SOLOMO

NIS PRO VERB IA ET ECCLË SIASTES DOCTISS* CARMI ne ac Paraphrafi reddica,

PERD. ALVARVMGOMES, ETEOBA-NVM HESSVM,

AJiedmus P/almos aliquot carmine uer~ fos, partim quant antea emendariorn, partim nunc primum in lucent ad It 05.

B A S I L E AE

HIE. BRITONIVS AD LECTOREM.

QU£ Solomon diffufa niinis,ucrbisc^ folutif, Ordine tamßriäo carminis iftt canit.

Qu^îm faptentem tgitur iictmm reputitufrii illunt, lure nouum hunc doóium tiun modo leiior babe.

Dum legitfi-udui opens,non linquere flores Cernitur, arte decus pinxit utrumj; graui.

Vfj; adeout dubium efl,quidfit cognofcere maius, iflius 'mgcnimn,uel Solo)nonis opus.

Qjii leget banc bominis flencm,dementtt,ad altos Sifiperos uit£ carpere nefcit iter.

llluftrißim»

«5ILLVSTRISSIMO

PRINCIPI FRANCISCO QVl'-' gnomo,(2rucis Priesbytero,ct Cardittitli Rf«f-

I nbsp;nbsp;nbsp;rcndijj. Aludruf Gomes S.

VM Bononiæ eflèm in Cf faris comitatUjiuflï mihiPrinceps illu' _____ftriflimCjProuerbia ngt; bi canerê Soloinonis, addira ctiä legCjUt nee interpretationêadmit terê,nccparaphra(ïn, (edtantu fa crælitercdiuinu fenfum courue-' *• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o

ti copendio ucrfu claudcrcmjquo faciliusalcgentib. difci,8ó como-dius pofïet memoria retineri.Ac.' cipeiufTis carmina cerptatuis cSi quodin eis uelobfcurüucl infua-ue breuitas fecit^rcligioi tue niHio nis adfcribe.^ccipc rurfus in præ clari tui nominis obferuantiâjquâ Iccuncp fit opus: Sé quia.tuum eidy a 2 fiillæfuni

E P I s T o L A.

n illæfum à calumniatorum mor (îbus feruare non pofïîs, uel fauci um uindicarenÔ definas. Cednt mus uiginti quatuor tanturri capi ta, in quibus prouerbia ipfa conti ncnturmeliqua ièptê, hoc cft alias quoçp parabolas SolomÔis, quas tranftulcrunt filq E2echiæ,nÔ cegt; cinimus. no quiaautminoris pre cq,aut maioris difticultatisuidcré tur,iedquia poft Thalichriftian, ctMuiam Paulina laftatû plecftrû, ac uelut longo itinerefeftæofcitan tes^Mufæ,àlaboreluo requiem poftulabât. quod ucro nonnulla funt in primocapite, amp;nbsp;in iècun^ do,quæparaphrafin fàpiût, boni confuie.Sic enim amp;nbsp;in reliquis fa^ durus fueram, nifi tuæ uocis au*-dloritas uetuiftèt. Vale.

AD

AD LECTOREM.

Ne pagcllas ribi iiacuas aliquot obrrudlt;-remus,candide Leétor, carmen illud

Anronq, pium luxta ac eruditiim.neqj ab infti-to præienti alienü.hic poncreuifum eftidignü equide'm, quodapqsomnib.non lega* tur modo, fededifcaturetiä. Vale,

quot; amp;boni confulc.

C.' :

PRECATIO MATVTINA AD OM-nipotentem Deum, Decio Au-fonioautore.

OMnipotent, ^uc mente colo,Pater unice reru» Ignorate malis,z7nuU! ignotc piorum, Prtncipio extremo^ carens,antiquior lt;euo, Qttod fiitt aut ueniet:cutui formamq; modum^ Nee Wf»f compleâi poterit,nec lingua profrri, Ccmerequem foluf,coramq; audireiubentcm Pat habet,c patriam propter confidere dextram: PlongenitogenitoreDeui,qutfrauclefuperbi Offenfui populi,genfer in régna uocauit, Stirpis adoptiu^e meliore propage colendur. Cer/jcre quem licuitproauii,quo numineutfo Et patrem uidiffe datum,contagia noftra Qui tulit,cr diri paffui ludibria leti Effe iter£temlt;e docuit remeabile uitte. Nee filam remture animam,fcd corpore toto

a î Oxlejler

PRECATIO AD DEVM.

Cnekftes tntrdrc plägäs,?^ 'Wdne [epulchn ArcMumudcuKddopertumlinqumtcms.'' ■ t^atepdtrisfummi,noflro^ifiilutifirieuó',''-' ' Virtutes pdtrids genitor cui trddidit onmcïiï '' Ntlex'muidtdretineithplenu^qidatorum Pande uidmprecibiK ,pdtridsq; h^eeper/rr dd'aures. Dd pater inuiHam contra omnia crimina mentem, Vtpcreimiep nefàs nocituri auertc ucneni, -y , Sitfdtii antiejuamferpensquodprodiditHeuam, Deceptumq; adiunxit Adam.not fera nepotum Semina,ueridicit (Ctof prlt;edilt;!îd prophetis. Vit emus laqueos,quos letifer implicat anguis. Pande uidm,qud me poft uincula corporis agri In ft(blimeferam,puriqud ladea call Scmitd uentofa fuperat uaga nubila Luna, Qua proceres abiere pq,quaq; integer ohm Raptus quadrijugo pénétrât fuperatherd curru Keitas,ZT fohdo cum corpore prauius Enoch, Da pater aternifterdtdm luminis auram: Si lapides non iuro deos-.unumq- uerendi Suftticicnsaltdre facri,libamind uita Intemerata ftro,ft te Dominiq; Deiep;

Vnigeni cognoftopatrcm,miftttmqi duobus Ctuiftiper aquoreas uolitabat ftiiritus undos, Da genitor ueniamoiruciatdq; peâora purgd. Sitenonpecudumftbris,nonfinguiueftifo gt;.

QHifrff.

PRECATIO AD DEVM.

QWifyOj nee curnif numen conieüo fub extii: Si federe «bfttnco,errori obnoxiiif, O' fi Opto mägii qudm fido bonm purutq; probdri, Confilfdtn digndre lt;tnimdm:fi mem^d eddued Exeeror,vtdeitumfi panitet,dltdq; fenfm rormidoexerutidt,tormentd(^ferdgehenn£ Antieipdt,pdtiturq; fuos mens fdueid mdner, Cd pdter h£c nofir 0^ fieri rdtd uotd preedtu. Nil metudm,eupidm^ nihil,fdtii hoc redr effe C\uod fdtis efi, ml turpeuelim,nec cdufapudorif Sim mihi:necfdcidm ciiiciudm,ciu£ tempore codent Nolim fiifld mthimec uero crimine heddr, Nee mdculer dubio.pdu!urn difidreuidetur, Su/pedui uereq; reus.mdle poffe ficultdt NuUdfitiCr bene pofie ddfit trdnquilld potefidt. Sim tentti uiflu dtlt;j; hdbttu,fim cdrtts dmicis, Etfemper, Genitor,fineuulnere nominishuius,. Non ditimo doledm,non corpore, cundd c^uietii Eungdntur membrd officijsdiec fducius uÜis Edrtibtii dmifium quicijudm defideret ufus.

Edce frudr,fecurui dgdm,mirdculd terne Nulld putem.fupremd mihi cum uenerit hord, Nf c timedt mortem bene confeid uitd,ne'c optet, Purus dbocultis cumte indulge/fteuidebort Omnid de/picidm,fuerit cum fold uoluptds * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ludicium perdre tuumiiluod dum fud dififirt

d 4 Tonporj,

PRECATIO AD DEVM. Teniporlt;i,cunéiatur^^ dies,proculextge fituum Jnßdutoirm blandu crroribut anguem. ll~ec pid,fed mceflo trepiddntta uotd reatu, Chrifle dpud sternum plicabtlis ajjere Patrem: Sabtator Deus de Domitius,mens,glarid,uerbunii Pibus ex nero uerum de lumine lumen. Aeterno cum pdtre mdnens,infeculd regndns, Confond tjucm cclebrdt moduldto cdrmine plebes, 'Etre/^onfuïisferitaërduoctbits Amen.

FINIS.

proverbiorvm

s* PROVERBIORVM

SOLOMONIS, PER D. ALVARVM GO' meSjdoôiflîmo carmine ac diligent ticeu paraphrafiexpofitorum,

CAP VT PRIM VM.

Sapientiam ampicftendam, malorum^ confortium uitandum cffe docet.

I AS Domini«ocey,iiiMinipz^orlt;i

Ë Solomon y uerbi lamina fan-

He« quia nam mifèras atra ealioine mentes Inuoluit tenebris nox^^fcelust^ fuis^

Pro dolor.(irfradis animus (ibi pugnet habenis^

Erßtiens nocuis uix fatietur aquis^

Qjtin age?ßlemuretjnfernaq; uincere monflra Tf lUUatjOptati ßtßti^e uerba D«,

* PROVERBIORVM

Pan Je foret,pleno fcelix Sapientia cornu

EmicatyiJ ueri lumina panJe foret,

Hlt;f c tibi fub/lratat uire5,prmum^ Jecoret» Conferet,à cunSlit eruet una malit.

Phec facit imbellet uiüo forte/cere fomno^ Dirigit nbsp;nbsp;purat a J pia re^a manut.

Tantum opus eß, timeas Dominü, ^ui coJiJitaßrUf Te^; potent Jextris fußinet uf^ ßiis.

PoHe (jwimi crißas,motus(iiextingue fuperbot. Sunt tibi Je /oio cunâa peten Ja Deo,

Si recoils terriC peßes-.Stygios^ furores, Q«lt;f magis heJunt camea monßra^ time, Hoc eß principium fapientibus.omnia contra

Si uiJeant animos inféra tela fuos.

H(»lt;r Erebifuriie-,genus exitiale nocentum: Hinc terra, hinc lapfl corporis inßat onus.

Hine qui cuncla uiJet, ßri£iu Jiuerberatenfem, Pellet ut ad pcenat improba corda fuas.

Himc metus, hinc amor eß, binas hinc expheat alas Menspia.fi fortem noueritipfa fuam.

SeJ tarnen expertos purum linquamus amorem Dicere,(^arcanis fignareferre notis.

Expertos laus ißa Jecet,non ip/à loquentis AJmittit lingua uerbulapurus amor.

At no-

SOLOMONIS CAP. ï. J At Motû, pueroi,amp;aJhne non granJiä Jo^os, Sit labor, et primos inffituiffegradus, heternas uires et nutnina fanSia timer e. Sit data conßhjs formula prima mets, Value oculum,^ morbi uallatas ajjgt;ice terraf, Ef Jkm inferni principis arma uide. Sed bonus hac autor/acrofic temperatore, Vt nulla innocuis fint nocitura uiris, Te nibilum ^uod Itedat babes,ß peéioraferuet Pura pius,Domino nee moueare tuo. Hunctimeas,uitium cui dißilicet: ordme mentes Excitât,amp;mundas eßFicit ifle metus. Hic timor aduerfum partis bipatentibus Orcutn Erangit,(ir bic reSios duiiatad aßra uiros. En diuina metu Sapientia Mterùur ißo. Sunt extra ueram corda fuperba uiam. Stultis de/peSla eß Sapientia. colltae mentem, Et cape purgato uerba paternaßnu. Hlt;ec precor,brec nati iuuenes audite, ßnes^ Accipite,Cr magni pignora faniia D«, Accipite,attj;animis cceleßiafgite diéla, Optimus adgenitos dat pater ißa fuos, Turba Dei nun^uam uero di/fide docenti, Nec uertead placitum di^a paterna tuum. Dat

4 PROVERBIORVM

Drff pins ipfê paterpaßis nbidogmatapalmifr Hlt;f c t«/ir nbsp;natum mater amicaf/um.

Qm docet hic pater efi,mater tibi candida legent Dicit.,amans uerbumfert^ refend pium^

T« patrem matrem^ tene : tutatur abf^oße Te pater, amp;gremio confouet illa[uo.

Hjc chariten capiti lato demittet ab orbe^ Et torques collo conferet tlla tuo.

Addet opes,uires^ pater.ne deßiice fili

Verba patris. domino quts neget ullaßto^ En terrena phalanx furijs agitantibus infiat,

Inflruit nbsp;nbsp;laqueos in tua collafuost

Et nunc inßdijs,nunc Marteoppugnat aperto, Fune.a nunc faßs occulit illecebris.

Furta, dolos,ßault;dem,fiygtj genus omneueneni Sua det,et in ßocios uerberafirre pios.

Suadet opesßatrum ßcelerato inuadere ferro. Et premere immeritos ^lacerare utros.

Hane fuge,et à focijsgreßus auerte nefandis, Horridaq- à uotis monßra repelle tuis, Hac rabiem infanamdatalia femina circum ‘ff ß^es tela cruenta rotate

Si tarnen autoremtimeas,ß numina cordi Fi3ceris,ad nullos te trahet umbra dolos.

FennitOS

SOLO MONI s CAP. I.' J ’

Pennatof animos, et retia iaSèa uidentes, ' Frufira audet lai^ueis lufor adiré l»is.

ht pennas duplices metus hic-.amor inde uo'enti Dant homini,(etherias ut petat üle domos,

Delufus^ lacet lu/àr,/indentibus iris, Torijuet et horrendas in fua membra manus,

Aufus es 6 nimium nimiumt^ oblite parentum^ Ccelica noiîurnis uertere iura dolis?

Qj^d terra efi, uile ef},animis no conuenit altis, ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QiadfaciSjiratumnon uiden eßeDeumf

In te mobrisfraudes,nec retia fentis.

He« pateris telo uulnerafa^ia tuo.

Ç^utdpetis^aut tjuafpe terrena in feee morarisi Inter diuitias turpis auarus obit.

1 Quid ßbi uult tantis ijuaftta pecuniaformis^

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Q^lt;f tee um longam «om ^«eat ire uiam.

Qjtó tua corda premat,ßeuo imperio/à capißro^

I Er rapiat (enßiS tarn male rapt a tuos?

Pradicat ad cunSiasfelix Sapientia ualuast

l Clamitat nbsp;nbsp;gemino dat pia diSiaßtno.

Qliifßms fiandifijuo uos decetusq;tenerit Ah,pueri uanas femper amatis opes^

Ahfpuerifragiles.^Ute uos dementia luditl Vt pereant uotis peSiora ueßra fuis ?

A 3

6 PROVER BIORVM

Qws nifi Cif eus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ßnt.nocitura teefttif

Ah,precor ad ueram furgite corde uiam. Ad me» decepti iuuenes pnecepta uenite, lam Dominißatu5,amp;piafacraferam.

Delicias uerbisßcecHndaqifontibus arua, (Tantus bonos uerbo)uera^- régna dabo, Qjpidfacts f eia uoco, teneat mera nulla itocatS, 7 urbaueni, adßantmasnon moriturameas.

HeUjCantmus fitrdis, nbsp;nbsp;ßußra extendimasalas:

Heu,ßertle ingratis littus aramus equis.

Scilicet,^uamuis uenio dotata,repellor^ Contemntsij; meas turb^roterua dapesl

Afi cum korrenda dies,dtßiendafuentrii bora, Sumam de leto gaudia iufia tuo, CumCbaos,et Pblegeto,et A uernte ianitor um-Irruat in uefiros morst^ dolor'^-finus. (bne, Cum toruceirarumfacies,cum trifiiserinnys, Pafeent in ueßris impia corda malis.

Tune ut durafilex mtferos immota uidebo, Nec rejlonfa pij principis ulla dabo.

Tune precibus nullis,non ui, non arte mouebor. Dum locus efi ueri fufcipe régna boni.

Dum ma, dum uita ffi,pelago dum curris in ifio, Ad mefelici tallus aniore ueni,

Nunc

SOLOMONIS CAP. n. 7 Ntt»c Jü tempui habe!,me fufcipet dira fuperfunt T fOTporu, ingratis flat flua pcenauiris, lra,furor,peflis,ac caetera monflra labarum, Fruéius erunt prauce tempus in omne uice, Ef dapibus faturataflus mens improba,cernet Ad bona conuer/os lumen habere uiros. Stulticiamb; nouam mira geflire trophteo, C^uod aabit huic curas noóle dieq;graues, Qui tarnen audierit mea dogmata,monttbus altis Incipiet lat os nunc quoq- ferre cibos. Ilium aterna (iuies,amp;pax optata manebit,

Vt uideat demptisprofliera dona malis, C A P V T II.

Sapienti.1, pracclarum Dei muniis, quomodo comparanda.Si; quis eius itfus.

SCire Deujflire efl: Dominu lt;jui nefl:iat,oe^ Neflit opes.noto cunéiafcienda Deo. .

Er^o ha c uerba tui fifl/cipis ordine patris, Et ff iHrd Dei noflere facra iuuat.

Si cupis infernos aflus,no£ïemq; profundam Vincere,funebres amp;nbsp;iugulare duces t Principio ^uarenda tuo prudentiacordi efl, Inpromptu uerum nos docet illa bonum.

A 4 Nk«

8 PROVERBIORVM

fyiJos Domini meni inuocatimhrn, Retribuittj- fuo corda docenda Dfo:

Cumij^ea J^ontefuum ijuarit fxregrina decore, Stent lerrenas fcfjorauarusoftes:

Tune uerum uitlt;efl.{tum,regnumq; perenne, Dclicias Cordts p(rcipit,at^ timeh

Tune arcana Dei fapientis^.c^ inclytafadia lnuenit,amp;facris pafeitur illa cibis.

Nam pius altironans,uotis ^ui afjtirat hone/lis, Stat fuper, amp;nbsp;radios non negat ip/e fuos,

Ipfe fälutis opes tribuit ^uarentibus illas.

Prlt;fitenit,amp;‘ natis confulit ante ptjs.

Erudit jffuos plenum fapientis honorem.

Vt^J'eiaSjUerbum dat bonus ore fuurn.

Hocuerbo terras,a^uorformauit, etaßra^ Hoc uerbo ^atos ducit ad alta uiros.

Cußodit reéîas animas^neßeuior hoßis Opprimât alledîos, qua ualet arte,finus.

C urat oues paßor, blandasq^ à uulpe columbas ProtegMq; aßus eomprimit ipßferos.

InßdiaSißaudes,^^ nomina cun^ia ueneni Pellit,(2rà uafris fèruat ouile lupis.

Infurgant furiae, uelTartaracun^atumepant, Pro^ße^iat mitos altus ab arce fuos.

TU,JÎ

SOLOMONIS CAP. IL

Tu,ß chtir/ tibi uita dulaa uerbi Dom coli.(,fan£ias fi cupis illecebras:

Si cu{gt;is empyrei tranare negocu cceli, Af^j i/üs /icros inter ade/ße choroa Admitenda tibi efl Sapientia.dedecus ingéns H«ic fuerit paßai non habuiffefores.

Admitenda: nbi mm fe dabit ip/a uolenti, Sponte quidenifamp;'paruo parta labore uenit.

Tune tua lufticiam mens uercintelligitomnem, Conßlium uotis eonferet illa tuis^^

Eruet a geminis te Syrtibus,atlt;i; reducet Adpatriam mâîts lata canna malis, Præflabit^ tibi Prudentia,damoneßaSlo, N eßt tergeminis mens tua capta dolis.

bJeStygijprocereSjamp;^ui peruerßloijuuntur, Ad mores ualeant fe reuocareßios,

D'n^uit iter reSium gens impia,gaudet auernis Ritibus,amp;toruo pergit iniquagradu. itifernamfulgens Sapientia nodiem, Ef rrfJioî purafert'^ refert^ manu.

Hac te de uitijs muliebribus eruet,omnem Doâa modum, amp;nbsp;ma^ni pignora caßa Dei, Ne multebre chaos,ßßs tibi charus,adito: Ecce latent mixtis nigra uenena roßs.

to IPROVERBIORVM

Primi uirum mulier porno (êJuxit icerlo, Tf fîmul ignotif olruet illi uadis.

Senßbus immi/cet do'um rea fcemina letum^

Etpo/fquam proprium dejcrit iHaducem^ F«k«s 4maf mu!ier,nefucum crede gerentii Mortis ah inßdtjs heufuge^ne pereas.

Pandit iter return Sapicntia,de/ère noéiem.

Nonuiden ante oculos lumina fânciatuosï Vir iußus terrte eß dominus, uicior^; manehit Vir pius in Domino tempus in omnefuo.

Impius hofliligladio perfoßus,amp; exul, ihit ad infernas irrediturus aquas.

CAPVT III.

Ad pietatem in Deum ö(proximum hortatur, tokrantiamlpcommendat, amp;nbsp;Sapientix laudes perfequitur.

A Ethereos ßatres imitahere iußaferendo, Nate mea,et uerhu pe^ore conde piS. Hoc tihi feüces annos,pacem^ faluhrem Conferet,^^ uitte dulcia facia noua.

He«î tibi,ft qua uides diuina lumina mentis, Si ßdu in uotis uita heata tuist

Eßo pius miferis^iir ueri dogma parentis lufius aifM,(^ puro numina corde tene.

Inuenitf

SOLOMONIS CAP. HI. a*

Inuenies cbanten,grata tjute obhta petenti Semper a(le/l,uoto ni mouearepio.

quot;^^5; ßbigratum mum^us ceelumq- Dckj^ Tollen[,amp;quaffo puluere uiéior eris.

Circun/iant tcflamma,cruor,gladius^- furor^ Pugndt amp;nbsp;a J ualuas uhor nbsp;nbsp;umbra tuas,

Seduero confide patrr.nonillefiquentem Dejirit,ant uotis deficit ufi^pijs.

Fide duel nota,proprijs ne crede mifielkf Viribus.an ufiquä,quern coltt,autor abefi?

Prauiut ille tuo.piafiint modonumina cordif Du^or erit^grefius dinget atih tuo^^.

Tk tibi ne fipiens cri/bts attolle [uperbl^^f Sedpotius Domini numina magna time.

Heu fuge tartareos aflus,^^ cornea fignaj latent paruis horrida monfira uijs.

Sic tibi uera /alusydr pax,requies^ labarum, Ac /upera mifiusfiabit ab arce Deus.

Ille opifex rerum fcecundos irrigat agros. Pofi by emem uernos reddit et ille dies.

Huie fit hononprimosq; ouiufiugum^decores Ipleferat,leruts pafiitur ipfe fiuis.

Pauperibus qui dona dabit,fciat ille potenti Dona dare,incharisefi Deus ipfe uins.

Pafiitur

Il proverbiorvm

Pafeitur in fgt;aßis paßor grat'ißimus,atij; Cfntfno acceptas fcenoreretUit opes.

Hic dabit, ut faturas capiantuix horrea rneßeSj Fxunjent^ fuis feruitJa uina caJis.

I^e tarnen ingratum moefio ftteniporeßruunt Corripiat,reildm déféré nate uitatn, tlt;!on perdit charos-, fed corripit:ipßflagel/um T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dwor populi,dux^ pater'^ fui.

Quam pater ingenitos intenfo fauit amore^ Tollat ut à uitijs uulnera faéia feris?

Proffera nulla leuent, te nulla aduerfa fatigent’. Hor /iw eft,tufloßc placuiffe Dro.

Hlt;f r eßi hiecßli,Sapientia,nofcere palrem, Accipere nbsp;nbsp;Iteto ijuod uelit ille animo,

Htfc facit hac hominem Sapientia uera heatum, Hac dißit Dominum mensgenerofa fuum.

N on te Phcenicum charta, non turhafophorut Felicem.,notusßd dabit effe Deus.

Felix,amp;‘ nimiumfelix.^uem gurgite in ißo Non turbant imis carula uerfi uadis.

Felix,cui Dominus uera eß Sapientialfélix Vir prudens,^uiß cum bene nouit,habet, JNon erit extra ipfum curis dißra£ius acerbiSf Sub ßeno ßnfum doitus haberefuum.

tffugit

SOLO MONIS CAP, I H. k modumt^ Seruatjf^ à uetitis abflinet ilia cibis.

Tepora({U(tfùeriM,lt;jU(e mox uenturatrahatuTf PerpenJit,te^is ne^ ruit illa Jolis.

Auro atlt;^ argento eß mtlior pruJentia primo, Et puros ßucius mentibus ilia ßdt.

EJige ijuoJ cupiasiSapientu Jitior,omnes V incit opes, amp;nbsp;i^uoJ terrea uota petunt.

Hrff bdbet in Jextris Julaßima ßelt;la,ßnißris Diuitias.ßpiens.quoJ cupit,unus habet.

Pulchra uiam pulchræ firauit Sapientia pad, Hdc «itlt;f lignum peélora iußaferunt.

Hitf terram locat Omnipotens, ccelum^polos^ tirmat,amp;aJfinem ßJera cunüa mouet.

Hac facit nbsp;nbsp;nubes tenero concrefcere rore,

Hac facit utßubitas funJat abyßiis a^uas.

Oßli,ft te ßli pia nomma tangunt, Ne fluat ex oculis lucis imago tuis.

Ne ruJis aJ partum,folijs a/fuefce notis^ PerJere,uelficcis ßminanoflralods.

Confilium nejferne meum,cceleßia iura CußoJi,htfcanimis Julciamella pijs.

'Sic Chariten uitamq;feres,pulfo^i timoré innocuo tenJes aJ pia régna graJu,

Sic tiii

14 PROVERBIORVM

Sic tibi non rabies fieui nocitura Baralhri, Non Chlt;ïOî,lt;i«t ntSflris noxucfurorile fuis.

Di^fiigiet pauor umhripotens, amp;nbsp;turha luporu, Cußodiet'j; tuum conJitor ipfe latus.

Ule Jabitgemnis ut non feriare fagittis, Nec ffZiMMt humiles uincula iaiia pedes.

Oßli,fcelus eflJextrasprohibere benignas. Quin potius foctofis bonus ipfe tuo.

Ne piger in doms,ne eras ad craftma mittas Tempora: nam cerms,^ breue tempus babes.

Tolle moras omnes ,ß qua eJi preeftare facultas. Eludit.pigras quafugit bora manus.

In tefidentes ne percute, cura pudoris

Si qua tibi.iuftum non uiden effe Deum?

Non wden utfraudi merces pendatur iniquicl lußus ut iniuftos uindicet ipß dolos?

Qui férus in miferos hoftilia uerterit arma. Se fciat in magnum tela mouere Deum.

Nec fi/»i uirfallax placeat,nec feua rapina nbsp;nbsp;.

Nomigt;M,Ttfiflt;trfoî non imitere duces,

Odit oues fiéîas,amp;puro peéîoregaudet /\.utor,amp;‘ innocuis fimplicibusq^fauet.

Simpltcihus crédit/ùa lumina geßitadillos Summa loqui,amp; caßis datjuafigna uiris.

lußus

SOLOMONIS CAP. nil, if lußus amp;nbsp;a Domino fumit bonagauJia iuflo^ Vltrices furitts improhus ager habet.

Lttfus amp;'tllußgt;'ß)'o fuauulnera deflety Ef cbrfr« in reiios labitur alta uiros. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Sic fapiens regnum manßiris poßiJet agris.

Sic ßuhus uoto perclitur ipfe fuo,

CAPVT nil.

Sapicntiam amplcftcndam cffc adinonet.quip pc quxamp;omet hominem uirtutib.et à ui tijsreddatinuidlum.

VEru audite pâtre, ccelorü arcana lotjuentei Nfc pitf melliflui temnite uerba Dei, Eccefero adgratos largis bona gaudia palmis. Et decus,amp;ßammif pignora ßinSht mea.

Accipite,at^; animit dtuina recondite iura: Nec mea dileéli' linlt;juire dona uiri.

Sic pit megenitrix teneris in/iruxit ab annis, Erudiens natum noSie dtecj^ fuum.

Sußipe iam charités patrias, amp;nbsp;cordeßub imOf Àeternum ut uiuas, dogmata noßra tene, Sußipe,necpigeat duris audire Cub antris, Qk-t fumma illapßts mittit ab arce Deus, lamtibi

PROVERBIORVM .

lam tihi promi/Jum uenit Sapietttia Jonumi Hane habe,amp;’ mfaSiii emicet illa tuis. Ne prudenti! opes penfo cfintemne reliéio.

Vir prujens torta non cupit ire uia.

Immemor Adamides terreftriperditu! umhra, Cur precor athereum tarn male Itn^uis iterf Dux tibi fumiconfide patri,uerbumij;ßilubre Su(cipe,et excelfi numen amoris ama.

T e ditem,ltetumcji uirum, Sapientia reddet, C^Uce cupi$, ad uotum coferet illa tuu.

Qi^(eredecus ^rudens, coceßa'^-numina/brtit Arripe, nbsp;nbsp;a /itmmo Principe pignushabe,

Te pW diuinas Prudentia tollet in arces. Si fimel amplexu gaudeat illa tuo.

Illa tuis oculis radios effundet ouantes, Proteget at^ tuum uera corona caput.

Oßlij mea uerba tene,uiram^ uiam'^, Et mea perpétuas uoxtibi mon/hatopes.

Ko/lrum ingreßus iter ccele/iia reona uidebit, Nec ladent oculos puluis amp;nbsp;umbra tuos. lioßrum dogma tene,uacuas neuerberet auras.

Eß tibi conßl'^s uita paranda meis.

Impianecplaceattibi femita itorta malorum Eß uia,de medijs ^uid petit agna lupis^ nos

SOLOMONIS CAP. mi. if

Hoi rabies, hos culpa iuuat,p4nus^i dolor Slt;eua^; in eleiîos uerhera ferre uiros.

Peftord lietamalis,oJio pa/cunturauernoi Et fciàit heu fly^tos intpia turba lacus.

At uia lufiorunt raJtantibus emicat auris, His data lux medtai» cre/cit ad uf^ diente tnpia mens fèmper tenebris obducitur atns, Nee uidet aduerfis tergaferirecanes.'

T« Itfwf « ad uerumfli conuerfè decorem^ Accipe de patrio dogmata pnSia finu.

Pande oculos,auresi^; patri,nec defere régis Verba pij, nbsp;nbsp;dominum peóiore conde tuiim»

Dogmata noflra ferunt uitam inuenietibus alta, seruant à prifeis agmina cuniîa ntalis.

duifhuis eris ,fi cautus eris,per pecula uiues, E/i tibi per uerbum uita parata pium. Cor tarnen à duris feruatum abfeonde tyrannift Ne tibi dent flygij mixta uenena prod.

Vita ex corde uenit,ne fint tibi uilia cordât Excubias uigiles,ß fapis,ur^;tene.

Sit procula iuflis,prauo Oui obmurmurat ore! Sint procul a’gnatis labra maltgrta meis.

Keda uide inferno ne perdas luminafomnOf PrtfCedantgreffusluxt^ decor^tuos, B StapedibuSf

18 PROVERBIORVM

Sm prdibuijnec litK^ue patremjcalles^; uidst^ Dirige^ad optatum ß cupis irehonum.

Dextra,ftnißrit,nocet;medio tutißimus ihif. Auerte infeéiis uota pede/^ loei:.

Dfxtrunt nouit iter Dominus,nouit^ ßniflrum. Er MOfrft in lancemfafi^ nefas^ fuam.

iSla ßnißrorfum rabies trudetur.at ipfe, Te reget in uerho dux^ Deusq^ pio.

Ule tuosgreßusfeecundo diriget ore, Re^or,amp;innocuum conferet unus iter.

Ab impudka muliere cauendum, SC propriæ uxori cafté adhereii-dum cfTedocet, CAPVT V.

NÄte meos habitus, corda et fipientia uiute Mentis ama,et uenis numina conde tuis, Auribus internis uitali attende magißro, Er ferua illapfùm peiiore nbsp;nbsp;ore Deunt.

Ne miserasßaudesfucatofcemina uuitu Tendat: ab hac animum,ß fapis,ujj; tenr, Eccefauos labris amp;nbsp;mella li^uentia fundit. Et nitidum balfamaguttur habet.

Dulcia principijs funt amp;nbsp;fua UHlnera,mcefio fine tarnen falfas uertit amaror opes.

' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PlitS

SOLOMONIS CAP. V.

PIks aloes cjuàm mellis habet ea gauJia.tnonflrUf Nateferuntjamp;pontis teóia uenena caue.

Ancipitigladiofïatninis^ armata trifulcis Lingua furent,ipfis uulnerafecit aijuis.

Co/npta pedes ambos meretnx ad tartara mittit. Et pénétrât longo régna cruenta gradu-

De/êruit uita^ uias,gre/fu^ nefando Non nifi letheasgeflit adire domos.

Tu tamen,ô princeps,ne uerum temne decorem: Sed Patris (^Domini /ufcipe uerba tui.

Llfuge,nec lymphis muliebribus obrutus alt am Linijue uiamtprocul hac,nifugis,ultoradef.

Morsforibus meretricis adefi: ptéïuq-fèpulchru Fert muli(r,captos lt;}uo tegat ipfi uiros.

Tufeeptrum ne perde tuum,ne traditus hoßi Sponte feras gladijs uulnerafaéiatuis.

Ne nimium dulces annos,foremó. iuuentte Amittas,mißris percitus illecebris:

Etdeceptus amans fero poßfunera,uanu Det gemitMiw,?^ ijuerulo trißia uerba Jôna.

Immemor o patris,poß nota pericula dices, Cur placuit uotis torpor Gr umbra meis^

Dogma pium,caßos'^ patres,fontemq- fàlubrem Defiruifimmundis nee fatiandus aquis.

B Z S^pe

JO PROVERBIORVM

Sitpe malum hoc iuueni ,fi mens no lauafitifeft Legifer adituus uattcinatus erat,

I« meaijsturbis facro mihi dixerat ore., Sint tibi ciflernce pocula ca/la tute.

Et putei proprif latices ne perde caninis MorßbuSjdh ueecors faniiaßuenta bibe„

Et fontes extende tuos,plateisa;uo!entum Diuidefcecundas ut pius imber atjuas.

Nec tibi confirtes alienis delige caflris. Sunt in deleilu damna timendatuo.

Sipetis illecebras duro fraudatus ab hoße, Proditor es propriie(quis tibifidus)a^uee.

Qtds tibifidus erit,ß tute proditor ipfum Perdis, amp;nbsp;heu uenam deß)icisipß tuam^

A conforte Dei puro bonagaudiacordi Su/cipeft curetjgaudia ceruus habet,

Encomiti (uacerua placet,placet hinnulustCr ßc

Vberibuscaßisebritiseße potes,

Caßus amor cur no pr^eßet fua gaudia l uel ^uis Eße peregrino captus amore uelit f

Cur lacet hoßiligremio,notum^ uenenum Spante bibit domino chara marita fuo?

Ecce uiam,greß'us'^- hominis proßgt;eä:at ab alt» Conditor,pcenas undit^ crimen habet.

Ecce

SOLOMONIS CAP. VI. n icce fuiefraniies capiuntferapeilora,iufliî Funibu!, amp;nbsp;fontei iinprobamonflra lisant. Impins amp;nbsp;fortemßimmttfubiturus auemipf Terreus 0quot; ftulta morte peribit amor.

Sponfioni noxam præfto cffe docet, ignauos ad laborein hortatur.calumniatorum nc quitiam depingir.adulterium furto peius ertededarat.

CAPVT VI.

OFili,ni fi^a Juds^ni uerba parentis ReJjneiSjfir uoto concipis alta tuo: Eßo memor uerbi^uero quodfundis ab ore, Ettuaßtb memori peäore pa^a tene.

Verba lisant homines,nec uincula fortius ulltt ' Inneéiuntmagnos quàmfua uerba uiros.

Solue manum uinclam Jermonibus,atq- tenacem Stringe,fidem ft uis uincere,fidHS eris.

Vna fides decus e/i nbsp;nbsp;gloria fumma uirorum

Fraus (precor hoc) natum non iuuet ulla meu. Quid faas, aut quajfieterrenamceflior umbra, Dum refugis cura pondera lente iaces? l^on 'ne uides,ut cafta pio formica labore Viuit^ü“ exemplo tedocet illa fito?

