immo guando ipfum baptilina. guod Chriftus injlituit non botninH mni/lrieÃ¼, fed Cbri/li tolius fÃ¤nde trinitatis,idea non in hominem, fed in ChriÃum usilt baptizari,gui baptizatur, utenng; incidatin miniilrum malum wl etiam heretuum,propter guem,l.cet eondemnatuw, non debet eondemnari baptifma acceptum, guod ChriÃi ed C7 4 CbriÃo acceptum, Qjuando inguatt/ hecita habent, Non debet CyprianM cum toto illo AÃieano conciliofuis de tortis cr male intelle dis fcri' pturit, (yinrptis argumentts, atg^ rationibus, nobis obtrudere fuam rebaptizationem, guÂ£ iuÃe, fecund!! uerbumDcijCrfidei Chriflia'ne rdtionem,nonfufcegt;â pta,feddamnataedabalgs Chrifli Eccle/iii, cr po* Ualeat gtiam perijt in illis ChriÃi EcclcÃis,in guibus per errorem ^rat fufeepta.

tasco* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clament coIumnofEccleÃie elo*

guentiÃimof, dodiÃinws, fandiÃimos, or pratcrei viartyrio ChriÃi inÃgnes, Naw er nos honoramus guos ChriÃus honorauit, nee^ dero^mtis fandorum titulis er cfficijs Ã§r donis,fed his nominibus nondc* jMcta

EPISTOLAE AD CORIN. lent nobis commendate fan^hrum errores, dotlriiidin fHfciprrc debeo, etiam ft ft dofiijfimus, cIoqMcnfij}!Â»!!Â« CT fanÃ©ius nurtyr, ntfeandcm doÂ» ilritum Hidednt ccnfntire ruw Â«erbo Dci. Si ouis Chrifii fum,debeo uoccni pdjkris inri Chrifti Jctjui. St autem alicjuis Mort Cbri/li dddit fudcomtnentd, et tam crafos CT pudendos errorct, qwcmadmotiuTÂ« audiÃi ie Cypriano,nolinte firemere humdttd dutoritdte,crâ fâan(iitdte,non audiamjiif ueUwi fedud. Omnia pro* bdbo,ejuod boitiMÃ®i cil trncbo.

Non (tccedain fententiaCypriam^quia fanÃ³his cR, qwtd cloqurns eft, quid martyr eil, ut nnttc folct his argutnentis ur^re nos impietdsfed potins territus tiÂ» nKbo,ne ulli aaedam fenicntiiÂ« quoruwMis qiwntuwta cunq; dofloTKWi cr pinftvriwn, ni/i uideam eandem effe nwnt/cjtuw Dei Â«erbum, qtuncio tam infgniter doihis CT fdnÃ¤ns,tdm infigniter cumi ta?Â» multtsfuis ^pifopis (y- fanihs cr dodis ernre potuit, contr4 Dei uerbum,contra rdtioncm fdei,contra ChriÃifaÂ» cramentdyContra alias ChriÃiEcclefds,cT Epifeopos, non minus CT fanchs,et uel in Cbrijfo eruditos.

CbrijlÂ«Â«] amabdf cr m ChriÃum credebat funiÃ®Ã¯ttÃ® doihr cy martyr, babebat Ã^ndamentum ChriÃumf fKiiM iwr'itoptlitÃ³hM eil CT pKf^but per errorem f(t quif bii(f/rn!Â« traihuimus, conuenire bnie JiinditÂ« ' tncnto,id eft, eÃe ChriÃiana CT i'xÃacris Itteris, IdcoadiÃcauit tjki.fupcr Ãmddmcnttvm CbrijlHW),|eii

IN CAPVT TERTIVM quu JÃ¹nddntentum ^uod eHueritdt, filÃtdteni porÂ» tare non potuit,gt;uce]JÃ¨ Ãtit tandem admoto ignicr die,fanum,/lipulamlt;y ligna perirc. Omnis enim inquit plantatio,gMm non plantauit pater tneui era* dicabitur, ty Omnis caro fanum, omnis gloria eiusguafiÃos fani. E.xiccatu,m eilfcenutn,(y cecidit fios,uerbum autem Domini^ lt;juod eSi aurum, ar^nÂ» ttim zr lapides precioÃ,manet in leternum.

Habeant ita^ (bU facrg literte, iUtbatam apud Chriftianos autoritatem, id quod poflularuiu omnes fanÃ¢t doÃ¢oreSf'quanquam hoc hodie impif, quifanÃ¢oÂ» rum autoritate cupiunt abuti, uolentes ignorant. Non eÃ¢ mihi prieceptum,ut audiam Cyprianum, m/t loquatur uerbum Dei,fed potins Qypriano^ omni bus ufq; ad finem tnundi EccleÃÂ£ do(hrib:is cy pa-Ãoribuf,prÂ£ceptum efl hoc,quod hic Paulus didt.Fim damentum quidem poÃtum eÃ¢, fed uideat unufquif^ quomodo fuper^dificet cyc. Magna periculo agis, niÃ conÃflas in certo uerbo Dei,Pereat ergo autoriÂ» tas,cui uerbum Dei non aÃipulatur. MiniÃri cnM ChriÃi fumus, cr diÃvnfatores non noÃrorum fontÂ» ' niorum, fed myÃtriorum DeiÂ» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;!

Ex his omnibus,Ã non uidiÃi errorcm fanÃ¢i mar* tyris,Ã§y totius illius condlq, rebaptizationem deÃn* ' dentis, quid eÃ¢quafo tam lucidum er patens, quoi tua cacitate uideresf

lam uero poA damnat am hanc Cy priant cr illins eoncilif rebaptizationem, uide quid auJeat feribere

Uiero/tytttM de fdcrd euchdrijlid. Is in Sophoniit Hicro tertiian caput fcribensÃcdit.Sdccrdotes qui cuchd* njtttut riÃieeferuiuiit, cr Ãanguiiittn Dontini popul/ieim di* uidunf^itnpie dgunt iÂ» Chrilti,putdntes eutha* ri/iian mprecantif Ãcerc uerba nvn uitam, cr nea f* fariam eÃe tantum folennem orationem,cr non facer dotum meritd,de quibus dicitur. Et facerdos in quo Ãierit macula,non accedet oÃirre cblationes Domino E^uttut H^cille. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ne que

Quid dicam f quantam hie uideo ineogitantiam fÃ atif tdittiuirif Credo recantaturum hiecfiujfe,Ã quis ad tuque tnonuiÃet quo periculo htc dicantur,quod fi noluif* no fan fet,tu feilicet cum fanÃ³ium diceres ? Ndw biCc ucr* ihts Ãt lgt;a,nonfolum error funt,fedetiamimpietaf,Ã quit ad cit no tnonitili iutellipns ea deÃndere perrexerit. bis cu*

DiÃgt;cream,nifi multo tclerabilior fit error fan^ chari* martyris Cypridiii,cr iUorum Eptfeoporum, qut turn fliam, eo fenferunt, qui odio peruerfe^ doÃ¢rinÂ£ ne^bant fedfo* apud hicretieos elfe facramentorum chrifli uerita* la 'mÂ» tem,Jnterfm tarnen apud catholicos, quos uocahant, ftitu* certoeÃc flituebant Chriflifacrdinenta,Ãuebonief* tio Cj^ feut ut Petrits,Ãue mail ut Judas. Itaq; tiwcÃdubi* rifli. tajfes dlicubi,propter hdireÃm crÃhifmata, inueiÃ¹* riuera Chrifli facramenta, tarnen ex hac doÃ¢rina eertusfitiÃes,ea apud catholicos inueniri.

Dil^eream quoq;nifi tolerabilius Ãt, Papiflieds fequi unihones cr rasuras (y charaÃ©Ã®eres, fine qui** hui non permittunt lÃ©gitimant effeeucharifliie ,ut

IN CAP VT TERTÃVM. uociiitt,conjilÃonem, Nam fecimdum eorufK JoÃ¢ri* Mtn,Ã non licet muenire uerum facratncntum corÂ» porii cy fttnguinii Domini apud non rafos umihs, tarnen licebit inuenire apud rafos qt tmÃ©hs,hoc eil, licebit uel alicubi muenire,Non dicatn interim, quant impium Ãt humanis inuentis tribuere efÃcatiam er ueritdtem facrdmentortm,quÂ£nonexrafurii (ycon feerdtionibm humants funt,id quod funt,fed ex Chri* fli mflitutione, id quod fupra dixi, er plenim dixi in nouiffma mea conÃjÃone contra facramentariot.

fit uero Ã Hyeronymi hanc fententiam fecutus fre^i ris,nufquam habebis certo eucharijlia ueritatem, fed dubitabis ubiq;. Nihil enim aliud cfficit hit uerbis, tanto fupercilio er autoritate fua, non Dei, prolatis,quamut facramentum euchdrtftiÂ£ab Eccle* jta Dei aufÃ¨rat.Siquidem ubiq^ dubitare, num ibi fit uera euchariflia, nihil aliud eil quam ueratn eucha* rifliam nufquam habere.Non enim doÃ¤rinam aut heÂ» reÃm accufat hic Hieronytnui, ut Cyprianus, fed uiÂ» tarn ey mÃ©rita facerdotis requirit,ut uera Ãat euebaÂ» riÃia.

Quidhodie accufamns facramentariot, dicentet. An quilibet nebulo ,fcortator, adulter, auarut erc-fuiet uobis corpus ChriÃi i Contra quos clamamut. Non angelus, non fanfhÃimus etiam aliquis miniÃrr EccleÃie,Ãciet nobis ChriÃi corpus, fed ClrriÃus ipÂ» Ji fua mflitutione, tantum abeil , ut crinÃ¼noft fibi hoc apud Wf arroffmfsic inquam clamamus contra eos,

EPISTOLAE AD CORIN. fed/ruflrad4mibim!M,fi nos oporteat prcmi auto* ritatepnÃ©ii Hicronymi, tynon potins mnitendnm fenferimiis inftitutioni Chrifti.

Videueroquo dico.tmpie inquitdgunt in Ic^m Chrifli,putMtes euchariftiam imprecMtisJicere itfrÂ« lanonuitam, ^-necejjariam e^e tantum folennem orationcm non facerdotum nxrita, Quiddicit? Quando quafo ChriÃusflituit aliquant legem,Je ui* ta er meritis humanis, ad confieiendam eucbarifiiaittf Mt dieat Hi'eronÂ»Â»!Â«,impie dgtre qui fie putant.

An impie ettam egit ChriÃits, qui permifit attp adeo mndituit ludic prodieori Herum Eiwngjliwm ue* rum baptifmum,ueramiracula, Brewiter Â«crum ApcÂ» Ãolatum,qiu per eum Â«ou mimÂ« effieacia Ãteruntin credentibiis,qudm perulioÃ® optintos Apofiolos o-diÂ» fcipulos f QÂ«f tnerita requiris qMffo,Mbi omnia non ex nobis,fed folum nwndittwm minifkrium exeipias, fed ex wcomiwttâalâili ex e^rfcijfimo CbriÃi pendent uerbof

Cluodfi Hieronymus,per imprecdntis uerbaet per folcnitem orationem,non WJtcliigitMerlxt ptcrlt;einjK tMtionÃJ ChriÃi,quÂ£ uerba confccrdttonii HocdfMjfcd nliasntiniÃri orationes,nÃ¼rttmqtilt;im non fane dicat, nam fides ChriÃiana, âecj; orutionibiw miniÃri, ne^ uitÂ£aut meritis tribuere potcft, quod infacramento Â«erum ChriÃi corpiÂ« er ptngwis nobis diflribuitur.

TN CAPVT TERTIVM. tionem,tntclligit ctiam uerbit inÃitutionis ChriÃiÃtfl^ fMumÃterit his foUs non trihuere euchÃ¤riÃiie,nt uocit^ tgt;tus,conÃÃ¤ionem.

EgrfgittÂ»Â» uero, ^uod doctt de uiti er meritif p(cerdotis,Hoc fcilicet eÃ¼ erudire confcientiiif,de ont mbmegregie incertis redderef EgoÃhicHierony* tnum audio, utueritatem inueniam cuchariÃite,Ãgt;e* dhiboprimum uitam mini]iri,Ã non crimine uaoat non erit ibi euchariÃid,aut utcius uerbis loquar,nonÃ* eiet cuchariÃiant, fi uero Ma in omnibus bene re^f^on deat iudicio humano, tarnen deinde incipiam dubitdÂ» re defacerdotismeritis. Nam cf iÃe iudicio hununo per omnia inculpatus erat,qM dixit, Gratias tibi agÂ» quia non Ãmt Ãcut oeteri hoininum,iniuÃi, raptores, adulteri, ieiuno bis in fabato, dÃ©cimas do omnium quÂ£ poÃfideo (yc. er tarnen que mÃ©rita habebat / ut interim non dicam ChriÃianos,folum agnofeere nie* ritum ChriÃi.

QuidÃ'mtalem incidero fReÃiondent Uierony^ tni uerba, nonÃeiet euchariÃiam,quia mÃ©rita non hd tet, HÃ 'mcipiam dubitare etiam de fanfhÃimis itii^ niÃris ubi tandem inueniam euchariÃiie ueritatemf

Hieronymus non ellÃacramentarius,fed hac ra* tione,uiolenter aufirt facramenttmi ab if s,qui eiere diderint.

Ãcdit. Cum hac ddtur quod DeieRfinÃ©lum,elatcti^ nonfdnÃA confcientitt,quÂ£ certejiue fit faiu^, flue nonfinihl,cib dccipientc bi^iciijort pohÃ,ftcl fldne iUud quod dutur poteÃ, quod cogiutwmci, qui femper eR fandut, per quemlibet miniÃrum dccipi* utur, fecurijfiine dccipitur, Hifi enim fanitA uerbd cf* fent excathedrd tAofis,non diceret ueritdi, CiUidiÂ» cunt/icite,Si dutem ipfi,qui uerdfiindAddbdiu,fdn^ diefiint, non diceret. CtuÂ£ fiiciuiU fÃ¹ccre ruilite,di*

cunt enim ty non ficiunt.Hullo quippe modo legitur wiudeÃjinw, quw nunqudnt de Jjundrmn rddicibuf oritwr, fed cum fÂ» (Jjujofw fepibuf palmes uiti^ imÂ« plicuit,non idea frudus,qui illic pendet horretur, fed j^ind cduetur,uiu dccerpitur.

Et cdp.ff-O' r^. de lttdlt;t proditore dieit,bdptiÂ» Xrfnte, ej' quodnuiui eft, ^iunÃ¿Ã®izlt;inte,fine incom* modo reeipientiumbdptifmum Ã§j- Â«crbuw Deijimnw ciMnpIwte. Sdlui enim fiebdnt,ut qui ab dlijs Apojio^ lisbpti^Crftierrfrtt cy Mdierant Ã§^c.

Et 'm PfdlmaiÂ» decimum fcribens ait.ChriÃus cimjÂ« dem traditorem fuum,quem diabolum â¢nomin4Mit,qui â¢tnte traditioncm Domini,nec loculis dotninicis fident potHit exbtbcrc, ctmmteris difcipuliÂ« ad priedtcanâ dum mifit 'xegnum cÅlorum, ut dcmonÃraret dona nd peruenirc ad eos^qui dvm fide dccipiuiit,etiant fi tala fit per quem accipiunt, qtÃ¼lis ludMfiut,

fifiitii eil ment um,Ãt dantif Dei cr dcdpieiitis eon* jeientiae iJieac, Htec enim duo non mihi ineertd fuiK, bonitM illiui zj Ãdes mea. Quid te interponis,de ^uo certumÃcirenihdpoffumfSinemedicere. 1Â» Domi^ tioconfido zfxo.

Et ChryfoflomM homi.lib.m Matthd edp.fy.ftc ait. CrÃ©ditÃ© omnes, quod etimtn nttne iUd cand celebnt tur,in qud Chrifluf ipÃe recumbebdt.Nihilquippe inÂ» tereii inter illdm qt hdnc,non enim hfc ab homine, iUd ab ipfo conÃeitur. Q^ando igitur facerdotem corÂ» put Chrifli tibi prd:brre uiderii, noli Ãacerdotd, Chriftimanu/mndteporrigiarbitrari zye.

Et fcomt. Â».In feettndam ad Timo cdp.j, ubidiÂ» xerat debaptifmo,hd:Â£dddit. Volo quidem adqcere plane mirabile-, noUte mirari neq- turbentini. Quid ucro iÃiideHf sacra ipÃa oblatio,Ãue iHam Petrin,Ãue iUani Paulin,Ãuecuiufuis meriti ÃaeerÂ» dos offrrat, eadem eil, quam dÃ©dit CbriÃin difeipuÂ» lis fuis, quamq; faeerdotes modo conÃeiunt. Nibil habet iÃuquam illa mintn. Cur id i quia non hnc fanihÃcant homines, fed Chriflus, qui lÃ¼am ante fanÂ» ihÃcauerat. Qjiemadmodtim enim uerba, qute locuÂ» tus eil ChriÃin, eadem funt que faeerdotes nunc quoq; pronunciant, ita qt eadem oblatio eil, eadent que baptifmi ratio eil, adeo omnia inÃde conÃÃtnt. Cornelium Ãiiritus repente impleuit ,quia ^iritus ipfe alacritatem uoluntatis oÃrnderat,Ãdemq- pleÂ» ttijfinte deuotionis obtulerat. Et boc igitur ChriÃi (orpuf

corpÃ®M.cz illudeR.Quidutemhoc iSo miituf ttlitjuii hiberc putat, igiiorat Chriflum ejje, qui nunc adeil ffpcratur.

Ne Ã¹dÃ§ chmef perpefuo, patres, patres,dut di* easifti herctid noui gt;wn uolunt audire patres, audit fandvs patres fanlhjjime(cribere, contra fentent'ant fan^ patris Hieron)mi,a ueritate Chrifli longe alte* nam.

Etut mireriSjhitc fententia etiam condemnatit tj^lib.^i-. fcntcntiarum di^t). Ã§r mdccretis cano* nicis. f.q j. Iiitr4flt;ttfcoliclt;tzÂ», cap. Multi fecula* ntwn eye. si jufdpicndum eR qudÃuerbum Dei, quicquid ueteres illi Theologi poil Apojhlos dixe* ruiH,lt;^nri/tA fententia nieronymiiam ante condem* nata eilf

Igitur ut adonmes alios do^res poH ApoJhloS,itit er ad titeronyntum pertinet quod hie dicit Paulus, Vnufquifq} uideat tjuomodo fupertedificet. NuW nfÂ« ceffeeil tandem ligna, foenum lt;7 flipuhm admoto die oy igne perire,Verbum autem Domtni nwnet itt Â«tternKW.

(^uid dicam Ãre de omnibus, qui ex faeerdotio iHouctcri leuitico,ad quod nafeebantur homines fe* eimdum legem Dei, iam per ChriÃum sternum fa* ecrdotemabrogato,confirtnaruu nobis aliud facer* Sacer* dotium coram mundo gloriofum, nihil fomniantes dotiu ni/t ueÃrs Aaron unitionem illam facram,cr ob!a* cereÂ« ticnes altari allatas,nur urn unde noÃri habeantfuam mona rafuram,le.

f-4furjgt;u,donccnuw principes nwndi crfÃ¤trdpjeÃ^ (h faut, (jui mintllri ChriÃi cr di/penfatores fftyÃni* or um Dt i,ut infi-a diccmus, ejjÃ¨ deberott.

Ixcu* Prrdat me Chriftiif, Ã hxc omtiia in iniuriÃ¤nt ue* fatio. terumTheologorum dixerim,d quorum fententiu cal Ão non effe reccdendum, niÃ propter maniÃjiiim uer bum Dei, leffnda Ãtiu eorum Ãriptucum propter hi/hrÃ»m, tum ut bene diih ab eis accipianws, qKf fuo tempore Ãdeles minifiri uerbi Dei habiti funt,nt* xime ueronenoui Ãmper emergent es h ere t ici perfu^ deunt rudibus,quod ueteres cÃ¼ ipÃs fenferÃ©nt, queni* admodumhodieÃuÃra conatifunt Sucranuntiperdit iÃicr CatabaptiÃie, Nee minus PapiÃÂ£ clanunt plt;i* tref,patret,qudndo laicis calicem Domini prohibent ingt;pijlÃine,qudndo tarnen ifla impictas omnibm neteÂ» ribus doÃ©hribus incognita Ãit.

Hoc folum ago, Vt habeant ueteres Ãuam autoriâ tatem,tamen autoritatem contra maniÃjium Dei uer bum non habeant, neq; hoc fanlli uiri peÃutaruntt quod nunc impietas, odio EuanffliÃ nomine earunt, poÃiilatjNon enim Ãbicontra Dei uerbum credi uo* luerunt, id quod Ãepc in ff nue Ãtetur AuguÃinui nÃ¼* nÃÃis uerbis.Et omnes alij doihres,dHmÃu probant ; eX biblijsÃue ex uerbo Dei,qtiid aliud uolunt iÂ« oÂ«* nibus fuis libris,quam ut credatur non uerbo humatto, à¥¤ ÃedDeif nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J

Hic itaq; omnia probanda Ãtnt, ut quod bonttHt aÃ tentamuf, Pereant ligna foenumf Ãipitla, qdt , Â£dificata I

Ã©diiicitii futtt quidem a. bonis doihribus fupfr Chri^ fium,fed hoe fundamentum ea tandem fuÃinere non potesi^ut nuncdnt argentum,lapides preeioÂ» fi,ideÃea,qu^ fecundum uerbum Dei, cum iuÃieu Dei,qult;ie ChriÃâis eÃ,confentiunt.

Sed hÂ£c ha3xnus, ut oÃrnderem quod promiÃ, tt primitiuaEccleÃa ufquead hoc tempus, malta maU et errores acadiffe EccleÃÂ£, propter hoc unum prÂ£^ ceptum,uel admonitioncm Pauli a doÃ©hribus cr pfee* dicatoribus negleÃ©hm. Vnufquifj; uideat quomodo fit per^dificet.Nunc uero tempus eÃ¼,ut interpretando ad reliqua Pauli uerba pergamus.

FVNDAMENTVM inquit aliud netnopo* Eundii teÃ ponere, prater id quod po/itum c^,quod eR mentu ChriÃus lefus. Non poteR ulta Ãducia doceri, quÂ£ ChriÂ» confifht coram Deo, quam lUafola, quÂ£eÃinChri= Ãus, Ãum leÃvm,quÂ£ pofita eÃ¼,ide/i,doÃ¢ti per Paulum, ucna^ quidicit-VtÃpiens architeilusÃndamentumpofui. ItutL lam uero uideaitt alij doÃ©hres Ãue pradicatores, poil ApcÃolicam iÃam doÃ¤rinam, quomodo fuper hoc fimdamentum (y petram ÃlidiÃimam , id eil, Chrifium,Ãue Ãduciam in ChriÃum, Â£dificent,ii eil,doceant, ut Ãilicct qua: docent conueniant huic fundantento, utquemadmodum infra cap.^. didtur, fideles miniÃri er diÃenfatores inueniantur myÃeÂ» riorumDei, nonhumanorum fomniorum,maxime ne doceant, per qua homines incipiant aliam fiduciant habere,qnuu m folum ChriÃum, gy hoÂ» fidere foU

Chriflo,ne qiumuis doceant fiduciant in ChrifiuMÂ» nontamcn doceant omniw fyncere ifiunt fidult;:iaitigt; fcdur^ant ea,(iuÂ£nonfi(nteis mAniiitlt;t,undcfit,ut tatibm pofita fidaiu homines, ut neceffarifs adfalutÃ©i id quod derogit fiindameitto,id eH,fiduciie inChriJ^'

Jnfiducia Chrifii procederc dehent itofira do^triâ naf)tu)res,a{ilones,pdjfiones,uita,tnors,Alioquiquic* quid non eÃ¼ ex fide, peccutum ed. Sic zy FetrusÃ¤dâ tnonet doihres uerbi zy tninifiros quofeuttq} Chri^ fti.f.Pet.'t. Vtquifij; dccepit donum,itd abus in Ã¤li^ urn illud minifirate, ut boni diÃfenfiatores luriie grsÂ» ti^ Dei,Si quit loquitur, loqudtur.ut eIoquidDci,fi quit miniftr4t,minifiret tdnquam ex uirtute, quiiK fuppeditut Deus, ut in omnibus glorificetur Deus, per Icfum Chrifiiim,cui eil gloria cr imperium in feculafiecuIorum,Am(n.Et Paulus Rom. u.uultut prophetia nofira, id efi, doilrina cr prgdicatio noâ firafitiuxta portionem fidei,id cH,fit tabs,ut con* fentiat fitdei fiuefiendamtnto Chrifti.