B 3 Vor

1* PROVERBIORVM

Verelegltfeçetem,çelidasGuam feruat in hortff, Omneq^ßc prudens utile tempus habet,

Ipßßbiprceceptor adeß,amp; lufja miniflratf Ipfaßbi ledlumßrt'^; reßrt^; cibum.

T « ccelum, tu'q; a/ira uidens,tu numina nofiens, Cui dedit optatus dogmata fanila Deus.

Cui pater athereas paterisßilgentibus undas C ontulityÇir rediam carpere poße uiam.

Heu piger in tantis opibus, donislj;, bonis^ Stertisßners medios nec capis ore cibosî

O pigeriectjuando promißt ad lumina cceli Conßurges? lauam deßituesi}^ uiamf

Quando ent, ut terra mifero torpentiaßsmno Corda atesflammas apta uidere pias^

Heus tibi,ß fapiaSjmt/ero minitatur egeflas, Pauperiesgladium uibrat acerba /uum.

Inßat hyems,inßatfera murmura ponti, Inßat atrox ipfo turba timenda fono.

Si uigiles,furgas^ eitus,tibi cundia fauebunt, Et tua centenas terra uidcbit opes.

In latices tua meßis erit,morbusq;,do!or^f PfMf dabunt uidias in tua uota manus.

Qÿ Domini uoces,dtuina'^; iura relinquit,

Vtills in populo num i^ueat eße pto l Orefere

SOLOMONIS CAP. VI. tj Orf ferojtnotis pedibus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;locntus,

Seminat in focios iurgia fieud fùos.

hfl cum mce/lit dies amp;nbsp;inexorabile fulmen Irruerit.propriacorruet ille manu.

Corruet-, ü“ medici nulla reparabilis arte, Sontihus inui/um tune feiet e/fe Deum.

Sublimet oculos Dominus,linguamij^ proteruam Odit,amp; hoftiles impia mer^ra manus.

Corfalfum ,félum ^Joi^ui, teftemq;maligntim Odi^amp;' excitas ad mala fa^a pedes.

Ah miferij^uib. arma placet, et Martius horror, fuosfratres ad fera bella mouent.

O filiaties repetito nomine fli, Corde precor medio fufeipe uerbapatris.

Ne »MMtrem contemnepiam,matrislt;j;,patris^ Nomen amij, ut paßo gutture meüa uores.

l/lella Dei uerbum uenas effundit in omnes, lllud ent nato lux^falus^ meo.

SiuefedeSffeu capis iter,feu noile fub alta Dormitas Domini concipe uerba tui. ’

VoxDominijlex uera tibi,pax,uita,lt;^uies^. Heec potuit reiiam dicerefila uiam.

Hlt;f c ualet à noflris tétras arcere phalanges, Dueere^ adgratosluminalanólauiros, B 4 Hlt;ec

«4 PROVERBIORVM

Uiee te nate reget,ne te redfcemina uincat. Ne capiat blantiis perjida lingua dolis.

Q^id cupis inßpien^äo ne crede dccori.

Dehctj Ç mijeris eßpera monflra latent, Nonftra anintam raptura tua,precium^;ßtroris

Mon erit.ah,curas percipe note meas. pericula qucere, I« flammis tutum lt;^uis putet eße locum? Qjtam meretrix animos uerfatis urit ocelliSf Ocyus ac paleas improbus ignis edit?

Non potes ill(efus prunas calcare.nec un^uam Eße rea mundus cum multere potes. -Immundumfugient C barites,fadata^; membri, Conditor à fcedis pellet edenda lupis.

Furta minus nocuere uiris,raptum^ metallum Si fuerit redimi quolibet are poteft, At ßemel offenfifurias uitarepudoris

Qjns tjueat,aut pulfum non trepidareDeum? QmsItemanumultricem,direpta^ coiugisarmit Non timeat,faäis territus ipßfuis?

Hortatur ad fapientiam, 8( numeratismercfrj (Ü monbiis,quantû incömodi carnis affe duü atqj illecebrarum fcdatores confcquantur, exponit.

CäpUt

SOLOMONIS CAP. VIL if CAP. VII.

'j^'' quot;Afe pdfr« uerbu,materna^- iuffa fub alto ,1 \| Cor Je preme^ü' tams non moueare

notis.

DeJecus hoe genitoris erit,ß uana fecutu^, '■ Spreueris ut tenues Jona pat erna Japes.

trofee pium Dominü,ß qua efl ttbi cura fllutiSf Et flrua ut charos Jogmata nofira flnus, tzx mea tefaluum,fi fit tihi fbla uoluptas,

Effieief.fltmmo flfletamp;'illa bonot

Hane Jigitis inuolue ptjs^ uenisq^ repoflant Scribe, nec à notis coneijat ipfa tuis.

Sit tibi chara fliror Sapientiaireffice lumen, Refl)ice,noéîurnis ne capiare Jolis.

Dira uenenatos nefallatfcemina flnflis, Sopitoq- fuum lumine uulnus agat.

AjjnceutegreJiturcaptatis paruulus umbriSf Et per Itftiferos incipit ire locos.

indpitiatflélo meretrtx occumtamore^ Et j«He«ew miris Jecipit ilia mo Jis.

Impatiens morte fefliuogarrula uultu, inijcit htefuras capta per ora manus, bicubuit Jextrte laqueis hinc in Je parotis,

Et mifèrum multa qua rapit arte,tenet.

Inter

»6 PROVERBIORVM

ïnter amp;nbsp;amplexus tenero lihat o/cula capto.

Laus Domino munJijUota recepit,ait.

Qua, Nemeßn, placidis oh flat contraria cceptis Vtcimus,amp;'felix uiiiimanoflra flut.

ipfltm ego te cupiens, plena (^uëuoce uocaramf Inueniio uotis tradita fltmma meis.

lunihus intextum efl leéium, flratis'^ decorum, Qualia nee Phrygio fluh duce Nilus habet.

Piiia domus myrrhajSyriumj^adfliiratamomu, Pulchra uoco, tandem ^uia cupisflpjè ueni.

EflBromius, flmt ubra,ueni: cupidis^- fruamur Nexibusjamp;'noflra efl fleraflutura dies.

Vir meus extremos abijt mercator ad Indos, Tota domus nobis feruiet,ipfe ueni.

Audijthanc iuuenis,nec dulcia uincla moratur, Nfc mifler ad letum projpicit ipflefluum.

Ac uelut indocilis bino pertraSîa capiflro Buccula,deleéiam fle putat ire uiam: Ceruusamp;utfitiens neflcit fua uulnera,neflcit,, /agitta latus :

Vt fleflinat auis latpueo caflura reperto, lAentis inops dir am fle petit ille necem.

Ah nimium patrij,nimium'^- obhtus Olympi, Sicfle^uitur domina gaudia uanaflera.

Atfli

SOLOMONIS CAP. VIII. *7

Atfili,mea cura,precor,ne (ießgt;iee xoeanteuias.

Nee te deci plant uiolas imitata uenena.

Yoemina.,quam fequeris-,nil nißfunus amat.

Tcemina blanditijs duro ceu uuineratarcu, Hiî folet incautos uincerefola utros.

Edomuit fortes meretrix inimica lacertos, Crede mihi,mu!ier perfda uirus habet.

Ad fecompledlcndam inuitaf Sapicntia, quod «iâopib.prçftet,amp;ab jnitio fueric Deo perpetuo coniunóta.

CAP. Vin.

N N ne fonat à dextris dulci Sapientia cattt, l^theas turba proterua uias.

ISiunc procul a fummoPrudentia uertice clamat, Etforibus uocent dat reuerenda ßam.

Vos precor infantes,diutno attendue uetbo, Et pueri uultus non trepidate meos.

Ah puerißagdes.qua uos dementia luditf

Ah mißrt,uana5 fèmperamatisopes^ Sufcipite,atqi animis cœle/liafundite mella, Vertite ad optât um pe^iora ueßra bonum.

Aethereis de rebus agens .fumma^ falutis, Allo^uor,^grato dicimus ißa Deo.

Me pater

.a3 PROVERBIORVM

Me piter omnipotens diutno inflruxit amorf, Qm no/lrum uitte prandia guttur habet, Impiafaóïa uirum deteflor,amp;impia corda, . Nee dolus in noßris uocibus ullus adeR.

Grata bonisßtm,dura malis;lt;iui dogmata noflra Cernit,in his notum perßgt;icit eßeDeum.

No» erit à no^iriscollata pecunia uerbis, Sed pia t^ute uitam dogmata capta ferant.

Uis aurum uilefcit inops.Sapientia fola efl, cun£io cunttas tempore uincit opes.

Q^cijuidhabetmundusjummisoptabile uotis, Htec tibi fiuirtus defecit,efl nihilum.

Ante mare amp;nbsp;terras uerum Sapientia lumen Protulit,amp;reiîas hoc docet orbe uias.

Summum habitat rationis iter,prauum^, malu^ Odit, confilijs et micat ilia bonis,

Reßgt;ice,ß ^uauides:Ego ßtm fapientia, mater lußitite,ßeuis lux inimica dolis.

Deteßor criflas animi,l'enfus^; tumentes, Sternit et elatos dextera noßra duces,

Expendo caufas,te^uata'^; iura reuelo, Sußineo digitis florid régna meis,

Sum,qu(eßeptraparo,ijute legibus aurea reddo Steculafumferulteuist^ dettsq^ pite.

Natos

** SOLOMONIS CAP. VIII. »? . Natoilucisamo. qui me petit Jnuenitipjàm: ' Necfallunttiigileslumina noflri oculot.

Virtutis decor omnis adefl,amp;gloria mecuittf Dittinas amp;opet tempus in omnegero.

Diuit'ijsauro praflantihus impleoftda Peciora,fum remits, fimplicibusó; fauens. ' Anteiy quam quicquam tenero conjlaret in orb ft Delitium nobis conditor orbis erat.

Lucet ab cetemis uirtus mea prodita flam mis: Agnolcit noflras terra, polusq; manus.

lamjpeculofreram uiui concepta parentis, Quampriusamp;/ummas ferretabyffitsaquas» Nfc t/jpM per medias currebant fumina ualles, Necgelidus dura mole/edebat Athos.

Ante hilares colles,horrendaq; culmina /axis Exhibui placido utfcera ca^a Deo.

adhuc terram cceli nonfecerat autor, Qjiando informe chaos, cum nihil orbis erat. Cum Dominus ccelos etßdera cundta parabat, Ip/â aderam,amp;fiilgfns lumina prima dabam. Cum'q^polos ambos firmabat,amp; tethera, cum^ -Perpetua tumidas lege tenebat aquas:

Cumq; fuo duram librabat pondéré terram, Ipja aderam Domino dulcis arnica meo.

Etplaci^

ÎO PROVERBIORVM

£[ pldclJos lufuSjdiuinaq-gauJiafelix

Libablt;tm,grato tempus ut omne Deo, Giudebam utéits totojîmul orbe tyrannis

Luderejamp; human os inter adejje choros. Nunc precor o ca/}am,luuenes, audite paretem;

Qjios genui,natos dd pia régna uoco. Felix qui puro mea dogmata Jèruat amore, Conßanti'q; meum peéiore carpit iter, Ah precor,ah pueri, mores audite beatos, Nec bona magnißco pellite mijja Deo. Felix,t2r nimiumfeiix,qui uerba uocantis

Audijr, atq^ meas excubat ante fores. Qui Charitésfacras obfèruatadhoflia uen Princip!s,0‘noßri nominis arma tenett Inueniet uitam,qHi me prius inuentt,atq.

Hauriet à mi/Jofiumina uiua Deo.

Qki tarnen infclix mea numina hxfèrit hofpes. Se fciat à telis uulnushabere fuis.

Diligit heu lemures,qui me non diligit.ipfàs Quf Charites odit, ml nifi uirusamat.\

Rurfum ad feomnesuo«at, amp;à ftultitia: illc-cebris luuencs caucrc iubct,ac Domini ri-morem commcndat.

CAPVT IX.

Ipfado-

SOLOMONIS CAP. IX. n

Ip/i Jomum facit, ipft fibi Sapientia facram, Et feptem fellas excidit ipfi fibi.

Propofuit menfis,amp;uina bibentibusalma, Et KOf rft ad leéïum peSiora caflafium.

Ecce pias pulchram Charites demi fit adaulam^ lufit athereis corda ciere tubis.

Hkc prff or,fjKf Iuuenes uiéiis accurrrite mofris Et ueniens dulcem paruulus oret opem.

Ad mea decepti Iuuenes prcecepta uenite, Sumite amp;nbsp;d pateris dulcia utna meis, ottiittos frmato linguitegrefu, Accipite (blidos patris ab ore cibos.

^ffugite obliquas calles,peamp;mqf latentem Floribusibeu prauam cur placet ire uiamf

Qui docet in^ratum, quiq- arguit impia corda. Perdit,ut inßccis fmina iaSia locis.

Argue prudentem,grates aget ille magiftro, ' At folidus uoces oderit ufq^ pias.

Accipiet iufus manibus tua dogmata leetis: Et bona cum tulerit p!urima,plura dabit.

Hör ef principium fipientibus,armattmei'e Ccelica,ç2rin Domino fgerecordafio.

ScireDeum uiuum,uera e/ifapientia.nefcis, Omnia ni toto peéiorenumen amas, Accipe

it PROVERBIORVM

Acdpe me uigilemjclamat Prudentia. cltimati Accipe me^fir Icetos incipe nojje dies.

Per me uitales annos-,amp;regna (alutis Dtft bonus,O' medio puluere duSlor adeflt

Duilor^at in medio pofuit Dekj omnw campoi Deuita.aut letOyiJuod placet,illud habe.

Hine te /iulta uocat mulierine attende uocanti, Funus in illecebris occuht ilia fuis.

In foribus fedet ipfa domus,ßgnisO;,manuc{f Attrahit ad lat^ueos infcia corXt fuos.

0 ntt'KS'' int^uit,amor,furtiua eß duleior undal Sic placeant animo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;negata tuo.

Ah miferfamp;nun^ tedos uidetefje Gigantes, N f f circum Stygias caßra tenere manus.

Morsfurit à dextris muliebribus.effuge mortem^ dejjiice nate tuum.

Sapientix 8(. infipientiæ coKationem ponif, eamepfequetibus aliquot Capitibus cotinuar, alterius ufiiincommcndäs, fiCaltenus damnû cauendum monens.

CAPVT X

DAtgenitus fipies pleno fuogaudia patrtt Inßpiens mißrlt;epcena parentis adeß.

Improba

SOLOMONIS CAP. X. îj tmproba mens tanJem pcenas dabit ufla ßtrorii^ lußusa amp;nbsp;duro funere liber erit.

No« itnimim iu^i merit o muh^abit honore^ Aut ßrtet eleéioi dextra perire patrie.

Reddet ab athereo libratum munus Olympó^ Vertet amp;nbsp;in lac^ueos impia corda ßos, ÎDextera diuitias lato dabit alma labori, Pauperiem iußam deßdiofus habet.

Fraudibus innitens uentos amp;nbsp;turbina paßit. Et ß^uitur properas non habiturus aues.

ßpit,eeßiuis meßem ßbi congregat horlh Inßpiens uanis ßertit in illecebris.

Ecce caput reélum diuino conditur imbre Irrigat,â prauis uertitur ipfe uiris.

Verut honor iußo perßecula cun^a manebit^ In cineres leues impius ibit homo.

Sußipiet puroßapiens pia dogmata corde^ At ßultus labris cedituripßßiis.

Eß animusßmplex ßpientior,i6ia fub orcuitt Fraus erit.heu praua quis uelit ire uia?

Pe^iora decipienSiamp;ßiio callidus ore, Non putet'mnocuam'Judere poßeßdem.

Ibijoci/i uitam inueniunt,ora improba mortem: Occultat'jißos mens inimica dolos,

C Sufcit4t

»4'- PROVERBIORVM

Sujcititt ut rix4S,olt;liunt;ßc omnia dekt ( Si ij'M fides uero efixrimna purus amor, j'api[,ille animis infundit dulcia mella.

Corde fitper fiulto, Uirga furor fidentt Diuitias ^uando^ fitas Saptentia texit.

Vt doceat,iufioforma modus^ placet.

Multa pjti,non multa loijui didicere docentes. Stultus enitn uerbo prodttur ipfe fuo.

Pauper nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;piuet fecum, pallet^ tremit^:

Necjibi qui noreatfieuior hofitsadefi.

At dtues /ecumgaudetfua premia uirtus Dlt;it iufiis,l(etos quod facit eße uiros.

Sic Opus ad uitam lufir.fiuüumq^ ueneni Vtr malus, ut proprtj criminis ultor habet.

Felix,qui uitce callem tenet:amp;mifir,afira QuffugitiGrmifias à patre temnit opes.

Fraudtbus infandis odium,fiimulus^furorts.

Abfcondit uoti perfida tela fui.

Fraternos oculos luuenes ne l^edite cafii.

Quis uelit in ficios improbus efiefios^ Non deerunt multis letalia crimina uerbis, Prudens,qui uoces temperat ipfifias.

Non magis argentum efi nitidu, q lingua uiroruj * • Q«i fua diuinis corda dedere fiicris.

SOLOMONIS CAP. X. îjf S«nt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ualent menJaciit corJa^

Qfi( ue!ut ami/J^ts di/greg^it ultor oues, Er^d.: utflui,toto'j- e/l laifis orbe, hdo^tus mfero pecîore femper eget. Sfmperfget,durdm^btbitperuu!nera mortem^ Etpatiturgladio uubteraßSia fuo, Ditefcunt oleofehaapc^ora ftcro:

dat pater effètdroSi A Dof«/«o iu/iiC neniunt [îta gaudia menti, A /celere indigno msefïa ruina uenit. Heu,uelut in rifuficinus meditatur anernutn StuItiiSj^ui lußtnon timet arma Dei. At fitaprudentiJapientia,cernereßnem, Figrrq. ante oculos numina fanéîa fuo^. £;j dabitur iußis-,toia ^uod mente repo/cunt: Et/ce!erispoenas impia corda debunt. lmpius,amp; tanquam flridens a^uiloneprocellai Ad nihilum du£iw turbinit inflar erit.

At lt;j^uafißindamen,petra nuod /urgit ab una, Perpetui culmen iufiu.t honoris nabet.

Vtflupidos rigidum dentes offendit acetum, Vt^ oculos uerjos undi^fumus agit: ingratus mittentibus,illicet omnis Virßujeat Domino mente placerepio.

C J Qh/

fi PROVERBIORVM

Qkj Dominum timet illefuum per facula uiurt, Huic dabit (ir claros autor habere dies.

fi fl annos fine luce ^aueSj^frigora mafli Carcerit,in panas impius hoflis habet,

Expédiant iufli fla^uJijjUana peribit Spes hominum,uacuos qua flnit ire dieç, Improba mens trépidât diro ccnfufapauore:

Qui fequlturDominum tempora lata uiJet, luflus tn atemumfelici fanguine uiuet,

Pulfli erit à fùperis impia uita locis, Ecce per innocuam ueniet Sapientia linguamf

At fallaxipfi fraude peribit homo.

Vir luflus placitumpueri meditatur amorisj Glifcit in aduerßs mens inimica dolis.

Diucrü bonorum 8^ malcrum opera, diuer-fos^euentus exponit.

CAPVT XI.

FrauSydolus,etquicquid uero diffentit ab un9 QtüsflieretiuflopoffeplacereDeo!

Pondus amatiuflü dominant, aquum^, bonült;^: Ordine,menfura,pondéré,cundlaualent.

Ah precor,ah iuuenes,animot flenate fuperioSt Nemiflr à proprio uulnere fanguit eat.

Parturit

, SOLOMONIS CAP. XL ,7 Parturit horrendos uee/àna /uperbia caßlt;st Qw crißasanimi clepritntt,eftjdpiens, Simpltcitäs iußos ad ueram diriget aulam^ Improbafed prauumpeéîoraperdetopus.

Netunc^cum uindexprada, pcenas^repoßet^ Sceuategentfalßeuulneradiuitia.

lußicia innocuosydiuinaq; iußa ßquentes, Librat:amp; uaßce conterit ora necis.

Simpliabus uirtus calles oßenda amcenos, Corruet in latjueos impia tnrba ßos.

Inßdijs'^ ßis homines capientur iniqui^ At iußos iudex optimus eripiet.

Impius ut mariens letalibus occubat umbris, Nurn ijueat ad fuperos ipfe redire locosî

Tuncßgt;es infelix,cura amp;nbsp;fallentur inaneSf Terreus mißerum ^ut rapiebat amor» lußus ab inßdijs puro eripietur amore^

Improbus atfurijs exagitatus obtt.

Virßmulant labris proprium decepit amicum, lußus amp;nbsp;inßcro lumine hber erit, lußorum nomen latafloreßet in urbe, Perderecj; indignas, lausq^decusiji Do.

Vrbrpia pro faluis celebrabit gaudia iußis, ‘ Extollet'^fuumper bona corda caput.

C 5 impia

proverbiorvm

Imp'm turba Jolis^fiudioq^ incumber auernoy Er contra leSios dira uenena uomer.

Srnltus amp;nbsp;iniprudens ucrum dejjtexir amicunr. tacer,il!e fuas pe^lore j'eruar opes.

Ma^na animi uirtus medio tacuifje labore., Temporis r^mceßi uulnera ncffe pari.

Qiii nocer infidijs,commt/Ja arcana reuelatt Vir pius erubuit dicere t^uee noceant.

N; populu princeps, lexij- inremerata gubernarj

Vr corpus caßum lumme rurba pent, ubi de multis uerax audirur Achates,

Emicat tfthereis ordo [alus(]^ modis.

Qm; fefè uerbis profalfb obflrinxit amico, Falliturtat la^ueos qui cauet,eff-uffet.

Eamina per chanten (ummos inuenit honores, Virfraÿlis nullas eß habiturus opes,

Ad/unt diuitilt;t,ßd non nißfortibus adßmt, Inuiéios animos ßerta decora decent,

Sumit fortis opes.animo nec robora deßnt: Er quicunt^ cupit uincereyUiSlor erii.

Q^it plus eßyjefe diuma ßeruat ab irat

Crudelisgladioße necat ipfeßio:

Impiusepß domum nuda conßruxit arena, iußuriamerccsoptimaßinperadeß,

Preeparat^

SOLOMONIS CAP, XU.

Prtepdraf (eternamfehx clemeniia uitam: Et mala c^ui fequiturn omina Ju fits obit.

Improba eorJa parens oeulis delj!e^at acerbu. Simpliciter reéîos optimus autor amat.

luflorum fernen fcruabitur,impiacorda Mors agct.iniu/lum ^uts putet effe Deum?

Vrat odor nares,ßt circulus aureus illis: Pulchra tarnen,ni ßt fcemina cafta,nocet.

Omne bonS,folue/l,quod uir lußißimus optât: Impius à uotis proditur ipfè ßiis.

Sifacilis Deus eß,ßelerdta^ uoia ßecundet, ' Im necis inßdias improbus ibit homo.

Q^àm bene rex luflus inortalibus emicat a£lts:

Horror nbsp;nbsp;anxietas.prxmu ßint fcelens.

In mijeros /ocios qui dulcia diuidit cera, Ditiofd dono ßt magis ipfe fuo.

At fua qui raptis ditauerit horrea culmis, Semper e^et,proprium nil mß. crimen habens.

Expédiât fupero pingutßima paßua regno-, Pe^tora qutgelidis lt;egrä refecit aquis.

Qh) lua leiunis firflentibus horrea claußt, Comeruit durumßc habuiffe Deum.

At pius expletam eentenofeenore lancem: .

Et bona cum fudit pai'uulafßummaßret.

G 4. Qji/

4Ô PROVERBIORVM

Qui mala,lt;juifurias animo ueßigat auernfff

Cojruit inuentis heu mißr il7e malii, At bona uerafiijuens,felia furget honore, E[ latum ad calos exeret ufij^ caput, Qw «Kwwoï coluere,ruent,firoói dolore

Defiebunt oculosnonhabuijjemeos, luflus in aternumflorentibus undi^ ramit,

Emittet Domino germina^ata pio. InfeliXjUacuas nil nißpoßidet umbras.

Qui turbat propham nodedie^domum, Seruiet indoäiusfapientibusieß bonus autor,

Qtâ tulit ad radios luminacaßafuos, lußicieeßu^ius lignum uitale fependit,

Ef ßpiens animas fufcipitinnocuas, Si decet, nbsp;nbsp;re£ios fummum trepidare rigorem!

QMSuetat,utcurisß malus urat homo^ luftorum amp;nbsp;impiorum contrarias çonditiones enumerat,

CAPVT xn.

FElixj^ui HÎttf cceleßia dogmata uera Diligit,s!^rmagnum concipit ore Deu, At mißer inßpiens,fan£li ^ui iura ßagelli

Detreüat,wgiles nec uelit eße patres^

Virbo^

SOLOMONIS CAP. XH. 4t

Vir bonus à Domino charitis piaßumina faniio Hauriet, amp;nbsp;[gt;arto tempore diucs erih

Q^t tarnen tn proprijs conßditßnßbus, omnent l^udus opem^Uanos ßntiet iße dies.

b^am nelt;j; robur habet de turpibus impius aélis, Nec lußos radix fallereßrma poteß.

LcfW corona uiri mu!ier,q:iie ßmper ad ipßm Spei^at,^ affeéiu non ruit iéla malo,

At conßifa iacetjieuo dum carpitur i^ni^ Putreßito^ßuomcni inmicatoro.

luditium iußus puro ßib corde uolutat, Improbusin uotis nilnißuirus habet.

Impius exultât la^ueis,amp;fanguine glißit: Atiußus re^os libérât ore uiros.

iußorumq; domus nullis non permanetannis, Impius infernis uermibus cfca datur.

bloße uirum uerboinullum eß hoc indice maius^ Oßendunt paleas peéiora uana ßuas.

Sit licet hic pauper,foil qui ßßFicit uni, Diuitibus ßolidisanteferendiis erit.

NoMi't «b arce potens animas, ^uas condiditipß, lußus amp;nbsp;ad letum utfera cruda parat.

Virßultus terra indulgct,ßertit'^- iacet^i'. Agricola uigili fertilis efca manet.

C 5 LrfW

14 PROVERBIORVM

Lif fil dies till, laça oinnia,uiuere reéiunt Qm nojcit, lußo jumit illa modo.

Dedeeus hic nikil efßputät, niß perdere mentis Diuitias: ueranumintt diuitia.

Itnpius in uotiskomini monimenta neßndo, * Inflrtiittat radix optima,proßciet.

[mprobus à labris inßernamßißitat iram, ■ Sed medtos caßßs uir bonus ejfugiet.

Omne ex ore bonum,reddendaj;pramiafa^is: î^ullus de cun^is unde ^ueratur habet.

Stat Deus aduerfus uttijs,rigidusc[; moueri Non ualetjUt luflo numine crimen amet. it{nenfs,ui6iis ne cedite monflrisi Nfc pW magnißci temnite dona Dn.

Creßctt in admonitis ßpiens,gaudetq- docent Af flultus re^a je putat ire uia.

■ Stultus amp;nbsp;extemploßceleratas indicat iras^ Callidus à prauo uulnerafadia teoit.

NOta reßert luflus, nbsp;nbsp;uißs ludicat aäis,

Saucia ßalßdicus peäiora teflis habet.

Promißßrfidus proprio ^uaß pungitur arcut Qui fap It, inß'rmos ut pater ore leuat.

Ore leuat medico:nec pharmaca fortius ulla PeHunt a mceßis dira uenena utris.

QMi

SOLOMONIS CAP. XU. 4j OjKOci labium uerax patrio deduxit ah ore, , Ftrmum ent, amp;nbsp;I'uperSfcmper habehit opeijt. At teflis mendaxfuneßa no^e ßtb umbrain

V oluitur,^ firu^iifraudibus arma te^t. Cordeferensfraudemletalibusincubât Elt;is,

Conjilium pacis ^audia uiua geiit.

Inl urgant furia, uel Tartara cunéha tumefrantf Ojuc^uid eat mundo,gaudia lufrus habet,

Vi^ MfMfnato nibil efr nonflebile coidi, Sicquict^uid lufio uenertt efl melius.

Nff tMmef in Itetis, nec tnflibus infremit horiit O deus, Ô liftce robora tu^itiif.

Odit mendaces Dominus^gaudetq^frdeles Cernere,amp; ele^ite numina datfldei.

Ctelat uerfrtus quod nouerit, infrpientis Cor tarnen indomitas prouocat igne manus,

Proferet imperiumfortißima dextera darum, Seruiet aratis flgnis imaginibus.

A frrmone hono ueniunt pia gaudia mentis Conflernit mcerorpeélora uulnificus.

Qui tolérât damnum, proprio dum [eruit amico^ luflitite nomen g bene luflus habetl

At decepta cadent leto corda improba uaflo. Et ßebuntueramnonbabuifleuiam, bttpia

44 PROVERBIORVM

Impia mens ktiueos ne^uie^ eß^lebit auernóSf Cum per'tjße fuas nempe uidebit opes.

lu/licia uitam dat/emita,funus amp;nbsp;orc»m Iraus dedit,ati^ipß monflnt timenda fono, , Biuerfa'de iuftis Si impijs, fapientib. 8i ftultis præcepta tradit.

CAPVT Xin.

FErt^miVw ßtpiens patris documeta benignh Lufbrinadmonitis lumint clauditiners. Mens ex orf (uo fitiabitur ensheafandoy Impia mens propria perdit utrum^ manu.

Ora pua obperuans animée/èruabit honorem, Stulta loijuens uanos/èntiet ire dies, Sentiet heu nimium feros pofi uulnera plan^uh Cum male deflru^is arcibus exul erit.

Heu piger in uariaspartes diflra^ius oberrat. Dum cupityà uotis ^fugitipp ßds. At piamensuita panem,uinum^,fauos^;

Fert ßbi,amp; athereis pafcituraä:a cibis.

Hac pingues oleas, nbsp;ueræ dona Minerua

Su/cipit,innocuis dum uigilat fludijs, Infidos uultus,mendacia uerba,do!os^;

Odit, qui puro peélore numen habet.

Vocefua

SOLOMONIS CAP. XIU. 4lt; Voce (iia mendax proprium confundit hotJorem, lllufor'^ aftu luditur iple juo.

lußitii in/öntes ah iniijuo protegit enßy bnproha menigladio concidtt ufa fuo^ Cerne uices uarias,mutata^ nomina rerum. Er tfzifc oculos uerja reuerfa pios.

Ex nihilo ditejcit inops,diues'^pelafcit: Rfx jînï, amp;nbsp;mediji pauper ^undat atjuîs» Diues diuitijs animant de morte redemit, Vix pauper medicum fuhßinet ipfi ßum. lußorum lumenpurlt;e datgaudia menti, Impius extindiai ignis aduret ones.

Ecce fuperba phalanx,amp;ni} nifi iurgia cernis. At ^ui con/iho ducteur,eß(apiens.

Paulatim mefjor nui colligit,horrea complet: Vanus,qui nullam difcit hakere moram.

Et ueniunt terris fua tempora, uertitur orhis, Etfunt in uariasj^iesq; metuslp; uices, Spes cruciat mentem,mceflas dilata per boras: At uita lignum cordabeanda petunt.

Pax fecura manet pr^ecepta timentibus alma, Ef pia fe uirtus unde (ecundet, habet.

Prrat criminibus mens,diro ut faucia telo: lußus nbsp;nbsp;in uotis permanet ipfe pijs.

Lex

4^ PROVERßlORVM

Ixxfipientis habet uene ptaßftnnna uitce, Nef nifiuecoriJeiJnrariiinapremet.

Dogma bonum pariet charités, uitam^-, decns^i At fceleri,tuto non licet e/Je loco.

Seiia uoragimbns horendu ducit ad orcnmt Semita-.^ititempfirnumina,quo fagiet?

Confiko pergit prndens,iiilt;ócun^feratur, At ftohdus fa^is proditur ipfe juis.

Nuncius imufti blando /uj^edius ab ore. At medicus cordis nunciaf da gerit.

Inuida pauperies amp;nbsp;nomina feua labor urn, (Non pudet ahfragilesl) uilia cordaprement, Noh pudet ah fr agiles,fomno uinoij; lacentes, Defrere optati dogmata cafa Deil

Felix lt;juiferul.:e praflat pia colla magi (trit, Gaudet amp;nbsp;ad ueram pofe redire uiam.

Felix .^uce ufogaudet mens enthea uoto, Sentit (y' il/apß brachia nexa boni.

Odit ftultus eos,fugiunt qui uulnera cauti, Dum focios Iceti uellet habere fui.

Fit fapiens foeijs ftpientibus,amp;felerato Deconforte mijer dira uenena trahit.

Criminibu: fua pcena manet,dum lege fuperna Perfequitur pauidum morsq^ furor reum.,

Stat

SOLOMONlS CAP. Xlllî. 47 Sflt;rf Dœ, puro uenicnt fua pramia cordii Nec referent hitgujt, lt;jiior botta luflui habet.

Iti'uß ortes, prlt;£dia-,iuftns habebit;

Setttiet non babuiffe patrent, EvrertiHS campot amp;cuha noualia miles

ObtinetyUt lufusfanxit ab ar.^e Draî.

O Jttenim njtugt;p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tjuipjrcithonefbe:

Eli in antore modus,uix habui/fe modum.

Erudit gcmtum.qui diligit; iirptusillum

Corrtpit.,amp; Dot«ini uertitadarma fui. bnprobus ef tandem paffb infatiirabJis ore, Sed pia mens fuccis pafcitur athrreis.

Sapientum Sf ff iltc-im contraria ôCconfllii opera.

. CAPVT X'III.

C/ard fua ædf cat midierfapiës^-gt^bern^ Siu'tafedextrifiid dejlrun tpfadomu.

E^ectis perge u^s,O' numma lanSî-t uerere: QMmuis terrenis diffticurc uiris.

Semper emm fultus (àpientibus obuiat acîis, Nee-Kitio uirtus dura plaecre potef.

In ffrw pugna ef.pugnant mundus'tt- Deustjf-

Vineain aduerfis ille.uel die locts.

' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prodit

4» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PROVERBIORVM

Pro Jit ab infano utefana fùperhia corde, ht fapiemfrienis lingua retenta fuis,

Multafèges oculis fcecundum oßentat aratrutnt Edocet ht:ec,ßgnem non habuiße bouem,

Cum negleéîa tui uideas pruefepiafratrit, thulia erat hic dices, amp;bene, cura boum,

Teflisßdus adeß,qui numinaßda tuetur. Mentis in excidio teßis iniquus ouat.

Tuncnu/^uainuentaeßSapientia,cü malus ill^ Vir pettt,attj- aßu credit habereßo, ht uia re6iorumßcilis,diuina pateßunt

Dogmata,uir lußus quod cupit,intus habet, Stultis inuiß eß prudentiaxallidus aeui hrbiter eß,propriam qui uidet ipß uiam.

Hoc erat, hoc dignum uotis,agnoßcreßortem^ Etßnem mundus cernere quo ueniat.

Falliturin placitis,tandem^ illufus oberrat, Stultus,inops animi nec uidet oratßti, llludet^ ßcelus ßolidus,^^ ^atia iußos

Inter erit.ßdum quisnegeteßeDeitm?

Qui benenouit opus ßceleris,ßneßa(y uinda, Noletproßygijs arma teneredeis,

Sißmel hic Itber tabo fubducitur atro, Non uolet indignisgaudiaferre lupis, htt

f

SOLOMONIS CAP. XHIL 49 A» cupiit nuper dirai exuta catenas. Mens leuis ad Pharium capta redire ducem? Expellet thalamis ho/}es,abiget^ choreis. Si fapit,^;^ ctefa liminaclaudet oue.

Erigat iniußus arces, amp;nbsp;mcenia fundet, At Babylon fiipero fulmine rapta cadet, ' Sed pia,nec ferrum, nec edax abolere uetußas, Te£lapote/i:luflos tanta corona manet. lufla domus cunüisßorentiagermina fieclis Proferet,^ uacuosnon ji net ire dies. At precor hie nullusßüofallatur amomo. Nomine iufiitice perfda monjhra latent, Nam dKiefrontenitet,falßs'^ oftentat amores, Eflfacies,morbum fed tegitartefuum, Efluiacadenti fimilis,ijuae lufla uidetur, Qi^te tarnen adflnemfunera feuadabit, Caudia tunc parient miferum confu/i dolorem. Er luâus uanis /urget ah illecehrts, Eccefuper flultum uero regnabit honore vir bonus, amp;fldens perfda colla premet, Innocuus dubitat nihilum,fM(j- lo^uenti, Callidus ex proprio iudicat ore alios, Qai^geritfraudes, flaudes putat ipfe moueri, Dwn m4e cun fia Juo credit itura modo.

D Degeneri

fo proverbiorvm

Degeneri genito non efl uia certa l'aluti^t At feruusJàpiens ut bene diue; ouat,

Vereouiit,amp;Itetaj^olia illapheretriafamif Sufcipitjamp;' re^am giudet habere uiain.

Vir/apiem metuit, ne leedat lumen, fir atris In uitijs clau/ôs tollat honore Deos, tffugità^rauis peccantibus,fir plus almi Sub elypeo flatus carnea monflra terit.

Infanus uirtutis iter corrumpit acerhis Sentibus at dominiflJit in ore (ui.

Fidit:amp;hie ^uan^facro non tangitur igni, Sperat, amp;nbsp;irati non tmet ora Dei.

Sperat opem, amp;nbsp;charités, tjuas peûore pellit ah Efl flultuSyC^ui flcfcinclitur,att^ ruit, nbsp;nbsp;nbsp;(ipfo:

Heu fiultus,quodpellit,amat,^uifrit^, negat^y ViSius à uoto diflrepat ipfl fito.

Vincitur impatiens funjs obflriÛus auemiSf^ Verflutus re£iis efl odiofits aper.

Stultitiai^ noua regnum ^uaflabit auernutn Paruulus, tfj princepsfortior iSius ent.

Aflutus(^ nihil confuflo intelhget orcot Errat ^ui nondum nomina uer/à uidet. ïuflorumty ante ora uirurn terrena iacebunt Agmina^amp;' ad portas pérora praua pias.

StultuSf

SOLOMONIS CAP. Xim.' fi Stuhusjnops animi,ßnomini pauperis oJif, Nort miru eft:uanos fomnus amp;nbsp;umbra mouett Temporefœlici multos numerabis amicos: Tempora ßfuerint nubila,ß)lus erit.

Peccat in atheream,focios ijui deßgt;icit,artemi Pelix c^ui mi/rris non nifi mitis erit.

CunSiipotenslargisreiidetpiaßrnora Jonis: Ec bona qui tribuit paruula,ßmmaferet, Qiü Jominocrejitypiuseß:nec Jejbiat ulluntt QjJ ßbi magnißcum poßulat eße Deum.

Inßelix^cui non fceleratus Jijjilicet error: Nec pu Jet aJ Charites uertere terga pias.

Quieris,quo laqueo ßperi capiantur honores f lußitia amp;nbsp;pietas Jat tibi régna Patris.

Ojireris, quoßuJio lemures uincantur auernif Htfc breuiter uer^e munera (untßjei.

Veraßjes ubi ßrßulgentibus injjiicefaiîisi Hlt;rr caruitßn^io qui caret officio.

Pß uerboßis inopsiSapientiapauca.ßJ alma

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Verba probat:ßpiens non niß Jiues erit.

Stultus inops, quanquam piüo benegefiiat orf, lt;nbsp;Scire Deum.ßire eßicaterafunt nihilum.

i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sermoßjelis habet clypeum,quo percutit hoße:

AtmenJaxteßis nil niß uirus amat.

D X Qjà

ii PROVER BTORVM

Qiti damn! timet ora fui, gerit arma timendiil Dlt;t timor elects robora fan^ia uirit.

Nume habet,qui numeamat numenq^ tremifcitf Subftinuiti^ animum timor'q. pium, Qki^ uoletfurias,infernal^ uinceretela. Hic hmMtiDowiwiuita timoré uenit.

Saualicetyfuperata omnisfortunaferendo fß» Virpatientfplagisfortia monßra terit.

Impatiens maiora ruit per uulnera Itcfus:

Vir nunq uinci fi renuente potefl,

Cor bene Jtualeat,uires dat carnibus tequas: Tabifico morßt peilora liuor edit, Horridus,tfger,egens puro traiietur amore, Pauperibus regem quis neget ejfe patrem: Exprofcrft autori,mißros qui offenda nbsp;nbsp;a^osi

Cluifauet his,ff'atum fentiet effe Deum, Speret lufius opes,amp;funereregnat in ip/ö:

At mifrum fnem fomnus amp;nbsp;umbra ferent, Ecce fuper caftogaudet Sapientia corde. Et prudens Jocios edocet ipfe fuos.

luflicia ad fuperos mortalia peüora format: At mi/èrum miferos non facit effe fcelus.

Diligit hunc princeps,qui facra intelligit ora. Et plena uacuum pellit ab lt;ede uirum.

tAanfuetudine

SOIOMONIS CAP. XV. « Manfuctudinem ac panen tiam probari

amp; Deo ethominibus.

CA-PVT XV.

DVrus fermo folet uarios inferre tumukuïf

Atfrangnnt^cies mollu uerhtt truces» yit'q; ficros partus hnguce fapientis adornantf Virfatuusuerhis proditurip/êfuis»

SpeSlat ah athereo populum regnator Olympo, Maximus,amp;lufios injjgt;icit at^reos.

Con/iemitflatum linguJ immoderata lo^uentis: At mitis,uita dulcu Hnguà gerit.

Ridet ßultus opes patrus,amp; dogmata régis: Qiùptpitfà uetitis abflinet ille cibis.

Abßinet,amp;‘ cumßt uerbo correptus amico, Se docilem uerfö non pudet ire gradu.

Innocuosanimis habitus facit enthea uirtus, manus auferet una dies» lußa domus fortisj^ute nil niß numina cêrnitt Conturbant prauum nox^ dolor^ uirum.

Aethereumihßuit fernen ßpitntis lt;rlgt; ore: Peélora ßd ßulti nil ntji uirus habent.

Inproba mens i^uan^ geminis det thura lacertis, NÎ magis hicc DominOj^ßra moßra,placet»

D 5 Atpü

f4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PROVERBIORVM

Af iufïorum uota exonbilis ^iutor

Sufcipit,(^gratum je docet ejjeDeum,

Eß uid prauorum diuino exoßi regenti-, lußiciteßtmulos diligit dltitonans.

Ah nimium infeltx-,patrias qui dejerit ords.

Morte mon fdtuunt quce neget umbra uirum^ S/ nequit innocuus uene dare ßmina uitar

Q^ds 'ne precor mejjês improba corda dabuti Moéiifer efuriens ßygio cum ßrgit ab dntro, N OK amat dd uerum corda reuerfa patrem, Nec perßdt nocuijjeilli!,quißdera cernuntj

Qjn'q; uolunt pdj?is aduioilare oculis.

Llt;etd micdt facies cum funtbonaoaudia cordi, Deijciunt animos tempora mceßa rudes.

Q^fuerit ßpiens,cceleßia dogmata queeret: At miferis umbns pafcitur infipiens.

Prandet apudßperos qua mesßbi cofcia re^ih Exofôs'q; dies pauper iniquus habet.

Praßat diulttjs mens optima,regnat,amp;aßris Clarior eß,Dominum qui timetfille,fùunif

Cum ßcia mentes puro ne^unturamore, Prandia uelßccum dulcia prabet olus.

At ß conuiuam technis odioq^ ßquantur, fei dabitfhybleas qui tibi donet apes.

SOLOMONIS CAP. XV. fS infanui homofunefias fu/citat iras. Sic pattens uerbo content armaßto, t-ß uia lußorum nullis offenß pendis^

Et rrtbulis ßptum permit auarus iter.

Gautliadat ßpiens uero innumeranda parenti: Stultus homo matrem (iejj)icit,amp;‘ cruciat. .

Gaudet-ad errorem fiolidus,prudens'^ tremißit, Ad Dominwn't^fïios dirigituß^gradus. i

Vf ßneconßtio i^uic^uidmens co^itat,errat, Plnribus in uotis eligit hæc mehus.

Optimus eßßrmo cum tempore: gaudia iußo I Sunt homini.yUerbum cum uidet effefuum.

Quern Dews erudit,furias horreßit,amp; Orcum^ £tfugit infernas noßis ab hoße notas. ,.

Defiruet elatas arces^regnum^^ßperli Pedoris,amp; tumtdas conteret Autor opes. En uiduam mentem rapto inßrmabirhonore, Odit enim purus corda mahgna Dfjtj.

Rf^Mit ora uidens oculto tinüa ueneno^ Sumit (ir d uerbo ßmplice delicias,

Seruus auaritiee proprio fe uulnerat enß^

Viuet ^uijgt;rauo munere liber erit, Dant pietasi^fides lapß purgamina cordi^

Ai Domini reéia dat timor ire uia.

fó PROVERBIORVM

Mem pilt; fupremos régis meditatur honores:

Improbti HOX ßy^s nemperedundttttijuis, Vfprocnl lt;nbsp;cun£iis chantas teterna tyrantus» iußorumgemitus audiet omnipotens. Ex ockIzs flatheta dies,fama optima dulcem Dat re^Hiem,à nullo limine namen aheß. Qm recipit paßis coeleßia dogmata uents, Hunc medio procerum lœta corona manet, ht ^ui doiiorem defjiexerit impius,illi

Nil nocet,aß ammam deßlicit ipß fuatn, Dißite mortales Patrem Dowmxw^ timere, Hic timor, hicfalfos territat orbe deos. Hoc famalos monitis caleßibus imbuit autor, Dißeret ut Dominum terra fuperhafuum, Vt ^ui dulce iugum terreno geßat in orbe, Speretab unito régna paterna Deo,

In Domini manu cfTe omnia, nec^ quicquam ipfum latere,et ex eiusarbitrto cunda difponi.

CAPVT XVÎ.

hddo-

SOLOMONIS CAP. XVI. fr

Ad domint laudesfragrantia tendereuota Incipe uiryttoto nec moueare Deo.

Sifle Deoydedit ille tibi. quod numinafentis. Et radios animo dat ptus die tuo.

Prabe animum docdemycuinox hyberna per

Dijj:gt;liceat,reüa qui uelit ire uia. (umbras Ipfegubernator linguam bonus^atcj^^ potentes

AffeSius uerboyfldaq; corda dabit.

Drft celeres pennas animo Geus ip/è uolentiy fit^ honum toto quicquid in orbe Dei efl.

Cun£ia patent Domtno^qui condidit omnia fan Eccehominumtotasinjficitilleuias. (do.

Pondérât die animos,arcanaq; robora cenfet, Ef m«/to acceptas fcenore reddit opes.

Nd facias quod turpe putes, ß creuerit autor, Nanq; uidet quicquid noxq^ /celus^tegunt^

Vt clypeum miles fl corda micantia geßas, Condttor affeûus diriget ipfe tuos.

Magnus et omnipotês per ß facit omnia reiioTf Et fimul ad prauum perdita corda diem.

Odit mendaces Dominant,oditq;fuperhos. » Infelix qui fe dixerit,amp; nocuum.

lufiiciam quicunq;facit,non ui£ius ab ipfo. Ad ctxlos primum iam mouetille gradum.

D lußitiit

(8 PROVERBIORVM

lufliciit nomen pUcet hojlU regi, O c/fMï, ô fanSia numim iuflitiie.

Si (celeris cupiasfurioja ïrrumpere telti, Hoe eura^ut uernsfis precor^ttt^ pius.

Si Domino placeiis,plenis dibit omnu uotit, Ad pacem hoßdes amp;nbsp;trabet ipfe manus.

Qiad timeatyCui nume adeß,lt;^uo tartara uincat, Qm blanda infernos uinciat agnaluposl

Quo ccelum terramc^ Iiget,quo pace fub alta Carnem,animam-,ttinclis uniat ttthereis.

Felix lt;lui minimum,fl reäe,poßidet agrumt Infelix diues^fi fceleratus erit.

Vir dijjionit iter,fed fufeitat autor amorem, Vt^- pater greßus dirigit ipß pios.

Regi arcana patent,nec fallitur optimus, omnem Itidicio mundum iudicat hie ßabili.

Struxit(^hic multis pragnantia fecula formis;

De«; iußit,fingula pondus habent.

lußicia Domini fiiiumfrmatur,(ir inde ïnuifa eß oculis impia turba pijs.

Ckara^- lußorum ducibus funt labra benignis, Rci^us tö“ à fummo principe reûa loc^^uens*

Ird regeiitis adeß horrendi nunciafaSli, V irfjpiens ueium placat amore patrem^

Rex

SOLOMONIS CAP. XVI. ƒ9 Rexhilaris unltuuitam prietendtt:f^em

Efl pietas popnlis, ut bonus imber agris.

Auro at^; orienta eßmelior Jàpientia primo.

Hrfwc cape,^ eethereas conferet ttnä dapes, Sentira luflorunt uepres ignorât,amp;angueSf Projpiciens animte non cadit hofleßi^. Coneidet antè tumens ßnßisianimum^-fiiperbuf ludicio iußomcefia ruina manet.

Eß melius parua cum mitibus eßie jub cede, QMm cum ueßtnis t.impere caßra uiris.

I« Domim uerbo prudens inuenit honorem.

Er multiplices uix numerentur opes, In dominoßdensterreßria monßrafatigat,

Eiferet à ff-ato régna paterna Deo.

Qutfliuis corde fapir, prudens diccturin orbct Et cumulum uoiis dulcia uerba dabunt.

Dogma uiri, uenis numen ^ui pofidet altis,

Fons uitceiatfatuo.funus amp;nbsp;umbra,uiro, Corßpientis habensdiuino numinalapfu, Dat chantes labris dodla^ uerba fuis. Cum mens fana micat,uino necfubdituracri, Gauder,amp;àuerbo dulcia mellacapit.

Fft uia,ijU(elippos oculos ignota fefellit, trahit adßy^‘os prodita corda lacus.

Hane

go nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PROVERBIORVM

Hane fuge,et à monfiris grenus auerte nefanJij» Font thus in gelidis mixta uenena latent.

Ecce uenenatas per prata uirentia nymphas, Ecce inter medias funera delictas.

Corporels mens alta malts tmpulfii laboraty Dkw ßtit,amp;gehdas percita lt;iult;tritalt;j^uas, inßpiens^fodit puteum,lt;iuo corruat amens:

Vritur amp;nbsp;flammis,quas uomit ore^fuis^ Hoc fcelus, hocfcelus eli,lt;iuod lite nbsp;nbsp;iurgia trU

Q^dfacisfahftcio débitafoluetuo. (éiaSf Cur uerbofus inops,ut init^uos feparat holies, Qups bonus atherea e^ogregat uniius a^ua? AlleSiaci; comes miferum peruerfits amicum^

Et foetj fallax uulnere duâ:or ouat.

Diß:ite mortales oculis non Ledere ueflrisi Lceditur à propres,^ui nocet,ille malis.

Sit^ (enex tufius,multo traSiatus honore, Vtlypater puer os corrigat ille meos.

Now p«rKm efl didicifle pati,/renis^ tenere Reéium animum foueis ne ruat juf m4/w, Matus opus tjui fe,lt;^uàm qui fortißimauincit

A' anta,non uirtus altius ire potefl. iors fuacuttji patet,fed dat Deus omniaprinceps.

Et nthil à cunäis,ni uelit ille,feres.

Dimidiutn

SOLOMONIS CAP. XVÏÏ.

Dimidtum præftarc toro.Sf prudentem otn nibus fefe attemperarc.

CAP. XVII.

PR(fffabit ptirca,fïfint tibime/ântf Qi^àm mtla Je lautis lurgta ferre abis.

Si fapM fèruus,natos exeellet iniquos, Att^ interfratres régis habebit opes.

Ignis ut argentum fornax^ ut perfjcit aurum. Sic Jeus in plagis peéioraiufta probat.

Vir malus amp;-fallax linguae fubJetur iniciuaf Coeflt;^ mens morbo fèruiet ipfa fuo.

Exprobat autori, miferumcjuiJefj^icit aegrum^ Etßbi tjutt Jata/unt perJere Jimus erat.

Ne tu Jelicias à uulnere fratris habeto: Qiu gauJet uifis,pt mifer ille,malis.

Gloria natorum patres, patrum^ corona E/f (oboles,atauos uerè imitata fuos.

Compoßtum uerhum fiulto non conuenit ori, Nfc regale caput perßJa labra Jecent, Hau J equiJem ingratum ueri f^es nutrit amore^ SpeplaciJam uitam ^ui bene cernit, habet.

ik PROVERBIORVM

Qui fcelus occultât blandum fihi ^Uceritamt/ntef Er répétons uerbum fardera diminuit.

Qju centum plantsßolidum uix corrigit uttum, Prudentes animas perßat eloij^uio.

tmprobus heu lites,amp; ntl niß iurgia ^ucerit, Hunc tarnen ad letum cruda procella uocat^

Angelus arcitenens flammato letifer ore.

S^euum Erebifurijs perdomiturus adefl.

Ante^^ßfapias.orbatie occurre leenar. Quam ßia ijuifatuoßdit ob arma uiro.

Qui mala uulnificuspro donis reddidit almis^ Debet continuis uulnera ferre malis.

Indiget auxilio,ciui non tulit:amp;pia membra (^tiferiatygladio concidet ipß ßo.

Qjd dimittit a^uam-fcaput efl ad iurgia,certum ludiciumg- negat, dedccus cffugiens.

' luflum conaenans,fceleratalt;^ pe^iora laudans, Eß ante iratum prauus uterij; Deum.

Qmdiuuat infanam congeßa pecunia mentent^ Si ne^ueunt ßnfum reddere diuiticcf

Quifuperas arces,elata'^; culmina tollit, An nefcii cafus alta timere fuos^

Ecce domum inßabile, perituracf; mcenia cernis, Steuior ex alcisfa^a ruina locis.

Qui

SOLOMONIS CAP. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;6)

C^i nefcire cnpit, diuinx tut panttet aura, Incidet infoueam hox^ fcelusq^ tuam.

Vir quel» uerus tua,nulla non dilioit hora: Qjÿ tibißt frater, tempora mttjia docent.

Stultus homo plaudetmanibus,cum obßrinxerit

Vt faciatfaïfam uox temeratafidem. (illat, C^ui helium aut enfes animo meditatur acerbo, Hic parat :nfeßos uoce ciere uiros.

Ad letum inferno tanquam uocat agminaß/lro. Et ßptemfurias improhus ore uomit.

Ment pcruerß animo reéium non inuenit ufqua, ln^ malos caffes lingua reuerß périt.

Ah taceant,taceat,qui nigra in candida uertunti male amißt,non male qult;erat opes.

Mafcitur ut fiultus materna in dedecus aula, Infatuo nato non pater efl hilaris.

Florefcit corpus,ß ßnt bonagaudia menti, Spiritus at curis triflior off eremat.

luraferenSjleges precio ne uendat auaris, Nf pereat fanéiifemitaiudic^.

Prudentis caflo lucet Sapientia uultu, Stultus habet mifèro lumina ßxa folo, Filius inßnas uerecundo efl ira parent!. Et dolet inflolido mater acerbafuo.

Damnum

^4 PROVERBIORVM

D jmnum inferreuiro^de te nil tale mtrenti, Non licet,aut re£ium dente fèrire ducem, Dignu opus efi doélis uocem cohibere uagantê, Ne plußjuam reéio conuenit dlaßuat.

Ipjè etiatt! ftultus ßipiens dicetur in orbe^ SiyèMt bic labris ponere frena fuis.

Efi operlt;epreciuin calefiiadicerefaéïa, Ei^ etiam lu/lo noffe tacere modo, Stukim etimpium non uereri, quiduis etiani mali dicere faccre.

CAP VT XVIII.

QVi cupit à (ocijsfraterna refoluere uincbtt Ad bellum caufasßngit habere nouas. Exprobat hunc quisquis puro duSiatur amore, ï^ofcit amp;nbsp;cethere^e pignus amicitia.

bl on recipit ßultus precioß uerba ma^i/lri, Sedßbi (jutf placeant cunàia licere putat.

Ah nimium infelixßatum (jui defßicts almum^ Vilde tibi qui teßc amet alter eritf

Impius extremum fceleris cum uenit ad orbem^ C ontemnit Domini dogmata ßan£laßti.

Hon tarnen t^therca nequicqua fjieéiatab arce H«nf deus/ß prauo pcena parata uiro.

Durum

SOLOMONIS CAP. XVm.

Durum opus eft Erebißticepta expellere moflritf Harent in uitijs ipftt flagella malis.

Etflfrilt;e ultrices, nbsp;nbsp;nbsp;nomina fleua dolorum^

Dedecits et fummum corda Juperba premunt. Ore uiri innocui laticesfluxere profündtf, Qw /apityhic uiuis nemperedundat a^uis^ Ketÿta lance omnes qui iudicat ufyiflelt;iuaturf luflitia reéiam uult bonus efje uia m, Ïniuflos iuflos'^ tene fub fcedere patris. Omnibus bis iuflum uult Deus effle locum^ Mifletfe rixis floliduSjamp;' lurgia uerbis Prouocat,utflammis non minus ore nocens, Conteriturflultus uerbo quodfunditab ore^ Ef r« mens labris concidit u/à fuis.

Non opuseflparuum,uarios uitare belingues, Serpit ad internas tabida peflis a^uas.

Dégénérés animos timor exturbauit Olympo, Triftis amp;nbsp;efuries mollia corda premit.

Mollis ab inff-eflu diuinif peUitur arcis^ Etfùgit,amp; turpi uulnere cafus obit.

Arce rogas ^uali rabido tuearis ab hofleï ’ In Domini fummi nomine tutus eris^ Nomen habet Domini forti^ima mania magni, 05« nnn J«rfm fly^um pertimuere louem.

Ë luflut

'iss ■ provêksiorvm

lu/tus aJ hac miles greßii propemnte cucurrif, Etdataconfianti uera corona duct.

Dimas urbs animi ualido circundata ««ro, *•

. Per ßtperas charités robur tenet.

Elenat ante Charis mente, quam conterat ipßmi Er prius hanc hitmtlem,tiuam /na régna facit.

Audiat ante decet^s^uàm det rejfon/à fnb auras, Cui male cum ftoltdisnon placet ire uiris.

Spiritus tethereo ^uem rex plus a/flat amore, Sufientat/ragilem ne ruat ille uirum.

At male fifuerit turbata percitus ira,

• Non /»fwe/efranis fu/iinet ipfe/uis.

Cor prudentis habet dtuini lumina ueri: Qm fapitjUt (ummas dogmata qmerit opes.

In terns daros homines facit inclyta uirtus, Ef parat emerito régna fuperna uiro.

Non proprijs mentis pdit,' non robore iuftus, Accu/it motus fed prior ipfe Juos.

Aduerfas uoces fors comprimit,ati^ potentes * ludicat, nbsp;nbsp;dubias non finit effe manus.

Vrbsfrma eß,que frater amat,at(y adiuuat ipfe, ludiciumt^ urbis ueSlibus efi ßmile.

Truéiibus nbsp;nbsp;uenterfcecundi implebitur oris,

Peûora^ ex labris funt fàtianda fuis.

.1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In

iSOLOMONIS CAP. xvm.' if In manibus lingua, uitae/i amp;nbsp;mortis imago, Inter dtleéîos conferet ilht ethos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(lus.

Qjtacuncj; at^uor hahet,tjuaeun^-et gaudia tel Hae,hona fifueritfamina,eun^a anhit. Omne bonu inHenit,cui cotigit optima eofors, Pocu/a^i agrato hauriet alma Dfo.

Qi^cuniy aquor habet, ^uacuniy pericula tel-^ Orbatus uera coniuge uirfubijt. (lus, Stultusamp;^inßpiens nulla medicabilis herbaeß, Fœmina quem technis fertig refertq^fuis.

Obfècrat, blanJis ambagious ager oberrat, ht dtues rigidum proferet ore fonum.

Cratior amp;nbsp;comitißfit tibi uerus amieus, (^àm tuus ex proprio fanguineßatererit,

Paupertatetn non contemnendam cfTe, lt;uiuï «iam bona commendat, amp;ad paricntiamac uirtutem hortarur.

CAPVT XIX.

En mi/èr efi diues, cum dura retorferit on. Pauperis eftmftgnum fimplicis imperiu. M on anima certa efi,fi neßiat ip[i uigorem, Q^m fibi degremio dat Charis a^a pio.

, - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E Z Profuerit

■lt;3 PROVERBIORVM’

Profuerit nihilum ßne numine curafutentif

• • CernisfeßittosanteruißepeJes.

• • Stultitiam uiJi gre/Ju cecidilje fuperbo, Aduer/ùf»'^ Deum ^uijibt feruit habet, Addunt diuitite Jocioaat pauperis tedes Nefcit,(irin diro tempore lu/ôr abit.

prcetoria teflis iniiiuuSf

Plurimaturba colit nomen nummos^ potentit, Ob/êruat'^i ipßtsfalfus amicus opes.

Paupertas fratres ho/îesfacit,at^ relinquit Situa manus,mceßum,cum iacetille,uirutn, Seéîaturuentos, lt;iui nil nißuerbare^uirit: Qui ß^uitur mentem,pocula mellis habet.

Inueniet prudensquicquid fibi poßulat, ilium Nantj; uident oculis numina fanäa pijs.

Nom (iecrt in ßultos predoß refûndere dona, Nee /ërKK magnum conuewt imperium, Nofeitur in plagis ttirtus,tolerantia reddit ÛluftreStflammis terßa metallamicant.

Vinett uiéiorem patientia:fumma uirorum eß Gloria.funeßas non habuißemanus.

Inßemit utßabilis leoferuidus,ira ßtteri ereäas uix tenet ille mannt, HerbM

SOLOMONIS CAP. XIX. £9

; HfrLd uelutfupero matiuit gratißima rorf, Sic hilarem regent florida turba capit.

^^0OTKî,tf^^î glaciem qua infiillat ab altiSf Sic nocuit Utes quagrauis uxor amat,

Uiiuitias natis ataui linquere fecundi, Prudentem uxorem numina ßla dabunt, ‘i^igra uocant triftes dr inertia peSiora fomnoSt, '

E/urientO; fuo corda reliSia Deo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

Qmi pius objeruatjuntnti pracepta parentis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-

Et feruare animant gaudeatipjefuam.

[^i malui autorem neglexerit,alta docentem, QMÏm wiyèr hic,gemina morte peribit homo} tulit auxilium miferis,pia fcenora certus Expe^etigratum nam liquet eße De««»

Mocetft natumgenitor,quod conuenit illi, Ne /mk5 ex nati uulnere fanguis eat.

impatiens maiora ruet per uulnera caßts, No» decuitreciosira^furorq^uiros.

Kudite hac iuuenes,amp;falt;^ra reuoluite uerba, Pramia uel pcenas,dicere finis habet.

fine micat lapiensyfir uerba nouifiima Rhetor Eligit hacjcaufia qua magis apta fonent.

lixitus aila probat,careat fiucceßibus ille,

i QMsquis4beuentufadanotandaputat.

E 5 Nultauai

70 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PROVERBIORVM

Mnltituiri fecuittuariofkb corde uolutant'. ' QMdïyDens uoluitftempui in omne manef,

N o/ïrtf hommes mifèris doceat natura dolere, Q^andoijuidem multafemper egemus ope, Praßat pauperiem,duros amp;nbsp;ferre labores, Perdere ^uàm /aiiélte nomina iufiitilt;f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘

Nom fco««y erubuit Dominum patremlt;^- timere,^ Diues erit Domini lt;jui timetàra fui. '

Hic timor in fernas gladijs cccleßibus arces Defîruityhic animos diféiat ad aßra pios.

Aethereis dapibus nonWmouet improbus orOf ' Necpigrumfratrisuija ruina mouet.

Stultus ab iratoßi doéior ipfèfagello. At ßpiens fùmmam fèntit adeße mantint,

QmparriainuittjsaßbxefitoraneßndtSf ' quot;nbsp;Dedecus in mifêrum prtecipitatus erit.

Q^iifißrox uultu matris fugit oßula caßte^ Ibit ad tmmundas irrediturus a^uas.

[^e cefßsaudirepatrem,uerbum^;ßlutis. • Et moKf4Mf fenßs dogmatafanSla tuos.

Mensfuneßa bibit ßeleris fomenta nefändi, ludicio irriß teßisiniquus ouat.

Digna tarnen ßoltdt referent tormenta tyrannic It fcelerispcenas corpora ceefa dabunt.

Alf

SOLOMONIS CAP. XX. 7» Ab omni iiihorum gcnere delioi tatiir, timo-remtß Dei commcndar. _ ,, CAPVT XX.

ET VfKgy/t Bäcchiis U4rio nos uulnerat en

CorJa,anmu,ac uires'hoßis uterty (/è: Hoflibus hisfapies dtiuerfoobflabitagt;nore.(r‘i{'it Ejiuirtus uetitisabflinuiße 'iocis. ' Vt leo Marwijrif MJ Lybtcds dtim calcat dremtS', Sic Domim terror pei^ordfrdiidt^udtÎL

Hmmc d«icMH.j; Inis ultorem prouocdt dibs, Se fcidt in Jdtnnum tela ciere fnunt.

Eccf honor eft hotnini,^ui ft Je lite Jolis^-Sepdrdt,(^ iufto iurgid nulld pldcent.

DcJecus,amp;‘ muho caput irreparabile fomno Geftdtji^ui ßfe litibus implicuit.

Dwih piger hyhernas hyemes amp;frigord ßeud Pertiinet,in ftabulis lin^uitaratrdßtis.

Ergo ubi per campos iam feruiJa cdnJuit aflaSi Efurit. nullas inuenit ille Japes.

Confilium cor Jis haußt fipientidßcut Exp«tfo ftrnmum Juiblis urna lacum.

SM«t homines multi,pietas ijuosfleâit amore, Poira auis in terris nempeß Jelis aJeft.

E 4 Felicfi

7» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PROVERBIORVM

tehees natos^ç^fortunata relin^uit

Semina,uir fimplexy^uem Deuî unus amat» Se Je feJens a^ua rex partem^eüat in omnem, Intuitu^ fuo Jißipat omne malum.

O tumidi iuuenes,oculos fummittite uanos. Ne uos Je uobis pracipitatefenes.

Omnis turba uirûm furijs agitatur acerbis, Se munJum,aut purum Mcere ^uis ualeatl Menfura,çirponJus, amp;nbsp;quo J uox cornea lau Je TollitfOpuJ luflum clauJicat omne Deum.

Qjûpuer eß munJus,uitijs nec ceßiitat atriSf Hune poteris proprio nofeere tußuJio.

Qjti fonitus aures,oculi qua lumina captant^ Debuit autori lingua reßrre ßio.

Cur inff'ate times,aut per Jota Jonaßiperbis, No fee precor Dominum projite nate pium^ Qui J fads aut qua ffe fub fomno et noSie mora Pan Je oculu,et ueros aecipe nate eibos, (ris,

ExceJit gemmas Sapientia,purius aura

Dogma Dei,pruJens injfiee ne pereas.

Liber erat, qui fe pro uero obßrinxit amieo: Soluat utillius Jehita,pignus habe, Deleiiant iuuenes menJacia,feJ tarnen olitn ReJJent Je uanii fenfa feuera iocis»

Conßliunt

s o LOM o NIS CAP. XX. yj Conßliumfrßi Jat robora mentilus,amp;‘ qui Caßra locat,[gt;atulii non locat illa locn.

Temne precor linguas,nota atlt;j- ignota lo^neteSf Ei ßc'^ßiii dira uenena caue.

Qui patri matri^^fua non praßat honorem^ In tcncfcrtfî mentis lumina perdit iners.

AbstjiDei nutu uanumeß tibi currere nate, Nilpoteris,fummum ni tibi numen adefl.

Paulatim complenda tuo ßnt hon ea campo, Sedulus extremo ceßgt;itat ipßgradu.

Iwter cÿ* os offàmq^dpfosfortuna lacertos Lußt principiojprojjieraßne gemunt.

Plagas pro plagis,amp; tela rependere telis, Qui cupit,eß nofiri non memor ille Dei, Hoßiles penfare uices non conuenit illi. Qui uocat ad caußm numina faniia ßam.

Dirigit omnipotent hominis uefiigia chart, Nullt hominumpropriam dicere poßeuiam.

I^eßne ccelicolis ingentia dicere uota, Si te propofiti pcenitet atherei.

frangere uota nefas,fuperos illudere non eß Securum, ueros conuenit eße uiros.

Confiantes nos eßedecet,uoti^ tenaces, Infrmamßdei non decet ejfefidem.

E ƒ Difiipat

74 PROVERBIORVM

Dißpiit aduerfas turias fapientm re^if, Ef pper hasßrmumfornice curuat opuf, fii. Domino ueram mens fu/cipit arJua lucem, In^' Deo cuniios injj^icit tlla grddus.

Rex plus amp;nbsp;uerax,di^o ohjeruatur honore, Dat pietas firmum regibus effe thronum.

Viribus exultant iuuenes,canisOi parentes, Obferuat dignos flonda turba jenes.

Vir Ituore fuo uulnus medicatur acerbum, Slt;euior eß imo pedtore plaga latens.

Cordium infpeflorem Dominü, pietatem pr« fei re uiólimistei^ effe propitiü,qui proximum dihgit.

CAPVT XXL

RE^/tf corda Deus patrias inclinât ad artéS'.

Agnofcüt dominuicfuo uolet autor,eut. Credit iter reSlum gradient carpfiße uiator, Appendit iußus corda animum^ Deus.

Plus domino pietas, tjuàm uidîima larga placebit. Grata Deo redits hoßia ludic'ijs.

Gaudia (unt cordi,cü lumina cernit çir aßra, Improbd mens oculos inßcit ipfa fuos.

Paupertate

SOLOMÖNIS CAP. quot;îrXî. ' 7? Paupertgte pi^rum torque: malus exitus omnem^ Robußus gemma femper abund^tt ope.

Huius opes mundifalfi qui congrcgat ore^ F/t mifer,amp;tandem parta uenena uidet.

Ad laqueos mortis pinguedineßebihs ipßt Ducitur, Cr raptas perdit auarus opes.

Impius in geßisfaciet fua bußa nephindis. Et ruet à uotis proditus ipße fuis.

Difonat à uerofallax uia,dtlfonatomnis, Improbus à lußo tempus in omne Deo.

Menspuraimpuris aßcciibus abßinet,amp;cuin QMdpetit,dßrmo noncaditillabono.

Pnf/iatfi fedeas/cythici mifer incola Ttfun,

Ef rudis in duro fit tibi menfa ßlo: QjJmmala fi coniunxtelitibus implicet altiSf Detq^ tibi Argiuum torua marita merum. Optât funereasbomini mens impia fortes,

Perfdus Cr mi/ero non mißretur amor. Infelix,quern non tetas lam corripit ipfi.

Plus ualet infino paruulus ore ßnis, Munquaimpune animis petitur fapientia iußis. Ad noSiem incauti ne properate uirt. Iniuftum iußus puro defiebit amore.

Et cupiet quail detrahatarte nefas.

Pauperis

•76 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PROVERBIORVM

Pauperis a J uocem furda ^ui obduruit aure, Inuenietuerbisnumina dura fuis. • bt mijerospatrio guitton moueatur amore. Non habeat dominum perfua uota pium. , f^t trifidos gladioSjamp;' inexorabilefulmen, Tollunt lt;t magno munera /ànéia Deo.

Aj}gt;icit omnipotens agris ab/condita pannis, Munera, amp;nbsp;in/eruis fe putat effe fuis.

Pxtinguitly fcelus pietas,culpts^ fepultus^ /\ conjolato paupere uiuit homo.

Pn pauor umbripotens uitium comitatur acerbu. Per uirtutis opus gaudia lufius habet.