Qjiodfi quis doÃ³hr fuperÃruit'doilrina fÃ¹ndamentu tum Chrifium,purum etfyncerum uerbu dei fiue meram do(lrinamEua^licdm,id quod Paulus uoeat auru,argentum, lapides preciofos cuiufq; opm â tnanifleftu fiet.Aurum,quando eadÃ«fides in ClmiÃuiÂ», quamfimel fit/cipimus,per doÃ«hrem fiue predicatore ita ur^tur zy ajfidue docetur, ut ex eius dolirind treficamtis ex fide mfident,pcrgnmus a gloria Do' mini

Hiim in gloriam, angiuw per Domini )piritum, ut nonfalum acccdentes nd Chriflum crednmtK, guem* ^dnudum quidim non mteÃ¼i^ntes rntionem cruir^ futrm fidci, dicimt,Ã fides prxdicnndn cÃ, non noÂ» firis, quia omnes fumu4 Chriftiani, prj;dicandn e^l, [cd Turcis (3- lUts^ (jui nomen Chrifti non audierumt, noflris auxm antum bonn opera priedicanda [umt. Verum difcamns iugiter ex uerbo, zr prÃ©dications fidei, fine ex promifsionibus Dft!, cr cxbomfione filnih, t3 per omnem uitum iÂ« owni necefiinue men^ tis (3 corporis, in omni tentutione or perfecutione, etiam guando nonnuntjuam nos premit peccatum,Kr* ret indicium Dei, inflat Satan, urfft mors, (3 dere^ tiÃ©h a Deo uidemur, afluefcamus abnegtre Ã ut Chri^ ftid dicit ) nofmetipfls, ^3 allere crucem noflram, t3 tumc maxime credere, nuxinie confidere Deo per iefutn Chriflum, ciuodamet nos, cjuodÃeruaturns fit, ijuod mala ifla cedent nobis in bonum t3 [alutcm pfr cum, maxime incjiiam time, quandouidentur omnia dfjpffJtt, tiimc enim locus exercendte fidei t3 ftâfr^ndi de imflrioordia Dei. M que tunc opera tona fiuefii^ fiue jÃ cienda confines, in Ins angu* ftijs zr neceflitatibus qua accidunt per omnem ui* f Certe fidcs uera nouit inuocare patrem in noa gt;nine Ie[u,ideo ad inuocationem afsidue oonlitgit,quia fentit Jc aÃsidue impugnari, [ecundum illud. Tara rtj firtiflima nomen Domini, ad earn currit iiifliis cr faluabitur.

Sic itAcj- doccre perpÃ©tua,ut ferues homines dtri^ fio, peromnem uiam cr tenatiomm ufij; w Ãnem, eR Ãne dubio nurum optimum, cr caput doRrine Chhjlidiie, que doRrina ubi perift, nihil prteter fri* gid.u cÃ¦remoniM nobis reli.9Â»m eR,quarum quedaiit perfe funt impie,multa: uero, que per fe pofent b'* here !'eruari,cr quedam etiam utiles e/fe, amen ont nÃ©s impie redduntur hac adicRlone, quod necejJariS docentur, homines alibm fidere difeunt [eruatH, difjidere non ferudtis, quia hec ZT alia pro fide'ut Ch rifium fiufcepim is ad remifsionem peccatorum (J uiam eternam parandam, quod non esl edificiu pofi turn fuperfitndamentum Chrifium,licet per erroret/f ed tempus pani uideatur,ut nunc ffmere liceat amp;nbsp;eere cum kremia. C^uomodo obfeuratum dÂ«Â«Â«* muatiis eR color optimus, di/})er/i funt lapid.-s feta Ã¢uarij in capie omnium platearum f Filq sion im* (lyti cr amiRi auro primo Jiueoptima, quomodore* puati funt in uafatrfka,opus manuum figulif

Aroett nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Â»ero fuperedificat doRor ChrifiianUft

turn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^damenturn Chri/lum,quando fieripturas Pro

pheticas lt;y Apofiolicas, fine libres fiacros interpre* tÂ»tur, cr ^nuinum fienfium ficripturarum proponit, quemadmodum in Pfial.dicitur. Eloquia Dominielo* quia pure, argentum igne probatum in uafieterref purgatum fiepties. Tu Domine fieruabis ea.

Hie uideat doRor,ne ex argento,id eR,ficripturd J^iritus fanSli, fÃ¹ciat fiaoriam fiue argenti j^umanfÂ» qu^

^utf^ciem quidem habet argenti, fed uerum tirgen tHWiftÃ³ncft, ne dicatur ei iÃ¼ud Efaie.f. Argentum lÂ«wÂ»i ufrfiwn efl in porilt;tJÂ»,cz caupones tui mifcent ^lt;]uam uino^Fit au.rm hoc, guando ex ucrboDei mÂ« le inteUetio, depratuio cr detorto, confirmamuf trdÂ« ditionei fcunwniW, neftrae opinones, cogiMioner, O' alia gult;t uere McrbitwJ Dei non habet,ut ia,,guamÂ» uis manentibuf Â«crlÂ»M,miMen non Â«erbm dei, nifi fecundumj^eciem.

VtqudndoEpifcopiMRonuiniÂ« Ihtuitur effe co* put externum uniuerfalis EcclefiÂ£,ex iUo uerbo Chri pi. Superhancpetramedificabo Eccleftam meant, cum tinten ibi non diÃ©htnt cfl, super hunc petrum, licet etiam fc non ejfet certum,^uod folM Pdplt;t effet PeirM, fed diÃ³htm efl, Super hanc petram,qute cfl. Tu es ChriÃus fihtts Dei uiui. Rifermtt iawdudum nos Gr#Â«, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fgt;fopterifl:tm tnierpreatio^

Â«cm, maxime tjuando, tjuiÃterunt ouddciores ex not bis, audebant pronunciare, neminem poffe faluori, nip e(JÃ¨t fut obedientia Ronwni pontificis.

Item, quando purgarortum iÃudcxuariww aniwÂ« Â«fWin, eonprtnatur ex Pauli uerbo. Ipfe faluusÃet,fed, ftc tttiqium per ignem.

Ã¯ffm, qwandopiccrdotitMn illud noÃrtim ociofum, quodfcripturanouitePamentiignorat, confirmÃ¢t tur ex ttepibult;,unflione,cDnfccrdtio)ie ueterise^ LeÂ« uitici iÃ¼ius ficerdotij iam aboliti (y reiedi.

Jfiw omnibus Chhlliunis coniinendut, conÃrntAtuf prohibit robu'hgt;rutn monuchorum mendicitÃ©, aliorum jÃ¹lfo iurua puupcrtus, or ex obediÃ«ntie Deo (y eins pr^eepto debcm:is, confirnMtur obedientu ejudm Del uerbam non agnofeit, at^ ddeo reprobut,nimirimi qud iurum:(S qt uoueiw.is nos obe* dientes Ãre prulato ( ut uacunt ) feenndam rc^liif cr trdditio ies hunMnus, guus damnutus legis M.itthgt; If- ^fdix.i^.

item, giundo cogim is homines ieiumrc quddrii^ ^Ãnum lÃ -iin, ex lUx hijioriu ieinnij ChriÃi, qudfi nd Cbri)li imiMionem, cum amen hoc nufqudm pre* ceptum Ãt, zy neÃeri quidetn poÃsit, quid ChriÃm ieinn.iuit quddrdgina diebus ey quddrdgina nodt* biu nihil edens zy bibens, Ã§x idud quod fiHtoaem iuris 'in iflo noftro ieiunio quddrd^limnli qui id-m uo* cduerunt, fidpueris deÃnditur ludus e^l, fiduirii 'mfdnid.

Ueqiunqium grduitis ddmn'um dccidit EccleÃe, qtum quodÃne uerbo Dei, ex imiatione Ãdnehru/m, etidm ChriÃi, Ãcimis reclus, leffs,ÃAtua(ytrd* ditiones, quibiis poÃtd homines diÃcunt er aÃuefeunt fidere, in iniuridm mifericordite Dei (y dbnegd* tionem uirtutis eÃicdcia fdnguinis Domini noÃri tefu ChriÃi.

Hec dutem Ãcorid que fe pro dr^nto uendiat, quid aliud eil quam in grauioribus lignum, m leuio* ribusfaenum Ã§y Jhpula Æ

^ciSiinunc toguirw.r, cjui licet pij, tumen bjec â¢pfâ Oâ fjmiliÃ¤ per errorem dccueriwt O' fufcepe^ runt, credentes eu fÃ¹ndanunto ChriÃo conuenire, o âti'ffntum tudicio intrrMn deftcerunt, Mm!Â» nlerat Dei long(inimitdi,lt;jUie etiam ncn mpuMfun* propter fÃ¹ndamenturri Chrijlum, lionautem loquimur de impijs nebulonibui, lt;]tÃ nunc non per errorem, fed per muliciam propter fud lucra o amhitionemjhdec erroiKd ab alijs accept Â«,contrd maniÃÃim Ã¹m firipturam,o contra fuani ÅnpiÃ§nftdm definduftt, o ucritutem agninm im^ pugnaut,nealij ad ueritutts lucem emergcre poffint, I^lazn filles nr errorc lt;juidcm, CiUemadtnodum quibiMo! dam (aniiis rontigiât, ewpiiMit ddificare Ãiperfitnda* mentum Chriftu/m, nam hoc m omni corum doilrina not deprebendesAtaej- dd biwic Jwtwn non pertinent, fed dec(5 infra aliud audiet ludicium . St quit tem-^ plum Dei propbanaucrit czc.

Porroar^ntum, id etl, jeriptura facra, qiiando adificatur, id eÃ¼,docetur,debet adificarifrpcrfrnÂ» dament,um ChriÃum, id e^, ia traihri, ut in folum ebriÃtwn njficidt, quemadmodum Ronw.p. docet Pdulns, propbftidtn oportere efrÃ¨ dttdlogdm Ãdei, Cf ÃdRontd,?. dÃ»it. iuÃieiam Dei, quÃ¦eil per dem in CljriÃitw, habere teÃimenitÂ«Â« ex lege o pâ o pbehi. In MoÃe propbetts promittitur ChriÃuf, In ftnâptMrts ApoÃolicif exbibctwr, Lex jÃ¹it peddgoÂ« gw in CbriÃwwj, Emngelittw twbii ddjtrt CbriÃum, V ) HijtoriiC

mjbrii trÃÃ¤ntur ^uemadtmÃ¤ttm nel creditutÂ» uel non creditum eÃ¼ diuiiiis de ChriÃo pronÃ¼fiionibits.

Ideo^ gui ex facri'S liicris, nihil aliud tjuam nu* ralia cr non Chriflum, qu-eÃcrimt, nihil mirum, Ã Cr dixerint cr fcnferint, eadem in Ariflotelif ethi* (iSjCT Ciceronis (fficijs, Ã§j- Senecg fcriptii contiae* ri, cr tnulto utilim legi, atque ita, ah hac ÃntenM deficerenon potuerunt, guÂ£dicit, Ex eo nos Ãeri Ãfrchnus iufli, QuaÃuerois iuflaÃcerepof* Ãt, qui nondum ipfe iuflus Ãt, arbor non bona pro* ducereÃufhts bonos, IndeÃÃ¤um, ut Ãne iuÃiÃoa* tore ChriÃo de iuflida prÂ£fumamus, Dicentes eniiÂ» fefapientrs ÃultifrcÃ¼ funt,c^ uani efÃ^h Ãtnt pera gitttiones O' oanÃliafuti cc.

Lapides autem preciofos do^ Chri* flff Ãianus, fupor Ãindamentum ChriÃum, quando ex* preei* fâortatur ApoÃolioo more, ut qui fide ChriÃum fit* fceperunt, eam fidem er Euangelif dodrinam, or* nent fandis moribns, er Chriflianis openbits, ad gloriam Dci patris, ne blaÃjhemetur ab impqs bo* numnoÃrum, id eÃ¼, ChriÃi Euan^lium, ut bo* nis exemplis luceant coram hominibus, ne cui uel ittfirmioriÃatri Ãnt feandalo, ut, fua corpora ceu ffiiritiis fandi templa oonfecrent Deo, nuUi obÃnt, omn:bnf proÃnt, pacem cum omnibus habeant, etiam cum mimicis Ã fieri pofsit, quantum in nobif eÃ¼jideÃ¼, quantum Euangelij ratio permittit, Plt;lt;quot; ticntiatlt

tlentÃ®am uerofumme ament, cz nw fe uel uerbo uin ditenf, atlt;j; inw ulioy quolt;jue fJCM cr retonciliif tionii fint auiorei, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â

Docet autem ctofbr fiue prlt;fdiflt;((or Chriftid^ thiin uiam, cr cenuerfationem inter homines, ia commode ey Cbriftiane, ft quemque admoneat prxÂ« /hre ex dniwo, (y bona eonfaentia. lt;x)rlt;im Deo, futm c^dum, idesÃ¨, ut quifque candide feruiat in fwd uocatione, Jiue eonditione, quemadmodum fetrus ey PdÂ«liÂ«lt;lt;dnwnent infuisfriptis, utnugiÂ» firatus bene prdfit, fubditi ex animo obediant, non folum bonis magiftratibus, ni/Ã® pradpiatur contra DfttW, plt;Â«x tu4lt;efMr, boNorentur prinn'fcj, orcÂ« tur procmnibiÂ« politijs, Jblititt cogitetur, qui cis prof mus. Marifi diligant Â«xorci, uxorri rcÂ« uercantur nuntoÃ®, parentfj pie honefle Â«:â fiituant filios cr filias, fUj obediant in omtiibuÂ« pamifuw Â«oÃ®wntaM', Demini domina; agnofeant fÃ¨ Dowiiiuw habere in calis, ut modejk agant cr= fi ftmulos zyÃmulas, Â«trobercdcÃ® regm Dei,fÃ® Chrifliani funt, dut f Chri fiant non funt, ntodcjliit bac prouocati, fant, Serui cy ancillc Â«on ad ocÂ«Â« luw folÂ«Â«quot; feruiant, fed ut Domino Clmifo, quem tâââÂ«rfiitrm ey omnia intuentem babent, Owjncj ueÂ» ^0 fefe ut fratres antent, ftbi mÂ«tÂ«o Åndonent inÂ» iuriam, Jcbric, iÂ«|lr, ac picHÃMant, in boc fecuÂ» to, expeihntes bcatam (fem ey aducntttm CbhÂ« f.i, ai^MC orent fne intetmifione pro pre^ero

tur]u O' fru^iu Euangcli/, pro pace c. Obcdiant nÃ¼niÃris Â«erbt eis neceffarta procurent. Scrui* Ml uictnis, tcgrotis, adÃtchs, e^ntibm, zj anÂ» te omniafuorum curam ffrant, id esi^fibi commijjd* num.

Iflifumt lapides precioÃ, in mÃ»ris krufa'em ciÂ» vitatis ChriÃi,ornanuna quie uident homines,ut gioÂ» rificent patrem noÃrum, qui in coelis eH, Matthei.f-qutbiis ut fun plices fili) Dei, fne reprehenfone, in medionattonis prault;eatq; perucrÃe,luce}nusficut iuÂ» miliaria in mundo, uerbum uita continentes, ad gioÂ» riam Â£uan^lq, in die ChriÃi,Philip.i:

SiMime hie cauendum, ne fic ifta ChriÃiana opeÂ» ra,fue iflom ChriÃiatiam uiam doceamus,ut difcaiit homines tulibits confidere, quorum fiducia debet ejfe in folum Deum, per iefum ChriÃum Deminum noÂ» ftrum,fimdamentu/m cui inniti debcmus. New fcÂ« â¢ non effet lt;edificare lapides preciofos, fupcr fÃ¹ndtiÂ» mentum ChriÃum, fedfuperfeipfos, fine fitndainenÂ» to, quÂ£ eli aidificatio Ãulti tari Matthei.r. nbsp;nbsp;mffeÂ»

ciem haberent lapidum precioforum,id ell,bonorMn operum, non autem effent, duicquid enim non e^ ex fide peccatum ell, Ornamena itaq;, cr cera figÂ» na funt prlt;efentis gratis Dei, fidei in ChriÃum, cjetrrum folius fÃ¹ndamenti merito filif fumus zj acÂ» ceptt Deo,fecundum itlud. Cum fiecritis omnia, quit prjecepa funt uobis ztxc.

Autjiquis doÃ³hr fuperÃruit doiirind fud, fuper EtgnS fwiKidiM^ntitw Cbrijlam Ã quernddmod'^m bomÂ« uir Ãocnu, fererrorem puat ) lignum, fanum, jUpularn, id ÃipuÂ» e^,nonjyncerumuerbumDÃ , non uoccm pit/loris U. Cbrijii, fed urget amp;nbsp;docet ejfe quidam necejfdridf qud! Â«onptMt ipji JKlt;ind4tÃ¤, quic ucrbum Del Â»on hd* bet, dtq; ddeo qult;e tamp;ndem dd lucctn er igÂ»Â«^, id c^, ubi reufldtur error,deprehendiMur effe contj-d ufj-Â« buw Del, er ctÂ«n Ãmddmenm Chrifto noÂ» poffe roÂ« hierere, ex traditionibios rnim huimnii funt, qt huÂ» tndni eordif figmena, qudlemcunq; pietutts jj?ccicw dnteÃntmentitd. t

Ligniwn ftwit, qÂ«Â« mdioriffciie pietutis cj- feriÂ» pturdru/mmdle lUtcHcdhirtÃ¼M, altius animii quorun* ddlti infederunt, bdc pnmuw lucem Ãtgere qud:Â» runt, dc/inÃone qudÃ fin^hatii, ez igui reÃÃcre Â«idfntur, ut humida lignd, per detortM feripturM, per autoritdtem pdtrum, per longi temporii prÃ¦Â» feriptionoM, per inultitudinem ddbdrentium, fed tiiidem fruftrd, non ettim poteÃ¼ ligniMw ih igne perÂ» ÃÃere, redigetur 'm fimilldm. Omius inquit platia^ tio,qudm non pldiitnuit pater meus, erddieabitur, Verbum uutem Domini flubit in neteniMW.

Videtdlid quddam fuprd ( ubip-rip/itonird CyÂ« priani rÃ©baptizdtionem ) d beato martyre CypriaÂ» KOiedtÃcaa, qudÃ(de quonondubito) fuper Ãm^ ddmentum CbriÃum, quod Â«erc bdbebat, qui etiam

ahTfl, tmrum cjuam neccjjarium freut, tif atjudwttt faheii permifeeatur, quis Ã dedit potefratem, uthtK , necejfrriumdoeeat, quod non eÃ¼ ipji mandat urn f ; libcntcr utitur detortii fcripturis, ut dieat pro olee j fuo. oleum peccamrif non itnpinguct caput tneum, ; quid ft ei contra fuam aqua: permificnem indieaitc* ro,quampefsimam habeatjjteeicm ex hocÂ£/aite uer* bo. Caupones tui mifeent aquain uinof Ãerte bed* tus Chryfofromm home .tt. In Matthai caput. ' h^refm uocat pcrniciofam, his uerbis. Sed, inquit, cuius rci gratia Chriflusnon aquant, fed uinum poH refurrechenem bibit f Pcrniciofam quandam hare* ftm radicitus eueUere uoluit corum, qui aqua iff tn y ft rijs utttntur, la ut cflrndcret, quod cr do hoc myfrrium tradidit, uinum tradidit, etittiU poRrefurrcchonem in nuda myferio nvnfa, uine ufus esi. Ex genimine autem ait uitis, qua: certe ui* num non aquam produeit. Ita ille. siue autem con* tendas ha;cdiii contra illos, qui fola aqua utuntur fine uino, Jiue alius dixerit contra iUcs diÃ¢tnn, qui tiquam uino addunt, cerfum eH antra utrofqucdi* (him, quando genimen uitis, ide/l, uinum uultejfe in Myferijs, ut ait,non au.ym aquam. Si hie Ccqucn* dam duxeris hominum autoritatem utrum fcqucris i utrum damnabise Ego eerte Chrifo gratia, ut ifrd ligna nihil tnoror, iti non tim ligna mihifiint,quatÂ» foenum Ct fipula.

fhiim 'm luce ZJ igÂ»e, deprchen)b errore, ruÃ¯iuÂ» piwtt Â«t(iimiis, ut quad docuerunt non e/Je edendM (lt;tfHcs Ãriu fexa, non e)Jc cÃ©lÃ©bra ndum fine maniÂ» pulo ore. HKc pertinent owneÃ¯ nugÂ£ lt;fult;eftionum iHarum Theologicalium, niwi potuilÃt Dem alittr redimere gemÂ« hunMnum,aceo quod ridenda mulÂ» propofuerunt, mulo, etiamtmpia, quorum muia angefsit quodam loco annoationum noui teftamenti Erafmuf.

Si qui 'mter eos 'muenti (ÃM a Deo, qui ChriÃunt unuuerunt ( non enim pniudicamui iudicijs Dei ) Oâ per errorem ab alijs, quaÃ per manuc, accept tum, iudicauerunt hÂ£c non ejfe contra Chriflum, de t}ii Iblif nunc loquimur, Nam de bw dicimuc,quilÃ¹n* dainentum Chriflumhabent,ideR,per Cbri/itwnJJie* rantfalutem.

Illi ucro nebulones ad hunc mimeruwi non perti* tient, qui ÃcÃierunt adÃ^H, Â«t nutic tandem fcjc deÂ« durant, ut foils nugisiftisimplicarentur, odio haberent ,atq; adeo perfequerentur, daa occaÃone, Euangilium Cbrijti, Ãue /undamenttwn boc, quod ex fola in ChriÃum ftde iuÃificamur,qui non foltwn pieÂ» attm, fed omnes bonac littrof, picatis miniÃras, oder 101t.

Rcpetrbicomnia, quf fupradeauro, argenÂ», btpidibui prccioÃs, ligno, foeno, Ãipula ÃripÃquot; tÂ»iM, qiiando de bonk operibiwagcbamiÂ«, nam bne Â»Ba omnia, etiam pertinent, qnando opera ex dolt; flrntaÂ»

Ã¢rtM, de qud hie diemut, proueniunt^ ^Tcbd si quii igitur inquam, ijh, bena aurtim, argen* tio do* turn, lapides preciofos, aut i/k erronea lignum, fee* ^in^ num, flipulam, tedifiiauerit fuper Ãindamcntunt

Chriflum, quomodo tandem deprehendnmtur difeernentur, ut ilia maneant, hÂ£c percant f Cu* iufque mquit opus mani/ijium fiet, id eii, euiufque doÃ³irina, quam fupenedificauit fine docuit fupef fÃ¹ndamentum Chriflum, manififÃ®u erit, ut uideatur numDciuerbum fit, aut erronea, licet piorum do* riorum, fententia.

ts^ulta, enim fepe fe ueritati^ Ã^ecie uenditant, ctiam pifs, dum non certo Dei uerbo tnnitu^tur,nen fatis attendentes quid hoc Jibi uclit m Pfalmo, Tuw nonpudeÃo, turn reÃgt;icio ad omnia proâceptt, W, fed ut Chriflus ait, Nihil occultum, quod non retie* labitur, ncq- abfeenditum, quod non feietur.

DIES fujw ( ut hie diiitur ) dcclarabit,qucd in ignereuelatur, ucl, quia in igne reuelatur, cu* iufque opus quale fit ignis probabit. Ligna, fanitÂ»i, ftipula,ideil, ea, qult;enon funt Dei uerbum, gloquot; riantur fepe quafi fint ea, que eternafint, cr pm* re noq poffint, id cd, quaft fint umm Dei uerbum, quodmanct inettrnum, proijeiantur inignem,ibi rcuelabuntur ignis probatione fiue examnatione, ut indic fiue luce conÃmua appareant, que Ãnt, que ante in tenebris, id cR, in ignorantia cr erroK tiMguificauimus.