Inter nodiurnos proeeresjcacos^; gigantas, Ignorans uita dogm4ta finiia gemet, tleuit egeflatem, menfts qui queer it eburnas, Et Bromio nullus confule diues erit.

feemina quee rixas,inferno infldlat ab ore, Dominus fociam non uelit ejfe meant.

Diuitias dulces oleum^in uulnerale^m, Innocua iu/Jus poßidet ipfe domo.

Hoc tarnen imprudent admißb dißipat hoße. Dum uocat infernos in fua uota canes, lußiciaamp;pietas lumen uitam^ ßquenti Dant hominif^ßtmmu perpetuum^ decus.

Aßendit

SOLOMONIS CAP. XXI.' 77 Aßrenäitfapiens arces,atq; urbe potiw, Aequiiutt mfero cunéiatimendafolo.

Ont fùa nbsp;nbsp;linguam uerbis qui /èruat aimris,

A ^i«ro hic animant liberal ho/ie ßtam, Mulla loquens leiifoueas incurrii in alias, Elreüum ua/lo gurrte perdtl her. bifcius eß proprijs quijidil uiribtis,amp;qui Exlollii fenfus obfuafa^a fuos.

Q«i^; lumens nimium^aia fibi mente fuperbit, Hicfcenum,amp;uermes no uidet eße homines. Qui piger eß,uoto mißrabilis ocddit ip/o, Necmouethicdextrasadbona faiia fuas. Vellet régna Dei,nullo fed parta labore: Ah mißr, iniußum ßc putat eße De«w.

Retribuet iußus charm ßa corda,nec unquant Ceßabit domini dicere dona pij.

Non placet empyreo nec duéiilis hoßia regt, Licfa per immundas quam tulit ara manus.

Vere humilisgemino furgetfuperaßra triumpho. Et duplici mendax morte peribit homo, Impius in uerum uultus obßrmat iniquos, At reSius propriam corrigit uf^ uiam.

Aduerfus Dominum nulla eßfapientia magnum, Reßant irtho nulla creata Deo,

Confiliun

7» PROVERBIORVM '

Con[ilium,uires,hominis prudrntia,cce!unt, .

Ef fumntum nil ualuere patrer». En potes ad helium curruseijuites'^parare^

Vi^iorem/olus/èdDeuseffiaet. i Hicualetinpugna plaadum prtfflaretrophteu, Hoe ßne uelmujcasuincere nemopotefî,

Diuihjs præftarc honeftam famam. ab iniu-ria autem pigritia cauen-dum efle, CAPVT xxir.

’ rRitftant diuii'ijs hona nomina,uincitur illo I nbsp;nbsp;nbsp;Qtit chariten,multas qui cumulauit opes-^

Obuius e/l ægro diues,concurrit uter^ij

Sedgerit à Domino pignus uterq; ßto. Leditur à damno cui/è male credidit in/bns,

Occultât uarios callidus arte linus.

H«Mf bdfcff in nohis precio/à modefliafïnem^, Vt diß^ant Dominum corda innere/uum.

Diuitias famam'q; optât,gladios^ /uperhus, His cupitaduerfa iu/lus ahefje uia, OtM femel eß imhuta recensjeruahit odoretn T efla diu, amp;nbsp;puero funt quoq^ grata Çenigt; fauperihut

SOLOMONIS CAP. XXII. 79

PMperibus dines renuentibus imperat Tigris, Cubit durifcenora feruus ade^l.

Rejjgt;ondent fulcis fua Centtna, colligit omnis Vir mala^qui dextris Ceminatilla Cuis.

Qui pius eß,pietiitis opes expeSiet ab alto: Ojti dedit mifirisparuulatmagnaferet, Pro leuibus mentis fuperos acquireshonores

Vir pius, amp;nbsp;belli tempore uiétor erit.

Sufcitat irri/or lit es, amp;nbsp;iurgiafratrum, Hhhc pelle,in tuta ß placet ejje domo.

Mundictam cordis qut diligit.hofiefugato Per Cb«nffn,rfgi uerus amicus ent.

Cuftodit Dominus quern rejjncit, et piatendens Lumina,felices non finit efje dolos.

Du piger efitrepidus,dum cuncia periculapalletf Gratusa^ud Dominum non ualet efiefiium. Hoc habet a uitijs mes improba,quod timor altus Hane premit,iratum dum uidet e/fi Deum.

Stulticiam puen medio ßub corde ligatam, Dogwit pium illapfi numinis imbre teret.

Qki md/tf uulnificus mi fins amp;nbsp;egentibus hofiis lntulit,hic iuflum non putat eCJe Dckim.

En eget auxilio^qui non tulit : ut^ peremit Immeritum, nulla file morietur ope.

Ditiot

So PROVERBIORVM

Ditior aduemcr^qui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;furtarepo/ctttf

Et rdpiet riptas crimine diuitias.

Nate,piugt;n nunten uacuas ne uerberet aurer. Verbi Dei,ut fumntis fuß:ipe Itftui opet.

Cor precor iduttltus generoflt;e dirige Peftore^in fitmtno uerba parentis babe.

Pulchn tibihacfi'/i (unt dogntitiyfi /emel intuf Inßgt;iciiS, uifo nec moueire bono.

Pirturit in labris ueri doSirim regentisj Cunt ßlo uitce principe fidit homo.

Fide Deo,amp;furiis turba illii^ueibis auerrtif, Fifus amp;nbsp;in fupero lumine lumen habe.

Fcce tibi elo^u'ns pandam pia dogmata caßis^ Fcce tibi à chartis uita falusb; meis.

Tripliciter nato defcripßmus almalegenti Dogmata,fi uacuos non uelit ire dies.

Htecfunt in formis, animus ^uas cogitat ingens» Ft c^UiX diuina pene uidenturope.

His equidem à Domino conftantia uera docetuTt Et lura immotus quce tulit ore Deus..

His imbute ßcris atauosimitabere regeSf Qtti nunt^uam uera dißiluere uia.

Ule ingens animus,^ui terrea monftrafatigatf Degener efl,uanis ui^us in illecebris.

Non

SOLOMONIS CAP, XXn. Si’

No« utolentus atrox in pauperis antra reßergas^ ; Pauperiem mi/èram uincere quid nimium^

Si caput indomitum, (i criflas erigis alias, T Tf /Httff in uitijs uincere monßra feris.

Pauperis innocui nulla efl uiSioriafl/i, Conterefubfleniscordafuperba tuis, r kt miferosgemitus porta ne contere dura^ ■ Pro miflero iuflus fluflipit arma Dw.

Geflit omnipotent mifleros defendere duSior, Tutatur cauflim rex bonus ipfl fuam.

Innocuosfecit,nec deflrit ipfl fub alis: C onffg«, amp;nbsp;ueros feruat ab hofle pios,

Dat ^uoiji torijuenti fua prcemia, uerberat ilium • Q^prw uidet immeritis uerbera ferre uiris.

Horrendumfugitagna lupum,ceruus^ leonem: Tufltrijs acium ne comitere uirum.

Addiäosuitij slateri ne adiungefodales, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Terabidispricdammoribusobijcient.

Atrocem fl)cium,ne te malus auferat ignis, Efflge,^uis tutum Jferet ab hofle locum^

Paulattm ferpuntdiri contagia morbi, Bflrenes flcios effuge,ne pereas.

Nff mlt;tle te uade.pro dextra obflringe fuperba, Netuusefocijuulnereflinguiseat. ‘

F Anti^uos

8» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PR07ERBI0RVM

Antiijuos Cilles ne déféré, ne uepriorum

Ltnijue iter,itutpitriii5 tranl^eJiare notas, Te/nporis impatiens fënfus ne extenJe fupinosî AnteDeumceleres ^uij potueregradus,

Moderation! per omnia ftudendum, neqiiepu erorumdiliiplinam negltgendam.

CAP VT. xxin.

Te ch princeps menfas inuitat adaltas Pande oculos, animceßs mentor at^; tua, Nfc tua mens eßas antii^uo ex hofie repofcat, [« tjuofal/à feges nil nißuirus habet, N ff tibi diuitias nimio perquire labor e, Cemis opes mundi ijuàm breuis horarapit, Pone modum uotis,ne te mißranda cupido

Prlt;ecipitem meritis implicet uf^; malis, Nepete (jult;£ netjueas inuita fumerefbrte, Namfugient captus fummane^ta tuos, Inuidusinccenamnefittecum.ajtimatillef Quad nefcit, utßs uritur atq- bonis.

We dapes placidas ambabus porriget ulnis, Sed tibi nißtgias teéia uenena parat,

1»

SOLOMONIS CAP. ■JCXIII. 8?

I« uomitu pones animam fummamq; /alutis, Pulchra'^; fic uentis tradita uerbd uides.

Nec dabis e/eéium uerbi infipientibus aurum, Dejjiicit eloquium mens tenteratapium,

Nf debillbus curandis,at(ii pupilliS) Vimfdcitisiiußus iudicattfta De«;.

Stat deHS,attj; haflis pro paupere pugnat acerniSf ‘ Pro^; ßio fortis fanguine tela ^erit.

Ingrederead puteum ueri,laticeslt;}; falubres, Et geminis labris dogmata /an^a bibe.

Ne puerum timeas t^uafjb erudire ßagello, Percufpis uerum fentietillepatrem, Immo etiam uirga ßygijs perçu f/us ab umbris, Erutus hie ftnSlo furget ad a/lra metu.

Si Japias ßli^uero dabis aha parenti Gaudia,fi reéîum te feiat eße uirum.

Viue memor Domini, ne te mors horrida caeunt Occupet,à prauis effuge nate uiris.

£ffugc peccantes quos noueris eße, Deum^;

Fcecundum caßo duéius amore time,

I^il confeireßbi, nulla pallefcere culpa, Dat decus,amp;‘ menti gaudia uera pite.

Spesßrma eft,cu crime abeß,credens'^; timensi^ Tendit ad intrepidas ultima ßecla manut-

F 2 Piinde

gt;4 PROVERBIORVM

PanJe oculoißli radijs uenientibus,at^;

Auribus exienßs dogmata noflra cape. Conuiuas fceleris/ujjiecias^ effuge menßs, Nam périt illicitas turba fecuta dapes. Terrenoceternumperijt mensebriapotu. Et mer/àm uittjs fbmnus amp;nbsp;umbra premunt. At tu paths opesJbmno ne perde nefando, Qj^emgenuit uerax,adpia fäcra uocat.

Ne matrem contemnefirnem, Sapientia régnât^ Hane pete,amp;à noto non moueare Deo.

Ecce pater iußus,iufti amp;'fapientis amore Exultatjpartu confruitur^^ fuo.

Te'^ pater nato, genitrixamp;gaudeat,oro, Extollatj; pium femine Iteta Deum.

Da tua corda patri,uitam uerum^; docenti, Pande oculos,noßra nec moueare uia.

Spiritus ad ccelum inuitat,caroßtua deorßiin Deprimitjincautos amp;nbsp;necat ut pueros.

Decipit infidijSyduro^; interßeit ore» Ah mißr, hasfatuas ^ui cupit illecebras.

Vulnera atroces caßts,rixasqi necescy

Vidimus^fÿ' nimio lumina cafßa mero.

Epoti calices ^uid ßunt,ntßfünera mentis^ Nate precorfaljàs ejßuge delicias.

SOLOMONIS CAP. XXIII. 8ÿ Vf te fopitum minima circumferat hora-,

Vix cafo,uix BacchnSytota^; terra fuit, bleuinum alj)icias,ßauo cum pulcbra colore Vafa micant,intus tetra uenena latent. Deuiéîo Baccho fri^et Venustille peralta$ uenas-iimplicat ut coluber. Inftillatuirui^,funefta'^; cor Je uenena. Et mouet ad la^ueos lumina cacajuos. Morbida uota citât capto inßdio^aftrenti, Et fècummi/èrum non finit eße animum. Hoc pfMf/ imbHtus,ßygi05 non fentit odorei. Non [ècus ac medio dormiat ille mari. Vt^;gubernatorclauolfoliatus ab unda^ Flmlis amiffas dicit auarus opes.

Non i/o/tt/ infipiens ad uerbera, traiîus ab hoße Non ßnjiinßdas mefubijßemanus.

Ah,lt;juando fuperas remearelicebit ad auras? Inueniam'^ alio dulcia uafi mero?

Amalis caucndum.fapienriatn fedandamjap-fis in uiam redeundum,fegnitiem(;puitan damcffeadmonet, acrimorem Domini commendat.

.V

CAP. xxiiir.

F 5 Ne

85 în- PROVERBIORVM

N'Eturpes fôcios,no6îurna^iCa/îra fè^uaris __ Dedecetarmatos moftra fùbireuiros. T «rpf tibiuinci uitijs, Jiuina tenenti Ärmi manu^à prauts ejfugenate uiris, ^orda interna rapinis.

C^id lièrent ipfim uotajècuta necem! Aediß'care arces nouit Sapientiafirmas,

Et mrtus domui robora uera dabit:

Aerumnis clypeum prudentiaxunéîa uidebû, Sana ubi/ûnt primo dogmata uera loco*

Virtuti amdent pulchra omnia, ui^iaferendo Fortuna à nullo uincitur,amp;/àpient.

Vir (àpiens nibilum trépidât,nec rumpitur ullif Hofiibus,in cacis noéîtbus aflra uidet, Virfapiens Erebum [ceptro ^uajjàuit eburno,

Vir dodus uires fù/cipit cetbereas. Dogmata dant animos bomini cceleßia firmos. Roboratamp;genitos ait us ab areefuos. Dudor ut ad bellum currus dtjjponit amp;nbsp;arcuSy

-Conßlijs multis donafalutis babes.

Vt flulto excel/à efl Sapientia, non ualet illant Tangere,nec menfis admouet ora fuis, Infelixjbominem ^ui Icedere cogitât ullum, impia ab infàno pedore uita uenit,

Stultus

SOLO MONIS CAP. XXIIII. 87

Stultus corde nefas amp;nbsp;criminaftena uolutat. Detract et remits improba turba uirii.

Delj)eret nullus,t^uem numina ßtmma tuenturf Si tanien in fomno non lacet die fuo.

Er«f (juos poßis defunere lufius acerbo, Dulcia funt Domino corda reuer/a pio,

Nf uires expende tuasjiatfortis ab alto Aethere,,(2roptatam dat Deus unus opem, Pr^emia uirtuti reddet Deus,at(j;furori, '• Necfugient iuftamfasq; nefasij- manum.

Melia placent labris,placeatfàpientia cor di. Pocula lùnt menti dogmata cafla pice.

Plcecfaciunt mopes uiéiofortefcere fomno, AcLcalos animamßgt;eij;metu0;leuani.

Spes uiget eloquijs Domint gratifstma ueH, Semper hlt;ec alas tendit ad a/lra duas.

Ne focios morfu frater nacj- corda fatiges, Siî nec apud iuflos mfidiofus aper.

Concidit,at (îirgit depuluere lu/lus eodem. Impius infurias irrediturus a bit.

Ne fi forte tuum fors affera fi-egerit hofiem, Gaudiafint oculis damna aliéna tuis.

No« potes alterius diro gaudere dolore, S i cupias anima numina blanda tua.

F 4 Iwmo

«8 PROVERBIORVM

Iwmo etlarn ß forte tuns decreuerit autor, Hoßibus inuißi tempora lecta dabit.

Pereutitad tempus,fed non quosfecerit,oditf Nff duros lapfis nos probat effe uiris, Ne contra prauamßudeas contendere mente tttf Ntl iuuat inrapidum uerbera ferre notum^

Inuidiofa tuo ne fit mens impia cordi, Quamuisterrentsfloreatilla bonis.

kruit,ü'medio fit'tjt mens impia ponto, At^; inter Jittas palluit illa rofas.

Ni’^j- utJfote ruesfceptro fi obßrinxit auemOf Spe caret, t^flammis uritur ipfa fuis.

Ajficedeieéiam, amp;pallentem mortefutura, Senßt ut iratum mensfurioß Deww.

Adfunt criminibus fua priemia,Iceta bonorum gtatosnonfinit eße dies.

O ßli, tones repetito nomine ßli. Si ßpis,ante oculos numina ßmperhabe.

Si ^uafides ueroeß, crimen pia numina danant: Et pia fint lt;juanlt;juam numina,iußa tarnen.

Tu dominum regemi^ time,ultoremti; rnalorum Signatum memori peéîore femper habe.

Necäetra^ori focium te adiunge bilinguit Tempora ^ui numeret perdita, cenfor adeß.

ludicium

SOL o MON IS CAP. XXIIII. 89 ludicium reSium fapientibus mperat autor, E/imiferumuiSiiis are habuißemanu!^ Hoc iubet Omnipotes: ne nigru incadida uertai, Nec tribuas maculis numinajanSia tun. Imp I a tjui laudatjuero non eonuenit ufquam, Ecferet À populo dipna flagella fuo.

Cuiflcelus inuifltm e/flanimo tjui crimina danat^ Hic feret à Domino firta decora pio.

Dulcia de iuflo reSius feret ofiula uerbo, Reflpondent meritis parta trophea flus.

Inuigua,corpus^ tuum fine crimine traSia^ Solibusamp; piHUijs rura paterna colens.

Sic tuaflrma domus, faxo fundata manenti, Perpetuos foetus hojflite lata dabit.

Ne male fis teflis chan delator amici. Ne capias labris prodita corda tuis.

Nunijuamfuflepto pro uulnere uulnera reddet, Qua didicit Dominum mensgenerofa piutn,

Horrida quiJf inis, nbsp;nbsp;nullo culta labore

J\rua tenet,proprio cnmine pauper ent.

Pigritiaq; fuapcenas dabit ille regenti: Quàm flulrus,de quo tarn male tempus abid Ah mifer infelix,qua te tarn dira moratur Segnities,nec te pignora tanta mouentf

F Ç ArM

PROVERBIORVM

Arua petunt,deß(nt^;mant(S pofcentibus aruis: Apta tibi dunt funt tentfgt;ora,cultorades.

D« ^ephyros,blandumq;fgt;olu!n,duflumina eer Quidfacis,ah uacuos curfinis ire dies^ (nis,

PROVERBIORVM SOLOMONIS armine ab AludroGomesUijjiano defcriptorum FINIS.

HtEOBANI HESSI IN SOLOMO nis Eccleßafen à fe carmine uerfutn o^oflichon.

No« bene planta uirens aliéna adolefcit in horto, îion bene ficatum luminapafcitebur,

Kon bene natiuimt uiolat ceruffa colorem, Turpiter induilo uina colore rubent.

Heu mihifi,ciuàm funthac uana pmiUima ueris, Tamßmilir uano fit meus tße labor.

Sed quia non infunt foto hoc nißuana libella, l/ialuithic uantis,quàm nihil effe labor.

IHuftriffimo

ILLVSTRIS

SIMO PRINCIPI AC DOMINO D.loanniFriJerico,SacriRom.Imp.Eleéiori, Duet Saxonite, Marehioni Miißitef C omiti Prouinciali T hnringilt;t, Eob. He/Jiii

S, D»

IIBRVM SOLOMO-. nis dc contêpm ÓC uanita 'tererum omniü, quæ in Humana uita uerfantur, quem uulgoEcclefi aften uocant,La«

nis à me ueifibus nonnihil(fi dijs pla-cet)ïlluftratiim,njo clariftimo nominj optime Piinceps dedicate uifum eft, cum multas alias ob cauftas, tum po-tiftimum duas , quod ipfe tuapte natura amp;nbsp;gcneiofa qirädam indole talium fciiptoium, quæ ad pietatem faciunt,

9» H.EVBANI HESSI faciuntjfis obferuantiflïmus,ö^ quod liber hic duilium acflionum 8C politic cæ adminiflrationi's plun'ma præce^ pta côrineat» quæ ad te tanquam prin cipem ueræ pi etad ac religioni confer uandæjtum etiam ad res gerendas, ÔC in gerendis natum educatumcp, maxi mopere pertinere arbitratus fum» eu amp;nbsp;d prxfe^as fis Imperio, quod citra maximas publicarum adminiftratio^ num curas aclabores geri regicpne^ queat: tuus principatus in ea inci^ derit tempora, quæ ut lucem quidem Euangelq fub foeliciflïmæ recordatio nis ac illuftriflîmis fratribus Fridcri-chofîd loanne ducibus,5Cc» quorum hic tibi parens,ille patruus fuit, mun^ do rcftitucrunt, ita fuerunt iam alF quot annis, hodieep funt omnium, quæ unquam fuerunt turbulentifli-ma.adeó utnifi, dum ab gerendis beb hs, S)C rerum publicarum curis uacas, tailbus teipfum libellis confoleris, nihil fer-

EPISTOLA nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;9,

Eil ferme habi'turus fis, quod magno-perein tanris negodorum turbis uel obJetflare pofli't animum tibi, uel fta-bilem 0^ quietam reddere confeienti-am, Quanquam uero amp;nbsp;tu ciufmodi Ingenia plurima, amp;nbsp;modis omnibus nullo non genere eruditionis ex cell en tia foueaSjUt talium donorum beatifli ma copia nunquam no abundes : uo-lui tarnen ÖC ego præter etiamdiifîas iam paulo antecauflasipropter priua tarn quandam tuam in mebenignita-tem 5 uideri erga te no ingratus fuifle, fihuiuslibelliæditione, animi erga te mei ualde parata beneuolentiâ often difïèmtnon tanquam magno et tanto principe digno munere,fed propenfæ porius erga tuam Celfitudinem uo -luntatis qualicunq; indice et argumê-to ♦ Quanquam uero non ignorem hunc, nunquam pro dignitate fan's laudatumjibelluma doiftiifimis uiris, D» Martino Luthero, Philippo Me-lanchthone,

94- H. EOBANI MESST lanchthone,Ioanne Brcntio, Äf alifs, fan's egregie illuftratum. Confilio tarnen ufus R-eucrendt inChhftoDofnt ni loannisDantifci Epifcopi Culmcn Es,Sc optimi iiiri Ioannis Campenfis, quiciim libru nK^KcpfctsiKS)? uertcrat» qiiod ct fuperiorc anno in Pfalterio fe cei at,carmine Latino infigniendumt mfignitum,8C quafi noua uefte indiP tö, ad teilluftriff Princeps mittcrefta tuijinquoquia pkirimum properata eftæditio, mul ta infant, quæncc ipfi mihi fatisfaciunt, ÔC alios poflînt non nihil ofFendere Icgêtes. Sed erit, ut bo na fpes eft, pararior mihi apud bonos nenia,cum uidebunteadem tarn fæpe fuifle dicenda, Quoties enim illi tonus libri fcopi repetendi fuerunt, V ani tas, fub ible, ftuln'cia, fapientia,uidi, appofuicor,la’ticia, ira, SC cius generis aliamultan'nquibus tarnen quantum per breuitatem tcmporisfquo pe ne circumuentus eram)licuit,fic tern -pcraut

EPISTOLA nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5^

perauiftylum,utnon eadem cifdem femper uerbis dicerem » Quod ad ucr fionem Campenfis atrinet,non fum aufusper omnia, quamuis doAfT.uü rum (èqui:fed addita etiam uerfione Lutheri(a cuius eximia eruditione ud latumunguemdifccderenefas duco) fic fpero me utrumcp fequutum, ut neutri ncc adieccn'm nec detraxcrim, quod ofFendere polTit altcrum ♦ Et confidopotius ab utrocp merdaturG gratiam,qui duorum pulchern'mola borijtertius ipfc udut focius fic acceC ferim, ut meoru nihil adiecerim : illo-rü optima fcripta nouo quafilumine Latini carminis illuftrarc,fi no potue-rim, certe conatus fim amp;nbsp;uoluerim,. Debcbunt magna ex parte hunc labo rem ftudiofi,Epifcoporum facile do-difiimOjD, loanni Dantifco, qui id mihi negorij,cum proxima æftate Ra tifponæ in comirijs cius ipfiushbera^ ralitate agcrem, iniunxit.Dcbebunt ö^^ud

^6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;EPISTOLA

et uel in prtmis nbi,Princeps fnuftrifl» cui'us diuinç benigm'tati'jSC quafi tute Ian numini confecratus in lucem pro-dijt. Incalcelibclli adiedaeft Elegia, non quia nuper natajuouitate fua pla cere tibi dcbeat:fed quiaannis abhinc aliquot ad te feripta, quafi poftlimi-nio rcuerfa, priftinæ te tuæ erga me be nignitatis fit ad monitura. Bene Vale, Princepsoptime, atq? illuftriff,meep inter cos,qui tuæ Celfitudinis gloriæ tiere amp;nbsp;ex animo fauent -, adnumerari precor ut patiare. Noriber^

gæ* VIII. Nouem.-bris. Anno

M. D. XXXII.

___ 9f

ECCLESIA

STES SOLOMONIS PER HEgt; k'um Eobanum Heflum,

CAPVT I.

Egk ^ui tenùit Solimirumfcef^

Pfilmographo Salomon Jege^ nitore

^genero/um Concio nomen, Hae loquitnr certa uerbi probanda fide» Omnia (ûnt omni uanißima tempore,quorum Nec /ocjHec ratio,nec uia certa manet,

t^am quacommoditat,quKfruHutab omnibus Quacunq; in toto Soluidet orbegeri f (ifiisi Sf licet immodicis mortaliapeéîora curis

Vexent,utfruilum quemlibet indeferant: Nom tarnen inueniunt, quod quafiuere: «fr uIlS nine aperce precium commodioris habent» Omnes quiftquidem mortales carpimus auras. Semper ad interitum twba parata fumus^

-■ G VtrerS

, ECCLESIASTES

C nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rapittmur mortis auitr^,

M-ïx ä'ij f'nbeuntyOui loc4 no/îra petMt,

Intereä non moti (ùo }iit ponJere tfllus, Ccu locus, h.e: in quofjbuU poßit g^i.

Non /ëf«î ic plenum populo fjgt;eSl4nte thcgtrify Alternifcelebrent lt;juod fine fineuices, Solnunc Hejjteriis in[rgt,nurtc exit ab unJis, Nunc reuehet celeres, nunc reuocabit elt;iupSt ht(ii itaconttnuo,lt;iuceconjjgt;icit omnia motu

M jf4r,cr Kt ronyhns nilßnat eße,facit, Tollitur humentem nunc uenti flatus in Auflru,

N:lt;nf idem Borettfrigida rfgnd petit. Nunc alias orbts partes opero(i(S oberrat, Donecfo redeat,unde profeéius erat, Flitmina in Oceanum labentia cunSla feruntur, Nfc ttffJifn Oceania fluSius çÿ* undagrauant, Nam fimul intraruntmareflumina,cuniiare^

Vnde i^ueant curfus mox iter are fuos. (mittit, Dum re^uies rebus nunquamdatur ulla,nec ullo Tempore conflAatjijuic^uid in orbe uides.

Nemo potefl rerum certas cognoßere caußas. Nemo potefl rerum nomina uera loqui, Nan^oculosfuguntfl contemplantis,et aures, Atib ita prxtereunt dum remanere putas.

Noflri

PER H. EOB. HESSVM. 99 t^oßri etum (ènfus omnes mutatitur in horas^ Nec t^uod Here hornnt iudicet ullns habet, Vertitur ip/è etiam uentis agitabilis aër, NeeJpecies ueras,necßmulachra refert. Qtnc^uidab antit^w rernm natura creauit^ Hoc en’itw [êries tempora huius habet, Cui ßmiles aba! producer ferior atas Effigiet,adeo res modo nulla noua eft. Nulia adeo nouafuntfub aperti lumine Solis, Q^lt;e tales poßnt non fubij/Je uices, V Ila dari 'ne poteß reside ij^ua dicere poßis, Hete noua res aliepuo tempore nulla fmt?, Nulla poteß.^nam pr^eteritofuit ilia fub auo, Et perijt^uelut efl hac peritura breui. Tempora noflra nihil prorfus meminere prioru, Vno nanq^ omnes interiere modo.

Noî quoe^; (^ua fluke noflris miramur in annis, animus,nun^uam fleclafiitura flient, Ipfe ego-, cui tribuit ßacratum Concio nomen, Qjitfero fublimi regia fleptra manu.

Tûta licet fôlus ludaica régna gubernem. Et Solimas habitem poflideam'q; domos, Pe^îore in hoc toto,tota hue rattoneferebar. Hoc mea mens auide parturiebat opus.

G Z Vrreru

too ECCLESIASTES

Vt reru m ctufjas fcrutarer,amp; omnia fcirem, Qjtt fieri cel/a Phcebus ab arce uiJet^

Anxiui iUe ardor ftttd^ mortalia ior^uet Pe^ora,ob id'^ animii indidit ipfi Deuf^

Omnia firutatuf,^iitiecunt^ fib atherefiuntf

Inuenit prater nomina uana nihiL

Qu^ tarnen nt, cu fint uanifiimajjcireuoIentH, Anxia perturbant peSlora mille modisl

Quod fimel ad nihilu eft ex omni parte redaHut Keflitui nulla conditionepoteft.

Talibus hie autem, tjua fint obnoxia damnit, Comprendi numero ijua ratione ^ueantl

Coÿtitaeum^ mihi fipientia multafuifiet, Adiecidprifiis multa reperta uiris.

l^afiuiho fint multa meo fiperaddita,^uafint Auxil^ rebut non habitura parum.

Vt laperem,toto ingenio fiudia ifia fi^uebarf I^ogium ueri^^ua fipientit habent.

Vt^ ea confi^uerer magit, perfeäa tenerenif Stulticias etiam difiere cura fuit.

Sed dum Conor fir hoc^uideo tormenta laboreSf Indignum^ animi fi cruciantit oput.

flam lt;iuicunlt;^ uolet fipientior effe uideri Oiwiibus,at^ ifltt nefiit in arte modumt

PER H. EOB. HESSVM. to* Muka ingratafèret,muka experietur amara, Plurima copetur non tolerandapati.

Qm uero fludijs noua [ape prioribui adJit, demptofinemolefius erk,

IN CAPVT 1. ANNOTATI-

uncula.

Regia qui tenait.)Titulü hue tnagis ad libri, quam authoris nomen referendum,cruditis ui detur. Intcreanömota.) Elementaecrtalege conftftunt.homines non perinde. Nemo po-teft. ) De uanitate Humana intclltgendum. Qiiicquid ab antique.) Non tarn de rebus. de affeiffibus eupiditatibus intelligendum.

Tepora noftra.)Nihil mouent exempla fupe riorü. Ipfe cgo.)Incipitenumerare uanitates, orfiis à feipfo. Vtrerum caufas.)Non de diui nis.fedhumanis rebus intelligendum hoe, eft enim fub fole:5fe. Nam quicun(p.)Multafapi cntia,m ulta indignatio.

CAPVT 11.

NIf «ijt uana iglturJpeSlam ludibria rerut Ip/è mihi ccepi talia uerba lo^ui:

Obleâare ioci!,ri/its age,non ttbi deerit Copia,nec uitit luxuriantis opef.

G 5 VtfTf

to* ECCLESIASTES

yjtere Jehajs pr^fèntihus^utere quic^nld Llt;etida mentes exhilarate poteß.

Hlt;£ccgo ilicebajfeJ (ir hcec ^uolt;j;uana putMi, Et uidi ßabilem non habitura locum,

Infcelix fatuum fequitur dementia rißm^ Vitaßi immoaicis omnis ineptaiocis. Ergo ego conßitui contemnerc,^uicquid ttbi^ Dulce uoluptatum copia diues habet.

hbßinuiß^e mero,conuiuia fernere,corpus Amplius baud ullis exhilarate modis.

At^iitafiulticiam,^uauitahumana refertaefl^ Dißere, tjult;ereliquis rebus ineße ßlet.

Si ejuid forte ammo uel in his occurrere poffet, QmjdfequatyC:;^ uanum non uideatur opus. Iß a uoluptatum mihidum genera omnia fumo, Hoc ut prtetextu dißere mult a (jueam.

Non petit illecebris, non cutis languet ab ißiSf Nonanimis ßlitumdeßrit officium. Singula fed iußa perpendensfada bilance, Prudentis partes,amp; fapientis agit.

Ergo nec aggreffus uulgaria,condere ccepi, Qi^eis nullce poffent lt;edibus effe pares.

Plurima per noßros plantata eß uinea colles, [•■lulta mthi in patrijs ßoruit uua iugif, Mille

PER H. FOR. HESSVM. loj

Mille uoluptatum utriJaria f'lena pamui, Innumeris plenusfloribus bonus erat.

Arboribus quemfruâiferis confeuimus omnent. Degenere hic arbor quolibet otnnis erat '. luj?i etiam extruiiis manare canalibus undam^ quot;Vt uirides hortos irriget humor aquce.

Praftdia inßitui,famulos famulasq- coemi, E quibus eß uernis pluribus auéia domus.

Armenta atq-gregum poßedipluraminorum.

Qj^àm Solimas quifquam qui prior oitinuit, Qj^anta mihißeritfului precioß metal/i,

QmIcs praeipue regia fceptra decent. Prafeélos plures ßatBi terra^ mari^,

Qjuisfuerant regni crédita iura mei. nbsp;nbsp;'

Cantores etiam cantatricesq^ coegi,

BßTet ut in noßra Mußca tota domo, Quafieram multaformofasarte puellas.

Nee uidit plures,nee tulit ulla domus, Hrfç ßquide nulla eßferitas tam barbar a,qua n^

Sit licet ingeniti plena rigoris, amet.

Hoc ego magna modoßm naélus nomina, meqf Clariorèueterian fanguine nemo fuit.

G 4 Omnitw

104 ECCLESIASTES

O/nnibuf hi^ fi uer^ ducem fipientia relut Praluit,t^conflans adfiit ipfè mihi. Ex hit ^ttic^uid erat, quod pafiere po/fit ocellotf Hoc (pjîs tanquam palula lau dedi. thulium îaticia genus,amp; nonullarefugi G audia,momenta no fir a futura breui.

Quin fi animus potiusnofier prafintib. explet Deliciis,quibus efi maxima cura fiui Cumq; nimis multo fiudio quafita uiderem Plurima,quaßtis abfiinuifie queam^

Nam nthil inuenifiuâus ex omnibus ifiis, Q^aûe bona hinc eredam commodiora dari, Obleéiabilibus q pafiere luminaJßeMs, Qifim renouare animi gaudia mille modis, lamq; recenfibamc^, amp;nbsp;mecum canSla relegi, Omnia,quanofiraconfiitueremanus.

Ih nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uifius e^o tantum infumfiffi laboris,

knteeaquam prorfits perficerentur,eram. Omnia deprendi nihili res ejfi,neculla Semper in infraHo parte manere gradu, Qj^a tarnen exaucient animum,curis^ molefià Sape fitisfia^um fiedibus excutiant, ita re nulla fiabilem confifiere fiu£lum, Oonec in hocfiagilis corpore uita manet, Demum

PER H. EOB. HESSVM. loj De mum rcj^icicns ad eafdem rebus,in u/dem Ç^uàinfuerim ßi(gt;iens,no/cere cura fuit, Vidi quanta foret temulenti in/ània Bacchi, Quanta mala ebrietasperniciofàferat, Stultieiareliqutc resnoncaruere, neculla Erroris maculam non habuere fui.

Ntfw quis homo efl aliquid conari ut ^andius au Vt référât Regis faüafupendaDei? nbsp;nbsp;nbsp;(fit^

Cum minimu nec pofit in his aquare laborem, Qms dédit innumeros,amp;d^it omnipotenSt Verum flulticia quantum fapientia dißetj Hlt;fc ratio eft ifia cognita le^e mihi,

Vt quantum tenebras dijferre a luceuiderem. Tantum ilia hac effet poßeriore loco, Nitm fapiens in fonte oculos habet, omnia ffe-Omnia prudent! cum ratione uidet, (6lanSf Palpitat in tenebris flultus,ceu lumine ca/fus, Et nihil,amp;nulla cum ratione uidet.

Sed tarnen foc cert um eß,idem manet exitus o-Interea,amp;uanis omnia uana cadunt. (mnei ntecum: ßnonßm liber ab ißis, QKif ßultos uelutif omnia uana mouent, Quprfum conabar fierißpientior (equo?