Tiwic uideb^ pcretmtiae/fe or non Dei, quÂ» titanteejjc Dei, er sterna jbntnubtf, Paulatim abjuttÃ¼ itb igrw uideb.s ligna, fxnam uero piÂ» pulam ud ad ign s ajpeifhtâÂ» euanejcere. Contrit uero anram , argentan, lapides precioÃ, id cÃ, purinÂ» Dei u rban, pepe cdluwiuunj fujlinent, quaft non/int quod font, his uerbis. Non eft ueruwi Â«irgentum, non uerum aurum,non ueri lapides pre* cio/t, fedegt;ldoflrinitnou.i, beretica, fcandalo^o, purumauriumojjinÃua, acultuDeiretradiuazr ntÂ» obedieniiit funtlo matris EcclÃu alienatiua, quis enim ignorÃ¢t quam Theologicalittr ijbl, Ãne fcriptura, poleant obijci Euungelio gloriÂ« Dei f Sed qtirÃc /Ãipo damnantur, in ig-i; perÃÃunt, probuÂ» tionem ignis, er diemÃue lufem conÃÂ»ctt4Â»Jj id eÃ¼, ittdiciuwi CZ cognitioneÂ»Â» Ãrre queiwit, cSquot; perma* nent, Â«tcun^;, ad tempus uliqMid, nb bominibiw reÂ« probuti er dainnatA.

NoliMttitliit in lueftHprotrnbi, er ubi admo= ttentur igni, Â»t in die pofsint Â«ideri, pritninn JijÂ« Â»wnt, mox pcrcunt, id cR, primujn indigne ÃÂ» runt examen, deinde apparent ejÃe nihil. hlt;Â«c Â«eÂ» ro, qnf nihil aut ctiam nwlit Â«tdcb.intur, tantiwn Â«bcH, Ht jwginnt lucem, ut etiam gaudcant eerto iuÂ» dicio cognopd.

Aduerte,quod crpupra dixi, diem accipi pro Diet. regeUfti luce uerbi Dei Ãue uerintis, id eH, pro cognitione

wgnitÃ®one Icgw, reueUt peeccttum, cr EudnffÂ» lij, cjuod dechrat nobif remifsioncm peccati, Ã* itorem rgt;ei crga ruts per icÃum Chriflum, ^ucmttdÂ» tnodtimfcripturafolct hac utiaHegoria, ut Efaia.t. Ad Icgem magif cr ddttÃiiMnium,quod fi non dixe* rint iuxa ucrbum hoe, non erit eif nututind lux, Et in Pfdbno, LucermpedibiK nuis ucrbum tuum, luinen femitii meis. Et dd Ronunos duodecimo.

Uox procefsit, diet duitm dppropin^uduit, Ãcut in die, honefle dmbulemM, Hmc ey exdÃ©ium iudieiuni Cr cognitionem dies Ãgnificdt, ejuid reucldtAueri* titt certiiK iudicdmus de rebus, ey non e^l errori lo^ eus, idea er nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;edpile. Hij. Pdulus dient honii'

nis, uocdt indicium homnum Ãuerutionis de rebut fdcris^ Cf de miniÃris Eiungelij, cfuod Ãlldx dtÂ» que ddeo nuÃ¼um eH, Punnt enim ditintdlcs honth nes feuidere, quenonuident ere. sic ibi legitur ex Gnco, Mihi uero pro mininu eR, ut d uidiis dijudieer dut dbhumAno die, leremids dutem cdÃte decimo Ãptimo, dixit. Diem hominis non defy de* rdui, id eÃ, med prjediedtiaie non qudÃui, quem* admodum pfeuVo prophetjc, quicquid dpud homi* nes mdgnt tÃintdtur, non qu^Ãui opes, glorium, honores, Ãuores, quemudmodum cdrndlcs homi* nesfolent. Breuiter, hie dies conjficudmlueemcr certumiudiciinn, poÃreueldtum errorcm, Ãgni* ficdt. Diesdecldrdbit, ideÃ,reuelda qudndoque neritds eern ojkndet, quid bontin quidue mdlum fiierit,

Jiierit, Ad tentpin eni/n intenebris, id eR, tfuitnÂ» do emtur, tjuedxm mAla pro bonii jefe uendiantt ijuepjÃea in lÂ«ce, id e^, exA^are Q- ccrtiore iudtcio deprehenJuntur.

Jgnii autem meaphora am freijuens eÃ¢ m pria igfjij. pturij, Kt riJcrtd^im plxnefÃ®t, quod hoc loco ifldc fÃ®Â» tcrint dlic/uem ignem purgatorium pofl hanc uiam, hoc incjuxtn loco, qÂ«i fecuttdum omiiej jirÃ¨ dt(Ã®ione$ itilcgortciH, ut fupn indicittatncfl, nuixiincetiÂ« Am P4Â«lofÃ®c cxpniiwrttr igriisfÃ®miâitudincm, Suhmf frit, fed fÃ®c taii,]H4Â»n per ignÃ©w. QttanqWitÂ»Â» cjuid lt;(tHncb4t bic rnultii hoc ddownere f tjuundo cnim fine dubio ullcgoricA funt, Auriuw, iirgentu*)Â», bpta des preciofÃ®, ligni, fÅniwn, ftipulu, qÂ«M nifÃ® pline PitpiditÃ® dlirluis, cj- rudij ufÃ®niis, ncg^rit ignent lt;tllfa gorice difhsm, inijMOiiljfiwtt probuudaf

QutfÃ® Mcro prohtio in ignÃ©, non fÃ®t infcriptuÂ» tii meaphon notifiina, Â«t in Pplmii. EloqwÃ¹ ' Domini clotjuin PÂ«r4, argentum ignÃ© exaini^ n^tuin czc. IteÂ»Â», IgnÃ© mf exdminijli non eÃ¼ ina uÃ¢iaininf inicfuitM, Et.j. PÃ©tri.i. N.'wicddbrcÂ« Â«cttwp;Â« afflitii uarijs experimcntii, fi opus fit, ^uoexploratiofideiuejlrÂ£, multo preciofÃ®or aura, ^Â»od pÃ©rit, zs- Â«inen per ignem probatur, repÃ©rima twr in Undem zj gloriam zj honorem, turn cum ââ¢eÂ« McUitur icfuÃ® CbripM eye. Et.|. Petri.j. CburifjiÂ«

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Â»atÂ« .

Efl iatjue ignii tentAtio Ãue probdtio, tribuld^^ tio, perfecutio, amÃtÃo, porni, (juemudtmidutit etiamEccleÃafiici uiceÃiwfeptitm), dicitur. VdÃ figttli probdt fornux, er homines iuÃos (entitiotri* buldtionis . Ef SdpicntiÂ£ tertio. In pjucis ueXdti, in multts bene diÃgt;oncntur, (juonidm Dew leitti^ uit eos, er inuenit eos dignos Ãe, Tanejudm dU* rum mÃrndce probduit eos, es' quxÃ ho/iidm^ locau/H dccepiteos, er m tempore erit rejjieiiuf eorum erc.

Hie ignis effieit diem, guemddmodum hie did^ fgt;*r, Quod in igne reuelubitur dies dccldrdbit, Â«el, dief (icckrjbjf, quid mignereueldbitur, amp;nbsp;cuiufque opus qudleÃt tgnis probdbit, Extrd teneur tionem, Ãeile qujtddm nugniÃeamus Ã§r mdgitiÃ^ cdndd eredimus, qute tiinen tn tenaticne, quid Dti non fimt, er nobis er dlijs reueldtA cuunefcunt pereunt. Quemudmodum conqueritur pro populo Ãto,dnted uerbo Dei mereJulo, ieremids Tbreno* rum primo. De exeeljb inilit DO NlÃ¯HV S ig* nem xn o!Ãd mes er crudiuit ine, expundit rete dibits mets, conuertitine retrorjixm Id quod iÃit uieeÃmo o{bluo,Ãc etidm diettur. TuntummoiÂ» folduexdtioddbit inteÃ¼eÃ©htm duditui. Et ChriÃiK dit, Mxreinono. Omnis homo igne falietur, er omnis uiÃ©hmu Ãtle fulictur. Et de pijs Paulus,

Qnot^uot uolunt pie uiuere in Chriflo, perfecutilt;JÂ» new, JiMc mterndm/tue externitm, patientur.

Etccrft pijs ijk ignK,(}ui efl crux cf tenatio,lt;iideo Â»ecejjdrius cfl, ut Jine eo in Ãmplici Ãde fyncero uerbo Dei perÃflere non pofsiwn, accrefat enim femper rubigo,qult;im necejfe eft exuri, ut non dicam, juod ia fides noflrd redditur probatior Ã§y nobis CT alijsfitu ut fites uarie exerdtitu, non finat nos pojim pudefieri,utdicitur RoJrwws.f. lt;]uemddmodum Chrifiuf de fiemine in terrdtn bondm femindto dicit Ãu^him ddfirunt m pdtientid, fignificans fiuÃ©bint iÃ¼um non prouenire fine crucc, Et dlibi promittit, dicens. In patienfÃ» po/sidebitis dnimds ueÂ» firds, Le^ ^ult;e fcribiintur Hoc cfl, quod Sd* lonwn in prouerbijs, toties nobis difciplindtn, cdftiÂ» ^tionem, eruditionem, tinwrem Domini inculcdt C7 commenddt. Et in Ppiino dicitur . Priufqudnt fjumilidrer errdui,nunc dutem eloquid tud(eruo,Boa huw mibi quod humilidtiis fttw, ut difiam ftatua tud, Mclior e^l mibi lex oris tui, qudtn milid duri cT *ramp;nti.

Si quid igitur praÃimpÃmiis leinere dut errdui^ Wiw, ddificdiido fiue docendo Ãiper fimddmentum Cbriflum,quÂ£ cubocfunddinento fiue fiducid in Chri Jlum non ajnfintiunt,quÂ£ amen per errorcm confen* tire puabdmus,in igne,id eÃ¼, in tentitione, in tribuÂ» ldtione,(y qudndo ueritjtte contrd nos agitur fiuefirÃ® pturis, mdnififlumerit uelut in die, Ã§y peribit, f/t

IN CAPVT TERTIVM turiM enim antutioncs DeiM nos indudt, utnos ceit filios erudL(t,C\iiem4dmoduin Hiercmiss dixit cd.ft. | Cdjli^di ine Domine cr cruditM fum,cjiufi iuwneu* lus indomitus, Conuerte me nbsp;nbsp;conuemr, quia tu es

Domiii'H Deus mens. Poflquam enim mnuertijli me, egi paenitentiam, e:^ poflquam oÃendiÃi mihi, perÂ» cufsi fÃ¨nrnr meum, Con/Ã®tfus fum er erubui,quonia)tt I fuflinui opprobrium adolefientia; ineÂ£.

De pijs doShribus, id quod fepe adtnonui, nunc loquor, qui fitndamentum docent cy habent ChriÂ» Ãum,qui norunt ttmere Deum,ddorare er trepidare ad reuelaam Dei ueritAtem, non autem loquor de ob Ãmatis er excxcatis, qui admoniti tribulationibuf tnultis, admoniti maniÃjio uerbi Dei, ut hodie PapiÂ» Ã/e,fdcrainenarq, anabaptiÃe er alij hÂ£retici, non plus mouentur quam MarpeÃa cautes, er in fuis er* roribus er prÂ£fumptis opinionibus, nihil ueriti iudi* (ium Dei, moriuntur.

Pijs dochribus, quando ar^untur ipfa ueritsdt uerbi Dei, ul in an^Ãijs alioqui uel in morte, non Ubet deÃnderc, quÂ£ frlfa fe doeuijfe deprehendunt, fed potius dolent, oonfiinduntur, erubefeumt, recan* ant, ad gloriam Dei, er fuam er aliorrnn falutem, ueUent non docuijfe fetalia, umdealijs daaeÃ¼anfiS errandiyllic licet confiiÃ,tAmen Â§tudent,quod pofsint gloriÂ£ Dei er faluti oonfulere proxiinorum, docentes rurfum tontra fuos eri-ores, quemadmodum nos ho*

Hic damnum patiuntur, tjuia uident non folimt fruÃra [etilia fuper fÃ¼ndaincntum Chrijlum edifi* CifjÃ¨, fed etiam cum damno (y feduÃ©hone aliorum, idquodpro maximodamno habent, dolentes apui fe, (y conÃtÃ apud alios, ^uibus reuelatur ueritas, guod non in folum Chriflum fiduciam docuerunt^fei nonnihil humane fuperÃitionis addiderunt, guod non folum Dei uerbum lt;7 fyncertim tradHuerunt, fed etiam illt humana ijuedam pertnifcuerunt, guod fepe ut fiu flatuerent, lt;jue tumen Dei cffe putabantf ahenis cz uiolentK interpreationtbns, uerbum Dei ignorantes,deprauarunt, ijuod abalijs deprauM,cr uiolcnter adalicnum fenfum detora, perncgligenti* am zy ofciantiam, propter illorum autoriatvm ey fan^htittem, fufcepcrunt,cum omnia debuiÃÃnt pros bare, cz quod bonum eR teuere, quod ad ifia. incoms Dioda zy mala, alijs multis autorcs fua dodrina ey fcriptura Ãicrunt, ut quemadinodum AmbroÃus dis cit, femper erubefcat, quife uidct /ilfum dejÃ¨ndijjÃ¨ prouero.

Sed hoc damnum cedit cis in maximum lucrum, quia fa!ui Ãunt, merim Ãtndamenti quod docuerunt, quod amant, zy ueuelaa uerttate, dolent fe nonnihil ab eo deÃexi/Je, aut ccrte indigna fupcrjlruxtfjÃ¨,noit faluiÃtturi,fihocÃiiidamentiim non agnofcerent, fed fais iuÃicqs, cy humants adinuentionibus lt;y depras

tutii fcripturis Ãderent, id quod AmbroÃuf Ãc diiit-Semper fiduciam hitbet Dei, qui abiefhÃlÃo,fecutui uerum,(y jpretA impieate fuceubuit pieati.

ScdÃc mquit Paulits, anquim per iffum, QÂ«o uerbo certe terret prtmum, cr adnumÃ omÃ®tes pioS doihreSjUt cuute iÂ« negoeiofuo ugunt, non dÃ®nent fuA^ inuentHjÃque^eciefcripturdrum er fanfliatis dr* rident,its, ut cupiunt dlqs,pro uerbo Dei certo, uen* ditdre,non Ãnt fegitesdd legendum, Ãue difeendunt fedulouerbum Dei, ordiites Ãne intermifsione, quo recte inteÃ¼igtnt, er in fyncero uerbo perfiflunt, ne per negliffntidin, prieceÃorum errdts,, pro ueriÃUt fufeipidnt, fed potius omnid dijudicent, quendo pijf aliorum Idboribus utifdnÃ©him eÃe ducunt, non igno* rent quod Dominits dicit. Dum dormirent homines, inimietts homo fuperfeminduit zizMid.

Cduedt iaq;, inquit, unufquifq; qui fupertedifi* cdt, Nam ignis uenturus etl, erfyncere docentibuf, er ijs,qui perperdm queddm docent,Ã non pdreetur duro,dr^nto,ldpidibus precioÃs,quid de dUjs Ãerdtt dumS Siquidem oportet omnid igne probdri. Cduedt, inqudm, quid licet fdluusfidt, propter ftnddmentum Chriflum, non tuinen niÃ per ignem, 'm quo perire oportet, quednted ipfe er dlijper dotlrindm eiut tndgniÃcduerdnt.

fbiit fiu, dodr 'mÃ¤, (juia omnis caro^anum, ucrlum Mtvm Domini flabit in tetrrnum. Ttinc uidcbitur cti* am ab alijs, ^uod Ãtcrit fidelis in ornnibm ucrbi nÃ¼* niÃrr,cr fgt;rÂ«cterea etiam atcipiet )nercedem,iwn cjui^ dem merMtn, fed a Deo promiffim, fecumdum illadt ÃHge fente bone ey fidelis, cptia in tnodico fitifiifideÂ» liiere, de ^lufitpraPanlui. Vnufijuify^, inquit,fitÂ» am mercedem accipiet, l'uxa.fuutn laborem, ty de fe alibi. CÂ«r[ttJÂ» confummaui, fidem ferudui, de i^Ã§liif ^uo repofita, eÃ¼ mihi corona iufticite, cpiam reddef tnihi Dominus iufius iudex in iÃ¼a die er c.

Sed ais, Quoinodo pafsi funt iOum ignem ue^ref iÃ¼idodkres, tfui ^lumuisfirndamcntum Chriflum hoft buerint, cy rmsltn reÃ¢ifsime, fuper iHud fiindamctyâ tum, adificauerint fua doilrina y feriptis, tanen etiam in ^uibufdam errauerunt, fua permifeentts feripturis, cr quadam nonreÃ¢e intelli^ntes, ut fuÂ» pra de quibufdam indicatieiK ell, er errores eorum po{i ipfoi permanferunt, nonfunt exufli, ut uiuen^ trsMmnum paterenfur.

Rejfondeo, Etipfiiaccidi/feinuita quod aliji^ nempe ut po/ka cogerentur damnare reuelata ueri* tae, qua prias ut diuinamagnificauerant. Id quo4 AuÃ¿tfiintts in libro deffiritu y bteracap.t^.fic fiÂ» tetur. In multis effÃ¨ndimus omnes,dtt)n putamus Dcq, quem diligimus, pUcere uelnon dtjfilicerequodficiÂ» cr pofiea per feripturam eius,fiue certa er per fficuarationecommoniti^ dum didicerimus qaod et

tion filttceat, ficrnitcnclo Jeprecamur, ut ignofcdt.Pl^ nahumanauitieÃ¼ documentis alibuf. Vnde niittH tninuf HouimM quid ei placent, nifi quia ct ip^ ma notia eÃ¼ ncbii t Videmia enim nunc per lum in tenig)Â»ate,tt0tc auiemÃcie adÃciem.KecdIf'

QHie dHtrw in uiti eorum non funt ipftf reutl^â ti,quod effent errotua, fcripferunt quidem,fed uef* i lo Dei non ea uoluerunt autoriatem habere nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|

iHw impuatui a Deo error, qui 'm eo tempore p4rti* I obfiut Chriftianis, refit de Chriflo fentieiitibuf. ntm amen h^ec eadem iam reueÃ»tn ueriatefuflin^b -

damnum patitmtur iUi, qui erroneat dofhrum [ententiaf hafitma amauerunt u do^â^ runt, ia ut quod dofkres fanfh m uta 'm fenutiffd non fftffinuerunt, iam fuftineant 'm poflrrif ct ttriha, qui iam fuos errores per Dei gratiam (ori'''' gunt ere.

Hunc ignem olim Chriftiani uidentur appetlijl^i ignem purgttorium, in quo pur^ntur pij a no,/iipula, ex qua appeÃatione (utin plerifij; per ignorantiam peffra natut fit error fffh pur^ lorif

Hie rÃ©pÃ©tÃ©,ft uii,omnia quiefupra dixÃ´mtos de opt ribta,qudndo,ut dixi, opera ex doÃ¢rina proueniKfd' ( Sicut enim opera ex fde ffti permanent, ia tnagif doÃ¢rina pcrmanet,quÂ£ fidei in Cbriflutnptr omnia r(ffgt;ondet,cÃ¢ ettim peterna ifin ucritat.

AtO; hdc kdÃ©kntis de pÃ¿s dochribus, id eH, ijf, qui Â£dificdnt fuper fÃ¹iiddinentum Chrifium, flue qui fiduciam in Chrifium docent,/lue fiyncerum uerbtmt Â«bi^; docednt.fiue quid erroris humdni nonnumquant ignorrfirs ddmittdnt. NdÂ»Â» de fis,qui pl-inefunt impif dodores,id efl,qui uolenies jcducunt, propter fwÂ»Â»Â» dmbitionem commodd,dut qui pofkdreueldtieueÂ» riftiti cfdere nolunt, ne ddmnuÂ»Â« pdtidÂ«tÂ«r, ut fdlui fidnt per ignem, wÂ» quontdgis objiindti fiumt nbsp;nbsp;tndÂ»Â»

Dc fdificatoribtu dixit, ldÂ»Â» dÃ¹itde deÃrKiSoribtÂ«, ^ââ^***â ^MoÃ¯ potiui fropbdndtorcÃ¯ dppflldre uoluit,quid fic fââquot; deÃrutwt, Â«t cx rc facrafÃ dant ncnfacram, Â«t peÂ« nÃ¼tÂ« Â«on^t ^uod nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dei in dliffnwn dctorÂ« â*âgt;lt;30Â»

prlt;ffumpÂ«Â»n HnpiftttrJMjproftWdÂ»Â» bitiotjc er cMpiditjifr, confirment, atq-idcircoabldtxJ^^^ JidMcid MJ Deuin, gudm ut non norwit,ia docerc Â«on {âââ *lt;** pojjÃ¹nt, fÃ ciimt ut fÃiritw fij^Ã©his jÂ»i bomiiubiÂ«, qui ftinpltwM filÂ« ejjc deberent,hdbiare non pofiit.

Vt ieaq; grduem ojknddt jcdwrcntiii'm ddmndtio* new,brmum indicdt, ejiuÂ»Â« f(tn(!ht res, qudntq; diuiÂ» Â«lt;lt; fit, cfudm poiluutit dtq; propbdndnt. An nopitK, wqiiit, qHod (rÂ»Â»pIiMn Dft eftii,.id quodfic cxponit. EtDel bdbimt in Â«obis. Qjidnto grduiiw fÃ¢ Â«Idmnunt quodfÃ dtwt, quanio Â»nagii peccdnt confrd tÃ¯wplÂ«Â«Â» Ã§;- bdbjttcMÃttWÂ» Dci dtq; ddeo contrd iÂ«b*t

â Atlt;j}hifiint, qui Ãtnddmentum Chriflum nonhd* Aliud kent,fed ponunt aliudÃ(ndamentum,quod non poteil fitnda= ^e/Ã¹ndanKntumfalutis,ttam aliudfitndainentum w* tntn= ponere poteR, prÃªter id quod pojitum cil, quod turn. e^ ChrifluflefM. AliudauietnjÃ¹ndamentum quedpo nnfit Ãue docent, Ãue potiui fiihim Ãtndanuntwm, f^,nullum,eÃ¼Ãducia uirium humanarum (3- iujliciii fiperum leÃ¿s diuinÂ£, quam docebant pfeudapoÃoli, multo magis Ãducia operum legum 0- traditio* num Ãue adinuentionum humanarum, quam multo â r ÃultiM noflri docent.

StultifsimitseliquiiediÃcatÃnefiindamento, aut quiÃndamentum gloriatur effe arenam,Katth.!'. id quod ÃcdiciturjerenÃ¼a:.tx. t/lalediÃ©his qui confidit in homine,c^ ponit carnem brachitvm fumn, a Do mino recedit eor eins. Erit enim quaÃ myrice in de* ferto, er non uidebit cum uenerit bonum,fed habita* -gt; bitinÃccMte,indeferto,i'nterrafalfugmiseri'nha* - litabilierc.E.tcd.i. C^omododicitis,Sapientesnot fumiis,c^ lex DottÃ¼ni nobifeum eSl.^Vere itjcndaciunt operatus efl Ãylus ttundax feribarum. ConÃtÃfunt f( pientes, perterriti er capti funt. Verbum enim Do* mini proiecerunt, er fapientia tuiUa e^l in eii. Pro* fterea dabomulieres coruw exteris,agros eorum hte redibiK.Quia a minimo ufq^ ad maximum omnes aua ritiam fequumtur t d propheta ufq; ad facerdotent cundi

tltn^ fÃ®citwt mendacium, Et fanabant contritioiut filiiC populi mei ad ignominiam dicctiKs, pax, pax^ cum non effet pax, ConfÃ¹ft funt,lt;]uia abominationent ficeruftt,QuiÂ»imo conffÃonenonÃont confuÃ, cy erÂ» beffereneÃieriont. Idea cadent inter corruentes, tit tempore uiÃtationis futc corruent,dicit Dornum ezc.

Vides lt;iuoiudicio, fcripturautriuff[; teflumenti, obnoxiosÃcit eos,qui pro uerbo Dei,fult;i fomnia cr traditioaes humanas docent, efficientes ut populusÃt Kbfyi timorÃ© Dei, atq; adeo fine Deo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r-

Quibus cr boc impingitffiritus fanÃ¢us, quod etiam aonfffi, Gf per ucrititem ucrbi Dei, a fanihs prophetis cr priedicatoribus de mcndacio conuich, erubefcere neffiunt. tion magis enimfentiunt mere* pationem Domini per uerbam pr^edicationis, quant percufsionem niaUeatorum incus, quemadmodu Hiot de Leuiathan ca.^i- dicit. Cor dus induratur ut lapis, folidiim ut fiuflum mollt;e inffrioris zjc.

SinuntÃbi did, Genimina uiperarum, Vet uobis fcribie pharifei hypocritie,Canes^conciÃo,Ã¼pera* rij miquitatis, cultus Dei qHcm magniÃcatis, eR im* pius,docentes dodrinas zy mandati homintvm, uolen tes ueftram flituere iuÃidam, iuÃieheDd noneflis fubiedijCeffate a dodrinis dÂ£inoniorum,noltte neq^ le gistteq;excogitntisiuÃicijs, reÃflercEuan^tio gloÂ« rie Dd,Cur UC flram ambitionem et cupidiates prlt;fÂ« firdsueflrtefalutdSon poteflisDeoferuire C7 Â»MWÂ« l)unÂ£. Peccatum ed inffiritum (anÃ³him, ueriatent

impugnarc, HdÃ©knut Deui dilsimaldttit no^ Ãros errores cr ifftorantid}n,ntif}c reuelda ucrititc ^uÂ£ erit excuÃdtio f Amplefhmtnifynccrum Chrifti Ã¨udtt^lium, reditr dd uerum facrdmentorwn ufunt, relin^uitc ueÃrd! nuftdindtiones cr hypocrifint.

Ã®Ã®d!c ut olim pÃudoprophetx (y pharifei, deinde ffeuddpoÃoli (y alif hieretici es- fedudkresÃa nunc PdpiÃte Ãnunt Ãbi did, prdtrrea ey noÃrt hteretid fdcramentorum d Chriflo inÃitutorum contemptoret, mdniÃflif Chrifli uerbii drguuntur impieatis es men dddj, fedutdiatProphcti, Erubefcerenefderunt, es conÃtÃone twn funt conÃiÃ,fed pcr^unt impi/s fuif doÃ¢rinif ey conÃlijt, condetnndre fundhs ChriÃi te* Ãee, ut hiereticos, es fedueere corda Ãmptidum, id eti, prophanare templum fandhim Dci.ut DÂ«m fuoiu Ão iudido ipfos perdat, ejuemadmodum hic didtur.

DcÃnduntur PdpiÃie a prindpibus,t]uid indigni funt ut pereant alio,quÃ¤m ipfius Dei iudido horren* do. Non ipÃ ingrediumtur in regnitnt calorum, es tilios ingredi uolentrs pirohibent.

Contemnit ergo eos Paultif, es obijcit,mÃ reÃpi* fcdnt,iudido Dei, Si guii, inquit, templum Dd pro* phanat,hunc perdet Dem. Qucmabmodum es MoÂ« fes nomine domini dixit.Si guis prophctAm iÃ¼um non audierit, egoultorexiflam, uelegoipfereguiratn. Uorrendum certe eft incidt re m manm Dei uiuentif. Tem* Templum olim unum erdt in Hicrufalem guod plum. Salomon pro aberndculo MoÃs lt;ediÃcauerdt, neg;

tioluft Detif plura uel ibi uel alibi ejje. Impiettif iHiÂ»i triÂ»multiphcauit tTtnpla, aras ubicj;,iu(licansfe tnultiplicarc cultum Dh, cz iion uidcns ht^tc effÃ¨ cultam SatAnÂ£, cfui fubjjgt;ecie reHgionis aii^licie eri* gitur, Ãne cxprcjjo uerbo Dei,attji adeo contra uerÂ» bum Dei,

Contaminabatur autem iUud uerum Dei tem plum in Hierufalem, fiue prophanabatur, tmpijs facrtfi^ Cf ^ntium pollutionihut ut legis Maeha.i.ey alias in eodem, Sed Deus tandem, horrendo iudicio, perdidit Antioehum regem, templifanÃ¤iprophana* torem.

Uivncautem, (juando, ut dicit ChriÃus lob. 4. nc$ Â«Â» monte neij; Hierofolymis adoratu r, uerum Dei tem plum, ut hic dicttur, funt credentes, in quibiu pater cr filitis per Ãiiritum fanÃ©ium inhabitant, cr corda uerbo Eiun^lij docent,illuminant,iuÃiÃcant, Canfh^ ficant,Ån)olantur, certiÃcant,cr contra omnes infi rorÂ«Â«! portas ÃrtiÃcant, tjuemadmodÃ¼ ChriÃus ait. Si guis diligit me, fermonem meum Ãeruabit, er pater meus ctili^t eum,er ad cum ueniemiis,et man/ionem apud eumÃciemus. Et Paulus pro credemibus^rcpc* tit ex promsfstone, ludais credentibiis frSki, dicens. a.Cor.i.Vos templum Dei uiuentts eÃis,gucmadntoa dum dixit Deus. Inhabitabo in illis, er inamhulabe, ei' fro iQorwni Deus,cr ipÃ erut mihi populus. qh4 proptrr exite de medio illorum er feparamini ab ilÂ» lis, die it Dominus, tÃ¿ iminundum ne teti^ritis, Ã§y egÂ®

e^ofufcipiam uot, er cro uobii patrr, Ã§r uottritit mthi fiiij er filiie,dicit Dominm omnipotmf.

TfWÂ« HOC duttm templum,Ã»uod }ws Ãu)nus,polluitur et plum propharMturJd e^, ex fatro fit prophnnum, lt;judnda in co effiruntur impid fitcrificid, id eÃ¼, ijuandofi* phdnd duchperimpios doihres fiue prddicatores , credi* . jjttit hunutnis dotlrinis trdditionibm, his enim in-cipimns fidere fcrudtis, erdi/fiderenonferuatis^ct pcrit fiducid in Deum. Vnde fit ut Deus ampli us ibi habiture non pofsit. Nam finefide^fiue fiducid in De tim,impo[sibile eH pldcere Deo. Sine fideautem Dei fuMui, gudndo fidimus er aUigtmus noflrds confeienÂ» , tids er cordd traditionibus er ddmuentionibus hu^ mdnis. Abldto dutem Deo, quid ibi erit nifi habiatio erroris er ddtnonumf Pro uerbo enim Dei,quod po* teil nofirds fitludre dnimds,fufcepimus uerbum huntd* num, quod eil in rebus fdlutis nihil dliud quant men* dacium,icdrai non db alio uenit dutore, quant d Did* bolo patre menddciorum.

VafeÂ» feikirum duaribus, ndnt ia excdcantur, pri* mum fiiis opinionibus, deinde fua dmbitione er gioÂ» rid,ut uix unquam dliquis ex en coiuiertatur, etidntÃ ntanififtifsbno Dei uerbo conuincantur de errore er menddcio. Hdnt erubefccre, inquit prophetii,nefi:ieÂ» runt, kcircopoHunant (ydlterdntddmonitionent, funt, fecundum Pdulum er fecundum ChriftifentenÂ» tidni,deuitandi, Quidenim frufird Idpidi clamaueÂ» tisf DeÃne cum fieroore certurc, niÃ poÃ¼ui uelis,

Hitientfuum iudicium,t{iÂ»i fuo ipforum iudido dtiM natifunt, fdente^, quad ucl nuntiantur, uel fatttM mccrti fint de fiu doÃ¤rimi, cf Dem gui cxcÂ£canda indurMdo eos per der e cicpit, perdet eot zy con^ fÃ¹ndet,ttt fceteant coram uere ChrifitÃ¤nif 'm telernum, ut uidednt, ctwn dolore (e fruflrd gloriam fium, conÂ» trd Dei gloriant (jueÃjfje.

Periernnt Arriani,pÃ©rit idtn Antichrijli regnum, in iÃ¼ii tjui recipiimt Eudn^lium, peribnnt zy'fÃ¤cra^ menarif cf ^ndbdptiflÂ£,Qr quicejuid fe erigit contrit fyncerum Chrifli EMn^lium. Omnif enim cdrofae^ naw, exiccdtunteÃ¼ faenumcrdeciditflof,ueriunt dutem Domini fiAbit 01 icternum. Impiut mdebit bxo er dolebit, /remet dentibm er tibefeet, defideriimi impiorum peribit, Amen.

NE Q.VIS SEIPSVM F ALL AT.EpilogUi eR omnium ^uiC dixit de fdpientid Dei, erdehuiuf fdpientiÂ£ minijiri^ id eR,prÂ£dic((toribiif Euan^lif. sedtiÂ»

Adeo expofiti pinmf ut /Ã lldmur,ut ne d nobis qui fjj iemipfistuti fimus, nifi per Deum fiuto ueriatis eius, id eR, certo Dei uerbo protegdnur, ut dicitur ipp^g Ephe.6. DcquoefltottuPfdlmus, Qai habiat erc. Nitm Â«f dicitur Prouer. t Vid jhlti reih eÃ¼ in ocu= cunt. lis eins,qui dutem fdpiens eR, dudit confilid, Et cd.^i. ER uid quÂ£ uidetur homini redn, er nouifsima, eins fu^ gf ' ducunt dd tnortem. Et dlibi. Stultm eR qui confidit hor^ incorde/uo.

tmp'fS, ut pfeudapolhlis, pfeu.iopropfjetlf, iuÃf^ ciarijs, facrÃ¤nKari/s,(y /i gui ali/ Ciint,qui fame do^ ilrtn^e, cr nuni/eÃo uerbo Domini nOjIri lefu Chrifti aducrfintur, cpi fbi fapientes uidentur, amert non ueratn fapicntiagt;}i,fyncerum Dei uerbutn fcguutt tur,fed fuM opiniones,hominum crrorw Z3 oon/ililt;(, hoc eÃ¢,ftultitidm cordiifui.Nam antegudm aliof fedie cantfiipfos feducunt, fui funt feduihres cy occifo^ ref, ut fl cÂ£cM cfcHTO ducit, ambo inÃueam cadant. Quid infaelicius quam a feipfo feduci quenquam

HociudiciopereiM, qui non po/ftntaudirehoc Pauli Ko it..Dico,per gratiamquÂ£ data eil mihi,cuiââ iibet uerfanti inter uos, ne quis arroganter dcfe fen* tiat, fupra quam oportet deJe fentire, fedfentiat dd fobrieatem, ut cuiq^ Dem partitits eA menfuram Ã* dei, quibm uerbis admonet, ut qui tant credimus in Chriflunt,non nojlris opinionibus or flultu cogitutio* nibus dcficiamm a ChriÃo, cr fimus nobii primuin, deinde alijs occafio ruinÂ£.

Omitto nunc lulios, Cicerones,Pharaones,Sau^ tes,qui fiufapientia perierunt, uide omnes fe^âkirutn aurores, qium mifere perierint,et hodie pereant,qui quanto magis ftii cogitationibus e^- oonfilijs, fua quaÃ Jiuina tueri pergunt,tinco citim deprehendumtur in mendaciÃ fuis.

Qpto certr ego ut nemo doceat, nemofcribat con* tragratiam Dei pro liberoarbitrio uiribusq; huma*

^ibuf perpÃ©tua mÃerÂ£ uexantur confcientia. At turfiMn, ubi[m cÂ£p:rimt in uulgiuÃf^rffre, opto eii ut Kon celjÃ¨nt, multis fud qudfi con/irnMre, iit en'mt fco: pro eltfiis, ut ex fuii firiptis er doÃ©lrinis de=i ' prehenddnturimpif ejje nebulonef, cr impudentef, primum contrd Chrifti promnium, deinde eontrd noa Ãruw mini/krium, nKnJdces,ut pereditt ipfi cum noÂ» miiiibdifuti, exEcclefidfdnÃ³hrum, fecundumittud^ DelcitntMr de libro uiuentium ztr eum iuÃis non fcri^t b^ntHr. oportet hxrefes cjjc,ut qui probdti Ãwt nu,Â» ntjtjii fidnt. InÃpientid eorum noa,Ãet omnibuf hoÂ» Â»rnmbiM, itAucetidtn feipfbs, ful'S conÃlijs qt ftudijf^ prodant, ut confrnddntur er perednt.

Sinito itiq; eo! d^re quod dgunt, mntrd feipfot etiirÂ» iudicio Dei d^unt, ld ^Hod bic dicitur. Ne frUdtfeipfutn. Siquisuideturejfefdpiens ere.

Et,in clt;Â«ntiw t^driÂ£. Dii^erÃt fMperboÃ¯ mente oorÂ» dis ipforum, id eH fuis ipforum conÃUjs. Et PpU OTitÃ³. InciditinÃuedmqudmÃdit. Codant inretidÂ« (uIofKopcccdtorfr.

Admonct igitur Pdulus omnes, ntdxitne ipfos do^hres EccleÃdjiicos, ne feÃÃ¼dnt, feipfos, peppnÃ¼ nugiÃrum fecuti, prudentes dpudfemetipfos, fed potiiiÃ®, Ãqu:s uidetur Ãbi fdpiens, in boc fteculo Jiuftus Ãdtjdbnegdt feipfum, EiMngeliuzn ChriÃiÃue Ãiltitidm crucis amplexus, ut Ãt uerc fdpiens, oordttt I Deo, per lefn,Â» ChriÃunt, qiÃ¼ Ãihss esl nobis d Deo ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ppifutii.

f(pientu.Silt;]uidemftipientiit huitts mundi, c/MfÃ¤pl* tnm derebm ftlutis ftue etid de omnibia, ex ratione humMtt, fiM uerbo dut tbnore Dei,fhdtitid eR dpuJ Deum,(juemddmodum fupra dbunde dixtmtts.

SCRiPTVM EST. Probatfcripturii cfuiiÂ» dixerat fcntentiam, nempe, quod fapientia Ã§r confiÂ» lium eorum, qui nonfecundum Deum fdpientes funt, ferdit ipfos anto efjicaduf, quanto Ãrtiut ipÃ pra* fuwpferint,Ãue terrcna,Ãue coeleÃia tentent,Hoc iuÂ» dicium interim curat contra eos Deui, qui Ãtperbif re Ãflit, humilibtts autem dat gratiam, deponit potentes de fede, er exaltat humiles, efurientes im plet botii^, S3- diuites dimittit inanes.

idquodetiam Gotninus in PÃiia capite.}Â». Ãf dicit. V^filijs defertoribtK, dicitDONimvS, qui Ãne m conÃlia ineunt, er Ãne Ãgt;iritu ineo prote^ itionem querunt, ut addant peccatum Ãiper pec^ catum, dgunt ut defeendant inAPgyptum, Ã§y mewm non interro^nt, Ãierantes auxilium in ÃrÂ» titudine p' araonis, er Ãduciam habentes in um* bra AEgypti. Erit cnim uobis Ãrtitudo Pharaonis in conÃtÃonem, er Ãducia umbrÂ£ AEgypti in igno* miniam erc.

Et cdp.jf. VÂ£ iÃ¼is quidefeendunt in AEgyptum, propter auxilium, inequisÃieranies, er habentesÃ* duetÃ¤ Ãiper quadrigis,quia multÂ£ Ãtnt,et Ãtper cqui tibus,quia preualidi nimis,er non Ãtnt conÃÃ fuprd Sanibtm iÃracliSj er Dominum non requiÃerunt.

Jpfe autcin fdpicns eil,cr ddducit ntdlam, ZT uerbd. fudnonduj^t, Et coii/wrget coiitM DomumpcÃi^ nwruMt, zr coiitrdduxilium operdntiummiquitd^ tem. Aegyptus eniw homo cft er non Deiis,cr eorum aro zir non Ijiiritus e^c.

Ã^ibui uerbisÃgnifiat fcripturd,homines Deunt non timentes,fuis prefumere concilies,huntdnis IÃ©dere preÃdijs,dtq; iÃ tpfÃ®s perirc, ut diximus. Hoe fignificdt, etidin hic locus. Qui mquit compriehen=â ditfdpientesindPutidipforum,ide^l, iÃ¼oipfo pe^ reuiu quo fidunt, er hoe fit Dei iufto iudicio. Sdpia enti fuoconfiiio fedefiruunt, quo fe contrd pictd^ tem er pios ledifiaire nituntttr,dut etidm quo fe conÂ» trd impios dduerfdrios dcfindere,Ãne Dei proteilia one er conÃlio, moliuiitur. Sibi Ãunt exitio plui qudmomnesmundimoriom:. Hifc fententid etidnt Prouerbiprum.1. ficdicitur. Comedent fruilusuiiÃ fuÂ£ fiiifqi conÃliÃ fdturdbuntur crc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;Verd.

QuÂ£ris qitdre Pdulus citet, ex Hiob cdpitc qutn= pote^l to,uerbdEliphd:, ut confirmet fud,m,qudm dicit,fen= effÃ¨ tentidm,qudndo Dominus, huius er dliorum dmico= fenten rum Hiob ucrbd,condemnAt in co libro,cdpitc ulti= tid dit mo,diccns dd cos,lS!on efiis locuti coram me rcÃ´him, qud, peut feruus meus Hiob. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etidm

Rejfiondeo, qudmuis hdc fententid,ut fuprd dixb Ã proÂ» mus, fepe repctdtur, licet dlijs uerbis in fdcrd fcri= Ãrd* pturd, ut liceret diccre dliunde a Pdulo dcceptdm, tur a tdmen fÃ´ attinerct confiigeref cur enim non utc=i no Â«cm

retur Pdulm[cntentijs c^uibufddm dtnicorivm Uiob, ^uÂ£alio(jui uerÂ£ in facris literii approban^ tur Ã /piritu fdnlt;^,ut illiCjDiJpcrfit fuperbos mente cordif ipforutn crc.guditdo nemo unqudm indignum iudicduit, quod ipfe dlibi citdt fententidt ethnico^* rtvm poetdruWt non dd docenddm uidm iuflici^, ut Pulte exipimdnt, qui pro fdcrii hiimdnA tefiimonid pne modo pro/irunt,fcd dd confÃ¹ndcnddm uidm in^ iuPiciie,nempe, ut conpuiddutur homines, ctidtn hu* minis rdtionAbilibus conuiHi tepimonijs.

Nc^; uero diffcntit Pdulus d Domino, qudndo Dominus dicit, Hon eÃis corum me reÃ©htm locuti, cr Pdulus citdt unius dmicorum Hiob uerbivm, tdn^ qudm reÃ©te diÃ³ium, NjiÂ« multds bonds Gr ffnerdles jententids proÃrunt dmici Hiob, id quod nemo neÂ§i^ re potcÃ¢, Ex his, ut ex ucritdte,futnit teflimoniiM Pdulus, nonEliphdm probdiis, fid iÃ¼ud generdle diihtrn, quod non eÃ¢ EliphÂ£, fed ueritdtis. Domi* nus dutcm condcmnAt dmicos Hiob, gt uocat eos dd pÅnitcntidm, quod conan fe nonpnt locuti relium, ideR, quod fudhypocriticd contentione, fententijs fepe bonis contra Hiob abuppnt.

Ex bonispquidem fententijs, gx generalibus di* iHs ueris, fiue propofitionibus, ut uides, male drgt* mentdntur,et Ãilfum inftrut,itd.Deus comprehendit fdpientes in apitia fua. Propoptio eP uerd,et eius uc ueritdtÃ¨Deus ipfe femper decldrduit, ct hodie decU rat,Inde fubfumSt,Tu Hiob ef unus ex iUis fapiÃªtib.

qui hitÃ©ktiiti tibi uidebaris aliquid cffÃ¨. Erg) Jewj te ilt;im ccmprchendit, ut effugere turn poÃis, compreÂ» fâendit dutent in d/iutid tud, id eil, nequitid cordit tui Ã§rÃmuldtione, qud imponebM dntcd bominibiK, qudÃ ejÃes luÃus. Hiob Ãmper negit illis minorent. At im minorem. uoluiiteÃe notiÃimdm, ex hoc qnod Deu^ eum percuÃit, Ignordntes interim,quod Dcta etidm quos diligitcdfligit, etfldgeÃ¼dt omncmfiliunt quem rccipit,

Non irg) Deui ddmndt iUdm Ãidm ucritdtem. Comprehendit Deui fdpientes in dÃutid Ãid, fed hoc menddcium ejÃlfum indicium, Hiob eil tdlif, erÂ« g) CTe.

An non perpetuo mundut itd ntdle iudicdt,ex ueÂ» ris fxpe zir optimis Ãententijs ? quÂ£ tdmen fententilt;e^ propter ÃlÃum it(dicium,nonfiunt Ãlj'Â£,Ãed in Ãe ue^ rlt;e mdnent.Verbi grdtid, Hisc propoÃtio cH ueriÃia gt;nd,qndm nuÃ¼m negiuerit nnqudm,niÃ impiin.Omne peccdtum eil Ãgiendum. Sed qui curent indicia, ignoruntet quid,Ã§r quod numÃt peccdtum,Ãc inde fubfumunt dut djÃimunt,ucl minorem propoÃtionent Ãeiunt, Atqui comedere eÃ»mesÃrid fextd,eit pec^ cdtum. H(Â«c flutim inÃrt mulu Ãue erroneu confei^ entid, Erg) d comedendis cdrnibits Ãrid Ãextd, eil dbflinendum, uel comeflio curnium Ãriu Ãextd, eil Ãgiendd. QuibusÃdixerisÂ» tJe^ minorem,Ãutim cldmubunt tc hiereticum, itd dmunt er imbiberunt Ãtbi doÃ¤rinds dtemoniorum. ConÃtentnr Ãe noÃÃe

bonum reprobi, habentes inquinatdm mentem pue iitdicium cr confcientidm, ut Pdului dicit,Tit. /.

Vtindm contin^it illis tdlis increpdtio Dei, qud* lis dinicis liiob,ut territi conucrtdntur dd ueritd* tern, ut fdUdto iudicio Ãue mente,fMdS hdbednt con* à¥¤ fcientids,dd omne opus bonum apti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j

iitunc interim Ãc dr^mentdntur, quioptimiin* ter eos uolunt hdberi,nAm mdgtiA pdrs pent content* i ftom omnis rcligionis. Bond operdfunt Ãciendd, quis ne^t i Atqui hÂ£c funt bond operd, quÂ£ nosÃ* cimus,erg3 hlt;ec funt Ãciendd.Qjtibus Ã dliquis Hiob obijeidt uerbum Chrifli. FruPrd colunt me docentes doÃrinds cir ntdnddtd hominum, quid duditurus eH i ltdq; htec fententid Eliphte eÃ¼ quidem ueriÃimd, crpgt;iritufdnÃ©loinfcripturis, diq^ddeo Ãih DÂ« conprmdtur, fed quod idem difÃrit Ã§y argamentd* tur contra Hiob falfum eR.

Non erg) mirum quod Pdulus uerdm dccipitfen* tentiim,dbEliphaproldtdm,quiÂ£Dcieil,qucmdd* à¥¤ Â»nodÂ«)Â« dmicorum Htob tepimonid, declardnt iUis temporibus,multas bonos fententios de Deo,de pie* tdte, de cruce,de obedientid,uul^ idÃ©latds,fne du* bio a pdtribus acceptas, GT tarnen Dominus Ãidtunt I indicium et uanam confcientiamEliphiCcondemnat.

ET ITERVM, DOMINVS NO = VIT CTe. Poffunt fapientes decipere fcipfos, foffunt cr ali] per eos decipi, Siquidem iudicantur cogita*

cogitdtiones (tue conÃlid corum non cjjc udtid. Itd cdcis oculis, neijuc denoftris confilijs, neque couplijs dliorum reck iudicamus, donee pereamus, nofird er dliorum couplid Ãne Dro Ã cuti. Tune primum iwflro damno uidemus uand Ãi/Ãe- Interim non ipÃ fapientes,ne(jue dlij, uident aut norunt coÂ»a â¢ pliorum ijkrunt uanitatem, fed Dominus, ideo db cit. Dominus nouit ere^

No/fe dl, tem efTe uana, eR ed reprobare, id e^l, efficere ut ipp fuis fe couplijs, ejuibus nituntur,perââ dant, qucmadmoduin iÂ» Pfalinis dicitur. Dominus diÃipat conÃlid gentium, reprobat autem cogitaÂ» tionespopulÃ³rum. ConÃliumautem Domini mitÂ» ternum manet, cogitationes cordis eius a generatioÂ» ne in'generationem. Lege totum EccleÃapen ut uiÂ» dcas conÃliorumhutnanorumudnitatem, LegeomÂ» ncs hijbrids er facras er prophands, er uidebis huius fententit Dei ueritatem.

MunduseÃ: exctcatus, non nouit iflA donee exÂ» periatur, Dominus autem nouit ere. Erg) DomwiÂ« mtcrrogindus, Dominus inuocandus, Dominus tiÂ» mendus, Ipfe enim nouit omnia, er gubemat,I;IoPrt( conÃlid er Ãudid nos perdunt.