Cur alijs in me plus rationis erat?

G £rg9

»oß ECCLESIASTES

Er^o iterum uidi,^uàm nee fàpientia ilifnit, £f /?w/nj eareätfinibus ipja fuis.

P!nrihtts haudetenim/aptes memorabituranni^t Qmi» ßultustiiuoniam uixit uter'q- breui.

Sicut enitn lt;juoJ præ teritis e/ßoruit annis, Noäe^aui pre//uin,nunc finefineiacet:

Sic etiam tjnoJ nunc prtefentißortt tn auo^ Vlumne Lethæo ßeclafutura prement,

IJemßnis eritflulti^fapienti!,amp;‘ uno Parcaferoxfato co^etutrun^i tnori.

Curas ergo hominum tarn Jeteflabar ineptas, Quorum e/Jet mi/erisperJita uita modis.

Cum nihil autßu^ius, autßoris ubiq- uiJerem, SeJmagis innumeris omnia plena mails.

Omniaßaereo tjua lußrat lumine Pheebus, Plus ntmio uani ^uàm bonitatis habent.

Et nthil hacprlt;eßant,^ ^uod noóies^tiies^ Excruciant animos,ßippliciocj- premunt,

Odt etiam magno ^uantumuis parta labore, Atif; meumtoto ^uic^uidin orbe fuit.

Cun^a quad haredißnt hac tradendafuturOf Qui mthi fuccefforconßituendus erit.

Quis noutt fapiens ßultus 'ne ßt ille futurus. Qm meaj^ualis erit cunlt;^reL^aferet?

CunÜ4

PER H. EOB. HESSVM. «07 CunSiaferet cate tanto congeffalabore, Per uiteejbacium,tempora longa,meeet Hlt;ff qwi^; du meditor, qute poßit caußa uiderif Vanior efi uana uifafuiße mihi.

Ergo animo curas euellere protinus omnes C onßituijquibus htec anxia uitafuit.

Hoc fgo cumfacerem,Sapientioreßeuidebarf Inter t^uos Jolis lumina curnj; uident.

NdM^ tibi Htfuerit Sapientia cognita,palm(im Eximia rerum cognitione feras.

Inflituas omnemßne luxu degere uitam, Tecum auferre tarnen nil potes inde tuum.

CunSla tame ^U(ecunq;tenespoJfeJfa,relin^ueSf Uli, cui cura res tua nulla fuit.

Hoc quo^; cur hominem no tor^ueat i hoc quoij; C.Üßt,habet merit0 nomina uana,malu.(uanu Quananlt;ii,biscurisobnoxius, anxia tor^uens Pe^ora,^ua ßafint,accipere indepotefl^

Vita hominis mifera,amp; multoramßena maloru. Omnia conando tadia multa fubit.

Infcelix animus tacita nec noéle lt;juießity Hd«c ^«olt;j; rem uanam dicere lure potes.

Ni/ bomi«i melius^i^uàm fi obleSîetur in ißi^t Qjta natura manu liberiore dedit.

Nempe

(oB ECCLESIASTES

Nfwpf c tho uino^ uolens indulged,tir fe

His optbus recreetj^uas Deus ip/è dedit, His etetjim, cum ßnt diuinlt;e muner^ dextrtf,

Vti,trißiciit non prohibente,decet.

Nrfw ^uisßiledidior me Jùmptibus extitit ullis^

Cui magis hac,in4uam,dextra benigna fuit^ Certe homini, ^uem dexter tmat Deus^ his dabit

Rebus, nbsp;nbsp;utßpiens ttlia dont probet, Cuti

fit coacerutsndifludium dimittetini^uo,

Vt precium lucri congerat omne/ui.

At^etf^Uifdemum congeßerit,omnia trddet lamp;,cui DfKi hac ufibus efje uolet^

In Caput, II.

Nil nilï uana.)Non contcncndar rcs.fed ftu* dia,affeâ:us,côfilia,8ôc. Ergonecaggreffus.) Regü.;. Omnibus his feucraduce fapictia.) Politica SCpradiicâ dicit. Demü rcrpicics)Pau lo lôgior paraphrafis. Namquis homo eft.) Fada Dei inimitabilia elfe dicit. Ergo ego.) Nos tantum hicabfterretàhducianoftrorum confiliorü. Nil homini melius.)Hancconclu fïonem fæperepetensjn uitat ad liberale ufum tarum rerü qux adfunt à Oeo concelfx.maxU mat ab auaricia A inanibus curis nos déterrés,

Caput

PER H.EOB. HESSVM. togt;

CAPVT. in.

TV ^Vluigiturcuftntinrebmtitaniacuâit, jLVX Die age tjuid uano hoc uanius efje fo^ Omniamutanturuicibus nafeentia certia (tefif Nec ^uic^uam/iabileeßy^uod ijueat eße diu^ Qw nunc naßuntur, morientur tempore certo, Qm plantata uitie!,auferet horaßquens.

Olim planta fuit,lt;jult;e nuncfuedditur arbor, Qute nunc deftruimus,ßruSia fuere priuh t^unefletu nimio deducimus anxia uita

Tempora,nunc rißßluimur immodico. Nunc ali^uo atterimus lugentia peêlora caß, lam non latitia nos modus ullus habet.

Oiruimusueteres,amp;' ah ijßem ßepe ruinis Venit cura nouas nedßcare domos.

Interdum placuit cupidis amplexibus uti, Oßula nonnun^uam dtßlicuiße ßlent.

Queerimusinterdit, t^uod perderedeinde tpuea^ Nunc,poßtas nuper dilapidamus opes. (mus.

wo cSßimus,iam nunc dißerpimusiet ßnt Garrula nunc nobis guttura,muta modo. Sape aliijuos raro affeäu conflanter amamus. Sape odio infi^uimurf^ui modogratus erat.

Sapc

MO ECCLESIASTES

Slt;epe inimicitiasagimus, quai ponere tandem C ollibitum eft, pax gratior inde uenit.

Q^em tandem ex rebus tam fe pugnatibus intef MortalisfruSiumfùmere qutefo poteß?

Hcec DfHs bumana immißt ludibria menti, Vt méritas haheant pedora noßra cruces.

Omnia qua Dominus fecit,pulcherrimaßcitt Ef towd quaq-ßio tempore, quaq^ loco,

Totius ille idem fecit latera ardua mundi, Humanisq; ocuiis conj^icienda dedit.

Scilicet ut rerum miracula tanta uidentes. Grande creatoris conßierentur opus.

Q^nquam tantarum caußasamp;conditarerunt Nemo unquam potuit noßcere, nemo poteß.

Hfr quoq^ deprendi,nihil eße ßb omnibus illis (^od iuuet, anxißcum prater habere nihil.

Q^àm genio indulgere,animiq; remittere curas, Donee noßra calens corpora ßnguis alat.

Hoc cui contigerit donis prafentibus uti, Plaçait munus credat adeße Dn.

Ttf/f etenim certe ßet quodcunq^ ßtturum eß, Q^le ipßm Dominus,qui facit,eße uolet.

Nee quicejuam adijeietquifqua,nectollet ab illo. Qwd facit,ut fefe nos uereamur,opus.

Nilfub

PER H. EOB. HESSVM. «» tJilfuh (ble nouum quo J enim fuit antè,futurii Sic fuit,atij‘ ipfum fceclafuturaferent.

Aßidue fiquiacm reuocat qutecunqifuerunt, Sfflj binCjCfMCf/eri proripueregradu.

Et Mfwf in toto non fit fitis orbe nialorunit Ex «arijî rerum Jijjiaribusq; modit,

ViJi tußiciceloca deß'gmtuferentltff In quibusimpietitsipfutyrannis erat.

Simphcis in catheJramfucce/feratimpius aqui, Et regni extulerat fieptra cruenta fui.

Utec ego miratus tacito mihi murmure dixi, Vtraq^ conflabit iuJice caufft Deo. luftu! enim fub eo fabit,cadet impius,illo luJice,qui iufum iudicat atq^ facit.

Omnia nanO; breui funt dtfcernendaper ipfuntf Q«lt;f uefagit, uel nunc cogitat omnis homo. Cum nihil his aliuJ rebus cau/fe eße uiderem^ îflafèrè mecum qu(emedttabar erant.

Hrfj Deusimmittitpefes mortalibus agris-, Talibus ut monflris corda fitperba domet.

Vtcum f uideant brutorum uiuere uitam^ A pffor«!« ;tita non procule/fe (ciant. t^amnec habent humana aliud ludibria q quoi Brutoricnfaciat fenftbns eße pares.

Et mors

nt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ECCLESIASTES

Er wo« efi eadem brutiq; hominis^fMec ulU Ulius efl hums conditione prior.

potis efl animam potiorem dicere c[nij^uafn i-lje hominis, quant qua uiuere hruta uides. t^ec praflant homines quicqua ullo nomine brti Q^od tdfuntuani hi,q nihil ilia ualent. (tis^ Siue hominem flgt;e6les, flu quicquid ubi^ creatu Idem quo tendant amp;nbsp;locus unus erit. (efl^ CunSlaflos repetent ortus,matrem^ requirent.

Er qua cundîa dédit,cundiauorab It humus.

Er quis fcirepotefl,quidfltpofl fata futurum? Sit neanimaadfuperasnoflraabitura domos?

An potius moritura agro cum corpore, ficut Vtro^intereunt omnia bruta modo.

Omnia quapoflquam cognoui,uana putabant Omnia:praclarum,confuluifle boni.

Pellere triflitiam,fine follicitudine uitam Degere,nec partis abflinuiffe manum.

Munereenim aiuumdatafuntmortalibus agrif c bona, ut obleéient his fua corda datis. Catera funt aliéna homini,qua cu£ia relinquetf Et nihil ex Ulis pofl fua fataflret.

Qiantumuis nimijsJint anxiape£iora curis, mlprodefljnihil hinc utditatis erit, vltinté

PER H.EOB. HESSVM. uj Vltimt quis dicet ^uidßt po/l fata futurum^ ftultitittres habet ifla faits

I« Caput. III.

Multa igirur cum fintODeopcrumhuma-norum,non rerum crcararum corruptionc ac-cipiendum. Qui nunc nafcuntur.) Probat cxemplis,quæ dixit. Diruimusuctercs.)Lon gior!iolt;faÿf«iri{. Hælt; Deus.) Deciiratio prarcc dentiu. Totiusilleidé.jConfirmatio. Quam genioindulgere.) Præfentibus uri reifte porte, donum Dei eft. Ncc quicquam.) inlittnt.

Et mors eft eadem.)De mortis hora,non de morte loquirur.ncc enimhic locus ad animx mortalitatem torquenueldebet,uel poteft. Et quis feire poteft.) De hac re nihil unquam fen-feruntreiAum,quifubfole^hoccftin mundo funt impq : fed qui fiipra folem.hoc eft pq.

CAPVT ini.

Hlnr «/io uertens animum,mortalia uidi PeSiora diuerßs exagitata malis, btnumeros uidi fentes, ijuos ßilicet hoflis

Impius inittßis cladibus afftceret.

Net- qutßuam miferis aderat folatia pnelenSt Qui piacidam duro tempore ferret opem.

Via ego conß) ici en s, feel ices eße putabam, nuper utfum deßruere diem.

H Sfd

«4 ECCLESIASTES

SfJ MWf n hii magefcelices, nimium^. beatof, Qmsnullo nafct tempore contigerit.

Hi ftijuidem nihil ijtorum uiJere malorum, In ijutbus bifc omnis uitafepultaiacet.

Longo me docuitfaéîa experientia ab u/ù. In nofirisfani mentibus e^Jie nihil.

Hkc finJia, hue mores hominum potiora referri, Vicino ut poj?it ^utfi^ noeere fuo.

Vt ^uas ijui/'^ ^ueatjibi eonfului^e per artes^ Alter in alterius damna paratus eat.

Qi^ieijuid habent aliud, ^uam euras at^ laboreSf / Er mißrat animoß laniante crucesl

Hoî alij toto uitantes peÜore mores, In uicia his etiam détériora ruunt.

Segnia continuo dueentes oeia luxu, Exiguo abßimunt tempore quiequid habent» Donee egeßoßa iam paupertate eoaiîi, membra uorent.

Tupotius duro fipiens inß/ie labori, Q/iod^faeisfatuus non remoretur opus.

Qupdßfortemanumtibi non implebit utraniÿ Copia,tu Icetus tjuantulaeumj; tene.

Prlt;eftat enim minima gaudentem uiuere lucrOf Q^m luxH miferos prifcipitare dies,

Hine

PER H. EOS. HESSVM. «f

Hi«f tho Mertens oculos uanißima uiJi, Plurima.,tjueis poterat uanius eße nihil. Sunt qui cunéid hominumfûgiant confirtti(,tan Adfe pertineant commoda nofira nihil, (quit Qwneq^coniu^, charißmd pignoraßruHuSf

Nee ßci^equicquam conditionis hahent, Ef nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hdud aliter duros ohiere lahoreSy

Quam ß multa hominum milla alenda forent, Quorum nullaßtimfedauerit unda,necHermi, Neefluuiofulut diues arena Tagt, Hi nunquam ad feß redeunt,ut dicerepoßinr, Cui mtferi tantas accumulamus opesl Qms propter geniumßaudamus,et ißa fubimus

Qua parit aßtduus tadia multa labor, Cui bona contrahimus tot tantaq^^nec tarnen uti

Poßumus,aut ullo nos recreare modo.

Horum ß qua aha efl, hac eft inß^nior omni StHltiaa.,atq; ahquem non habet ifht modurn, Hocanimum torquetnoéîes^., dies^y necullo

Tormentumi requiem tempore habere ßnitf Qj^are commodior uiß eß mihi uitaduorum,

Qtics unaaquali iungit amoreßdes. l^an ßciataßdes ingentia commoda praßat. Et mala quaferimus, pluhma ßepe leuat.

H 2 Ndw

iifi ECCLESIASTES

N4W fi Je ßjcijs alter ca(iat,erigit ilium hlter^^abie^umnon finit effe Jiu, Etforfan perituru! erat,nifi fubleuet ipfùm, EtfèratoptatamfiJus amicus opem, si Juo conueniant in eodem corpora leSlo, Calfacit amborum mutuus offa calor»

Solus,in uacuo recubansfine compare le^Of Frigida uix aliquo membra calore rigah

Raro unus potutt uires uicifje duorum, Etgrauiora triplex robora funis habet, corda tus,amp; indole prcefians. Rege /è«e ftupido efl nobilitate prior.

Qju lacutt tetro quando^; in carcere uindius, Porta fuis mentis regia jceptra tulit.

Sape etiam Regum de finguine notus,ad ima Corruit,et proprias di/apidauit opes.

■ Illius ambit amicitiamfibi ^uif^; profeéîo, Quem pfatris effceti fceptra ferenda manent.

Nee minus ante fenem muha pietate colebant, Dum luuenis regno prafictendus erat.

Sicutamp; ante fuit multis^auis iflatyrannis, Sic etiam lUuenis durior huius ent.

Hac ijuoij; res alias inter uontfima uifa efl. Ambitus hic ammo tadia multa mouet.

Caput

PER H. EOB. HESSVM. 117

IN CAPVT nil.

Hine alio uerrcnsûSaftcnus quidem gene-raliadc uanitatibusrerü:nuncferèincipitparti cularia profequi.Non aüt loqiiitur,ut impius, de future iudicio;Ied de his, quæfub Solefiür. quod Temper cogitandum eft. Hueftudia.) Multitudinis uana ftudia. Vt quas quift^p.) Artificum uanitas. Hos alp toto.) Segnium amp;nbsp;ocioforum uanitas. Tu potiusJuro.)Hunc loeum alij, quaff àftultoimitatiuè diifhimin-telligunt. Sed melius, ut fimplieiter amp;aflerti ue à Solomone did!us intelligatur, ut amp;nbsp;à no-bisuerfuseft. Quorum nulla fitim.) Hoc'ui cium amp;nbsp;poêtacdamnant.fióliciis fuisTantalis et Midis. Quare commodior.) Hane focietatem amp;nbsp;Philofophi probant, uidc Cicc.t.Off. Ra ro unus potuit.) Prouerb. Ne Hercules quide contra duos. Egregie iuuenis.) Ambitionis uanitas amp;nbsp;fortunacuarietas.

CAPVT. V.

Sheri falutißri ßiiiturus limind teMpJt, N f tuus incipiat p« titubare cane.

£,t docile! adhibe diSiis prtefentibus aures, Cratior eß ipß uiiîima nulla Deo.

H 5 Gr4fi(

«8 ECCLESIASTES

Gr4f4 Df 0 »5ßlt;nt pingues holoaufii per iräf, Nfc ßicrt qtice ßubi perfoluere manus,

Neßit enim malt qual^ifiiitret mens impia ßultif Dum mala tantum ip/ô nomine multa facit, Cumq- Deum timida uenerahere uoce precatus,

Hunc fp 4M JzTP, tibi hunc femper adefje puea. Hie ne tJiuinas multis oneraueris aures

Vocihus, immodicas non amat ille preces, t^am qui nulla fuis preeibus moderamtna ponutf

Aki r4ro,4Bf «MM^K4m quod petiere ferunt. Ante Deum quit enim cupiat difertus haberi, • hut nimia inßato putture uerba loquil Ipfe etenim cab folio fubbmis ab alto

Omnia ccelefli bimine noflra uidet,

Vtq; uidet,ftc qutegerimus Deus omnia nouit, Q^a ratione huic tugarrulus e/feuolesi

Sicut enim nimiiegionunt injbmnia curte, Sic adimunt preeibus plurima uerbafdem.

Si tarnen orando quiequampromiferis,ipfum Ab/^ morafludeas per/bluiffeuide, {•letanquam infipiens promittere multa paratutf

Hac tp/i offendas conditione Deum, » Prtfflatenimuouiffenihil, qreddere nunquam:

Am nihil ergo uouefUelfacienda uoue.

PER H. EOB. HESS-VH.

Ergo caue, ne lingua lot^uax te er mine tanto Ohruatjimtent uttua ueria Deum.

t^ieiie put es tpfum res negligereanpelon iflas, Qm te,tjui reliquos,lt;jui tua cuncia uidet.

Q^entßhipeccatiuerummens confeta teßem, Nonfecus ac ipfum conßgt;icit ante Deum^

Nam tibi promißis nmio,nimium^- loquaci, Polltciti ratio uixfatis ulla fuit.

Qi^od tu tarn leueforteputas.et inutile faSlum, Offendit mira conditioneDeum, fxaudiet unijuam, Certus in ingrat um uerterequicquid ages.

Sicut multa uagas uti turbantfomnia noBes, Multa ^uoi^ fx illis uana uenire frient.

Sicetiamin multis uerhorum amhagibus error Plurimus, multis plurima uana modts.

Quare age tu teuerere Deum, uerum^ timorem lllius in tacito peSlore femper habe.

Pauperis opprefft cladem ft uideris ufquam, Si fua iußitite iura negata cadunt:

Neffe obflupeas,neffc mireris, ut ipfum Taliafaéla Deum poffe latere putes.

Nam malus ille fuum ijuoij- habet lt;iui talia curett Etfuper hos regnat maior utro^ manus.

H 4 Roe

tîo ECCLESIASTES

Rpx etenim ton tm-if qui prafidet unus. Omnia confiituet le^^ihus ifta fuis.

Hicfaciet defèrta coli regionis^ amp;nbsp;a^oSy

Vnde bonis Iargtfßlt;ppeditenturopes, Summu crrde mihiterreno hoc munus in orbe ejl

Qw tibi non uanasfundat agellus opes.

Q^fruHu queat aßiduo fatis efjc colt nti, Etferat alternus munera lufia labor.

Tails ager cui contigerit.num lure beatum Dixeris,amp;‘ certe Rex erif ille mihi.

Magnarum quem uexat opum ue/àna cupido, Nunquam erit,aggeßis ut fatur eße queat.

Necfruéîum ex illisferet unquam diuesauarus, (^id precor hoc etiam uanius efje pote/î.

Diuitiif plures ubi ßint,ibi plurima turba eß, Omnia qua multo parta labore uorat.

Nrf ^uid habentaliudfru6lus,nißdiues ut illas Abßmi uideat noSie dieq^ miferl

Grata quiespoß exhaußumß}let eße laborein, Seu modica eß alicui feu bona ccena domi.

t^ulla graues capiunt opulenti ßimnia cura, Dormirehunc etenim non patiunturopes.

Eß genus hoc etiamßtis exitiale malorum, quo MX aliud trißius eße queat.

Diuitia

PER H. EOB. HESSVM. tu Diuitice mmßf[gt;eMri,lt;jui condicin illa(, Seruattein proprium Jamna tu'ere caput, Dilap/^ Jominos mißre affiixcre, quod hares Hit fuccedens aiiferat titde nthd.

Sicut enim progrejja jua Çunt matris ah aluo. Sic ortus repetent corpora nuda fuos.

Et nihil horum alicui/ecum hinc au^erre licehit, Plurima qua propter Jape molejta tulit.

Hof ^«0^ triße malu, oenus hoc mijerabile uita Qm ueniut omnes,hac repeteda uia eß, (eß^ Quid prodeß igitur uartjs affligere curis^

Atq; animum nulla poße quieteßuif Aerumnofi homines cunSios uixere per annds^ Semper amp;nbsp;ipßrum fordida uita fuit.

Redlius ergo bonis uita partisq^ßuemurj Quatanto peperit no/hra labore manus.

Hac inter mißra non pauca incommoda uita, Quagrauibus curis pediora noßra premunt, Pracipue cum uita breuis minuatur in horas, Et qua ferre poteß commoda,ßlaffrat.

St cut diuitias dederit Deus,addat eidem

Vti magnßco pedlore pojfe datis: Hoc ingens donum effe Dei quis neßiat^^tf^i Munerecenßnda eß dextra benigna Dei.

•li nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ECCLESIASTES

Quif^tiis enim talis fucrit^non ille bonorum,

QUO' De«y ob[ulerit,non memoreße poteff^ Nee mala turbabunt hunc huius plunma uita,

Quod Deus hunchetumpeiius habereiubet, I« CrtpMt V.

Necfacraqua: ftulti.) Quipropriedicuntur ftultijamp;impq. Sicutenimnimiæ.) Prouerb.

Si tame orando.)Dc uotis uide Luth. hic.Ä alibi,copiofius difTerentc. Pauperis opprelTi.) Haftenus de pietate, reditad catalogum ua-nitatum. Summum crede mihi.)ParaphralIi ca digreflio. Magnarü quem J Iterum in hu manarum cupiditatum uanitates. Nifidiues uMllas.)Magnasinteropesinops. DiuitisenS fepe.) Norunthanccanrilenam mercatores,

Reóbusergo bonis. )Gencralis omnitaliu deuanitatelocoru côclufio.quâtotiesincukat.

CA PVT VI,

CVmej^uiderenturgenera infj'nita maloru, Hoc ^«0^ de multis, Ouod meditabar, Vidi diuitijsfaturos,guibus ipfa benignas (erat.

Copia de cornu dtuitefudit opes.

Quorum magna domos impleuitgloria, fÿquot; illit lam nthil hlt;tc ultra,ijuod peteretur,erat,

Sed Deus his animum,^uo pojjent tahbus uti, Hon dedttjhi partis abfitnuere manum.

Cuniia

PER H. EOB. HESSVM. iij Cunéîarehn^uentes htereJibus iftafuturis, Forßtn tgneta dtlapidanda manu.

H^ec res uana tjuidëjfid nulla fre^uentior uf^u^ Et nbsp;nbsp;nbsp;plus hominum mentihus infideat.

Si ^uis forte domi natorum pignora centum, Bt fimul enumeras accumulant opes.

Sit fuper,(irplures uitam producat tn annos, Defraudetgenium qualtbet artefuum.

Inde fepultura careat negleéiùs honefta, Qualia diuitibusmulta uenire folent.

Hoc mdgiî efifcelix,fraâa qui matris ab aluo, Aeditus eß utfum mortuus ante diem, Hic etenim quanquam in fuperas non uenerit au-Nec uaga Luciferi uident ora Dei: (ras, Liber ab (erumnis tarnen extitit ille,cruces quas Perpétuas animi diues auarus habet.

Qmd prodeßßi quis uiuat bis mille per annos, Qui ttolet a proprijs abßtnuiffe bonisl

No« «f/««m ßnem tarn loga morabitur atasf CunSiorum f^ßnis,qui fuit huius erit^ Non alios hominißuiius peperere labores^ Ciuàm niß,ut ex ammo uiuerepoßit,edat, Qj^od quan quam facile eß,animo tarnen omniit Expleri cuius dira cupido nequit, (défunt, Nut»

»»4 ECCLESIASTES

N«m bonapra-fiabunt /ipienti pluralabores . nbsp;nbsp;nbsp;Q^amfatuo! et ^uis in hoc,efl ne hie,an ille

Solafluos inopi confert induftria uiSius, ( prion Vndealiorum hominum uiueremoredueat.

Er^o oculos melittsprcefentt eflpafeerefruciu, Quantuarij!animummotibus efleuagum, Munere concern pra/êntibus iltere diuum. Omnia donanti mittefutura Deo.

ü larga^uacunq; dedit tibi munera dextra: Non dedit, ut parcas:utfruerere dedit.

QUterere plura animo fe no capHente,molefla efl Crux nimi!,amp;‘flnem non habet iflafames.

Cur lt;iuod nondum olim fuerat,tarn nomine notu Ante Deum,prius amp;nbsp;^uam pareretur^erat^

Quodlyidem tüe,uelitnolit,poft tempora multa Effet in humana carnefttturus homo.

Necpoftitnißcum Domino cotenderefruftra, Curfe non aliumfecerit,aut alium.

(^iuolet ergo Deo muhis contendere uerbis, Vanus hiceftjftdidit nil rationis habens.

• • Qj^Deus humante, feu fintbona,feu mala,uitte lmmittit,placido peiiore ferre decet.

• • Non homo nouit enim ^uid inutile, ^uidue peten D onec in hoc trifti uiuitur exilio, (dum^ QmHs

PER H. EOB. HESSVM. nf QmUs enim uana efl umbra fltgientis imago, Tails uita hominum praterit,erriit,abit, Dicere tfuis potent, lt;^ui^ nam Jit in orbe futuru-, Qt^a bona,lt;p(olt;iue malu ^ualibet horaferat?

I« Caput, VI,

Vidi diuitijs faturos.)Aliud genus diuitum. Quid uolet à proprijs.) Vcrû hoc eft. fcclufa pietate. Curquod nondum.)Prædeftinatio.

Qualis cnim uana eft,)De futuris præfentis uitæ loquitur.

CAP VT. vn. «

SVnt optdiia magis pura bona nomina fama Nobilis unguenti ijaam preciofus oJor, Et melior fuprema Jies in limine mortis, Qjww quanatali flJere prima fuit, Et plus teßcium lugenttbus efle Jecebat, Qj^am conuiuantes inter habere locum, Diflis enim flhem,lauern flshabiturusabillis. Et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;te maneant fata flitura uiJes,

Triflicia efl riflt melior, quia triflia uultus Signa fui memorem reJJerepofleferunt.

Trifliciam

»i« ECCLESIASTES

Tri/iiciam/àpieni meditaturygaudia ßuhu! Omni confiteuit tempore uamjè^ui.

Rf(9i«î àfipiente uiro obiurgahere,quàm ß Blandimenta uiri dfjipicntis

Nrfw ^lualem ftipulcefonitumfecere crepante^y QiMtß'tfftftiain mediocrijjiat auarafoco.

Taiesfuntfatuirißm.fedamp;• hoc ^uoq^ uanueß, Qwd ßultumfapiens admonui/fe tulit.

tlt;!amfi forte malos ohiurget, nbsp;nbsp;increpet ultro,

Quodnimis imponuntpondera magna bonis: Oderunt mox uerba uiri, ^uem perdere tentante Affliguntlf; mails,inßdtas^i ftruunt.

Ergo magisfnem rerumjjieéiarelicebit, QMm qutf principij cau/fafui/fe queat.

Vir bonus eß,animo ^ui fußinet omnia magno: Vir malus eß,alios qui fine fronte notât.

liunquam degeneremcitocommouearisad ira, Stultum nanq-ßequens arguit ira uirum.

Nf reputes tecum,cur'nam meliorafuerunt Q^àm fint hi noflri,tempora prifca,dies.

No« etenim/àpiens unquam tam fliuola curat. In quibus efl oper(e,quod meditere, nihil.

l^am certu efl tarn prifla fuos habuifle labores, I QjWfM clades habeanttemporanoflrafuas.

Diuitifs

PER H. EOB. HESSVM.’ «x?

Diuitiji coniunda,hona eß fàpientiaMtn plui In uitte oß'tcns utilitatii habet.

Nam bona multahomini praßatfapietia:multu Moment! quoij^ habent,ß moJereris, opes.

Verum hoc Jiuitijsßpientia praßat anteit, Qtpdßbt deuin^os uiuerefola facit.

Contemplare,Deus ^ucecuncj; creauit^ab ipjo ^«15 inßituet,fa£ia fupina Deo?

Qm fapis ergo, bonis prtefentipus utere latuSf AtJuerfas ammo fer patiente uices.

Nam Deus effe uices uoluit, quibus omnia uerßgt; Per tam dipimilem uoluerit orbe rotam.

Vt ratio nihil eße manens humana uideret^ Cui tuto tjuißuamßderepoßet homo.

Plurima cognouhßd nbsp;nbsp;inter plurima uidi,

lußtciam iußo (cepe nocerefuam.

Hoc quojiproßiexi, quod qui uirinutilis eßet^ Ex ipfafcelix impietate foret.

Neßpias igitur nimium,nec iußior cequo t,ße uelts,ne quid tu quoq^ triße feras.

Ne tarnen accédasßolidis, nee ad impiaßeSias: Nlt;«m male, quifaciunt ißa,perirefolent.

Vt tarnen euites heec tanta pericula,certa eß. Et qua nonfalli conditione queas.

Cretie

»»5 ECCLESIASTES

Creàe DpoiqnicHM^ Df«m reHerebitur,i/ïas Mortifères peßes perpetuo effugiet,

CuKoiem fia ßepe luuat ßpientia plns,(iuàin /{uxilio primt auin'^. bis eße ijueanc.

Ntffloeßtam fipiens.,ta ittßus nemoerituit^ua (~)nem finepeccjto muerepoße putes.

C)jy’'e neuacttam cito ^eiatoribus eurem Prtibueris.res hcec perniciofa tibt eß.

De te ne engare dolos audire tuorum^

Vtrbtij. in eure tua uix kabiturafidem^

Sas et in alfentes Ouoties fis ipß loijuutus.

Verba apud adßantes non repetenda tibi.

Cnimbus his tenîata ireum (àpientia pedius Eruaijt.uolui difiereplura tarnen.

lamiupra humanos cortantem aßendere finfiSf Omnia eredentem noßere deßruit.

Mon capit humante Utfcors ignauta mentis, Mulhus ingenij uis apertre poteß.

Quo ßtconfilio Dtnî fius in omnibus ißis, Conditaperpétua ipuaßabdiuit ope.

bide operte precium uißim eß mihi diß ere., epuic-Certa alidua feiri ßb ratione potefl. nbsp;nbsp;nbsp;(cjuid

Impietasijuâm ßultitiee comes addita,quod jit Impietatis opus difcere cura fiit,

Dum

PER H. EOB. HESSVM, 129 Dum meJitor, uideo MuHcr quod aeerbior ip/î Morte ßt,at^ omni ditrior exitio.

Qutf «enenitorum ftr»ilis-,fedpluribui uni Tendern occukisretn compedibu!. llliusincauti laqueit captantur amantes, Illius ignauos uincula dura ligant.

Retia corde gerit, mantbusfua uincula ne^it, Ingenio,forma, blanditijsq- nocens.

Dile^ium fibt pefleDeus feruabit ab illd, Ißos peccator concidet in laqueos, Ecce,att,hoc ^uo^ me docuit /apientia,rebus J\.d res co Hit a, non nifi uera ßtjui^ ludteecontuleram muliebria nomma fama, Collatis eadem eß caußa perafia uiris^

Vnus mille uirûm uix qui tolerabilis eßet. Mille puellarum nulla reperta bona eß.

Hof tarnen inueni, quod re£ium fecerit ipßim, Qi^em genitor terra de génitrice tulit.

In pr^ceps tarnen hune ipfum retro^ relapßm, Naturif partes non tenuiße fuie.

Sed cum poßeritate ßareperiße malorum Innumerabilibusfànda nefàndamodis.

Nam ßudia in diuerfa abeunt,multasqi per artes Confundunt fortis munera quisq^fute.

I Tam

no ECCLESIASTES

Tamßpiens quis entires ut dijuJicetißas?

Nemo fit has caufi'as explieuiffe potefi.

In Caput Vn.

Trifticiam fapiens.)Ne hi loci piignarc uicie anturcumruperioribus.diftingiiendum eft in tertriftitiamexteniamamp;incernain. eadem eft diiphcislætitiæratio, Vir bonuseft ) ŒziïAt fifaiMuQ. QuifapisOlxifui'HM«. Culroremfua farpciuuat fap.) Comniendatio fapientiæ iam dirtæ, quæin æquiîate pofita eft. Video mult cr.)Muliercsma!asin:ei igit'.

CAPVT VIII.

Dofti magn t uiri commendat mtia uultu, Etfu^at atrocis nubila triflicia.

Hoc decetjhoc opus eßfipientis nomine dignity Regis ut obßeruet nomina lußafidem.

Inde Df o ßteße aÏK^uid iurauerit unijuam. Exhibitum finciarelligioneferat.

Tu uecors ne perge malis infißere.janlt;iuam Afaciepoßis illtus aufigere,

N4’« cKi confidasalij^qutecun^- placebunt Ipßjperßciet eun^a potente manu.

Rex alujuid tjuocuntji loco mandarit,ibidem Efiepoteflatem ijua teneare puta,

Nee

PER H. EOB. HESSVM. »0

Nfc ^utfquam auJeataJuerfus confi/lercRegh Qit^eile ea fine Re^is t^uigrere iujja fui.

Njm ^ui mandata patienter obedit,ab omni Liber erit tetri colluuione mah.

Temporis hora tjuidëpaulopofi illafutura efl, Corpora qua pcence noxiafubijeiat.

Nam Deus hoc fiatuittepus,quo iudicet omnes, QMfita pro meritis pr^emta quifq^ferat.

Nec prtefcire datur,quid cui conringere poßitf Q uid uentura boni,quid ferat hora malt.

Etjtfeire queat, quid fetri conuenit ifiucf Nf/no 4Mii««OT potis eß continuifje /hum, Nec uires poterunt ullce prodeffe pott ntis, Proxima cum dir re tempora mortis erunt, Necßies e/î/è poffe ißa fubdiicere puçna, QKlt;f morti nbsp;nbsp;nobis eß obeunda femel,

N e c malus impietate fua ßruat us abib it, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-

Sed mala ßtpplicio conuentente luet.

Talibus inßßens ßudijs ego plurima utdi, Qm mala fub magni lumineSolis erant, Alter ut imperio nixus premat alterius res, Hicutcogaturiußafuperbapati, rr-nri Pulchramaliplacidcedegebantociauitte, ■ ' nbsp;nbsp;nbsp;,

Cladtbus aßiduis tempora ßacia boni.

I % Srtciiîfgos

IJX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ECCLESIASTES

Sacrüe^os uidt pof} impia facia fcpuko^, Principe qui uiui prima tuiere loco.

Horum nemo fuit memorampllus^hoc quoq^ ßid Htfc quoq- res uani plena furoris erat, (tum,

Sed quia non fubito pœna aß-iciuntur tniqui, Innumeri uiuuntabfq- timoremali.

Mille aliquis peccat uicibus,centenaq; patrat Crimina nec quiccjuamfuflinet inde m/ili.

Ç^anquam humana tarnen differt patientiapce-Fabulaq- bac multis blanda uidetur a^i.(nas,

Hosfblos fcio fcslices tarnen effefuturos, Qjÿ metuunt uera ßmplicitaie Df«m.

Qjttntumuis fcelix appareat impiuStipfo . Hoc m;/èr eft., uera quod bonitate caret. Infuper ut multos uiuat longteuus in annos, Ef WKwerfl uita tempora multa fuae.

Tam ftibito tarnen ipftus quoq- uita peribit., Q^m leuisin nullo qu:e manet umbraloco^

IN CAPVT Vin.

Hocdocct, liof opus eft fapicntis.) His Iods hortafuradobedienriam. Corpora qua pœ-næ.)De temporal! poenaloquitur.

Caput

PER H. EOB. HESSVM, CAPVT. IX.

Vliii iterum quo non aliuJßi imnius^quS, Idq-ßcquens bominü rebus adeßc ma-Débita peruerßi lußos mala ferre uidemus^dum, duee luflos decuit comtnoda ferre malo;.

Tanqud luftus agit ma!e,ßnt bonafadia maloru, R«edbßulncio’ flena.,moleßa grauis.

Optima Ulfa igitur,quce fit ltetißima,uita eß, Vita fuis nunquam nonßuitura bonis.

Qui fàpiesigitur,gen!oindulg(bis:amp;- hiceß Optima qui folus commodafudius habet, nine magis ut faperem nodiesq^ diesq-ßudebaWf Quàm firz:7‘ha'c uarijs obruta uita malis,

Et didici. quia nemo poteß rationibus ullis lgt;ioße creatoris fadia ßupenda D«.

Et quanto fuper his cura maiore laborer, Tanto plus animo deßciente premi.

Imo ea fi fpiens ßudeat nouiße, laborem Perdet,^'- hoc etiam nomme ßultus erit.

His.animo contemplatus, conßanter inharens, Diuina agnoui cundla eafadla manu.

Quicquid agatfapics,iußus,malus,impius, ipfunt Cundia poteßati Juppofuße ßa.

I 3 Nemo

tj4 . ECCLESIASTES

Nemo etenim nouit num pt uel dignus amari, Aut oJio ^uis enim talia fcirepotefi^ Omnia äJ interitum tendunt mortalia eunJentf Et /fx f cunSiis excipit ipa nihil,

No magis euadet iußus, quàm qui tmpius efl uir. Non infons flntem forte pneire potefl.

Non pent placlt;tndjf:fjciens libamtna ad aras, (,quot;ontemnente Dewm tutior eflfl potefl, Tamfltcere afluettts periuria multa peribit^

Onàin ^ttiflc metuit diflgt;licnijTe Deo. Omnibus e rebus, tjuas defiiper afliicit tether,

H(f f res exemplo détérioré caret, CunSia lt;^uod occafum repetut diflerimine nullo, Qj^od qutf pergenda efl omnibus una uia efl, Nâ lt;iuia proueniut cade omnibus omnia,pni efl, Çluodgenus humanumpoflit habere, nihil. Sic mala ijutefaciunt femper peioribus augent, Donee ad infernas Mors uocet atra domos, Vf elt;JW/s tetherias lt;jui nondum deferir auras, Qjpmleo,plusali3uidlumine caffus habet, Sic homo uiuus adhuc illi^qui nuper ad undas

Tranfterit Stygias,anteferendus erit, Hoe etenim praflant uiuentes lumine caflis, Qwd reflarefibifatafutura Jciunt.

Ho«

• PER H. EOB. HESSVM.

Hoc f tiam-,quia uiuenti jjgt;erare reliiium eßt Per mlt;i/aJ^es animos ad meliora leuat, Ulorum nihil extinéii neuere,nec ultra

De uiuis aliquid quod meditentur habent, Sednecamicitias ultra neuere,nec hoßes, Inutdiceq^nihil, ^erßdiaq^nihil.

Qjnd dubitas igitur,nunc i tua dulcia latus Vina bibe,^ latus ueßere pane tao.

Eße etenim debes iam dudum certior,ipß)n QMd non dißliceant,qua fads,ante Deum, Aßiduo niteat ueßis tua Jflendida cultti, Imbuat ornatum nardus odora caput.

Coniugij dulces chara cum coniugefruéîus Carpe,amp;legitimi perfer amoris onus.

Qj^a tibi coniunxit (efe luuenilibus annis. In feros maneat fac tua fola dies, Hac etenim propne tua funr,hac ilia laboris Pramia,qui requiem non finit effe tibi, Ciua facienda uides, nbsp;nbsp;qua facienda putabis,

Vt reSle facias ßrennuus eße uelis.

Hor«»« nanq^ operum, quoru plenißima uita eß^ (Si modo quod plenum eß,plenius eße poteß) Manibusin mcdijs quo tam propei-anter anhclas, N ec lex^ncc ratio ncc Iccus ullus erit,

l 4 Mox

t}6 ECCLESIASTES

Mox Jidici non eße agilem f^ui currere poßit, QHod ne^;fint fortes,qui fera hella gerunt.

QuoJ^ nec ipfaJibi pariat /apientia uiéium, Sed neq^uir magnas ingeniofus opes.

Quod non art if Cl fua per fe gratia uenit, Omnia fed cafu tempons ifta dari.

N emo fua melius cognouit tempora mortis, Quam pifces hamum,quam graue uimen aues.

Sicut aues ut/co,pijces capiuntur ab hamo, Sic homo non cautus retia mortis adit.

Sed tarnen hic quadam mihi adhuc Japientia uift

Ipfaq^ me certe iudtce magna fuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(eß^

Vrbsfuit exigua murorum cin^a corona, De cuius pauci ciuibus intus erant.

Venn, amp;nbsp;obfefam cinxit R ex fortibus armis, Pradudens pofitis turribus omne latus.

Vnus erat fipiens tarn parua pauper in urbe, Seruator patna uirfuit illefua.

Conf lijs fquidem repulit fapientibus hofem, Quem Clues armis non potuere fuis.

Ef ƒ«;( ignotus pof hic, ut amp;nbsp;ante penclutn, Nulla quidem ratio pauperis eff folet.

Tunc ego cognoui,quoniam fapientia praßet Viribus,amp;ualeant armaßne arte nihil.

Pt con-

PER H. EOB. HESSVM. »j7 Er eontempta tamen fapientia paupiris huiui, Crédita ram ïongo tempore nulla fuit.

In Caput. IX.

Optima uifa igitur.)Huf udut ad fcopum frmperredit. Nemo ctenim nouit.)Hiclocus nequaquam de inccrntudineg-atiæeftintclli-gendus. Vrbsfuit c:.igua.) Exemplum, fimi ha (unrinliiftorijs multa.urrudkü^.amp;apud Lniium dec.}.deArlt;himede,amp;c.

CAPVT X.

Verba uiri (juem ßiblimem ppientiatollit, QU^anqua fedato peéîorepauca fonet.

Plus tarnen ejficient.amp;'plus rationis habebuntf Quàmfera lt;jult;t flulti principis ora tonant.

Inflrumentaferi uincit Sapientia bellij

Arma,globos,clypeos,Jficula.,pila,faces.

Interea quicun^; aliquo delin^uit in uno, Pxiguo magnum tempore perdet opus.

Sicut in unguentiim mujca cum forte cadentes Intereuntjfragrans languet amp;nbsp;exit odor.

I 5 Sif

gî8 ECCLESIASTES

Sic fâpienti ajimunt permagnum ptpe Jecoretn Paruula flulticia ßgna nocata leui$.

Sic gritue confihum fàpientis /iepe maltgnus Dißipat,^fatuo peâiore tnulta nocet.

Cor gent in dextra fapien5.,antmumji uirilem, Uhus ut poßit cum uolet eße potens.

Cor gerit in heun fatuus, i^uia libéra nun^uam, Nff fowpoî ratio efl,illius ipfafui.

Semper enim comitatur iners igr.auia flultum, Siue abiturus eat,ßu rechturus eat.

Et tan^uam ipfe alijs fapiat dus, deßpere omnes, Et ßultos numeris omnibus eßßeputat.

Si ijuis te aduerfum conßtrgat ßortior,^ ff Deprimat,amp; uoti iam ßbi compos erity Netecommoueas-,nec debes uellepriorem Tam ficili caußa dejerui^ße locum.

Et ceßaßelocoßepe,amp;ßimulaßßtacendo^ Pluribus occlußt limina certa malis.

Grandeßetjuesq-maluPrincepsignarusamp; ex-Qm locanon lt;elt;juo diuidit ceijuagraduXeorSf Quos nunc extollit,deieélos eße decebat: Dejjiiciiurfapiens,premia ßultus habet.

Vidi

PER H. EOB. HESSVM. U? ViJi etenim feruos ceJfis refidere caballis, Ac fl hie non dommis debitus efet honor.

Vidi etiam dominos pedites incedere,tanlt;jiidm Hif minime ferms debitus effet honor.

Qmfoueamfoait,is metuat nc forfan in illatn lncidat:(ir damnum ^uod parat,ipffferat.

Sepem deijeiens, caueat ne mordicus ipfùm Dente uenenato uipera corripiat.

Defituent mres prtegrandia faxa mouenteWf Ligna fcans raro tempore fanus abit.

Obtufiimnimiaßßtrubigineferrum^

Sicutnec durorumpere cotec^ueas, Reßat ut duxilium preefletfipientia doüi Artißcis-,ßne lt;jua ntl bene perßeitur. b!am res difficiles (apientia pepe peregit. Et faciles cauffds reddidit^ante graues. Sibila ijui mittens non ulla,momorderit anguis, Inßdiatori dixeris effe parem.

Mu'ta eß egrauibus fapientis gratia uerbis, Obruethanc ßulti perfida lingua uiri.

Stulticiaih uerba ipß fonant,lt;jute prima profatur Vltima mortiferißgnafuroris habent.

Multa loi^ui ßultusfolet, at fine pondéré uerba. Et ^u^e plus uocis,^uàm rationis habent.

Igno

140 ECCLESIASTES

Ignorant hommes prceß-ntia, nulla futuri eß

Quod ratio,hlt;tc nuntjuam cognita tefle card Stultus affliget conatus inutilis ipl'os,

Quod reclam ne^ueant pror/us mire uiatn.

Viuere lt;juod ne^iueant ciuiliter, amp;nbsp;lt;^uia nufc^uam Inueniant,ubi ß poße manere purent.

Hf« patriii infcelix,puerum ßrtita tyrannum, Cuius auara duces fercula mane uorant.

Fcelicem patriamycut dat ßapientia Rfgw, Ef lt;^ui cum ßt opus ßrennuus eße poteß.

Cuius tempeßiua ßerunt conuiuia primi,

Vt ualeantfluxu non ut inerte ßuant.

Tigna domus domini dißoluet inertia,intro

Stillabuntpluußßßnattpß noti.

Tantum ad deltcias,ccenas amp;nbsp;prandia ^ucerunt, Sola uoluptati uina parata bibunt.

Horum nequitice congeßa pecunia ßruit, Qtßimßslammagni numinisinßarhabent.

Im Clt;fp«L X.

Qui foueam fodit.) Proufrbia.i'n rcbushu-manisnibilgfripoffefinc periculo. Heupa tria.) Printcps puer, ligna domus.) Simile.

Caput

PER H. EÖB. HESSVM. »4t

‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, CAP VT. XI.

Ne male quid de Regf f «o ch corde uoluta^ Prapofaos ab eo ne reprehende duces, Huius entm nocis fî nemoahunde fit index, cce!o uolitatnon reticebit auis.

Mitte tuum, ne parce tuum,modo proijce panem^ In latumßumum prætereuntis aqua.

Ni-w rurlitm inuenies ilium poß tempore longOf M /gMH qua data funt munerafcenus habent.

N e tua fit conßriüa manus, da largiter omni Cui fit opus prompta qui/quis egebit ope.

Ignoras etenim mala qua uentura trahantur, Qj^idiie hodiemaferat,crafiina quidiledies.

Si multo fkertnt nubes humoregrauata, Anda fiuSiiferis imbnbus arua leuant.

Arbor feu pluuium fuccifa indinet tn Außrum, Seu Borea fielet fiigida régna trucis.

In quamcunq. cadet partem,profirata recumbet^ NfC mutare potefi ampliusipfa locum.

uentos nimium ratione obfèruat acuta, In uacuo nunquam feminafigt;argetagro.

Qui meruit pluuias,(2r nubes imbregrauatas, fritfiifera nunquam tempora mefiis aget.

Ventus

Ux 'ECCLESIASTES

Ventus Ut ignoras unJcaJßt, ^uoiie recelât. In grauiSa quo ßnt ofßa ügata modo: Sic operui» noß:es nec de tot mdibus unum^ Quçc magna omnipotent hic ubiq^ facit.

Tempeßiua taum iace ßmina mane per agruntf Nff nbsp;nbsp;ßtfero ueß/t re lenta manus.

l^empe quod ignores, an qu^e fira prima fuerut, Anqu^ef ra, bonißnthabituramaç^is.

Q^dß proueniant ßu^us ab utroq-ïenigni Tempore,iam uottfumma peraSia tui efi, Omnibus eß lucisgratce ßauißimus ufus, Gratum oculo Solis poßfe uidere iubar.

Si quis ad atatis plures peruenerit annos Suauiter,aduerß cui nihil acciderit,

I )jlt;/e recordatus qua uiderit omnia,quaq; Senferit,amp;qua tarn multafuiße fciatt.

Omnia uana fuiße,amp;ßuxa,(^ inania dieet, Omnia quod ueniens auferat horabreUts.

In Caput XI.

Mitte tuiim.)Eleemofyna. Omnibus ed lu

CAP VT. XII. (æMI, Obfequere ergo animo iuuenis du uernat et El ßos du noHUS eß indolis iße tua.

Indulge

PER H. EOB. HESSVM. «4J Indulge genio,fecjuere omnia Iteta,tuostji Pa/ce oculos,animus quictjuid amabit ama, Dum tarnen interea tecum meditere,(ciaslt;ji ludicefa^a i/îhiec excutienda Deo.

Stultitiitßmilem ne corrue pronus in tram. Et f«« quod cruciet corpora toile malum.

Nanq; opera incautte funt omnia uana iuuentte.

Et quod pofl illam tempus^amp;‘»^te uenit. Ergo creatoris memor,hunc reuerenter adora, Integra adhuc aui dum uiret herba tui.

Nete prceueniant magnorumfceta malorutn Tempora,quiq; tibi trifiior annus eat.

Dicere qux poßis tibtnon placui/Je, quodiHis lam ßibeant animo tce.dia longa tuo.

Ante tibi tenebrte quàm ßant omnia,aura Nigrefcant,lucem Sol neget,aftra negent.

Q^àm uideas reduces pluuia po/1 tepora nubes, Qiùmfuit heu multts hac odiofi dies.

Eallor,an nac metues tunc, cum cußodtbus ipfis Totius incipiet robur abcßfe,domusf

Ç^uando incuruabunt prono ß poplité fortes, Fraéîa ceffabunt organa pauca mola, Quando offendentur multa cahgine, qui nunc , Ceu per cancellos omnia clara uident.

Oßiit

«4-4- ECCLESIASTES

O (JiJ cum ßabunt Iblittrum claufd uiärum, ExiHs trepijtf uox molitricis erit, Muolucrumcantui ubiconfurgetur, f^omnis

Attteuirens cintusfi!u-,fieta»us.

Altauum metuent ficientiä,cjna uirebit Arbor amigdalino germinefa3:a grauis.

duando onerabuntur cariolcc membra locußcC^ Non frif in men/a capparis ullaßupcr.

Tunc homo qui ßnßtß'eri'q^ hac omnia uidit, Ibitin a[ernlt;£ limina certa domus.

Euniculus,quanq- hinc argenteus anteferatur-, Aureolifontis quàm ßupeßat aqua.

nydriafontanam quàm confringatur ad undam, Quàm gemat ad puteum uerfi'oßaSlarota.

Quàmleuis in terram redeatpuluifculus, ex qua Ipße quoqi exißens terra pi ofeSius erat.

Spiritus adßperos redeat patriam^ reuißat, Vnde ad mortales anteproß^lus erat.

Omnia/untyOmniuanißima tempore, dixit Concio cuiuerax nomina u tra dedit.

QUI quia pree rehquis (apiensfuit^omniafecit, Queis populum poßet conßituiffe fuum.

O n«M p:rutatus,prouerbia plurima ßripßt. Scripta ahjs etiam,ßed me’aora dedit.

Vtilia

PER H. EOB. HESSVMt. »41 y^tiUain primis amp;nbsp;fcitu digna relitjuitr

Et dedit baudfalfiplurima fcriptaßde. Hoc ([uæ fcripta uides'fipietttum uerba libelh^ Clauos amp;nbsp;ftimulos dicere iure lt;}ueas.

Qucelicet a multisfuerint de(criptamagiflri$f Sunt ramen ex uno cun8:a profeéîa uiro, C cetera miflifuge,lt;j^uce cognorir ab ifiir. Omnia non (an^atradita uerbaßde.

Nam loca funt jcriptis nunc omniaplenalibelliif Quorum nec finir,nec modus efifie potefi, Et nimis exhaurit uires,corpuslt;yfittigat Sermo, quern nimium copialongafacit, lam quisfit rerum finis, quce meta laborum. Hoc operce precium noficere grande fiuit.

Mente DfMm tota metuens, quce tradidit orbt^ Conditafiubfido peSiore iufia tene, Summa hcec humano generi,fidamp; unica lex eß Tradita, qua fine lex altera nulla ualet. Omnia iudicio Deus hcec deßniet cequo. Nunc quoq; quce multa no£le fipulta iacent^ Omnia dijcutiet Dm omnibus arbiter ccquus, Seu bona, feu fuerint détérioré nota,

K bt

t4lt;ï ECCLESIASTES In Caput XIL

Dumtamen intcrea.) ‘4cuiuc,ut mundurtl contemnas. Ante tibi tcncbiæ.)Senedtutis in commoda, amp;nbsp;defcnptiones. Ciiftodibus ipfisOManus. Prono fe poplite.) Genua.

Fraôlæmolæ.)Dentes. Quando offundu tur.)OcuIi. Oftia cü ftabunt.)Os,guttur,iiox,

Ad uolucrum cantus ubi côfurgetur.) Senes rgre dormiunt. Alta uiam mctucnt.) Senes incurui moretimentium incedunt... Cana ui-rebit.)S£nes cani. Cariofæ mêbralocuftæ.)Sc nes macilëti. Capparis iilla.)Volupras,appeti ms. Ibitinæternæ.)Sepukhrü. Hydnafon tanam.)Cibiis potus. Puluifculus, ex qua.) Homodepuluerefaëlus.rcfoluitur in puluc-rcm. Omnia fuut,omni.) Côcluditeodcquo cepitdidlo. Clauos amp;nbsp;ftimulo.'t.)Hoceft, funt approbata. Cætera mi fili,fuge.)Caueàno-uis docfloribus. Nam loca funt fer iptis mine omnia plena Iibenis.)Scribimusindo(nidoâilt;p poëmata pafTim : hodie nimis uerum. Nunc quo^ quæmulta. )Hypocrifindicit.

«

ECCLESIASTAE PER H. EOBANVM UelJum carminé deferipti,

FINIS.

AJ

AD ILLLV

STRISS. PRINCIPES IOAN0 ïicm Fridcrichum Duccm Saxo-niXj H. Eobani Heiïï Ele gia,fcripta

ANNO M. D. XX.

H' Nclite Dux cldram genus alto ; à (anguine regum, ' Qju patris amp;nbsp;patrui nobile na--i tnen habes,

Patris loannes,patrui Fri(lerice,pC)tentain, Quosinter Diuospecula noflralocant, Pllt;ecagepaci(tco iuuenis dignißme fceptrOy

Hrf f age placata carmina fronte ui Je, Qua tibi non alujuo quifallat luminafucot Mittimus,aut leutbus ceu rapienJa notis. SeJmagis ex animo tibiijuo clarißime princeps Mullus in hoe populo iun^ïtor e^fe potefl. Mijïmus ergo rujes animo Jiéiante camcenas,

Nee breue, nee tantum temporis huius opus, Na Heet hac breuibus claujaturepifiola uerbiSf Longa tarnen feries po/ieritatis erit, tü 1. Chï

14» H. EOBANI HESSï

Cui tui perpetuum uirtus memoranda /ub lt;euUf ‘ Mittitur hoe quail carminecunij; meo,

Vt tu ceu primis c/aros Heroas ab anni^. Indole pneclara uincis amp;nbsp;ingenio:

Sic tua nobilior te digno munere uirtus, Etfieretfamceclarior aura tua. (efl^

Quatibiabhaccertepulcherrima parte futura Cqu chorus ante altos prodiga turba fumus.

Nec tarnen in ejueuisinifi enim digntßima Mujee Non celebrant,uirtus hoc dare fola potefi.

Q^aquoniaaquales tibi cotigit inter epheebos, Cluam fiupeat pofitaflauus Apollo lyra.

Digne aui iuuenis centum per carmina linguist Non debes meriti laude carere tui.

Nf praclaris tot dotibusauSia iuuentus, Virtutis poßit non meminifje fua.

Qua nißßiplam acuat flimidate cupidine laadu. Sape uelut languens exeidit ipfaßbi.

Quod tibi ne timeas princeps anim^futuruntt Plurima ßnt lt;j^ua te commonuiße ijueunt.

Eulgetimaginibus primum domus inclyta,^uate Regibus eduxit nobilitate parem.

Clara tbi maiorum cum contemplabereßSia, Dignus ut huiegenerifCura erit^eje ^ueas.

Inde

ELE GIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;14«gt;

In Je tua gentis primis Heroas ai annh llluflres tanta laude flupebis auos, Tot'c^ Duces inter clarißima nomina,fummo Summa loco Ernefli gloriafiaiit aui, Innumerabilibus ^uo non fuit alter ab annis Principe confilijsiuflitiaq- prior.

Ad teiterum redeo finguis clarifime,cui non Plt;tr fuperis patrui gloria nota tui eß.

Ingentis quem non Friderici nomen in orbemf Quo nonfama abijtfquoue fub axe latetf Romani imperij qui nunc Septemuir,honorent Gaudet,amp;ablatum reßituiffe decus.

Rara illi poterint conferri exempla priorum, Tam nihil eximite munere laudis eget.

Quo neq^ Meccenas ßudiorum uerior unquant Reddidit atati Mußca régna fua.

Qualtbus ille opibus pulchru deduxitad Albintf Claram perpétua nobilitatefcholam^ Qudpietate augetfmeritis quibusafficit auââ^ Catera (unt elegis arduiora meis.

Quo tarnen hunc quite tale deditore canemus? Non facit ad laudes illius ulla chelis.

Ingenium maiusmaioraq^pledira meretuTf Ojiipotuit tantum tegenuiffe decus,

K. i Ct

»0 H. EOBANI HESSI

Et ^uamuls nullt tile Ducum uirtutepcunJuf Ccßerit,h(ec mentum nomine maius hakte, Diuinum in terris animum te nanii^^erentem, (■ Cum daretorbi., amp;nbsp;opes diuitiasq; dedit.

Cuius ut eximieeflos indolis omntajj)ondet Maxima,ßc debet nonßne teße coli.

Sed neq- te mérita cariturum luce timebis, Et Mfc tn obßuro famaßttura tuaeß.

In tuacertatimßurgent prteconia.quorum Mußca diutnum pe£iora numen habent.

Maóie animo, ueteres Duce te reuocabimus an-Nuncfuus ingenijsreßituetur honor. (noSy iterum darum ßiecimen uirtutis auitee, Perte Caßahdum purior unda fluet.

T« modoßtme antmum te dtonum principe, te^ Huius Opus rarum tempons eß~eputa.

Hoc faciesß te non ad mediocria natum, Maxima fed partes nouer is eße tuas.

Sollicitent altos tituli fine rebus mânes, Octa^fln magnis non habitüra locum.

Diuitijs inhient tlli,amp;popularibus auris, Hos iuuet afliduts luxibus eße graues.

Tu t^ui uere tuo tam flores indole liCta, Virtutem exiendes per bene fada tuant.

Sic

E L E G T A, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;if»

ßic tibi pKifffutis fôrjejcent nomittafama, Cura'^; uenturce maxima laudit erit, Üiis ab exemphs per J^ilendida fii^ta tuorum, Gloria Saxonicce contigit aflra domus» Te patrisamp; pairuiregnummanet, unusobibis, Gm uice par ipßs regibus ejje tjueas. Qi^àm decet,et pulchra efl (ocia uirtute poteßas Nez«o amai immodicas,^ult;t tmeantur, opes. QjWf uirtutem regnis adiunge paternis, Magnus ut es,magnos maximus inter eris. lamci;rena/centiferopem pietatis honori, C^odßcis, htec res eß principe digna uiro. Qjuepius inßauratßdei deßteta Lutherus Nomina:ßnt animi pondera prima tui. Impuroscohihe liquidis àfontibus apros, Q^d lacerat mißras paßorauorus oues? Nhkc tarne inuolucrisjipuibus hcec noßmper rfge No« etiam teSiis egimus ante notis, (mus, Viue diu Princeps,animo dignißime tali, tndolisamp; noli non memor eße tuce.

Sie fKd,Mee dubitô,fèros durabit in annos Exrtemo uirtus non obitura die.

Qjiod tibi prceßabunt per amantes talia Mußs, Qui nunc Pieridum cunq;fouentur alt;puis.

K 4 Q«ar

fjz H,EOBANÏ HESSI

QMS inter numero fi me dignaberis ullof Inuiäum numerisexperiere; Vale,

AD ILLVSTRISS» PRIN

CIPEMGVILIELMVMDVCEM Brunofuigen^óóc apudhoftes captiuum,Con-folatio»

Ilmproba ijuam Jubijsfortunauolatibuserretf Qj^àm poßit certas non habuijje uices, Quam plerun^ bonis atrox, ^fida malignisi Audijt ipjà meo carmine ßepe ^ueri.

Te quoij; in indionos cafts niß ßeua tulißet^ No« habuit leges Dux Guilielmeßtas,

Heu generoße animi Regum clarißimefanguis, QMm tua nunc mérita gloria forte caretl

Qiùm uoluit nimium tecum fortuna iocaril Hic illam uires non habuiffe uelim, trempe iaces, blandi deceptus imagine Martis: Sic tarnen ut poßisßrgere,nempe iaces,

Uec tua degeneri mens conflernata pauore. Aut animi uirtus exädit ipfaßbi,

Mec

ELE GIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»»

fsVf tibi Jefuerant animofa in pralia ulres. Semper ad armorum pondera fortis eras, tnus Regum damit or pater omnia uicitf Hicduoq; uiûurus ft hcuifet eras.

Inuiditfortuna tuis dux inclyte cceptis, Qj^amuis amp;fratre eß cequius ufa tuo.

Fortibus Enric us, lt;jui te nunc uindicat armis, Magnanitno iuuenis cum patre dignus auis., Nfc ponet,nifi te,qute nunc gerit arma,receptOf Auguror, amp;res eß i^afutura hreui^

Viéîor ad hoßiles ita fulminât impiger arces, Mama fic durofortia Marte ^uatit.

Perge inutile animo iuuenis facßntiat hoßiSf Sentiat iratum perfda turba,fibi.

Prtemia perf dite deferfua, quanta meretur, QUI tibi non proprio milite damna tulit.

Qui te non uirtutelua,ßdßaude coëgit. Tot proßatrepiocladibus eßepium.

Sentit amp;nbsp;hoc ipfum iam Lunaburgaiuuentas, Ipfe quoq; admißum deuouet autor opus. । Vince armis igitur,qui uincis pondéré caußa, Boßes ut panas quas meruere luant.

At tu fer placide dura ludibria fbrtis, hltera Saxonicalux Guilielmedomus.

K 5 N«

tu H. eobani hessi

Nee nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fis Jeceptusab illo,

Ojif ^uod erat non hoc dehuit eß^e tibi.

Qur^uia pars ueflri non ultima ftnguinis effet, Credidit in uobisfraudibus effe locum. Et ^uia non potuit uirtute,/!;^ uiribus impar, Vos petere inftdijs efi licuiffe ratus.

Sed dabit heu nimias tali pro crimine peenas, Nec duhita,uates preefia turba (iimus.

lam uideo undantes inimico (an^uinefoflas, lam uideo ar ata meenia mole t^uaii, Afjricio uaflos incendia lata per agros, Vix ali^uem lufts cadibus effe modum.

Heuimprouida mes hominum atq- ignara futuri, Q^àm tua fupplicio efl culpa luendagrauil

Tu tibi commi/fe curares commoda pleins, O facer,0 populo praful inique tuo, Martia bella duces, no tonfà corona, minifrent: Pontifies num^uam martia bella decent.

Sacra bonus traiîet uerbi myferia pa/lor, Bella gerant Reges,(puos decet ifle labor.

Tu tarnen oblitus uicis illorumlt;i; tua'q;. Pro libris clypeos,pro cruce telageris.

Sed mihi nec tecum ratio eft fufepta ijuerela: Qitàm bene pro patria feceris, ipfe uides.

HorriiU

E L E G I A.

HorriJacircunflant etenim te bella, nec uf^uatn Qjn tibi nunc armis auxiltentur babes.

Hoc lt;Tlt;tf ittfîdis Gallis patrta arma paet/ci. Hoc tibi prima mali caujja Sicamber er at.

N«c dif te indyte Jux redeo Gutlielme,tjtieror^ Tradita uirtuti pr^emia iniqna tult;f.

Vt^;feras animo non hortatoris egente, Des patris Enrici manibns ifa precor.

Per patris inferias belli uirtute potentis, Dum licuit/^cli lans fuit ille fui.

Per genus à proauis longa ^uod origine ducis C ie/âribus,^uibus efi inclita ucfra domus, QUce te magnorum degente creauit Otbonum, QUOS dominos uosgeniiilfe liquet.

Editemagnorum Regwm de fanguine,debes Virtutis nunquam non meminilfe tult;e. Et patris O'fratris te.^auorum uiuida uirtnf Excitet,ut poßisfortiter ifla pati.

Nitm ne^; te primum dubio fortunafefellit, Stepe alijs uultu détérioré fuit.

Vtueteres taceam,nuper tibi perfda Brugi, Maximus in uinclis Aemibanus erat.

Huic quoties captiuus erat,que Geldria pugnax, Sicpe iniußa fuum mißt in arma Ducem.

Aj^icif

tfô H. EOBANI HESSI

Aj}gt;icis extorrem patria procularce Sueuunt, N on alit^uam reJitus poffe parare uiam.

Qjnsuetet amp;profugu Danoruhisaddere rege? Qjùm mifere regnif excidtt illefuis?

Quà nunc ille ahijt, ^uem Burgum nobile Lunte, Tam tibi non f dum nollet habere Ducem.

Hunc ^uo^; uix propria manfurü infede putare, Qui tibifortuna conditor huius erat.

Quare age fume animos inuiéîo print ipe dignos. Et ^uia ßc Opus efl,fata fer ifla libens.

No fràrfffrn«« lt;juod nunc dolettultima primis, Expeélandatibijfèd meliora,puta,

Qi^te nunc tu pateris,paßt perfepefuerunt Innumeri reges,innumeri^; Duces.

t'Jeuequod immerito pateris cruciere,periflas Ceu nebulas,uirtusfurgere uera [ölet.

Adde (^uod hlt;ec cautos ad honefla pericula red-Clade fua doéius ^ui fapit,ille ßpit. nbsp;nbsp;(duntt

Addeßdemfamte de te non falfa locjuutte. Et nunc ißauiri nomina fortis habe,

Etquia te Mußs doéîis'^^fatentur amicum, Carmina qute luß coßlepauca boni.

lußit nanq- ßaes tibi débita peiloris huius Fortunie cafum condoluifß tult;e,

Tempus

E L E GI A.

Tempus erit,^uo tu demâiis hofiibus ult or, Extendes patriaßorida regnu tua,

Tune meliorafluent fjoßr^e tibi carmina Muße, Tune tutijtunefratrismartiitfaSlii canam.

Tu modo uerßeulis neßgt;ernas uilibus auflum, Vt legerentjoeulos flollicitaße tuos.

Sisfoelixfortis'^ diu uiue optime princeps, Omnia amp;nbsp;ut poßis uincere dura: Vale,

ELEGIAE H‘ EOBANI HESSI AD DVCEM BRV^ nofuigenfem FINIS.

Pfilmorum

IJ«

PSALMORVM ALI

Q_yOT PARAPRASIS, DIVER- , fis autoribus.

AD PSALAÎORVM LECtIONEM PHI lippi Mchtehthonis exhortatio,

S/ nbsp;nbsp;nbsp;Dei tän^itpurdm reuerentid tnentent,

Etiußo Chrtßi nown hnttore colis:

Si qito res è fonte fluunt,lt;^uod omnid numen

El regit et ßrudt,cernere mente foies:

Hlt;f c puer illiits uenerdndd ordculd difce, leffe.-e quondam ßonuere fides,

Ulius er Moß per faxagloria uiffis efi, Panditur hocetiam carmine,crede puer.

PSALMl.

nia fcholit:

Qernimus ut tendantßudia in contraria cunSiif

Paucos concordi wuere moreuidet.

Hie popult faßet ambit,ß!lamij. curulem, Prcetextam,amp;'trabeam, pttrpuream^^ togä, Vtgemmata bibatgeneroß pocula Bacchi,

Ef plane fœlix at^- beatus agat.

Hic cupit eßepotens^iirßeptra tenere laboratt Mar d/iHS magno proximus eße Duci, Vtßt uißndut mißra tortjuatus in aula, Etßet conßtltus Principis ante pedet

Ant

»fo P s A L M V s. t.

Autßolidofuntos de Principe uendat inaneS: NHng«lt;tw Thurinis taiibut aula caret.

Militia eß ^uic^ucerit opes,amp;nobile nomeit, Martia qui tantum caßra beata putat.

Sollicitât longis alius ßeta concita remis: Vtcreßantcenfusdiuitiie^ domi.

Inuigilans chartis,citius quam temporapoßunt Pallorem amp;nbsp;canos comparât ipße ßbi.

Delitias colitillefuas,colit ille tribunal;

Er co/it infani iurgia crebrafori. tfl qui femotus ßrepitu,turbaq;forenji

Eligit exigua ßordida te£ia caße. Publica po/lponens tranquille munera pad: Nouit enim dubiam uulgus habereßdem. Flures ob uentrem amp;nbsp;uentri uicina,cucullum Infamem monachi ceu iuga duragerunt. Deniq; quifq; fuum ßudium fedatur^^ artes, Et uitam ßquitur deniq^ quifq; ßam.

Q^eritur baud aliud q uiuere poffe beate, Omnibus eß unus uita beata labor.

Proßiera contingat rebus fortuna beatis:

Omnia ßntuite fata fecunda ßudent: nine tot conßlia, binc tot cernimus eße labores, Hine tot querendi proßluiße uias,

Hine

PSALM VS I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itft

Hirtf funt tot cur^e, hinc ueniüt tot peiïoris ee.

S^ua^uot Io«M «on uehit unJa maris, (fins Etfi cnn^orum fiudia in contraria tendant,

Attamen efi uoùs omnibus una uia.

Vtfintfcelices,amp;' conditione heati:

Omnibus hic unus qiiæritur ifie fiopus.

Propofitum effre^iu,eximia efi fintentia mentis. Obrere,^ui pofits profiieritatefruh

Viuere ^ui pofiis ex omni parte beatè.

Hoc e^uidem paucis nouimus effi datum.

Nam bona pars hominum deleüufallitHr,atc^ ludicioii^uamuis fidula multa paret.

()uin etiam multos tenet ignorantia rerum, \gnaros à ^uo fonte beatafiuant,

Cum non,quem uulgus male iudicat ejfe beatü, SitjUerum potius terq-quaterb- mifir.

Diciturhicmeritofielix,amp;‘iurebeatus, ^lOlmus t.

Ç^em mifirum populus ludicat effeuirum.

Impiaconfilij quinonjiiuat aSîamahgni, Nec probat afienCu,ijuod mala turba probat.

Et qui non fèSiatur iter,nec durât in illo Ç^uodpeccatorum perditafidîa ter it. l^eciunxit fèdem cum derijorilus unquam

Qui rider efiflent omnia’uerba Dei.

tifz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PSÄLMVS ï.