Sedais. Quid erg) uolunt iUt faert fententit, ConÃÂ» Prouerb.a-1, ConÃlid feduliplane dbundantiam pd= liapio riunt, Frouerb.ao. ConÃlio propoptum ÃrtundÂ» ru Ãu tur, er eonÃlijs geretur bellum, Prouerb.jf. FrwÂ« IbÃrd Ãrantur cogitationes in cjuibus noneÃ¼. conÃlium, no imÂ» y i er multiÂ» piorii.

Cr multitudines conÃliariortimfirmÂ£ crutit, Attjue adeoquid Ãbiwilttotui firÃ© Prouerbiorum Salo* ntonisUbcr, dumadmoiKt.ut omnia cum conÃlio agimut, ut fapientiam, prudcntiatn, mtelliipntiant ampleibiinitr f

ReÃtondco, Htec nunc ualde utiliter proponun* tur Ãuc ctiam obijciuntur, propter iUos,qui ubi au=gt; diuntÃtpientiam, or conÃlia wfira damnari, Ãiâ tim, ut porei iminundi, indicant Ã§r clamant contri omnes artes, contra omnem prude/itiam, humanita= tem Ã§y bonos literas, quaÃ hgc omnia non Ãnt donA Dei, utilia hominibus.

Sciamus erÃ¿) hmnana conÃlia, Ãipientiam,prtf dentiam, uana eÃe cy nociua, quibus non eÃ coti* iunihis timor DÂ«, IdeÃ¼, quibusinnituntur or dunt homines, quÂ£ eR impietas, cui non poteÃ¢ adeÃe Deus.

Si autemadeÃ timor Dei, proÃtntmulta conÃ* lia, ne tcmeritate noflra incidamus 'm malum,quem* Ã¤dmodum nie Uber Ãtb 'mde admonet. Tunejteon* Ãliafequimur, Ãequimurnon uthumana, Ãquidem interea curamus, ne quid uerbo Dei contrarium fufeipiamus, ne quid contra eius uoluntatem, quia fUillis conÃlijs humants, etiam Ã Ãtnib ey bona tddentur, innitimur, fed per timorem uoluntati Dei, ut is ilia conÃlia, quÂ£ bona uidentur, diri^t fccundum fuam uoluntatem, feientes quidem, quod conÃlia neeeÃaria funt, zrquod temerarios odio habet

Idbct Deui,fcel Ãmul fcicntes, quod nihil eritprox (^erum, Deo nonÃrtunAute, dutdpprobante. Itd^; Mcunq; cduedmios tc)neritdtem,Gr utdinur aliorum confilijs, tarnen hoc modo, confÃ®Uaiflunofira,, non tam nofirÃ¤, quam Dei erunt. Siquidem omnia ma^ nibui Dei committimus.

ConÃlitvm fine Deo, e^ conÃlium impiorum, quod tune maxime obeR, quando cÅleflia promit* tit, de quo Pfalmui dicit. Beatm uir qui non ambu* latinconÃlioimpiorum, ideR, qui nonampledi* tur ea, quÂ£ impij, id eii, ofores uerbi Dei iudicant optima,ÃipientiÃima, ÃanihÃima.

Sed quid hac ex nobis audis f Salomon in eodem libro, eadem dicit, ut noris, quÂ£conÃlia probet, SiquidemProuerbiorum.Ã®z. Ãc dicit. Oculi Do* mini obferuant feientiam, Ã§r contemptoris conÃlia fiuflrantur,Et apite.jH.Si commiferis Domino ope* ra tua, conÃlia Ãrtunabuntur. Alioqui Prouerbio* rum.jlt;). eadem quie hic, contra conÃlia humana, his uerbis dicuntur.NiultÂ£ cogitationes in corde ho* minis Ãunt,conÃlium autem Domini flabileeR, ut Bona nonÃtopm uereri,quaÃ in Salamone contrarium inten* inueniatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tio.

Quid er^ e/l,quod multa dicuntur deintentio* Propo ne bona,de bono propoÃto, er Ãmplicitatc, er ze=Ãtum, lo f ReÃiondco. Tune bona cA tua.intentio, cum Simpli corde intendis in ea, quÂ£ uerbum Dei tibi praferi* citas, bit. Tunebonum eÃ¼ tuum propoÃtum, cum pro* Zclus

IN CAPVT TERTIVM. ponisca fcqui dili^nter, quÂ£tuie fu/it uocationtf â Tunc fitnSiai tibi cA ÃmplicitM, quando Ãinplidtef ucrbo Dei credis, de retniÃione peccdtorwm (J falute per ChriÃiim, nbsp;nbsp;nbsp;de facrameiitis, tiihil nWâ

Tdtut duplicitdtem incertitudinem homiiium coÂ«â tentioforwn, de emnibuf dij}gt;utdntium, lt;3quot; nibU credentium,

AlioquiÃiwnddeRtibi Dei uerbum, nuiiquM decipiet te prudentid cdrtiis dd dternum interitutu certim, qudnt tunc cum bonds intentiones Gâ pro* poÃtd Gr-Ãmplicitdtem tibi Ãngis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdlutevt

Atque hdc e/i iUd grandis in Deum bldÃiheittÃ¼i, CT dbufus nominis Domini, quem tnundus uidere noit poteA, quid fanShtdtem ejÃe iudicat, quod quteditf* boUÃunt, per iflds intentiones impids, Ã§y propoÃtlt;i maligM, GT flultdm Ãmplicitdtem, Ãue potius ji* {lAm, uenditdnt Ãe, qudÃ Dei Ãnt, Cf certiÃintuiÂ» iterincÅlum, gt itd didbolus Ãsb JÃecic Dei coli* tur,mendacium fub Jpecie ueritdtis.

Scortdtio,homcidid, inuidi^e, odia, contentio* Â»es, rdpinÂ£,funt quidem pecedtd dbomindbilid Deo, Ãed non ita bla/Ãhemant Deum, NcÂ»w c/itw docet aut fentit, ea effe culttim Dei, gt iter in ceelum, Ãcut iÃ¼d impie docentur, Vndc luce clarius euddit, qudre Paulus, fomnia Ãue dodlrinas hominum, d ueritate auertentes, uocarit doÃ¼rinds dnemonio â¢

ruw, InhypocriÃ eniÂ«, ide^, j^ccie finikl Ãue ucritdtii, docent mcnddctum, er Ãciunt cauteri* ZdtM confeientids, id eA, iflds bonof Ãne uerbo Dei, boc cA, peÃiWtis er cxciecatlt;in confeientittff auÂ£ non funt ex leg nnturÃ¦, neque ex uerbo Dci, Jed cduterio didboU ÃilÂ£Ãint ex mcnddcio hununne doilrinic er traditionum.

Quod Ã confeientid poteA eÃe eduterizdtd , id eR, tdli^ cui non Ãt innitciidtmi, quid Ãgt;crdbis de fhiltdÃinplicitdte, er intentione, ut uocdnt bon^, dbfque uerbo Dei Æ Pdultii, boM, intentione, er bona, confeientid erat bldffhcmm, er perfcque=i batur EcclefidinChrifli.1. Timo.i. Propter Detwn entwboe pcfcktjCr nihil male 'm hoc'Ãbi erat confeiui,Ndtn.i.Timo.,, ait fe feruiffeDeo lt;tproÂ» ge)iitoribK5 in confefentu purd.

Alt non er ebrijhu prÂ£dixit,Chrifiidnorii/in ocÂ» cifores drbitrdturos,quod occidendo prdflnrent oba fcquium Deo ? PdKliM fÂ«it cxpcrientilt;t doifius, tcÂ»

I fiirtwnium perhibet bl^^bemiÂ« Indcets qÂ«od Deibabcnt, fed, ut dit, non fecundum feientidm,

I Horum mifcrcdtur Dcu-s, ercerte funt quidam I 'vnter eos, qui funt ex eleAts,qÂ«.tnqM^lt;meniÂ»npcr I errorem, tcnaciter doÃ¤rinis bonunum inbÃ¦rcdiit, ' erfudf ipforum confeientidf ucxciit, tumen nunÂ»

JMum fdtisfit ipÃs per tdlid, boc cA, quod Cbri= ti($ dicit. Non dudicrunt dlicnos owes, Eutemur t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;Ã¯ f KOS plus

Mf plui fatis (juiÃ¤em dudijlfe dlienof, fed epfod ic* ^icfccre 'm talibm non potuimuf, nos ipf ntinc tcâ Jks fumui, utcunque tunc hoe ipfimt uidere non li^ cucrit y quemadmodum ignordbunt ludtci, ctrei montent Sind, qua ratione bonum mediatorein /ilgt;i optdbÃ¤nt, Deuf autem feiebdt, qui dicit'm PfbiM de uexdtis ntdld doilrind conjeientijs. Propter , miferidm mopum cr^ntitum p iuperum nunc exâ urgÂ»m Ã¼'c. HmcÃt, utubifudm fdlutem, inner-bo Deus mittit, excitdtis bonis prophetis fiue priâ dicdtoribui, dgnofcdnt oues Chrifii uocem ft pdjhris Chrifii, Ã§y certificdtÂ£ condeinnent no* cent fedudhrum, per qudm nunqudni potuerunt Ãe* ri fccuriC. lilt;ec eil grdtid,qudm dgnofeit PdultÂ« Ãbi contigiffe per Chriflum, qui uenit pecedtores fdluos ficcre.

At funt inter cos quoque, qui ubi dudiunt rette-Idtdm ueritdtem, contemnunt, oderunt, perfe* qunntur, dWdntcs potius fuds tenebrds, De qui* bus ChriÃiis, iohdttnis tertio dicit. Hoc eil ittdi* eium mundi, quod lux uenit 'm mundimi, CT Ito* mines dntduerunt ntdgis tenebrds quum lucentÂ» Et lobdziziW decimo. Vos non creditis, quid non eÃis ex ouibus mets, Quid hisÃcies i

lUidUtem funt 'mdigni, de quibus uerbd fidnt, qui ntdlis confeientijs fud lucrd, fuos honores amp;nbsp;uentrem fecuti, ut Papiftie, fuis cupiditdtibits cub turn Dei preetexunt, cum tdmen mterim uertim CÂ« cultum,

eultum, qui cÃ obedire Dei uerbo, negligunt, conn temnuiit, oderunt. QU,i fidt qud:fo, ut uel nunc re^ uclaia ueritdte non hdbednt ntdlds confcicntitu ? quemddmodum SdulmAUconfcientia,fÃ Ã´bif inoben diens uerbo Dei, hypocriÃmfudmcr cufgt;iditdtetn cultum Dei uocduit, dicens. Popultu tulit de pr^Â» dd oues 0quot; boues, primitids eoruin, qutC ciefd funt, ut immolet Domino Deo fuo in Gtt/gjlw. (. Rcg.lfÂ» ubi le^ quid Sdtnucl re/jionderit.

Ã¼onfunt inqudm digni tdles, de qui bui bic uer* bdfidnt, funtenim fuoipforum iudicio condentnd,= ti, fcientes, quod propter fuum commodum uel ambitionem, docent uiuunt, contra flt;t, qu^ fentiunt.

OportetÃinulcum uerbo Dei ZJ reikt fentenn tid, hdberebonam confeientidnt, utdocet Pdulus, l.ddTimoth.j. id cA, ne Ãs tibi male confeius, quod prater uerbtim,dut contra uerbtvnt doces, ut Ãciunt fdcrdmentdrij noÃri, dut quod peccattwÂ» tuum deÃiidis, ut Ãeiunt quotquot ex pradicato EÂ»4ng:(io libertdtem carnis pro libertate jjiiri^^ tus arnpleibintur, Qui ita bonem conÃcientid repeln lut,nAuÃdgiH circdfidÃ« Ãciut,ut ibidÃ« dicit Paulus.

Docemwj uero hoc loco tdntum de ilUs, qui ign nordntes e::!' fuo errore excacdti, ut ludai er no^* flri iuÃicidriK er alij fult;e prudentia er conÃlijs innitentes, fwim Ãruorem, zdum, intentionem, confeientiam, Ãinplicitatcnti propoÃtwn iudicdnt

eÃe bonum, non ex Dei uerbo, fed ex fua pritfuniÂ» ptione, unde fit, utnontimeant Deum, aut timt' ant eum propter doilrinas humanas, MatthÃ¤i deci* moquiiito. Efailt;euicefimo nono . Hosadmonet hic fentcntia, Dominus nouit zs'c. nereliÃ©h uerbo amp;nbsp;inuocdtione Dei humanis confiUjs fidant, nifi untb tdti fidere uelintÂ»

Rurfiim hie quarts, quare Paulus fie citet eX Pfialtno, Dominus nouit cogitationes fapientwn, quando tarnen ex Hebrao legitur, Dominus nouit cogitationes hominum, ncque feptuagmta, aut uHi trÃ nslatores aliud habent. Per fie notum cÃ¼ Paulu/M rcÃ©ie adducerefiententiamPfialmi, Pfialmus dainnit cogitationeshominum, Paulus fiapientum. Si fiapi* entes non fiunt homines, Paulus male citauit.

Sedquarc Paulus Sapientumuoluit dicere, non Hypo hominum, uthabet Pfialmus, Rejfiondeo, Feciffie crifis hoc mihi uidetur, non fiolum propter cauffiatn, no iu= quamagit, contra fiapientiam enim humanam lo= dicat quitur, fed etiam cr multo magis contra hypocri^ contra Um bumanam, fie dic:gt; Cum enim tales fiententias ficribit ffiiritusfian^ turn , contra omnes homines, ey' maxime contra fiapien^ quod tes cr fianihilos. Hi fie quam maxime indicant exÂ» inaxi= ceptos, quafi talia, ficripta qui dem fint contra me ta= craffiam mundi fiiilticiam, fiednon contra fie, fiua men di enim indicant fiapientiam efje cr iufticiam. citur. fÃ¨re in orc omnium cÃ¼ ifbid, Stultoru/m infinitus ellnunie

EPÃ¯STOLAE ADCORIn; â t^numeruf, cr tdmen qui hoe idikint, aliof iudia cdnt, fitdmjhilticiamnon uident, quid non dntdnt Dei uerbom, undc fit, ut Dcivm timere non poa Ãmt. CKWt trfiwf(I initiu/m fd^ientig pt timor Do^ mini.

Sic quod de mundo, de impietdte, 03â infidelitda tedicitur, moiMchusnon iudicdt dd fie pertinerc, qudmuis non fiddt Deo, fed fuii iuflicijs, ignordm Â»Â«tcrim (jMod Pdului dicit. Jgnordnta Dei iufti^* cidm, ej' propridtfi iuflicidm qudrentes conÃituea re, iuflicite Dei non funt fubditi. N^tm finis legis cÃ Cbnfbis, dd iuflicidm omni credenti, er quod Chrifius dicit. Fruflrd colunt me, id eft,onwis eoritm cultus Dei ek fi-uflrdneiis, quid docent ZT fequuntur doÃ©lrinds 03â ntdnddtd hominum, ddde ex PrfÂ«Io in hypocrip loquentium mendrfcÃHm, 03^ cduterizutdm hdbentium confciencidm

ItÃ¯tque PdÂ«Iiw Â«olnit dierre . Domiww Â«oÂ«it coÂ» gitdtiones pue confilid fapientum, ne dicendo boÂ» miiiMtn, mi fdpientuli fefe exciperent, dicentes. H(Â£c intclliguntur de nulgtribus hominibits, qui Jlult4Ã® cogitdtiones bdbent, non de nobis Z3c . Sic ZrRomditos .iij. PdwliÂ« Â«bidixenit, Omnes peeÂ« cducrunt zx Udcdnt glorid Dei, Z3 probdrut ex fcripturd, Nenw ^citbonttmneMMiMqKtdcmcrc. ueritusfiios ludicos hypocritds, ne dicerent. HsCC tntcUi^ntMr de onmibiÂ« ffntibus per totwm mun^ dum, qÂ«lt;e (Â«Â«t populiw SdUnÂ«, non de nobis lu^ d4:isgt;

IN CAPVT TERTIVM. dfii, qui fumia popului Dei, qui enim in nobis nei mo fiiceret bonum, qui fcruimus Deo perpÃ©tua â¢ Addidit, Scimus quiecimque lex loquitur, ijs, qui ia le ff pint loquitur, ut ontiw os obturctur, O'ob* noxius fiat Deo totus mundus, propterea quad non iuÃificabitur omnis caro ex operibus legis, in can* JfieHu eius,pcr leffm enim agnitio pcccati.

Hypoerifis humanA, Mod maxime contra fe di* Gum cH, iudicat ad fe nihil pertinere, niÃ expliee* tur, quemadmodum Prophete, Chrifiiis o' Apojb* li libÃ©rÃ© contra mundiÃue huniMam fapientiam amp;nbsp;iufliciam, hoe e/l, contra ipfiÃimam hypocriÃn di* xerunt, O' tulerunt mercedem perfecutionem. Suatcnimqui Ãrunt did, Dominus nouit cogita* tiones hominum, oc. qui firre non poteruiit dici Dominus nouit conÃlia fapientum, quoduanafuiU, fcilicet fine Deo, ut fupra diGum.

ITAQ^VE NECLVIS GLORIETVR. Non InÃjlo Domino gloriandum Chriflianis, fupra do* glori* cuerat, erggt; non in Paulo, Cepha, Apollo andum quos confiÃ¢t ueros Apofiolos o' prÂ£dicatores non cede* operum humanorum, fedChrifii e(fe, multo minus fix dei in pfeudoapofiolis, gratia: uafiatoribus, o'pradi* in ho* catoribus iufiicÃÂ£ humanlt;e ouentris, quales tune mini* erant,o'nunc tale eG totum regnum Papiflicum, ius. cum omnibus fuis tam uarijs felliSf exceptis ilHs^ qui per

iiojlri gloridntur de Papa contra Grecor, ^uos uocant febifmatieof, quod fub Papa effe Gract ttolimt, qua/i non Ãt uno, fanitA, catholicd zx bodicÂ» ApoftolicdEcclefidtper totum orbem terrarum. duicunq; enim inuocduerit nomen Domini, faluus erit. Cur eos uoctimui fchifmaticos, quando nos primum,non propter Eudngelium, fed propter nos flrdm ambitionem, feparduimui nos db lUis f E/fo, diuidebdntur 'mperid, fed Deus hoc ficit,qui hda bet impcrid or regnd in manu fud, ddt CSquot; du* Ãrt cui unit, CT diÃribuit fecundum tempord pro fud uoluntdtc, dt ne ftc quidem debutt diuidi Chris fii regnum, ut non diclt;tm, quod diuidi non poteR, Efto, non ferudrent ritus noflros, quid rcfirebdtf dnnonpoÃitmulier ejfe ChriftidUd, idco qKia non portÃ¢t ueflem tdlem qudlem eg) f ut non dicÃ¢m,qMod non conuenit ei med ueflis, qui fum uir cy pradicds

1 tor. An cxcidit, quod in C brijfc non cR mdfculus, neque fxmind,grlt;Â£cus ant idtiinÂ« zxc f fed omnes in

I Cbrijlo Mtum fumtts, Galdtds.iij, Num jj^iritus fans Ã©ÃHÃ®jtd qÂ«od eaniwiw, per diuerÃtdtem Ungidrum j ciMtamp;rÂ«m, gentcÃ® tÂ« unitdte, non rttMnm, fed fidci I j congregiwit. Deritibus loquorfuftinendis,quinon

CoÂ«te vÂ«/gtrw autcnt gloridtio Ã§r conteiitio, tgt;i noflris (e^s,tiuÂ£ fe in uno Chriflo continerenon poffknt pro AuÃ¿iftino, Hicronymo, deinde eMgt;H rioui. Thoma, Alberto orc- qudÃuero prÂ£tcr uef^ bum Dei cr Eudn^lium Domini noftri ihefu Chrigt; fii, dliqudm doÃ¤rinam, pro confcientijs Ãue ddÃâ lutem, ex uUo homine fufcipere debedmut, Out! mcÂ£, inquit Chrijhis, uocem nwdmdudient, QÃ¿â cunque hdnc uocem ChriÃi dd me dttulerint, illo! dudidm ut Chriflum. NomiM nihil moror, do(lri= namdudireuolo. Qmnid probate quod iuÃim e^ tenete .

^^â^5 Mdgis uero ridiculd ftultd eH gloridtio, uth diculd'^â^'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alij de fuo

* Frdncifco, dlij de fuo Dominico ey'c. alij de fuii indul^ntijs ZT priuilcgijs, crquifquede Ãngdd^ ribius dliquibut in cÅlo pdtronis, qudÃ ChriÃnnon Ãt mediator inter Deum cr hominem, dgnus Dei qui toUit peccdtd mmdi, non iudex, niÃ ijs, qui non credunt in etmt.

Glor^r Itdque qui gloridtur, in DOMINO glo^ andumrietur, qui folus Ãihis eil nobis a Deo fdpi = in Do entid, iuflicid, fdnihficdtio esâ redcmptio. Om= nÃ¼no. nid alia non funt gloridtio noflrd, fed potius nÃ¼niÃerid noflrd m Chriflo. sicut eitim omnia funt

punt ChriflOjia omnia ad faluiem minillrant Â«cbw, lt;fui fumus per fidem 'm Chriflo, Donuni fumut â¢tÂ»nium,}wn camaliter fed in ChriÃo.

Qttid ergo gloriamur in hominibtu, gtufi dominif noÃns faludioribiu noÃrisf Nuw fi fuut fynceri prfdirdtorei Btun^lij,funt miniflri Chrifli miniquot; ftri noÃri, feruiunt enim ChriÃo cr nobif, miniÃtrio prÂ£dic4tionis.Si autem fubjfiecie ApoÃolortin) agunt pfendapoÃolos, docentes pro Liun^lio opiniones cr iuÃidMhumAiiM^funt miniÃri Sdtanie transput rati in angelos lucis.z, Cor,

Hdiu ergo eaujfam, nempe, {{uod fuwiÂ« Domini omnium fut ChriÃoÃdeo non gloriandum in hominiquot;

OMNlANANCtyE VESTRA SVNT. ! Ideilyfuntfub uobis,nonfuprauos,liiÃ eiiim hoc iiw ! niÃÃe uellet,non diceret poÃea. Vos ante ChriÃi crc. ' Siue Paulus Jiue Apollos Ãue Cephas, (juia miniÃri â ueÃri fuut per pradicationem Euangetij, ut diiium eil,cy paulo pofl rurfunt dicetur.

EccleÃd eii domina, cÂ«t omnia fub ChriÃo feruh EcclpÂ« lintfCjucmadmodu earn dcfcripÃt Efaias cap.^e.Ergo Ãa eH PapaÃhabetminiÃerium EuangeliÃe^lÃtbEccleÃa, dorntquot; EccleÃa miniÃer, non fupra EccleÃam, St autem net^ na amp;nbsp;EuMgeliumnouit,neq; alijs permittit, fed perfegui* regiÂ« tur, fuis traditionibus tantum perturbÃ¢t er obl(Â» na,

I g(t confdentias,quas ChriÃusfuo fanguine uoluit efÃi Pap^ * i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z l(brrlt;((

IN CAP VTTERTI VM libcrdf, quid EcclcÃÂ£ Chrijli cum AntichriÃD.ââ Noit enitn debet ejje dominut EcclcÃx fed ntiniÃer, ut

Petrus,ut Apollos.Stquidem Scclejiu twn bdbet fupra fe dlium dominum,qmm ChriÃum,ut hic diciâ tur.Vos autem ChriÃi.

De Ãeculdri dutein glxdio, Ã extru EccleÃdnt in ttuindum rcÃgt;icias,lon^ eÃ¼ alia, ratio.