Seä illius diuind in lege uolunta!, Qu^am ßildtn quierit,flitgitat nbsp;nbsp;nbsp;cupih

Hdc jefe obleâ:dt,iugi htnc meditatur antore, «rtitt« /o^«(f«r noSie die^- ebnens.

Non aliud fecumfludioft. mente uolutat, Cogitat hanc toto peStore totus homo, Hine erit ut patulit arbor pulcherrima ramit^ Qj^^e [àta propter aiju^e purafluenta uiret, Qjùefcecunda fuo producet tempore fruduh Seruabit'^- luasfronde uirente comas.

Tails quicquid agit,quicquid molitur'amp;urget, Cœptafecunda cadunt, uotafecundacadunt, Sed non talis erit prauif?ima turba ma'orurn, Qi^' fuperos impietate negant.

Sed tan^iudm palece uolitant cum turbine uenti Difieélcemirisßccaperarua modis.

Quare in iudiciofiabitgens impia nun^uam: Sed ne^ iudicij muniafànSia fèret.

Nff pfcctfforej lußorum plebeßuenturt Indigna eß tab feSia ßdalitio.

Quippe uiam Dominus iußorum nouit:amp;illa^ Qj^ampraui uaduntiinteritura uia eß.

Hacitacu creda ,ßcut^uolt;j^ credere dign u eß, Nitw cecinituates hac facn uerbafacert Q^'d

PSAtHVSI.

QkïJ confternati ditrißimafata timemui^ Qjiicl gladios-,ßccafyß)icula, tela,faces?

Qwd cl!ides,clt;f des,incendia,prlt;£lia,pugnaf} Qwd tot crude/es impia uerba minas^

Noï ijnibus infandi cupiunt ferrere Papi/Jce, Attj^omnem ètotopellere cordeDeutn, An non audtfli ut paleas peritura malorunt Agmna? manßtros tempus tn omnepiosl

Diripient ccelo Cbriflum,fuperabimuruna: Scilicet hcec Chri/lum utncere turba paratï

Atcjui truxilli mors non dominabitur ultra: Deui^io mundo parta trophiea tulit,

Sedj^ero certeTitania bella mouebunt, funt fulminea difcutienda plaga.

Si DfHî à nobisdux belli prtelia mifcet, uis,quod damnum poßct obefjepijs?

Quafnuis nos nullo dignemur honore piorum, Qjdppc tnalce uitte confcia turba fumus.

At bonitate patris,tum C hrifli munerefretij Spero nos prauosßc tarnen eßepios.

Qui Chrißi uerbum,Chrifii tueamur honorent) Nom g/4(îio,HerMm qutoq^ferente cruce, Hic nos defender, nos propugnareßudebit, Si modo praßdtjjfes rata femper ent.

L a laHertt

tlt;4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PS ALM VS IL

Fallerejjterantes nefciLnutantia tentât Pérora:credentet largiter auget ope, Ciir ergogentesfrenJent,et inania mi/cent Murmura^^uiJ linguis irrita uerba tonant?

Conßlium H an um popuh mejitantur inertes^ Terrores duplicant,ingeminant'^ metut.

Er reges terra iurati infurgere tentant, C^isneßittnagnosfceJus iniffe Duces?

Et fua funefli latn robora cogere belli, Oppugnaturos régna ßtperna truces?

Oppugnaturos Chrißum,Dominum^ potente, Cmicolùm regem,terrigenùm'q- patrem.

'Non minus atroces uultu, quam uoceferoces, Vincula rumpamus non toleranJa citi.

Ülorum abieSios lacérantes rumpitefunes. Sunt onera inJigni pro^cienJa iugi.

Scilicet hi quid Jam nos de pietate docerent?

Hac nos officij turba monereuelit? lUi facrilegi nos emendare laborant?

illi nos audent corripuiße duces?

Omnia do^lrinaconfellere dogmata prißa?

Qua iam flint ußu certa,recepta,rata?

Quos penes efi nullum ius aut cenfura docendit Sic traherent pigros flridula plauflra boues.

üac

P s A L M V S. n.

Df«s in cœlis refiJetu atrocia diSla Ritlet,ij»o Huku cunéla ferena facit.

Et p(b/ànnateos,iram mifèratus inanem, ïgnarosfaticonfilij^i D«.

tratui^-femel cum regibus ipfe lotjuetur, Atlt;];furorifero dira dolore dabit.

Omnibus irarum effufis turbabit habenis, Supplicia a^feSios fujficiente malos.

Porro mf«tM regem fceptro t(j- diademate claru, Ecce fùper montem con/îitui ipfe Sion.

Et narrabo noua doSlurus dogmata more, Omnipotens Dominus ^ult;e mea diSla dédit.

Tu meus es natus,tu megenitore creatus, Hrfc ego te genui luce dteij- parens.

Ergo age nate Deo charifima concipe nota, Ef pefe;«4«q,. tibi muneramagna dabo.

Quippedabo getes harum pulcherrimus hares, Extra te folum nullus habendus erit.

His et tarn extremos terrarum iungere fhes E/i animus nato propria dona tibi. tK ferrato f h compefcere fceptro CuratoJndomitos ferrea uirga decet,

Sicutfióïilia è limo formata parato, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;!

C gentes, comminuesb. duces. '

• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L 5 N«Wf

PSALMVS ff.

N«nf ergo reges patienter ferte doceri: Semper inefi monitis certa medela boni. Er ^ui ludicio cau/às cognojcitis or bis, Temnere eorrepti uerba cauete precor, Cer! or um Domino pauidi leruite.colentes Mull um terribi/is numina magna Dei,

Viiiire folicitt^ç^ latigaudete trementes^ Ojcula tum genitoßgite plura tneo.

Nequado il/egrauemßtuusprorumpat iniram, Eruos ueftraferos perdat iniqua uia.

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff^bitis araefeereßammif

Incipiet liefus ßeuiet inde furor.

Tunc ego fcelices dicam,nimium^; beatos, Qw flatuunt (oh (tdere corde Deo, Illius auxiliofreti,uenerande Georgi, Cigem dubitaremus mortis adiregradam^ Et morte Cr uita fuperamus princmeCbrißo Moßra efl lub Chrifli palma flpulta crucet

Sunt omnes etiam Chrifli poflPeflio genres, Chrifli funt omnes propria dona duces, Nil poterunt nobis hominum commenta nocerei Ipfe manu Dominus regia corda tenet. yicecße£lit ^uocunij; placet, ijuocun^ uidetur Omnia magnorum dingita^a ducum.

PSALMVS n.

His ergofreti,pellainus corde timorem: Nttm Chrifius mortem uicit,(2r aßratenet,

Pfalmus II.

Qu are fr emucrunt genres, 2lt;c« per D. Maurum

Mufxum.

VT /èr^f gentej,pop«/i^)re«(iH«t, Nana tum dues meditantur orbiSf

Irritas nugas animo uolutant, Conßiium^.

ludices terra.,domini,monarch(f,

Er reges coeunt maligni,

Nt deum perdant,périmant'^-Chrifium lllius omnes.

tnijuiunt una,reßnant^; uoce, dißumpat laqueos eorum^

Ninculis nunquam teneamur ißis^

Atq.ßjtutis,

Ule qui ccelos habitat nitentes,

Ludit ißorumßrias inanes,

Ridet nbsp;nbsp;uires folito cachinno,

‘Stultaq;geßj^

L 4 Tcruidui

t^s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PSA LM VS n.

FeruiJus bili, tumJofurore^ Percitus,tandem grauiter loqueturf Verba turbato metHendmore

Tahafundem,

En age regem hune oleo rigaui, Vt Sy on monti dominetur,in lt;juo Me jui uttceJjgt;eeimen parentis

Aedere certum eß.

Hune uias re^as Domini docebo^ Sic enim mecum reputo libenteTf Hoc te progenui, meus^ Fdiusestu.

Si petasgentes, populos, et urbeSj Hos tibi Itetus dabo poßulanti.

Vßy ad extremos tua nam^-ßnes Ditio durât.

Vitrei hos inßar, Samij^ uaßs. Regio ßranges baculo re^ente^ Si tuo nolint oneri iugo^

Subdere colla.

Principe orbis, domini, tyranni, Tedeat uita proceres prioris, Mec mei C hnflißuauis flatutum

Spernite reges,

P SA LM VS n.

Et minis ormes pofitis libenter lllius iußis fludeatis requis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•

Gratiis Itetisanimis agentes

Pro lt;fHce tanto.

Filium uero dominum frobate, O/culo hune regem fateamur unum. Ne repentina metuendus ira

Obruat ho/îis.

Nam tumefeente ira,animo (èietiSf Sero uos, quantum fuerint beati Qm meo Chriflo Dominolt;j;J()li

Fiderenorunt,

Pfalmus VL

Domine ne in furore tuo arguas mejamp;cper eundem

ODet/î naßer clypeus,falutis

Pftrlt;t,te quafofamulum gementem jKrguas nun^uam,tumidalt;^ bili

Corripias me.

L 5 Toile tu

»70 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P S A L M V S

Toile tu mentit potius doloreSj Et met tandem mtferere lu£iut, Nan^; dejpero^grauis at^ morbuf

Occupât ojja, Indies plorans animus labafcit,' Roboris quando nihilinfècernit. Ergo tu noflroSfmi/èros^ clemens,

Rejjgt;icefietus.

[^omen ajjuetum referas precamur. Libérant eegros morientis artus, E tua optatam bonitate confer

Aime falutem.

H off des inter ßygilt;£ paludis, Qju tui poßit meminiffe nemo efl^ Aut tuo dtgnas Cfiftrrfre tentet Nomine laudes,

Perluo cunéiis madtdum cubile NoSiibuSyfundensgemitus cdworoj, Nee pijs mceßum lachrymisrigare

Deftito le3:um.

Deßcit lumen nimio dolore. Palpitât dum cor timidum pauore, inter hoßiles trepidans cateruas^

Inueterafco,

N«Ke'

P s A L M V s XL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;7*

N«)if recedens proc n 16 maligni, Nlt;i»n DeKJ noftrtgemitus mifertKSj Et^e/iJS /olo lachrymii madentes Lummeterßt.

Audiet tandem preeulasfonantes, Et chelis noßne cithara’^; planéîus, Audijtfufas Dominus profundo Pféîorf «0C«.

Qui malo nobis ßudio precantur

Dira, di/cedantfugiantiji trißeSf Ef ßupefa^iifolito pudore Afficiantur.

Pfalmus Xr.

Domino fidojquomo dicetis animç meæjamp;fc.pa- cundcm»

PRtfßdiuin Domino pofui,ßes illeßlutiSf Ille mihi amp;nbsp;mortis dulce leuamen ent. Quce rabies,aut quis uefros furor occupât artuSj Äudetis uel qua dicere fronte mihi!

De monte in montemßgias per opaca uiarum^ Defertos ßopulos, inuia faxapete.

Inßar au!s,qult;t incerta (id difcurrit ubiq^, tandem tuto nidtfcare queat.

17» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P S A L M V S XL

Qmcupitin/îruétisinuoluere rctibus ancepi, Afjuetum mutât fcepiusi/la locum.

Aut petefyluefîreifronJo/ôtramite collet, Et tegat abitonfum claufà Jj)eluttca caput.

Curre per ignoras getes,Garamanthas et InJos, Inß Jos populos, Sauromatasó; truces: t^amferitas htec ueßra Jocet,aocetißa nefanJa ProJitio,en latehras quterere cogor mops.

Ecce mall mtenJunt arcus,celeres'^; fag^ittas, Dijjgt;onit nemo tela parata neci.

Vttanjem in latchris lußos amp;nbsp;rupeiacentes ConfoJiant,^ui teiußitiam^- colunt, EunJamenta ruunt,ut non fubßßere poßint, Et reliriuum uitie nil [upereße (yteror.

Mfr mißret guoJ ßepeuagus in montibus erro, Non ut rejßirent membra auietaßnit

Htec tantum, mfcelix patrijs eßejibus'exul (Immane)aut ueßris urbibus eijcior.

SeJ me per faltus amp;nbsp;per deferta latentem Perpetua mißrum ßeua pericla manent.

Sedi/uidcommeruit tußus, ejuiddeniij^fecit, Poßulo,ciuod noßro crimen in ore fuit?

At ccelos habitans Dominus,cui regia in alto eß, C onjficit hac pur is omnia luminibus,

Nec

PS ALM VS XL »75 Nff WO» humani fcrutatur feSioris artef, Qj^cijuici defignat progenies Adami.

Efi nihil occultuntiquod non cogno/cere poßiti EallerisÇo demens)ß^ua latere putas.

Uleetenim iuftum conßderat, atij;probatum Afjueta tandem pro bonitate fouet.

At funt heu i^uantis agitatifluâibus illi. In lt;/owin«»M ut toto peéîorecrefeat amor.

Qj^netiam infontes fumma fjieculatur ab arce Siderea,ieterno pro/equiturq^ odio

Qui toto fiudio uobis uim inferre laborant Perpetua amp;nbsp;(Quorum plena cruore manus.

Has ßibitce mortes.hos immatura [eneéîus, Et properogreffu fulmina mi/fa manent.

Nanij; pluet laqueos,carbones, atO; procellas, Ignitos lapides./ulphureosc]; globos.

Non erk infumpti merces indigna laboris, Hlt;fc illoscalicisportio plena manet.

Nam iußus Dominus cultores diligit,amp;^ui lufiitiam pari cum pietate colunt, Necnon pacato uultu,tum fronte ferenn AfbicieSjiuß t^uifludiofus crif,

Pfalmus

Pfalmu! XII.

Fer o P cm Domine, quoniam dcfeciC fandîimonia.amp;c.pcr eundem.

Te wjbi feruitore opu! eft.nanul ^s habetur lam uerit in terris reltgionis honos^

Cum pietareßJes,celt;jui fiudium^- receßit^ Inter mortales deßjteße bonus.

Aut ßtjui funtyclam latitant. perq^ inuia currunt. El celeri citius flamme diffugiunt.

irrita fallaci mendaciagutture pra-fert Quis‘J;^/ùumfratrem trudit m mßdias.

Na corda ßnant hoc mox mutare laborat Lmgua-ipiosßatresfallere doer a flatis, Excindes igitur artes-,amp;labra doloß, E alfas blanditias, uaniloijuos'ri- fonos.

Qms licet elatos rideas,nil blandius extat, Et ^uibus in dulci melle uenena latent.

Diuitijs ßeiuidem.ßico.faßutj; tumentes, Tahafulmineacarminauoce fbnant.

Os noflrum penes nos efl.amp;eun^a licere Quisdubitet nobis, quomodocunqflibet?

thuliumfufliicimus nosnonpendemusabullOf

Et tandem nobis r^uis dommator erit?

lUietenint

P s A LM V s xrr. »S tin etertimcredunt nulla felege teneri, Nullu! amor fuperum relligione mouet. Obgemitus,maJi(lits(ligenaSyduroS(j;laboreSf Propter amp;oppreß uulnera dura mei: Exurgam dixit Do minus, mo der at or Olympic Et régulés mifèro parta doloris erit.

Hic tandem optata.,diilci^:lt;juietefrueturf Ipfè dabo ttires,fubfidium^;fêram,

Vt Çpem concipiat folidamifateaturamp;idem. Me charos nunijuam dejeruifle meos.

MimDomini pracepta manent purißma,fortes, Prom!lfa,amp;leges,eloquiumc^; Dei.

Acuelutiargentijuelfului pondera nummi, Per fptemflamrnis purifcata uices.

A quibus extruSium, quicquid ia labis habebat. Et quicquid terra-ßrdidioris erat, Tufiruabis eos igitur,perq- omnia tutos, Ejficies,noftri dux amp;nbsp;alumnus eris.

Vt non corrumpant fcelerata potentia.nosq; Ladato-imbelles infidiofa cohors.

; Manqforrenda phalanx inuerfo iure triumphat, Etfummum in terris obtinet imperium, I nbsp;nbsp;nbsp;Qttumq^malos regesßmmaad fafligia tollunt,

Et ftatuunt regni conftlijq^ duces,

Impietate^

»7« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' PS ALM VS Xn.

Impiet^te, Jolis ßint omnia plena,nee ullus

Virtuti eximicecernitur e^Je locus

FunJitur amp;nbsp;latum uitiorum lerna per orbem, Nulla^ non tepido ferra cruore madent, Pfalmus Xin.

Qliou((Ç obliuifceris mei Domine, etc. per eundem.,

An 'nein perpetuum nofîri obliuifêeris,at^} Preffit lacere fblo mëbra ^uoußj;ßnes^ Perpetua faciem abfcondes,uultu5lt;j;fèrenos, * in nata fronte ßnilis eritf

Qj^ouf^ uolutabo dubios in cor de furores, Ef premet infanus uifcera noflra labor!

Qjud fit opusfaSlu, mecum ßudioß reijuiro, Me tenet nbsp;nbsp;uarijs anxia cura modts.

His (j^uando finis ßudijs,amp;‘ rebus agendis. Et Ruanda tanti meta laboriserit!

ht ^uouf^ ßper UI fror me extollitur hoflis, Subfraàiasi^ mihi proßret inßdiast huxiliare,precor:nec non circumßice^uantis Ignibus inuoluer,dißrutierq^ mahs.

Qjiath uia ptperare lt;jueam dßrimina uit^e, bijtruóias acies inßdias^i doce,

Eine

PS AL MVS. XXL »77 Êr neJefe/Jos mortisfopor occupet ^rtuSf Ulu/ires oculos o pater alme meos. Neforta/]e f(rox,quod me fuperiuerit hoflis Dicat,i^infnltent inuiaiola cohors. Grata^ Icetenturcelebrantes oaudia, (puodfim Sanguinea dura morte fepsdtus burnt. Ulorum excidium nee in hoc ego poßulo,fummo E/Je ^uod expe^em res in honore meat. Sed ^uod teJiernunt hac perßda turba,tuos^ hdje negledia reUigione trahat.

Inbonitatetuajjgt;ero,folo^;fauore Exilient plena pe^oraletitia.

Hocfiet,cum tu currus Jpoliabis nbsp;nbsp;hofles^

Dum dabis ißorum terga uidere mihi.

Pro quibus off-icijs,firtanto munere,agetur Autophyißtmmo gratia magna tibi.

Perpetuo^; tuas celebrabo tempore laudes^ Inuifam accenfis templa ßicratafocis.

Pfalmus XX.

Exaudiat teDoniinus iti die tr buKetc» per VinCt Oblb-pceunî»

QVi tibi follicitas rerum madauit habenaSf i^perij /ceptra regeda, Deusi M Àudiai

»78 PS A LM VS XX.

fiudiit ille tuce deuotaprecamim uocv*

Fort unie ({uoties te mdiftta premunt»

Protegat ille fno Jèmper te nomme tutum^ inßdias caueit^di/cutiat^; dolos.

^uxiliumtj^ tibi ma^o demittat olympOf Df^ SiOH regem fortißare uelit.

Et thuricremis adolefii prouidus aris^ Sitcrorum ßemper ßt memor ille tuùm.

Pinguaßnt etiam donorum holocaufla tuorum.,

Vt tuitßtßtmmo uiéîimagrata Deo.

bet tibiß^uatuo rex uoluis peéiore uota.

Det tibi ßjua tua munere mente cupts^

Et ^ua decreris animo ßcienda parato. Omnia conß'ijs prouehataSia ßtis.

Noî,t«lt;lt; iaSiamus plaufu fociaarma canoro^

Vnica tu noßrt es gloria praßdif.

t«o erigimus uiÜricia nomine ßgna, Auf^icio ßliti bella mouere tuo.

Audiat omnipotens lt;iUiecunlt;j;rogabis,amp;eius Deßgt;idatpreculas,nulla repulßa tuas.

t^uncegonon dubie didid cognoßere reget» Qjtod Detty auxilio prceßdio'ij; leuet.

Deß throno ßn^io cletnens exaudit eundem^ Propideßfßas accipiendo preces.

Cteleßii

PSALMVS XX.' »rd Cceleflis Jomini mxiltaturdexmpotftttfrf Inuiüum auxilium i^uem reuelabit habet, animo! inflato peflore tollitf Turba mimica futerobore fréta manus. Impiafidit e^ui!.,fdu male cauta ijuadrigis. Et »»«/tiï fdit mox ruitura uirit, No! erimus memores diuini »omitti!,illud Contra ho/les nabis ferrea turris erit, Vli fanguinea poftrati clade ruerunt^ t^os contra firma ftabimus uf^; pede, fer domine auxilium,rex audiataure benlgna Clamantes,placida nas ^uoij; mente iuuet, Pfilmus XXI. Vel(ècundumKe-braaf XXII.

Deus meus cur me dereliquifti, SCc.perD.M.M..

Me fujfirante ^uerula quid uocerelinqulS} Pofiuloqui fupplexroburet auxiliuf Atq; licet tecum crebris clamo'tbus infiem. Pro do or, optata membra/alute carenr.

Non taceo,cun6lts adiens tua templa diebuSj Qjiifietiam obfiuris noéîibus ipjegemo,

M X Atnçn

PSALMVS XXÏ.

At non exiudis fletusdachrymasq;precantiff Er Jjgt;emis dtharce carmina mœ/ia mece.

Et tu ^ui mundos habitittJanilißtme ccelo^f Ifraelrobur-i^Iorittjlauf^amp;nonor, HorKW tju^ pattor tutus dormire uideris, hcß nulla mei nunctibi cura foret, Sp« patrum ßmper nojlrorum folafuißi, Nee potuere illis ulla nocere mala. Ad te elamabant ^uoties,amp; uotaferebantf Protinus auxilium ferre paratus eras, Afl epo fum uermis non,uirabieiïio plebts, Ei^ulatum uulgi,ßmus,amp;opprobrium.

Meeiuicuni^ uident,cotemnunt, labra retor^uêt. Et capite ij moto talia uocefremuntt

Sujfexit dominum,is redimat,foueat^ gemente, Etfiluum fäciatCßßbieharus) eum.

Molle tuo fludio materna corpus ab aluo, Prodijt,inde mihijfes ueneranda manes.

Tu non difcedas,tjuando me angußia terret: Qja,prceßns nemo efl,prabeat auxilium. Me cingit pinguis taurorum exercitus omnis. In me auidt prtedee more Leonis hiant.

Inßar a^ua- fluidusfumfaélus, membra foluta Omnia,tum certc corßmile eßliquidée.

Lingua^

PSALM VS XXI. i8t Lingua^; tam ficas hare/citfaucibus,acfi Vicinteaptaßes aridamembraneci.

Me cinxere canes ualidi,catus^; maligni, Etfoderepedes-,exanimes^; manus, Mee /atis efl illtsJboliari pellihus ojja, Óji,:e quiuisfreile dinumerare queat.

Nj fwf delpeéïum cernant,ac muka lt;juerentem, llludant narijs excipiantq- iocis»

A.C uelut extin^i,inter /è indumenta fodales Partiti,uef}em fortibus abripiunt.

Tm me4 nunc Hirtus,robur,ljgt;es una dolofum, Viribus acceleranSjprtefidijs^i iuues.

A. gladijs tutare animam,fauis(f; moloj?isy Qki rabidi pauidam dilacerare parant.

Qjdnetiam à riélu crudelis amp;nbsp;ore leonis: Nam mora nunc mortis nulla reliiia mea. Cum bonitate tuas memorabo carmine laudeSt Dï qui te pura relligione colunt.

Vos igitur quotquotjincero corde timetis AbrahceJemen,magnifcateDeum. .

Qui pater affliSiis pronas accommodaiaureSf Nee jj:gt;ernit madidas ore tremente genas.

Collaudabo tuum tollens adßdera nomen: Nee décrit populus,cum tibi uotaferam.

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M 5 Manjùeti

»81 P S ALM VS XXT.

ÎAanfùcti jjî ajerunt cpulisjfaturi^- redibunt. Citantes Domino carminaprata démuni,

Quos nbsp;nbsp;nulU Jiiis potent uexare,famesue:

Perpetuo uiuentfie pid corda fide.

CunÛi te no fient fmet patrem^^fàtentei Communem,fiumma cum pietate colant.

Qjiinetidm terne pm^ues,damini'^ potentes, Orabunt curuis numina pophtibus.

Ef qui bus obfiuris funt codtta mëbra fipulchrif, Audierint quando nuneiafaufia ducis.

Quorum non folitisrupifii uim ulafatis, Ipfi cruci affigens criminacun^a tua, Vlac Domini aternis firibantur pefia libellis, Cui canet afiiduo carminé pofleritas.

QJÿ bona narrahunt ccelefiis dona parentis, Venturis populiSfiufiitiamq^ Dfi.

Na Domini efireghum,quicunéiisfinibus orbis lmperat,amp;gentes fub d/tione tenet, Pfilmus XXV.

Adteleuaui animammeam,fiCQ per Vincentium Obfo poeum*

Ad WM te genitor mentemfiduciatollit, Frff ne fiuffundar fiumme pudore Egt;f «î.

Skwwc

P s A L M V s XX7.’ iSi Summe Deus,(ui me totum commenJo^repulßs Drfrogo fummods uota petita feram. t^egrata hoßili pnefiem luäibria turba: Gaudeat amp;nbsp;nofirisgens inimica malis. Nos te propitium pcrfuaß mente manemus^ Jj’efruftremur non finis aime parens, Kt mage confufb flet pars diuerfâ rubore^ Qujt nulla cauffa femper inilt;jua facit, Ipfetuif ßs lt;futf(o uhf certißimus index NobtSjUi'iji tuumßmpereamus iter. tie nos humanif uitient fermenta loijuellt;f, T« wos ßn^ie pater lèdulus tpß doce, Vnica ^uce tua fit diuinat mentis imago, tibi femper fintplacitura mone. Qjdppe Dewî noßer, noßra es ßmul ipfe falutis Autor, in medijs ancora ßcra malts. Te^ expeéîamus, tecy expeilauimus omni Temporenu nobis auxdiator eris.

Qjßm pius in multos fueris,remintfcere ^uodam, Sic mißro fblita nos bonitatefoue.

Nef uelis eße pater uit^e memor eße peraSllt;ft Ef qutf deli^uit noßra iuuenta prius.

NoJ^ nbsp;nbsp;culpam patria bonitatefatentes^

Prlt;(uaricatorci ßßipe ^utefo Deus.

M 4 Dulcit

i34 P S A L M V S XXV.

DhIcî; enim et reôiut celebraberii atijjbenlgnuff Propterea errantes fan fle reduce pater,

IitJieio utre^odoéii,ne deuiaturba Errjntis,tritumneiiefè^uamuriter,

At^- tua indodiis aperi my/ieria flultiSj Manfetiscii tua dogmata fandîa uia, ' E/i honus,e^dulcis dominus,meragratta cuncîif Q«i qucerunt /ànôîe uiuere legefua.

Peruerfi's quan^iiam nimium uideatur acerbus, Melle tarnen uoluit dulcior effe pijs.

Inde tuu propterfin^um nbsp;nbsp;uenerabde nomen.

Elue propitie nofra piacula Deus,

Mon tot littoreas pelagus numerabit arenas, Qjwt numerat uita curfus ini^ua mea, Munc ijuicun^; timesDominu,te(crede docebit) Ele^a per f non nifi lege uia,

Rebus abundabitfœlix tua mollibus atas, llle tui terra fanguinis hares erit.

Ipfe fui Dominus trepidantia cordapauore Confrmat,timidisfcedera facra refert, Semper eruntoculi fublati ad ßdera noflri, Semper in atbereum ïumina fxa polum, Q^andoijuidem folus difcufjo erroreualebit

Etenfo noflros foluerefunepedeSf

Adno^

P s A L M V s XXV. t5| nos manfueto tua dirige lumtna uultut Summe Deus miferi commiprere meu Cernis utàçun^iis uiuam defertus amicis VnicuSjinfcelix,pauper,egenus,inops. Adfliéios innumeros ego fentio corde dolores. Me pater eduris aljere ([uajo malis.

Cerne pater ^uce 'nam teneat me angußia metist Çitundo colludier cerne lahore precor, Proinde meis ueniam erratis concede petitam, Fac careat maculis mens mea purtf nigris.

E« me quam denßs cinxere cohortibus hofles^ J\. quibus baud iußa degrauor inuidia. Ergo anima tibißt iugis cußodia noßra: Me preeor inßdijs exime, tutus ero, Spes aliunde mihi nulla eßßducia,nulla: Ne meßußretur,te rogo,noßrafides. Et quia teßlum per tempora cundla canebam, Se lunxere mihi non niß corde pij, Nunc,tua qua bonitas certe,tribulatio ßqui Impendent populis eß oneroß tuis, fiSc precor ex humeris pater optime tolle graua • Atq^tuosmiferofaßceleuareuelis, (tis, M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pfalmus

its P s A L M V s xxxnn.

Pfalmus XXXIHL Bcnedicam Domino,amp;c ♦ In gratiam D. Andi eæ Althamen,traôa^

tus Trapa^ftîsixwf^per V.Obfbpoeum.

LAuJihui ttternis fummu celeraho parente. Et regem cceli noSle die^ canam,

Ilhus aßtdua modulant praconia noce, Percinam tppolhnea carmina culta lyra.

Carmina perpetuamDomini memoratia laudein, Hifc ßemper uerbis efl repetenda mihi.

Diuitia! al^ iaâent,fua fceptra Nfron«, Progeniem prifca nobilitateferox,

Ingenium doSii,mauortia fa£la Camilli, Virtutum tetrici nomma uana Sophi.

ueSioreosanimos uenali fanguine miles, Corporis inuiSium robur athleta /ui.

tJeniiy ijuod cordi cui^.eß koc ia^et,^ illo Per me quif^ßbi mente placerepotefl, mibi iaus rebus cjuaratur nullacaducis: E rr uanis gloria uana uenit.

Quin magis inptmmo memet iaiîabo Tonante, $ii Deus ille anima gloria fumma mea.

Hoc

P s A1M V s xxxnn. tsy Hoc in fè uerbis iaâet nbsp;nbsp;(fferat awpÜSf

llla ßbi hinc ItjuJeSyhinc petat il/ii decus.

Hune celebret uotis,hnncKnunt extollat, ^ill» ß^' placeat-,ß qua pliccre cupit. Hune unum noflrte fortis ea/us^ leuamen J\udiat innumeris turbagrauata malis.

Auibet nbsp;nbsp;poßtis lachrymih et fronte ßrrent

Gauàebtt multis exhiUrata modis.

Proinde De« mecum ma^is extollite uerbis: Magnifricètnagnum magnificare patrem.

Huius amp;nbsp;unanimes uno ore frb aflra frramus N omen, amp;nbsp;atema pofreritate decus.

Hune ego multtpliei opprefruseafr atq; ruina, (^ueeßui fupplex corde gemente uoeanSi Prottnus ille preces placidas demiftt in aures, Sufripiens prona uerbapreeantis ope.

Me confrematum trepido terrore leuauit. Omnibus opprefrs hofribus attymetu.

Omnibus extinSîis faliciter,adde,periclis Defrrtum afjeruit uindiceprafrdio, H««c repetunt ocu!is,hunc totolumineftgnai^, Q^os fors indigna mole maligna premit.

Huius amp;' ad folium rapido multa agmina curfr, catenatim plurima turba fiuunt,

NfC

«85 P S A L M V S XXXIIir.

Nec^ui/^ua étant o numero frufiratus rt expef, Confufa facie triflis abire Jblet,

Omnibus illepatetplacato numine,nulli Auxiiiatricem Jenegat ille man urn. ^ui clamauit tollens adßdcra palmas, Affli^us dubijs rebus egenus homo4

H««f Dew obftruEia no reppulit aure precante, Sed propere mi/êro uota paita tulit,

Exalijs etiam firuabit cladibus illuKif Oppre/fum dura forte,dolore.,cruce,

Anxietate,minis,terrore,tyrannide,lu6lu, Carcere,feuitia,ftnguine,morte,fame.

llle fuos uallo circundat,robore munit, tirmat prtefidio,fubßdio^; iuuat.

Circa ipßsfigit tuta tentoriafoffa, Huncomnes folitat^ui pietatetiment.

Eripit illefuos depul/o turbine feua Fortunie,fed eum t^ui reuerenter habent.

Queeßnota minus tibi ßnt,amp;‘ cognita certo, Fac animi ßmas expérimenta fui.

Non fummis labijs,fed plenisfauctbus ipfe Gußando tentes,experiendo probes:

Ef uideas quanta Dominus dulcedinegußum Aßiciet, quanta tum bonitate tuum.

P s Ä L M V s XXXmT. 1S9 quàm bonus efl^ô terq.; iimterq-bcaiu. Cuius erit /ummusßfesq. falus'^Deus.

O terfoelicetn, cuius ßducia tantum Maximus illeuagi conditororbis erit, Hunc omnes fanSii metuant, hunc rara piorunt Sujßiciat trepido turba timoré patrem.

QMndotjuidem rerum penuria nulla fatigat lllos, lt;pui Dominum corde timente pauent, Nullus egeflatis locus eß,metuentibus illumt

Vila nec annona deßciente fames, Pcenorum catulifoboles rabioja leonum. Sape inopes uiéîuS efurierenimis,

No eadem fetjuitur Dominum fortuna timentes, Qm ^uaruntpenitus fupplice corde Deum,.

Excipit hosfcelix,amp;‘ pleno Copia cornu, Eertur Almathea i^uale dedijfe louem,

Ergo rfgi te, amp;nbsp;celeri proper an tes currite ^effut Di fite ^ui Dominîdebeat effe timor.

Qui tranquilta cupit iucunda tempora uita, Qui cupit optatos ipfi uidere dies,

Sedato ut curfu pôfit,rebus'^;fecundis. Tutus aterna projßeritateßui.

Turpia uanilo^ua caueat mendacia lingua, Nf noceat properans improba uerba lo^jui,

Perßd4

i^o' P S ALM VS xxxrnn

PerfiJä in etiam lihiorum c!au/îrafi[enil9 Compe/catyite jint uana reperta Jolo, Déférât infeSt^e uitioft piacula mentis, Exaéiæ uita (feferat omne fcelus.

Er uirtutis Opus faciitt,pur^atus ab omni Labenigrtf mentis, corporeis^ notis^

Clu^/ïta' pacis ftudium le£ietur nbsp;nbsp;orteSf

Pacifi'cus cunéïis,pacis nbsp;nbsp;nbsp;tpfè tenax,

QuippeocuIiDomini peramico lumineJèmpef Perlu/érant iuftos, a^iciunt^ probos.

Clamorem patulis ßmulaurthus arbiter aui Accipit,(^ properat ^uo/^ leuare ßtos.

Impia quin etiam obtutu uide^^agmina toruo, QUce fèmpernoxis criminibus^ftuJent, quot;Vt genus illorum radicitus eruat,ima A ßirpe ut pereant germina cunéîaßmuK Hkîkj amp;nbsp;ut generis famam obliteraretinilt;iui, E rems tollens nomina praua Deus:

Vt nullis maneant monumentis clora nepoti, Sed mjgis lt;eterna noüe fepulta forent.

At pia turba Deum non caßa in uota uocabit, Ilico namfacüi fufciptt aure preces.

Bripiens Jurisq^ malis^ßeuisiy procellis, Qu^efuerint certa pe£ioraßrmaßde. t^atn

PSALMVS xxxnn.’

N? piter omnipotens cotritis corJe propin^uus, Etfraamp;ii animij cominuf elje(olet,

Sicutfiißiiltt rigiJa cerutce (ùperbos, Q«j tumdofnflif pe{ius titane gerunt, Seruat amp;nbsp;inuifx c/uos urget farcina culpa-, Et ^«oï mente humiles pondera dura grauant^

Et heet inßnita bonos tribulatio (èmper, Et iu/los hommes undiq- multa premant.

Exitiu hinc mundo minitanre,hmc damonisafiit Inf}ante,htnc propria carne prementepios.