Mcminerit ergo Papa,Ã uult ejfe,^ diet ChriÃi^ ntis epifcoptts,quodÃindainentum ChriÃus ab Apofri* lisfanÃls,in EccleÃa ApoÃolica poÃtum eUyOâ fe pertinere,que)Â»adtnodum er ad alios EccleÃa: do* fhres, hoc pr^eceptum. VnufquiÃ^ uideat quonwdo fuperiedificet,Exhibere debet ouibui uocent paÃori^ ChriÃi, prÃªter hoc non habet quo obÃringit conÃi* entias autfolmt, quemadmodum di^im eÃ¼ a Chri* flo.lte in inundum uniuerfum, nbsp;nbsp;predicate Euan ff*

lium omni creatura:. Qui crediderit er baptizatdf Ãtcrit,faluui erit,qui uero non crediderit,condemnoÂ» bitur.Audis miniÃros,audis quid Ãciant, audit Eccle fiam uniuerfalem, audit abfolutionem, audit lig^i* tionem.

fccle, SIVEMVNDVS. Mundut eÃ¼ fidelitim,fed fia. cfl infidÃ¨les hanc fententiamrident,uidentes nos a inun ffgi - do contemni er premi. Quin (y nos contemnimut

O' proptrr Eiungelium, que mundus glorioÃfsima qui* omnia dem prontitttt,fed uanafVtiirmrenimmundonn* funt

quam non utentff,fcientes quod preterit habitm huim funt ft mundi. Quicquid eft bonoruwi cr nwloruw iÂ« mÂ«n= deliw, dOjjfrKit nobw ad laluttnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fed no

Non fwnt donn'ni in mundo, quifudfapientiafe fecunÂ« perdant, thefaurizant, cT ignorant cui oongrcgint duw eam,mAlii confeientijs uiuunt morimttur,utcunq; impieÂ« intrrim in malicijsfMS autfhidijs gwdere Mtdcdiifur, atvtti aut qui fucu confeientias mundana iujiiciit uexant,tre Mun^ pidantes quando nonÃc edunt, nonÃc ueÃiunt o-c. tzera nefnunt in quo placrant Deo, cz in quo dtjj)luerfiit, norum Â»Â»ifcrrimt bomiw^ dbpj; omiii)|gt;irihM iudicio, abforÂ« ct ^nA pti indodrwiiÃ® d^moiiiorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdpti=

Si'd potiiÂ« uch Cbrijliitni Ãtnt domint in mundo, fluru, dtq; ddeodomini mundi, in Cbrijfc, cui omnia fubic= raptor flu fum. Pacatii cnim,pcr Ãdem m ChriÃum, agunt rum et oonÃtenfiis,nihilfudfapientia,iuÃicia,aut Â«iribiw fi- Ãeditio Ã.tiinc con.rnti funt prlt;e[enttbiM,grati4lt; affÃ»tes Dco forant de inennrrnbilt dono gratia fult;e, cr de omnibus bc= wit neÃeijs acceptis,etiam corporttlibtM,Â©- committentes Chrifli omnilt;t mdntbns optimt patris Dei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;anorÃ¼.

Si quid pcfcitii qtundoq; premit,ccrto credimt or Totus bjbcnt rcnujsionem peccatorum in Cbri)h). si quid WwÂ« aduerÃ accidit propter iuÃ ciam,fciugt;nt fc beutoj, cz mÃ¼dus orant redemptorem Detwn,Libern nos a malo.si ten- ridet tdntur,conqueruntur illi,qui exnudit qiiotquot iÂ«Mo Cftitt etwn. Horrendn quidem fepc patiuntur, in ut fentm qaiditm nonnnnqiMm apud ÃÃ dc]J?crnreÃbi uidean tHr,fcd non defÃerant apud Deum, per quem deÃdeÂ»

IN CAP VT TERTIVMÂ« runt libcrari.Qjticquid 'mterim peccant intentitlofit, quicquid 'interim fi-agilitatii ada^l, ey dijftdentiig ob^ rÃ©pit,ubi reÃpifcunt, fciunt fibi coiidonari.

Hi libÃ©rÃ© po fs ident res huitii nuindi,quia crednttl fe ex manu patris accepi/Je, er Ãtciliiis quamalij jt* runt iÃ¼arum amifsionem,quia pr^efentibus utebantuf quidem,fed non confidebant,Ãreui(er,fcientes in qu!gt; Deo patri placeant, ex in quo diÃgt;liceant,liberritnif amfetentqs hoc mundo utumur,utfuo,PotiiKuohiifi gloriofa morte contra mundtim triumphare pro E'Â« K(tngE/io,^Ã¯M?Â» ut ÃnantÃbi dominari inundum con* tra Euanfflium.

Vnde fit,ut maxime ridiculum Ãt ipforum aiitfci^ entijs,iuÃiciam aut falutem qu^erere 'm mundi rebin, iÂ« efu,potu,ueflitu,coelibatu etalijs obferuationibiit, nobis Dei uerbo non commendatis, quibiis ne^tur iei fniferioordia etfanguis lefu Chrifli, si cnim mÃ¼dufeH itofler, in Chrifio,(ui fubie^^ funt omnia, etiaoues, boues,uolucres cceli er pifees maris,Domini enitnejl terra er plenitude eins, cur non rebus mundi libere uamur f cur fequamur doÃ¤rinas dÂ£moniorum,in tt* libus quarendam effeiuÃieiam docentitem f si enint, ut ait Paulus Col Â». mortui eflis cum ChriÃoabele* mentis nMndi,quid quaÃ uiuentes in mundodecreiif tenemini f

Nonne tales ChriÃiani mundum uerius pofsident, etiam nihil habentes, quam illi qui maxime pofsidere uidentur!â Bonis mundi utuntur cum gratUrum adU

01Â«,Â»mU ntundiferuitM cis in falutem. HoccÃ¼ quod Chriflui dixit. Ticati mÃ®tes, quoniam ipÃpofsidebumt terram, Et Pfalmas. Spera in Domino zj Ãc bonita^ (rnZjln habita, terram cr pafÃ®ere fide,QÂ«i malignant tur externÃ¼nabnntur, expeclÃ¼ntes aucem Dominum, ipÃ hfrediabunt terram, Et adhuc puftllw/n, er Kon erit impiii4, reÃticies locum eins er nonerit ibi. Afjl'.ihdutem hÂ£reditabunt terram,zj delefbtbuintur in imltitudine pacis. Qnia benedifÃ¼ab co hireditit hunt terr am,male di fb autem ab eo exterminabuntur. DÃ©clina a malo et Ãc bonurntjC MJ habita in flt;eeulum bxreefitabunt terram,zy- in habiabur.t in pcwItiMi jiecuUJtiper earn ExpeÃa DoirÃ num,Z7 cÂ«Â« fiodi uiam eins, zy exaltabit te, ut harediate capias terram, cum exterminabuntur, ideÃ¼, extra terram eijeienturimpij, uidebis. vidi impitvm potcnirw, er qui radices e^rat ut laurus uiridis, Et tranÃui, er ecce non erat, qutÃui euw, zy nufquam HÃ®MentebuÂ» tHrezc.

RÃ©gnent impif, quando Deus ita uult,in noflram pIÂ«trgt;K, fuper capita noÃra, Ãramus interim wniwn Benigni pdtris,etÃnamus nos a mundo,qui cHferÂ«Â«Â« Â«oj}cr,con(icwn4ri, Pdulo poR tyranni, b^retici er ferfeeutores noÃri peribiint,zy cJccUrnlgt;MtÂ«r id cjjÃ¨ quod Cunt, ez rcHeldh'tnr injlictinojlrlt;t, priedicabiÂ» tnr, fcribetur, cantabitur, In memoria aterna erit iÂ«Â« ptw,ez rfpwdDcwm ez npudbomtncj. impif JlerciÂ« erunt,cr dicetur Â«el IÃ®mIioÃ® fwfTc, Â«el indtenoj qÂ»oj ttrrajÃ¨rret, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z J

NmÂ«c iaqi mundits no/kr e^l,fed hoc falicÃM mul* to uidebimui pofl nouiÃsinMm refurreffionem,quditdo cÅliim cr tvrram,fed notum, pofsidebiinus abf^ mctu CT pcrictilo, deturbtttii impijs cT Satuna in ignem lt;eternwm,AnKn.

luh inuu bond,CT uidtn iufloru obferud, Qui cnitÂ» reÃ¢i funi habitubunt in terra, CT probi pernuncbiuif iÂ« ed.ltnpij uero de terra extirpdbuntur,cT Ãtndituf delebuntur,quotquot contemnnnt Deum.

Verww his feiuenti/s feditiofi nupcr ruflici,d rituoÃs fuis pTiCdicatoribiiS ntdle perfud/i,impie dbufi . funt,uolcntes abolere magiftratus, ut po/ka tyrditni^ â dem ruÃieortim luRineremus. Ignorabant enint wn cont^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;futtium eÃe terram flue mundwn,

feditio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuindi maU tolerando domini funt mundi,

J, bonis dc fdnfhs confeientijs libere utuntur omni* flicos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mundo dat Qeus.llli dutem non Deum

et Ana ref}gt;exerumt,fed ipfi dare Ãbi fud feditione no IdOti* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deus fuis eleÃ¢is promiÃt,fe pr^fli*

iurum,ipÃrdpinis CT homicidioÃbi pr^ftdre uolue* â runt,non er^ has Dei promifsiones fed rd pinas, CT abolitionein mdgiÃrdtus,ide^,Dei ordindtionis,me* ditdbantur, fub jfecie uerbi Dei, contra fecundum prieceptttm,iccirco perierunt. Nam qui glddium ac^ ceperit gladio peribit, CT qui reÃflit poiefldti, Dei crdinationi rcÃÃit,qui autem refliterint,Ãbiip/is dawnationem accipient.

ViinijÃ®ri Dei fuut nugijiratM^iedreo noiis ferui* unt, ^ui fumut popului Dei,Ã¯^amri boni funt, pro no* funt,et reÃ©kfiu utuntur poteikte,Ã tyranni funt, DeiK iudicabit illos,Qy hic Ã§y in future, nobit autem itd fdlutem predefjÃ¨ guident pojfiint, obcjjÃª non pof* funt,Confeientiie per Chriftum liberatte funt, nullis hwn.dnif uiribui,dut legibus, dut ereaturis obflringi pojjunt.

Iccirro o6clt;/0M!M propter Detim libÃ©rÃ© mdgiÃrtt tui,cy bene utinMrnMgiftratu,ÃuebonoÃuenMlo, eslenimnclkr,Ãcut totits mundus. Maletfirimus, guid iÃt Deo placet, pro bonis gratias agimus, guia agnofeimus patrem datoretn.

Omnibus g;iÂ£ ex manu Dei dccipimus libere uti* tnur,etidm carnibusftrid fextn, etiant uxoribus con* trd doÃ¤rinas dtetnonâorum Qyc.

Mivndus guident nos promit, perfeguitur per Vera tyrdnnos,fed iniuÃe,guid eii nojkr,cr nos nonfumus Uber* illius,hoe fcimus,ecce libertnivm noftram.Per chdritn* tos. tem feruimus oninibus,Qr fuflinemus omnia, ecce rur fum libertiitvm noÃram,etiant in feruitute, Coram Deofolum ChriÃum dcmitiu hdbemiis,religult;i omnia funt noÃracr nobis feruiunt, etiam dum alijs IihfnÂ« ter obedimus etfcruimus,etiam dum malts premtmur.

Propter dominum meum lefum ChrtÃum obedio dominis carnalibus ,fuÃineo tyrannos, feruiofratri* bus,firo dliorum inÃrmitatvs. Contra ChriÃum ucro CSquot; libertatem confeientite nwte, gtuw habeo per

Chriflum domnitm nojlrum, nuSi objlriÃ¢nf fum en* ature.Hoc c/l mwidiim elfe nojirum,alem in ChriÃo : libertntem, de mundo (y otnnibui mundi rebiti,ha.be* ! rCjHoc folum efi dominari in tmndo^etiam fi fin petu ferrimuf ey afiiiÃ©iifsimM. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1

CiÃ¿i banc min habent jfiritnt Uberatem, fiM nÃ»* fÃ¨rrima tnundi mancipiit, etidtn fi florere uideantur Ofiibiis,dignitite,honore, finore cyc. de efuibuipro* nuncidt pfalmni.^s. Sieut ouer in infirno pofiti finit tyc. OmnidquÂ£fiierunt, eyquod fiolum qu^renduM erdt, neinpe ut redempti, pldcdtum hdberent Deuim, contempferunt, iccirco ut peciordnioritintur,(yre* imquiint dlijs fiuM opes ty gloridm. Cum extermina* bumtur impij,uidebis. Ã®iihil nos potesi d diligente Dcofeparare, Rotn.s.

SI VE VITA SIVE MORS. Sic etidtlt ' Rom.i^- Siueuiuimus fitue morimur Domini fumM, nbsp;1

Chriflo uiuimm, Chriflo morimur. Via, eÃ¼ nofira, id eR, fieruit nobis in falutem, ey mors nofird preciofd eÃ¼ in oonipeÃ©lu Dei, feruitq; ita nobis, ut mittat nos in itternam uiam. Dum uiumus operibus nojiris ty praidicdtionibus et affUÃ¢Ã¼onibtfs oonfiamur Chriflutn ey feruimiis dlifs, in gloridm Chrijli ey Euangelij eins, fecundum illud. Videant opera ueflra bona, (y glorificent patrem uejlrum qui in calls eH.

Neq; uitÂ£ neq; morti dBigati fumus, non enim no* bis imperare debent,ut fitue uiuendum fine morien* dum fit, dliqiÃ¢d uel propter uitÃ uel propter mortem

amnuttamta, quod fit mntri Dominum twftru Chris fium,cr libcrtitem confiientiÃ¦ noflrte,qudin habemut in Chriflo.Hon uia eti iwd dom{na,neÃ³; mors eR mei donÃ¼M, ut confcientiie mex noceunt, fed ego impero iHis in chriflo,ad eius gloriam.

tiui itaÃ©^ liber eH in uia,cr liber in worft,lt;Æ!Â«Â«â doquifo noneÃ¼ liber f Quid ilium aUigubis honuni* bus,qui ab omnibus liber eflDe omfiietuia rurfum loquor, nefeditiofi putent me loqui antra magii flratum.

SIVE PRAESENTIA SIVE F V T V-R A. Quicquid iam adefl, fiue letum fiiue trijle, cy quicquid uenturum efl,fiue in hac uitt fiue in fiituri uiti,omnianoflra fiint,Stulti ergofitnt, quifitas con* feientias aUigant bominibus fiue hominum autoriMif qudndo liberos in Chrifto, nulbts obflringere potefl. QuidÃrtius contra feflas, contra traditiones hu* manM did potuifiet

Igttwr qui conflituuntur iÂ« Ecclefia, id efl, in re* gno Chrifii ( nam de gladij pote/hitv, in regno mun* di, nunc nihil dico) ut pnÃnt nobis, non Jintcon* feientiarum tyranni, fed feruiant nobis pradicatio* ne, er dodrina uerbi Dei, quemadmodum Chriflus dixit, Vosautemnon fie, fed qui uoluerit inter uos maior effe, fit uejier minifler, quemadmodum ego in medio uelirum fum, non ficut qui dominatur, fed fi* cut qui miniflrat.

/ ipfe miniÃrat, O'fuo exemplo miniÃrdre iubet. Pu^ dedt cr nos, quod reliihi Chrifli doÃ¤rind,ex bonti*-n urn pendemuiS dutoriate, quid fequitur.

Uunc VOS AVTEIA CHRtSTk Qui uosdÃ dudi^ ÃfMt fuo fdnguine. De hoc dixit pdtvr. nunc dudite, ff. In rebus fdlutis m oonfcientqs noÃris, nemo de* bet nobis pr^cipere, nemo donundri, nemo dliquid preferibere,lÃ¼ft folus dominus noÃvr ieÃts Chriflit^^ qui Ãilusnouit uoluntdtem pdtris, ipÃ: nobis pdtrtttt endrrduit, qui eÃ¹ inÃnu patris, Pdtrem nemo nouit nifi filius,(^ cui uoluerit Ãlius reueIdre,NoÃ¼rd fdpi* entid (y- noÃrum liberum drbitrium,dd alid, id eÃ, ad pdtrem oognofcendum,Ãue dd hoc, ut cognoÃditt ÃuecreddmDcumeÃepdtremmeum,fiint nihil CT merd infdnid.

Ergo,dis,uidetur, quod miniÃris EccleÃiS nonÃt obediendum,fedfoliChriÃo,StultumhoceÃ¼,crifiÃ¼ Â° ineptijs , nos dduerÃirij Eudnfflij cAhemnidntur. QudÃueroqudndodoceoÃiliusprincipiseÃentdndd* to obedienditm,prohibedmdudiendos,qui mAnddtu/n principe hdbeitt,id cR, legitos eins.

Qui eligtntur in minifiros Ecclefte^or legttos Chrifli,non nebulones dgint, fed fideles legitos,id eÃ¼,nihil dliud nunÃ¤ent nobis, qudm quod d Chrifio dcceperunt,cr ita, obedire nos eis oportebit tMqtuttt ChriÃo,quid non eorum doilrindm dudimus, fed uo* cem pdÃoris noÃri ChriÃi in eis, Hoc eA,nobis pr^eci* pit fcripturd,non de ociofis noÃris legiÃdtoribus, fed deuerbi

de ucrii prÂ£dicatorib:ilt;,Heb.i}. Nicniores ejkte eo* nwÂ« priefunt uoba, gui locuti funt moUÃ® fermai nctti Dei,quorum tmitemini fidein ,a)nÃderantes qui fÃ¹erit exitus conucrfationis lUoriwn, Purere ets qui pra;junt uobis a)ncÂ£dite,Ãquidem iUi uigilaiK pro ÃiiiuMbiM ue(tris,tanqua)n rationcreddituri, ut cum gawdio bocÃsciantjt^y nonÃ¿:mentes,na)it id eÃ¢ (Â«Â«tile Â«obis.

Audiam iaq; miniftros CbriÃi, ^itÃ³ndodudio in eis uocem CbrijlijNon audiatn uero, quando fubjjirÂ» cienttniftrorumChrifli,agunt nÃ¼niftros SatanÂ£,cr Cr pro doflrina Chrifti adducunt dodrtuiÂ« dxmctiiÂ«: onÂ«Â«, Nam miniftri inei debent ejji, non fedu^-cs, Noitfwtt domini mei,ut ceditm iHoruwawioritati, quia egofrnn Chrifti. Prccio empti eftis, nolite ferui fieri hominum,ait PauliÂ«. j.Cor.z.

Foelix qui intelligit iftmm (utc confcientiie libcrtt= tern, er banc [Kam in Chrifto domino gloriam. Soli Chrifto confeientiartwn ftmihficatori, confcientiie CbrijlianoriMw fubditic funt.

ordines in regno Dei,quod eft ecclefta. In mfitno noj Ã§jj pwÂ«!Â«,ideft,)idelcj,lnponÂ»HoDeiÂ«, In medioCbri= jbiÃ®jHic foilÂ« eft DeiÂ« er homo, non Maria,PauliÂ«, AntonitÂ« er e, Icciroo foilÂ« niter Dcum nbsp;nbsp;bomiticm

mediator eft, er no5 Deo conciliÃ¢t,quemadmodum er.fTiw.x.PauliÂ« ait, VniÂ« DeiÂ« cft,uÂ«iÂ« eft etiam mediator Dei er bomtnum , bonw CbriJluj leftÂ«,

9Â«? dÃ©dit fenutipfum preciiim reJemptionis pro oiit* nibits, qui ( ut dicitur Rom .s.) eAin dexter a patrii er interpellÃ¢t pronohis, quem iujÃ¯um (ut toMnes ait ) hubemui dpud putrem uduoeutunt

Cur ergo nos queÃuimus alios mediatores cr pd* tronosapudDeum, qui nobis reconciliarent Chri-ftunt,hoc eA,ipfum reamciliatorem ( quaÃ uero aut in ccelo,dut in terra, fit uUusÃdn(lus,qui nos plus di^ li^t dtq; Chriflus,quemddmodum ipje dixit. Maio* rem chariatem nemo habet ere. Solius ChriÃi meriÂ» to faludmur per Eu4iigtlium.AutDritAti,er doArtnis, cr meritis, cT libero arbitrio hominum, noÃra Ãdes bic nihil reÃrt acceptwm. Hine rurÃm fit,ut non gio rieinur in hominibus,fed 'm ChriÃo,^- per Chri/iian Â«Â« Dfo. De minifierio autem fequitur.

Ohitret cum prtecedentibus. Ergo a^, Apofioli cr priedicatores contemaendi unt. Non, inquit,hoc dioo,nifi uelis con* Dei uerbum, cuius ipfi minifiri Junt.Ndm ante dixi. Quis eA Paulusfquis ApoHofnifi minifiri, per quos credidiftis, cr ut cuiq; Dominm

nlt;t dci Sufiipiendi itnq; fisnt ut minifiri Chrifii, ut lemti pint jum^ rÃ©gis E)ei,ut ceconomifiue difigt;en/dtores maxi* Mn= nu thezduri,id eA,ut dicit,myfieriorum Dei, qute ni

bil aliud funt guam Eiwngtlitt)Â» gloria Dei, tnundo incognitwm, nifi mijâsii pradicatoribtu a Deo homini-biMreucletur,Mjupra dixit cap.}.Loquimur fapieit tiam mmyflerio abfconditum, loguimur quaoculus Â«on uidit,nec aurii audiuit,nec i-n cor homitvi lt;i|ce(t*Â« derimt eyc. Ef lt;lt;d Romd.Hit. Secundum Euan^liimt meiMÂ» praconium lefÂ« Chrifli,iuxa reuelationent ffiyft^rij, temporibui atemii adti, manififluti Â«ero nunc,cr per fcripturat prophÃ©tieÂ«Â« iuxtt delcgitioÂ« newietrrni Dei, m obedientiam Ãdei, in omÃ®tes geria tes patejiÃ©ii. Et adEphc.j. fiudiÃts diÃienplioneÂ«: gratia Dei, qua data eÃ¼ mihi in uos,quodÃecundum reuelationem notum mihiÃeit myÃeriu ChriÃi, quoJ in alijs aatibus non innotuit filijs honÃ¼num, quemÂ» admodumnuncreuclatum eft fanÃ©hs Apoflolis eiM V prophetis per jjiirituw, quod ge Â«leÃ® fiwit cohareÂ» des,et eiufdem corporis,con[ortefq; promipionis eins 'w Cbrijtojpcr Euanfflium,cuiusczpÃidus fuwmiiiiÂ« Jler,fecuÂ«(lHwi donuwi gratia Dei, quod datu cfl mihi fecundum eÃicaciam potentia illiiÂ«. Mibi minimo omnium pnt^rum datteslgratiahac, ut inter fftv* fcj eu4ngeli:cem imperucÃigibiles diuitias ChriÃi,et in luccm projrrdm omnibtÂ«, ctuaÃt commwio myÃe rij,quod erat abfconditumajaculis in Deo, qui uniÂ» uerfa condidit per Icfiwn Cbrijtum,Mt notum fiat nuc prmcipatibus,ac pote/htilgt;iÂ« in corlcjtib!Â«,pcr Eccic jiiÂ»m,MebeiÂ«ertttr lurin ptpicntw Dei, fecundum pra finitioiiemfieeulorum, quam ficit in Ctriflo lefu DominÂ«

Wrino noÃrOjper qucnt hdbem:tt audaciam diituM cum Ãducid,guÂ£ cil pcrÃdcm illiuf, lc^ in Ãcur.dd EpiÃoldadCor.c/tp.f.cy. 4- de tnini/krioÃgt;irituf,ut Con* d^enfationem myfleriorum Dei.

temoti dddit.Poramm autem iÃum thefaurum in d mun nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^yc. idcil, nullafÃecic potentiie,elo^

donÃ¼- 1'^â^ntiÂ£,diuitMrMn, obÃeruMtiarum, Jiue glorioÃd^ niÃri coram ntundo cÂ£renwniarum commcndati,

potiiM exulci, deÃtefh, inopet,tribul.iti O'Ãub cruce prcfsi,(juegt;nadmodumfuprd dixit cap. t.. Etegopef infirmitiitcm O' cum tbnorc ac tremore multo apud uos ucrfatMÃum o lt;:â Et dd Gal. 4. t^oÃif ^uod per inÃrmiatem carnts eudng:lizduerim uobis pnui, cr experiinentum mei, guod in carnc erat, non eÃb djpernati neq; reÃgt;uiÃis,fed me uclut an^lum Deifu^ fcepiflit,uclut Cbriflum Jefum.

Si ituq; aliquis intenderit mÃgt;cdem,o fecundum fdpientiam carnb iudicauerit de nobis, hoc eil fecun^ dum indicium mundi,Ãll'tur, o contemnet precio^ fum thczaurum,qucm prÂ£dicationeEudnfflij diÃri^ bumifs, qui Ãuh defÃeih Ãgt;ecie in nobis portatur,fe^ cundum delf^tioneni Dei ad gloriam ipÃus.

Non gloriamur de nobis,non aliquaJÃecie uendi-tuitiu} nos nMndo,Ãmus interitn qui Ãimus, iudicent dlij de nobis ut uelint, In hoc Ãjlo gloriamur coratn tnundo,ex hoc Ãolo uolumus Â£Ãimdri,quod Ãumus niÃri ChriÃi,prÂ£dicatione Eudn^lif eins, ad falutrin fnultorum,Legatione ChriÃiÃngimur, prodeÃe he* minibus

wintlxw (]ufrim:M,non ut noÃra lucrÃ feikinur, /iltt tyrannidem exerceamm. DiÃienfatorei ftcri Euan^

fiMOiw, unde credentes iuÃificantur,filij Deifi* itnt,ut po/hilent d patre quÂ£ uolunt, er habednt uiÂ» ti)tt lt;eterndm,eruditi itiomni ftpientid Qf tognitioÂ» neÃtiritjidli.

â Propter hoc folivm nÃ¼niÃeriMn ,fiue dij^enfatioÂ» nem horum myjkriorum Dei, fufeipiendi (yft^iciÂ» ehdi(umics ut maxinti, ad gloriam t hrifli cr^dfu* fiipientiiwÂ» falMtr?Â», Si autem hoe unum nobis dbfiteÂ» ritjÃmus nihil, abijcidinar ut Ãduflores.

V erum pfeudodpoÃoli,pfcudoprophetÂ£, phariÂ» Ãei, BpiÃopi Idriuti, hodie iuflieidrium uulguf, mundand JÃecie, religione, ZS' exmgitdtii myÃerijs Qt c^rcmonijs Ãefe uenditimt,interim amen fub ijh gloriofd IÃccic, non thefaurum Cif dtÃgt;enÃd= tionem EUdn^lij porant,fed humands doÃ©lrmds,meÂ» rÃ¤ menddcid CT ucntris dtq; gloriteÃudid,infldti cpu.Â» Ãreligione dngelorum, lt;;y iafkintes (dpientidm naÂ» gndm zj Ãdn^atem, id ut Paulus ait CoÃof.z..e4 guÂ£non uideruitt, nefeientes, ut altbi ait,de quibm efÃrmant.

Et ipÃÃtnt, alesÃeiunt (j- fÂ«oÃ® diÃipuÂ» losÃue duditores, hoc, eH inflatos ej' contemptores fdnx do(irinÂ£,fubjjgt;ecie amn humiliatis. Hon inue m'es ntdgis obÃinatos,pliis Ãbi Ãtperc uidentur cftidtn omnes ApoÃoli zy prophrtlt;e, etiam Ãi Ãnt uel rudes ^Ãni,uelÃidipÃ)rimtfdpicntidexcÂ£cdti, id quodeÃ¢ proprium

IN CÃPVT CtyARTVM Proprium uel maxime omnium hereticoru/m, ^Hoi hoÃ¤ie pliiffatis uidemuf in EtMfflij aduerfarijs^tjui dolent Chrifti iufliciam prÂ£dicitri,zy in iHis, ^uiftÂ» (ramena Chri/ii non Ãnunt nobis inagra, feciinduiU ChriÃi in/litutioaem.expedit magis(ait Salomon)oc (urrcre urftc raptis fattbus^quam jhilto conÃdenti iti Ãulticia fiÂ«. Et Ãt contudcris Ãiiltum in morariolo,tiâ men non aufires ab coÃulticiam ipÃtts.

Ex fru nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;decipi utilt,t^on enim intendit inÃu^^

fbbus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dijpenÃationem, num bonautl

eorum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueflimenta eorunt, id eil, in Ãgt;edelJgt;,

contra praceptum Domini Attendite,inquit,a pfeu* doprophetis, qui ueniunt ad uos in ueÃimentis oui* um,intrinfecus autem funt lupi rapaces, exÃu^bm , eorum cognoÃcetis eos,non ex ueÃimentis.

Fruihts uerorum pr^dicatorum eÃ,quod Ãeruiunt beo ad falutem tnultorum,fideli miniÃtrio uerbi, Ãue dilpenfatione myÃtriorum Dei. FruÃ©lus autem Ãlfo* rum pradicatorum eil, quod feruiunt Ãbi, in perdi* tio)2em multortm,priedicatione Ãd erroris (y fomni* orum humaner um, interim amen mentientes,Ãum(n* dacia eÃÃe ucrbum Dei, er ipÃÃsimam ueriatem, eX quo fruihi,id eil blaÃgt;hemia,chriÃiani, uerbo Dei in Ãde inÃruih,debcnt eos agt;gnofcere,eÃe non proplx* tat,fed pfcudopropbetas,ideil, feduihres.

Ex bis omnibus uides, cur Paultts predicatoret ex tniniÃerio ^eÃimari uelit, quid euim ad me, quod aliquis uideturÃtnilus,Ãipiens, cloqucns, ieiunans, fiper

fi per hÂ£c fuos mihi commcndare uult errores f Satti hii Uruit feduÃ©li fumitt, uerbttm Dei in miniftris rc^ quirendunt e^,qucmddtnodum etiam feijuitur.

HI C I AM Q^AERITVR IN DISPEN CJow Â£ATOR1BVS orc, Ã®nPdulodlid reguirebdnt niiC in dduerfdri) pr^dicdtionii dus, nempe hÂ£c, ut uidere PdÂ«!Â« licet,ex now cdpite huius EpiflolÂ£,cr ex Epiftold dd ^pre G4ld.P4Â»liw non eÃ¼amnerfdtus di Chriflo in terris, dicdto ut dlij ApoÃoli,er^ ftniilem Ãdem non debet habere ref. eiits pr^dicdtio, dtq; hdbet prÂ£dicdtio dliorunt dpo= fiDloru,Ndm ipfcÃbi cÃ¼ confdus,^uod alijs multo in firior e/l,non enitn dccipit 4 Corinthijs uiÃ¤um, cjuÃ« tuinen iure alij d fuis difcipulis dccipiunt. Non dudct uxoretn apud fe habere, cutn turnen dlij hdbcdnt. Quid,e]uod ipfeÃdt EccleÃÂ£pcrÃecutorfQuid,guod ipfe ddmndt iuÃicids legis, guds ApoÃoli dlij ddhuc jÂ« IudÂ£d obferuant f tyc.

Quemddmodam ct hodie dduerÃirij Eudngelij, fepe frlfi noflrijrdtres,Ãue Eudn^lici, inerds nuquot; gdf in nobis reguirunt, Ã§y nefcio quam fanfhtatem, etidmÃ nihilÃtcidmus contra Dci uerbum, ty ealu* mnidntur optitnd noÃrd, nee mirum,guod nos dij^li* cemus Ulis, guibus diÃgt;lieet tniniÃrrium noÃrum.

Quod dutem ucl folum, in ApoÃolis ey prÂ£dicdÂ» aribus Eudn^lij reguirendum eÃ¼, hoc non reguirut, nempe ut fideles inuenidntur in miniÃerio fuoÃue diÂ» Jjienfdtione , non dnnuncidntes dut curantes aliud, gium guod tnandatum eÃ¼ ipfis a DonÃ¼no, utfidelet

IN CAPVT CXVARTVM gutb'is Chriftuf ait. Fidelis fcruits dens, quern Ånflituit dominies fuperÃiiniliam Ãium, ut det iUis in tempore tritici menfuram, quemadnw^ dum or Paulus ait. t- Cor.f. tAcmine Chrijli le^tione Ã(ngimur,tiinqudm Deo exhorante per nos, ro^ntuf pro CbriÃo,reconciliemini Deo .

Noflri Epifcopi iaSitantfle efle le^tos Chrifli,fed Ppi, quo officio f Primum enim ne legatos quidem agunt, fcopi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;predicant, immo ueri Antichrifli, Chrifli

pratdicatores prohibent,condemnaietjperfequuntur-Deinde ut maxime legatos dixeris, tarnen infldeleS ejje,iam nemo fidelium ignorÃ¢t. Siquidem nondiflxit fant myfleria Det, quemadmodum diÃ³him eH pradb catoribus,priedicate Euangelium omni creaturie,quo* nwdo di/flenfarent quÂ£ non habeitt aut cognofeuntf Pro his uero ut infidÃ¨les le^ti, iudicio dominifui damnati, obtrudunt nobis humanas traditiones, fini jh.tuta,fandh)raftr. cultum, indul^ntias, facr-imcnti abuflmt,cr religiones excogitatas, id ek,merasab Euangelio cy iuflicia Dei fedu^ones, cz confeientiÂ« arum laqueos infinitos.

Verum de fideliate miniflrorum Chrifli,id e^,do* florum flue prÂ£dicatorimt, fatis fupra diÃ©him eB, cum traÃ©hbamus iÃ¼ud, Vnufquifq^ uideat quomodo

entia MIHI VERo ere. Quid hie dicemits f St t)rÂ£di nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amtemnendum eÃ¢, ut Paulus hie

^toris nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;homines de fe fentiant,er^

prolabimM illo!,gui cum uelint haberi pro ChriftiiH nK, aut pro prÂ£dicaKgt;ribiM,4gtittt mtros nebuloneSf fagt;rta[ores,adultcros,menddces,ebriofos,iaihtores, Oquot; c.cr tura jjki fcandala accufantur rcÃgt;ondent, Mihi pro nÃ¹nhw â¢

RfÃjondco, fietjiugudm hinc habent itti exetn^ plum. Ndw Paulus addit, l^ullius m mihi confdus fum,id lt;^uod illi dicere non poffunt, nimirum fttoruM fcelerum Ãbi waximc confcÃ¿. Et Pcfriw iubct nos p4* ti^non ut maleÃdores. No)Â«fn enim bonton ineljiÂ« eÃ ^uam un^nta preciofa, ut ait Salomon.

Hoc auttm uult Paulus, Cum prÂ£dicatorhacfiduÂ» Olt prÂ£dicat,lt;juodfcitÃbi difbenfationem eÃe credit tim,er fideliter diÃgt;enÃat my/kria Dei,nihil Ãbi atuÂ» feius criminum,ob guÂ£ pofsit eins miniÃvrium anteÂ» mnijper^t in notnine Domini,nihil curant cahmniot maleuolorum,gui Ãta infaniaÃbi ipÃs exitioÃtnt.

Ãcati eÃis, ait ChriÃus, cvrni maledixertnt uobis homines, er dixerint omne malum aduerfum uos mentientes propter me.Mentientes inguit,er propter tnr.Gaudete er exultate, c]uoniam merces ueÃra a* piofd eft iÂ« ccrlo. Sic enim perfecuti futu er prophe* tAs,ciuiÃ(erunt ante uos . Sic er Petrus admonet.Con Ãienttam habetc bonam,ut in hoc quod uobis detrdÂ» hunt,tin(]uam fceleroÃs, pudeÃant hi,(jui i/nccÃiunt ueÃram bonam in ChriÃo anuerÃdtionem, PrÂ£ÃAt rnim,ut bene agentes ,ÃttA uelit Dei uolnntas, malif afficiamini,quam male Ãicientes.

: Nonta^;relinciudmiis noflrumcfficium propfcf calumniatorcs,erit tjudttdo noÃra iuÃidÃ¤ palam fiet, er iÃ¼orum )iequitia,ciuemadmoium ChriÃui ait, Nd hil occultum cjuod non reuelabitur, nelt;j; abÃcoiiditutn guad nonÃietur.

HÂ£tc fiducia Pauluf etiam in fecunda EpiÃolaÃri bit Corinthi/s. Spero guod uÃg; ad finem agnofcetif, guemadmodum or itgnouiÃis nos ex parte Qrc.NatIt gloriatio noÃra bÂ£c eft, teÃimonium oonÃientite noi Ãrlt;e,guod cum Ãmplicitate er fynceriate Dei,non itf fapientia carnali, fed per gratiam Dei, conuerfati Ãterintiis in mundo,abundantius autÃ© er ga uos crc.

Summa fumtnarum, Pricdicatione uerbi ferui bo* nÃ¼nibiK, non uiue contra uerbam Dei, er contemite calumniM.Qnotguot enim uolunt pieuiuere in Chri ' Ão perfecutionem patientur. ludicatores noÃri,ÃÃiâ cis noÃris,Ã guÂ£ Ãrte funt,indignantur, trabem ue* ro ipÃ in oculo fuo non uident. tndigni funt propter guos doleas,niÃ Ãrte ut det cis Deus, proÃiritu compunLlionis er inuidiÂ£,Ãgt;iritum reÃpifeenthe, in Synce faluteni.

â n. AVT AB HVMANO IVDICIO. Su* uerbi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;homo a nemine dijudicatur. Caro ut

a mun iudicat de Euangclio, ia er de Euangelif donon nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iudicant quifideiiluminati funt, Sic

Quem mumdus non poÂ» (utur ât^â'^p^fgt;gnia non uidet eum,nec iiouit eiim, uos auteÂ»

Aduerte ,lt;juod gr.efe legitur, Aut ab huma* gt;10 die,nimirum phrafi cy figura firipturiie, quÂ£ det Â»onnunquam diem pro indicia fine cognitione acd^ fiipr4. pit.Quemadmodum Hiercmias dixit cap.17.Ego non fum turbatut te paftorem fcquens, cz diem hominis non defideraui. Forte Pdwliw in haic Prophetie uerba rejjgt;cxit,qiidndo ifta,fcripfit.Sententia quidem refhfigt; fime reddita e^, (i legimiis, Ab hitmano iudicio,jed ad intelli^ndas alias fcripturas^ praflaret hoc loco fifftram reliquijfie, maxime propter locum qui preÂ« eefsit.Dies declarabit qj-c.

IMO NEC etcâ¢ Egregiw I0CIÂ« ,^Hod Mt Ne Â«Â« non fidere oportet hominum iudicio, de nobis bene O jeiitientiivm er prlt;edicantium,iaLncq; proprio iu- quidÃ© dicio.tionenimfiimusproptereaiujli,quod nihil fu^ iudi-KUS nobis confiij. Deli^ enim quis intelligit ffed do proptcrea quod credimus renufiionem peccatorum l^^fi* per Chriftum,Hec fides nos iuftificat. Confeientiam ^(.,1^ quidem bonam habere debemus, ut o opera bona, , fed ei fidere non oportet, ut perpetuo nihil aliud quamgratiam Dei in nobis agnofiamits, quemadmo^ dum Ãupra diximus de confiientia cz intentione bonaerc.

Not olhn iuftificatos nos arbitrabamus,per hoc, quod omnia peccata dixeramus confifJoriÃut uocant) non confie ij nobis,quod dliquidtacuijjemiis, quod

IN CAPVT QVARTVM promiferamU'Spro peccatis fatisfrHionem. QUÂ£erdt ' hÂ£c fiducia f qua amen accedebantiu adpterdmen* tum,ubi hicerdt ChriÃuf f ConÃfsionemlauddmUf ^uidem,fed ÃdtisfrcÃ¼o illd, cr fiducid impid,jiducidm in gratiam Dei per ChriÃum ignordt. Nihil cjuidem à¥¤ mihifutn oonfcius^dit grdtilt;e prÃ¦cOffed in hoc non iu* ÃiÃcatui (um.

** cj qui iudicdf de alieno feruo f Preprio domino jlit , autcddie.Omnes Ihtuemurdpudtribundl Chrijii, ubi uiUiÃquifq; noÃrum de fctpfo rdtionem reddet Deo.Et Chrijtuf prohibet iuÃcdre. QuidÃciumt iu* diedtores,fudm trdbem in oculo non uidentes Æ nihil aliud qudm fummam iniuridtn Deo, tunto magif inr^ pij quanto plus fibi arrogtnt fan^hatis siquidem do* minum ChriÃam,qui conÃitutus eÃ¼ iudex uiuorum et mortuorum,e fedefua exturbdrc conantur,ut ipÃ iu* dices Ãedednt, fed non impuneÃiidebunt iÃi fuÂ£ im* pietdti. Veniet enim qudiidoq; dies iudicij dontini Chrifti,quando nos non erimiu, quemadmodum nos nunc depingumt, neq^ iÃi erumt quod numi, fe eÃe fin* giittt.Tunc in luccm uenient cogitdtiones ey confilia i

Nunc pfeudodpofloli,et uerbi Dei cduponatores, (y quotquot afyncero uerbo Dei recedunt^clamant. Salutem honÃ¼nÃ quÂ£rmus,ueriaitem tuemur,fcd tune patefient confitlid cordium, zy qufiq; fuam laude tnue niet apud Deum.Non prodesl nobis quod commenda* tnurab

Quod ChrijUaiti uerijudicium illudfuturum, fe* (uraconfcientia (quid credunt remifsionem peccd^ toriÂ«Â» iÂ« Chrifh ) expeihtitt fuprd diximus, capitt.]. ExpeÃ¤Hitas cjc.

HAEC AVTEM FRATRES. Qllid biÂ« uerbii uclit PdukÂ« indicduÃ®, cdp.f. Ego quidcm pwn Pauli nempc, dperit fefigurateddtrwiiuiffe,ne gloriitrcntwr de nomidc Pauli er Apollo, ut rciÂ« de nuUo nomine gloriandum, quando de nonuni=â biu bonorum pnedicatorum Â«en uult eos gloriari. Nlt;tm interzw apud Corinthios pro Plt;tÂ«io, Cepb^t er Apollo non erat contentio, fed pro pfeudoapofioUs, qui uarids fedoi fufeiubant, er difeipuli quifq; pro fHowwgiJlro OTn(rndebdiÂ«,fed iliorzwn nomtnibiÃ par ettjUttUicdixi-mn^.

'SVPRA id quod fcriptum efi.Scilicet lt;tntc,'mi hdc Epijtnid,)Â« putes hic aliam aliqudm fcripturam ciÃ¶trt

Domino glortetur non in hominibus,cr prifjkt /idek minijkriiwn in iji, agnofeit fibi a. Domino WArtdiiRt, De fe^wif^j fentiat fecundum donum cr minifteriiwÂ« dlt;itttm,ne neghgit, ne abuMur Row.)*. Sdperc nd fobrictatem.

INFLEMINl, VnoÂ«erboproprifpimeâwidiÂ» inÃdH cdnitj^Hid freiat Satan in [edis a, fynccro cbrijliEÂ» Col.*, iwngelio cr Â«erbo deficientibus, id quod Â«idÃ³ntw in

feÃ©lis mondchorum, in fefhs fcholdflicig Theologie, in feÃ¤is omnium hxreticorum, Hodicnuâdi ftcexur* dcntcontrd nos,ciui Ãyncere Eudn^lium Chrifli prieÂ» dicdmM,cjUdm iUi. frlÃfralres, qui receduiu d nobii, qui ucl fold dcÃ^oneftdtim fiimt nobis fdpientiores, fdnShores amp;c. nonquiefcunt, donee inuenidnt dli* qudm ineptdm opinionem,qud fc uenditent oontrd nos

Gr difdpulos poil Ãe trdhdnt, non fic Sdtdn fit* rit in nos dtq^ idi cum fuis difcipulK.Pro eo,ut me di* livrent detrdhcbdnt mibi,ego dutem oro.

Ã®^on potuijfcmjferdre antum mdticiie, tdntu odif impldcdbilis, in quibufddm hominibus, de quibusnos bene mertti fumus. A Sdtd,nd inÃdntur, inÃdtos red* dunt difdpulos, fed hdne poendm fecu quoq; Ãrunt, exclt;ecdntur, ut ne conuiib quidem, db errore redire uelint,qutdfidendumS PoH uitdm cr dlterdm ddmo* nitionem deuitA.

QVISâENIM TE DIIVDICAT. li/ffl, difeernit db dlijs f hoc eil, quis te reddet certiorem, quod tu Ãs melior dlijs, ut pofsis effe iudicdtor or damiidtor dliorum, etidtu iUorum, qui ^runt dpo= ftoldtum ChriÃiuerum, qui fyncere di/fenfdnt my-flerid Dei,id efl, prlt;edicdnt Eudn^lium,cr itd incut pdie dgunt, utÃbi nulliusÃnt confdj criminis dut per uerÃtAtis f

DeÃn^ldri dliquo donoflgt;iritus te idihtdsforte, quod uel non hdbes cy impudenter mentiris, ucl hd* bes (y dbuteris defliaendo dlios, quibus per tllud feruire

JÃ¨rwÃ¯rc debcbM,ut infra dicitur cap.tt:(y.i^. Vcruwi biikÃ® quod non fit tibi dat/^ a Ticof Ifnpitu er ingriitiÂ« cs,fi gratioi iwn agii,fi ddtiOM non agnofiis, lt;lt;ccuf(tndiM Mt MÃ®jÃ®deliÃ® fermw,fi per hocalijs non fer^ uis, quemadmodum Ã§r Cbrijlws docet de fcruo infi* deli.

PoticribiÂ« doiiis non ranjlituit nos Chrifius alio- Donis riÂ«Â« dominos,pcd fcrwoÃ®. Vnicuiqj cnim datwr nwni* ferut /t/htioÃ)in'tiM ad utiliOittm, fiilicet Ecclcfia:, Â«t in fumiw alijs inueniam,quod wibi fcorfton wofi efl dJtitm.Per oliorÂ» 1^â$ donxfcrMifrtdiuMitcridJwbwdmeft, non do non glorirtndi tontrd non babcntej. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Â«uni.

Sed infiati non poffiint aliud, qudm alios prÃ¦ fc rorttrmnore, in primw iHoÃ® quoj habueritnt priCceÂ« pÂ»reÃ®,nÃ®ttlto ft meliortj, sic contemncbant quidiw apud Corinthios PdMluw. Sic quidam apud nos LmÂ« tberunt .fed cxcitate percujjbs it Deo, non folumj^iriÂ« tiM uidet,fcd etiam ex parte caro cr jjMUidiw .

I AM S AT V RATI. Hoc loco grdMi er 00Â« l)-oni4 piofit ironia, irridct pcrcutit Corinthiorum (e^ dolen^ dHÃÃDrcÃ®, er fMos citlumniMrorej, quotquot adha- tis cy rent eis,Erant enim multi (edudi, qui /n!fo perfuafi, cafii. cxijlinwbiirtt fc iam omnia affiecutos, multo melius gÃ¤tK. quam Paulus,quemadm{gt;dwn fcmper fit per iRos, qui feducunt cr fcducuntur a fimplicitate fyncertc uerititis Eit^ngelij Chriftifinftatio non potcjl th afcÂ« ej)c.

IN CAP VT QJâ'ARTVM JdntÃaturdti cliis,id cjl,jiÃiditii cibum,hoc eÃ, EuM fflium noÃrum, Ãifpicientes Alia. Apud pftudoApoâ flolof.

FAfli= Nihil nuigif uticiuAtn nocuit Ecclefu ChriÃi, qui dium JiÃidiujn ucrbi, poÃ quod Ãequitur ÃAtim prurits ucrbi. Aurium,ut libenter Audidi nouA, undc fitutÃtfcipiâ' dntur errores,fub tumine ucrbi Dei, ctiAm a do^iÃ finds. Scidt er^Ãe ejje in grduiÃsimo Ãtlutis pericu^ lo,cui idnt nonÃdpit uerbu/m ut dnK,qui mcipicfiÃi* direucrbttm.

A/^ moriuntur, quod cihum.i. ucrbumnon hdbcnt, At quid prodeÃ bis habere cibum.i.uerburu Abundc,cum fiÃidicntefint Ãomacho, Ã§r ederc noit pofjint, qudndo cis tcque atq^ iÃ¼is moriendum cÃi quentAdmodum in PÃtlmo diatur. Omnem eÃdtt AbonundÂ» eÃdnimd eorum,cr gt;(ppropinquauerugt;it usqi dd portAs mortis. Cui hoc Acctdit,ucrcor auKiÂ» Accidere niultis, ficidt quod in PÃtbno Ãequitur. Ft cldmAuertont Ad Dondnum crc.

fimgulis, hoc loco, antitkefi opponendum cÃ uerbum PAuli,cr uerorum ChriÃiAnorum,hoc modo. 'VosidmÃdturdti eÃis,ditAti eÃi5,regndtis. Nojlt;t(J hueeÃirimus zj fiuimus iuÃitidm,non arbitrdmur nos Apprehcndi/fi,Ãed fequimur 0-c.Philip iif.Hdrtc antithe/im exprindt Pdulus clarius in fequentibiu, er hoc loco figniÃcAt cum dicit.Sine nobis regnAtis.i. nobis nondum regnum Adeptis, nondum peruicimuf omnem, tenOdionem nondum eudfiimus omnid periÂ» (Uld,

fitk/dtec in carniâ frAgih dgimM, Satdn non ^uief* ci(,(gt;ugiid ejl dÃsidud.ScilÂ£ muddiM Euan^liuÃ§rc. inh^ perieulis cr procellis alt um dormttis, (lcr^ titK,ciudft regnansnijqudiido potiiti milices agere con ueniebdt.