Eripit hl fee tarnen pater omnibus ille benignuSf Injeßterantempronusamoregregem, Hune ita follicito defenfum corde tuetur^

Sic fouet,amp;curam fedulus huius agit, Deßluat ut nullus numero fo è erine eapillur, Qj« non aujfteto decidit ante ßto. Sic defenfa oculis uigilantibus offapioru, Vrnullo eafu comminuendaßent.

Atfua dijf erdet uefania praua malignos, Autores perimet perfida techna Juos.

lußorum ofbres proßigabuntur ad unum, Semine profipia non remanente mala.

Sed non magne tui exitio abfumentur codent Serui, nbsp;nbsp;fola pater dedua turba tibi,

Eripb

.PSALMVS LVn.

Eripis horurn aniims ex omnibus unJitj-Jamms} QÙasdehincpofi cineres ducisad afirapolü Ergo nulla pios uni^udtn populatio uexatf Qjiifibi proponuntßiemqifidem'^ Deunt.

I^filmus LVir.

Mifercrc mei Deus, miferere mei, QCCt per Eundem^

OMnipote's ml/èrere mei, mifèrere precatify O DfMJjO anima Jjies'^^ falusij^ mea, In fe nofbra iacet folofiducia fixa, Haudaliu,de ^uó mens meaJberat,haler, Mf regit alarum auxiliatrix umbra tuarum. Qua mihifuß'ngium, qua mibi portus erit^ Donee tranfterint optatofne dolores, Et mala jàerilega conciliata manu.

Inelamabo Deum fublata uoce fupremum^ Sublata fummum uoce uocabo Deum.

Ijle meos cafis placido componeref 'ne. Et nouit dura tollere fata uicts.

- huxilium empyreo mitis demittit olympo, Etmeàmerforisliberatilleprolro, ilk

PSALM VS LVri. .

We fute bottitatis opes effunJit in orbetn Denti/Jas,largo^,ecelitus imbre pluens.

Iwfer ego intmartes iaceo mifir ecce leones^ Et tnecum pitrili mens mea forte iacet, I^atihominumJiris fuperant incendiaflammisi C^uandoi^uidenofuntnilnfißamma uoraXf Sieua Theonini quorum funtJpicula dentes, Et quibus infontes,tela maligna,petunt, f,t uirulenta peracuta cujfide lingua

Sunt enfes,illis candida corda fecant.

In fublime Deus fuper omnia fidera temet Tollas,qua décorant undiq^ luce polum.

Et juper omnigenam tollas tua nomina terram, QjMfama nunquam funt peritura fua.

Écce meis pedibus laqueos retia tendunt, Deperdenda anima perfida turba mea.

Et frohem effodiunt memetf)eSîate,fd in qua Illi ipfi cajû pracipitante ruunt.

Cordis prona mei cordis eft prona uoluntas, O Deus,utpfillamcarminafaéîa tibi.

Ocyus una mea expergifcere gloria uita, Surdité Phcebea nablia pleiîra lyra.

Et uos O dulces ante omnia ftrgite Mufa, Laudantes cithara nunc meliore Deunt.-

N In

I

IL94 P s A L M V s LXXM.

Irt imJio populi grates per[bluere Jignas O pater data uoce /iudebo tibi.

Proclarti tbo tHisgratanti carmne laadeSj Terra per cun^tas te celebrabo plagas.

Latius ifta tua quoniam dementia dextra Tendit,(ii(àm magni dimata cundia poli,

Pt tua ueridica ftndißimadiclalo^uela Qtd tendant,nubes tendere nbsp;nbsp;ilia folent,

O Dck;extollasfuper ommaßdera temet, Fac célébré immenfo nomen in orbe tuutn.

Pfalmus LXVL lubila.te,0^c,per Philippum Mclanchthonem*

HVc agite 0 populi,fummu^agnofcite pâtre Uhus et laudes carmine fertepio.

Pt uos ^ui primi redeuntemcernitis undis Eoo Jôlemjducere ab urbe diem.

Er KOî qui reuehi tenebras,no£iem(^ uidetis, Oceano feßos fol ubi mergit equos, Qi^^m colimus uere eße Deum,rerumci^ parente Difcite,et illius numine cunda régi.

Non nati caßt,non cafu uiuimus ipß, Condidit, etfai^osferuat alit^ Deus,

P s A L M V s LXVr.

tile iter incertum uitce cur/ùm'^gubernatf Uliusuerecura^i^ex'^ futnus.

H« /lt;«lt;/« pueri^. Dfo cantate, fènes^., Hic honor,btfc ßtmmo uiéiima grata patri eß^

Hi»c ßgt;erare animh andere, amp;nbsp;poßere certum Auxiliuntjtrißi tempore ^uis^ ßbi.

Nrfm bonus eß Deus,amp; mißros auJit^ iuuat^, Q^i credunt eiusß bonitate tegi,

Pßlmus LXXXniL

Quam dilecfla tabernacula tua, ÖCc* per Ardîurum Fnfium.

ODfMî, humani generis mundi'^; creator, Omnia ^ui ualidaßb ditione premis. In toto nußuam locus eß mihicharior orbe, Quàmfunt außiicio condita templa tuo.

Hie ubi,ßue tui tradiamus myßica uerbi, Seu tibißllicito dicimus orepreces, Hunc ego odorati diuino thuris honore, Perpetua^; colam relligione locum,

Nam uelut aereaßbi firuxit in arbore nidum, Seßetus^ßos^uo tueatur auis:

Sic tutus nobisßcra eß Eccleßa nidus, Sußeptos^ fuo nos fouet iliaßnu, N a Nef

PS A L M V s LXXXnir.

Necfinit innutneros niff-i nos Jcemonis aßus^ AnttjuafcunO; alias extimuiße minas.

(^Utérins unJe habeat tantas ^clefu uiresi Scilicet lt;eterno eft uindice tuta Deo.

Perpetuo tile fuam ftudio tutabitur adem, liecferet hanc ulla dawnis arte premi, Re^e igitur uera fe proftgt;eritate beatum, Sentiatjin tali cui licet eft^e loco.

Tutus ubi feras fn^e ^roftratus ad aras, Edat dtuinos accipiatq- fbnos.

Atij; iterumfœlix, ^ui te pater optime rebus, Auxiliumîy habeat praftdium^ fis.

Nan^; licet duros non longo tempore caftts. Et feret hoftiles infua damna manus.

Dum fus ingrato diuina oracula mundo, Tf^ 4lt;/fo uerum prédicat efte Deum.

Üle tarnen uidîo portabit ab bofte triumphunr, Viéirici^ feret lata tropbaa manu.

Sic licet ingentes perpefta Ecclefiafluélus, Inde tarnen ftluum tollit in aftra caput.

Succeftu^ docet,^uod toto (olus in orbe, Aetemus diet tu mereare Dfw.

At tufumme pater noftris precor annue uotis, Nee nos auxilio deftituifte uelis.

P s A L M V s LXXXini. 1^7 Ipfe tMS ades prcc/ènti numine Jèrua, Ipfe tui Chrißi regm tuere manu, Ipßrepugnantei fceptro contunde Tyrannos, Danobif,plicida poßelt;juieteßui, lila dies i^iturniueoßgnandalapillo, Et uertefruéium projjgt;eritatis habet.

Et mihi mille al^s longe anteferendi diebas, Q^a fumfoBi tua pars ego parua domus.

Vnus enim ßacne eß miht charior angulus isdis, Qiùm funt alteriusßgt;lendida régna loci.

Ulic ßcur^e ßelicia tempora uitif. Et peragam Icetos te modo dante dies.

Tu pater aduerßs priebes folatiarebus, Solus amp;nbsp;es populo portus amp;nbsp;aura tuo.

Tugeris inuiiîa pro nobis pralia dextra. Tu nos Tarrareoßlus abhoße tegis.

Deniij; cuniiapijs cedentßelicia, qui te hgnoßcunt uera religione Deum.

N 5 Pfilmus

«98 PSA LM VS LXXXnil. Pßilmus idem. Quam dll cifîa tabernacula,ôfcgt; per Philip^Melanch ♦

Præcipitautem.utamcmus amp;fummacura ornareftudeamus Ecclefiam Chrifti.hoc eft, 8C uerbum Dei, amp;nbsp;ipfum publicum miniftcrium, amp;iubethuiusminifterricaufa fortiter perferre ærumnas,et polliceturEcclefix in periculis auxi lium Dci.

N'Vila domus,non ulla mihi iucundior urbs Q^amuis ingetes accumulant opes, (e/î: Qjiàm templi funt teüa tui, pater optime rerum. In tjuo doârinauox Jonat ipfatult;e, arcem toto uenerabor peèiore femper, Q^a non efl animo charior ulla meo, Ipje tuas arasfeflis ornabo coronis, Atiji illas lujlo Jemper honore colam.

Vtlt;li (ùistimidanidisgaudere uolucres, QUOS ßbi ^Utf({; fua condidit arte,ßolentt Ih ^uibus amp;nbsp;pofjunt hoßes contemnere tutce. Et pullos dulci mater amorefoueti

Sic nobis templum,nidusgratißimus eße. Et certum debet perfugium fßßp'^s» Pcelix

P SALM VS LXX'Xmi.

Fcelix hacJêmpcr ijuicunij; habitabit in arce, Audiat UÎlaudes amp;nbsp;canat ipfe D«.

Vcrd pijs patria efl Eceleßa Çola putanda: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Q^a patria debes officia,i/la petite

Non uis ulla animos unquam diuellat ab ipßa^ Aeterno iunüamfcedere femper ama.

Kancomnes ßudto fociato ornent'^iuuent^;, Hic honor,kac pictas, credite,^ata Dfo efl, Ac ueluti uolucrum nidos induflria munit, Sic nofira cura eß ißa tuenda domus.

Crudelis i^uicun^ ipßm lacerare parabit, Impiaq-aduerßis cceperit arma Deum.

Sed patriam hac ^uißjuis melior defenderecertCf Et reéiam non uult deßituiffe uiam, Aerumnasferet iße flaues,at aff era multa, Uis nonßiccum^et fed tarnen ipfe mails.

Ac riuos late deducet fonte perenni, Extingui nunquam dogmata uera rpueunt.

Doctores Deus tpfe regens cceleßibus äuget Dotibus, ßudium prouehtt attj^ iuuat.

Multa'ij- deleto uiSlores hoße trophaa PonentjUt ßat^oria nota D«.

Exaudigemitus noßros pater optime rerum, Afficias templi ^uafo pericla tui,

N 4. Conferuä

«00 P S A L H V S. LXXXnn, Con/èrna regniformama-fiatuma; decoruiUf Priefi'ce concordes ipfe piosq- duces.

Has ego delitias ardentibus expeto uotts, I« templo fêmper degere pofje Dfi.

Et ^uamuis ibi erunt mtin multa adeunda periclâ, Nan^i odijs urget mundus ubitj- pios, Attamen antèfèram regnis opibusj- malorum Huius militiie ftgna,decusq; piæ.

t^an^i Cuà dextra Deus i/iam protegit arcem^ Et ciues nunquam defèrit illefûos.

Ealix lt;jui uoci ccelefti obtempérât uni, Nec patitur/rangi peéiora firma minis.

Pftlmus Clif»

Benedic anima mca Domino,5lt; omma,amp;'c.per Vine.

Obfopœum.

MEhs mea multimodas modulato carmine Vni indiuiduo dedita folueDeo. (grates Redde Deo dignas meditato carmine laudes O (tniuM amp;fummi percine fa£la patris.

Qmnia^ internee laudent pneconia mentis Ipfius immen/ô nomen in orbefacrum, f^ens

P s A L M V s cm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;10*

mea dénotas moJuIantia carntlna laudes Ore tuo uero percinegrata Iokî.

Nfc betjffaéîorunt capiant te obliuia,fummi Patris,/unt menti plurima donafuL

Te quibus die manu plena cumulauit egentemt Et pergit (èmper te cnmulare magts.

Qm non tiipereum fahemfceins ahlnit,^te A primapurgat labe parentis Adam.

Omnia pranornm delet contagia morum^ Condonans nitcecrimina cnnSia tua.

Illius hisfaciemfcedafli faepe fèrenam Deformi fcelerum contaminata Into, Et tarnen die tibi placato peâiore donat, Delens propitia cnn^a piacla manu.

Nfc yàt habet mentem purgatis Jordibus efje Sanam.ß (ànum non ej^noij^ corpus erit.

Propterea tollit uexantes corpora morbos De cute depellens ulcéra cunSia tua.

Hic reputa ^noties releuet,quantisq; periclis Liberet infefia membra ^auata cruce, Vel cum peßifiro corrupti tempore cceli Tabida corripuit corpora feßa lues.

Vel cum multimodcefiagrantia tormina febris PJos urunt,aut moxßigora concutiunt,

N 5 Aut

3Ô» P S A L M V S an.

Kut ubi fccda cuiem macies amp;lurida,morßi Abfumens tadto corpus inane ftcit.

Aut ubi Gallorum/cables,autregius urget Morbus, üquot; articulas dira chiragra tenet.

Aut ubi pernieiem intentât fudore Britannus: Terruit htec nuper millia multa plaga.

Aut cruciat male,delicijs af/ueta podagra, Aut formidata fata minantur a^ute.

Deniij- ^u^ecunij^ infandi contagia morbi Corpora nofiragraui corripuere lue,

Qj«lt;e neij; Pceonijs poßit medicarier herbis, QKlt;f^ Machaonium uinceret ingenium.

Htfc pater omnipotensifgro de corpore tollit, Sedulus ut medicus,fedulus utq; parens.

Corporis officio poßis quo fungier omni. Et fanismembris articulisqfrui.

Qui te etiam elae^ueis hoflilibus eripit,at^ Ex omni uitam perditione tuam.

(Qmtibi molitur damnofus undiq fraudes Cum mundo daemon,infidiator atrox.)

Qui te non ce/Tat donis cumulare benigne, Diuitijs,opibus,coniuge prole,domo, Stirpe, bonafama celebrem,uirtute colendum, Ore grauem,dignum gratia,amore,fde, Duleis

P s ALM VS cxn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÎOÎ

Dulcis amiciticefruóiu.fiuiJijs^; bonorum:

Vt cult um itjgenij corporeumh-ßnam.

Et cuncta^tibi qua dat,perßrmg(re poßit, Omnipotens plena non numeranda manu^

Sic os ille tuum folet ubertate replere,

Vt quo te uertas omnia plena uides.

Interea atatem de^isßorente iuuenta. Corpore non uires diminuente fuas.

Non oculos peior,non ufus bebetior aures, Non capiet laffos agra feneéia pedes.

Conßabitßolidumfed robore corpus ecdem, Idemßrmabitfortia membra uigor. Et tua perpétua curjù renouabitur atas, Vt louis armigerumßerenouareßerunt.

Subdola quinetiam ß quando calumnia uitam

Inuadet,probris aut ßycophantatuam:

Aut obieóia premet non fcntem iniuria, noli Reddereßaude dolum,par ne referre pari.

Vindiila partes Domino feruabis,fir ille luflicia uindex optima iura dabit.

Vindicatille ßuos iudex ultriceßagello: Supplicia penßns impiaßßagraut.

Qualialegißro reßerauit dogmata Meßt, Plurima diuina ßgmßcando uia.

Adde

204 P s ALM VS an.

A.dde fuum /Ju(itum,mores,fHafa£ia,ritus^ ßini luJteisprodita cunCit diu, Qjiodpius (irfacdifyplacahilis ati^heiii^nui, Manfùetus,elemen!,longanimislt;jifiet,

Miti!,ßexibilu,bonHS,exorabilisomni, Ad ueniam pronum deni^ peiîus haben f» Tarde inßammatur,tarde excandeßit in iram, Et punit lento auof^; furore reof.

Ttf»f4î adiecitfibi man/uetudinelaudei, Ettantumplaadie mentis amoris habet, Vt mifre/èentis ne^ueat menfura fauoris Prorfus ab humano peéiore certa capi.

Et quant^uàm certo crudeles tempore panas Irroget,amp;iußis feuiatilleplagis:

Non tarnen aterno contender turbidus ore Mifcendo trucibus iur^iafeua minis, Sed neij. perpétué terrebit fulmine gentes, index oßenfe trux^; tenax^Jùa.

Ille odij nouit menfuram, dr nouit amorist Largior hocjillo parcior ef^efolet.

Etcum peccati mors ßt certißima merces, Ille tarnen nonßc ^uale meremur agit.

Perderecumpoßet peccantes,non Um n atra Peccantes crebro nos dédit iHe neci,

Nec

PS A LM VS cm. J0lt;

Nfc Jelin^ucntes flygia$ Jetrufu ad undas^ Nff noßvit culpa pramia digna dedtt.

Nff tribuit nobis commißa piacula,qùalegt;n Mercedem noxa commeruere fua.

Stelliger à terra natn quantum dißat Olympus, C^^dßiacium ratio non capere ulla potefi:

Tanta fuos amplexa tenet dementia patris. Et t4«t« w in cunSios praua'et ilia pios

Qmprobitatecolutipfum,acueneratur, amàt^ Arlt;j- ilium timido deniq^ corde pauent.

Et quantum Eois occafus dißat ab oris, Tantum ßibmouit crimina noßra Deus, Ceu pater indulgent multa dulcedine natis

Parcit,nonßc:ens omnia iure fuo.

Sic etiam ille fuos folet indulgenter habere, Nospatris exim'^ commoditateferens, g nbsp;nbsp;nbsp;Nom (èmper punit peccantes plurimanani^

Aße^u patrio dißimulata tenet. Et licet interdum iratum ßßngat acerbe,

Dum faua è nigra fulmina nube micant, Horrendo'^ uaguS tonitru dum coßnat aiheTf f Et mixta in tedis turbine grando crepat: I Perßat amor patrij tarnen in nos uß;fauoris, k Difcutit hic uultus nubila cuniia fui, r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;No»

ïö6 P S AL MVS Cni.

Non reputat ^uales fugt;nn^,aut ftirpe créatif Qtùgt;n fragiles hm, quant probitate leues?

QMm nihiliamp;uiles^quant imbelles, qua f fuga Eifubitis bullis conaitione pares. (ces, Qt^tnJoqwJem nouit manuü figmenra fuarHtn:

Conditor eß opens confctus ipfe fui.

Qu,^dcinisamp;puluis, quodmlfumusomnia no-Autfiquid magni nos fumus, ubra fumus.Çuit:

Qmppe dies hominis ficut uiridantia campi Gramina,quie uerno foleuirere folent.

Vt flos purpureus uiridi florefcit in agro, Sic atas hominis, fie quaq^florethomo.

Quem cum perflauit modico (^iramine uentus, Languidifs amiflo protinus ore cadit.

Vt locus ignoret quo 'nam defloruit ille: Sic deflore/cit protinus omnis homo.

At bonitas noflr^lmulamp;clementia patris, A feclo in fèclumflrma tenax^ manet.

Cuius dona patent amp;nbsp;munera tanta parentem, Qm colir, nbsp;nbsp;paui lo pci^ore flagrat amanst

Huius ciradferos defeendentfteptra nepotes, Ner non iufticia condita iurafuce.

Qm flabunt paSlo,qui promiflis^manentes Defendentflrmafàederafà^apde.

Qdii

PSAI^MVS cm. Î07

Q^imanJatoi-um memores faden Jo /ûorum E/fe fôlent, nobi$ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tulit ipfe pater.

Impern fuperi Dominus flahihuit honores: Etfxit certa Jenitj; fède thronum.

Cui parent aueecunlt;j; fouet terra^; mari^, Orbis habens regno fubdita cunSia Dei, Hune ergo mecum multa uirtutepotentes, Ccelitus angelici concelebrate chori.

Ob/ê^io euius uos iufft capefitis,omnt Diais parentes tempore morigeri.

H««c etiam reliouus fupremte exerdtus aula Extollat, celebret, laudet, ad aflra uehat.

Omnia praterea Dominum tjuotj; tollite uerbiSf Quafunt confilio eondita cun^ fuo.

Omnibus in^ lods medio qua Phoebus ab axe DeJfieSiat, lata fub ditione Dei.

Pfalmus CXII.

Beatus uir,qui timet Dominum, fiCc, per Erafmum Ebnerum»

F Elix nie Deum metuit qui pefîore cafio, Et non fucata relligione colit, Etqui

2o8 P s alm vs CXif.

Ef nbsp;nbsp;diui»lt;e legt Rarere fiudebit.

Et cui délie ta (tint boni itiffti D«.

FluM.in mediji Jèruabitur ille,patentas Implebit^; fiM poßeritate domos. Et ^uan^uam uarijs iaéîetur ßepe periclis, Àttamen hune ßummus feruatalit^ pater» Huius conatus facilisfortunafouebitt

Prouehetamp;'dextro numine cunEia DeuS^ lllius tfßiute fuperabunt horrea mefjês, Etfruges amplo fœnore reddet ager. Hune pater aneipitißruabit tempore, iußa Caufja patrocinio uincet ubicy D«.

Non deeruntun^aam dub^s ßolatia rebus» Qjt^efaciunt peüusßrmius efje uiro, Lumina,ceu tenebris adparent clara remotiSf Sie trißi inueniet tempore peüus opem, Vir bonus adfltSiofaeilis fueeurritamieo, Ef nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poteß ßdulitate iuuat,

Äera'^; non tegredat mutua ferre petenti, Ae opibus largefubuenit ille fuis, Nee Jîfcj diuitiasperßaude aut ^Ucerit honore/^ Nee euiciuam iniußas in'ijeit ille manus.

Si ijuando exitiumfortuna inimiea minatur, nbsp;nbsp;•

Uhus femper uult meminifß Dm,

c PSÂLMVS CXII. »öj tt tju'u/é cnra eße Deo conßdere nouit, Non huicincutietnuneiafama metum. Mem itngt;notii,uelttt ntagno cu rohore quercuSi Conli4t,et in Dominoßem^ atiimuq; loatt Sed qui contemnet ctxleßia iußt, peribit: Nam/ubito ueniet muona ruina mali^.

Vir quoq; multa pius confert in pauperis ufuntÿ Etßet miCeris portas amp;nbsp;aura uiris.

We poteß dubqs nunquam fuccumbere rebus, Is^ mails uiiius cedere neßit homo.

Impius ufq; licet cceleßia numina culpet, Iratus dicat iurgia multa Deo:

Mon impune diu tarnen hoc eritjmpia tandem Turba ^aues pœnas ßpplicium'q; luet.

ExPßlmo CXVIIi.

In æternum Domine, permanct uei^ bum tuum.SCc.pcr Philippum Melanchthonem^

SErao tuus nuqua pater occidit irritus, et no Spem fallit mentis, deßituit ûe pià.

Mulla pöteß unquam tua di^a abolere uetuflas^ Sic durât uerbo condita terra tuo.

O Qupdq^

«o , PS AL MV s. cxvin.

QKoJj;inäefeßo curfu ccelunt omne pererrt/f. Et jo/ formofùmfert^,

Defcripfere uices illi tua iu/pjUiam^;:

Serttat enint uerbum,cunHa regit^^ tuum^

Penè egQ crunch njoJo (ra hofli prtedafaturuf, Vitaq. in aternam noéiem abiturafuit:

Ni tua uox animamfugientemfbla teneret, ■Q^if te affirmât opem ferre folerepijs^

Hlt;fc me tela inter fiducia texittamp;' enfeSf Addtdit uires hire medicina nouât, l^ulla tui nobis uenient obliuia uerbi,

Necmeritiffetgratiauanatui, tafdum miferis portum,uerbum effe canemust

Ndm fermone tuo reddita uita mihi efl.

Noî tua cura/umus^rerum pater optime, te^j Noî cuflûde unoffdimus,atij; duce,

Cateradeficiunt nobis folatia,tjuare Nos tMlt;i defendat dextera i^urfo pater,

Ecce tuum contra populum gens impiaferrunt Strinxitjamp; aduerßis te gerit arma Deus,

Sed uires hominum tua uincet diéia^minasq^: Cifiera pr(etereunt,fed tua di£îa manent.

Pjàlmui

PS Alm VS CXÏX. «« Pfialmus CXIX.

Ad Dominum cum tribularcr, clama ui,ÔCc. ■n’xgxifpctstKSs, perMa^ crinum Salmonium*

CLimaui ad dominu mccrorc oppreßus arer Mdiuituocem protinusillemea, (bo, £ß^. meant à lab'tjs animant tutatus ini^uis^ Ne noceat taàto callida lingua dolo.

Improbius nihil efl lingua,peius'ue dolofa, Nil ad earn remedi,quod tibi detur,erit. Carbones rapidos,utbrata^; tela potenter l^iibus'illa poteß aquiparare fids, lîei mihi quifuerim fie incola tempore longo, Inuifis anima uix tolerante moras.

Cum malèmoratis,^ cum dtficordibusegi, Qj/eis odiofa bonce munia pacis erant.

Mitiapaeißeus cum illis pleruncjfio^uebar, Qwfieconfilijs oppofiuere mets.

ÏJt

PS ALM VS CXXIIIL

Pfalmus CXXini.

Qui confidun tin Domino, 0£^c« per Pliih'pum Melandv thonem*

VT fcopulis immotä fuis Sionia rupes ïîieret,et aduerfos Jjxrnere tuta notas Sic iratd ptjs nuni^uantfortuna nocehit, Q^ifijunt fuperum numine paffe tegi.

Ecce uides Solymen qua moles cinxerit urbem. Et non humanamceniiifaSiamanu.

Pärua inter montes litetjimmani uggere fepta^ 'Et non accefis unJi^ clau/i iugis.

Defcendit^ fuo propior nos numine^fummus IgKM fie fieri meeniu datq; pater.

Nepopu/umferiamcceleftta facra eolentem, A fia malos contra noxia tela uiros.

Ne te igitur capiat melior fortuna malorumf Turpiterutcupias defîituiffeDeum.

Non habet impietas fucceffus^credite,longoSf Et male promeritos trifîiafata manent. fcelices^ pij,quos tu pater optimeferuas: Continget partum,te duce,noflra rttits.

Ergo

Irgo leua piter adflt£ios,uita^ gubem4 Ambi^uum curfutn numine (^uafo tuo.

Pftlmui CXXV.

Qui confidunt in Domino,óóc* per Vincentium Obib poEum»

OViDomino jidunt ■, hominu reru^ fatori, Non dnbitabunda cordefouenießdei Libentur nun^uam concußo uerttcemott, Sed ßemper fliibilißde loco^; manent.

Immotis ueluti pedtbus Sionia cautei Perßaty^uam clades nulla mauere pote/l.

Vrbs Solyma efl paßitn cireundata motibus altis Et paßim fummts cingitur illa iugis.

Visnetjua hoßilisfacde intret,(^ eruat urbis Ex improuiß mcenia capta ßcrie.

Sic Dominus folet ipß fuam defendere plebem^ Munitam ßmper cunSiipotente manu.

Nff ßnet-iUt maneant regno durante malorum Oppreßura pium non pia ßeptragregem.

Ne tjuod turpe neßs, ne lt;jua improbafadia coa-Deßgnent iußi,non placitura Deo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(éli

O 5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At

M4 P s A L M V s CXXVtJ httufùmme pater^magni moderator olympk Exbibeas reSiis nbsp;nbsp;benefaSla honif.

Dijjierdet DotwiwuJ fèéîantes deuia luflr4. Non pcu! atc^ folet tollere morte mab)S» Ifraël capiat trant^uillte gaudia pacify

Seruans per cunSiosfata benigna dies^

Pfalmus CXXVIL NiTiDominus acdificauerit do mum,amp;'q per Philipp um Melanchthon*

QVolt;/ ßruis,amp;'ccelo certat educere molëi Eruflraerit, hoc condatniDeus autof QmJ uigtla$,urbemlt;y tuo uifMarte ttteri(opuf» Fallerts,excubias ni Deus hic tibi agat, Et ^uanefuam ^atos ßmnos abruperis,antè Qj^àm reuehit darum Lucifer ipfe dtem:

Longa dies cfuamuis trißi confumpta labore eflf Ac aperce partem nox ^uoij; fera trahat: t^if tarnen aßiduce profunt curct^; labor^;^

Si non adjjnrent numina fumma tibi:

Seruat ahr^; pios rerum pater optimus,inde Commodafunt uitce cun^la petenda tibi *

Nlt;»»

P’S A L M V s cxxvn. «J Non Jomus ipfafibi,no urbs crcaf ipfipttronos: Fcelicefciues dat^facitq; Deuf, Impetus eß qualis uolucri,rapidceci;ßgittie, Figifwr in lußo qua procul tüa locoi Sic quofcunq^rupit diuinus Jjfiritus,tlhs

Virtuti coyunt cedere cundi^ fua. tdonfortunauiros, non uirtus deferit unqium, Necruiturafua mtenut funt pttria^

• Idem Pßlmus C XXVII. perMacrinum Salmom'um,

AEdificet Dominus noßros nißforte penn Irritus ipfe labos: adißcantis erit. (tes, Idem ni feruet munitam quamhbet urbem, Frußra cußodes mcenia cireumeant.

Ante nihil lucem,ô mortalesßurgere praßt: Ni Dm ajjgt;iret,cura ßperuacua eß.

Cum plicidum dederit diledlts ille ßporem, Eccf quies oculos illabeftéîa teget, C^id metuisuentrüDomino ßßdis,iibunde Suppetet ad uiüum copia larga dapum, Mortales illi uerfantur non ßcus,atq;

Arcitenentum agili mißa ßgitta manu,

O 4 Felix

PSflLMVS cxxvn. felix^uiDomini efl,quonuipß affahitur haßet In porM,otif^ilt;i; dejjitctet^; minas.

Idem Pßlmus 7r«f«lt;^ƒflts^«lî»f,per H.Eobanum Heflum*

F Klüt in humanis operum ßJucia rebus, Dum proprijs fieri uirib. tllaputat.

Namnifirem quamuis Deus auxilietur agenti, QMclfadSftn uanumdefluet omnetibi, Siue etenim celfis lt;e^uas fiaßigia teóiis,

Et «lt;iri4 pulchras txtruis arte domos: Vis diutna tuum nifi prouehat ipß laborer», Qt^od facis hoc nullum pondus habebit opus, Siue tuo te pofjeputas cußode tueri, Excubijs lie paras mcenia tuta tuis.

Quid facts heu demens-nifi te tueatur,et urbem, Dextra Dei,firuflraiiua facts,tfiafacis.

fsnte rena/centem ^uid prodefl furgere Phcebu! Et nullum curis confliiutlfe moduml

Nff n»in«t infantes uigilantem ducerenoSles: Tam ratio eflfallax,quàm fine mente labor.

Improba

P s ALM VS cxxvn. «7 tmproba cur uanas confumis in ocia curas, Ae^alt;j; non alloua membra ^uiete leuas^ Semper utinfirmü corpus luuet, anxia mens eß, Er minima ferme conJitioneßbL

Vfiy adeo 'ne tuam torpens obliuio mentem Detinet^ut rebus non putet eße patrem^

Illesfuidepater eß;(^uteß,ita ffpßragubemat CunSia opera^et nomen iure parentis habet.

Ule tibi fe-mper pater expeéîandus,ab illo Cun£iaferes,iußa (^uteratione petes.

Ule domos multa dat amp;nbsp;äuget prole beatas, Humanlt;e non eß hocrationis opus.

Qj^alis enim leuibus uis eß, amp;nbsp;quanta., fagittis, Quas tacitarbitrio Martiadextraßo:

Taits meß uiridi uigor natura luuentte, Qt^m Deusarbitrio temperatipße(ko.

Fcelix cui tales pharetram impleuere (ägittlt;f, Huie nil quo noceat perßdus hoßishabet, Hic in iudicio portis cum ßabit apertis, Semper ab aduerfo ludice faluus erit.

O Pfalmus

PS A LM VS cxxxm»

Pßlmui CXXXIIL

Ecce quam bonum, SCc«per Philip.Melanchthon»

Exipuis addir uirn concorJia rebuh

, Ef ^fjatasßddt ^uget opet, V[lt;li (ènis celfo manuntia uertice hronis, C onfe^os artus bj/famit Ittrgt regunti Sine/atis ut uila redit,dum Sirius açros Torret,fi gehdo rore made/cat butnus: ubi Cunr tetjuo fitiatit fcedere menteSt Fida^; comunis peSiora iunxit amor, VirtutemDeusafl^irat.plactdo^fauorc Prouehitjir Mta cunShtperichi re^it^

Pfilmui CXLVI.

Lauda anima mea Dominum,5Cc, per Vincentium Qbfo pœum,

LAudti MÎmatetherfisDominu ^ui praßdef ilk tibi iugi Uude c^ncndus ent. (oris. btudabe»

PSXLMVS Cîim ii9 liudibo öominum donee mihi H!t4 ßtperflei Minf(rtt,amp;' Pjrctf flamina falnii ßnent. D«w m;bi uirah faltet uena ullatepore, Ipfe meopfallam carmina grata Deo, Qi^d tibi f^es uanas hnmano in principe ßngis^ O flolide^atcj; audesfidere c ordV duci? Netemereßdas ßeptri grauitate fuperbo Mortali^nullos ille beare poteft.

Qjiem fèruare tjueat,qaem poßit reddere tutaml Incertus nita eum fit amp;nbsp;ipfe fuæ.

Nancf; hominis tenues iterum iianeßit in auras Spiritus,amp;dura morte coaéîus abit.

Et tumulatus humo in terram conuertitur atram^ Eit cinis amp;nbsp;puluis^qui cinis ante fuit.

Efyîc conßlij prudentia depertt omnis: Ef uana mentis ccepta ßperba cadunt. l/lum egofcelieem, illum etiam cekbrabo beatu^ Cui Deus ommpotens auxiliator erit.

CutDeusipfeßlus.ßgt;esamp;ftduciafolus Eßßmperfummiconditorille poli. ' Er ^ui cum ccelo ferrtfJßaciofi creauit Climatajum uaßt maxima ßagna maris.

/ste^ ea qu.f uiuunt.ßurant^ferpuntq^ uolant'iji, Et ^ittc^uid tellus,pontus ZT'^ther habent.

P SALMV s ex LV I.

Qw nun^uàm fallet tnendaa perfdus ore. Verum promiffa flatq- manet(j;ftde.

Qui ualida dat lura manu Minoia uindex, Oppreßit rapida ui^ dolo'^; malo.

• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e^a^os, amp;nbsp;paupertate ^auatoi,

Larpiter fffufo pafeere pane folet.

Qut Juris uinlisuin iios amp;nbsp;carcereclaufos Libérât, nbsp;nbsp;rupta compede foluit eos.

lUuftrat Dominus reparato lumine cacos, Et forti Iapß)S erigit ille manu.

Qinnetiam Dominus patria bonitate benigne Cultores teejui dilipit,atq. fouet.

Pupillos mi/èros,charis(j;parentibus orbos Et uiduas Domini dextra fecunda leuat.

Deni^ prauorum facit irrita di^a,nec un^uàm Indifcuffa ßnit impia confilia.

Regnabit Dominus per fecula cuniiapotenter, Ille Deus Sion maximus,illetuus.

FINIS.

Precubt

til

Preciila ad Chriftum per

D, M» M»

VVerafa!u5mundi,fjgt;es unica Chrifletuo Ciui patris ad dextra iudexßneßne (rjî, ßdebts.

Af te confugimus trißes, {trecibus^; ß’cundam Imploramus opent. nam nos peccaße fatemur, At^igraues meritos ob noxia crimina pcenas. Exaudi querulos plainsJlt;(chrymas'^gementUf Dalapßs ueniam.,ac nobis peccataremitte. Quando^uidemmeeßoßtßtiransuita dolore, Eß^tcitur noßris nihil emendatior aóiis. Debitaß nobis fcedo pro crimine d^ers. Supplicia expeéians, in eadem for de manentes Corrigimur nunqua, atij; Deicotemnimus iras. Atßi tußihitis punire nocentiaßagris Membra uelis,nullum iam uiuere poße fitemur. Ergo Chriße pater gentis mi/trere tuce, quam Morte redemißi prectoßa,et fanguine mundo.

FINIS.

BA S I L E AE

IN OFFICINA ROBERTI yVINTER ANNO M, D. XXXVIII.

menfeMartio.