Efl cjuidein rcgnum ChrifHanis, etiam in terra, ^uo regnamus contra pcccatum cy Sdtdndm,jed non Jtnc pugna,non fine cruce, quod nerum regnum utiÂ« namddepti Ãtis, utzynosjimul uobifeum regne* tn:is,id eli,gaudcamus de ueHra falure, guod fttn no* Ãri confortes, in lt;iIm autem hac uia,boc ipiiim regnu erit nobis abs^; pugna wi pertculo. Verum in hac uits, niÃ pugnes amittitur.

âRegnareÃbi uidentur,gui infecuritate crfiÃidio uerbi uiuunt, ciuaÃ iam nihil eis deÃt, fed omnium pofsittt ejfe tnagiÃri, fed ÃUuntur, lt;juemadmodum PdMliÃ docet Philip.iij. Et ni/i iÃi Corinthij reÂ«oc4= ti d Pdulo fidffentfhac fecuntatr falutis,ÃcÃtdio uerbi, praefumptione fapientiiCjpcrijffent tÂ« iftcrniwn.

ARBITROR ENIM. VÃcormibijquofi H0Ã ApoÃoli Ã§r pridieatores,non ad regnandum lt;Â»= ram mundo,fed ad crucetn uocatiÃmiis. Quotejuot enim pie uolunt Miwercjin cbripo pfrffcutionfm plt;t tientur,nemofHexceptiM,Et pcrnutlfd^ tribulatio* nes oportet nos introire in rcgniMÂ« Det, ffcundum ddmonitioncm Supirntis, Fili accÃ©dons ddferuitu*

IN CAPVT QVARTVM. niire,fc4tidditumcB,Jnmedio inimicorum tuorwm. Interim pfeudoapoftoli cum Uli'S quas feducimt, ^lori^ntur fe regnare, cr perturbant nobis omnii-Non en'mt predicant, nut agmtt in ijs locis,ubi ncitâ i dumpriedicÃ¤tum e^, fed illicfolum,ubi doilrindno^ | /Irrf fufeepta eil, ut iHic regnare fub noflru umbrt, . contra nos,pofsint, contra quos Paulus multi fcribit ' in fecunda Cpiflola.

HouifsinwsÃue poÃremos hoc loco interpreting turabiefhfsimos. Kihi autent ualde arridct,lt;jiio^ ftofler Philippus Melanchthon, quandoc^; interpre* tibatur,poflretnos,pro nouifsime miffns, Siquido^^ ApoÃoli andern poÃ Prophet as mifsi funt, doilrina nouifsima eÃ, poÃ quam non erit alia, Hii'â^ Ãnesfeculorum dixit Paulus,tempus reuelati Eudn* ^lif,Et Iohannes nouifsimamhoram. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

OÃenderit pro oÃenauerit, Nam fcquitttr, Spe* I ftlcHfttm fumus erc, Quemadmodum publitlt;gt; j iuditio occidendi ,Ã)eilaculo exhibebantur populo, ! obieBl in theatro beÃifs Omnes,ut ad mortem datn* i profpiciut in nos miferos, Mundiu.i' potentes crfapientes,an^li nuli,homines .i.uulÃ¿f^-Potentes er fapientes nos pricmunt, autore Satinâi, er homines uulgares noÃra crucecT tenatione oÃ finduntur,cr recedunt a nobis. Non applauditur tto* b!S,ut pfeudoapoÃolis,qui humana lt;y rationi pldeett tia predicant, ty crucem Ãtgiunt. Verum ÃgiUun* i^'poÃolatus noÃri eÃ, in his malis perdurare.

Noi jlulti habcmur a nto mundo, propter CbrfÂ« (inMmM pridicnmiu. Jnfani iudicaÂ» fnur^quod nos exules (ydefpefh noflrd doÃ¢rind a{)ponimuf,onmi fdpientia amp;â potcntilt;e iufli* tlÂ« tncentcs poffemiu pdcem habere,ejuentÂ» admodum er hodie quidam pipientes fccundum car nem publicis feriptis uoluerunt nobis perfuadcrCf non c/Jc confult!un nobis,aut non ejjÃ¨ prudentis, tot pecwlM rcceptis opinionibus,publice aduerfari,(]uaÃ Â«ero uerbum DeireMcIdtiwn/cdercdcbcret homis nâim rcceptis opinionibus.

quot;Vos autem prudentes iii chrifto. Miror,tMde tant uarij fwt Cbri)tiani,niÃ uariiisÃt Chriftus. Nos qui fumits fipoÃoli, flulti bubemur propter Chrifltvm, Vos dutrtn fapientes,cr tnineu eÃis in ChriÃo, id eÃ, ChriÃiani uultis efÃe. tiundus in nobis contemnit ChriÃum,in uobis uutem ctmat.

Hite ironidÃgniÃcat PuuIiM,non uere ejÃe in Cbri Ão,quiniagnificanturdmundo,er quifeipfos iadi* tantfuprit ApoÃolos,ÃiprabonQS prÂ£dicatores,qua^ Ji iam regnent, er Ãapieniiit ipfortwi non Ãt numerus. CimÃiis dit, Veh uobis,ctim benedixertnt uobis cmiici bomiites. Sic cnimÃciebant pfeudoprophetif patres eorum, LucÂ£.^.

1 Jdein eliam uolunt que fetju-uiitHr, Noj twbectiÂ« I nbsp;nbsp;les,id esl, prrfsi tetMtionibus,cr frtentes quod nibil

exnobis pofsKWttÃ³jUideJuprdcd.*. Eteg) per inÃrÂ» I mittteWjjÃ¨d uirtits Cbrijli iÂ« inÃrmiittt nojird perÃ, citur.

citur. t. Corin. 12.. Vos autcm MlidiJaÃ¢MtcsÃdetHt Ãgt;iritum, Ã§x oontcmnentrs nos ttnatos, qudÃ lonff fu{)mores,lt;jucmadtnodu Ãcinnt hodie noÃri ScbiKi merij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I

Mirum, quod Ãrtcs Ãimt difcipuli,cum turn imlcâ cilles fnnt misgiÃri, maxime cales nMgijlri,neinpi ) Apofloli. Vt nos hodte non male habeatjCjUandohymnes feduchs uidemusfob nomine do{lrine,conW nos fuperbirc, qiuÃ nemo eis reÃÃere pofsit, nos omnino nihilÃmia, cjuando tarnen nihil depre hendis in eis,nifi portenta uerhoru, er meras inep* tiM er inÃtnias. HiÃitit,gut ubi uident Ãtmenuerki, ApoÃolica modeÃia iailum,crefcere,irrumpmtt,cr impid auddcia perturbant omnia, dieentes, iteÃri pr^dicatores Ãmt absq; jj)iritu,non audentfpetÂ» j rumpendum csl,altaria deijeienda, inonaehi eijdem j di erc. Spiritum interim uocant fiduciam, tjua nm Deo,Ãed multitudini populifidunt, alio^ui nihilÃ¤icgt; dent,Ãed Ãunt homines defperattfsimi, ubi periculun imminet. Vulgus applaudens fÃ¤ eoriwn Ãduaa, eo* rum Deus er Ãiiritus.

Veri prÂ£dicdtores uerbo tantum aguiit contra im pietdtem,er per inÃrmitatem eorivm Deus mirabilis ter promouet Euaii^lium. uMtfÂ« fortitudinis l'apicntia: idlt;lbitorcs,cum Ãuis difa puits, Ãta prafum^ ptionc omnia perturbant.

Vos incjuit clari,id eÃ¼,mundo glorioÃ, nos con^ tempti.ContemptiÃumiK apoÃoli,cr glorioÃ uos eÃis mundo

mundo nojlri difcipttli, nos proptrr Chrifttim, uos proptrr Chri)lum,mirum,qMndo ne Chriflus quident Â»Â« (HTK potuit ej]i gloriofiis.

Tnnc/ibi nonwn or gloriam paraffÃª putAnt,qMn* docdlumnijs mendacijs nituntur,bonorum pr^edi* Mtoriwn jioinfn obfcMrurCj^Mundo (Â«pcrbiiMit in alie noldbore.Superbid eorim qui te Dodmik oderunt afccndit femper, DurÂ« efl d ^ntibus boe pati,nutln} duruK d ÃlÃs Ãdtribus , qui gloridntur ttobi(cum fc fjjc in Cbrtjlo,cr muiro nwgts qudm nos.lnfrd cup.f.

HdgijtroÃ¯ cuMi (iifcipulis, id eft, Corintbijj quibufÂ» dum.urguit dicens.Et uos inÃdti ejlw z^c.

AD HOC VSQnE TEHPVS crc- NonÂ» Crux duin regnuwiHjffd pdtimur,CkriÃidnd crux eH quÂ£ CbriÂ« Â«obis tmponitur,boce^l, quiim coginwirjrrrcproptcr |li. Eiwngeliumjdtun odio Jumus loti (7iundo,cz diuboliM in occulto non fcjjÃ¹t iniudere CbrijlidnoÃ®, muxiine Zudn^lij dntefigndnos, ut ucl eunittant ucrbuWjUut non pttiÃ¯ cdute cz Ãdeliter curent officium . Non rfitÂ« tem eft Chriftidud crux , quaÂ»Â« homo fibi imponit, qucnitidtModtwn JKondcbi pci ipforuw tortore j,qujc e uoliwtturiu religio. Col i-.z^ crux diuboli, num in ed quxrunt (dlutem,igndri grdtilt;e Dei.

, NON CtVO VOS PVDORE CTC-1 Mitigct (tccrbititrm ironie, cr duriÃimtc increÂ» jbiriÂ» 1 f'iitionis,NonqHW mekpjliÃ®uindioome, biÃ®uerbiÂ« tus in Ån|Hndere Holrns,ped utÃlios ego puter increpo iru

ildtmiiuÃ´ ut re/ipifcatif, ut unum ftmul in uno C6ri^ flo uere rtmus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;{

Hoc animo, nempe paterna, boni paflores debeiii Vir^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã opiu eii etiam Satanlt;e tradere^utemot i

dent cr Chri/lo reddant pereuntes. interim accuÃnf ' ^p^^ nos alij,lt;iuaÃ iminodeftiÃmut, nihil refirt,malontiÂ» ! Ãpfif, do mahn adhibcndits ell cuneus,Hifi pergant eÃe ob- , Nol(lt;. ÃânÃ¤ti,uidebuiu iUas duras increpationes, merantfi* iffc eharititem, Hereticos homines uolentrs reÃpiâ feere,relincjuimits Ãto ipforum iuditio damnatoh utfaltem ejuosdam exÃduftis redimamus.

Inde ifle benignitsÃiiritus in Paulo,qui tam acri* ter increpauit,expontt quare amet, quare filios eos dixerit. Siquidem inquite^ ^nui uos. Et neiaihii trr aut impie hoc diihtm uidctur,quaudo etiam Chri flus iubet, ne uocemus patrem Ãiper terram, addit, in Chrifto leÃi, prÂ£terea. Per Euan^lium. Miâ nifterio euangelij mei ^nui uos Deo,credidiflis enim priedicationi meÂ£.

Hoc cd contra iSos, qui contemnunt uerbum eXâ ternum,flngtntesfliiritum longe alium quamDei.

I Adfcormr itaq; uos,ut fitis imiatores mci, quem* idmodum filij debeiu tmiari patrem. EtfiejÃ¯is oili^ tiuiarum mcarum.i. quemadmodum e^ doceoct ( incedo, in uia Domini,fiue in ne^tio Apeftolico mihi I eommi/fo. Timotheus, quem mitto, rurfum fideliter â indicabit. Vias iiiquam meas, qua; funt in ChriÃo, quemadmodum coucorditer ubiqi docco. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.

NfWÂ« deberet ne mm quidem meds a,gno[ccre,nifi ttdÃ¨ uite mea,effent uilt;e in Chriflo,id eÃ¼,doÃ©lrinÂ£ Cbrt/io m(tndatlt;e. CbriÃi enim debet effe EccHÃit, Â«3 PÃ¤kÃ¼. QMid enim eA PdttIiM,QHid Apollos f^-c. uterubefcant traditores, id eÃ^trdditionwmbunun^ii. riMndoÃ³foreÃ¯jCr confcientiarum uexatores, qui pdÂ» tres Holwnt haberi Chriftidnorum fuis uijs, Â«on fÂ«nt in ChriÃo, qu^e mugis udrite funt qudm Ãorim tolores.

PERINDE QVASI erc. Contre pfeudoÂ» apoÃolos bicc dielt, contra quos fcribit apertiui m pcMnddEpiJtoU HoÃ® jio dÃ©finit inÃatos nonundre,ut ptprrf diximwÃ®. NmÃ¼i inueniumtur mugis obÃinat i, diwÂ» SftWiw obfepi regtwre uolunt, ut Diotrephes, de quo Iohannes EpiÃola.iif

Comminatur eis quodÃt uenturits, QKoindicdt hleÃ® non pojfe Ãrre lucem Â«eritttw^, quam fecum /t=t ritKt fjirtceri prlt;edicatores. Hi enim pofftwt errores oÃendere,conÃttare cr confÃ¹ndere, certo cr fidenti â¢inimo. Non potnernnt PapiÃÂ£,non potuerunt nouÂ£ fcftÂ« Juccin Euangelif Ãrre,cr fyncerum ChriÃi ilt;cr= bum. inÃpientia eoriwn noa, Ã^kt e^i omnibiÂ« bomiÂ« nibiÂ«. Hoe fentienteÃ® maleÃbi confeiÂ£ mentes nolue^ riwtt e tcnebris impietitis tn lucem ueritttis protruâ^ bi.Oinnis ettim qui male agit odit lucem. loh.iij.

t^ors Â«enenttw Ãit Paulus fuis pfeudeapoÃoÂ» Iw,quo Â»men ubfentc inagiiil iafhtabant, (3^ PditluÂ« eontcmptifsimum babebant. Hue er nos experimur

Mnnunciudm. Confulm pretereo guic experts fum, dunt ad wÃros Saxonas mijjiif tram Euan^lij praÂ» dicator.

In feeunda EpiflolaÃc eis comminatur cap .x, Rfl go uos,ne prÃ¼fens audeam eafidutia qua arc.

Jucrit. nbsp;nbsp;nbsp;QJi.^Â»âlt;^dnugt;dmn Iambus cap.iiij. docrt^diccndutn

eÃe ChriÃianis, Si Dominus uoluerit. Siquidem hoÂ» mo proponit, Deus autem diÃionit,ut ncn prtfiDH^Â» tnus aliquidÃne Dei uoluntiUe,ut Ãiamus non m tioÂ» lunate noÃra,aut libero arbitrio, aut bona inlcntioÂ» ne,fed in uolunate Dci omnia eÃe poÃa,antttm ortÂ« diim,ut non noftra,Q-d eins Ãat uolumas,Ã(ut in coeÂ» lo er iÂ« terra. Sic ex Romanis fcribit,feÃepe uoluifÂ» fe uenire ad ipfos,fed prapeditum ne ueniret.

Aduerte,quod in fine huitts Epiftola, Paulus hoe idem promittit,nempe fe breui uenturum bis uerbis, Aput uos forte pernMnebo,aut etiam hybernabo cr(-Quod cum fÃ Ã©btm non effet, gloriabantur pfeudoÂ» apofloli, non omnibus Pauli uerbis credendam ( id quod mntra eins doÃ©lrinam uolebant intelligi) quattÂ» do etiam niiÃa EpiÃola mentitus /uiÃet.i. promifiÃit fe uenturum, (y non uenit,quafi uero Pauli premifÂ» fio er Cbrifti promilj(),id eÃ,Euangelium,fint idem, Paull promiÃloaddit figt;rte,et fi Deus uolueritXbriÃi promifsio, id cÃ,Euangelium,quodprlt;edicatPaulus, ponÃgnaa efij^iritu Verbum Domini manet in aternunit

Vnde coiiÃ³hu eRPitultu in lecundAEpiJioU, in primi capitis cr in primo fcciwidi, fe excufare, lt;]iiod hdc promij'sione nan fit IteuMtf aliqud ufM,lt;y fimul mdicctre,cpiod Sutin^lio ipfius propter hoc no dcb'edt derogari.

NON SERMON EM. ViJfÃ®fjocloco(}Mt fint, contra ^os fupra multa dixit de fapientia(Ã¨rÂ» NoieÂ»* mortis cr emimciitid, ubi 0- addit. Scrmo meut mo, pr^dicatio mea non erat in perjuMporijs humanafit^ feduir pientiteuerbis,fedinoftenfionefpirituiacpoteHtii!e, tiÂ« jÃ®Â« Mt fides uejira Â«on fit in[apieniia heminum, fed in ue effi, potcntMCei. â

Probabilibm rationibut Ã§y ftudio uerborum fefe tienditantfdtim iuftitias huntanat, Iibcruw Â«erbifriÂ«, fy ftudianofira ,pro Chriftopnedieant, t^ex toti, firiptura qudlH torcjuent, nihil aliud nobis ficiunt quam le^s,aut alle^rijs ludtint ineptis, ut populi plaufum mereantur,ut dicat aliquis, Mtilo hune audt rt ,qudm deeem PmIos. Ita prurientes dures, a uei rituce fan^^rum priedicdtorum ,dd fuam udnititent conuertunt, fuo cr dliorutn tnagno malo, licet ingÂ» rimfibi maxime placeant.

- Sed no ril ibi uirtut,id efi:,efficdcid,pogntia fÃ®uej^i ritut,hoc eii,Vanitds nwiict udnMs,udnifunt cz Â«lt; nosÃciuut difcipulos, etidm ilÃ®os,quiangdferimjquot; nem crucis'antauerunt, Qj^ibut dicit Paulus Gdl ,iij^ Oflulti GaldtÂ£ Ã§Ã¿-o.

Sohn fermo crucn guo prÂ£dicdmus ChrijltM cru^ eifixu,uirtuttm fecÃ¼ ajfert, id efl, effiuciam ftHcf^i* ritum fanÃ³hnt, quo remittitntur peccdti propter ChriÃum, ÃminÃlij DciÃtnuocamus patrettt, cr bemtn uitam sternum,

Ihec uirtin /tue efficacia fynccro Euttn^lio dÃ tuff tiliÂ£ prtedicationes uel uexant anfcicntidi Ãub tiornb* Â»e iuÃiciÂ£,uel udnos Ãultos ficiuiit hotttitncs fub nominefdpientiÂ£, er prÃªtera inflant homines, net prÂ£Ãimpaiuflicia,uel frlfafapientia, utreÃpifeer^ nolint,tn quo periculo in primis Ãtnt eorum âDÂ»^ res fiue pr^dicatores.

Cogni)Ã:dm itaq- inquit,nonmagnificentiimÃflt;â menis eorivm,fed quid ipÃ Ãio fertnone eÃieiant ,Ãer* tnone quidem in/iiintur,fed em eos declarabo tmt* nes,ut qui nullam pariantÃu^im [alutis, Quemai^ tnodum Galatis dixit, Ex auditu fidei accepiÃis fpiâ ritum,an ex cperibus legis f

PlauÃts populi non eil regnumdei,Ãed itapra* dicareEuangeliumiut credatur,ut a)nÃ)lationentaogt; cipiant aÃliila eonÃcientiie, er certa reddanturin Chriflo de gratia Dci er 0. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à¥¤

Sed quid Opus eil multis e Olies me^uocemmr* am audiiM, ait Chrifius, er e^ uitam aternam do eis. Faflidientes/piritiis alio dÃ©clinant,aliudÃffpteiâ f ttnt,non iieritatem fed Ã:eciem mirantur, etiamftd) j nemine EuanÃ¿li], ut aceam deEuanÃ¿tlij maiiiÃ/tii aduerfarijs.

03^ID VVLTISczc Comnunatur,Ãedplt;tÂ« tenie, iMbcnj Â«t ditertwn eligunt, Jiue uirgam fiue WMnfwftMdincm. Virgdm uocdt correptioncm, qM Virgd finon fdtii fÃ¹erit, erit uirga. quoq; cxtowKnicailio o; Sitttnlt;e traditio, gucmadmodu comwindtwr impteniâ tmtibui in fine fecunda: Eptjlolif. Cbaritatcm autem Cha* cr jj'iritum lc(tiÃ¶iÃ¼s,Mocdt ronfoUtioncm O' conform ritas tanonfw,qult;tÂ»t cis adhibiturus eA,fi inuenerit re fia pifientes, quemadnwdu/m er confoIdtKr iÂ« fccundd Epiftold illos qui redierunt dd cor, er dolucriwit quod contra Deum egeruntjC contra fandum minia jirum ciiM Pdulum.

Opfeit Mcro potiiM cam cbariwie fpiritÂ« leniÂ« cam Â»irgd uenirc. Alioqui carfic fuda* ret,pro eis rcconcilidudw, boniw putrr quemadmoa daw alibi ait. Incowbit mibi cura omnium EcekÂ« pdrow. Quis infirmÃ¢tur er eg)iwninjirmor? QHtÂ« offinditiir e^ non uror

Avenus PaalÃ®M docuit de uera chriftu ncrum ptpientÃ¹ ,0â de bwttw fapientiie tninifiris, quÂ£ e^ in hoc libro fafeept m copiofius enarranda,ad hoc, ut omnem in Ecclejia CbriÃi eleHdrew autoritAteni,quÂ£ non eÃ¼

fecutidtcm uerbaw Det. Faiiddinentaw Chriftuse^l, Vnufquis^ uidcat quomtdo[npcrÂ£dificet, It gnaw, Bb Ã foenuw.

flt;etium,flipulam,necejjÃ¨ aJmoto ignÃ© nel exorien lt;r Â«fie perii-e. Vnii'! eÃ imgifkr ue/kr, ChriÃm,hunc audite. Si ^uis hanc doÃ¢rinam non affert, ne Me ei dixcritis. iheÃu Chrijius heri cr hodie,ipÃe eÃ¼cr ^ flecula. Dodrinis uarijs nolite nbduci. Bonum eil gratia Ãabiliri cor cro. Sic Ãntit iÃ¼a una, Ãanili, catholicaey ApoÃolica EcclcÃa, per ntum mun* dum,in uniate Ãdei, a Ifiritu ChriÃiDomini noÃri, congregate, id quod a tnagiÃroÃuo ChriÃo fie acte* pit, er fide dgtwÃit atq; experitur, quiequid aliter docetur, ejfie uanitutem ey doibrinas demoniorugt;Hâ sit ChriÃo gratia 'm Ecclefiafanihrum 'm eeternv/m-A M E N .

Ninutula quatdant, ubi peceatum efi a typogr^^pi^ Ã¼t orthographia aut diflmilioneÃpfe enKndabis,fi^ militer crerroneos quarundam paginarum titulotÂ» Pro alijs autem ifia repone.

Igt;-1gt;7((cie alterd. in principio,Tantum aganturÂ» Igt;,r.Facie altera,ucrfu. j s .accufaiit.

Â£.3, Facie prima,ucrfn.):!', vbieÃnuticiUa faÂ» E.t-iti principiojQuoniam ftulticia. C pientia. Ibidem,Ãcie altera ucrfu.lt;).cjui a fapicntia.

G.Ãcie prima,ucrfu,pctwl.ueÃ¼e bonunt amp;, ii.}.Ãciealtcra,ucrf'u.(â.quodnam.

Fi.3.Ãcie altera,uerfu.^o.Jn infldelitateÂ» J.I.Ãcie altera in mergine,Opera bona non funt, l.^.In fine,Feccrant.

Ut.^.Ãcie altera,ucrÃu pcnul.docuerunt, N Â«frfÂ».z.Â«tcf0Ã®Ã¢; faiuHte.

T utl.ficÃ®e Ã¢heril,uerfÃ¹.if.pojÃ® PreciofoJ,Ã¢dJf, cuiufq; opui munififlumfict.

V.i-uerfu.amp;.dudmuis mdiwiitibuf ucrbis^tdmtit V.i.uerfu.^.junddmento Chrifto V.^.uerfu.^.numpotui/Jct Deuf aliter 'Y.^.uerfu.^.i^ofje autem cjfc 'Y.f.uerfu.j.lineuerbo y.r.uerfu.ir.fcilicetfÃ®ne Tieo ut fuprd diihtntÂ» Z.t-. freie altera, uerfr.)S, cui fitbiedh funt om* md,etidm oues.

A d.t'.uerfuA.nos oppottimus omni lbidem,uer.ult. pofr InfirmitdtÃ«,dddc,et A d.?.frcie dlterd,uerfÃ¹.lt;).nolentes Tib.i.uerfu.tj.noluerunt